Dit boek hoort bij de Collectie Van Buchell
Huybert van Buchell (1513-1599)
Meer informatie over de collectie is beschikbaar op:
http://repertorium.librarv.uu.nl/node/2732
Wegens onderzoek aan deze collectie is bij deze boeken ook de volledige buitenkant gescand. De hierna volgende scans zijn in volgorde waarop ze getoond worden:
⢠de rug van het boek
⢠de kopsnede
⢠de frontsnede
⢠de staartsnede
⢠het achterplat
This book is part of the Van Bucheii Coiiection
Huybert van Buchell (1513-1599)
More information on this collection is available at:
http://repertorium.librarv.uu.nl/node/2732
Due to research concerning this collection the outside of these books has been scanned in full. The following scans are, in order of appearance:
⢠the spine
⢠the head edge
⢠the fore edge
⢠the bottom edge
⢠the back board
|
iHiöïâi rinuîi? óc nbsp;nbsp;nbsp;euw*^11? cc ém cBîûvwt 0ciÃilt;^»pvlt;t ïSL^ti^^xwgïô CKbcw WW tttiTvittnc titt^Vt^ watte viw'aîm«-wUlrwiîWÃUi^ipcfiB^ t*u2Ãi ml^ i^rumouc otxtl» fil ctowa aftncîM c pmhuiït*^ i?tiÃiie vauo æAS vaô.^t.n étt:. Folio n% 271. îvntfiîwluto' jlV afmo^*vn nwww anto euîstitcs otte nmtfiqlj^ Uj^fuvfu Tÿvxbw* fie axmwo fiamp;c 3 6«utt tl) vt^C 4'nou*âTtod^r tioiu£riH-ttdrâîq?wl)^vuînr 1gt;um^ biïgt; ûc aciliiîvPbttasttg um taô vitoua wlUnià a r pôiono tgipt Cttoa ^niinfî lî vuôtôb* vub^peuf qfuvn^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;evat J^aabatcttttnfiTfiöntu^wcïuSsxte t avucTru^ Cô Kviamp;C.Vrv vtà ^ns Ittdjc ^îîucw Æ numtfiîe.^SÃiubtô H iiwtmfat .vnmmTtmi noua Tfivuà o^tc attoo *ïi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dama tv otwmïâxpT nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;damoif afiw iMUùgt;afio t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Tftvu CIV tiontx VvuînmÅ pjnc-ûîî» vnt 1^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;taUetnanvu WW woiwtû î cfubit^auiapa Ãv^tnwÃ? A wvfinötö*» t Ãviç iwÿat^'îq^ îî b^Trm qntt cfhtjw twtdacvn iwtfoUui^gt;Awji^p iwittcnac-v vuvo V uüU natâ^'|waiâ^fi'vunnAO |
Ti^^A^attog Tl) iMtia e (hplà v imcna JWllTWtó^auptiAt^l^UO 4ioconutc v nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ccftiiwv^Seu lt;^teuo vïw^ipw iKWj3tiijÃ.tö ^ftaitteWnww fà te^vttoroiëtefu o îa*^pçc fF ntó pê ütruo cv*!«» ûbvwo Txiuu I iHttu foflbuû î fiûvrlavcttc niow uïa Calcffior. IHitttbaTwtla^i^aSfUmv^^ ïnflta atunsa vMmtpwa FrutuptmT j6 vopiöu ütanitv tî Ptttupm^ ait* itM itttp? ftntnAdüliötmÃmii.iv cvat 31I0 QTiwUqitiichi pnaftftmamtw ûi/cTct^n tfd*o«BrocfwûtccSump XWVIà ^SïW 31 wcinaP W 00 nbsp;nbsp;faktb ap iidwö^ t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;l U twmetîi iwc. ipnfobaotbn^jp^ ^luf^iacptc pUt^ m^pv wtutu r çtnuttv^ (U xgt;nirO ^dâftttvtnncôitpfià nc ttpa tepâoÃaro^îâtiamp;'AnH^etuno w d) t-TtepnanA- f tv rc^ xm fabbatié) as v vdicfÅin ijoc fabèty^^â VP bttstepnantqicuêw mtnivqmeS abcî nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ipOtto -Casbin^tpa fcpaanaitt pbwi? ^aö^^nt {i0Wî»ulp cxcciUttaa.vntucte^ atttc Ãibin qucltv T ^ûibà xciJ^ ÿwa'btea tvCxblv v pB CnbCnuâT» tiöSnöl vus ûc wttafabGi i nbsp;nbsp;nbsp;fcpna ipCôfîplt^xf ÃtbÃtnirfabUw fawcx^Cv ccUwà îvûc noî|tibi CH ûttb 0^^ V öwca vp rSa^fèv tt«v ⢠Ko KiV vt Fwnà vi| fi^btca vwniSrbcS qitaliôwunû vefwvçvw |
Plis AC SACRARVM LITERARVM STV/
DIOSIS LECTORIBVS, GRATIAM AC PACEM A DE O PER CHRISTVM.
DIV VS Petru5,cdndidijJ'iiniLeiiortStinfaAC(inonicA,diuinoedo(lutJ}gt;irittt,lt;iitfcriptitrieprophitbfi hoc c[î enArrMioHts,w cuiuis plt;itert,neq} tffe priuita interprctdtioit/td ft qui uelintifi Eccleftd Dd da^ fere,loqudtur ut eloquid Dei,dtq: âddit ed)n fà cuîtiitim uirtute dei fubminilh-{tri,idq; non tx nobis rlJe. VroMe na dudiendos eos qui ssa^xTilp J'iJ'aXKVrCKavi^aA«xai rà ç J'ixosac/os, mouent in EcclefijStCf conftùntiM mileras diuexentdti^perfurbcnt.Qjidre Ti.Atireliiu Auguftinufnojkr prudcntiÃmcrotrd^uitquednm.Ac ntul tis 'm locts Ajjerês edm Ãdem fuis fcriptis nuUo modo deberi, quic fdcris Uteris, ftbifpft nunc^ cofcius quid homo ftt, hutnanumdliquddo quicqudm ft pdljum dd Vincentui Viâorem ipfeÃtetur.ltdq} plus cater is omnibus orthodoxe ftdei doihribus commenddtior nobis merito effe debedt.ï^on eA itdq; cuiuis /jgt;irituicredendum:Ad legem dei,dt^ eius tcÃimonittm, dit Prophetd,ft quis non tdnqudin adpi-afixum fcopum onnid fud telddirexerit,non erit ei md^ tntind, lux: Atque hacomnid non dico,quôd nonnihâ denoflro A uguftino fubdubitdre cocperimidbfît,fed quod his nobis multo celebrior dtq; dugufticr redddtur.Udm in eo,iuxtd ftdei reffildm.prophetidm non dffternimiis,fftiritu non extinffumus, uerum in eo multd er udrid DeidoM,in Ecclefta adiftcdtionem,deftnftoHem, pnpvgnAtionê dgnofcimtis, fuffticimus,er uenerdmur,Cogt;mtnkduit enim Geus fui grdtid mirdbilem cr non fdtis ftupendü^ huic noftroprecioftÃimo AUrelio AuguftiÃimoAuguftir.o Tr^ocpxTflap Kara «Pt TÃp avotAo7ia/JTj(à -cstssuç. Hune ornduit,decorduit,dtqi itd omnigenis rerum multdrü dotibus de cognitionibus iüuflrimitjut non ftuftrd pr^t eater is Aufftftü nomë obtinuit, obtinebit^ perpetuô,Extdt doAiÃimoru hominR iuditid, et eenftira de Au^tflini ioflrind,quds feiens prudesq- priettreo,ne quis exiftimet nos prater decorit Idudtbus ittû uehere ueUe. Profiiit uero Ecclefijs ftmper, CT qudntum idm noflro faculo fdera theologie cdndiddtis comodet,dc coi^dt,ficile dici non poit 'te A, dignus eA in plerisq} libris,ut dd uerbu edifedtur. Hocturnd uerfetur mdnu,uerfetur diurna. Sed dis,quis hoe immêfum,ldtu de iftdtiofu aqUor trdndbitfAudi hdbes,quitua quarela fubuenit,dtqi bbi hdc in re cot^ultum uelit, hoc marecontrdAum fA, uddum eÃ, permedbileeÃ^ngrdtidm enim de ftudium tuumjn compendium, epitomen, dt^ elenchum omnidD. AuguÃini uolumind contrd£td,conftri(la, dt^ ddbreuidtn^td tdmen ne quidu/ftium hiatt mdneu de mutilumpt,fMnmè deiero(ipfe enùn prior dd âuTÃrçalt;?op jjgü) a^xtrunof. omnidretuli,dc eu noÃra AuffiÃino eontttli ) nihil tibi deeÃe hie ex intégra AuguÃino,quoi te nefeireÃdudi Ãret. Atque in coipfo multie preconifs praueniendtis eA 'mftgni tum pietdte,tu eruditioe uir,D. lodnnes Pifcdtorius,qui edftde,eo IdlÃred/s ui« gilijs tdntis,hdc in rc fdcrdrum literdru ftudiofts prodejfte Holuit,mdgnA proftAo illi debetur db omnibus grdtid, A« picttla inmoremex AuguÃinoflore,mtlldexaXÃtomnid, dt^ in fuum nidulu,dluedriulocumqi repofuit. Pi* fcAordeniq^eÃ, cxhoc enim proftiKdiÃimomdricollegit,extrdxitdtq^excerpfltoptimos pifces,ddefMnfuduiÃi mos,malos eiecit ftrds,inflpidos depofuit,inutiles dbiecit,unoq- qudft Ãfciculo coflrinxit omnid. Qudreldudis,fei ff rle mdg^i laboris eA,poffe fumma cu utilitdte Idtu conÃrinffre,lftdtiofun contrdherejongwm ddbreuidreJ?otet ndnq;,cdndidiÃime I eAor,tibi pdrud, ddmodum fummd,insegrwin A u^Ãinu idm pdrdre, quem pdulo ante dliquot eoronis non potueris.Tua itde^ utiUtdti confultu eÃ,cdue utfuÃieeris priudtä hie publica pra/^ri.Cdlcogrdphut potui/fet feorftm,mdgno fuo commodo.omnes trdäd tUs excudere,ftd te tuo bono noluit jrduddre.Jdeoq; nentoeoe gW quidem,ilids bondril literdru dcpletdtit,bonü dc Ãudiofum uiru,Henricum Steynerum Typogrdphum,fudfa priudtdm HtilitdtenifO'nonpotius publiedm hicquefluiffe.Hdbes mi LeAor citrd omnem fuÃ)ieioni,opus Inflgne, preciofum,omnibus numeris dbfotutudtndeeuq; perfiAu, ddÃbre orndtu,excufum,dtq; ed qud potuit uiglätid fieri correAu.Qiiodfl mendd dticubi dtq- dlterd irreppffet,improbitdte imperitorum,praproperd pracipitdtione ope* ris,temporis dtq; otij rdritdte, edndidiÃime LeAorprecor,tuAinpgnis pietds ethumdnitds,boniaqui^ confulere uelit. Edteor quidem ingenue me centoeulum Argum,centimanum Eridreumjtricorporein Geryonem nonefjijne* mo enim in ojficinis librdrijs, uUd fedulitdte,ldbore,induÃrid,uigildntid,mdle firidtum hominu ffnus,rude,dgrcfte C iüiterdtum euincere poteÃ. QUdre ed errdtd, qua diÃimulari non poÃint, CT LeAorem oftendere uidednturt hdud grdttitim ipp notdbimus, eaterd prudens LeAor ipfe iuguldbit. Jncidimus uero, neertehoc Idtedt, »« exem* pldrid dnte dnnos 3 o.excufa Bdplea tu Lugduni,m ijs certe ey nos multd depderdmus, iÃd in plerisq; locis no fuo mus fecuti,fed dd G,Erdfmi fdcrofdnAa memoriadeAionè retulimus dtc^ emèdduimusAtd^ hoc noÃrii opus qud^e tecunq; tdndein pt,bond fide,experfus dicoÃonge praftdre,gt;miltis^ ( quod diumt)Pdrdfdngis, locis fuis,titulis,con corddntqs,dli/sq;omdincntis,uulgataaditionipracurrere.Cittdre EeAoreme,lege,fi-uere,crdifl}eredmftte funt* ptus dc Idboris pa;nitebit,lmö de lucrogloridberis,ey nobis proculdubio fummds es diiurus grdtias, Vdle 'm Chrb fto reetiÃime. Ddtum AuguÃa r ⢠Idus AuguÃi,
Stephdnus quot;Vigilius Pdeimontdnus,
lOANNES PISCATORIVS LITHOPOUTA^»
NVS, LECrOR.1 CHUISTIANO GR.ATIAM ET PACEM A DEO PER. CHR.ISTVM SER-VATOREM NOSTRVM.
O NI mihiâui'tio uertendum arbitrer optime Ledor: tarnet/' fî,ex diui Aurelrj Auguftini operibus, quædam feitu digniP* fîma, felegerim atqt excripferim, in tempora profeélo noftr a accommodatiffîma^Certe quidem,ut ingenue fatcar rem ad* orfuSjhumcris meis 8^ paruitati meæ longe imparem, amp;nbsp;per omnia uiresingenij meiexcedentem* Id mihi cogitanti, ÃC iamiam manus ab opéré fæpiiiime retrahenti (^propterea quod huic noftro fæculo nemo fufficerc uidebaturjingratiiTimum namc^ eft In mentem uenit non me^ v.b ,.ae diocreexfacra feriptura exemplum quod mefolabatur inhortabaturçp, Nempe Euangeliumfanéli Matthæi adbreuiafle Marcum Euâgeliftam, purâ¢amp;7« Nonnifi fumma cum amborumlaude,ôi Ecclefiæ acceptatione. Deinde quid dedecoris afferat, ladeo eloquentiæ flumine permananti, ut inquit Hieronymus Tito Liuio,fuus adbreuiator Florus, non uideo, Quorum feripta ubilt;^ gentium, ab omnibus literaru bonarum ftudiofis, oburjs ut dicitur ulnis ampleftuntur 8ô uenerantur unicc » Sed forfitan dieet qwgt; fpiam: Hæc quid ad rcmC Primus enim fpirituffandli ductuSôeo impuls fore fuum aulus eft facinus» Alter uero hiftoriæ deditiiïîmus munus fuû ftrenueobiuit,atc^ non minori cumdextcritateadminiftrauiu Non ago pugnaciter,imo de meo nec iotula quidem te reperturû feio^Eoeç animo/ fîoratç^ fecuriorhacre innitor,maximeq?faliuæôia(rertionispropriæ nihil admifeuerim ⦠Ego nancà femper alienis, a ueritate non abhorrenti/ bus, uerecunde uti malo, mea impudenter ôô perfridla fronte ingerere« Ãtqui nemo me melius nouit,multa 8^ præclariffima extare delitefcerc ingenia,quorum intercifet ilia conari, fed hæc utilioribus forfan cotn^ modioribus inuigilant atep ftudent, Præterea curta fit mihi facræ fcri* pturæ cognitio,non egeo ut aliquis me illius moneat,8ó illud mihi expro^ bret. Quid autem prohiber coinpendiaria quadam uia,illa qug fine peri# culo animæ ignora re non pofTumus, feire etiam cum rerum incommodo debeamus, 86 commonftrare breuius, SC in propatulum ducere commo# diusCâAggreffus itai^ illam prouintiam,quo labo re, quibus uigiIfjs,faciU limeex ipfo opere conqcere,iudicare,86perdifcerepoteris. Eo uere animo Leä:or amice,ut habcant dodi, quibus copia diui Auguftini lucubration num eft omnium,ex tempore qj in eis defîderauerint, ne tempus illud no« biliftîmû,quo charius nihil,qgt; maioribus etiam 86 potioribus debetur ftu* dqs, quærédo infunaât 86 mifere perdat, Alij uero qui hinc 86 inde paftim epifeopantur, quibusper inopiam 86pauperie fortaftis omnia opera Au# guftini comparare non licet ,quæ certeutnumero excedunt,itamulto pluris uenduntur, experiantur, 86 ipfa ueritateedoceantur, fine magno conatu 86 paruo ærc, quid famftus ille uir,de Ecclefiæ facramentis, 86o # mnibusillis rebus,dequibus adhuc fub iudicelitemeffe mundus credit, q fcri#
kripTcn't docuèritcÿ* Ad liée ut Chriftiâanç reipublice fatis fupert^ fatis cà fukrecur,intcgrosquofda Auguftini,ecpotifli'mequeftionülibrosiiuprK mêdos, Sc hifcemeis rapfodqs coneftendos baud inconfulto curauimuslt; Adiunximusinfupereriam RctraâranonumlibelîosduoSjUt quida mirari tandem ceflent de iUo,quid fucrit tarnen qgt; recan tauerit, fimul ut haberct diligensâLedor,ex optimi's illius libris optima quælt;^« Certiflîme in eo noninueneris a cæteris feriptoribus, needepofeere quidem audebis, is em omnium doArinarum ubertate redundat, turn uero literarum facrarum pugil inuieflus femper eft habitus,qui etiam acumine ingenij ,SC magnaru rerum fcientia,nec non uite innocentia,humana diuinaep profpexit,E t uc liberius dicam cum Auguftino,magni animi SC akilTimi confilij uiro,in liquibus hallucinari malim, cumquibufdamuitiligatoribus Sc eifdem crronibusdelanacaprina(^utaiunt^perpetuoccrtânbus,quibusetiânub lanifi fint tctrica,8^in fuaipforum ofFicina fabrefaëla,non unquam ad Ariopagitas ufcp tranfmittenda fapiunt, per altercantcm logomachiam ueritatem amittere omnem ⦠Quis enim hæreticis undequa«^ Ecclefiam malicia fuæ tempeftatis perturbantibus impetecibusqp magis infenfus, uc uere dicatur,nihil iam pofiTc dici,qdâ non fit diAum anteajillis etiam nec ad Jatum ungucm cefiTifle omnibus liquet ⦠Paucis igitur accipequid uelim» Arrianorum non ferendam impietatemjPelagianorum dementem impu dentiam, Manichæorumlafciuientemreligionem,8ô Donatiftarû fatha# nicum furorê,uflt;^ adeo contudit,ôô omniû illarû haerefum uires infregit, ut toto cÅlo totaeç terra eos perpera errauifie nec pofteri tacebunt. Libe/â rum qj uocant arbitrium SC prædeftinationem Dei,me iudice, quis eo uel fÅlicius uel dexterius docuit defcripfitue unquamC* Qu is facramenta Dei Sc fuæ Ecclefiæ, tanquam pro focis SC aris dimicans illo défendit, uindk -cauifcp fandlius atepueriusf Quisdeniq^ facræ feripturæ archana,quafî per apodixes aliquâdo perterebrauit Sc demonftrauit uiuidius uel effîca-5 cius;quot; Bone Deus quem in facra thæofophia nomouit lapidemCâ Hæcita mihi uifa funt utcuncp facras literas a limine falutanti, ignofeite mihi intc^ rim qui nafutiorcs Sc emundliores in drjudicandis illis rebus eftis^Cæterû q? ad me attinet, no credo defuturos, qui hûc meü laborê, quâtus quâtus ille fit ronchis atep fibilis, SC excipcrc,amp; contêptui habere religionê fibi)plt;* fis nefeio quâ elfepollicebuntur ^Sc nifi acgteris quoqi fuæ farinæ homirii bus id fiat ægrelaturos.Hos igitur ipfos quicanino dente cundla lacerare SC profeindere affolent, nullo modo, clauam de Herculis manu extorfip fe,fîbi}pfisperfuadeantuelim« Namc^exploratiffimumeftamp;' probatione non indiget maleuolos SC inuidos, etiam Optima inuertere Sc fînifterrimè interpretari folitos» Profedto non deerunt etiam qui me impudentem SC audaculum,inani uerborum lenocinio Sc ftrepitu concrepabunt, Sc pro* culdubio coniuratis calamis in me debachaturi,8d ilh' potius imagine,ido# lum Sd umbram ueri ipfam ueritatem fe(fiari,quis nifi delirus inficiabi* turCâ Quantumüis multo fefe uenditent populis. Hi feiant mei inftituti fox lûmodo fuilïcjcaquæproximius ôôpcnitiusremcontingercnt meexcer*
pturum
P turn ni step cofcnpturujhaud infcius mulca ad hoc neceflan'a cfiTe dibgc' tia » Monnun^ cnitnin his comportâdiscogerendifcpjlupû quaà auribus tcncbani,ncc quo me uertcrem (atis difpicere poteram,ueritus primo fi ni/ tniumbreuitati ftudcrcm,decurtata potius Sc imperfecfla relinqueret fen« tentia.ct fine capite fuboriretur fabula,deinde ne inciderem in Scy 11am cu Æ pi2s uitare Charibdim.Suppleat ergo et refà rciat q? deefie iudicaucrit qui# fpiam* Adimat qgt;fuperfluum exiftimaueritprudens Ledor, Poftmodu bonum aliquando dormitareHomerura,nec omnia nos omnes poflc iam pridem decantatum amp;nbsp;tritiffîmeperfonatû memineriat Momi« Ad extru Aionem itemlt;^ templi ueterisiuon folum qui aurum amp;nbsp;argentum fuppe^ ditabant, uerumetiam qui lapides Ãà ligna, qug ad ædificationem plurimu conducere uidebantur,afferebant, rem optimam fÅcifle ore omniû pro/5 palabantur. Sim A^o oculatior,uix tandem inuidorum latratus efFugi/» am«Teftor interim Ueum Opt.Max.nihil me ^Chriftianæ Reipublicac commodum atep utilitatem ad hoc opus fufcipiêdum adegifle ÃC impulif» fe,amp; practcrea,non parum calcaria addidiHc,cp Auguftinus folus fni fak lar ) ad componendâ in Chriftiano negotio diaphoniam cotrouerfiam omnem fulFiccre, fi arbitris opus elîet,non fubdubitatur* Volui autem non citra rationcm,candidiflîme Lefl:or,illum tibi nuncupatim dedicate librum,quamuis nulla mea Minerua* Quapropter teuolo non moueant uel olFendant,facrificij,altaris,oblatiois uocabula, quæ antiquis patribus fuerefrequentiffima, fed ad quid illis ipfisufi fint, non eftnoftræ mentis iamrecenfere,fed altcriuscrit confiderationis» Proinde quod tepræterirc minime uolebam data opéra quædaminferui, quæconluetudinis Eccle^ fiarum omnium minime funt,ea Auguftinus ipfe,potius charitatem pro« ximi,pacem Ecclefiç ,morem ueterum,traditionemc^ patrum,^ authorP tatem feripturarum facrarum fecutus,fcriptis memoriæ mandauit*nia,nc infimularemur, qug nos arriderent fufFurari,8^ cætera faftidire,intcrmit/ terenolebam.Etfimulhaberesquiddequauisrefcripfiffet diuus Aurez lius Auguftinus^ Tu uero integerrime Lelt;ftor,facprecor quemadmodix femper foleo commonere amp;nbsp;conteftari fratres ,ut pidores cum pulcher« rimas deferibunt imagines, multacj ferme gratia perornatas, fi quippiam ineptulS illis iiifit, neep omnino prætermitterenecp penitus exculperc dig*? num cenfentjfic quoniam in humanis rebus,no modo diffi[cile,fed impofz fibile pene arbitramur ex omni parte no folum a(ftus,uerumetiam intégré puriiTimamc^ uitam hominis pofTe coftar6,fi quid digne,honefte,pulchre adum eft, id omni hiftoria compleftidecet. Contra uero,fi quid uel cafu aliquo,aut temporum necelTitudine non intégré fa(ftum,clariirimis rebus intercidat,non multadiligentiainfignire oporteu Quinimoidipfum ma* gisdefeôlumquêdamuirtutis,^ nequitiæuitium indicate par eft,huma-* næ naturæ ueneratione adduâ:os,quc nihil decorum ad fummum natum uirtutem perfecfteintegreqpproducit» Porto fîquid,id eft, fandiftîmo uiz ro adfcribaSjgratiam habeas,omnia(à illi accepta feras« Quod autê ad diz -
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iq ferimen
fcrimenlibrorum.eruditifTimi'uiri fpedare uidcturjudicium eorum habe* bis, qui fuppofîdcr) eêfentur a tergö open's,hos collegerit Bernhardus auc Anshelmus,qui fuerc Auguftini ftudiofiffimi,qgt; quidam opinantur,non «ufimdicerc, egofophiftam aliquemucrbofulum,amp;quouisheritioma* gisfpinofum illoscmcndicaircplaneaftirmauerim,quandoquidcm enera giamjUiuacitatem, dC genuinam Auguftiniuim,non folum nulla habere, uerumeciamueris amp;nbsp;recraâatis ipÃus libris in aliquibus ex diametro repu gnare, luce meridiana darius eft » Poftremo ut facile cuiuis nbsp;nbsp;occurrerit
inueniri poflit.indicem^86 denchum rerum omnium in calce libri ad^ pofuijipfe etiamordo locorum perinde utrepertoriu quemlt;
piammanu ducit« Datum Balzen, Anno
M, D, XXXVIL dftuero,
XXL Maq,
INSIGNIVM LOCORVM ÃtÃNCHVS
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PRIMVS CONTlNfiT TÃMVS.
|
DeTrinitatc 8i vnitate in diirihis,deo ÃC batrr. |
Folio |
r. |
|
Chrifto eius diuimtate, humanitäre Si cratia, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Folio ixifade fecunda. loco, itj« | ||
|
Spiritufandodeoamp;operationibusipiius. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Folio |
XV. facie.n. |
loco. in. |
|
Angelis SC eorum ofiitio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;FollO xix, facie.fj. Ioco.v« Praçdeftinatione, Præfcienria,Prouidentia,Fk(nione,Vocationc, Glorificatione Si | ||
|
gratia dei,Induratione,Reprobatione,damnatione malorum,libero arbirrio et me | ||
|
rito hominis, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Folio xxiin, hcie 1. |
loco. I. | |
|
Sacramento corporis 5i fanguinisdomihi» |
Folio |
xli| |
|
Sacramento baptilnjatis. |
â Folio |
xlvij |
|
Vnico baptifmate contra anabaptifmum. |
Folio |
I. |
|
Infantium baptifmate SCpeccatö Originale |
Folio |
liiij |
|
Bcclcfia Si eius authoritate. |
Folio |
Ix |
|
Miniftps ecdefîç Si cenfura eiufdem. |
Folio |
Jxv |
|
Sacrarum fcripturarum laude ÃC Ãudio carundetm |
Folio |
Ixx |
|
V eritare SC vtilitatî: verbi dd. |
Folio |
Ixxiüj |
|
Cercmontjsconfuctudinibus Si tradirionibui humahls« |
Folio |
Ixxvi |
|
Fide Sc. operibus. |
Folio |
Ixxvitf |
|
Perfecftioneluftici» |
Folio |
Ixxxv |
|
Lege Sc Euangclió,fpiritu SC litera« |
Folio |
xciij |
|
Officio Magiftratus, |
Folio |
ciij |
|
Iure belli SC ftipendiartfs militibus» |
Folio |
cxij |
|
lutamentisSCfideferuandapublica. |
Folio |
cxviij |
|
Daemonibus 6C miräculis,Magia SC varrjsfupefflitionibus. |
Folio |
cxxi |
|
Anima SC eius iromortalitatc |
Folio |
cxxxvj |
|
Poénirentia. |
Folio |
cxli |
|
Oratione Si deprecarione. |
Folio |
cxliiij |
|
Fleemolyna SC pauperibus* |
Folio |
cxlvi |
|
Abftinentia amp;IciurMO, |
Folio |
cxlviij |
|
Goniugio. |
Folio |
cl |
|
Venerationefandorum, |
- Folio |
cliq |
|
ldoli$ Sc fimulachris. |
Folio |
clv |
|
IndulgenrqsSC remdTonepeccatorurii, |
Folio |
clvi |
|
Confeffione, |
Folio |
clviq |
|
Vero Chriftianorum facrificio, |
Folio |
dix |
|
Sepuitura raortuorura. |
Folio |
cix |
|
Anticftrifto: |
Folio |
dxq |
|
Refurredione moçtUorum, |
Folio |
clxiq |
|
Extremoiudicio, |
Folio, |
dxvq |
|
Mortuis. |
Folio |
clxix |
|
Poenis infemi Si damnatione matöruffi. |
Folio |
cixxij |
|
Beatitudine Si fcsiicitate fandoruni. |
Folio |
clxxV |
TOMVS SBCVNDVS CONTINET varia ÃC mifccllanca»
Folio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I.
Eodem
Folio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iq
â¢iin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Syraogt;
Macrefibus Si Hatfctici«.
Hypocnîi fimfilatiooe Si Mendatio.
Dedmïfe '
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Fortitu^ |
|
De Foftitudifjft |
Eodem. | |
|
Temperantia. |
Folio. |
XX* |
|
Caftitatc ÃC continentia. |
' Eodem. | |
|
AbÃinentia. |
Eodetn. | |
|
Vitijs in generc. |
Folio. |
Eodem^ |
|
Superbia» |
xxi. | |
|
Adulatione. |
Eodetn. | |
|
Auaritia. |
Folio. |
Eodenr» |
|
Luxuria. | ||
|
Ira: |
Folio |
Eodem, |
|
Gula 8C ebrietate, |
xxirj. | |
|
Odio 6C inuidia. |
Folio |
Eodem |
|
Accidia. |
xxiitf | |
TERTIVS TOMVS CONTINET
hosintegros Auguftinilibros*
In libres Moyfi.Ioïbe5Cludicumquacftionum,librivq» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Folio»
Quæftionumucten'sô^nouitcftamenti* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Folio
QuæftionumcuangcliorumfecunduraMatthafum» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Folio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cxxxix
Qijxftionum ad Orofiuni,libcr vnus* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Folio
Qiiaeftionum Hilafijdibcr vnus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Folio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cxlvi^
De otSodulcitqquæftionibiis,Liber unus^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Folio
De diuerfis quacftionibus,ad fandum Simplicfemuffijlibti tj. Folio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;d viq'
Qiiaeftionumeuangeliorutn,libri,if»
Odogintatriumquæftionum,Iiber vnus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Folio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dxxviq
De fexquaeftionibus contra Paganosjlibcrunus» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Folio
Ad inquifitioneslanuarqjibridiio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Folio
De inquifitione Trinitatis, liber unus* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Folio
Epicureisö^ StoiciSjliberunus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Folio
HærdibusadQuoduultdeum.liberuuus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Folio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ccxiiif
Dequinc^ Hacrefibus, liber ,1, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Folio
Contra ludæos,Paganos,ód Arrianos.libcrunu$. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Folio
Contra ludæos, liber unus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Folio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ccxxix
Rctradationumlibriduo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Folio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ccxxxq
i
VITA DIVI AVGVSTINI EX TRP temio SpanhaimenHum abbatc«
VGVSTINVS EPISrO pits Hyppontnlis : Nattone Car^ thd^ncnps mA pfjrM^uir am in ;j diMn(sfcriplurK,qudmmftcuU äiâj rihuflitfrii omnium à oâvrüeruâ ditiÃtmut,ftrmotu difertut, elo^ quio clarut/enlü profùndut^M CftonuerfdtiotKfM ihÃimut, Ttina fcripÃt opufculd, ut neminem ore* diderim omnid,uelpofj'e legere,iiel habere. VndeÃne dnbio,menliriconuinciiur,qui fe Aufftflinum inue^ tiiffe totum conÃlelur. CMtms enim Ãaipares er nu^ mero ItbrorumtCT utiliate pr^cedit, qui plufq nuUe traikitttf inÃgiuf compofuit. Uenu pc profunde facramfcriplurdm^ut AuguÃinus explanauif» Chri^ flianos mores wmopc utiliterinflituit,ttecfidem ed^ tholicamaliquiseo ardenous deÃnfauih ïntroduxit twm rex in ceUdm uiiUriam,ana^ Ãrlitudiiu induit,quid omnes aduerfurtos fidei orts fui gladioÃrtiter proÃrauit» Vunc à do0hremhabueris,etiamdeficienltbuic£ttris/ufficitipfeäbi. KulasediditopuÃcula,qult;efiquisnolJ'edepot der at, indiculum librorum eius d PoÃidonio gditurn le^t. Senbit quoq^ iacobut Vora^ EpiÃopus ianuenÃs in trd (h tu fuo,quem de librts A uguÃini compofuit,quöd numtrut librorum, traihtuttm, fermoiium er eptPolarum eiuf, ultra nulletrigniaadfeendat,concludit^ia.EtideonuÃus unqrepertuseÃ,quiomnesItbros Au^fbni potueritin uenire. Et PoÃidonius : M entitur quifefe ntum AuguÃintim le^jjiÃtetur. Eg) autem in hoc opere quofdam tra» Ãütuinonabfi^ conÃlio obniiÃ,qui à pleris^ beaa A ufftfbno a^cribuntur, E quibiu eà Uber, de fptrituCT anima, in tuiui XXX vi]. capitula Boeitus aÃegatur, qui long) tempore'poA Auguflinum natui eÃ,feder Ãiluf ipfe Au» ptÃinum ucn redolet, Item Ãber qui de uera CTÃlfa panitentia,fub A uguflim nonune,iam impreffus eil,iÃe menda» fiterad/(ribitur,quoniam in xvij. capitula circdÃnemipfe Augu/hnuiaÃegaiur. Ltberde confliiiuuirtutumerui» ttorum,qui incipit,apoÃolicd uox,er fliltvm Gregirif Pap^ refonAt,cr cum anbquioribus exempldribus concordat Item liber de fcald paradiÃ,cuius htibum eÃ,cum quddam die,indniiquisexemplartbufbeaa Bernardo infcribitur, tuius er Ãiiriltim er pbraÃm eloquiuidetur. QttidmultifniariTotfunttraikttuterfermoms,quibeda Au» gullinofälfoinfcribuntur,uteortimrecenÃopropriumuolumen exquirat. Uecnutimeil utdrbiterfededm,erqu£ aliéna funt,titulis priuem. Lefhr prudens,quid in his pbi Ãtciendum uel tenendumÃt/olerter proÃiiciat. Moritur autem fanihtsdoiîorAttguflinus in ciuitateHipponenp,cMnobfedereturdvvdnddlis, Anmdomini ccccxxx.in» diihone xiij. Aetttisfuie Ixxvufacerdotijuero xl. Secundum Maridnumfeotum, quinto cdlendas feptembris. Obpdionis urbismenfeterbo.Eibris lulianiinierimpetus obpdentium wdnddlorum,inipfodierum fuorum pne refpondens, er gloriafe in deÃnÃone Chriflidniefidei per feuer ans. T eflament um tuiÃum condidit,quia unde conde» retnonhdbuit,prlt;e^rhibliothecam eccleÃte,qudmflatribus dili^ntiÃimeeuflodiendametiam in morte commenda» wt. Rebus pauper,meritif er feientid diueSfAugufÃnusponti/rxindamiaoquieuittCuiusuitam PaÃidonius Q* Jamenfls deferippt.
QVID de SVIS LIBRIS ET OPERI ÃVS
SENTIENDVM ATCtVB TENENDVM ESSE CENSVE« Rir IVDICARirQjà AVGVSn NVS IPSE.
In prohÅmio itj» Libri de Trinitacc^
Moll tîîcis Iiterfs,qnaà feripturis Canonicis fnlêruirc,Sed in illis,quotj non credo* bascum tnueneris, incuncfïantercrede. In iftû auteni,quod certum non habcbas,ni)i» fi certum inteliexeris,noli firme retinere»
Libro nbsp;nbsp;nbsp;de anima Sc eins origine ad Vincentium Viârorem*
Negare nonpofTumnecdebeo/icutinipfismaioribusutatam muIcaeiTein tam fflukis opufculis mcis,quz poiTunt iuiio iudicio,Sd nulla temeritate culpaiû
Ad Paulinam,EpiftoIa» exq^
Nolo authoritatem meam fequaris,vtideotibi puteSjaliqUidncccffe efle crcdcrc, quoniam a medicitur,ièdautfcripturiscanoniciscredas,fiquidnondum quod verô fit vides, aut interius deraonftranti veritati,vt hoc plane videas»
Ad Forcunacianum, Epiftola« cxcviq«
Nelt;ÿ enim quorumlibet difputationes,quamuis catholicorum laudatorum ho^ minum velue icripturas canonicas habere debemus,vt nobis non liceat falua honori* f(centia,quæ illis debetur hominibus,aliquid in eorum fcripti$,improbare atep refpu» ere, fi force inuenerimus, quid aliter fenferit,^ veritas habet diuinoadiutorio, vei ab alqs intelleâa^vel a nobis* Talis ego fum in feriptis aliorum,cales volo eife intellcj* dores meorum*
Ad Hieronymum'EpiftoIa,xix*
Ego enim fateor charicati tux,folis pijs feripturarum libris, qui iam canonici appeb lantur,didicihune timorem honorem^ deferre,uc nullum eorum audorem fenben« do aliquid erralTe firmiifime eredam. Ãc fi in eis offendero literis quod videacur con* trarium vericati,nihil aliud ^uelmendofum elfe codicem,vel interprecem nOn aiïe cucumeiTequoddidumeftjvetme minime intellexiiTe non ambigam. Alios aucem ica lego, vt quantalibet fanditate, dodrinac^ przpolleant. Non ideo verura putem quiaipfi ita lenferunt,fed quia raihi,velper illos au dores canonicos, velprobabili r* tioncjqu.od a uerononabhorreatjperluaderepotucrunt.
elen'chvs LOCÃRVM.
|
iPrincîpalium Scntentiarum atcp infigniumlocorum primi Tomi index* Pcreundem îohânem Pifcatoriû
|
AnffliordinemhâM, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iôden An^lMnuiior dnimA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todeii A ngfli fubÃantid ^trrnd, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todent A nffli mutibilcs funt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Angtli fuo more deum femper uident. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todetn Angeli in deteriiu non poÃunt muinri. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Angelos cr hominei inter credtnrdt folos'mtelleélud» les elfe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem A n^li O' dnimè quomodo locdles dicdntur. eodem AngeliIfiiritibiu homnum poffunt'nüfceri reueLtndo, eodem Angeiicis operdtionibuf fieri utuiuis mortuidJpdredt. eodem A ngeli d deo qudndo credti. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Angeliperfetterdntesnonndturdboc poÃident bonum eodem Angeli CT beneftcid deinobis dnnutidnt et noftrdipre» ces^oofferunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fôl.20,0' 22, Angeli quindo credtinon mdniÃfkdicipoteÃ. eodem A ngelus oÃicij nomen esi, non nAturt. eodem AngelosÃnepdÃionibnt operdri. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iodem Angelis bonis foentii qud dtmônes infldntur tiilis eÃ. eodeni Ãngelorum mirdculd deo operdnte fieri. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodeni Angeli non uerborum dei,fed mentis ininiÃri funt. eodem Ãngelos opits dei effe, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eoderit Angelicd ndturd,omnescredturdspneedit. eodem Angeli deum difcunt,per uerbum dei unigentum.eodem A ngeli fine difficulate homines ddiuud nt. eodem A ngelos omni tempore fitiÃe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Angeli per Plitonicos dif dicùntur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodeni Angeli corpord terrend rdpere,ç^ ponere poffunt ubi uolunt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fi)lio2i Angelos non phdntdfindtecum hominibus commediffe. eodem Angeiidnfaeminis poÃint mifeeri. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodeni Angelis quomodo loqudturdeus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Angelos fiiiÃe tres uiros, qui Abrdh^ dppà ruerunt fil. eodeni Angelorum optrd nobis idea tnirdbiliori uidentur quid ignotiord. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodeni Angelorum edicts lex ddti. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem A ngeli botii et mdlihdbèt qudddm operd pmilid.eodem Angeli nuUis meritisprdcedentibus meruerunt ut tdles tonderentur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Angelohimei-gd homines curd, djtà 'itds iciifiodij,dif ligaitid ex minifierid. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Anidfdptifii fcelerdtior homicidd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fil r * Andló^d quid fit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fit.7i AndthemdeÃ,quitrinitdtisnoncredit undm diuinitd^ tern. AnnthemdtÃtdndus qui pér drbitrium liberum folu,fini dei grdtid^iTceptu dei impléi-e fe priefu^ît. fil. i Æ | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
ELENCHVj.
|
Arttropcmor[)hit(trül:^rfpf^u^, â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jil,f mors tdn^itur^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. । j j Auimdinetiam PhiloÃphi quidam ttnmortdkm dtxe^ unt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãt. Ià 9 Animiuiuitomnubomo, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodtin AnimtirMn rcÃrreihoncm licet quiddm PMoÃphi ne^ ^ueriru,earum amen imntoraliatè «nuerunt. Ãl eod. Amnuldttt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãit^^o Amnus humdnés reuolui adpecord non credaidunt Ãl. 14.^ Anime imaoraÃMcdpudgriecosprimui Pherezides lenuit, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãbeod. Anime orgineat er (1 ignoriinm pericidum non effe. eodem AninurumoinniiimcreMrdeiM. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eoden Amme immortitliMem probet Auguftinnt. nbsp;nbsp;nbsp;eodein Anime hdbiaüo cr petrie deut. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Anime quanttas que Ãt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Ammamnonfixeitdeaidefeipfo, fedde nihilo. eodem AninMÃxucdret. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodein Animi fidelis ftnéîudriiim dei. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 141 Amme difiiiitlo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Amma u'.a corporii e/l. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Aniitid nee qud 'itMin nee qudntituxm habet, nbsp;nbsp;eodem Anim efunt eterne. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem A nima M? Ãn^lis membris totd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Animis du.is,h}gt;no non bibet nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Antmim immornlemfo'us habethomo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Amme dmmilimn morales. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Animi bominiÃnnato corport inferitur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Antme iiircuxs mrrdntur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Anintd jecundn PhiloÃphmn diffinitur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Animi Ãecundii AuguÃnum quid Ãt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Anime er corprrisdlt;ni:itid tingitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Anima n omindturtoties homo^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Animi exua corpore quorÃm Ãrdtur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã'tlt;so Anime piorum in requie funt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.119 Anime Ãnäorum quiliterfe habant ante refurrelhonè 17à Anima mortalis amp;nbsp;iiwnortdlis quomodo dicitur. Ãl. I 3'S Animd eà incorporea. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Animos quore cito moriturit deut creett Ãl « î 7 Animo Ãrmav corpore ditur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Anima peruerbumdeiÃilam eÃe. Animi non efl deÃbjhntii dei. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Anime tronsldtionem fieri à pecore in hominem non credendum- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Eodem Animam M.inichei dicanteÃedeiÃbfyntijm Ãl. « 24 Aium.i inehoitur in omnibus fenÃbut fecundii medicos fubtilitite Ignis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Anima mture dignitite omnem exeellit creaturam corporedm. Anima noneftde natura quinta eÃentiie, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fil. ti9 |
Animam non e/fe dngelorutfl, ntc cceli corporeis,nèe maris ey terra filiom. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Animaqudndoà deocredtafit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Animds liberum uoluntdiis hibere arbitr'um. Ãl. 3 4 Aju'mrf i demondius aliquando ludificotur, fil, t 3 2 Animd in nuHom alism Hdtùrô conuertipoteÃfil. 13 0 Anima habere corpus TertuUianus ÃripÃt, nbsp;nbsp;nbsp;eodem Animd deo fubijicenda. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Anime uia deus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Anima dei participdtione beatiÃt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem AnimaimmorciliseÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' â eodem Animarumeonuerfdtionem ante corpus in ealo don eÃe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem AntichriÃo traduntur ad iUudaidos qui nolunt libet rdriper Chriflitm. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fil. lO2 AntichriÃus unum habet in imperiodoluiti ht nûracu» lis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem AntichriÃidne perfecutionis Xmpus occultum. codent AntichriÃus in quo xmplo feÃurusÃt, incertum eÃe eodem A ntichriÃus gloriam propriditt querit. Ãl. 103 AntichriÃus quid ÃgniÃcat. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem AntichriÃus prob ttur ex menditio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.ta3 AntichriÃus in cunÃis ChriÃo cofitrdfiut. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codent AnichriÃum A.omdno imperio deficient regnaturum. eodem Antonius Anachoria Ãne uUd Ãientia literdrum Ãrip* turns diuinas intellexit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 7 4 AppoUinnris ChrtÃimtdnimdmhdbuiÃe absq; rdtione ÃripÃt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl^i3 AppoUindriÃahumaniaxm Chrià Idcerdnt. ÃU. 1 » Apo/bli ubi er quando bdpäzdit freriirt, ignordtur I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãli.43 A poÃolos non reb.tptizdÃe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÃU. j-1 ApoÃolosinhacuita ordinem ferudndum pr ecepiÃe Ãl.Qn ApoÃoliquarenon petierintfuo euo a regibus terra auxilid. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.tof Apuleius quid demoribus de monum fenÃerit.Ãl. « : 4 Apu'eius in afinum muatus Ãrtuie. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.ixf A jutla er uultures perÃicidÃime uidetU. Ãl. 124 Ard hominisconÃientidÃia. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.ir9 Arbitriumhabetciptiuum qui dei grdtidm oppugnat Arbores haberednim ts M.dnichaitradum. Ãl.9-} ArrinniÃiritum fdn.Ãun minorem filio dicuâtf.Ãl, 1 «j-AÃrolo'^ et à uera reÃondet.Ãt hoc inÃindu Ãiritu» non bonorum. AthanaÃus Atexdndrinus epiÃoptts eccleÃdm Ãuam no boatu cdntan lo inierturbiuit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.7 gt; Au^rid nondtxndendt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 122 AuguÃnum m hymnis amp;nbsp;canticis tccleÃa fleutÃi, Ãl.7r AuffiÃini (emporibut uidetitr, fiimiîacbra er ima^» |
»et non
LOCORVM.
|
lutnónfiii/jê. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl-trr fi.ugulh trmporibm lUtut efl Chrifiui, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foLtia Anxiiium no/t * ftnihs ejfe, fed i deo. fil.t r 4-Ãl-4-9 Biptiz^fcumuitijspugndbit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem BjptiZdtos Apojïolos efje certii ctfiïigitur dr^mcitu, eoJei/t Bdpüzdtipropritt hdbereCfpoÃiderepo/funt,ÃL4.i Bdptifmifdcrdmeiitutn no^t coitiemnt/tdum db exetn^ plo, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem CT4.^ Bdptizdri non hominiSt fed Chrifi oput ejje. eodem BiptifmiK Chrifti,Chriliumhdbetiiuiioregt;n. eodem Biptifmat efi noue uiteftcrdmentum. eodem Bdptifmo uia debet hommK effe coi^on^. Ãl. 49 Bipüfmoomniiipeccdadimitti. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Bdpafm:tm infi'^mitdiem non duÃm. eodem BdptiziOisnonomniitOdcdrnif concttpifeentii liberd* tur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Bdotizitui quidÃt ChriÃui d 1041«?. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.49 B ipnzdre Córilbtm etidm d^iid. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Bapüzdtiii chdriatemhdbens, itereex deondtut di^ cioir. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eod-m B ipnfâ/M n non niQ in eccleÃd prodejÃ. nbsp;nbsp;nbsp;ÃLeodem Bdpnfin 4mdiiMGt' ipiritu conftjkre. Ãl-49 Bdpdfmi.lohdiinis Pduli diiÃrentid. Ãl.ro.Cfr9 Bipdf num 'mdignefumensiuditum Ãbifumit. eodem Bdpafmum Punici ChriÃdnifdlutem uoatw. Ãl.4lt;s Biptifmi» nomine trinicitis confecritut, uerm efl. Ãl.fO â¢Bdptifmut nullo modo dijferendui. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;E Ji/fW Bdpdzdnduidenuo,nento. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Bipifmii! Chrià no poteà fceleribus in^uimri. eodem Bdptifmd nuUo modo itenndum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Bdptif nd Miere dd dimittendi pecciU. eodem Biptifmum multum uilere. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. r t Bitpii/n«:« impaenitentibut non prodeffe. eodem Biptifmo lohinnif non ddbdturflgt;irituf Ãn'Ãut.Ãl. r t Bdptifnattdn poÃif effeflneflgt;iritufdnäo. ÃLeodem Bdptifmd unwm eff: in ecclefld ChriÃ. eodem Bdptifmd ueruM,etiim perditos hdbere. eodem Bdptizdre in neeefiaee laicus poteü, Ãl-fi Bdptifmd Chrià ludim dediffe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. r 5 BdptifmtK per mdlum poteflddri nüniflrum, eodem Bdpttzitiludxiinmdrirubro. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl-rt Biptizdtos eccleÃd numero ddiun^tfldelium. eodem Bdpdzdtis remiÃio peecdtorum non dene^ndd timet* fipofl bdptifmd pecciuerint. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl, 91 Bedtitttdo temporis ChriÃpliK doni fidelibuf contulit quim pdtribuf dnte Chrifli ddnentum. Ãi i s Bedsorum prttmid non omniim gquilid erunt.Ãl. 17 « |
BeÃttiK nuVum fuÃipiendam 2 ciuiate optlmd fecundiaa Ciceronem,nifl dut profide,dut profdlute. '^Ãl. 1 « 7 BflU pn wo; faecerunt feruos. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.tt^ Bedis detts mores corrupts hoiiünum conterere er e* menddre folet. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.it^. Bedi incommodd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Bedd ciuilii demonts inÃnihifluift. eodem Belld ciuilid quid piriint,uide. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl eodem Bediprimi Punici mdld. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem BeUigrduiÃimd ChriÃdduentupricefferunt.Ãl. 11 j* BeneÃesre nemo poteil niftgrdtid dei. Ãl 41 Bcw4 ownilt;lt; 2 deo,non de deo funt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. r Bonum necinchodre nec perficere flne domino poffu* mM. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl-io Boniopordfldelibus non deÃturd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãi.eodem Bonus per fe ipfum nemo efl. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãi^tS Boni utdliquid d^nt per deum eorum cordd tanguntur Ãl.^^ Bonus,efl didbolus d deo credtus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Boni er fideles in dlio Ãculo quid dfhorL Ã/. 17 r Brutus flUos fuos oceidit, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 110 C Cdius Ctefdr in curid occiditur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 11 s Cilt;ie; »lewo odordndo fuperdt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 12 4 Cdnan dum GT pfdUendum corde. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol -7 s Cdnttcum nouum edrmen dicitur fidei. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Cdnticd diuiM cdutdre poffunt etidm mdnibtts operdn*gt; tes. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Cdntusin eccleÃd,db AmbroÃo nepopulus meerore tdbefceretfmÃtutusefl, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol-Ty Cdnticd cdiiticorum non dd Utter d inteUigendd.fol. 9 3 Cdrnem Chrià idonndim quomodo Au^iÃniis diat folio.I ? Cdrnem Cltrià non debemus fdperefectindim arnem Cdrononprodefl quicqudm, quomodo inteSi^ndum Cdro chrià uiti efl Ãd-diunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fulto.4f Cdrnem Chrià nifl ntdiiducduerint tnÃntes ,Hitdm tos non poffe hdbere. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.4 s Cdtonis elegdns difhtm in fupericiofulwm quendun. Ãl. « Ã7 Q»utuuiuxoremdUerouiro tradidit, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.i e» Cdufdm non pr^iudicdrecdufg. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.4âS Cererem GTLibertvm ChriÃdnos propter pdnein GT cdlicem diucolerequiddm exiÃmduerunt. ftjl.47 Cefdr qui præcipit in externis Ãrendum.fol. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 » 4 ebdritdS diffunditur in cordibtts iuris per fÃiritu fin* ihirn. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 17 Chdritds dei etidm in infflisdiflùnditur per ffiritwm fiiuflum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foLsz d Chdritdtem |
ELENCHVS
|
chjritätettt Mn f)oÃit äugprt nffUtnem iw boc mu» dohabtre. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foLs^ ChdrttM efl omnii boni. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 148 Chdriatem qui non httbtt non perünet adeccl^t uni* ta,ttnt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl-r Choreif ductrede pagmortm obftrudtione remanfit. ⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.122 In Chri/k qutfcundumfonn^^m hominit tntelli^n^ da. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.a Chrifli diutniMf itt cidftrufnda,nt ueritat corporis du^ Ãratur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. j Chrià diuinitM prokttur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.4 Chriftus uerus deus credendas. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tcdem chrifli incarnddotte/itcritmentum unius dei reuth tunt eà . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 4. ChriÃus licet deus CT homo, turnen unus eà ChriÃus. ChriÃuntfolumeffe mcarnitum credendu. ÃLeodem ChriÃdiuinitäsnoneRmuaa in humunAm fubÃum tiim,nec humdnitas in diutnam. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.lt;s » Chriftus naÃendo deuir^ne diuinitatisÃt titnc initiu nequdq fumpfit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodein Chriftim no Ãium dei^fed dignunt titttum quidam dh xerunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.9 ChriÃist(nimam,corpusCfmentemhabuit. Ãl,^ ChriÃis refurrexit cum corpore poÃto in monument to. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Chriftus fuum corpus in caelunt fecwn leUäuit. eodem chriftus Ãciistdumdiuiniatem lequalis patri, fecundam hiananiatemuero minorpatre. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.9 CT 10 Chrià humanitasindiuiniatem noneü mutaa ut de-fijhteffecreatura. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã..io ChriÃus noluitafuis agnofci ut purus homo, nbsp;nbsp;Ãl, 1 o Chriftum tradereregnum dio er patri quo modo in» ? teUigendum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Chriftus fe neÃire dicit quad non unit indicare. eodem ChriÃum uifuri futn impij iudicandi in forma hemi» ⢠nis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem ehr ià non effe doilrina fed patris quoinodo 'mteüigê» d«»«. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem chriÃus quaredtedturmiÃus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rodfm chriÃum muladefuaanimacommemoraÃe. eodem c fcri/h deitas per incarnationem patre non efl diuifa 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fodem ChriÃimfoliimexttirgnendturnnonpatrem uel Ãi» ritum fanilum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem ChriÃus ueram noÃramcarnem CT ammxmrationa* lemaffumpftt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Chriftus habet duas naturas inconÃfibiliter perma» nenxs. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Chriftus Uttam habet diuinitatis camis^ perfonAm. eodem Chrifti caro non eà conceptstÃne diuiniailr. eodem ChriÃitxtmplonot Paulus ad humHi^tein hortature eodem Chriftus tequalis patri. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem |
Chrià natiuitas omnem perturbât humanam cogitatio» nem, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem chrià humanitatis ItÃ'monia ex prophetis. Ãl. ⢠« Chrifto preefeiiX eeÃauitunfho. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem ChriÃus eodem diepaÃus creditur,quo conceptus.eodê chriÃus. 8. calendas lanuarij natus, eodem chriÃus pro nobis orat patrem ut homo. eodem ChriÃus Mortuus quia uoluit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Chrià incarnationis pnecipua utilitas»^ Ãl. » » Chrià gratia nobis commendatur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem chriÃus fuperatdiabolivm. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Chrià incarnationem operataeÃtotitrinitas. eodem ChriÃus quare non dicaturfilius Ãiritus fanfli potius quam Maria;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Chrià diuinitas utrum cu arne nata, concepa, paÃa^ fit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Ãl. « » Chrià naturarum difÃrentia. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Chriftus facerdos ofÃrens eft CXohlatio, eodan chriftus mirabilis ttürabiliter natus eÃ. eodem Chrià incarnationis magna utilitas. eodem ChriÃus ,mortutis CX paÃus ey nihil horam meritus. eodem Chrià corp US in coeto eÃe credendum, eodem ChriÃum uiuos mortuos iudicaturwm quomodo,in^ telU^ndum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem ChriÃanimaueniÃeufqiadealocaubi peccatores ex» cruciebantur non immerito creditur. Ãl.eodem ChriÃus quare iUo tempore incarnatus Ãt, eodem Chrià patientia,nos ad rändern inuiat. Ãl. 12 ChriÃus myÃrivMi dei iÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Chr^is Ãrundum Ãrmam hominis in coclo eÃ. eodem Chriftum,fides matrys non libido concipit. nbsp;nbsp;nbsp;eodem Chriftus deus CT homo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 11 Chrià humanitas gloria humane efl naturte. nbsp;nbsp;eodem Chriftus non qu^rendus gt;nbsp;nifi ubi O' quomodo uoluit prgdicari. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Chriftus unibisdicitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem chrifti miftio eà lUius incamattio» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem ChriÃus docet mterius. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl, 1 u ChriÃi humanitatetn gt;nbsp;AppoBinariÃa; blafphemant. eodem chriÃus in quantum homo mediator eÃ,inquantumde» uSjdeuS apud deum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.ta chriÃus in hun c mundum uenit,quindo fubuenire de» â bere ftciuit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem ChriÃi incarnatione,paftione, afeenftone in coelum, uia ad ccelum aperta efl. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem chriÃi diuiniati conceptions carnali »ww ineexpiÃe. Ãh^i ChriÃi carnem ad coelos adfeendiÃe merito deitatis. Ãl-tt |
l
tOCORVM.
|
fôl- ⢠î ChriÃi 'mcirndtionif edufd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foLeodtm ChrtÃits ^à pdtrtm fecunäm non ndturd Ãd ordine. todent ChriÃuM humdtid, pcrtuliffe nuHd fud ntceÃiate. todem ChriÃum no pdjfum fed d£monts Mdnicheut ddferit. codent chriÃi htedrndtioni! myÃerium fup omnid mejfdbik, efl. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodon chriÃi diuind ndtiuitdf expb'cdri nonpoteA. Ãl. । ? chriÃi nomine,omnes fdludri. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãieodein Chriflohominiddeofepdrdtonon eredendum n:c Ãn uiendum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãli-eodent ChriÃus tribui moJif pr^diedtur. Ãl codent ChriÃut uere non puauiue homo ndtut. Ãli. 14. ChriÃum nidgicdi lt;trw docuiffi quiddm dixerint. codent ChriÃo teÃmonid dediffe deo$ ffntiu, Porphiriui Si^ eubii trddidit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codent ÃL ChriÃintdei uerbum cffe([uomodo inttüiffnduM. codent ChriÃui c^uomodo medidtor inter deu er homines dpi pdruerit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem ChriÃui ^q'-tdlis pdtri fecunduM diuinitAtent minor pdtre fecundimt huntAiiitdtent. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãleodent ChriÃum uenturiim Uioyfes et Prophetie'pr£dixerut. Ãli. I r ChriÃui ut homo,ibi eà unde uenturui cÃ. nbsp;nbsp;nbsp;eodem ChriÃus fecundum Ãrmdm humdndm,non ubiij; dijfui fui. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem ChriÃus unóhis interpretAtur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl eodem ChriÃus ex fenüne Dduid,deus etdominui Piduid. codé ChriÃui unui eÃ,cdro,uerbum CT anintd. eodem ChriÃum nonnojfefecundwmcdrnem, (ptomodo meeli U^ndum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.tg ChriÃus pro dnfflis non eà mortuui» Ã.io ChriÃussiudrefubÃteciebuspdnii CT uini,corpus GT fdnguinem fuum nobis commendduerit. Ãl.41 Chrià coend in commemordtionem pdÃionis Chrià perdg^ndd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.44. chriÃus qudre bdptizdtus Ãt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãli. 47 Cbh/ljww pro uniatc eccleÃg pdtrem ro^ffe. fot.lt;s j ChriÃus in ccckfijs dnnuncidndus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem ChriÃus d ceremonies nos liberos reddidit, nbsp;nbsp;foi too ChriÃi huntdnitdtis Ãuihts. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãlt^t Chriflumquiddm fub Ãto Ãiffe nu^ntur, nbsp;nbsp;nbsp;fol. 13 z ChriÃum eÃe propitidtionem peccdtorum tioÃroru Ã^*r7 chriÃus in iuditio dppdrebit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. i « j |
ChriÃi humdnùds ab omnibus uidetur in iuditio. eodem chriÃus ^udicdturusuenietuiuosamp;mortuos. eodem ChriÃidni omnes funtfdcerdotes. Ãl.ilt;So ChriÃidnusÃdequdlibet perfond triniatis interrogeii tur, quid rejÃtndere debedt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.7 chriÃidni omnes à ChriÃo unguntur. Ãl, « z chriÃidni G'Ãdeles omnes in fdeerdotes unguntur er reÿs. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÃLäy ChriÃidndm doilrindm utilititi reipublicit conducere quiddmnegant. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.nt ChriÃidiiis non omnid impune licere. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 81 CbriÃdiius intercederepoteilprofcelerdtis^ Ãl. 109 ChriÃidnorum omnium und eü rcÃublicd. Ã.t^-g ChriÃhud reli^o eil colere unum deum. nbsp;nbsp;nbsp;Ãl-tf^ Cicero Midreo Antonio occidendus trdditur. nbsp;nbsp;nbsp;11 s Circumccüiones fchifmdtici Ãerunt per omnid Ãmi:^ les cdtedidptiÃis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 104 Circumcifio uerd CT Ãiritdlis eH refecdre libidinem Ãl.sirCr 99 Circumferiptum quid diedtur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 21 eZd«« rfgntcoeZorttwnon foli Petro,fed omnibus d* poÃolisddtiC. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. I f 7 Cogendierrdntesutrcdednt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.alt;s Cogendi dd ueriatem imuiti. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.iod' CommunianMlorum,non ntdculdt quenqudm pdrtici* pdtione fdcrdmentorum,fcd confenÃone Ãäorum. Ãl.4^ Concordid optimu uinculum incolumitdtis reipublic£, Ãl. 109 ConÃjforum ff aus curiofutn. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.if9 CoiiÃÃtonum AuguÃiniÃuihts. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem ConÃÃio duplex. quot;i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem ConÃrenti quid proÃt eccleÃlt;e tuelhritdS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem ConÃÃio uerd peccdtorum qute Ãt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem ConÃtendumdeo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl « f 9 ConÃÃio uerd peccdtorum heec eH uide. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Coniugij licitus CT honeÃus modus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.tra Coniugij primum bonum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.iri Coniugij multd bond. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Coniugij uerdbondquicÃnt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Coniufflis copuld 4 deo mÃitutA CT benedilia,. Coniugtum inÃdelis coniugts ChriÃum prohibuiffe 'm Pudiifflio non inueniri. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Coniugdlisfidei uioldtio,ddulterium eÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/oZ « r « Conqueri de dei iuÃieid nenw iuÃe poteÃ. nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.2sâ Confuetudo non prieiudicat ueritdti. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.7if Confuetudo lduddnddqu£contrd Ãdem nihil ufurpdt. Ãl.77 Confuetudo populi pro lege tenendd ell,in his, 'm qui» bus fcripturdnilcertiflatuit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Confuetudo cedere debet ueritdti. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Confuetudinem ChriÃitm fe non effe dixit fed ueritd* 3 tem |
|
ELENCHVS.' tWî- ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eoiâe n âCoiiih.fiüno iinlfträforidcut ânulti contnlit. ÃLm Con/lill:itianei non doiniiiMtur corporibus hununif. Ãl.i2S C ontinentiAnt iuiet dmt O' ditt conü»entilt;im. nbsp;nbsp;Ãl. t lt;s ConuerÃoaddeum,ddeüeR. Credtum mbil m trinitdte credibtr. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. lt;s Corpus donùnicûquomodo'mcxlo pt cttrioÃÃimü eil qu£rere. Corporaliter diuinititê 'm ChriJbj habialJè quomodo 'mtelli^ndum. Corpus Chrià diciturexÃu^busterrit acceptum,Oâ prece myftica conlecratuM , Ãmptum m memoriant pro nobis domiitic£piÃionis^ Corpus fuum Chrijius in cÅlum Ãcum leuauit. Ãl. 9 Corpus Chrià 'm cÅlo ejÃ; credendum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 11 Corpus fuum Chriftumportaffe fuis nunibus. fol.4.2 Corpus ChriÃquidÃt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl-4-i Corpus Chrià edunt malifacramentotenus. nbsp;nbsp;Ãl.4-t Corpus Chrià indigne fumere ijuid fit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl-^4- Corpus Chrià quod à ieiunis fumitur non propterea uniuerfie ecclefi^ calumniandum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.4-4- Corporis O' fangainis figura n, Chriflunt difcipulii fuis commendajfe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl-4-4- Corporis Chrià pnefentia/aexidonent ceffijf. duholi.» cam, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl-4-4- Corporis fui fignum ChriHum dedifà difcipulis.eodem Corpus Chri/li n,yÃ(umofÃrtHrinecclefia.Ãl eodem Corpus Chrià facrainè^oxnus et reuera c'ómedere dià ferunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem Ãl.Oâ4p Corpus Chrifiifacramentotenus O' reueracomedcre quid fit. , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodein Corpus Chrià pofi uerba non panein appeüari, eodem Corpus chrià tnylbce'mmclari. j fodem Corpus Chrià manducans,certo inodj in ChriÃo ma--nere dicitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãil.eodem Corpus ChriÃiudam mandueafft O fanguinem bi^ bifà nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Ãli Corpus chrià indigne fumentes iuditium fibi mandu= cant O' bibunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Corpore Chrià abutentibus pernidofum eÃe. fol 41S Corporis Chrià facramtntu Punici ChriÃani uitam uocant. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.^is Corpus Chrifli infirmis O'morituris uiaticwm eÃ'e. Ãieodem Corporu fan^hru fepeliendorüqu£ fit ratio Ãl. 1 lt;s o Corpora fauchrum m refurreilione qualiaÃuira fint Ãl.l'S Corpora damnatorum an pofiint'm ufiione ignis eÃ'e perpétua. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.tsi Corporabeatortimqualia in cxlo Ãtura fint.Ãl, 17 r |
Cana et fi uifibiUter d^tur inuifibiliter time inteïli^i tur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.4i CxnadominicaquareÃueteribas oblatio nominata. Ãieodem Credere in deum O' pie uiuere,opus deiefl, Ãl. s 4 Credere nifi uocitus non potcfi. gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 2 f Credere dont eà non menti. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. ? Credere prtedpitur hominibus O' quire. Ãi 3 9 Credere deum O' credere 'm deum dijÃrunt. Ãl.y 0 Credere illi,itlum ,0' m iüum difÃrunt, Ãl.3 4. Curiofitaseümnüraculis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãi tu Curtius armatus fe pritcipitem dedit. Ãitio Cyprianum homini in nuBogloriandum fcripfiÃe. foi iS Cypriantis O' aliafrumenta. dominka quire cum fcet leratisÃoc eà aitiris O' rapadbus pinem domini gt;»4* ducauerint O'c, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foi^i Cypriani auidoritas, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fois o D deChriÃoper/firitwM fanibim prcpheta» uiÃ'e nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foltS 'Deiatis nomen dl unicum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 9 Deitatem ad inÃros dfcendifft proprietite carnis. TintasChriÃiO'fiadinÃrosdeÃenderitnon idtolo* calls dicenda. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codent Tiemenetusin lupum muatut. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 14.9 Dtmonibus mtlli feriuta efi conuerfio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foitOt Hemones ChriÃum uenairu fdebant/ed tempus igno* rabant. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 12 1 demones nihil pofiint nifi prrmittantar. eodem Dtmon quare altquando permitütur ladtre homii» nem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fitaj DamonesSyUanisambits adiutoresfitere, foin^ Demonum uerfuda maximi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 12 j Damonum cultus abifiiendus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 124 Damones in acre habitant. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foi 124. Damones bonos O' malos eÃe quidam autumantt eodem Damonivm miferiam Apuleius Graphice depinxit. eodem Damones quibus paÃionibus exa^tentur fccttndam Apuleium. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem DamonumÃüaditan^tur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Damones'm fcripatra,nonnià maligni Ãiritus figni* ficantur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foii2f Damon gracum efi uocabulum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Damones fcientiam habent fine chariate, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Damonibus ad quem modit ChriÃus mnotuerit.eodem Damon ChriÃu tentauit,quantum iHi permittebatur. ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Damoni» |
L o C o R V M.
|
ÃXfHWmtMf «jKonw io pofe/hs detur 'ut fd/tiHot. nbsp;nbsp;nbsp;to. D^nwnumarx tränsÃrmattones Ãeri. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todtin Dttmo'iibuspatM tfleuerftoidolorum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã. 128 Dj;mow nonnwriU/Utur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 129 Dtmonum fimüidhtdf cMWt fcrpentibui. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Codent D/moitem per phrentücos, uera frturd denunciaffi. codent Denton» imprcbos cffe mulieribuf. /ó. i ? o D f mofie^ quidam mcubi amp;nbsp;fuccubi uocantur. nbsp;eodtm Dxmö«e; ft pecoribus nocere non potueruitt,mdm mi^ nuf hoininibus nocere pojfnnt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Djcmonum incurfus aliquÃndo bapdZi^tipdrutili paciun tur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Tiemones eoigiTitiones humands fcirenÃpoifunt. eo. rtemoniorutn dif^ares nocendi uolunaxf. rtjemones Ãbi deunt adeÃe fentiunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo-tj» Djino/iu n iduÃonibus mu'teres qutdam feducuntur. Diântone!' li limabus bominum no immifcentur,fed appli cantur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Dxmoiet aeri no üa fetfus lt;3!quot; celerieiüe nto^Ufmulei anxcognisapr^nuiciant. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãt'?4 Dxmones plerampprtenu tciant queip/i /i^ri funt. eodem Tixmoùbusquedamfà lujà ciJlimal'u'it. fol.t ?lt;â Dxmon s p jtiÃiinum gluriantur cunt poÃident corda mortalium. D!inAâ:ura incoinmuâ^abiïis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãi- f tieiu jubihntialixr ubiqjmius eÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;à î Deut quomodo ubiif-inxUigenduf. todem.e^.n D eus loco non indiget aéreo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Deus nu'lis uerbis proprie exDrimipoteÃ. nbsp;nbsp;nbsp;eodem Deo nuiÃHWt conuenit prtdicamentum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Deus fubÃa,ntia iter /Ãiritus nominAtur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Deusnomeneâ UAturt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.4. Deum Ut [uis miraculis nihil contra naturam Ãcere. eodem Deus e^ JÃiritus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Deus literis.A-Zf duabus fyUabitt inÃnitum quid Of ut comprehenCibik du itur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Deum predicere quedam ouae nonÃcit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã. r Deus in Ãiecie hominis cum Adam locutus eÃ. Ã. lt;nbsp;Ãfum ap p aruijà patribus perfubieiklm crtatura. ibù Deus non efi mutab.lis. Dei nomine,pater,Ãlius ZTÃirituÃanilus pronunciat tur. Deut Ãbi unitas eil. De.tnilacciderepoff'e. Deus mag MS dicitur,fed non mole. D 'us non âà t. iplex,qMmuis trinut. Deus quomodo m cdigfur Ãlut. Deusuenusco^âoturqu'am d.citur, Deus non eä corpus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem |
Deiomnipotentia. ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodent Deiatem non ad Ãlum pdtrent pertinere,Ãed ad totä tri* nitatem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Deut unut 'm natura,trinus 'm perÃnis. eodem Dei Ãmilitudo m hominje,reÃrtur ad oput iuÃcix. eo. Dei tma^ in homine ad nAturam pertinet anime, ibid. Drum patribus apparuiÃlt;:,]pecie quA uoluit latente na* tura. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã. i Deus natura 'ipuiÃbilis non folum pater,fed ipfa trini tat tmus deus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. ? Dei plenituJo nec mente comprehendi poteH. eodem Deus eH fubihntia creatrix. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. ? Deus fwneÃqMâitasmundi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Deus quid fcecertt ante mundum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.r Deus , piara.non; dicatur ,deus,dominus,ZT pater no* Ãer. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Deo conwnientior mo bis no Ãit,qno liberaretur genus humanu n qua n per ChriÃum incarnatum. codem Dei nA ura in eüigttur à paucis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. Dquot;«»n,iwzj difiipulos dedtffeÃiritum fan'îhim. eodem Deus olim appa uit q lando uoluit,cui uoluit ,non ut eà Ãdut uoluit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem In deo uiui nuStmout nur ZT fuinus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem D 'US n m uerborM led cordis mff âéhr eÃ. eodem Deus em nium rerum fcient a plenas esi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. a DeusprxceÃit inutidum non tempore. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Deus nil iubet me ,daciter. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem D 'US nuü gt;nbsp;continetur loco. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem. ZT.i Deus inanet i« à ipfo beatiÃime. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codem Deum cunihi que condiditfimul creajfe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Deus hurnana Ãrma circumfcribi non poteÃ. eodem Deus nemii'.i pxnam immeriso mfli^ Ãnit. eodem Deum omnes,paucis deinpti5,rff'ehunts mundi authorê Ãtentar. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã. 7 Exlt;ifü cumdicititr,autfilius inteüigtur aut Jfirituffan Ãus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Deus omnia qux creauit adnüniÃrat. eodem DeuseÃÃmplex,ZTÃmperÃnis triiuit. eodem Deus trinus dicitur propter proprietatcm perfonaru. eodem Deus dicitur UHUS propter 'mfeparabilem diuinitatcm. eodem Deus quid pt ,ueüe tnueÃ^re acitatis magne eà * fo-7 Deum pojfe quod inueÃgare rtos non pojfumu's. folio f Ãfwm non effe tümo umquam aufiis eà dicere. nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 3 Deut omnia uidet. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã.3 Ãe«î 'meffabilis eÃ-. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;èodetn Deus,quid nein ptÃcilius diciturquam quidpt. eo. Deus quomodo m caelo pt ZT dicatur effe. eodem DeutfemperidipfumeÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rodent Deus per 'mcircumfcripóim fubÃtntiam nufquam di*. ⦠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(Ã. |
E L E N C H V S.
|
tfl- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem heuf ontnid portât pnt onere. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem Dew omnem excedit credturum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. Deut dicituriuÃui t^uia, mtliuieiuod diatturnoninue^ nilur. Deut eR nomen poteflutif non proprieintif. fo 9 Deufdndlio modo q per'mcdrnAtu Chrifum potuiffet, ffnushumAnumliberdffi. Deo à uolumus fui per Chriflnm id fidt neceffe e/l. fb.tz neuf tjudre non miferit dn^livm in hune mwtdum^ fo, » 3.colwm,in cdpite folij, DeufnuUdmpatiturneceÃitAtem, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo,ti Df«m dngelos non it^udliter uidere. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo, a o Del« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;freit per dtigelot. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. a a Deutquotnodounicui^reddereÃeundum opera dicd^ tur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo*4 news coronatinhonüne dona fia. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.i4- neum deceparem perfonarum ^uiddm dicunt. fo. a r neut htdurdre dicitur,mifericordidm non impertiendo. todem nei foîiut eR prteÃare cjuod uolumut, todem nei obdurdtio eü noÃemifererù nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem neut non impeOit peccantes. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem news neminem creauitutpereat. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fr.slt;s Dewtn non tffe peccdti auiforem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem Deum nec ^dbolo nec hontinibws indidilfepeccatwm. â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fr.aS Deo ddfcribere cdujfas ruinArMn,nephds eü, eodem neutcur iüum retineat ilium non diffrcile comprehend ditur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem Deum Oper dri,hominem cooptrdri. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fr.ai news cnr illi operetur iUi non, non difcutiendwm^ neutomtùdfrcitittfricid. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem neus nemirsem peccare cogt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fri.ai neum non eli^c bonos, fed quos eli^frcitbonos. eodem neum ueRe omîtes homines faluos freriquomodo inteüi* ffndum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.^i Deion mortem non foeciffe quomodo tntelliffndwm. fo3i neus etiammalis bene utitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem news cur ilium uocet dliumnon,noninue/H^ftdum. fo-34 news prior nos dnte omnid mérita diliÿt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem CeuseRiuÃiismalorumulmr. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fr.zr neus perpetuus infreâorcordiwm. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem neum omnid bene foecilfe, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem neum mdurare eum,quem moHire noluerit. nbsp;nbsp;fo. 31 neus reminifcens non uoluitur in preteritum, eodem neum tneligendis hominibus Ãcut i» Into Ãgulum po» teflatem habere, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem |
neus nihil iniufre freit, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem nei mifericordia faluari hominesÃuÃicia eiut perire, fo.t» neiprefeientidmhominem non coffre ad peccandum, â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;frl.eodem nei inferutdbilid admirari debemus non inuefr^re, frlio.s* nei Ãlium,uthomiitempredellinAtumfrilfe, nbsp;nbsp;nbsp;fr.^9 Dej iudicid mfcrutabilia. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem news non co^turfrto, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;frl-'l-â» neus frniliÃcdt non minifkr. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;frl-fi news cordis eil infreihr. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;frl.9 o Deus qudre homines iubeat effe Ãne peccato ,cü iOud tos nonfräuros anted feidt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fr.a Deusquaredederittudlt;eisamdÃierapritcepta. fo.94 Deus quire prttcipiat dc iubedt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fr.? 9 Del«« prouidentiÃime duo conÃituiffe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;frl.t^a Dei Ãmilitudo prohibetur coli in Ãgmentis hominunt, frl-tfr Dexterd pdtris bedlitudo eil perpétua. ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo, 9 Diaboliruindmpeccatumhominis prteceÃiffe. fo.t^^ Diabolus unde hominibusÃt inimicus frélus, nbsp;nbsp;eodem Diaboli duo neraarmorum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Diabolus caput finis mendatij. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Diaboli condtusârcd morientes. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem Diabolus à deo aliquando exauditur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fri, 14 Diabolus nullus nowus ex angelis fanilis fùturus efr. fri. a a Diabolum in focietattm bonorum angtlorum amplius non rediturum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem Diabolum ^üanichiei non fentint fùiffe dn^lum. fol.taa Diabolum in cceîo pugndre non auf vm fùiffe, nbsp;nbsp;eodem Diabolus dd malum inuitat non trahit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Diabolus nocendi artem a deo habet. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. tag Diabolus bonus fecwndum fubflantiam,malus fecwndum minifierium. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Diabolus mediator ai mortem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 1 Diabolus perfud facra ,fuos iBudit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Diabolus earwm nefeius rerum,quie deus aliquando per ipfoSoperatur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Diabolum quomodo in cor ludteintraffe dicatur. eo. Diabolus popult mali pr inceps. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Diabolus ffiiritumfuumferpenti mifcens'Euam feduxit, â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;frl.ta9 niabdus hoinicida e^. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fr.t^9 Diaboli correfhonem uel bealitudinent neiw cre^e de» iet. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fri. 13a Diabolus bonus natura,malwsuitio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Diabolus quomodo utneendus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Diabolus quomodo Eu£ in Pdradifo coHocutus Ãt. eodem Diabolieafum,peccdtum amp;fuperbiawide. nbsp;nbsp;nbsp;fr.* 31 ' Diabolus |
|
t o C o R V M. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
EkeifwÃMruni |
|
E t E N C « V s. | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
LOCO difcirtiiK nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodetn ridef knchoÃt mtriam wti opent. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;wdent ridan opui dei (jfe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todstn rides tjuoniodo i P4«Io difjiniitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 8 s rides inxruiraites ChrifliMAs rtMximwtt teiut locum. fol.3i rides lt;lMndo un-a dic(f:ur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodein ridei ordtto tmpctr4t/iy/ttitilent. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codent rides uerx pae^e CT chiriate ejfe non unit. nbsp;nbsp;nbsp;fo.8 î rides iMtinecclelide/fe poteà diuerfis quidem obfer^ MdonibuStÃdeni non impedientibut. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codent rides greituiiunt dei donum eÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'eodein rident diabolus maxime impugnAt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codent ridei ChriÃianxfMnma. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem rides mitium bon£ uit£ eft. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 3 4 ride diÃin^imutrÃbj dei .iÃlijs diaboli. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codent rides qujcdicaturperÃdui. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codent rides ex audim ell. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem rides d£monum que Ãt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.Sr rides an in hominis poxÃAte Ãt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Adfidem nemo co^ndus inuitus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.toi. ride deo obediendum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.ioS ridei fer Mec eÃicacifirrMin Reguli exemplum fol. « 13 l'idei feruandæ Saguiidnorunt aliud exemplum.fo. « « 9 riguratshcuMqucfit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.4-7 rigur.n^ loeiitio adlittramnonmtcUigenda. fo.tot rûi] propriu/,n elî.quod 4 pâtre gpnitits nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foL rilio conueniunt qm de pâtre dicuntur fecundum diui-^ nitatem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fols r rratres qitomodoli^nii cÿfoluenïi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.lt;s r ru^reafseie dei nemôfe pr£fumât. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 3 G. Genei-à tiones multjc pr^terierunt Ãne cognitione det. fol.^r Genefeos.i.cap.cûmmciKorationeiii trinitutisftdâ effe. folio, r Geryonem tricorporem fit!ffe,Ãbule Ãrunt. fo. » Gloria humane n'ihil tribuendum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. z 3 GloriÃcauit fuos dcus,cum mortales erant. foli. 4 Gloriandum non effe in operibus noÃris q'tantumuis bo nis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foin 3 Gratiamdei,nonfecumdum Mérita accipientium dari. folio. 40 Gr^twni prjedeÃinationis effe effèôbtm. foli. î 9 Gratia dei non potuit nobis gratins cómmendari quà m p in carnatum ChriÃem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. « t Gritiam dei in natura liberi arbitrq , le^F dodlrina non effe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.i4- Gratia non debeuir operibus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio, a r Gratia uocantis dei eli. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codent Cratiam dei ante omite meritum effe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem |
R V M. t Gr((tùlt;{et erigract'. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.zî Gratia fua deus precedituohmta^m liberi arbitrij qu£i: rentis fe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 27 Gratis dei commendatio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio. 23 Gratiam ChriHiuiec ueteribus deÃiffe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. ? » Gratiam dei dicere fecundum mérita noÃra dari, error eÃ,cr alienum à catholica Ãde. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. j « Gratiam pro gratia deunt reddere quid Ãt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Gratiam dei ualere ad hoc,etiam neamplius peccetur. folio, ^es Gratia dei,non confunütur morÃbiis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.^i Gratia ChmÃi gratis datur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. rt Gratia dei nttüi denegmda. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.f3 Gratia ChriÃi in ueteri teflamento uelata. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.99 H. Hebriidicunt lonà m Ãiffe uidueÃliunt per Heliant rè fufeiatum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio.s Ãebrtcas liter as apud ludoos nulli,nià Scribis, feribere phas erat. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio, i r 1 Vierefum uariarum circa trinitatem authöres. nbsp;nbsp;fol. es Vlerefes uarie ciirca diaimtatem ZT humanitatein Chrbe Ãi coorte. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio, t j HereÃs Photini cr Pauli Samofatenique. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codent H.ereticorum nullus unquam fÃiritum fanihim dixit eà fe Ãlio maiorem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 17 H eretici Ãint, qui dkunt gratiam nobis dari fecundunt mérita noÃrd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio. 2 4 Hf non uÃj; ad nwrteiii perfequendus. fol,6 j H erefes ZT peruerfa dogmata undc. folio 7 0 Hf retici quidam baptizatis peccantibus, amplius reniif Ãonein peecatonim deiiegtrunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 91 Hereticorum ma^Ãratum non ferentium obietium. folio, 108 UereticorumcorreÃio ad imperatoridm fÃeihtt tnaie^* Ãutem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codein HiÃofia quid Ãt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãlrt Hijloriam adfacros libros inteUi^ndos,pli(rimitmiut Mre. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.ti Uiflorici daa opera infer fe diffentiunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.t 3 p HiÃrioncs non iMtriendi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 10 {⢠Hydromanfia quid Ãt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. »25 HomirwmÃne peccato ià hac uitA effe non credit A ugti» Ãnus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.3 ÿ Hominem effe, uel Ãiffe, uelÃturu efÃ,Ãnepeecato prie ter tinum ChriÃum lUtUum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fil.3S Homo Ieg£«r di3ns Ãne peccOio. codent Homines Ãne criminibus effe poffunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã.9i Homines adhuc ad uetus teÃumentum pertinentes qui Ãiit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.9r Hominis ucteris Ãnis eil mors. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 9 7 Hominis noui finis uita eter nA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem HomA |
ELENCHVS.
|
iHDmo omnimirdcttlowitue^lmirdculum. ÃLiir Homou/ton ,in diuinitdte pAtri fdius. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÃLlt;s Homo ut ue[it,bonugt;n deum Ãcere^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.j^ Hon» nouut Ã^iuSitnAnddm tiouo, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã. i j Homo opinione,non diffinitione dj^cit (pud pt deut. ÃUo. 2 0 Homo,dià tur homo,ttomirK M.lurf,non grdtu. Ã.23 Homo de fuo ÃthduAs eft,de dei uero beatuf. Ãl. 3 8 Hominiuoluntdt tun omnitjo adimitur. Ãl-i9 Homo meditinA pottft,quod uitio non poteft. Ãl. o Homo boni lüiquid uelle non poteü,n(p adiuueturà deo. ibidem HomOfinuitutnonpotefteftebonu!. eodeni Hominem aliquAudo bond, uoltmtate ueUe ,^uod deut no uult. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÃL^t Homo gritltdiiiudtur,ne pnecduffti uolumtiti eiwiu» bedtur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem HominoB à deo dereliilum per fe nihil udlere. Ã-i» Homo ^»t uoluntdte bonus eil ,melior eil ,^udm gui nt ceÃitdte. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl-34- Hominis greftiifd deo diriguntur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' Ãl.2r Homo Utens proprid uoluntdte iniuftus eil. nbsp;nbsp;nbsp;Ã.3^ HomiTwm ftriptd Eudn^lio non eompdrdiidd. Ã.6 9 ilo/lia uiM,uiuo deo oftrrendd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãigt;tr9 Ã. I Dold non pciendd neej; colendd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã.^^ hlolorumferuitusultimd Ãniicdtio dnima. Ã.trr Idolorum dejlru^o cjuomodo fieri debeot. eodem Idulorum perfecutor Au^H, Ãit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Jdololdtne q ui duMtur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem leiundrepoteil alicfuis cum ftdnddlo, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã.-j 7 lowmum ^Mdrfruge/jmd/e hdbet duihritdtemi. ÃLii leiunium magnum O' generale hoc cH. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 148. leiuniumuerumoratione lt;3^ tmfericordid comtnendari debet. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem leiunium fine pietdte non eftfirmum, eodem leiunid duo funt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fih 14.9 leiunid Chriftidnis ftiritaliter obferiiandd. eodem leiundre certii diebiis feripturam non proiUdilfe. eod. leiundrecertis diebus Chrtftanos debere,m nouo teftd* mento nonreperiri. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem leiunid incredibilid malms exercuilfe. Ã.tfö Ignis gternus in qua mandi parte julurus pt neminë fti* repofft. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã-iii Ignis inftrndlis quomodo ftiritus adurat. Ãli. 174 Impurm'mifMm eÃe peccatum in ftgt;iritu/m faniium. Ãlio. I f linpoenitemid remiÃionem non habet in sternum. ⢠t Imperantes contra deipr£cepta contemnendi. Ã.ioS Imperamrum Cbriftianorum uera foelicitas qu£ pt. Ãlio. 111 Impfrdfnriî Chriftianiinpgnid. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem |
Impius perfidem iuftificdtnr, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãlio.» j Impietdtes difcriminAtim puniendie. Ãh 1 â¢Â» ImpoÃibilia Chrijhim non prlt;ecepiÃe,fed perÃÃA. 91 Incantdtores non confulendi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 s s Inrfrcttwi/cnptttm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.2t Incorporcum CT inuipbile nihil in tuturd nÃi folut de^ US. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãlio.t Indi/Ãrenter habendum eft,quod eontra fidem cr tonoi mores non eil. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãlio.4-i Indurare aliquem deum,quomodo intethgendum. ? Indulff ntid peccitorum in poteftute quodammodo homi niseÃe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãli.irt Indulffntiam peccdtorum Mi nÃbis inufnimus. eod. Indul^ntiarum nundindtOres taxantur. Ãl.t ft InÃntes ZJquot; tetate grandes gratia dei fahubuntur. InÃntes non omnes faludntur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãli. 4 o InÃntes olim propter reatum peccati origadlis ieiutta» reÃiÃecoados. InÃntes jaludntur grdtid ,non ratione autfermone. eo. InÃntes non baptiÃti fub poteftdte eÃe diaboli. InÃntiwm nönbaptizdtorum incommoda. InÃntibils Ãuftra pne bdptifino,cr corpore (Tfangui» ne Chripi uita ate^na promittitur. InÃntes ojftrentium ad baptifmumftdem prodeÃe. f^ InÃntes non uoluncate,fed ori^ne reoS teneri. eodem InÃntibusbaptiftnaconducere exemplis demonftratur, Ãlio eodent InÃntes bdptizdreApo/kPcd eil traditio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem InÃntes baptizams fathan uexat. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. f r InÃntium baptifma non eÃe fuperÃuum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodan InÃntes ad regnum coelorum non pertinere Hierarchie t£ dixerunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem InÃntes pne baptifmate deeedentes damnari. eodem InÃntes non excufat ignorantid culpte origtnalis pec» t^i. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem lnÃntes,pde parentumcredere. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã.flt;( InÃntes nihil impedit à gratia Chrifti. eodem InÃntes quare baptizantur in ealepa. eodem InÃmtes oÃeruntur ab ecckpa baptizdndi, eodem InÃns baptizutus credere crfidelts dicitur. eodem InÃntes pne baptifmi reffneratione non faludntur. eo, InÃrnum quidam negint eÃe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl-tia InÃrnales pant Metaphor ice defcribuntur, eo. InÃrnusomnimalodetcrior. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem InftrnAliS ignis quare dicotur in extinguibilis. eodem Infiri qui dicantur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãittl InÃrni conditiones defcribuntur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Inftrnus eil incorporeus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Ingratitudinis miferabile exemplum. Ã.^of Intentio bond cordis,quo dirifftur intuendum eft. « * Intentione cordis non uerbis res apud deum apnda. Ãlio. t4.r louinianus hominem non poÃe peccare aÃeruit. /o. ludas prtfcitus à deo,noÃfbu ut aduerfuf Chriftum td lisÃturiueÃet. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pâ* |
LO co«. VH.
|
T« prlmdm ruchdrifSdm 4 Chri/b 4ccepiffe.fol,42 ïudjtt quare d RomMÃi uifÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl,, 4 ]ult;Uiitntediëlt;iomini magnum m ChriÃamxtiedituri funt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,Ãl.ioe JuJex in uindiihm maloram ordinatui eft. Ãl. 108 Ittdfx iudicart debet (ecundum allegiu çr prdgt;aa. Ãli. IO r iuditwndeimirabile. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãljo luditum dei in négligentes epifcopos. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.63 luditio pij cr fideles non contendunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;Ãl. i o3 I«Jà ((O»extrfmHwpfr quot dies extendaturincertu effie. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãi.t68 tudicio ultimo omnia manififtabuntur. eodein \uditiu uenturü ex pritteritis certiÃime coUigtur. eodê ïurandi confuetudo uitanda. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.iiB Juramentumfilif ifraêl, Gabacnitis feruarunt. eodem lurare uerum non eft peccatum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem ïurantes t^ ugiÃ.fuospoculi priuationepuniuit. code luramentum dei promifiionis fute eà firmamentum. eodem lurare ÃlÃmgrauiÃimum efi peaatim. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem luransÃlfumperlapidempiriuruf efi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÃLtai lure diumo omnia communia. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 104 Ittff humano (uum quifij; pofidet, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem Iuris iurandi religone ad hofies remeauit R egulus. fol. 11 9 luÃfieau t fuos deiis,ciim eff. nt peccdtorts. Ã. ? 4-lujl.cia nimia incurritpeccatum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.87 luÃcia homb is in hac uia qu£ fit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.90 luÃcia perÃiki poà hanc uitam erit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 9 o tuÃuf nimium eà qui dicit fe non habere peccatum. Ãl.9t luÃiei£penitus fe nihtlhabcre,homo ChriÃianus di^ cere non debet. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.9z luÃicit quantum homo acceperit per legem nouit, fil-9 3 luÃifublege non funt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»9^ luÃtficatur homo gratis à deo non cperum merités. 9 9 luÃicia quid fit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãlio i olt;î luÃiciaueraubifit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãlio 109 L Laudare deum er Ãui deo ne^tium omne erit beato^ rum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.17^ Laudare deum cum gratiarum afhone opus eà hominis Optimum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio 8 3 Lex nature qu£ fit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 9 3 Lexfcriptaeil Moyfi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Lex BAturic dute lAoyfen pr^uaricatur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem LexuirtuseÃpeccati. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.94- Lex aduerfar ius hominis eÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Lex peccatum feire Ãcit non cauere. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 9 Lfx quid conÃrat utibtatis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f01.94.0'103 Lex ChriÃijex pacis, unionis er charitatis eÃfol. 9 r |
Lex pfff4^oref conuincit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 9âis Lex multismodis dicitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;eódem Lexjfiiritaliterintelligenda. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 9 7 Lex peccatum demonÃrOt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.s'v Lex nüniÃratio mortis -Gf ditmtfettionis dicitur. fol .9 9 Lex fcripM fit eordibuseÃÃiritut fanóhts. nbsp;nbsp;nbsp;e^dern Lexdicituropusdei. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. too Lex imponitur fuperbis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Lex non dot iuÃiciam fed iubet. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Lex non iuÃificans mittitaddeum iuÃificantem. f.l. co I Lex non fed fides in Chriflo falutem conÃrt.f.l. i o i Lex aÃgt;iritalibus impleri poteÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Lex I téra idis eà qut earn non implent charitaie. fol.eodem Lex iuflo non ponitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Lexiubet per literam fed non iuuat perlfiiritum.eodem Lex imperialis contra fchifmaticos. fol. 1 o j cz 104. Lex iudicialis coercet humanam malitiam. fol. i o 9 Lex Voconia iniqua. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f.l.t 10 Legtbtis iuÃis uitia comprimiutihfiimum eÃe. fol.29 Lege hununA,de iuÃicia dei non dtlfiutanda. nbsp;nbsp;fol. 7 Sub le^eÃe,in le^ejfe,finelegeeffedifÃrunt. fol.9Sâ Le^mpauciinteüi^nt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Legis Opera biperHa eÃe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Lettin implere per carnalem prafumptionem impià fibile, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol I c o Leffm ApoÃolus appellat onus mortalitatis. ecdem Legis finis e^lcharitos. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 os Le^bus boniscoerceiitur mali. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.ioi Lfÿbus malisprobanturcredentes. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãli. 107 Legibus bonis coerceiitur inobedientes. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidiin Liberum artitrium habuiÃe Adam. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.sGTs 4- Liber um arbitrium undeCT quare dicatur. nbsp;nbsp;nbsp;Ã.27 Liberum arbitrium per peccatum bonum poÃibilitatis perdidiÃe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãi.ij Liberum arbitrium quomodohomo Gquot; ad quid habeat ecdem Liberum arbitrium quando uere liberum fit. Ãl. z s Liberum arbitrium apud quos ualeat ad peccandum. f.ltsgt; Liberum arbitrium Ãatuitur pergratiam, non euacua^ tur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Libero arbitrio peccare,quicumdeleÃatione peccant. , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 3 9 Libero dearbitrio quonwdo fentiendum, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãli. 31 Libero arbitrio non tantum tribuendum ut fine gratia aliquid ualeat. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãb eodem Liberi arbitrif deÃnfores gratiadei nuUum rclint quuntlocum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Libero arbitrio homo caderepotuit,refurgere non po* tuit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 34. » Liberum |
|
ÃLENCHVS LAfX WM ^uonw Jo dîiijuiJ Jicdtur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl, f. liberum drbitriumddmAlumÃlfictre aJ bonunt non fizz's Liberi drbitrij deÃnÃres AuguÃ, dr^tit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 5 j Liberum urbitriuiitfjne grdtiddei nihil udlere.Ãl.^ t Lttfrwm drbitriumfuÃicereddpriceptddominicd im* plendd omnibiti execrdtionibus deteÃundum effe. Libtrtdtempeecdtoprimi hominis, non liberum drbi^ triMnperijjJe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãt'^o Licentidomnes détériorés fumus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. ⢠oj Licentid correihonis pofi mortnn nuHd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.i^-i Li^re CT foluere inuicem pcffumus.fol. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 f 3 LingKdXM cognitionê multZudlereddfderte fcripturæ intrlkâitm. Litera fuperficiecontetitdntur âmeruditi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.^j Litera ludai pertiitdeiter inherettdo ChriÃtm non dg* uoÃunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.io2 Litera Ãnus fine figt;iritH,tft corpus fine dnitm, fiol.ioz Locdle guid diedtur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 21 Lcci« ddordndum nuHi ex induflrid t^uarendus. Ãhi44 Lucius Valerius inÃoccfuldtu pdupermoritur.Ãh 11 o Lof«/hr«w maxima in Affricd multitudoÃit.fol. 11 « Loi^ui Je deo ml proprie pcffumus, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.^ ^^dna'pid unde dicunlur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«t? obedire neminem po/fe, nià grdtid dei. fol. 3 r ^dnJuedtio Ãiritdlis corporis Oâ fdn^iuis domini guomodoÃdt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fcl.42 ZAinducdrecdmèObibere fdngiiinê ChriÃi quid fit. Ãl.43 Nidnducdndum/liritdliter, O bibendum ffiritdliter quod fderdmenm uifibiliter fumitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.^-r Vidgifirdtus gentilis honorandus multo mdgis Chri» fiianus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. t o f MrtgH-iÃit Apuldus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. I i4 Mitgjru»! mirdculd damonn operibiis Ãunt. nbsp;nbsp;eodtm MdginrphanJisartibusmirdÃcientesper Alofem fua perdu funt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. i 6 Uldgicdin artem iurd condemnant. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 14 lÃdgicis drtibus doflrina Chrifti inimied eÃ. codent Mdgica drtis maxima impietdtes. fol. t j 4 tAdgtcd utttur pdtrocino /}gt;irituu matignorum. eodem Kd^cd Cicero perhibet dpud Ro/nanos Ãijfe inhibit am. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Mdliud^non eÃcredtdddeo.fcJ'ddidbolo inuena.Ã.zlt;s l.iali deus duthor non eü. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÃUo j 4 t^dnicheus nonChriÃum fei damones paffos ddferit. fol. ^3 |
îà dnichetis.honünempèccdtuin uiare non pofià distit,â fol 34 Kdreus dbbreuidtor M-dthai. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.io^ A\drcus FuluiUus gloria cupidtisÃit, fol. 11 o Mjrcj« Regulus Cdrthdginenfibusfidèferuduit. codé lAdrceüi IdudabileÃäu m expugnationè ciuitdtis Si» rdeufdnorum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/5/. i « 4 Mdrtires quonwdo colendi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. « f4 Kdrtyres ueriquifitt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.ocs lUdrtio ChriÃim fudmcdrnemdecoelofecum dttuliffe opindtus eii. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãlio i j Uldjftm uniuerfd generis humant pÅnds debere.Ãl. 2 9 Mdthematici urbe Roma prohibentur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.i^t tà dthematicis non credendîi Hue uerd ÃueÃlfi diednt. Ãl.l2t lAdthemdticorum praÃ^d ex damonum pd^h ejfe. eodem Hdthemdtici cx diuini bono ChriÃdno tduendi. fol. 129 Kdthafeosdrtrmdiibolum vnueniffe, fo 1.^33 Mdtrimonium quare fdcrdmentum dicdtur. fol. i r i Mediator qudlis debedt eÃe, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eoL i » MeitddtiumeÃi mfderd feripturd credere eH exitio* ÃÃimum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.i * Mens humaitd non cdro dd imd^nem dei Ãibl. fol. r MerltisoperumfuorumnemodicdtÃhdbere dti g.-d* tiam, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl-^^- Meria noÃra «uHx eÃe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Meritd noÃra dei beneficia non prauenerunt. eodem Meritum indurdtionis à quaritur inuenitur. fol. 2 r Meritum nuUum eÃe hominis, in dccipienda gratia dd fdlulem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.2y Meritis pracedentibiis neminem faludri. ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 2 3 Meritis nihil debetur humants. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 31 Meria noÃra nos damnant. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.4. t Meritis fuis qui fiJit deum non unit lauJari. nbsp;nbsp;eodem Meritis noÃris nihil tribuendum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 9 s Mithriddtts Ãihtm, TyrdnicumaduerÃs ius gentiu. Ãl.tl o Militia CJquot; pugna esl uita hotmnis fuper ttrrd.Ãlio.9 » Militia hominis ChriÃani. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.99 Milites contentari debent Ãipendijs fuis, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foLtn Militiamcrarma,lohân:m baptiflam non abijeienda dixiÃe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fohl Miniftris uerbi prabere unJe uiuditt charitatis eÃe. foL69 MiniÃrrÃnecrimine eligi potefl,Ãne peccato dulcm non, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 9 b Mirdbilidrq qui fint. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. » 21 Miraculd duplicia funt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 1 ^4 Miraculum^quid Ãt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 13 4 Miraeulaquare ChriÃum dpud SiJonios cr Tyrios no fexeiÃe quidittn diÃgt;utdtor Catholicus diedt. fol. 3 9 Mirdculit |
LOCO RVM.
iHirdcuVi! quif inÃcrd[cripturd kgunturdei populum jùjjp cruditKin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.7 2
lÃii-dculd quire ce(fiuerint. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fvl. i s i.jvl. 7 9
aiiriculcrummiximan eà deum hominem jïóhim,
fol. I 12 ii\irict(ld,quie ChriÃas prtedixit credentes fiihiros in ffiriiit inn funt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem
Minculi qua mig'cis irtihui fiuntâ¢^ fcl. 1 i7 là incu lorum qu£ à fniilis (J lAigii funt difrimen, fol-134-t-\iricu^um homo omni minculo nuitu eÃ, 1 î r Mirdc«/4 que nobis commcndat gentilium hi/krii. tode IMfcricordii dei {gt;r£uenit hominem. fgt;l- ? 0 Kortbtis ciftis quid deft. - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl-93
iÃorum corrigendorum tn hie uitâ locut. fol 141 lt\oribtts pijs,non locis mouemur id deum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. r
Mow Chriftijinÿdirecontripeccitum ori^mleret medium. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. « î
Mors£ternifummummAlum, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.3 2
JÃortu or um diuerfe eu}kdi£. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.is^
Mortiles non fuiu dij quii uideri pc/funt. Ãl- f Morir imicorum quomodo contriÃindwn fit-Ãl-1 lt;s » l-\orati non funt lu^ndi ib exemplo. Ãl.tlt;S2 Mortibus temponlibuf ipud Corinthios correptos propter ca:n£ ibufum non dimnitos e(fe. Ãl. 44
Mort«îs nilprodefi nif quod uiuifoecerunt. Ãl.ilt;si 'iJtortui ab his quibble emignnt refeirt poffunt quid hie igt:ur,quintum .à deo [initur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. i *
Viortui id uiuos npi polfuitt,dei potenlii. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem
Mortui an uiuisippireint fuiip(iMpr£fentii uel per dn^los eorum fufeipientes perfomm , AnffiÃniis iffirmarenoniudet. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem
Mortuosquireluxerintueterescum PiuliK iüudpro» hibeit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. I « I
Mormorum lugendorum eiufnn non hibere homines noui Teflumenti. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.i6 2
MorMquomodoflintqu£Ãüt in hocmundofol.7 o Mortui uiuorurn ifibus Z}quot; rebus eognofendis idiu:gt; Uindisq^ non mifeentur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 17 i
Mormi quomodo cr per quos eognofere poÃint qui ipud uiuos ^runtur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem
Mortui quomodo ippireintuiuis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem
Mortuorum duis effe hibititiones. fol. 17 i Moy fs quindo eduxerit populum de Aegypto.fol. sgt;g Mundum Plitonici perpetuum idferunt, fol. 117 MulieresdppeUdnturomnes/oemin£ proprietute Un-* gu£ hebriie£. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ful. 1 j
Mulierfiluibitur per filiorum generitionem à per^ rnamp;nferitinÃde. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foLyS
Muliericoniu^t£nonlieebitdefuoÃcere id libitum.
Ãl. Ifo
Mwfi'errm utum plures hibuiffe miritos non le^tur. fol.iyi
MultHoquium in onüipne 4 stnälibus uenit. foL
Mutij eonfintit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' â¢*
N.
Nd Bmc fjo(/ono/ôr fli^üitum pÅnituijfe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 3 8
Ndtunifx deononpeceirefeeundumqueddim peccit eitum non omne dieitur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f»l.sgt;t
Mitunliter triniatrm rjfeunum deum eredendu.Ãl. j Ndtwrd creitrix deus eÃ- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl-r
îüituri unum deum teftitur quii unus ef mundus. Ãl-9 î^itun hominis fne uUo uitio primo ereM eft.Ãl. 2 sgt; Mitun ex Adam prouettiens medieo indict. nbsp;ibidlt; m
Hiturimhumammper liberum irbitrium perdidiffe immortaliatem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.3 »
MeeeÃitite nee id uirtutes nee id uitii trihimur,fol. a o PiteeÃiate imminenti quifj; Ãeere debet qued poteà quod id fuilibentionem ittinet, ne deum tenare ui* deitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I « 3
Meeromintii quilisÃt fienSi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;« a j
ütcromintiifinte Chrià iduentum le^ prohibebitur. eodem tJero arx imbitionis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 1 « o
Mefiuntur qu£dim fne erimine. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.20
Momen domtni qui biuoeiuerit filtius erit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.zeS
Mubitte qui fecontinere non poÃune. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãt-tri
Muime Pompilij libros,intro erutos fmtus Roma» nus ineendit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.tz'i
Huna Pompilius Hydrominticus Ãit. fol. ti^. îiumerum eertum ex hominibus deum prtdefkniffeid uitiW. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. î î
pjupturum prohibitores axit A u^Ãniis. fol. 1 f o Jüuptiis prohibentium P.ypocriarum utrfutii. Ãl.iri tJuptiis Tieiini üeretiei dimtune. eodem Jlt;!upti£bon£fuM. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem
Huptiitnitunlis cr humin£ fceictitis primim effe eopulim. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem
lJupti£ hibent indulgentiim.' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.if»
N updif olim per fpeem diebiis eclebnbintur. Ãl.if^
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;O.
Ã)bedientii id oues pertinet,euri id piÃores. Ãl. 7 o Cbediendum deo migisquim hominibus. Ãl.toS Oblitionem ueteres eanim ippelliuerunt çr qiure Ãi-4» GblitioChriÃinorum,eà ontio uen crÃiiritilit Ãl.*r9 tiiblitiones pro mortuis non uendend£. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;» 7 o
Oeeidentile regnum Rominorum poflerius/ed iHu* firius. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.i to
Offeiorum 1res Ãrmg jfiritus fitiHi 'm Apofaliso* Ãtnfe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãis»
offidum innoeentis eà punire delinquentes. Ãl.g8 q Oinnii
ELENCKVS.
|
OȔni4^«lt;f circd euchdri/Hdtn pircorpordks rmtin fjuitt deum opordri, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fil. 2 Opw yïd« eft dilcfho. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. s f Opera, botta, ex gratid dei habemitt^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Opérai iioÃrd,omnid maid. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio 2 f Operibui noftrii damnatio debttur. todem OperddntefideminAnidiilfe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol-4-t Opéra ex uirtute^ ad pdem referenda. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. -j ? Opéra botta, hominis dei efje dicuntur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 8 o Opéra botta, funt qutc per fideitt fiunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Opéra bond iufhficdtione dei operatnur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem OperabonaferidebentbonAconfcietitia. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.'S » Opera trimtstis infeparabilia. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fDl.4eXà Operaqu£dd matufeÃahonem perfonarum fingularu in trimtate peränere dicuntur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.s Operum dei differentia. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Opera feqiinntur inÃÃcdlKm non iuÃfieandum. fol.S t OpiM honHw diciturquodfitfecundwn detvm. fol.s 2 Opera bona quomedo Ãeienda. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Opus hominisfumnumlaudaredium. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl-^3 Optra ttoÃra non iKitio,fedÃne penfanda. fol.S^ Opinio de anima nulla amere affirmanda. Ãlio « 40 Ordho MigtiÃni ad bcat^m hitiitatem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl, S OrdfiJtttK pro increduUs. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. ? 9 Oratio dominiod omnibus hominilus precandd.f0l.S9 Oratio dominica qnoÃdiana delet peceaa. Ãl.9 o OriXnJtwn pro reg bus iX fublimilus,(J à ftint Ty» ranni, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãlio 112 Orare pro inuicem debent ChriÃani. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.t44 Oran tium narij (itu'. lt;13' motus^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eedtm Orare clauÃs cnbiculis quid fit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.i4r Oratio iuÃclaniseÃcocli. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem Orare fine intermiÃione qncnwdo inteVipndtim. codé Orare in Ãiiritu ueriateeà in ecclefiapace orare. Ãl. t4lt;^ Oratio non eà in tnultiloquio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Orare pro nwrtuis Aeriani nen cportere dixeriint, Ãl.t6 9 Orarepromorw.is traditum ZX accepiumapatribus. Ãl.tTo Orationesetelecnwfyna quitus pofi mortein profunt. todem Orandum pro deÃnSts quomodo. fol. 171 Ordiziem inhac uia feruandu Apcfioliprieceperunf. fo. 8 Ongf««C/jn/?K(iefccIoclt;(rno« fuam feeum attulià OrigenesnuUortm heminum peenasin eeternumman» für OS t redidit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.174 Ones non ntgltffnda d paÃvribus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.4 9 P. PdziwçMomrdotî/fdfwr corpus CkriÃi,CX calix fan» fffiseius. Ãl-4^ |
Vdrticipatione corporis ZX fdngtiinis Chrià eÃdmur mcliores. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl-43 PdruulcsfintufulAeri arlitrijhaberetiitum. fol.27 Paruulos non baptizatos perire. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. y i Pafeentes fe ipÃs qui fint. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 6 s Pdter filius ZXÃiritus fanilus unum nemen tà diuini» tatis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.9 Pdtrcm trahere aliquem qutmodo inteHigendu. fol. 3 j Patres antiquos, ab impiorum tôt mentis remotiÃime apud infiros ÃiÃe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 17 « Pdtrem corporali Ãeciefui fi^ificationem mortalibut fenfibus dediffe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. i Pdtris ZX filij una fubÃntid. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Pdtrem relatiuediciadfilium. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Pater cr filius unum funt^ZX ideo unvs deus. nbsp;nbsp;nbsp;fol. 2 Patris proprium quod pater eil. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ec dem Patrisdiuinitas probaturauthoritdtr. fol,4 Pater ZX filius non unus eÃ,fed unum funt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.lt;s Pater quiequideà quo dtiis eÃ, hocfilius, hocÃirituf fanibis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 9 Patt um nen tantum lingua, fed ZX uitaprepheticaÃit. fol. 102 Paulus mirabili uocatione adfidem uccatus eÃ. fol. o Paulus quart pro Alexandro no rc.g:Ãedicatur.ftl.8agt; Pauper Ãperlusindignus mifericc,rdia. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. » 47 Paupe riqut beneficium prafkt faner atur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodtm PauperesMriquifnr. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eedtm PauperilusÃirituregnucalcrum promittitur. «48 Prtxzzfz-dzzeneÃtibicordiumeÃimparitas. foitex Peccandi defideriutn etiam poà baptifirdum manere fol-4-9 Peccatvm or innate Pelagani negant. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. r f Peccdtum orignale in pueris effe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. ri Peccatorum rettuÃioclauiuecclcfit eil poteÃds.Ãl.es 1 Peccata ist tccltfia coredionefidefanantur. fol.o y Peccatum ad mortem quod fit. Ãl.8 6 CX90 Pfcfdfc» patrum ad neÃram Ãribuntur cautelam.ecdem Peccatum tncurrit ntmia iuÃda. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 8 -r Peccare ZXâ non peccare quomodo dicantur fideles,eodê Peccatum ineffe numbris hominis quamdiu uixerit. fol. 91 pteedto infidelititiscund3teneripeccatd. eodem peccata uenidliaordtionedominicaÃlui peÃe .Ãl.ecdS Peccati panam éff'e,pecccatum habitant in membris no» flris. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.eodem Peccata uenidlia ZX minuta quit fint. fol. 9 « Peccata ante legèetiam uindicabantur. fol.94 Peccatumaggrauathominisconditio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol, lof Peccata qu£ fanihrum amicorum meritis impétrant iiidulgentiam,difficiUin um eà inuenire. fol. 1 y y PeccatotumomniumrcmiÃiodcnum eà Ãintus fan» di. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.ift Peccatetwn remiÃioprrquiddetur. eodem PeccareinÃirittim fan{b.m dicitur qui denis deire» |
tÃCORVM.
|
refiftif.' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl,i7 'Pecc^ns in(}gt;irittimfM'^t»tuenidin non habet, eodei» Peccdtum à deo non ejje qnià contra nAturam tft.Ãl. t lt;s Pela^ana ibi oritur h£re(js. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.89' Pela^anicx CeleÃianihireticife Ãne peccato eÃe di^ xerunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;föl.9i Pccnitentis ueraconditio: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 14-1 Pcen W/Jttfci« poft baptifmü etiim diinitÃpeccatA. eo. P irnifen fif tribui modii peccaa fanantur. fol. 14 s Pxmtcnna ecdefiaÃca qu£ (It, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodan PÅnitentia quaüi debeat elje. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codent Pxnitentia non diffvrcnda. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- eodein Poeniicnti£ exempla. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codent PoenitenäjcÃuihts digni qui put. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codent Poenitentiam lapfts Nouatiani negant, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 14 3 Poenitentta res eft optima. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodein codent codent PÅnitentia quid fît. PÅnttenti£ triplex dÃio. Panitcntia i« hac uiei omni homini utilif. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codent PÅnitentia uirtui qu ept. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem PÅnitentia; Ãndamentum pdes. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodent PÅnitentiam poà baptfmum eÃe falutarem. nbsp;nbsp;eodem PÅnitere nemo digne potep extra cccleÃlt;e unitatem. eodem
uit£iÃui. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem PerÃdioin hac uiü, conPat remtÃione peccatoru/nt potiui quam perÃdione uirtutum. fol. 91 PerÃdti ChriPuinpr£cepipencn impoÃib.lia. fol.92 Periculis in mundo oinnia plciia^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãlio 9 2 Perfequutioduplex. â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' |
Perfonarum reffepusapud dcum non ep. nbsp;nbsp;nbsp;fol. r r Perfoti£ tres did in diuinis ,pt magna inopia humani cloquij. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.i Perfonas didmus effe in diuinis non fecundumferiptu» raSjfed quia priptura non contradidt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. » Perfon£ tres commodiusdicuntttr quam fuhpanti£. eodent Perfona quelibet intrinitate perfe plcnui deus e^l. eodent Perfonarum trium diuiiütas authoritate probatur, Ptrfonaqu£libettrinitatis ubiep , ibi trinitas deus ue nusep. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÃLf Perfona in diuinis nonfunt perfona hominum. fol. 9 Petcre in nomine ChriÃi quid pt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 144 Petilianus Donatijfanoluitut pro epiÃop'isoraretec» clepa. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.69 Pharaonem deus iuÃo iuditio indurauit. Ãl.8^ Philcfophihuius feculiueritatem de deo uiderunt,fei noninuenerunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.9 PhiloÃphi opèndunUfrquodcredimui Chripum cum fuo corpore adÃendiffein cÅlum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. « i Philofophiuirtutepropriabeatam uitam efpeere uoe luerunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;~ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol 2 4 PhiloÃphorum de mortuis opinio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 17 o Pfcrf/jftict«damoniuni putitiur pati. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.ia^ Pietas eü cultus dei. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r Ãl-r Platonicoru/m depurgindis poà mortem per fupplida hominibus opinio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' «74 PorpbyrnMdewMîtto/îrttHtjdfO«» magnum conptetur Ãl.f PorphyrijCTPlatonisdeanima opiniones. Ãl.iOf Potentes potenter tormena patientur. Ãl.tof Potejhtes huius faculi deus aduerfus eccleÃa condtat diÃipatores. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 104 PoteÃatibus corpore nos fubditos effedebere. Ãl. tots' Potepati in nuÃo reÃÃendum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codent PoteÃas omnis à deo dl. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. i og Precatio CT deprecatio interfe diÃirunt. nbsp;nbsp;fol. 14(f Pracep^ quare à deo data Ãnt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 3 t Praceptaueterumfacramentorum,nec bona necmaU poffunt did. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÃLioz Pracepa duo charitatis pop hanc uitam perfiék à no» bisimpleri. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 90 Pracepta uit£,uolentibus leuia. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 91 Prf cepfttwj deiÃne omni mora CT cun^tione im« plendum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.iof PradeÃnatio dei,ex plijs diaboliÃdt filios dd.fol.ztS PradeÃinatio d;i mu'tis eà caufa Ãandi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem PradeÃinatio dei nulla eà cau'a labcndi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem PradeÃnatio dei ad uitia nuUa eÃ, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodent PradeÃnatioundedicatur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.27 Prade« | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
elenchvs
|
Pr^defiindtim e)Jè pc ccdtorvm poandm. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem PTifdcÃinAä omnÃu/i bonis opcribut incumbere dt^ btnt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todeitt Pr,edeÃinAtiorum del ne^rc immdnii bldfphemid eÃ. » nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol,»s Pr^deÃindtus dd i(iam,perire non potefb. nbsp;nbsp;nbsp;fol.^o Pr£dellindtion£ dei ofÃndi non debemuf. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 3 2 Pr^deflindtorum ctrtus efl numerus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem PnedejhnAuitfuosdeusdnteq effent. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fll-34- Priedeflinatio deiimmuabilis efl. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. Priedcflindtio e^l grdttiC priepdrdtio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. ? 9 Pr£dejlinAti GT uocM omnes docibües dei. eodem Pr^deÃindtionisdltummyfleritim. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Prlt;eliA fecumdum ffiritusfiiifti inflitutum proffenri. fol. t n Pricdeftindtionis dijflnitionê, utilitntipritdicdtionisno effidduerftm. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fil.4-o Pradeflindtio populis prtedicdndd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Pr^deftindtionis dei diffcrentid. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.4. t Prtdefliiidtio dei duplex. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem Prtedicdmrfdpiensfineoperibus bonis,primus eft grd dusdbuftonis inecclepd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;s8 Pricdicdtorcsftris perfmiant^deusdutem interiin ope^^^ rdtur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.74- Prtediedtorij officij difftcultds. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 2 Prafeiuntur edfuri, non prtedeftindntur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftl. 2 s Pritfcitoseffe d deo peccdtores no prtedeftindtos.Ãl.27 Prefeienttd deiftUi non poteft. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio j Prlt;eftientid dei neminem peccdre co^t. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. j r Prtfeientid dei quomodo pritdicdndd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftl..f. 0 Primos homines finepeccato eum hbero drbitrio credtos d deo effe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. r Principes cr domini quo firendi d fubditis. fol. xof Principes Chriftidninonimperdnt,fedferuiuiit fubdi^ tis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Principes qudre dentur, cr dd quid. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãitof Priuile^o dbutens eo iure priudtur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. i o 3 Probdrefe ipfumhomo debet Ante came fufceplionem. fol.4t Prohibendits 4 fdcrd communione , quis fît. fol. 46 PromiÃio uit£ isternt dd nouum »ftdmcntum per^ tinet. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 102 Prophetdrum oinnid pneconid inChriflocomplelttur. Proximusdiciturcui offtciu mifericordùe pr£bend{vm efl. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'fil.f9 Pfeudoprophetitftciuntfîgnd CiTprodi^d. Ãl.i22 Punici Chriftidni,bdptifmiim fcdu^m,crfdcrdmentum corporis Chrifli,uMm uocdnt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.^^ Pur^torium effe poffe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl,i7» |
Quddrdffflmiequiddm deliciofl funt obferudtores^ Ãht49 Quintius Cincinndtus db drdtrodu{îus eflut diiidtor fîeret. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fokito R. Rebdptizctrt cdtholicum imminiÃimum eft flelus. Ãhr» Rebdptizdndus nemo eft. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem CT r j Reg?itt»wd«ftuw(w udletqudntumhdbes boni operis. Ãl.^i Regnum calorum quomodo uim pdti ttiteÃigttur. fol. » 00 Rfgw officium cr iuflicid. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 104 Rfgwm conÃlidrii qudles effe debednt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.iof Regum poteflatem ifrdheUtis deum non prctcepiffe,fed permiffffi, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.sor Regfift dbfq^iufticid funt ffmilid Idtrocinijs. nbsp;nbsp;Ãl.t 10 Regnd huntdnd dei conftituuntur prudentid. « « Rendus dtroeiÃimo ^neremortisdCdrthdgnenfîbus occiditur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foins Religionem tuerie Regum effe offÃcium. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. « 0 } RemiÃio peccdtorum no ddtur mff inffiritufdn^. « 9 Remus occiditur 4 Roffwfo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 117 RcprofcwwnrH'4colt;jper4rjfwrinnMZ«wi,rfi4m ipfd o» rdtio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foizr Repudium gentiles fîne redtu dliquo exercent. Ãii fa Rhdddmdntum dpud tnftros dudire cduffds mortuot rum Ãbuie Ãrunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 7 » Refurrefiiones dut funt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãins^. Refurrtbbonem (3â fî cotrprekendere non UdUmut nihilotninus Chriftidnifumus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Refurreâuros falits dbortiuos i\u^ftinus opindtur, eodem Refurre^triinÃntes quomodo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Refurredlurt famint quomodo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Refurre(iione,dtÃrtnid in corpore non dppdrebunt. eodem Refurreiiurd corpord humand comeftu quemoda. eodem Refurreiüonem idmÃiktm effi quiddmcredidtrum. Ãl. 1 6 f Refurreduri omnes hominesfunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Refurreitioni cdmis 4 Philofophis pertindeiÃime con» trddicitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Refurrellio corporum fit per diffenfdtionem huma nilt;â tdtisfilij tempordlem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Refurediones dut , duobus uerlis infinudntm-. foi nid |
|
Q.. |
Refurrtiho cerportm non eft contrd nditirdm. eode^ Re fur re* |
L o C o R V M.
|
moiiftrorwM 0âAhortiuoruinytin^tur.to. Refurreéhirte inime.aro iterum decedet. eodem Ktfum^tioncin cArttis hi non creduM. Ã.isy Ktfurrc^lio tnortuorum 4 ffnülibm ChriÃunos di^ Ãernit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Ktfurreblione.fexns non iinmutdbitur, eodem Rex d« fà Mn4ggt;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.iof Kex uerut csl qui uitijs impend nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Keges iudd quiddm pijdtd ifraelomnes reprobi Ãerut. fo.Mt Konum qudre dei,lîebricoruin fderd recipereutdliorii deorum iwlueruitt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo-^d- Komdnis dei ueri uoluntdte regnum Mäum nbsp;ddtum. eodem Rontdni Athends mittunt le^tos dd matudndds leges^ Ã.to^ R omnoruwi reoitm horrendi exitus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem KonunMn regnum d deo diÃiofitum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãait Rohm ^«/fcuî drtibus creuerit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã.tt^- RouMw per. t7a.dnnos,deosÃneÃmtldchris colue ⢠re. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.t^r S. Sdbbdthipr^cepttimcjeremoninkefÃ. à gr SdbbdthiprifceptumÃjiritdliterintedi^ndum. Ã.oi Sdbbdthi externi obÃrudtio perpetuum ÃgniÃcdtfdbbd* thum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã-t^ Std)bdtbum uerum obferudt , qui 4 peccdtis dbÃnet. eodem Sdbbdthum obferudre non dd literdin iubemir. Ã.73 Sdbbdthum circuinciÃo ufqf dd ChriÃum udluere. Ã-94- Sdbellidni heretici nndm perfondm pdtris CTÃlij eÃe dieuiit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;à 4 S4cr4igt;!e;ii4 tdntum duo ApoÃoliedm difciplindin trd« didiÃe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãgt;âi-7 Sdcrdmentuin nonÃt merico conÃerdntis Ãd uerbo cred toris. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.d-r Svrdmentis diuinisÃdes ddhtbendd,non uerborum drfft menatio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã. r Sderdmentum corporis ChriÃ,Ãcundum quenddm mo* dum corpus Cbrià eÃe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 42 S4cr4flH-nfKgt;ji dliud eÃe , aliud uirtutem fderdmentt. Sderumentd fünf numero pdueiÃimi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã-âi-t Sdcrdnientoram uim comuinnune fdcrilegr. nbsp;nbsp;nbsp;Ã.j^j Sder dmenta fu nc (i^nA rerum compietdrum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eod. Sdcrdmentdpietdtis meÃe pcÃiuH impijs, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Sdcrdmentortim uirtus grutid eil. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã..^^ SMrà nuntum integruin bubet homo,CT à peruerÃm bd bedtÃdem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÃLfo |
Sdcrdmentd Chrià omm'd Prophetif fuisuoMnibai complexi funt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 9 4 S4cr4»»o»f4 ueteris teflumenti lex Ãgt;iritdUs dicitur. fo.ioo SderiÃeium duplex 4 nobù exiÿt deus. Ãl.^r^ SdcriÃciumquidÃt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.tdo Sdcrificid uerd operd funt miÃricordi^. eodan SdcrificijsnoÃrisdeum nonegere. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.ir9 Sdcrificid ueterK teÃdmentt/igurfÃierutfdcrificij Chri Ãunici. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol-4â1- Sdcrificiwnquod bÃirtur 'm eccleÃd', eü corpus ebn» à myÃeum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jfodfnt Sdcrilegd non minusqudm ddulterid puniendd. Ã.to-f Sdcerdotes ChriÃum non ^nere cdrnis elegÃe. fo.6 8 Sdcerdotes fdcrile^, cdudieÃrpentum Ãmiles. foL 10 4 S4cerdow owner efcn/hitrtü nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foU.160 Sdldmdndrd'migneuiuit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.i4-7 Sdmuël qiiomodo 4 PhytoniÃd creddtur excitdtus. Ãl.ttS SdnihiTvm nuHus cdret peccdto. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl tf 4- Sdniheis unde in fdnbbs. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodent Sdniborum Ãilu nonomnidimitdndd uellduddndd, eodem Sdnehhonordndiindeo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Sdiiilus qui non uult did, cdpiti ChriÃo 'miuridmÃcit. fo.is-r Sdnbti non muocdntur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Sdndorum neminem fine grdtidÃiÃe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 2 7 Sdndi dono dei m bonis perÃuerdiu. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã.^z Sdndos or à non dqudfdtiguine tdine eÃe bdptizdtos. Ãl. 48 SdnSli per iuÃcidm qit^e ChriÃis dl ,iuÃiÃcdti funt. fclio.8 o SdnbHtdS non uiribus humdnt ndturit ,Ãd dei grdtid dc^ quiritur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.3lt;! Sdnbh omnes fi mterrogdrentur,Ãterentur fe Ãne peced to non eÃe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio.89 Sdndi quL medo uenerdndi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. ir4- Sdndorum nuHus Ãne grdtid dei eÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ecdem SdndipoteÃitefudnongiudent. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodnn Sdpientid uerbi qud eiucudtur crux Chrià que fit. Scientid nuüd melior qudm cognofeere Ãipfum. folio.7 t Scifnidtici dd communionem uiolenter nrandi . foUo.i 7 Scripturie faerte dudoritdti cedendii/m. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.if» Scriptwdmfdcrdm eÃe biptitdm. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Scripturd fdcTd demotibus dnimit'mdeoquomodo intt tcüigendd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.-7t^ ScripturdrumfdcrdrwmexpoÃiio 4 dobboribus peten» eodem |
iiif Scripturdrum
â¢ELâE'N ch vs.
|
Seriptur^rum fdcrdrum U^one dninius pdfctndi». codent Scriptura /acrd obfcurit lechres exercet. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codent Scripturam ficrAm fuper omnium ffntiuM omnet effe li terdf. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.ti Scripturd fdcrd eminenbÃintit eil duthoritdtif . eodem ScripturtcldcriCobfeuritdiddquidutiHt. eodent Scripturdt fierce totunt orbent crediturumdntedprlt;edii ilum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodent Scripturdrum Apocriphdrum fdbuLe omittendic. , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodent Seriphtris fdcrii fide( concipitur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.-ri Scripturce fdcr£ ueritds. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodent Scripture Apo/klorum ,nuiUiimdd eogrùtionem Pro* phearum conducere. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Scripturdrum fdcrdrum profunditdC. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Scripturdrunt fdcrdrum duäores non errdffe firnvÃinte eredendum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Scriptd finchrum hontinum db duShritdte cdnonts dit flinguendd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Si rip turd fderd cimhonoreamp;. reuerentid le^nddC^ dccipiendd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodent Scriptddiuinituf dd ChriÃjim refèrendd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fà l.-r i Scripturd fdcra myÃerid dbfeonduntur ne uilefcdnt. fo--ri Scriplurd fdcrd omrùbtit epifeoporum Uteris pr^poncn= dd, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I ) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Scripturdrum fdcrdrum modus dicendi pducispenetrd bilis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Scripturdrum fdcrdrum finis ej plenitudo dileiUo eSl. eodem Scripturisttoninii^tbontofide,j^e CJquot; ebdriate fub* nixus,mfj dd alios 'müruendbs. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem Scriptures fdcrisuoluntdtemdeireperiri. eodem . Scripturd fdcrd non tenure teffndd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Scrip turd fdcrd nil docetqudm chdritdtem,nihilculpdt nificupiditdtem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Scripture fdcre ftudio innitendum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codent Scripturic fdcr£ cdnon quibus libres continedtur. eodem Scripture trmporibus Apo/klorum prepoÃere enteile^ de, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.91 Scripturefdcrlt;e,omnibus à jfcijs norntdm uiuendi pre^ fcribunt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.tti Scripturdfdcrddduerdm pxedtorum confiÃionem nos hortdtur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio, tri Seditioncs Grdcbfdifcordie ciuilis initium. Ãl.ttr Sentire de deo,lt;]uod non eft,cduendum. Ã. i Senecdm dd Pdulum ÃripÃffi Epiflolds Ãrtur . Ã.99 Serui Ãrmd en iudicio db omnUgt;us uidebitur. fo. 1 a |
Seruimus deo dijfdri rdtione. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 1 e j Seruitus non d namp;turd , fed per pecedtUW ertu ed. Ã-iof Seruitus corpordlis umde. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.it^ Seruitus peccdti , dei eil iudicium, nort inÃtutio. Ãl.2lt;S Scelerdtipublicd panitentidfdtisÃceredcbent. .fo.Ji.'^ S y der um certunt motum deus enftituit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÃUo. 1 a y SigriA er predict cldrum ciuidem^uempidm reddunt, fdniium dutem nenunem. * fo.ii4. SignA pcccdtores Ãcere certuin efl. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Semplicidnus UtedioldnenÃs epifcopus bedti Ambrofif fitcceffor Ãit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl-iS Simuldchrd ChripuntccnÃddurum Prophetteprxdixe . runt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foiiris Simuldchrorum pdtronos tdxdt A u^Ãnus, eodem Sitnuldchrunt Appollims fleuifÃe Ãrtur. eodem ' Sitnul K hris immundi ff intus coüifftntur. todem Sinuildchrd uetrres Romani non habebdnt. eodem SimulachrA noti ferua.nt,fed feruantuiT, eodem Socieas ffiritus in uinculo pacis euÃodienda . fo.ty Soera tis de eolendo deo fententid, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã.ys Socrdtesjfintum Ãmiliarem habuifà Ãrtur, Ã.t 24. Soralep,r)iuini,Gr Cdrrd^nonconfulendi. fo.izz SpirituÃanifus extra eccleÃdtn neminem iuÃiÃcdt. fol- ' r Spiritumfar.ftum nonhabent^ui funt extra eccleÃam, ibidem Spirituffanflus de pdtreCflio procedit, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. » s Spiritujfanbb /ubflantid non eil in ignem uel eolumbam tranfmutatd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ec dem Spiritum fanélum non ex duibus adfumpfiffe colum bam, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem SpirituffdnfhpropriumeÃ,A pdtre er Ãlio procedere. Sp'rituffan^ diuinitds prebdtur, Spirituffindus pdtri lt;::r Ãlio confubflantialis CT ugua,^ lis. Spiritum fandum eu»dem,in difeipulis patribus Ã-» iff- Spirituffandus c^uomodo pro nobis interpeüare dicatur. ecdem Spirituffandus non poted did deus CT columbd, uel deus ey tgms,ciuemadmodumÃlius dicitur deus hemo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodent SpirituÃandi uariddonA nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem ipiritiijfandi trium ofÃciorwm Ãrmtin ApoÃolis fune oÃenfe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ecdem Spirituffandus aliquando homini fuggtrit ncceffaria et recedit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Spirib-ffndi opus ed,fandos euÃodire, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 1 y Spiritttt |
|
Sfiiritut cuÃof «oWî ddtut eü. Sptritujjimilus aliuf eü quÃm pdter O' ÃUtn.fed no ali^ Kti. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codent SpiiitulJ'Miîus operatur intrinfecut. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todein Spirituffdnéius dicitur dei donum, o deui crcditur. codent Spirituffinólus Intenter Ante dominiglorificiitionem dn batur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ecdent SpiritujjAnihts nunifiÃüa dAbAtur poft diuinitAtii ChnlbmAniÃftntioncm. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem Spiritum fAnóhim Ante domini tdÃbilem gloriftcAtionê m hominibutftifte. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem SpirituftAiiihis ^uare non ftt nAtus de coluinbA Ãcut ChrtÃiis de famine. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem SpiritujjAnihts no dpprfrHi't bominibiu ftÃAciter.fo. 13 SpiritumfAnâum in priiidtAm perfonAm[olAm non ue-nifft,ut harctid fcmniAitt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem SpirituffAnfb prinum CApdeet Ãierunt qui utium deum uenerdti ftnt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codem SpiritulJdnibis cxtrA cccleftAm neminem uiuificAt. eodem SpiritujJÃnâus in pdrttulió etidm hdbitdre creditur. eodem Spiritv.ffÃnâufjdeue à Pdulo uoedtur. eodem Spirituftèinûus con foldtor db eodem dicitur. ibidem Spiritum fdnamp;m etidm Antichri/U dduentum in pdtri^ bus O' Prephetts ftifft. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Spiritumfdndït hdbere ultra perftSbonem hois eftè. eo. Spirituftandui quotnodo cum Prophetis O iuÃ:sfrerit. eodem Spiritum fanduinmyftrritim inedrnAtionis Chrifti ne^ ftiuijJc,P.ufebtus (crippt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Spirituftandits^deus prnbatur per Paulum. eodem SpirituffandtK deus per uetns tejhmintum demonftra^^ tur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 19 Spiritufjandut qudre dicdtnr charitA«. eodem Spiritum fandum tdntum quiftjj hdbet,quantum ecekfti diligt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' eodem Spiriaim fandum mp kdbeat quifq; ,nce dcu diligere po= teritjiiec nu' ndan ciue lerudre. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Spiritum fandum habuerunt Apoftoli uiuente Chnfh et cum non habebaiu. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Spirituffà ndus bominibui datur ad nunfuram. eodem Spiritujfandui non diuiditur,fed dona. ibidem Spirituffindus qiure prcpric dicatur ftiritut eo. SpiritujfAndus raft adftt cordidudientis,odo[us cd fer^^ mo dodoris. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Spirituffà ndus prauidit pituros gratii aduerfarios, /o-3o Spirituffuidus infacm^mentis datur,ctiam malis admi* niftrantibut. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ft-rz Spirituft'andus habiat in paruulis nefeientibus Hits. Ã.fS Spiritus muîtiplicitcr dieitu r. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol, Æâ |
Spiritum proprium unufquifq^ habet qui illiused ani^ tnuSi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio. ^lt;s Spiritus uit£ quis ftt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codent Spiritus domini ubi non eft ibiferuitus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f0 99 StatucA humanA pro temporum uarietate mutanda. folio.7 7 Subftnntia et perfona hec duo nominA quomodo diuina tftentiiCeoAptentur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio, Subueniendtvm in hacuita hominibus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;filio. t lt;î 9 Summum bonum , non poted rffe nift boni caujfa, ft.es Superftitiones uaniÃime a quibufdam punt. nbsp;nbsp;foli. 1 j x Supernorum fccietas quomodo fe ad inuicem habeat, ignoratur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fil. a o fupra modum crudelisptit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 1 ⢠r Symbolum Apoftolos compofuijfe ftrtur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Æ0.84. T. Tdamp;Kldrww Moyp p-adura myftrrium habet, nbsp;ft. too Theobrotus feipfum prateipitem dedit, Icdo Platoms de immortaliate aninidc libro. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 140 Theodef'.j humilitas magnA pût. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 111 TfntfrdniwB ed dipinire quid interpt inter najd et cedere. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftl.19 Templi Serapis euerfto à danwne pricdicitur. ft. 134. Tempus ante tempora nonpäjfe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio. 1 TcmporzfcKf omnia agiintur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ft. lt;s Temporit quatuor dtftèrêtias habet populus dei. ft.ioi Temporalium rerS uarietates,non ex diAboliftuere ,fed dei pendere iudicio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.ta^ Tcrtulliani error peruerpÃinuts de aia eiiT dco. fo. 14.0 Tertullianusanimemcorpus habereftrippt. fil. tJ9 Teftiimenti noui ueteris difiirentia. fo. too Ttflamentum uetus quid fit CT quarc dicatur uetus. 9 Teftamentum nouum wnde dicatur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codent Te/bmentum uetus nouophibetteft.monium. nbsp;nbsp;eod.m Tcjbmentt noui prlt;edicatio ueteribus deptit. nbsp;nbsp;nbsp;ftl, 91 Tejbrmntorum amborum diftinda funt tempora. codem Torqualus plium occidit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftl.tto TributaGf uedi^lia perfoluenda. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftl.to^ Trinitas nulli.nifi fibi ipfi nca ed. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftl.20 Trinitatis pmixtio in diuinis non admittitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 9 Trinitas ur.us dcus,folus cruerusesd. fo.t.4..Gy,lt;^ Trinitatis qu£ propria fint. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.t Trinitas huntAno uifuuiderinon poted. foli. * T rinitas infeparabiliter opcratur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Trinitas coaternacd. ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem Trinitatcm non tricorporem efte. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. x Trimatrm in lt;etcrnis rebus qua^rendam efte. eodem Trinitatis operako non poted efte diutfa. fo. ? Trinitas ad perfonam refirtur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Trinitas^crus deus fine initio fempiterna eft. fo.4. Trinitaf |
EL E'N C H V S.
|
TrimtM twin! eiufJemj; [uhÃAntiit amp;nbsp;«4l«rlt;e tÃ. fô.y ïn trinitdtt ntl ttmporibui loci^tîediÃiit. Ã.7 Triplex deut non dicendiu ^uis trinus, Ã. » Trinitdtein m {m nAturd inuifibilem efÃ^ Ãl.4gt;amp;r Tuttium tdnq fuperÃtioÃm irridet nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.iTlt;s TyrdnnusoîimuocdbulumhoneÃum, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.t lo V. Vdlentinut phdntdÃeum ChriÃim hdbtiiffi corpuf don cuit, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foLi^ Vdrro louent putdt deum,nefciiii lt;^uid diceret, fo.7 Vdrronis de ftinuldchris fententid, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;po.ifS Vedigtlid tributd perÃluendd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 1 o 5 Veile C^perficereddeo nos hdbere. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.3i Verbum deipradicdndumcumÃducid. fo.sc Verbi ininiÃris pricbere unde uiudnt chdritdtis effi, fo.lt;s9 Verbi diÃenfdtores ntdli i^Uit dicunt Ãciendd ejji -, Verbum ehr ià ïuddntdntMncidlfe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodent Verbi diÃenfdcoris ueri officium quod fît. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodtin Verbum dei db honünibus humiliter difeendum CT dudb eiidum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.74. Verbum dei dnima cibtts. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Verbis E udtifflij uitd debet eÃe confond. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Verbi dudimr dnimdli rununMti debet eÃe Ãtnilis, eodem Verbum det,homini e^ ut piÃi hdmus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Verbum ChriÃume:j'uerbumChriÃidiffvrunt. foir Verbum dei diÃdres hübet duditores, eodem VerbumÃdei,qudre ApoÃolorum uerbum diedtur. eö. Verbumpdtris ChriÃus dicitur lt;judre. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.nis Verbulis duobus due hereÃs detrunedntur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 4. Verbum dicere in Ãgt;iritum fdnäum,efi quod corde con^ ceptum,opéré exprimitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.n Verbi prediedtores Ueri in dperto ChriÃumdnnuncidnt folio.7^ Veritdtem uidendo bedti erimui. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;; fo. « 9 VeritdS multis odiofd e^. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio. 7 4 Veritds utnei non poteÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio. 7 f VeritdS tutius qudm prediedtur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem VeritdS in illo eà qui fe pecedtorem proÃtetut*, fo. 91 Vf rtttn dliqudndo tdeendi rdtio hec eÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.4 o ViÃoridmomnemideoeÃe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio. » 17 VindiÃn pernitioÃor fcelere punito. fo. itfâ Vinum bibere,Mdnichiis fdcrile^um eÃ. nbsp;nbsp;nbsp;folio. 47 Viribus humdnis nihil trd^uendum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio. 3 7 Vir, dit uxoris permiÃo dlterdm Ãbi ddhibere poÃit. folio. I f « Virtutes non officijs,fedÃnibusiu!tiisdifcermndlt;e. Ã.Sf ViÃbileomtte,eÃmatdbile. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã.t |
Vifd.d pdtribiis perfubieÃim credturdmÃ{bt eÃe. e». ViÃo dei fummv.in bedtorum premium fo.tjf Voces dc Ãiecies quibus pdtribus deus dnte inedrndtio* nein dicitur uppdritiÃe per angelos Ãiie funt. Vitdrdtione utentium Ãne remiÃione peccdtorum nett d^tur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.Sf Vitdm bedtdm Philofophiquiddm quid eÃitinuenireno potuerunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.^7r VitdeterndeÃcognoÃeredeum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem VitdbedtduitdperfiäAeü.i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem V itd eternd premium eà iuÃorum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Vitd eternd Ãne bdptifmo amp;nbsp;corpore CT fditguine do » mini nuüi fepdrdiidd e{l, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 4.S Vitditterndfummumbonumeü. Vitiorum noneà duÃor deusffed crditidar. Vitium per legem demonürdtur ,per grdtidm fdndtur. Vmbrte cejfduerunt dduenientibus rebus. Vnitds trinitdtis laborioÃus quneritur. fo. t Vnitds fubÃdnti^.tres deos prohiber credere. fo. x Vnitds trinitdtisddndturdmreÃrtur. fo.3 â Vnitdtis fepdrdtio in diuinis non ddmittitur. fo. 9 Voedmur prlt;edicdtione poenitentu. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio.4.x Veedtio dei duplex eÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio. 3 9 Vocdndo deum prd'Ãnre Ãdem.. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 3 f Vocdtis fecundum propoÃtum omnid eooperdntur in bonum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Vocdndi criuffiÃcdndi femper tnueniuntur. fo. 3 x Voeduit fuos deus cum dduerà eÃint. Voedti non omnes fecundum propoÃtum uoedtifune. lt; Vocdtio re^s Phdrdonis, beneficia per iofeph Aegy^ ptoÃiln. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio 34. Vocdtio non fit Ãeundum merits. Voluntdtum er ndturdrü in diuinitdte nulld tfijiuerfi tdS. Vcltmtdtem bondm etidm i deo eÃe. Ã.xs.eT.30 Vcluntds liberd non eà cui demindtur iniquitds. eodem Voluntds dei bond, tn peccdnte Addmoimplctd eÃ. Voluntdtibus hominum deum domindri.] fo. 3 » Voluntdte hominem pecedre. Voluntds dei incomnuttdbilis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 3 7 Vcluntdtum in holnine unde tdntd diuerp tds. Ã.33 Vxor quindo dimittendd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.tfo Vxor non dimittendd in forniedtionis eduÃd. eodem Vxorem dimittenddm eÃe propter fornicdtionem quo» modo mteUiffiidum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.tft Vxorfi Opus eà propter regnum coelorum dimittendd. eodem VxorperäiseduÃd procrednd/e prolis non dimittendd. Ã.tr» Zelum |
L O C O R V M.
Z.
Zelttift non fecundutti pientiim qui habeaiit. nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.tf
â Zoroafes artitmtmagjcarum 'mueimr. fo. 12lt;s ZoroaÃrf d î^ino Affyriorum rtge beHo fuperatur . (Odern
Charitd^uerd^ue/ti.
Chdritdf deut e^.
Chdritdt ad deunt ddducit.
Chdritdte coliatr deuf.
tode)n eodefit eodem iodem
INDEX r O M I SE C V NDI.
Charitas qu£ augeri non poÃit in nemine hic eü. fo. ⢠9
ChriÃanus uindiilAm retribuere non didicit. Ãl. 0 ChriÃum non ueraci animo annundantes ivleratt funt no
Idudatt.
ChriÃis non Ãit fub Ãto.
Ã.» Ã.s
Cibi delicdü abfi^ defiderio fuinpti nön effïciunt.
mpla habet. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.20
lönAru in ecclepa non leue eÃpee* fol. I a
Aduocatisinfhim potrÃuendere patrocinium. nbsp;Ãl. 11
AduocdtorumlnjguafluwutalterEabylonis. nbsp;nbsp;fo.t i
A dulatores ut 'mimici caueitdi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã. î «
Adulantes amici peruertunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem
Amicidapmii'.atdque pt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio.ï
AnAcomaticorum crud.lis diligetttid reprehenditur.
Coniugeum ejje erp quidam poRuotum continentitenu f^erint. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.9
Coniugtarum nemopnecon/ênfualteritiS continennam
uouere poeeil, Continentia donum dei fR. Credere nemo poteà mp uokns.
ejdeiif
Continentia in quibut confijtat.
Cralfuspmel m uita rifijfeÃreur,er ob id diftus A^la-Ãis.
fol.io
AndXd^rtK vn piliun proitâusamp;coitcuffM exptrduit.
Ari'litjUifint.
fDl.7 Ã. Itf
Aturi lurid excoriant adquirtndi peennif geitera.
Aiiiirui ommbtK fubic^ltis eft.
todem
Auaritia pmul diuinA erhumanA iura perlterttt.
eodem
A uaritid modum non habet. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodan
A 'oaritia condemnatur in diuite non pecunia. fo. 1 r Auaritia ^nerali nonune omnts cupiditas compleiiitur.
CriminAaccufdnddfant.
Cupidut ammam fuam uenamp;lem habet. Curiopas hunMnA compependa. Curiopim fftuts hominum conpjÃrts. Curiop nimium quidam Ãere PhiloÃphi. Curiop)s reprimereepipopieÃ: ofpeium. Curiopetpipi aÃioulitur ntArino.
Ãl.i Ã-'^i-
eodem eodem eodem eodem
Auiritid iubet gr duid ,ChriÃiisleuid. Audriä£mlt;ila.
Au^ret quibui rebut Ãtdednt.
rodent eodem Ãl. tlt;s
Decim^ tcclefjs reddend£ » Decim£ tributafunt egentium. Decm£ex debito requiruntur. De/ferandum de nuüiui hominis correfhone.
'foJfzrt rccirt»
Au^/hnui in Peëtis fe multd utihi didiciffè fdtetiir .
|
S. | ||||||||||||
|
Dci« per cridturam fubieiliim patribus oÃenpis eP » Ãl. t o
D^fcofi« omnibui modit inPat ut pios deijdat, fo. i r Diabolo quantum permittatur ut hominet dmtet. eodem Dilecho dei pne proximi dileibone ejp *non potep.
fo.t it Ãiuitidrltm tria ^ncra funt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. » f
Diuitet uti poffunt confuetudine inprmitAtit fu£ Ã.20 Diuitie non per mali opera qult;erend£ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo, : t
DoiSi 4(i pdem uenientes quomodo inPruendi. fo. » -t Dubia pith in mtliorem partem mterpr£andd .
folio, tf
E.
Chdritiir pottcKi muiihts eH.
t
Ebrietdtif deferiptio.
EbrietM nephdnda committiti Ebriutfuinefeiuteft.
Ãl.t^ todtm eoJem Ã{gt;riiM
1
EL EN CH VS.
|
Ebrius fecretorum proJimr, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ecJem ^briecatis ddmtiA CT incoinmodd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem abrita blexander Uidgtuis clitum occidit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem 'Ebrietdte{lb!dndusd£nugt;n. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, todem Ebrius Loth Ãlidbus mixtus tR. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Ecclefi£ obldtd repetere magnum eH peecdtum. fo.4. Y,ccleãjbpendid non mendicitdtem fed poteÃatem ejfe, I jo.r 'EleemeÃnA qu£ dbominabilii deo /it. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãlio. a i Epifcopi cuiufddin [ententid de Ãigi gt;« perfecutione » Ã-4 Epifcopiqudndod Idiâs occulandi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Lp/copi O' peruerà facerdotes noeentiÃinti funt in ecâ fi. I 3 F. Fi«W4Ãgt;0B4UMt/c«/^fttrlt;lt;nddf)î. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã-'f Tdma non eà negligendd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem fatum nuüiif homtnum habet. fatumacculdntpeccdntes. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem fatale quid Ãt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem faauim afferunt Stoici. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio.7 fanimhilÃeri. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem ftdei pindamentum ChriÃus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio. 18 fides m animo credenas esi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem fides ad beatiiudinem necejfarid. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem f 'des bonarumrerumeà ejquot; malarum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem fldffU imur pro peceatif noÃris à deo. fo. ⢠« fortitudo quid ht. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio. 19 fortitudo jecuiidum Ciceronem quid Ãt. todem fortitudo compedit aduerfa patienter tollerare, Ã.ao fortis tte'ri.cûiiditio que /it. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem fuge A thanafij ur,litas. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl 4- furtum eü omnis illieia ufurpatio rei aliéné, fo. ⢠â G. GeneÃanorum uide fuperÃtiones, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 1 H. KaruÃices horarum injfe^hres funt. Ãl. 1 «r fterefes quare deus in eeeleÃa ejfepermittit. folio. 1 Bereticis quomodo uttndum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Beretieorum imprcbatio Ãcit eminere quidfentiatec fleÃa. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Beretici non libenirr diÃjuta nt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem BereÃs prima fubChriÃoÃ^h. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Beretici non rebaptizandi cum ad eccleÃam redeunt. eodem Beretici multis impedinunto (unt^um co^tantur haber re CT ipà nomen C hriÃanum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Berettcus ,male catholictis CT fcifmaticus difirunt. eodem |
Beretici Cf fcifmatici qiiindo ab eccleÃa peUendi. eo. Beretici non necandi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Biflorie ffntium multum conÃrunt ad facre fcripture intelleôium. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folLtt Biflorie utilitas magna. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Biflriones dotare uitium eà immane. folio. 1 f Bojfitalitas flne difcretione exhtbenda. fo.tf Bofiitalitatis cofuetudine libercuur Lothapericulo ciuh Mis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Bumanus homo quidicatur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. » r Bypocrite nomen unde translatum Ãt. folio, i Bypocrite malijunt fimulatores. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem BypocriÃs nafcitur amiffa ueritatt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem H ypocrite operarij doloÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. « I. Ignorantium peccata minora funt quim fcientium. fo.t^ ignorantia patna peccati eÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem imOeramres quos dicimusfalicts. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 1 î IncdnMforff quidùantur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fait s inuenta rtddeiida funt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo 1 a Inuidia mattr fuperbie. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. a î 1 nuidii unde oriatur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fil.eodcm inuidia diaboUuiaumeÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem Inuidus nauiÃmiliseÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem Inuidia Ãla nuferia caret. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÃUo. 2 4 inuidia definitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem loca non funt mendatia. Ira non femper reprchendenda. Irlt;t inueteratacrefcitm odium. Ira quid Ãturde. ira neflatpridianacauendum. iudicantitrmere tcmeritas ip',a obeÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. « f ludici/s trmerarifs omnia plena,. lunius Brutus feÃiltumÃmulauit. lurisperitus uerum potrà uendere conÃlium. Ãl. » 1 iuÃcia quid Ãt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 19 luÃcia or do Cf equitas anime. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem luÃcie humane difciplina. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem luÃcta ad bonam pertinet uolunatem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todem iuÃciehumane modum habet. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem luÃcia ChriÃanorum confiât remiÃicne peccatorum. todem L. Laborem manualem A po/hlum precepiffe. fo. f Labor art debtnt qui dt EuangcÃo uiutndi potcfiitt non habent. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(odtm Labort Ãrta precauenlur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãf Laborantts cantica diuina cantart dtbtnt. fodtm Le ff bus imperamrijs prohibeniur heretici bonis uti et. clepaÃicis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã.i U'rtergKt |
LOCORVM.
Vuurgus tdcedemonlorumÃit le^slatort Puxurid uiaum eà dnim£.
iMXurid inimicd uirtutibus.
M.
foî.7 foLiz eodm
Pdtrum fermones,uitA,coniu^d,Ãlij,VÃStd prophea tidshuius temporis ÃiÃe, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foLty
Paulus quare de Puagcliout uiueret,nb dcctperit.fol.r
Pecedtum non eà quod^Ãiiitus ignoras. fol. 1 r
|
Mdthemdticorum. deliramenia funt cum deteÃatione irridenda. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 6 Medici poÃeuram lt;iegrotos deo commitant.Ãl, f | ||||||||||||
| ||||||||||||
|
^^enddtium licitum eÃe PrifciHianiÃec eontendunt.fo. 5 Mendatiimt nwüit»» ex ueritate eÃe,. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodan Mendatium omne Au^Ãno uidetur eÃe pecedtum. eo, Mendatiu jgt;falutedlicuiusÃilüpeccdtu eÃeuenidle.eo. Mendatia etiam minuta imperfeblisnoninueniri. eo. | ||||||||||||
Pecunia undedicaturâ
Perfe maures habentmore mulierum, Perfefiüabus miÃentur.
Ãl.t todcnt
Perfecutionis tempore a^ndu quad ChriÃus pmifit.4.
PhytoniÃe wide dicantur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. « lt;s
Plato d Hieremid traditur imbutus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 15
PoetarumuerbdnonaccufatAuguÃnus,fed uinum er*
rorii.
fo/.i4
PnedicAtcs ucrhu dei d quotididno Idbort {xcufdntur. r
PrteÃyteri duplici honore dignifunf Princeps mdlus feruus eÃ. Priefumptio ncÃrd Chriftus debet eÃe.
fol. I 2 M«ï
Kcnddtiorum duofunt g^nerd.
â eodem
Mendatio opitulanteadfalutemnemoducendus.ftd. 1 ? Mentiriquisdicatur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl-^
MentiendutmnutiqeÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem
Mentiendum nudo modo in doärind reli^onis Chri^
flidnt.
folâ^
Pnfumptio pernicioÃfimaeà de propria iuÃeia. fu* perbire. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 14
Prephetia ad mentalem pertinet uiÃonem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. « o
P rephetid multis nwdis dicitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. « ?
Pronitètia ubi eà ÃuÃrantur omnidcontraria.fol. 1 j Prbuidere de neeeÃarijs poÃumus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 1 j
Mctiendi fx feripturd ,ppofitis exeplis edute utendu.eo. Mirdculd ubiÃunc mn ab omntbus feiuntur. fol. » lt;s Monachorumocioforum excufdtio ne labordreeogdn«
wr»
fol.r
Mariensquomodo muenitur,ita d deo iudiedtur. Ãl. » o Mortis die qudre deus meertum ordinauerit. fol. t â¢
W.ortt nihiloertiiîi.
Morf pdtientvrfcrendd.
Kortui quo uiuotiibuf dppdrednt: t.\orîi nemo rejlflerepoteÃ, Mo« qudndo impferit.
Mortis immdtur£ caufon hdbet. Mors omnibus imminet.
Mortis timor mniem concutit.
eodem eodem Ãlio fol. 11 fof.» »
eodem eodem eodem eodem
Preximus quomodo retonciliandus. Pulchritudo corporis dei donum e^l. Prudentia quid ptuide.
Prudentiamcai^^is quishdberediedtur, Prudentia diÃernit bond d malis.
Prudentia bt quibu^ rebus eligenda Ãt. Pfudensdeoquis Ãt, Prudentiiefiuäus.
fol, 1 2 foi-âî fol.t9 eodem ecdem eodem codent eodem
QueÃionarios nwnachos Graphice depingt Augufli.
K nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.r
Raptorespuniedos eÃe, ,pbatur AuguÃinusdminore.
KhetoresCrdrdtoresddmonendiitie Jiin^licitutem ir=
|
Mors quid Ãt. Mtiiierum.f. ÃmulpeperiÃepueroscdutüeÃe in quo dam iuris libeüo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.7 Mulier quxdam. « » .habuituiros. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Mulieres Scytbarum qu£ Amafones diäa funt mi* | ||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||
rideant eccleÃaÃicam. Rexiniquusefltyrannus. Regfî inquibus deoÃruiunt. Komanornm ueterum contineiitiam habes. Rudes quomodo cathecizandi.
Rudibus Ães refurreälonis iiitimanda.
S.
fol, I 7
eodcm fol.7
fol. I « fol. 17
Sabbathum qudre non obferuetur i ChriÃianis ad Ute* rdin. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 12
Sabbathum ChriÃianiÃiritiialiter obferuant. eodem Sacramentd non meritis perÃeiuntur facerdotum. eodc Sacrilegum Ãrtum eà deteÃabiliÃtmum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 4
Salitores qui Ãnt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. lt;nbsp;lt;s
Sdnbti Ãiritus ignem in Symoniacorum facramentis
non lucere.
Sdpientid aâia non eà q ueritas. Sdthduds neminem cogitmuitunt.
Ãl.iS
Simon
elench vs.
|
Simon etnere uolcbat quad uendere dij}gt;onel)(it. fol.4. Sinwîdta, lequitM duplex eil iniquitäf. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. t Simullt;ichrum apud Aegyptios 'm templii-ubi co lebdtur ifis (S' SerdpK,erdt, guod di^to Idbÿs impreffo dd» montre uidebdtur ut plentium fer et. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fbl.4 SobrietdtK bonum dtq; utilitdt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 2 o Solon Athenienfiumfuit legiiUtor. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fôl.7 Sortilegt unde dicdntur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.tà Speuiuithomo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fôl.tS SpedliquipericlMntur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Sperdri non poteft quod non creditur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodan Spes non nifi bondrum eÃrer um., nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Spes noftrd 'm uerbo dci coUocdndd, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Spesouocompdrdtur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Spes Chriftidnorwa quieÃt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Spes ChriÃidnorum certiÃimd eÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Superbid intercluÃt regnum calorum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 2 « Superbid ChriÃum de coelodeduxit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Superbid in beneÃilis etidm metuendd eÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Superbite ntdlum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 21 Superbid etidm bonis obeÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Superbid 'm omnibus uit'ijs prior. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Syrdrum mulierum continentid tndgnd eÃ. nbsp;nbsp;nbsp;fol.30 ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;T. Temperdntid quidÃt fecundum Ciceronem. nbsp;nbsp;fol.2 o ofÃcium (^uodÃt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem TentAtione unuÃjuisq; probdtur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. « f Tentdrimelius eÃcrprobdri,^ non tentatus repros bdri. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem TribuldtionesmultasiuÃhdbem '^bocfecuÃo.fol. itf dd quid deus fieri pefmittat. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fodein Tropinonfuntmenddtid. * fol. 3 V. Verbi miniÃri diiffli dicuntur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. j 3 Ver bum dei turn min us eil q ChriÃi corpus, nbsp;nbsp;eodem Veritdtein occultdns d menddtio excufdtur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. s Vidud uerd quiie pt uide. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.lt;s VidutenondebetUeffeuerbofe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Vidudrum trid funtffnerd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Viduitdtis ne^tium quod fit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Viduiequomodoordndtmt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Vindicdtio quid pt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 9 VmdiSa quando petendd.: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem V'mdiikimquomodofanfhdeinimicis petant. eodem Vim ufus mulieribus Komanis olim incognitus. ÃLi Vinum immodice fumptum debilitates ffnerat. Ãl. s j Virtutesfdn^rumrecolereteHfefld eorum celebrare. Ãl.i: Virtutum trid funt genera. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 18 Vifionum uaria ffnerd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. i o Vipones extatidie quit pit(, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Vifiones phantdÃct qua Ãnt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Viponum tria funs genera. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem |
Vita humdna fine Rntsdione non efi. fol. sr VMfufiicientia non vtidecentcrappetdur. fol. 1 f Vitid plun funt uirtutibus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 2 o Viöüwi dliquando uitio toUitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Vitid trid funt, de quibus mnumerabiliMn peccatorum exur^tfiges. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- eodem Vitid aninne tormcnta. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 21 V/Ad nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aliquam iungtnt pmilitudinè. eodem Viuentes dliquando adpdrent uiuentibus. Ãl. 1 o Votum perfe^m Cfuerum hoceÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.9 Vouens continentiam,edm eujkdire debet. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Volum continentid: etidm propter bonum magnum effe rumpendum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Vouentur omnia queedeooffiruntur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Vota reddenda, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Vfurarij e:r focneratores improbandi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foL^. VfuraeyfoenusprofeÃionembabent. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem V fur ar iorum excufatio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Vfurasle^sreÃtuereiubent. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Vxores. » 2. uir quidam habuit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.7 INDEX PRINCIPALIVM fentcntiarum tertjg Tomi. A Aronfubitanea morte deÃnäum effe. fol.48 A bcminatio efi 'tniquo uir iuÃus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. » 4 Abraham in ignem apud Chaldeos mittitur. fol. 3 Abrahd igné fuperfiitione Chaldeoru colere noluit. tbi. Abraham ufc^ ad natiuitaton Iacob uixiffe. eodem Abraihueuxor fua'mtaäa aPharaone redditur.eodem Abraham uxorem fuam dixiÃi fororem no mentiu fiiifi fe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Abraham transftuuialem appeHatum tffe,grieca txem^ plaria 'indicaM,cr quare. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem fok Abraham 'manfflis phi apparenhlus deum ititrlles xit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãlio 4 Afcrdhdm patereÃfidelium. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãt^ii cr « j8 At/(tm an habuerit ffiiritumfanélum quteritur.Ãl. 134 AdeeCrpUiCcreatio nbsp;nbsp;conditioqualisÃerit. nbsp;nbsp;« 37 Adam ante peccatumtnon neceÃitate uelindiÿntia fed uoluptawoperabaturparadtjum. Adiutoriumdeipetrndum eiÃterandum in Ãiiritaltbus confliihbus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãliocsi Adorareetiamhominespoffumus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.lt;r Adultcrum impium efiè.cr morteplc-ihndum. Ãl.cs 3 AenigmatiÃieoUmdicebantiirfquos nos poetas uoca» mus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. ff Aetas feniorum minor eÃquam finum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.4. Attates fix mundidefiribuntur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.77 AiothiudiceSo anncsifrahclpacemhabuiffe. Ãl.a^ Aüophyliquiappelleneur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÃLfo AnabaptiÃos erroris fuihicpatrocinium non reper« turos. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.cs6 Atiffli |
LOCORVI«.
|
Artgf li nomine homirtet dpftellatof, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. t Anglos Ãnchs ad cocubituimmulierum non defcem diffs, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;todein An^U rtonüne etiam Chriffus pgniÃcatui sÃ. fo.g An ff lut ex perfonadsiloquimr in Prophetii. codent Anfflos uirorum nomine folereappeUarù foLi j Anffliomnes egudlet creiti funt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foâi4-i AnimM inÃcripturit fepepro hominibut dici. Ãl,i4. Amme namra immorta'is ofltnditur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. ^.ts Animamp;m fiiam dsiit uoluntatem ftiam dicit. Ãl-4-y Anime an ex traduce Ãnt ficut Cf corpora, Ãl.34. AnächriÃis ex tribu Dan exurrecbtrut exiÃmatur. Ãl.lt;S9 AppoUioArifl^ChriÃimnonbabuiffe animam dicut. fol.4-9 AppoUinAriÃarum hereÃt lt;jue Ãt. fo.t 197 Apocryphilibri incauiorii auribu! inferuntur,ad per^* , fuadendas Ãbulofat impietawt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.tr ApoÃalorum lt;f'Mtuorfunt ffnera. folio ⢠48 Arboresfuchfre in paradifo,no pro uirtutibut animi -, accipiende funt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. Arcamüoë Oriffnetcubitoffometrico comèfuratur. Ãl. t Archimamri poteÃtsijueÃt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.tt ArchiceÃorum probitas at(]; iuÃcia oÃeiiditur. 3 ? îto^arïa percuffbs, quos d:cimut. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. r Arriane reÃodet Auffl.impiet3,ti.99 CT tooet st» AÃam dimidiu terrarum orbeni quidam pofuerunt. lt;nbsp;7 AÃam uniuerfam Scythat olimpoffediffe. fol.71 Aflarotb nomen effi apud ffntes aliquaruin partiu,lu^ nonis, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.71 Afterifcis quid ÃgniÃcefur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 14 AÃrolo^s iniinicos effe ueritatis, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.9t Auiioriatem lAofen habui/fttAaron uero miniÃrium. AMritiim 'Salaam iumentum coercuiffe, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. tA Auium uoces quidam fdunt difcernere, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;8 f B. BiUZ nomen effe apud ffntes, aliquirum pardum,tottis. . * iÃalaam dicerecompt(!fitt,quod uirtuteÃiiritutcoffba^ tor. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foires âBalaam nuUo diuino commsndatur teÃmonio. fol.3 8 'Ãalaain Hariolus Ãit, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem Baptifmifacramentum,etiam poà Occeptum ffiritums ⢠_ fanéîum C.evneliuin no contcmpÃffs. fol.t4-'Baptizatum rtdebaptifmifuramcnto, nuandariffi» rialitcr.id ell, inuiÃbiliier in carne Cf'anitnafo. r r Baptifmum non prodeffe à deÃt Ãdes. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem Baptifmus carnali ratio ne non conÃÃt. Ãl. 9 » Bf Sit iuÃa quomodo olim ffrebantur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. t r BeSum iuÃnm qui ffrit, nihil rcfirre an infidijs uel aperapugnA,uincat hoÃem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.a7 BeBare non omnibus phaseÃ, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem |
BeUamiuÃumquodÃà ⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' Ibidem 'BeUum iuÃum, quod deus imperat ,fÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem Benedicere fcrtpaira utitur pro maledicert. nbsp;nbsp;fol.7 z Benedifhonum lacob mterpretatio. fo»» 1 o cr 3 11 C. Cadaueribus moruorwm peccata ÃgniÃcari in leff. 1 r Cam quomodo dicatur ediÃcaffs ciuitatem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. t Carnem Chrià etiam ex peccatoribut propafftam eà fe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;Ãl.20 CaÃra defque Jacob uidit,anfflorum Ãit m(dtitudo,eii h etiam in fcripturis militia cÅli nomtnatur. nbsp;nbsp;fol. 9 ChriÃus quarembuncmundummiffut ÃtiZJâ non 4« lius. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã.is4. ChriÃtm patrem dominum dixiffe noÃcile inueniri.^ ChriÃum oilnuo calendas lanuariat natum effe. fol. 1 Chrifluscirca oihMucatêdas Aprilis paffusÃrtur.ibi, ChriÃum baptifmo Ioannis non indiguiffe. folio..f.4. chriÃus unusfoluamrnoÃereR. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.cS9 Chrià plurimi dicuntur per gratiami nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem ehriÃanut à ad tempus umdicet non acerbe neq; cum fan^ine,nonpeccat. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.9Z ChriÃanus non nafeitur de ChriÃiano. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 9 r ChriÃanis iam Ãflis oeddere non licet. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.taS ChriÃanorum Ãgt;es ,eà dejÃeratio rerum mundanarum ChriÃaniperÃcH funt à dcomparationè inÃdeliii. « ? ChriÃani mula habent prerofftiua. Ãl.iss ChriÃianus omniaÃicere poteR.queconÃlio reüe Ãe» ri poffunt ad euitäda qua aduerfa funt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÃL» ChriÃianiad bibendum ChriÃifanguinem exhortandi â p uelint habere uitam. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.4lt;^ ChriÃiani anffli dicuntur,eX quare. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.3 CirciteiÃonis pr£ceptu feueritate uMiüt fancitur. 17 Cognationem inter Kariam cr tielifabeth quomodo in* terceÃ'ffe nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.74 Commune duobus modis appeUafur nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.St Ãommaniranirs corpori CT fan^iini chrià efÃdtur Bc cteÃa Chrià coniunx nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 148 ConÃÃio'qu£habeatfalutem nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.tor ConÃltu ueritatis à quolibet homine datu, non contemni debere nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.» j ConÃlium Balaam malignum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' fol. r 9 Confuetudinisorn»Ãiffe,cr adhucinmultis Iodseffe, ut propinqui propinquos ofcularentur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.9 Confueiudo apud Perfas eR,paÃim er nuBa lege nubere. fol, 4lt;s. Confuetudinem habent nonnuBit Gentes incidere corpo* ra fua in demortui luäu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fot.47 Corpora fandhrum infepulta nihil deroffriintegritati bcatorum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio t r Cubitum Geometricum tantum tiAltte, quantum noÃra cuiia fex ualent. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foho i. D Dauid quare /pter tiumcratiotiè populi punitus. fo.3^ |
ELÃNCHVS
|
D«K nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;miU twn tSl nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. t7 9 TieuinonpiitiairneceÃitdtetn. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodetn DfttW rfgere in cordibuf hominu/m nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãlgt; 7 3 DctK Ãcercdicitur cumfdcientesddiuMt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. j Deus in fcripturii ad homines loquitur more hununo. Ãl!04. Deus tendre dicitur cwm nosprohdt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãt. Deo foli feruire debemus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem DeumiuÃeomnuueüe nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' Ãl. 17 Drum bene uti cordtbus ntdlis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.ti DeumnufquamdeelJe nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.^4 Deusnullocontineturloeo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;3-1 Deus Ãiritus eil nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem Deum ntdlfs mald mgerere,cfttid iuÃis eH nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 3 1 Dcttwj adejà malis umdtcdndo eSquot; puniendo eodem Deum^^ecie lt;jud uolebdt oculis dpparutfji mortalium. eodem Deum prohibuijfe hominem de propriarum uirtutü me» ritisgloriari. Dri po/ieriora Chriflum eÃe. Deus zelator dtcitur per metdphoram Drum non de uerbbtfed de cordibus iudiedre nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. f s DeMlt; ciwM per an^lum lolt;iuttur,ipfe lo^uitur, Deu la eÃe ddiutorë,ut eciam homines aliciuid agat. r 8 De«wj non auÃrre,Ãdadiuuareuotwitdtisdrbitrium. Ãtio 6 o. Deu in fanitisfuis gutda tempordliter umdicare. Ã.£r Draw a(T««i ueteris Teflumenti auikrè quidamerede» renolu'nt. Drum no deleiklri/deriljdjscorporühumanoru.Ã.7 r Dem (}uare mmtdum forcer^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 7 0 Deus quidÃt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Dem cordis eà auditor magis quam uocis^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.i ? Dem mortis non eà iniientor,fed iudex nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.Sr Df IM i« fud natura tiideri non poteft. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 9 Dem omnia pote ft, fed non Ãcit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.99 Dem nulluni pahtur deftfhim. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãt.i 19 Dem nufq deeÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Dei au^ritasabnuitur,ubimiiltontmdeoru meritum ZJ' reuerentia pradicatur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio 1 a i DcimÃiritm eft,Ã:irialiarequiritfocriftcia. fol. 134 Df IM uolumtate dem tft,non natura. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÃLi^t Dem rf à eft imcorporea. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. « 4^ Dw'amfcaldfioMi paradifo per creaturam ãh eft. fol. 149 Dem mouet fe ipfum ftne tempore CT loco. fol. » 4lt;s Dm« qaoduereunm CTtrinm ftt. ÃLio^CTtto Delióitim dicitur deferttoboni. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.40 Demones quofdam mulieribm improbos eÃe. foL 1 Demonia diuerfa funt CT diÃares habent uolunates. Ãl.l3S Diaconi feptem la corum teÃntonio creatifunt.Ãl. 1 o j Diabolus à iaul fub habitu or Ãecie Samuelis adora» tur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.i4 |
Diabolm appeftatur'm quo Opera diahoîi mueniuntur fol. 97 Diabolm fux apoftaft^ autorem non habet, fol. i o 1 DyiiiwiM in libro deÃiritu fanÃo,fcripÃtfumos Phi* * lofophos ^tium pne ÃiritufanÃo philofophatos eÃe, quamuis de patre CT plio no tacuerint. 19 Diftretio quie Ãt in fcriptura,mter uxorem et concubit» nam. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.9 DiÃuatio }tonueritate,feduerita{ diÃutationequeri» tur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. t Diabolm quidpt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãhasf Diuitid CT paupertates qua ratione à deoÃnt. fol. 8 r Diuesmanens 'm diuitüs,anregnumdeiingredtpoÃÃi ÃLtfoCT tfi CT is-x Dominatione debere excellere qui exceüunt rattone. « 4 E. Pbriops non patrocinari exemplum tofeph. Ãl. » t Pbrietas i feripturis ;pfatietatefolereponialiquädo.ib, Epicureorwn poptiones habes. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãlsix E picureorum Ãgenda eÃmatio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.*sf Epifcopm imagnem Chrià habet^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.ü Epifcopm teÃmonium habere debet etiam ab bis quiÃ* r is funt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.io^ Euan ff liftas ab exemplo probat,licetuerbis non omni^ no conuenidttt,rebm atq; fententijs non diÃrepare.i EuchariÃa quando ptÃmenda. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.3of Eunuchosinregno Romanoperi nonlicuit. ist Excommunifat!onenuncagtecclepa,quod uetm tefta» mmtum interÃÃione. Extaps quidpropriedicatur. Extapm in nugnarum rerum reuelationibm peri, todê E. Fatiuimiinpugnat AuguÃnm. Eidern Loth non magni roborisÃiÃe. Ãkf Eides lofeph er ff dominüfuu ibi comendatur. Ãit r Eideoperibm à Paulo anteponi. Eidern non tÃe omnium. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.a7 Eides eredentifuÃeit ad iufttpcaäonem nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.3 7 Fidf propria unuquemq^ faluarinon alterim.ÃL 1 of Eides Catholica,quare reprahendat ritm facrorum, hoÃas,thura CT cetera, CT quie irmplorum cul» tm exereuit,cum idem cultm uideatur à deo pri» mitm 'mfitutm. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl,s.olt;t Eides pne operibm mortua eft. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 19 lt;s Eoecunditas reffonis Kefopotamite eft maxima, fo. 9 EiUm quomodo fubieÃus patri credendm. nbsp;nbsp;Ãl.isgt;j Elagitiorumcompenfationem periculop.Ãimeadmitti. f EornicaUonisCTidololatriepunitaG' uindicatje ex* emplum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 79 Eratres apud lud^os edam cognati die ebantur.Ãl. 141 Eotinm Chriftum non nip ex idaria, nec aniea paiÃi contrndie. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.^o Far noéhtrum occidi poteÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 3 f Far dwrnm cu teloà defindés lcgibfts occidi poteft.ibi. Cjraman« |
L O C O R V M.
|
Gitr^imantum re^httt, tMripliicueresidfejJivin.fo. « as GruMïMior nouiteftAmentic/lueteris. fo.i^o H. KebdonMde feptuAÿnti,lt;iMdrin^titos nonA^nt(iÃ,cU unt Mnos. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo,3 f Htrcticorifinhxbei, fo.2t4..C^,i tf Ho rtw conÃit ex lt;jMttw elementis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.it^ Homo unde crqMrehotmidiatur. eodem Ho mo M poÃit uiuere fine pecciio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. « 4.3 Hoj^itilitiie Loth fufcepilfe ing:los. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 4 I. Iiicofj jdaiW/örorer.MxorerbxWt excufitur, à 4.7 Idol o'atr^ hipidibuf tdn^ dijt libdre folent Ã. i o ld«)««»'lt;lt;amp; BfMjJui et Edom diétus eà propdgttüÃ. 11 lewttjrf nobis neccjfirid funtfOquot; tmlneribus medicina fo-^i ieiurüd inteinperMtum corporis initiant. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem iepte Ãcinorofus ZT Idtronum princeps Ãit, nbsp;nbsp;Ã.3lt;s lepte fiulte cr improuide deo uotum faeciffe. nbsp;nbsp;ibidem teÃm TSicuteffiritum Ãnilwm hibiiijÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. r 7 ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.lt;s^ tmpiumddulterunte/fe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem InÃntes ^Mre in Sodonüs cum pdrentibus cremdti funt. Ã,3t InÃntesiionbiptizdti, ZSquot; morte preuenti utrumpi^i renonpofiint. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.ï4-9 InÃrnus ^uomodo inteUi^tur mdgmim effe qutjliotiö. folio, i» ItÃirorum nomen uirie in fcripturis poni. nbsp;nbsp;nbsp;folio, r i innocentes ^Mre cum noceutibus interire deus permit» tit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã.6lt;S lot iufiici^ ZSquot; innocentix eH exemplum. nbsp;nbsp;folio, t ? t I0M4SqaoDwdoinucntrediciturÃijfepifcis. Ãl.2O2 lofeph. « 7.fu£ tetitis anno, in Aegyptuiienditu Ãi/fe. folio, t «.CT.ta Ir(t dicitur cum dderit ulcifcendi libido. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio. 4.7 ifiicquodfilium nünorem beiiedixit,(id mignum perti neremyjkrium. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.3 ludeorum error ib Au^Ãino conuindtur, nbsp;nbsp;fo.zzs indicium deiretnSktri non conuenit. Ãl.3 j iudciumdei extremum quindoÃtttrum Ãt. nbsp;nbsp;fo.t^r iunndumomninonon effe fecundum EiMnffUu.f0.r9 lurntionem uenm medim non effe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãidem lunmcntum qui in re feriMndum ZSquot; non feriMndum fit. Ã.07 lurdre dn licedt dliquo modo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foli. 1 r a iuÃicid nimid mcurrit peccdtam. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.32 luflus tnidtum non esl,qui dei eR imititor. eodem luffim probdt necefiias in effÃute. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã-^3» IuÃicid uerd df perÃda efl ^quitdte. eodem L. tdm/? occidcrit Cdin ut putdtur qutritur. Ã.3t Ldtrid qtif zjferuitus,wüfolidebeütrdeo.Ã.26.et.4-7 |
LdtronemÃiffe bdptiztiäim potiitt credendum qudm ta. Ã.t Lex fubintrduit ut dhunddret deliihim. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio. 3 3 Lex obfertMtur ex dUqud pdrts d ChriÃidnis. Ã.rlt;s Lcffs Opus homo poteà Ãcereper chdrit»temiuÃcilt;e. Ã.^ o Lege/» ^(Zlt;tre deus non dprimordio dcderit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã.3o Lybidmuniuerfe Africa nomen effi. Ã.lt;S7 Jj^rds hdbuiffe Hebroos,etidm dnte kffm ddtdm.Ã. a j Loth quod dixit de turpitudineÃlidrumtnon pro dutho^ ritdtehdbendum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.r Loth fecundum quenddm modum iuÃus dicitur. eodent Lucus,d contrario dicitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio.7 z Lullus mortui fcpiemdierum,dui^riMtèhdbere. Ã. AÃ. lAdffcdS dries,ffÃitdominicd Ãiffe quiddm dixerunt, foli. 104 M.d^Ãrdtus omnis honordtidus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.3 î^dlum nMurd non eR,fed priudäone boni hoc nomë ac» cepit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.i^-i lüdnddtd deidn homo poÃitcuÃodire à uelit. Ã.t 49 Mdnna qtMre pdnis dnfflormn diiius fit. Ã.s^ Mdnich£us nuptidru dditus intercludit,promifcue^ co» ueniendum effe hör tdtur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P-93 lÃdnich^i error defcribitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.zzz lAdthemdticorum errores deumpulfdnt. fo.tz» Hidthemdticorum Ãtis credentes,fidei friwn exterminüt fo.t^i Tà dthefeos inimicd le ff dei dinofeitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 127 îAdthufdlem poà diluuium Ãiffe,mendofitds codicum pe périt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio. i Mdthufdlemfexdnnosdnte dilumumreperitur deÃn» £his. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem M.cechi£ nomine non nifi ddulterium intelliff. Ã.lt;sz l!Aelchifedechhogt;no,dndnfflitsÃerit à quibufddm dubt titur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.7 M.enddtid quje ioco dicuntur non depuMri inter inendd» tid. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. t j He/idiU'itm obÃetricum Aegyptidcdrum qudle Ãerit. folio. I lt;s Lientiendum pro fdlute effe ,ubi nemo Udttur, quibufdi uidetur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f0.47 Vientiendum omnino non effe,dbfolute pr£ceptum,quë» ddmodum non Ãciendum idolum. eodem litemiendi exeinpld bene difcutiendd. ibidem Uleretrices ZSquot; forniedtioem omnem effe inhibitd.fo.6 z M.eritis lüorïi ,quos deus dilifft,poffe nos releudri apud deum.etiam cum meritd noÃrd nos grdiMttt ne dilifft mur d deo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã,ji Mirdculorum Moyfi zsquot; Sidffirum diÃerentid, Ã.t 97 MeÃis tritici initio ueris esl ui PdleÃM. Ã.lt;slt;s M.ortem dcceleratdm quibufddm utilem effe. nbsp;nbsp;nbsp;eodem Mortis duëlor pecedtum eH. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fil.3 r Mories qudntorfcripturd oÃeiulit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.t4r |
|
â I' E N CK V S.' Woyfet ätt re Sr fcearît A egyptiunt oteîdtndo. fo, » -, t^oy/és.^-o.diebia amp;nbsp;totidem noihbm pattern no man-* ducauù,nfcdgtidinbibit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.-^^ Koyp mortis cdujjamhabes. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.fg Vloy[esutdtifrmuîusdejùnéltts. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fOâlt;Sf KulierquidamiddulKrij fu)^itionc pumendd, propter pnerum ^uem pepererdt,utiqj parëtt fftitriq^ diÃitni iem,qiu,rdttonefolutafùerit» Kulieranimat^ deidici poÃit. Kundt initiumquandocaperiL N. ÃJdturd non corporalibus loquitur modis. Ãl. 144. NiCÃrfrf I qui dicebantur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.yg KdZdreos certii diebus uinum non bibi/fe. todem Kill intinddtione,AegypcoÃumcntaproueture. fo.tj-Ko'éttidtn mdomitis feris in Area de alimento proui* diffè. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã, 3 Kouatianipamtentidinfalutiremeffène^nt. Ãl.io^ Kouendialis cired mortuos luéhis prohibendus, fo.ilt;s KumxPompilij tempore Romam.âto.dnnos quieuiffè à belliincommodis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã.yz Kumtrus quinqua^ndriiM quid pgnificet. Ã.tos Kuptias feptein diebus folerecclebrari,faera feriptura ojkndit, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fois Q. obelifeis quid ÃgniÃeetur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio. gt;nbsp;4 Cblatio qutefit pro deÃnBis,dn aliquid conÃrat dninta bus qu!fÃo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãi If f Opera bond ex fide penderè. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folio. 31 Orah'oMjfcjM martyrumdeum propitidripecedtis popu* lifui. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.iS Ordinem ndturdlcinhominibus elfe,quibus inuicem fer niant. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.14. Ordinibus fuperioribus deus honorent decreuit. fo.3f P. fagtinorum error Improbatur exHermetejC SibyUi* nisuerfibus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.tot PatripaÃianorum qu£ fit hicrefis uide. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 141 Peccare in deum cum peccata perpetrantur carndlia. f Peeeatum deliéhnn quomodo différant. fo 40 Tëeceatum eH perpetratio mali, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem Peccatanolentium qua; fint. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo-f^ Peccdre in deumie/î 'm his pecedre qu£ ad cultum dei p* tinent. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.6f Peccatum e:^ reamp;Ã^m effè in libero uoluntatis arbi-* trio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.n^ Peecdtorum diffvrentiam habet. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 18 o Pecorum nutritores PatriarchieÃere. fol. 14 Pecora quare cumfeeleratisiHbenturle^ocddi.fol.43 Philofophicarnis refurredionem propter corporale po dus irrident. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 144 Philofophorum de beata uita tiariit opinioet. c « 3.21 j Phantafnta did, ubiÃlptate uiforum mteüeäut noÃer il |
luditur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foli. f ? Panitentia effe falutdrè cotrd Koudtianot uide.Ã. 104. Perfartim reg:s oltm non uidebantiir a populis.Ãl. â * Perturbationes ancadere poÃint inammum lapientis, fo.4. Perturbatio humana non cadit in dettm. eodem PijÃcerepcffunt,qu£Ãciendafunt 'm prieÃdium falu» tisabhominibus,neprietcrmtttntes ea,deum tentare uideantur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl- 9 P'ij le^m dei confuluntfimpiternam. Pildtum ChriÃim non crucifixtffèyfedludieos uide. 9^ Pana peccati,peccdtum appellatur. Poetis utinuir uerborum audloribus,ncnrdrum uelfen tiaruin. Poetarutn confuetudo dtq; licentid ,eà mifeere carmini* bus fuis A enigmataÃbularum,quibus aliquid figni fiedre 'mteUigintur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.tr Pra;ceptd legt decem quomodo diuidenda. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo,a4. Priecepto quo iubetnur non occidere magfiratu no teno ri. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Prieceptorum dei decem, diÃnlUo, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.3 1 Prime ff nitus dicitur imiffuitus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.is i Prodigorum mffieëHcnesa Ãgnifiedtionibus diuinoru miraculorumdifcernend£. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' fo.is t PropheadeÃenunciamr dicitur uerboru/mdei. fol.t9 Proximus efl omnishomohomini. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.4i Qttddrdfffimale ieiuniorumtempus non fiufiri ab ec* clefiamÃtutumeffe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.i^ R RfgfW deusïfrdëlitis permifithabere,non priecepit.if t Regnandiatq^florendiftempusrnpijs dari occula di* ffenfatione diuin£ prouidentite. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã.ft Regiuim dei non literatis,fed fidclibus deum promtfiffe. fo. «03 Rex jWitgnf m JriTuttf t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.sr Rifus Sarie dubitationis Ãit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.4. RomanorumLeuitarum fuperbiamtaxiü Aug. fo.ioA Romanis tnulieribus uiniufus olim incognitus. fo.tas Romanorum ueterum co ntinentia. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem S. Sabbathi prxceptum figurataobferuationcdpud ïfraëli* tat uelatumÃit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.34 Sabbathum requies fdnSkt domino dicitur,dei fcilicetgrd. tia tribuenda,non nobis ueluti ex nobis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem Sabbathi plenitudo in requie erit fempiterna. ibidem Sabbathi prieceptum ceremoniale effe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo n Sabeüij error conÃtatur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã. 223 Sdccrdotd/w digmtas oflrnditur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã.to^ Sacerdotts conuerfatio, exetnplis bonorum operum de* bet effe nota. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/p. ï 9 SacerdotM facrificia uetrris tefldmenti umbrie fitcrune Ãturorum. |
|
fùturorum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.r6 Sdccrdotium imiuerfuM regtli tvÃimenti noui p tribum Lcuiarum fignificatum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.so Slier timentum confeerMtonis i nuüo df^ernAndu.fo.r-j Stteramena ^uo antum e/Jc ecclep£. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 2 5 Sieritmentorum uipbilium fruiPus,inuipbilem deigranà - perf^iriatrafdnibimefje. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f0.4.3 SdcrdJiKtitauipbiliiipne fM^ifiedtione inuipbibs grd^ tiie nihil prodeffê. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem Sdcnnwntum uipbile nuUo modo conttmnendum. ibi. Sdcrdinenti contemptor innipbiliter fdn^hpairino po= teft, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem Sdcrifictum Abel (^Mre deo iicceptiim,cr Cain reÃiatu. fo.3 o Sdfrt/ïczor«ra/ttttt(J«ogr«frlt;lt;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.tos Sdcripcijs iniejuiaéïusnonredimuntHr ,fed mifericors didióquot; lämentiüone. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Sdmuel qKomodo à Phytonijfd creddtur excitdtut. pgt;l. lt;nbsp;rtf SdnBi in dlid uitA perÃ^nt fuo modo hdbebunt dei co^ gnitionem, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.rg SdnHipcdtio inuiÃbilii, pneuipbilibm fdcrdmtntis ejfe poteR nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fOâ4-S Sdnihpcdtio uipbilis qua fit per uipbilid fderdment!i,fine inuifibüigrdtidpüffeddejfe,prod((fenopoffe. ibidê SdnfHficdtus Corneliut inuipbüiter,mhtlominus uipbi^ ledccepitfdcrdmentum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem Scripturd mtntiri non poteR. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 7 Scn'ptlt;(nono»nnMe//ê,^«if dcHi locutuielleis, p ijuos nobis fdn^ki fcripaird eins minijlrdtd eÃ, nbsp;nbsp;nbsp;f0.4.2 Septendriiis numerus,(juietis inditium ejfe, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. \ s Serpens quonwdoEu£Coliocutuspt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.3 Serpès tottt corpus dd tuèdu cdput ohijeit pfequëti. 1 j 9 Seruitus iujhi,Z7 iujh, domiruMo qu£ fint. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 14. Seruitutem uel iniquitdte uel dduerptdte fieri, nbsp;nbsp;ibidem Seruitutem qudndo iniquitds ffnerdrit. ibidem Seruitutem qudndo dduerfitdte dccidijfe le^tur. ibidem Seruos primos beUdfÅcerunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Seruos dferudndo dppeUdri. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem Seruos Apofiolicd duihritds dominis fuis iubet ejfe fub^ ieâhs. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl-^r ^^uirc hominibus fcripturdm non prohibere. Æ0.47 ^isgt;toriim petitio d lujlis quid dijÃrdt db illicitis dugu^ ^dtioiiibus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foli.c Spesmbominenonponendd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo-gS Spiritujfdniius,bis numero le^tur ddtus. Ãl. 1 lt;y Spiritujfdtiä-us digitus dei dicitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo. 19 SpirituKfdnilum'deuni ejfe monjirdtur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã.22 Spiritus dominid^t per bonos (7 mdlos,fcientes ey ne feientes. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.ies Spiritiim finélum munduin drguere de pecedto quomo^ dointellig^ndum. , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo.gó.e^ygg SpirituffdnSh dom trium officiorum form£ in Apojbi^ lisjunt oÃenÃ, |
Spiritujfdtidus deus ejfeprobdtur. SpiritumfdniHum nefduijfe medrndtionis Chrifii myjk rium ferippt Eufebius. Stoicus quiddm Phtlofcphus in nidris qudddm tempejld-s teperturbdtur. Stoicorum opinio in quo deficidt. Stultd mitndi elig.t deus,ut confiinddtfortid. fo.fó SibyUd etidm tejhmonium Chrijio perbibuit. fo.2 2t T Tentdt Deus ut probet. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 2» Tentdtioduplexeü nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. so» Terrd promtÃtonis 4 o .dnnos quieuijfe d bellis fub Otho nieleiudice nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.jz Tejldmentum nouum in uetere lutet, uetus i« nouo pd* at. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 2 4. TeÃumentuuetusquine^ libris MoypexceUere. fol.s-o Tejldmentum nouum qudtuor EudngeUjs nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidem T^T^a'Y^(^/Ji.(Ji.c^^oe nomenDeiineffdbile. fol.2g Titulos ueteres,non ut eos pro dijs coûtent,fed uteisdif liquid figmficdret ,erexerut nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fo 1.9 Trdditores non eÃe, qui fdeerdoti quorumlibet produt pecedtd ,qu£ ddmonendo curdri pojfunt. fol. 2 8 Trdditibeshumdn£qu£dti^ritdte ldcr£jcriptur£ uel confuetudmeuniuerf£ Ecclep£non funtroborda, rejeidnd£ junt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 209 Typogrdphidm aberndculi hdbes nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. 3 4 V Veritdtis probdtio uirtus eH. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. g s VeÃmentd fciitdere,lu^irtium Ãijfe dntiquorü. Ãl.4 s VidudrüucÃmentdamporibus Pdtridrchdrucertdfiùjfe ej lt;t coniugitdrum dijlinStü. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 12 Viduduerdqu£pt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãi.lt;sif Vinum dpud Ijrdelitds quid peperijfe nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 6 4. VirfeniorcummulierefeniorefiliosÃcerenon poaft. Ãlio4.. , Viri fublimis culpd,grdue ejl peccdtum. fiil.sz Viros unius jfiintus impoÃibile esi difcorddre. nbsp;nbsp;Ãl.g 2 VirgineSjin/cripturd mulieresdppeUiriÃlitds. Ãl.r7 Vipo Dei jummum erit bedtorum pr£mium. Ãl. i o Vi/io«tt«ifridgcrtfrlt;(/tt«L nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl.i4.7 Vitdin ipdm ampordlem fdit^iine contineri in corpore, Ãtio4.6. Vitd bedtd quid fit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foL 213 Vitiorum origmn in hominis uolumtdteejfe. Ãl. 19 VitiVM hominis ejfe inexcujdbilc,ctidm p ddiutorium dei dept. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãl. 64. Verbi nomine firipturd etidÃfiu dppcltdrefolet.Ã.7 2 Votivm qudle non itifi'ingendum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol. r 9 Votum fili£uirgnispdardbnuerepcasT:. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Votum uidue implendum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codent Votd mulierts nupt£, nifi duÃor Ãerit uir permittendo reddinondebere. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eodem Vomrum pulcherrimum difcrimen. fol.7 f .7^.77 Vxoreîjkx pene Ãmulds ejfe uoluit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fol.lt;s 2 FINIS- |
DE TRINITATE ET VNlTATE IN DIVINIS.
LIBRO I. DE TRI.
nitatc, Cap. IL
VOD TRINITAS SIT jwtiw deus, cr folus, G uerus : Oâ q re£lè pdter,cr filius,et ftirituffdn {btSjUnius eiufdem^ fubftintiaeuel effentùediedtitr,creddtur, intelltgi* â rfirisexcufdtionibus illuddntur,fed
re ipfd experidntur : Et effe iüud fummum bonum, qlt;f purgttiflimis mentibus cernitur: cr'dfe proptered cer* nicomprtehêdi^nonpoffe: quid humdnlt;ementis dcies inudlidd,in am exceUenti luce non fiÿtur, nip per iufii*
tidm fidci nutria uegetetur.
Cap. III.
Tiibii que» vbiquieriturunitdstriniatis,pdier,G'filius,etftgt;i rïöfiuöâqSi ritiiffdnûus,necpericulopusdltcubierrdtur,nec Idborio viiiiaanini pus iliquidquieritur,nccftuéîuopus dltquid inuenitur :
Quifquis er^cum le^t,dicit: hoc nou bené diólum eft, quonidm non tntelliQi, locutioncm medm reprehendat, non fidem: cr forte uere potuit dici planius : ueruna* men nuHus homtnit ia locutus eft,utin omnibus dbom* nibus intelligeretur CTc,
Cap. nil.
pro^a e/z nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tegprepotui,qui ante me ftripferunt de
«ne iriiâita triniate,quc eft deus, diuinorum librorum ueterum Gquot;
fed ultrd homines funt : Reâèerm ipfe deus trhiitdt tnteüi^tur bedtus G folus, potens,i^kndensdduentiim iomini noftri Uiefu Chrifli trmporibus proprijs,
Cip. X. Lib. IL
Ac primum in eo quod fcriptum eft iw Ge»^, Loa -jn (peeie cutum deum cum homine.quem de limo finxerdt : Siex capafifftrda figntficdtione, ut rei geftcfides etidm dd locunl funiâe literdm tenedtur.latrdiitimus: inffiecie hominis uide^^^iunÃoam. ter deus cum hominc tunc locutus. Verbo quidem ex* preffehoc'm libro poptumeft,fed circumftAntidlocu* tionis idrefondt maxime inillo,quod fcriptumeft,Vo* cem dei dudiuiffe Addm deambuldntis in pdrddifo dd ue* ffierdm, CT dbfeondiffe fe in medio Ugni, quod erdt in pdrddifo,deoq;dicenti: Addm ubi es I Reftiondiffe: Au* diui uocem tudm,tt db/condi me d fide tud,quomd tuidut fum, Quomodo enim poffet dd literdm intelli^,alis dei dmbuldtioetcollocutio,ân^ inftecie huminA,nonuidco,
Cap. XI111. Ibidem.
tlem,1nexiiufiliorumlfrdheldeAegypto.Scriptum futnV»
lie ceiifue» ttouorumCdtholicitrdikuores^ocintenderunt,ftcun* *UcUricu.' dumferipturds docere,q, pdtertGplius,G'ftirituffdn* tar« 8. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(fîwy, «n(«î eiufdemq; fubftdntue, inftpdrabiliiequdlitdte
diutndin inpnuent unitatein.Jdeoq; nonfunt tres dij,fed unus deus: quamuis pdterfilium ^nuerit: G ideo filius non pt,qui pdter eft:filiusq; à pdtre pt genitus : G ideo non pt pdter, qui filius eft: jfiiritusq; fdn£hts nee pdter pt, nee filius : fed antum pdtris Cf filij ftiritus : pdtri CTfilio etidm ipfecoaequdUstG'ddtrinitdtis pertinent ttnitaiein: non timen edndem trinititem ndtam de uir^* ne Mdrid: O'fub Pontio Pildto crucifixdm etfepulam: tertio die refurrexiffe,G' in calum ddfeendiffe: fed an* tummodofilium. Nfc edndem triniatem defeendiffe in ftecie Colombie, fuper Kiefum bdptiZdttun: dut die pen* tecoftes poft ddfeenponem domini, fonituftfh de calo, qudp ftrretur flatus uehemens, G lin^is diuiptuelut ignis,fed antumodo ftiritumfdnilum.Jtiec edndem trit
Aattb.j«
Ccco.?.
dbarc.r,
Aii'ibquot; : 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dixiffe de calo,Tu es filius meus : Siue cum bd*
â ptiZdtus eft 4 lodnne: pue in monte qudndo cum iUo e*
rant tres diftipulùdut qudndofontät uox,dicens,'Et cld* 3aiH.n. nbsp;nbsp;ripcaui,cr iter urn cldripcdbo : Sed tintummodo pdtris
uocempiifftddftliumftlta.m,qudmuii pdter,crpUus, Gquot; ftirituffdniius: peut infepdrdbiks funt,itd infepdrd* liliter operentur.iiecetidm med fides eft, quonidm eft tdtholicd fides.
Cap. VI.
tjumano nbsp;nbsp;nbsp;Videridutem trinitas hununo u^u nuÃo inolt;fo po*
»»(U tn« uifuMdetur,quonom qiuuideiie,nonhomiues.
prifibatiüoi,diequidefnincolumnAtM ctam cm/ bw.CT oÃtndebiit illis uiäm: no£k aut in columtu ignit, V non drficicbat columns nubis die, CT columnA ignii porti tn,ct noà tdntepopulum.Civis crbicdubittt,perfubie{hm tredturdm edndem^ corporedm, non per fudtn fubftdtis lia mortw tidm detioculis dppdruijjinwrtaltu,fedutrumpdtrem,^quot;gt;'^â' dttfi[ium,dn ^iritumfdnäu, dn ipfdia trinitutem unum deum Ãmiliter nondppdret.
Cap, XVIII. Eodetniibro.
Jpfd en'm ndturd, uelfub/hnlid,uel efjintid,uel quo* libet dlio nomine dppeUdndu eft,idipfum quod deuf efi, £,7010(111/ quicquid dhid eft, corpordliter uidm nonpoteft. Per Iâua !enfib9 fMeStäm uerocredturdtn non folum Ãliumuelftiri* ^e^fu^ca/ tumfdniium,ftdetidm pdtremcorporaliftecie.Ãue p* re peiuiiie. ntilitudinemortdltbufftnpbus pgmficdtionein fui dare potuilji credendumeft,
Libro III. Cap. X.
Qu^e in calif fuitt,nonquideminuepigimu!: Quo reruw genere ej corpord dngplicd ftcundum propriant dignitdtem,cr eddem quteddm corpordlis dSio contine* tur,fecundtimJfiritwn dei miftitm nobis de dltiÃimif,cr impdrtitdm eius grdtidm mentibuf noftris dudeo fiducid* liter dicere,ncc deum pd trem,nec uerbum eiuf,necffiri turn tiui,qui deitf unia eft,per id quod eft,dtq; idipfum eft,uUo modo efti mutdhilem,dc per hoc mulmminuf ef* ®â quot;il fe uipbilem: qupnidm funt qufddm qudmuif mutibilid, non tarnen uifibilid, peut noftrtecogtdtioncs, memoriae, omne vifl» CT uoluntdtes, CT omiiis incorpored credturd. Vipbile j dulem quicquam non eft,quod non pt mutidiile.
Cap. XI, in codem Iib.
Qudpropter fubftintid,uelpmeliusdicitur, eftènHd dei,ubi pro modulo noftro ex qudntuldcunq; particuld inteUi^mus pdtrem,Cffili!hCr ftgt;iritumfdtuliu : qudn* doquidemnuüomodo mutabilis eft,nuUo modo pottft ipfd per femetipfdtn efft uipbdis. Proittde HU omid qu^
DE TRÃNITATE ET VNITATE IN DIVINIS.
|
tu», nui tfififunt:Cumdeuf âüf fictuidtim fiMm diÃgt;en rubieciam Ãtionm tmporibiK congrudm ()r^Ãntdretur,fer cred facti efle turdm Ãihiejje nMniÃÃum efl.Età nos Idtet quomodo m aiiifrn tt nbsp;nbsp;nbsp;tniniftris dngelis fcccerit, per angelos tarnen efÃÃ* â¢ftoinaniii amp;n,nonexnoflro Ãnfudicimustnecuiquideamurplus ».Conii.4, Ãipere,prj!terq oportet fapere,Ãd fapidmus ad tempe rantiam ,Ãcut deus nobis partitus eftmenfuram fideiyet eredimus propter quod et loquimur. Ex tat enim au£h^ ritas diuinarum Ãcripturarvm, unde mens noflra deuia re non debet,nec reliéh folidamento diuinieÃquij ,.per /uÃ)icionum Ãtarum abrupta priecipitari,ubi nec Ãnfti corporis re^t^ncc perjjgt;icua ratio ueritatistlucet. Ibidem. Sed tarn fatis quantum exiÃitno pro captu noÃro â dif^iitatum ej demonüratit efl,quod in hoc libro fuÃe tdoee» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oÃendere-.ConÃtitq; er pro habilitate ratios ipfcira ilk nw,qnlt;inf«wi homojuel potius quantum e^ potui,GTÃr ^'ibi »*'^3 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;de fcripturis fanihs diuina triboo ap/ eloquiapotuerunt,quodantiquis patribus no/lris ante paruiiTe ci tncarnationemfaluatoriscumdeusappareredicebatur, peraJigeioa uocesitLeac Ãecies corporales per angelos Ãdtefunt, â¢faaefuw, fiueipÃs loquentibus uelagentibus aliquid experfona ' dei, Ãcut etiam Prophetas folere oflendimus,Ãue ajfus tnentibus ex creatura,q, ipà non e/fent ubi deus figuras tè demonÃraretur hominibus. Quod ^nus pgnificatios mm nec Prophetas omififià nudtis exemplis docet fieri ptura. Inprohctnio.irir.Lib. ^*'11â eft nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^'^tm dei elfientia,qua cÃ, nihil mutahile ha nîbüïnu'a bet,nec in£ternitate ,necinueritate,necmuoluntate, bile biber quidteternaibiefi ueritas,Gr£ternA charitas: GTuera otnnino. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;leternitMi G^chara ibi efi leterni* taSfCharaueritas. Lib.nir. Car.XXb â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sed plane fidenter dixerim Patrem,Grfilium, GSâ Ifii infepjrabi . r n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠r, ' r, n â nbsp;nbsp;nbsp;, lirer opera ritumfiancium tmius eiufidemqifiubjtanti£,deimcreato tur» rem,trinitatem omnipotentem,infieparabiliter operari, Ãd ka non pofifie per longe imparem, maxime^ corpo* ream creaturain infieparabiliter demodrari, peut per m res noÃras,qu£ utiq; corporaliterfionant, non pofifiunt pater, GT filius,Gr ÃirituÃanäiis,nip finis GT proprifs interuallis temporum certa fieparatione diÃndis, qua: tniiftaoert fiu£cuiufiq;UocabuU fiyüabæ occupant nominari.ln fiua quippefiubfiantiaqua fiunttria, unum fiunt -.pater, GT filius,GTÃirituffianäus :Nullo temporali motu,fiuper omnemcreaturamidipfium pneullis mteruaHis tempos rum uel locoru,Gr fiimul wnu atq- idem ab atemitate in eeternitatem, tanq ipfia teternitas,qu£ fine ueritate GT eharitate non eÃ:m meis autem uoabus fieparati fiunt pa fiumusptie qMlitatebonum,pne quantitate magnum, fluinJ po fime indicia creatorattÃne ptu pr£fientem,pne habis '4''quïpnt tu omnia contitKntê,pne loco ubiq; totum,pne tempore ucoo, cas, fiempiternum, fine uUafiui mutatione nürabiliafrfien--tem,nihilq;patientem'.Quifiquis deumitacoûtât,GT p quooiiófit nondum poteÃomnino inuenire quidpt ,pie tarnen tene at quantum poteÃ, aliquid de eo fientire,quod non pt. ipfiorum temporum dominus erat,qu£ utiq^ non intern (o-.t tem , pore eÃe ccrperunt.Quid reÃondebis de homine,quiin Pââ* ter,filius, GTÃirituÃdn£his,necpmul dicipotueruitt, temporeÃHus eH, cuius utiq^ dominus nonerat, ante» GT mliteris uipbdibus fiua fieparatim locorum Ãaäa quam eÃet,cuieÃet.Certi uel ut dominus hominis eÃet, tenuerunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ex tempore accidit deo. Et ut omnis auÃrri uideatur Lib. V. Cap J. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;controuerpa,certèut tuus dominus eÃet, aut nuus,qui Vtpe mteüigtmus detem^ipoÃumus,quantum pof» modo efifieccepimus,ex tempore accidit deo. ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;roà |
C3psV4 ineodem. Quamobrem quamuis diuerfium pt patremeÃe gt et filium eÃ'e,non eÃtarnen diuerfiafiubflantia,quiab£c non fiecundumfiubflantiamdicuntur, Ãd fiecundumrelati* usim,quod tarnen relatiuu non eà accidens, quia noneà mutabile. Cap.VIII. In patris nomine ipfie per fie pater pronunclatur, in deiueroipfie GTfilius GTÃgt;irituÃan(h(s, quia trinita fi!iuo,ef ipi tmusdeuseÃ. Ibidem. EÃentiam dico,qu£upagr£ce dicitur,quam uptaä* eft us fiubflantiam ult;xamus,dicunf quidem GT illi Uipofla-s nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* pm,fiedneficio quid uolunt inter eÃe inter upamGTUts tur. pofiapm.Itaut pleri^ noÃrum,qui hoc gr£co traitant eloquiodicerecofiueueruM /xioep ovcrîcipT^iç uttoso.« (tiaç, eÃlatine^am eÃentiam tres fiubfiantias. Cap.IX. eodem lib.X. R euer a enim cUm pater non fitfilius , GT filius non ptpater,GTÃirituÃdnlhts ille,quietiam donum deiuos loan.re. catur,nccpatcrpt,necfilius,tresutiq;fiunt.ldeoq-plHra « literdilhimeÃ,E^GT paterumumfimnus. Tiionenim pt'ronZ^ dixit unu eÃ, qdâ Sabeüianidicunt, Sed unum fiumus. «i«» Tdme« cumqu£ritur quid tres, magna prorfiusinopia humanum laborat etoqHium,dil}um eà tarnen tres per» 1 umam e/ fion£,non ut illud diceretur,fied ne taceretur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'âââ1â^' Cap.XL Et htec trinitas,unus deus,deus fiolus,bontts,magnus £ternus,omnipotens.Jpfie fibiunitas,deitas,magnitudo, »miaueü. bonitas,omnipotentia. Cap.xni. Dicitur er^ relatiuèpater,idemq; relatiuedidtur prmcipium,GT p quidÃrte altud ,fied pater ad fiiium di nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãiü citur,prmctpium uero ad omnia,qua ab ipfio fiuiu. Cap.XVI. No» fniw erat tempus anteq inciperent tempora, et ideo non in tempore acciditdeo,ut dominus eÃet,quia |
DE tRÃNITATÃ ÃÃO ET PATRES nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;II
Beana»e/ tioit.
Cpbe.u
zbolenon i PfiiB tn«z snsb.
Poft pauca ibidem.
QuôJer^lempordliier dici'mcipitdeus,qui dnted non dicebdtur,mdnippum eft reldtiue dici:non amen cundum dccidens dei,q, et dliquid decider it ,fed pUne fe cundum dccidens iüius : dd quod dicidliquid deus incii: pit reldoue: Et qui dmicus dei iuÃus effe mtipit,ipfe mu, atur.'Deus dutemdhpt,ut tempordliter dliqudndodili git.qudp noud dile^tione, quæ in iSlo dnte no erdt, dpud quë nec prteteritd trdnperunt,O'piturdiimfribiifunt. laq^ âmnes fdnâhs fuos dnte mwndi con/htutionem dile xitfpeut pnedeÃinduit.
Lib. Vf. Cap.Vir.
â nbsp;nbsp;Df IM «fro multipUciter dicitur nagnus,bonus,fdpb
ens,bedlus,uerus,Oâquicquiddliud non indigne diciui detur.Sed eddem mugnitudo eiuseft,qu£ fdpientid : blon enim mole nagnus eft,fed uirtute. Et eddein bomtds qut fdpientid,O mdgnitudo.cr eddem uerias,qute iOd omt nid.Et non eft ibi dliud bedtum eftê, Oquot; aliud ntdgnum.
neceÃit^ite tres perfoMs dicere: non jttu IcrîptUltJt dicit fed ^uia fcri^tun noncontrddicit.
Cap.V. incodemâ.
ue fubfidntid dbuftuc, utrum^ dd fe dicitur, non re-gt; Idtiue dd dliquid. Vnde hoc efi deo cfjequifubÃÃere:Et pfone qui jJeo P und, ejjêntid trinitds,und, etidmfubfldntid: Forfdf ps iigtur coin modius dicuntur tres perfonic ,lt;^udgt;tt très *
Cap. VI.
dut fdpientem, dut uerum ,dut bonum effe ,dut omnino niam ipfumeffe.üecquonidmtritüaseft:ideo triplexputdn tdaei^non duseft : dlioquiminor erit pdterfolus, dutpUusfolus: iseo tri» qudm pmul pdter etplius.Qudnq noninuenidturquo» »ua en'J*quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poftit,dut pdter folus,dutplius folus,cum fent
per, dtq; infepdrbiUter,O' iüe cum plio pt,et iüe c u pd» treinon utdmbo pnt pdter,dut dinbo plius,fed quid fem Bens quo. per'muicem,neuterfolus. Quid uero dicimus,O'deum bXar'fo * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;trimtdtem,qudmuis femperptcum fpiriti»
iua. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t/M O' dninubus fdnftis,fed folum dicimus qui deus eft:
quid non O' iHi cum illo deus funtfttd folum pdtrem dici tnus pdtrem,non quid fepdrdtur dpho, fed quid non dm bo pinul pdter funt O'c.
cap.vnr.
B«n»iion Cumitdq; tdntuseftfolus pdter,uelfolusplius,uel bU0eu'â'^âP^âts,et /pirituffdnilus'.nuUo modo triplex dicendus eft: Corpo rlt;( quippe dditmflione fud crefeunt O'c.
Lib.VII. Caplin.
«trina to nbsp;nbsp;nbsp;CttM erg) qudritur quid trid,uel quid tres,conferi»
naquain'' dddh'quod inueniendum ftecidle uel^nertde »icKur. nomcn,quo compleamp;nwr hlt;ec trid: neq; occurrit dnb mo,quid excedit fupereminentid diuinitdtis uptdti elo» quij ftcultdtein. Verius en'tm cogitdtur deus quiimdiv citur:O'uerius eft qudin cogtdtur.
Poft pauca ibidem.
Tree perfo qk/J er^ tres i Si enim tres perfonie, commune quot;nbsp;° nVt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,quod perfond eft, erggt;/peddle hoc,dut ffnerd
cuno-j f. le nomen eft eis ,ft confuetudinein loquendi re/picimus.
Nfc pc er^ trinitdtem dicimustresperfondsuelQfam non fubftuntids, undin effintidm, O' unum deum , tdnq ex und mdterid trid quicddin fubpfldnt, etidm p quicquid ilj tanqu» lud eft,in his tribus explicdtum pt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ec nu ma
. . .rriT nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tetûrrù
Lib. VIII. Cap.Il» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;queoâfubB
⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;If- ⢠n ''âât«
Kntnwm enim uerumhdbet,etidmquinoneftmd* g^nimus, qudndoquidcm corporis O' dninti effentid, non eftippus ueritdtis effentid, peuteft trimtds,detK unus,folus,mAgnus,uerus,uerAX, ueritds. Qjiem p cof gtdre conemur qudntu pnit O' dondt ,nuUus eogtetur per locorumj^dtid contdlt;Pusdutcomplexus,qudp trii= Ziiniat/ um corporum nuUd compdm iunâtiric: Sicut tricorpo
â C.t t r r ] nbsp;nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, efte
rem Gerionem ftbuue ftruitt,iedqutcquid dntmotdle quiaorno/ occurrerit,utmdius pt 'm tribus qudininpngulis,milt;â nufq;'m uno qudm 'mduobus,pne üttddubitdtionere^'}^^^^^**^^ ftudtur.ltd enim reftmetur omnecorporeum, in fpiritd, libus dutem,omnc mutdbile,qdâ occurrerit, non putetur deus.îion pdru£ notieixpdrseft. cum deproptndo ifta in lüdin fummitdtè reftirdmus: p dnteq feire poffumus, quid pt deus, poftumus idtn fetre quid non pt.
Lib.XV. Cap.IIir.
Idm frggt; i« ipps rebits eternis incorpordlibuStOâ incommut^ilibus, m qudrum perftëkh contempldtione nobisbedtd,qu£non nipieternd eft,uitdpromittitur: (.,tjinqoi» trinitdtem,qu£ deus eft, inquirdmus, IJeq; enim tdntü rere oebe# JiuinoriMn librorum dufhritds effe deum pr^dicdtifed oinnis quic nos circumftdt,dd qudm nos ettdin pertine^ mus ,uniuerfd ipfdrerum ndturdprocldmdt,hdbere fc prieftdntiftimum conditorem: qui nobis mentem rdtio* nemq; ndturdlem deditiqud uiuentid non uiuentibus,fen fu prieditd non fentienttbus, intelligentid non 'mtelU^ gentibus,immortdlid mortdlibus , impotentibus poten» tid,iniupis iuftd,ftgt;eciofd deft)rmibus,bondmdlis,incor» ruptibilidcorruptibilibus,inmutdbilid mutdbilibus, in» uipbilid uipbilibusiincorpordlid corpordlibits ,bedtd mi feris,pritftrendd uidedmus. Ac per hocquonidm rebut
tet ut eum nbsp;nbsp;fumntc uiuere O' cHnita, fentire, atq; in^
teîligere,et mori^orrumpi^mutdriq-nonpoffènieccor pus efje,fedÃ)iritum omntü potenti!^imwn,iuibÃimum, coip««.
pturanrfes nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ndturie nuÃd diuerptds, itd ibi ffnerdliter
40«/ enuncidtitur dliqud plurd ,ut etidmftgt;ecidliter enuncid»
«ótraoicir. ripo/fum: kgmus enim perfortdmdomtni,non perfo* . nbsp;nbsp;.. nbsp;nbsp;nbsp;..
SAiadonwiwn: proptered lidhtloquendide di/puteindi /p(doppi^,opti/wm,bedtipimumqi/itedmar.
------- -------- ----- ----- -- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;A a
DE TRINITÃTE 'DEO ET PATRE. -
|
Lib. ni, Cap.IIII. Dctnni* täte def, Sferg) A()oÃolusPduliK,tiUiimiiis itdhuc portd^ animAm,quamuis adhuc ex parte atq^ in lenigmate uide^ ret,optAnsdiffoluiCTeffecumChrifllgt;, CT in femet-gt; ipfo âmgemiflens-^doptionem expeibtns redemptionem corporis fui, potuit tarnen pgnipeandopriedicAredot m num iefum Chrifliim,Aliter perliaguam fuAm,aliter per epijklam,aliter per facramentum corporis CT fan= guinis eius. Nec linguam quippe eius, nec membranas, necatramencum,nec pgnipcantes fonos lingu£ieditos, Hot» Pef» necpgualiteraruconfcripapeUiculisjcorptisChriRiet eorpor'iB et nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicimus: Sed illud tantum,quod ex fru^bus faiiffiimia terr£acceptum,etprecemyjlicAconfecratum,ritefumi^ Cbrirti, falutem fliritalem, in memoriam pro nobis doe minic£paffionis. Qjiodcumpermanus hominumad iüam uipbilem fpeciem perducitur,nonfanBlpcatur ,ut pt tarn magnum fAcrainentum,nip opérante inuipbilie ter Ipiritu dei,cum bec omnia,quo per corporales moe tus in ido opéré punt, deus operecur,monensprimitus inuipbilia miniflrorum,pueanfmAs hominii/m,pue oc^ cultorumfpirituuinpbifubditAsferuientes : Quid mie rtim,petiam 'mcreaturacoeliCTterr£,marisCTaëris, facit deus quo uult,fenpbilia atq; uipbiliA,ad fe ipfum in eis peut oportere ipfe nouit,pgnipcandum ato; demone ftrandum,nonipfafua quo efl apparente Jubflantia, quo omnino incomutabilis efl', omnibusq^lpiritibus, quoscreauit, 'mterius fecretiusq;fublimior. De quinque Hærefibus, Cap.VII, Pereant uaniloqui, nbsp;nbsp;mentis feduflores,Arrianus fiatf r er cr Sdamp;e lUanm. Non nbsp;nbsp;nbsp;CT' pxtef' uniu fum, fed ego CT fanâ*â quot;e'tquot; p^terunion fumusinciuit. Ãiuôddico,unum,iiudiiit iee- mm» Arriiiniif,qiioddicofunMi,iUidicitSäbeUidnui.no diui^ ddt Airimiuf unuitt,non deleft S^tbeUiMUi fumus. Sed Ambo ueniint,CT put etiAm ipp nobifcuin âm unum^ p^ ^pa?ïo~' f^utie^ CT pAterunumfumus. Erg» ppAter CTplius qiioD föiuo unumfuni:ïmilt;juiA 'mdubiiAateruiwmfunt,nonduo nrnnrnfn fcdunUSdeUi. proprium * /ilH,quo9 a pjtre geul/ tuo ; De inquifitione trinitatis. Proprium efl patris,quôd folus efl pater, CT quod proprium 4^, nUo non efl,nip à fe, proprium efl plij,quôd à pdtrc cnab**vVro ffnitus efl, folus à folo, coster nas CT confubflantialis queproce ^nitori. PropriumeUfliritujfan^i, quodnecingee nitus,necg:nitiisefl,fed à pâtre CT püocoëqualiter - procedens. Guelibet â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;x, ,, perfoiu 111 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;IbJdem. erquot;iV'^le- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pmiliter CT fUius plee nuo ert 0«Z nus deus, CT flirituffaniîus plenus deus creditur. â'*⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ibidem. uniMo fui, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qüm nnA fubflantia efl pAter,CTplius,cr^irit rtantie cre* |
tufftnilus, non tres fubflAnti£. Promde untns fub^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P'âlt;âW fhntiititresdeosprohilxtdieereMtcredere. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;treoe» Ibidem. NuÃAtenusAd foUm pAtris perfondm pertinett dumdioiturfolusdeiK,pue 'innouo,pue 'mueterite» pentnetj Ãnmento, CT quoddeuf folitspuehocpueiUudhAbe^ quooiufoe At uelfAciAt, fed Ad toom triniatem ftnitnitn, qu£ efl: fâg linns deusomnipotens,omnUfAà ensqu£ 'mccelo CT in »itati, que uaofnnipa De efTentia diuinitatis in prin^ . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cipio, Omnipotens deus pAter,CT plius, CT Jpirituffint anu» per âus, unus Atq^ trinus, units uîddicet in nAturA, trinus â® *quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' ueroexMinperfonifyfolusinuipbilis, falnsimmenfus aè/o ,âpcr Atqi incompræhenpbilis, foins incircumfcriptas ,foliK foni»» tmmuabilts^iacorporeus CT immortAlis, ubiq^ pre» fens, fed lAteus,ubiq; totus, fed immenfus CTc. Ibidem in fine, Similitudo dei inhomine refertur udopus iupi^ cîxjdicente domino in lege, SAnth eftDtr,quiA eggt; p«« ^s fum deus ueÃer: de quA ftnâitAte beAtus Paulus homme ree infôrmansait-.âR.enouAminifpiritumentisueftrtCtCTin^ duitenonumhominemjquifècundumdeumcreAtus iniupitiaCTfanlhtAteueritatis. Ptiterumipfe : imi» £pbe.4. tAtoresmeieSiote,pcutCTego Chrijli. P.t ioannesAit, QaidicitfeinChriÃoinAnere,debetAmbulArepc!(t ille xuee. 6. ambulouit. PtueritasinPuangelio: Eflote mifericon-des peut CT pater ueÃer cxlejlis mifericors efl. Sicute^ perrinet «» HimimA^deiadnAturam pertinet AnirngtitApmiliA tudo refertur Ad opus iuPitiie. Detrinitateâf imitate. Cap.ll. Pater inquam deusfllius deus ,flgt;irituifAnilus de* us,l£ô tres dij,fed unus efi deus,utîJi.oyfls diM,Audi ifl rahel dominus deus tuus units ellfleas,ac per hoc peut a.uK, g, dicimus non tres deos, non tres eÃfentias ,itAnec tres fapicntias,nec tres fpiritus,Nam interro^i de pngulis pfonis P pt pater fapientia,uelplius,uelflnrituffdnâus, Keflodemus,pater eR fapientia,plius ekfapientia^flnri tuffaniius efl fapientiA,non tres fapientiie,nec tresfli^ ritus, fed una fapientia, et unus fliritusjicut una fub^ ftAntia,CT una eflentiA,quiahoc idi patri efl ejfe, quod plio fâpientia CT flirituifandh) efl ejfe. Et cum tequa^^ les pnt pater,CTplius,CT flirituffanihis, plius tarnen dicit,patermAiormeefl:£tnon ueni uoluntatem me^ am fAcere,feduoluntatemeius,quimipt mepatris.'Et, Pater P poffibileeflitranfeatA meealix ifle.Ptmea do^ -jobatuia» ilrinA non efl mea, fed eius qui me mipt ; iflA omnia Secanoä CT alia qu^edicitplius fecundn formamferui,quainap fumpptdnteUigenda CT di^A funt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inteiiigeu / In eodem. Cap. IX. â Singulorü autem opera difutur, qute ad unamquÃi^ ........ nbsp;niAnifeJlAn^ |
DE TRINITATE DEO ET PATRE.
ni
|
miniÃÃttnturpertinereperfondmficutndtm ea uirff» Iâ nbsp;nbsp;ne,non niÃfilim. Et uox de nube:Tu es filim mem dile» äus,dd folim perfoHdm pertinet pdtris:Et mÃgt;eeit cor pordli columbte folm dppdruit Ãiirituffdniius : Tdtnett ZT didm edrnem folim filij, ZT iUetm uocem folim pd» triSfZT iHdm Ãeciem columbee folim Ãtirituffanih, uni» . uerfd tr 'mitiu operdtA eÃ, non quod mudlidm Ãt tmuf» truutan»'* quifqieorum,Ãne dlijs qui operdtur implerr. fed non non poteft poteà Operdtio eÃe diuifd,ubinonfolum leqiuits tÃit, nreoimfa. fff^uetidm mdifcretdndturd,itd,utcumtresÃnt,dceo» rum Ãngulm quifjs dem Ãt,tres turnen dij nonfisnt JSlS ZT pdter,dem eÃ: ZTÃlim,demeÃ: ZT Ãiriti^dnäus, dem eÃ.lgt;!ecÃlim idem eÃ,qui eà pdter: nec idem Ãnri» tuÃdn0his,qui dut pdter,dut ÃUm.Sed pdter,fencer pd» ter: ZT Ãlim,femperÃlim : ZT dmborum Jfiritm nun» qudm cuiqudm eorum, dut pdter,dut Ãlim ,fed femper utriufque jfiritm : Vniuerfd tarnen tr'mitds, unm eà dem. Ibidem cap. XII. ÃraeuB Ziv°^gt;»^ittidemhominum diuerfd ndturdeÃ,quo» â¢^Hrinn«« trwm fepdrahilid opera eÃ'epoffunt, quid trinitatis non «uUuB eft. eÃe nofeitur,quod dut gradm dutaÃväus,quimuenitur 'm credtur£ diÃdriliucte ZT inÃrimtite, ««Uwi eà in dU coèterndfZT codqtuli ZT impoÃtbiU trtnitate. Cap. VII.devidendodeo, ad Paulinam, Beno ps/ SfJ tHudproptered diibim eÃ,quonidm dem ndtu» tribu» ap/ inuiÃbtlis eÃ. lllidutem iJeo uiderunt,ciuicug; deum £ie,qui vo ttiacrKnt, quid cui uoluerttfÃcut uoluerit,dppdret edJfe iunt.18 eie/ cie,qudin uoluntds eleffrit,etidm latente naturd. git,latente natura. Cap. Vni. de videndodeo; ad Paulinam. Beu» natu JnuiÃbilis eà i^tur ndturd dem, non btntum paten ta inuiftbv fej zT ipfd trinitdf, unm dem. Et c^uid non tantum in» folum'pa; uiÃbiliSfUerumetidm 'mcommutabilis Ãcdppdret,qui= terjeo ipfa fit« uoluerit,m qiid uolueritÃgt;ecie,ut apud eum mtegra nna'^oeur. ^gt;tedt eim muiÃbilis 'mcommutabilisq^ ndturd. Eieû derium dutem ueraciter piorum, quo uidere deum cu» piunt, ZT inhianter drdefeunt, non op'mor 'm earn Ãe» eiern contuenddm fldgrdt,qud ut uult,dppdret,quöd ipà non eÃ,fed in edm fubfla,ntidm,qud ipfe eÃ,quod eÃ. Poft pauca ibidem. Ndw multi uiderunt,fed qdâ uoluntds elegt,no quod ndturdÃrmauit. Et illud,quoJ fdnóhts ïodnnes dit : Si reéle mtelliq;tur,dilebhÃimi filij dei fumus,ZT nondum dppdruit quid erimm: Scimm, quid cum dppdruerit, û i.3oan.3. miles ei erimm, quonidm uidebimm eum Ãcuti eÃ, non , ficut homines uiderunt quando uoluit, inÃecie qua uo-» luit,non in ndturd quam 'm femetipfo etiam cü uideretur ldtuit,fed Ãcuüefttqwd ab eo petebatur,ca ei diceretur: |
OÃendetnihitemctipfum,dbeo qui cum Slo fade ddû dem loquebatur,no quid deiplenitudmem,quifqudm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1,01, fo/ folumoculis corporis,Ãduelipfdmente aliquando co» ââf »«ul'« praihendit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftà ^Kcînê De præfentia dei ad Dardanum, 5, pXt Cap. III. Cduendum tarnen eÃ,ne itadiuinitatemddÃruamm homineSfUtueritatem corporisauÃramm. Honeà au» aedruenoa tem confeguens, ut gui m deo eÃ, ita Ãt ubiq; ut dem : quot;« rentaté r â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â coTpon» Ndm CT de nobts ueraciÃima jcriptura dicit,Qut m lüo auftrat. uiuimm,mouemur,ZTfumus:nectarnen Ãcutille ubi^ acto,i7i fumuSffed aliter homo iüe in deo,quoniam ZT aliter dem in homine,proprio quodam ZT Ãngulari modo. Cap, V. in eodem. Siddfcendero tn coelum tu ibies.à deÃendtro dd în^ ISfal, ijs. firnum^desjquidfubfldntidliterdeuiubiq^diffuÃt^. Sed Ãc eà dem per cuttéb diffuÃn,ut non Ãt qudlitdf nwn^ inuiioi,rèo diffed fubf^ntid credtrix mundi, Ãne Ubore re ff ns, CT Ãne onere continens mundum. tJon t»men per/fdcid munoi. locornm,qudÃnugt;ledijfufd,iautindimidiomiindi cor pore Ãtdimtdim, ZT m edio dimidio dimidim,dtqueitd ubiqîu'to» pfr rotM«i totm,fed 'm folo calo totm,ZT 'm calo zr 'm tu» «ft» terrdtotm,ZTnuüocontentm loco,fed m feipfo ubique totm. Ifet fr, itd Ãlim,itd/firituffdaiiiis, itd tr'mitdX unmdem, Cap. VII. adcondem. iJfo enitn ubi^ effe dicitur, quid nuUi pdrti rertvm fcfus quo/ dbfenseÃ:ldeocotm,quidno pdrtirerumpdrteinfudm prtefentemprlt;ebet,(Tdlteripdrtidlterdm pdrtem,)equd trlüscamp;uB. lern iequdlibm,nünori uero minorent,nidiori^ nutiorè. Sed non folumuniuerÃMicredturiie,uerimietidin cuili» bet pdrti eim totm pdriter ddeÃ. Cap. VIII. Sicut dutem nec db iüo dbeÃ, 'm quo non hdbitit, Cfquot; totm ddeÃ, qudmuiseum nie non hdbedt,itd ZT ille, in quo hdbitdt,totm eÃpreefens,qudmuis eumnonex tow cdpMt. enitn dd hdbitdndum dtuiditfeper hotni^ num cordd feu corpord,dlidm fui pdrtem huic tribuens, illidlidm,Ãcut luxiÃdperdditusZTper ÃneÃrds do-» mortmtffed pottm à qucmlibet fonum cum corpored res Ãt dc trdnÃtoridffurdm non cdpit : SurddÃcr ncn tdntti cdpitfdtq; 'm hisqui dudiunt,cumpdriterei propm^ quentftdnto mlt;gt;gis dlim dlio capit,qudnto eà dcuttoris: tdnto dutem minm, qudttto cà obtuÃoris duditm, cum iUe non udrie rhetgis minmue infonet : fed in co loco, 'm ttâeue non quo funtfOmnibm icqudliter prdÃo Ãt,qudnto exceüen» tim dem ndturd 'mcorpored,ZT immutdbiliter uiud, qui tanquä Tu« I nonÃcut fonus per morm temporumtendi er diuidi ' poteÃ, tue ffdeio dereo tdnqu'dm loco fuo mdifft,ubi preefetttibm prieÃo Ãt: SedieternA fldbilitdte in feipfo A 3 «Us |
DE TRINITATE DEO ET PATRE
|
WttWf, Totmadefjc relui ommlui pote(l, Gr pngulîs totuSjqudtnuis in quibui habitât, habeaitt eum pro fu,e capäcitatis diuerptate^lij ampUut^cdij minuf, quos ipfe Pbi dilediÃmum templum gratia fu£ bonitatis tedis pcat. Caplt; XX. mtiïbiia*'* P nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;noflrif,quantum dominui adiu^ âimaginum uityritètra£ki,uinuis,quandodeumubiq;prafentem,cr kauma? nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^^uel diÃtnpone cum öeum dijfuftvin,fed ubiq; totwm couture te extendis,auerte vbiquc toy.niffftetn lt;6 omnibus imdmnum corporibuSiOuam htt» torn elle CO nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r fit«. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nM«4.f0gtótw ueluereconjueutt. De cogm'tionc verae vitæ. Cap. ni. h» **quot;«rbîo Sciendum i^tur, deum nidlis uerbis proprie expri» proprie ex mi,nulla poffico^totione compra:hendi. Qnomodo e^ primi po/ nimimmenfus GT incompr^henpbilis priedicaretur ,p ***** nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;humante locudoni uel meditationi includeretur.'Nunc au tem patet,quà m pt admirabilis,cum omnibus lin^is pt inedicibäis,omnibus cordibus pt 'mco^tabilis.Diak^ti^ ca nAnq^dijJèrendipotens,potenter qult;et^ dubia diffi» lüensjcunän/s feripturas euibrans G^euqceraus,cuns (hm huma.nam fapientiam aiinihilans,cum diuinitatem mtendititantiemaicflatis lucerepercujjâ,pauidum cat= puttremepiiiareÃeflit^Atq} intÃdita mundane fapien tie fugens delitefcit,dilfolutis^ fÿüogpnorum nexi» et eialeeti bus Ãulta obmutefcit, nempe nomine GTuerbo cunihi v^caméria fxprmuintur,que {ub decem predicamentis humano eeo iniiin corde concipiuntur,fed quôd exhisnuüumproprièdeo wnueiüt. lconueniat,mAniÃfla ratio comprobat. Poft pauca ibidem. Hiî decem predicamentis cimStA humana conditio includitur,G^ ab his omnibus proprietas fumme effen^ â nibil 6e nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ratione penitus exduditur. Cunikt etenim, *co pro / queuelcppoptionem,uelcontrarietatemgt;uelaccidens prie loqui fuÃipiuns,nuila ratioiie deo propriè conueniunt: lgtur f)0 ttinus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nihil de deopropriè loquiui* demus,faîtem impropriè,^' per enigmataide deo loqui fatagtnus. Cap. VIL meodem. Porrofummusjpiritus pcutà nuVo inteUeâu ualet propriè cogtari,ita nuUa depnitione potait propriè depnire uel determinari. Sed quia inteUeilualis mens flenigma/ eumutcwiî^agnofcereanhelat,hec enigmaticadepni== iioâ'*â**'quot;*' tioei interim fufpciat. neusÃgt;iritus,efielfentiainuips bilis i Omni creature incomprehenpbilis, totam uitam^ totam fapientiam,totameternitatem pmuleffentialiter poÃidensÃdem ipfa uita, ipfa fapientia,ipfa ueritas,ipfa iujiittaÃpfa eternitas exiflens,ômnem creaturam infinr pun^h mfe continent. Cap. X. |
CimitaquelHX,Ãgt;lâ¬ndoricalor, ima ptMturOtCr Miuidua fub/hntia, uocabulo uero diuerfa, profiâô patris ,Gr plij ,cr ffirituffanfh tmam na^ ip^uX'no turamfmdiuiduamq; effenttameffe,dum ineo quà dp^ minatur, gnipeat quidptifub/knticiliter/firitus nominatur: Et item inperfonis diuerptatem neceffariam:,dum pater ggnens,plius nAfcens,/firituffan4kis abutroquepro^ cedens, predicatur. Eodem lib. Cap. XI. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.. â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Oigilaiinf/ îdeo uiglantipimèhec duo nomina, fcilicetfubflamp;n^ fimerubrti tiaGrperfona,diuineeJfentiecoaptantur,quia femper Ã'fbecou» fubfiantia de indiuiduis predicatur,inpluralitate conpt: nomiiUjdi flentibus: perfona autem, de indiuidua rationali natu^ ue'ccTâpt ra predicatur,cum nos foleamus perfonis pluralitatem, tur. fubjbntie autem dep^iare effentie unitatem. De fide ad Petrum, Cap. I. Quocwnqiigturlocopterisconf{itutus,quiafecunt» Trinitite â dum rcÿilam noprifaluamris imperia pronudgttam, olt;;umnat» nofh te in uno patris, G'plifGT /pirituffanSh nomine miter, eit fâdphkdtwWjprinnpdZiïer atq;mdubitantertom retine. Patrem deum,plium deum,Jpiritiimfanâluni deum,ideft,fanâam atqi ineffabilem trinitatem,unum effe natur aliter deum,de quo in Deuter onomio dicitur : Audilfrahel,dominus deus tuus,deus uttus efi. Et: Do^ Bruter, d. minum deum tuum adorabis,Gr iüi foli pruies. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/bat tb.4. Poft pauca ibidem. . Sicut erg) nec plius poÃerior out minor eà pâtre, ita tiec/firitujfanibts pofltrior aut minor eft plia. Ae^ ternum quippe, CT Ãne initio eft, quidplius de patris natura natus exiftitz Gi' eternum aepne initio eft,quid Jpirituffanâusde natura patrisplifq^ procedit, Ob hoc Trinhui» erg) tres,t{num redè credimus GT dicimus deum, quia unaprorfus eternitas,nnaimmenptas,z:?' unanamran oiutwta«^ liter eft 'triumperfonarusn diumitas. Teneamus igtur patrem, Gt'plium, GT ^iritumfanóhim, un um effe na^ turaliter deumzneq} tarnen ipfum patrem effe,quiplius eft : neq; plium ipfum effe,quif ater eft : nec jfiritum^ fanäum ipfum effe,qui pater autplius eft.Vna eft enit» patris,Gf plijo^ ftiiritufjan^h efj'entia,quam græci ou» o-lafj uocant, in qua non eft aliud pater, aliud plius,aâ* liud ftgt;irituffan(lus,quamuisperfonaliter ftt alius pa^ ter,aliusplius,aliusffirituffanilus: Qnodnobis mamp;xi^ mè in ipfo faniktrum feripturarum initio demonftra* tur,idii deus dicitz Eadamus hominem ad imagnem (T ^*quot;*''*â pmilitudinem noftram. In fine capitis. Trinitas itaq; ad perfonas patris, GT Ãlij, G^ffiri* Trinw tuffan{lireÃrtur,unitasueroainaturam. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*â quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«.13, rill â¢* Cap. IIII. eodem libro, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tasaena/ ad eundem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â EirnüÃime tene, GT wtUatenus dubites, patrem, GT pliimt,C^J^iritu/mfdniiutunum effenaturaliter deu,in (uiut |
|
DE TRINITATE Deus nom; cuius nomine baptizalifiimus. Cum enûn aliud nomen ertowiiifäia nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/firituÃaniius,hoceÃ,utic^ unum naturit nomenhorum trium quoddicitur,deus. Dewro ji. Quidicit'mDeuteronomio;Videte,quoniam elftem Deute. 6. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prieter me.£t de quo dicit,Audi ià zamp;atb. 4 . rahel,dominus deiK tuus,deus unus eÃ. Et,T)ominu deà tutvm adordbis,0' iUi foliferuies. Cap. V. Ibidem. Xriiim per EirmiÃ'tme tene. Oâ nullatenus dubites,patrem, eSquot; autbornaz Ã)irittvmfan£lu,idcÃ,fanitamtrinitatemeÃ'e te probj; folumnamraliterumumdeum.Quiacumtresdeosno» tas nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;colerenonliceat,niÃunum,foltvm,uerumdeum,ta» De par re. Ãcut pater uerus deus dicitur,teÃante ApoÃolo,qui îî^âUa*' '* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãmulachris,fcruite deo uiuo 0'uero,Etexpe£klteÃlitvmeius deccelis,quemfufcita» i.3oban. f. mortuis,lefum.Itaquoq^Ãlium uerum deivm Joan^ nes commendat ApofiDlus,dicens, Scimus quia ÃÃus dei uenit,O' dedit nobis 'mteBeclum,ut cognoÃamus uerum deum, O' Ãmus in uero Ãlio eius lefu Chriflo, hic eà Joannie 14 tiifUsdeus,O'uitalt;eterM.Qui utii^ quonia uerus deus eÃ,etidmueritaseÃ,Ãatt ipfe nosedocet,dicens fum uia,ueritas,O' uita. De Ãiritu quoq^ fanfh loannes apoflolusait: Qtiia/Ãiritus eÃueritas.Et utilt;^ non po» De fpirittt »Aturaliter deusuerus noeÃe,quia ueritas eÃ. Qué fanxto, rtùwt deum Paulus apoÃolus conÃtetur,dicens: Membra i.Coriih 6. ueÃratemplafuntÃgt;irttuÃfan(h,qui 'muobis eÃ,que fjd fcetw lt;t deo,et non eÃs ueÃri iuris: Empden'im eÃs pre cio magno,gloriÃcate O' portate deu 'm corpore ueÃro. Cap. VI. Xriiiitae nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tene. O', nullatenus dubites, patrem. O' ueritópeas Ãlium, O'Ãgt;irittvmfanäum,ideÃ,fan(btm tr'mitatem, fine initia untvm uerum deum, Ãne'mitio,fempiternum eÃÃ. Pro» nus'elh' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;feriptumeÃ: Inprincipio eratuerbum, Oâ Joban.t. uerbum erat apud deum,O deus erat uerbum,hoc erat in principioapHddeum.Hiecdemio fempiternitas inti» ^roan^*' dicitur in pfalmo:Deus autem rex nOj^ an» â te flt;ecula.Et alio loco: SempiternA quoq^ eius uirtus er lt;ftenttf4t.crc. Ibidem Cap. IX. TirmifÃme tene O' nullatenus dubites, patris,et p» Ufo' Ãgt;iriutÃdn£li,unam quidem eÃe natur am,tres ue» ro eÃe perfonas,patremq; folum effe qui dixit : Hic eà Ãlius meus dileâis, 'm quo mihi bene complacui. Et fi» Hum folum eÃe,fuper quem uox iüa folius patris âm fo» nuit,quAdo in lordane fecundit carnem baptizatus eà uniffnitus deus,qui carnemfolus accepit : Itaq^ ffiritn fanéîum, patrie, O'fili),ÃlumeÃ'e,quimÃgt;eciecolum» Seto. T. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ChriÃim baptizatu,O' adfeendentem ab aqua defcendit,O' quinquageÃmo die poà refurreStionem Optra tri. chriÃi,Ãdelesinuno locopoÃtosinl'mguarumignea» re-âarabiba nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uiÃone adueniens repleuit. iüam uocem qua folus » ta qu oo fo /oc«tiw eà pater deus,O' lUam carnem qua folus homo las ftliuG ü nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tà umgenitus deus. O' illam columbam in cuius natusf tc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/firituffan^s fuper ChriÃum defeendit, illasque |
na DEO ET PATR-H. lingudsigneätjiiKludrwnuiponcÃdeks Apojhlos 'm uno loco confbtutos rcpleuitjOpera efje totiuiÃn{l£ tri» niatis,ideà uniui dei^qui facit omnia, in calo et in tert ra,uiÃbilia O' inuipbilia. Cap. XV. Tirmilfimè tene O' nudatenut dnbite$,untim ÃU^ um,atq; ipfum effe detvm uerum,(iuicum patre deo, o' ue creeea* Jfiritu^dnâo deo facit omnia tempora,et m monte Si^t oâ»» nolleffm Moyp dedit,ordinAtam per angelof. O' ip^ fwm detvm uerbucarnemfa{ln,^ui ueniente plcnmidi^^ â®*** ne tèporii,mijfui à pâtre,et/firitujfanéh,faih(s eà ex nwliere quâf(xcit,foluifaihis eà fub le^ (^ua dédit O'e. OiU. 4» In Manuali. Cap. I. T« domine calum O' terram impies, omnia por» De jbirt f tans Ãne oiure,omnia implens Ãne incluÃone, fern» nbsp;nbsp;/,*[*quot;* per agens,femper lt;juietiiS,coUigçns O'non egens, quo:» . rens cum nihil deÃt tibi,a}nans nec aÃuans, calons Oâ fecurus es,penitette O' non doles : irofeeris O'trän» quillus es , opera mutas,fed non mutas conÃlium,reci» pisquodinueniSfO' nunq amiÃ/li,imnq inops O'gau deslucris,nunqauarus, O'u(uros exigis ,fupererogot cui nondebes,uel femperfupererogttur tibi,utdebeas, O'quis habet quicq non mum I Reddis débita nudiit debens,donas débita nihil perdens. Qui ubiq; es O' uo bi^ totus,qui fentiri potes,et uideri non potes,qui ni^» g dees,O' tame ab iniquoru cogtaiionibus longé es, qui necibi dees,ubilongées,quia ubi non es pergratiam, odes per uindiéiam, Qui ubiq; preefens es, Oâ uix in» ueniri potes. QuemÃansem fequimurtOâapprtehen» dere non ualemus. Qui tenes omnia, impies omnia, circumpleäeris omnia,fuperexcedis omnia, fuÃines omnia : Qui corda Ãdeliumdoces Ãne Ãrepitu uer» borum. Quilocisnondiflenderis,ncctemporibiKua» riaris,ncc habes acceffus O' receffus. Qui habitas lu» cem maccefÃbilem,qitem nuBus hominu uidit, ncc uide» re poteÃ,intemanens quietus,ubicircuis totum-bionef nim feindi O' diuidi potes,quia uere unus es,nec in par tes eff'iceris,fed ntus totum tenes , totum implesjtomm HuÃras O poÃides. Qiiacftionurh veteris noiii feRamentf, Qiiæftion. LXXXVIL I^ihil pene nouum eÃeihtm eà : Sic en'm Trini» -ptr incirz tos prtedicatur,utunus deuscredatur ; Nonerg) addi» Hâtionrm tum eà aliquid,fedfacramencum deiunins reuelatam. Inter ipfaautem primordia, manifeflari nonoportuit, umus sei quia prius prtdicandum,0'poflea id quod prtedicatum eÃjreuelandumactfeias patrem eÃie a quo cunfbifunt, Ãlium uero did,per quem funt omnia ,Ãgt;iritum autem fan^him appeüarfper quem omnia, qua à patre qui» dem,fed perÃlium funtregenerantur adÃdem deiuni* us,Hij er^ tres funt quidcm,fed una diuinitas. Quaeftionum LXV.adOrofium, Quæft. prima. Si trimtas noneÃettnunqdomittus noÃer léfus u A 4 ChriÃuf |
DE TRINITATE DEO ET PATRE.
|
ëtb. tt*chrifbts dictret difcipuUifuK:lte bdptizdte omîtes tes,in mmùne pAtris,Z^fiUj,G!'J^irUufJdnBi: nec bdpa tizdto domino in lorddne d loditne, uox de calo dixip fet-.Hic eà filins meus dileihtsjn quo mihi bene compld cui.ï^ec Ãiiritujfdnäus in columbe/fecie defcendiffe fu jfcatbij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diceretur:Ui.iror infelicem SdbeU Sabei'ià ni Udnorumhierepmihoc e^l,Pdtri Pdffidnorum, quèdpc Tiereiidu i cacifunt mente, ut tdm pracldrd, tdm dpertd teÃnu)^ quot;am patrîa nondttenddnt. Ipà ndmque, dfferunt undin per^ tt filij effe fonAm, ideà ipfumÃlium eÃe quipdter eÃ, cr ipfum biCBOt. Ã,iritumÃdnäum.Sed nos cÅeitdtem ipforum relinquen tes,tres perfonds,fecundum fcripturds,fdn{kts iiittlligi mus, id eÃ,dlium eÃe pdtrem,qui ff nuit Ãlium,dUu qui ffnitus eà â pdtre,dliü Ãiritumfdnäum,non dliud,quid fubÃdntidunum funt,perfonds diÃinguimus, non dei^ tdtnn fepdTdmus, De quinque Hærefibus» Cap. VI. Pdter pdter eÃ,ÃliusÃlius eÃ, lt;3quot; iUe nunquîtm rntatis in non fuit pdter,O' ifie nunqudm non fuitÃlius,dmbo £» r«parabilia terni,nec cceperunt eÃe,nec deÃerunt, quod pdter loqui tur,filins loquitur,quid ucrbum pdtris eÃtO quod Ãli» Jaan. 14. us loquitur,pdter loquitur,quid pdter uerbi eR, Ipfum uerbu dicit,'Verbd qud; ego loquo'-,d me ipfo no loquor, Cocedite quafp credtori,O' in credturd ÃpoteÃs cdpb* tecredtorem. Poft pauca ibidem. â jbaterin Vnus Ãneconiuffpdter,dliusÃnemdtreÃlius,nec ter'eft ftne dlterdb (dtero pote^l, O' cumÃt dlter ex dltero, toniuge,«/ initiumtdmen dlteriuseffenonpoteüÃnedltero, Libro Ill.Contra Maximinum Ar/ tre nutid» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r-lt; -r rianorum tpilcopum# Cap. X. Secundum Ãdem dutem re{tAm, quicunq^ ipfdm trinitdtemunum dominum deumeffe noÃrum didici^ mus,profe{{o cunt ei foli ed,quie deo debetur,feruitute feruimus,domino deo foli nos feruire conÃdimus, Prgo inquis,deus pdter pdrs eà dei ? dbÃf.Tres enim perfo^ nulla eft in ng funt,pdter,O'Ãlius,O'Ã'irituÃdnäus. Pt hij tres mrar'utn*^ lt;ilt;*llt;^ifnius fubfldntigfunt,unum funt,O' fummèunum oel uolun/ funt,ubinu(ldndturdrum,nuüdeÃdiuerÃtds uoluntd^ SidutemndturdunumeÃ'ent,nonfummeunueà fent : St uero ndturd dtÃgt;dres eÃentdtnum non eÃent, liijerçtres,quiunum funt,propter ineffdbilem con* iunbhonem deitdtis,qud ine^Mliter copuUntur,units deus eÃ. Eodem Libro Cap. XXVI. I. Cbo. 8. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hdceà trinitds unus deus,de quo dicit ApoÃolut. Xrinitaa nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;unus,non enim cum hgc duditis, deum eft. neffre uniffnitum duditis. Hic deus trinitds dicit,Pgo i* fumqHifum,0'nonfummutdtusOc. Eodem Cap. pdtris,O'ftlij. O' Jfirituffditfh. |
»rVintu«» infuandturddtqugfubflintidmortdlibusoculis, inui* Ãbitem dico: Edm uero fe informds uiÃbiles uertere,dba Ãt ut dicdm,quid O'immutdbilan dico,P.eflAt er^ ut d* inuiGbiU» ÃeSlibus humdnis,qudndo feoÃendit ut uoluit,per fub* eft. ieitiim hoc inteUigdtur foeciffe credturdm , quern poteà oculis dppdrere mortdlibus. De vera innoccntia.Cap.LXI. Excedit fupereminentid deitdtisnon folum uÃ* f^inentf# tdtieloquijifedetidminteHigentigfdcultdtem.'Verius otitui» tr enim co^tdtur deus quAmdicitur, O' ueriuseilqudm ugXitr e'fà * co^tdtur.'PlonpdruddutemnotitigpdrseA, Ãdnteq cultatcm. feire poffumus quid Ãt deus,poÃimus feire quid nonÃt. Cap.CVIII. ibidem. Tunc dicitur deus meminiÃe,qudndo fdcit,tuc ob* accioentia liuifci,qudndononfdcit.lidmnelt;pobliuiocdditinde* »lt;â'⢠urn,quid nuHo modo mutdtur:neq- rerorddtio, quid ni* ââquot;J â** bilobliuifcitur. Cap. CCLXXXIII. 'i^dturdrum conditor deus nihil in mirdculis con* - nbsp;nbsp;nbsp;â¢_ fr4 ndturdmpdett,nec quod nouum estconfuetudini,re* miracuiis bugndnseHrdtioni. iiobisergouidenturcontrdnd*^'^''^ turdm injolitd,qutbus duter ndturg cur fus innotuit, no ruram Cu dutem deo,cum hoc eR ndturd quodfoecerit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;'f. Ibidem.Cap. CCCXLVII. Vtrumqs nouerimus eÃe in ChriÃo, O' unum quo tequdlispdtrieUfO' unum quo iüomdioreüpdter,il* bominem lud uerbum eil,illud cdro eÃ, tUud deus eH ,iliud homo eü,fcd unus esl Chri/his deus O homo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;no rn. Cap.CCCXLVI. quot;Vt reRe creddtur,pdter O'Ãlius,O' ipfeÃlius du* îlt;^ban. 10. dienduselldicens,E^O'pdterunum fumus. Duobus enim uerbis hgrefes Ãmul dug detruncdntur. Ndmper Due 'Oere id,quôd dit unum,Arrium perculit,per illud quod dit fu mus: SdbeUium {irduit,quid nec fumus de uno, nec unu diceret de diuerfo, De fpeculo.Cap.II, Spiritus eil deus,0'eosquiddordnteum,inÃiri* tu O' ueritdte oportet ddordre O' credere : SedÃiritus fpiritns, i ncomprghenÃbiHs^ncoTporeusdmmutdbilis, incircum fcriptus,ubiqi totus,nunqudm diuifus,fecundum ipÃus fcripturg teÃinwnium ueridicum, hoc modo difeernens credtor O credturd, inqudfunt,quiO'jfiritusdi* cuntur. Cap. XI. Ibidem. Quotienscunq^recolotteldudio dudSbreuesfyUda bds, uel qudtuor liter ds,quibus fcribitur deus,hoc enim nomen tibifoliomnipotens iuredebetur,dtq;cumin* tueor tug uirtutis mdgndlid,O'mirdbilcm mundi ere* dtionem,idefl,cofmopgig conÃdero decorem : Simul^ mecum tdcitusrrputomiferdtiones tuds,qug d feculo Ctninorli funt^irentur enim, qui uolnnt potentidm tudm, Sed ' tn ⢠nbsp;nbsp;1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r â f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;buÃiyUabis egiplus Itupeo dnimdduertensmtjencordtdstudspro nrniitum fe{hinhisqudttuorUteris,O'dudbus breuibus fyüd* ftâ'® bis,cum inÃnitum quid et incoprghenÃbile,immenfum, lïtueââquot;*â O' inendrrdbile mentis intuitu,O'fynceris fidci oculis, '«e. prgfcire eia |
|
DE TRINITAfE prgfclrtamp;âpojjèi^uodtmbi tintiüo homini di^nAris larç^ri^ontemplor ZSquot;c. Cap. Xnr, Ibidem. T)freSB Taüuntur ialt;^ Antropomorphit!ürum htere/ts fa-morpbi talt; ctitore{,c[ui dum legiiitt hominem,dd itndgnem et fimit t«m. Ittudinem deifîâum, dfferunt Ihdtn, ttmeritnte fpeciein '* humdtiAmft hdbere, c««i iUo in loco uel dicdris uel cre^ Ãfiisbii- nKntem,ttoncdmemddimd^iu:mtudm credlJè, man J non Enimuero nihil dignum de te humdnns fermo loquitur, tel üct3. hdbitwm,feu nwtum dliquid de le digne dicitur. ContraCrefconinm grammaticiim Libro. I, Cap. äXIX. ûui non Nôn duteirt exi/hmo quem^ itd de/îpere, ut cre^^ babitcba/her/i'^re unitdtem eunt, i}ui non hdbet non pern'/ cfcdntttr Sotfrgîdfrw colitungnorAtcrunu^^etid ex net ao eç/ trdecclefîdm,nuncideonôneftipfd. Vaut den-f,undfi:s uleni.'^'â' des,unumbdptifmd^nA incorruptd cdtholicd eccjefld, non inqudfoldunu{deuicolitur,fed in (^udfolduiiui deiK piècolitur. Nec in ([ud fold und fdes retinetur,fed inqud fold und fdes cum chdriate retinetur. bJec in tjudfold unui bdptifmtK hdbetur,fed in cpcd fold unus bdprifmu^ fdlubriter hdbetur. De gratia noiü reftamenh' ad Honox ratum.Cap.XVnL , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Porro pietdx cultus dei efi, nec colitur iTk nili d^ tua oti eil. mdndOt'^umd ig7tur,G'uerd)dpientid ejiinprdcepmd» üeutro. b. Iq primo,Diliges donunum deum tuu ex toto corde tuo, cr ex toadnimdtud CTc. Cap. XIX. Ibidem. Beuo pre / nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnid deus, qud prddicit, promittit: prddi^ oicit que; enini illd, qu£ non ip-eÃeit, quid efl omnium pne^t Koi'i'faut. Ãturorum-.pradicit erg) et peccatd hominum,qu£ potuit pr£Ãire,nonÃcere. Promittit dutem,qu£ ipfe fdihtrus eR,nec ed maid,fed bond. De natura ÃC gratia, Contra Pelax gianos.Cap.X L III. boTo lb* ^^^*^***â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;^0d deuf, (dm bonits rum ballr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hominem faecerit,cui pecedti malo cd it atbitt ö. rerefufficeret,fedfiuoluiffet.Quisenim nefeiteum fd* num,^!' inculpdbilem fdfhtm, GT libero drbitrio, dtq} dd iuflè uiuendwm,potefldte liberd cojHtutum, fed nunc deidod^tur,quernfemiuiuwnldtrones inuid relique* runt,qui grduibiis fducius,confojfusq; uulneribus, non itapoteflad iuflcùcubnen dfcendere,(tcutpotuit inde defeendere. c^ui etidm pidm influbulo efl,ddhuccu* rdtur. Non i^tur deus impoflibilid iubet,fed iubendo ddmonet, GX fdcere,quod poffis, Gf petere, quod non InComonitorioad Fortunatiax (t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;num. C. D. filiuo fetû » Jnuipbilis enim pdter, Sed cr Ãlius inu^tbilis fe» n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diuinitdtem, GTfunt uerbd Ambroftj^ niftbiiia. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â Poft pauca ibidem» |
DEO ET-PATRE. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;V Videre deum, peuti eR in ndturd fud, oculus ho* minis nonpotefl.Uonfolumhomo,necdnffli,necthrot mn uiocre ni,ncc potefldtes, tifc tfonwtiafioncr, nec oinnc nomen, poHâ*»»!» quod nominAtur,neque enim credturd potefl dflieere crcdtorem fuivm, h£c Hieronymus. De dodrina Chriftiana Libro 1. Cap. X. Qudpropter cusn Hid ueritateperfruendum pt, quic incommutdbiliter uiuit,C^ in ed triniasdeusdufhr CT conditor uniuerpatis rebus,quds condidit,confuldt,pur gandus efldnimus, ut perflicereiüdmlucemudledt, GT non loc » inhxrereperfeile. Qudm purgthoiKm, qudpdinbu* â¢â» H'^'nu«' ldtionemqudnddm,crqudpndui^tionem dd pdtridm ilorîbu«. efli drbitremur:J^on enim dd deum,qui ubiqiie pr£fens efl, locis monctnur,fed bono pudio,bonisq; moribus, Confeffionum Libro. XI. Cap. XII. Eccereflondeodicenti: Quidfdciebdt deusdnte* ûâ'â ff ce/ qudmfdceretccelumGi' terrain, Rejfondeo noniHud, «î quod quidam reflondijfe perhibetur, ioculariter elu* eret ceimn de/» qu£flionis uiolentia. Alta inquit fcrutantibus ge* hennas parabat,idea aliud efl ridere,altud uidere. A n* tequam faceretdeus calim nbsp;nbsp;terr dm, non fdeiebat d* liquid, ii enim fdciebat quid, nip credturam faciebdt ? GT utina pt /cientia,quicquid utiliter feire cupio, quern* ddmodum fcio,quód nullafiebdtcredtura,dntequdm pe* retulla credturd. Libro IIII.ContraFauftum. Cap. III. Pdirr nofler, qui es in caelis, GTquot; de cuius fubfldntid matinenfumus: Sed cuius gratia GT mifericordiffimd uoluntate adoptati, fecundum doólrinam apoflolicam et quj pdeliffimam uerititem. Ipfumquippehabemus cr de^^eotu» »i um,Cf dominum,GJ' patrem. Deum, quod ab ipfo etiä nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* exhomimbusconditi parentibttsfumus.Dominum,quód et pater no ei fubditi fumus. Pdtrem,quód dus adoptione renatifu* mus,GJ'c. De natura. Cap.!. Sttmmw)n{«)nttwi,q«o fuperias non efl,deus efl,dt perhocinc0mutabilebonumeft,GJ'ideouere£ternum, naa oeo et uere mortale,c£terd omniabond non nip ab iüo funt, liin^nJaH«. Libro.I. de genefi ad literam. Cap. VI. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;2^âmogt;a ïnprincipio facit deus cÅlum GT terram. inteüi* tionem tri/ ^mus,patrem in dei nominc,GJ'pliuminprincipi/ no=* n tatis . i. mine,qui non patris,fedperfetpfumcreat£primitus,acrèJa poliflimumfliirialicreatur£,c^ confequenter etidm u* pictam agz muerfecrealurdprincipium efl.Dicenteautem fcrip*''°^â^'â'^^ * terdj Et fpiritus dei ferebdtur fuper dquas. Complétant comemerdtionem trinitdtis dgnofeimus GJc.. Libro VU,Cap. II. «âS cJosenimcredimusdeinaturam atque /ubflantid, gnurapau quigintrimÃteci^ur 4 multiSfmteüigitur a pducis, oinnino mutalnUt» |
DE TRINITATE DEO ET PATREZ
|
omni'iio effè iticSinuMein.' DcTnnitate LibroXIIL Cap. X. â 'Eosltdlt;j;,quidieunt, ititne dcfnitdeoinoiiKidiii^, Conueiiien ldgt;eriiretboinines,d,miferidmortdlitdti!huinf. Vt tiormoôua uni^iiituin fiUuin deum,fîbicocternugt;n: hominem fie^ quJ hb.ra riuellet,induendo humdndmdninum GJquot; cdrnem, mor^ â¢nia b?rn tdlemc[;fd{lum, mortem f)erpeti,bdrnm eil hie refelle^ non f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CT ho» fiaiin'ptt tninum, hominem Chriitn lefum, deus liber dre dignd» Cbridu'n^ tur,dÃ'erdmus CT diuinlt;e congruum dignitdti. Verum» uMtiiató, f^idiff^ttt oüenddmiK wndliummodumpoffibiletn deo fuijjè,cuiuspoteiliticunüdeequdliter fubidcent. Sed fdndndtc noÃrd:mtferi£,conuenientioremmodït dliwn non fuiffê, nec effi oportuiffe. LibroXV. Cap.r. Deus eft nbsp;nbsp;nbsp;Suprd hdne ergo ndturdm, Si ^u^erimus dUlt;luid,ZT nitnrs cre ucrum(lud:rimus,deuseil,ndturdfciUcet iton creitd, Sedcredtrix : QueutrumÃttrinitds,non folumcre» dentibus diuinæfcripturieduiloritdti, uerumetidmin» telli^ntibus dli^ud à poffumus rdtione idm demonslrd re debemus. Cur dutem à pojfumus dixerim res ipfd cS qu£ri diÃiutdndo caeperit,melius iudicdbit. Eodem Libro. Cap.XX VL Beutn.non Quomodoergo deus noneit,quiddtfpirituinfdn» 6if;ipuioa, tumi imô qudntus deus eHjC^ui ddtdeum, Ne^j riw'iîü^raiî/' liciuisdiÃcipulorum élus déditIpirituin fdnilum: Ord» ttom bdnt quippe, ut ueniret in eos, quibus mdnum impoiu» bdnt, non ipà eum ddbdnt : Qu:m morent in fuis pr^» poÃtis etidin nunc ferudt ecclejid CTc, De eo,quoddicîliim eft,Ego fum, qui film» eboUca^^é nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;crédit, pdtremtCT Ãlium,Gr O it ununi Jfiritum fdnilum: unum deum,unius fubgt;ldnti£,trini» »fiifn,uiii/ infpdrdbiliter^qudliter,non comixtionecon» ni** fufdm, non diüinilione fepdrdtdm. Poft pauca ibidem. Be na n»m nbsp;nbsp;nbsp;Dfiw pdter, deus Ãlius, incomutdbilis pdter, incÃ^ P inmObi/ tflutdbilisfilius: Aeternus pdter,coëternusÃlius: Nà à raic'auîan dixeris pdtreminuiÃbilem,Ãlium uiÃbilem,diilinxiili, qiiinoo no imiuerofepdrdHifubildntids: Quomodogrdtüinue» lm» mj'n ut nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;perdidiilii foluitur ergo iHd qu£aio Ãc: eii, feo Vt Df«-ï pdter,Grfilius,et fpiritulfd(lus,ndturd proprid uoluit. inuiÃbilis eft: dppdruitdutem,qudndouoluit, cuiuo* luit : non ut «ft, fed ut uoluit : cui feruiunt omnid. Ibidem in fine. ^roâ Ã. _ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ego flint deus Abrddtn, deus ifddc, GT deus Ucob, ui'n'ualno* Ã^ fum,qui fum,Ãc fum ipfum effe, Ãc fum cum ipfo e/fe uemur, et utnolimhominibitsdeeffe'.Siquomodopoffumus do» 0^0*17 quierere,cr inueüigdre eum qui eil: CT quidem non longepoÃtum:dgt;unoquoquenoilrum: In Ulo e» aim uiuimus,et mouemur,ftfumus: LdndemM frgo in» e/fdbilitcr eins effentidm, GT dntéinus mifericordiÃ. Ani MEN. |
Libro II. de vifitatione infiffnofutti. Cap. IL Mt ChdriÃime receÃfurus d nobis: Teetenimcom» pellitdiesultimd, Ãdelis eilo,Ãne Ãde enim non potes pldceredeo-.nequeenim inÃdelis eil deo dcceptdbilis. tia oiuinis Sunt ergo de deo multdcredendd, dd fdlutè dtiimie ne» ce/fdrid, Sdcrdmentis igitur diuinisÃdes plus q uerbo» rum argumentdtio ddhibendd eil : Neq^etenimÃngil» rum argue Idtim de deo credendd per rdtionis drgumentd poffumus compriehendere : poffumusdutê,CTdebemus crederez Udmnequededeoloquimurtquuin dnobifmetipÃs d» liqudntulu mente exceddmus, Vbi i^ur eil mentis ex* cejjio, idoned eilÃdei fucceffio : Mirdbile ergo illud de tritiitdtis unitdte,de unitdtis deiÃcd trinitdte, Sdcrdmê* tum, mdgis eil credendum qudm exponendum :Enim* uero creddtur fdcr^ fcripturic teilimonijs. Poft paiica ibidem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;üuomin» S r I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iiifirini hl/ Clonidin ergo inÃrmus homtnis intelleelus ex mua aa c3e fuiipÃus humdnitdteponderofd h£betdtus:uidès nunc prebenaen perfÃeculum in !enigmdte,dei non poteAdiuinitdtem, ut dignum eft,coprjchendere,dd illdin qu£ fud eil,chri» ad bum a/ m bumdnitdtem,oculum,fuum intelleäudlem refleHdt. De faiutaribus docuraentis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mteiicetu / ,r r, Tgt;eus en'm non uult je uerbis tdntum dili^,ied cor» mua. de puro GT operibus iuilis : quid non uerborumfed cor dis eil duditorGTinlÃeHor deus, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;feo coroia Libro UI, Defyrabolo ad cathcciu minos, Cap.Iir. Nosdutem dileilijftmi,quibus dondtum cH crede» re, nec Solern creddmus deum, ut re^n coeli,nec mdre^ dut nefeio quem re^m eins tüeptunu, quem Ãngt ud* nitds,nonueritds:nec terrdm GTPlutonem,fedcredi» mus in deum pdtrem omnipotentem,uniuerforum cred» toremregpmcclorum,Gittienimcunitd,quid uoluit,de nihilofecit,ipferegttqu£fecit,MiOrtdlesiHiquinobis fuperius comimordti funt,ideo dij non funf.quid GTciS» oij, qnia ui prxhendiGTuideri hisoeulispo/funt, Ceteros dutem quos udtii udne colunt, iouem,$dturnum, lAdrtem, tu* nonem,IAinerudm,Vcncrem, etceterdportentd,no no» mind bond,Ãd noinind mdld, homines mortdles fuifje, Ptidm eorum liter £ cldmdnt,quitdlibuserroribusdet leildtur.'üoftr£ dutem fdcr£ liter£qudlem deum pr£ dicent,Pdulum duditedpoilolum:lmmortdliinquit, in uiÃbili,iiKorruptibili,folideohonorGTglo/rid,Tlt;lonui» * detur deus noüer oculiscdrnis,feduideturoculis cor* dis,non uid etur dd tempus,fed uidetur in gternum. DeMirabiiibus facræ feripturse, Lib. II. Cap. XVII. yidu£Ãlius iniüotempore,quoilelidsindomoeius j,-fteg,»r» mordbdtur,grdui£gritu^nimortuus fuit: Sed hunc HilM |
DE TRINITATE DEO ET PATRE.
TI
|
lîebret ^[â Helid{ordtionefud,dduitdmiterumreuocduit,de quo propbetain f ddunt Hebr£i,qdâ ipfe londs Prophetd pofkdfuerit, faille uioue quem de uentrecoetiglutiêtis,euolutis tribus diebut do ^d^m*âre â^inus dbfoluit: quid deus, qui inimicum fuumdnquo* fufcitaruin cunquettttolocopotefloccidere: feruum fuum,quem uulteruere,dequdlicunque duguÃid liberdre udlet. At uero ilia fdmofi quellio,qu£ de mortuis refufeitdtis d^ tur,ufque dd LdZdrum it nobis referudtur. Eodem Libro Cap. XXV. Propfer ^dâlt;t^«lt;c(ilt;tf«rlt;( ndtdnsferru fufferre po ocfirro^ii ffgt;''^^}qâfi^deusquodexpdrteper femetipfdm credtu* eqiia fuper rdm confiefeit^titdd integrumfdceret,imperdbdt. «jcante. jjg Ecclcfiafticis dogmafibus. Cap. I. CrecitzTMt; kmkiji effe deum pdtrem,zr filium,Zf fpi ' ritum fdnfhtm: Pdtrem eo,quôd filium hdbedt : filium eo,^ pdtrem hdbedt: fpiritumfdnihim eo,q, pt ex pdtre CT filio procedcns,pdtri Z^fiUo coëternus.Pdter frg) pr'mcipium deitdtis, qui peut nunq fuit non deus, itd nunqudm fuit non pdter,d quo filius ndtus, d quo fpi--ritus fdJiflus non ndtus,quid non eA filiusineque inge* nitus,quid non eRpdter-.nequefaiPus, quid non eft ex nihilo : Sedex deo pdtre,Z^ deo filio,deus procedens. Saiieta tri Pittcr leternus eo,quôd letertuim hdbedtfilium,cHius lt;e* iura» III ua nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pt pdter: Iâilius leternus eo,quà d pt patri coëter tea» eft. nus: fpirituffdnclus £ternuseo,quà dptpdtri zrfi* Iio coeternus, IZon confufd in umi per fond trinitds, ut Sdbellius dicit,neq; fepdrdtd dutdiuifd in ndturd diui* nitds, ut Arrius bldfphemut : fed alter in per fond p d* ter,dlter in perfond filius,dlter in per fond fpiritus fun « iius^nus ndturd in fdnibt trinitdte ^us, pdter,Z^ fi* liuSfZt fpiritus fdnîhis. Cap. II. Dnw noil nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hominem dffiinppt,homo in deum trS* ertmutatuö puit,non ndturæ uerpbilitdte,pcut Appoüindriftie di* cuiu,feddeidigndtione, ut nec deus mutdretur inhu* â¢necïomô fubftdntidmdffumcndohominem,nec homoin in ÃIUII1«. diuindtnglorificdtus in deumiquid mutdtio,ueluerpbi* litas ndturis, et dimiiiutionem Zëâ dbolitionem fubüdn* tùe fdcit, Creditur d nobis pne cofufione coniunfbt fdn* ita trinitds,pne fepdrdtione diftiitSbi. Cap. III. Ne^Kf Ãc eSl ndtus ex uirgine ChriÃus, ut CT Ji«i* njfcenso^ initiuinhomondfcendodcceperit, qudft dnte* tf uirgine qnâimndfcereturexuirginedeusnonfuerit,ÃcutAr* non tue oi themon,ZS''Berillits,etJ^drcelliusdocuerunt,fedieter* unie ^^nîtiu deus cr homo ex uirgine ndtus efi, gelicdeHetifldfentemidfiUj ipfius confcquenter ore proldtd, ]S!on funier^idlid filij, zTdlid pdtris operd, fedheceddem: Nfcdiffimiliter fiunt d fitio,fed fimi* liter ZTc. ^Poft pauca ibidem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;O[ era\^c4 SingulorHdutemoperddi'cuntur,quodundmqudqq. mrcini »d , eorum mdnifesldtur ptincrc perfond,ficut ndtus ex uir ^iVin per? iKum dutein officidledlteri, ut l^dcedonitis : luhilper* gine no nifi filius,zruox de nube,'Tu esftlius meus dile fonarutn fudfionCtdutfurreptioneinfertUiUt Mdnicheus : nihil ^s,ddfoiius pfonà ptinetpdtris,et fpeciecorpdlificut fuinfft. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cap. llir. nibi' frea NibticrMtttmdttf feruiens in trinitdte creddmus, tiim ill ti 1/ ttt uult Dionypusfons Arrif.nihil inequdledit uult P.u ^bhiliiiicqudlegrdtiiedituult Aetheus: nihil dnteriu5,pofieriusûe,dut minus,ut Arrius: nihil extrd* (olumbd: |
corporeü^t Melito Oâ TertuttÃMiiUf: ttîhtl corpcrdîiter Antropomorphus et Vadunus : nihil fibi inu labile à creâturi{,ut Origenes:nihil creMurii uiû blieft FortuMtus: nihil moributueluolutate diuerfti, ut Mdrtion: nihil ex trinitdtit effentid dd credtdru turdm deduäum,ut Pldto ej T ertuUidnuimihil officio (inguldre necdltericomunicdbile,ut Oripner.nihilcon ü«r:a:um fufumutSdbelliuf,fed totumperfeätim,quid totu ex . ' ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r circa,tniu «iw CTunumex toto,nontdmenjolttdrium,utprlt;eju*â-tattm auz mwt ProxffM ZX Sybidnut Pontopolitdnd, dämiubilis '*â®rc». idd doi^lrind. üomoufion er^,id eUcoeffentidlii indiuinitdte pd» tionioufiS tri ilius,'iiomoufionpdtriG'filio fpiritus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f'*'ââ Uomoufion deo cr hogt;nini,unusfilMt,indnensdeusin hoinine fuo,ingloridpdtris,defiderdbiliiuideri dbdn^ geliftficut pdter fpiritus fdndiis ddordtur db dnge^ ufbcr. i. db omni credturd,non homo fdóhis,pr£ter deum, uelChri/lus cu deo,ficut bldpbemdt iqeÃorius,fed homo in deOtC^ deus in hontine. Cap.Xl.ineodem libro. N(b(I incorporeum cr inuifibile ndturd ereden* nibil m/ dum,nifi folum deum,id esl pdtrem, ZTfilium,C7âÃ}irizi corportum tumfdnchim: Qui ideoreCte tncorporeusdtcitur,zr âj,tura,niri creditur,quidtibiqueefl,CXomnidimplet,dtque con* folu» ctu« üringit, ideo inuifibilis omnibus credturis,quid in coi* poreus eR. Dcprædcfti'natîonc öifgratfa» Cap. V. Deus enim,quinec loco clduditur,nec tempore prie* Deus »m uenitur,omniumrerumtdm preteritdru âââcworw,^ irnminentiu fcientid plenus eR,nec reminifcens uoluitur «ue cft. in preteritum,nec Jferdns tenditur in futurum. Ineffdbili eternitdte preceffit deus mundum, non tempore^uius tempus dutemundum non erdt,cuius lux refft mun/ tenetrdî depellitignordntie,cuiusdliqud pdrticuld,l7tec nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â omnid,quod diximns uerd Zf certd effe cognofeimus. Contrafermonem Arrianorum, Cap. XV. Pddemndmqueflintoperdpdtris ZX filij,nqnquod opera p// filiusft idem ip/e qui pdter eii, fed quid nullumeflo* tna et fiig. filij,quod non per eum pdter fdcit,nec uUum pdtris quod nonperfiliumfmulfdcientemfdcit. Qtiecunque enim pdter fdcit,hiec eddem pmiliterfiliusfdcit: Pudn* ^oban. r. |
CE TRINïTATE CEO ET PATRE.
|
ieiirmt4,folM ïppiruîtffirîtuffan(lus,timen critlam tamem folius filü.cr illam uocem folius patris,cr tHatn ffeciem folius /piritiiffanbU uniuerfa tr'mitas operati rÃ: non inutdidus pt unufquif^ eorum, pne alijs qui operatur implere,Sed non polefi operatio eÃe diuifa,ubi non folum tequalis eÃ,uerumetiam indifereta natura: ita M cum tres ftnt,cr eorum pngulus quifq^ deus pt,Tres temm dij non funt,nam Cf pater deus eÃ, crÃlius deus tÃ,et Ãirituffanihis deus eÃ: neefilius idem 5 pater eÃ, fgt;ater ftm nf( nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÃirituÃfanihis qui eutt pater aut Ãlius : fed pa» rtrtfiUuo^ ifrfemper eÃpater,Cf ÃliusfemperÃlius, CfamborS Uhus t fi)i. fpiritus nunqcuiquam eorum, aut pater, aut Ãlius, fed frinmiran^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uniuerfi tarnen trinitas unus ctue. rÃdeus, Lib. II. QuaeÃionöfopcrExodS, Qu2ft.XIir. tér^^Bruo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mendcciter iubet,q,feit non fifbi* nit iubet, ««» CUI iubetur,ut iuÃtm iudihum confequatur. Ibidem Cap. Cf. fcfnsnnlto CoijÃütintereos,quirtäe intcll,'gunt,tuillodeum conttnetur continere loco,tiec aliquo uelutptu corporis membra po nereÃeuti eà neÃri corporis ptus,Sedere,iacere, Ãare, Scan»» ⢠CT pquid kuiufmedi eÃ, Hlt;cc enim funt nonnià corpo* rum,deus autem Ãnritus eÃ.Quod autem fe oÃenditÃe cie corporali,uel Ãgnis corporaliter expreÃis, non fub» Ãintia eius apparet qua eÃ, ipfe quad eÃ,fed aÃiimptio Ãrmarum uiÃbilium cites omnipotentue fubiacet, Lib.1. contra aduerfariu legis QC pro^ phetarum, Cap. 11. Bflj# mtt Deus necpnecalo,fedisindi^it, necÃäocalofe» fo'btadiri/ tanqÃnitis errcribits peregrintts inuenit. Potent «IC. rà enim beabÃimc mauere infcmctipfo. Poft pauca. Df «lt; igfcr nec coepit eÃe,nec depnet,fed opera eius Cpcrö Bei lt;lgt;lt;'rdam 'mdpientiaf certoÃne effe depÃunt, peut tem» feiffcritia. pord CT temporalia, Queedam 'tndpientiapermanebÃt, peut ipfa fanilorum hominwn quam pereepturifunt ui» ta tterna. De mirabilibus faerx feripi urar, Lib. I. Cap.I. VocÃxuminterim permaneat,quodaÃimulatis not turam ereaticnibus,in diefeptimo deus ab opere fuo re» quieuit,crnuncpoÃmodum per cmne tempus à créa» tuxit totus gubernatione non ceÃat.Sed quamuis dierum Ãptem altcrnationcm omnis 'mÃtutaÃiÃe ereatura per hibetur,non tarnen ho'c dierum alterna tio perÃatiu tem poris 'tnteUiÿtv.r,fed in his operum uidÃitudo déclara» tur.Pius nauq hiÃvrite narrator diuipt in fermone, q^ Beus lt;un Æ diuipt operis perfiiÃone.Simul enim deus cunt eta que tó/ (bi qua condidit/:reauit,dum una uolurMte multipli» tibit,Bmul ^gffi omniumÃiecieru uarietatemÃeridiÃofuit,inqua uoluntate unà omnia pmul pne tempore Ãdt, qua ab ipfo ortu fuo per tempus di^nfare n«n depnit. |
Dcfideamp;ffymboîo, Cap.VIT. Credimui etiam cj^ui fedet dd dexterdm dci patrif, necideotimenqudphuttund Ãrma circumfcriptti tjjè âg jircâ, detimpatrem arbitrandu rÃ,ut deiHo co^tintibut, de» fcnbi rob acfTtHndwt pniÃru Idùm animo occurrat,aut id ipfiim federe pater dicietr, flexis poplitibutperi putandu eÃ^ tieiBudineidamuefacrilegUftt,^uoexecratur ApcÃon â Roin««.i. lut eos, c^ui commutauerunt glcriam incorruptibiiif dei m pmilttudinemcorruphbilKkominit.Takenim fmu^ la(hru»t,deo nephat eà ChriÃano in templo coUocare» nwltomagis in corde nephariu eÃ^biuere eà tetnplunt dei,p à terreMcupiditateatqserroremundetur. Eodetnhb. Cap. IX. N« quifquam nùreturetâbfurdèputet,quà ddeiim dicimtit patrem, deunt plium,deum ÃiritumfanciunK nec tarnen tres decs in iÃa tri»iMe,fed unum deuntt u» ⢠namq fubÃintiam. Et de pâtre quidein cr plio tnultis tibris differ uerunt do^h cr reli^cp uirii quibus quan« turn homines hominibuipoterant,quemadmoduninon -pfttrtt» unut eÃet pater, pater 0'Ãl!ut,fed unü eÃint, Cf quid Uns non w propriè pater ejfet,er quid filiut inpnuareconatifunt, qui iUe genitcr, hic genitut,ille non deplio,hic de patre, itleprincipiumunum CT caput Chripidicitur,quamuis Joan.!. er ChriÃiisprincipium,fednonpatris, hicueroiüiut im^,quamuit nuUa cx parte diÃtmilis,Cf otntüno «i» diff^enter tcqualis. Dc genefi ad lifcram i'mpcrfedo, Cap. V. Kram er uitiorumnoÃrorum neneÃauikrdeut, afffow« tarnen ordinatoreÃ,fumeo loco peccanrescoÃtuit, quot;of'ââ«âââquot;* C ea perpeticogt,qute merentur. Ad hoc udlet, q, oues c« otno, fj ponuntur ad dexteram,haedi autem ad pniÃram.Quies oromator. dam aQ) crÃdt deut et ordi)iat,quiedam uero tantum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*'** erdinat. luÃcs er Ãcit e:fordinat: Peccatores autem, in quantum peccatores funt,nonÃcit, fed ordinattan* tum.Qjfippe cumiüosad dexteram, illos ad pniÃram conÃtuit. Etqin ignem £ternumiubetire,ad merito^ rum ordinemualetdtaÃecies naturatq: ipfat erÃeit, et ordinat: priuationes autem Ãecierum, defifhts^ na^ turarum nonÃcit,fed ordinat tantum, LXXXIII. Quæftionum, Quæft. XXI. 'Bonii^tur üntummodocaufa eÃdeut, CT propte» reaipfefummum bonumeÃ.Ciuocircamaliauäor non eÃ,qui omnium,qune funt,au{lor eà : quiainquantum potrft »ft, funt,inantumbonafunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;m« boni Quxftion. XXIIII. JuÃus autem regpns er Qibernans deus uniuerfa, nol/ ntilkm poenam cuiquam pnit immeriio imfii^, nuHutn prtemtum immeritodari Meri tum autem paM,peccas memo in» tum: Et meritum prtemifreäeÃäum eÃ, â¢*â8' Super Ioan. trad. XX. Eg) CT paifr Uttumfumus:quia pater crÃlius non â funtduo dij/ed unufdw: âVerbum cr cuiut efiuertu, |
DB TRINITATE DBO ET PATRE- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;VII
|
^fcduniau deut,unutpa^r crÃliiachdrMte com vn U« eà dt pkxiâ, unutcj; chdritutisJjnritui corum, ut fiit trinit/U pdter, crfiliui.i^ ljgt;iriaijjdniius. No/i erg» antu pd» trii cr filif,fed ljgt;irituffanSli,Ãcutlt;iCciudlitM (J fcpdrdbilit4tperfonAru,itdetià opd infepari^Ailid funt, Tradatu XXXIX. Chriflianus nbsp;nbsp;Qudmuif cr^ Ãcut durcs cdtholic£ fuut erudit£ 'm Ll'pcXz nutrKKcleÃlt;e,necdle lt;iuieftpdtcr,fit filiut, 'quot;uutâquot;aid^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;necQ)iriaiffdnilus pdtris fitâr^pon^ amp;filif,fjtuel Ãliut uelpdter,tresdeos tdmeii effe non dat deus. dicimus,qudmtûs de pn^lis à quicrdtur, neceÃi eà de quocun^ interrogiäÃterimui^eum e/fe Ãtedmur. In loannem. Tra datu LXXVII» «Y«*far«nr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tr'mitdt,fed nià eädm eiTc.fi f mp Ãrt^lldtim commenddretur,edm nuUomodo htmtdnA iuwd^ctti^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mÃrnutdf. Cum erg) omnino Ãt tut. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;infepdrdbilis, nunqudm tr 'mitds effefciretur, à femper infepdrdbiliter diceretur. tidmCT cum dicimta pdtrem, C Ã)iritumÃnäum,noii eos uti(^ dictmut û mtdfcumipÃnonpoÃtnteÃinià Ãmul. Tradatu XCIIII, I« nuHo er^credendiKeÃ,effepdter Ãne fitio CT (nnitatis, pdter CSquot;Ãgt;irituffdnäui Ãne Ãho,fed ubi eorum quilb *dcutquot;vnus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tr'mittK dem unut. Oportebdtdutitd mÃf lt;Ã. .nudritr'mitdtem^t^uif nuüd effet diuerÃtufÃdfÃitid^ rumÃn^lldtm tdmen comenddretur diÃinHio per fond, ru,ubi eis quid reite intelligüt,nim!f uideri poteà fepd tdtio oAturdru. Tradatu CVI. , Ndtnqdâdeus d[citur,uniuerfe credturte et omnibus ^ntibus dnteq âm ChriÃum crederent,non omni nuxlo effe potuit hoc nomen ignotu-tlec eà enim uis uer£ di^ uinitdtiS:,utcredtur£ rdtiond,li idmrdtione utenti, non Omncs,: omnino dc penitus poÃitdbfcondi.£xceptis enm pducis piucij fWdMiti« ndturdnimiudeprdudtd eÃ,humdnum genus effe huius untuerfum,deum nwndi buiusfiteturductorem.ln hoc tîm fLtmf. facithuncmundum^alo terrd^icon/Ãicuum, et dnteq imbuerentur mÃde ChriÃ,notus omnibus ffn tibus deus. In hoc dut,qdâ non eà m imurijsfuis Cf cum Phim. à ;. dijsÃlÃs cokndus,notus 'm lu^d deus. în hoc uero,qd^ pdter eÃ, huius ChriÃi, per quem toUitpeccdtd mundi, hoc nomen eius prius occultum omnibus,tHimc mdniÃtgt; Ãduit e'K,quos dedit eipdter ipfe de mundo. Inepiftolam Ioannis,Trad. Vif. Cum dicif De /ö/o pdtre fcripturd non nouit dicere, quid ex fihw'inX ^â^âUttemdudisexdeo,dutfiliusmtelliÿtur,dut itgitur, aut Ãirituffdnüus. Tradatu IIII. «n candem. ,, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Bedti mundo corde, quonidm ipà deum uidebunt : Er^ut/uri jumus qudndd uiltonefrdtres, qud nec ocuu lus uidit,nec duris dudiuit,nec in cor homints ddfcendit. , Deciuitatedci,lib.VII. cap-XXX. |
Hlt;fc dutem Ãcitdtq^ d^t unus Cf uerus deus, Sed Ãcftt idem dem ubiqs totus, nullis mclufusbcistnuüis umculis düigatusfm nuüdS pdrtes feSUlis,tx nuUd pdrte mutdbilis,implens calum Cf terrdtn,pr£fentepotentid, non dbfente nAturd.Sic itdq; ddminiÃrdtomid,qu£creds uit, ut etid ipfd proprios exercere et dgpre motus Ãndt. adminiÃrau Ltb.XI.Cap.X. Et h£c tr'mitds unus eà deus, tiec ideo non Ãmplex, d««* f® quid tr'mitds,nec^ enim propter hoc ndturdm iÃiim bo^ m Ãmplicem dicimus, quid pdter 'm ed folus, dut folus ë foâ'* «ân». lius,dut folus fÃirituffdnilus: iJon enimfolu eà iÃd no* minis tr'mitds Ãne fubflintid perfondrum,Ãcut SdbelUdt ni h£reticiputduerunt.Pdterqui genuit,Ãmplex eÃ,Cf filius qui ^nitus eÃ, pdriter Ãmplex eÃ, Cf hoc eà qd^ iüud de quo quitus eÃ, Sedideo Ãmplex dicitur, quo* nidm qdâ hdbet,hoc eÃ,excepto quad reldtiuè queq; per* fonddddlterdm dicitur. Udmutiq; pdter hdbetfilium, nec tdmenipfe eÃÃlius,Cf Ãlius hdbet pdtrem, nee td* men ipfe eà pdter. Eodemlib. Cap.XXIIir. Credimus,Cf tenemus,CfÃdeliter prtedicdmus,^ pdter ^nuerit uerbumjtoc eÃ,fdpientidm,per qud,mÃ* {la funt omnid,uni^nitum Ãlium,unus tmum,£ternus co'eternu, fumme bonus,£qad,liter bonum, Cf quid fÃb rituffdniiusÃmulCfpdtris,CfÃlijÃtfÃiritus,Cfipfe Deus dW* confubÃantidlis Cfcoeternusdmbobus,dtq;hoc totum, CT trinitds Ãt propter proprietdtem perfondrum,Cf prietatem_ unus deiK propter 'mfepdrMem diu'mitdtemÃcut unus omnipotent propter 'mfepdrdbilem omnipotentidm, itd tdmen,ut etidm cum de Ãngulis qu£ritur,unufquif^ eo* rum,Cf deus Cf omnipotent effe refÃondedtur.cu uero iabiiem digt; de omnibus Ãmul,non tres dif uel tres omnipotentes,fed unus deus omnipotens,tdntd ü^i eà 'm tribus 'mfepdrdbi* lis unitds,qu£ Ãcfeuoluit pnedicdri. Lib. XIX. Cap.XXIf. Sed reÃ^onderi poteà : Quit iÃt deus eà ? dut unde dignusprobdturd^uideberentobtemperdre Romdm',ut nullum deorum prêter ipfum colerent fdcriÃcijs ? Mds quserere j]« gtue cacitdtiseà ddhucquerere quis iÃt ÃtdeustlÃt eà deus, cuius prophette prfdixerunt ,qud: cerni* mus:Ipfe eÃdeus, dquorefÃonfd dccepitAbrddm,ln feminetuobenedicenturomnes gentes.QtiidmChriflo ^sne.tzt fieri, qui fecundum cdrnan de illo femine exortus eÃ, id eÃ,ipà qui rentdnferunt huius nominis m'tmiei, uelmt nolmtue cognofcunt. Ipfe eà deus, cuius diu'musffiiri^ tus p'eos locutus eÃ, quoru prædifta dtq^ completd per eccleÃd,qudm uidemus toto orbe diffufdm, 'm Itbris Ãos perioribus pofui. ipfe eà deus, quem Vdrro dofliÃimus Kometnorum louem putdt,quis nefciens quid loqudtur, ucm putat Quid tdmen ideocomemorandum putdui,quo)iidm uir gu'iddicn* tdnt£ fcientite, necnullum iÃim deum potuit leÃntdre, nec uilem,Hunc enim ea eÃ'e credidit,quem fummupu^ Porphyriâ tduit deu. PoÃremo ipfe eà deus,que dolhÃimus philo^ iccrrima* fophoru,quisChriÃidnorüdcerrimus mimicus,etid per inimic^ ,dc. eoritordculd quof deusputdt,deumdgnu Porphyrius fonfiteturs nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;confitew. â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;B Idt. |
DÃ TRINITATEDEO ET PATRE.
|
Lib. nil. Cap. IX. Qtniffa i^tur arba ifta, minutorum deorum, uel ali* 1 qiuStum mtermiffa, ofticia maiortt deorum debemut 'm* quirere, quo Roma am magna eft fudaah tunddu M ffntibut imperaref.N'miram er^louit hoe oputeft. ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ipfum enim deorum omnium,deorumq}reffm effe uo* lunt,boc dus 'tndicat feeptrujtoe 'm alto colle capitoliu : Virgign» I De ifto deo,quis 4 Poëa didum,couenienti/?imê pnedi* KO tat. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Htinc Varro credit etiam ab his coli,qui unum ^um folu pne pmtdacbro colunt,fed alio nomine nScupari. Quodp ia eft,cur am mdè tra* 'dutus eft Roma,pcutquidem ey incitterisgentdfut, ut d fieret pmulachrum,quod ipp etiam Varroni ia di* ' ftgt;licet,utMantieciuiatis peruerfaconfueadmepriC* meretur, nequoq amen dicere ey feribere dubiaret, qdâ hij qui populis mfhtuerepmulachra, cr metum diuife* runt,ey errorem addiderunt. De verbis dni fecundum Lucam, Sermon, XX VI. loan. ( r. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vtpnt unu,pcut cr nos unum fumas.Et 'm Adibus aaot. 4. jipoftolorujMultitudmis out credentiu erat anima una, Pfaim. J J, O' corununuEr^ magnificate dominit mecum, et exal temus nomen dus m unit, quia unum eft neceffarüfunu idud fupernu,unum ubi pater,(yfilius, ty fpiriaffan* i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dus funt unwm,uidete nobis ^mendari uniatsm. Certè dânZquot;ââ trmitateddeus nofkr.Pater non eft filiut,filius no eft dudquot;Gmîii pater,ffgt;irituffanâus nec patere ft,nec filius,fed amboru coiâtoSuâ /iâi''itus,Et amen ifta tria non tres dij,non tres omnipo* tentes, fed unus omnipotent,ipfa tr'mitasunus deut, quia unum neceffariumeft,ad hoc unum non nos per* ducit,nip multi hidieamus cor unum. Ad Vokiiîanum,Epift. Iir. Denj ïit^a Demus deu aliquid poffe,quod nos fà teamur 'mueft* potfft, qdquot; gare nonpoffe.ln alibut rebut toa ratio ftdi,eft potëtia nonâpX ft^ientis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ibidem. Longé eft aliud anime natura q corpor 'it,qMto ma* ÿs dd,qui creator eft anime cr corporis. Non pc deus dicitur,tmplere mundum,uelut aqua,uelut aiér,uelut ipfa EitBi bi' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;parte, totuscii!^ maiore maiorem.Nouitubiq; Mus effe,çy nuilo dó* nuiio contl ftn^rt /oco. Nouituenire,nonrecedendoubierat.Nouit nctur loco. , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, abire,non deferendo quo tiener at. lAiratur hoc mens hu* mana,zy quia non capit fDraffe,nec credit. Ad Dardaniim, Epift. LVII. Eft erg) deus per cudoi diffufus, ipfe quippe ait per Hicrcrn 2 PyophetäiCoelu et terram e^ impleo.Et qtfpauloante Sapicnt.V. pofuidefapictia eius,attmQtà fine uf^ ad fine fortiter, sapient.), etdiffionitomniafuauiter. Item^fcriptumeftiSpiritus dotnini repleuit orbem terr ar u. Ei^ dicitur'mquodam Pfaim.i J s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibo 4 ffiiritu oiol et à fide tuaquo fiigamf Si adfeendero âm calum,tu ibi es ; p defeendero ad mftr* Dens quo. nMn,ades,quiafubftätialiterdeusidgt;iq;diffufus. Sedpc quot;quot;fiuo^tuZ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cwn{bidiffufus,utnoptqu41itasmundi,fed |
* fubftitia ( reatrix rm(iidi,pn(labore regpit^rtfiiK or/ere continens mundu. Non tumen per flgt;lt;ildd locorum^qat^ mole diffufd^ti ut î dmidio mudi corpore pt dimidiut, erinidio dmidio dmidiuf, dte^; ia per totu atut,fed ht folo calo Mut, ey in foU terra Mut, m caelo O' ht terra Mut folut, CT nuSo contentut loco, fed hife ipfo ubiq; Mut. la pater,crpliut,cr/^iriaffanéîusÃa tri» nitat unut deut. Ad M3ximum,Epiü, LXVI. HtK tr mitât uniut ep eiufdemck natur te ato; ptbÃnn T rf»'?â w . -P nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;â vmu$ ïiuf» tue,no mmor m ftngulu q tn omnibut, nec nuior m om itma nuu »ifcw g m pngilit,fed ana 'm folo patre,uel in folo p* lio,quana m pâtre pmul ZT htplioM ana m folo ritufaniio,quAna pmtd 'm pâtre, ey plio,ey ffiritufatt'* ib.^t bgc omnia nec conpife unu fuift,nec diftindè tria funt: fed cum pnt untt,tria funt: 0quot; cum pnt tria,unwn funt.Proinde quia ain multit cordibut fideliumfuorum AAot.nt donauit, ut effet cor uniim,quanto nagitconferuat ht feipfo,ut pnt hac tria,!^ pnfftla deut.O'pmilis omnia, non tres diffed unut deut. Ad Euodtum, Epift. Cil. ProMfelc m unum deum patrem,G!' pliumtCr/firU tumfanâum,firma pieate credamus,ia, ut necfiliut credatur effc, qui pater eü : nec pater, quifiliut eP : nec pater, nec filiut, qui utriufq; ffiiritut ek. Nihil putetxr in ht hac tr 'miate temporibut locisie difhre : fed bec tria tequalia effe,amp;coetertta,ey omnitto effe una naturajno u« à pâtre aliam,cr à filioaliion,eT à ^iriafanâo aliatn conditam effe creaturam,fed omnia et pngula,qutecrea» ta funt uel creantur,tr'mitate create fubpfkre,nec que» quam liberari à pâtre pne filio CT ffiiritufan£h,aut à fia lio pne pâtre f}gt;iritufando,aut à ffiiritufandopne pâtre cr filio: fed à patre,eT filio, OâfP/iritufandoatno uero,uere^ immortali,id eÃ,omni modoincomutabili, folo deo. MjPta autem etiam feparathn ht fcripturii de pngubs did,ut mpnuetur quit 'mfeparabilis tr'mitas,taa mm tr'mitaf,utquemadtwdum pmttl did non poffune cum fotùs corporahbus comemorantur, quit pmul pne htfeparabüiter,ita Ct'quibufdam fcripturarumlocis,0â per quafdam creaturat pngllatim uiciÃhn^ motplren-* tur. Sicut pater'muoce,qua fonuit: Tues filiut meut. bat{ F.t,Piliusinhominequemfufcepitexuir^ne.Tt,Spirit tuffanibis m Colombieffiedecorporali'.'H'ee feparathn b«c« quidem,fed nuüo modo feparata tria âla demonflrant. In Pfalmum,V« Quamuis crfiliut deut,er pater deut,cr pmulpa^ nbsp;nbsp;nbsp;jj ter O' filiut unus deut. Etp 'mterroffmurde ffiiritu^ dobhcti' fando, nihil aliud reffiondendtm eft, nip quid deut pt. k°x méuj « Et cum pmul dicuntur,pater,O'fiiiut,crffirituffan» lt;*â* dus,nihil aliud inteüigèdum eft,q unut deut. Et tarnen reffm folent appeUare Chriftumfcriptur«e,fecundum er^ qct didum. Per me itur ad patrem. Rede priwio Io»n.gt;4J rex meut,O' dehtde deus meut. Nec tarnen dixit htten^ dite,fidhttende.Nonenimduosauttres deos fides ca* tholicapradicat,fed ipfam trinitatçja untm (leum.No« |
DE TRINITATE DEO ET PATRE. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;XHÃI
|
Tit idiem bvùtJt Jimd poÃitahqMndopdtcr^'^udn^ dofiliiUidliqudndo l^iritujjdnilus did, peut Sdklliui crtdidit,fed ut pdter non nip pdter,Gr filim non nip fi» tiui,ZTffirttuffdnólus non nip /firitujfdn£lus, ZT hxc trittitdi non nip units deuf. Quid ettm dixijfet Apoflo» lut: Ex quoomnid,ptr quernomnid,mquoomnid,trini tdtem ipfdm inpnudlfecreditur.liectdnKnfubiedt,ip» psglorid,fed ippglorid. Super Pfalmum XIII. Bixit imprudent 'm corde fuo,non eft deut. Nec ipp anfus ciidt^ enimfdcrileg,et deteflundi quiddm philoftphi, quipera dtum^ 'æ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â No« eft deut. Jdeo erg) dixit 'm corde fuo, quid hoc nemo dudet dicere,etidm pdufusfteritco^tdre.Corrupti funt Gquot; dbominAbilet ftih funt 'm dfftdtonibus fuit, id eft, dunt amant hoc feculum^non dmantdeuw. ipfe funt dftidio nts,quie corrumpuntdnimdm,G'pc excoecditt,utpoÃit Reman.), fhâto« dicere imprudent 'm corde fuo, Kon eü deut. Si» cut enim no[i probduerunt deum habere in notitid, dedit illos deus in reprobum fenfum. Super Pfalmum LXVIIL Dedci fubx nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quidam fub/hnUd, nam quôd nulla fubftan ftaiitia,pui. tideSi,nihil omnino eïi,fubftantider^aliquid effe eü. **'quot;* Vnde etiam in pde edtholied contrd uencna quorunddm hdreticorum pc iedificamut,ut dicamut pdtreni,ftphu, zrJfiritumfdn^him nniut fubftantùeejfe,quicquid u» mut eRfubftanti£,uerbigrdtid:Si durum eft pdier,durü efl: pliai,durum cS Ifiritulft. Quid eP pdter,q^ deut,qdâ deus eR, hoc ePfiliut, hoc eft ffiritujft 'Cumd'iitpdter e{i,non iOud eR,quod iHud ell,pdter enim non dd ft,fed ad plium dicitur, dd ft dutem,deus dicitur. itaq- eo quod deut eR,hoc ipfo fubflintid eft. Et quid eiufdem fubftan» t'ue filius,proculdubio crfiliut deut. At uero quod pater eP,quia non fubftantiie nomen ep,fed reftrtur dd plium, nonpc dicimut plium pdtrem effe,quomodo dicimutp» Pum deum ejfe. Quaerit quid pt pater 1 Rejpondetur detts.QUierit quid pt pHuti rejpondetur deut.QU/eris quid pt pater cr plius^reftondeturdeut.'Defolopatre interro^tut,deu re/ponde. De Jifio wttfrrogitlM, deum re/ponde. De utroq; mterrogitut,'non deos, fed deu re» /ponde. Tana enim 'm diu'mit eft fubftantilt;e focietat, ut eequalititem admittat, pluralitatem non admittat. Sier» g) tibi diilumpterit,cur dicis mihipUum eftehoc,quod pater eR,proftdô Gpliut pater eft. Reftonde: Secun» dum fubflantiam tibi dixi hoc e(feplium,quod pater eft, nonfecundum id quod ad aliud dicitur. Ad ft enim deut dicitur,ad patrèplius dicitur: rurfutq^pater ad ft,deut dicitur, adpliumpater dicitur. Quôddicitur adplium pater,non eft pliut. Quoddiciturpliut ad patrem,non eft pater. Quod dicitur ad ft pater,cr pliut ad fed^oc eH pater Gâ pliut, idem deut. Deuiosiia In Pfalmum LXXIIir. *quot;*â⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Iniquitatum tuarum deut iudex eft. Et p deut eR U» |
hiq^^raftns eft. Quo te auftret ah cculif dei)Ut in part te aliqua loquirit, quad die non audiatur. Si ab oriente iudicat deut,fecede in occidentem, Gquot; die quicquid uis lt;nbsp;aduerfut deum Si ab occidente,uade 'm orientem, G'ibi loquere.Si à deftrtit montium iudicat deut,uadeinme» dium populorum, ubi tibi fubmurmures. De nudo loca iudicat, qui ubiq; fecretut eft,ubiq; publicut,quern nuBi licet ut eft cognoftere,G' quern nemo permittitur igno» rare.Vide quid agat.Loqueris aduerfut deum iniquita» tern. Spiritut dommi repleuit orbem terrarii. Aliafcri» pturadicithoc: Ethocquod cont'metomnia,feientiam habet uocis.Propter hoc qui loquitur 'miqua,non poteft latere.Koli cr^co^tare deum mlods,die tecum eft ta» lit,qualis pierit. Quid eUtalisqualispierit 1 Ronut, ft bonus pieris, Gâmalut tibi uidetur,p malutpterit. Sed opitulamr,p bonus pieris,Kltvr,p malut pieris.lbihabes iudicemin ftcreto tuo,uolensftcerealiquidmaîidepub» lico,recipis teindomum tuam,ubinemo mimicoruui» deat.De loeit domus tu£ promptis, G 'mftciem confii» nemo fcfu^ tutit,remoues te in cubiculum tuum, times G in cubi» culo aliunde confcium,fecedis 'm cor tuum,ibi meditar'ts. Ille 1« corde tuo interior til, quocunq^ ei-^piger'ts, ibi eil. Teipfum quopi^es ? Konnequocunq; pi^is, te ftquer'K ? Quando autem G teipfo interior es,non eil quo pi^at à deo irato, nip ad deum placatu. Prorfus na eil quopigiat.'Vispiffreabipfo,ptgead ipfum. Er^ ne Ioç[iw»i»u4d«er/t« deit miqttitatê,necillicubi loqud mini. In Pfalmum LXXXV. Jntendat charitat ueftra, deut âme/fabiUsefttftciliui dic'mut quid non pt,q quid pt. Terram coûtas,non eft otus inrf. hoc deut f Mrfre coûtas,non eft hoc deut i Omnia qute ^**â**^ funt 'm terra homnes G animolia, non eft hoc deut ? Omma quiefunt 'm mari,qu£ uolant per aerem,non e/l hoc deut f Quicquid lucet in coelo,/küie,fol,G luna, â5 eft hoc deut ? Ipfum coelu,non eft deust Angelos cogs ta,uirtutes,poteftates,archangelos,thronos,fedes,donùsEMi!aiJiy 'nationes,non efthocdcutiEtquid eft hoc! Solum potui nónâ^ct dicere,qd «3 fjt.QMlt;erM5Kid/it,CJtlt;odoc«ljwHO uidit, q? quid Kt. wee aurit audiuit,nec in cor homis adfcèdit. Quid quie» ris,utadfeendat'mlmpuam,qui'mxornonadfeenditi bCorin.« In Pfalmum CXIII. Deiw autem nofter in calo: Kon in coelo, ubi foletn et lunamuident opera dei,qu£impijcolunt.Sed'm cas Deus quo--lofurfum,quôd tranfgredituromniacorpora,caleftiaet tîgatur'èff« terreftria. Nee pc eft in calo deut nofter,quap fubtra» *â¢' t**®â fto calo rumam pnefedepmtnides ; In calit enim G'tn terra,'omnia qux uoluit, facit. Nee iwil/gct opent«« fuit tanq 'm eit cotlocetur,ut tnaneat, fed'mfua itternis täte perp/lit,inquamanens: Omnia,quxcunq; uoluitt facit,'mcalls Gmterra.Keq^enimiam eusn porta» bant,ut ab eoperi po/ftnt,quando nipperent eum por» tare nonpoffunt. Erg) inquibus eft ipfetanq indigent tia cont'mtt,non ab eit tanS iniigns cont'metur. De fpeculo, Cap.XXXIII, Deut fupra quern nihil, extra quern nihil, pnequo e 3 nihil. |
DE TRINITATE DEO ET PATRE
|
^fkinlril^/^uémnihiLücui fubquo totum,cum quo totum:,in quo rotum. Deut 4 quo omniä, per quem omniä,in quo omnid.ï^eut cuiuf nosÃies ex^ cÃMtlpes eri^tiGT chdrit^ iun^t. Dn« quipetere iu^ besjCr inuemre frets,Gquot; pulfriitibus dperis. Deus à , quo auerti eddere e^,m quern conuerti refurgp-e,'m quo md^ lure conÃflere. Deus quern nemo dmittit,nifr deceptus. nemo quserit,nip ddnugt;nitus,iiemo 'muenit,nippurus et pur^tus. Deus que uefeire moriefl,que nojfe uiuereefl, quern fliernere periree{i,cuiferuire regndre eä.Tues ipfe deus meus,uiuus,et uerus deus,pins rex, mmis md^ gnus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ibidem in fine. Te deum,pdtrem ingfnitivm,te flUim uni^mtum, te /firitumfrnéhtm pdrdcletivm,fdnaam cr 'mdiuidudm tr'mitdtem unum deum, 'm mdgnitudme mfinitum, in uirtute omnipotentem, 'm bonitdte fummum, 'mfrpien^ tid'mexiÃimdhilem,'mconflliisterribilem,'miuditijsiu^ ' fluin,m cogitdtionibus fecretiÃimu,'m uerbis uerdcem, in operibits fdtuPum , 'm mifericordijs C0piofum,er§t del'inquentes pdtientiÃimum, ergi poenitentes pijÃtmü, femper idipft'm,£ternum dc fempiter!ium,immortdlem dtq; 'mcomutdbilein,quem necffdcid d}ldtdnt,nee breub tds locorum dngufldt,nec receptdculd ulld, codrtdnt, nee uoluntds udridt, nee neeeÃitudo corrwmpit, nee moefti perturbdnt,iuc Letd demulcent,cui nee obliuio toüit,nee memoria reddit,nee pr£teritd tranfeunt,nee ftitura fuc:: cedunt, cui nec ori^ 'mitium, nee tempora 'merementi, nee curfusfinemdabit, fed ante feculd, CJâ mfeculis, çy per feculd ineternu/m uiuis, cr eR tibi laus perennis,ey £ternd!glorid/u/mmd pote{lds,et flng^ar is honor,per= petti urn regmim,cy ftne ftne imper itmi,per 'mflnitd,zy iadeflffd,^ immortalidf£culaf£culoriim,Amen. Cap. XXXn .ecxlem lib. Deuj per nbsp;nbsp;Deus,qui fine mutabilitate tui,Ãmal cimilaire/ficis, pquot;ara(^fti diftenÃone compr£hendis, (S' bond qu£ iuuds, cr uim nuiij mold qu£ iudicas, qu£ iuudns remuiurds, et que iu^: diedns ddmnds,m his,qu£ diuerfo dijfonis ord'me,diuer fus non es. Deus,qui opera tud extra circumdas, zy m-^ trdreples,fupraregis zy infra lirs:,?y licet fls fuperior per potentidm,infrriortarnen per fuflentdtionem,exte^ rior per magnitudmem, mfrrior per fubtilitdtem, caufa fuperior cy mfrrior es,pne loco,ainplius pne laUtudme, ) fubtilis pne extenuatione, amp;nbsp;idea per molem corporis nunq cs,fed per incirctvmfcriptam fubftdntid}n,imnKn^ pbilitdtem, mcommutdbäis nature ntfrqu'dm dees. In lib. mcditationum,Cap.XI. Toto corquot; de Ct ore fan Aaamp;indiui duatrinitas conthuida. Te deumpdtrem 'mgenitum,teftliumnnigenitum, frflgt;iritumfdnâum pdrdcletu/m,fanibim et 'mdiuiduam tr 'mttdtem, toto corde amp;nbsp;ore confttemur, laudamus at^ beiwdicimus,tibigloria 'mfeculafeculorumtAmen. Cap. XXIX. eodem lib. |
O fumine, optitne, omnipotentiÃime,mifericordiÃU me,iuliiÃime,fecretiÃime,pr£fentiÃime,pulcherrime amp;nbsp;frrtiÃimeffldbilis lt;:y mcompr£henpbilis,muipbiPs Qin» nid uidens,immutdbilis,omfùd mt^dHs,immortalis,inoo cdlis,'mterminus,meircumfcriptus,nufquimfinitus,'ma eftimdbilis, meffedrilis, mferutabilis, immotus, omnia Dcus .omia tnouens,muejligibilis,mdicibilis, metuendus, atlt;^ terriç *«*« bills,honordndus dtq; timendus, uenerandus atq; reue* rendus3nunqudm nouus,nunqudm uetus,'mnoudns om» nid, ?y m uetuftdtem perducens fuperbos, GT nefciunt, femper agpns, femper quietus ,colligpis Vnonc^ns, omniaportdns fine onere, omnia implens pne inclupo* ne,omnia creans,proteffns,nutriens ey proficiens, querens cum nihil dept Ubpamans nee eftuans, z£lans cy fleurus es,poenitet te zy non doles,irafceris zy trans quilius es,opera nuitds,fld non conplium. Cap.XXXI. eodem lib. Te inuoco bedtd, ey benedi£hli,ey gloriofa, und tri* omio n» nitds,pdter,ey filius, ey flgt;irituffdn{lus,deus, dominus, ^eatam tn» pdracletuStchdritds,gratid£ommunicatio,gpnitor,^Hi* tus,regfnerans, uerivm lumen ex lunüne uero, uera iüu* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot; miiidtio,flms,flumen,irrigitio, ab umo omnia, per unum omnia,'m uno omnid,i quo,per quem, 'm quo omnia, ui* uensuitd,uitdà uiuente,uiuentiumuiuificdtor,unus a fl, unus db uno,unus ab dndgt;obus,ontnis à fe,omnis ab diltiro,omnis ab utroq-,uerdx patera^eritas plius,ueris tdsfrirituff. Vna erg) pater,logos, paraeletus effflntia. Mid uirtus,und bonitos, una beatitudo,â quo,etper que, et inquobeatd funtomnia,qu£cimq;beatdfunt,Amen, De verbis domini feenndura Ioan*= nem, Sermon. L V. VeritdtemcyuitdmomnishomocHpit,Sed uiam no omnis homo inuenit.Deum effl quondam uitam eternä, immutabilem,mteüiÿbilem,mteüi^ntem,fdpiëtem,fa* pientes/à cientemn,nonuîli etiam huius featli philofophi uideruns ueritdtem fixant, flabilem,mdecl'mabilem,ubi vmtvc dc funtomnes rationes reru omnium creaturaru. quot;Viderut qaidem,fld de longnquo uiderunt, fed 'm errore popti, uencrunt. CT idcirco dd edm tarn mognam ey 'meffid}ilém,ey Ikos tifiedm pojfeÃionem,quo uid perueniretur, non 'muene* runt.'tidm qui uiderunt,etiam ipp quontuuideridb ho* mine potefl creatorem per creaturom, fr^rem per fr* âurdm,frbricatorem mundi per mandum. Pdulus Apa* flolus tefUs ell,cui utilt;^ credà -e debent Chriftiani, ait e* nim^um de tdlibus loqueretur: Keuelatur ira dei de cats lo fuper omnemimpietatem,iTiniufiitiam hominum, qui ueritdtem miquitate det'ment. De verbis domini fecundum loanx nemjSermon.LIII, vitra locos corporales eA diu 'mitos,nemo earn tanq p, in/fideijs requirat.Vbi^ muipbilis zy mfeparabiliter eHvirraio-. adeft,non 'm parte maior,m parte minor,Sed ubii^ toto, nusq diuifa. c^uis uidethoc? quiscapithoci Cöpefla* mils nos,meminerimus q unde loquomur idud O' iUud, Qgicquid eAqdquot; deus e^piè credatur, fanHè co^tetur, ty quantum datur quantum potefl,'mefrMliter inteUi» ÿitur.Quiefcat nerbum,cefflt iiwgiM, cor ex(i(etur,cop illue |
DE TRINITATE DEO ET PATRE.
IX
|
»â¢Corintt jÿifg Kitetur.^ott tiitin iHud tale,quod in cor hominis adfeendit,fed quo cor hominis ddfcenddt. De verbis ApoftolijSermon.r, Quidefi,inquam,omnipotens deus i Quid nip in£lKa Deat om ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnid,ex-!â txceAititcii^^°^^lt;tgt;l?^^ttromnid?Omnem en'meredturd fudm tuTwa- Sapient.). excedit,omnem fdóiurdmpr£terit,uniuerfd prieceUit. Si enim g^u^eras mdgnitudinein, maior eft,à pukhritu^ dmem,pulchrior, p dulcedi»e)n,duleior, p Ãdendorem, li(lgdtor,p iupitidm,iupior,p Ãrtitudinem,Ãrtior,p pie^ t!Uem,clementior.Nu[ld enim ratio pdtitur, ut uelfÃÃurd fdihri fuo ie(iuetur,uel opus drtipci compdretur,pcut Ie* ÿtur in Prophea: Clui foecit Ãrtid,p)rtior eft,et quifx cit pulchrd,pulchrior illis eft.Sicduthuius unic£ deitutis pr£celpi inpgnidprtedicdmus.ut tumen non peut lud£i, fed peut Chrillidni,trinitittis diutnd myjkrid pdriter tedmur.Sicutenimomnipotens ineffdbilis pdter eft^ itdomnipotens, ineompr£henpbilis plius,iaetidin Ipirituffdnihis inpdtreetplio,indtfcretc connexus,ins ejfdbilisdtq} immenpK eft.Pdter enimiZX plius, rituff. unus omnipotens deus,unus in trinitdte,unus in potefii^te, unitds trmitds,fempiternA mdiepds, unu pos tens p omnid,et trinitas in unitute, etunitds intriniate copÃit,Sed tiec trinitas diuiditur,nec unitas fepardtur. De verbis Apoftoli,Serra on XIII. Qui pater eà in illa trinitate,no eÃÃlius,qÃlius eà in illa trtMiatejHo eà pater, qui Ãirituà eà in illa trb Spirituir.pa nitate,necÃlius eÃ,nec pater, fed Ãiritus pdtris, idem^ îubftSî^ü ÃiritusÃlj!j,ipfeeà enim unusÃJrituÃaniPus, et pdtris äi «quaiis. etÃlijcoetcrnus,pdtrietÃliocofubflantidlis,et£quAlis. Hlt;ec tota trinitas,unus deus,fumme bonus. Sermon. VI. de tempore. Vnicum cft Vtokdiilus qui unicïi nomen in deitate trinitatis eÃe nomen del/ Ãoconjjtetto'.Mit/ediifZwj^Miiwdwtyäw deitatempdtris â¢atü. jÃiritujJinHinonconÃtctur. propria nonÃM perfonArum, tres deos, dut tres domi^ nos,dut tres /Ãiritus conÃtetur. Sermon.XXIX.de tempore, |
Creddntur tres perfotue,fed «o tres fubfldntùe.QUd^ tiwn dut dd cÅleftis nature ordtnè perttnet,m pdtre, Oâ ÃUo,cr /ÃiritufditäoAtd confitendd eR und diumitdsatt filiuSfhoc Ãiritujf. itd etia quicqdeà fiPus in eo,q deus eÃ,quo fubÃdtid eÃ,quo £ternitds eÃ,hoc pdterj?oc Ãi* rituÃ. eÃ.Et quiequid eÃÃirituà in eo, q deus eÃ, quo fubÃdntia eÃ,quo £ternitds eÃ,hoc pdter eà e:trfiUus. nec pn^ldris putetur in trinitate perfona, nec triplex , . . 'mivnitattfubÃdtidjSeditaddpgneturplurdlitdfunitati, vmt *isquot;fè' nbsp;nbsp;trinitati fubtrdhdtur £qualitds. Et licet intromittatur paratio.vei in u^a diuiuitate numeroptds,no pt tamè recipiendd di^ nX'uoInpn uerptds.ïtaer^ fideliucordibus dijponêdus eft dei cub admittif, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â0 ddmittatur ut unitdte fepdtio,ut in trinitdte ps mixtio. Serm.XXXVIII.detpe. Plane er cr abfq^ omni dubitatione credendu eP:, pdtrem,C^ ftlium,et fptritumfan6lum,unumelfe deum Qutequia omnipotentê,lt;eternu, inconwtdbilem, ZSâ pngulushoru deus ä'hoc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnes unus,et pngulus quifq^ horu,ple^ fiiiâ.hoc fpi nA,crper/c(îb £ternAfubflantid. Quidquicqdeà pd^ tuuirjtt.sÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;efl,quofubÃnnti(( eftgt;qw letcrnitdd efijhw Ibidem. Vna er^ in tribus diuinitds,und eÃentia, und omni Vna aiuini potentid,GSâquiequid fubÃantialiter poteà did dedeo. yn, SiÃrtedefolopdtreinterrogitusp(eris,quid ptpdter i ReÃonde deus.lnterro^tus defäio,reÃondedetis.ln9 cftp«foni»lt; terrogatus deÃiritufdndo,reÃonde deus.Siinterrogi^ tus Ãeris pnuil de pdtre,etfilio,etÃiritufdnilo,no deoS fed deü reÃonde unu,omnipotentem, incomtnutdbikm* Sermon. XL. de tempore. iÃadedeodicimusÃdtres,quidnomuenimusmelius nbsp;nbsp;nbsp;aiconê qd dicamus.Tiico iuÃu deu,quid in uerbis humanis nihil Jeo.q»*» »tftiiw qd dtcdmus muenio.Ndm eà tue ultra luÃitidm, dicamus.ns dicimus in fcripturis,luÃu5 dominus,et iuÃitias dilexit. Serraon.CXXV.de tempore. tnnomiepdtris,etfilii,etÃirituÃunu confitemur deu, qd deus eà nomc poteÃatis,no ^pprietdtis.Propriu menpotefta nomc eà patri pdter, er ,ppriii nome eÃfiliofilius, nbsp;nbsp;pHct^sÆ** iPpriii nomë eÃÃirituifandhÃirituà Ude trinitdte Uiâ nu deu credmus,(X unu eÃe deu patrè, et ex uno pdtre filiu,q eà unius cu pdtre natur£,uniusqi fubÃantilt;e,amp; unius poteÃatis.Pdter filiu ff nuit,nö uolutdte,no necef ptdte,fed naturd. Sermon. CXXIX, si quis no dixerit pdtris,etfilij, CTÃirituÃ. unä db Anittiem» ùinitdtè,pdrê maicflatë,potentiA,undm gloria, domina îî^,',^n5 quot;re tionë,unu regnu,dtq uni uoluntdtê,anathemA pt,Si qs nbsp;nbsp;ynam a» tres per fonds no dixerit ueras,pdtris,ô'filij, CT Ãiri» tuÃanlii £qudles,femper uiuentes,oia continentes, uipbi lia et inuipbilia,ôid potêtes, oïa iudicantes, oia uiuifican tes, oia fociétes, oia qu£ faluanda funt, faluates, anathe* ma Pt. Sermon. CLXXXV. Ete^ roffbo,i}tquit,pdtrem et dliu paracletu dabit uobis,quà m benèfub titulo ,pmiÃionis, diÃinbhone aps 4gt;miirionis. pheuit trinitatis. Pdter eÃ,qui indicatur rogâdus,Eilius eÃ,q intelligtur roffturus.SpirttuÃ^ ,pmittitur à pa^ nitatis. tremittèdus. Sermon.VIII.de Sandis» Cred'mus Iuda;is,quid notus cdiquÃdo in lud£d deus, pfaim, 7f a Et ipp id negint, ^ter quod credimus,quia no patrem nouerunt,quifiliumne^nt,univmdonünu natura co« ns domina »miK teflatur,quid unus eà mundus. Vnit deum pgnb ficdt,quia und eà fides noui (3â ueteris teÃamenti. Vnu du«. Ãyiritufdnüugxdtid teflatur, quia unubdptifmu in no^ mine trinitatis,dum Prophet£ dicunt, ApoÃoli dudiut, Sermon.CLXXXIX.de trin itate. tiobis fuÃieiat feire de trmitdte,q dominus expones redignatuseÃ. Quèder^ dicitad ApoÃolos bdptizate omnes gentes,in nomine pdtris,ty' fHiÃetÃi» rituÃdn{li.Trid nomina audio, nbsp;nbsp;unu dicitur nomen.. Eton enim dixit in nominibus,fed in nomine, Tridno^ mina dicitfGT quomodo unu ? 1» nomine pdtris.G'Ãlà ^Ãiritttffm^unü e^,fedtrinitaseà nothen quoi Ji 3 diciturt |
1
DE CHRISTO, EIVS DIVINITATE.
|
amp;7paituff nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;domine pdtris dei, in iwmineplq dei, in no^ vnumnemi mine ffirituffdiiflidei. Edter,O'plius,O'ftgt;irituffdn= eft diuinita^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jiifittinifis, Sed requiris dmequos modo uno nomine,tres dppeüdntur.Eie[cio,0' libéré me nefeire ,pftteor,qdâ ChriÃus uoluitidicdre,hoc folu fcio, quidmhocChripidnusfum,qdunÃdeu'mtrinitdtcc'Ãp teor. Poft pauca ibidem. Perfonx in Qjtdndocunq; perfouds dppeüo,ro^ uos,ne me pu^ à iuinis non Ww perfonds honüiium dicere. E^perfondS in pdtre, ntquot;iiomms. P^t ffiritufdnflo no dico,qudp perfonds hominîi. Perfonèi pdtris dico,quid pdter efl,O'plij,quidplius efl, O'ffirituffdnfli,quidffirituftf. efl. Hon efl pdterplius, necplius pdter,necffirituff pdter dutplius. Diuidun^ tur enim proprietdtibus,fed ndturd focidntur. Poft pauca ibidem. Fidciibus Multd funtqu£ dicipoffunt,fed fufficidntpdelibus demyferio trinitdtis dudi^e, tatcaudiflc. In lib. de agone Chriftiano, Cap. XI. Suntdutem fluid quiddm,qui dicunt,Qndre nonpo^ dn'e^per^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;frpkntid deihominesliberdre,tupfufeiperet carnaiioné homiuem. O'ndfceretur ex fa:mmA,O'd peccdtoribus Rt deus gez °'^gt;dd illd pdteretur ? Quibus dicimus.poterdt omnino. niisitiinianff Sed p dliter frcçret,pmiliter ueftr£ ftiiltüùe diffliceret. lihiraifc. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dppdreret oculis pecedtoru, lumen eius utique £ternu,qdâ per mteriores oculos uidetur,mqu'mdtis më . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tibus uidere no poff'ent.üunc dUt quid uiflbiliter nos co^ monere digndttts efl,ut dd muipbilid pr£pdrdret,diftgt;li cet dudris, quid, no dureu corpus hdbuit, difflicet impu^ dicis,quidexf(jemittd. ndtus efl.Multum enim oderunt impuftci,q, concipiunt et pdriunt foemime: difflicetfu^ perbis, quod cotumelids pdtientiÃime pertulit, difflicet delicdtis,quod crucidtus eft: difflicet timidis, quid mora tuus efl.E.t ne uitid fud uidedntur deftndere, non m hoa mine dicitntpbihoc diftgt;licere,fed in plio dei. tfon enim 'mtelligUM, quid pteternitds dei, que honùnem ddfuma ppt. Et quid ipfd bumdud credturd, que mutdtionibiis fuis in prifrndprmitdtë reuocdbdtur,ut difcereinus doa cente ipfo domino inprmitdtes,quds peccdndo coüeQa mus,reflè fdciendo pojfe fdnAri.Udq^ plius deihominem adfumpptjO' in illo humdiM perpeffus efl. oflendebda tur itdq; nobis,ddqudftdgilitdtc homo fudculpdperuea nerft,etex qiiAfld^litdte diuio duxiho liberdretur.Hec mediemd holm tdntd efl,qu.itd no potefl co^tdri. ttdm quefuperbid fdudri potcfl,p humilitdteplij dei no fluid tur? Cap.X Vll.codem lib. Qui Chriz Ncc COS dudidmiis, qui pliu dei lefum Chriftu nihil dft fiiquot;- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicut,Sed itd iuftu,utdignus fltdpa dfl.'kdtanz peUdriflUus dei.Ethos enim edtholied difciplind mipt 'iTaudftïkâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;udneglorie cupiditdtedecepti,contena j.Corint.). tiofediffutdreuoluerunt,dnteq mtelli^renf,quidfit dei uirtits.O' deifdpientid,et m prmcipio uerbu,per qdâfra Joan.,. äa funtoid,etquomo uerbucdrofrflu efl,O'hdbitduit mnobn. Cap.X VIII, eodem lib. |
Hec f os MdiimiiStqui nouerü hoiniisèflufcepiffi di^ cuncÃlitt dei^ticq^ riAtu efjè de de f(xnitM,fed filfditi cdt nem imd^nem fimuldtd corporii humdni oftetidi/Ji âocct hum;^ uidentibits.'Nefciutenimquomodafublhntiddeiddmini a nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;a. lumpfiflen» jtrdns u^iuerfdm (redturd,mqutndriommnotiopolitt, tur^m,cum crtdmepriedicdntiftu uipbikmfolem,rddiosfuos per omnesftces Cafardes corpora ljgt;drffre,creosmHdos quanta v« GT fynceros ubilt;j; ferudre.Si er^ uiÃbilid mundd^iÃbi libtts immundis conti»^ polfunt,etnon tnqumdri,ciud* fordcsfpua tomdgiiâmuilibiliiet incomutdbilif ueritdi p Ãiiritad* nmid,p dnimd corpus fHfcipiês,toto homie ddfumpco,db omnibus eum mfirmitdtibus, nuUd fuicontdm'mdtioe li* Uberduit. nbsp;nbsp;nbsp;Cap. XIX. codem, N« eosdudidmus,quitrinitdtê(iuidem 'mund£terâ Chn^ftu« ndfubfluntid confitentur,fed hominê ipfum^qui tempos rdli dilpc(dtione fufceptui efl,dudent dicere, no hdbuilfe p«» hibwi. hommis mentem/ed (blu dnintdm ZT corpus,hoc e^,di^ cere,non frit homo,fed membrd corporis hdbebdt humd* M,Anmdm enim ejquot; corpus hdbene et befti£, fed rdtio* nem non hdbent,qu£ mentis efl proprid. Cap. XXIIir. Uec eosdudidnMs,quinegtnttdlecorpusdnirefur^ rexiffe,quAle pofitu e/l m monumcnm: Sienimtdle non Chniius re friffet,nà ipfe dixiÃet pofl refurreflionè difcipulis,Pdb c^o^on po pdte et uidete,quonid ffiritus cdrnè etoffdno hdbet,ficut fi'« quot;»onii ?we uidetis hdbere. Sdcrilegum eft enim credere dnm no^^ JVw j 4. ftrtim,cum ipfe pt ueritds,in dliquo ptiffe mentitum. Ueceos dudidt}MS,quine^nt ipfum corpus fecu Mtttit.fi, udffeincoeludnm noftru.EtcomemordntinEuinfflio, q^fcriptu efli^^emo ddfcenditincoelilt;,nipquide coelo Chriftusfua defcendit. Et ditun{,quid corpus no defcendit de coelo,no nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cj* potuiffe ddfcendere tn coelu. No enim inte'diÿtt, quonid corpus no ddfcendit m ca:lu,dns enim ddfcendit,corpus dut no ddfcendit, fed leudtu efl in coelu,iUo leudnte, qui ddfcendit. Cap. XXVI. Nfc eos dudidintis,qui ne^nt dd dexterd pdtrisfe^ dereftliu.E)icunt enim.TSlunquid deus pdter hdbetIdtus dextrumdutpniftrii peut corpord? Hec nos hocdedeo pdtre fentimus: Nulld enim frmidcorporis deus defini^ tur dtq; concluditur. Sed dexterd pdtris eft bedtitudo p-* petud,qu£ fdnflis ddtur: Sicut pniftrd eius refliÃime di trisbtantu* citur mtferid ppetud,qu£ impijs ddtur e^c.ut no in ipfo deo,fed m credturis hoc modo,quo diximus,intelli§ttur dexterd O' pniftrd,qd O' corpus Chrifti,qlt;^ eft ecefid, 'm ipfd dexterdftoc eft,'m ipfd bedtitudie frturu eft,peut A(^us dicit:Quid et pnwl nos fufcitduit,et pnud nos fe* Bphet*. derefoecit in cceleftibus,quis enim corpus noftrum non ibipt,tdmen ftgt;es noftrd ibieft. De Trin irare Iib. I.Cap. VII. Sed quid multd 'm fdnflis libris propter mcdrnAtio» nem uerbi dei,qu£ pro fdlute noftrd repdrdndd frfla efl, utnxdidtor dei O'hominum effet homo Chriftuslefus, cunJadota la dicuntur,ttt ntdioremplio pdtre pgnipcent,ut etid lt;t« perUÃime oftenddnt.Errduerut homines minus diligêter ftruunas uel 'intuetiixf aniKtrfum ferii ffripturiirtit^S' |
/ »VMANITATE ET dRATlÃ;
|
..c- ; ' nbsp;nbsp;tdquedeChrifloIcfd fecundu hominè dülAfuttt,id ei» 'â tu fnbflAntia,que ante incarnationem feinpiterna erat, er Ãmpiterna eà trans ferre conati funt. lS.t iüi quidè dicunt minorem Ãliuin effe quam pater eÃ, quid Ãrip» tumeÃipfo domino dicente,Pater maior me eÃ. Veri» lahta nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oÃtndit fecundum iÃum modü,etid fe ipfo mi» Phihp.x. norëÃliu,quomodo etià tw fe ipfo minor Ãäiis eÃ, qui femetipfum exinaniuit,formâ ferui aecipienst Ne^; e» nim Ãc accepit formain ferui,ut amitteret formdm dei 'm qua erat tequaUs patri. In fine ibidem. Ne^ enim iüa fufeeptione altern eorum, in alterum dataâouos conuerfum atq^ mutdtum eft : Ne^^ diuinitas quippe in hcrcticos. creaturam mutata eÃ,ut deÃÃeret eÃe diuinicas,nec cre atura in diuiniatem ut deÃÃret eÃe creaturat lohan-,4. - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Mr Clinft* uo nbsp;nbsp;Oportebat ergi ut auferretur ab ocults eoru forma nà kfut pu intuentes hoc folu eÃe ChriÃim putabät quod rus homo, «jciefcdt. Inde eà et iüud quod ait.Si dili^retii megau» lohan. »o. jeyetis utiq^,quonidmeo dd pdtrë,quia pater mdior me eÃfideÃpropterea oportet me ire ad patrem, quid dum me ita uidetis,zrex hoc quod uidetis,iellimatis quid mi^ ttor fum pdtre,dtqj ia circa creaturafufeeptue^ habitti t)ccupati,£qudtiatë qua cu patre habeo no inteüigttis,in de eà iüud,noli me tangere nodn eni afcëdi ad pitre me um.Taâus enim tanqÃn? facit noaaonis, ideoq^ noie» bat 'm eo eÃeÃne iutenti cordis in fe,ut hoc quod uide» bdtur tantumodo putaretur,dfcenÃoautö ad patre erat itA uideri,Ãcut lt;equdlif eft patri,ut ibi ejfetÃnis uiÃonif ,.Chor.K.q«*r«^f'^o/«- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cap. X. Tradcte Trodet itoq-regnü deo Zif pdtridominus nöjkrï'è* tegnuin'iieo fui ChriÃus,nb fc iiidefepdto ,nec jfiritufodlo : qmos res ad cón^ bottorü dthonu,et requief fempiternd,et gtudiü quod nit ncra^da p« ? duÃretur d uob{i,hüc ein Ãgnot in eo quod dit.tterü ui äaeae. dcbo uos CTgoudebitcorueÃrüetgoudiu ueflruin ne» ^°Aiciüiiis 'â0 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cap. XL ââ^d- ^fór nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iüaÃcundum forma deinequalis eü pdtr icr filiut mam'dcicft crÃgt;irituffon0lus,quianeutercoru credturdeft,fecun-gt; tusf^aut' nbsp;nbsp;dutëforma ferui minor eà pdtre,quia ipfe dixit,pdt lohan.)4' ter maior me eÃ,IJtinor eÃfe ipfoquia,de iüo dióium eÃ^ M«he?)x nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exinaniult,forma ferui dccipiês, tà inor eà Ãgt;iritufdnÃo,quidipfe ait,Ciuidixerit blafphemiam in Ãlium hominis dimittetur ei. Cap. XIL Math. 24. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fâora nemo feit nelt;^ dngeli in coelo, ne feit,quod nefeientesfa ^dnonvult citddeR quod tio ia fciebat,ut tune difeipulis iudicoret. ituhcitc. sicut didü eil ad Abraha,nuc cognoui,quod timeas de^ umÃdeil nunc feed ut cognofceres,quia et ipfo'Ãbi in iU Gm t. 3,zi nbsp;nbsp;nbsp;jpbatione tentationis innotuit.üam cr iüud utiq; di» Ãurus erat difeipulis tempe oportuno,de quofuturo ta. nicohferuiK wm nefcitwlwiMè (iominifui,noi Mtè |
dixi dmKos,lt;juilt;i omnid clU£cult;J;dHdiui 4 (Jdfre fneo,no* tifoeciuobK,(iuodnondu fxcerdt,fed quid certo faâu lohan.,4lt;i rtit erdhqudà üfacijfet locutin eÃ.lpÃs enim dit,mul* td hdbee uobii dicere,ftd rto potejlis portdre modo. In» terquieamp;intelligitur,^ de die,GT de hord. Cap.XIII. Videbutinquèpupugeruttcumenim crboni,Z^md^ Waiï^cî rî liuifitrifuntfiudicemuiuoruC}' mortuoru,proculdu- vide^ bioeuuiierenonpoterutmdli,nià fecundu forma,qud mahomiwg filiuf hominif elî,fed tamê itt cldritdte,in qua. iudicabit, nô in humilitite in qud iudicdtus efi. C£terü iüa deifor mdm,in qudeequdlis eH patri^iroculdubio impij no ui=^ debunt. Hon enim funtmundi corde. 3edtienim mun=â Math, p do corde quoniam ipà deum uidebuni, Libro.II. Cap. IL Mmdollrind noneRmed,fedeiutquime miÃt,Ãc itt lohan,r. telligdtur,dc à diihim Ãt,ego non fum d me ipfo,fed ah * ipfoquime miÃt. Cap.V.Eodeftî Libro. Ordoquippe tempu in dternd dei fapientid Ãne tem^ ciitiftâ «M» pe eÃ:. Cum itdq^ hoc d pdtre,C?'Ãlio faéhtm effetyUt in cif cir« mir. cdniepiiM dppdreret,cogruenter di^us eRmijfui iüe, ^ââ^â'jpp, qui in ed corne dpporuit,miÃjje oute iüe qui in ea no dp^ tu«. paruit. Detrinirate StC vnitaredei Cap.VIL Ad unitatem etiam pfome ChrifU^ut omnid humana pertineatÃc ut in Chriflo cdriic CT diuiniatem tatum modo coÃtemur,quando quidccum penderet in lignent dit, Pdter 'm manus tuas comedoÃiritum meum,hugt;na pia?m^ây. numÃirituminteüi^mus Ãlium conicdaÃe pdtri,quod nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- eR dnima.Audiamus er^ ChriÃim ad hue plurd exè» â pla de anima fua comemoraÃe,triÃis eà anima med uf» q^ ad mortem.PoteÃate habeo ponendi animam mcd,amp; iterumfumendieam,maiorem charitatem nemo habet, q ut animam fuam,quis pro amicis fuis ponat.Et de hac etiam dicitur in pfalmo. Quonianon derelinques ani» mammeamin 'mferno,necdabis fanóbmtuum uidere corruptionem. Kis huiits modi fanëbirum feripturaru teÃmonqs,Ãtemur ChriÃü carnem,animam quoq- hu» mandm,uerbo unigenito coaptaÃe, quod eÃet una per» fonA,ut ChriÃis eÃ:,uerbü ZT homo, fed ZT ipfe homo, animAZrcdro,Etideo Ãcinteüigendum,gemitu⬠fubÃa» ti^,diuintefcilicetethumanee,dcperhocChriÃus,uerbu loha«. p anima zy'caro,ut ipfe ex anima humana conÃet ZT car i.Tium.»* ne,tantum didü eÃ^erbum carofaüum efl,quod à di» ceretur,uerbü homofadu eÃ,de quo homine aptiÃime didüeÃ,unus mediator deiethominum,homoChriflut lëfits. Deincarnatione iierbijibro I, Cap. XIX. Poft hüte uero copetenter ddmonebimiis,de aduentu corporaUzy 'mcarnatione ftlij de in quo non ita fen» tiendu eft, quod omnis claritatis eius mdieÃ!is,intrd bre» utÃimi corporis clauÃra conclufa Ãt, ita ut omne uerbti ; d(i,etfdpieiKi4 eiw,acful^SMlis uerias,dut uita, uel pdtre |
DE CHRISTO EIVS DIVINITATE,
|
patfint diuulfd pt,nel tntra eoporis iüius breuitatem co^ e^i^^nmferipta, ne ufq pretered putetur open carnationï dtdjSed intCT utTuq^ tdtn pieOtis debet eÃe confeÃio, ut tndiuitd.quot; dliquiddeitatisinChriÃodefuiÃecreddtHr,etnul^ Id penitus d paterna fubÃdtia,qud; ubi^ cÃ,Ã{ksi pute» tur diuipo, De fide adPetrnm.Cap.XIII» BirmiÃime kne,e^nullatenus dubites,unam ex trU nitate perfond,ide{l deiÃliu,qui de natura deipatris fo^' lus ndtus eÃ,e:y' unius euifdëqi naturne cii patre eÃ, ip^ fumin plenitudine temporis ,fecundu fufceptionë fon mlt;⬠feruilis,uolantdrie in uirÿne conceptumjCf de uir^ ^ne nAtumjterbu carnéfaób(m,ipfu quoq eÃe qui eà Chtiftnm fentialiter natus eà de patre, GT eÃentialiter conceptus tx virgine cÃ,ndtusq; de ttirgineÃpfumq: unît eÃ, cr unius natui narum non ' r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t r i vci r^cumuirgneylt;luti!ittdâ¬dcop(itrâ¬iintci(ecuU f-unad^ tarnme,Zäâ ante omnescoUesgenerauit me, de quo etiam Pro'ucrb. 8 tiixü ApoÃolus,Qttidcum uenit plenitudo temporis, Catxtuï.4. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fuum,faâumexmuliere,faëlHfublege, Cap. XIIII. Ibidem. Chriflus nbsp;nbsp;nbsp;'BirmiÃime teiie,G'nuUdtenus dubites ChriÃüÃliu ver^m noz dei,pcut dc dco patTc plenïl pfedüq; deÃ, ita de uirgtne nMtre,«erM pfeduq; hominègenita,ideÃuerbu deu ha^ rationicm l,ëtê,fciîicet ptw peccdto,uerd noÃrigeneriicarncet a-â â nimä rationale. Cap. XVI. Tirmijfime tme,et nuUdtenut dubites,deï uerbu c[uod Verbs Ju' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in ccfuÃbiliter pmAiiere, as h abet na nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diuiiidfduà hdbet CU pdtTic cÃmuiic, fecunduiti turasintóz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;..r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â lt; fufibiiitirE qud dicit ; Eg) ez plt;tter unulumui,Z^ (jui ^ne uidet^ui» ïoTii quot;T nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;neü,C^ eg) j» pdtre,â¬t pdter in mc cft/e^ Hcbïcr.' cundum c^udm ,tu)n dicitdpofiolui.J^kndorè gloria,et Mohan.) 4. l'ubfluntiie dei. Alteram uerà humind,fecundti qua ipfe dein in carndtus dicit,pater maior mc tfi. Cap.XVII. Eodem libro. V erbnm nbsp;nbsp;Virmi/Jimc tcne,et nullatenin dubites^deu uerbu edr^ dunnitadT nèfdiitu,und hdberc diuinitAtis fuaedmisq; perfonam. carnifip nbsp;nbsp;nbsp;lyeiti cnii» uerbü pletiü natur a humand,ita pbi ueracit. pwionam. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dignatui eft, CT permanente diuinitate fud,itd uerbucarofailueftiUtquAuii naturaliterhoc nonpt, uerbu quod caro,quiaduaru. naturarÃjUeritat manetin Chri/h : Secundum una tarne perfona,idem uerbu caro abipfoperetmdterme conceptions initio. Deui enim uerbu,no dccepit per fond homins,fed natura, ternApfotiddiuinitdts,accepit temperalc fub/lantiam cdrns,unus eÃ: cr^ Chriflus uerbu caro faäu, quietia ex pdtribus fecunducarné,et fuper omnia benediâiu 'm feculaiVnus tefus,cui O'pater didt,ex utero ante luci^ praim.,09. ferumg:nuite, VbipgniÃcatur anteomne temputpne tiicc.*. initio £((f,id natiuitof. ynui Icfis de quo CT Budget Pfla dicit,quid uoedtum eà nomen ciui iefus, quod U03â catum eü ab anfflo,priufq in utero conciperetur, C2to Chri Cap.X VIlLEodcm libro. eiquot;on eft nbsp;nbsp;nbsp;firmiÃime tene,ey nuHdtenus dubites, non edrnem |
concept» à ChriÃ^vie diuinitate c'oeeptu in utero uirginii print fufeiperetur Ãuerbo,fed ipfunt uèrltm detl/fn,furl edffttt dcceptione coceptu, ipfamq^ cdmê uerbi incarndtionit conceptam. Contra fermonê A rfianotâ. Cap. VIE VnaquippeoÃendit eÃe per fond inutraq; ndtura, rnaperfo^ hoc eà dei et hominif,ne p duat fdcit,quaternitM inci^ ^in vu»^ pidteÃ'e,no trinitas.c^u^Dnid ita^gemminAquidè fub^i uati«», ÃAntid,fed una perfona eR,proptere4 quod diâu eÃ,de feendi de ccxlo,refertur ad dei excellentid,quod uero ad iunôlum esi, no utfaciam uoluntatè meam,propter A« ddm,quifoecitfuam,referturad hominis obedientiam, utrumq; dutem ChriÃus,ide{t dets nbsp;nbsp;homo, tdmê obe^ dientid in illo,qu£ cötrdria eÃin obedientilt;e,primi ho* ff minis,fecunduidquodhomoeÃcomendatur. Vnde ait Ap^us,pcut enim p inobediëtid unius hois, peccatores eonflitutifunt multi,ita nbsp;nbsp;per obedientiam unius ho» minis,iuà conPituentur multi. Cap.Vni. Contra cundem. Halle unitdtem perfon£ ChriÃitefudomininoÃri, PaufusexM peex natura utraq^ c'0Ãante,diuina fdlicetatq; huma^ jJj°,^X*hz na, Ht quibuflibet earn uocabulu etiam altertimpartiat, »ââ'nâ »os CTdiuinahumane,huinanadiuin£, beatus oÃendit ApoÃolus, ubi nos cd ad humilitatë mifericordêp Chri üiexhortareturexèplu. Hocfentiteinuobi5,quod oâ in ChriÃo lefu,qui cü informa dei eÃet,no rapinam ar» bitratuse{leÃe,fe!!equaledeo ; Sed feipfum exinaniuit formam ferui dcdpiens,in pmilitudinè hominis fadust Ãquot; habitu inuentus uthomo ,humiliduit fe ipfum failus obediens ufq; ad mortem,mortem autem crucis. Contra ludeos, Paganos, Arrianos» Capif.VIlI. Aequdlisplius cupatre creans anfflos,lt;equaUscum »q, laiitatis patrefades homines,iequdliscHpatrenouu coÃituens fâ mudu,minor patre perditu ire parans mudu. Aequalis cüpdtre,uitd largiës ceternd,minor patre,morte fufd^ piensnoÃrd. Ibidem. Cap. IX, ChridiMiYz AcceperittabiUodifdpuliutfacerentmulta,?^'mag cipuh quZ na miraculd,etfaecerunt, nee tamë quifpid predicatur, autcrediturdeuir^nenatusjdutdeÃiritu faniheon^ fÅcerstmj ceptus,nip tile unas qui creator tempu,inuentts in tëpe eà etid ipfecredtus,fufcipiens qua integrdformauerat virgmenax humand natura,utpipfum quodamodo redëptor noÃrà repdreret ruind.'Et hic deiÃlius et hominis filius, ex teromatris.ldëipfeunus chriÃts, qui,peeÃit ex utero nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' uirgindli tanqÃ^us de thalamo fuo. In quo utero Ãi» ritdles nuptiie celebrdta, deus coiunibts eà carni, et ai ro ddhept deo,ut eÃet unus ChriÃis, etX totus homo. Ibidem. Bthacnatiuitaspturbat omnë co^tationehumanS. NitiHtt» quonidm uirtus eÃearn operatadiuind. Primu itaq mi â raculum,magnum huiusmediatoris,^^ pngularefuit, *â»*'â »«ân? quod pc ndtus eÃ,utilie qui ueniebatmultos docere,fdfâ cere mirdculd,quia ipje p fe,^/ per illos faciebat,habe* retttmödliquid^riuqui nihil ufurpauerat alienum,. E-odei» |
DE CHRISTOEIVS DlVlNlTATE
XI
|
Teftimo.» nil prophe tanim tiUo nianiiatis Clirifti. Elïi.r. Eodcfti libro.Cap.XJ. Dic ^faid ttlUmonium Chri/b^Ucce inquit uir^ 'm utero concipiet cr parietÃlium, CT uocabis nomen eins Emanuel quod e/i interprieatumnobil'cu deiK,accedat amp;nbsp;aliiK te)iis,dic e:}quot; tu Hieremia telHmonium Chri/b, Bwuch. ). Hic f/l inquit deta nojkr^et twn lelliinmbitur dUia illo,qui inuenitomnem uiam fcientilt;e ,cr dédit earn ïa^ cobpuerofuo,crifrdheldileihfuo,Poft hæcin terris uifus eft,?:^quot; cum hominibus conuerfatus eft. Cap. XII. Chrifto nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Daniel,dic de Chrifio quod nofii cü ue^ P rtfente cef ncrit,inquit ,fanilus fanâoru, ceffabit un^ho,ipfe efi la, Danb nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;abfcifus de monte fine manibus concidentium. Cap. xvir. Caro Ctiri fti poftf rio rajici, Exod. ;}. Lucc. 2. Non incongruenterexperfonadomininoÃri lefu ChrijU prxfiguratu [blet inteüigi, ut pojkr iorum eÃK dcapiaturcaro eiusjuquade uir^ne natus eÃtZ?quot; mor tuu^iCtrefurrexitfiue propter pofkrioritatem mortis litatis pofteriora diSiu fuM,fiue quod eum propè finem feculi coeperit, hoc efi pofierius fufeipere dignatus efi. , Libro nil. Cap.V. Chriftâeoz Oiilluo euim Cdkiidas RpriUs conceptus Chriftus dUââ pairis fretJitiu-j^Ko e:j paffiis. Natits autem creditur oilduo 3c cun Cdlendas Idiuidrii. K;,. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cap. viir. lama^â'na nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;âPf^ fiHus dei^uerbum dei, CT idem ipfe meSidtor â tns. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dei GT hominum filius hominis,£qudlispdtri per diui=! â SbiTorat° nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uniatem,Gr particeps noflri per humanitatis fu^ ' homoâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;intrrpelldns pronobis, per id qu6d ho^ ,. Thim.i. WO erdt,nef tarnen tacès,quod deus cum pâtre unà erat. Caj. XIII. Nd)« (j«i poflet «o morifi nollet,proculdubio quid uoluit mortuusefl , ey ideo principdtus dc poteftates Coiiof.i. expoliduitflducidliter triuphas eas in femet ipfo.Mor^ monuu^eft nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tino ueriffimo facrificio pro nobis oblato, quiauoiuif quicquid culpdtà erdt,unde nos principatus dc potejh--J[\oiiia. 8. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;... |
tes ad tuendafuplidaiure detinebatipur^uitiaboleuit excinxit^.ZT fua refurreftione ÃM noua uitâ,nos priede/K natos uoeauitdfoeatos iuÃificauit,iufiificatosgloriÃca^ uit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Libro.XllI,Cap»XVlI. Sunt aliamultA,qu£ in ChriftiincarnAtione,qu£ fuperbis diÃgt;licent, falubriter intuenda atq; cogtanda ' funt^QuorueflunitquoddemonÃratuefl hominùquem locum haberct in rebus,quos eondidit deus, quado qui^ dem (ic deo coniung potuit humana natura, ut ex duo* bus fubflantijs fieret una perfona cni Prxcipiii ⢠Ciirifli in carnationis Ttihtas. ut per eandë rdtionalé creatura fuperaretur diabolus,^ Ãâf'â«b» fe fuperajfe gdudebdt, et de ipfo ^nere uenientê, quod gpnus ori^e uitiatd per unum tenebat uniuerfum. Et poft pauca. ChMogra nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;utg^dtid dei in nobis,fine uÃis prtecedentibus tia del nox »Kritw 'm hominc chrifto comendaretur, quia nec ipfe, datur.â¢'quot;^ tantduniatedeo uero coniunilus,und cum illo perfb^ ^na,ideft ipfe homo d/fumptus,mox ut homo etidm deus filius deifieret,ullis eft pr£cedentibus meritis afiicutus. Percreatu^ Ibidcm poft pauca infine. Pertinebdt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ad iuftitiam bonitatenup, creatoris» De inquifitione trinitatis. C. imerro^tur-.Siunafubflantiaefl pater crfilius,GT [fiirituffdnâus, quare folus filius incarnatus dicituri j quot;ââ'g Relfibfio.Quiddlia efipfonAfilij,alidpdtris,dlidJftiri^ quot;andc^Z» tuflanëh.Etfold quidè pfona filij incarnata e^l,opate ta mêeddëincdrnAtionê,totafdnëbtitrinitdte,cuiusopafut optrara cit 'mfeparabllia. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ibidem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;watrmi«. Interro^tur dum in f«mbolo catholico cdtari folet, nbsp;. deifiliude)fgt;iritufdéh,et l^aria uirgnc incarndtü,qua re «o diciturfilius flgt;irituflanëii,ficut dicitur beatie uir=i dteatu» ^nisi E.e[fibfio,No utiq; pc de illo,ficut de ida natus efl unftc pot« filius dei, De illa fiquidë, idefi [anëht Hir^n£ natus eft à filius dei peut de matre,non de illo,idefi fiiritufanëh pi ritu fanftc» cut de patre,ne duo patres dicerëtur in fanëb, trinitdte. Poft paiica ibidem. D. Vtrudiuinitas cis carne cocepta,etnata,etpdfldeR, ytnimdi» cr aetera qu£ humanitatis propria effe nofcutur? Re* ââ¢ncconâ fljopo.Vtiqs diuinitas fu£ çdrnis coceptione cocepta eft, et natiuitdtenata,feiifitq^pdrticipatione humai dffeéïus ' mortem, qua' fiibtefufceperdt,nb nAtur£ fu£ potentiam perdëns,per qua cuëkluiuificat.Et ipfe auëhr qui Jfiots natus ell,fl)Ãtèpalfus cft.Eft idë opus,quid utrüq^ unus, licet non alio cogente,folus tarnen ipfe perpetitur, falua nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' diuiiutdtis impdflibilitate. De leflentia diuinitaris. O. Et iccircû deifiliu fecundit(ubfiamia diuinitatis fiilt;e in^ Ugt;fibtlè,mcorpeuetimortalê et ineircu/criptn,noscrede re etcofiteri oportet.luxta humanitatèuero uifibilé,cor invifibnis. fioreumjocalem,atqi omniamenbrahumana ueraciter ^anïtatcm habentemercderecouuenitCfconfiteri. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vifibiüs, lo LibroX. de ciuitate def.Cap.XX, nbsp;nbsp;poreus. Vndeuerusiüemediatorjnquâtuformaferui acci* piès^diatoreffe(hiseBdeietbominu,homo Chrifliis b'rhte.»« lêfus,di in forma deifacrificiii cupatre fumatjeum quo untis eft deus, tamè informa ferui facrificium maluit eà nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â â feq fumere ne üel hae occafione quijqua exiHimaret tui ciirift» fa» Iibct faerificadà effe creaturlt;e, per hoc ÃT facerdos efi, ipfeo[ferens,ipfeC}'obldtio,cuiutreifacramètuquotti3 obiatio, dÃMU e[fe uoluit ecclefi^ fdcrificiïl,cu ipfius corporis ip fefit cdput,cr ipfius cdpitis ipfa fit corpus, tâ ipfd per ipfum,q ipfe p ipfam fisetus offerri.Huius ueri fdcrific^ multiplicid,uarialt;p fignd erat fdcrificia prifcd fdufhru, eu hoc unu P multd figurdretur,tdnq uerbis multis res una dicerctur,ut finefitüidio multScbmendaretur,î1uic fumo ueroq;facrificio,cuih fdcrificia falfacefierunt» Eodem libro*Cap.XXlX» Grdtid dei non potuit gratius comendari,q ut ipfe tt* Gratîi ad nicus dei filius in fe incomutabiliter manès, indueretur hominem,Gr[}gt;emdiledionis fu£darethominibus,ho^ uâesmen» mine medio,qua ad ilium, ab hominibus ueniretur,qui , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;erdtimmortnlif n m(trtnlibns,'mcvmutttbi^: ciniftum, {t( à m |
DE CHRISTO, EIVS DIVINITATE,
|
Minbilis miribilitcr n.itus eft, iii ab incomutiibilibut^uflus ab impijf,beatus 4 tniferis. Ibidem. An forte uos offèndit inufatu! corporif partut ex uirp^ne ? Negi boe debet offcndere,imQ potiui ad pit eattnt fufcipiend^n debet ddducere,quod inirabiUi rAbiliternAtus eft. Eodem libro.Cap. XXXII. âºrat/rXiS nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Chri/Jiis quippe tn carite uenturiti, etT qua; in iHo, atci! priicn nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cldra perfeéla funttatói in eiat nomine implea,poe rtoncm Sc nttentia hominunt,ey^ 44 deunt couerpo uoluntatum,rei n^Th'im nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iulbtia;,Ãde{ piorum, cr per extèii funi uniuerfum orbem in ueram diuiniatè inultitudo credent pÃefau con nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fimuldchrorunt, demon üq; ftjgt;uerflo,et a-» «Jixnuj. tenationibuf exerdtatio^roftientium pur^tio, O' liber atio ab omni malo^ià j dies, refurredio mortuo^ rum,focieteais impiorn, icterna damnatio,regnumqi ac» ternuglorioÃffim£ciuitatis deicon/ffcibtm tiusimor^ taliter perfruentis, in huius uie feripturis pnediékt at» promilfa funt^quorum ta multi impleti con/jgt;icimus, ut reda pieate futura efTe caetera confidamuf. XXLLibro.Cap.XV. Vnieuf enim natura deiÃlius^propter nos miferit cordiafaihts eft Ãliiis hominis,ut nos uatura Ãlij homi^ Incîtmtia nis,Ãlif deiperUlumgratiaÃeremitf.ManesquippeiUe nit Chrifti itntnutibilis,naturamnoftraminquanosfuftiperet,fu-i litaj. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jeepit 4 «obn,cr tenax diuinitatisÃi£,notir£ inÃrnu^ titisparticepsÃtchts eft , ut nos i« )«d«K comuati, quôd peccatoresinortilesq; fumtis, eius immortditatis Rom», f 0* iufliti£ participatione antittamus,et quôd in noftra natura bannfÅcit,impletifummo bono indus nature bo nitate ftruemusftcut enim per unü hominè peccatem in hoc ta graue malu deuenimus,itaper unu hominëei^ undéq^deu iufliftcatê,ad idud bonu ta fublime ueniemus, De Miificalibro. Vl.Cap.lIir. Natiu par nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;humanitui,et patitOâ mori uoluit Chri^i fus amp;nbsp;tnor Ãus.nihil horummeritus,fedexceüentiffima bonitate, ttusamp;mha utnoscaueremusmagisfuperbiamtqua digniffime in horûmeriz iftictecidimusq contumelias quas indignus accepit,et animo £quo mortem debitam folueremusft propter nos potuit etiam indebitamfuftineretOquot; quidquidfteretius autpur^tius intaUfacramennto afandisO'meliorù: bus inteüigipoteft. £r^ animam in carne mortali ot perantem,paffîonem corporum fentire,non mirum eft, DefideÃCfimbolo.Capi.VI. Soletautem quofdam offendere,uel ipfos gentiles ^înhà ncs* nbsp;nbsp;hereticos,quôd credamus ajfumptu/m tcrrenumChri piuiofopiio Ãi corpus in coelum.Atff utiles plurimiqi philofopho^ o'tfcnXnt ruin argamentis nobifeunt a^efolene,ut dicant^terres-noftras enim ferip» adfccndiflTc turos nö noueruitt,nec fciunt quoinodo dtilu pt, Scmi* ïÅ'iunbcorpus animale,furget corpusJÃiritale. i.Chor.,;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Poft pauca ibidem. |
Htec eft immutatio, de qua dicit apoflalus, omnes refurgfinus/ed nonoinnes imnmtabiinur,quant imtw» tationem non in deterius, fed in melius peri ctocet ettnt dicit,Oâ nos immutabimur. Sed ubi O' quomodo pt in caelo corpus dominicu,furiopfpmum O' fuperuocaneu a.nih m eil qu£rere,tantummodo in caelo effe credendum eft, çâ Non enim eft fra^litatis noftr£,coelorum fecretadi;» fcutere,Sed eft nopr£Ãdei,de domiaici corporis dignb. tate,fublimia O' honefta fapere. Eodem Libro Cap. VIII. CredimusetiatnChriftuminde uenturumcônutf Quidp«/ nientiffimo tempore,O' iudicaturumuiuos Oâ mortui os,Siue ifts nominibus iuftoquot; pecaatorespgniÃcentur, mtcii gär puequos,tune ante mortem noftram in terris inuen=^ turuseft appedati funtuiui,mortuiueroquieiusaduè tu refurreóïuri funt ,h£c dijÃenfatio temporalis non tantum eft, peut iüa ^neratio fecundum deum, fed etiâ fuit Oâ erit.aam fuit dominus noflrr in terris. Oâ nue eft in ccelis,et er it in claritate iudex uiuorum atq; mor^ tuorum,itaenimuenietpcutadfcendit,fecudum auólo^ ^cto. ritatent,qute in allibus apoftclorum continetur. r.x hac itaj^têporali diftèfatioe loquitur in apocalipp ubiftri» ptu eil:H£c dicit qui eil et qui fuit,et quifuturus eil, Libro I. De Gericfi ad literam Cap. XXXIII. Etchriiliquidemanimamueniffe ufq^adealoca, Chrifli anl inquibus peccatorescruciantur,uteos folueret a torlt;^ ît.^cpld*î® mentis,quos ejji foluendos,occulta nobis fua iuftitia iu^ « lt;gt;bi peex dicabat,nonimeritocreditur,Quomodoenimaliter ac- *juaaHnf cipiendum pt,quoddiâttmeP. Qtiemdeus fufeitauit J* ex mortuis folutis doloribus inferorum,quia non poter Atto.*. r4^ teneriab eis,non uideo, nip utquorundam dolores apud inferos eu foluijft accipiamus, ea poteflate qua do minus eft, cuiomnegenu fleititur, cÅlePium, terrer ftrium,O' infirnorum,per quam poteftatem etiam idis doloribus quos foluit non potuit teneri O'e. De fexquæftionibus contra Paganos qiiæftionell. Quidreftiondebune,p excepta ida aîtitudine fa» pienti£ Oâ fcienti£ dei,ubi fortafte aliud diuinum conr plium longé fecretius latet,pne pr£iuditio forte alia* rum caufarum etia,qu£ 4 prudentibus in ueftigari qu£ rut,hoc fodi eis brieuitatis caufadn huius qu£ftionis dir ftgt;utationedicamus,Tuncuoluiffehominibus apparere Chrift»» Chrififim,O' apud eos pradicari doilrinam fuam,quar porcillo (K lt;io feiebat.O' ubifeiebat effe,qui in eumfuerit creditu* ri : Mis enim temporibus O' his locis,quibus euangtli-r um eius non eil pr£dicatum,tales omnes in eius prædi* cationefutureseffepr£fciebat,quales non quidem ont nés,Oâ tarne multi in eius corporali pr£fentia fueruw, quiineum nee,fufcitatis ab eo mortuis credere uolue* runt,qualis etiam nunc multos uidemus cum tanta ma* ' nifeftamp;tionedeidocbpledtur prlt;econia prophetarum, node adhuccredere,Oâmalle humana ajiutia repfkre, q tarn pr£clar£atq; perfficu£,tamq;fublimi O' fubli* niter diffematse diuinse credere au^ritati, Deff-«tia |
divinitate, et gratia?
xn
|
De gratianouiteftamenti ad Gaii.4) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Honoratum.Cap.lII. temporiî, utg^dtid qutC prietate he occ«iftiix(ftlt;r M uctcri tefidmentoAdm reueldretur in no ^{,âmùlî'c' UO, MiÃt deus filiumfuHm,fdâumexmuliere,qHo no« Im nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;proprieate Hebrdicte linguie,omnis faemind nun^ cupdtur,Ãneuirointd^,ÃueiAmmixtA. Quem dutê filium miferit,fieri ex nudiere uoluerit, qudntus iHe de^ VS Ãt,qui hdnc humilitdtem pro fiilute fidelium fufcipe^ redignAtuseÃAitdgnofcAs,nunc dttetuie Eudngelium, {|f«f in homine,proprio quodArtt amp;nbsp;pnÿtldri modo. Inlibro qui Enchiridio vocatur ad Lau* rentium.CapXXXIIlI, Cap.XXXV.Ibidem. in principio erdt uerbum Cfc, Hie erff deus uerbum ⢠Proindc ChriRus lefus dei flius efl,et deus et homo j(,h2. y dei,per quod fdäafunt omnid,fiiius dei efi, non comutu nbsp;tH-J^eus dnte oid flt;eculd,homo in noRro feculo .Deus bilitrrmAnens,ubiq;priefens,tuiüocldufusloco,n£cpdr â ' ⢠tidliter per cuiiibiidi^ufiK ,tdnq minorem pdrtemhd^ bedt in minori loco,Z3' in mdiori mAiorem,fed Mq; tos tuSAitq; itd non dbfens etidm mentibut iinpiorum,qud^ vis eu no uidednt,Ãcut nee ifld lux uidetur oculis pra^ fenatdcoecorum ejc. Chrin.« . Cap.IX.Eodcm libro. ptrfeqocn Vtigtur cxemplocArmsju^ ClmÃus exhortd^ mÃrtîpcrz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fideles fuos,tempordîem pro eeternd foeliätAte co^ tuiit.ntnos tcmnere,ufq;Adfnortempertulitperfequentes dtq^fe» turâumprr uientes,cr qudfi uiéh cr epprefio fuperbc iüudentes, ncre profÅ ^^diP^â^^^^â^^'^Ã*âttnrefufcitduit,e^ difcipulorii iicità u£tet conÃebtihuscr contdil^us reddidit,eisq-, uidentibus ddÃendit in coelumÃpfos lt;edificduit,et quid expeeiäre, quidprlt;edicAredeberent,euidentiffimAueritAte demon ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãrduit.lBos Autan d quibus tAntd mdLt u/q;dd mortem pertulerdt,quAà de iüofuperdtoetextinäogloridtes, in eA opinione dereliquit, Cf qitifquis eorüf^te ater» ndfdluus fieri uellet, hoc de iüius mortui refurrefhone crederet,quodhiqui uiderutÃgniscoteRdtibuspradicd verMt,et nbsp;cd pradicdtioe Ãmilid ppeti no dubitduerut, Deprxfentiadeiad Dardanum Cap. XVII. Myiicria Nöà eà deimyÃerium niÃChriÃus, in än Chriftâ oportet uiuifiedrimortuos inAdÃ,quid Ãcut in A» ,.Cor:,;. dîocfznor/tttttMrJîcCTeMCfcnylo oès uiuificdbutur. Deprxfentiadeiad Dardanö.Cap.lI. Seouidum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dubitdre ibi nunc effe haainem ChriÃu formähu'z lefum,unde uenturus eÃAnemoriterq; recole, Cffideli» Chr^s in tene,ChrifiiAnAm (onfeffionè,quoniAm re/urrexit à codoeft. nurtuisAtdfeendit in coehim,fedet dd dexterü pAtris,nec dliunde q indeuenturuseÃ,dduiuos mortuos^ iudi» cdndos. Et Ãc uenturus eà iÃA dngelicduoce teÃdnte, quemddmodum ire uifus efl incoelum,ideà in eddècdr» nis formd dtq^ fubÃAntiA,cui profeâo immortiditAtè dédit,ndturà nô dbà ulit. Secundu hdc formA,non eft pu tdndus ubiq; diffufusjcduendu eft enim,ne itddiuinitdtê ad flrudmushomisAtt ueritdtêcorporis duferdmus.îüo â eà Autem confequens,ut quod in deo eft, itd fit ubiq^ ut deus.HAmCrde nobis uerdcilfimAfcripturddicit,quod in Ulo uiitimus,mouemur,cr fumus,tKc tdmen ficut iüe, ubiqi fumufiÃd dliter homo iüe in de(i,quonidm dliter et |
Udm nihil nAturlt;e hum Ante in iUA fufeeptionefds eft chriftum dicere defuilfe,fed ndturiCdb omni pecAtinexuomnima t fl nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r r â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â tnsnonli. do ubere,non quMts de utroq^ fexu nAjatur per cocupis bido conte fcentiicArniscumohligAtionedeli^jCuius redtm per regenerdtionem diluitur,fed qudlem de uirgine ndfei o* portebAt,quem fdes mdtris non libido conceperdt. ' « I ⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«*9 *r llOlllQ quiddauerbu. Deuf eiumereituerbu:HomoMte,qtiu lohanjo. in unitâtè perfon£dcctffit,uerboMimilritionidisttcA ro. Q^circd in quintum datt , ipje CT pAter unum funtÃn qnAntum Autem homo,pAttrinAiore^tillo^ Poftpauca ibidem. Vnits deifilius,idcmqi hominis fiiius ^nus hominit filius,idemq; dei jilius^non duo filij dci,deus ct homo,fed unus dei fiiiustdeus fine initio,ho)no à certo initio, dolt;f minus noÃrr lëfus C hrifliis. Ibidem.Cap,XXXVI. Vnde ndturit humAtue tAntA gloriA,nullis prtecedèit Vndensta tibus meritis ÃnednbitAtionegrAtuitA,nià quid mAgnd hicet fold dei gTAtidjideliterCë'fabric confderdntibus «i.quod. euidenter oflenditur,utinteUigAitthomines,peredndem 4tmnj,urS grdtiAm fe iujHficdri à peccAtis,per quAmfdâum e^i,t(t fufetptriu homo ChriÃus nuHum hdbere poffet pacdtum. In Euangelium Iohannis tractatu VIL linguntenim figt;iritus mdli,timbriu qudfddm honorif ÃbimetipÃs, ut ftc decipiunt eos quifequuntur cultunu Vfi^ ddeo frdtres mei,ut idi ipà qui feducunt per ligd-» turAs,ptrprlt;ecAntAtiones^er}ndchindtnentd inimici, non poffunt feducere ChriftidnoStUt dent uenenum,dd^ dut meUis dliqudtuAttper id quod dulce eRJdtedt quod dmdrum eRtCf bibdtur dd perniciem. Vfq; ddeo ut ego nouerim dliquo tempore iRius pdUedtifdcerdote,folere direre et ipfe pdHedtus ChriâiÃnus esl,Vtquid hoc frA tres,nifi quid dliter nonpoffuntfeduciChriRidni i Ne Chrifl* nS quxrdtis erg) dhbi Chriflum ,q ubife uoluit pr^ediedri ChriÃus. Et quomodo uobis uoluit prtedicdri,fic ittu te^ quomodo nete.Sicincordibus ueÃrisfcribite-.tiiuruseftdduerfus * omnes impetuSfCr dduerfus omnes infidids inimici. Poftpauca ibidem. Mefiids Hebrdicè,ldânè unilus, gr,ece ChriÃus e^, chtîffui db unfiione enim diciturChriÃus, Chrifmd unfUo eà vnetus di* grrce,ergi ChriÃts unâus. Ifle fingwüriter undus, oXâsChrf prAcipue unâus,unde omnes ChrisliAniunguntur, Ã'*quot;» vng5 Tractatu XlX.incundem. ' Tdlisdppdrebitiudex,qudlfsuideripo/fit Cfdbeis quos corondturus cft.CTdl» ew quos Atmndturus eA, mo luditio formd erg) ferui uidebitur,occultd erit formd dei,occul tus eritinfernofiiiusdei,etdppdrebitfiiiushois,quid bitm. poteÃntent |
|
DE CHRlSTOj ElVS HVâMANITATE, potefhltm ieiitei iuditiumfdcere , quidfiliushomi^ ms eÃ. Ft quid ipfe folus dppdrebis informd ferui, pd^ ter duxm non dppdrebit,quid no eà indutus formd fer» ui,idea fuperius dit, Pdter non iudiedt quemq. Tractatii X LIL in eimdem, OM nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;er^ mifÃo eà incdrnAtio,quóduero de deo ineuoiüo. proceffituerbtmi,£terndprocefpoeÃ,non hdbettem^ put,perquem fdihimeà tempus. Nemo diedt in corde fuo,dntequdm effet uerbum,quomodo erdtdeus? Nun^ q dieds dnteq ejfetuerbum dei,nunq deus pne uerbo fu* it,quiduerbtvmeÃmdnens,nontrdnpens, deus non fo^ * nus,per quodfdéîum eà c(xlum,et terrd, nonquodpr£i terijt cum his qu£fdil» funt fuper ttrrdm, Er^ db iüo proceffit ut deus,ut lt;equdlis,utplius unicus, ut uerbwm jiohan. I. peqrts,ey uenit dd nos,quid uerbum cdro fdéht n eÃ,ut hdbitiret 'm nobis,R.dueittus eius,humdmtds eins, mdm po eias,diuininseius:diuinitds eins quo imus,humdni^ tds eins 'qud imus. t^ip nobis fieret qud iremus, nun^ qudin dd idum moitentem perueniremus. Contra Epiftolam Manichei, quam uocant Fiindamenti.Cap. XXXVL ChriÃus docct intez rius. Docrt dutem tnim tisrut iMgiÃtr,ipfci incorrufn tibilii ueritiif,folui rM^fler in^rior,qui etum exterior Philip. 2. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exterioribus dd mxriord reuocdret i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;O'formdm ferui dccipicns,ut eius fublimitds fur^nti^ bus inotefeeret, idcètibus humilisdppdrere digndtus eÃ. In eius nomine fuppUces pmus,^per eum mifericordi» dm pdtris implordntes,ilh qu£rdmus. Libro VII. Confeflionum. Cap.XVIlL Fnii deo, 11 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et qu£rebdm uidm compdrdndiroboris,quod effet âer'chnftä ddÃuendum te,nec mueniebdm donee dmple^' medntoré ikrer,mtiid(orem dei et hominwm,hominem ChriÃum wfiu'.qui lefum.qui eP fuper omnidbenediilus deus 'm ÃcuU «eritistft. uocdntem?ydicentem,F^fum uid ueritds zy uitd. Ibidem.Cap.XlX. AuguÃin» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qji'ddutem fdcrdmenti hdberet, uerbum cdro fdt legu yerbs Ãm» cÃ^fuÃicdriquidem poterdm. e^ne^uquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et poft pauca ibidem. fpic.iri qui. Qu,ld itdi^uero feriptd funt, totum hominem in Chriflo dgnofcebdm,non corpus tdntum hominis,dutcu menti hibe corporc pne mente duimdm 1 Sed ipfum hominem non perfond ueriatis, fed mdgnd qudddm ndtur£ humdne Brror Ap. ^^â^^^^^i^gt;^^pf^Ã^orepdrticipdtionefdpienti£pr£t poUiiiMi. ferri c£teris drbitrdbdr. Alipius dutem dewm edrne inlt; ca hüminiC nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;putdbdt credi d cdtholicisdtt pr£ter deum Oquot; tatem Chri cdrnem,itonefÃt 'mChriÃodnimd, mentemq; hominis non exi/timdbdt in eo pr£dicdri. Et quonidm bene per^ fudfum tenebdt,ed qu£ de ido memori£ mdnddtd funtJi* ne uitdli zy rdtiondli credturd non Ãeri,dd ipfxm Chri» fhdndinÃdempigrius mouebdtur. Sed poÃed h£retico» rum, ApollindriÃdrum hunc errorem eÃe cognofeens, edtholice pdeicoãtdtuszycontemperdtHS eÃtEgp du» tem dUqudndopoÃerius^didiciffemeÃteor inéo,quoi uerbumcdro fdilumeÃ,quomodo cdtholicd ueritiK d lohannhp Fotinifdlptdte dirimdtur. |
Lib.X.Cap.XLir. Medidtor inter deum ZT homines,oportebdt ut hd beret,dliquidpmiledeo,dliquidpmile homiiübus, ne in utroq;hominibuspmilis,longe effet à deo,dut'm utro^ bcïteStme q; deo pmilis,longé effet db hominibut, dtq; itd medid » ,.Thîino.« tor non efÃt. Eodem libro.Cap. XLIII. VerdXdutemmedidtor,quemfecreatud miferi^^ cordid oÃendifti humilibus, CT mipfh, uteius exemplo etidm ipfdm difcerenthumilitdtem, medidtor ille dei ZJquot; hominum,homo ChriÃus îèfus,inter mortides pecedtot resjZr immortilemiuÃum,dppdruit mortdlis euhom nibusduÃis cum deö,ut quonidm fHpendium iuÃieid ui « lt;ypdx eÃ, per iuÃieidmeoniunikhm deo eiidcudret mortem, iuÃiÃcdtorum impiorum,qudm cum Ulis uo luithdberecomunern.liicdemonÃrdtuseÃdntiquisfdn^uiu^tim itis,utitdippperÃdemÃuuricpdffioniseius,peut nos j°f^or,in*' perpdempr£teritie fdlui fierent. In qudntum en'm ho^ qiuntum mo'mantummedidtor,inqudntum dutemuerbu,non puddeum. médius,quid £qudlis deo, deus dpud deum,Cir pmul cum jfirituffdnéh unus eà deus. Qiiaeftioniim veteris Ãfnoui teftamentf quæftùLXXXIIh iddreotuncueiütChriÃuftClUMdodebuitueture, ftustn hune uolunbtti! ft(£ rdtionent fecutus, non meritorum noÃro âXaTób rum.Ndin P meriaperpenddfvenire non debuit.Venit ucniri dc^ er^qtidndo tsquot; fubuenirideberefciuit, crgrdtuntfua turum benefitiuin ejc. Poft pauca ibidem. Ef nbsp;nbsp;nbsp;deceptdnt le^in ^ntes fpreuerunf,non p fuhijcientes ei,)ieq} hij ([ui dcceperunt feruduerunt edm» Motus dominus mifericordid,miptplium fuum, qui fe pro illis ojferens, mortem dejiruens, ddtn omnibus re* miffîone pecedtorum, deo Pdtri iUos iuÃipcdtos ojfer* ret. î^on enim poffèt defeendi dd inferos,nip per mor» temgt;tlecordo enim,nec rdtio pofcebdt,eum qui mortu^ us nonfuijfet,intrdre idnudt tdrtiri.tqonne pquis uult in terrd fud Bdrbdros decipcreJmmuMfe in hdbitu ib lorum,utputetur unus ex his,et pc explordt quomodo incamatio^ nos fubuerat ? Itdfdâttm ep de didbolo,quonidm mdlo more hominem fubuerterdt, ut in morte w remdneret, (îon^in c«. inuentum ep remedium,quomodo quos mdle tenebdt,d^ c'îdûm V« mitteret,Gr fubintrdretur ei, ZT quem putiPdt fe uelut '*⢠hominem occidipé, reperiretiUumdpud inferos deum» quo fdiPo reus inuentus omîtes quos tenebdt,dmipt, Zf cetera dperta eà uid dd coelum. Eodem Libro. Qtlt;æfti.CXin. Mdne nte ergo pde,diu mecum contuli,ut feirem cur dominus deus noÃtr de fdcris de caekÃibus fedibus dd terrdm incdrndtus umiÃettty non dlius ex his,quas ipfe dominusftniPos dn^los uocdt : Incongruum enim uidetur |
|
hvma nitate, et gratia^ ® nâangeâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Op«i fubijff'e,nip CduffdfilK itiiftrit i hue nofcdtur.Deniqi hoe cit quod mouet mula}!,nAm potue^ mundum; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;promiÃio per dlirram perfonAm hoc tiwm ffrere, ut cr hommius 'm errors conpitutii ofkn^ deret ueritatem,^' didbolum pri£Ãimptorem,cr fdlutii inuidum.cum fdteUitibiK eius comprhneret,G!' expolid^ ret deuiéhigt;n,quid peruiedtid cr irreuerentid nequiÃmo rum feruoru,mniflris Ãmulis fùerdt copefccndd,ut no dominui omnium rem fibi indignAm experiretur. Poft pauca ibidetu. SieÃdum csi,ut dnimdduerterem cdufdm hoc popo^ fcilJèfUt hic ueniret ^ui uenerit,ïpfum enim rdtio tdit^^^ bdt, ut dd eum comprimendum ueniret, qui dignitdtem eius meritum ufurpälfet. Poft deum enim pdtrem, didboliit dem did uoluit,quodGr nunc ufq; contendit, cum utiq; no idum res contâms;ret, fed effet hoeftlij dei, qui poft pdtrem deum fecutidm eli,non nAturd,fed or» Caufiincar dine.Ad hdnc cT^ cduffdm-dffnddm no dlium oportuit ebt^um dominum noftrum, quid non tdns tum dd comprimendum didbolum uenit. Sed mdnift-^ /hre feipfum omnicredturte,utreprobdtd per fond dids boliftiunc effi cognofcerent,cuim principdtum et ntdie-ftdtem prlt;efumpferdtfdthdnds,de cietero cognitd ueritd^ terelinquerenc errorem, pro certo hdbentes Chriftiiin rffefiliu dei,quifolm dem de deo pt CT cdput,pueprim= ctpiumeorum omnium, pue que 'tnc£lofunt,puequ£ in terrd,quid. uirtute er potentid, qud fuperduit tyrdn-i num SdthdnAm, mAniftflatm eli ipfe effè, cuim imperiit priefumpferdtiimpim didbolm, qui eft Sdthdndf. De fide contra ManichæoSjcap. xxvi. Noj dMtf ffi Chriftum dotninum uerum hominem fu^ homi iittrintiiiibi ntbm dppdruiff'e,mipfo inter homines couerfdtuftiffe, hominibmhumditApertuliffe,inipfohommes nulla nectfz docuiffèjA quîbm effet recedendu,quid effet perfruendu, îoanjo- quoeffèttendendum.Totwndutem hocnuüdfoecitne* ceÃitdte, unde ipfe dicit. Propter hoc me pdterdiliÿt, quid e^ pono dnimdm medm. C3p,XXVnLeodemlib, Dfus nuiiï UuUdm er^ neceÃitdtem pdtitur dem, neq^ neeeÃi^ ceiïimcm.' tdteÃcit,quaftcit,fcdfummA CT'tneffdbiU uoluntdte, acpotcftnte. Cap.XXXIL Manichx» Qmnes dpoftoli, omnes linffi£ rdtionAles,dominum ' affmnChH nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cldmdnt, 'OmnisfdnApdes,Chriftti ftû, kd dæ- pro nobis pdffiim cofitetur. Pt Mdnich£m iniqum,dtes krVr* mones omnes iHdSpdÃionesdfferit pertuliffe. Contra FÅlicianû ArrianGj cap.X. în Chrifio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Chrifto fufceptdin cdrnè perpetuitdfem ftiïcepticar diuime ^ncrdtionis extendo,nec immenfdm deitdtè cor* udnunægc porei ortus cetdte condudo, quid idem'm diu 'mitdte du* nor?quot;xtcL nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;redemptor eft hominu,idem dedam effe- impApibilis mfe,quipdff'm'm corpore, dumpcutriufq; UAtura proprietdtem,uerè ex utrd^ ÿ^nenti ÃmiPs nu» |
xin tm expreÃit,ut CT tier dm cdrnem fufcepîffe eum conftrt ex mdtre, CT 'tndiffèrentem deitdtem hdbere conftet ex pdtre, quibiis 'mundm perfonAm, incoprtehenpbilime* didtoris diffenfdtioneconiundis,feruAuitpngulis pro* prid,fed coniunxit proprijs dliend. Ibidem Cap. XI. ÃJonttmcfttentesChrillidiu'mitdtemmcepiffè,ctm ChTifU en* uir^concepit,TAectunc cepiffe cdrnem, cum mejfdbili pîffeVû vir quoddm pdrtu,monas illdpnemtcrcdpedinemcdij tem* g2 câôccpk, ports,'m nuUo differentem monddem, nip quod monds docetur effe genuit.t^on mftrmitdtèuoluntdridm Chri* fli, omnipotenseim nuieftis exhorruit,nonomnipoe tentidm corpordlis 'mftrmitds ext'mxit. Ibidem. Sciodd'mftros deitdtnn defcendiffe,proprietdte cdr Veit»t aa nis,fcioddcoeluddfcendiff'e cdrnem merim deitdtis.t^o âiââ' e{ldcipropriHi^Ãtnem Icnpt, fed dei proprium nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pucrare car pducispdntbm totmilidhon'mumfdciduit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Matth i4lt; Ibidem Cap.XVir, lion eri^ 'mquit dpud inftros Chrifti dnmtd, non di* u'mitds fitit 1 Puit 'mqudm. Heq^ dliter uidco potuiffe re* fufeitdre cdrnem fuAm.Si dpud mftros prd;dicetur,uelut dbfentis dei ncnptiffe potentiAm,nec ideo tdmen locdlem nos creddt dliquis dei prdidicdre pr£fentidm,de quo ifld deltas dice⢠propter mAniftftutione certi operis dicimm,quid dlicubi tnfnö^dc^ fiiit,qui ubiq^ non depiit.Jdcebdt qudntu dd corpm morf tuus in fepulchro,mortuos refufeitdns 'm 'mftrno,uitdm tribuens uniuerps 'm coelo, non mundum dimittens, dd calos ddfcendit,nec coeium deferens dd terrdm uenit,fed uno dtq} eodem tempore totu totm impleuit, qui dlicubi ntdniftftdtioe plus pdrens,dgnitionem pree fentie fue 'm* dignm ne^uit,non immenfe deitdtis dbfentid,pcurduit. Ad articulos fibi falfo impofitos, Articul, I. Contrd uulnus ori^ndUs pecedti, quo tn Addm om* niumhominum corruptd CTmortiftcdtdeflnAturd,CTc^ts origt, unde omnium concupifeentidrummorbm moleuit,ue* rum CT potens CT pnguldre remedium efi,morsplij dei mors Chfu dom 'mi neftri iefu Chrifli, qui liber à mortis debito, CT folm dbfq; peccdtt),pro pecedtoribm et debitoribm mor* tmiseft. Quid er^ ddmAgnitudinem CT potentidnt pr£tij,CT^ ddundmpert'metcdufdmffneris humAiti, fdnguis Chrilii,redemptio eil Mim mundi. Sed qui hoc fcculu pnefide Chrijli,CT pne reffnereUionis fdcrdinen* to pertrdnfednt,redemptionis dUeni funt. De vera innocentia. Tlenitudo diu'mitdtis diÃA eft 'm Chriftocorportdi* Co«or.jlt; ter hdbitdre,non quid diumitds corpm e^, fed quidfd* erdmentumueteris teftamentidppelldntur timbre fttu* ri. Propter umbrdrum compdrdtionem corpordliter mttiiigatur di£kli eft,'m Chrifto plenitudo diuinitdtis hdbitdre,quôd âJn^tà tisâ?⢠iniHomplednturoid,qu£ 'miüisumbrispstirdtdfunt, ci-riftohx» [gt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1- nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. bitarc cor* dcItcquodAmodoumbrdruprecedentiuip/elJtcorpm, poraikcr, â fcçf fff ffS^rdrü ft pgnificdtionü iUdrü ipfdpt ueritrn, ââ C Super |
Dï CHRISTO, EIVS DIVINITATÃ,
|
Super Magnificat. D. Myfteriüm Quia facit mihi magna. Et ideo dixit magna, quia 'nir^rbUu ttyfl^ium mcarnationis ucrbi fuper omniaconflat effe ert^k ' ftquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mirwmftólum eft,q ut Irutx Ã. deus Ãerethomo,et natura incbprxbenÃbilis, corporis fubftatiam Ãbi Ãc uniret,ut nec minus âm ea ejfet, quia 'm ft erat 'nnmenfa,nec minor in ft extiterat,qui4in^Ãiit creata: il£c ert^ funt magna. DeEcclefiafticis dogmatibtis, Cap. II. -3Detw frg) homiiKmadfumpÃt, homo detoin tranû u{t,non natur£uerÃbilitate, Ãcut Appollmarift£ dicut, fed dei dignatione, utnec deus inutaretur in humanü fub ftantiam adfumendo hominem,nec homo in diu 'mam glo riÃcatus in deum,quia mutatio uel uerÃbilitas natur £ et diminutionem O'abolitionan fubftantue focit. Greditur 4 nobis Ãne conÃÃone coniimikt fanäa trinitas,Ãne ft» Conftavaz pdratione difiindti.Piatus eft erg) deiÃlius,ex hotnine, Jias circa di noii per hominem,id eft,non ex utricoitu,Ãcut Ebion di» fi'innanXV cit,fcdcartKm ex uirgnis corpore trahsns, amp;wn de ctxlofeeum adfirens, Ãcut Kartion, Ori^nes,0'Eu» thites adÃrmaat. Pieq^ in phantaÃa, id eft, abfq^ carne, Ãcut Valentinus.Neq; à foie,id eft, puatiuè imagnatu, fed corpus uerum, non tantum carnem ex carne, Ãcut Martianus. Sed uerus detts ex diuinitate, O' uerus homo excarne: VnusÃlius in diu'mitate uerbu patris,O'deus in hontine anima ei' caro. Animam non abfq; ftnfu O' ratione, utAppoUinaris. Neq;caro abfq; anima,utEu» nomius, Sed anima cum ratione fua. O'caro cum fenû bus fuis,perquosfenfusueros 'mpaÃione,etanttpaÃio» uent fu£ carnis dolores fuftnuit. De SymboloadCatcchumenos, Cap. HI, Diuia Chri nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iHanatiuitas,quaÃlius proeeÃit ex patre, fit nattuitas qua natus e^ deus de deo, Ãne initio, Ãne tempore, Ãne ftaglitatc, Ãne uda fui d'minutione non poffumus explicare.'tiatiuitatem eins,ait Propheta, ftSi'ix sf. enarrabit ? Et reueraquis coinpr£hendere poteft, ueldicere,quomodo natus Ãt,quifemper eft'mpatre,et nunquam recedit à patre. De viftratione infirmorum, Lib.II.Cap.il. Non cfino 'tnearnationts deÃderio ftagrabant omnes oicaiiudtiib fan^.Quippe quibus erat maniftftum,non aliter poffe fioîninîbi⢠faluari ffnus humanum,ntà per Ãlium dei incarnatum. inqiiocipor cijm eft in aliquo alio falus,neceft nomen aliud uosfieti.^ fub calo datumhominibus,mquo oporteathominem AÃor.q. De laudibus cliaritatis- B. gt;nbsp;Forcit Dttis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;er^,qui uenit per cruds irriÃonem,carnis peri» hominênoz merecorruptionem, Ctuetufttitem uiiicuU mortis noftr£ nouitate diffoluerc,mandam noue fÅcitho» minem noimm. R es enim uetus erat uthom» moreretur, .qui ne feinper ualeret (nhtnnùtfs rcf noua ft{iA eft, ut detit rtioreretur. $edquia 'nt carne iMrtuùi e/l.Konift dittinitite,per fempiternam uitam diumitatis, non per^i miÃt ejfe fempiternum mteritum carnit. |
De ouibus, Cap. XII. Ãne humaniste non eft mediatrix, huma^ Diainitxt nitat Ãnediuinitate non eft mediatrix,fedmter diumb Chnfti fine tatem folam, nbsp;nbsp;humanitatem folam,mediatrix eft hu^ non dwtWftbMmdmï.« Chrifti.Etftrfvi(S meut Egt;auidpgt;rinceps in medio eorum. De verbis domini feciindu loan^« nem,Sâ¬rm.LVIir. Quid, quid carnein eiuf, qaam creaturam effè non negof, Ãmul cum diuinitate adorat, atq; ei non minus, quà m diuinitati deferuis i Eg» (/omimc«»« carnem, imo nbsp;nbsp;nbsp;lt;115â perftikim in Chrifto humamtatem,propterea adoro, quôd adiuinitate fuftepta,ati^ deitati unitaeft,utnon alium atq; alium, fed unum eundemé^ deum, O' homi^ nein deiÃlium conÃtear. Deniq^à hominem feparaue-risa deo,utPhotinus ael Paulus SanKfätenus,ilU em J^*quot;*'* nunquam credo,nec jeruio. Veiutiiquis nojtrumaut quss purpuram autregde diadema iacens inueniat, nunquid ea conAbitur adorare ? Cum uero ea rexfterit indutus, pcricu[ummortisincurrit,à eaÃnudcum regequisa^ dorare conttmpftrit,lta etiam in Chriftn domino huma^ nitatem non folam aut nudam,fed diuinitatifiia; imitam, unum dei Ãlium,deumucrum, Gf hominem uerum,qui adorare conUmpferit, leterM mortis poenampatietur,. Sermon, XL. de tempore. Dominus nofttrlefus Chriftus,qiu,nt(imanimaduerii tere potuimus,per fcripturas fcilicet pa-gnas fane's,tri= chtiOat n» bus modis nominatur,quando pr£dicatur,Ãue per k^in bis^tnbu» CT prophetas, Ãueper epiftolas Apo/hlicas, Ãueper Ã' rthpturM'' dem rerum ffflarum,qiias in Euanfflio cognoftimus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;âquot;Jquot;; Priwws enim modus eft fecundum deum O diuinicatem natur. illam,patri coiequalem, atq^ coeternam adfumptionein carnis. Alter modus eR,cum adfumpta carne iam ident deus,qui homo,et idem homo, qui deus/ecnndam quan^ dam Ãue excellentia: proprietatem,quA non cater is coa^ quaturhominibus,fed eft mediator. O' caput EccleÃa efteiOquot; legtur,O' inteüigtitr. Tertius modus, eft quo^i dammodototus Chriftus in plenitudineetcleã,id e{i, caput O' corpus, fecundum plenitudinem cuiufdam uiri perftHl, in quo uiro Ãnguà membra fumus,quod ere» dentibus pradicatur.,0' prudendbus agnoftdaile öfter» t«r, Sermon.CXXV.de tempore. Proprium nomen cà patri,p ater. O' proprium no» meneilÃlio,filius, O'proprium eft )Ãirituifan^,ftgt;i» rituffanihis: hanc trinitatem imum deum credimus. Et unumeffe deum patrem,O'ex uno patreÃlium, qui eil uniut cum patre tutura, uniusq^ fubftantue, O' unius poteflatis. Pater Ãlium genuit,nonuoluntate,nonne» ceÃitate, fed natura. Pilius ultimo tempore,per quent omnia ftftn fHnt,qH£ m coelis,quie 'm ttrra, uiÃbilia oquot; muifibilitt |
HVMA NitATE, ET GRATIA.
XIIII
hui'flbib'tijdJ nós fdïult;indos,ZJ' dd implenddf fcripturat, uenit 'ipdtre,lt;lt(inunciudm defijteÃecum pdtre,lt;juan credimm conceptum de Ãgt;iritufdn{io,0' ndtum de uir^
CMO? 110
ino nitus deivmpermdnentem, hominem JiAtum non putdtiuèjed tïtiuUcjquot;^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;corporeum: non phdntd/heum,
Yctc. â fed cdrneum,oÃd,fdngdmem,fenfum et dnimdm hdben^ tem, hoc eü, perfiéhtm hominem, uerum hominem, Cf uerum deum intelligimui,ut uerum detmi,uerum homi-^ nem Ãtijfe non dinbigimui. Non f niw» dmilit,ciuod erdt, fed caepit effe, quod non erdt,ut perfiébts fit in fuii, Cf ueria fit âm nojlrii.Ncnn qui dem erdt, homo fùôius efl: Cf qui homo ndtm e^, operddtr ut dem: Cf qui opera^^ tur ut dem,ut homo tnoritur : Cf qui ut homo moritur, furÿtut dem.Qui deuiólo mortif imper io,cum ed cdr» ne,qud ndtm, Cf pd/fm, Cf mortum fuerdt, refurrexit. Adfcenditdd pdtrem,fedetq; dd dextrdin eim inglorid, qudm femper hdbuit,hdbetq;. In eim tnorte Cf fdii^âme credmm nos emunddtos,amp;db eo refufcitdndos die no*, uiÃimo in hdc cdrne,in qud nunc uiuimm, Cf qudm hd^ bemm ,confecuturos nosdut uitum neternAmpropr^-tnio boni mcriti,dut pÅnds pro peccdtis lt;eterm fupplicij, fcfc retinete,huic fldei dnimds ueflrdf fubiu^te,d Chris flo domino pnemid confecuturi regni coelorum, Amen.
Lib.I.deconfenfu Euangdiftatum, Cap, IX.
Itd uero ifii difipiunf,ut in illis libris, quos Chriflum cimt iiiucz flripfi/je exiinmdnt, dicdnt continert eds dries, quiom quot;'quot;oT'chn nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mirdculd, quorum frmd ubique
ftum fcn^ p(Tlt;Tet«it,^ód exiflntdndo feipfos produnt, quid dis mant magi d^rreiit. c^dndoquidem Chriflum fdpiens fn artes, tiÃimum propteredfliflê pufunt, quid nefcio,qu£ illicitd nouerdt,qu£ non folum diflipUnd Chriftidnd, fed etidm ipfd terrene reipublic£ ddminiflrdtio iure condemndt. Et «rtc qui Idles libros Chrifli le^fle feddflrmdnt, cur ipft nulld tdlidflciunt,qMUd Hlwn de kbris tdlibm fees ciffemirdnturi
Cap. XL codcfnlib.
iHudquoqf dttenddn{,qui mdgcisdrtibmtdntd pos Confuunf fyi/K çy nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;chriflidd populos 'm fe conuertendos
qiiiClirm quot;nbsp;. - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rr . .â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â
magicis ar^ (trw ipfd confecTd/Je deurdnt,utrum potuerit ntd^cis drs tuufSc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prophetds diuinofliritu dntequdm in terrd
autumant. ndfeeretur 'mplere,qui de lUo tdlidfliturd prelocutifunt, qudlid idm preteritd in Ludnfflio letmus, CX qudlid in orbe terrdrum prefentid nunc uidemus ? Nc^^ enint fi ntd^cis drtibmfaecit, ut coleretur Cf mortum, Nds gm erdt dntequà m effet ndtm, cui prophetdndo uentus ro gensuna deputdtdeR,cuim reipublic£ totd ddminis firdtioprophetid effet illimreg^uenturi, (S' ciuitdtem ccelefkm ex omnibm gentibm condituri.
Cap.xn.
Sokbant autem Romani deos gentium, quof fubiu»
gdbditt colendos propitidrt, CT iorum fderd fufeipere. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â
Hoc de deo ffntis Hebree,cum edm uel oppugnduerStt ueluiderunt fîcerenoluerunt. Credo queduidebant, fi eim deifdcTd reciperent,qui fe folum deletis etidm pmu Idchris coli iuberet,dimittendd effe omnid,que prim co» lendd fufceperdnt,quorum reliÿonibm imperium fuwn creuiffe drbitrdbdntur, In quo eos plurimum fllldtid demonum decipiebdt : Ndmutiqflntelligere debebdnt, occultddei ueriuoluntdte, penes quein rerum fummd luntate.Ko poteflds efl,ftbiddtu Cf duihim regnum,non illorum deorum fluoré, qui p «liquid inhdcre potefhtis hds ôiduâtU. buiffent, fuos potim protexiffenc, ne dHomdnis fupe» rdrentur,dut ipfos eis Romanos edomitos fubiugtffent.
Cap. XIIL
V«(/e nec iüud poffuiu diccre,Cur er^ dem Hes breorum, quern fummum Cf uerum deum dicitis,non Q.lt;f Chrf folum Romanos eis non fubiu§[uit,fednec ipfos He-breos,ned, Romdnis fubiugarentur ddiunit? Precefs t'^ occidcx ferunt enimmdnifèfh,peccdtdeorum,propter queillis ^L'^spro' hoceuenturum Prophete tdniv ante predixerditt, Cf mdxtme,quid impio furore Cbrifnim occideruiK,in quo peccdto dliorum occulmrum peccdiorummeritis excoes cdtifunt.EtquodiUim pdfio effet gentibm profuturd (ddem prophetic« contefktione prediâiim efl.
Cap.XlIIL nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;:
Rem fdnèminbilnn nondduertunt pdùcipdgdni, Dcus Ho -quiremdnferunt,deum Hebreorum offliifum à uiilis, necreceptum duiéhribm,nunc predicdfi Cf colidb Aisjtcc rc* omnibus ^ntibm.Ipfe efl enim dem ifrdël, de quo tdnto aot!b\nsc dnte prophetd plebem dei pc allocutm eH ; Et qui eruit ptaduatur te,dem if -del uniuerfe terre uocdbitur. Hoc flâumeU cfcrlÃi^'b« per nomen chrifliuenientis dd homines ex femineips ^ucgcims. pm ifrdekqui nepos flit Abrdhe,d quo gens coepit Hes breorum. Ndm Cfipplfrdëldiâumefl:lnfeminetuo Gene.»», knetijcentwr omnes tribm terre.
Ibidem circa finehi.
RotndnAdutem fdcr« illd deidolorum eultu, necuis fhs dcfubiu^tos dccepit,ut libros prophetieos dd tefli^t monium gerät Chrifli, dcpc de inimcorum codicibm probeturueritds prophetdtiChrifli. Quid er^ tniferi ddhuc chriflum indie Iduddndo feipfos iudicdnt,p «lis Chnftima. qudmdgcd fub eim noimne flriptd funt, cum uehemens o!rènfaquot;t^ ter his artibm Chrifli doilr'md 'tnimicd pt. Hine potim «»»quot;'«*⢠'mtelligint,quantum ptilludnomen,quo dJdim etidm illi, qui contra eius preceptduiiiunt,fuds neflrias drs tes honordreconantur. Sic enim diuerpshominumers roribm multi etiam mrids herefesaduerfm ueritdtem fub eim nomine condiderunt. Itafentiunt etiam 'mimici chrifli ad fuadendum quod proflritnt, contra doiiris nam Chrifli,nuHum pbi effe pondm auëhritatis, p non hdbeat nomen Chrifli.
Cap. XV. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Non mi'rS
Q«iJ,cjttô({ ifttiiani laudamres Chrifli,Cf Chris f
Ci flioM
DE CHRISTO, ElVS DIVINITATB,
|
fo^ii ChriduJent bldf^hcntire ChriÃum,quü quidam philû/ôphi Stquot;bquot;iîphe nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in librif fuis Porphyrius Siculus prodidit, mare.cûU' confulueruitt deos fuos,quid deChriJîo re/ponderenti mX*» Ir» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ordculis fuis Idudare Chrifbiin compulfi funt. hibuiffctcz î^ecmirum,cuminE,udns!;Uo ltminus,eumd^nu)nes ftimcniuin. c nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rrr Mar«,. frijJccOlMjoS. AdVolufi'anum Epift.Iir. Chru» iti PrfWKWi te fcire uolo, non hoc habere Chri/Uanam wo Æ V» eux nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;itn, Ãt deus inÃtfus carni, qua ex uirgii ritngubet, ne nAfcerecur, utcuram ffcbernande uniuerÃtitis uel uetBnns'' defcTuerit,uel Mùferit,ueladiüud corpufculum qudà nô deferucx contrdibim materiam colleibttmq; tnnÃiderit. Homi-***â num iÃefenfus eil,mbil ni/t corpora ualentium coÿtare. Poft pauca ibidem, Putämus nobis de omnipotentid dei ittcredibile did ctliquid, cum dicitur uerbum dei,per quod omnù funt, Ãc ddfumpÃffe corpus ex uir^ne, O' fenÃbus ap* pdruiffe mortalibus, ut immortdlitdtem fudm wn cor-ruperit,utieteriiitdtem fidm non mutduerit,ut poteÃi-^ temfidmiia minu;rit,Ht ddmiitiÃrdtionem mundinon deferuerit,tit dÃnu pdtris,id eR, /t fecreu),quo cum iUo, C^iniHo esl, non recefferit { Verbum dei Ãc intellige, patquot; s quoquot; P^gt;â âl'f^d Ã!kl) funt onvtid, non ut eins trdnÃre dliquid modo Intel co^es^ cx/uoiro preteritum fieri, ÃidnetÃcuti eR, «igcnJum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Venitdutem cummanififidtur, er cum occultdtur,dbfcedit. Adeji tdmen Ãue occultu/m,Ãue mMiÃlluin,Ãcut lux ddeÃoculiser uidentis er caeci, fed uidenti ddeà prefenti, ceeco uero abfenti. Adeà O' uox dudientibus duribus,ddeÃetidm furdis,fed illispd= tetyipis Idtet. tion itdq^ mediendum ejl corpufculum tn^ fintie,tiemiüo tdntdS deus dngd!li.is pdjÃis effe uided* tur. liei^enim mole, fed uirtute magnus e fi deus,qui prouidentidfM meliorem fenfum mdgisâÃrnüculis O d^ piculis dedit, q dÃnis Oâ cdinelis. ïpfd enim mdgnituda uirtutis eius, que nullas in anguflo fenlit dn^ftids,ute^ » urn uir^nalem non dduenticio,fed indigena puerperio foecusiddutt. ïpfd Ãbi dnimdmrdtionAÃem, Oâperedn^ dem etidin corpus humlt;inum,mtumq; omnino hominem in melius msitdndum, nuüo modo tn deterius mutdtd codptduit, nomen humdnitdtis db eo dignAnter d/fu* mens, diuinitdtis ei Ureter tribuens. ïpfd uirtus per inuioldte matris uir^ned uifcerd,membrd infitntis e^ duxit,quepoÃedper cldufd ojbd,membra iutsenis imt troduxit. Hk à ratio qu£ritur,non erit mirabile, à ex^ emplurn pofeitur, non erit Ãnguldre. Demus deum dli^ quid poÃe,quod nosÃtteamur 'muefiigtre nonpoffe. l« tdlibut rebus cota ratio ÃtHi efitpotenüdÃteientis, Cnriftâmc* Ifd Ckrtjtus inter drum O^ honttnes,midiator appa* dwmâamp;ho nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in unitdte per ferne copulansutran^ naturam, |
mines appa Oâ foUtd fublimdret mfolitis, infoUta fol^u temperas ret. Qjÿd autem, non mirum Ãtett detis hi omnibaä creature mottbus, nià confuetudine quotidians uiluif^ feut ! Denicyquà mmultduÃtdtdcalcdntur,que confia derata ftupentur f Sicut ipfa uis feminum,quos numéros habet. Oâ quÃm uiuaces,Oâ quà m efficaces,quà m latena ter potentes, qu'am in pdruo magna, molientes, quis 4« deat animo, quis promat eloquio ? itle i^tur fibi homi» nemfine femineoperdtusefi,qui in rerum natura fine feminibus operatur O' femina. lUe 'm fuo corpore nu* meros temporum,menfuras^ feruauit etattvm, qui fine uUa fui immutabilitdte mutando contexuit ordineni feculorum. Hoc enim creuit in tempore, quod ccepit extempore.Verbum autem inprincipio,perquod âa, funt tempora, tempiu ele^t,quo fufciperetcarnem, non tejnporicefiitjUtuerteretur incdrnem.Homoquip^ puichnJe pe deo deeeÃit, non deus a fe reeeÃit. Sic autem quidam reddi, fibi rationem flattant,quomodo deus homini permixtus fit, ut uni fieret perfona ChrijHeumhoc fe* melfieri oportuerit,quafirdtionemipfiredddnt,de re que quotidiefit,quomodo mifeeatur anitna eorpori,ut una per fond fiat hom'mis. J^amficutinunitdte perfo* ne anitna utitur cûrpore,ut homo fit.ïta in imitate per* fone deus utitur homine,ut Chrifius fit.IniBa er^ per* fond mixtura efl anime Oâ corporis, ïn hoc perfona mi* xturd efi dei O' homâtnis, Si tarnen recedat auditor 4 confuetudine corporwm, qua, folent chto liquores ita commifeeri, ut neuter feruet integritatem fuam, quan* quim Oâmipfis corporibus aeri lux 'meorrupta mi* feeatur.'S.r^perfonAhointnis,mixtura eà amme O' corporis, Perfona, autem ChriÃi mixtura eà dei O' hom'm'.s, Cusnenimuerbun dei per mixtum eà anime habenti corpus, fimuâ Oâanimam fufeepit Oâcorpus, lllud quottidie fit ad procreandos homines. Hoc femel Ãiin neÃad iÃerandos homines. Ineadem Epiftola. Verbtvm i^tur dei,idemq; deiÃlius,patri coèternus, eadem'j; uirtus,O'fapientiadei 'a fuperno fine creattt* re rationdlis, uÃp ad'mfimum filtern creature corpos Sapient. W ralis attingens Ãrtiter. O' di/fionens omitti fuauiter, prefens Oâ latent,nufquam conclufa, nufquam difeiffd, nafquïm tumida, fed fine mole ubit^ tota, longe alia modo quodam quam eo, quo creaturis ceteris adeÃ,Ãc^ feepit hominem, feqf, Oâ dlumfaecit unim ïëfum Chri* Ãam,mediatorem dei Oâ hominagt;m,equalempatri fe* custdum diuinitatem, minorem patre fecundum cars nem, hoc eil, fecundumhominem, 'mcommutabiliter dmiiHtatî, 'tmmortalern, fecundum equalem patri diuinitatan. ⢠to'un^ Eundem^ mtit.ibilem at^ mortalem ,fecustdum cogni* hmnanitatl tam 'nabis 'ntfirmitatem. In quo Chrifio eo tempore, quod opportuniÃimum ipfe nouerai,O'ante fecula di* ^fuerat,uenit hominibus magtjkrium O'adiutorium, adcapefcendamfempiteriwn faiutent, ibidem |
HVMA NITATE, ETâGRATIA.
tris,nee aUu/ade i«(ïe umiurus eil dd uiuosjnor-i^ tuosqiiudicdndos.Etficuenturus e/i iült;t einielica uo'C tejlMte,ciuemidimgt;dit.m lÃe uifus eü ire inc(xlum,id Aclir.,lt; efttineddem cdrnis forma, dtq; fnbfldntid,cui proftéli immortdlit3.temdedit,ndturdmnondbliiilit. Secundum Secundam hdiic firmamnon e^putandus ubiq; diffufus. Cduen* chH d«»n esl enim, ne itd diuiniatem ddflrudmus honünef^ quot;â5.'quot; r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bictdiiful»
Ut umcdtem corporis duferdims. Non ejt dutem con^ cft. [equens,ut quod in deoell,Mptubii^utdeus.Ndm e:T de wbis uerdciÃintd fcripturd dicit,quod in iüo uiui» Aciovi?, mus, moueimr, e^ fumus, Nectdnwn peut ille ubique fumus, feddliter homo iTleindeo,quowdmdliter Q* deusilkin honüne proprio quodam crptigtildri mos do. Vna, enim perfomt deus cr homo ep, crâ utrunqi eà deus ChriÃus ïëfus, ubiq; per id quod deus eil, in cah dutem per id quod homo. Quunqudm GSâ tn eo ipfo, quod dicitur deus ubiq; diffufus, cdrndlirepÃendum ep coÿtdtioni, esquot; mens d corporis fenpbus duocdndd,ne qudp Ifdciofdnugniaidineopinemurdeumper cunihi diffundi, peut humus, dut humor, dut dir, dut lux ifli diffunditur.
Ad Pafccntiiim Epi'fiola CLXXIIII.
in omnipotentem deumpdtrem nu credere prop^ QaiJepU teor,eum^ieternumed ietemit3ite,hoceil, immoraiis dicunf.ftü tdte dico,qudm folus deus hdbet, hoc GT deplio eius u^ poffùât jr * nigenico credo in prmddei, hoc ej de fpirituifdnâo, cundüdnti qui /firitus ep dei pdtris, CT plij eius unig^niti.Sed Jbnnamî*' quid ipfe pdtris deitvnigenitusplius dominus noperlis fus ChriÃus, poÃedqudm uenitpleniludo temporis op^ portuni, dd diem falutis noÃree, prmdm ferui dccepitz multd de Ulo in fcripturis pcundumprmdm dei dicuna nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
tur, inultd fecundum prme.mferui: Quorum (exem^ pli gratid ) duo qudiddm commémore, ut pnguld dd pits guîd reprdiitur. Secundum prntdni dei de fe ipfo dit xit: Eg) CT pdtfr unum fumus.Secundumprmem fers loh»quot;. ui,Cluonidm pdter mdior meeÃ. Quod dutemde deo iohan.)4 fcriptum eÃ.Quiplus hdbet immortdlitdtem : Et muis pbilt pli deo honor CT glorid: Et cfterdhuiufmodi, nondepdtretdntumdccipImuSfpd etidm de plio, quod dd prmam dei'dttinet,cr deÃ'irituifdnilo.Pdterenim, cr plius, cr pirituffdndhis, unus efl deus, cr folus uet rus deus, cr plus immortdlisfecundunincominutdbis lem omnmo fubÃuntidm.
In Pfalmnm XLIIIL
iJoenomen,quod dppettdturChriÃus,unih'oniseP, Ncc in dliquo dlibi imgebdittur regts crfacerdotes, nip ai ul s noquot; in dloregno,ubi Chripis prophetdbdtur, cr ungebdt tur, cr unde uentururn erdt Chrtfti nomen. Nufqu.im eà dlibi omnino, in nuHd grnte, in nullo regno.Vndlus tSi er^ideus ù deo. Qko oleo,nip piritdlii Oh urn
C 3 enim
Ibidett) poft pauca. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
MoyfesS: Sedamp;'ippMoyfescr.Cieteriprophetie uerdeiÃimi i uentut^j dominum ChriÃum prophetduerunt, O' gloridin md^ runiChSm dederunt, hune-non tunqudm pdrem pbi, nec ' inmirdculorumpotentid fuperiorem,pd pldnè domb -num deum omnium, O' hominem propter homines pe
⢠dlumuenturum prieniineiduerunt. Quiproptered Oâ । ipfe niirdeuld puereuoluit,ne effet dbfurdum,quiie per ils hf fcecerdt , p ipfe nonpeeret. Sed tdmen O' dliquid , propriumpcere debuit, ndfei de uirgne, d mor tuis res fnrgere, in coelum ddfeendere, Hoc deo qui pdrum pus : tdt,quid plus expeâet ignoro.Arbitror enim tdlidfids j gtari, qtulid gp*fnx hominem pcere non debuit. Ndin Ioan.,, nbsp;nbsp;in principio erdt uerbum, O'uerbum erdtdpud deum,
CT dfHî erJt uerbum : Omm'd per ipfum pilit funt. Num homine ddfumpto, dlium mundum pcere debuit, uteumeffe crederemus, per quernpdhts epmundusi Sed nec mdior miindus,nec iptcqudlis in hoc mundo peri poffet. Si dutem minorem pceret inpd ipim,pmit liter hoc quoq-pdrumpuaretur. Quid er^ non opors tebdt ut nouum pceret mundum, noud facit in mundo. Nomo enim deuirgneprocredtus, O à mortuis in £» terndm uinm refufciatus,O fuper calos exdlatus, porcentius prtaffe opus ell qudin mundus. Nicprte ret ffgt;ondent,fep^im hoc effe noncredere. Quid er^pet homindgt;us,qui mirùmd contemiuint,mdiord non ere» dunt i E.edditd uitd depnëbs,ideo creditur,quid O' dlif facerunt,O pdrum efi deo. Cdro proprid de uirgne credo. O' d morte indtternit uio fuper calos leudo, idea non creditur, quid nemo facit, O competit deo, de per hoc, qult;e ftbi quifq- pcilid non p^, fed cdptu pu* tut, icquo dnimo dccipit,fuprd ed ueluti pitu pro pips ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ducit. Noli eis effe pmilis obfecro te. DiffuOntur hlt;ec
laftuj, CT. omnis queÃionum neceffdridrivm pnus per* fcruoti difeuÃiq; pdndunUir, Sed intelledlui pdes a* ilitumdperit,inpdelitds cldudit.
Poftpauca ibidem.
chriÃum dei uerbum,dei plium,deum inedme uen» turum, morilurum,refurreé}urum,incalum ddfeenfu* rumjpriepoüentiÃimo fuo nomine,in omnibus gentibus dicdtos'pbi populos hdbiturum, inq; iüo remiÃionem pecedtorum, fdlutemq; £terndm piturdm effe credentis In Chnfte bus, omnium gentis ilebr£iepromiffd,omnes prophe* picnturpK ^iâ^*pu:erdotid,facriptid,templum, O cunikt omnino ccnii. fIOperdmenO fonuerunt. Venit.ChriÃus,complentur in phetatum. ortu,uia, diUis, p(hs,pdÃiomtus,morte, refurre* {lione,ddfcenfwne,omnid pr£conid prophetiru/m.
Ad Dardanum Epift.LVII.
Noli taq; dubiare ibinu,ic eÃe hominem ChriÃum - , tëfum, unde uenturus eÃ, mrmoriterq- recole,0pdelis ter tene Chripidnum conÃÃionem, quonidm refurrexit Ãmtraiis,d:dftèfydit'dd (alum,fedet ad dexter dm pdi*
DE StlRltVSANCrO DEOj
|
enlm uipbUe In pgnttmefkoleum inuipbile in fdcrdt pturo.lÃidutem cumquibusd^müs,uetdequ^uf dfff mento eil, Oleum ffiiritdle intus eA, oletm uipbile ext mus,non funt deffierdndi,Adhuc enim funt in corpore, terius eA. Vnilus eA nobis deus, ZTmiffiis eA nobis, pd no quardnt ^iritimfdnâum,mp in Chrijli corpot CT ipfe deus ut uitffretur homo erdt,Sed itd homo erdt, re, cuius hdbent pris fdcrdmentum, pd rem ipfdm non ntdeus efpt,ltd deus erdt,ut homo effe no dedigndretur. tenent,intus cuiuf efi iüud fdcrdmentum,ZT ideo pbiiut Verus homo,uerus deus,in nuUo pUdx, in nuUoplfus, ditium mdnducdnt ZT bibunt. Vnus enim pdnis fderdt quidubiq;uerdx,ubiqjUeritds.Qeus er^homo,ZTideo tmäus deus, quid homo deus,ZT päus eA Chripts. In Pfalmiim XLVI. Non enim homo tdntum erdt ChriÃus ,fed zy deus, Chrifiâ hoz Nomo ex femine Dduid,deus,dominus Dduid,ex iudæis «K:°Da 1Ã1quot;'' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hdbens,quorumpdtres,dit Apofiolus,zy ex qui Dciis.'donii bus ChriÃuspcundtm cdriiem. Ex ludteiser^ Chri^ iius Dauui. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j fecundum edrnem. Q^is dutem ifk ChriÃus,qui eAex iud£is fecundum cdrnemt QweA fuper omnid benediAtisin feculd. Deus dnte cdrnem,deusin edrne, deus cum cdrne. Nec plum dnte edrnem deus, fed dnte terrdm deus, undepÃa eA cdro, Nec tdntu dnte terrdm deus,unde edropÃA eA, pd etidm dnte ccelum deus, q^ prius püum eA.Ante diem deus,qui primus póhis eA, dnte omnes dn^los deus,in fe Chripis deus,quoniAm 'm Ioan.;. nbsp;nbsp;principio erdtuerbum, ZT uerbum erdt dpud deum, er deus erdt uerbum: Omnid per ipfum pAu funt, ZT Ãne ipppiAian eA mhil. Ille eA dnte omnid, per quem ÃAti funt omnid. In Pfalmum LXXXV. Caro.rt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ne^ enim, utnonnulli dixerunt, cdro pld erdt ZT hum.amp;ani uerbum, fed ZTcdro,dnimd ZT uerbum, ZTmtum hoc ciiniiu/. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fi^iut dei,usius chripis,umus fdlitdnr,inprmd da iequdlispdtri,mprnMferui, cdput EccleÃ^, Ad Bonifacturo EpiÃ.L, Dj j QuipzccdueritinÃgt;iritumfdn'^im,uelquiuerbum toil! ipiritü dixerit dduerfus piritumfdnAum,non ud^ omne,quod ^ quot;nitnina nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãuediao,fed dliquid jciiicet. certu ZT proprium inxlligt uoluit.Hoc eA dutem duri^* Ioan.20. Roman. 2. tid cordif ufcf} dd finem huiia uit£,qud homo recufdt in uniate corpori'S Chrijti,quoduiuiÃcdt IÃirituffdnilus, nmiÃionein dccipcre peccdtorum. Cum enim dixiffet diÃcipulii: Accipite Jpiritumfdnóhim, continuo fubiecit: Si cui diiniÃritii pcccdtd,dimitttntur ; Si cui tmueriüf, tviicbutttur.Huic erg) doitogrdtilt;e dei, quicunc^i rt/htti» rit cr rcpugnMerit,uel quoquo modo fiterit db eo dlie^ nus,ufq; in finem huiui tempordlis uit£, non remittetur ei,ncq^ in hoe f£culo,neqi in lüturo. Hoe fcilicet tïgrdn^ de pecedtwm, ut ei tenedntur cunibi peccdti, quod non probdtur db dliquo effê cotnmiffum,nià cum de corpore exierit.Qnitndiu uero hic uiuit,e(vm,Ãcut dicit Apoflo^ lui,pdtientid ieïdd peenitentiam dddueit.Sed p ipfe pert feuerdntiÃtmd iniquiatejlcut confequenter ddiun^t At polhluf: Secundum duritidmcordiifuifCT cor inpoenit tens thefdurizdt pbi irdm in die irjc.cr reueldtionis iuÃi iuditij ^iftion remittetur ei,neq^ tn hoc feculo, ne^ in tnentum eilunitdtis, quontam peut Apoftolui dicit, V« i.Cotfn. 19 nus pdnis,unum corpus multi fumus.Proinde Ecciepd cdtholicd fold corpus eil Chriftitcuius iUe cdput eilfdluA ror corporis fui. Extrd hoc corpus neminem uiuipcdtffi rituffdnilus,quid peut ipfe dicit Apoflolus,ChdritdS dei rob,*«. p diffuft cH mcordibus nojlris per pgt;irituinfdnäum,qui ddtus eü nobis. Non eil dutem pdrticeps diumic chdri» tdti5,quihopis eil unitdtis.Non hdbent itdq; fÃiritumt fdnihiin,qui funt extrd Ecclepdm. De iUis quippe ferit ptumeil:Qttifeipfosfegre^nsdninuies,P)iritumnon lud« hdbentes. Sed nec ille eum perdpit, qui piïus eH in ect clefid, V quomodo deinde feriptum eil : Sdnilus enim S»pimt.y /Ãiritus difciplin£ejfu^etpdum. Quier^usdthdbet ref}gt;iritum,cduedtpris db ecclepd remdnere,cduedt »« edmpmuldtèintrdre.Autpidm tdlis intrduit,cduedt nt eddem pmuldtione perpfkre,utuerdeiter eodlefcdt drt boriuitie. |
Ad ScxtiimEpift.CV. Sieut er^ nemo reite fdpit,reiiè intelli^t,reitê conplio de prätudineprnudlet, nemo pienter piuseA, fwiAonihU uel piè feiens, nemo timoré cdpo deum timet,nip dccepet rdt^itum fdpientite ZX inteüeilus,conplij CJquot; prtüut dinis, fcientùe ey pietdtis,cr timoris dei,nec hdbet quif» qium uirtutan uerdm, chdritdtem fy neer dm, continent tidin religiofdm,nip per /Ãiritum uirtutis ZT continent tiee. Ud pne Ifiritu pdei non reite quipiidm credimruf, nec pne ffiritu ordtionis fdlubriter ordturus. Non quid tot funt jfiritus,fed omnid hcec operdtur unus idemJÃi» ritus,diuidens proprid unicuiq; prout uult, quid Spirit tus ubi usdt Ã}irdt. Sed quod frtendum eA,dliter ddiuudt nonduminhdbitdns,dliter inhdbitdns.Ndm nondumin* hdbà dns ddiuudt,ut pnt fideles,Inhdbitdns ddiuudt, iditt fidelet. Ad Pafccntium EpiÃo* la. CLXXnif. Proprio quoddm modo piritiK dicitur pirituffdnt p^prfe Aus,fecundumquodreprturddpdtrem,ZTfilium,quod eorum ffiirituffdnAus pt. Ndm fecundum fubÃuntidm, fpintùr. quotüdm femel diAum eA,Spiritus eA deus,CT pdterffii ritus eA,ZT filius,ZT ipfe /fiirituffdnflus,nec tdmen tret nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;** Pgt;iritus,fed unus Jfiiritus, peut non tret dififed unue deus. Ibidem poà pauex Nee^ enim/fiirituffdnäus, pMt deus dut uerus deut noneflet,templumeius effent corpordnoÃrd. Nepitis inquit, quid tordd ueÃrd ttmphm m uobis.eà Jfiirituft fdn^ |
ET OPER ATIONïûVS ILLIVS,
XVI
|
fittfh ijaem hihtit 1 deofEt ne ^uifipfum J^iritum i «fj4ret ikum^ontinuo fecutut dit, Et non eftis ut/iri : iurit. EmpntnûneJlifpr^domdgnOfglorificdteer^ i go cr porate detm in corpore ueÃro, euin fcilicet, cu^ i iiK templum corpord ue/lrd effe pr^edixerdt. Idtnhoc mirdbile efl,Siutrum efl cj^uod uof dudio dicere Arrid» A fini n5 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(piritumfdndum minorentÃlio, peut pdtre foîumriiium minor cjlfiliut. Cuitt e/um corpord no/lrd, mébrdpnt ^fmiflifpcutdicitApo/kliudtc^c^orpdno/trd teinplu ipirâtumian fintfltirituffdnahStcutidè ipfe dicitdpoflolui,nimiwin ^Rkóquot;digt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pnt »Ktmfcrd mdiorii,templum minoa «unt. ris. An forte idm pldcet dicere Ãtiritimfdiidum, do» mino léfu Chri/h effe mdiorem ? Videtur enim fuffird» gdri huicopinionietiam illd fententid. Qnumqsti dixe» rit uerbum dduerfus filium hominit,remitcetur ei, Qjii dutem dixerit dduerfus JfirituinfdnCium, non remitte» tur ei^neiji in hoe feculotiiaj; in futuro, PeritulopM Math. I» z peccdtum in mdiorem ^u un tn minorem. tlt;iec fe» pdrdri phds eftflium boininis, à flio dei,iiuid ipfe Ãlius deifdiius efi filius hominis,non mutdndo quod erdt,fed djfumcttdo,^uod non erdt, Seddbpt dnobtsetidin tdlis impieas,ut fpirituffdiicïus mdior flio ejfe creddtur, In Pialmum. CXLVII. Qjtdre non dppdret modo fpiritufftnâus in lin» guis omnibusilmô uero dppdretinlinguis omnibus ,tac enim nondu erdt ecclepd,per orbem terrdru diffufd,ut membrd Chrifti inomnibus gentbus loguerentur. Tüc implebdturinuno, ijuod pnenuncidbdtur in omnibus. Idm totum corpus Chri/h loquitur omnium linguis,eT quibus nondum loquitur,loquetur.Crefcit enim ecclefid donee occupetomnes lingudt C^c. spiritu» Dç fide ad Pcfrum.Cap,XL dubite(,fpiritumfdn» liiio prôccz éluniiqui pdtris C Ãli) unus ejl fpiritus , de pdtre, ey lôhsn. ) e. procedere,dicit enim flius,Cum ueneritfpiritus ue ïohm. ) 4. riatù,quid pdtre procedit,ubifuumfpiritum effe docu» it,quid ipfe eà ueritds. De fiho ijkoijj procrefere fpiri» TâThcf 'x tuinfdnäum,prophelicddtq;dpoflplicddoärind nobis lohan.xo, coittêddt.Efdids cnim defilio duit,percutiet terri uirgi , ââ or is fui, ey fpiritum Idbiorum fuorum interficiet im» pium,r)equo etdpoftolus dit,quem interficiet dominus lêfusfpiritu oris fuL Quem etidmipfe unicusdeifi» lius fpiritum cris fui effe fignifiedns, poflrefurredio» nemfudm infujfidns in difeipulis dit, Accipite fpiritum» fdnéhim. De ore uero ipflus domini tèfu^it lohdnnes 'm Apocdlypfi,quidglddius utrdq; pdtre deutus proce» debdt, ipfe uero fpiritus oris eius,ipfe efl glddius, qui de ore eius procedit. Decoeniïione vere vitaf. Acco. X, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;» IIJ» fr'k« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fpiritus fubliantid non in columbdm,uel ig» ria.nôcftin nemesltrdnlmitatd,ficutnecuerbi,tncdrnemeft trdnf fornMtd,ftdfpirituffdnâM columbse corpus condidit» «lUtU3U nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' |
in quo fe di bordtn fuper corpus pbi inlepdrdbiliter u» nicum^d ttfiimonium hominibus uifibilem prabuit, ipfe uero inuifibilis in effentid pdtris et uerbi infepdrd» biliter mdnpt,dnimds quoe^ difcipulorum intrrius pof» pdens,foris fpeciem ignis uel luminis oculis honunum» pro figno exhibuit,cy tdmen dfubÃantid pdtris CT fi» lij nonrecelfit,profe{lo infinudns,quôdp.tter crfiliut per eum pecedtd confumu nt, CT in eorum dmorem ho» mitw cordd peripfum dccendut, CT quod impios per eti iudicdbune,iu/bs uero lumine uitt in ipfo glorificdbut. LibroJII. De Mirabilïbusfacræ fcnpturç. Cap. V. Qudmuisuerocorpordlifpeciefpiritufftnilus fu per dominum delcenieredicitur, non tdmen de duibus Spintuifan fumpplfecolumbdm,fedex dère miwmedubitdtur. tie» enwt ex d'libits fpiritumfdn^m neceffefuit fitcoiati. corpus dlfumere,dum dues (ibi connexlt;e,iii nuüo trdnf» greffe funt legem ndturt,fedp in dliquo trdfgrederen» turdn hoc td»ti meriti trdiifgredi non hdbo-ent, utpoa nec )etemd,nec rdtionedtili credturd,ut d fpiritu ddfum» ptione cdrnit 4 delidis filuerentur, Libro.I.Dcfymboload Catechumi*« nos. Cap. V. Sequitur in fymbolo,cy in fpiritumfdn!lum,itd tri» rtmpium nitds units deus,und ndturd,und fubftdniid,und potentid fummdxqudlitiu,nuHd diuifio,nuBddiuerfitds, perpe» ntusUnV^* tudchiritds,uultisnojfe quid efl deus fpiritufftnäus I Edptizdbimini,eytcmplum eius eritis. Apoflolus didt, tiefeitis quid corpord ueflrd teinplum fuiu: fpirituffdn» iti,qui inuobis efl,quem hdbetis d dec. Libro.li. Delymbolo ad Catechumi* nos. Cap. IX. Secundum reiktm dutem uerdméii dofirindm,què rt r» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4'1â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tnnitatis dawoa«m non efl filius pdtre mdior, quid fiuusdppd» captu hemt ' ruit in homine,pdter in igné,Sic non efl fpirituffdnüus â minorfilio.quid infpecie dppdruit columb^,diuindiüd cuiuchbct â fubfldntid trinitdtis mdnens in fe ipfd,pcuti efl,ut inno» bilit' udretperdia,noflrdmlt;^refldurdretruiudmpro cdptu ftiawi. hominum,Gr pro congruentid cuiuslibet rei, fe inuifl» biliter demonflrduit,uniatem equediatrmq; fudmnoit dmifit in i^ne deus.fed non efl ignis in hominefilius,fe(t non hoc fôbZquod uidebdtur erdt,erdt lt;y quod Idtebdt, De incamarionc verbt. Lib-LCap.!. Vere enim Chr^htt, Cf 4 mortuis refurrexit,cy pofl refurreiiionemconuerfdtus cum difeipulis,dffum» ptus e/l.Tum demum nuturd honore de digniate, pdtri dcfiliofocidtu,trddideruncfpiritufdnâum. Sdne quôd iflrfpirituffdnâus, unuquemq^fdnâorû, uelpropheti» ru,uel dpoflolorum infpirduerit,et non dlius fpiritus in Ausquidlf* ueteribus,dlius uero mhis,qui mdduentu Chrifti inflgt;i» rdtifunt futrit,mdmfeftemecclefidpriedicdtur. propkent Dctrinitateôf vnitatc. Cap. 1. SpiritumfdnSim neq^ pwôum,fides re(bs dectd» C 4 |
DE SPIRITV SANCTO
|
^ix^ritntlf instuift, iuos patres affîrmA^ rrcctiîiio reuidcbimur,SiMtcmgenittvm,duosjiliot credere cuU rr^rcduiir. pdinur, fed quod certa. fides tenet ,neciiigeiùtutefi nec Joiianjf. ffiütin/cddd}utro(j;procedens,idell. e:}quot;î piitre,cr 4 filio. Et ut hoc tejHmonijs dprobemus,ipfum dominum noftrum tefumchriÃum dudi dd dpoflolos,dicentë,cum uenerità nquit,pdrdcletus,quem eg) müMmi/pfrwiptt« tre ffiritum ueritatis, qui d pdtre procedit, iUe te/H-:^ monium perhibebit de me. Et rurfus ipfe dominus le;!^ fus Chripus,poftrefum^tionem fudrn, utofknderet d Jehan to Pgt;'o^fdcre ffgt;iritMnfdn{lum,Ãcut cri pdtre,infuf^ fldns in dtfcipulos fuos dit,dccipite f}gt;iritumfdnflum. MMh.fo. nuser^eÃl^irituspdtrisCf filij,unusdmborum Ãii» ritus.lQturquodpdtris ÃtÃgt;iritus,ipfe dominus CT fdludtor nofler difcipulis fuis dit, No enim uos eflis qui ttom». J, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ffiritus pdtris ueftri, qui loquitur inuo^ bis. Ejquod idem C^Ãlij Ãt/piritus, Pdulus Apojhlus te/hs eÃ,à quis dutem,inquit,ÃiiritumC}}riÃi non hdbet hic non eà eius. Ibidem. Cap. IH. Non enim Ãcut filius hominem djjMnpÃtfUt in et Ausquot;n5coquot;^ t^n(^'gt;»P^^gt;n^fi^lt;tt^Ãâlfirituffdn{luscolumbdm,ueligt lumbä affu nc,fed üleÃcle uiÃones de credturd inferiore,ddmdt xtcrnûpma nifejhindum/firittvm effe poÃeddeÃiterunt.' Nunq et fiiHsâ/i'ma mcomprehenÃbiiis incomutdbilisq^ diuinitds, namnà turi. eà triiütds deus,db oculis cdrnAlibusuideripoteÃ, mà ut diâum eÃ,per fubieóhim credturdm. Eodem Capite poft paiica. (^id Ãt dutem quod Ãgt;irituffdufbis, pro nobis in^ Spirit- fin ter pelidre dicitur,quoddicitPdulusddRomdnos fer it do p?ono ° nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oremus,Ãcut oportet nefcimus,fed ipt bn, interpri ÃÃifitus poÃitdtpro Hobis g^äbus inendrrdbilit Jaredicatur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fcrutamp;tur cordd,fcit quid deÃderet fpirit Roma. ?. tus,quid Ãcundum deum poÃildtpro fdnflis. Modus iÃe locutionis,qui frequenter in feripturis fdnfhs inuet Gene tt ntïur eAfÃcutdeusdicitddAbrdhdm. Nunecognoui quonidm timcds dominum, hoeeà cognofeere te fact, peut dicitApoÃDlus,Nunc cognofeentes deum ,imocot gniti idea, Nempeomnidin prefentiddei funt dnteq G»'»« 4« pdnt,prefentidfuntfuturd,quiidmfdctafunt,quomot do dicit cogniti 4 deo, nià fdciente deo ut cognofedmus deum,Ãcuterhic feribitur fpiritumfdnfium gemere pro nobis,ideà ^mentes nos fdeere, infundendo nobis chdriatem in deum,cr proximum,Ãcut leÿtur,letus di es,quid letos hominesfdeidt O'c. , Ibidem in fine... Qudmuisfpirituffdnilusdppdruiffetinfpeciecot tdldicidcz lumbeuel ignis,nmpoffumus tdmendicere fpiritumt bl déus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;er columbdm,dut deum et ignem, Ãcut dit amp; Ignis, lîz cwBHî Ãliu dei er hominem. Propter hds igitur corpor» ftiâdé5quot;amp; â^^^^f°gt;'mds,inquibusdppdruit fpiritufjimdus miÃus hominem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;propter hdS minor pdtitidiçippteÃ,Ãcutû |
Ulis propter formdm ferui inheÃt, ilU dd unitatem per» fone perpetudliter,ilL( utro fpeà es corpordles,ut eil co lumbduel ignis dddemonÃrdndum, quod opus fuit di tempus dppdruerunt,cr effe poÃed deÃterunt. t^onne dppdrere debueruntcredture Ãcut oportuit,ferHientes credtori aduentum eius,qui mcomuabiUter infeipfo p» mdnet,dd eum ÃgniÃcdndum CT demonÃrdndum,Ãcut Ãgnifiedri CT demon^rdri mortulibus oportebdt mu» Me dtqfconuerfe ? Eodem Libro. Cap.IIII. Aquibufddm dubiarifoletdnfpiritumfdnäum hdt lohan.y, buerunt dpoÃolijido tempore quo fuerunt cum Chriflo , domino,fecunduquodeudttgeliÃddicit, fpiritus iiondii Cpint- fmx erdt ddtus,quidlefus nondum erdt gloriÃcdtus,Et in dt *⢠lioloeodit,Ãdiligitis mepreceptumcd ferudte,cr eg» ro^6o pdtrem CT dlium perdcletum ddbit uobis,ut uot ^^0^; j, bifcum Ãt ineternu,fpiritumueriatis ,quem mundus nonpoteÃdccipere, quid non uideteum,neqicognofcit tumjios dutem uidetis eum,cr cognofeitis eum,quid 4« pud uos mdnet er uobifeum eR. Etetidm poitrefurre» dionem fudin le^turin Ãffldffe CT dixiffe difcipulis, dceipitefpiritumfdndum,inpentecüÃeuerolegiturfpi* rituffdufhis in dpoÃolos defeendiffe. Ad hec dicendü qiäd unus fpiritus ed,fed dond hdbet multd. Non eà du bium,quin fpirituffdnfhis erdt cumeis,quidubiChrit flus ed,fpirituffdndus eli,Et quid uenturum fpiritum» fdnólum 'd pdtre promiferut ChriÃis,non defuit in hoc indifferens eius diuinitdS. Ibidetft. Triu ofÃiciorü forme donifpirituffdndi in dpoÃoe nbsp;nbsp;Trfu« lis funtoÃenfe,ciudru primd hece^,queddins ecclet Ãdüicupertinet in regenerdndis,EcclefldÃicd potefids fpintâ tm. intelligitur eÃe hi oÃ'itijs epifcoporiim CT fdeerdotum, ui iSnIoflt qui omnid i« trdditionedominiedper fpiritumfdnShm, dgere debent. Vnde Ulis dicit lèftis,Quorum tenueritis peccdtdtenebuntur,cr quorum remiferitis, remitmtur Io*âquot;**®* eis. Secundd eÃ,qu£ in pentecoÃe ddtd e{l,quegenerdt Hs eÃ,No folum enim inApoÃolos,uerunt etidin in om-* nes credentes decidit fpirituÃdiiäus. Tertidforme eÃ, que folum ApoÃclis uel ordindtis in initio coneeÃd eÃ, 'mÃgnis ,dcuirtutibiis fdciendis,ufq-dum Ãdei feminei idcerentur dd incrementu,Senund enim Ãdei funt uirtu» tes per dpoÃolosfdäe, Ipfl enim dpoÃrli antiÃites pot Ãti funt huitis modi ueriMis, qui perÃgnd et prodige rdtiondbilemeÃeÃdem noÃram teÃdntur. ïgturfpir rituffdnlluSiddtur omnibus gencrdlitercredentibnt,Ãd Ãmdnetineis,infignis uero crprodigqsÃlijdei eÃi probdntur. EtidmfpirituÃdn!lus,non mdnetqudndor in homine,feduocdtusdduenit,utfuggerdtnecceÃi» rid er receddt.SimiHter CT in trdditione,uel ordindtio* nedeforis grdtidm CT tuitionem preflat deuotiFÃda, M comenddtiones hdbedntur per infpirdtionem eius. Eodem libro.Cap, XU. GloriÃcdre, honoriÃedre, dc cldriÃcdre,Trie quideta |
DE SPIRirV
quiJftft uerbd,[ei rit UM tÃ, Proiiide aJot-dre Ãlium ïpteS^ftn ^^iritufunih^tiamnosiicimus.SpirituÃlt;u^tnim M diiigenz opuftÃfCf diligentia ftin^hÃciiret(:^fiiin^loscuÃgt;dire care^ctfan» nbsp;nbsp;nbsp;nonÃUimrationabilia/edetiamirrationabilia plus
Aus ciuto» rafan^hfKare.P.t etiameos t^uicedderunt propter fus amnegligentiam,ad priflinum Ãatum,reuocare,ig= norantes docere,obliuifcentes admonere, peccantes ar» guere,errante5 ad uiam ueritatis perducere,Pigros hor tari,de falute fua co^retZr foüicite agere,et infirmos curare,zr fra^Utatem corporis per alacritatein anintit continere.Gf ad amoretn pieads Cf caÃatis confirmas re Cfomncs iRuminare,Super omnia fidem ac charita» tempritbetfinguliSjproPudioquogi Cf diligentia,pro fynceritite Cf fimplicitate mentis,pro menfura fidei,Cf merito conuerfationis gratiam ad utiliAtem uult diuides re,Cf MMS quifi^mquo opereCfpropofimfuerithas bilis,in ipfo eum uult ordittare fado, Hlt;ec quident Jfiis rituffanfius facit,fed ab fit ut hisc fint filiofociat.
Deftngulahtate ckricorum Cap.
Munit .1. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xxiirr.
i^*'fpigt;ïtu» Accipimus quidem fordtudinem Ãiritalem, per faiiAus.qui duam fubÃantiie noftratframlitiK roboreturjcd ita nos Imporiunl n* ⢠r ⢠i 'u ° n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-i'
tanbus dcz PIS jptrttalis fordtudo coütüa eit, Ut prouidos non nos tcnunc⢠nt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tueatur, ut iüos muniat qui renuiwiant ims
portunitatibus delidDrum,noneosquifemagis,impors ) tunis delidisemergunf^
Ibidem.
Cuiios noz C«/fo; nobis datus eflÃiritus ,fed ut contraria If anise
genübusfaueat,necutuoluntarios Cfpronosin aduers fa confortet,fed ut ab aduerfis internos feparari confirm met. tiam quicunq^ perniciofïsconattbus audet exers {ereuirtutem,iuuamennonhabetÃirituffanSii, qui nes niinem uult ultroneum uirum fortem, ad fraudulentas uidorias coartari,nee protest eum,quinimo fed deferit iâ quem periculisirruentemper illicitos euentus exquire^ re t)âiiiniphos agnoucrit,ficut ipfc iamdunc per Solomo nem locutus efl dicens,amans periculum in ipfo peris bit,Ordine i^tur fuo,non noflro arbitrio uirtusIfiiris tujfandi adminiftratur,1I,t fecundti inftitumin eius pr^s lia proÃerantur, tüunq nifi pnecipitatus exerc itus celt;= cidit,qui auidus fordter facere,duels uel imper atoris fui diflofidones irrumpit,^'iulto magis per pcrituram es rogatfordtudinem, qui fineartnis dodrinit nta^flri fliritus prtcfumpferit triumphare,cum dicat,u£ qui per priefumpdonem fuam aliquid faciunt,nonper deunt.
De blafpberni'ain fpiritutnfanx dum. VII.
Charitate nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quod wg)cotnune efl patri Cffilio, pér hoe nos
quxdiftunz gÃliterunthaberecomunione,Cfinterrios,Cffi eu iU fpiritumfan lud donum noscoUigere inunum,quodambo habent ^à ptt-Ãiritumfandum deum,Cf donum ftiifcoiiigi dei, inl}ocenimreconciliamur,diuitiitate,eac^dekdds mutmvoB. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nobif prodeffltt quidqu^ bçoinof»
SAN CTO nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xvn
femus,mfi etiam ditigeremus I (icut autem ueritate^ di* fcimusitacharitatedili^mus,Cf utplenius cognofca^ Roatu ft mus, Cf beati cognito perfruamur. Charitas porro diffufa efl in cordibus noflris,perÃiritÃfan dum, qui datus efl nobis Cf c,
Ibidem. K.
In Ãiritu enim fanch, quo munum deipopulut congregatur,eijciturÃiritus immundus,quiin fe ip^ fum diuifus efl,Contra hoe donumgratuitum,contra i* flam deigratiam, loquitur cor impoenitens. ipfa er^ impoenitentia Ãiritus,ed blafphemia,qu£non remittent turneq;inhoc f£culo,neqjinfuturoXontra fliritum fandum, quo baptifantur, quorum peccata omnia di^^ mittuntur, Cf quem accepit ecckfia ut cui dimiferit Ro««. « peccata dimittuntur ei, uerbumualde malum, Cfnb mis iinpium,fiHeco^tatione, fitte etiam ligua fua dicitlff^^f' quempatientiadei,cumadp(xnitentidadducat,ipfefâ¬^ ntmno hagt;. cimdumduritiam cordisfui,etcor impoenitens thefau- âumquot; rizatfibiiram,indieirlt;eetreuclationisiufliiuditij dei, M.«c. j» quireddet unicuiqifecundumopera eius.Hiecer^ in^ paenitêtia,fic enim uno aliquo nomine püÃimus,utcuqf appellare Cf blafphemiam,Cf uerbum contra Ãiritum fandum,quod remiffionem,non habet in aternum.
Ibidem. M.
No« ergo propterea'quicunq^ dixerit uerbum co^^ tra filium hominis,remittetur ei,qui autem dixerit cont tra fliritufanilum,nà remittitur ei,quia in trinitate ma ior edfilio fpirituff. quod nullus unq uel hitreticus di=â quaberett' xit,Sed quoniam quifquis refliterit ueritati,Cf blafphe» maueritu(ritatem,quiefl Chrifltis,etiam pofl tanti fui ftum maioz priedicationem,utapHd homines uerbum caro fieret, et habitaretin nobis, quod eflfilius hominis, idefi, ipfe t» ChrifluSffi non dixerit uerbum,lüud cordis inpoenitene tis,contra fliritumfanâum,de quo ditdumefl,Qui non renatus fuerit ex aquaGquot;Ãiritu,Cf deque item diCrum efl,dccipiteÃiritumfanfbim gt;nbsp;fi cui dimiferitls pecca^ ta,dimittuntur ei,idcfl: fi penituerit eum,dccipiee p hoe donit remiffionem peccdtorujimul Cf huius,quod uer^ bum dixit contra filium hominis,qui a pecedto ignora-a tite,fiuecctumdtiie,fiuecuiuscunq; bldfphemi^.no addi^ ditpecedtu inpenitëtiiecotradonu dei,etgratiam rege nerdtionii,uel recccilidtiotiis,qult;£fit in ecclefi.afliritU fanilo. Ibidem infinc.
Vnum er^ fuffu^um efl,ne fit irremiffibilis blaà Socùtu phemida:orinpoenitenscaueatur,nec aliter poenitentid,(pwm m prodeffe creddtur,nifi utteneaturecclefid,ubiremiffio cü'cuftodU pecedtorum datur,G' focietasÃiritus in pacis uinculo â«J* «ft. eufloditur.
LibroXb De ciiiitate dei. Cap-X.
duodenimdefimplici bono genitumefl,pdr{ttr fimplex efl, Cf hoe efl quod iUud de quo genitum efl, qutt duo patrem Cf filium dicimus, Cf utrumq^ hoe (wn Ãiritufanfk , efl dew qui Ãiritus
patris
DE SPIRITV SANCTO.
|
ptürii,pdtrîi amp;âfilri,îieft,[pîr!tulfdnéîus,propri(i Aiiuï cft ndtioneittihuiui notninis infdcris lictris nuncupd^ ^'is g paTcr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dutnn pdtrr CT flliut,quid nec pater eà amp; fiiiu». necfiliiitjÃd dlim dixi non aliud, lt;juid Cf hoc pdriter ftmplex pdriterq-,bonutn eà incomtiabile CX coteiernu, amp;nbsp;hectrinitds unufeÃdeus. Libro.XVni. Cap. L. Connerfdtin eà in terrd quddrdgintd dies cum di^ Acta, ,, fcipulis fuis,dt(j; Ãis^tc^ ipÃs uidentibus dÃendit in cce lumt Cf poà dies decent promiÃunt fpiritumfdnóhim» *⢠miÃt pdtris fui,cuius dduenientis in eos,lt;tui crediderant ftoiiiiiigui« tunclignum erdt maximum,Cf mdxime necejjariumt «lum io?utu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eorum,liguis omnium ^ntium locjuere^ vnita« cede tHr^'w Ãgnificdits unititem cdtholicte eccleÃ^, per om» cabalntsgentesfuturddcÃclinguis omnibus locuturdm. De ciuitate dc. Libro XV. Cap.VL Spintu» fan nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Spiritus dutem fdnélus operdtur intrinfecus gt;nbsp;M Aus operax c nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;! nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i »ur intnnie Udledt dult;piidmedicind,lt;^U£ dihibetur extrinjecus. De fideöC üinboIo.Cap.lX. quot;DeÃiritufdnfhdutem non tantum copiofededi^ Spiritâ Ian ti^ntcr diÃuatum cA d dodis, Cf magnis diuindrum deramp;°d T nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;trdd:atoribus,ut intelliff Ãcile pojjit eins aiditat. proprium,^uo proprio Ãt,ut eum neq;Ãlium,neq; pd= trem,dicerepolJumus ,fed/Ãiritumfdnchim, nià ijuod eum donum deieÃepr£dicdnt,deumcredimus, non fe ipfo inferius donum ddre,ferudne tarnen,ut non genitu ÃiritumÃin0ium,tdn^ de pâtre prsedicent,unicus enim esl ChriÃis,nelt;jâ de Ãlio, tan^ iiepotem ,fummi pdtris tiec tarnen id quod ell,nuUidebere, fed patri ex quo omnia,ne duo conÃtuamus principia,Ãneprincipio, quod ÃlÃÃimum eA,Cf abfurdiÃimum ,Cf noncathoi licefidei, fed quorumdam hereticorum errort pro» prium, Expofitionis Epiftolae ad Roma^J nos inchoatæ. S?'mlhtia nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ndw à quis per inuidiam opera blafphemat quo» »Clift,t in tùambonisdei,hoceil,donisdei, maliciaftiareÃ/Ut in fanAdpccx fpiritumfdnihtmpeccdre,Cfproptereafpem uenùeM carecxiftix hdberc icxiÃmandus cÃ. . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ibidem nr. X'cm'lpid nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fpiritumfdn0htm,non itauide »5 fanftiim tur hic poÃtum,ut tantumodo iüud intelligatur, quod d^'concep' nbsp;nbsp;nbsp;ligudmfdbricamus,fed quod corde conceptu, etiam tumopcrc opcrc exprimimus. Sicut enim non confitenturdeum, «xprimifur nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;orisfono conÃtentur,non etidm bonis ope» ribus,nam de his diéhim eÃ, ConÃtentur enim fe noffe Timm. I. deum,fd{hs autem negant. Ex (j«o manifeÃum eà did j.Cori.,». aliquid fadis,ÃcutmanifeÃum eÃnegarialiquidfaflis, quot;E-t Ãcut illud,quod aitapojlDlus,nemo dicit dominus le» fus,nià infpiritu fanóh),nonpotefi reäx intelligi,nià in faüis dicere inteüigatur, inlibrooäoginra rrium quaeftionu Qpaeft.LXIE |
QUicritur utrum quibaptifatifuni iHo timporf,quo feriptum eÃ,dominu per difcipulosfuos bapnzaÃe plu» An perdnif res quam loannes, acceperunc fpiritumfan£ium,alio e» nim loco Euangelij Ãc didtur,fpiritus enim nondum e» untfpints rat datus,quia lèfus nondum erat clarificatus, ioquot;hanquot;r. Ibidem refponfio, SpirituÃanÃus latenter dabatur,äntedominicla» rificationem,poil manifeÃationem autem diuinitatis ei US manifeÃius datus eÃ. Et hoc didum eÃ,fpiritus au» nifrftiùrd» tem non dum erat datus, ideà nondum Ãc apparuerat, ut omnes eum datum eÃefaterentur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lohan. 7. Poft pauca ibidem. Ndm /à non eratin hominibus fpirituffanäus,dn» te domini uiÃbilem clarificationem,quomodo dicere po miiu vifibi tuit Dauid,cf fpirituffandu tuum ne auferas a meiaut quomodoimpletaeà Elizabeth Cf zacharias uir eins (pitnusiM ut Prophetarent, Cf Anna,Cf Simeon de quibus omâhem'mbiS. nibus feriptum eÃ,quodimpletifunt fpiritufanilo, ut iüaquieineuangeliolegimusdixeruntt^Vtautemqute» damlatenter,quiedamueropercreaturdm uiÃbilem ui» Ãbiliter deus operetur,pertinet ad gubernationem pro» uidenthe ,qua omnes diuime adiones locorum tempor» umq^ ordines dtÃindione pulckerrima peraguntur, cS ipfa diuinitas nec iencatur,nec migret Iods, nec tenda» tur uarietüruetemporibus, Vigintiunius fententiarum fententiaXXI» tHanifeÃum eà in fpiritumfandum peccantem ue» Pcccan« la ⢠L ! nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ec,- fpirnü lt;an. ntam habere non poÃe,namuindicatur,cum enim aÃh» yem* non habet. ^tur in ipfa peenitentia,punit peccatum) Cf foluit uin» didam,non ergo dimittitur quia punitur. Contra Epiftolam Manichei.quam uocant fundament »Cap.X. Propter geminam chriÃi clarificationem, fecun» dum hominem,Cf fecundum deum ,bis etiam datus eà fpiritu/fanäus,Semei poÃquam refurrexit a mortuis, Prepfer ge minäCliiix fti glorifica âgt; tionem, bl* cum infufflauit in fadem difdpulorum dicens,accipite damiicgif fpiritum fandum. Etiterum poflquam afeendit in coe» lum,decem diebus tranfactis,qui numerus perfectionem Ãg»iÃcat,cum feptenario numero quo condita utiiuer» fa conÃÃint,additur trinitas conditoris Cfc, I^c 32onc (Zhrïfli3no*Crf3p* XXII. Qttiire autem fpirituÃandus non eà natus de co» Spirit^tvif tumba,quemadmodumChriÃusdefa:nMiA ? lüacaufa eÃ,quia non columbas liberare uenerat fpirituÃandus, Sed hominibus ÃgniÃcareinitocentiamCf amorem fpi» Chnius ie ritalem , quod in columb£ fpecie uiÃbiliter Ãgura» tumeÃ. Ibidem in fine. Nej hoe (ta didmus, ut Dominum ilfum Chnjtum |
DE SPIRITV SANcrO
XVIiï
|
chriÃum diedmus folum uerum corpus hdbuifJi,P'iri» iSTnó ap/ i'^^fdudum dutem faüdciter appdruiffe ocuUs homi» paruit hoz num,feddmboilldcorporduerdcorpordcredimus. Si» Ucita'.^ nbsp;nbsp;cut enim nonoportebdt,ut homines fdüeretfiliusdeiypc non decebdt, ut homines faHeret /fiirituffandhis. Sed om nipotenti deo,quiuniuerfam credturam de nihilofa» bricduit,non erat difficile uerum corpus columbic,pne alidrum columbdru nüniflrrio fi^rdre,pcut et no fuit difficileuerum corpus mutera Niarùepne uirili fenù» ne fdbricdre,ciim credtura corpored,et m uifeeribus fÅ min£ adformdndumhominé.Zir in ipfo mundo adfor» mdndam columbatn imperia domini uolimtatiq; ferui» ret. Sed fiiiltihomines Gt miferi, quod aut ipp facere non poffunt,dut in uita fua nunq uideriint. Etia db om» nipotenti deo fieri potuiffe non credunt, iohxn.)4- Eodem libro. Cap.XX VIII. After, p. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nee eos dudidmus,qui dicuntfbiritumfaniium, qui non in incudngeliOjaominuifiromilitdijcipuus^dutuiPnulo teniffe, dut inNSontano ,dut Prifcilld ,p» utnitqucaii cutCdtdphriges dicut,dutill nefcloquo là dnite,uel tAd nKheo,pcut Ifà dnichei dicunt. Tarn enim cÅci funt iftii Luce a fcripturds mdnifefhs non intelligdnt,aut tam neg!:» Aao' ). gentesfalutisfu£,utomninononncgdnt.Quisenim cit legerit,non intélli^t,uel in euangelio quod poà domini refurreëhoncm feriptum efl,dicente domino, Ego mit» tdm promtffum patris mei in uos,uos autè fedete inci» uitate.quoufqÃnduamini uirtutedb alto, Eténd^.bus Apofitilorum,pofiedq dominus abfcejfit à difcipulorïl oculis in coelum,decem diebus perdâis, die pentecofies, non dttenduntapertiffimeueniffelpiritumfanclum, CT cum effent Mi in ciuitate peut eos ante monuerdt,imple» uiffe lüosjita ut loquerentur uarijs Unguis. Ndm diuer» fe nationes que tune dderdnt,unus quifi^ dudientium fu» am lingudm UiteUi^bant. Libro 111. DedoLÃrinaCbriftiana Cap. VL Sed qui crediderunt ex quibus fdëlA eft primatede» pd Hierofolymitana, fdtisoflenderunt quanta utilitas fuerit,eo modo fub patdagogo cuflodiri,ut pgna que të» poraliter impofita erant,feruientibiis ad unius deicultu, quifÅcitccelumCTterram, opinionem obferudiitium Qui vnum rendirent. Ndmq;iTliquidproximHfiiritiialibits fue* deum venez nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ginpordlibiis Gâ carndlibus iiocibus ratiluntpri , - ci nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;c , n â â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rc â t mücxpws dtq; Itgnis ,qudmuisquomodo Ipiritudliter effent mtel '^luctunquot; bffiidanefcirent.quid unum tdmen didicerantuenerdri iCternum deum, tam cdpdces extiterunt ffiirituffanili, ut omnid fua uendcrent,eorumq; pr^cium indigentibus diftribuendum ante Apoflolorum pedes ponerent, Ãq^ totos dedicarent deo,tdnS têplu nouu,cuiiis terrent imd ^ni hoc efi tcplo ueteri feruiebat.No eni hoc tiUas eccle pas gentiu fceciffe feriptu efi.quid lio tam prope inuenti erdnt,qui fimulachrd manufacbi deos hdbebant. Decorrccfîione Donatiftarum ad Bonifatimn»Cap»XXX» |
Proimde EccleÃd cdtholicd fold corpus e^ChriÃi, cuius Me fdludtor corporis fui cdput cR, Extrd hoc cor liâncnnncw piw neminem uiuiÃcdt /firituffdnâus, quid peut ipfe dicitdpofklus,Chdritdsdeidiffufd efi in cor dibits no» ÃriSiper /firitumfdnâumiquiddtus edi nobis. Non eft dUtë pdrticeps diuine chdritAtis,qui hoftis efl unitdtis, Noh hdbent ia^ (firitumfdnéitvm, quifunt extrd eccle pdm,deillis quippe feriptum edi, Ã^tufe ipfosfègregdt h dnimdleSyffiritum non hdbentes,'Sed nec iüe earn perd» pit,quipÃiis edi in ecclepd, CT quonidm deinde ferip» ^P'â- d tiM eft,Sdn£hts enim fpiritus difcipliiue effugietÃdlii, Quier^uulthdberefpiritumfdn£lttm,cduedtforiSdb ecclepd remdnere,cduedt in cdin pmuldtc intrdre ejc. Depræfentia dei ad Dardanum Cap.XIL erg) in bdptifdtis pdruulis, qttis îd nefei» pamuii« dntj?dbitdre fpiritumfdm^am. Sic eniin eitm ncfciunt, ⢠quis Ãt m eis.qaemddmodum nefciuntet mentemfudm, habitatc«« cuiiK in eis rdtio, qud uti non dum poffunt, uelut qu£» ddnifcintiüdfopitde/i,excitddd£tdtisdcccffu.aeqihoc inpdriiulisrfiirum debet uideri^cumdpoftedusqnibiifdd 3* etidm mdioribus dicdt,nefcitis quid templum dei eÃis,et fpiritits dei hdbitdt in uobisf de qudlibus pdulo dntedi» ââ xerdt : Animdlii Mtcnt homo non pmipit ed qiise funt fpiritui deCquos etidm pdruulos uocdt,nontdrnis teate fed mentis. S^on itdcj; percip iehdnt cognitione fpirttu^ fdnéiKm,quihâhitt.bdt in Cisses'hdbitdnte in fe fpiritn fdnch, ddhucdnimdlcs nondum fpiritdles erdnt,lt;]uid na dumpoterdnt in hdbitdtorem futan fpiritum,coÿiitio» ne percipere,hibitxre duteni iJeo amp;nbsp;intdlibns dicitur^ quid in eis occidtè d^t,ut fini teniplum cius,idq; in pro» fdeiitibtis,crâ proficiendo perfeuérdntibiis proÃeit. .âIbidem» Cap* XIII» Uos enim tdles homines,p etidm dnteq peruenidnt ad fpiritudlem mentis £tii,ttm,uhi non ldaedldntur,fed corpisCi.« folido cibo,dies uits huiusextremus inuenerit,perficiet in eis hdbitdtor iUorum,quicquid hic inteÃigenttæ mi» nushdbuerunt,quonidm GTabunitnte corporis Chrijli, qui nobis uidÃtätls esi,eyâd templi dcifocietnte nonre» ce]ferunt, âVnde ut non recédant reffildm fidei pupüis magnifq^ comunem in ecclepd per feuerdnter ienenttCJâ iii quod peruenerunt in eo ambuldnt,donec eis deus re» ue[et,p quid aliter fdpiuitt,cogtationes fu,ts cdrnales no do^mdtifdnt,quid non obdurant contenciops defenpo» »n'îiltî imdnendo,fed quodamodo dmbulando,ideP: pro» Ãciendo defudant intelligentilt;c perfpicuiatem impetrS» tés per fidei pietdtrm. Contra {ermonem Ãrrianorum Cap. XIX. Confoldtorem tiero,quod off^iciu tanq pfoni infinue confoiito» in iüd trinitdte,ifti fpirituifandh) deputóbjdeu dicit apo (fintâ fapz floluSfpeut 'm epiflold eins legimtis adCorinth.Is qui co foldtnr binmileSiCofoldW eil no$ dej« in prefetid Titi.- iCopn./t SM^lorum |
|
DE SPIRITV SdnUorum wg) deus eil confoldtor,ipp quippe funthtt miles,'Vnde tres uiri idi in edntino dicunt benedidte fdn^ Danici.j. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;humilescordedominum,Deus eÃitttqiÃiritus» fdnflus,quieonfoldtur humiles. Ibidem.Cap.XX» Math nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãgt;iritum fdnibim, plio minorent Si Split'- Arridni condnacroÃcndere,quüdiÃcpcilliustdnqud)n td« minM quot;^dicis dduoedtus, etidm homines fdndos eidem tnird fÃioquiaad ccedtute pr£ponunt, de quibus dit idem dominus,fedei Antini «à bitis fupcr duodecim fedes, iudicdntes duodedin tribus apoÃohsmi ibireÃgt;ondedntquideritÃirituÃ'dnätts, cum nor eÃet, ^/i'o iudex,dn dpud homines etidm indices dduoedtus ? t.Coria.t. /^hpt^uion iÃi iÃdelicord£U£cordiddit pt iudicibut minor,dduocdtusÃgt;irituÃdnihts,cumittiutiq} ut iudh cespnt,replednturÃgt;iritufdn{h,fecundum quem uiuen tes puntÃiritdles,Ãiiritdlis enim omnidiudiedt. Contra eundem.Cap.XXII. Kufcp legi PiliusinquiuntminiÃer eilpdtrisÃiirituÃdnilus *üriquot;rpin*tâ ndniÃereRplij : î^ec dttendunt quod iflo modo meli* tinaustub ores fdciunt ÃiritufdndodpoÃclos fdndos»Quicum ditus fiiio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicunt,no cos ià utiq; etidm dei pd-* tris miniÃros ne^but.Eius quippe miniÃrifddifuite, in cuius nomine etidm bdptifduerunt,ideà pdtris O'/î» Philip » â ÃirituÃdn£ti,dc per hocfecundwn iÃorum udnh loqHid,melioreseruttrinitdtisminiÃri,ppropteredmi nor eà ÃirituÃdnäus,quid,folius miniÃer eÃplq,Legi tur itdq^ inferipturis fdnfhsplius fnbditus pdtri, No 4» tem didt fcripturddlicubi ^irituinfdnihiin fubditum plio. Libro ir. contra aduerfarium legis ÃC prophetarum Cap.III. »omi, gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;sed peri non potuit,inquit,ut d ïudeorum propheti's tum Chrifli fdludtoris iioÃri pr£nuncidretur dduentus,cur peri no tusî^nà us' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eloquid fuitin proz lt;i«' r Sed dntefdludtorisdduentum,inquit,ÃirituÃdnii P luibiis^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ii^iuus non erdtfuper terrdm. Hoc udnitds non Moma. f. ueritds loquitur ; Nrfi« quo nipÃirituÃdndo prophe=i tds fuos dominus impleuit? de quibus in epifloLe exordia didum eÃ,dd Rontdnos, quod O'fuprd comtmordui : Pdulus feruus ChriÃi lefu,uocdtus dpoflolus, fegregd-tus 'm eudn^lio dd,quod dnte promiferdt per propheet tds fuos in feripturis fdndis,deplio, non quifddus eH ei,ex femine Dduid fecundum cdrnem. , Poft pauca ibidem. Quis erdt,qui dixit,quod ipfe ChriÃis de fe teÃd* Dauidem jyy gfà pr£didum, dixit dominus domino meo,fede d perfpirits dcxtTis meis,donec pondm tnimicos tiios,/cdbeUum pe* X^auÃrr nbsp;nbsp;nbsp;tuorumlEt hoc Dduid inÃidtu dixiÃe conprmdt, icgitur. quem Ãiritum negdt iÃc fuiffefuper terrdm,dnte domi» Queftionum noui amp;nbsp;ueteris tefta* menti.Qiiefti. CXXIII. ^f^^i^u,mfdndumhdbereultrdndturdm,Oâperfe^ .dum vit(d itiontm hominis eÃ,ut poÃitqute deifuiUtdcper bot iti |
sANCTo ueteribuiÃn^s,non itdfuit)igt;iritu(fân{îtKpcut nünc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f* eà infidelibni,lt;juid exeuntesde hocfeculo apud inÃros ncm homi/ frdJtf, dittnimdeuhinnouifftmisdiebM rffundamÃi^ ritummemnfuper omnem carnem C^c.O'apo/kliisin Titum.}. irr dlidycum dutem dppdrucrit intjuit benignitds O hu-* mdnitds fdludtoris noÃri dei amp;c. Ibidem. Cum prophetic er^ O' iuftis uirii ÃnHumfui/à Ãtiritum^non efl dmbiguum^cum prophetis propter di^ do cum Ãenfdtionem,cum iufUs uero edufd fdn£hatis,pcut le^' cwriÃolL turde fdnfk Simeone,quidÃ)irituffdnäus, inquit,erdt fnt. rumeo,nonutfjgnumeffet'ddoptionKineo,fedmeri-torumeiuigrdtid,^dinÃlijdeicredentes tune eÃecoeit perunt, qudndo mdnifeÃntus eÃÃlim dei, ttiSn morte cunilte credturiC. Si dutem in Addm uel in cieterie, fic dicdturfuiÃi ÃirituÃdnflui peut nunc eà in Ãdelibuf, que noud dond dedit dews,eum regnu Ãlij fui^ dedieduit in nobit!£t quomodofoclix, et bedtü tepui prit ceteris nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i dicitur fdludtoris dduëtus,p cd prlt;eÃtit,qu(e idm fuerüt preÃatetubi eà iüud quod dicit fdludtor dd difcipulos : tHultiinquit,ppheteetiuà cupierut uiderequteuidetis, plus i!cn( etdudirequ£duditis,0'nodudierutlQudrdtioneer^ ,ââ1^'3patâri poter it dici,quod becititudo teporis huius, nihil dmpiiiis bus â am r contulitdoni,q ueteribuseü coHdtum? Quod quidem ddiniuridmproÃcit fdludtoris,utnihilhdbueritnouum quodinortuimperij fui fufcipientibus fe dondret O'c, Eodem LibrOjQuaeft. CXXV. JÃeminiin quoddm libello ^ufebü duonddm,egrielt;â Eufcbius gqinreliquisuirilegiÃe,quidnec ÃirituÃdnilus fcidt ipintsf-n. myfltriumndtiuitdis domininoÃrilefu ChriÃ, O'dd^^ ?!r7nquot;yft£r mror tdnt£,dolirinie uirühicmdculd Ãiritui fdnih, num naiiiii inÃixiffe, hoc enim dicens degenerem ilium pgnified^^ ÃTunpfi'? uit. tSleq; enim poteà did de deo effe, p nefeit qua dei fut,quidinferior ndturd,qd in potetiore pt, nefeit, Sin uero fubÃintie eil eiufdem,O' diuinitdtis,quo modo po teil nefdre quie fud funt à deniq^plius dei, quid ego in^ quitetpdter unumfumus,propter umtdtemfubÃAntiie loiun. p. no immeritoddieeit dicens. Omnidque pdtris fuiu,med funt,O'qu£inedpdtrisfunt. Qudmobrem pÃiritus^^ fdndtis eiufdem diuiniatis eil, qud rdtione fegregdtur, nept eiufdem fcienti£,cum eiufdnn no negetur eÃe fublt;i flttnti£.QuodpluseÃconceffit,'quod minus ePrenua ens O'c. Libro III. contra Maximinum Arri» anorum E^fco^urn.Cap. quot;IJefeitis quid corpus ueÃr um templum in uobis (fi^ ,.cerin.lt;lt;. rituÃdnilieil,quèhdbetis ddeo,0' no eÃisueflriiuris? Spmetun^ lèmpti enim eÃis pr£do mdgno,continuo fecutus adiu^ prob^tvr. xit,gloripedte er^ deum in corpore ueÃro, ubi diluch de oÃendit,deum eÃeÃiritumfdndum, glorificdiuium fcilicetincorporenoÃrotanq intemplofuo. Etquod äc»,f. AndnùedixitApoflolus Petrus^aupis es mentiri/piri=^ tuifduihidt^oÃendens deum e/fe ^iritumfdndum, nonesitin |
DE SPÃRITV SÃNCTÃâ ' â nbsp;quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;XIX
|
^Tott tf,ânSjuit,'h0gt;tt(nibuî mentitut, fed deo. ibidem. SpfrîtufT. Tânt mulè fentientes de j^iritufin^h, ut no ei trihudt îb»tutquot;'°' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tributumefl Moyfi fitnulo dei,(luinon muneragrafidruin,fedpUgirumproai^lt;tineode;n (}gt;i riiufinih,(iuid ipfe eA diktat dei,Aegyp^if in^.-ebit, Exod 9 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Phdrdonideui erdt.âVbiq^dde/t jbiri^ ffii,'.- éhis in teterndm uitdm regentriiiiidii,et non e/l eis deu:? imôüeneftjeydeiKuerui eil, quid dei umnifmbrd tèni^lim eiia e^jen'utiq; fubieibim cHteniplMn iîli» cuiuf eil templiim.Quomodo erg) detu non eii,cui fuite membrd dei fubieSlA ! DeinqinfkioneTrinitatis. C. ïnterrogdtur,utrMn dd foldm fdnÃifpbitud perfoi ».Io*n. 4. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pertinedt chdritd!,dum Apo/blu ? dieù, Pew chd^i , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ritdi eil, qui dikitio pd^is exflijeffe le^i'ir. efpon^ Ão. NuHdtenusitd jÃiritujfdii(iit; ebdritdf ifiteai^dur, qudà non Ãt pdter Ãliui ebdritdf. Sicut (fdnf à itf eil chnritdf, itd dâ pdter eil ebdritdf, Oâ ÃUuf eil ebdritdf,tlt;}on tdinen 1res cbdritdies,fed und ebdritd-:. Spirifiifr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;donum deiproprièdieirur, eyquot; éurdicatiir nuHumdeidoiwmebdritdte mdius eiî,in!à Ãite t? nu/-Charitas, donuin dd perpetudnt hominem dueere poterit bed^ titudinem, p roindeJfiritus prop) iè dieitur ebdritdf. Lib. VI. deTrinitate,cap. Vâ. â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;QudpropteretidmjÃirituÃdnflusineddemunitdte diqiidlitdtecoaÃÃit. Siu: etiim Ãt unitds dinboriim,Ãuefdnihtds,Ãuecbdritds,ÃHi ideo unitdi, täte fubfti quid cbdritdf, CT tdeo chdritds,quid fdniÃtdf. VidmÃ^ «Jt cöiitht. efl,quod non dliquis duorurn eft,quo uterq^ coniu-^ ' ^-turtquo ^nituf à ^gneiite dili^tur, ^nerdtoremq-fuum dili^t, Ãntq; non pdftieipdtionet/èd effentid fiu, Ephtf 4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fuperioris dlieuiiif, fed fuo proprio,fer udn^ tesunitdte»iÃ)irituf inutnculopdeif.z^uod imitdriper Matth, gr'dtidin,^ dd deum dd nos iubemur.ln quibus duo^ buf prdeeeptis,totd lex pendet amp;nbsp;prophetdi. Itd fuitt illd, trid,deuf im(S,foh(f,'Vdgnus,fdpiens,fdn(tuf,bcdtuf. In Euangeliurn Ioannis, TracSatn XXXII. â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CreddmUsÃ-dtres, quin tum quifq; dtndteecleÃdm, tp^am⢠^^itum bdbetfpiritUimfdnilum,Ddtuf eüenimJÃirituft tantumTäx nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dieit,dd mdtiiÃÃRticiiein.Qjidmindniû bet fpiritu- fhtionetn ? sieut idem ipfedicit: Quid dli/ddtur perfÃi.t jæCoX.)i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fdpiètite,dlii ferma fcientii fecundutn eun^ dem ffirituin, dUj Ãdes in eodem Ãgt;iritu,dlq dondtio curdtionum 'm imo ]Ãiritu,dlq operdpio uirtutum in eot dem Ãnritu.tJiultd enim ddntur dd mdniÃfldtionem, fed tdmen Ãrfdn horum ommu'm,quiie dixi,mbil bdbes. , , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sidmds,non}iibil bdbes : Sienim dgt;nas umitdtem, etidift t tibi bdbet,quifqui5 'm illd bdbet dliquid. T rac^tatu LXXIIII. in cun3cni. Fidescatho Biceil utiq; 'm trinitdte fÃirituffdnilut, quem pdtri fihoconLb confublklntidlem coeter num fides edtbolied Ãontiaicm çoiifitef^r, ipfe fÃ, de quo didt Apofiçlus, Charitüf d« |
diffufd eà 'm cordibitf nofiris perJfiiritumfdn(lum,qui nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' ddtuf eÃtiobis.Quomodoerg)dominusdicitiSidiliÿ Homa. j-., tis me,mAnddtd mtu ferudte, O' eg) rogato pdtrem, GT dliuM pdrdcletum ddbit uobis, Ctvm boc diedt de Jfiiritu-^ fdnÃo,quemniÃbdbedmus,necdili^redeumpo]Jumuet Fidcics nifl «eeeiuf nuinddtd ferudre. Quomodo dili^mus,uteum dccipidmus,quem nià bdbedmus,dili^c non udlemus ? necdibgere Au[ quomodo me.nddtdferudbmttis,ut eum decipidmus, quem nià bdbedmus,mdnddtd ferudre non poffumusi. mandata «gt;â Poft panca, Refponfio. mslcruare. P,ejht er^,ut intelligimus /fiiritufdnÃu hdbcre,qui diligt, ei babêdo mercri,ut pluf bdbedt,Gr plus hdbendo pluf dili^t.Idin itdqi hdbebduc ffiiritüm di/iipuU, quem dominus promittebdt, fine quo cum dominum non dices bdii:,nec tdmen eum adhuc hdbebant, Ãcut cum dominus proinitiebdt.Et bdbcbdt er^,et non bdbebdnt, qui qiM^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;7quot;* tum bdbendus fiier((t,nonh5)ebditt, Eldbebdnt itdq^ mis tMs,ddnduf erdt eis dmplius.Udbebdiitocculte,dcceptus ri pterdnt mdni/r/lè,quid CT boc dd nidius donivmjfiiris tulfdititi pert'inebdt,ut eis innotefeeret quod bdbebditc. Eodem tracftatii. Quodduteminunitdtemperfoiueimi^itiddfimis ptus eà bo)nc,grdtite eÃ,non nAturd:,confitente Eudns spirituif. ffliodtqs dicente: Puer dutem crefcebdt,Gt' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;admé tur,plenusfdpiëtid,etÿâdtid deierdtin illo. Cdterii dus luram. tem dd menfurdm ddtur,el ddtus ädditur,donee unicuiq; pro rMdo fuiC perÃÃionis propn'd menfurd copkdtur. quot;Vnde GX moitet Apofioluf,non plus fdpere qudm opor^ Roman.)« tet fdpere,fed fdpere dd temp:rdtidm,wnicuiq; Ãcut deus pdrtitus eà menfurdm fidei. l^eq^ enim ipfe diuiditur Jfiiritus,fed dornt per ffiiritum: 'i^dm diuifiones dondtios ), Corin.j « num funt,idem dutem jfiiritus. Ibidem. l^imduso'^eumdccipere non poteÃ,quid non üis ioan.)4. det eum,necri feiteu/m. iJon enim bdbet 'muiÃbilcs ocus los munddnd dilccho, per quos uideri JpiritujJdnetus incr vidert tüà inuiÃbiliter non poteft, Tratftatu XCIIir. Quid eà er ff,Si non dbiero, pdrdcletus non ueniet lohin.)«;. Ad uos t ISiià non poteÃis cdpere jfiiritum, qudmdiu fes cumdumcdrnem perÃfhtis noffc ChriÃumiVnde iHe ins quit,quiidmidm caperdtlfiiritumfdnÃum, Età noues i Corint.f rdmus fecundum cdrnem CbriÃwn, fed nunc idtnnon nofk'débé' nou'mus.Etidm ipfdinquippe cdrnemCbri/K non /câ^tnjfaflff cundum cdrnem nouit,qui uerbum Cdrnem fiiÃumf^is ritdUter nouit. rtAtüXcix. Ndm erfiÃus ei,de quo tiAtuf eÃ,cr Jf iritulfitnÃus Temtraris ti,de quo procedit,icqudlis eÃ.Quid dUtem iRic ittterÃt detinire. 'inter procéder e cr ndfeÃet lon^m eà qudtrendo di ff es 7/inA-r pZ rere,amp;temerdrium cum differucrisdefinire,quidboc^â^'^â^^â^ rnenti utcu/nq^ co)npY^hcndcrey C?* fi qtaa ferte tn^ns indeccmprtfbeüderit,lmgu£ difficiiimu eà explicdrct qudtituÃibd priefit doÃor,qudntufiibet ddÃt dudiar, D iWew. |
DE ANGELIS, ET EORVM OFFITIO.
|
Ibidem, Spïtitnir. nbsp;nbsp;Nfc ob dliud exiÃmo ipfumuocuri propriè Ã/iritum, prud.cïtut cumetiumdepngulis interrogpgt;nur,nonpoÃmus nift ipiritus. putrem e:xftlium jpiritwm dicere,quoniam Ãiiritus e^ deus,id esltnon corpus nbsp;nbsp;deus,fed Ãiritus. (^od er^ â *â communiter uocuntur Gquot; pnguli,hoc proprié uocuri o« portait eum,qui non eH unus eorum, fed in quo commu nitds dppdretdmborum. De verbis dnifccundn MatthaeS, Sermon. XI. 1(11 cceria âR.emiÃio peccurorum quonium non ddtur,nift in Ãi« ftùm'darquot;^ ritufundh.lti iüd ecclepu antummododdripoteÃ,qu£ poteft.ct rt^JjubetÃiritumfduiPuiw. pcccitorû, Serm.CLXXXI.de remporc. fpint s fan J nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;docebit omnid, cxüùi nip idem Ãiritus cor« Hum. _ nbsp;nbsp;nbsp;diudptdadientis, ociofuse^ fermo doéloris. Nemo do« homini tribuut, quod ex ore docentis inteüiÿt, nip ti^^o Tf s nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;docedt,do{hrisimgud exterius in uu« ca [etmo cii»gt;n Idbordt. Vnde quid pneeo nihil boni ugere poÃu« iMus,ipfoopitidunteales nos redddmus,Ad quosÃiri« ttiJJunShis dduenire,z:r tn quibiis hubiare dignetur. Serm.CLXXXIlI. de tempore. Si htinc mundum relinquimus, nos ftmilempdrucle« I^quc\uibâ tum,pcutApoÃoliddeÃ,Ãiritum ueriatis,quern mittet mundä, dat nobispdter,dccipiemus: QfKnidmnoneÃperfonurvm tuirnidùquot;? dcceptiodpuddeumpdtrem,fedpromijfA Apoftolorum Romm. 1. noi,jj propciunt, p operd, deftderid, tU'déius ffri« mus,quos Apoflolifoecerunt. Lib, L de docîfrina Chrift.cap. xxx. ïdmuero,p uelcui priebendu/me{l,uel ùquo nobis pritbendum eü oÃitium nùfertcordie, rcÃé proxintus Mitth.iî dicitur,tAdnifiÃimeAhoc priecepto,quoiubemur dili« eh3ricius° proximum,etidmfdnà osdnfflos contineri, d qui« «tiâ angcit bus iiobis anamifericordi£ olptidimpenduntur,quun« coawilicttf, t â f â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r Icripturartmloci^s dmmxducrtcrc Lncie, 3. Ãcile eP. Ex ^«o ZT ipfe deus ZT dominus noÃer pro« ximum fe noÃrum diet uoluit.Num ZX feipfum pgnifi« cdt dominus ïéfus Chri^is,opituldtumeffe feimuiuo iu« centi in uid uÃlich Zi' reliPo à Idtronibus. Et Prophea Pfiim. inorutionedit,Sicutproximiim,pcutÃdtrem no^um iacompldcebum^ Lib.XX.conrra Faufti3,cap.XXf, Jpp enim fdnPi,uel homines,uel dngcli, exhiberi pbi nolunt,qdquot; uni deo deberi norunt.Appdruit hoc 'm Puu* lo Z^ Burnubd, cum commoti miruculis,qu£ per eosë ihi funt,Licon!j,anq dijs immoldre uoluerut: Confeif« fts enimueÃmentis fuis, confttentes Ziâ perftadentes fe Angdt noz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fibifieriuetuerunt. Appdruit et in dn« (Stadorari. ffl!S,pcut Zi'inApocdlyppleQmus,dngplumfeddor4« Apo.y. 3.U prohibentem,dcdicentemddordrori fuo: Conferuus tuns fum,Ziâ fi-dtrum tuorum.lftupbi pldné fuperbiÃi* ritus exigunt, diubolus ZT dngpli eius, peut per omnid templd Z?'fucrd ^ntilium» De videndo deo ad Paulina,Cap, V» |
Qupmodo uerumcft: AngfUeorum femper uîdent ficiêpitris mei^qui inctxliseÃ. Sideiinento uidit unqf â Si erÿ ium diihun eÃ,rgt;eum nemo uidit UHq,ac ft dice« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' retur,nem0 hominu. Hadenur iUa qu£ftio folua, ejje ui« Anstieo debitur,ut nonftthuic fententiiecontrdriiim,lt;iuoi do« minui lt;iit:,A.ngeU eoru femper uidentficiem putris mei, qaemmmv ut fcilicet ungelosdeum uidere cred(imus,quem nemo hominunZ uidit un^, fcilicet hominum. Eodem lib. Cap.VL Etideodeum nemo uidit un^,quüe4m,qu^ in deo hubitutplenitudinem diuiniatis nemo conjpexit, nemo Coiioff.» mente dut oculis comprtehendit : Vidit enim dd utruntjf refirendumeÃ.Denilt;j;cuddditur,VniffnitiKftliiuipfe eHd,rrduit,mentium mugis oculortM uifto declurutur. Species uero uidetur,Virtus uutem en4rrutur,illd oculis, h£c mente copr£hendittir.Sedlt;iuidde triniatedicum f SeruphinquAndouoluitidppdruittOquot;uocemeius Bfuius folus uudiuit.Appuruit dn^lut,cr nuneprefto eSl,fed in noftm non uidetur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;frtiw in noÃrd poteÃdte eà uidere/ed âon di'vi-» inpoteflute iüttis ubbirere. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;âS'' CapJX.Iibroeodem. Eodutemmodo,quouideturdeus ftcutieÃ, nuneÃr« tiffe uidetur .t quibufdum dn^lis,d. nobis uutem tune ia ngt;buï »quot;ge uidebitur,cum eisfiterimus ^quules. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;q* vï In argumento librorum MuG'ces. j^irittïem uialemqi uirtutetn,etidm ft no pt dni« nul nMndus.Qtie uirtus in dngplis fun^ ud decor dn« angci($*fL» dumddtninijirdndiMomniumdeoferuit,(y lt;juilt;= buf non mtelltÿtur,re^/^mè credittur. In fine ibidem. Anotlos funihs hubere dmmus, nufquumme lemPè uoqmisnS w diumis eloquijs cunomets recolo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lo, habere De vera religionc,Cap.X[lI, Putendum eà enim, ZJquot; dn^los nAturd eÃe mutihi« I«,/i /öii« deus eà incom/nuabilis,Sed eu uolunate,qud tutA uitua* nutgis deu q fe dili^nt,firmi Zf Ãtthiles nanent m iilo, nbsp;nbsp;nbsp;fâââ ZfÃuuntur mdiefliie eius,Zfuni libentiÃime fubditi. Eodem Cap. LV. Nocetidmipfos optimos ungelos, Zf exceUentiÃimd deiminiÃeriu uellecreddmus,utunumcum ipps cold« ge°,,ytho^ mus deum, cuius contempldtione bedtifunt.Neqsenim er nos uidendo dnfflos beuti fumus,fed uidendo ueria« drum. tem,q'Ud etium ipfos dili^mus ungelos, Zf his congru« tuldmur. Necinuidemusquod eopdrdtiores,uel nullis moleÃijs impedientAus teperÃuuntur,Sed mugis eos dili'gmus, quonidm Zf nos akuliquidÃerdre 'a com« muni domino iuÃifumus.QJidre honordmus eos chdri« ate,non feruitute, nec eis templd conÃruimus : Nolunt enim fe pc honordri d nobis,quid noftpfos cum bonifu« mus,templdfummideieÃe nouerunt.Kc{lè iaq: Icribi« tur,honunemdb dnffloprohibitum,ne JeddorAret,fei unum deum,fub quo ei eÃet Zf ille conferuus. Qiiaeftionum veteris amp;nbsp;noui Tza ftamenti,Q^xftI QJiüi |
|
OE ANGELIS, ET ÃORVH OFFITIOJ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;XX Quittintm futgt;fd 6mn(t( Jem eü, necelJè ed ut om^ tüu/M mentes excednt. Homines enim quantum po/funt tidem mentis extendere,dd/}gt;iciHne quid dem fit opinio^ ne,non definitione.Angeli tiutem,qni fuperiores homifu» bm funt,quid plm de deo dUquid fentium,non eü dubiu. amplim.Cherubin autem er /es prxhtndît rdphitt, qu£ potentite luxtn detvm ejji dicuntur, mdiora ^Mh nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fentiunt,non timen comprabendunt penitm quid dem fit: Quid nemo nouit putrem nifi filim, nec fiUwn quisttouit,nifj pater. QiixRione XX»eodem libro. Manna nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^deo autem dtigelorum panis dióius eü manna, quia n aicitp^ f(( uirtute creatm ell,qua angelica natura fubfi/Ht er ui» uit, fine deo enim nuÃa uita eR, Per id,quod er^ de core lo uenifje dicitur,anfflortvm diiîus eü panis. Ibidem in fine» Et quid maior gratid f ft «««c, q in propbetis,^ li» ChriÃiani bertasddUper Chrifium,quidubi jjiiritm domim,dgt;i uXeuntur! nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gratiarum, Chriflidni,dnffli diih funt, quorum pane, qui ChriÃus eÃ,fdtidti fum ïudtei, quos homines dixit. Horum enim ntagis ChriÃus eft, quibus O' reuelatm eft, er qui hoc nomine uocdri cenfentur. Duplicier^ ffneri poteà in-* teUi^ fuprddiila quteÃo, M er panis angelorit cceleÃiu , . dicipoÃitjCr ChriÃidnorum fecumdu ed qu£ didü funt. Qiiæft.ad OrofiS,Quæft.XVn. Jtngdî »z nbsp;nbsp;nbsp;Omnes quidein dtigcli tequales creati fune, fed cidenti quaicsomz busi^tsper fuperbid,c£teridominopidobedicntia echte feiâuntAccipientes certam feientiam fu£ Ãibilititis,qudin illi nunqud hdbuerunt.EtÃcfunt grdtid dei in omnibus circumddti, ut nunquam poÃint cddere à beata uita, qua Ãuuntur,domino cohierentes. Ibidem Quæft»XXr. Gene. ». nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;primus dies ipfe e^l an^licd naturd, qua pri» Angelica tno ctxli nominc nuncupate eü.Vndeeuidenter oÃendi» nom?ne*i^5z öirpriwodie ffiritdlcm Ãdüm, id eit, angelieamnatu» cupata cft. ram,er Ãc hoc coelum,quod oculis cernimus. LibJILcontraMaximinum,Arnagt; norumEpifcopumjCap.XXV* Qdi°d aut übt uidetur,nihil magnu de deo pdtre did, pahunt 110 pÃrmaferui maior e^kquamaioresuidentur er dngeli, î^ient. 0- cogtas,quë locu in rebus habeat humana natu» rd,qu£ conditd eà dd imagnem dei. Maiores dngeli dici poÃunt homie,quid maiores funt hominis corpore,maio res funt er animo, fed infirme,quem pecefti ori^nalis merito corruptibile aggrduat corpus.Haturd uero huma na quäle natura ChriÃis human£ mentis adfuinpÃt,qu£ nuUo peccato potuit deprauari,folus maior cft deus. De-» Pfaim.8. B nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^dâ didu eÃ, i^mordà eu pdulo minus ab an ffUs,aperuitfcripturd ubi le^tur.Eu aut modico mius q Hebrx.t.à angPos minordtu uidimus \cfum ;ppter paÃione mortis, üö er^ ,ppter natura hois, fed ^ppter paÃione mortis. Ad Ãrofiiim contra Prifcillianiftas Si Ongeniftas,Cap.X, |
Qttdrtl in copdrdtione iuÃti£ dei,à nec funüi in coe Us dnffU iuà effe dicantur, no mihi uidetur importuna fententid,non quid ut hoc effent, à iuÃtid Idpà funt, fei quidÃdi funt,er deus nott funt,tdntumqi^iritdlis lu» minis habere non poffunt,quantum habet ide, à quo û {hfunt.ïbienim fummaiuÃitid,ubifumma fapientid, et ,fc'panoplie hocdeuseli,dequodiâum efi,Soli fapientideo crc.Sed acjtuai.du» alia quaÃio eÃ,qtu iuÃüi£ ipÃits capidntangeli, quan» ne^^uîon fwMi^ non edpiant,cuius enim pdrticipdtioneiuüifunt, fquot;**« eins comparatione nec iufli funt. Cap. XI. ad eundê,contra eofdê. CertèaitApoÃolus'.SiuefedesjÃue dominatioes,Ãue conoir.). principdtusfiue poteflates erc. Et tffeitaq; fedes, domi nationes,prîcipdtus,etpoteflatesmeeeleflibus dppdra» dommatioz tibus,firmiÃmte credo,er difjèrre inter fe dliquid,indu» J,âp' bitdtafide teneo.Sed quo me cotemnds,quem magnit pu tcaws, Au tos effe dodorem,qu£namiflafint,et quid inter fe diffc Fguowre?* rdM,nefcio.Hec fané ed ignorantid periclitari meputo, Ãeuti non obedientid,à domini prdceptd neglexero. Contra fermonem Arrianoriim, Cap.XIir. si dutem quod diébim efl:ln iuffu,in uoce archdn^» ,, Thcr. f li,ChriÃim defeendere de coelo,ipfius archan^li iuffum uolunt inteüigtficut uerbd ipfd uidentur fonare,quid eis reÃat,rdfi utdnfflis etiam minorem dicant wni^itum filium,quorumiuÃisobedire perhibet»r,fiiubente mi» nor eÃcuiiubeturi C^uamuis quod dióhim eÃ, Iniuffu in uoce archangeh, poÃit etiam Ãc intelligi, ut ipfa uox *' archdngeli,iuffu dei fieridccipiatur,id eR,ut dngehts qui xngtiu, tu tubd deiinteüigendus eÃeffe,a dominodeoiubeatur e» bad« intci mittereuocemfuam,quodtn/Trioricredtur£ tteceffariu er it audire, cu filius dei defeendet de coelo. Ipfd eft enim tuba,de qua dicit alio loco: Canet enim tuba, CT mortui ,.Corin.) f refurgetttincorrupti. Qpæftionum fuper Numer, lib* IIlI.cap.XLIX. Veritas er iuÃitia dei, irafei angelum Ãdt. AdLaiircntium in Enchiridio, Cap. XXIX. Placuititaq; wniuerÃtatis creatori diq^moderatori dto,ut quoniam non tota multitude dngelorum deum de Dei veritac â rafei facit angclum. Iilutn.zi^ ferendo perierdt,ed qu£ perierat in perpétua perditio» neremaneret.Quiieautem cum deo tUa deferente per» Ãiterat,defua certiÃime cognitafemper ÃturaÃlicitate Angtiic* fecurapuderet. Aliauero creatura rationdlis ,qu£ in homimbus er at,quoniam peccatis atq^ fupplicifs,er ori» picbitu^ gtnalibus ZT proprijs tota perierat, ex eins parte repa» rata,quod dngelic£focietdti ruina illa diabolica minue» rat,fuppleretur.Hoc enim repromiffumeà refurgenti» bus fan{lis,quoderunt£qualesangelis dei. Ibidem Cap. LVIIt. Qttomodo aut fe habeat beatiÃima iUd cr fupema fo cietas,qu£ ibi Ãnt diÃrrentU perfonaru, ut cum omnes tanq generali nQinine angelinuncupmtur, Ãcut in epi» Di fioU |
DE ANGELIS, -ET EORVM OFFITIO.
|
Ik!a dd Hf trifof letmus. Cui tnim angtloru dixit deut Piî )'or. dlilt;]udtuio,Srde ddextris meis {Hoc lt;juippe modo fis ' gntÃcduit omnes twiuerfdlitrr dngflos did. Sunt tdmen iüic drchdiiffli,cr utrum ijdem archdngtli nontinentur uirMes,dtq; itddiéîum fit, Lduddte cum omnes dn^li O eiuSjlduddte eu omnes uinutes eiut. Ac R diceretur,Ldu^ Pfai.148. i , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Collo.). Superna fo cietas modolc ad iiiuicein lia beat. Aug. (c iioOrcdi cit. ddte eum omnes dngeli etut,lduddte eum omnes drchan^ geli. Et quid inter fe diflrnt qudiuor illd uocdbuld,quibus tmiuerfdm ipfdm cÅlelkm fodetdtem uidetur Apo/bgt;lus efjè complexus,dicendo: SiueÃedes,Ãue dominAtiones, Ãuc prindpdtus,Ãuepote/htes,dicent quipojjunt,p tdigt; menpoffuntprobdrequoddicunt, cg» me ifÃA ignordre conÃteor, Sed nec tUud quidem certum hdbeo, utrum dd edndem fodetdtem pertinedt fol, o'lund,C:J'cim{lA fy» derd,qudmuisiionnuilisluddd corpordejfe,noncu fen^: fu uel mteîligentiduidedtuur. Eodetn lib.Cap.LIX. Angc!i;c3 nbsp;nbsp;nbsp;Jtemq;dngeliquisexplicetcuMqiulibut corporibut pönhiâ/ap nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ut non/ôlum cernerentur.ue^^ parucrït ho rumetidm tdngerentur,C^ rurfus nonfolidd corpulentid, ino'cxpVca nbsp;nbsp;fÃiritdU potentid qMfddmuiÃoties,nonoculis corpo rets,fed fÃiritdlibus uel mentdgt;us 'ingerdnt,ueldicdnt d^ liquid,non dd durem Ãgt;rinfecus,fed mtuf in animo ho= minis,etidm ibidem ipp con/htttti,fjcut fcriptu eR in pros Z2cha.î. phctdrimilibro: E.tdixit mihidngelus,qHiloquebdturin tne: Nc.i emmait,quiloquebdtur ad me,fed in mr,ueldp parcdnt cr /» fornuis, öquot; colloquantur more fomniorû. Crue. ; 8^ Hdbemus quippe in Ei(dngelj'o,Eccc dngelus domini dps Gtîic nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fomnis dices CTc. TAismim modis uelut in» dicdiit fedngelicontreik:.bilidcorpordnonhdbere.Ed» ciuntq;difÃdlimdinqud:Ãione,quomodopdtreseis pe» des lduegt;int,quomodo Idcob eum angelo tdm folida con» treclixtione ludatiis'Ãt.CiimiÃnquieruntur, eyeapeut pote/i quifq- conieibit, non inutiliter exercentur inge» nid,P ddhibedtur difceptdtio moderata,cydbpt error 0» Pro ange* lis non eû tnortuus Ciiriilus. pindntium fe fcirequodnefdunt. Quidenimopus,ut hoc dtq} huiufmodi afÃrmentur, uel negentur, uel deû nianturcum d/cr imine, quAttdo pne cr imine nefdutur. Ibidem Cap.LXf. No enim pro angelis mortuns eSi ChriÃus,fed idea etidm pro dngelisÃt,quicquid hominupereius mortem redimitur, (yliberaturà mdlo,quonidmcuM eisquo» dtonmodo redit in gratidm poà inimidtias,quas inter ho mines çy fanéhs angelos peccata fcccerunt, Cf ex ipfa hominum redemptione,rum£ idius angelicie dxtrimen» tarepdrantur, Ibidem Cap.LXn. Angeli çfrr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;noucrunt fdn^h angeli do(h de deo,cuius ue» na del coiiz ritdtis lt;c ter nAcontempldtionebedtifunt,quanti tumeri ncbS°üt fupplcmcntumdegenerehumdno,tntegritas idiusciui» tdtis expeéirt. Propter quod ait Apo/tolus ,InÃiiurate Ephe. I» omnia m ChriÃo,qu£ in ccelis funt,ey qut in terris. ïn ipfo quippe injhurentur,quie in coelis funt,cum id quod itide in angelis lapfum eÃ,ex homimbus redditurdt^u rantur qute in terris funt,ctvm ipp homines,qui prtedea' ÃinAti funtad uitam £ternam,à corrttpti6nis uetuÃat» renoud,ntur, |
Eodem lib.Cap.LXIII. Ãquaict Uos dut quantuÃunq^pt in nobis intedeâus humd^ xngeiit f»x n«î,fx plt;(rfc fcimus,Cf uidemus nunc per IÃeculum 'm £)tigmdte,Cum uero aquales anffUs deiÃter'imus, tunc tica, quod â et ipp uidebimus fitcie adÃdem, tintam^ mu^p« pdeem hdbebimtis «rgi idos,quantam Cf ipP ergd nos, cuuim. quid tdntimeosdiie^i fumus,quAntumab eis dil^» mur.ltaq; pax eorum nota nobis erit,quia Cf noÃra ta» lis de tanta erit,nec pr^cedet tunc intedeâum nofirum. Dei uero pdx,quie idic eR ergt eos,Cf noÃrum zy ido» rum intedeäum pne dubitatione pnecedet. Lib.I« meditation um,Cap« XXIX» in fine. Et ideo certum eÃ, O «icKt,corporels oculis tenon poffe fentiri,fed nec db udo tnortdlium 'm propria effen» non ndenc tia aliquando potuiffe uideri. ü 'mcetenim patenter da» tur 'mtedig,quod unde angeli te intuentHr,inde Cf nos poà hanc uitam te uidebimus.Sed nec ipp proÃflö te ui» dere poffunt peuti fI, nuüi deniqs dlij, tota nip tibi foil nota eà omnipotens trinitas. LibJI,meditarionum,Cap«in. omnia enim,ait ApoÃolus,noÃra fuitt,fuperiord fei /. Cotio.f licet, £qualia,Cf 'mpriora. Superiora quide noÃra funi * ad perfi-uendum,ut deus trinitas. Aequdîia noÃra funt Matth.«» ad conuiuendum,fcilicet angeli,qui etp modo funt fupe» riores nobis, 'm fitturo erunt icquales. Et 'mÃriora no» Ãra funt,quia ad ufum nobis, peuti res dom'morum di» cuntur effeÃimuloru,non priuatione à dom'i1to,fed quia funt ad ufum eorum,ippqi angeli 'm quibufdam fcriptu» r£ Iods nobis feruire dicuntur,dum propter nos in mi» niÃtriummittuntur.'Vnde ApoÃolusait,Quontam om» Hebtgo.)t nes adm'millratorq /Ãiritus funt miÃiin m'rniÃerium, propter eos,qui héreditatem capiuntfalutis.tieq; id in» credibile cuiqudm uideatur,qudndoquide et ipfe creator, cy rex angeloru uenit non miniÃrari,fed mmiÃrare,et ^ngcîî'or» dare animam fuam pro multis. Dicutur enim angeli 0» rationes Cf uota noÃra offerre deo, non quia deum do» ferre dieu» -ceant,quia omnia anteqÃunt,peut Cf pofleafrib funt, 7obi**,«« nouit,fed quia eius uoluntatem fuperhisconfulunt,zy quad deo iubente completum effe cognouer'mt,hoc nobis euidenter uel latenter reportent. quot;Vnde angelus homini» bus dit,Cumordpis,orationem ueÃram obtuli deo.Simi» liter Cf nos cum oramus non deum docemus, quap ne» fciat quid uelimus, Cf quo 'mdigeamus, fed neceffe habet rationalis creaturatemporalescaufas ad teternam ueri» tatem reÃrre, pue petendo quid ergi feÃat, pue confu» : lendo quid Ãat. De excelfo ilt;gtur calorum habitaculo ad confulendos,uiptandos, Cf adiuuandos,nos attrahit fuperem 'mens charitas angelos propter deum, propter nos,propter feipfos. Propter deum utiq; emits tanta er» nof pietatif uifcera,ipp quoqj, ut iignvm eÃÃmitan» tMT. |
DE ANGELIS, ET EORVM OFFITIO.'
XXI
ter. Propiër nos în ^uibu^ mirumproprù fimilitudine adittirantur,propter feipfos, quorum ordincf inlb,urttii dos ex nobis mm defïderio pr^flolantur,
De veraôC falfa poenitentia. Cap. XVI.
kn^U quocfi qui perfhtvrunt^fi liberinon fùiffêitt Angtiibo. undecoronArenturi Potuerunt enim peccare,quorü fî^ bcri pccca. mtles cecideruM. Licet enim mijericordutr cunclu cres^ Mspotuis iulhtiAm timen in mifericordù, qui iuflus eii, eu» f«it. /iodireoportuit.
De coenitione veræ vitæ, Cap.VI.
Angilus dutem /} iritus ejl [ubflAntid htcorpored, in» ph!cide^^i uipbilis,fenlibilis, rdtiondlis, inteüeâudUs, immortilis^ bonorum lucidd ZSquot; impdÃibilis,malorum tetrd Gquot; pdÃi» bills. Sed uidendum eÃ, utrum dUquifubflintid tilis in rebus credtis ejjêcreddtur,cum à nohis minime aided» i nbsp;nbsp;nbsp;ter. Anglos enim eÃÃe, ipfd infenÃbilid probdt,qu£ am
ceramfui motus le ffin obferiunt^Omne quippe quod tnouetur, dut motum à fehdbetdut dliunde, Sed omne quod motum à fe hdbet, eü fenÃbilet ut dnimu : (XîH 4« liunde mfenfibile,ut corpus.Qjtôd à fol,lund,e7 fyderd per fe mouentur,fenfu uelrdtione uigereuiJentur,qu^
â â am cera tempord, am cera caeli Ãjdtid cu/hdiuiUt quoddmmodo fusim intelleâuin huic mundo lumine^ uel Ãgnis innuunt-Sed quied rdtionubilid^ut filtern fenû bilidcorpord drbitrdntur,iure fenfucdrentesÃnter irrd» tiondbilid compuantur.Cum dutem uereÃnt corpord uiÃbilid,fed motu cdrentid,utputè infenfbilid^ey amen inouedntur,conftitproÃilö ^quid dliunde mouedntur. ReÃit igtur ed per dnfflicd miniÃerid moueri, Ãmiliter uenms, pluuijs,grdndmes,fùlgurdj mnitrud, tempejh.» tes^urds,iuffu deiper illosreg.Clui dubiat, CT ed fen» Ãbilidpuatfbunc rdtio Ãidtum cum infenÃbilibus pro» bdt. JSrua quoq;dninulid, uÃbus humdnis per iÃos ob» fecunddri,uel dduerfdre qui non creduntydut iüd per rd» tiondlem inteüeäian hi£c/icerecredunt,longc i rdtio» ne recedunt. Sed CT cunilA, qu£ in rebus mfenÃbilibus, uel credturis feiiÃbiHbiis ^untur, per iüos ddminiftrd» riqui dmbigt,multu à luce ueritdtis deÃpit. Igtur con» cuUa tttzmfidtdn^lo5uerèeffe,ejcunctai nobis occùltd pdtenfer oorunt'^''* ^^'^boc diÃrrt inter iüorum ZXnoflrdm feien» tidm^uid ipà omnes cdufis rerum diitequim euenidnt pr£fciunt,m)s dutem uixcfcummdgnoldbore inuefli» ginuu eds,poÃqudm res in dilu conjhnta
Eodem lib,Cap,VIII.
ïn an «lis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ilds,fol lundm,in cldritdte excel»
Ctdo tft. lerecernitur, Ãcquihbet fuperior ordo dngelorum, in» fèriorem dbdngiis ufq^ ad ferdphin,glortdj dignitdie^ cldritdte, prteceüerecredioir.
Ibidem poR pauca.
Jgt(ireon/kt,quAnqudm dnünam mm mund9 longe
mdioremÃre, diigeli dUtem Ãcut db dnimabus bedäm» d'tne,iaetidm différant mdgnitudine.uic nemo mdgni» do.n°sq^'^ tudinem corporedis qudntiatis inteUigit,fed illdm potius âciteAa'iâ' intelleâudlem,qu^ huncmundumcorporeuntfCrcun» magnùu.ii, Ãa in co corpord dd pdruiatem redigat.
Ibidem Cap.XXIIII.
Omnis credturd deum Ãbi inéffe per dliquidfentit, knglienimens'imiuerfduiuentid deum fibi 'mejjè fen» tiunt.Deus quippe uia omne qdâ uiuit, uiauiuit. J^on enimdnglus mdgisuia uiuit,quîm uermis, licet iÃe Ãt immoralisÃüe moralis. Nec augr/iw mdgis fub» ÃÃit qudmuermis,qudmuisidius fubÃuntid Ãt icternA, na.
Eodem lib.Cap.XXXI.
Angli mutdbiles funt, quid de pr£terim in prüfens, de præfenti in Ãturum mouentur. Preteritum quippe hdbentÃtturum nondiim hdbent. ConÃit enim,quôd fo» dos dnfflicos olim dmijfos non hdbent, ey quod ddhuc conÃrtio fdtifhrum in terrd peregrindntium cdrenr, preteritdnumorid recoUigint,Ãturumprefciendo in» telligint: Et Ãcut poteà cogtdri,quod dliqui/ido coepe» runCfitd etidin potefl cogtdri,quod finiri poÃint.
Ibidem in fine.
Solus erg) deus hdbet immortdlitdtem, quid nulldnt recipitmuabilitdtem.nicetidm folus eÃinutÃbilis,quitt nuUe credturedd plenum intelligbilis,nempe bedm» rum O* dn^li fuo more,non noflro eum fanper uident, non per interuAÃd JÃdtiorum Ãcut nos corpored uide» mus,fed intrd fe,zrextrd fe, inommcredturd,et extrd omnemeredturdm eumconfÃiciuitt, nec ullo inteüeibis AageU fu» intuitu dmplitudinem fuecldritdtis excedunt : Et quid «0?» itdpleniterdbipÃs,ut à feipfo coaÃ^icitur uel in» telligtur,ideo folus inuiÃbilis didtur.
De fide ad Petrum, Cap.XXIII.
PirmiÃimetene,Oâ nuHdtenus dubites,omnemcred» turdmndturdliterTnutdbilem,ddeo mcommutdbili û dtlm,nectdmen poffequemlibetfdndortvm dngelorum geii in4«e jndtteriiMWMtWrb^KM ffcdcceperunteternAm bedti»^quot;^quot;^^' tudinem,quddeoÃnbiliterperÃuuntur,utedcdrereno^a''lt;:^^ poÃint: Sed hocipfum,quod db iUofldtu bedtitudinis, i«q«o funt,'mutdrijndeterius nuüdtenuspoffunt,non eà eis ndturiäiter inÃtum, fed poÃquimeredtifunt grd tiediuineldrgtdtecolldtum. Si enim dngli ndturdli» ter incommatdbiles Ãerent,nunqUAm de eorum confor» tio didbolus Ztr eius dngli cecidijfent.
Ibidem Cap.XXXIIlI.
'PirmiÃimetene,t:Tnulldtenus dubites,ino)nnicred» turd,qiu,m ffiritdlenidtq- corpoream,/ummdtrtnitds turaangtos faecit, folosÃ)iritus dnglicosey humanos intellt'gendi Ãcultdtemdiuinitui decepijJe,ZT etidinhocomniiwhd» Jcäuai«dgt; ixrenenpojfe,
TO 3
Dc .^iriüt
DE ANGELIS, ET EORVM OTFITIO?
|
De Spiritu fîC anima, Cap.XVIlI. Omnii ucrorationAlif creaturdcorpored e/t,dnffli V oinnei uiriutrs corporcue func,licet non carne fubp^ flint. Et ex eo intrUeâidlet ndiurds corporeds efle dich muf,(iuid loco circun^cribiintur, flcut CT anima huma-^ nd,q^alt;e carne clduditur,qu£ idcirco in loco et localii efli Angcioj et (fîcjfur.In loco,quid hic alicubipr£fens eft: Localii,quia modo^ïoca qttoddlicubiprdfliis nbsp;nbsp;cotum,dltbi nonefl.Non habet les dicunf. tarnen corporalem dimenponem, nec corporalem circit^ feriptionem, quoniam corporalis qudntitdtis expert efl. Sed quid per pr£fentiam CT operationem in loco coclu-^ ditur, localii CT ipfa dicitur.Verunamen non flcut cor pus,cui fecundum loctvm, pr'mcipium,mediwm,CT flnis Cfrcufcrî z dÃigndtur . Circtmtfcriptum efl ,quodcum alicubie^i üic'aTwr'' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;potefl pmul efle alibr.quod deflolif corpore^ is naturis cernitur. ïndrcumflripomi uero e^, quod fi-i mul eR ubic^ iotum:quod de jblo deo inteüiÿtur.Circum feriptum autem fl!}ud,CT incircumfcriptum eR,quod cît dlicubi fit totum, potefl flnMlalibi efle totum, non tarnen ubiq;,quoddecreaäsflgt;iritibuscognofcitur. Eodem lib.Cap.XXini. Angfii fpi Anffli fiquidem his corporalibus iudicandis CT nù^ muniin r°/ prdfunt, CT eorim figniflcdtiuds pmilitudh uiiâdo pof «« in fliritu ita diflernunt, CT tanta, potentid quodâmo üintmitcm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Ut eos etidm popint hominum fliritibus re^ uelandomifcere. ïndeefl quod anches deiapparuit in Mit.) et.i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;loflph dicens,nolitimereaccipere Utariam con^ iugrmtuam.Etiteruni.ToUe puerunt CT matrem eins, CT füge in Acgyptum.Detis etidm per Prophetam dicit. lohci. Z. Effiindam de fliritu meo fuper oinnem carnem,CTiuâ uencs uipones uidebut,etflnes fomnia fomniabunt CTc. Ibidem XX VIL Diffcrcna nbsp;nbsp;nbsp;Humanum fliritum aliquando bonus aliquando ma flgt;iritus,necfltilediflerniptgt;teftdquoflgt;irh tu dflumatur,nip quid bonus inflruit, malus flltit. Eodem lib. Cap. XXIX. Cto« bowtnes mortui,pue uiui, hotninibus dormien^ tibus ucl ui^lantibus apparent,non in ipps rebus utfunt uidcntur,fed in quibufddm pmtlitudinibus rertim. ïflud dutem angrlicis fieri operatiombus creditur,prr difflen^i fationem prouidenti£ dei, benè utentis bonis uelmalis, fecundum ir^crutabilem altitudinem iuditiorum fuorü. Siue hinc inflruantur mentes mortahunLpuefiUantur, pue confolentur,puc terreantur, peut unicuiq^ uel pr£s benddeflimfericordid,uel irro^nda iuflitidtdbeo cui miflricordiam CT iuditiimi non inaniter decantât eccle» Ftsbn.ioa flti^ibipquidem funt fliritusdeflnékrum,ubinon uh dent,neqi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nt,qu£ agitntur aut eueniunt in ifla uita hominibus. itd tarnen efl eis cura de uiuis, quamq quid Mortui,ib dgint omnino nefeidnt, quemadmodum cura e^i nobis eiuXin demortuis,qudmuis quidagint,uti(^ne/ciamus. üefci* u°re quot;7111^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mortui quid hica^tur,fed dumhicd^tur, |
agatur.qiiâ poflea audire poflunt ab cis^ui hinemoriendo ad eos quidem oninino, fed quAntum flmtur eis indicare,CTeosoportetaudire. Scire ettam pofluntc^ dnfflis,qui hic nobis prdflo funt ,CT animas noflrds ai tHos deflrunt. Spiritu etiam dei reuelante cognofeere poflunt,qu£ hic a^ntur, qu£ neceflarium eH eos no fee re. Quidam etiam ex mortuis ad uiuos rapi poffun{,n5 per propriam natur am, fed per diuinam potentiam-Vtrum tarnen ifba flam per eorum prdfentiam, aut per angelos fufeipientes eorum perfonam ,aflirmare non dtt deo.Deus enim omnipotens, quieüubi^ pr£fens,per anfflicd minifleria ufquequaq; diffufa, potefl pr£bere ifld hominibus folatia,quibus in huius uit£ miflria iudh cat eflepr£benda. De Ecclefiafticis dogmatibus, Cap.X. In prindpio creauit deus caelum CT terram CTaqua exnihilo, CT cum adhuc tenebr£ ipfam aquam occulta^ ftnunr an* rent,CTaqua terrainabfeonderet,fabhfuntang^liez omnes ccelcfles uirtutes, nt non effet ociofa dei bonitos, ta. fed haberetin quibus permtdta ante flacia bonitatan fu am oflrnderet,et ita hic uipbilis mandus,ex materia quae à deofli!lafi(erat,fllt;flus efl CT ornatus. Ibidem Cap. LIX. Angfliwcro qui in iUa,qua creati funt,beatitudine p» feuerant,non natura poflident bonum,utnon mutaren feuwites« turcumc£teris,fedarbitrioferuantesbonamHolumt£gt; non nat'quot;* tem,CTbonum conditionis,CT fidem domino .Propter quod CT mertto ab ipfo domino fanett ang:u uocantur, nun. ^«odfenwernnrdrfcttrto fanfhtatem^cfodorum exet plo deuiauerunt a bono. Cap. LXL codem libro. Virtutes an^lic£,qu£ in diuino amore per/literant AngtU in flx£,lapps fuperbientibus angelis, hoc munere rétribua onTcreató tionisacceperunt,ut nulla iam rubigne furripientis cul *â 'â **quot;' *âquot;* p£mordeantur,ut CT in contemplatione conditorispne bunt. fcelicitatis fine permaneant,CT in hocpc condit£,£terf naflabilitatefubpflunt. Item LXII.Cap. Talescreatifuntangeli, utpuellent.in heatitudinis luce perpflrrene, p autem uellent,etiam labi potuiflint. « ita csfir* 'VniecTfathancumfequentibus legonibus cecidit,fed 7mpiùïââ» pofleinslapfumita conflrmatifuiKanffliquiperflitei^ derenópof runt,ut cadere omnino non poffunt, quia ne omnino iâ caderent,uirtutem incommutMitatis acceperunt. Dcmirabilibiis facrac feripturæ, Cap.XXIIL Panis angelorum Manna dicitur ^n quid lUo an« nbsp;nbsp;nbsp;gâ ffli,quicibonontffnt,faturentur ifldper ang^lorum mmdicitur minifkritvm tale officium, peut lex CT c£tera, populo pr£bebantur,qu£ difflopta per angelos,in manu media« toris tribuitur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gujcj. Ad Honoratum,Epift.CXX. Annunciediitur domino generatio uentura, et annun Pfaim,»». ciabunt tuflitiam eius populo,qui nafeetur,quem foe» cit dominus.Qupd non pc accipiendum efi tanq neflien tide^ |
|
XXII DE ANGELIS ET EORVM OFEITIO. lt;dflt;luiddnnunciett(r^tfcidt,fed peut dnnunddnt nobis gnn dngeU^nonfolwMnobis beneftid dei,uerumetidi1li pr£s ftns pr»quot;° noftrds. Ndm fcriptum eft,ubi dtigelus hominibus ettd^o ofz E^obtulimeinaridmordtionisuefir^Monuttuc fcninr. . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t- , Tobic.p. Ãfiw rwumt quid uclimu^^elquo indi^dmu^s Nomu Math, ó. fâ(,j, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dominus,quid uobis necefftrium pt.priusq petdtis db eo. Sed quid neceffe hdbet rdtionds Us credturd,obtemperdns deo,temporides autfsds ad £s KrnAtn ueritatem referre, fiue petendo,quod er^ fe fs dt,fiue confdendo quid fdciat, qui plus mentis effefhis eft,ut ipfd conftrudtur. Ad Probam Epiftola. CXXI. Gölte. 4- 'Vndee:i^illuddpoftoli,ubidit,Polhilitionesueftr£ innotefcdiit dpud deum, non pc aedpiendum eft, tdnq deo innotefcdnt,quieds GTanteq effent, utiq^ nouerat. fed nobis innatefcdnt dpud deum, per tolerdntidm, non dpudhominesperid^ntidm. Aut forteetidm innotes dco'iubcntc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dngâlis,qui flint dpud deum,ut quodimodo eas cfs f^icnJum firdttt deo,et debts confuldnt, et quod eo iubente coms ucnnMUud pleitdiimejfe cognoucrtiit, ficutoporteretbicognoues hominibus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tinkix url â rim. Hoc nofc«, ucleuidentcr latenter adfortent. 'Dixit enim anhontini,cuin ordretif, obtuliof rdtioiKtn utÃrdm incon^eébt cldritatis dà , ailportaiit. 'robiejx. Snp Pfalmum CIH. Pfaim. ) O 3. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;QH' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ongelos fuos ftiritus, Cf miniftros fuos ignem ftogrdnt!em,Qjiamuis non uideamus apparitis onem dngelorum,ahfconditA eft eium db oculis noftris, Hib )etn ^eftinquadam republico magna, imperatoris det , EiTc ïngez tomen ejfedn^lûsuouimus ex fde,etmidtisdpparuifs tVphisaon fcriptum leigmus tenemus. Ncc iwrfc dubitare âft. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;phas nohis eft. Spiritus autem angili fui», nbsp;nbsp;cum ftis ritus fine,non fins dngâP,Cum mittunturfiunc angrP. An^lus enim offïtij nomen eft,non natura, çyuaris nomen eius natura,ftiritus eft,qu£ris oft'ititim, anff!^ Pis eft. Ex eo quod eft,ftiritus eft,Ex eo quod dgit,ans fflus eft CTc. De incarnationc iicrbi. Cap.VI. Angcii qui E/1 ffid»! Plud ineceleftdjlicdpradicdtione,e(fedns ^nt non ma quofdom,?^' uirtutcs boiidt, qui ci miniftrdnt nifeftc dici (td fopitê hominum confumondom,fed quondo iÃi créas ti pnt,uel quolesjdut quontodo fine,non faits in manifes ftediftnguitur CXc. De vifitarione infirmorum.Libro.II. Cap. II. Quod tu es,feridignatuseftdeus fPmi, non fos aÃ*'dUocS eft,quod eft an^luSfCr p pt magni confîlij on^s Auguitnon lus,te exdltouitfuper angelos,tu etenim iudicabis on^s J* los. ISlollem habere locum ansep,p pojfem habere los pollet nibcz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;... nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp; reiocûdcz cit^idcbitutuhotuinh buuhomim. eo,quoddiâiim eft,Ego fum, quifiira« |
Angelus enim offitif nomen eft, non nAtur£, ndm an^lus gr£cé,qui latine nuneius appelldtur. Huneius tft nonna»â er^aBionis nomen eft agendo,ideft, aliquidnuncian» do nuneius appelldtur. Deciuitaredei. Libro. IIII. Cap.XVJr. An forte dicunt'R.omAni,quod deain 'Viihridm lup pittrmittdt,dtq^ ilia tdnq re^ deorum obtemperdns, ad quos luftèrit uenidt,et in eorum parte conpdatiHoc uerèdicitur, non de illo loue,quern eorum regem, pro Kïittitita» fud opinioneeonfin^nf,fed de illo uero rege feculoru, X'v'ncirc' quodmittdt non quot;Vi^riam ,qu£ nuUa fubftantiaeft, faciat quo» fed angelum fuum,e:x faciat uincere,quan uolucrit,cus °'â''ââ * ius conftlium ceeultum effe poteft,iniquum effe non poteft, Libro.VII.Cap.XXX. A^t dutem milita deus,etiam per angelos ,fed non g,-, nip ex fe ipfobeatifeat angelos. 1« quainuis propter aliquot caufas hominibus angelos mittat, non tarnen ex angelis homines,fed ex fe ipfo peut angelos beatificat, Ab hoc uno Cf uero deo,uitam fperamus £ternam, Eodem libio.XXXII.Cap. Hoc inyfteriuin uit£ £tern£,iam inde ab exordia Myflerfu* generis humaKi,perqu£ddm pgnd cr fdcrdmentd,tem poribus congrud, quibus oportuit,per angelos pr£dis pcrqusedâ cdtum eft.Deinde populus Bebra us in uno quondam re p^J'iVur'cS publiedm (qua hoc facramentum dgeret ) congregatus gma.pcr an A«fci per quofdam fcientes,perquofddm nefcientcs,id dfca'umX quod ex dduentu Chrifti,ufq; nunc, etX deinceps a^tur, pranuncidretur effeuenturum. Libro.{X.Cap.V. Sanliiueroangeli,Grftneirapuniant,quosaecis Angeii fine pz««t atema dci legepuniendos, miferis pne mifes ria copafftonefubueniant,?^ periclitantihus eis, quos diliguntfline timoré opitulentur,cy' tarnen iftarum no» mina pdfttonum,eonfuetudine locutionis humana etidni in eos ufurpentur, propter quandam cperum pmiPtus dinem,non propter affeblionum infirmitdtem,pcut ips fe deus fecundum feripturos irafcitur,nec tdinè uUa paf pone turbdtur. Hoc enim uerbum uindida, ufurpduit elfeitus,non iüius turbulentus ajfeihis. Eodem Libro. Cap.XXII, Hici^turangelisboniSfOmniscorporaliumrerums Boquot;'« »nç» qitemporaliumfcientid,qud inflantur damones, uP infl^naî-df Ps eft, non quod ear um ignari pnt, fed quod illis dei, qua fdn(lifcdntur,charitas chord eft,pra cuius non ta* turn incorporali,uerumetidm incommutabiP, cr inefs fobili pulchritudine,euius ftmPo amore inardefeunt om nid,qua infra funt,cr quod illud eft non funt,fe^ ipfos/ inter iüd contemnHnt,ut ex toto quod bonipnt,eobo » no ex quo bonifunt perfruontur. Et ideo certius eti» tun temboraPa lt;7 mutabiPa ifta. nouerunt, quia eorunt D 4 prwifiprtk^ |
DE ANGELIS ET EORVM OFFITIO,
|
principales cdufsas ïnuerio dei conÃiciut,per quod fa* âus eà inundus,quibus caufsis qu£dam probätur,quies dam reprobantur,cunclzl ordinantur. Infine Capitis ibidem. non folum £temi, uerumetiam bead funt,bos bonum^quo ituw outëquo beatifuiK,ieus illiseÃ,a quo creatifunt, ^Eus'ciïquot;'* ïdiusquippe indeclinabiliterpartidpatione et contema plationeperfruuntur. Libro.X. Cap.XII. Miraciiia nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Porro dutem quiocunq^ mirdculd,pue per audios fada^qu»' ÃuiquocunqimodoitadiuinitusÃuitt,ut dei unius,in cuitum dei _ (ftfo jolo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;âia cÃ^ultu religt;!ionem 0: coincndent,ea uiiius come a ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;/l j daib, .ko o - uere ab eis,uelpcr eos,qult;e nos/ecundum ucritatnn pte n iredaua ^^nq;diligunt Ãeridpfo deo in dUs opérante credent eft. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dlWM eÃ, Eodem libro.Cap.XIIir. Omnia effe nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Omnid quippe,quie preÃure hominibus,uel an^^ in dei pore- /i ,Hf/ homincs poÃunt,in unius eÃe omnipotentis potes quà ab a â jhtte,quifquis diÃitetur,infanit. Cap.XV.EodemIibfo. Sictiaq^ diuiiM prouidentüe plaçait ordinäre tem» Afto. 7. porum curfum,ut quemadmodum dixi, Cf in aêhbus ApoÃolorum legitur,lex in isdidis an^lorum daretur, de unius ueri dei cultu, in quibus Cf perfona ipÃus dei, non quidem per fuam fubÃAntiam, qu£ femper incor^ ruptibilibus oculis inuiÃbilis permanet, Ãd certis iu^^ ditijs,per fubieSiÿim creatori creaturam uiÃbiliter ap-i parcret,Cf fytldbdtimper tranÃtorias temporum mo^ rulas,humante Ungute uocibiis loqueretur,quiin fua tiaturd,nQncoTporaliter,fed Ãirit3,liter,non fenÃbdiur fed inteUigibilitcr,non temporaliter, fed ut ita dicdm,eit ^s'dcï'^Ti nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;incipit loqui,nec deÃnit,quod apud ilium ftti 1'iuir. fynccrius audiunt,no corporis dure, fed mentis miniÃri eius Cf nuntifqui eins ueriate incomutabili perfruuntgt; tur immortdliterbedtiit^quodfaciendum nwdis inef= Ãbilibus diidiunt,Cf ufq; in iÃa uiÃbilia, atq^ fenÃbilia perducetidum incunëktnter, atqs indiÃiculter eÃieiunt, Libro.XI. Cap.lX. Vbi de mundi conÃtudone fdere litera loquuna tur,non euidenter dicitur, utrum uel quo ordine créait Ãntangcli,fedÃpr£termiÃino funt,uelcali noie ubi diéîiim eÃ. In principio foecit deus caelum Cf terrd,uel . potins lucis huius,de qua laquor,Ãgnificdtifuiit,Opuf an^'funu itutem dei eÃe dn^los,hicquidem,Cf à non prtetermifs: fum,non tarnen euidenter expreÃum eÃ,fed alibi hoc â fanëbifcriptura clariÃima uoce teÃatur, Mam Cf in Dvüa. i.'^^ hymno trium incamino uirorum cum pnediäum eà feti'Ãenedicite omnid operd domini dominum,in execu^ tioneeorundemoperum,etiam fdnëli dngeli nominati fSiSm.ftii.cdnitur,Laudateeum omnes angpli tiusflaudateeum omnes uirtutes eius Cfc, Eodem Libro«Cap.Xm» |
Q»M enim Catholicits ChrifHanitt ignont? nuU e« lumnouumdiibolwnhexbonii an^lii ulteriiK futu^ diaboin»' rum,Ãcut liée ijhim in focietdtm bonorum Mgelorum ulteriui reditttrum i ueritäf quippe in Buetngelio fan= SbsÃdclibnsq; promittit,qui erunt lequitles angclK dei, j,,,, quibui etiim proinittitHr^zy ibunt in uitdm leternam, Eodem Libro.Cap.XV» Uonenimeà uUd nAtura.etidm in extremis inÃ^i ; Angchc» misci;bejliolis,qudm nonillecon/lituit^dquo eftomnis modusjomnis (pes,omnis ordo,Ãne quibus,nihtl rerum qnæ deus inueniri uel cogitdripoteSl,qudntomdgisdngelicdcre:â «dJu dturd, qult;e omnid c^terd,qutedetts condidit ndturiC di^ gnitdte,priieeedit. Cap. XXIX- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Angelî Tan iUiquippedngeli fun^li^non peruerbd detimdifcunt,fed prripfdin priefentidm immutdbilis ue deum difcSt ritdt(S,hocelluerbumeiiK unigenitum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bumdd^unj Eodem hbro.Cap.XXXI. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;genicum. Sdndi iiero dngeU,dd quorum focietdtem,^â eon^ gregdtionem in hdc peregrindtione IdborioÃlÃntd fu» ci^fcidtîte ^irdmusÃciithdbent permdnendi ietermtdtem,itd co» nosadmuit gnofeendifdcilitdteiihetr requiefeendifaliatdtem. Si-^ nedijficultdte nosddiuudnt,quonidm^iritdUbus motiât bus puris CX liber is non Idbordnt. Libtà XlI.Cap.IX. ConfitendumeÃ: ig,tHr,cum débita lande creator St de ange nî,nonadfolos fanà oshomines pertinere,uerumetia t/n,âquod* de fanäis angelis po/fe dici,quod chdritas dei dijfufd pt in eis per Jjgt;iritumfdnélum,qu( datas eà eis,nec tantum m cordifcu» homiiium^fedprimitiis prlt;ecipue^dtigelorum bonum eÃe,quod feriptu eÃ, Mihi autem adbierere deo bonum «sum. efi. Hoc bonum,quibus comune eÃ, habent Cf cum itlo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â cut adh^rèt, cr inter fe fodetatem (anihim, Cf funt u* na ciuitds dei,eddemqi uiuum fderiÃeium eiusi uiuumqi templum eins Cfc. Eodem Iibro.Cap.XV. ldeoÃmperfuiÃ'edicunturdngcU,quidomnitemi Anstii em porefuerun{,pne quibustempora nuüomodaeÃi po-:^ tueruitt,tempus autem quoniam mutabilitate tranÃurs rit,lt;eternitati inunutabili non poteà eÃe coètemum. Cap.XXIIlI, Ne^; «nm phas eÃ, uüius naturlt;e,quamlibet mh jj âgeio, nimtemortdlisq;,credtoremfuumnipdeum credere ac dicere,Cf antequdm poÃit intelligii AngeÃdutë quos diçi. Platonici deos libentius appellant,etiam p adhibent uel iuÃl uelpermiÃioperdtionem fuam rebus,quie gignun^ turin mttdo,tarnen non eos didmus creatores animalis â urn, quà m necagricolds fru^m atq^ arborum, Cap.XXV. Eodem libro. Angeio» ProindeÃdi primitus angelitcuiuÃnodimini^^ ftcriiim prC Hermm prlt;fcAfr««tcrfdforGC(Cferd fadenti neÃia,nec tribuere itUs dudeo,quod forte nopoÃunt^necdebeo de cienti ro^reqdâpoJJunt,Crtaùoné-tamè(Ãdiuoncq; omniii naturarum, »«lt;6«. |
DE ANGELIS, ET EORVM OPFiriO. XXIII
Mttrlt;trum,^MfîtjMt ontnino nAtur£ fjnt eis quoq; unitAuStwfMétibui ilU deo tribuo,cui ft etiMt ipà de . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bertMuod funt cum gmtidrvm aSiione twuerant.
Libro.XIII. Cap» XVIII.
St e««« itr$ humdM ejficit^t ex metdllii, ([ux i« i^uis poÃticStinuo fubtner^ntur , quibufil médis ui fdftfbricM eüAm tuMre poffint,qudnto credtbiliuf, zT ejficdtiuioccultus dliquismodus operdtionis dei,cuius omnipottntijfimA uolunate,Pldto dicit, necortd inherit-re^ccolUÿntA pojfediffolui^um mula mirdbilius im eorportd corporeis, quÃm qtuecumq; corpord quibuà Angeli cor cutvji corporibus copulentur, poteft moUbus pr£jhgt; e Ãriaâ 'rapegt; trrrtnis, ut nuüo in imd pondéré dcprintdtuur, ipÃs^ rc.iS; poncz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;perfebtiffimè beiuis,ut qudmuis terreitd, tinté in
ubiuoiunr^ corruptibilid^dmcorpordubi uoluitt ponAn(,cr quo uolunt, dgtnc Ãtu moat^ fdciüimo. An tiero à hoc fflifdciunt,etqu£libet diwndlid terrejlrid rdpidnt^ un^ de libet,conflitudntq^ ubi libet,dut eos ûe Idbore nc pof fe,dut onerd fentire credendum tft i cur er^fdntiof rumperfeäos,dtq; bedtos,diuino tntinere ffiritus, Ãr,£ uUd diificultitt pclfeferre,quo itoluertnt^C^'Ã/kre, ubi uoluerint fitd corpord,tton crcddintts i
Eodem Libro, Cap.XXlL
An^li quoq} uiÃbiliter, ZJquot; trdiiabiliter dppdren-t poterdt, paruiiR, nö utkoininibus congruereM fui miniÃtrij qudddin hit^ ufaÃ^'cre »Mgt;dt!Ueeomederune, Ne^ enimHlud inphdnt!!ftw.te dendum dh foccijfc crcdendum eÃ,qitdndo tos homines Iw/füio fui^ fceperuitt,qudmuis utrum an^li ejfent igwrdnsibiis co Ãmili nobis indi^nciduefeiuiderentur. ViideeÃquod 'Tobic.tz. dn^lus in libroTobi£,tiidebdtisnwmAnducdre,fedHb fu ueÃro uidebdtis,idcfl, neceffiate reficiendi corporis Ãcut uos fdeitis me cibam fumere putdbdtis. Sedà forte de ditfflis (diud credibilius dijÃutiri potcfl,certeÃdes lohan X ChriÃidnddeip/ofdludtorenodubitdt,quodctidmpofi â refurreBionem,idm quidem in ffiritdli cdrne, fed tdmè uerd,cibum dcpotim cum difeipulis fumpÃt.Non enint poteÃus, fed tfflhs edendifde bibendi tdlibus corpori* bus duferetur,
Libro.XV.Cap.XXIir.
Ãngdi an Vtrumpo/fin(dng^li,cim^iritus Ãnt, corpordf Cntm'ifceri^HtCTcoirccwnfoentinis. Ptquonidtncreherrimdfdmd eft,multi^feexpertoS)Ueldbtis,qui experti effent, tie quorum fide dubitdndum non eft ,dudijfe confimtdnt, Syludiws et '£dunos,quos uulg) incubos uocdntftmpro* bos fepe exlitijfe t}udieribus,et edrum dppeti/fe^c per^» ^ogt;^bitiim.P.tqHofddm d£mones,quos 'Dufios^
Gdlli nuncupdnc,hdnc dffiduéimmunditidm,et temptdre ZS'efficere,plurestdlcsi^dffeuerdnt,uthoc negireim^ pudentie uidcdtur. No» hitte dliquid temere dudio dif^ finire,utriimdliquiffiiritits,elemento Aereo corpordti funt,ndmhoc clementum etidm cum d^tdturfldbeUo, feiifu corporis tdfbi^feruiütrtpoffint etidm hdncpn^
ti libidinem,ut quomodo poffunt fentientibus faminis^ mifeedntur. Pgt;eitdntcndngtlosfdii£iosnu{lomodo,Ãc . Idbi illo tempore credider'm potuiffe, nec dixiffe de illis dpoftDlumPetrum,Sienimdeusdngel(speccdntibus no p ; pepercit,fed edreeribus cdlignis 'mferi retrudens, trda nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' *,
didit in iuditio puniendos referudri. Sed potius de Ulis, qui primumdpoÃdtdntes d, deo,cumdidbolo principe f.ioceciderunt,quiprimtimhominem perinui^dm fer^ pentind frdude deccpit.Anfflosdutemfuiffe etidm dei Gent, homines tuincupdtos,eddem fcripturdfdn^ locupletif Ãmd teftis eft. tüdm V de iodnne ftriptum eft,Ecce ea Math; ) ts mitto dn^lum meum,dnte fdciem tudni^ quipr£pd-i
rdbitttidm tudm.Et ^üdldehids Prophetd/roprid qud^ MaUch. j/ ddm,ideft Ãbi proprie impertitd grdtid,dichis eft dnges lus. Verum hoc mouet quofddtn, quod ex lUis, qui di^ fh funt dngeli dei, ei' ex mulieribus quds dmdueruntf
. 1 Gtae. lt;sj i non qudft nommes generis nojtrt,Jed ggs ntes legtmus ejfe ndtos, qudà uero corpord hontinum modum no^ ftrum longé excedentid^uod etidin fuprdcbmcmord» ui,non etidin noftris temporibus iidtd Ãnt. Nonne dn^ te pducos dnnos,cum {lt;.omdn£ urbis, qiiod à Gothisfd âtm eft^ppropinqudret excidiS,Rom£ fuitfatnind^ cumfuopdtrc,Z^fudmdtre,qu£ corpore quoddinodo ^^nteo longé c£teris pr£mineret ? dd qudni uifendti mirabilisfiebdt Uft^qud!^ concurfus. Ethocerdt md» xime ddmirdtioni,quod dinbo parentes eius,nec tdm Ãf erdm,fdltein qu'im Ãngifftmos uidere confueuimstt.
Pûtueriint er^ ^gantes ndfci, ZX priufq filij dei(qui et dngeli dei didlifunt)filidbus hominitntftoc eftfecun^ dum hominem uiuentium,mifcerentur^l!i feilizet Seth, filidbus Cdin,
Ibidem poft pauca. '
No» dutan iüosfuijfe dngçlos dei,ut homines non e/fetitjÃcut quidam putdnt,fed homines proculdubiofu iffe feripturd ipfdfinenlld dmbiguitdte decldrdt. Cunt enim pr£milfumeffet,quod uidentes dngeli deifili,ss ho» minHm,quidbon£ funt,fumpferuntÃbiuxores ex om-f nibus qudsele^ditr.fAoxddiunélueftiGTdixit do» Homo.ho» tnintis detiS:,non permanebit jfiiritus mens in hominibus âo^rnfnena' his in£terrMm,propterquodcdro funt. Spiritu dei tatxnóe*» quippe fuerune fdfli dn^Udei,et filij dei,fed declindn» âæâ do dd inferiord,homines dicuntur,nomine nAtur£,non grdti£,dicuntur e::rcdro,dtfertores J}gt;iritus,deferendo d^erti,
Libro XVR Cap.VL
Nee Ãc loquitur dn^Us deus, quontodo nos inià » cfW Ãquitnur nobis,uel deo, uel dngelis, uel ipfi dtiffU quidcuidtz nobis,ftue per iHos deus nebisftèd ineffdbilifuo modot nobis dutem hocindiedtur noftro modo.
., Eodem Libro. Cap.XXlX.
Item deus dpparuit Abrdh£,dd quercum Mdmbrie in tribus uiris, quos dubitdndum non eft ,dngelos
DE ANGELIS Et ÃORVM OEEITIO,
|
AbH'» r' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quidam exl/Kment unum in els fuifje do pirmte* minum ChriÃum,djferentes eum etiam ante indumentU cdrnisfuiffcuipbilem. Angelos autem fuiffe feriptura trini. Cap. ttÃatur,necfoluh£c,inhocGenepsUbro,ubih£cgeÃa, câtti Adi tu^rrdntur,ueruetiainepiÃoldddHebr£os,ubicumho» m antum. ÃiMlitos laudaretur,per hanc etiam,inquit,quidam ne» . fcientes,holfitio receperunt angflos. De Trinitatc.Libro III. Cap. VIII. Net boni, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«ec boni dngeli, htec nip quantum deus iubet t HCC malt an fj« malijgt;£c miuÃe fociunt,»^ quantum iuÃe ipfeper eum permît tnittit,Uaminiquimalitia uoluntatê habet iniuÃamp;m,po» â^dpit.pue ad panam fua, pue ad aliorum,uel pana malorum^l laudem bonoru. Eodem libro.Cap.X. Aliquando ad hoc fit qu£ddm pecies^l aliquan» tjume.»,. tfdy^f^^fjÃf^^^cutpotuitferpens iTU£nâ¬Usexdltdtus U* â *gt;^h£renw,ÃcutpoÃunt et liter£aidperailominiÃtrio angelos Pfi- tranÃturajlcut panis ad hoc faiius in accipiendo facra ^opteréa' mcntoconfumitur. Sedquidh£chominibus notafunt, â nirabiiiora quid per hominesfiunt,honorem tanq reliÿofd poÃfunt quîiquot;ignoc habere,Ãiporem tunq mira non poÃfunt. Itaq^ illaqu£ «iora. per anfflos fiunt,quo dijficiliord et ignotiora,eo mira» biliora funt nobis,iüisoutem tanq fu£ aiiiones,nota atq^ faciles. Eodeff) Libro. Cap. XI. Sed quid ultra diÃtrimus ora eorum euidentiÃimo ttc^ grauiffimo alio documenta oppilare.ubi non angp» lus pngildriler, nec uiri pluraliter ,fed omnino diiffU dicuntur,per quos fermo non quilibet fdflus,fed lex ip Betoi y. fdddtAmAnifeÃÃftmeoÃeitditur,qu£certenumus pde» an ^oruln nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dcdiffe Moyà dubitit ,ddfubiugindum po» lex populo pulum ifraheffed tarnen per ontlos ddtam,itd Stepha» **** nusloquitur,'Durdceruice,inquit,Cf ttoncircuciÃcor» de,C^ auribus,uos femper fpirituifanilo re/Htiflis, peut patresueÃri, Qu,cgt;tfpâ''o^etarumnon perfecuti funt patres ueÃri Æ E^ occiderunt eos,quipranunciabant de aduentu iuÃ,cuius uos proditores Cf interfeäores pt» iÃs ,qui accepiÃis leffm adiftis an ff lorum, nec euÃo diÃis. Quid hoc euidentius , quid tanta auâori» taterobuÃius. InadifHsquippeangelorum lex tHi po» pulo data eÃ,fcd lefu ChriÃi,per earn di/Ãontbdtur,Cf pranunciabatur aduentus, Libro.II De geneO ad literam. Cap.VlIJ. Nf^â enimÃcut nos ad percipiendam fapientiam GbiHanön * P^â^Ãciebdiit dnffli,ut inuipbilia dei, per ea qu£ fd£ki â peruifibiha funt inteUcikli conÃicerent,qui ex quo faili funt, ipft tternitdtefanilai,Cfpiacontemplatione perfruuntur, atq; inde ijh deÃitientes, fecundum id quod intus ui» dent,uel reikfditU) dpprobant, uel percata improbdnt, Libro.XI. De genefi ad literam« |
Hdbent enim quidam boni tt mali eûiffli Optra nülidipcut Moyfes Cf ma^ Phardonis.Verum in his e» angcii qux tidmbonidnffli potentioresfunt,necmlt;didn^îietidm tedium Oper um quicqudmpoffunt,nip quod bonos an» gelos permiferit deus,ut retribuatur unicuiq} fecundum cor eius^l fecundum gratiam dei,utrumq^ iufle ac be» nigne per altitudinem diuitiarumfapientite, Cf feien* ti£ dei. De fide ad Pctrutti.Cap III. Superiores uero /firitus, nuUum cum corporels e^ lementis habere facit ndturdleconfortium, quos iCter» noscrcauit,Cfeisfacultdtem,Cfintelligpntiam co^e us mentis tdnd£,cognofcendie,diligend£^ diuinitatis inferuit. Qupsfamenitdcreauit^tetiamprie fe ipps iüumdit runt,utti' liger ent,cuius fe taks creatos oper£ cognouiffent, cum eorum ut taUs fierent,nulld mérita pr£ceffilfent. Soliloquioruffl anime addeutn. Cap. XXVII. Dilexifli enim me unice amor meus,dnteqdilige* re}nte,Cfddima^nemtuam creaÃi me, omnibus ere» Gene, dturistu(spr£pofuifiime,quam dignitatem tunc qui» demferuo^um nouerim te,propter quern fÅcifiime.ln» fuper facts angelos tuos ffiritus propter me,quibus ma dafii utcuÃoiÃant me in omnibus uijs meis,ne forte of» fendam ad lapidem pedem meum, iUj enim funt cufto» des fuper muros ciuitdtis nou£ tu£ üierufalem, Cf mo tes in cireuitum dus uiglantes, Cf euÃodientes uiÿîias nodis fuper gregemtuum,nequdndo rapiatut leo a» nimds noflras,dum non ePet,qui eriperet,ïUe antiquus ferpens aduerfarius noÃer diabolus,qui quaà leo ru^» »⢠Petri. f. ens,femper circuit,qu£rcs quem deuoret,Bij funt dues bedt£ ciuitdtis fupern£ Hierufalem, qu£ furfum eà ma ter noÃrd,in miniÃerium miffi propter eos,qui h£redi» tatem capiunt falutis,ut eos libèrent ab inimicis fuis, et cuÃodiantinomnibusu'ijs fuis,confortent quoq^ etmo» ueantfCf orationes filiorum tuorum ojferant in conÃie {bt glori£ maieflitis tue-Diligunt nempè conclues fu» -ÃngeforS os,perquos fu£ ruuue jcijfuras injaurari expeHamp;nt. «cschan-tdeo^magnAcurd,etHi^ldntiÃudioddfunt nobisom» nibushorisCflociSjfuccurrentes Cf prouidentesne» ceffitdtibus noÃris,foüiciti difeurrentes inter nos Cf te impetrent nobis ftcilem tuxbenignitcUis propitûtionè crjefirdnttidnos defiderdtamtUiC grdtilt;e benediifie onent. Ambulant enim nobifcum in omnibus uijs no» (lris,intrdnt ZJquot; exeunt nobifcum, attente conÃderdn» tes t([Udmpiè,quimhoneftè in medio prdu£ natio» nis conuerfemur,quantoq; fludio' Cf depderio qutera» mus regnum dei,Cf iuÃitiameius,(juantoqi timoré feruiamus, Cf txultemus tibi in llt;eticid cordis noflri, Adiuuant laborantes, protegunt 'iiuiefcentes hortani turpugnstnttf ,(orondtuin(ent(s, (ongtudent gau» dentibuSt |
ÃVSTIF. ET GRATIA DEI, LIB. ttenübiUfdete inlt;judm gtudemibiK,Compiitiunurpii» tientibuf ,pro te mquam pdtientibuf. GrHindis ejlcK (urA de nobis » Magnus eft affeihts dde^onis, ergi nos. Et hoc tolura propter honorem tuie bûis'charMtiSfijuadilexiftnos, Diligunt enim quos tu däigStCuftodiuntquostucuftodis, deftrunt quos ptiim.fl tu deftris,nec diligent Oper antes iniquitatem, quoniain C tu odiÃi omîtes opérantes iniquitatetn, et perdes om~ nes qui loquuntur mettdatiü.Qjtoties kne a^mu{,gm* dentangelifCrtriftinturd£mones.Quotiesa bonodee uiamus,diabolum Letiftcamus,cyâ an^los aos fuogau= Luc«.» nbsp;nbsp;nbsp;dio de fr audamus.Gaudium eft enim eis,fuper uno pec*
edfore pofn«rf«wmlt;tge;iir,/e(idi(dgt;o/igt; ftper uno iufto poenitentiam deferents CTc.
Contra Fortunatum difputatione.IL
Liberum uoluntatis arbitrium in illo homine dieo, ma ktbuu. qui primtis formatus eft,tile fic ftâus eft, ut nihil om^ nino uolunatieiiis reftfteret,ft ueUet pracepa dei fer-uare, Eo^iqaam autrm libera uolüt!gt;te ipfepeccauit,nos ia neceffiatem pracipiati fumus, qui ab eius ftirpe de^^ ftendimus. Quamdiu rrg)pommasnna^iem homi^ nis terreni,ideft quamdiu fecundum carnem uiuimus, qui uetus etiam homo nominatur, habemus necejftatcm
Holy's- eonfuetudinis noflrje,ut non qua uolumus ftciamus .C» autem gratia dei amorem nobis diuinum in/firauerit, Gquot; aos fua; uoluaati fubieamp;os facerit, qut^s diflum eft,uos iit libertatem uocati efts, Oquot; gratia dei liberauit me a le^ peccati cr mortis. Ltx autem peccati cft, ut quicunq^ peccauerit moriatur,ab ifta lep liberamur, ciï tuft eftc coeperimus, Llt;x mortis eft, qua di(h,m eft homiiH,Terraes,etmterraibis.Exipfaenimhomines fic nafcimur,quia terra fumut,^^ in terram ibimus pro pter meritu peccati primt hominis,propter gratta autê dei,qui libérât nos à lege peccati Cf mortis,ad iuftitiam conuerft liberamur act poftea eadem ip/à caro,qi;ie rio; in paenis torÃt,in peccatis matiètes/ubijciatur nobis in re« furre^one,Cf nuüa aduerÃtate nos quatiat,quo minus lege dei,O' prxeepta diuina feruemur.
Epiftola CVI. ad Paulinuffi.
virtâuu pto N ojfendans in lapidem ojfenponis,uel arQtte de vVtam nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ttAturam,t^ liberum arbitrium, quemadmo»
cere uotue^ d«Mt philofophihuius mundi,qui uthementer egerunt, »«nt- utputarentur,uelputarent fibi beatam uitam uirtuie proprite uoluntatis ejficere. Caueant erg) ifti,ne per fa pientiam uerbi euacuent crucem Chrifti, O' hoc fit eis offendere in lapidem oftenftonis. Natura enim huma* na, etiam fi initia integritate,in qua condita eft perma* neret, nuUo modo fe ip fam creators fuo non adiuuante feruaret. Cum i^tur fine gratia deifalutem non poffet cuftodire quam accepit ,quomodofine gratia dei,poteft reparare quam perdidit i
Epidola C VH.ad Vitalem.
ARBIT. ET MER. HOMINIS. XXini.
Si uere uolumus defendere liberum arbitrium , Qu' oppaz non oppugnemus unde fit liberum, Nam qui oppug* caphia natgratiam,quanoftrumaddeclintutdumà malo Cf faciendumbonumdiberatur arbitrium, ip ft arbitrium fuum adhuc uult ejft captiuum.
Ad Paulinum LlX.Epiftola.
Smepaenitentia funt dona(::Tuoce^io dei,certe il* p?quot;'' los itgnipcari,qut pertinent ad numerum priedeftina* amp;nbsp;uocati» torum,de quibus alio loco dicit,fcimus quoniam ddigen tibiis deum Mnia cooperantur in bonum his,qui fecuti* dum propofitum uocati funt fan{ii. Multi enim funt uocati,pauciuero elefti. Qjtiuero eleéli,ipfi fecundum propofitum uocati,in quibus dei prtefeientia proculdu* biofaUinonpoteft.Hos prafeiuit cr praidcftinauit co* Rotnan.X formes ima^nis filif fui,ut fit ipfe primo^nitus in mtil tis fratribus. Qups prtcdeftinauit,hos CT Koctwà .Hiec uocatio fecundum propofitum eftj:ec eft fine paniten* tia. Quosautemuocauit,itlosiuftificauit.Qtiwau» temiuftificauitjillosCfglorificauit.Sideus pro nobis quis contra nos i No« funt in iftu uocatione,qui in fide qu£per dilethonem operatur , etiam fi aliquanlulum imbulant,non perfeuerant ufq- in finem. Etutiq; poa tuerunt rapi,ne malitia mutaret intelleäum eorum, fi ad illam prtedeftinationem CT uocationem,qu£ fecundu propofitum et fine paenitentia eft,pertinerent. At ne quifquam priefumptor ita de ocailtis ifidicet alienis, ut dicat,ideo non rapti funt, ex hacuita anteq effent fidei defer tores,quia in eadem uita nonfideliter ambulabant, hoc in eorum cordibiis nouerat dominus,quamuis homi nibus aliter appareret, quid diâitrus eft^^de infantulis paruulis,quipleriq; accepta in idaietateChriftiamegra nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*â ' ,
tiat facramcnto,cum fine dubio pertinerent ad uitam £⢠temam regnumqs caelorum,fi continuo ex hac uita mi* grarentftnuntur crefeere, CT nonnuUi etiam apoftatie fiant,unde i nifi quia non pertinent ad illam prlt;edefti* nationem.Cf fecundum propofitum,ac fine panitentia uocationem. Cur autem alij ad earn pertineant, occulta caufa effe poteft, miuftu non poteft. Nunquid enim in* iquitat apud deum ! abfit. Nam CT hoc ad illam perti* netaltitudinem iuditiorum, quammirans Paulus,tanq expauit,apofk)lus,0 altitudo diuitiarum etc. Ideo quip pe ilia iuditiauocat,ne quifquam talia fieri putat, fine iniquitate,fine temeritate facientis,finecafu et fortuite, lakntibus ullis partibus,iam diftoptorum fub tanta po tentia fapientia dei feculorwm,
AdVakntinum. Epiftola XLVL
Omne datum optimum,CT omne donum perfeâîi * defurfum eft, deftendats apatre luminÃ.Nee quifquam dicttt meritis operum fuorum.uel meritis oratioiutm fu* arHm,uel meritis fidei fuie, traditam dei gratiam,CT pu it dti p»* tetur ueric effe,quod iîi htretici dicà lt^atiâ dei feim* 4»lt;m mérita noftra dari,quod cmnino füfiffimum eft.
Non quia
DE PRAEDEST. PRAESCIENT,'PRoâVIDENT. ELECT. VOCAT.
|
Noji quid niiHum efl merittvm,uel bonum piorivm, uel }W.lum iinpiorum,dlioqui quomodo iudictflit deusmun^i dum? Sedgrdtid Oâmifericordiddei,conuertithominé dequdpfdlmiisdicit,deiis meus mifeiicordid eius pre-ueniet me,ut iujîificetur impius,hoc efl ex impiofidtiu^ Pfalm. x8. incipidt hdbere meritum bonum,quod deus co» ronAbit,qudndoiudicdbiturmundus. Ad Vitalem epiftoîa.CVIL 'B.effionde obfecro,quomodo didt dpoflolus,grdti^ dentés pdtri idoneos fdcieiüi,nos in pdrte fortisfdn âorum in lumine,à non ipfe drbitrium noftri(m,fed ip^: fum drbitrium feliberdt? ÿictddciter er^grdtids d^» mus pdtri anq ipfefdcidt,quod ipfe nonfcecit. Bter^ rduit qui dixit,quod ipfe nos fdeidt idoneos, Beffion» de quomodo dd declindndum d mulo O' fdcieiidum bot num liberum hdbemus drbitrium,qitdndo erdt fub po^ tcfldiv tenebrdrum,unde nos,Ã,quemAdmodum dicit d^ po/iolus^deus eruit,ipfe utiq; illud libe-rtim foecit. Itd fit ut neq; fideles fidut nià libero drbitrio,O' tumen ip^ Ãusgrdtidfidelesfidnt,qui à potcfldte tenebrdrum lit berduit Arbitrium. SicO' deigrdtidnon ne^tur,fed fine uHis humdnis priOcedentibus meritis uerd monflrdt tur,et liberu drbitriu itd d:fenditur,ut humilitite folide tur,non eldtione prlt;ecipix!ur drbitrium.Noii efl igtur grdtid dei in ndturd liberi drbitrij, amp;nbsp;in legidtqi do^ â^rinA,ficiit BeldgidtiA peruerÃtds deÃpit,fedddÃngu= los dihis ddtur i'diùs uolHntdte,d: quo feriptum efl, dt BUm.dr. riimdmuoliuitiridmfegregdnshioreditdtitUde'.Quido' ^i^^^^K'i^'^à rbitrium dd diligendum deumprimipeccdti iiinics Sc grdndihteperdidimtis,etlex deidtq;do{lri»A,qudmt Set nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftn^,O'iujhd O', bortA,tdmeii occidit,à non uiuifit cetffgt;iritiis,per quem fit non dudiendo^fed ut obedien» doi^ieqs utleblioiie,fcdutdileblione tened'ur. Qutprot pter ut in deum creddmus,O' pie uiudm!is,non uolentts weq; currentii,fed miferentts dei efl, non quid uelle O' currere non debemiis,fed quid ipfe in nobis, O' ueUe o» perdnir,O' currerc. Non er^ grdtidm diedmus effe do Clrindin,fed dgnofcdmiis grdtidm,quee fdcit prodejfe do dlrindm,qu.egriitidà deÃt, uidemtts etidm obeffe do-* äriiidm, AdPaiilinam Epiflola. CVI, Njmi iJmw nos nià qui iienit qu£rere O' fdludre, quod perierdt,db iüd perditionis mdffd, O' contentione («Cor« 4 difeernit ? undedpoflolus interrogdtdicens, Quisenim, tc difeernit Ivbi à dixerit homo,fides medAtoluntds mcd,bonum opus meiim,reffondetur ei ,Quid enim hd* beigt;quodnon f si dutcm amp;nbsp;accepi/K, quid â - Deus quo/ giorww^'tó/Hwn^fffepfrw f Hoc iaq-mtuinideo^no om^èd'iu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;glorittur t fed ut quigloridtur, in dUo glo |
. fecuu-tum «ertir. HoexopAufheforteqM^extolldtur.Ho quid ' Roww.i. ^°'^â^â^Plt;^iÃ^pi-^lt;:o^t^tionefruflrdtur^üdeuiredddt rdiur,nihil operdretur,)iià ipfd dik^o dei diffundere» tur in cordibm noÃris per fpiritumfdnibtm, qui ddtin tà nobii. Nee ipfdÃdes effet in nobigt;,nià deui unicui^ pdrtiretur menfurdmfidei. Bonum eff iÿtur homini, ut cum totii uiribus liber i drbitrij fui,uerdciter dicdt,for titudinem mcdm dd te cu/hdidm,quid iUe qui putnuit nc ipÃus ddiutorio fepoffe cuflodire quad dedit\ profet dut in regtonem longinqudm, C/ uiuens prodige cun^ £ln confumpÃt^Cf miferid durte feruitutit dttritut,reuer fmq; infemetipfum dixitffurgdm O' ibo dd pdtrem me^ um.Qiidmcoÿtdtionem bonâm qudndo hdberet,nià et . nbsp;nbsp;nbsp;, gnddeÃderdtitem ? Uiifer e^homoquisme liberdbit de corpore mortis huius?Crdtid dei per iefufh Chriflu । Bcnrfri« dominum noflrum, QUdreg;rdtid?QKidgrdtis ddtur. - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;QudregrdtisddturlQuidmeritdtudnonprieceffërut otawmf. unicuiqffecÃdui^pd eins, fitq^,glorid,honor et pdx,omt fedbenefitid dei tepr£uenerunt. ni operdnti b'otiu,Sed qui'd operd'ex grdtid, non ex ope nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Prima qiiinquagcna ex prologo. ribilt;sgrdtid,quonidmfides,qu£perdH(flionein ope* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â Pfalmi.XXXL ipfdm illi in occulta , pdter mifericordiffimus infpi» rdffit? Libro L.Hoffliliarum bomilia.' XIIIL C«gt;K erg) corondt dem meritd tud, nihil coronAt otut in h» tti/i dond fud, Hdnc fidem O' uerdm pietdtem, ne quit extoüdtur de libero drbitrio inbonit operibut,quifqHii fui, Ãcdccipidt ut nouerit ddntem, dut quifquis ddtori non Ãt ingrdtus nKdico,nonfuperbidt,uel iijfdnus ddhuc, uelnond fefdnus.Hdncinqudinfidemfudmdtq^pictd» tem,null^e drgumentdtioneseueUdnt de cordibus ueftrit ferudtequod dcccpifüs- Bt humiliter conÃderemut, quad dpofiolut dicit,deus efl qui operdtur in nobif, CT uelle O'perficere. Ad Ãnaftafium.EpiftoIa.CXLnir. Tdntum porro quifq^ pecedtum odit,qudntum iu* P:itidmdiliQt,quod tionpoterit le^ terrente perlitea rdmffedffiritu fdndnte per grdtidm. Pfalmo.,XLI. Bt redimt not propter nomen tuum,hoc efl grdtis * pwpf«» . nbsp;nbsp;nbsp;. , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nomen luff proptemomen tuum,non propter meum mentum,quid nos iibo-ct tu dignAtus es jà ccre,no quide^ digiuis fum cuifdciiu, Niün e/lhocipfum,quod non fumusobliti te,O' nonre tetmeritz ceffîtretrocornoftrum,quodnon extendimus mdnus quot;° noftrdsdd deumdlienum,niÃteddiuudnteunde poffèv mus lue te intus dUoquente,exhortdnte,no deferente un» de udlemus ? Erg) /î«e pdtientes in tribuldtionibuSffiue giudentes in prolfieritdtibus, redime nos, non propter meritum nollrum,fed propter nomen tuum. InPfalmum.XXX. Omnes enim peccdUerunt,Oâ effnt gtorid dei.Qjiii efl e^nt glorid dei? ut ipfe liber et,non tu. Quid tu li» berdre non potes,indiges liberdtore. !Quid efl quod te idflAS,quid efl quoddelege,Oâiuftitid pr^fumis? Non uides quod intus conflict in te,de te^duerfus te,no di}» dis pugndntem, O' confitentem,0' ddiutoriumin pu» CrediJit |
tVSTlK ET §RÃtlA DEL LÃÃâ ARBÃT^ ET MER. MÃMINIS^
Crfdidit Abrähdm deo, nbsp;nbsp;reputdtum tfl ei dd iufH^
Fomi,4» ttdm. Et ei ([ui operdtiir,id ejl^de operibut {gt;r«efumit »ft f ortw« mer ito Ãbi dicit ddtd effè grdtidm fidei,mercet «3 »fflpKfStwr Ãecundum gr(itidm,fed fectutdum debitum. CiuideÃhocniÃquodnKrcetnoflrdgrdtidHOctituriSi grdtid efl,grdttsâÃdtur,Ci«id eft,grdtii ddturfgrdtis con fldt.I^ihil bomfaecijii,et ddtur tibi retniÃio peccdtorum. Omniaope AttfMciHTîtur opcritt«lt;t,er tKKfntiwttur omnidmdld.Si t» UM mall j debetur ijlis operibiK,deM redderet, utiq; ddtnnA» ret.Non tibi dem reddit debitum {)oendm,fed douAt inde bitdmgrdtidin,
Lib.L.HomiIiarum,XIIII. hotnilta*
Ãótn übcz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f*'gâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãmilid, diligenter dcÃdeliter cogtd
n arbitri) tei,non dcquiefcdmus eis,qui liberum drbitrium extob dcfcnioKs. imfif^pr^cipitdre nid^s qudm eleudre condntur.Sed hu . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;militer coÃderemus Mud quod ApoÃolut dicit,Deus eÃ
quioperdtur in nobis ZX ueUe eJ perÃcere.Grdtids d^» nwsdonüno er fdluiitorinoÃro,quinos nullispr£ce^ dentibus meritis uulnerdcos curduit,Z^ inimicos recons ciliduit,t:^de cdptiuitdte redemit,de tenebris ddlucem re duxit,de morte dd uitdm reuoeduit, ZT bumiliter confis tentes fidglitdtem noÃrdm ,illius mifericordidm deprlt;e ceiwur, ut quid nos fecundum p/dlmifldin mifericordid fiid pr£uenit ,dig»etur 'm nobis non folumcuÃodire,fed ' -i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;etidm dugere munerd ZT beneficid fud,qu£ ipfe dignAtus
eà ddre.
Ad Vitakfn EpiftoIa.CVIT.
t. Chorin.» nbsp;nbsp;Sed Ãcut iÃud quod ditlu eÃiOinnes Mt Chriflo uiui
cdbuntur^um tdm multi £ternA morte ddmnAntur,ideo di0lumeÃ,quid omnes qui uitdm £ternA)npercipiunt, j.Thimo.» nonpercipiuntniÃmChriÃo. Itd quoddidumeÃorns nc^i Ch7r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uult deus fdluos fieri,cum tdm multos nolit
Ão viuifica fdluos fieri,ideadiélumefi,quid omnesquifdlui fiunt, fai^s fieriâ niÃipfouolente nonfiunt, ZT fi quo dlio modo ülduers cpiomodofi bddpoÃolicd intelli^ poÃ'unt,ut tdmenhuic dpertiÃim£ â¢Â«ihgendu. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uidemus tdttt multos, uoletüibus homis
nibus ,fed ^o nolente,fdluos non fieri, contrdrid'eÃi tio poÃTunt. Quomodo dutem non detur grdtid diuinA uos luntds meretur humdnA,à eis quibus ddtur,grdtuitd mis Ãricordid ddtur,ut uerd Ãtgrdtid? Z^Homodo in hdc re meritdpenfdnturhumdn£ uoluntdtis ? Qudtidoquidem Ulis,qutbus grdtid ifkt non ddtur,nuïlo plerumq; merito, nuüd uoluntdte diÃAntibus,fed mifericordid cum eis,qui lus ddtur hdbentibuscduÃiimjiuÃo tdmendei iuditio non ddtur,IJon enim eà iniquitds dpud deum, ut intetligint quibus ddtur qudm grdtis eis detur, qudndo iuflo utiq; nonddreturfquonidmÃmäem hdbentibus cdufim iuÃi non ddtur.
Ad Sixtum Rofnanutn praefby ternm Epiftola.C V.
Cötri iiio» Q«öii ittitem perfondrum dcceptorem deum fe crede pt'ori^ihcSt exiÃmdnt,à creddnt quod fine ullis pracedetibus me fMfonwunyjtjîjCWHi ifidt, miferetiir,ZT nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dignAtur wedt,ZT
4
XXV
quem uult reli^ofum fielt,pdruiin dttendunt,quod debi td ptxnA redddtur ddmnAto, indebiti gratia liberato, ut nec nie fe mdignum qu£rdtur,ne( dignum fe iÃe glorie» tur,dtq; ibi potius dcceptiotum nuüamfieri perfonAru, ubi und eademq; »mjfd ddmnationis et oÃrnfionis inuoi uit,ut liberatus de rio Uber Ato difcdt,quod etidm fibifup» plicium conueniret,nià grdtid fubueniret.Si dutemgrd» tid utiqi nuiUs meritis redditd,fedgrdtuitd bonitdts do» natd. Sed iniuÃum eà inquiut,'m undeadem^maldcdu fd,hunc liberdri,illu puniri.Nempe erg) iuÃim eà utru q; puniri,quis hoc negiueritiAgdmus er^grdtids fdlui tori,dum nobis redditum non cernimus,quod 'm damno, tione fimilium etidm nobis debitum fiiiffe cognofeimus. .St enm utriq; liberdrenturÃateretquid pecedto per iu/U tid debedtur,à nemo,quid grdtid larQreturi'Vt er^ in hdc di/ficillimd qu£Ãone uerbis potius utdmur ApoÃo» litUolens deus oÃendere iram, ZT demonÃrdre potentia Rom»., fudm ZTc.'Vbi quid uniuerfa maffd damndtd eÃ,coutume lidm debitam reddit iuÃtid, honore indebitum dondt grd tid,non meriti p'r£rogitiud,nonfiti neceÃitdte, non te» meritdte fà rtun£,fed dltitudine diuitidrum fdpienti£,ZT fcienti£ dei. Cur i^turfud mérita iaikiturus eà Idiera» tusiCui fi dignd fuis meritis redderentur,no eÃet nifi di fiAtusitJulld ne erg) funt mérita iufiorit? Suntpldne,qit iuà funt. Sed ut iuÃfierent, mérita non foecerunt, luÃi enim fifli funt, cum iuÃficdti funt ,fed Ãcut dicit Apo» ÃDlus,iuÃificdti grdtis per gratia ipÃus. Qjuerimus ni qi meritu obdurdtionis,ZT inuenimus.Merito naq; pec» durationi» cdti uniuerfa ma Ã'a damnata eÃjuc obdurat impartièdo mdlitidm,fed non impartiendo mifericordiam. Quibus en'wi (10 0nplt;trtit«r,tiec dignifiunt,nec merentur,at po tius ut non impartidtur, hoc digni funt,hoc merentur, Querimus autem meritu mifericordi£, nec 'muenimuSt quid nuUmn eÃ,ne grdtid eudeuetur,à non grdtis dona» tur,fed meritis redditur.Si enim dixerimus fidempr£» ceÃtÃe 'm qua erat meritum grdti£,quid meritihabet ho ,.choi.lt; mo antefidemiQttid enim hdbet,quod non dccepit? NS fi qu£rere ueüet homo,ante gratià quid merueritjit dexi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
peret eum,mald fuA poterit homo muenire,no bona. Eti dm à eum unius diei uitam habentem fuper terrdm,gra» tiam fdludtoris inuenerit.
Lib.I,adSiraplitianufn, QuseJI.
Eo ipfo quod grdtid eà 'Eudn^licddoperibiK non de» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;JL
betur,dlioquin grdtid iam non eil gratid.Et multis locis bus. hoc fepe teÃaturfides ,gratidm pr£ponens operibus,no ut operd extingHat,fcd ut oÃendat non eÃe opera pr£ce â dentid gratiam ,fed confequaitid, ut fcilicet non eÃe quif q^arbitretur ideo percepiÃefrdtid,quiabenioperatM efl.fed bene operari non paÃe ,nià perfidem perceperit gratiam.
Ibidem.
S ed «t (Je re »qiM a^tur ,potius loquamttr adÃdnge Voeantf« dam atq; deijeiendam fuperbiam hominmningratorumâ^^^ââ^ griAtie deisZT Audetiüwngloriari de meritis fuisifiamp;c5
â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;taeiaoriuJtur,
|
DE PRAEDEST. PRAESC. P R0VIDENTIA, ELECT. VOCATIONS memordntur. Cumenim nondumndtifià ffentidcob zr Gau^ââ* ^fins^neq; dliquid e^ffent bonum dut mdlum ,no ex ope ribus,fed ex uocdte diâiim ejl, cr quid motor feruiet mi nori.Vocdntis efi er^ grdtid, percipientis uerogrdtidm confequenter funt operd bond, nec qu£ grdtldm pdridnt, fed qu£ grdtid pdridtttur. Poft pauca ibidem. Qui 1)5 uoz Nf mo enim credit qui non uoedtun Kifericors dutê caî, ns.crcz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ifc,cdt,nullis hocucl merittsfidei Idrgtent, quid meri ' â fit fidei fiquiintur uoedtionem potius qudm pr£ceddttt. Quomodo enimaedentei,quem non dudierunti Et quo mododudient finepr£dicdnteiNifi erm uocdndopr£ce ddt mifericordid dei,nec crederequifq poteft,ut ex hoc incipidt iuftficdrhCX dccipidtftcultdtem benêoperdndi. Roma. J- ïîgt;'gâ meritum eftgrdtidiEtenim Chriftiis pro impijs mortuus eft Ibidem, Vocîdo de Vocdiidodais pr£fts,t crfidem ,quid fine uoedtione amp;nbsp;Sdcm7 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;credere,qtuimuis miRus creddt muitus. Ptemoiaqi credit non uocdtus,fed non omnis credit uo* Matth .ao nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;enimf»ntuocdti,pduci ucTO elefti. Poft pauca. Aliter enimdeus pr£ftdt ut uelimus,dliterpr£/htqt uoluerimus,utuelimus enim CT fturn effe uoluit,CS' no* musSoiM ftrum, fuumuoedndo,noftrumftquendo.Quoddutem flaje^P'^^ â^°l^^^iâ^^^fi^l^P^â^fî^^^Heft,pojJcbe]ièdffre,t^fem perbedtèuiuere. Ibidem» Boni ctiam nbsp;nbsp;nbsp;jRd etidm ucrbd fi diligenter dttendds, igitur non uo* dcoâcftâ^ 'lcntis,neq^currentis,feddeimifcrentis,non hocApofto* lus proptered tdtum dixiffe uidebitur,quod ddiutorio det dd id,ciuod uolumus,bcruenidnu'.s, fed etidm ex iHd inti tione,qiid eéTquot; dUo loco dicit: Cum timoré ZX trentore ue Pbiti i fh'dni ipfor um fdlutem Oper dmini.'Deus enim eft ZX qui operdtur,CiT/telle cr operdripro bond uoluate.Vbifda tis ofte!idit,etidm ipfdm bondm uoluntutem in uobis,ope rdiite deo,fieri. l'Jdm fi qu£rdmus, utriim dei donum fit uolufios bond,mirum fi ne^re quifq dudedt. Poft pauca ibidem. -r cui unit miferctur,cr que uult indur At ,iti fen ren obciuri tcti£ fuperiori poftc congruere,ut obdurdtio dei fit ,nol U3lt;ici cü raiftrerfiut non db illo irrogetur dliquid, quo fit homo Konia.2 Deus non deterior, fed ontum quo fit melior non crogetur. Ibidem. ïtAq^ huiui impudentidm qult;cflionis itd retimditdpo )kluigt;homo tuquises,qui re/fondeds deo{ Sicenimre* ffondet deod:um hoc di/f licet,quod de pecedtoribui cont quoritur deut, qudfi quemq deiK peccdre cogtttSed tnn^ , tuntmodo quibufddm peccdntibm mifericordidm iuflifis iâ¢ptiiitpccc4f,o^jfâ^^,j l4rmAtur,Groh hocdtcMrobdurdre pccantes quojddntjqutii non corwn nujeretur, non quid, im'pellit ut peccent,eorum dutem non ntifcretur, quibut mijiricordidm non c(fepr£bcndum£quitdte occultiÃi* db humdnis fenÃbm reinotiÃimdpudiodt.infcrus tdbilid enim funt iuditid eiut,ZlT inueftiÿibiles KÃe tiut. |
Ibidem poft pauca* iÃarf tintumtnodo inconcuffdfide tenedtuf, quod non fit iniquités dpud deum,qui fiue dond,t,fiue exiÿitdebi= Nemo de» turn,nec die d quo exi^t,rtilè poteddeiniquiatt em conqueri, nec ille cui dondt^diebet de fuis mcritis gloridri, poteft. Bt ille enim,nifi quod debetur,non reddit,C^ Hit non hd^ bet,nifiquoddecepit. Quod er^)uolens deusofkndere irdm,dttulit unfd irie,uAlet dd utilem dlijs pr-ejkudum ti moré,et ut nota ficeret diuitids glorù fu^ în iidfi mi» feria}rdi£,qu£ prapdrduit mgloridm. Lib.XIII.De trinitate,Cap.XVI. Sciinusquonidm dili^ntibusdeum omnidcooperdn Rom».'* fur in bonum,bis,quifecundum propofitumuoedtifunt fdnéh.Quonidm quos dntepr£fciuitlt;y'pr£dcftinduit, pofifmom conÃrmesfieriimd^nisfilijfi{i,ut fitipféprimo^nitus 'râfntu°i^ irtnu(ltisfrdtribus.Qttosdutempr£defiinAuit,illos ey uocduit,t:Sâ quos uocduitdüos O' iufiificduit, quos dutè iu]lificiuit,ipfos glorificduit: Horuw pr£defHndfo* rum nemo cum didbolo peribit,nemo uf^ dd morte fub cHaboli poteftnte rentdnebit. In folutiombusquæftionnm Hi iartjjQiiæft,!. Illttd uero quod dicunt,fufficere homini liberum dr* lîtrium dd dominied preceptu implendd,etidm fi deigrd n ⢠. fr rK t i t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.. prt hberum tld ctjpirituijdncti donOtdd üpera bon^ non ddiu^ctur, arbimû pof oinnino dndthcmdtizdndume/l,cr omnibus exeerdtio» rùbus deteJhndam.Qui enim hoc dlferunt,d grdtid dei tuSctuste penitus dlieni funt: Qui ignordntesdei iufiitidm,ficut de lud£is dia't Apclhlits,cr fud uolentes coftituere, iu fi:iti£deiw)nfunt jfubieéH. Plenitudo quippele^snon efl,nifi chdritdS. Pt utiq- chdritds dei dijfufd ejl tn cordi busnoilris per jfiiritutnfdndum, qui ddtuseâ nobis. Vdktitdq^ Ãberimdrbitriumddoperdbond, fidiuini* Roman.f ti« ddz««ftwr, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fit humiliter petendo CT fiteiendo: Tiefertum uero diuino ddiutorio qiulibet feientid le^s tXceüdt,nuïlo modo hdbebit iuRitid; foliditdtem,fed in* fldtionem impix fuperbit,^quot; exitiofum tumorem. Poft pauca ibidem» Defindnt er^ fieinfdnire, eS'ddhocfeintelUgtnt hdbere qudntum po/funt liberum drbitrium, non ut fit* perbd uoluntdterelfiudnt deiddiutorium,fed utpiduoi^ luntdte innocent dotnituim.ii£c enim uol^s liberd,td fo erit lügt;erior,qudnto fdnior,tinto dutem fdnior,qudnto diuin£ mifericordi£ gr^tuq; fubieéhor. ipfd quippefia delüer ordt CT dicit : Itinerd med dirige fecundum uer* Liberâ uoz bum tuum,ne dominetur mihi omnis iniquita. Qÿomo do enim liberd e{l,fui domindtur itiiquias. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;sur înigtat. Ibidem. No« enim omnis, qui uiribus fuis confidit ,fi;d om* Roman .*⢠nis,quiinuoedt nomtndomini,fdluuserit.Qtwmodo lohcL* . dutem 'muocdbunSimquiunt, in jftem non tredideruntt JLdhot |
ÃVSTIT. ET GkÃfTA DEÃ, LIB. ARBIT. ET MER. HOMINIS. XXVI
c5 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;credunt qu! rede credunt, uf inuocent in
«dit.icd qui ^Kcm crediderunt, O' ualeantflcere ,quod in prgcepds lestimisacceperuif(:Quoniamid,quodlex imperat,fla caucrit.i'ai des impcrtiat.
Poft pauca ibidem.
Jubquot;« d'/is ^^fl'ttâem,inquit,quia nemo poteft effe continens, contincnti nià deus det.Iubet erg) deus continenüam. O' dat conti» quot;ót ^ntiS tientiam,iubet perleffm,datpergrttiiam,iubetperlite» ,.Corint.j ram,dat perJfiritum. Lex enim Ãnegraäaflcitabun» dare deliâum,O' Ultra Ãne ffiritu occidit. ïubet ideo,ue fleere iufld conAti,0' in nodra inflrmitate fub lefffltti» ^ti,adiutorium grätig pofeere noueritnus. O' Ãquid fl, cere potuerimus operis boni,ei qui adiunat, no Ãmus in grOti,hoc O' iflt facit Ad enim eu fapientia docuit,cuius tffethocdonum.(Aeq^enim uolunatis arbitriumideo tollitur,quia iituatur,fcd ideo iustatur ,quia non toüiair. Qjtid enimdeo dicit i Adiucor meus eflpe Confiteturfe
Pfaim.xd nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ifnf,iere,quod iuÃit ,fed ab eo,qui iuflit adiutorium
pofcere,utpoÃit O'c.
Ad articules Auguftino falfoimpo fitos,ad 1'ecundam refpon fionem.
j Timo .* Siquidem Apo/blus foüicite pr£cipit,quod âm omni» Quod mill fctti ecclefqspqÃimecuftpditur,Ht deopro omnibus ho» pefeJmium utinibus fuppUcctur: Ex quibus quod multipereunt,pe» lt;ft merits. ,-fufitium efl meritum,quod multifaluatur, faluantis ed Quod mui do?Mtm,Vtfnimrf«5 ddnetur, 'tnculpabilis eddeHufli» iudificetur, ineffcdfilis deigratia ed.
eft donum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Adprimutn.
dtioderg) admagnitudinemetpotentiam precij,et Qui fine fix lt;td unam pertinet cauÃam ffneris humani,fanguis rui3°pera'î d^Tfifà redcmptio efl totius mundi. Sed qui hoc feculum rcunt.rcdEz Ãne fideChriflijO' flneregenerationis facramento per «i funt. tranjeuttt,redempttonts altem funt.
Ibidem ad tcftiuffl»
Nuiiâadco cmniumquidem hominum deus creator efl,fednt» eft ut p*crc° nto ab eo ideo creatus efl,ut pereat,quia alia caufa efl na» âfquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fcendi,aliapereundi.'Vtenimnafctmtur homines, efl be
neficiumÃitautem pereaitt,pr£Mricatoris eduitiiMn.in i^m quippe,in quo omnium hominum prgfiirmata efl: Roma.; nAtura,omnes peccaueriit: Eadem^ fententia,quam Ule accepit, obdridt fut,neqf ab hoc uinculo,etià Jipreprifl peccatiscareant,re/öluutur,nià in facrameto mortis Oâ refurredionis Chridifperfliiritum fandutn renafcan tur.Ninüs erg) impius et indoihts ed,qui uitiu naturg no difeernit abauà orenaturg, a quo prorfus alienu ê, quiequid in unoquoq^damnandu ed. Great enim ut fint homines, necmultiplicandis generationum fuceeÃioni» bus,opifitiu/mfuumfubtrahit,fecundum conÃlium bo» neuoluntatisfug ,reparaturttsin multisquod ipfefa» cit,puniturus tnmultis, quodipfenonfacit.Sicutper 'ntobedientiam unitis hominis peccacores conflituti funt multiAtaper umus hominis obedictiam iudi conflituen turmsdtk
Ad quartiim,
PrMricdtio enim homiuun,di/j)ofit£ à Ãeculo eren tionii, ordinem (urbare non potuitfCr merim credturn peeedtrix poendlem lt;juidem illiui damnationem patitur, cut reliifh)uero deo,^ontefe uendidit.Htec fcilicetferui^ Semitâpec tui,noninftitutiodeie(i,fediudi(w,^uofrdusdeceptoris nbsp;nbsp;nbsp;quot;o'jei
didboliÃcia eil deceptio,C^â nu.k credulo homini pcenn ««.fed ludi pecc(t»,de quo nemo eruitur ,m(t per medidtorem dei O' âââ¢â hominum,homini lefum Chrifhim,euiuigrdtuiutgrd» (id O' rnulmrum nulk mtritii non tribuitur. O' jwÃos * ' rum bonis merids prteueniiur.
Adquintum,
Deumiuftum,bonuin,(ichumdniO fubfh.nfiteO'in» QitfcquM' teriorum exteriortmci; fenfuum nouaniiscredtoremjUt comra ni^ prorjus db iuo ltt,quicquid pertinet dd ndturdm,O' ,pr» eft a deo. fus db iUo non lit,quicquid cR contrd tiddtrdm: Peecdtu dutem eontrd ndturdm eil^de quo mors. O' omntd ,qua mortis funt,orintitur.
Ibideminfme.
Noner^ euiusq pecedti du£hr deus eli,fed ndturg pmsnôeiï creator,qug cum poteÃntem habuerit non delinquendi, (fonte deliquit, O' deceptori fuo propria uolunate fe tutx etei fubdidit. Hec nAturali,fed captiuo motu, uerfatur in ui* tio,donec moriatur peccato,0' uitiat deo,quod fine grd» tia dei ficere non potent, quia libertttein q uam perdidit, nià Chrifto ltberante,noncapit. i^onenim ed aliud no» men fub coelo datum hominibus , in quo oportcat fdluo$ Ãeri.
Ad fextutti aftiailuffl.
Totus quidemmundus,ÃcutditApofloius loannes,m maligno poÃtus e(l,O'rmdtorum hominum tslisedma litia,qualis O' diemonum,qiulibus dicebat loannes : Pro ffnies uiperdrum quomodo potrftis bona toqui,cum û (is malHEtuosdepdtrediabolo eÃis,0quot;concupifeenti» Matth,,* 45 pdtris ueÃrificere unleis. Sed hoc inter malos homi» amp;nbsp;ncs O' dgmones diflat, quodhormntbus etiamualde ma lis fupered, à deus mifereatur,reconcilidtio, dgmonibus nuUdferuaa eUconuerÃo. .Sicuter^prguaricatoribus dn^lis,nonindiditdeus illam,in quaueritdtenon flete» ngt;3iishomi runt,uoluntatem,ita.nec hominibus huncaÃr^im, quo ^Ã^cccan* diabolum imitarenturjinferuit. M-cndatium .enim de pro diuoiunta* prto lolt;p4itur,0'liberAmendatto nonerit,tuli.eumue» joii4 ritasliberauerit.
Adfeptimntn.
UuVomodocredendum eil,huiufmodi homines In â(g Ijanc dejf erationiex dei uoluntatececidijfcycum potiiis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dei
dominus dlleuet omnes quicorruunt, O' erigit omîtes pifim.V44 elifos.Nemoenim,nià illius gratid,erigtur,nemo nià il lius gratia flabilitun D« er^ cd uoluntas, utin bona uoluntdtemdnedt,quiO'priufqdefcrdtur, neminem de ferit,O'multos defercores adfeconuertit.
Addecimum.
Tieteflanda O'dbaminanda opinio cd,qtue dettmeui lgt;eteH»a» vs^malg uçltmtatK iwtmalte adionis credit duäorem, qu» deuo»
£ 3
DE PRAE DE sr. PR AE SC. P ROVIDENTIA, ELECT. VOCATIONS
|
luîafli nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prlt;edepifutio nunq extra, boniintein, nun^ extret onis credit tuftitidm eR.V»itterf£enim ui£ domini mifericordiei t:sâ Pr^^T4 strias. Adulteru enm meitrondrum:^t corrupteLa uir gnum ,n£n mfiruere aouit fdnfy diutmtas, fed damna, re,wcdijfowre,fedpunire. CiU£ malei hominescueid^ inittunt,fuisconcHpifcentijs CX cupidiabbwferuiunt, qu.is db iUd prima uolumtdri£ pr£Udricdtionis Idbe tret» xerunt.Cum dutem déclinant à mdlo,?^ ficiunt bonum: Phtm.jii nbsp;nbsp;nbsp;dominogrejjiu hominisdirigiintur,utuidm eiutue^ t Cot f} lit propter quod dicit Apojklus, Orcimus dutem dd do= minumjit nibil nmlificitis,non utnos probdtidppdredr* nMS,fcd ut uos,quod bonum e{i,/icidtis. TtJon erg) cdfut raeiitiiim,necmedignitdtem miquorum, nee^cupiditdtes peccdntium,pr£defiinAtio deidut excitduit,dut fud(it,dut impulit,fcd plane pr£dellinauit iuditium fuum,quo uni^ cuiq; retributurus e^ prout ffÃit ,(iue bonum,(iue lum.Quod iuditium futurum non ejjet,à homines dei uo luntdtepcccdrew.'Eritdutem iuditium md»ifiâlliÃime,et cmnis homo quem difcrctio diuiii£ fententi£in(i»illrei conjhtuerit pdrte,ddmnabitur,quôd no dei /ed fuenn txt cutuseü uolwttdtent. Si diabolo obijcrrcrur quod faciz noruni eflet auâor, h«ac fc poffet in uidia exo/ nerarc. Ad vndecimum afttculum. St didholo obijecretur,quod tdliumficinorum ipfe ein âor,ipfe effet incenmr ,puto quod dUqiu, rdtiow hie ft poffetexonerdrcmuidid,crtdlium fcelertMpityit^^ rem de ip forum uolimtdtc uiweret: Quid amp;nbsp;ft deleilA^ (Mf fit Ãirore peccdntium,probdret tdmen fe non intuliffe uim crimimm, Qjiei erg) mfipienhd ,qudtee demendd de Ãnitur dd dei referendum concilium,quod nec didbolo in toto ddferibi poteH, qui in peccdnttum fld^tifs illecebrd rum ddiutor, non uoluntdtum crededus eR effe generd^ tori Nihil erig) tdlium ne^tiorum deus pr£deÃinAuit ut Ãerct,nec illdm dnimam turpiter nequiterq^ uiâirdm dd hoc,ut tali ter uiueret,pr£pdrduit,fed tdlemÃturdm no ignorduit,CZdetdlifeiuftc iudiedturum effe pr£fciuit, dtq^ itdddpr-ejhiîAtionem eins tuhil ampliiis refirripo^ telt,niÃquoddutdddebitdin iufÃtûe retributionem,iut dd mdebitdin pertiwtgrdti£ lar^tatem. Adduodecimum. ,$iiic pÅnîz nbsp;nbsp;PridtfinAtio dei,et à dpud nos,qui dum pr£fentis ui '/o'l'i^amp;uoz periculisuerfdmv.r,incertde^i,dpud illumtdmë,qfÅ catiodel. cit,qu£fitturdfunt,incommutdbilispermeiwt,necqu£il luminauit obc£cdt,nec qua adiÃcauit deflruit, nec que Koma.), pldntdiiiteueUif.Sine etiim pexià tentidfunt donA,Cfuo catiodei.EtÃr mum fundamentum dei flat,habeas pgnei ».Timo.a. culumhoc.Cognouit dominus qui funt eius. Nuüoer^ modo,predeftinAtio deifocit,utdliqui exÃlijsdei,Ãnt Ãlij didboli,dut ex templo Ãiirituffanili templaÃam de mciuim,aut ex mebris Chriflt,mëbrd meretricittSed po tiuf predeftinatio licit,ut exÃlifs diaboli fiantÃlij dei, cr ex temple demonum,templumÃyirituffandii, O'ex membris meretricis fiant mebra chrifii,quid ipfe alliât Klitâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t^fi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rdpit,eruens ea de potefiate tenebrd |
' ' * rum, ej trans fir etn de contumclid in gloriim.Uii mute, de quibtit dicititr,ex nobis exierunt,fed non er ant ex zfo bisfienimfiiiffentex nobis,inanfijfeitt utiq-, nobifeum, uoluntdte exierunt,uoluntdte ceciderunt,Et quia prefci lt;nbsp;ti fuM cafuri,non funt predeftindti: Effent autem pre^ deftinati ,fi effent reuerfuri,et fdn(htate dc ueritdte ma furi-Acphoeprede^inatiodei multis tjl cdufiaftnn-* di, neminicdufidlabendi. Ad dccimumtcrfiutti articuliim» Omnibus quidem ifide dd infidelitdeé, a fanitdte ad turpitudinem relapfiSfeT ante fiwm uite nulla purgnti one emendatis,nihil dliud eterna mors debetur ,fed ne phot eR deo adfiribere cauÃas talium ruinaru: Qgi etfi bne caufa» exeternafiietidprecogtutu habet,^duniufcuiiffq^met ritis retributurits fit,nemini tarnen per hoc,quod filli no poteli,dut neeeÃitatem, dut uoluntatë intulit delinquen di. Si er^ a iuftitid O'pietate qs deficit,fuo in precept firtur arbitrio,fM cocupifeentid trahitur, fud perfiufio ne decipitur.Nihil ibi pater,iiihil.flius,nihil ffirituffatt âhis,nec in tali ne^tio quicquam diuine uolumtatis in-* teruenitjcuius ope feimus multos ne laberctur detentos, nullos dutem ut laberentur impulfos,' Ad dccimumquartum. Ad preudriedtionê le^s,dd negleilum religÃnis, ad lt;orruptelddifcipline,ad defcrtionêfidei,dd perpetratio nêquâlifcum^peccati, nudaeA omninopredeAinatio dei,nec fieri poteA,ut p quern A taldaus rmlis fur^tur,p eum 'm talia deddatur.Si erm in fanilitate uiuitur,fi tit uirtute j)ficitur,fi in bonis ^idifs permanetur, maitifia fium eA minus dei, fine quo nuüius boni operis fruilus dcqritur.Si autc ab his receditur,O' ad uitid atq; peccd^ ti tranfitur,nihil ibi deus male tetationis 'mnüttit ,et re ceffurum no deferit,anteSdeferat, O'ficit plerumq; ne peat cm il defirdt,dutetiamfidifcefferit,utrededt. Cur autè Slum inunins«^ retineat,ilium rio retiwdt,wc poÃibile eA coprehedere, nccucittminueiligireicuvn)circiicfjiadt,cr dbillQ ejje quod ftitur,O' non effe ab illo,quod ruitur. Ad decimumquinriim. Qui captiuititê fuam ffmuttOquot; iudicates fenKtipfos nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'â ad nufericordia domini mutato corde cofiigunt, no fine Ifiiritu diuine uifitatiois hócfiiciunt. Hec eA enim iruita tiodextereexcelfi,qui 'mnumeris lapfis pÅnitêtia dat, ut refipifeent A laqueis diaboli,a quo cdptiui detinebatur ad ipfius uoluntate.Nemini autê deus correflicis ademit uid,nec quemq bonipoÃibilitate diff)oUat,quiaq fe A deo auertitdpfe O'uelle quod bonum eAfOquot; poffe fibi fujhtt lit,No eA erg) cofiquens,ficut putantq talia obijctut,ut deus,qbus poenitètiâ no dederit,refipi/centia idgt;flulerit, O' quos no leiUMcrit,aIliferit. Cum ^udfit'infonte cri efl A deo, aliud criminofo uenii non de^ffi,quod de peccatoris cA merito, Lib.IlI.Contfa Pelagianos hy* ponofticon. R effondemus,neminem pofffe per fe fibi,id eA p libe rii arbitrai fuffictretrnplere quod uelit.Kefkditùnus, n^ |
TVStiR ET GRÃTIÃ DEli LTB? ÃRBIT. ET MÃR. MOMINlS. XXVÃI
|
Protop 1/ ftià proropUjÃHm folumpotuiÃe,cumuoliintdS liberi dr berum habil fâ.'tTi/ juijfet fduA eidem dnte culpdm GAc. itarbttriiira nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ibidcm. Libcrüarx ^fftjitenMromnibushominibus liberum drbitriu, bitrmniun- GTcertdfidecredinuis,etpr£dicdmus mdubitditter.Sed liberum drbitrium,eRpdululum different dum.Arbitrium db drbitrddo rdtionediconpderdtione, uel difcernèdo quid eligit, quidue recufet,pueo quod no^s men dccepit,uel ideo liberum drbitrium diihim ,quod in fud poÃtum Ãt potejhite,hdbès d^ndi quod uelit poÃibi liatem,quöd eR uialis er dnimiC rdtiondlis motus : Sed huiufmodi,ut diite idm dixi, fiiit m homine prompldÃot cum dnte pecedtum maneret ill£fus. Poft pauca. Per pecci. po- peccdtum trm liberum drbitrium hominis poÃi tum libcrä , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fi,. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r- arbitriûpof bilttdtis boHum perdidit,non nomen nbsp;nbsp;rdtionem. P-ffeÃ, (tbihtatit temur omnibus hominibus liberum drbitrium,hdbcs oui bon tim per nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- duiit.nö m demluditium rdtioms,nonperquodlttidoneu,qu£ dd cncin^ deumpertinent,Ãnedeodutinchodredutcerte perdge» re,fed tdntü in operibus uit£ prefentis.Bonis dico,qu£ de bono ndtur£ oritintur ,id eil, uelle Idbordre 'm dgro, uelle imnducdre GT bibere,uelle hdbere dmicum,uelle hd here inJumetta,uelle Ãbriedre domum, uxorem ueUe du cere,pecord tuitrire,drtem difeere diuerfdrum rerum bo KArum ,ueüe quiequid bonum dd præfentem peränet ui» ti,m,qu£omnidnon ÃneguberuAculo diuino fubÃjhint, imo ex ipfo,Gr per ipfumfunt,uel effe caperunt. l^dUs uero dico,uteft ueüe idolum colere,uelle homicidium uel adulteriit jicere , res dliends ueüe diripere,deum uiuentè infeculd bldlphemdre,ueüe turpiter uiuere,ueüemdleû cio difeere,ueüe inebridri GJquot; luxuriofe uiuere, ueüe quic quid nonlicet,uel no expedit operdri. Sed ijh non perti nent dd fubftdntià uit£ pr£fentis ,quid tw funtd deo,imi mdlè deÃderda ntdculdns uitdm,qu£ eä d deo. Ibidem. Gratia Tut nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nott f rg) homo uolîîtdte fM,ddhuc in tiitio liberi dr» ^â^âieldudicAte,pr£uemtdeum^itcognoÃcdt,etqu£rdt tc hben ar/ eà grdud tdUq pro mtritis dccepturus,fed pr£cedit, ut id rcntls dixi,mifericordiÃimdgrdtid fud deus hominis ignordtis, i.iohan.p ft nondumfequ£rentis uoluntdtemliberidrbitrij,uteu fefeire G!quot; qu£rereÃcidt gt;nbsp;Ãcut dixit iodilnes ApofkluS in Epijlold fudiScimus quonidmÃlius deiuenit, et dedit nobis fenfum,utcognofcdinus uerum deum.GT Ãmus in uero filio eius. Hie eil uerus deus,Gëâ uitd £ternA. Poft pauca ibidem. Nullton dutem effe hominis meritü in dccipiendd grd Zmm nbsp;nbsp;dd fdlute,Pdulus ApojhluS docet, feribens dd EpheÃ^ hominis, in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dut,dit,qui diues eH in mtÃricordid propter ni grTnà 'ad fa mid chdriatèfudm,quddilexit nos,amp; cum effemus mor »phquot;â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;peccdtis,conutuificduit nos ChriÃus,cuius grdtid eflit â â fdludti. Ibidem. Quomododutem unicuiq^ redderetur fecundumfud operd m die iuditij,nià liberum effet drbitrium ? Ideo no |
eft perfottdrum dcceptio dpud deum.Quieunq^ aiim Æ?= ne lege pecedueiâunt,Ãne lege peribunt, et quicunq; in le us .corpe» gr peccduerunt,ptr le^m iudiedbüair.Iii omni itdq^ ope rf fdnélo,prior eü uotiMos dei,po/krior liberi drbitrif, ideil,operdtur deus,cooperdtur homo. Quod Ãdicds, utdicereconfaeflis,quid eg) priornoluit.ilt;i meritU/mfdcis,utgrdtid ex operibus,idm non Ãtgrdtid, fed merces.üoc loco reddr glitte Apo/blus,dicen(:Sidu temgrätid idinnonexoperibus,dlioquingrdtididmno eslgrdtid. Ibidem. Nemo /it fegnis et remilfus dd feruiêdum deo, nec Ãc Dcciinangt; degrdtidconà lut, tdnq deus liberidrbitrij eius,quod p tnortemfilij futrepdrduit,etÃbipr£pdrduit,operd non bonum. requirdtiimo dechndti mdlo,Ciâficidt bonum. quot;Violet, qu£rdt,pulfet,peat,contenddtui}teere f£culum,deo pld cere Ãc,ut dum per mundi peld^s currit,quemddmodit f£pe diäii eil,dncl'gt;ord-it;grdti£ ceruicibiis reueihm,fi» ducid liberi drbitrij no foludt ,quid fiue in projfero cur fu ne exmüdtxir,Ãue in tempeÃdte tenationum ne mergt tur,eius gubermiculo quoddufq; dd portum pdrddià per uenidt,nonpoteritpermdnerefecurus, cr f«r2 impie» uerit curfumfidëter dicdtcum Apoftolo PduloiBonum certumen ceraui,curfumconfu)tuui,Ãdem ferudui. s-Timo .4 Ibidem. Jtdq- nec grdtid Ãne libero drbitrio Ãeit hominem hd here bedtdmuMm,nec liberum drbitriU'mÃnegrdtid,Gf tdmenpdruuloe fineufu liberidrbitrijÃcitgrdtidhdbe» î^eââ¢uiibc. re bcdain,GX perpetudm,£terndmó: uitam. Eoî dutë,q. «â arbitn » », . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* dco babfnt um r(ittonfsciipdce$li{nt»prlt;euenitäti]idocct,ut bonum âitam æict uelint GTpoÃint.Scrip'Mtn eil enim indihbus Apojlolo rttw : Ei dperuit deus cor Lidi£ purpurdri£,ut audiret ett,^u£ diccbantur d Pdulo. Poft pauca ibidem. Item In libroldpienti£:ÃiüonidmgrdtU dei,dit ,e!l in fdtiibs eiuis.rcce generdliter dichim,neminemfdnéïo» Sinc*^gMn'a ruMï fitte grdtid dei fuiffè uel effe. Sed ut in eif fitdd con^ itnAoÃûquot; u» /irmaniiof eos ,dccepefutit grdtKperfidem,(jU£d dco iirc, eü^non hdbuerunt antefidem, i^uid ut dit Gduidt ,p ni» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f f ⢠hilo fdluos fdcies itlos. Ibidem. AkJï biereft« Pidte,cr inimiceÃdei iteritdtii,opertt liberi drbitrij bond,qu£ ut Ãditt,pr£pdrdntur per grd^ - » ti£ pr£uentum,nidlo drbitrt/ liberi merim, GT ipfo frciè â^^3. ub'rf te,gubernAnte,ey perficiente^tdbundent inlibero dr^ afbntii, bttrio,no ddmtMtnKt,quid ex his Uel huiufmodi homines prxponunT. dei iuÃificdti futitduftiftcdn!ur,iuftificdbuntur in Chri» ftoiDdmndtnus uero dudhritdte diuiiu. operd liberi dr» bitrif,qu£ grdtue prdponuntur, GT ex his tdiiq meritis in Chriflo iuHificdriextoüuntur. Qjiis enim prior de^ Horni.)» dit ei,^^ retribuetur iüi G^c. Ibidem. ïdeo eur hoe illi opereturdOi rton öperetUfjmetuente D«â* «'f we tremeiitem iuditia vins infcrutdbilid gt in ccpr£ amp;nbsp;lunw^ * B à hetiÃbilidt |
|
DE PRAEDESr. PR AESC. P R O VIDENTl A, ELE CT. V OCATlONE dd'uncnda nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;intcrro^s,quU quod k^,creclo et uere~ or,non dutetn difcutio.Quii nbsp;nbsp;enim homo,quirel}gt;on^ Ronu.p dedt deoitiunquid dicitligmêtum ei,qui feÃnxit, qudre me fie fxcifiif Habet enim poteÃ^tte Ãffilus luti, ex eddë mdjjd, dliud quidem uds fà cere m honorem,dliud ht cotu lohaii. lt;î mclidin.Scd interrog eum,quidixit,Nemo uenètddnSt'^ Mmu'j\ pdter,quimiÃtme,dttrdxerit eum. Et,No omnescd piuitt hoc uerbum,nià quibui ddtum eÃ.ttem.Vobis ddtü eft noftè myfkrium regni ccelorum, c£teris no eft ddtu. Lib.VI.hyponolhcon. ho un mquot;* nbsp;nbsp;nbsp;^rtedeftnAtio ä prxuidatdo quippe,C^ prteueniedo, catur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«c/' pr£ordindndo,fttiirum aliquid dicitur,i^ ideo deus cui prlt;eÃcientid non dccidens eA, fed eftentidftit femper, eü,quicquid dnteqÃtÃtc praftftprtedejlinAt ,et pro ptercd pradeftnAt, quid qudleftturum Ãt,pr£fät.ldeo CT Apojiilus: Nd quos pr£fciuit,cr pr£dejiiiiAuit. Sed non omne quod pr£fcit prddeftindt ; Mdld enim tantum pr£ftit,Cf no pr£delhnAtJaonA uero 'ZT pr£ftit etpræ deftnAt.Qupd er^ bonü ê,pr£fciëüd pr£dejlinAt,id eR pruifq Ãt in re pr£ordinAt. Hoc cü ipfo duÃore ejfc cae périt,uocdt,ordinAt,?irdi/j}O)tit,unde CTftquitur:Ndm quos pr£deftiiiAuit,hos CtT uoeduit, nbsp;nbsp;nbsp;quos uocduit,ib Roma. s nbsp;nbsp;los CA iuftiÃcduit,qucs dutem iuftiftcduit,illos glori^ ficduit,. Eodefn îibfôgt; 0'ad nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;^°âââ^tnordtio operu Jud£ maîorum à fdnt (hÃt IÃirim in pfdlmis priufq effet,pr£ftiuis eSi ,nonft ci'nftdâfu. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dduerfus deiÃliumftturus eftet.Si enim iiuus eflet. ftcixis effet,iculpdbilis effet,dei opificio reputaretur, non }ud£,miuft£etidm in eum proldafcntentid ddmnd. tioniseffct.Seddbpthocdfummobono iudice , duâore omnium bonorum deo,ddmnAtore uerocunâorumntda iorum,quid maid iud£,utpr£dixi,pr£fciuit ,non pr£de ftitu\uit,uclfoccit,i::}â tame in quibus pr£fciuit, iuÃtio iu fk trddens cum in reprobumfenfum,ut mpleret,permi â â ' Ãt.EtideopermiÃt,quidpffgt;iritufdnlt;Ãttmcumperituru diitepr£dixit, quid peut Chrifluin oportebdt pdtipiu» ddm,pr£cincnte fuickffiritu per Prophetds,itd oporte bdtluddm per ire,codem fdnóbgt;ffgt;iritupr£dicente. Poft pauca ibidem. Pcccatorcs T^tneiidd f/l igt«r inconcuffe huius diftutdtionis re^ t nt^ s pr^r gu/d,q«ie diuinis teftimonijseldruit, peccdtores in malis prædcftinaz ptoprijsMteq effent in mundo prtftitos effe tdntum,no «OS. pr£dellina,tos:PanAm enim eiseffe prddeftinAtdm fe^^ cundum quod pr£fciti func. Eodem libro. Nolite itdq; putdre,quod h£c CT huiufmedi dieëtes, liberum uoluntdus dinputemus drbitrium,cu tarnen con ftet ed,qu£ loquimur,ex duëhritdte d iuina pendere,ue» lut nobis cdlumnid ebijcitis,quod opcrari botta, ,Cf opor tereeffe tn dei propofim foüicims, probi/vttzntiî.âQHi« 1^0^^^bo^ potius,quife dono grdti£ dd dei mifericordidm fentiunt ms .'p ribâ peruemre,hortdmur oportere ,incumbere ordtionibus, ötbcn'. obfc'crdtionibus,ieiunijs,uiÿlijs, oinni^ operi uokitatis diuin£,pr£deftinAtis enim dicit Apofklus,cum taine^ nerdle Ãt,quod iUis dicitur a Chrtfto pr£deftinAto feettn Ro®âquot; f dum cdrnem ex femine Dauid, pr£deftinAnte dutem fe^ cundum potentidtn dei pdtris cumpdtreej'ffiritufdn» âo:Viÿldte,z::r ordte,ne intretis in tentdtionemâ |
Poft pauca ibidem» EtquidnonpoteühomoÃfefà cereqiûcquaminipddj^^ tum illiÃterit defup. Non hocd^t deus fummebotuts ma Omma fagt; licid,fediuftitid,nec perfondrumdcceptione,fcdcduffcl' rumfecretdrum difcretione.Nouimus nonnuiiq quofdà uolentes £tern£ uit£ uitdm dccipere, esquot; cdm adipifeft quofddm dutem non,dliquos etiam nolentes confequi ,cti in eis diuindgrdtid,dutdederituel hnmutduerit uolun» tdtem,dliquos non.Nouimus dliquos etidm perfidhgt;s,ex Idborc multorum dnnoru proldpfos 'm ultimo uit£ fu,£ er pcrijffè. Aliquos uero ab tneunte£tdte fua in omni fcelere CT ddmndbilitdte ,ufqi ad decrepitam dtdtem, per dur affe,repente calitus 'mffiratd fdlute rdpms ef fead requiem regni coelorum. Nouimus etidin parusi^ los,quibus ufus liberij drbitrif non eft,ut de bonis aut m4 lis eorum iudicemus meritis,pdrentum manibus ad fterd mentuht facri baptifmatis deportdtos,cy cum in uno eo rum,per ntanus facerdotis myfteriu Ãdei adimpleretur, dliquotiens alter ttm 'm pdrentum tnanibus ftékim exani mem,frduddtumgrdtidfdluamris.QuisfdpiensZiTintet lifft h£c? dut quis idoneus erit herum reddere rdtione Æ Piaim.?»« Dicdmus cum Dduid,luÃus dominus in omnibus uijsfft is,C^ faills 'w anilibus operibus fuis. Ibidem'circafineni. rgt;icite igtur, qudre deus, quiperfonarumeicceptor non cftjCr unit omnes homines faluos fieri, dliquorunt corda refcrdtddcredendum,oculos iüumindt dduiden^ dum,e:r ad fiiendum myfkrium regni calorum ,quo fti licet fdluifieri poÃint.Aliorumuero,ut leëhonis textus Marci.4 dixit, inuolucnsin parabolis ueritdtem,obtundit cor, exccecdt oculos', cldudit dures, ne Euan^Uum falutis dgnofcdnt,ne remiÃionem dccipiant pecedtorum ? Dici=gt; tequ£fo,qualiter h£clocd Eudnfflij dccipitis,docete quid hic de deo,qui unit omnes homines Ãduos fieri,fen^ titis. Ecce idm omnes ^nerdliter falui non funt, cum alijs ddtur noffe uidtn fdlutis,dliis non ddtur. Hifc itaq^ cumfâcit deus, non perfonarum dcceptione fà cit ,non 'miuftitid,fed iuftitia inenarrdbiU, C}' mifericordiainde bitd. Qu^oniamuero hincliquideutraq^parsdicereni» hilualeinus,creddtnus tantum reum mortis ex iudicis uoluntate pendere. Ne autem putaret diuino iu» ditio fieri,non omnes honùnes fdlua,ri,dixit Apofklus: exuiunitomneshonùnes faluosfieri, ç^uapropter ont» nés homines qui faluâtur, dei uoluntate faluantur. De» us enim nofkr, deus faluosfà ciendi nbsp;nbsp;nbsp;domini,domini Pfaiin.17 exitusmortis ; Et,ç^uia ira 'm fiiroreeius, cPuitain uoluntate eius , Intelliÿte italt;^ 'm furore tuÃitiam, 'muolimtati |
DE INDVRAT. REPROBAT. DAMNAT. MALOR. LIB, ARBIT. ET MER. HOMINIS. XXVIII
|
P^'d^deÃttamp;tioncmiQturne ncgarc, eft gire,qudm apud deum effe breuitrr probauimus, im^ biaip^hcmia ^uinis blufphemiaeÃ,quam KOU tantum ficut foletisdi^ cere uos Pelagianidn ApofioUs debemus dccipere,Ãd lt;t PatriarchiStCT' Prophetis,Gr martyribus,cr confeffo^i ribuSiin ommbus fanSUs, cr digne feruienbbus deo. Nine nemo glorietur,nemo defperet. Solus enim domi» t. Timo.x futs fcit.qui futweiusAn quantum autem poÃumus,om^ Wî hommes ad bonum opus exhorteimar, rutUi defpera tionemdemus,proinuicem oremus,in conÃeamp;u dei noshumiliemus,dicentcs;piatuoluntas tuä, Ipfius erit Mithci.a. potefiamp;tisduditiuminnobisdebitummutare damnation nis,cr gratiam predeÃinationis indebitam preroga-re'sirc. De vcrainnocentia. Cap.CLIL Nullus faP uatur prx^ ccdcntibus menus. n . . Arbitrium uoliintitis tune eà uere liberum, cum hbmatis uitijs peccotisqiie non feniit,tale datum eà a. dec/^uod bnniS'' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dquopotuitdori,nt)npoteà reddi,und£ cuin uitiis ueritos dicit,Siuos Ãlius liberauerit,ueré iiberi eritis. non fcniit. Eodera libro.Cap.CCCLXXIII[. |
Si ndturam cogtemusfm qua creoti fumits^um o« mnes ueritos creaHerit,quis non eà ex ueritatefSed non omnes funt,quibus ut audiont ueritatem,C^ credant,ex ipfo ueritate praÃeoM-. Nuüus proculdubio præceden tibus meritis foluotur,ne gratia non Ãt gratia. Si enim dixiffet,omnis qui audit uocem meam, ex ueritdte eÃ, idea dicius ex ueritdteputaretur,quio obtempérât uerh tati. Non outein hoc ait,fed omnis,mquit,qui efi ex ue riate,audit uocem meam: Ac per hoc non idea eà ex ueritdte,quia audit uocem eius,fed idea audit,quio ex ue ipfo! CJquot; iu/hficMit^quotdutem iuÃiÃcäuitJpfosGquot; glo rtficduit.Sideut pro nohii, quit contrd nosi Adde ad hue ; Qui proprioÃlio fuo non pepercit,fedpro nobis ^outTdo^ omnibus tradidit eum, quomodo etiam non cum iÃo gt;nbsp;qult; omnia nobis donauit ? fed quibus Nobis prxfcitis,^^ Trn'o,». prtedeflinatis^uflificatis,glorificatis, de quibus fequi^ tur, Quisaccufabitaduerfus elei^sdei ? Nouit domi^^ nus qui funteiusdpfiofunt cues ,aliquando feipfe ne-^ fciunt,fed paflor nouit eas,fecundum iÃsm pricdejtinatt* oncm,fecundu iftam dei prcefcientumÃecundum eleliiv onem oulum, ante conftitutionem mundi. Secundum er^ iflim prtefcientiam dei CT preedeftinationè, quant multie oues fèris,quâm multi lupi intus, cr quam mub tie cues intuSfZX quam mtJti lupiÃris CTc, ïohan.)8. ritAteeÃ,ideÃ,quiaillilx)cdonumcoKatum eÃ, quod quidemnoneÃaliud,quam donante Chri/b,credit in ChriÃini. Ibidem.Cap. CCCLXXIX. d^iTadquot;â Neminem deus ad peccandum cogt, pr£uidei t!t= .-ndum^co mcneos,quipropriaiiolunatcpeccobunt,Curerff non dctâau'-naquot; â^âââ¢âdtcet iuÃis,qu£ Ãeri non cogtpr£fcius ! Sicut e^^ nim nemo memoriajuo cogtÃäu eÃe,que pr£tereunt, Ãc deus præfcientia fuo non cogt Ãeienda qu£ Ãtura funt. Et Ãcut homo qu.edam,qu£ Ãicit,meminit,ncc ta^^ lt;0«. men omnia,qu£ nKHUmt,fùcit, ita dens omnium, quo^ rum ipfe author eÃ,pr£fcit,nec tame omnium, qu£ pr£ fcit,ipfe auâor eÃ,Quorum autem non eà audhr ma^ luSfiuÃus eà ultor. In Euangelium Ioannis, traiflatu XLV. a.Timo.t. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nouit doniinus qui funt eiiK,nouit pr£fcitos,no* uitpr£deÃndtos,deillo quippe dicitur. Qups autem Roiua. 8. pf^Ã;(Kit^Qt'pr£deÃnauit£onÃrmesfieriimagnisfii^ lij fui,ut fit primogenttus in multis Ãotribus: Qups autem pr£deÃnAuit,ipfofQrnocauit,Gr quosuocauit. Ibidem. Quisenimaliusouespropriasuocatnoniinatiin, Nemo aiü C^educiteashincaduitani letcrnam ,nifi qui nominA us ours pro no«« predeÃinatorum fVnde ait difeipulis fuis : Giu^ nomiiianni dct:C:,^juu neming ueÃrd feriptd fuiK in ccxlo, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â°*' Tractatu. XLÃX. Nfnw erg)fepalpet,d⬠fuo Sathanas(Ã,de deibe-^ AtuseÃ. Quid eà enim de fuo,nift de peccato fuo,Tol homo.dr k peccatum quod eà tuum. iuÃitiafinquit,de meo eÃ, atùs Quid enim hohes,quod non accepiÃi { nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j.Connt.^ Trac^atu.LIIL Quidam tr^ inter fe fnvfÃtant, amp;nbsp;uhi poffunt ali^ quandoproclamant, e:}' tv.rbulenta difceptationecon^ tendimt,dicentes : Quid facer unt îudæi ,uel que culpa nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j, corum fuitjfi neceffe Ãit, ut ferma Efai£ impieretur, PrxJixit 1- â a nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dominâper quem dixit: Nomine quis credidit audiuiinojtro prephaam fcrdcfcitimdonn'ni cui reuelattvmeà ? Qtiibits reÃ'on--â jquot; demus,deum pr£fciu'm futur or u,per prophetam pra-di^ nen f Å«r. 5c(y/c infidelitatem tud£orum,pr£dixiffe tarnen,non foe ciÃe,Non enim propterea quenq deus.ad peccandum co ^t,quiafktura hominum peccato iant nouit,ipfor um e^ nimpr£fciuitpeccata,non fuo,noncuiufq Alterius,fei ipforum. Quapropter fiea ,qu£i[lepr£fciuitipfo^ rum,non funt ipforum,non uere ille pr£fciuit. Sed quia illius pr£fcientioÃlli non poteÃ,f]ne dubio non oltÃfed ipfi peccatit.quos deus peccotorcseÃe pr£Ãiuit, facets runt er^ peccatum lud^i,lt;]uod eos non compulitfice^ rc^ibecccitumnonpldcet,fedÃihirot eÃe pritdixit^ quem nihil Idtet. Et ideo fi non miiiim ,fedbonum/is cere uoluiÃcnt,non prohiberentur, hocÃibiri pr£^ uiderentur ab eo, qui nouit quid fit quifqJó.lt;fluriK, â¡* quid eiÃt pro eint opere redditurut CTc. Eodcm tradîatu, Quider^dicemutinq'^it-^itnquidiniquifdS efi Roman, lt;tp«d de(Wt^abÃt,Si crgJ âtlâftt ut iniquitat fit äpud deut fiue quando |
DE PRÃEDEST, PRAESCL PROW. ELFCT. VOCÃT. IVSTIFFL ET GRAT. DEL
|
Ãue qudndo ddiuUiü,}ntfer!corditer fdcit,Ãue qudndo ut ex deo ill! fit, quod etidm bene operdtur, quonidm â g non ddiuudt, iuÃefdc!t,quid otnnid non temer itdte, nbsp;nbsp;pihnes ,ficutfuper!us d!x!,nonpoteà firre Ãuihtm à gionxnox fed iudit!ofdcit,Porro fi iudicid fdnctorum iuÃd funt, femetipfo. s! enim in hoc gloriÃdtus eà deus pdter, ut âJî^^**â*'** jruihimplurimumdÃerdmuSfG^ eÃicidmur ChriÃi difcipul!,non hoc glor!£ noÃr£ tribudmus,tdnq ex no bifipfis hdbedmus,eius eà enim h£c grdtid, nbsp;nbsp;ideo in hoc non noÃrd,fed eins eà glorid CJ'c. TradîatibLXXXVI qudntomd^sfdn^ficdntis, et iuÃÃdntis dei,iiifld er^ ffffunt,fed occula, ideocwm qMfiiones huiufmodi in quxflilni / uenerint,qudre dliiu fic,dliits dutèfic,qudre ide but facto lt;ieolt;Jfyêre«(eexcÅcffttr,tfledeo£tii««in(rifl«»»lt;»ie(«r, Roma?)j, gt;ton nobis iuditium de iudido tdnti iudicis ufurpemu«, Pfaim., s, fed contremifcentes excldmemus cum ApoÃlo, O dlti^ tudo diuitidrü fdpientùe Ãientiie dei,qudm infcrutd^ bilidfunt iuditid eius,O' inueÃigibilesule eiui.Vnde diiium eÃ'mpfdlmo.luditidtuddbylfus nudtd. Eodem tractarupoÃpauca* Siquis dutcmiÃAinqueÃonem liquidius CTmeliuS nouit fe poffe,et confidit sxponere,dbfit:,ut non fim pd^ rdtiordiÃerequim docere,tdntum iKdudedtquifjslÃea Ne nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;defendsre,ut nobis ordtionem qudtn fetur pccca dicimM,ne nos'mÃrds 'mtentdtionem,conetttr duÃrre. ditîomüquot;s 'R.urfns ne quis^ tie ff t uoluntdtis drbitrium, nbsp;nbsp;dudedt e- iibcrü arbi excufdre pcccdtum. Sed dudidmuf dominum dquot; prtccis üinusâ^quot;' pientem,opituldtein,et iubenxm, quid Ãcere debedmus, crddiuudnitm ut imp!erepoÃimus,Ndm amp;â quofdxm nimid fu£ uoluntitisfiducid extulit 'm fuperbid,et quoà ddm nimid fu£ uoluntAtis diffidentid deiecit 'm negUffiii tidm.ïUidicu»t,ut quid roffmas deu/m,ne uincdmilr tè^^ gt;- - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tdtione,quod 'm noÃrd eà poteÃdte ? J Ãi dicunt,ut quid condinurbenèuiuere, quod in deie^poteÃdtei O dot mine, ó pdter,qui es in caelis,ne nos inÃrds in qudmli^ bet iÃdrum tentdtionum,fed liberd nos d mdlo. TratflatiiLXXXr, Sieutpdlmesnon poteÃÃrreÃuilum à femetipfo, Grwi« dci uiÃmdnfcrit inuite,fic nec uos nifiin me mdnferitis. coincditio. Mdgndgrdti£ commenddtio frdtres mei,cordd inÃruit Roman. (0 ljn,^iiiiifn,ordobÃruit fuperborum.Ecceà cuidudent t, Timo. ) reÃondednt,qui ignordntes dei iuHitidm,amp;fudm uolen tes conÃituere,iujiiti£ dei non fuitt fubie^.Ecce cui re^ Ãondednt fibi pldcentes,amp;dd bond operdfiiciendd de^ um fibi neceffdriu/m non putdntes, nonne huic refiflwtt ueritdti,homines mente corrupt!, reprobicircd fide,qui reÃondent et loquutur iniquitdtê,dicentes: A deo hdbe^ mits,lt;^ homines fumns, d nobifipfis dutë quod iuà fu^ mus t Ctuid dicitis,quid u:gt;fmetipfos decipitis, non dà fcrtores,fed prMpitdtores liberidrbitrij,ex dltoeldti^i onis,per indnid prscfumptionis 'm proÃndd fubmerfi ? trempe uox ueÃrdeÃ,quod homo ex femetip foÃcit in Ãitidgt;n,hoceÃ,dltu eldtionis ucÃrie,fed ueritds contrd^ dKit,Gr' dirit : Pdhnes nonpoteà ferre fruiludfemet^ ipfo»nià mdnferitin uite ZXc. Tracflatu LXXXIL Romin. 4. ^à âfd deum glorid, qud glorificdtur non ho^ vVftuftä ^âfiâ^deus,à non ex operibus,fed exfideiuÃificdtur. |
iJonuosnteele^fiii,fede^ ele^uof, nelt;^ eniin lom.tf. idm credidernmiis in eum^tt eligpret no!,nAm à idin cre elegiÃis,nifi quid mifericordid eins prguenit nos. Hic pfaim. fS, ctrte udcdt udM. illorum rdtiocindtio, qui prxfcientidm deidefendunt contrdgrdtidin dei, et ideo dicunt nos eleilosdntemundi conflitutionem ,quid prtcfciuitnos^'^''^â â* deusfuturos bonos, nonfe ipfum nosfräurum bonos, non hoc dicit,qui dicit,non uos me ele^Ãis,quonidmà proptered nos ele^.ffet,quid bonos Ãturos nos eÃe pr£ fciuerdt,fiinuletidm pr£fci{fct,quod eum nos fuiffemus nin cicäi priusele£luri,Hon enim dliter effepojfemus boni, nifi Ãrtedicendus eà bonus,quinon eligit bonum. Quid ergoeligitin non bonis fHon enim eleili funt,quid boni fuerunt, qui boni non eÃent, nifi elect! eÃent, dlioquingrdtididm non eÃgrdtid.à pr£ceÃiÃecont tendiinus meritd. H£c quippe elcctio grdtid eÃ,de -quddicit ApoÃolus : Sic ergo et in hoc tempore relit quite per electionem grdti£ dei fdlu£fdä£ funt. 'Vnde fubiungit: Si duttm grdtid,idm non ex opcribus,dlioa ^uin grdtid idm non e/l grdtid. Audi ingrdte, ïngrdte dudi,üonuûsme ckgiüès^fed ego ekgiuos.'Non eà ut dicds,ideo eleilits fmn.^uid idm credebd.Si enimcre^i debds in eumjdin elegcrds eum. Sed dudi, non uos me elegiRiSifed ego clcgi uos. ^on e^ ut dicdi, dntCijudm mderemidm bond operid}dr,ideo electus fum. duid enimeà boni Oper is dntc fidem,cum dicdt ApoÃolus, Omne quod non eà ex fide gt;peccdtum eÃ Æ Quid ergo dióluri fumus dudiendo,non uos ine elegiSiis, nià quid °â'â''â'* mdUerdmus,G!' cledifumus,ut boni per grdtidmnos Qu^jaeu» eligentiseÃimns ? No/j e^ enim grdtid, fipr£ceÃi=^ ckgit.facu rdnt meritd, eÃdt^etn grdtid,Uiec igitur no inu(nit,Ãd effecitmeritd, Ef uidete, chdriÃlmitquemddmoduin non eligdt bonos fed quos elegit,fdcidt bonos, LXXXVIL duid uero de mundo non eÃis,fed ego elegi uos de mundo, proptered odit uos mundus. Ergo cr ipfi inde erdnt,Vndeutnoneffent,ele{Hfunt inde, non meritis fuis,quoru nuUdbompreceffirdntmeritd,nontidtttrd, gj qutetotdfuerdtpcrliberudrbitriuinipfd rddiceuitid^ bâjam gra td,fedgrdtuitd,hoceÃ,uerdgrdtid.Qtiienim de mundo mudii elegit,fcecit qdâ eligerit, lio inuenit, qud reliquie Homsn,»# per electionsgrdtùefdlu£fdfl£funt. Si dutem grdtid inwit |
DB INDVRAT. REPROBAT. DAMNAT. MALOR.' LIB. ARBfT. ET MER. HOMINIS. XXIX
|
inquit^^m non ex operibtif^lùxjuin gritû um non efi griitù. In Epiftolatti Ioannis tracta^ t«. iin. Volunta« homininon omiiinoadj mituT. Pfïlm. Ah cxcu»'» plo. Et omnis ^ui habet J}gt;em hone in ipfo, caÃiÃcat fe» nwtipÃim, Ãcut Gâ ipfe caÃus eÃ, Videte quemadmo^ dum non abÃtlit liberum arbitrium,ut diceret,c(ilbficät fenwtipfwm. Qiuf noscd/hÃcat nià deusifeddem a no lentem non ra[hÃcat,er^ quod ädiungs uolunatein tua deo ciÃÃcds temetipfum, caftificds te,non de te,fed de il lo qui uenitjUt habitet in te, tAmen quid dÿs ibi dliquid uoluntAte,ideo Gâ tdgt;i ediquid tributuin eÃ. idco dutem tibitributumeÃ,utdicds,ficutin pfdlmo'.Adiutor meus e/b^ne derelinquds me,à diets ddiutor meus ejiv^iquid d^.Ndin à nihil dgis,quomodo iüe ddiuudt. Contra Crefconiutti grammaticum, Libro.n.Cap.IX. Häff couerÃo uolunatis repents mutduit non folum Lu« »r peccdtorem, uertimetidm in cruce Idtronem, Libro III. Contra eundern. Cap. LI. Truflrd dicis,relinqudr libero drbitrio,cur enim non inhomicidqs,G' in Ãipris,G' tnquibufcumq; dlijs fd* cinoribus O'fldgttijs libero te drbitrio dimittendumtffe i^'bus com nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnid iuÃs legibus comprimi, pnmi rtiiif uuUffimum dc fdlubeiritnum eÃ. Deditqiiidemdeusho mini liberdm uoluntdtem,fed nec bondtn inÃuihiofdm, nec nuldm uoluit effe impumam G'c. Libro II.Depeccatorum merttis Qued i Ãl remi(Iione.Cap.X Vlir. dued d deo nos duertimus,noÃrum eÃ,G' h£c eà iphuseÃ, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f dci ante cà ïMid^tiuod ucro da aci^Yn nofco/iucrtimO'S^nift confurtf«. ât'fo^xcit3Medt^ddiuudnte,nonpoffumus,G'h£c eà i.Ccr nrj. uoluntds bonA,Qtiidhdbemusquodnonaccepimus t St ).Cor. 4. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fjg dcceperimiis, dc per hoc ut qui gloridtur,m domino ^oriekir. Qui* bus hoc dominus donare uolucrit,eiiis mifericordi£ eÃ, non meritoiüorum,quibus dutem noluerit,ueriaiis eÃ. Dcüsquare Poftpauca ibidctn infinci conuerlere,illos pro duerÃ* aucrüonc one punire,quamq G'in bencÃtio tribuendo nemoiu* fepr£hendat mifericordem,G in uindiibt exercen* fuse luiiiti« dd,nemoiuÃereprlt;ehenddtuerdcem,Ãcut inillis eult;Mi^ Math.zo, gelicisopâ¬rdrijs,dlijsplddammercedemreddentem,d^ Ujs eüdm non pldciam largentcm, nullus iuÃe culpd^ ueriticonÃliu amen occultions iufiitiæ petits ipfum eÃ. De fpiritu amp;nbsp;litera.CapJII. Nosdutein dicimus hunandm uoluntdtem, ftedi^ uinittü dditiudri dd faciendd iuÃitidm, ut prlt;eter quad credtus eà homo cum libero drbitrio uolunatiSjprueter quam doilrinam qua ei pr£cipitHr,quemddmodum ui^ uere debedt,dccipidt/piritumfdnéhun, quo Ãat in dni* mo eins deledntio däeSho^fummi iUiuf dt^ incomus |
tibilis boni, quod deus ell,etidm nunc perÃdem dmbu^ j.Conn.'f, ldtur,nondumperÃgt;eciem,uthdcfibi uelut drrd ddtd grdtuitimuneris indrdefcdt inh£rerecredtori,dtqi in* fldmmetur decedere dd pdrticipdtionein Ãdius ueri lunü niSfUt exiüoeibeneÃt/dquolMbetutÃt. Ndm neq^li* dctoidiindi berum drbitriumquicqudinniÃddpeccdndum udlet,à turinconii Idtedt ueritdtis uid.Et cum id,quod dgtndum et quo ni* pe^ jpîntSz tf(Klittn eÃ,ceeperit non ldtere,nià etidm deleiiet G'd* metur,non dateur ,nonfufcipitur,nà beueruiuitur.yt du trium. tëdiiigUttr,ehdritdS dei dijfuditurin cordibus noÃris, Komano.f twn per drbitrium liber um,quod fur^t ex nobis,fed per JÃiritum[dnäum,quiddeus eà nobis. De fpiritu St litcra. Cap.XXX. Liberum erdrbitrium cudcudntus per grdtidf Libcmm dbÃt,fed mdms liberum drbitriumÃdtuimus. Sicut cnim lex per Ãdem,Ãc liberum drbitrium per grdtidm non e* iiaïuitur aô udcMtur,fedÃntuitur. NfJ,- enim lex itnpletur, nià U* bero drbitrio,fed per leÿnn cognitio peccdti,per Ãdein impetrdtio gratis contrd peccdtum,pcr grdtidm fand,* tio dnim.e à uitio pecedti, per dnim£ fdniatun libertds dr bitrij,per liberum drbitrium iuÃitiedileilio, per iu*-ÃitUdileilionem legis operdtio. Ac perhoc,Ãcut lex non eudcudtur,fed fldtuitur per Ãdem, quidÃdes impe* trat grdtiatn, qud lex impledlur, ia liberum drbitrut non eu.icudtur per grdtidm,fed ÃAtuitur,quid grdtid ft ndtuolutitdtem,qudiuÃitidlibercdiligitur, omnid hdc qu£ uelut cdteoAtim connexui,h(Jgt;ent uoecs fuds in fcri pturis fdnëHs. Lex dicit, non concupifees. Tides dicit, xim pnA dtiinam medm,quonidm peccdui tibi,Grdtid dicit, rôhà nâ^.'* ecce fdnusÃüus es,idm noli peccdre dmplitis,ne quid ti* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠bi deterius continet, Sanias dicit, domine deus meus, pfim. »8* cldmAuiddte,G'fdnAÃi me, Liberum drbitrium dicit, uoluntdrie fdcriÃcdbo tibi,Tgt;ileóiio iufliti£ dicit,narr d* uerunt mihi iniuÃi deleihtiones,fed non ut lex tud do* i.conntj* mine.Vtquider^miferihontines,dut de libero drbi* i.P«n. trio dudent fuperbire dnteq liberentur, dut de fuis uiri* bus,à idm Uberdti funt ? Nec dttendunt in ipfo nomine liberidrbitrij utiq^ libertdtem fondre, ubi dutem fÃiri* tus dominifibi libertds,à erQi feruifunt peccdti,quid fe idibant de libero drbitriot A quo enim quis deuiflus eÃ, huic Gquot; ferusisdddiiiuseÃ.Sidutcmliberdtifunt,quid ïohiB.)y. fcidÃünt uelut de opere proprio,G' gloridntur,qudà non dcceperin{,dn itd funt liberi,ut nec ilium uelint hd* beredominum,qui eis dicit,Sine me nihil poteÃis fdeere. Et,SiuosÃliusliberduerit,tune ueri liberi eritis. Eodcmlibro.XXXIlII. iCoimth.4 (^uid hdbes,quod non dccepifii, proptered Wiaw Bol«nt4f,q«lt;t credimus dono dei,dttribuiiur,quid de lia beroexiflit drbitrio,quod cum credremur dccepimus, dttenddtG' nidedt nonideo tantum iflsm uoluntatent diuino muncri tribuenddm,quidex libero drbitrio eÃ, quod nobis ndturaliter concreatum eÃ, uerumttiam quod uiforu fuaÃonibus dgt deus ut uelimus,G' ut cre* ^muSiÃue extrinfecus p^euanffUcdS exhortationes. |
|
DE PRAEDEST. PRAESetENT. PROVIDENT. ttkCTmandatale^saliquid dgunt,fiadhocddntonent hoinitâ.cm infirmitatis fH£,ut ad gratiam iufhfiedtem cre dendo confu^at,Ãue intrmfecus,ubincmo habet in po* Nctf -mm ^il^^}^â^lâl^lâtenidt in meutern, fed confaitire uel dif* cÃa -tt qmi fentire proprie uoluntatis efl. Bis er^ modis quando î^adoLci nbsp;lt;ltusd^tfcwmanimaratiottAli,ut eicredat,neq;enim uicatio »k» crederf potefl quolibet arbitrio,à nuUa ÃtfuaÃo uel uo â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;catio cui credat,profedo ZSâ ipfum ueüe credere deuso* peratur in hominc,et in omnibus mifericordia eius pr£ uenitnosyconfentiredutemuocationidei,uel abea dif* fentire,ficut dixi,propri£ uoluntatis efl. QU£ res non folum non infirmât,quod diilum efl (Quid enim ha* bes,quod non dccepipi)ueriimetiamconfirmat,accipere quippe zr habere anima non potefl do na,de quibus hoc audit,nià confentiendo,ac per hoc quid habeat,Zf quid accipiat,dei eÃ, accipere dutem Cf habere utiq; accipi* entis er habentis efl. lamà ad dlam profunditattm feru tandam quifquam nos coartet, cur illi ita fuadeatur, ut perfuadeatur,Ui autem non itd,duo folaoccurruntinte* Roma.)). rim,qu£ reffondere mihipldceat: O altitudodiuitia* rum,Zf nunquid iniquitas apud deum ?cuireffonÃo i* 'RomM.sgt;. Ãadifllicet,qu£rat doihores,fed caueat ne inueniat prteflmptores. lagianos. Cap. I. Oman'4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tiAturd fud gcuus humauuM, nam Xonian. }. à per legem iuÃitid,er^ gratis ChrtÃis mortuus efl, à mc° nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;non gratis mortuus efl,in illo foloiuÃÃcdtur im» - pins,cuicredentiineum,quiiufliÃcat impiuw,députa* tur fides ad iuÃitiam. Omnes enim peccaueruns, sy e* ffnt gloria dei,iuflificati gratis per fanguinem ipfius. Quicunq^ autem non putantur pertinere ad hoc omnes quipeccauerunt,zr e^ntgloria defprofedo ttuUam neceffitatem habent ut Chriflianifiant,quid non efl o^ pus fanis medicus,fed £grotantibus,unde non uenit iÃe uocare iuÃDs,fed peccatores. Cap. III. Ibidem, 'Natura quippe hominis primitus itKulpdtd,Z^ Ã* ^atur^l^o ttcidlouitio crcataefl: Ndturd uero ifla hominis,qua mniis line nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ex Adam nafciturÃdm medico indig;t,quia primä cre. t^on tÃ.Omnia quidem bonA,qu£ habet in format ati eft. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tioe,uitd,fenfibus,mente,à fummo deo habet creatore et artifice fuo : Vitium uero,quod ifla ndturalia bonacon* tenebrdt,zir infirmdt,ut iÃuminatione ZTcurdtione o-pus habeat ,nondbiuculpdbiliartificecontraihimefl, fed ex ori^nali pecedto quod comiffum efl Ubero arbi* trio,acperhocnaturapoenalisad uindietüm iufliffima X Corint, { ptrtinet. Si enim iam Ãmus in Chriflo, noua creatura, fiphtf. X tarnen eramus naturafilij ir£,Ãcut Z2s c£teri: Geus au tem qui diues efl in mifericordia,propter multam dile* ihonem qua dilexit nos iZT cum effemus mortui deli* (lis,conuiuificauit nos Chriflo, cuius gratia fumus fol* nifacH. Cap. IUI. Eodcm iibro. |
ELECT. VOCAT. IVSTIHCAT. ET GRAT. DEL Kac iÿtur Chrifii grdtia,Jîne qud me infdntet, necietdtegrdndes fdluifieripolJunt, non merits redt ditur/edgrdtis ddtur,propter quodgrdtid nomindtur. Sme gratix ïufiificdti,inqui[,grdtis per fdnguinem ippm. Vnde hi, nbsp;nbsp;'J,,J,quot;'* ^«izjozjperilldmWerdrt^ttr, fiuequi dudire nondum neextste potuerunt, pue quidobedire nolueruni, fiueetidtnai fibuniut?* per letdtent dudire non po/fent, Idudcrwm re^nerdtio^ nis quod deeipere po/J'ent,per quod fdluiperent,non de* ceperunt,iu}le utiq^ ddmndntur, quidÃne pecedto non funt,uel quod ori^ndliter trdxeriStjiel quod malif tno* ribuf dddideruntjomms enim peccduerunt,Ãuein A.^ ddin,pue in femetipÃs,cr egent glorid deL V. Vniuerfdig:turmdffdpcendtdebet,Cf(lomnilut Vnîuarf» debitum ddmndtionisÃepplitiumredderetur,noniniu^^ fle proeuldubio redderetur. Qui erm inde per grd^ p«nasdex tidmliberantur,nonudÃdmeritorumÃorum, fed udfd *ââ* mifericordi£ nomindntur,cuiut }nifericordi£,nià iüi^ Roman 7 us qui ChriÃumleÃvm miÃt inhunc mundum,peccdt09 res fdluos facere,quos pr£fciuit, enf pr£dcfiinduit, Oquot; uocduit,e^ iufliÃcduit,e^gIorificduitfQuis i^turuf* q^ddeo dementi(fimé 'infanidt,utnon d^t ineffdbiles grdtids mifericordi£,quos uoluit liber antis, quireé^ nullo modo poÃfent culpdre iuÃitiam, uniuerfof omni^ no damnantes ? Cap. XXIII. 't^emoenimdicit,Ãchominemfd0lum,utdeiuÃb Vtad iufli liaquidempoffit inpeccdtumire,i3' de pecedto ddiu^ flitiam redire non poffet,fed ut inpecedtum iret, fuà catfs, epus ficit ei liberum drbitrium,quo fe ipfe uiciduit.Vt dutem nbsp;nbsp;âWc* rededt dd iuÃitiam,opus habet medico , quonidm faniK eÃ,opus habet uiuipcatore,quia mortuus cÃ. Cap. X L. bodem Iibro, Sed putdt fortaffe ideo neceffarium effe ChriÃi no men,ut per eius euangelium difeamus , quemadmodum uiuere debeamus,non etiam ut eius adiuuemur gratia, qua bene uiuamM,uel htnc faltem conÃteatur effe mi^ Qu* Ctfx* ferdbiles tenebras in animo humano, qui feit quemad-^ bZqcuacuz modum debeat leonem domare, ZX nefcitquemadmodu uiuere. An ZX hoc,ut fcidt,fujficit eiliberum arbitrium ' * lexq; ndturalis i lî£ceRfapientiauerbi,quaeudcudtur AbiHx f crux ChriÃi.Sedqui dixit,Perdam fapientiam fapien^ tum,quidiÃAcruxnonpoteÃeudcuari,profeäDiflsmâf » fapientiam per Ãitltitidmpr£dicationis, qud credentes ftduantur,euertitur,Si enim poffibilitas ndturalis per li berum arbitrium,ZX ad cognofcendum,quomodo uiue» re debedt,etddbene uiuendum fulficit,libi rrg»Chrh Ãus gratis mortuus e^,ergo euacuatum eà fcandalum 'crucis. Cap. XLlir. Verum eà autè,quod dicitur,quod deus, tarn bonus â¢quam iuÃus,tdli homme faecerit,cui peccati malo care* re,fufficeret,fed à uoluiffet.Quis enimnefeiteufanuet IlKulpdbilemfaflum gt;nbsp;«7 libero arbitrio ,dtqi ad iuÃi uiuendunt |
DE INDVRAT. REPROBAT, DAMNAT. MALOR.' LIB. ARBIT. ET MER. HOMIMIS. XXX
|
uiuendum potefidteliberd confiitutum i Sed nwie de illo Lucr.jo.â dgtur,quemfemiuiuumldlroncs i« wù rtliquerunt, ⢠grduibusfducius,confolfits^uulneribiis,nonitupo* net amp;nbsp;face, {py} iuflitùe culnunddfcendere, ficut potuit inde de* CthomoPamp; fiendere. Quietidm GTp idm in fiamp;buloefi,ddhuccu* â¢pcterc qu^ r4ttlt;r.Non igtur deus impofifibilid iubet,fed iubendo dd ' monetfCr fdcere quod poffis,et petere quod non poffts, idm nunc uidtdmut unde pojfit,unde non poffit, ïfie di* cit,uolunatenonefi,quodnAturdpote/l. Eg) dicouo* lunate quidem non eft homo iufius,fi Kdturd poteft, fed medicind poterit,quod uitio non poteft. Cap.LXV. Ibidem. quiddtn dicunt, A Hieronymo pricjby* .Cap. Ã. terodiâum effe,liberidrbitrij,nos condiditdeus,necdd ' aduTrhius' â^^lt;utem,n£cdduitid,ruceffiatetrdhimur,4ioquiubir.e hec ad uitia eeffitds,ntccorouAeft, Quisnondgnofedt {quisnon tnüiîtîu-?' totocordefufiipidtiQuisdlitercondiamhumdndmne get effe ndturdm i Sed in redle fdciendo,ideo nuBum eft uinculum neceffiatis,quid libertds eft chdriaüs. berduerit,Sed in malo liberum hdbet drbitrium, cut de* le^tionem milicùe,uel occultiu, uel mdmÃfhis decep* tor inferuit,uel fibi ipfe perfudfit, Contra Pelagium ôi CÅleftium de gratia Cbrifti. Cap. V. Libro. I. Spiritusfan nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;efi,qui operdtsir in uobis,cr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p* Aus gram ficere,uclficutinaliis, GT md.xitKcgrecls codicibus les »1« futures-' â n â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. aJurn'anos ueue,Gr operdri. yidcX,li non Apo/tolus grd pr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J,(J diifuntros dduerfdrios findh finritu anto dnte prue uidit,Gr h£cduo,id eft,e^ ueV.e,Gr operdri, qug Peld* gtw J« nofird e(fe uoluit, tunq ip(d diuine gnüid; non udiuuentur duxilio,deum in nobis dieu operdri. Contra duas epiÃolas Pebgianorum ad Bonifatium.Libro. I. Cap. II. Quis duttm nofirum dicdt,qu6dprimihominis pec* cdto perierit liberum drbitrium de humdno ^nere ? li* bertds quidem perqt per peccdtum,fed iUd qud: in pdrd* difo fuit, hdbendi plendm cum immortdlitdte iufilidm, propter quod huntdnd nAturddiuind indict grdtid, dt'« Ioannis domino,Si uosfilius liberduerit,ueré liberi eritis, Libero ar? Ubcriddbenéiufle^ uiuendum. Nton liberum dr* catur bitriumufq;ddeoinpeeedtorenonperijt,utper illud peccent mdxime omnes,qui cu elele^Atione peccdnt,cr Roman. lt;s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pecedti hoc eis pldcet,quod eos libet, unde CT A« pofiolitSfCum elfetis,mquit,ierui pecedti,liberi fuiftis iu pitiie, Ecce ofienduntur etidm pecedto nùnime potuifiè, nifi dlid libertdte feruire,liberi erg) diufiitid nonfune, nifidrbitriouoluntdtisdiberi dutem d pecedtonon fi* unt,nifi grdtid fdludtoris GTc, , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Eodem Libro.Cap.III* potcjhs,utfili/ deifidiit, qui credunt in lur indnim etwn,ciwtthocipfum ddtur,utereddnti« cjwM.Qttte po* dab? * tefids,nifi detur d deo,nuüd effe potefl ex libero drbi* |
-Ibidem in fine. Nec potf/t bomo torn KeHe, nifi ddiuuetur Homoboni db eo ,qui mlum non potefl uelle,hoc eft,grdtid deiper iâ'ngâpoâeft' lëfum chriÃum dominum noftrum, Omne enim quod mH adiuuc-ncn eji ex Ãde,peccdtum eÃ.Ac per hoc bond uoluntdf, qu£ fe dbftrdhit 4 peccdto,fidel!S eÃ,quid iuÃui ex fide uiuit.Adfidem dutem pertinet credere in Chrifiu)n,'Et Abacuc. ti nemo poteà crcdere j« ea»i,boc cfi,uenire dd eum, nifi fuerittlliddtum.Nemoi^turpoteà hdbere uoluntd* tern iuflum, nifi nuüis pr^cedentibm meritii icceperit uerdm,hoc efi,grdtuitd}n defuper grdtidm, Cap.XVin. Hominem inquit,dei eput,defendimus, nec ex iüi* tif potentid,uelin mdlu,tttl in bonum inuitumdliquent cog, fed proprid uoluntdte dut bonufdcere dut md* lum. inbornueroopere ddeigrdtidfemper ddiuudri, in nuilMn ucro didboli fuggeÃiöibut incitdri.Ad hitc re Ãiondemuf,homines e/fe opus dei,in qudntum homines fun(,îedfubdidboloeffe,in qudntum peccdtoresfunt, nifi erudutur inde per eum,quinonob dUudfdâus ell inter deum,lt;:ir homines medidtor, nifi quid ex hominis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5 tus â0« potuit efjè pccciitor,iKqi ex dei potmtid, uel in potcft mui* mlt;tî«wi,Hc/ mboitinn inuitumdliqucmco^,fed Jeo des fcrente,pro meritis ire in m3dtvni,G' deo ddiuudnte, (ts ne tneritii conuertidd bonum. Non eR enitn homo bos nuf,ft nolit,fed gntid dei etidm dd hoc ddiuuAtur,ut ue lit,quonidm non indniter/criptum eit. Dent eRenim, P'quot;*'P' luntdte, et prapdrdtur uoluv.tds A domino. Cap, XIX Die mihiobfecro,quid boni Pdulus,ddhueSduluft AAo,^ uolebdt,dc non potius mdgnd. mdld,qudndo ^irdns clt;ts dem dffbdt,ddudfldndoshorrendd mentis ccecitdtedc furore Chrifiidtios ! Quibus mcritis boineuoluntdtis pentmauo-deuf tHum db his mdlisdd bond,mirdbilidc repentind uo cdtioneconuertit I Quid erg) diedm quibus meritis cu nn eft. ipfecldmet,nonexoperibusiufliM,qu£foecimutnos, fed fecutidum fudm mifericordidm fdluos nos facciti Libro. IT. contra cafdem, Cap. IX. Auertdt enim deushdncdmentidmdnobiSiUt in MiSeticer» doniseiusnosprioresfdcidmuf,poÃrriorem ipfum,quo nidin mi/èricordidprteuenietme,0' ipfeeficuifidelis ntm. terKerdciterq;cdntdtur,quonidmbr£uenifti eum in be nedtenone dulcedinis,cr quid hicdptius mteUigtur, q ipfdfde qud loquimur,cupiditds boni ? Ibidem. Cap. IX. Non enim omnes uocdti,fecundumpropofitum ; funt Mcdti, quonidm mvlti uocdti,panfi uero eleih. |
DE INDVRAT. REPRÃBAT. DAMNAT. MALOR.' LIB^ ARBIT. ET MER^ HOMINIS.'
|
Jf)ji erg) (ècundti/in uocdti propoptum/iuï eïedi Mte co flitutionein mundi. DehocpropoÃto dà diâum iüud quod idm comowrdui de geminù Efau crjdcob, ut fecundum ele^onein propofîtum dei mdneret, non ex optribtK,fed ex uocdnte dióhan eft^mdior feruiet m t,Tt«oo nori Hoepropo/itutndei,e^ ido comemordtur loco, ubi dd TinwtheMn fcribensdit,Coüdbord Eudn^lio fecundum uirtutem dekfdluos nos Ãcientis, CT uocdntis uocdà one fud fdnÃH/jton fecundum operd nojlrd/ed fes cundum propo/j tum grdtidm,quie ddtn eà nobis, in Rom» s lt;ibriÃo{efu,dtitefteculdieternA,mdnifeÃittdutemnunc Bonum ho. p^iquot; dduentum fdludtoris noÃri ïcfu ChriÃ. Hoc erggt; minis propo propofitum dei,unde dicitur,omnidcooperdntur in bo« oat gratia «ttWjÃiJ qutfecundum propo/ttum uocdti junt.Honus nis dutem propofitum bonum ddiuudt quidein fubfes quens grdtid,Sed nee ipfum effet,nifi pr^ecederet grdtid, t.Cat. 8. Studium quoq^ hon!inis,quod dicitur bonum, qudmuii cum efà cacperit ddiuuentur grdtid, non tdmen incipit Ãrte'grdtid,fed db iOo inÃirdtur,de q^uo dicit dpofblus, Grdttds dutem deo,qui dedit ident Ãitdium pro uobis in corde Titi,Si Ãudiu quif(^,ut pro dlqs hdbedt deus ddt, ut pro fe ipfo hdbedt,quisdlius eà ddturusi Ncclnchoz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;In fine. M^ntc per# QttidÃcut nemo poteà bonum inchodre pnedo^ ^mÃno'bo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;perficere ftne domino. num poflu. Libro. V. Contra lulianurt. Cap. III. Ex nnmtto nuntcro ele(lorum,cr priedeÃttdtorum etidm, prxdcftina. quipeÃimdm duxeruntuia,m,perdeibenignitdtem dd ducunturdd poenitentidm,per cuius pdtientidm,w faitt bomwtîdS âââ fcelerum perpetrdtione fubtrci^, ut a.i poniten# oÃenddtur er ipps,et dlifs coh^edibus eorum de quärn profundo mdlo poffit deigrdtid liberdre. Ex fcw nemo périt, qudcunc^!etdtemoridtv.r,dbptenim ut pr^edeÃs t»buu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uitdm,pnefdcrdmentomedidtoris finire pers mittdtur hdc uitdm,propter hos dominus dit,Hiec eà du tem uoluntds eius qui mipt me pdtris,utomnequod des dit mihi,non perddm exeo ejc. Libro.VL Contra eundem. Cap. VIII. Qum ercQ deum nip Ãdtd impietds non reprahens ddt,quod homines uitiofduoluntdte ddmnAbiles iTloui* uipcdnte uittunt,qui uiuiÃcdt omnid,cur putdmus db eis usoperibus dbhorrere,quodoriÿneuitidtd ddmnAbis ïnpamniis, les tÃo crediue ndÃuntur,quieredtor eà omnium,etper ta,n«pîïi mcdidcoremreffncrdtiiddinndtione liberdntur debitd, fcntiaopera sed grdttiiÃt miÃrdtione no debitd,quos ele^t dntecoà Ephe j * tutionem inundi,per eleSlionemgrdti£, non ex operis bus,uel pr£teritis^el prlt;efentibus,uel futuris,dlioquin Roman. )) gritid,idm noneÃgrdtid ? Quad mdximê dppdret in pdruults,quorum necpr£teritd poÃunt dici operd,quid tion fueruiM:,nec.preefentid,quid nihil operdntur,necfu tura,qudndo in ilid netute mortuaiKr erc. |
In Enchiridio ad Laurentiutn. Cap. XXVU. lÃeliusenimiudicduitdeits de mdlis benefdeert , qudm iw.ld nuÃd eÃe permittere. Eodem Libro.Cap.XXX. Iribcroar# Verum hiCepdrs generis humdni,cuiliberdtionem bitno.perfe , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.... met ipluni deitsregnumq; promtfit d:tertuim,nunqutd mentis ope homorepa# rum fuorumrepdrdripoteà i dbpt. Quidenim bonios perdri poteà perditus, nip qudntum fuerit 4 perditU oneliberdtus l Hunquidliberouolunatisdrbitrioi er hoc dbpt. Ndm libero drbitrio mAleutenshomo,cr fe perdidit CT ipfum. Grdtid fdluifdilieÃs per fidem. * Cap. XXXI. Ibidem. Et rt« Jppbifdltempdem pc drro^rent,ut lio intelligent diuinitus eÃedondtdmjicut idem dpoflos^' °*' lus,dlio loco fe dicit,ut pdelis eÃet,mifericordidm cons fecutum,hic quoq; ddiunxit dtq^ dit. Et hoc non ex nos bis,fed dei donum eÃ,non ex operibus,ne forte quis ex toüdtur. Et ne putdrenturpdelibus, bomt operd defiis ütrd,rurfus ddieeit,ippus eiüm fumus figmentum,(res dti in ChriÃo tefu,in operibus bonis,qute priepdrduitde us,utinHlis dtnbulemus. Tuncer^eÃieimur uerè lis ättutMt, beri,cum deus nos pngit,id eà fornat CT credtjion ut homines,quod idm facit,fed ut boni homines pmus,qd,â nunc grdtidÃdfdcit,ut pmus in Chri/b lefu noud cre^t dturd,fecundum quod diäum eÃ,Cor mundum cred in me deus, Ne^ enim cor eius qudntum pertinet dd ndtu» rdincordis humdni,nonidmcreduerdt deuscyc. Cap. XXXII. Eodem libro. Item ne quifqudm, etp non de operibus de ipfo glo rietur libero drbitrio uoluntdtis, tdnqudin db ipfo inds pidt meritum,cui tinq debitum redddtur premium bene Operdndi, ipfd Ubertds dudidteundem grdtite prteconê dicentem,deus eà enim,qui operdtur in uobis, cruelle, eroperdri,probond,uoluntdte.Etdlioloco,Ig.turnon phîiippî.* uolentis,neq; currentis,fed miferentis eà dei. Cum pros culdubio,p homo eius £tdtiseÃ,utrdtione idm utdtur, Romano., non poÃtt credere,Ãerdre,dilig:re,nià ueUt, nec per^ uenire dd pdlmdm fuptrn£ uoedtionis dei,nip uoluntds tecucurrerit. Quomodoerg)nonuolentis,neqicurrës voiunta» tis ,fed miferentis eà dei,nip quid cr ipfd uoluntds,Ãs ââ7 déo cut icriptu eÃÃ, deo pmepdrdtur ? nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;paratur. Cap. xevir. Qttdmobrem uidendum eÃ, quemddmodum pt de deodiäum,quidethoc dpoÃolusuer{Ãimedixit,quios mnes homines unit fdluos fieri,cr dd dgnitionem uerà tdtis uenire^um enim non omnes,Ãd multo plures non âonquot; omn% fdluiÃunt,uideturutiqinonÃeri, quod deus unit fier quodifóisT humdtidfcilicet uoluntdteimpedienteuoluntdtemdei. Qudndoenim quæritur edufsd^ur nonomnesfdluifie. dnt,relfionderifolent,quidhocipà nolunc. ttem demis nus in Eudng;lio,Qvotiens uolui,inquit,coltigerefiUos ^*^â*f* tuos peut gillind pullos fuos,cr noluiÃ,tdnq deiuolun tdsfuperdtdpthominum uoJuntdte, er infirmiÃimis talend» |
»
DE INDVRAT. REPROEAT. DAmMAT. MALO Bok ikJo impedi(nlibuf,iwn potuerit Ãcm potenliÃimU! Moduolebdt.
Cap.XCVIir.Ibidemjrefpon« fio ad lila.
Qi£quot;mod» Qttiipom tnm 'mpiè deppidt,ut dicdtdeummd^ dûîareùiMï ldshominumuolütdtcs,iiudf uolueritfCjudndo uoluerit^ ubiuoluerit,mbonum nonpolJiconuertrre^Sedcwmà ââ'° cit,per miÃricordidmÃcit,cumdutc)nnonÃcit ,per iu^ ditium nonÃcif.CiMnidm cuim twlt mifereoir, Z}â que Mdt mduratCTc.
Eodem Kb Cap.C.
N5 fit r« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dttiiut, quod deut no
ur dci uoi5 luit,f(xcerunt,qult;),niutn uero dd omnipotentidin dei, nul â »atcm.quod [q nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cf^erc udlucrunt-Uoc duippe ipfo,duod
uidetur con trJ «oiii'Mftiffm dei fÅcerunt,de ippi pctd eit uoluntdt îuntà 't*in°* Piüm.}Qo'inomnesuoltuntdteseiui,utnnroetinejfAbili modono Ãdt praeter ciud uolunatem^quodetidm fit contra eiiif uolunatm,quid non fieret,p nonpneret,nec utiq; no^ lens finit,feduolês.Necpneret bonus fieri mdlè,mfi ont nipotens ettam de ntdlo Ãcere poffet benè,
Cap.CL
Vuit aiiqS Aliqiiando dutem bond uolunfdte hotno ituît dliquid, uoi5°atf aU nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uult,etidin ipfe bond tTwlto dmpliui,mul
quid.qiiod toq;certiiKuoluntdte-.t^dm illius uolufttds maldefifenun uX nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;S P°^(Pgt;tdnq P bonus filiiii pdtretn uclit uiuere,quë de
M bonduoluntdteuultntori. Et rurfimfieripoteft,ut Poe uelit homo uohintdte mAld,quod deits nuit bonA,uef lut fi malus filins uelit nwri pdtrem, uclit hocetidin de^ W-'iJempc Ole unit quod non uult deus,ifle uero id uult, quod uult ey deus,eyâ tdmen bonlt;e uoluntdti dei pietdS illins poâus confonAt,qudmuis aliud uolentis,q huius,idê uolentis impietds'. Tantum interesi, quid ueüe homini, ' quiddeo congrudtyCyâ ad quemfinent fuam quifq^refi» rdt uoluntdtcin,ut dut dpprobetur,dut improbetur. Na de us quafddin uoluntdtes fuas utiq; bonds implet, p md lorum hontinum uoluntdtes tnAldS,Sicutper ïudieos mds leuolos,bond uoluntdte patrts,Chrifius pro nobis occis fus est.Qttod tdtum bonumÃdum ell,ut Apofblus Pc» Mitti».) S, trus,qudndo id fieri nolebdt,fdthdnds ab ipfo ,qui occidi ueneratfdiceretur. Qu'dm boiueappdrebdntuoluntdtes Acio.il. fidelium,qui nolebdnt Apoflolü Taulum îïierufdlc per ^e,ne ibi pateretur mald,qu£ Prophetd Agtbus prlt;edi xerat,Ci'tdmen deus h£c ilium pdâ uolebdt,pro annun cidndafide Chriffi cxercens martyrent Chrijii. t^eq; ifie bondm uoluntdtein fiuin impleuit, per chrifiianorum uoluntdtes bonAs,fed per ludæorum malos, CTdd eu po dus pertinebdnt,qui nolebdnt,quod uolebdt,q iüi p quos uolentes fiihim esl,quod uolebat,quia idipfum quidem, fedipfepeosbond,miduteinmAla uolusttate faeceruitt.
Cap. cm.
j.Timot ,i Qui omnes homines uult faluos fieri,non quod nuis Locus iiie nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hontinum ejfet,quëfaluumfieri nojfct, qui uirtutes
mtui'quot;'â° mrdculortmiÃcere noluit apud eos, quos dicit dihiros
LIE. ARBIT. ET MER. HOMINIS. XXXI
fùi/Jèpocnitentiam p foeciffet,fed ut omnes homines,om ne ^nus humanum inteUi^mus,per qudfcunq; difivreit tids diPributum: Re^s,priud!os,nobites ,ignobiles,fubli mes,humiles,doflos, indoPos, itegros corporis,debiles, inffniofos, tdrdicordes,Ãttios,diuites,pdupcres,medio» cres,mares,fccminds,mÃntes,pueros,ddolefcentes,iuue nes,feniores,fenes,in lin^is omnibus,m moribus omni» bus,(n profiÃionibus ommbus,in artibus omtubus,in uo luntdtum GSâ confeientidrum udrictdte innumcrabilicon pinitos,Gf fi quidaliud dtfiirentidrum eP in honümbus,
Cap.CIIlI.
Qitdpropter etiam wiinum hominem deus in ed fa» lute, in qudcondituserdt,cuftcdire uoluiffet,eumq;op» portuno tempore poft ^mtos filios pne interpoptione mortis ad meliora perducere,ubi iam non folum peccatü non committere,fed nec uoluntatè poftet habere peccdn» di,p ad permanendumpne peccdto,pcut ftuPtis erat ,per petudmuolütdtem habiturumefteprlt;efciuiftet.Quidue» Adam.nuii ro eum male ufurum libero drbitrio,hoc ep ,peccdturum eftepr^[ciebat,dd hoc potius prlt;eparduituolimtdtem fu noiütas bo«. am,utbenè ipfe ftceretetiam de ma.lcfinciente,dcpcho» minis uoluntate mala non eudeuaretur, fed nthilomituis impleretur omnipotentis bona.
Cap.CVL
ImmortalitatemnAturdhumanaperdiditper liberü ijatnta hu arbitrium,e:sâ hdneep acceptura per gratiam, quam fiie rdti^p non peccdftet)dccepturd per meritum, quomuis fi rrimn perdi ne gratia nec tune uUum meritum efte potuijfet ,quid et» ^à butem Æ * fi peccatiim infolo libero erat arbitrio conftitutum, no tarnen iuftithe retinenda: fufficiebat liberum arbitrium, nip participatioiie immutabilisboni diut'iuimadiutoriti pr/beretur.
Cap.CXVIir.
SicePamp;deipopulus ordinatuspertemporumin» terualla,pcutdeo placuit,qui in menfurd,GT numero,GT pondere,cunPa/ diftonit, Nam fiiit primitus ante lege, fecundofuble^,qu£ per A\oyfendata ep, deinde fub gratia Cbtl gratia ,qu£ reuclatd eP per primum mediamris aduen» âón dSmquot;.* tum,quie quidem gratia nec anted defitit, quibusimpar» qmbus im. hricdjnoporCwttjijiumHWpro temporis diftenfationc oportîut^ ueldtd GT occultd.Neqs enim antiquorum quicimq; iufto rum,prêter chrtfti fidem fdlutem potuittnuenirc.At uero mp GT Ulis cognitusfiiift'et,non potuiftet nobis per eorü minifieriualqs dpertius,alijs occultius Prophetari.
Ad Valcnriniim præliminahs Epifto lae, ljbndegratiaamp;: libero arbi trio,primæ.
Venerunt ad nos duo iunenes,Crefconius GT Talix, de uePrd congre^tione fe efte dicentes, qui nobis retidc runt mondfteriurn uePrum nonnulla diffenpone turba» tivm,eo quod quidam in uobis fic gratiam predicettt, ut ne^nt hominis efte liberum arbitrium, GT quod eP gru uius dicant,quöd in die iuditij no fit redditurus deus uni fUiq: fecudum opera tw f Etiam hoc tarnen indicauerüt,
F quoi
DE ÃNDVRAT. REPROBAT. DAMNAT. MALOR. LIE. ARBIT. ET MER. HOMINlJ.â
|
quà d plures ue^um non iti fcntinnt/ed liberum drbitri de hbcro nbsp;nbsp;ddiuiuriÃ^intur per dei grdtùm^t reâe fdpUmus arbitrio.g atq^frcidmuSjUtcumueneritdonünus reddere unicuit^ iwfenuunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;opir^ inuenidtoperd no^lrdboM,,qult;e priepdrduit dem,ut m illis dmbulemus. Hoc qui fentiut, benèfentiunt. Ibidem in fine. Eo ip/ô quippe,quo pr^ceptum ZT imperdlum eÃ^ut inteUi^mm dti^fdpidmus ,obedientidm no^rdtn requi Gritix dei nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ttuüd poteA e(fe pne libero drbitrio. Sed p poffet omniadehé hocipfum pne ddiutorio dei grdtiie péri per liberum drs rînsquot;' quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bitrium,ut intelligeremui dtq^ fApcremus,non diceretur Lucquot;â ' â â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;intelleôbm,ut difedm rmnddtt tud.Heq; in lacob^f. Eud^lio priptivin effet ,tunc dperuit illis fenfum,ut tellig:ren{ feripturtu. Nec Idcobm Apoflolm diceret,p quis dutem ueürum indiget fdpientid, po/iulet ddeo ,qui ddt omnibm dfPuenter.,lt;^ no improperdt,cy ddbitur ei In fecLinda Epiftola ad eundem. PanniH qui nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pdruuli, qui uondum hdbent operd ,pprid, ixtsnonper uelbond,uelmAld,fecimdum folumoriÿndlepeccdtum pciK^anSu (fà mnAbunturjquibm perldudcrum regenerdtionis non iîibacnitur pibuenit grdtid fdludtoris.Cieteri dutem omnes, qui idm fiZobor?gi Mentes libero drbitrio,fudpropridpeccdtAori^ndlipec naie pccca. cdco mfuper dddiderunt,p de potefhte tenebrdrum per Coüo^'â grdtidnt dei,non eruu»tur,nec trdnspru/ntur dd regnunt lt;lhrilii,non folum fecundum ori^}tis,uerumetidm fecun dum proprid: uolunatis nurin^xditium reportdbut.Bo ni uero etidm ipp quidem ,non folum fecîidum fu£ boiue RoTOa.i uoltwatis meria premiumconfequentur,fed etüipfdm bottAm uoluntdtcm perdeigrdtidm confecuti funt,dc pc {mpletur,quod feriptum eâ:ïrd zy indignAtio, tribuld-^ tio ZiT dnguflidyin omnem dnimAtn hominis operltis md lum,ïud£i primum ZX Gri£ci,glorid dutem ,z^ honor t zy pdx,omni operdnti bonitm,lud£o primit ei' Gricco, Poft pauca ibidem» Libero arz QMd(«m er^ potuimus,eginus cum iPis,zy ueflrii, tâi^wîbuJ^ ^noftrispdtribm,utinpdefdnAcdtholicd perpueret. dum, ut line Qu£ neq; drbitrium liberum ne§it, pue 'm uitum mdli, uaicà t?''^'' pxe in bonAm,neq} tantum ei tribuit,ut pne grdtid dei ud ledtdliquidjpueutex mdloconuertntur in bonum,pue ut in bono perfeuerdnter propcidt,pue ut dd bonum fempi ternum peruenidt,ubi idm non depcidt,non timedt. De gratia ôd libero arbitrio ad Va« lentinum.Cap.il* R euelduit dutem nobis per feripturds fuds fdnSbis, ef fe in homine Itberumuoluntdtisdrbitriu: Quomodo du Prxcepti tzm reuelduit,commémora uos,non humdno eloquio ,fed dei quatc diuino. Primum, quid ipfd diuind pr£ceptd homini non prodeffenc, nip hdberet liberum uoluntdtis drbitrium, quqed/dciens,ddpromiPdprcmid perueniret.ldeo enitn . ddtd futtt,ut ho)no excufdtionem de ignordntid non hd^ beret,prut Jominiss dicit in Eudn^lio de Iud£is: Si non ueniffein, zy locutus eispiif}êm,peccdtum non hdberent: Hune dutem excufdtionem non hdbent depeccdtofuo: De quo pecedto dicit,nip de iUo mdgno ,quod pr£fciebdt eorumpiturum,quAndoiftddicebdt,ideP,quo eumpte» rdnt occifuri Æ |
Ibidem poft pauca» Ipfedb initio faecit iÃum, zyreliquitiHumin manu coplij fui,p uolueris coferudbis mAnddtd,et pdê bond pld citifdpponet tibi igné z:^ dqud,dd quodeuq; uolueris eX' tende rndnumtudm-lncon^ihi hominis uitdzy mors, Homo ai CT quodeunq; pldcuerit,ddbitur ei. Ecce dpertiÃimi aide nberum*â« J musexpreffumliberumhumAn£ uolunMisdrbitrium. Qjiid illud,quod tdm multis lacis omnid mdnddtd fudcu fbdiri zy péri iubet deitsf ç^nomodo iubet,p non eâ li^ herumdrbitrium! Quidbedtusiüe, de quo Pfdlmus di^ cit,quod in leff dotnini pit uoluntds eius ! Nonne fdtis indiedt uohtntdte fud hominem m le^ dei conpfterdDe inde tam midtd manddtd, qu£ ipfdm quoddmmodo no j mindtim conueniunt uoluntdtem,pcute^: Noliu'mcid mdlo. Gap.îlît» Sed metuenduM eÃ:,ne ifla, omnid diuind tepimoitU, zy qu£cunq; dlid funt, qu£ pne dubitdtione funt pluris md,in definpone liberi drbitrij pc mtelligtntur,ut dd uù: ,i^defmfoz tdmpidm,zybonAm conuerfttionem ,cuimerces £ter^ resiibcri x nd debetur, ddiutorio zy grdtie dei locus non relin^ dx dei n'oit qudtur , zy dudedt mifer homo, qudndo benè uiuit,zy benè operdtur,uel potius benè uiuere,zy benè operdri p » bi uidetur,'m fe ipfo non 'm domino gloridri, zy fpem re lie uiuendi in fe ipfo ponere, ut fequdtureum mdlediôlS Hieremi£ dicentis: Mdledtèlus homo, quiffem hdbet in homine,zy prmdtcdritem brdchif ful,zy d domino difee ditcor eius. Ibidem» Proinde,chdripimi,pcut fttperioribut tepimonijs feri pturdrum probduimus fdnètârum,dd benè uiuendum,et re{tèd^dun,effeinhomineliberum uoluntdtis drbh trium, Pc etidm de grdtid dei, pne qud nihil boni d^e poffu)7Uis,qu£ put diuind tefiimonid uidedmus. Vi^ld-^ te 'mquit,etordte,ne 'mtretis 'm tentdtionem.Er^ unus quifq^ contrd fudm c^upifeentidm dimicdns,oret ne in» tret 'mtctdtionè,id ell,ne ptdb iüd db^rdilus et iüeèîus. N O dut mtrdt 'm tctdtionê,p uo^tdte bond u'mcdt cocu» pifcètidmmdld.Nectdmenfufpcitdrbitriuuoliitdtishu» Homo mdn£,nip à domino uiikrid conceddtur ordti ,ne 'mtret ne Ãn'e^Xr in tentdtioem. Quidueroeuidëtii(s,q deiofleitditurgrd â'»uoiunnrf tid,ubi quod ordtur ,dccipitur. Si enim dixijfet fdludtor nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* noPer:yi^ldte,ne mtretis 'm tentdtionem,ddmonuiffe td tummodo uideretur hominis uoluntdtem,cum uero dd» didit,zy ordte,oPendit deum ddiuudre,ne intretur in té tdtionem.Diéîumea libero drbitrio,Eili,nolidepcere d difcipUnddomini.Et dominus dicit :E^ rogiuiprote Petre,nedepcidtpdes tud.Homo er^ grdtid iuudtur,ne pne eduffd uoluntdti eius iubedtur, Cap.V.Eodem lib. Nlt;lt;m 'mter C£terd,qu£ Peld^o db Epifeopis oriêtis, hoceât |
DE INDVRAT. REPROBATE DAMNAT. MALO^ LÃTC ARBIT' ET MErI HOMINIS. XXXII
|
boe eft, (w proumdn pideftind /tnqudeH ciuitM Hie^ mâdw ft'cs nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;funt,^ boe obieâum dl illi,quod dicta dum meii. rc; gMlwm HeiÆfcIw^^^^«n rwfriw noftrdJjri.-QKod/ic eni^Tiio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eUdcdtholicd dodrinA ,et inimieugrdtie Chri AnmCuo fli,utniÃhocobieäum ÃbidnAthemAti:i:aJJ'et,ipfeinde ariAlhemAtiZdtus exifjet^ Cap. VI, TeÃimoni/i diuinis probatur grdtid dti, nonfecundu meritd noUrd ddri, qudndoquidetn non folum nullis boa nis,utrwmetidm multis gt;neritis,mdlis pr^cedentihus,uide mus ddtdm,et quotidie ddri uidemus. Sed pldnecum dd» td Ãitrit/mcipiunt effe etidm meritd noilrd bond, per ib KhSus^fuc tdmen.Ndw à fe illdÃdgt;trdxeritgt;cddit homo no erta rit.niiiiiuiz élus,fedprlt;ecipitdtusliberodrbitrio, Qudpropterquda PfSm'.iiï. caeperit homo hdbere meritd bond ,non debet Ãbi tria buere iüd,fed deo ,cuidicitur in pfdhw: Adiutor meus ea fh,nederelinquds me.üicendonederelinquds me,ojkna dit,quid à dereÃiÃusfiterit, nihil boni udlet ipfe p fe t7c. dâ¢, coto nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cap.VII. nïi dona Si tT^ dei douA funi bond meritd tud,non deus coro cpmbiiquot;?* fMt meritd tud tdnq meritd tud,fed tdnq dond fud. Ibidem, tidescnant nbsp;nbsp;^ip^icordidm confecutus fwm,dicit Apo/blus,ut pa donü dci cft «Jfbi ejfem. Hinc oÃendens etidm ipfdmfidem hdberi,ni Bphe. a. nbsp;nbsp;Æ1 deo miferdnte,non pojje,(^ effe donum dei,quod dper tiÃime docet,dicens: Grdtid fdluieflis perfidem, hoe non ex uobis,fed dei donum eft. Ibidem, Komines dutem non inteUi^ntes,quod dit ipfe Apoa K oma. à nbsp;polus: Arbitrdmur iu/bpedri hominê perpdem pne ope dVquot;i'ân^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fufficere hominifia eperaf,uaz dem,etidmÃmdlèuiudt,e^bondopdnonhdbedt.Ciupd â«⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dbpt,ut fentiret uds eleHionis ,qui cum dixiffet quoddm loco : InChriPo enim ïëfu neq^ circumeiÃo udlet alia quid,neqi pr(eputium,mox addidit,fed pdes,qult;e per di leëUonem operdturApfd eÃpdes,qult;e fideles deifeparat Iwobuz abimmundisdimoniibusei^c. Cap XV. Qttdre iubet deus à ipfe ddturus eÃiQuare dat à ho mo Ãäurus eft, nià quid ddt quod iubet,^^ adiuudt ut fîciat,cui iubeti Semper eft autem in nobis uoluntds li* berd, fed no eft femp bond ,Aut enim A iujHtid libera eR, qudndo feruitpeccato,^/tunc eà mala. Autd peccatoli herd eP,qudndo feruit iupiti£,O' tunc eÃ: bond. Gratia Per gratia deifemper eft bonA,cr per hanc pt ,ut Ãt homo bo del nlt;euoluntdtis,quipriusÃituoluntdtismal£. Per hanc niamp;quot;incez etidmpt,ut ipfdbonduoluntds,qu£ iam effe coepit,dUff pw augen,. cttur,Gr tdmmdgndpdt ,utpoÃit implere diuindmana^ ddta,qu£ uoluerit,cum ualde perpdeq^ uoluerit. Cap.XVI. Deus in ho nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;madatd ferudre à uolumus, fed mine facit, prgpdrdtur uoluntds i dogt;nino,ab illo petendam eà ,ut «Lm.*quot; *â'â^ tantum uelimus quantum fufpcitutuoledoÃeiamus. Cer tum eà nos ueüe cvm uolunius,fed äleÃcitut ueliinus bo |
num,de quo diäum eÃ,quod paulo ante pofui,quod prg pdratur uoluntasadomino,dequo diihimeÃ'.A domino greffus hominis diri^nturfetuiameiusuolet, de quo diâim eÃ, C)eus eÃqui operdtur in uobis,e^ ueüe, et operdri.Certum eà nospteere cumÃdmus ,fed iüe Ãcit utÃcidmus,pr£bendo uires e/pcdciÃimds uoluntati, qui dixit: Fdcidin ut in iuftificationibits meis ambuletis in ditid mea obferuetis,ej jdciatis. Cap.XVII. Q»ogt;udȔ deus ut uelimus operdturincipiens,qui uolentibus coopei-dtur perpeiens, propter quod ait Apo sinedco li ÃolustCertus fum, quoniam qui operatur in uobis opus °s7nhu «a* bonum,perpciet ufq^ in diem Chrià lefu. Vt er^ uelia icmus. mus Ãne nobis operatur,cum dutem uolumus,Cf Ãcuoa luinusutÃcidmus,nohifcum cooperdtur,tarnen Ãne illo uel opérante ut uelimus,uel coopérante cum Holumus,dd bondpietatis opera nihil ualemus Cfc, Cap-XX. Vnde dicitdominus ad lefumKaue, no poteruntà rofue.r lij ifrdhel fubÃÃre dÃcie inimicorum fuorum. duid Dommatur eà non poterunc fubÃÃrei CjUdre non fubÃÃbdiit per hoJ^ liberum arbitrium, fed pertimorem turbdtduoluntdte «nmum. Ã^ebdnt, nià quid deus dominatur Cf uoluntatibus homituim, CJâ quos unit, inÃrmidinemconuertitiras tusCfc. Cap.XXI. duis non iÃd iuditid diuina contremifcdt, quibus agt etidm deus in cordibus malorum homitium quica quiduult,reddens eis tarnen fecundumméritaeorum. Robodinplius Salomonis reffuitcoÃliumfalubre fenio rum, quod ei dederant, ne cum populo durèd^et,e3â uèrbis co£uorum fuorum potius dcquieuit,rejjgt;ondendo mindeiter, quibus leniter debuit, unde hoc nià propria uoluntateiSed hinedb eo recejferunt decem tribus Jfrda hei,Cf dlium regem ÃbiconÃtuerunt Hieroboamdct ira ti dei uoluntasperet,quod etidm foturum ejfe pr£dixea rdt.Cruid enm feripturd diciti Et non dudiuit rex plea bem,quonidm erat couerÃo d domino,utPatueret uerbu conueriiö fuum,quod locutits eà in manu Ahig Silonitg de Kiero dLmLnoeft bodmplio Fidbdth.Kempe ÃcÃihim eÃ, et illud per ho minis uoluntatem ,ut tarnen conuerÃo effet à domi» noCfc, Eodem Cap, 'His,CftdlibusteÃmenijs diuinorum eloquiorum, qu£ omnidcommemorarenimis longum eÃ,fdtisquan tum exiflimorndniÃflitur,operdri deum incordibus hominum ,dd mdinandas eorum uoluntates'quocunqf uoluerit,Ãue dd bona pro fua mifericordid,Ãuedd mdla pro meritis eorum:iuditio itdq; fuo aliquando aperto, aliquando occulm,femper autem iu[k. Tixum enim dea bet effe, et immobile m corde ueÃro,quid non eà iniqui tos apuddeum. Acperhocquando lentis in literis ueri itciiigcrede ' tdtisd deo feducihomines,dutobtundi,uelobdurdri cor eorum,nolitedubitareprgceÃiffe malamerita eorw, mdurare. r 3 utiu/le |
tgt;E PRAEDESr, PRAESCI. PROVID. ELECT. VOCAT. IVSTÃFPl. ET GRAT. DER
|
Ut iuHè ifid pdterentur,ne incurrdtis in iUud prouerbium Sdlomonis:InÃpientid uiri uioldt uids eius, deumdutem cdufdtur in cord£ fuo. Grdtid uero non fecundum merit td hominum ddttir, dlioqum grdtid idm non eH grdtid, quid idea grdtid uoedtur, quid grdtis ddtiir. Si dutem pot tens ell,fiue per dn^los,uel bonos,uel mdtos, Ãue quot cuq; dlio modo operdri, etidm in cordibus mdlorum pro meritis eorurn,quorum mdlitidm non ipfefoecit,feddut ori^ndliter trdlhi eH dbipfo Addm,dut creuit per prot pridm uoluntdtem. Cap. XXIII. - ^fto'iudi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Murduitper iufium iuditium Phdrdonem,er tio dciis nt^ ipfe Phdrdo per liberum drbitrium.Certi er^ eft:ote,qd Pharaone. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iudnis Idbor Rejkr,à in bono propoÃto proficit entes,perfeueretis ufq; in finem. Deus enim qui modo il Ãs,quos liberdt,non reddit fecundum operd eorum,tiinc reddet unicuiqi fecundum operd eius. Redddt omnino deus er mdld pro mdlis,quonidm iufius ell,er bond pro tnAlis,quonidm bonus eü ,er bond pro bonis, quonidm bonus cr iufius eH. Tdntitmmodo mald pro bonis non reddet,quonidm iniufins non eH. Reddeter^mdldpro mdlis,pcendm pro iniufiitid, er reddet bond pro mdlis, grdtidm pro iniufiitid, er reddet bond ,pbonis,grdtidm pro grdtid. De correptionc SC gratia. Cap.II, Vt decbâne JnteUigendd eH enim grdtid dei per iefivm Chrifium mâ a maio, domtnum nollrum,qiu fold homines iiberdntur d mdlo, bona,adco eT fine qud nuUum prorfus Ãue cogniando,Ãue uolent do er dmdndo,Ãue dgendo fdciunt bonum: tion folum ut monUrditte ipfd quid fiiciendum Ãt feittnt, uerumetit dm ut pr£fkinte ipfdfà cidnt cum dileHione quod feiunt. Hdnc quippe inffiirdtionem bon£uoluatis dtq^operis, ».Cor.jj pofeebdt Apofloluseis,quibusdicebdt: Ordmusdutdd deum,nequidfiicidtismdli,ntmutno5 probdtidppdredt nuis,fed ut uos,quod bonum ell,ficidtis. Quis hoc dudi feuerdnti£,non quo fieret ut perfeuerdret, fed Ãne quo dter noneui^let,dtq-fùtedturd dominodeo nobis effe, per liberumdrbitriumperfeuerdrenonpoffet.triuneue ut declinemus dnidlo,er fà cidinusbonuml Eodem Cap. Homines nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;itdq; fdlldnt,qui dicttnt,ut quid nobis pr£dit quomodo edt«r dtq^ pr£cipitur,ut declinemus 'd mdlo,ey fiadmus oif^duiS^' ^â^uumjà hoc nos non dgimus,fed id ueUe nbsp;nbsp;operdri de prsedciiini uf operdcur in nobis,fed potius intelligdt,à filij dei funt, Philip.^, ffiritu deifed^,utquodd^ndüell,d§int,ercume^t rint illi,à quo dguntur, utgrdtids d§int, d^ntur enim ut d^nt, non ut ipà nihild^nt: Et dd hoc eis ofkndit tur,quid d^e debedt,ut qudndo id dgunt Ãcut dgmdwm eli,idell cumdilelÃone erdeleétione iuftiti£ fuAuitdtê quAin dédit dominus, ut terrd eius ddret fruéhtm fuum, deeepiffe fe ^udeditt.Qudndo dutem non d^nt,Ãue om nino non fiiciendo,Ãue non ex chdritdte ficiendo ,orent, ut quod nondum hdbent, dccioidnt.Quid enim hdbebut, Corint, 4 quod non dccepturi funt,dut quid hdbent ,quod non dcce perunterc. |
Cap.IX. Adhuc enim ufq^ in finemfecuU multi uocdndicriu fHficdndifunt ,e:tr amen uerbdprxterititemporis po= âér^uUaó fuit, tjquot; de rebus etidm fiituris, tunq idm faeccrit deus, qult;eid}n,utfierent,ex £ternitdte di/fofuit. Ideodeillo ucnmntw. dicit cr Prophea pfdids. Qui foecitquæfuturdfunt. Quieunq^er^ in deiprouidentiÃimd diffioÃtioe prten fciti,pr£deftinAti,uocdti,iufiiÃcdti,gloriÃ,cdti funt,non dico etidm nondum renAti,fed etidm nondum ndti, idm filij dei funt,Ztr omnino perire non poffe. Siuerc umiut dd Chrilhim,quid itd ueniut,quomodo ipfe dicit, Omne quod ddt mihi pdter, dd me ueniet, nbsp;nbsp;eum qui uenit dd me,noneqcidmförds QTc, Cap.X. Quid uero per liberum drbitrium deum deferuit iuri fhim iuditium dei expertus eil Addm ,UtcummtdfM ftirpe,qult;e in iüo ddbuc poÃtd,mtd cum iüo peccduerdt, ddmnAretur.Quotquod enim exhdcflirpe grdtid deilirt berdntur,d ddmndtione utiq^ liberdntur,qud idm tenens tur obftrich,tmde etidm à nullus liberdretur ,iufium dei in cS nemo luftè repr£henderet. Quod erm pduei in compdrdtione pereuntium, in juo uero numero libe â fâö una rdnturnMlti,grdtidfit,grdtisÃt,grdti£d^nd£ funt, quid fit ne quis uelut de fuis meritis,extolldtur,fed omne ti. OS obftrMtur,Z3' quigloridtur, indïto glorietur CTc. ^lerc.?. Cap.Xir. Deus wg» eosfdcit per feuerdre in bono,qui fiicit bot nos,qui dutem eddunt er percunt, in prcedeftinAtorum natorü nult;* nume ro non füerunt c. Ibidem. SiAi don» dclin bonis Primo itdq} homini,qui m eo bono ,quo fùiflus fùerdt reéius,dcceperdtpojje non peccdre,poffe non mor i,po ft fe ipfum bonum non defer ere,ddtu/m ell ddiutorium per ro ftiiHis in regnuin dei pergratidt» dei pradeflinAtis, pnkaaü. no tdiitu tile läinmriivm perfiuerdtia ddtur ,fed tdlc ut eis perfeuerdntid ipjd donetur,non fblum ut fine ijio dort no perfeuerdntes effe non poÃint, uerumetidm ut per hoc donum non nià per feuer dntes (int.f^o folum enim dixit: Sine me nihil potellisfÃcere, uerumetidm dixit, t n /⢠1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iDidcm. No uosmcelc^ftis,jcd eggt; ckgi uos,^ pojtu uos ^uted t^,?:^âjru^m df)irdtis,zr fruilus uefler nunedt. Ibidem. TdntoMt quippeffiritufdnfb dccêditur uoluntds fdn Dens in r»n ihrum,ut ideo poÃintjC^uid ÃcuehntjideopcueUnt.qd deus operdtur ut utUnt. Cap*Xni. Eodem lib. illt;ecdehisloquor,lt;luipr£deftinAti funt inregtuim dei, quorum itdcertuse^ numerus, ut nee ddddtur eis »ors «rtus quifqult;un,necminudtur exeiStnondehis,quicumdnrs cftnumcni» tumeUffett |
DE INDVRAT. REPROBAT. DAMNAT. MALO. LIB. ARBIT. ET MER. HOMINIS. XXXIII
|
nuncùfJit^CT îocutus ejjèt,m«ltiplicdti funt fuper nunK-rumApfiauttm uocdtidicipolfunt^oiiiutm elelli,lt;iuiii non licundum propofitum uocdti. Certum uero cjjè nulp tnerii tlcâortim,jucji Mgendum ncq; minumdum,quA-uis loanmet âBuptijh, ligni/îc:et,ubi dicit,Ydcite erggt; dignum panitentilt;e jruôbon, nolite dicere dpud uop metipfofjpatrem hidiemus Abrdhdm.Pottns eil enim de ut de Upidibuf ijiis fufciare filiot Abrdhlt;e,M oftetiddt pc iflos ejjè dmputundotjfi nonfacerint fruiînm^t n3 dc^ fit numerus,qui promi/Juf eAAbrdhf. Ibidem poft pauca. Nuitâ fc Je f nudtitudine pdeliu/m, qiUmdiu i« hdc prxdcftini moralitdte uiuitur,m nüero pnedejUnAtoru fe eÃe pre* âmetedéba, fumdt,quid id occultiri oput eA m hoc loco^bi Ãc eduê* â ddeReldtio,utelidm perfdthane angelurtneextolkre^ 2.Corin.,i tur,antus collaphizuretur Apoflolus. Hinc Apoftolis f dicebdtur: Si mdnferitis in me, dicenteiUo ,qui illos uti^ feiebdt eÃe mdnfuros.Pt per Propheam:Si uolueritis,et dudieriùs m#,cM Ãiret ipfè ,in q'uibus operdretur cr uel* le.Et Ãimlid mula dicuntur:'Ndm propter huius utilia-tem fecreti, neÃrte quit extolldtur ,fed omîtes etidm,qui benc currunt, timednt, dim occultum eâ quo perue * niditt Cap.XIIILEodcm lib. CwM dutem homines per correptionem in uidm iuÃi* tie feu ueniunt feu reuertuntur,quis operdtur incordibus torumfdlutem,nià ille,qui quolibet pldntunte dtq^ rigd* te,isrquolibetmdgrisdtq; drbuÃulisoperdnte ddt in* crementum deus,cui uolentifdluum Ãcere, nullum homi num reÃÃit drbitriumiSicenim ueluelle,uel nolle,inuo lentis dut nolentis eR poteflute, ut diuindm uoluntdtem non impedidtfUec fuperet poteÃntem.De his enim,qui à âmÃicÃs nio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;UMlt,Ãcit ipfe que uult. Et quod feriptum d;« intdiigi eA,quöduult omiteshomines Ãluos Ãeri,nec amenom* kPaidl^' '* nes,Ãluifiut:Multisquidemodisintetli^poteÃ,ex qui bus in dlijs opufeulis nofiris dUquos commemorduimus, fed hic uiwm dicdmtltn diihöneA: Omnes homines uult fdluos fieri, ut inteUiguntur omnes predeÃinAti, lâuet.ft omne ffnus hominum in e'ts eA, Ãcut diilum eA Phdrifeis,'DecimAtisomne olus,ubinoneA intelligent dum,nià omne quodhdbebdnt iNeq^enimomneolus, quod erdt in toto terrdrum orbe ,decimdbdnt,fecundum i/htm locutionis modum diiAum eA, Ãcut er egj o)nm= ).Cortn.)o fgt;n^P^omnidpldceo, numquid enim,quihocdixit,pldt cebdt etid Om multisperfecutoribusfuis i Sedpldcebdt omni generi hominum,quod Chrifli congregtbdt ecclet Ãe,Ãueidm intus poÃtis,Ãue introducendis in edm.lSion eA iaq^ dubiandum uoluntuti dei,qui in coelo CT in ter rd omnid,quecunqi uoluit, fcecit, e::^ qui etidm illd,que fiittird funt,foecit ,humdnds uolunOtes non poffereÃfles re quo minusÃcidt ipfe quod uult,qudndoquidem etidm de ipÃs hominum uolunMibus,quod usilt cum uult ,Ãt at,Nià Ãrte,ut ex muAis dliqud commemorem, quM^ do deus uoluit SduU regnii ddrejte erdt in potefltte ià rdheliarumfubderefe mentor dm uiro,Ãuenonfubde* re,quod utiq^ in eorum poÃtum erdt HolHntdte,ut etidm deo udlerent reÃflere.Qui tdmen hoc nonfaecit ,n(à per ipforum hominum uoluntdtes, Ãne dubio hdbens humd* nor um cordium,quo pldceret inclinAndorum omnipo* tentiÃimdin potefh,tem.Sicenimferiptum eA:EtdimiÃt J» Sdinuëlpopulum,e3'dbijt unufquif^ in locum fuum, ei' Sdul dbijt in domum fitAm in Gdbdd, nbsp;nbsp;dbierunt po |
tentes,quorum teti^t deus cordd cum Sdulo. Et filij pe* ÃilentesdixerunKNumfdludbit noshici Etinhonord* uerunt eum,lt;:y' non obtulerunt ei munerd-Nunquid dli* quis diihirus eA,non iuirum ÃiÃe cum Sdul quemqeo* rum,quorum tetiigt cordd deus,ut irent cum illo,dut iÃe dliquempeÃilentium,quorum uthocÃceret,cordd noit teti^tl Lib.I.RcfracT-ationum, Cap.XXI. NuUius mortem deus querit, quod Ãc dccipiendum j^cummaT eA,quid homo ÃbidcquiÃuit mortem deferens deum,e:il' tem non f« dcquiric quinon recurritdd deum ,fecundimi quodferit flquot; puan eAjdeus mortem nonfoecit,fed etidm illud non mit Sap.) nus uerum eAiVitd ZX mors à domino deo eÃ, uitd feili cet à dorMnte,mors à uindicdnte. De ciuitate dei I ibro V, Cap.IX. Qudpropter O' uolumtdtes nofir £ tdntum udlent, qudntum deus eds itdlere uoluit dtq}pr£fciuit,Cl'ideo quicquid udlent, certiÃime udlent, O' quodÃ^hirie tea. funt ipfe omninoÃäure funt,quid udliturds dtq;fiiâ» rdS itte prefeiuit,cuius prefeietid Ãüi non poteft O'c. X. Vnde quicquid prêterfudm uolunfdtem pdtitur ho* mo,non debet tribuere humdnis, uel dn^licis,uel cuiufq credtiJ^iritus uoluntdtibus,fed eius potius, qui ddt pots ftitemuolentibus.No» erggt; proptered nihileAinno* ftrd uolMttdte,quid deus prefciuit,quid Ãturum eÃet 'm nofird uoluntdte,non enim qui hoc prefeiuit nihil pre* feiuit, Eorro à ille, qui prefeiuit, quid Ãturum effet 'm nofird uolumtdte, non utiq; nihil, fed dliquid prefeiuit, profiAo O' illo prefeiente efi dliquid in nofird uolutd* te. Quocired nuUo modo co^mur,dutretentdprefeid dei tollere uoluntdtis drbitrium ,dut retento uolumtdtis drbitrio,deum(quod nephds efi)negtre prefiiumÃtu* rorum,fedutrumqidmpleAimur tUtrumqifideliterOquot; uerdciterconfitemur.lUud ut bené creddmus, hocut be* né uiudmus. Kdle dutê uiuitur,à de deo non bené credi* tur.'Vnde dbÃt à nobis eius neutre prefiîdm,ut liberi eÃe uelimus,quo ddiuudnte fumus liberi uel erimus. Eroin* de non/rufirdfunt leffs,obiurgttiones, exhortdtiones, ldudes,O' uituperdtiones,quid O' ipfdsÃturdseÃipre feiuit, O' Udlent plurimum, qudntum eas udliturds eÃe prefeiuit. O' preces udlentdded tmpetrdndd,que/e r 5 prfcdnfifcwf |
DE PRAEDEST. PRAESCI. PROW). ELECT. VOCAT. IVSTIFFI. ET GRAT. DEL
|
precdittibiu conceffuruM effe pr£Ãiuit,ZT iuffApramid bonisÃths, ZSâ peccdtis fupplitid ,conlhtua funt. Neq; Homo non peccdt ho)no,quid deus ilium peccdturunteffè ideo pcccat pr£Ãiuit:lmö ideo non diibiatur ipfum peccdre cu pec* SspeccatZ cAt,quid ille,cuius pr£fcientidÃdi non poxSl, nonÃtu, nun prxf« nonÃrtunAm,nondliquiddliud,Ãdipfum peccdturum effe pr£fciuit,qui à nolit,omnino non peccdt,Ãd Ãpec» 'cdrenoluerit,etidm hocideprxÃiuit ZSâc. Lib.XI.Cap.XVII. Deus bene nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uAturdrum bouArum Optimuscredtor eÃ, tat bus hoxia mAldrum uoluntAtum tuÃiÃiinus ordtnAmr,ut cum mniumiiis. ill£utunturnAatrisboms,ipÃbeneutiniretidmHo luntdtibits nuüis.ltAqi faecitut didbolus,inÃitutione idius bonus,uoluntdX fuA mAlus,in inÃrioribus ordinAtus il» ludereturdb dn^lis eins,id eil,ut proÃnt tentdtiones ei» US fdnÃis,quibus eds obeffe deÃderdt. Pt quo nidm deus, cum eum conderet,Ãtur£ mAlignitdtis eins non erdtuti q; ignArus, ZSâ prxuidebdt qu£ bonA de ntdlo eius effet Pfiim. ,0} ipÃÃturus,proptered Pfdlmu;Ait:Drdco hic quemÃn xiÃi dd idudendum ei,ut in eo ipfo quod eum finxit,licet perftiAm bonitdcembonuân,idmperfuAm prxfcientidm frxpdrdffi intedi§itur,quomoJo ido uteretur ZSâ mdlo. Lib.XIIILCap. XI. Pcccato nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cunÃA pr£fciuit,zSâ ideo hominê quo» inoÃ-iä Ai qi peccdturum ignordre non potuit,fecundumid,quod powft ócT' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diffgt;ofuit,ciuitdtem fdnihim edm debemus turbarècöz Ajferere,nonÃcimdum idud,quod in noÃrdm cognitio» nein uel reli^onem peruenire non potuit, quid m dei di ffoÃtione noÃit.Non enim homo peccdto fuo,diuinu po tuit perturbdre conÃlium , qMà deum quod Ãutuerdt snutdrc compulerit,cum deus prxÃiendo utrunq; perue nerit,id eil,ZSâ honugt;,quem bonum creduit, quÃm rnulus effet futuruSiZSâ quid boni etidm Ãc de ido effet ipÃÃibt rus ZSâc. Eodem lib.Cap, XXVI. Ccrbim nil Veriitdmen omnipotentideo fumfno,dcfummè beno minibus de crcdtoriomniu/m rutturdrum, nouMdtum dutembond,^ oL?' t'um ddiutori dc remunerAtari, mdUrum dutem reliiÃari tarn. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ZSâ ddmnAmrijutrdrumq^ ordinAtari, non deficit utiq^ camp; Ãlium,quo certum numerum ciuiivm in fuA fdpiëtiA pr£» deÃnAtum,etidm ex ddinnAia fitere humdno fuxciuitd tis (mpleret,non eos idin meritis,quAndoquidem tvniuer fd tnaffd tdnq uitidtd rddiceddmnAtd ell,fedgrAtiddi» fcernens,ZSâ liberdtis non folum deÃipÃs, uerumetidm de non liberdtis,quid eis Idr^dtur, oÃendensi No enim debitd,Ãd grdtuitd bonitdte timcfe quifq^dgnofeit eru» tum mAlis,cum db eorum hominum confortio fit immu» nis,cum quibus idi iufld effet poenA camnwnis. Cur er^ Sion credret deus,quos pecedturos effe pr£fciuit,quddo» quidem in eis,ZSâ ex eis, ZSâ quid eorum culpd sneretur, ZSâ fuAgrdtidquid dostAretur,poffet oÃendere: Neefub ido credtore dc diÃoÃtore peruerfd inordinAtio delinquê tium refbtm peruerteret ordinem rerwn ZTc, |
E0demlib.C4p.XX VII. Pfoindepeccdtom.cr dn^li, zr hoies nihildgune; Pfitm.,,« quo impedidntur md^uA operddomini,e^quiÃtdmom Deus non «fî «ofiwtWto eius.Ci^onidin quiprouidenter dtqi om^ unumeni ' nipotenter fud cuiq; diîlribuit,non folum bonis,ttsrum^ maiis.ben« etidm mAUs,benc uti nouit.itd Ãihim eSi,ut nec deu dli-» quid frsurorum Idteret, nec pr^Ãiendo qucmq peecdre compelleret, ZX quid effet inter proprium cuiuÃj; pr^e» fumptionem, ZX[udm tuitionem, dngilicte ZSâ kuntAna rdtiondli credtur^ conÃquenti experientid demoArd^ ret.Quisenim nudedterederedutdicere,utneq;dnge^ lus,neqi hoy^w cddcret,in deipoteflAte noÃii/à .Sedhoc eorum poteffAtirndluit nonduUirre,dtq; itd ZSâ quAn^ turn mdli eorum fuperbid, ZSâ quAntum boni fuA ^dtia, uAleret oflcndere. Lib.XV.Cap.XXt. Vnde ex ipfd etidm compdrdtione uAforum iræ/up-s gt;nbsp;ndciuitdsdifcdt,qu£peregr!ttAtur interris,nonÃdere Difcantc(*gt; libertdte drbitrij fui ,Ãd fferet inuocdre nomen domini âuJaPs^s dci,quonidm ueluntds in nuturd, qu£ Ãthk esl bonA a fixere iibcr» torto deo,Ãd mutdbilis db inUTtutdbili, ex nihilo db eo q e^,ZSâ à bono potesi declinAre,ut Ãcidt mdlum, quod Ãt libero drbitrio,ZSâ à mulo ut Ãcidt bonum, quod non fit finediuinodrbitriQ, De verbis Apoftolijfermojr. Gurus eà bicÃrmo,quis poteà eumdudire t Durià jgfm.g ell,Ãdduris,ideil incredibilis,Ãd incredulis. Sedutdo ctret nos etidm ipfum credere,doni ejÃ,non meriti,Ãcut meriii. nbsp;nbsp;j inqüit: Dixi uobis,nemo ueriit dd me,nià cui ddtum fite^ rit .1 pdtre mco,ubi dutem hoc dominus dixerit ,Ãfupe» riord puAn^lij recoldinus,inu:meirMs eum dixijÃ: t^es mo uenit dd me,nià pdter,qui miÃt me,trdxerit eum. No dixit duxerit,Ãd trdxeriteum , iÃa, uiolentid cordi fit, non cdrtfi: Q^id er^ mirdris tCrede ZSâ uenis, dmd ZT trdheris. Ne Arbitrer iS ifittm dffierAmmoleflAmq;uio» lentidm,dulcis eüffuAuiS egt;i,ipÃd fuAuitdS te trdhit. No» ne ouis trdhitur cum efurientiherbd monÃrdturi Et pu (o,quiA non corpore impellitur,Ãd defiderio coüigttur. Sic ZSâ tu ueni dd ChriÃU:n,noli lon^ itinerd meditdrL Vbi credis,ibi uenis,dd idum enim,qui tdiiq^ eH, dntAndo uenitur,non nduigtndo zsâc. Eodem fermone. H4amp;fo inquii Uberum drbitrîum-.Qiii^ fep^rdbit? Si legis dili^nter ,inucni!s quenddindefiid qMddindbunddntid,qMmtd)neti dcceperdt excoüere fe cÅpifji, dominum dutem mifericordem,ut docerct burnt défai ab5lt; litdtem,quod crdt dbftidijjè,i!lum uero fubito inopem re mdPlfc,et miÃricordid, dei recorddtioe conÃjjltm dixif» Ã: Ega (ià j in ttbitnddnM mtd ,non mou^bor in icter* num CTc, |
|
DE INDVRAT. reprobat, DAMNAT. MALOR. Poft pauca ibidem, QMid er^fleidm ? Sequitur, Eedä omnes, qui co^^ flduns in eum,non in fe,fed in eam.Grdtid fdlui flfti ft mus,no ex nobis,feddeidonum efl. FortPdicdtis,Quid fibi uult,quod hoc fepe dicitilteru hoc,CT m tertio hoc, üdoâuiKs c:^propenunqudmloquitur,niflqudndo dicit,utindm iiberiarbp non flne cdufd dicdm. Sunt enim homines ingrdtigrd^ ti^ dei,multum tribuentes inopifducóe^ nAOire.Verum efl magnas drbitrij liberi uires homo, cam condcretur, dccepit, fed pecedndo dmiflt CTc. De verbis Apoftoli,Sermo.X VI. Roman. 8. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;l?^° â^bis,quis contrd nosiDetis pro nobis ut pricde/linAret nos,deus pro nobis,ut uocdret nos,de^ us pro nobis,ut iuftifledret nos,deus pro nobis,ut giori-fiedret nos,fl deus pro nobis,quis contrd nost pr^de/Ha nauit dnleq eflemus,uocduit cum duerfl effemus, iu/tifi^ uoe'enturquot;^â Citait cum pcccdtores efflmus, gloriflcduit cum mortn=^ iuii:fic£tur, leseffemus,fl deus pro nobis, quis contra nosipreede^ ' jlinatis a deo,uocdtis,iujhflcdtis,gloriflcdtis, qui uûlt dduerfdri,pdret fe,fl potefl bellare dduerfus deu ZXc. Sermo.CXXlIII.de tempore. Exempio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tnim homo flne deigrdtid poffit,timor beati »VtiiHionn ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ApoftoU cuidcnter oflendit, per folum enim libe^ n?m,ime ruw drbitrium,non dddito etiam dei ddiutorio,proi)ÃA ivJni poffe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;flprodno moriturum.Sed quid efl homoflne grlt;i Eraic.40. tiddei,niflquodfiiit Petrus,qudndo negiuit Chriflum, Ã}quot; nifl,quod dit Prophetdjomnis caro fanuin. Etideo bedtum Petrum pdululum dominus fubdeferuit,ut in il lo totum humanum ^nas poffet dgnofeere, nihil fe flne dei grdtid prdeudlere,c:^ut ecclefle reâorifiituro ignoâtâ feendi pecedntibus qu£ddm reguld poneretur ZTc. Sermo. CXCIL M anichtâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Lifcf rum flc coiifltenwr drbitrium, ut diedmus nos â¬rat,qiiidigt; deifcmptr indigere duxilio,cf am illos errdre,quicu pcccitmt'^ IAdnich£odicunt hominempcccdtam uiarenonpoffe, poffe'^quot;°'â lt;}gt;t^»^â^^t,quicum ïouinidno dflerunt hominem non joiiiniani poflê pcccdrc, Vtcrq; enim toliit drbitrij liberatem. error. Nosuero didmiif hominem femper CT peccdre CT non peccdre pojjè,»t nos libcri confitedmur effi drbitrij. Hlt;cc efl:fldes,diledijjimi, qudK in cdtholicd didicimw ecclelid,qudm^ femper tenuimtiSjZr terKmus,(j[udm ere dimus^ZT d nobis deinceps poffe tenerL Sermo. CCXXXIIL Kulti enim dicunt, C}â feire uolunt, ^udre ilium cdt dd fe dominus,e:^ tHum non uocdt,uni fubuenit, Gquot; uni non,hune dignum hdbct,G' iüum indignum, iftum honordt,iUum crucidt e:?â dflfli^t. Audi ohomo.Hunc dignum hdbet pro bonis operibus fuis, iUum hdbetin» dignum pro operibus fuis mdlis quid debitor eà domi^ nuSfC^reddet bonis bandies' mdlis mdld. De liera religione. Cap. xini. Cur dcu« ilkini uocec ahum non« |
LIB. ARBIT. ET MER. HOMINIS. XXXIIII Volunatrpeccdtur, Et quonidm peccari nondu= biam efl,nec hoc quidem dubiandum uideo,hdbcre dnb: mas liberum uolunatis drbitrium. Tales enim feruos b^°quot;ioiun fuos meliores effe deus iudieduit, fleiferuirentliberdli^ nbsp;nbsp;nbsp;pecca*. ter,quod nuUo modo fieri po/fetl, fl non uolunate, fed necefflateferuirent. Qjtoddutemhominid peruerfo dnffloperfudfumdicitur,etidmddhoc utic^ uolunate confenflt,ndm fl necejflate id faciffet,nuUo pecedti cri mineteneretur. In expofitionc Epiftole ad Romanos inchoata. Omnibies,inquit,quifunt Rome dileSlis dei,U0''- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;nbsp;* cdtis ftnilis. Etidm hie fignifieduit benigniatem dei po tius,qudm meritum iüorum,non enim dit, dili^ntibus deam,fed dileflis dei. Prior enim dilexit nos date om^ nidmeritd,utzy' nos eumdileHi diligereir.us, inde etilt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prior dj«dddidit uocdtis fanHis, Qudmq enim fibi, qui tri^ *bgit* budt,quoduocdnti obtempérât, nemo potefl fibi tribut ere,quod uocdtus ejl. Vocatis dutem fdnitis,non ia in^ teUi^ndum cfl,tdnqudm ideo uocdtifint, quia fdn£h e» rant,fed ideo fanih ejfetli,quid uocdti fum O'c, Ibidem, Jufluefler^ gratia dei,ZXgratia iufiitia, cum in to quoqi etidm panitenti£ meritum grdtid prlt;eceddt, p^'arifuzT quod neminem pecedti fuipaniteret, nifl admonitione pÅintttc.ni *,â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â J â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lialloua aj dhquduoeationisdei. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;memnone Inlibro.LXXXIII,Cluæftionum, Qiixftione. II. Omne quod fit,ei d quo fit,pdr ejfe non potefl, d^ tioquin iujhtid, qutc fud cuiq^ tribuere debet,de rebus du ferdtur neceflfe efl. Roininem er^ deus sum foecit, qudnqudin optimum facer it,non tdmen td facit,quod uoiumate erdt ipfe. lAelior dutem homo efl, qui uoluntamp;te, qudm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â qui neceflftntte bonus efl ,yoluntds igtur libera ^ndd qumcceff»-hoininifliit. Qiiæfti'onc» LXIIIL QUoddutem dominusinterroamp;t,dicens fVlicam loannfs na f n- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cl.- r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Prafdeftina pofuiflis ?aocdtionem no/trdm,queptmocculto,dr=^ ,io «ocatio fcitrör flgnifiedri. Precdeflindtio enim uocdtionis no^ flrte occula efl,cuiasfecreti fignam efl interrogttio do ) Cotint j j mini,qudfi nefcientis,cum ipfl nefcidmus,SicutdKitA'i-poflolus,utcognofcdm fleut 0'cognitusfum,uel quod ignordrefepeccdtoresdlio loco dominus oflendit, dices Quæftionc, LXVIir. Pdrum efl enim uelle,nifi deusmifereatur. Sd deus non miferetur , qui ad pdeem uoedt, nifl uoluntas precceflerit ,quid in terrd pdx hominibus bonæ uoluns tdtis. Et quonidm nec ueUe quifqudm potefl, nifl ad^ monitus C7uocdtusjiueintrinfcuf,ubiniillus homi^ F numuidetf |
|
de PRAEDEST. PRAESCIENT. PROVIDENT. nu uidccÃnc extrinfeais per ferinonein fondnte)n,(iut ^iiip. I. per dliqia ftgiM uiÃbtlid elficitur,utetidmipfumtteb ledeMopereturinnobii. Adi[ldmenitncxtidgt;n,lt;judin domnu! dicit 'm eudn^lio priepdrdt!im,nec ontnes, qui uoedu fulUyUemre uoluerut,neqi illi,qui uenerüt,uenire poUettt,mÃnocdrenair.l.tdq^neciüidebt-t fibi tribuere qui ucnerlit, quid uoedti uenerut,»ecilli quiuoluerunt uenire, debent dlteri tribuere,fed tuntum Ãbi, quoniîi ut uenirent,uocdti erdnt in liberd uoluiitite. Vocdüo er^ ante meritum,uoluntem operdtur,proplered crà quifs â q Ãbitribuit,quöduenidtuocdtu{, non Ãbi potefl tris buere,quôd uocdtiquot; eÃ. Q»,i dutem uoedtui no uenit,Ãs cutnonhdbuitmcritum premif ut uocdretur,Ãc inchos Pfaim 90 '^^''â^^â^^'gt;^Ã*PP^âlt;^Ã^^â*°lt;^^^â*^(ftnireneglexerit. Itt fr«A« duo illd,î/tifericordidin ZX iuditium cdnabo Bcn.-fith tibidoimde,ddmifericordtdmpertinet uocdtio,ddiudis Ãquot;gt;ypto*fa nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;perdnet bedtitudoeorum,quiuenerütuocdti,et fup ftiâi3ciiio plitium eorum,qui uenire noluerunt. NunquidergiU Piuuo'niï. tebdtPhdrdoncm,qudntumboniconfeeut^fuerint ter» r£ill£ per dduentumïofeph!llliuser^rei^fi£cog» nitio,uocdtio eiuiÃdt, utpopulum ïfrdèlinifericorditer trd{blin!,noneffetmgrdtiit. Quiddutem huicuocdti» oni obtemperdre noluit,fed exercuit crudelitdtein in eii quibui humdnitdi et mifericordid debebdtur,meruit px fidm ut indurdretur illi eor,cr aiMm cxcitatent nten» tispdteretur, ut lot CT tdntis,tdmqi mdnifellis dei û gnis non crederet,quo poffet eiui fupplitio, Ãue obdu» rdtionis,Ãueultiin£uiÃbilii fubmerÃonis erudiri popu luiycuius djfii^o)w,itl£ CT occult£ obtuÃonis, O' ntd» nifiã fubmerÃonii meritum Ãbi compdrdret.H£c du tem uocdtio,qu£ Ãue 'm Ãiigulif hominibut, Ãue in po» puliSydtq; in ipfo ^nere humdno per temporum opor» Hicrtmie.) tunitdxi operdatr,dlt£ OâproÃtndgordiitAtioniieÃ. Q»'» p.Thf2e^f4/£t»«tll«J,Izi«tero fdu^ficduite^crcu Miiach.p. reilibui pdtrii tui,uidi te. Et,ldcob dilexi, pfdu Romano 9 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;» n n Dcutro. autcmodio lubui ^amdtciumlu ndjecrentur Mathe aa ncccompr£hëdipoteÃ,niÃÃrtedbeii,quidiligent de» Bpiief. j uw ex toto corde, O' ex totd ditimd, 0 ex totd mente fudfOâ diligunt proximo: fuos tdnS feipfo:. Tdntde» nimchdritdte funddtiypoffunt idmfortdjje cum fdnllit compr£hendere,longtudinem,ldtitudinem,dltitudinem O' profiendum. lllud tdmen conflttntiffimdfide retinen» d'jm,iieq; quicqudm deum iniuÃeÃcere, neq^ uddm ef» fe ndturdm,qu£ non deo debedt id quod eÃ,quid deo de betur omne decuiyO'pulchritudo,et congruentid pdr» tium,qudin Ãpenitu: profecutMÃeri:,0'ufq;dd o» mue: reliquidt de rebut detrdxeris,remdnet nihil Oc. De animæ quantitate. Cap. XXXVI. (SjTjck de * nbsp;nbsp;Det« igtur fummui O uerut,leg muioldbili,et tn* corruptd,f(domne quod condidit,regt,fubijcit dnimit corput,dnimdmÃbi, O ÃcomnidÃÃ, ne^ muttons ELECT. VOCAT. IVSTIFICAT. ET GRAT. DET. |
âu edndem deferit,Ãue pxnd,Ãue premio.ldenim iu» dicduit effe pulcherrimum,ut effet quicquid eÃ,qu3mo» do eÃtO itd ndtur£ grddibut ordindretur,ut confide» rdntes uniuerÃtdtem nuüd offenderetex uUd pdrte de» Ãrmitdtjomni:^ dnim£ pxnd,Oâ omne premium con» Ãrret femper dliquid proportioni iuã, pulchritudinit diÃfoÃtioniq; rerum omnium. quot;Ddium eà enim dnime liberum drbitrium,quod qui tut^torijs rdtiocindtioni» btii ldbeÃiiilrecondntur,u/^ddeocxcifunt,utne iÃet ipfd quidem udnd dtq^ ftcrilegi proprid uoluntdte fe dit cere mtelli§mt,nec tdinen itd liberum drbitrium duime ddtum eÃyUt quodlibet eo maliens, uUdm pdrtem diuini ordinislegsq^perturbet, Qdtumeà enimd fdpientif» Ãmo dtq; muiÃijfmo totiut credtur£domino,fed iflu ut uidendd funt,uidere pducorum cÃ,neqi dd hoc quifq, nt à uerd religone Ãt tdoneus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' In argilmenfolibrorum de Iigt; hero arbitrio in fine. Cttw fnwi omnid bond dicerentur ex deo,id eÃ, O' mdgnd,O'medid. O' minimd, in inedijs quidem btinis inuenitur liberum uoluntdtis drbitrium, quid O male itlo utipoffumus,fed tdmen tdle eÃ,quod Ãne iHo retfé uiuerenequedmi(t,'Ãonutdutèufus eiut iam uirtut eÃ^ qu£ 'm mdgnis reperitur bonis,quibus malum uti nul» lut poteÃ. Et quid omnid bond,peut diâum eÃfOquot; mu» gild. O' media, O' minima ex deo funt, fequitur,ut ex deo fit O' bonut ufut liber £ uoluntdtis,qu£ uirtut eÃ, 0âmmdgnisnumerdturbonis,T)einde diélum qua miferidpeceätibusiuÃijfime 'mflictd liberet deigra exacte po-tid,quid Ãgt;ontehomo,ideà libero arbitrio,caderepotu» geic^ónquot;^*^ it,non etidin furgre. Adquam miferiam iuã dam» po»â*». nationis pertinet ignorantia O' difficultas, quam pdti» tur omnit homo,ab exordia natiuitatis fu£, nec ab iÃ9 malo liberatur quifq,nià dei gratia. De libro arbitrio.Libro.I. Cap. I. EVODIvs. Die mihi qu£fo te,utrum deut non Ãt duihrmali iAVGVST. Dicam,ÃplanumÃcer» de quo malo qu£rds. Duobut enim modi: appellare fo» lemut meduin,uno cum male quemq fxcijfe dicimut,A» lio,cum mali aliquid effe perpeffum. E V o D1V S. Deutrogi feirecupio. AV G V S T} V S .At Ãde» Aorem m» uw bonum effe noÃi uel credit,neq^ aliterÃs eÃ, maVt *' quot;°quot; nonÃeit. Rurfut Ãdeum iuÃim Ãtemur, nom O' hoc negire fdcrilegum eÃ^t bonis premia,itd fupplicid malistribuit,qu£ utiqifupplitia,patientibut mala funt. Qu^amobremÃnemoiniuÃe p£nds luit,quod neceffe eà creddmut,qudndoquidem diuina prouidentia hoc u» niuerfum regi credimus, itlius priini generis malorimt «mKo inodo,huius autem fecundi du^r eà deuf. Libro III. Cap.lir. AVGVSTl» |
AVGVSTINVS,VoluntASi^turnoÃrd nec Izibcrum uoluntdx effet,nià effet in noÃrd poteÃnte. Porró quid, aiî(°;Hd'*iS nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;potejldte,liberd eà nobis, non enim eà nobis libe^
cvM. nbsp;nbsp;nbsp;rum,quod in poteÃite non hdbemus,dut poteà non effe
quod hdbemuf.Jafit,ut deum non nc^mus effe pne fcium omnium ffturorum, nbsp;nbsp;nos amen uelimits quod
uolumus. Cum enimfit pr£fiius uoluntutis noÃne^u^ iuseÃpr£Ãiusipfderit, Voluntdser^erit,quiduo^ lunaiiseÃprieÃius.Noni^turper eius pr£fi:ientidm mihipoteÃa.s ddimiiur,qu£propteredmihiccrtior ddc^ â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rit,quid Ole cuius pr£Ãientid non fiïlitur,dffuturdm mi
hieffeprfÃit. EVODïVS, E.cceidmnonne^itu neceffe effe fieri,qu£cunq; pr£fiiuit deus,cr ita, eu ptc^ cdtd noÃrd pr£Ãire, ut mdnedt tdinen nobis uoluntds liberd,itqi in noÃrd pofitd poteÃdte.
Eodem libro.CapIlII.
E V O DIV S.Nondum uideo quomodo pbi non dduerfentur h£c duo,pr£Ãientid dei de peccdtis nofiris, CTnoÃritmin peccdndo liberum drbitrium. j^dmCf iuffim deum neceffe eà ÃtcdnMr,et pr£Ãium. Sed Ãb re ueüem,qud iuÃtid punidt peccätd, qu£ neceffe eà fi^ eri,dut qiiomoio no à t neceffe fieri,qu£ Ãiturd effe pr£ De præfci, Ãiuit,dut quomodo non credtori deputdndum effquia entiidei, quidmeiuscredturdÃerineceffeeÃ, AVGTSTIf N V S. V/jJe tibi uidetur dduerfum effe liberum urbi^ trium noÃrum pr£Ãienti£ dei,quid pr£Ãientid eÃ, dii quid dei pr£Ãientid eÃiEVOD IV s-Quid dei po^ tins. AV GV ST IJüV nbsp;dtfid o-g), ft tu pr£Ãb
res peccdtur t dlicue,r,cn eÃttneceffe, utpeccdret i E V O DIV S. tino neceffe effet ut peccdret,non enim éditer effet pr£Ãientid med,nifi certd pr£Ãirem. A V * GVSTINVS. Nonigfurtjquot;««dezpræfiientideÃ, neceffe eÃfieri qu£ pr£Ãierit, fed tdntummodo quid pr£Ãiötid eÃ,qu£ fi no certd pr£noÃit,utiq; nuüd eÃ, E V O DIV S. Conlentio,Ãd quorfum iÃx^ AV^^ G V S TIN V S.QHW nifiÃüor,non continuo tu pec-cdrecog:res,quë peccdturumeffepr£fcires. tiec^ipfd pr£Ãientid tud pecedre eum co^ret, qudmuis fine duââ bio peccdturus effet,non enim dlitrr id Ãturü effepr£-gt;' feires, Sicutitdq^nonfibi dduerfdnturh£c duo ,ut tu pr£Ãientidtud noueris,quoddliusfuduoluntdteÃdu» rus eÃ, IW deus neminem dd peccdndum cogens,pr£ub det tdmen eos,qui proprid uoluntdte peccdbunt.Cur er^ non iudicetiuÃis,qu£ fieri non co^tpr£Ãius i Sif^ cut enim memorid tud non co^sfiiibi effe, qu£ pr£te!f fierunttfic deus pr£Ãientid fud non co^t Ãciendd,qu£ fiiturd funt. Etficut tu qu£ddm, qu£ foeeiÃi, memb niÃi,nec tdmen,qu£ mcminiÃi,omnid fiaeiÃi, itd deus Deas mi- owntd,^Kor«»i ipà dudhr eÃ,pr£Ãit, nec tdmen om^ lorum iuftâ nium,qu£pr£Ãit, ipà duiloreÃ, Quorumdutem non eà malus dùéhir, iuÃis eà ultor, dinc er^ idm inteUi^,qud iuÃitid deus pecedtd punidt, quid qu£ nouit,fiiturd non freit, Ndm fi proptered non debet re^
DE INDVRAT. REPROBAT. DAMNAT. MALOR. LIB. ARBIT. ET MER. HOMINIS. XXXV tribuere fiipplidum peccdntibus, quid pr£uidet peccd^ turos,nec redéfreientibus debet premid retribuere, quid ey rede fisätros nihilomintis pr£uidet. Imo uero frtedmur CT dd pr£Ãientidm eius pertinere,ne quid eti Idtedt futur or um, CT dd iuÃitidm,utpeccdtum quid uo luntdtecomittitur,itdiuditideius impunénon fidt,fis cut pr£Ãientid non cogitur fieri.
Cap. V.
AVGVSTINVS. QUApropter nonte idm mouedt,qnód uituperdnmr dnim£ peccdtrices,ut dieds in corde tuo,nKlius fiuiffe,fi non effentiin fui enim co^ pdrdtioneuituperdntur,dum co^tdtur qudles effent, fi peccdre noluiffent. InÃitutor tdmen edrum,deus pr£i-cldriffimè pro humandfrcultdte Iduddndus eÃ, non Ã:^ nubcnc tat Ium quonidm peccdntes eds iuÃe ordina,t,fed quid tdles inÃituit,utetidm peccdtisÃrdiddt£, nuHo modo lucis corporalis dignitate fuperentur,de qua tarnen iure lau^ datur.ïïludquoq- moneocdueas,ne fortenondicds qub dem melius fiiiffe,ut non effent fed dicas aliter fieri eas debuiffe. Quicqtiidenimtibi uerd ratione melius oc=^ currerit,Ãidsfoeciffedeum,tdnq bonorum omnium con ditorein CTc,
Medifationum aîtero Libro.
Cap. VII.
Tt tu quoq- fi cogtare cceperis,ö anima med,quot, et qudles in compdratione tui abiedi funt,qui hatte qu£ tüi data eÃ,grdtidin confequi non potueruntiCerte au diÃi ab initio ufq; ad hdne diem,qu(gt;d mult£^nerd^ Offenes*' tiones pertrdnfieru nt,qu£ omnes fine cognitione dei, prxtcricx CT precio fu£ redemptionis in interitum fempiternum dildpfe funt,omnibus iÃisredemptortuuste pr£tulit, Ja.
tibihanegratiam lar^tus cÃ,quam nullus eo^ rum percipere meruit,ut fold pr£ omnibus illis dffum^^ ptdes,CTqudrehoc intefrlt;dumfit,nullumpr£ter fo^ Idm fdludtoris tui charitdtem inuemre poteris caufam, Ele^t ergo,cT pr£ele^t te ffonfus tuus,dmdtor tuus, deus tuus,redemptor tuus. Ele^.t te in omnibus,CT dd* fumpfitteex oinnibus,CTdmduittein omnibus,nomi== ne fuo uocduit te,ut memoriale eius femper effet dpud te uoluit teparticipem effe in nomine, pdrticipê mnomi* nis ueritdte,qiionidm unxit te tllo,quoCT ipfe unóhis e* rdt oleo l£tici£,ut ab undo fis tiniîus,quia a Chriflo di-» citur ChriÃidHUS CTc.
Soliloquioriim.Cap.XlIII.
Tdteorquidem,quidqicquidfrcio,CTqu£cunq}fii,* Deâj p«, cio,ante temcio,etiUudduicquideÃquodficio,melios Pâ«â®
â s â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ipcftot cot
tuutdesquamegoquiÃcio.Quicquidenimfemper o= dium. peror/« pariter femper prafens afÃÃis, utpote perpe* ttius inffedor omnium eoQtdtionum,intentionum, de* lèdationum,CT omnium operationum mearum. Domi* ne ante te eà femp omne defiderium meum,dnte te tota cOgitdtio mea.
Cap.XV. Eodem libro»
NitnjKt
be PRAEDEST» PRAESCI. provid. elect. VOCAT. IVSTIFFI. et GRAT. DEI,
|
Ndw ut dixi,domme credebam me ^liquid fire ex nWiExiftuTtAbd me fufficerep me,neepcipiebd, t^uonii tu re^bdf me,donec aliquiintulwm te elougi^id me,^^ cecidi flut'm in me,^^quot; utdi,ÃT cognoui,cluoniM tu re^ miïir'ftVe^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;furrexi, fiirgere autc fidtex te, Apui/U mihi oculo! lux,Ct'exciajh,e^ iHu^ 1^1),'. miniiliime,zruidi,ciuoni.-i!ntentutio eH hominis uia fupe)â terrdm,cr quod gloriiiri non uxlcut unte te om^ nis cdro,ncciuflificMr omnis uiuens,ciuonium ft quid boni efl purui ud mAgni,donum tuum eft, ZSquot; noftrum nonmftnulumeft, Vndeiÿtur gloriibitur omnis ro {Njtnquid de malof Hiec non eftgloriu, fed mi^ feriu ZTc. Cap. XXIIir. Mitgna eft nudtitudo miferiurum medrum mccum, Rom». 7. yjJJj qtdppe mihi ddidcet,perÃcere dutem non inuenio. Vette quod bonumeftno poffum,rtifi tu uelis,nec quod uolopoffum, niÃtud potenttd me confirtet, c:}â quod poffurii,iliqudndo noio,nif tud uoluntasfiat fieut in cÅ to cr interrd,Etquod uolo zy poffivm,ignoro,nip tud ftpientidmeittuftret,Etp etiam fcidmquindoq;uolens Ihroiunti. lt;}u^ndoqi u!ilens,imperfèib}i CZ umua trunfit ftpien-^ te del omnia med, nip ddiutict uera fipientid tud. Jn tud uolunta *â ** * '* te cundcnfunt poptdtCr nonéft qui poffit refifkre uo^ luntdtitu£,domine uniuerforum ZS'c. Cap, XXV, ricebdindîiqudndojtoefiicidm ,ittud perfteidm, nee hoe,nee ittudÃeiebdm,dderdt uoluntds,non erdtÃ~ cultds,dderdt fdcultdSinon dderdtuoluntds,quonidmde meis uiribus eonpdebdm, Nunedutem eonptebor tibi domine deus meus,pdtercceli ZJquot; terrlt;e,quid non inftr^ ) Rcgiim,». t:it:udinefud robordbitur uir, utglorietur dnte te ftnltd CrciTi 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Uon enim eft hominis uelle mims aâ dco quod poffit,dut poffe quod uelit,uelfcire quod uelit Ztr diriguntur. poffit,fedpotius 4 tegreffus hominis diriguntur,dlo3 rum,inqudm,qui nonlt;ife,fed 4 te diri^ eonfitentur, Cap. xxviir. Ezcch. Ji. Qjios iÿtur tibi ele^fti de midtis in templum fdnllumtuum,ipfos mundds,effundens fupereos d^ Pfaim. 40. qu^,fi^,ni^jâ^^âoj.u,ânomindnumerum^ tu nofti, qui folus numerus multitudinemfkttdrum,zyomnibus Nota nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nomind uoeds, quie etium feript£ funt in libro uit£, fundüTimä' qui uequdq perire polfunt,quibus omnid cooperuntur 'm bonum,etidm ipft peecdtd- Cum enim eddunt, «0« Pfaim. j}. cottiduntur ,quid tu fupponis munum tuam, cuftodi^ ens omnid offd eorum,utunum ex eis noneonterdtur. Attdmen morspeccdtorumpefjimd,ittorum in^udm, quos dntequd Ãeeres coelum ZT terrdin, feeundu dbyà fum multdm iuditiorum tuorum oeeultorum ,femper *utem iuftorum, pnefeiuifti dd mortem teterndm, quo* rumdinumerdtionominum ZT meritorum prduorum dpud teeft,qui numerum dren^ mdris dinumerdpi, ZTdimenfus es profundum dbyffi, quos rcliquipi in im* nwnditiis fuis,quibus omnid eooperuntur innulum, Nota hör* ⢠r â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r* /â tcndiuii» |
CT (p/4 etidm ordtio ueräturmpecedtwm, utft etidmuf* q; ddeoelos ddfcenderint,ZT edputeorumnubes tetiff* j, rit,ZT inter fyderd eoeli eottoeduerint nidum fuum,qudp fterquilinium in fine perdentur. De fide ad Petrum.XXV, Eirmiffimétene,ZTnuttdtenusdubites,primos'ho* Primoj h» minesdd eft,Addm ZT mulicrem eins, bonos ZT reitos, ZT pne peeedto credtos effe eum libero drbitrio,quo pof hbïo Trbiz fent,p uettentjhumili ZT bone, uolutdte feruire dtq^ obe* dire,quodrbitrio etidm poffcnt,p uettent,proprid uolun tute peccdre,tofqj non neeeffiate,fedproprid ucluntdte peccdffe,ittoqj peeedto pe in deteritts mutdtdm humdnd nd,turdm,ut nonfolum inipps prinüshominibitsper pecedtummorsobäneretregnum,fed etidm in omnes Rom^no-f homines trdnpret,peccdtimortifq; dominium. Cap. XXXI. Eirmiffime tene, ZTnuttdtenus dubites,neminem Neminem hie poffe hominum peenitentidm d^re,nip quem deus il poffe hic plt; /«jMtnAuerff, ZT grdtuia, fud miferdUone conuerterit.A* quot;gX7.'nü? poftolus enim dieit,Ne forte det Ulis deus paenitentid dd nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4'«* cognofeenddm ueritdtem t ZT reppifednt 4 didboli I4* Timo.» '3«eiï ZTc, C3pgt; XXXII. Virmiffimé tene,ZT nuUdtenus dubites,poffe qui* dem hominem,quem nee ignordntid literdrum, nee dli* qudprohibesimbecillitds,uel dduerptds,uerbd fdnillt;e leigs ZT Eudngeiij puele^re,pue ex ore euiusq pr£* n« dmini» diedtorisAudirCiSed diuinismdnddtisobedire neminem mine poffX poffe,nip quem deus grdtid fud pr£uenerit,ut quod du* diteorporejeorde etid pereipidt,et deceptd diuinitusbo i-Corint j. nd uoluntide dtqj uirtute ,mdnddtddei Ãeere uelit ZT poffit,tlt;teqi enim qui pldntdt eft dliquid,neq; qui ri^t, Rhiiippc.» fed qui incremeittum ddt deus,qui etiam operdtur 'm no bis ZT uette,ZT perfieere,pro bond uoluntdte, Cap.-XXXIIIU Virmifftme tene,ZT nuttdteuus dubites, trinitdtem ^nte rxc» deum 'meommutibilem reru omnium dtqj opcrumjtdin fuorum qudm humdnorum, eertiffmum cognitorem , am largitd dnte omnid f£culdfcire,quibus effet per pdem grdtidm ldr^turus,pnequd nemo poteft ex initio mundi ufq^ in finem à redtu tdpeccdtiori^ndlis qudm d£îudlis,ab nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;g folui.Quosenimdeus prlt;efeiuit,ZTpriedefHnduit, eo» formes fieri imdgtiis filij fui ZTe. Cap. XXXV, Eirmiffimè tene, ZT nuUdtenus dubites, omnes, quos udfd mifericordice grdtuin bonitute deus facit dnte conftif |
DE INDVRAT. REPROBAT, DAMNAT. MALOR. LIB. ARBIT. ET MER. HOMIMIS. XXXVI
|
dntt con/titutionem mtindi » in ddoptionem filiorum ' dei,priedefiitutot à deo,nelt;j} perire poÃe dliquem eoru. De immu tabili del prædcftina (tone. ^«01 dein pr^de/finMit ad regnum calorum,nec (jui^ q eorum,qt(O{ non prxdefhnAuit^duiüm uUapoffi ni tione filudri. Prdrde/hnatio eniin illd, gratuite dondti^ Ephefios.) oniseÃpriiepdrdtio,qitdnos,ApoÃolM dit, priede/lind* tot 'm ddoptioncmfiliorum dei,per lëfum ChriÃum in ipftvm. De Ecclefiafticis dogmatibus. Libertiti drbitrij fui comiffut eft homo fdtà n in pri . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;md conditionele fdludui^ldnüd mentit dnnitrnte etiM Genc. î. prlt;ecepâcu/hdid perfeuerdret,à ueüet in eoquod md tids eft pernidnere.Poftq uero feduëHoneferpentis per Eudm cecidit,ndtur(e bonum perdidit, pdriter et u igo^ riarbitnHâ WKdrÃgt;iïr^,KO« txmenekdlonem,nenoiieffetfuum uei dci elfe duôdeuiaretpeccdtum,nec merito indulgp-etur ouôd catiir. non drbitrio diluijfet.Kdnet laq; dcquirenddm fdluton drbitrij liberas,id eft,rdtiondlit uqluntds, fed ddnto^ nente prius deo,^^ inuianie dd fdlutem^t uel eligAt,uel fequdtur,uel dgnt occdftoiie fdlutii, hoc eft, inftirdtione dei. Vt dutem confequdturquod eliÿt,uel quod ftqnitur uel quod occdÃone dtgtdei tffe libéré confttemur: litb tium erg) fdlutit noftrie,deo miferdnte,hdbemui, «t dc== quiefcemitt fdhitiftræ 'mft)irdtioni,noftrie poteftitit eft, Vt ddipifcdmur quad dequiefeendo ddmonitioni cupi^ mM,diuini eft munerif: Vt nonldbdmurin ddepto fd^ lutis miuiere^foUicitudinit noftr£ eft,et cxleftit pdriter . ddiutorij : Vt Idbdmur, poteftntis noftr^ eft ignd^ uilt;e,nonnimenddobtinenddmÃne illo, qui queerentes freit inuemre,qui pulfdntibia dperitjqiiipetentibut do-ndt. Sicuterg) initiumfdlutii noftr.â¬,deo miferdnte,^^ inffirdnte , hdbere nos crediiniis ,Itd drbitriwm nd^ turlt;e noftrafequdx eft diuine 'mft)irdtionis,liberè con^ fitemur. Igtur ut non Idbdumr d bono,uel ndture, uel nKriti,follicitudinis noftr£ eft,escaleftis pdriter ddius tûr'ij,ut Icdidmur poteftdtit noftr£ Cf ignMi£ amp;c. nâ¢..â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Ibidem xxni. fe ipfum bo nbsp;nbsp;Nf Wirt«« ejje per femetipfum bonivm ,nift lue pdr^ ticipdtionem fui donduerit,qui foluseft bonus, Cap.XXlI. Eodem Libro. Omncj 'ho Eirmiffime credendum eft, 'm pr£Udricdtione A» mines in onjrteî bow/rtc; ndturdlem poftibilitutemZJâ innocen tion'e^dx tidmperdidiffe,^^ neminem de profrndo ilHusruiiue pXinhtie pteliherwn drbitriumpojfeconfurgere,nifieumgrd^ tem amifc' tid dei miferdntis erexerit,Liberum enim drbitriitm ik le perpejfus, dum fuis 'mconfultius utitur bonis ,cdiâ dens 'm pr£Udricdtionis profiindd, demer fus eft,Et ni hil quemddmodivm ex inde fur^e poffet,muenit,fudq-âm£ternivmlibertdte deceptus , Kuius ruinæ Idtui/fet opprejfus,nifteumpoft Chrifti pro fud grdtid'rele» udjjitdduentut,quipernon£ reÿiKrdtionii pitrificdâi ' quid per ipfnnfno^i(rcuelatHr,(tdperitnr'mteBigrntia |
tionemomnepr£teritumuitiiim fui bdptifmdtit Idud^ cropurgtuit. Cap. XXiriL 1JemineetidinbdptifmAtisgrdtidrenoudtum,ido* Ad} fupcx neumeffe ddfuperdnddsdidboli'mpdidi,cr dduincen^ bol^ViifiX dds cdrnisconcupifcentids,nià per quotididnum ddiu i-toriumdei perfeuerdntidmbon£ conuerjdtionis dcce^ fip« adiutoriwia Cap. XXV. . Quod nemo,nifi per Chriftum,liberobenè ututur drhitrio,idein mdgfkr 'm epiftold ddlAileuentdnti/m co« cilium ddtd pr£dicdt,dicens,dduerte tdndem è prduiffi^ md um mentium doélrind, quod printum hominem itd libertds ipfd decepitjttdumindulgentiutfreniseiusu^ Chrfftt ad. titur,in pr£udricdtione prafumptionis concideret.t^ec exhdcpotuit erui,nifl ei prouidentid re^nerdtionit num repi* ftutum priftin£ libertdtis Chrifti domiiii refrrmdffet dduentuf. Cap. XXVI. Qu^lgt;dDmnidftiidid,Gromnidoperadcmeritdfdn ébrum,dd dei^oridm Idudem^ refèrêdd Ãnt,quid ne^^ lt;âgt;» ⢠wo dliutide ei pldeedt,nià ex eo,quôd ipfe donduerit. In aowm. fél qudtn nos fententidm dirigit bedt£recorddtionis Pdp£ Zozomi reguldris duëloritds,cum fcribensdd totius or bis Epifeopos^it. Nosdutem inftméiHdei,omnidenint bond dd duéhrem fuum,refrrendd funt, unde ndfeutur, ddfrdtrumet coepifeoporum noftrorum confeientidnt uniuerfrretulimus. Ibidem. ïdeo utiq^ quid pr£pdrdtur uoluntds d domino: Et Vt boni ». Mbonidliquidd^nt,pdternis injfirdtionibiis fuorim p7â?eulââ ipfe tdngdt eorddfiliorum.Quotquot enim ffiritu dei d^ntur,hiftlijdeifunt,utnecnoftrum deejje fentid- tuVâquot;®'**'* mus drbitnum,amp;in bonis quibus^ uoluntdtis humd^ RomânoS n£Ãngulismotibus,migisillii{s udlere non dubitemitt duxilium. C^p, XXVII.Eodemlibro. Itd deus^ 'm cordibus hominum, dtq^ in ipfo libefO operdtur drbitrio,ut fdti^ cogitdtio,pium conflium, omnisci; motus bon£uoluntdtis ex deo Ãt,quid per ilium dUquid boni poffumus,fine quo nihil poffumiis. Cap. xxvnr. Quicunc^dixeritgrdtidm dei,qud iuftiftcdmuf per lëfum Chrijtum dominum noftrum,ddfoldmremif non foium fonem pecedtorum udlere,qu£ idm commilfdfunt,non tors'^â'uaicquot;« etidm dd ddiutorium grdtùe ut non committdntur,dnd^ remitrionî « Ægt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pcccRtorir thenMpto nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ucfumctiâ Cap. XXIX. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nctampliu* 'uapz. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pc«e«ur. Quifquisdixeritgrdtidmdei per lefum Chriftum propter hoctdntum nosddiuudre dd nonpeccdndumt |
|
DE PRAEdEST. PRAESCtENT. PROVIDENT, ^ïïiar/ut nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fcUmiK quid appetcre, cr quid uiare en.qix îï- debedmiM^uon Mtnn per ilbm nobis prteÃnri,ut quod nönimus^f. Ãeii^'tdum cog;wuimtis,etidm Ã^erc dili^tniis,dtqi ud» tiamdiiigax kumus^tiAthemApt CXc. Cap. LL In o)»nt opere bono non nos indpimus, pofltd. per dci inifcricordiuin udiundinur, fed ipfe nullis prfce d/m'^cffc'a nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;l^eiis meritiSjZJ' fidem, CT dmorem fui, prius lico daram in/firdt,ut et bdptifnü Ãcrutneiiti fidclitcr rcquiriimus, â nbsp;nbsp;quot;nbsp;G'poftbdptifinum cum ipÃuSAdiutorio,ed.,qux (ibi Luce a nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pldcitA,iinplere poÃimits. Vnde mAniÃjhfftme cre^ dendum.eÃ,quodetiüiusldtronis,quemdomiiius ddpd. A(to,)o. rddifipatriMtreuocMit,Cornelij centurioniSjdd quern dn^lusdominimiffus eÃtZdehjeiq;, qui ipfumdomi^^ Vuee, I y. num fufeipere 7ncruit,illd tint ddjnirdbilisÃdes nonÃt» ér it denAturd,fed diuime grdti.e Idr^MedoMtd. Cap. LVI- Niiiium, ni Nf/tîtH« credimus dd fdlutein,ni(i deo tnuitdnte,ue tante.à dfà / nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inuitdtum fdlutcm fudm,mà deo duxilidn^ lutein ucnix (e, operdri, thulium nià ordutem duxilium promereri. i^uâdumdeiuoluntdttperire,fedperfe ipfum pro ele^ flione drbitrq,»e m^nuiatis libertdt dtq; potrflds, fa mel hominidttribua,dd feruilemcogdturneceffitdtein. Cap. LVIJ. Mdf««» Kc/ ntdlii id non eà a dfo credtd,fed à di« d^o^non dl itlgt;oïoi««fjitó,q«icrip/êfcortiw d deocredtus eÃ,fed crcata/cd a quù Ubero drbitrio utpote rdtiondlii credturd it deo utma,*^ nbsp;nbsp;duerfus miÃ'us eÃ, exco^tdndi dcceperdt Ãcultdtem, feientidm boni uertit dd mAlum,^^ multd co^tdndoÃ^ dus eà inuentor mdlijCZ quod in fe perdiderdt ,inuidit in dlijs,nec contentus folus perire/udflt dlijs, ut quieà fetfu£ mdlitid inuentor,Ãeret CX dliorumdudor, O' ex eo,mdlum uel mdlitid percurrit in csttrui rdtiondles credturds O'c. Decantico nouo. Cap. Vlir. liberum drbitrium non ddiutu, ad malum jjt ipCo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;demotiÃrdtwm eÃ. Ad nudtm fuff'icitÃ^. bonum no. bi,dd bonum non,nijj ddiuuetur d deo. Frimus enim ib le homo dccepit liberum drbitriumreiium, Opofuit Ecekfia.,; deusdnteeum,ficutÃripturddicit,]gnem etdqudm,dd quod uolueris,inquit,porrige indnum tudm. Ele^t ig^ nem,reliquitdqudm,uideteiuÃumiudicem. Quod f« le^t homo,liber dccepit, mdlum uoluit, hoc illu fecutum tÃ.VidcterurfumilluiuÃü iudicem,mifericordidm cientem : Cumenim uideret quod homo Ãirpemfudin totdm,mdlé ufus Ubero uohintdtis drbitrio,in fe tdnq in rddice ddmttAffet,ipfe non rogitus de coelo defcendit,Oâ humdnum g:nus,fuperbid pereunte, fud humilitdte fd^ nAuit,errdntes perduxit dd uidm,peregrinos perdudt ddpdtridm. Non erm glorietur humduA nuturddefe, fed in eo gtorietur,qui fcecit fe. De patienn'a.Cap.XX. Fidncdutem elefEonem non prxeedentium in bo* Roman.),, njj ofcri6«i mcritorum , fed eleÃionem sgt;â(itye de |
ELECT. VOCAT. IVSTIFICAT. ET GRAT. DET. monÃrdtis ApoÃolus,pc inquit, Et in hoc tempore reliquite pereleà ionemgrdtixfdluiefiéhe fuitt,fi du^ '° temgrdtid,idmnonexoperibus,dlioquim grdtid idm non eà grdtid,H^ec eà eleélio grdti£, quid omnid bond, meritd pneueniuntur humditd,. Si enim ullis bonis ma: ritis ddtur,idm non grdtis donAtur,fed débita redditur, de per hoc non uero nomine grdtid nuncupdtur,ubi mcr ces,(icut idem dicitApoÃolus,nonimputdturfecundum Roman. 4, grdtidm,fed fecundum debitum. Si dutem ut uerd fit grd tid,ideà grdtuitd,nihil inuenit in homine cui merito de-bedtur,qucgt;d bené inteldigttur,O' in eo quod diilum eÃ, pro nihilo fdluosfreies iilos,profióUo ipfd ddt meritd,no Pfalm. fft meritisddtur,Fr£ueniter^etidmÃdcm, ex qud om- * nid operd bond incipiunt,tuÃis enim,ricut fcriptum eÃ, exuiuit.Porró dutem grdtid nonfolum dÃuudt im Abicuc,» Ãim, uerumetidm iuÃiÃcdt impium. Ftideo etidm cum dduiudt iuÃum,^ uidetur eins meritis reddi,nec Ãc de^ finet effe grdtid,quonidm id diiuudt, quod ipfd eà Idr» ^td,propter hdne itaq^ grdtidm,qu£cunlia, bond mes ritd humdnd pr£cedit,non folum Chriflus db impijs oc cifus eÃ, ueru/metidin pro impijs mortuus eÃ. Et dnteq moreretur,nonutiqÃuÃos,fediuÃiÃcdndos ele^t A* pojhlos,quibus dit :Ego uos de mundo ek^. Quibus enim dixit,de mundo non eflis,ne putdrent fe nunqÃt^ iffedemundo,moxdddidit,SedciffUos de mundo elef-^°^^â ÿ,profèélô ut de mundo non effent, ipÃus ineoseleÃi onecoUdtum eÃ. Quócircd fi per fudm iuÃitidm,non p grdtidm eins eli^i-entur,non de mudo cleéU effent,quo nidm de mundo idm non effent,à idm iuà i eÃent.'Deiia nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;⢠de à proptered funt ele^,quid idm iuÃi erdntÃpà priores idm dominum ele^rdiit. Quis enim poteÃeffe iu^ Ãus,nià eligendo iuÃitidmi Finis dutem legis ChriÃis eÃdd iuÃitidm omnicredentiiQuifriÃuseÃnobis fd^ , Corint j pientid i deo,^^ iuÃitid,lt;:^ fdniliÃcdtio,ipfeeà erÿ noÃrd, iuÃitid. Cap. xxir. QMod cum itd Ãt,quid eà homo Utens in hdc uitd propriduoluntdtednteq eligit dili^t deum,nià in^ HomoufF ik/?kî impiu-s f Quideà inq homo dberrdnsi crfi« luntatr, i«' dtore credturd,nià credtor eins memer Ãt eins, O' élis tâ* giteumgrdtis,O'diligitgrdtis,quidncn poteà eliffre ueldiligpre,nià prius eledhis dileÃusqi a(retur,qui cae» citdte eligendd non cernit,ldngwre dtlig^ndd frÃidit } ^t iniquos dut iuÃiÃcdt,cu fcriptum Ãt,OdiÃi domine omnes operdntesiniquitdtemiQuomodoputdmus,nià wiro et ineÃdbili modolEt tdmen etidm non pojfumus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' cogitdre,quà d medicus bonus, egrotum O' odit O' dt* ligit,odit enim,quid£grotdt,qui diligititd,ut£gritu» dinempeUdt, Cap. XXV. VoluntdS dut(mcredtoris,dequd fcriptum eÃ, Et Torrente uoluptdtis tu£potdbiseos,longè dlteriusge ntrKcÃtUeq^i enimÃcut nos credturd eft. Hià ergo dmor eins |
DE indvraY reprobat; damnat, mâlô; lib.' areit. et mer: hominis. XXXVII
|
dmoreiufdetur inde nobif, non eH undceffe poÃit in tiobis.Acper hoc uoluntdf bonA,qM, diliÿtnr dem,in homine non poteil effè,nifi in quo dem operatur Cf uel Philip.* Ic.Hifc ÃQtur uoluntm boM,id eR, uoluntm deo fidelb ter fubditti,uoluntmÃnfUtiite fuperiû irdoris dccenfd, uoluntm quie diliÿt deum, er proximum propter de» um,puedinore,dequo reÃiondit Apojiolm Petrm:Do» lohin.ih mine tu feis quid dmote-.Siue timoré, de quo dicit Apo» RoinaâjV fto^utPdulm:lntimore Cf tremoreueftrdm ipforumfi lutem operdmini: Siue gtudio, de quo dicit, Spe gtudë» tes i« tribuldtione pdtientes: Siue trij{itid,qiu,lem fe di» cit hcAuiffe mdgnAm pro frdtribm fuis. Ãiu£cunq; I. Corîn ) i lt;tntdrd Cf dj^erdfufjèrdt,chdritm dei eli,qu£ omnid ml Roma,;^ lerdt,qu£nondijfunditurincordibm no/lris»nipper J^iritumfdnüum,qui ddtm ejl nobif. DeprædeftinatioiK ÃC gratia. De incomx Q^dpetidpromdgnitudinerei,dequdqu£ritur, n'^â^Ã^ile inteUeäus fenÃbm querentis oecurrit,mdxi mè ft de Incommutdbili uoluntdte omnipotentis dei, di» uerfum fonet cdnonicie duihritdtis utrd^; fentëtid ,itd il Idoid dd pietdtis re^ldmdiri^nddfunt,utneciniuft:u deumelfe,necmeritdftn^lorumeon^fd qudddm perfo «Arutndcceptione tdxdntë,nec inftrinu quicquid uolue» rittioudlueritexplicdre,incccuird defiiiitoe tenedtur, Cap.a Sub huim i^tur depnitiois iu^,ne in fdcrik^m te» meritdtem mdlè liberd cottd luxurient ,qu£[âonis huim, qudntumdeo dondnte pojfumus,occulaTnemoremm: qudm bcdtus Apoftolm Pdulm diuerftsinlocis, nopd» rum difcrepdntibm uerbis,ftudioftspropoait ferutitori bm,eKqi per ipfdm loquicur ueriatem. Sententidm ftqui dë in deigrdtid prtecedente IdtiÃimd Cf robu/UÃimddi» Iputdtione conftëlamp;m,itA concludensjtii: Eiâgâ cuim unit t miferetur,Cf quem unit indurdt,eum in dîid Epiftold de diuinA beneuolentid,ipfepc dicatz QVf unit omnes homi nes,fdluoslieri,CfindgnitionemueriMisuenire.Qccur rit enim cur peredntex hisdliqui,ctt»t omnipotens dem omnes homines fdluosperi uelit,Cf in dgnitionein ueri» titis uenirelDeinde currurfm indurdtdlios,inifertus dli ___orum,dut quomodo omnes fdluos fieri uelit homines,eu ^nicgeha^ nonntdlos,-nefdluentur,induret.Hocqudntudd hut mam iuftù mdndm iufiitid uidetur iniufium.Sed quisia, deftpidt, uel tp*twdam. qfis itd bldfpl}emet,ut diedt de iufiitid dei,le^ hu tndn£iufiiti£diffiuandum?Queprofidö,ft iufiiti£dei dduerfdtur,iniuftd eR.Ab iHo enim,qui fwmmè iuftus ep, cmnequodqudlitercunq; iuftum ek,mdnAremanifi{lu fîî.Q»K erg» cn'tqHt incomutdbilitermdnentë,Cf om» )ud qu£ funt condentem,re^ntem,dtq; ferudntan deifd» pientidm,penddt humdnæ fdpienti£ drbitrioi Dequd idë ^Cor nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dieit'-Quidfdpientidcdrnishtimiede/ldeo.Et â °dlibi,Sdpiëtidhuimmundiftultitideil dpuddewm.Eio eü erg) de illd mdicftnte diuime fdpientiie,humdnlt;e Mni tdtis drbitrio di/fiutindum. |
CapJlI, Si quis dutem peccdtd fitd itd nutriëdo fi^rd,uel um brd,uel typo fuperbi£ blXdiente decipitur, ut dicdt quoi nonnuiloseffe diiluros ,fiAtim uidit Apo/hlm Pdulm. Roman.^ Subiumxit enim,dicetdliquis,ftcuiunlt quë unit indurdt,quid ddhuc qu£ritur ? Volntdti enhn tur,.amp; que cimquis reftjktiüouerithdcplmnosdd humilitdtë dc pietdtem cog dt^ drtdri fenientid. Cum enim totum dd deii refèrens humdms uiribm nefft dodor dmpliftimus, quid dliud quim in deum toto corde fujfienft, db eo fdlu» tisduxilium poflulemus,hortdtur.ciuë erg» mouet h£c indiuin£grdti£dilfienfdtionediuerfttds,Cf iniuftu pu tdt,negiri dlteri,quod dlttrdcceperit,intelligit quemdd» modum diuinitus dixerit PfdlmifldtVniuerfo ui£ domi» ni mifericordid Cf ueritdf,dtq; dgnofcdt,tdli deum d^td ri res huntAnAS iuditio,ut debitats poends dut iuftè red» ddtfdut mifericorditer dondt. Eodemcapite in fine, Quôd uero dem dlijsgrdtuitd uocdtioneconuerfts, mifericordtdm Idrgitur indebitdm, non dd dijfienfdtoris iniufiitidm,feddd dondntis mifericordiÃimdm htr^td» tem,ueritdtis rdtione referendum eü.Andudebit debitor creditoretn iniquitdtis drguere,ftdlteridondns,dbeo q£ debebdt exegeritiSi erg» inter cotrdibis hominum,nul» Im ex hoc pr£fcriptionis locus e^^tdfe dicdt,debitor Otus unîât iniujlèexi^,quidfcitdlteridebitori db eodemquodde» lgt;ebdtcreditoredondttim,quisin tdntdm infdnidm pro» aircn d«bL. phdn£uocis erumpdt,utiniupiti£dmdrgudt,ftunim» debitdin dondueritgrdtidm, dltcri reddiderit debitdm poendmi Cap.IIIL ex fuperîori huim pdrte fententiie, qu£ dicit, Cui uult mi/'eretur,puto quod nuUm, niR indignas mife ricordid,dudedt dijfiutdre. Quod uero fequitur: Quem uult indurdtdbipdululumhumdn£ mentis intentio uer binouitdteconfiinditur.Sed non itdinteUigptdumeU, qudft dem in homineipfdm,qu£nonejfet,duritidm cor» dis opetur,Quid enimaliudeÃduritid, qudm deiobuîd remdnddtis^Vnde iüudiedtm Stephdnus dicebdtadpo pulum: Durdceruice,Cf non circumeifo corde Cf tuiri» bm,uosfemperffiirituifdn(lo reftitiftis. Qudm qui à deo fieri putdt,proptered quod diâum eil ; quem unit indu rdt,ipftvmpr£udricdtionisintuedtur exordium,Cf deo dondnte,mdnddtum,perquod trdnfgreÃionis culpdm w corde fiieritoperdtm,dttenddt,quis ne dbipfo quidem ft inaar»eie negtret dffenfum potuit temptdtorecompeüi. Er^ quîc Xifur^qS :quidpoRiüdmpr£adricdtionem nAtm fupplicij homo pdtitùr,iufl:ê reddi meritoq; Ãtedtur. indurdreenim de» ns dicitur eum,quemmollire noluerit, Sic etidm exccecd re dicitur eumjquem illumindre noluerit. Sic etidm re» pellere eum,quem uocdrenoluerit. Qups enim prxdefli nduit,iüos Cf uocduit,Cf quos uocduit,illos Cfiuftificd» . uit.ipfeenim déditutftnMs,ipfevtbonieffepoÃimtts. Cap. y G Prtefciuit |
|
DEPRAEDÃST. PRÃESCIENT. PROVIDENT. Profciuit enim nos eius diuinitds,Sdpientid condidit, noTdcMiui ddmnAuit,grdtidliberduit.îÃundus enim quAm= nitas, fapic Kw pro tempore,ex quofÃihts efi,caeperit, in lUd diuis iXtiadam nbsp;nbsp;prsefctt luce fitciendus nulum potuit hdbere princis nauit.gra. piu/m: Et nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ucl ex Addm ufijf in hodiernum tia. «rauit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;homines nAtifunt,uel pofi nofirdm setdtem ffiierd tionisfunt propd^ne nAfciatri,dpud deumnAti funt idm,ZT decurfo totius uitte tempore tranfieruiit, inillo nihilominus diuini obtutus lumine permdnentes-.Deus enim,qui nec loco clduditur,nec tempore prieuenitur,om tüum rerum,tdm præteritdrummemorid, qu'im 'tmmis nentiumfcientidplenuse^,ttecrcminifcens uoluitur in prieteritum,nec fiterdns tenditur infiiturum ZTc, Ibidem circa fincm. Abäloeri^,quid leternus ZTpr£fcius,quidZTiu» homiSj* cr pius e^l,qui exercet dcbitdin f£ueritdtem,et exs fîguhis 'Vc° indebitdm pietdtem,ZT hdbet in creditdis dt^ elis pofcrtatcm gëdishominibus,ficutin lutofi^lus,poteftAtem,fA:fy hab«. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quideiH udfd in honorem,xlid uero in coutumes lidm.Anteq fiiceret nos,priefciuit nos, et in ipfd nos prte fcientid,cum nondum faecijfet, ele^t.Sed à quo hoc fies ri potuit,nifi db eo,qui itocdt omnidqute non funt, tdnq E omano,4 nbsp;nbsp;qu^e fniit.Apojlolus enim dicit, qui ele^t nos dnte mît diconjHtutionem.lntrd mundum fifli fumus ,ZTdnte muâtdum eleëli fumus,dtq; itA uno eodemck, nec trdnfis unte,nec fùtKro,/êd continuo tempore,uel fi quo alio mo» do dicipotelljfi lAmen dpud deum efi ZT pr£fcire ,ZT fi â cere,ZT eli^re,ZT pr£fcientidftiA mcommuMiter per mdnente eliffre ficiendos,quos fitfhirus fierdt eligsndo, h£c quidem quAittu dd fidei reguld ,deo illuminAnte, pra diëblfuntZTc, Cap.vr. Cum Ji hocfiierit in mente homi iis,fditA pietAte fitn» Deus nihiis ddtum,quod nu'ld fit iniquias dpud deum,iiA intelligit, * Romaî^^*^'' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;miferetur,ZT quern unit in lurdt ,qudà dicer et, cuius unit miferetur, CT cuius non mit, non nùferetur. ytemji hoc ipfum rurfum intedi^t, qudfi diceretur ,cui unit donAt,ZT d quo mlt,debitum pofeit. dt^od qui di» cere perfeuerdt intufiu n, db Apofialo dudixt, O homo tu quis es,qui re]fiondeds deoi Cap.Vir. Non ex operibus,fed ex uocdnte difhim e{l,quid mA Vocatio _ 'torferuietminori.Nonenimditex preteritisoperibus, dX mJrka nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gpmrdliter dixerit,non ex operibusM ZT pr£ Roma,9 ïtelU^ uoluit nbsp;nbsp;fiiMrd: Pr£teria fcilicet,qu£ nul ld erdnt,fuMrd,qu£ nondum erdnt. Pr£dcllinAMs efi id s cob uAs in honorem,quid non ex operibus,fed ex uocdte difbi n efi,mAior feruiet mi tori. Cap.vni. |
Viribus no Et ncfirte uAfd inhonorem pr£defiindtA,fuis dliqd «quot;buendij. tribuendone§irenegrdtidmcondimris,dlioeos Ephe. a. loco Apofiolus Udfd mifericordie nominAuit,ut totum qe quidefireitt,fecundum mifericordidin fe effe cognofcerët. Stcentm ZTdlibidicitidem ApoJfi/lustEt hoc nonexuo ELECT. VOCAT. IVSTIFICAT. ET GRAT. DEL bis,fed dei donum eH.'BeMs etUm M.oyfes in 'Deutero nomij dicitddpopulum-.âEtnediciU in corde tuo-.'Portitu Dcut.g do mti GTpotentù irMiutifne£,faecitmihiuirtutem nM^ gnAm hAc,fed memoriiberis domini dei tui ,quù ipfe tibi ditfortitudinem,ficere uirtutem, ut flAtuAt telhnuntunt fuâMt.quod iurduit pAtribui ueiiris .Item paulopofl ibis dem dd eos: Nc diclt;u,inquitfin corde tuo, cum cofumpfes rit dominus deuf tuui gentes iflns dnte Ãciem tudm, dis cens,prop ter iuftiau meus induxit me dominus haredis are terrdm bonAm iftAm: lion propter iuftilidm tuAm, neg^ propter fdnHitAtè cordis tui,iatrdi hereditAre ter» rdm eorum,fed propter ini^uiatem gpnäum ijÃArum do minus dil}gt;erdet eus i Ãtcie tuA CTc. Cap.IX» 't^euerorurfus homa inidtimAm fecem deÃdia re» folutus,drduum uirtutis itertGT quAmuis ddiuuAnte grd, tiddei, no niftldboregrddiedumfmerttpbicrederetpofs fe deferriyOr iiulius Idboris Mu/lridm ftudio fui profi éhts ddbiberet^tA inter fe dti^ homines,deus tëpord ofs fitidq; diflribuens ordinAuit ,ut uocdtione ip ft us honor u principid fimeremt;,uocdAdtttdt(^ iduminAd uids mU ^âb^nors cLdvrum eats,bonim^nij intedi^ntidnofceremu;,ÃJâ pnncipiaii« eds libero uel eli^reinus,itel reUnqueremus drbitrio. Q^is tAmen,ÃipÃMjvltiddiu:orio,contigt;ut.t deuotione fequcremiriin fine rurfus non repugoAntem mAnddtis fuis fubicâA n in nobis obedientidm corondret ^c. Cap. Xlt; Vocdtivm i deo Apoftolii PduluM ,uel in eo libro mus,ubi eins ^fiA cum omni ueritAte ndrrdntur,uelipfe in Epifiold fuAcofitetur,dicens:Pdulus feruus lefu Chri uoatiocm fii,uocdtus Apofiolus. Secundo dutem loco uocdtionem Ro*'min.j â fecutus, etjâ (otum quod in hominefiseratoperdtus, ipfe â¢gt; f pcdicit,Plus omnibus MisIdbordui. Sed nehocipfum quidem pbi tribuens, foUicitA pietAte fMumxit: No eg» dutem,fed grdtid dei mecum.ïdm erg» amp;uocato ZT uos cdtionem per operd iufiitia fubfecuto,quid fupererdt dli» ud,}Hfi ut liberdtus de corpore mortis huius^d illius dl» terius uit£, qua fdnëtis omnibus ueritAtis ore promiffd. eâ,bedtitudinem perueniretl quod nuUis huntAnis meri tis reddi,fed dei dondntis, grdtid Urgente, dondri fibi ipà rejfiondet pofi ^mitiu, quibus dixerdt : lAifer e^ homo,quisme libercihit de corpore tnortishuius^Grd» Roiâi.y tid,inquit, dei per lefivm Chrifium dominum noftrum. Cap.XI. Exeite nunc liberi,contrd dei grdtidm,definfor drbi» tr'ij,dudidt dicentem Apofiolum,ctvm de bonis fuis Ldjori Confw if» busloqueretur: None^dutem,fedgrdtiddeimccu.Au bcri arbi^ lt;fwt dei uocem in Pfdlmo de his,quos deferuerdt dicente: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' Et dimifi eos fecumdum defiderid cordis eorum, ibunt in » ⢠c omi. ( ç uolumtdtibus fuis.Audidt unum eumdem^ Apojdolum, de uit£ fu£ udrijs temporibus fibi tdntum maid, grdtise nbsp;nbsp;nbsp;*quot; * dut dei,bond oid tribuentem. Qjii priusfiüt bldjfihemus, j.Timot. » ZT perfecutor.Et dlids:Grdtid dei fum id,quodfum,cum dicer et, q prius fiii bld/fihetws ZTperfecutor, nulld grd tiicmet^ |
|
DE INDVRÃT. REPROBAT, DAMNAT. MALOR. tùe meatio mùiuo operi copullt;i(gt;dtur,quid fujficit eut Jiérum è,tîd nequitiX rMura Ubertutii bumM£.Cum j.Corin. iç uero depriefatisuitiiefKlt;itittidin(loqueretur:Grlt;itid,in duit,da fum id,duod fivm Cfc. Cap.X(r. A deo hïbe VcHc (nîm mihi adideet ,pficere aüt non inuenio,q^ îquot;'amp; * ^cré nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nobii,fed dei donum eJl,quonM Philip. X. itbipfohtibemutamp;uelleeyâperftcere,,pbond uolutdte. Cap.XlII. Vndeilhin uno eodanj; homine, lt;}ui ex (Ud O' cor pore conÃiu,reruM uolunatum^ diuerfttd(,mft quid tu Vndt î ho iuditid contemnen{,homo deum,credturd credta^ mine uolun re/infimuf fummum, intrd femetipfum 'mobedièM poe tito diueriï z}âcÃtumdtid in/èriorK 'muenit^Quienimiujîitid, quis meÃori deterior^credturie tdmen credturd feruiretfi ipfi dudlifcun^ credturd,feruirenoluitcredcorL Cap.XlIII. Grdtuldre,o quicuncii illumindtut es^Oquot; grdtid,qud rio merebdrifidgnofce-.Gemequicivnqi indurdtm e!,iuÃi tid coÃtere.Dic quicunq; lt;6 ori^ndi contd^o ,ldudcro grdti£tegrdtuldrK dbhttum'. t/iifericors eymiferdar Pfïm lt;^fninus^pdtiês nbsp;nbsp;rnultæ mifericordie.üo fecundïi pec cdtdnojird fÅcitnobi^,ncq;iêcundiiiniquitdtesnoÃrdt retribuit nobis.Dic quicunq; ddmndris :IuÃus es dne 'm omnibuf quæfÅci^i nobiStOquot; omnù iuditid tud uerd,qd i» ueritdte O' iuditio fup'mduxifti omnid h£c, propter Pnum. X4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;noftrd:Et noli miuÃitie dei culpdm tuxin^rd tionisddfcribere,quidomnesuiic domini ,mifericordid Mirericor. O'ueritds,utnechij,quimiÃricordidmÃierine confecu ueriMs de meritis fuis dliquid glorièturt luiiitia ciii» nechiqui 'mdurdtidtq;ddmnAtifunt,excufdtionemcub ptreunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hdbcre pojfefe creddnt,quôd nuü,dm,qM co^ uerterenturÃnc mifericordidm c'ófecuti.Hdncer^ Phd~ rdo mifericordidm »ondccepit,0'ideoeidd pereundu liberum fufjvcit drbitrium,quem quidem nuUus ia ignd, rus diuindrum feripturdrum erit,qui dudedt dicere idd omnid miuftè effe perpe/fum O's. Cap.XV. . Sidicituridm,Phdrdonemnonpotui(femutiri,duid, Prxfcudci nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r. j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rr* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i non cogit cumpr^fciucratdcu^nonefJcmatAndu'in. Rcipodcturj honunun. Ãji prfefcientidm non cogéré hominem^ut tubs pt qudlê priefciuit deus,fed priefeire tdlèptturivm, qiudis fitturus eR ^fumuis eum non pc foecerit detK. Quem p coffret effe,hoc utiq^ coffret,quod non eR. Porrô p hoc prlt;efcie rdtpiturum effe quod non eà ,pr£fcientid non eÃ, quod de deo quim impie diedtur, dduertit quifq;, qui peccdtis fuis inde bldnditur,quod deus eum peccdCorëjùturu prte feierit effe.ExiÃere nihilominus Ãrtdffe dliquem reor,q dicdt,minus idonedm dd fdlutem uidm,p nuâd 'mtrmfea Daniel. 4 0« «ocdOone pulfdtus,tdmen quiÃgt;ütrtt fldffüetur .Vnde I^dbuchodonofor poenirentidm meruit Ãuibiofdm^tüo-i ne poà innumeras impietdtes fldffüdtus pcenituitjOquot; re gnum, quod perdiderdt,rurfus dccepit ? Phdrdo dutem Bxo.) 4 nbsp;nbsp;ipps fldffüis cft durior ejÃiPus,O' perüt. Hic wbi r4« |
LIB. ARBIT. ET MER. HOMINIS. XXXVHI tionem redddt,qui diuinum conplium tùmium dlto fdpiê ti corde dijudicdt,curmcdicdmenttimunitis medici con-fi^im,dHjddâmteritum,dlijudlueritddfdlutem,nipqd Chrifti bonus odor,dliis eA odor uit£ in uitd, dlijs odor nbsp;nbsp;nbsp;° mortis in mortemfQudntum dd tMtufdm ,dinbo homi^ nes erdnt,qudntum dd dignitdtem,dmbo reffs,qudntum dd cduffdm,dmbo cdptiuuin populîtdei poÃidentes,qudi tum ddpoenAm,dmbofldffÃisclemèterddmoniti.Quid f refines eorumfoecit effe diuerfos,nip quod unus titd» num dei fentiens m recorddtione proprùe iniquitdtis in ffmuit,dter libero,contrd dei mifericordiÃbndm ueri^ tdtem,pugno.uitdrbitrio?Hicquicunqi reÃgt;ondet,illi ut nuitdretur, ddpiiffe diuinum ,huic ut tndurdretur, dept iffe pr£pdium,O' hoc contendit miuÃum. Propter qtV rerimt ipfdrum pnes,in dei uoluntdteconjtituens, dixit ApoÃolustCuius unit miferetur,O' quem uiilt indurdt. Dicentedomino-.SinetnemhilpotelHs picere. Intc'difft iHd omnid,uel ddiuudnte domino perpci,uel deferente p^ 1 mitti,ut nouerit tdmen nolente domino nihil prorfus dd mitti ZXc. Cap.XVI. Nunc dutem cum ddmnd,tis paend iuflA redddtur,fdl Oonanf ho udtis dutem grdtid donetur 'mdebitd,quis ufq; ddeo hunu quot;â 'ncs mu-n£conditionisoblitus,diuinifenfusdrednddifeutidt, ut iuncint.quot;° cumipfepxndmmeritopieritconfecutus,qu£rdt,curdli us grdtidm,qu£ non debebdtur ei,dccepit, Hditc ituq^ di^ uindm eleAionem,non meritis reddi, fed fold uoluntdtis munipcentid dondrihominibus îAoyfes, cum idtn tunc quis cdrndlem populum doceret,oÃ:ndit: Sic enim euidë ter tn Qeuteronomio dicit dd poputum:Ecce domini dei tuicxlum eA,amp; calumcxli,terrd e:!romnidqu£ funt 'tn ed: Veruntdmen pdtres ueAros ele^t dominus diliff re eoSfCrfernen eorum ele^t poA ipfos ,uos pr£ omni-» busgëtibus. Etddiectt,Circticidiinini er^dduritidcor dis ueÃritZJ* ceruicem ueArdm ne induretis dinplius, Eodemcapite in fine. 0 dltitudo diuitidrum fdpiëti£ Ct fciëti£ dei,Ct 'in^ fcrutdbiles uidS eius, CT 'mfcrutdhilid conptens Pduliis deieffe iuditid.Cum illo erÿ ,qudndo de tdlibus qu£rii: tur,ddmiremur ,Ct ntdnente fententid,qu()d non pt ini^ quitds dpuddeum,pquideÃiüudquodqutritur, quod Roman y modum noÃri fenfus exceferit, CT inteUedius noÃri no digndtur dngiÃids,ittiüdiupiti£,mifericordi£,pr£fci£ intcrutabi q; diuin£,plenitudine permdnere,inconcuffd æquitdtep t edmur,ne de fuperioribus diuine uoluntdtis drcdnis dli ter,qudm modus conditionis noAr£ pdtitur,diÃgt;utdtes, deiiuÃitidmrelinqudmus,CtnoArdmÃituerecupien» tes,in imd contumdti£ uordgne deciddmus etc.. Libro primo de prædeftinarione fanâorum Cap.II. Quoder^pertinet dd religonem dtq^ pietdtem,de qud loquebdtur ApoÃolus,p non fumus idonei co^tdre dliquid,qudp ex nobifmetipps,fed fufpeientid noffrd ex deo eA,propAo non fumus idonei credere dliquid qudp G d ex nobis |
|
DE PRAEDEST. PRAESCIENT. ex nobifrnetipfis^cjdâ finecofftMoiie nopojjumusfidfuf fidctia no/ira,lt;jiul credere incipiamus,ex deo efl.ciÿo^ xConnt.j circa, fjcut nemo fibifufficit ad indpiendumuel perfide endum quodcunlt;j; opitt bonum, quod iam iÃ:ifratres,ft' cut fcripta uejira indicant,uerum e/fe confentiunt, un^ de m omni opere bonOyCT indpiendo, nbsp;nbsp;proftciendo, fujjidentia nojira ex deo e{l,ita neino fibifuffidt,uel ad hwipicndi f^^^Pâ^f^dam,uel ad perfictendam fidem, fedfufficientii ôcpcrSam itoRrafxdeoe{l,quoniam fide{,fjnoncogtetur,nulla ^^i^nonfumusidoneicoigtare aliquidex nobii,qua' à ex nobifmetipÃsifed fuffcientia no^lra ex deo eÃ. Ctt uendum eÃ:,fratres diledi,à deo,ne homo fe extoUat ad^^ uerfus deum,cu fe dicitÃcere,quod promiÃe dem.f^one Ãdes ^ndumpromiffae^l Abrahe, CT ide dans gloria deo pleniÃiine credidit ^Quoniam que promiÃt, potens eü er Ãcere,ipfe crg) fidem ^ntium Ãcit,qui potès eà Ãcere,quod promiÃt. Porro Ãoperetur deus fidem no-flram, miro modo a ff ns in cordibus nofl:ris,ut creda-mus,nunquid metuendumeR,ne totunt Ãcere no poÃit, er ideo homo Ãbiprimas eins ucndicat partes,ut nouif-Ãmasabiüoacciperemereturl GTc. Cap nr. Nott /ic pius dtq; humilis doihr die fapiebat,Cypri num beatiÃimum loquor,qui dixit in nudogloriandu, quandonoÃrumnihilÃt.Qu,odut ojknderet,adbibuit Apoftolum teflem,dicentem:Ciuidautem habesquod no Confftctiir etccepiftilsi autem accepijii,quid gloriaris quaà ttoac^ Km^fuum^ teperisfQuoprecipuè teÃimonio,etiamconuiihts fum, cum Ãmiliter errarem,putans fidem,qua in deum credi-^ mus,non effe dojM'n dû,fed a nobis effe in nobis,er per idam nos impetrare deidona,quibus temperanter ,et iu fic,erpiè uiuamus in hoc feculo. îileq; enim fidem pu-* tabam del gratta pr£ueiim,ut per idam nobis daretur, qdâ pofeeremus utiliter,nià qa credere no pojfemus,à no precederet preconium ueritads.Vt autem nobis predi= cam FMnfflio cofentireinus,nofirumeffe ^ppriu,er no bis ex nobis ejfearbitrabar.Quem meumerroremnon^ nuda opufculamea fatisindicat ,ante epifcopatumme» crip a ere. f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' CapJUL Videtis certequid tunc de fide atq; Oper ibusfentiebä, quis decommendadadeigratialaborarê,inqua fentenlt;* à ei '^eln'T If^^/rdtTCStioftroseffenuncuideo,qanonÃcutleff= rc 'Augudi relibrosmeos,iaetiam ineiscuraueruitt,pficere mecu: ni.diccbant curaffent,inueniffent ijiam qutflionem ,fecundu ueritatem diuinarum feripturarum folutam: In primo li bro duorii,quos ad (beat£ mcmori£)Simplicianum feri pÃ,epifcopu tAediolaneÃs eccleã,fanih Ambrofij fuc= cefforc,i ipfo exordio epifcopatus mei, nià forte no eos nouerunt,quod à ita efl,Ãcite ut nouerint erc. C^p.v Fides non nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^foinde poffe habere fidem,Ãcut poffe habere chart ta omnia. tatem,natur£ eà homtnum, habere autem fidè quemad^ jnodum habere eharia(em,grati£ e^ fideliu,Ida itaq^ na |
PROVIDENT. ELECT. VOCAT. IVSTIFICAT. ET GRAT. DEL tura,in qua nobis data eH poÃibilitas hidgt;endi fidem,non difcernit ab honüne hominem,ipfa uero fides difceTnit ah infideli fidelem erc.Non enim omnium eRfides ,cum fi t.Thctei dem poffe habere fit omnium. Cap. VI. ]iAuläaudiuntuerbumueritatis,fedalijcredunt,alij dc contradicunt,uolunt ern ifti credere, nolunt autem idi. quot;* . , nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ditto deu Q»w fooctgttorel^QMfS hoc nefftlSed cum alqs pr£pa reair,alijs non pr£paretur uoluntas 4 domino,dtfeernen dumeâutiq;,quidueniatde mifericordiaeius,quid deiu ditio,quod qu£rebat lfrahel,ait Apofiolus,hoc no eÃco^ fecutus,eleflioautem cofecutaeâ, c£teriueroexcaecati funt,ficutfcriptumeii-.Deditidisdeus ffiieiu compun^ dlonisâoculos ut non uideant,cr aures ut non audiant, ufq; in hodiernumdiem.Et DauiddicitiFiatmenfaeoru Pfiim.lt;si inlaqueum, ey' uenAtionem,ey' mfcandalum,Gr in re^ tributionë idis. Obfcurctur oculi eoru ne uidedt,cr dor^ fum, eorum femper mcurua.EccemifericordiaGTiuditi-* um,M.ifericordia in ele^one, que confecuta eH miferi-* cordiam dei-.iuditium itero inc£teros,qui excoecatifunt, O' tarnen idi,quiuoluerunt.crediderunt,idi qmanolue* runt,no crediderut. Uiifericordia i^r CT iuditium in ipfis uolutatibus ÃHa funt.Ele^o quippeifia gratie c, »0 utiq; meritorum.Superius enimdixerat : Sic er^ eT Romm. n inhoctèporereliquie per ek^né grati£ falu£Ãtl£ funt. Siautem gratia,iam no ex operibus, alioqn gratia iam no eUgratia.Gratiser^confecuta eft, quod cofeett ta eH eleSlo.Elo preeeÃit eorum aliqd, quod priores da rent,eyâretribueretur idis. Pro nihiloenim faluosfxcit eos. C£tcris out,qui excÅcati funt,Ãcut ibi no tadtu efl, in retributioeÃfhim e^.Vniuerfeuie dnimifericordia Pfaim.)* CFueritas.lnuefH^biles funt aut uie eius.ïnuefliffibiles i^tur funteir mifericordia, qua gratis libérât, CT uerb t.is,quaiuflèiudicat. Cap.Vir. Sed firfitandicunt,ab operibus fide difUngait Apo* Fijet opw flolus,gratid uero no ex operibus effe dicit, no aut dicit quod no fit ex fide. Ita uero efl,fed ip fam quolt;^ fidem, opus dei dicit effe lëfus,eyâ hdc,ut operegt;niir,iubet.'Dixe runtenimadeulud£i:Quidfà cienuts,utopereinur ope ïohan.4 ra deilKeffiodit lèfus, ty dixit eis: Hoe eH opus dei,ut credatis m eum que miÃt ide. Sic er^ difHngtit Apofio lus ab operibus fidë,quemadmod i in duobus regnis He* braortm difHngtitur ïudas ab ifrahel ,cuCS' ipfe ludas fit ifraétExfideideo dicit iufbficari hotem,no ex operi bus ,qa ipfa prima datur,ex qua impetrètur c£tera, qu£ ,pprie opera nuncupdtur,in qbus iuflè uiuitur.Fiam di-* cit etia ipfe: Gratia falui eflisÃ^ti perfidé,^^ hoc no ex uobis,fed dei donu ell,id efl,eyquot; quod dixi p fidem,no ex uobis,fed dei donum eft. Rt iam fides no ex operibus,in* quit,ne forte quis extodatur. Solet enim dici,ideo crede* re meruit,qauir bonus erat, CT anteq crederet: Quod de Cornelio did potefl',cuius accept£ funt eleemofyn£, etexaudit£ oraties anteqcredicUffet in Chriflu,nec tarnen |
DE INDVR AT. RE PROBAT. DAMNAT. MALO. LIB. ARBIT. ET MER. HOMINIS. XXXIX
|
tdmen pne alii^udpde donAamp;rft O' ordbdt. Nd quonwdo Romin. 10 fjtuocdbdt j'mquëno crediderdt ? Sed p poffèt pnepde Chri/ii ejfe pduui,no dd eum lt;edipcdndtt mitteretur dr» Pr»tin .fid Apofloliii Petriii, qudmuii nip dominus igdià cduerit domum,in udnum Idborduerunt lt;edipcdntes ed. Et dicitur 4 uobis,pdes eft d nobis ,cieterd à domino, dd operd iujlitùe pertittctid,qudp dd adificdndimi no perti nedtfides,qudp dd £difititvm,mquamp;m,n6 pertinedtÃin^ ddmentum,Ciuà d p mprimisOmdximé pertinet, in Udnum Idbordt priodicddo tedificdns fidë,nip edm domi nusmiferddo intus ædificet. Quicquid iÿtur OdiiteS m Chripum crederetjO cum crederetfO cunt credidipf fet,benè operdtus od Cornelius,totum deo dddum e{i:,ne jirte quis exmlldtur.Proinde ipfeunus mdg/kr O do^ Ioh.lt;{ minus^cit dixijjet,qu£ fuprd comemordui -.Uoc eü opns dei,ut creddtis 'm eu,que mipt ille:in eodem ipfo fermât tiepdulopoftdif.DixiuobiStquidOuidiftismCjO no credidiÃis.Omne quod ddt mihi pdter,dd me ueniet Oc, Cap»VIlL ' ïohin, lt;î Omnis qui dudiuit d pdtre, O didicit, uenit dd mit Abpt er^,ut quifqudm no uenidt,qui à pdtre dudiuit et didicit.(\udre,inquiunt, no oès docetiSi dixerimus,qd nolunt difcere quos rto docet,rejfodebitur nobis.Et ubi ë Pfaim. 84 quodeidicitur:Dominetucouertès,uiuificdbisnos.Aut ^*iis o'raiv uolentcs cx iiokntibus deus,quid ordt ecclepd dum ciTe. fecundum prieceptum domini ,p pfecutoribus (uisiNdm pc ctid uoluit iteUi^ fdnéhts Cypridnus ,quod dicimus: Eidt uoluntds tudjpcut 'm cÅlo O 'm terrd:lioceÃ,pcut in eis,q idm crediderunt,O tdnq coelum funt ,itd O 'm eis,qui no credüt,O ob hoc,ddhuc terrd funt .Qitid en g) ordmus ,p noîentibus credere,nip ut deus 'm iüis opet retur O ueÃeiDe ïudteis certe Apo/tolus dit: Frdtres bo nd uolutitds quidè cordis mei, o deprecdtio dd deü pro Roma. ) o Ulis fit in fdlutè:Ordt noncredètibus,quidinip ut cre^ dditt,no enim aliter cofeqmntur fdutè.Si er^ fides ordt tium dei pr£uemt grdtidm,nunquid eorum fides, ,p qui= bus ordtur ut creddnt ,dci pr£uenit grdtidiQuddoqdem hoc pro eis ordtur^ut ntmcredentibus ,id eft ,fidem non hdbentibu!,fides ipfd donetur, Cap.IX» Ciir Jens nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mchodtd O perft£kli,donum dei eft, iftiim p otiâ CZ hoc donum quibufddm ddri,quibufddm non ddri ,oni hbeKt''!m⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;didgt;itet,q non unit ntdniftftiÃimis fdcris Uteris fcrutabik. repugndre,cur dumtt non omnibus detur,fidelem moue re non debet ,qui credit ex uno oês effe 'm condemndtiot né fine dubitdtioe iuftiÃimd,itd ut nuUd dei effet iuftd re^ prehèpo, etid p nullus inde liberdretur. Vnde coftdt mdà gndm effe gr dtidm,quod plurimi liberdntur,O quid pbi deberetur m eis,q non liberdtur dgnofcunt, uc q gloridn Hicrc.p. iff meritis,qu£ pdrid uident effe dUndtis ,fed 'mdno glorietur. Our dut ifium potius qudm dlu Ubereti Romaquot;râ lnfcrutdbilidfuntiuditideius,oinuejli^bilesui£ eius, melius enim O hie dudimus O dicimus: Oho,tuqs es, g reftiode.ds deo,q dicer e dudedmus qudp nouer imus,qd! occultii effe uoluit,q tdmè dliquid iniuftu uelle no potuit, |
Eodem capite. Cum enim nonnuUicommemorentur tnfdnélis He« brdicis libris idin ex tempore Abrdh£,nec de ftirpe cdra nis eius,nec ex populo ifrdhel,nec dduentitid focietdte in populo Jfrdhel,qui tdmen huius fdcrdmenti(mcdrnAtio=! nis Chrifti fcilicet')pdrticipes fiierunt,cur noncreddmus etidm in c£teris hdc dtq^ Hide ^ntibus,dlios dtq; dliosfü^ iffe,qM.muis eos comemordtos in eifdein duaoritdtftus saiuscuUt nonlegimusiltdfdlusreli^onishuiiis,perqudm foldue ca.indi^i* rdm,fdlus uerd uerdciterq; promittitur,nu[li unq defiiit, ' qui digitus fitit,O^ cui defiiit,dignus no fitit :Etdb exor dio^ppdgitionis humdn£ ufq; mfinem,quibufdd dd pret mium,quibufdd dd iuditium pr£dicdtur,dc p hoc et quit bus omnino dnnucidtd non eft,no credituri pr£fciebdturt CZ qbus no credituris,tdmcn dnnuncidtd eft,'m illoru ex* emplum demonftrdtur.ciuibus dutein credituris dnnunt cidtur,m regno coeloru orfdn^ru dngelortvmfocietdti pr£pdrdnttir. Cap. X* Intergrdtidporro crpr£deftindtionehoc tdntuint PtxdciUni terefl, quod pr£defttndtio ep grdti£ pr£pdrdtio,grdtid nbsp;nbsp;nbsp;6â¢* uero,idm ipfddondtio.Quoditdq-dit Apoftolus:i^oex Rpii«,». operibus,neftrtequis extoHdtur ,ippiis enim fumus fit gmëtum,credti in Chrifto iefutinoperibiU bonis,grdtid eft,quoddutemfequitur,qu£ pr£pdrduit deusut inilt Us dinbulemus, pr£deftindtio eft ,qu£ pne pnefetd non poteft e/fe,poteftdut effe pne pr£deftin4tione pr£ftien tid, pr£deftindtione quippe deus ed pr£feiuit,qU£ fite* rdt ipfeftfturus.Vndediflueft-.Foecitquofiiturd funt, Er£fcire dutem potens eP etidm,qu£ ip ft lio ftcit,pcut qu£cimq; peccdid,quid Gf p funt qu£ddm,qu£ itd peced td funt,ut pcen£ etid pnt peecdtorum. Vnde diiftum ep: Trddidit illosdeus in reprobd mente, utjdcidnt,qu£ no conueniunt,n6 ibipeccdtumdeieft,fediuditium.Ciuot , fT . nbsp;nbsp;, ⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠, ~L ⢠a , J- circdpr£deftinAtiodei,qu£m bonoeSt,grdti£ejt,utdit tion cffeA* xi,pr£pdrdtio:Grdtid uero ePipfius pr£deftinAtionis effèâis CTc, Cap.XÃ. 'ldeoeni'mh£c OS' nobis pr£cipiuntur(fcilicetut crè Qjjarc,ut ddmus,Ormortificeinus ftSidi edrnis')OS'dond,deieffe ettdmthot monftrdtur,utintelUgtturquodCS'nosed ftcidmus,or ptîimpitur» deus ftcitut Hid ftcidmus,Sicut per Prophetd Ezechiele dpertiÃimedicit: Quid enim dpertius q ubi dicif.E^fii, cid ut fidcidtisi Locu ipfimi fcriptur£,frdtres chdriÃinti, dttendite,CS' uidebitisillddeumpromitterefrâurum fe ütfiicidni,qu£ iubet utfidnt. No« fdne ibi tdcet etid met ria. eorum ifednuld, quibus fe oftendit reddere ,p mslis bond,hoc ip ft quod eos fidcithdberedeinceps operd bot nA,cum ipfeftcit,ut freidnt diuinA mdndda.. Cap.XV.Eodem lib. . Nd)« CZipfumdominim glori£,inquAntuhomo ft brifiifusîn ^sepdeifdius,pr£deftinAtumeffedicimus,cldmdtdo â|jâ4 â iÃpr gentitwn incdpiteEpi/bgt;ldrumfiidru:Pdulusferuus ftmatuseft» G 5 feruorum |
DE PRAEDEST. P RAE SCI. PROVID. ELECT. VOCAT. IVSTIÃ ET GRÃT. ÃEL
feruorun }efu Chrijli, uocdtus Apofhlus , tus in Eudn^lium dei,quod dnte promiÃerdt per Pro^ phetdS fuds m Ãcripturis Ãdn^Us de Ãilio fuo,quiÃ^s eÃ: ei ex fentine üduid fecundum cdrne,quiprlt;edeÃinAtus 0 filius dei inuirtute fecundum fÃiritum fdiiBificdtionis ex refurreSioe mortuorum. Prædeftindtus eil er^ le« fuSjUt quiÃiturus erdt,fecundimi cdrnem filius Dduid, effet tdmen in uirtute filius deifecundumjfiritufdiich^ ficdtois, gd ndtus eil de lfiritufdnih,et uirmne i/idrid.
Voedt enim deus prddeftinAtos muttos fdios fuos ,ut eosficidtinèbrdprddeilinAtiunicifilij fui,non eduoed^ tioe,qM uoedti funt,qui noluerunt uenire dd nuptids,il^ Id quippe uoedtioe GT luddi uoedti funt,quibus ChriÃiis crucifixus fclddlum eil,GSâ gentes,quibus ChriÃus cru» cifixusÃultitid eAiSededuocdtionepricdeilinAtos uo» cdt,qult;im diÃmxit ApoÃolus dicestlpÃs dut uoedtis lu» ddis GT Gnecis prxdicdre fe ChriÃuin,dei uirtutein, GT dei fdpientid,Sic enim ditÃpÃs dut uocdtis,ut illos'oÃen» deretnonuoedtos, feiens effequdnddm certAin uocdtio neeorum,qui fecudumpropoÃtuuoedtifunt,quos pr£ feiuit GSquot; priedeÃinduit, conformes fierfimdÿnis filij fuùQudm uocdtioneinÃgnificds,dit:lgt;lonexoperibus, fed ex uocdte difiuineA eùciuid nuior feruiet minori.
EoJcm capite tn fine.
Efai, e 4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AJ banc uocdtionem,qui pertinent,omnes funt doei»
nocan nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;defnec poteà eorunt quifq dicere ,credidi ut Ãc uo»
Roma.,,
tConn. ) Duplex uo catiu,
Roma. 8 Roman ÿ Malach. )
onincj doci cdrer ,prd;uenit earn quippe mifericordid dei-,qM Ãc uo
loh.d
j.îoha.i
£2cch.}(lt;
catu! Cil,ut credmt, O innés enim docibiles da,ueitiuni adfilMm,quon(â dudierunt cr didicerunt d pâtre lium,qitieuidtntiÃime dicit,Omius qdudiuitd pdtre et dtdicit,uemt dd me.ljlorumdutein nemo périt ,quid om^ nequoddéditeipdter,nà perdet exeo quicqudm.QUis» qu!i erg) mie e^l,omnino no perit,n:c erit tnde qui pes redt,propter quod diiîuin eüiEx nobis exierunt/ed no erdnt ex nobis,ndin à Ãdffent ex nobis, mdiiÃÃent utiq; nobifcum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;C a p. X X.
kudiditt Peldgdni:Ddbo eis cor cognofcendime^zy dures dudientes'.uei ,Ddbo eis cor dliud,?^/^iritum no
Deus a«.! ni tam »ternâ paraf,lt;S^ Cà urrnt iiomi nû uohinia rcs»
uninidbouobis.Audiditreâdm iüudiSpiritummeum dd bo uobis,Gi' fà ,cidm,ut in iuÃiÃcdtioibus meis dmbuletis, GX iuditid med obferuetis etftcidtis.Audidnt :A domino corrigmtur greffus uiri. Mortdlis dutem quomodo in» teïli^t uids fudsiAudidnt,Omnis uir uideutr Ãbimetipà iuÃus,diriâgt dutem cordd dominus. Audidnt^ Credide»
runtquotquot erdnt precordinAti'muitd lt;eternd. Audi dut h£c GT dlid, quecunqs non dixi, quibus oÃenditur deus dd regiuiin etidin ccelorum, G^dd uitum neterndin pdrdre GX conuertere hominum uolunMes.Coÿtnte dU tein,qudleÃtutcreddmus 'dd conÃituendd regnd terre»
ttd honü/uim uolunates operdri deum, Cf dd cdpefeen» diimregnuincceloru homines operdri uolunMes fudS.
Ltbfo.ll.de bono perfeuerantiæ. Cap,VflI.
Non enim in poteÃate noÃrd eft cor no Arum, GT ctgt; ^tdtioes noAr£,qud; improuifo offufe mentem dnimu» qi confimdunt,dtlt;^ dlto trdhut,q tu propofueris.Ad fe» culdridreuoednt,munddnd 'mferunt,ttoluptudrid inge» HMcei^at ruittjillecebrofd 'intexunt,ipfoq; in tempore,q^uo eleudre âes mentem pdrdmusfmferti mdnibus co^tdtionibus dd ter» rendplerumq^deijcimur.'tion itdc^ inhominum,fed in deleft potefh,te,uthdbednt hominespotefldtem Ãlijdei lohan.,. fieri.Ab ipfo quippe dccipiunt edm,qui ddt cordi humd» no co^tdtiones pidS,per quds hdbeiit Ãdem, que opéré» Gala, f. tur per dileihonem,dd quod bonum fumendum Gf tenë» dum,Gf in eo per feuer dnter ufq; tn ftnein proficiency, non fumus idonei co^tdre dliqd qudfi ex nobifmetipÃs, nbsp;Corin.,
fed fufÃcientid noftrd ex deo eft,tn cuius eftpoteftttte cor ws^rivm, Gf co^tdtiones noAre.
Ibidem.
P.x duobus itdq; pdrunlis ,orignAlipeccdm pdriter obAriAis,cur ifte ddfumdtur,ifte relinquAtur,et ex duo» bus etdte id grddibus impijs,cur ifte itd uocetur ,ut uocd té fequdtur,ille dutdut no uocetur, dut no itd uotetur,ut Infcrutabf# uocdntë fequdtur,infcrutdbilid funt iuditid dei. E:c duO» 4*,'â^â'* bus dut pijs,cur huic donetur per feuer iitid ufq; in finem, illidut non donetur,mfcrutdbiliord funt iuditid dei.lüud tdmë fidelibus debet effe certiÃimuin,hunc effe ex pre» deftiruttis,iïlum non effe.NdÃfuiffeiit ex nobis,dit unus i.Iohwi.» predeAinAtorum,quidepechredominibibebdt hoefe» cretum,mdnÃffentutiq; nobifcum Gfc,
Cap.lX.
Ve tibi Corozim,ue tfti Bethftidd, quid à 'tn Tyro et Sidonefti,Aefùiffentuirtutes,quefà ,Aefuntï uobis, Luc.p olim incilicio Gf cinere fedètes,pxniterët. Veruntdinë Tyro GT Sydoni renùftius erit in iuditio q uobis. In q» bus uerbis fuis dominus lëfus dltius nobis myfteriü pre Aimm pr* deÃindtiois oftendit.Si enim querdturd nobis,cur dpud deftmano x eos tdntd mirdculdfiAn Ãncgt;qui uidentes ed non ftterdt um. credituri,Gfdpudeos fiAnnon Ãnt,qui crederentfi ui» dereitt,quid refftondebimus t
Cap.X.
Quidddiftiutdtor Cdtholicus,noignobâis,huncEud oe*Cathox fflijlocu Ãc expofuit,ut diceret prefciftfe dnmTyrios l'coquodî et Sidonios, dfidifùifjèpofted receffuros,cufiiAis dpi' fe mirdculiscredidiffent,etmifericordid potius no eu illic iftd foeeiffe,quonid grduiori poene obnoxij fierët,à fidë qui teiMerdt,reliquiffeiK,q à ei nullo tëpore tenuiffent. In îia fententid doAi hominis, Gf ddmodum dcuti,que Ãnt ddhùc meritô requirendd,quid me nunc dttinet dice» re,cimt GTipfd nobis ddidquidd^mus,fuffrdg^tur{ Si enim miferdtione dominus non fÅcit m iftisuirtu» tes,per quds fieripoffeiKfideles,ne grduius punirai» tur,cum poAed fièrent infideles,quod eos iterum mfide les ftituros fùiffte prefciuit,fdtis dperteq; demoftrdtur,de hispeccdtis neminë iudicdri mortuoru,que prefciuit fis iffe fttlt;Auru,à dliquo modo eijiw iliafticidt fubueniturtû cut Tyrijs et Sidoni/s,ft fentètid iÃd uerd ë,fubueniffe di
citur
De INDVRAT. reprobat. DAMNAT. MALOR. LIB. ARBIT. MER. HOMINIS. XL
|
cioir chriÃus,quos mdluit non decedere ddfidem, qudm fcelere nudm grduiore difeedere d fide,quod eos à dc^ ceffiffent,pr£uiderdtfitiÃeÃäuros. Cap. XI. Non^m' nbsp;nbsp;Pro jwde, Ãcut ApoÃolus lt;lt;R,No tto/enrtf, »eq; currè ncs tis,fedmiferentis eÃdei,quiCf pdruulis,quibusuult, »ct faiuari. nbuolentibus,neq^currentibus.fubuenit,quos dnte mundi conÃituäone ele^t in ChriÃo ,ddturus eädm eis grdtidm grdtis,hoc eÃ,nullis eorum uelfidei uel operu/m meritis pr£cedentibus, et mdioribus etidin his, quos pr£uidit,fi dpud eosfdiki effent,fuis mirdculis creditu^ ros,quibus non uult fubuenire,non fubuenit, de quibus infud pr£deÃindtione occulté quidem,fed iuflé dliud iu'f dicduit,non enim eà iniquitds dpud deum, fed tnfcrutd= Roma.)), bilidfunt iudiddeius,Cf inueÃ^biles ui£eius,uniuer^ Pfaim Ãg autem uhe domini mifericordid et ueritds. JnueÃgt'^ bilis er ff eà mifericordid,qud,cuius uult,miferetur,nul lis eius pr£cedenttbus meritis, Cf inueÃ^bilis ueritdS, Romano 9 qu^^quem uult,obdurdt,eius quidem pr£cedentibus me^ rittSffed cît eocuius miferetur pleruq; comunibus, Sicut duorum ^minorum,quoru unus d^umitur, diius relin^ quitur,diÃdr eà cxitus,meritd cow«w'd:In quibus amê Ãc dlter mdgnd, dei boniate liberdtiir,ut dlter Ãne eius i^ niquiate ddmnetur. N unquid enm iniquitds eà dpud de um ? dbfit,Sed tnueÃ^biles funt ui£ läius.laq; miferi cordidm eius m his,qui liberdntur, Cf ueritdtem in his, qui puniuntur,fine dubitdtione creddmus, neq^ 'mferuta, bilid ficrutdri,neqi mueÃgibilid ueÃgire conemur. Cap. XU. dci^ân nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iticf;, grdtidm dei non fiecufidu meritd ri fccundü dccipientium ddri,fed fecundîi pldcitu uolunMis eüts in picntium.^' 1âtudeinCf gloridtn ipÃus grdti£ eins ,ut qui gloridtur ) .Conn, ). nuUo modo inà ipfo,fed in domino glorietur,qui homi ntbiis ddt,quibus ualt,quonidm mifericors eÃ, quad GT Roma 9. Ãtion det,iuÃiis eÃ, Cf non ddt,quibus non uult,ut no^^ tdsÃcidt diuitids glori£ fu£ in udfd mifericordix. Ddii do enim quihufddm quod non merentur, proÃiiö grdtu itdm,Cfperhocuerdmfudmgrdtidm effeuoluit. Non omwfciM ddndo,quid omnes merentur,oÃendit,3onus in beneÃtio certorum,iuÃusinfupplicio c£t£roru,Cf bo= nus in omnibus,quonidin bonim eà cumdebitumred^ ditur,?^ iuÃes in omnibus,quo)üdm iuflum efi,cum de bitwn Ãne cuiufqudm Ãdude dondtur. Ibidem in fine. Fatonö co ^^qstnimÃtocogturdeusHlisinÃiuibus fubuem gitur dcus. rfjtHw dutem non fubuemre,ciimfit utriusqs cdujfd co = wwnw. Aut res hununAs in pdruulis non diuind proui^ dêtid, fedÃrtuitis dg cdÃbns opindbimur,cu rdtionAr:^ Math.p. lesi(elddinndnd£uelUberdndlt;e Ãn{dnim£,qudndoqui dem nec pdÃ^er eddit in terrdm fine uoluntute pdtris no^^ Ãri,quiincoeliseÃ,dutpdrctunegligeti£ fic tribuédu eÃfqdâpdrnulifine bdptifmo moriutur,utnihilibi dgdt fupernd iuditid,tdnq ipfi,qui hoc modo mute moriun^ tur,pdrentes fibi negligètes uoluate ;pprid,de quibusnd, ^eretur^legerint,Quid di(d,qdâ pariwliif ftliqHddo,d» |
qud iüi per'miniÃeriu bdptizdntis fucciirri poÃit,expi^ rdtiPleruq- enim ÃÃndntibus pdrëtibus,et pdrdtis nü-* niÃriSjUt bdptifmus pdruulo detur,deo tdmen nolête no ddiur^quieumpdululitin hdcuitd nb teruiit, ut ddretur. Quidetidtn,quöddliqudndopdruulis infideltum filià potuit,ne irent in perditioncgt;n,Cf ÃlijsÃdeliumnb po tuit bdptifmdte fubueniri^ VbicerteoÃenditur,quod fondriim dpud deum non ft dcceptio, dlioquin cultorü fuorum potius,qudm ininücorum Ãlios liberdret. Cap. XIIL Sine paenitrntid futit dond et uoedtio dei,dd qud uo^ cdtionë pertinere nuüits eà homo, db hominibus certd dffeuerdtione dicendus,nifi cu de hoc feculo cxierit, in «Sorum pa^ fjjc «twtë uitd humdnA,qu£ tetdtio eà fuper terrdm, qui 7ob.'â... uideturÃdre,uidedtnecdddt. Ideo quippejicut idin fu^ i-Conn. )o prddixinMs,wnpcr[èupriituri perfcuerdturii proui» dmtiffimA dei uoluntatv mifcentur,ut ejje difcdmiK non dltd fdpientes,fod humilibui confentientrs^C^ cum. timoré et tremore noÃrd ipforü fdlutc opemur,V)eai eà eni, qui opdtur in nobis et ueUe Cf perÃcerc.pro bond uolü tdteihcc nobis expedit CT crederc Cf diccre,hoc eà pi-um,hoc uerum,ut ÃthnmiliStCf fubmiÃdconÃff'io, CX detur totumdeo. Coigtdnte5crediinus,co^tdntesloqui nuir,cogtdntesdgmus quicquid dgmiu CTc. In fine ibidem. Roman. I s Philippe. * Cum enim non Ãtin noÃrd poteÃdte cornoÃru,fed cotdano» diuino fubleuetur duxilio,ut ddfcenddt, Cfqu£ furfum lt;'''=1 diui»«». funtfdpidt,ubiChriÃts eà in dexterd dei fedens,nb qu£ lio, ut fllt^ fuper terrdm,cui de hdc tdtd re dÿ:nd£ funt grdti£,ni^ fi hocficienti dno deo noÃro,qui nos per tdle beneÃtiu CoUo. j, liberdndo de proÃndo huius mandi elegt Cf pr£deÃi^ nduit dnte conÃtutionem miindi ? nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â Cap. xiin.^ Sed diunt, pr£deÃindtionis definittbem utilitdti pr£ Contt^i fl.-dicdtionisdduerfdm,qudà uero dduerfdtd Ãtdpoflolo pr£dicdnti. î^ionne tile doélor gentium in fide Cf ueri^ âjj ixfimâ tdte pr£dcÃndtionem totiens comendduit, amp;nbsp;uerbum â'° nbsp;nbsp;nbsp;**'* dei pr£dicdre non deÃtit i Nûquid quid dixit,Deus eà catioms qui opdtur in nobis Cf uelle Cf opdri,,p bond uoluntdte nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*** fud,ideonoipfe,Cfutuelimusqu£deopldceSt,Cfuto= PinUp. * pemar hortdtus eÃiAut quid dixit: Qtliinuobis bonu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* gt;nbsp;opus cÅpit,pficiet ufq; in die ChriÃi Iefu,ideo ut inci^ penthotes,etpfeuerdret ufq^ infinë,ipfe no fudÃtii^ö^^ pe ipfednshomitiibuspr£cepit,.Utcrederent,dtq}dit, Crédité in deu,et in me credite,nec tdmen ideo eius frlfd eà Ãntentid, nec udtid definitio,ubi dit, Nenw uenit dd mc,ideÃ,nemocreditin me,niÃÃeriteiddtumdpdtre Ioan. d. info. Nec rurfus,quid uerd eà h£c definitio, ideo udnd eà iüd pr£ceptio.Cur erg) pr£dicdtioni, prdeeptioni, exhortdtioni,correéhoni^,qu£ omnidÃequentdt fieri* pturd diuind,exiÃimdmus inutilem definitionem pr£de Ãindtionis,qudm comenddt eddem ficriptura diuind. Ibidem poft pauca. Nec pr£deÃnAtionw igtur pr£dicd(i0ne impedien* G 4 |
DE PRAEDEST. PRAESCIENT. PROVIDENT. ELECT. VOCAT. IVSTIFICAT. ET GRAT. DÃh
|
dd eà prediedtiofidei per feuer dntis GX proficientis, ut Roman. ) 0 quod oportet dudidnt,G^ quibus ddtum eà ,ut obedidnt^ Quomodo eiwndudient fine predicdnte i Nee rurfui predic^Uione fidei profitieiitis gt;nbsp;GT ufq; dd ultimum per* md,nentis,impedienddeà prediedtio pr£deflinAtionis,ut qui fideliter GJ' obedienter uiuit,non de ipfd obedientid, tdnq de fuo non dccepto bono,extoüdtur ,fed qui glori* Hi'crcmt 9 dtur,indnoglorietur.InnuUoenimgloridndum,qudn* do noÃrumnihilfit.QuoduiditfidelijfiméCypridnus, b^d^nui' ^fidentifiimè definiuit, per quod utiq^predeÃnAtio* lisgioriïa^ nemcertiÃimdmpronunciduitt Ndmfiin nulloglori* â nbsp;dndum eÃ,qudndo noÃrum nihil eÃ,proÃA6 nec de ot bedientid perfeuerdntilfimd, gloridndu/m eÃ. Nec ia no* Ãrd,tdnqnon Ãt nobis defuperdondtd,diceddeÃGyc. Cap. XV. quiddm in noÃro nw ndÃerio, qui corripienti* ucniuiuur. bus Ãdtribus,cur queddm nonÃeienddÃceret,G^frei* enid noiiÃceret,reÃgt;ondebdt,qudlifcunq; nunc firn, ut* lis ero, qudlem me deus fiiturumelfe pr£lciuit.Qui pro fiélôzj'uerum dicebdt,G^ hoc uero non proficiebdt in Prouu.zd f,ofium,fed ufq;ddeoproficitinmdlum,utdefertdmo* netfierij focietdte,fieretcdnis reuerfus dd uomitum fuum, GT amen ddhuc qudlisÃturus fit,incertu eÃ, Nuiiquid erg) propter huiufmodi eduffds ed,qu£ de pr£fciëtid dei uerddicuntur,uel neginddfu)tt,uel tdcendd,tunc fcilicet qudndoà non diedntur, in dlios itur errores. Cap. XVI. Vni ratio ged dlid eà rdtio uerivm dicendi, dlid uertvm tdeendi rum? ' neceffitds,Cduff.ts ucrum Ocendi, logum eÃomnes qu£ rere uel inferere,qudrum amen eÃcf h£c und,,ne peio* res Ãcidmus eos,quinon inxlligunt, dum uolumus eos, qui 'inxlligint,Ãcere doAiores,qui nobis dliquid ade a centibus,doctiores quidem no fiunt,fed ne peiores fiunt. Cum dutim res uerd ia fe hdbet,ut fielt peior, nobis ednt dicentibus,Ãlequicdpere non poteÃ,nobisdutem ocen* tibut,ille qui pottÃ,^uid puamus effe fitdendummon* ne potius eà dicendu ueru, ut qui poteà cdperc cdpidt, qudm t!tcendu,ut no folu,id dtnbo no cdpidnt, ueruetid qui eà inteÃigëtior,ipfe fit peioriQui à dudiret et cdpe rct,p ilium etidm plures difeerent. Quo enimeà cdpd* tior utdifcdt,eö md^s eà idoneus ut dlios doccdt GJ'c. Cap. xviir. Afiqiiando Viii/e dliqudndo eddem predeÃitdtio fignifiedtur e* praedcftina nomine pr£fcienti£,ficut dit Apoflolus, Non repulit niUcire^no detisplebem fudm,qud prefduit.Hocquoddit,pr£fci* fcicntiïæ^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;âttxlligtur,nifi predeÃnduit, quod circu* fldntid ipfius locutionis olkiidit,loquebdtur enim de re* liquijs iudeoru,qu£ fdu£fid:£fiiiK,pcuntibus ceteris. Cap. XIX. Lnce. 9. Eedtusdmbrofius 'm expofitionefup lMcd,cum dd il 5im«ttani lumuenilfetlocu,ubidominumddliierufdlem pergen* p'ctMChH Sdmdrianirecipere noluerut,Simuldifce,inquit, quid recipi noluit no fimpltd mente c6uerfos,ndm à uo luijfet,ex indeuotisfoecijfetdeuotos.Curdute non re* ceperunt eMn,EuMgeli/h ipfe demonftrdt,dices, C^uid fiicies dus erdt euntis in üierufdlem. Difcipuli dutnn re dpi intrd Sdntdridm ^fliebdnt.Sed deus ^uos di^ndtur uocdt, ZiT quem uult,reliÿofum Ãcit G'c. |
Ibidem poft paiica. Et,Gremrius,Vnius deitAtis,inquit,qii£fumus uos, Gregoriui conptenuni trtmtdtem. Si uero dliter uultis, dicue unius nus.nSGrc elfe udiurdidT deus uocem ddri uobisdfditdo/firitu de precdbitur,id eft,ro^bitur deus, ut permittdt uobis dd riuocem,qudquod creditis,cofîteri poffitis.Dabit enim certus ^1^1,01^1 dédit quod priinum eÃ,ddbit G!quot; quod fecuudiieÃ,Qui.déditcredere,ddbit ZXconfiteri Etfî uem eÃ,quod dicitur deprtedelHndtione bene^ P' pnedc/ r- /1 â -gt; ir nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;⢠ftinatione fidoru det,ito ejt tdmen populis priedicdiidit.Prsedicdti^ popuiispr» du eà prorfui,ut qui hdbet dures dudieiidi^udidt. Qu is dutein hdbet,à no dccepit db illo,quidit:Ddbo eis cor ca gnofcendi me,^^ dures dudientes i Certe qui no dccipit reiicidt,du tumê qui cdpit,fumdt,dXâbibdt,?:^ uiudt. Si^ eut enim prddicdndd eà pietds,ut db eo.qui hdbet dures dudiendi,deus rede coldtur.Prtedicdndd eà pudicitid, ut db eo,qui hdbet dures dudiendi,nihil g:nitdlibus mem bris illicitum perpetretur. Pruedicudd eà chdritds,ut db eo,qui hdbet dures dudiendi,deus GT proxinuis diligts tur.l td prlt;edicdndd eà ifld pr^deÃindtio beneficiorü dei,ut q hdbet dures duÃedi,no infe ipfo,[ed in dno glo rietur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cap. XXI. Hifc dutè omnid,initiu fcilicet Ãdei,et clt;eterd ufq- tn fine doiidfuddeusldrQturufeuûcdtisfuis effepr£fci~ uit. Nitniie igtur cotentionis eÃ, pr£deÃindtioni cotrd^ dicere,ueldeprtedeÃndtione dubitdre, Qu£tdmen tio itd populis pr£dieddd eÃ,ut dpud imperitd,uel tdrdio^ ris intelligentie multitudinc,reddr^i quodumodo ipft fud pr£de/lindtioneuidedtur,ficut reddrguiuidetur et pr£fcientid dei,qudin certe ncgire no poÃimt, fidicdtur hominAus,fiue airrdtis fiue dormidtis^quoduos pre fei uit,quiÃllino poteÃ,hoc eritis. Dolofi dutemuelim^ Dcprxfcigt; periti medici eà ,ctid utile medicdmètu fit düi^re, ut cntia dei d«!- no ,pfit,dut obfit.Sed dicedu eà ; sie currite, ut co s p prehèddtis,dtq; in ipfo curfu ueÃro,itd uoS efà preeo gnitos noueritis,ut le^timè currdtis, Etfiquo dlio mo dei prefeid prediedri poteÃ,ut hois fegnitid rcpeüdtur Libro de praedeftinatione dei. Cap. I. De predeÃndtione dei Iccuturi ,dnxietdtibus qui* bufdd,inuoluiinur,quid ducofcictid noÃre Ãoliditdtis plcrutdmur,db dppetitu td drdue diÃutdtionis repri* mimur,Ãd dïldd omnipotentid illius,qui posdÃne ir^ rdtioJuaUs rdtioiulifeÃbri uerbd uoluntdtis fue mon* Ãrduit,mentemreducimusfubjfefuperniddiutorii,dd 'â°quot;' . T nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* s s * 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in nr nc. i R dudedu uires dccipimus,jcientes qd quicquid botu loqiu inc ex dcö tnur,uelfrcimus,no ex nobis hoc,fed ex deo dccipimtis, Cap. II. inprimis nephds eà dicere,deum dliquid, nifibonuni |
DE INDVRÃT. REPROBÃT. DAMNAT. MALOR. LIB. ARBIT. ET MER. HOMINIS. XLl
prtedelhndtionum alilt;ie rcntii. nbsp;nbsp;nbsp;fmtt iiüi^tionis,dli£ conditionis, iflæ fuite iujUiue, ill£
potentije. Vt luadim fdt quod dicitur ,lt;iU£funtdüi^i ttonis ZT potcntiæ, qu£ conditiottii ZSquot; iulliti£ demons jlretur. Creduit deuf ccxlum GT terrdm, folein GT lu-â nAm,dieinO'noâem,pr£delîinAuit infuper,utccelum femper uolumtur,terrd tmmobilis, drcwmuolucnti cÅ-lo loco centri hdberetur,Sol GT lutid,, diei noiticy pr£=:
' e/Jênt, dies GT nox certis temporibus uidffim^ccede^^ rent. H£ pr£deÃi/td,ttones poteiiti£ funt et düi^tionis. Vnwmquod(j;enimiHorum,qu£pr£dixiinus ,Ãc dtli^ gituin eflfuo open per pr£deÃinAtione)ndd, utdb eo
( dimoueri non poffit. Creduit deus hominem, GT pr£^ dejiinAuidutà obediens effet,dc 4 ffsÃu uetiti pontife dhÃineret,tn uitd permAneret,Sindutem htobedtens effet,fenk'iitidm mortis fubiret,ll£c pr£deÃmdtio condi^ tionis eà GT iujlitùe. No enw» deus dnte cdfuin hominis Ãc eum per potentidm dlli^tionis prodeÃinAuit mori, ut nece/fe ejfet eum mori,fed fub ed conditione,(i peced^ ret. Quidi^tur peccduithomo,iuÃuinerdtutmorere9 tur,fi non peccdret,nullo uinculo pr£deÃitMionis di^ uin£ mord dlUgtretur.
cemdei nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cap.V. In fine.
prædcftina nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;enimdeus fuosÃdei opere Ãturos eÃe pr£f
âOâ nouit,hospr£deÃinduitddgloridm. Quosdbfc^ cor» re^hone didbolicæ perfudfioni milibtturos eÃe prffei» utt,hos pro certo pr£deÃnduit dd poendin.
Libro. X. Confeffionum.Cap. XXIX.
Ef (Ottyjej med,nonnià 'm mdgnA udlde mifericor» did lud. Dd quod tubes,GT iube quad uis, Imperds no» bis continentidm,GT cum fcirem,dit quiddm,quid nemo poteà eÃe continens,nià deus det^t hoc ipÃim erdt fd» Orärc^dc^ pi^gt;âi^â^»Ãtre cuius eÃet hoc donum,per cotinentid quip bcir.iis, ut pccûÃi^murGTrediÿmur 'munum,dquoinmultdde deus nob's Ãuximus,IAinus enim te dWdt,qui tecum dliquid dmdt, quod non propier te dmdt. O dmor,qui[emper drdes, GT lutnqudm extingueris,Chdritds deus meus dccende me,condnentidm tubes,dd quod tubes, eT iube quod uis.
Cap. XXXL
Auguftinâ Nemo entm poteà effe continens, nift tu des,IAultA iiunquam no^i^ ordiitibus tribuis,et quicquid boni,dntequdm ore fuitcbrius. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. ?
gt;nus,dccipunus,d te dcctpimus,GT ut hoc pojied cogno^» fceremus,dtedccipimus,Ebriofus nunqudmfiii,Sed e» briofos,d tefobrios ftéîos,e^noui.
Poft paiîca ibidem.
Philip 4. oiKnw poÃum 'tnquit,in eo,qui me conÃrtdt,c0Ãr» td me,ut omnid poÃim.Dd quod iubes, et iube quod uis.
» Conn. ). iÃefedccepiÃeconfitetur,GTquodgloridtur,'mdomino gloridtur.
Cap. XXXVII.
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Tentdmur his tentdtionibus quottidi e domine ,Ãn£
ceÃdtione tentAmur.Qupttididnd Ãrndx noÃrd eà hu münd lingud,lmpttf nobis GTinhoc genere cotinëtidm.
Ddquodiubes,e^iubequoduis.TunoÃidehdc re d^^ te fftnitum cordis mei,GT flumind oculorum meorum.
InPfalmum XXVI.
Sdm tu,dccepto libero drbitrio, qudà pr£fumis unde Contra de dmbules.'S^oUdeteprafumere, à tedereliquerit deus, à rbitrioâ*'* j« ipfduid deficies,cddes,dberrdbis,remAnebis.Dicer^ præfumcn. iüi,uoluntdtem quidem liberdin deiiÃi mihi, fed Ãne te nihil eà mihi condtus mcus,Adiutor meus e/bi,ne dere» linquds me GTc,
In præfationem Pfalmf. XXXI.
Qjiid er^? Debemus nuüd operd pr£ponerefidei, ideÃ,utdnteÃdcmquifqudm diedtur bené operdtus ? Ed emmipfd operd,qu£dicunturdnteÃdem,qudmuis ma.funt, uidednlur bominibus lduddbilid,indnid funt.îtd mihi ui» demur eÃe,utmdgn£uires,et curfus celerrimus pr£ter uidm. Nemo erg) computet bona, operd fud dntefidem, ubifides non erdt, bonum opus non erdt. Eonum enim Opus 'tntentioflu:it,intentionemfides dirigt.Non udlde dttendds quid homoÃcidt,fed quid cumÃcit, ddÃpicidt, quo Idcertos optim£ guberndtionis diri^t. Nemo er» ^idcKt bond operd fud dntc fidem,nemo Ãt p/ger in bo nisoperibusdccepafide. Ddtdeus erg) mdulffntidnt omnibus impijs,GT cos iuÃificdt ex fide GTc.
In Pfalmnm. XXXII.
Vnde igitur conÃlium domini manet in£fernum,ni» confiiium fide nobis,quos dnteprefciuit GTpriodeÃinduitiQjtis nbsp;nbsp;nbsp;dcn^na
tollitpr£deÃindtioncm dei l Ante nuindi conÃiuttionc cionem ma uidit nos,fÅcit nos,emendduit nos,miÃt dd nos,redcmit JJ'âquot; moî,Hoc eins confiiium manet in£ternMnJ?£c eins co» ^tdtio manet in fcculd feculorum.
Super Pfalmum.XLiII«
duid dichiri fumus deo,qui primo grdtis nos faecitl Quid bonus eÃ,non quid dliquid meruimus. Deinde de ipfi repdrdtione,defecunddndtiuitdte,quid diiÃuri fu» musl lAeria noÃrd foeciÃe,ut nobis iüdfdlus perpetud mitteretur ddomino ?dbfit.SimeritdnoÃrddliqiudû Mérita no cerentjdti ddmndtionem noÃrdm ueniret. No «enzï ille dd inÃefhonem meritorum, feddd remiÃionein peccd» torum.'lGonfitiÃi,GTÃlt;llus es,quid deodedifli ? Nidlus fitiÃi,GTliberdtus es,quiddeo dediÃi ? Quid non db eo grdtis dccepiÃil MeritoGT grdtidnomindtur,quid grd tis ddtur. Exi^tur er ff d te,ut GT tu gratis eum colas, non quid ddt tempordlid,fed quid prfÃdt £ternd.
In Pfalmum.XLIX.
Qjiidd grdtidm fe fdtpertinere ,quc)deà Chri» Ãus,GT quodeÃehriÃi,nouit, quid'indictgrdtid, Si * grdtid uoedtur,grdtis ddtur.Si gratis datur, nuüa meri» td tua praeeÃerunt, ut detur, t^amà pr£ceÃerunt me» riatua,mercesnonimputdtur fecundum gratiA,fed fe» cundli debitu. Si er ff dicis pr£ceÃiÃe mérita tua, te uis dit. nô uuit Idudari, no detvm, ideo nb agnofeis Chriflu, qui uenit 3quot;⢠cumgratia deiiConuerte erff te ad mérita tua,uide iüa maldfiiiÃe,
DE PRÃEDEST, PRAESCI. PROW. ELECT. VOCAT. IVSTIF. ET GRAT. DEL
|
Wdh ^ijjc^ut non ttbi deberetur nip fu[)fgt;litium,no miwn.Et cum uiderii quid tibi per mentum debelt;itur,ii= gnopii quid per grdtiiiin donetur, C^/acrifitio Idudis gloripcMs deum. ïbieft eniin uid,mquA nouens Chrb ftuin fuluare dei CJ'c. In Pfalmum. LXII. C^uonidm melior nüftricordiu Out fuper uitM,Kiul-!â t£ funt uit£ hunMn£,ftd deut unum uitum promittit,et non iHdm dat nobis, qudfi propter mena noftrd,fed Deus dit P^^'^dftricordidmfudm. Quidenim boniegttniu,ut il nobisuiti ludmereremur{ Autquicbondftiklinoftrd prieceftis tcrquot;mcntaquot; riint,ut deus nobisgrdtidm fudm ddret, J:Junquidmuee noftr*. nit iuÃitids quds coronAret, O' non deliibi qu£ donA~ ret {Vtiq; delight qu£donAuit,fi punireuellet, non eft fet iniuftum.Quidenimam iuftiun quint ut punidtur peccidjr ? Cum iuftum flt ut punidtur pecedtor, perti^ nuitdd miftricordidin tpjtus non punire peccdtores,ftd iujtificdrefOquot; de pecedtore ftcere iuftumtZy de intpio fts cere pium (O'c. In Pfalmum XCIII. yi£c eft er^ diftiplinA ChriftdnA. Nemoftcitdli^ nift âniÃgrdtidipftus. Quod freithomo mdlc, griitadct, ipÃiiscfthomiiis,quodfttcitbene,debenifttiodei ftcit, cum coeperit fucere bené nonftbi tribudt, cum non fibi tribuerit,grdtids d^teiftd quodcceperit. Ciidutembe^ neftcit, non infultet qui iUud nonfticit,dut extoUdt ft ft pereuin,iJoneniminiTlo finia eftgrdtiddei,utddd^ Hum non peruenidt O'c. In vltimum Pfalmum. Mifciicor^ nbsp;nbsp;No enimfruftrd mihiuidetur quinqudgpftmiis pftil unt^ tendi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pcoliteittid ,centefimtis de mifericordid et iu mus liuiti ditic,centeftmus quinqud^Ãmus de Idude dei in fdnSUs eins,Sic enim dd £terMm bedtimej; tendimus uiam, pri nütus pecedtd noftrd ddnddo,detnde bené uiucdo,ut poft codènAtï uitd mAld,gtÃdqi bond,ineredmur æteritdnt. Ad Valentinum EpiftoIa.XLVI. Crédité diuinis eloquijs,quid et liberu eft hominis dr^ bitrium,ex grdtid dei,fine cuius ddiutorfo liberum dr^ Sine gntii i,ii:riü nec couerti poteft dd dernn, nec proficere in deo. irbitriä'me Etquodpic creditis,ut etid fdpienter inteïligitis,ordte, hii potüi. ^1- ipftm enim,id eft, ut fdpienter 'mteüi^mus, eftutiq^liberum drbitriii.iJifi enimliberodrbitrioin^ telligeremus diq^ fdperemus,non nobis pr£ciperetur,di Pfalm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fcripturd,lnteüi^te f rg» 5«/ inÃpietes efts in po s pulo,et ftulti dliquddo fdpite, Eo ipfo quippe quo pr£ ceptum O' imperdtü eft,ut inttüignnus dtq; ftpidinus. obedientidm noftrdin requirit,qu£ nuüd poteft efte Ãne libero drbitrio,ftd à poffet hoc ipftm Ãneddiutorio dei grdti£ fteri,p er liberu drbitriu, ut inteüiffremus dtq; PMrn.foi fdperemusdw diceretur deo, Ddntihi intelktlu,utdi= ftdin mdnddti tud. Ueq; 'm eudn^lio ftriptu effet, Tue Lucç. 14. dperuitillisfenftmuttnteÃigerentfcripturdS. NeeJd^ Iacob, ). upoftolus diceret: Siquis dutem ueftrum mdiget fdpientid^oftiilet 4 deo,quiddt omnibus djftuentertCT nonimproperdt,0'ddbitittrei. Tötens eftdutem dotni^ nus,qui O' uobis donet Gr nobis, ut de noftrd pdee O' pid confenÃone,nuncijs celerrimis giudedmus. |
Ad V alentinum epiftoIa.XLVII. Bow quidem non folum fecundum fu£ bon£ uolun= tdtis nuria premium conftquentur,fed etidm ipftm bo «iambona mm uoluntdtem per deigrdtidm coftcutiftnt,dc Ãc im pletur quod feriptum eft,ird et indignAtio,tribuldtio et gtinim. dnguftddn omnem dnimdin hominis operdntis nulum, iud£i primu O gr£ci,glorid dutem,O' honor,CT pdx, omni operdnti bonum,lud£o primu GT gr£co. Ibidem poft pauca. Letmus etidin librumbedtifftmimdrtyrisCyprin CjrpriinM dni de ordtione dominied, GT oftendimus quernddinodu üb quot;r«w docuerit omnid,qu£ dd mores noftros pertinent,quibtis rede uiuimus d pdtre noftro, qui in calis eft, efft po^ Sä. docuit, fcendd,ne de libero pr£fumentes drbitrio, à diuind grd tiddeciddmus GTc. Jn eadem cpiftola. Eides ftnd, Cdtholicd,neq- liberum drbitrium ne^t, ç Ãue in uitd mdld,fiue in bonAm,neq; tdntum ei tribuit, fides nS ti' utÃnegrdtiddei udledtdliquid,fiueutex ntdloconuer^ ,â5⢠o '«bi atur inbonftÃueutinbonoperftuerdnter proÃeidt, mo.utiine Ãueutddbotftfempitertw peruenidt, ubi idm non timt uaultiii* at,nedeficidt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qââ*« Ad Hilan'um EpiftoIa.LXXXIX. Quifquis dutem hdcuelut occdÃonecopertd^u du^ dierit neminem hic drbitrio fto fine pecedto uiuere, de* deritfelibidinibus,etcriminibitsudrijs ft obligduerit ⢠dtq; ufj; in dim fuu ultimu perdurdHerit,qudslibet in» ter h£c eleemofÿnds fiicidt,et infoeliciter dudt uitdm,et inftlicitis finit,Sed ift uteuq; toUerddi funt,quddo dicut uel effe uelftiffe hic dliquetn,pr£ter unu ftndüftnéh» ru,quinulliiomninohdberetpeccdtü. Jlludueroquod dicunt ftfficere homini liberu drbitriu dd dominied pr£ nbsp;nbsp;nbsp;p*quot;,quot;* ceptA impkndd,etidin à deigrdtid GTftiritufftnéli do» betum arbi no,ddopd bond no ddiuuetur, omnino diidthemdtizdn» nica^mpu* iiieft,O'omnibusexecrdtibibus deteftdndü,Quienim rc prxecp' hocdlferunt,dgrdtiddeipenititsdlieniftnt,Quiigno» rdntes dei iuftcid,Ãcut de Iud£is dicit Apoftoliis,Gr ft» dm uolentes confttuere,iuftiti£ dei non funt fthiefti. Pie Koman.1® nitudo quippe legis non eft,nià chdritds. Et utiq; chdri gâ⢠tds dei dijfuft eft in cordibits noftris,non per nos ipfos, necuiribus proprit uolutdtis,fed per ftiritumftnäum quiddtuseftnoois.'Vdletiaq;liberu drbitriu dd operd bonA,à diuinitiis ddiuuetur, quod fit humiliter petendo CT ftciendo. Defertu uero diuino ddiutorio,qudlibet fei entidleÿs exeelldt,nuUomodohdbebitiuftiti£ ftliditd të,ftd infldtioni impit fuperbit. O' exitiofum tumore, Ad Paulinum epiftola. CVI. Cu uero p liberu drbitriu primi hots m eodéndtionë uni uerft dftuxerit nAturd,,peuldubio qex edfiiitudft m ho ' noré,nö ipÃus iuftti£,qu£ grdtid nuüd pr£ceffit,fed dei miferie9rdidi,qlt;iâ uero m cötumelid,no iniqati dei, qu£ dbfit,utÃt |
INDVRAT. REPROBAT. DAMNAT. MALO. LIB. ARBIT- ET MER. HOMINIS. XLU
|
Abfit, ut fit apud deum, fed iuditio depuaindum eÃ, hoc Quid fau quifjuKcumeccleliAfitpit,ito contragrdfidtnpromet fcTûorJ^** ritisdiÃutit,fedmifericordtdmG!'iuditium dno cdn-s-dcG quod nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nec mifericordid recufet mgrdtut,nec iuditiuin de quXm.tu^ cufet inuitut. Secundum propofitumcn'moccultijfiinje fcnbmds'* uocduittOâ (^Uos uocduit,ipfos cr iufliÃcduit,lt;iuos dU' Sapienti g tfinii^Ãfilt;^Auit,iilo! i^glorificduit. PricdeÃinutio no^ ftrdnonim nobis fuibh eÃ, fedm occultodpudipfum Roman. 8. j«ct(H pnefentid. Trid ueroreli^ud in nobis fiun(,uof eddo, uÃÃcdäOyty^rificdlio.Vocdmurpricdicdtione Matha, . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dojftiruii eudn^Uzire : ^tepaenüenti.tm,dppropinijuudbiteittt» regnum cae» lorum. luÃficdmurin uoedtione mifericonii^jC^dmo^ Pfaim. f4. reiuditij. HinceÃqmddicitury'Detis in nomine tuô fdluwm meÃc,Z^ in uirtute tud iudied me, non titnet iu-diedri, (pi impetrduerit dnte fdludri. Vocdti renuncid^ mM dùdfolo per p xnixntidm,ne fub iu^ eius reniAne* amus, IuÃficdtifdnd,gt;nur per mifericordidm, ne iuditi» um timedmuSjGloriÃcdU tranfimus in uiain tecerndin, ubi deum Ãnc fine Iduddmus Ct'c. DB SACRÃMEMTO COR* PORIS ET SÃNGVP nis domint Libro IIL De confenfu Euangeli« ftarum. Cap.I. Hincigtur incipidmus fecundum Hidttheum.CcCi Math .ii. ndntibusdutëeis,dccepitlefiis pdnem,cyben;dixit,dc dedit^ difeipulis fuis,dit : keeipite et comedite, hoc eÃcorpusmeum.Hec cy îkdrcus Lucdsq^ corner l,uce iï' mordnt.QttodenimLucdsde cdUce bis comemorduit. Concorda' prius dnteq pdnem ddret,deinde poÃedquim pdnëde^ ftarum''ar' dit,iüudquodfuperiusdixit, præoccupduit ut folet, in lUudutro quod ordine fuo po fuit, non comemorduerdt fuperius,Vtrumqs dutem coniunihim,hdnc fententiain fiicit,quteCriüorumeÃ. lOANNES AVTEM DE CORPORE ET SÃNGVINE DOMINI, HOC LOCO NIHIL DICir. Sed plane alibi multo uberius hinc dominum locutum eÃe teflatur. Ãuguftinus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;In Pfalmum. manvaâ CbH ^^^tfîus tTddiiorem fuiim antu pdtieniid pertulit,ut ftoaichari' Cl printAm euchdriflidm coÃekhm »lAnibus fuis, CT ore n.'fl-quot;â HrX nbsp;nbsp;nbsp;comenddtdmÃcut cæteris kpoÃolis traderet. as. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;In Pfalmum. XCVIIL lohan. S. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Spiritus eà qui uiuificdt,cdro non prodeà quicqud, Defpiritu' Qjiandohocdomi/uts cbmendduit,ey de carnefudlo^^ cariquot;ne fi'quot; cî*flt;** erAt,zy dixerdtjNifi quis mAndueduerit cdrnem aei,qu3e fine nuS,non hdbebit in ff uiam £ternAm,Scandalizdtt funt n^flchpo' quidam difeipulieius,feptua^tdfirme, ey dixerunt, Durus eà hic fermo,quis poteà hoc intedi^e. Et recef ferunt ab eo,ey dinpÃus cum eo non dmbulduerunt, du rum iüis uifum eff,quod dit,Nà quis maducauerit edr nem meam,non habtbit uitMf netrriMm, dcceperunt ib |
htdÃulte, cdrnAlittr idud co^uerunt, cr quôd pritcifurus eÃet iüis dominus pdrticulds de corpo^ re fuo,et ddturus iTlis,Et dixerunt,Durus eà hic fermo, Ipfi erdnt duri,non ferma. Etenimà duri non effent,fed nùxs effent,dicerent Ãbi : Non fine edufd dicit hoc nifi quidcÃibidliquodfdcr.'imentumldtens, lAdnerent cum illo lenes,non duri,cy different db itlo quod tllis differ dentibus,ey quiremAnferunt didicerunt. Ndm cum re^^ mAnÃffent cü iOo difcipuli duodecim,illis recedenfibus, dolêtes lUoru mortcm,quod ffdn^ ddlizati fuM in uerbo eius,ey recefferunt. lHe dutem in^ Ãruxit eos,et dit tHis, Spiritus eà qui uiuificdt,cdro nS prodeà quicq,uerbd qute locutus fum uobis, ffiritus ey uitA funt,Spiritdliter inteüi^te,quod locutus fum : Not» hoc corpus,quod uidetis,mAnducdturieffs, ey bibituri ulnffnguinem,quemfitfurifuitt,quimecrucifigfnt,Sd^ CÅna erdmentum 'iobis dliquod comeiiidui,Ãgt;iritudliter intel^ leâum,uiuificdbit tiOSlt; IS-t fi neceffe eà idud uifibiliter ce^- fibiiitér tS lebrdri,oportet tdnuti iduù itiuifibiliter intediÿ, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mtcHigitw. In Pfalmum. XXXIII. Mdnibus dlioru poteÃportnrihomo, ntAliibus fuis nemo portttur,Ãrebdtur dutein ChriÃis in mdnibusÃis pâ*î^à u7t^â* qtt comenddsipfumcorpitsfuü,dit: Hoc eÃcorpus me corpus fu« iMn,/crebtcni(« iüud corpus in mdnibus fuis. Udde di nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â* citin fermone fecundo fuper eundem pfdlmum. Adlulianumepiftola. CXL Vnusquif^ dnteq corpus et fdnguineindominino^ SfcTptiW Ãri iefu ebr^ dccipidt,fe ipfum probet »'CT fecundum E-ucbuniHx dpo/ioli pr^ceptUific de pdne illo eddt,et de cdlice bibdt, ^^5 Qgid qui indigne manduedt corpus et fdnguinc donüni, iuditiumÃbi mdnducdt ZX bibit, non dijudicds corpus domini. ç^uindo enim eum dccipere dekmus, dnteadd conÃÃionöCi'paenitentidin recurreredebemuSjGT om^ nes diihts noÃros curiopits difeutere, QT pecedta obno^s xid,fi in nobis fenferimuS:icim ÃÃnemus perconÃÃio^ nc CTuerdpaenitenftd dbluere,ne eit ludd proditore di^ dbolumintrdnos aeldntes peredmus,protrdhentes zy calantes pecedtu noÃru de die in diejn,^^à quid mdli dut neq co^t!iuimus,deeo paenitentidm dgtntus, et uelo eiter iUud de corde noÃro erddereÃÃnemus. Ad Paulin um Epiftola.LIX» Vouenniromnid,lt;iu£offeruntiirdeo,mdximc fdii^ SH dlturis oblddOti^uo fderdmento pricdicdtur noÃrism vetorcsfcrc dliuduotumdximum,quonos nouimusin ChriÃo eÃe mAnfurosjUtiq: in copdge corpisChrifli, cuius rei fdcrd=: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ita^ n ' j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, r iquot;!® oblatio* mentum eÃ,quodunuspdius,unu corpus multi fumus. nem nomi^ ideo in huius fdnfhficdlione eSâ diÃributionis pr^pdrdd quot;nbsp;tioe,exiÃmo ApofloluiuÃiÃe ,ppriè fiert 7r^07Ãu)(aç bes. ideÃordtiones(uelutnonnullijninusperiti interpre^ titi funt)ddordti5es, hoc eà enim dd uotu, qdâ ufiatius infcripturisnuncupdtur eu\H. InterpeUdtiones du^ tem,ftue,ut ueÃri codices hdböt,poÃildtiones,fiunt c» populus benedicitur.Tuc enim dntifiites uelut dduocdti fujeepto ffuos, tnaws impoÃtionc mifericordifÃmf ofs Ãrunt |
DE SACRAMENTO CORPORIS ET SANGVINIS DOMINI»
|
ferutpoteÃdti.QSibusperdHis cT pdrticipdto tMto fdnUofdcrdmento,grdtidrumdÃio cunÃü concludit, qudminhisetidUerbisultimdm comendduit dpoÃolus. In euangelium Ioannis ttadla. L. loinnis, i Pduperes femp hdbebitis uobifcu,me dute no femper hdbebitis.CjJiid eà enim non femp,CT quid eà femp\i Si AJ corpus 6o«aï es,Ãddcorpus ChriÃiptines,quod ÃgniÃcdt Pes rinïntó jii trus,hibes Chriflum CT in pr^efenti (T infùturo,In pr£ Ãs Ã1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fidem,in prutfenti p Ãgnu ChriÃi,in prtfenti per fcnti'j prrrtz bdptiffndtis fdcrdmentü,in pricfentiper dltdris cibu CT potu. Ndbes ChriÃii in pr£fenti,fed hdbetisfemp, quid cum hinc cxieris,dd idu uenies,qui dixit Idtroni. Hodie mecum eris in pdrddifo. Sldutem nude uerfdris,Mderis l}i((,greinpr^fentiChriÃu, quidintrdseccleÃd, Ãgiidt teÃgnoChriÃi,bdptifdrisbdptifmo ChriÃi,N.ifces te membris ChriÃi,dcceidis dd dlttire ChriÃi^ priefenti hd bebis ChriÃum, fed nude uutendo non femper hdbebis. Poteà crÃc inttllig, Pduperres femper hdbebitis uos bifcum,nK dutem nonfemper hdbebitis. Accipidnt CT hoc boni, Sed non Ãnt foüiciti, loquebdiur enim de prie fentid corporis fui. Num fecundum ntdieÃdiem fudm,fe» cundttm prouidenädm, fecundum ine/fibilem CTuiÃs Mwhti.tS bilemgrdtidm,impletur quod db eo diflam eÃ,'E.cceuos bifcum fum omnibus diebus ufq^ dd confunuuionem /es cuïi, fecundum edrnem uero,qudm uerbum ddfumpÃt, fecundum id quod de uirgne nAtus eÃ,fecudum id quod d ludeis comprichenfus eÃ,quöd ltgnoconÃxus,quöd decruce depoÃtus, quod linteis inuolutus, quad in fes pulchroconditus, quà din refurreÃione mdniÃflruus, non femper hdbebitis me uobiÃum. Qÿdre {Quonidm conuerfdtus eà fecundum corporis prefentidm quddrd gntidiebus cum diÃipuhs fuis, CT eis deducendbus uis dendo,non fequendo ddfeendit in coelum,et non eà hic, ibi enim fedet dd dexter dm pdtris,CT hic eÃ. Non enim recejfit prefentid mdieÃAtis,dliter fecundum prxfentis ummdieÃdtis femper hdbemifs ChriÃitm, fecuneÃt præ fentidm cdrnis,reéie diéhtm eà difeipulis. Mc dutem no Ãmper hdbebitis. Kdbuitenim dlum eccleÃd,fecundum prefentidm cdrnispducis diebus,modo Ãde tenet/)culis nonuidetcTc. Ad Bonifatium Epiftola.XXIIL S j enim fdcrdmentd qudnddm Ãmilitudinem edrum rerum,qudrum fdcrdmena funt nonhdberent,omnino Sterns m nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P-xhde dutem Ãmilitudine ples riuendim. Tumq} etidm ipfdrum rerum notnind dccipiunt.Sicut er wodHin.fa» mfgeandum quenddm modum fdcrdmentum corporis cramenliim nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n ' r ⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, . corporis C/,n/n,corp,w Chrià eÃ,Sdcrdmentum fdnguitus Chrt ipuVchriÃi Ã^/â^'^Sninis ChriÃi eÃ,itd fdcrdmentumÃdeiÃdes eÃ, lt;Ã. Nihil eà dutem dliud credere,qudm fidem hdbere CTc, DeTrinitate. Libro. IlL Cap. Ilir. in«(i corpus crfdnguinem ChriÃi dicimus,quod ex ÃuHibus terr£ dcceptum, CT prece myÃied confeerd* tum,ritefuminws dd fdlutemÃiritiuüem injncmoridm fro nobis domimcx piffionis. |
In fercnone ad infantes ad altare de facramento» lioclt;ittocluidctisindltii,rid(i, etiimirinfdiim no« ikuidijlis,fed(iuidejj'et,quid{ibi nelit,qudtn mAgM rä fäcrämentumeontineret,notidtvin dudiftis.Quod er ro uidiftiSfpiinis e/l 0quot; cilix,quod uobis etidm oculi ue^ ftri renucUnt. 'Qt^od duttm fides ueÃrd pofiuldt inftru enddjpänis eà corpusChriÃi,cdlix eà fdnguts,'Breuiter quidem hoc diäum eÃ,quodÃdeiÃrtdffe Ãtjficidt,Ãi Ãdes inÃruHionem deftderdt,dicit enim prophetd. Nià en'mcredideritis,nonintellig:tis. PoteÃis crg) modo dicere mihi,prtecepiÃi ut cred,imus,exponeut mteüigt muis. Potefl enim in dnimo cuiuÃiid co^tdtio tdlis ob^ oriri, 'Dominus naÃer Icfus ChriÃis, nouimus unde dcceperit cdrneni de uir^ne lÃdrid,inÃiis Idlhitus eÃ, nutritus eÃ^euityddiunenilcietdtem perduiluseÃ, i ludjeis perÃcutionem pdfÃts eÃ,ligno fujfenfus eà , iit ligtto interÃätis eÃ,fepultus eÃ, tertio die refurrexit', Quodieuoluitjincoelumddfcendit, JÃuc kuduitcor^ pus fuum,unde eÃitenturuSjUtiudicetuiuosCirmortu^ Pâ»'« qn» os,lbieÃmodo,fedens dd dexter dm pdtris, Ciupmodo n° corpus (^orpni fins f Pt cdlix^uel quad hdbetcdt lix,quomodo eà fdtiguis eins i iÃnÃdtres ideodicütur dus^ fdcrdme:ttd,quid in eis dliud uidetur, dliud inteüigitur. Qupduidetur/feciemhdbetcorpordlem. Quodinteb j Corin.,» lifftur Ãuchtm hdbet ffiritdlemtCorpus er^ ChriÃi ft uis inteUi^e,pLpoÃolum dudi dicentem Ãdelibus, Vos eÃis corpus chriÃi e3'membrd,Sier^ uos eÃiscor^ pus chriÃi CTmembrd, myÃerium ueÃrum in menÃt poÃtumeÃ,myÃerium deidccipitis,Adidquod eÃis, dnun re/fondetis, CT reÃiondendo fubfcribitis. Audis erg) corpus ChriÃi,CT re/fondes dmen. pÃo membrlt corporis ChriÃi,ut uerum Ãt dmen titum. Qudre erg» in pdne f Nihil hic de noÃro ddÃrdmiis, Ipfuntdpoflo^ Ium item dudidmus,cam ergo de iÃo fdcrumento loques retur,dit,'Vnus pdnispsnum corpus nuûtifumus. Inteüi â'â'°''quot;*â* gte Grgdudete,unitds,pietds,ueritds,chdritds,unus pd nis,unum corpus multi. Recolitequidpdnls nonÃt de unogrdno,Ãd de multis.Qnxdo exorcizdbdmini,quds à molebdmini,qudndo bdptizdtieÃis,qudà conÃgt;erà e* fiis. QUindo ^iritus fdniiiÃcdtionem dccepiÃis, qudà colli eÃis,pÃote quod uidetis,et dccipite quod eÃis,Hoc ApoÃolits de pdne dixit.Idm de cdlice quid inteUig^es mus,etidin no diHum fdtis oÃendit,Ãcut enim utÃt Jfe» âciesuiÃbilispdnis,multdgrdnd inunuin conffer^in* tur,tdt^ iRudÃdt,quoddefidelibi(s ditfcripturdÃuiäa Er4t Ulis dnimd und,cT cor unum in deum,ÃcCT deui^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* naÃdtres recolite,undeÃtuinum,grdnamp; multi depena dètddbotrum, fed liquor grdnorum in unitdtemcons funditur.ïtddominuî naÃer l^us ChriÃusnos ÃgniÃs lt;cduit,nosddfe pertmercuoluitf-myÃeriumpdcis CTu* nitdtisnoÃriinfuxmenfdconfecrduit. Quidccipitmy flerium nnit!ttis,et non jirudc uincuhtm pdcis, no mys Ãerium |
DE SACRAMENTO CORPORTS ET SÃNâGVÃNIS DOMINÃ' XLIII
|
^i!imdccipitprofe,fedteÃiinoniu;n contrdfte. Nutli eH dliqudcenus ambi^ndum, tunc unuinqUanq; fideliu cor pis fdiiguinisq^ dominici participé fieri,qttado in ba« ptifmate membru Chrifti ejficitur, nec alienari ab iUius panis calicisq; confortio^etidin ft aniequam pattern illuin cÃmeddt,O' cdlicembibdt,amp;dehocf£culo in unitate corporis Chrifti conftilKtus abfeeddt O'c, Sermone. XX Vni, CÅnse. Tgt;ominuscordifcipuU»equiter indurdtutn,ad dl« leftionemfdcramentidulciter inuitiiuit,dicens ftbi poft Petrum O'c£teris,Accipite,O' comedite,hoc eft: corpus meum. In IoanncmfupcrIociiffl,Fuf erat 6Cc, Df uno pane Oâ Petrus O' Judas dccepit, O'amett qu£ pars fideli cum infideli. Petrus entm accepitad ui« am, Judas ad mortem,qui enim manducat indigné, reus erit O's, In Pfalmam.XXXIX. Cum datum eft quod promiftum eft,ablata fuitt uer« c nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P^°â^SÃ'-lt;^»data (untcompletiud.Sacrifitid erggt; ilia, pore. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uerbapromiÃiuddbldtdfunt. Quid efterggt;quod datum eft completiuumt Corpus autè quod noftis,quod non omnes noftis,quod utinam qui rtofiifomnes,non ad Pfaim.luditium noueritis.Sdcrifttium,inquit,0â oblationêno« Hebrx. )O. /wfti.QUKierg), noS iamhoctèporeftne facrifitio di« MiÃi fumusiAbÃt.CorpuS autem ptrficiftimihi.ldeo iU id noluiftiut hoeperficeres,perft{iw promijjbrum db« fhilit uerba promittentia. Uoepromittebatur quibufda ftgnis, abldta funt Ãgia promittentia,quia exhibita eft ueritas promiffa.Jnhoc corpore fumus,huiuS corporis participes funws,quod dcapimus,nouimuS, O' qui non noftis,noueritis,0' cum didiceritis,non ad iuditium de« tipidtis.Qui enim manducat O' bibit indigne, iuditium »âCor-o ftbi manducat O'bibtt,per/ilt;ftum eft nobis corpus,per« ficidtmtr in corpore. Super loan.T rad .XX Vt. Johan lt;{ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;meam,O' bibit fangaine mi« Quid fit nbsp;nbsp;twn,i« me manet,O'e^ in illo-.hoc eft erg) wziJKcdre* «mempotu,in Chrifk manere ,0quot; bibcre fan^ ilittwt matientém in fc haberi. Ac.per hoc qui lion manet game Chn nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,^«0 uo/i mduet Chriftns,,pculdubio nec manducat fpiritdliter carnem eius ,nec bibit eiiiS fangui« nem,licet carnaliter et uiftbiliter premat dentibus foerd mentum corporis O' faii^inis Chrifti, fed ma^S tantiä rei facramentum,ad iuditium ftbi manducat O'bibit ,qd immundus pr£fumpftt ad Chriftiaccedere facramenta, qu£ aliquis non digne fumit,nift qui mundus eft,de qui« â¢? nbsp;nbsp;bus dicitur: ^eati mundo corde,quonia ip ft deu uidebut. Ibidem* Non enim filiuS,pdrticipdtione patris,fit mclior,qui eft natus £qiialis,ftcut participatione filij,per unitatem corporis eius O' fangutms, quod idamanducatiopotA» - tio^ftgmficAt,nose^fftciiwr meliores. |
îbidc'T). Vt dutem nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uiudt proptfr me, pdrtiti^dtio qudUMnducdtme, EôdemTfaâatü.' i^dtn O'MS hodiedccepimus uiÃbileoicibu.feddh'^ ai udeÃ/Sj eÃ: fAcrdtnentu^UudtïiuirtxsficiMmà hti.Cgt;Udinulti ciamcntû. de âlaridccipiunt O' moriuntui^,0â dca'pieiido meriu^ ixquot;^'3.maw turittndedicitApoftolusMititiinÃbi mditdueat O'bi^ bCotm.)) bit. Non etiini dominied bucctüd uedenumfuit ludié 0* tdinedcéepitiOâcunt dccepitjrt eum inimictlt intrduiit non c^uid niAluin dccepit,fed quid bottuni Mdlè mains de« cepit.Videte er^ frdtres,panë cOclcflent /fgt;irit:diter inë duedte,innoeennaddalniredpporttte,péecdtd O' Ãfune quottidtdndyUelnon Ãnc mortifèrd,dntéqdddltaré dcce« ddäs^dttenditequod diedtis-.Dimittr ttobii debianoftrd, , Ãcut O' nos dtmittimuS debitoribus noüris ; Si dimittis, ââ dimittüuŸ tibi.Securiis decode, pdnis non ucncjwm ell,fed uide à dimittis,nam ft nori dinüttis,inentifis, O' ei men« tiris,quem nonfà üis-.J^entirîdeo poteS, deum Ãüere 119 potes. NouitiSequid dgat.intus tci'i {et,intuS te exdmi« nat i isitus infpicit, intus iudiedt,intus dut ddmndt,dut Coronet, Ibidem» Et omnes etmdem potum Ã^irintern biberunt, ^diud iüi,dliudnos,ftdÃ}ccie tiiftbiUquidem,t^menhoc tdiÃ^ h^oria.i« gmÃcdntetiirtutejfgt;iritstli, Eödem. nice ft er^ pdnis, qui decÅlû defctndit,utftquii inandueduerit ex ipfo,non moridtur,ftd qui pertintt dd uirtutem fdcfdmenti,non qui pertinet dd Uiftbile fdcraine tum,qui manducdt intus,ntm Ãris,qui inanducat in eort de,non quipremit dente,. Eödem» Vnus pdnis,tnquit,unum corpus tnultilumus.à fd^ j.CoHrt.,« trdmentum pietdtis,ó ftgniim Unitdtis ,0 uinculum chdri tdtistQUi uult uiuere,hdbet ubi uiitdt,habet unde utudt, dcceddt,creddt,incorporeturutuiuiÃcetur,!iodbhorredt rt compdge inembrOru»i,quod i^efeedri ineredtur,non Ãt difhrtuntide quo erubefeätut Oc. Ibidem* H«t[« reifticrdmentu,id eft,unitdtis corporis O' fdti ^inis Chrilli,dlicubiquottidie,dlicubicertis interudUis (Herum in dominied menfa pr£pdrdtur,O' de menfd do^ inimcd fumitur,quibufddm ad uitdni,qùibufddnt ad exi« tium,reS uero ipftt,cuiUs O' fdcrdnientUni eft ionuti hot Ad uitdm,nulli ad exiti^iquicUnq' eins pdi^ticeps freritt Ibidem» Propteredquippè,ftcutetidm ante nos hoc inteîîexé tunt homies dei,dns naÃer lefuS ChriÃtiS, corpus et/dU Qan-efubf . . r â i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1- , p2neamp;uigt; ^inejuu in eisrebuscomeiiddUit,qu£ddunumduqdre no corpâct diguntUr ex mdtistNaq; dliud in uniiex multis grdnis fâ°cquot;riû cSficitur O' cófh,t,dliud in uniî ex muîtis acinis cofluit. hobu com Traci XXVJI. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hûdmtiu ntanducdtcdrnem mea,O' bibit fanguiné tmu, bl MM |
DE SACRAMENTO CORPORIS ET SANGVINIS DOÃÃINE
|
în me nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in illo: Signum,quid nunducäuit et bibit,hoc esi,fi mdnet CJquot; nMiietur,fi habitat Cf inhabit tatur,ft h£rct non deferatur.Hoc er^ nos docuit ad moiuiit mylbcis uerbis,ut /imus tn eius corpore,fub ipfo Carncm no clt;lt;ptn? tn mcbris eitis,cdeates carnein eius,non relinquë^ pcrc fccunz nbsp;nbsp;nbsp;^mtatein eins,fed qui ader ant plures non inteUiffn-^ dum carné. do fcandalizatifunt,non enim cogitabant h£c audiendo, nià carnem,quod ipà crant.ApoÃokts autë dicit, ziX ue^ Roman. 8 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jtc/t Saperefccundum carnegt;n,mors e^l : Carnem dat nobis dominus fuammAnducare,zy' fapere fecundii carnem,mors esl,cum de carne fua dicat,quia ïbi eÃ: uita £ternA,erm nee carné debemus fapere, fecumdu carné. Ibidem. loh.d nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãlium,hominis adfcendenté, ubi erat prins. Quid cä hoc i Hincfoluit iüudquod non noue« rant,htnc aperuit unde fterantfcandalizati,hnicplané à intelligerent.lUi enim putabant eum ero^turum cor^ pus fuum,iüe aut ein dixit fe adfeenfurum in calum,uti^ q; integrum,Cum uideritis Ãlium hominis adfcendentem ^n^conta, ubierdt prius,certé ucl tunc uidebitis, quid non eo »W» mitnr motz Hoj^Ko putdtis ,erogit corpus fuum,certe n?l tue intelli^ Q:tis,quidgrdtiaeiusnonconfumitHrmorÃbui. Ibidem. Cdro non prodeH quiequamfid quomodo idi intede^ lohan. lt;s xeruiu,cdrnem quippe Ãc intellexerunt, quomodo in ca dauere dilaniatur,dut in mace'do uenditur,non quomodo gt;nbsp;Cor,8 J^iritu ue^tatHr,proinde Ãc diäum ell,Cdro non pro â â Caron'j,p- dcft quicqodm,quomodo dióhun ell,fcientidinÃatdam quomodoâ ermdebeniusodiÃfcfcicntiamiAbÃt,EtquideÃ,fcientid intciiigédû, i^^eifoluÃnecharitdte, ideo adiuxit,charitas uero £di ficat.Adde er^ fcienti£ chdritatein,cr utilis erit fcictid, non per fe,fed per charitatem .Sic etidm nuiwcaro non ,pdeà quicq,f:d fold caro. Accédât JÃiritus dd carné,quo^ msdodcceditcharitasad feientiä,^!' fdeH pluriinu ,nd à caro nil prodeffet,uerbu caro no Ãeret, ut mhabitdret in nobis. Ibidem. Hoc er to tu ad hoc nobis udleat,dile^Ãimi,utcdr^ Mahedunt nem ChriÃi,^^ fanguinem ChriÃinon edainus tantu in ih amp;'b?böt fdcrdmento,quod er multi mali,fed uÃj; adÃgt;iritus pars fanguinem ticipdtioiK mdtiducemus CX bthdmus,ut in dominicors Slum.â'quot;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mèbra mAned!nus,ut einsIÃirituue^temur, CXnonfcandaUzemur,etiam à multi modo nobifeum manducant CT bibunt téporaliter facramentd,qui h^Aes burn inÃne£ternAtornwntd.Eodein.IAodo enimcors pus chriÃi mixtu eSl tauf area ,fed nouit dominus qui funt eius. Trac?I.LIX.in Ioan. ApoÃoli manducabant panem domini ,tuddt uero pd né dnicontrd dominum: llliHitd,ille poendin. Qÿienim maduedt indigne,ut ApoÃolus ait,iuditiu Ãbi maduedt. De Ãcclefîafticis dogmatibiis ⦠Cap.LIII. |
Ciuotidi£euchdriÃi.£cÃmu/üonéperciperenee (aus do nec repr£hédo. Oibus tarnen dominicis diebus comUs »ieddu fuadco,CT honor,à tarne més ÃneaÃi^pecca Omnibu« diÃt:Na habété adhuc uolutaté peccadi, graiuri ma^s nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;con« dico euchariÃüe pceptione,qpuriÃcdri,CTideoquis qs mumeäds, peccam mordeatur,peccädi no hobeat de c£teiâo uolutds J;quot;' té,CTcomunicaturus fdtisÃtciat ldchrymis,CToratiois pcecandi. bus,et cofidés de dni miferatioe,q peccata pi£ coÃÃioi do ttdre cöfueuit,acceddtad euchariÃia itrepidus etfecurus, fed hoc de idodico,quécapitalid CT mortalia peccata no graudnt.Hâquémortalidcrimina^,poà baptifmum co» miÃ^a,premunt,hortorprius publica panitentiafatisÃ,» scticrati cere,CTitdfacerdotisiuditioreconciliatumcbmugt;KO»ifo pubhea po« ciari,à uult non ad iuditiuM codeinnAtibem fui eucha riflid percipere: Sed CT fecrea fatisÃ^boe folui mortalia Jtbent. criminA non ne^mus,fed mutato prius feculdri hdbitu, CT coÃffo reliigois Ãudio,per uit£ correihbem,CT iu^, imo ppetuo ludu miferdte deo, ita dwttaxdt,ut cotraria ,p his,qu£ paenitet ,agat,CT euchdriÃiä oibus donünicis diebus fupplex CTfubmiÃfuSjufj; ad mortem perdpiat. Cap.LXXIIII. iHe népe baptizdtus comunicateuchariÃi£ in corne» moratioe mortis domina: Hie Cateehuminus ipà ChriÃo commoritur. Cap.LXXV. In euchariÃia non debet pura aqai offèrri,Ht quidam fobrietatisÃduturima^ne/eduinumcusn aqua mixtti, quid CT uinum Ãiit in redemptiois noSir£ myÃerio',cum nufccatur. dixit,Hon biba amodo de hoc genitnine uitis,et aqua mi» xtum,non quad poll ccenam dabatur,fed quod de latere eius lancea pÃffo,aqua cum fanzine egreffa, uinii de ue ra eius carnis uite,cum aqua exprelfum oÃenditur. Ad inquifitioncs lanuarq, Cap.I. Primo itaq; tenert tt uolo,qiiod eà huius difÃutatio» nis caput,dominum noHril lefum ChriÃum,Ãcut ipfe in P,uanfflioloqtur,leni iu^fuonos fubdidiÃfe,et farcin£ leui.Vndefacramentis numero paueiÃimis, obferuatione Matth Ãcillimis,ÃgniÃcattbepr£ÃAntiÃimis,focietatemnoui po fun't nXez puli colli§iuit,Ãcuti eà baptifmus trinintis nomine con» fecratus,comunicatio corporis CT fangiänis ipÃus,CT à qd aliud in feripturis canonicis comédatur ,exceptis his, qu£ feruitutem popuh ueteris,pro congruentia cortUs il* lorum,CT prophetici temporis onerabant,quie et in qn* q^libris tAoyà leguntur CTc. Cap.II Alia uero quæ p loca terrarum re^ones^ uaridtttr,à cutie{l,qu0dalij ieiunAntfabbato,lt;dii uero no,aUj quoti die comunicant corpori CT fan^ini dominico ,alijcer* tis diebus Occipiut,alibi nullus dies intermittitur,quo no oÃiratur,alibi fabbato tantum CT dominico,alAi tantu da minico,CT à qd aliud huiufmodi animaduerti poteÃ,to* Qjjod co» tum hoc ^nus rerum liberos habet obferuatioes:Nec di* bonol'â¢^ fciplinAullaeÃinhismelior,grauiprudenticiiCbriflia* quot;oquot; no,quainuteonfodo dÿit,quoaÿpreuMeritecclelu,ad habend»c« |
DE SACRAMENTO CdRPÃRlS ET SANOVÃNrS DOMINI XLffll
|
fèrte demnerit.Ciÿpd aiim iisq; contm jïdè, nc^i contrA bo!ws morts iniungtur ,tndiljircter efl hA bëdütZ^ ,p torü/nxr quos uiuicur/ocieate feruAdti cjl. Cap IIL T)ixeritAUquis,fwnquotidie Accipienddm euchArb Pû'n.Qtt e/itris quirtl duoniAm.inquit, eli^ndi funt dies,quibiK puriut homo contiiteittiusq; uiuit,quo Ad tAs tum fÃcrAmentum dignus Acccddt .Qtti en'tm miiiducAut rit 'mdignè,iuditium (ibi mAtldatAt GT bibit. Aliui con^ trA: lino ,mquit,à tuntA plA^ peeOAtiAtq; impetitt morbi,ut medicAmentutaliA diffèréndA ftnt,AttSloritAte â i fit in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;db Altnrio rentà ueri Ad A^ndX pæ icaquot; gt;ntentiAnt,amp;eAdé Au(hritAte reconoiliAri. Hoc e^ enint '^tipere,Ãeo tentpore AccipiAt,quo debet Aÿ^re plt;xititentiAtn,iwn ut Arbitrio fuo, cu/ni libet, uel AuÃrAt fecomnMnioni,uel reddM:. Cxterum à peccAtA lAiitA lio fuiit,ut excommunicAndus quifq; homo iudicetur ,noii fe debetÃquotidiAnA, medicioA, dontinici corporis fepArA^ re. Reilius inter eos ÃrtAÃe quiÃiiAm dirimit litent ,qM tnonet,ut prtecipuè in Christ pAci perrMneAnt * lAciAt autem unufquifq; i quodfecimduriiÃdemfuiin piècrcA ditelÃÃciendtvm. Neuter éitint eorUM exhonor At cor-i pus cr fAti^inem dorninitÃfAluberrbnum fAcrAmentu certAtimhonorArecontendUnt.Nei^ enimliti^erune ïxue.) J nbsp;nbsp;nbsp;inter fe,Aut quifquAm eorS fe Alteri prepofuit,'ZAchieui CT îïl^ Centurio,cwm Alter eoruni gtudens,in doinum fu Mwth.8 ain fufcepèrit dominum. Alter dixit, non Ãmi dignus ut intres fub teihtm me'j/m.Ambo fAluAtorent honoriÃcAii^ tes,diuerfo cXqutià contrArio modo,Ambo peccAtis mi^ Jeri,Ambo miÃericordiAm confecuti.VAÃet etiAin Ad hAiit Ãmilitudinem,quod in primo populo unicuiq; MAnncti fecundum propriAin UoluntAtem in Oré fdpiebAt, Ãc in orecuiufq ChriÃiAni [actAmentum iliud,quofubiugiii tus AtflimAndus: NAmetdlehonorAndonöAudet quo^ hd ic fumere,e:^ ide honorAtldo notiAudetullo die pr£A termittere. Contemptumfolum iionUultcibus ille,Ãcut MAnnA.Ãflidium.Inde entm nbsp;nbsp;Apo/hlut indigné dicit etcceptum Ab eis,qui non diÃernebAM 4 cæteris cibis,Ued nerAtione ÃngulAriter debitA.Continuo quippecumdi^ xifÃf.iuditium Ãbi niAnducAt et bibit,Addidit,ut dicerett I.Conn,)) NondijudicAnscorpusdoinini,quod fAtis ton ipfo loco in EpiÃolA Ad Cor. « .à dili^nter AttendAtur,AppAret. Cap. Vic |
tiquido äppAret,qult;indo priinum AcceperuntdiÃipu Nö prepte ^^^us CT fAiiguinem dni,na eos Accepiffe ieiunos,nu^ tei uniu-rz quidtAntenproptereAcAliimniAndumefluniuerÃeecclci caiumniirr Ãâ^}quod à ieiuiiisÃiHper Accipitur^Ex hoc enim plAcu^ dum. quoJ ,tÃiritujjAnilo,ut in honore tAnti fAcrAmcnti, J N O S corpâ Chri CHRlSTIANj prius dominicucorpus intrAretq ex^ â¢gt; iuinuur. j-iyi cibi. Na ideo per uniuerÃum orbc mos ifle ÃeniAtur. Neq. enim quiA poH cibos dedit dns,proptereA prAfi Aut cotnc.aÃAtres ud illud ÃAcrAmentum Accipiendum coue^ »ire debent,Aut Ãcut ÃciebAnt,quos ApoÃolus Ar guit et emendAtntf/tÃsÃuis ijla, mifteretNAnq^ftluAnr quouCA hemcntiuscommendAret myÃrrij iüius Altitudinc,ultimu hociioluitcordibus eJ memoria diÃcipulorum mÃgcre, à quüius Ad pAÃionem digrejfurus crAt.E-t idea non pr£ cepit,quo deinceps ordine Ãufntretur,utApojklis,per quos ecckÃAS dijÃoÃtürut erAt,ÃeritAret hunc locutNAin à hoc nie mönuiÃÃet,ut poH ciboS AlioSÃemper Acciperea tur',credo quod cum morem nemo UAriAffet. Cam uero aitApofloliiS dehocÃA£rAmento,loqu:nsâ. Propter quod, ÃAtres,eum conuenitis Ad mAnducAr.dit)n,inuicem expe iklte,à quis eÃuritdonti mAnducet,ut no Ad iuditiUmcoa UeniAtis,jlAtuniÃubtexuit:C£terAAUtemcuntUenero,ora |.Cor£n.,gt; dinAbo,unde intellig dAtur,quiA fnutm erAt,ut in Epia flolAcotum ilium Agendi ordinein inÃnüAretiquem Unia UerÃA per orbem ÃeruAt eccleÃA , ab ipÃo ordinAtum eÃÃt quod nudA inorum diuerÃate UAriAtuii. In Pfalm.Iit» in hiÃoriA noui TeflAmentiipÃA dni noÃri leÃu chri ÃÃtAntAZX tAgt;n nürÃdAÃutpAtientiA, q, ludAmtAindiii pertulittAnq bonuin,ctim eins COontAtiones non ignOrAa uit,cum Adhibuit Ad conuiuiuM.in quo corporis etjquot;Ãuna guinis ÃuiÃgurAm diÃcipuliScommendAuit,amp;trAdidit, Deo'Lundef.LibcXVikCapcXX» SAcriÃtium amp;nbsp;oblAtioneitt ttoluiÃi,corpus AUteni pa ÃciÃimihi,quiA pro iUisoibliS ÃAcriÃtijiet obUtionibin corpus eius ofÃrtur,amp;pArticipAntibas mimÃrAtur, Lib.XXII.CapcVIIIc 'Vir Tribunitius HejÃeriuSiqui Apud tioi efl,h{Aet ist territorioFu/JÃlenÃÃutdum zubedi AppellAtu,ubicHm dffliéHone AnimAliu^cr ÃeruoruÃuorimt,doinum ÃuAiii Hiiiotiä jÃirituum mAlignorum uini noxiAm perpeti coperiffett rogiuit noHros me AbÃentepreÃyteroS, Ut Aliquis eorü illo perlet,cuius orAtionibus cederent,perrexit umuSt obtulit ibi ÃAcrifitium corporis Chrisli,orAns quAntupo tuitAst ceÃfuret iUa nexAtio^ieo^ protinus miÃerAnte,ceà ÃAuite^'c. Ex Lib.LXXXIit Qitæfîîonürfl* CapcLXL itA dominus noÃer ieÃuS ChriÃili oÃenditur ^ex ttOa Ãkr.tpÃe eft etiAm fucerdoS noÃer inaternuin Ãecumdum eemme^ ordinem lAelchiÃedech, quiÃe ipÃum obtulit holocAusiu puiTionn pro peccAtis noà ris,amp; eiuSÃAcriÃtij Ãmilitudinem cea lebrAndAm,in Ãu^ pdÃionis niemoriAm tommendAuit,ut pcragcnu», ÿlud quod KelchiÃedech obtulit deoÃAin per tvtum orbe tcrrArum ChriÃi in cccleÃA,uideAmus oÃirri. In libro contra Ãdimantum. Cap.XVir. Nonne Apoflolus PAulus ChriÃiAiüs Ãdelibus loque bAtur,citin diceretiProbet Autem ÃeipÃum homo, V Ãc de pAne illo edAt, Cf de cAlice bibAti Qui enim mAnducAt CT bibit indigné,iuditium Ãbi mAnducAt Cf bibit, no dia iudicAns corpus domini:ProptereA in uobis multi btfira mi Cf £gri,Cf dormiunt multi,à Autem noÃipÃos dqudi cArcmuSjUon utiq; dijudicAremur.dumiudicAmv.rAUtê, Adomino corripitnur cum hoc mundo dAmnemur. t.Cotia.ff N Ecce |
DE SACRAMENTO CORPORIS ET SANGVINIS DOMINI.
|
tMni/iÃtim efi deunt cunt dile^îionecorrigere,non corrcxetit fblum inÃrmitutibui iegrittidinibut,fed etium ntortb bus tempo' temporalibuf eos,ciuosnon tmlt damurecum hoc rahbus non »uwdo. Cap.Xir. Nit,« ex CO ^uod /criptum eft Deut. t » ,Slt;irtg«më pe coris unirmm eius ejjè,prêter id quod fupru dixi, ito ud me pertinere quid ugitur de pecoris umnd^poljum etiuin interpreari pr^ceptum illud in figno effe poft turn, non Matth .tlt;s dominus dubimuit dicere: Hoc eâ corpus nuum,cü ftgnum diret corporis fui. Ex lib. de ftde ad Pefrum diaco* num,Cap.XVn{. Tirmiftimè tene O' nuÃJtenus dubitesftpfum tinigeni Sa.érifiti3. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;deum,uerbum curnem/ùéhi!n,fe pro nobis obtuliffe «etcr:s Tcx ficrifttiü O' hoftiu dco 'm odorë fuuuitWis, cuicu pdtre et g'i'r'æftù-''quot; ftùfitufdniioAPd!ridrchis,ProphetisOfdcerdotiigt;us,të rant laci^- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ugtgris teftuinc[i,dnitndlid fdcrificdbd!ur,etcuintic, til Cll'^d *5 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;! J nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* nohis Ci.n id eil,teinporenouiTejhmeiiti,ciini pdtre O'/firitufdn fÅâiliieilunA diuinitds,fderifttiumpdnis O' jnus. t(inimfideetchdriatc,fdntktieccleftdcdtholicdper uni^ uerfum orbem terrx oftrrre non ceffdt : Itj iüis enim cdr nAl thus iiidimisji^rdtio fitit cdrnis Chri(h,qMm ,p pec cdiis noftrisftpfe ftne'peccdnj.Ãterdt obldturus^Oquot; fdngui ttis^quem erdt eftfufurus in remiftionë peccdâoru tioflro^ Yunt.lnifto dutem fdcrifttiogrdtiitrumdliio dtq; comme moritio e^ cdrnis Cbrijli,qui pro nobis obtulit, O' fsn guilt;ùs,qu:in pro nobis idem deus elfudit, de quo bedtus Pdulus dicit 'mdëhbus Apoftolorunt:Attenditeuobis O' AAo .10 uniuerfo ggt;quot;e:g.i m quo uos ftgt;irimffdnilus pofuit epifeo* pos,regere ccckftdm dei,qudm dequiftuit fdiiguine fuo. In Ulis erg) fdcrifttijs,quid nobis elfet donAiidum, ftgu-» rutè ftgnificdbdmr: Inhocdutem fdcrifttioquid nobis id dondtum ftt,euidentcr oftenditur. In illii enim ficriftt'ijs prtcnuncidbdtur ftlius deiproimpijs occidendtis: Izi hoc Roma. 7 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â'ââP'ft nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;occifus,tcftiLnte Apoftolo: Qmd Chriftus,cuni ddhuc inftrmi effenius fectindum të pus,proimpijstrugt;rtwts es^O' quid cü inimici ejfemus, recoiKilidtifumusdcOjper mortem ftlq eins. Libro.XXir.de ciuitatedei, Cap.X. âDeniq; gentiles tidibus^dijs fuis O' teinpld ædiftcdiie^ runt,Oâ fturiierunt drds,O' fdeerdotes inftitaerunt ,et fd crifttidfecerunr.'tios dUtem msrtyrtbus noftris-,non të pld ftcut dijs,fed mctnorids ftcut hominibùs mortuis,quo rum dpud deunt uiuunt ft!irituS,fttbricdmus,nec ibi eri^ tnus dlarid, in quibus fdcriftcemus mdrtyribus,fed uni deo O' mdrtyrum O' noftro fdcrifttiu immoldmus,dd quod ftcriftitium ftcut homines dei, qui mundum 'm eius conftftione uicerunt,fuo loco O' ordine noniindntur, no ^iiS*^oircr 'ifucerdote^quifdcriftcdtiinuocdnturjdeo quippe, air 111 cede nott tpftsjdcriftcdt,quis in nwmorid fdcriftceteorunt,qd. pus'cnrnii nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;til,non iüorimi. Ipftim uero fdcrifttiunt e^ mÆilituni. corpus Chrijli,quod no oftèrtur ipftstqd Iwc fuw et ipft. |
. De ckiitate deiJib.X VII, Cap.XX. Quid credibilius dicere 'mtelli^tur,qudm dd pdrtid cipdtionem menfe huius pertinet ,qudm O' fdeerdos ipfe medidtor tejÃAmenti noui cxhibet,fecundum ordinë meb chifedech,de corpore et fdnguine fuo. Pro oiwtibus en'mt fdcrifttijs ueteris Teftimëticorpus eius oftèrtur,0'pdr ticipdntibus miniflrdtur. Ex.XXI.Iib.Deciuitatc dei. Cap. XXV. Sed idm rejftondedmus illis etidm,qui no folum did-* bolo O'dnffUs eius ,ftcut nec ipi,fed ne ipfts quidem ob bushominibus liberdtionem db icterno tgne promittut, Herum eis tdtuntrq Chriftibdptifmdtedblutftet corporis eius etfdnguinis pdrticipes fùëh fun{,quomodoUbet ui* xerintftn qudcunq;hereftuelimpietuteftterint.Sed co* trddicit eis dpoftolus,di:ës,tgt;\dnift:ftü dutfunt operd cdr Gala, f4 funt Ãmicdtio,immundittd, luxurid, tdolorum feruitus,uenefttid,inimiciti£,co tentioes,£nMldti'ocs ,dni mofttdtes,dijfenftbes,h£refes,muidi£ ,ebrietAtes, comef* fdtiones et his ftinilid,qu£ pr£dico uobis ftcut pr£dixi, quonid q tdlid dgunt,regnam dei no poftidebunt. Hlt;ec p ãi6 Apoftolicd eil fentëtid Ãt,lfd,ft tides poR quiiitdlibet tëpord libgrdti regnum dei poÃidebunt.Sed quonid fib fd n'a e^,^pft-aó regnu dei no poftidebunt, Et ft in regni deipojjeÃioe nunq erunt, £terno fupplitio tenebuttMr, quonid n'a eA locus médius, ubi nH ftt in fupplitio ,q ida noftteritcoftitutus in regno. Qu tmobrë quod dit domi* nus lëfus: Hze e^ pdnis,q de ccelo defcëdit,ft quis ex ipfo mdnducduerit,nà morietur.E.^ fum pdnis uiuus,qui de cixlo d-:fcëdi,ft quis mdndueduerit ex hoc pdne, uiuet «t* £ternunt, quomodo ftt dccipiédimt,merm queritur. Rfc dl) iftis quidë,qbus nunc rej^demus Jninc intellettueiu alucr^mi^ frrunt,illi qbus deinde reftgt;odëdum eH. Hij /û nt dut ,qui totmas, at hdc hberdtionë nec oibus hdbëtibus fdcrdmentiM bdptifmidcré'^^t' ntdtis O' corporis Chri/lftfed folis cdtholicis, quis male (ârunt. uiuëtibus,pollicëtur,q non folum inqiinc, fdcrdgt;nento,fed re ipfd mdducduerunc corpus Chriftiftn ipfo fdlicet eius corpore cojlitutLEie quo corpore dit dpo/hlus,'Vnus pd ) ⢠Corin.i o nis,unucorpus multi fumus. Qui er^ è in eius corpis unitdte .i. in Chriftiditoritcopdge mëbroru,cuius corpo risfdcrdmeitu fideles comunicdtes de dltdri fumereco* fueuerut ,ipfe uerè dicèdus ë mdducdre corpus Chrifl\ O' bibere fdnguine Chrifti.Ac phoc hxret id et feif ndti ci,db huius unitdte corporis fepdrdti ,poffttnt idë percb pe fdcrdmentu,fed no fibiutile,imo uero etid noxiu,quo iudicëtur grduius,q ueltdrdius liberëtur. No funt enim in eo uinculo pdcis,qdâ in illo exprimitur fdcrdmëto.Sed rurftts etid iflftq reâè 'mteüigunt ,no dicëdum eum mu* ducdre corpus Chriftfq 'm corpore n o e/l Chrifti, tmt reële fimittuitt eis,q uel in h£reftm,uP etid in ^ntiliu fu p{litionë,exdlius corporis unitdte Ld^umtur ,liberdtio* nëqnq; db lt;eterni igne fupplitq,prigt;no qd debent dttëde re,q ftt ina}Uerdbile,dtqf à find doflrind ntMis deuium, ut multi |
JDE SACRAMENTO CORPORIS ET SANGVINIS DOMINE XLV
|
«t initlti dc penè oës,q h£refes impidi codiderint, exe-^ UKtes decitholicd ecclcÃd,et fdBt funt H£rcÃdrch£,me Hores hdbednt cduffds quitn hij,q nun^Ãierunt CdthoU ciicum 'm eorü Idi^iteos tncidijJetK,à illos Hjereltdrchds, hocÃcit liberdre d fupplitio fempiterno,^uod 'm cdtho^ licdeccleÃdbdptizdtifunt^etfdcrdnwntu corporis Chri fti 'm'uero Chrifli corpore primtus dcceperuiH. Cii pei^ or uticf; pt defertorÃdei,et ex defertore oppugndtor eb M ejÃihts,^ iüe c^ui tio deferuit, (^udin nun^ tenuit. bx eodem capite. ».Cot.d nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vt enimdlidtdced^no poffunt(imulefje CT membrd ih fa me)nbrdmeretricis,denilt;liipfedicês: Quimd cramcntote ducdtcdrnem nKd,etbibit fdn^itièmetm,mmeindHet, racó'^puTquot;^ ^6* eo:Ofknditqd pt no fdcrdmentotenus,Ãedre» Ãhnftimî uerd corpus Chripi}ndnducdre,ei eins fdn^inëbibere, ^***^***â hoc eü enim in ChriÃ} mdnere,ut 'm iüo mdnedt et Chri fius.Sie enim hoc dixit,tdnciud,m diceret. Qui non in me mdnet,'!^ in quo e^ non maneojiuin fe dicdt dut exifii^ met mdnducdre corpus meum,dut bibere fdn^iinein tne^ um.'tiion itdq; mdnent âm Chrijk, qui non funtmembrd. tius.iJon funtdutem membrd Chrifti,quife Ãciunt mè-^ brd meretricis:Nip mdlum iüud poenitendo eÃe deftite» rint^C?â dd hoc bonum reconcilidtione redierint. De verbis dni in Euangelioloan, 5enno,4ij idmdnducdntcdrncdni,etbibuntfdn^ineei-i iis,cogtent qd mdnducentiCf qd bibditt,ne peut Apoflo f. Cor.ff In'! dixit,iuditiumpbi mduduceiu et bibdnt.Quidutent Ad cpiiias noHiwnmänduednt nondum bibunt, dd talesepuldS iinguinis muitdtl pjttnent.Per ijtos dies mdÿjtrdti pdicut,Chrt 9 Snduin'^' Ãisquotidiepdfcit,menfdippusepmd,'m medioconfti tutd.Quid cduffe ep,ó dudienteStUtmenfdm uidedtis, et ad epulds non dcceddtis Et poft pauca. Qui dut uxor es nondu hdbetfs,amp;tdmeddmenfdin dominicd iAdcceditis,C^cdrneni ChriÃi mdnducdtis,et fdnguinö bibitis,p duättri eftis uxores,perudte uos uxo ribusueftris. Ex lib.ILConfeflîonum« Cibus fumgrdndiiim,crefce,cr ntdiiducdbis me, nec tu me nuitdbis 'm te, peut cibiim edrnis tu!e,fed tu mutd^ beris'mme. Contïa Ãitéras Petiliani.lib.IL Cap.LV. Qui corpus CT [dnguinem ChriÃi in fdcrdmena md ducdnt çx bibuitt, CT membrd eius toto orbe diÃÃufd m Eudn^lio non dgnofcune,m iuditio non computdntur. De Ecclefiafticis dogmat ibus. SicMmcn/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãicrdme ntum non in merito c'a feer dtis,fed 'm uer tum no me.' , /r â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rl r ' rito coni z bo efjicitur credtoris,nec bonorum dijpenfdtorum meri^ îri^vcAo d dmplidtur,necnulorum dttenudtur. ficKurcrca Dc vcrbis domini in Eiian£»elio fecun dum Lucam.Serm.XX VIII. |
Pdnè noÃrum quotidianum dd nobis hodie CTc. Me« wim fermonis mei,cum de fdcrdmentis trdSiaré ,dixi uo bis,quid dnte uerbd ChriÃi,quod oÃrrtur pdnis dicd!ur,^'âfây^^,i^j^ ubi chriÃi uerbd depropaÃterint, id non pdnis dicitur, ciinfti non fed corpus dppelldtur.Qjidre er^i in ordtioedomiiücd, iâÃE^jcdcor-qu£ poÃedfequitur,dit:Pdnê noÃrum. Pdnè quidè di^ pus appâta xitffed snto'tioiop dixit,hoceÃfupfubfldnttdlc,noiÃe^â' pdnis,q uddit in corpus,fed lUe pdnis uit£ £tern£,q dnt m£ nohr£fubÃdntidÃilcit.Ideo erg) Gr£cè Itti /ua-iop dicitur,Ldtinus dutem huncpdnë quotididnum dixit,qii gr£ci dicüt ddueniëtein .Erg) quod ldtinus dixit CTgr£ cus,utrunqi utile uidetur.Gr£eus utrunq^ uno fermoe p gnipcduit,Ldtinus quotididnum dixit.Si quotididnus c/i pdnt's,cur poH dnnum ilium fumds,quë iâ. modum græci in oriëte Ãcerecofueuerunc? Accipe quotidie,quùd quoti dietibi;ppt:Sicuiue,ut quotidie meredrisdcciperetQui no meretur quotidie dccipere,no meretur poR dnnum de cipere.Quo modo fdiiéhis ïobquotidie,pÃliijsojfcrebdt fdcriÃtiu,neÃrte dliqd,uel in corde,uel in fèrmone pec= cdffent.Ergo tu dudis,quod quotienfeunq^ offvrtur fderi Ãtium,mors domini,refurretbo donünfeleudtio dut p^ gniÃcetur,CTremiÃio peccdtorum, CT pané iÃim uit£ noPr£ quotididnum tw dffumislQui uulnus hdbet,me9 dicindm requiritiVulnus eR,quid fub pecedio fui}ius,me dicind,,eP coeleÃe CT uenerdbile fderdmentum. Ex fermonedeSacramento alfaris, ïterdtur quotidie h£e obldtio,licet ChriÃiis femel pdf fus pt,qd quotidie peccdinus peecdtis,pne qbus jncrtnlis eu obhtió^ tnfirmitds uiuere non pote{l:,CT ideo,quid quotidie Idbis mur,ChriÃiis ,p nobis myÃce immoldtur. Ad inquifiriones lanuarn,Lib.L 'Fdcidt unufqfq- feeudupdë fudm,quotidie dn rdrius comunicet.tSteuterenimeoruexhonordteorpus CT fdn» ^inë domini,P fdluberrimumfdcrdmëtumcerMim ho nordreeâ6tendunt,tlle honorddo non dudet quotidie fu^ mere,dlter honordndo no dudet ullo die pr£termittere. Super loannê homilia, LXXX VIII. Accedens enim debet effe plenus fdn{limonid,zT im^ nidculdttis. De verbis domini in Euangelio fecundum Marrhaeum. Multi deniq;,q uelcordepëh cdrnë illdm mdflducdt, CTfdn^inëbibunt,uelcumanducduerittt CT biberint, Scrmo.jj dpoÃdt£punttNimqd nunent 'm ChriÃo, dut ChriÃiis 'm eislSed ,pÃ(lo eHquidd modus meinducddi illd cdrnë, CT bibëdi lUum fdn^inë,quomodo,q mÃducduerit et bi^ berit,m ChriÃo mdnet,CT ChriÃis ineo, No erg) quo^ eunq; modo quisq mudueduerit cdrnë ChriÃi,CT biberit cotp^âchri fdiiguiné ChriÃi,mdnet 'm ChriÃo ,CTiillo ChriÃis,fed cat^mancré cerro quodd modo,quë modum utiq^ ipfe uidebdt, qn iÃd dicebdt' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ibidem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,01110^ Qui mdducdt Cdrnë medm,CT bibit fdnguinëmeum, in me mdnet,CT cg) i« tllo,quomodo mtellefhiri fumus i Nunquidetidillos hicpoterimusdccipere,dequibus di^ cit ApoÃolus,quod iuditium pbi mdttducent CT bibditt, â â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â H 5 cum, |
DE SACRAMENTO CO RP ORIS ET S ANGVIN IS DOMINI.
|
cum ipfam cdrncm nunducent,cx ipfum fdn^inem pus^cSfti nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ludM,mlt;i^ftriucdimr cttrddimr im^a man jiicaf.- piui,t^Mmui^ pripwm ipfivtn rndnibifi eitu cofiihint fd^ nc^bibnk. lt;^rdmentuin,cdrnis Ãngninis eiui cum c£teris difcia^ l^uc.zi pulls,flcut dpcrtius Lucm ^ud^lifh dccldrdt, mAnducd ret O' biberct,mdnfit tn (ihrijk^cy Chriftus 'm eoi De verbis dni in Euangelio Liic. Sermo,} J C(rKA)«jm4rttfgt;i« fuis cofecrdum,difcipulis dedit,fed nos in illo couiuio non difcubuiinus,ey amen ipfdm caea num fde quotidie mdduedmus. Nec m4gn«»« putetis m ilid coenA,^udin fuis nanibus dedit, fine fide mterfùijjè, melior extiht fides pofied,q tuncpfidid.No ibifitit Pdu^ lus,qui credidit,ibifùit tudäs, q trddidit. Qtt 'm multi modo in ipfd cteragt;,quis illd tune menftiit non uiderint, nec pdnë,quê dns gejhuit in mdnibus,oculis fuis no dffie xerint,uel fitucibus §ulhueriiH,amen qd ipfd nunc prte pdrdtur.CiUiinmultietidnunc 'mipfdcoettd, iuditii fibi (.Conn.)) mdtiducdnteybibunt.VndeduteinanqoccdfionAa eH dno,ut de ifh, caenA loqueretur,dixerdt nnus de difeuma bentibiis,in couiuio enim erdt,quo fuerdt inuiatusiBedti q nunducdiu pdnein in regno dei,qMfi in h'gnqud ifk fuj'fiirdbdt,lt;:iripfepdnisdnieillum difcumbebdt. Quid ê pdnis de regno dei,nifi q dicitiB.^ fum pdnis uiu«s,q de lohanZ coelo defcëdilnolite pdrdre fituces ,fed cor,inde t^inëdda ^dc'ur'fcd nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;credimus in Chrifiugt;n,cumfide dccipi tjiiod credit znui.Izi dccipièdo nouitnus qd co^temus, modicu dccipt ntus,cr in corde fd^nAinur ,no erg) quod uidetur ,fed quod creditur,pdfcit. Superloan.Trac^ï.XXV. Vt quid pdrds dètem uentrë, crede, GT mdducdfH. Dcuerbis ApoftoIi,fermo.II. lohan.«; Hoe uos fcdddlizdt, Si er^ uideritis filium hols dda (ccndentcubi erdtprinsiQuid fibinuit,hoe uos fcdddlia Zdt? Puaflis qd de hoc corpore, quod uidetis,pdrtesÃ,a ilurt(sfum,amp;inèbrdmed cofcilptrus,Ci^âuobisddturusf Quid fi er^ filiü hois uideritis ddfccdentc ubi erdt pria us^Certe q iteÿir ddfcêdi potuit,cbfumi no po!uit,Ergi ej de corpore dc de fittguinc fuo,dedit nobis fdlubrë rea fèëhonëjZJ' am mdgnAin breuiter foluit de fud integria te qu£jHonc. lAuducet er^ q mdducdnt,lt;y bibdnt q bia bunc,efuridnt GT fitidnt,uiam mdducent,et uitii bibdnt, lüud indducdre refici eil, fed fie reficeris,ut non deficidt Spiritiiitcr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;reficeris.itlud bibere,qdeil niÃuiuereiUidducd ui manducin- am,bibe uiain,hdbebis uiam, Cëquot; integrd eH uia. Tunc liter nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cll,uitd unicui^ erit corpus Gëquot; fdnguis dnni.(|u3d chrilli,fi quod in fdcrdinèto uifmiliterfumitur, in ipfd ue uitLi'bM ° /fiiritdliter tndducetur,fpiritdliter bibdtur.Audiui loh* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicentc:Spiritus eH q uiuificdt, edro non ^pdefi quicq: Verbd que locutus fum,)fiiritus et uitd funt. Idem. |
Rog) uos Ãdtres,diliffnter dttendite, fi dd menfdnt cuiufeunq^ potentis hominis,nemo prefumit cum uefiia bus feiÃis GJquot; inquinAtis dccedere,qudm mdgis dd conuia uiu (Cterni re^s.ldeo db edtdri domini debet fe unufquif^ 'tnuidieuet odij uenenopercuffusiirdcundie fitrore res pletus,cum reuerentid Gfhumilitdtefubtrdhere ,,ppter il lud quod fcriptuin eHiVddepriusrecocilidre Ãdtrituo, Gf tuneueniensofÃresmunus tuum.EtiterumiQuoa modo hue intrdfii non hdbens uefltm nuptidlè, et illo ob Nldtt mutefeente,dixit ininiäris : Ligite illi mdiuts Gf pedes, Cf proijeite eum 'm tenebrus exteriores,ibi eritfletus et flridor dentium.Ecce qudlè fententidm merebitur dudia 'p*c* re,dui dd conuiuium nuptidle, id eH, ad dltdre domini, obquot;'â' M nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;XllIS ÃQ dut ebrius,dutddulter,dut odiu in corde retinens,pr£fu tare deiac mit decedere.Auertdt hoc deus d nobis Gfc. Exfermone.V.Debeato Stephano. QttimdnducdtCfbibit'mdignc,iuditiiim fibintdna t.Corin.tt duedt Gf bibit.Scd dicit dliquis,grdndis Idbor eH inimia cosdili^re,pro perfequstoribus fupplicdre.Eiec nos ne pencquuto gtmus lrdtres,non pdruus quidem l^or esl in hoc fecu b,fed gründe erit premium m futuro.Per dmorem enim hominis 'mimici,efficieris dinieus dei.Jmo non folum dtni eus,fed etidmfilius,ficut ipfe dominus dixit iDiligite ini mieos uegt;lros,ben'fiteite his,qui oderunt uos^t fitisfilij pdtris ueftri,qui in coelis eH. Devera innoccnh'a. Cap.CCCXXXVnL Cdro Chrifti uitd fidelium eH: Si corpus ipfiuse^ non negligdnt. Fidnt ergi corpus Chrifii, fi uolunt uiue re de /fiiritu Chrifti,de quo tio uiuit,nifi corpiK Chrifii. liumtft. Ibidem.Cap. CCCXXXIX. Efcdnt uite dccipit ,Gf poculum uit£ bibit,qui in Chrifio mdnet,GT cuius Chrifius hdbitdtor eH .Ndm qui difeorddt d Chrifio,nec pdnein eius mdnducdt ,nec fina ^inembibit,etidm fi tdnt£reifdcrdm(ntum,dd iuditia umfueprefumptionis quotidie mdiffirenter deeipidt. De vtilitateagendæpÅnitcntiaf. Cap I. Petrus dnnunciduit colemltim eum, quern crucifixea runt,ut eius idin fdttguinem noffent bibere credentes, quern fuderdnt feuientes, idem de.4..firid. cdp.4..fuper MAtthteu in homelid Egreffus ïëfus Gf c.Etfuper Pfd. 7r.23.Trdd.i.inEpifi.iodnnis.Lib,^..cdp. 2 i.de dod.Chrifiidnd Gfc. Contra Donatiftaspoft collationcm. Cap.XX. Pun dutem eos, qui dpud Cormthios dicebdnt ,Eg) fum chrifii, non duxiffe iu^m cum Ulis,quidicebdnt CQifum Pduli ,e^fum Apollo, ego fum Ceph£, GT tda i.Corin.t men omnes dd umum dltdre dccedebdnt »GT eddein menS'ùî^ fdcrdmentdcommunicdbdnt,quieddem uitidnon conta dmumCtbi mumcdbdnt. Hw enim Cormthijs etidin illud diliim SèïitS* ell ; Qui mdnducdt CT bibit 'mdigne , iuditium fibi i-Clotm .11 mdnducdt GT bibit. Quid enim dliud Apofiolus nifi ia fiQiUdnfioquoscoÿtdbdtiUtei nonfufifieerct dictre iua ditiivn |
DE SACRAMENTO CORPOR;
ditiumimnducdtZXbibit,nip addtrttÃbi,nehocetidnt ad illot peranereuideritur,qui pariter quid(m,fed non ad iuditium manducabant.
Ibidem.
Mifth.ïi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uocati,pauciuero cle^, Qttomodo
Per ilium fjocyfrttw eft,cwm potiu^ unuf e multK SiilTet jgt;ieóïus uniim grau . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;~
de corpus t» teiKbrof extcriores,)n!i quia in illo uiw,grande cor^ flgurabaf. piffÃgurabäturomm'umntalorumantrdomini iuditiii conuiuio dominicopermixtorum,à quibitifebonicor^ de 'mttrim dcnu)ribtfifepardnt,Ãmtil mdnducdn^s et bibentes corpus O' fdnguinein domini,Ãcd civm mdgnd. diflinilionc,quidiÃimhowre JÃonà induti funt ueÃe nuptidli, no fud qu£rentes,Ãd qu£ îefu ChrïfH: lUidutê ueÃenuptidlem,hocefijÃdelijÃmd /Ãonfi chdritMm,fudqu£rentes,noquie'Sëfu Chrifii:A.c per hocetidm,O'pinuno eodeinq^ conuiuio, ifà raifericor^ didtn mdnducdnt,illi inditium,quid ippui conuiuijcdn^ ticumeft,quodO'fuprdcomemordui, Kifericordidin
Pfaim.) 00 iuditium cdntubo tibi domine,nec ideo turnen dormit ecclepdihcd difciplind,,utcorripidt inquietos,
Cap. VII.
pignt amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j^ii idg,j2 uerbuin dei pnuddu^
inaigni cuz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
dcm_ cibum diunt,O'pmuljdcrdmentd deipercipiunt,Oââamen dià ducantui^ ptdlcs hdbent diluum fuorum cduÃdf,O' diffimiles ff» perfonaprç runt uoluntutîs diuerptdte_ per fonde,eundent cibum fan» fonier (îum,dlijsmd.nducdntibuf digne dlijs indigné,nec cdufd cdufe pr£iudicdt, nec per fond perfon£,dc per hoc qutcumj; tepimonid fderdrum feripturdrum epifeopi no ftri cometnordre potuerunt,quibue db omni mdloru ho^ nünum permixtione purd pr£nuncidbdtur ccclepd,non qudlii nunc e[t illis teftimonijs pr£nuncidbdtur,fed qua lis poà iÃdm iwrtidiMë 'm uia £ternAfuturd eÃ.
Incodem libro.Cap. VI.
Vuex nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;De ipfo quippe pane,O' de ipfd dominicatnanu. O'
prçùSîcare nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pdrtem et Petrus dccepit,Oâ amenqu£ focietdsi
caiiise. g[lt;lt;e confondntid ? qu£ pars Petro cumïuda f Quoniïi nec eduÃd eduffe pr£iudicdt,nec pfona pfon£,pue ergj pïoan.x cxednt,de quibus feriptumeÃ: Ex «otwexierMttt ifed non erdntex nobis, pue intus iudicdntur eÃe,de quibus bedtus Cypridnus dpertiffimè loquitiirÃicens: üdm Oquot; P uidentur 'm ecclepd eÃe zizdnid, non tdmen impediri debet,dutpdes,dutchdritds noÃrdjttquonidm zizdnia vn ecclefid effe cernimus,ipp de ecclepd receddtnus.
Ex praeliminariepiftolacontradonai* tiftas poft coliattonem.
Gaiat.^ QttÃquisdutein in hdcecclepd bené uixerit, nihil eipr£iudicdtdlienA peccdta,quid unusquifq^ 'm ed pro^
â Cômmiio portAbit,pcut dpoÃolus dicit : Et ^Kicttng^ mi maiors nô Ctt corpus ChriÃi madueduerit indigné, luditiimt pbi ^uVn^Var bibitjt^detidhocipfcdpoÃolusfcripÃt.Cu ticipationc dutè dicit iuditiu pbi ntdducdtetbibit,fdtisoÃedit,quid ronirtbkd «0 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iuditiu mdducdt,O' bibit,fed pbi,hoc not e^is
oslédimus,et obtinuiinus,quid comunio malorit
quot; * fââ JW maculdt quêqud participdtioe facratnetoruÃ'td cofêa ponefréhrum.
S ET SANGVINIS DOMINI. XLVI
Ex libro I.contra Crefeonium gram» maticiim, Cap. XXV.
Quid de ipfo corpe O fdtiguine dni unico fderiptio ,pfdlutenoÃrd,qudui5ipfe dns dicdt'.i^ip quit mêidu- Maicuiu» cdueritcdrncmcdjO' biberitfdnguinèmeu, no hdbebit pore ciinlt; infeuitdi none idëdpoÃolus docetetid hocpniciofuma if.p^rnmo léutêtibus fieri,ditenim,Qu^icuqi mâducduerit pdnë,et i.Cotin. n biberit cdlicë dîii idignè,rcus erit cor pis etfdguinis dnif
Libro I.depeccatorunimeritisSC remiftione. Caj?. XX.
D 0 minu dudidinus inqudm,non quidë hoc de fderd» mento IdUdcri dicentrm,fed de faerdmento fdnël'£ menfe fu£,quo nemo rite,nià bdptizdtusdccedit,mptndndu^ cdueritiscdrnemmedm,O'biberitisfdnguinë)neum,nà hdkebitis uitdnt in uobis. Quid ultra qu£rimus : Quid ad hoc reÃodere poierut,nippertindtid pugnaces ner^ uos,dduerfus conÃdntidm perÃicu£ ueritatis mtendati A n uero quifqudtn etia hoc dicere dudebit,quod dd pdr^ uulos hecfententid non pertinedt ,poÃrmtci; pne parti-» cipdtione corporis huius O' fdnguinis m fe uitdm habe» re,quid non dit,qui non minducduerit,pcut de baptifi» mo,quin6 renddusÃierit,fed dit,p non manducaueritis, ueluteosdlloquens,quidudircO' mteüiffre poterant, quod utiq^ non Udlent paruuU ? Sed qui hoc dicit,no at» u mandu'ea tëdit, quia nip omnes iÃafententia tenedt,ut pne corpe O' fdnguineÃlij hominis uitain habere non poÃint,Ãu» minis fide, Ãra etiam £ttis maior id curat. Poteà enim p non uolu» tAtem,feduerbdloquentisdttendds,eisfoli5Hideridi{lu, quibus tunc donùnus loquebdtur, quia non ait, qui non mdducduerit,fedp lio manduedueritis. Et ubi eÃ,qdâ eo dem loco de hdc ipfd re ait: Pdnis quern eg) dedero,caro nvd eÃ,pro mundi uita ? Secundum hoc enim, etiam ad nos pertinere illud fdcramentum mteUi^mus, quitunc nondumfuimus,qudndo ijhe dicebdt,quid non poffumus dicere ad feculum nos w pertinere,pro cuius uitd Chrit pus fuam carnem dedit. Quis autem ambifft feculi no^ mne homines pgniÃcaÃe,qui nafeendo inhoc feculum ueniuntinamÃcut alibi ait : EiUj feculi huius ffnerdnt Lucc.ios O' ffnerdntur,Acper hoc etiam pro paruulonimuita caro dataeÃ,qu£dataeà pro feculiuitd;^p no man» ducduerint carnëplii hominis,nec ipà habebunt uita,
Cap.xxmi.
Optime Punici ChriÃidni,baptiÃnu ipfu nihil aliud q falute)n,etÃcrdmetà corporis ChriÃi, nihil aliud, q uita uocat.'Vnde nip ex antiqua,ut £pimo,et ApoÃolica trdditioe,qua ecclepe Chrifti inÃtu tenët, prêter bdp^ tifmu,et participdtioe dnice mëf£,n5 folu n5 dd regnp dei,fednecddfalutcO'uiiA£ternâ poÃe quenqua ho» minu puenireihoc enim O' fcriptura teÃatur fecudu ed, ?U£ fupra diximus: i^a qui dliud tenët,q baptifnà note alutisappelldt,nipq,diëlu eÃ, Sdluosnosfoecit pla^ ^Pctri^j. udcru reffneratibis.Et qdâ Petrus ait, Sic O' uos Ãmili Ãrma baptifma faluos fdcif.Quid aliud etid,qiiifdcra» mêtu mèfe dnicce uita uocât,nip qdquot; diëlu eÃ,E^ fu pa
Hf nisuitt^,qiti
DE SACRAMENTO CORPORIS ET SANGVINIS DOMINI?
|
de cx!o defcendi,et pMis quein eg) dederOjCitro med eÃ: Ioannis lt;î. pro feciili Uta. Et,Si non mdnducaueritis cdrnem Ãlij hoirdiùs,^^fdiiguinom bibcrttis,non hdbebitisuiainin porc.amp;fa- nobis: SiermCT'totZXtdna diuina, teflimonid concis guinc Chn nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r f . r ih.nuntfaiâ Jiunt^necjdlus^necutt:t(CtvnidJineb(ipäJm0^^corpoa fpcrsdacft, re,et fdnguine dominicui^lÃerdnddefi,fru[trdÃnohis promictitur pdruulis. Contra cpiftolam Parmeniani h'b.IL Cap. VL SdcriÃtid erm tmpiorum cis ipÃs oberunt, c^ui ojfe^ rune'impie: NdmutiRm dig; idem fdcriÃtium propter nomen domini, qdâ inuocdtur,ey femper fdiiihtm efl, et alecuique flt,qudli corde dd dccipiendum dccefjerit-Qjti enim mdnducdt O' bibit inÃgne, iuditium flbi , Corin,),. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãhi; Qui(r^,nd CôtixCchic nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bibit,grdtidm flbi mdnducdt O' btbit. taiticos. illi erep uidednt, utrü digne mdnducent, qui inter mul tos pdrentes Oâfllios,mdrid)s Oâuxores,inter am mul tos,quo J efl pdtentijflmum, dei h^redes, Oâcoheredes Ãhrifti, toto orbe diff'dfos,ncÃ.rto flhiflndte diuiflerunt, cum pojjent utiq;,ft boni effent,Oâuerè mdlos drgiierèt, fruÃuofe toHerdre pro pdec Chrilli,qu£ pernictofle tob lerdnt pro pdrte Dondti. Libro HL contra epiftolam Parmenâ nianu Cap, If. duomoJo ergj Cypridnus,O'dlid fl-umena domi^ C jrptianiis nicd,in illd tunc uniatis ecclefld,cum dUdris et rdpdcibus, deiapS^*^ ciimhis,qui regnum dei non poÃidebunt,nonldicis,uel quibuscunq; clericis,fl:d O'ipÃs cpiflopis,pdncm domi ni mdnducdbdnt,O'cdlicem dominibibcbdiu, cum idem Apolhlus pr£cipidt,non eis co)nifceri,0â cldmet cu hu^ iuflnodineccibum fumcre ?An quid non poterdnt db eis corpordliterfepdrdri,neflmilitererddiedrent O'triti^ cu,fluff'iciebdt eis'd alibus corde feiun^,uitd moribusq; diflingtflpropter compenfldtionem cuflodiend£ pdcis Oâ uniaiis,propter fdlutem inflrmorum,0' anq Idtentium fl'umentorum^ne meinbrd corporis Chriflipcrfdcrile^ fchifnaaldnidrent ? Libro uiginti untïis fentcntiarum fine qiiæ(ltonum,Sentent.II. Chrffbis enim cu omni flmplicis dnitni purd ftmpli^ dateflumiMr,cu Pigridijs ettnim hoc pdfld in lud£orii Exodi. )i, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dcerbiffimds dnaritudinesceffit.Nonni^ fl circumdfis ddbdtur,pur^is enim fblis,etldudcro t«3 is^icrant dul^nti£ cocleftis expidtis,percipiendiChrifli corporis jnnobisfGt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;porri^tur, laq; fl^rd ffrd^t uatextes. helitisfi(erdnt,in nobis corroborda[unt,O'qu£ ilUs b nagnes, in nobis ipf£ ffntueriates. Libro II. De bono perfcucrantiae. Cap. Iltf. Pdnènoflruquotididnudd nobis hodie. vbi bedtut Cypridnits oÃendit, quomodo Oâ hie inteUigitur pfl^^ Luej, 0. uerentid,pofliildri,dic,quippe inter c£terd.liunedutem pdnem,d4ri nobis quotidie pofluldmus,nequi in Chrb flo fumas,Oâ euchdrijhdin quotidie dd cibum fdlutis dc^ cipimtts,'intercedente dliquo grduiori delido, dam dbfett tes,Oâ non comunicdntes,d coelejli pdneprohibemur, 4 Chrifli corpore flpdremur. |
Libro de fakitaribusdocnmcnti's, Ab his uenenis pietds domîninoflri ïëfu Chrifli no tiberet,Oâ feipfum edendum nobis tribudt,qui dixit : E^fumpdnisuiuus,quidecalo defcendi,qui nandu» lomx.' cd t mcd cdrnë,O' bibit rneii fditguinë, hdbet uitd'm fei= ,pn,m*ho metipfo £ternd. Sed unusquisq^dnteq corpus et fdngub ^ntc^ nëdomininoflrilëfuChriflidccipidt,feipfum,pbet,et fecundumApoflolipr£ceptum ,ficdepdneilioeddt,et ,.Corin.n. de cdlice bibdt: Qnid,qui indigné md nduedt O' bibit,lu-s ditiumfibimeinducdtO' bibit,non dqudicdns corpus domini, Ciudndo enim lUud dcciperedebemus, dated dd confeffionem et pcenitentidm recurrere debemus. Oâ o^ mnes d^is noflroscurioflits difeutere, O'pecedaoba noxid,à in nobis fenferimus, cito flftinemus per con^ ftffionem etuerii poenitentiddbluere,ne cumludd pro* ditore,dubolum inter nos cdldiites, peredmus,protrd* hentes O' c£ldntes pecedtum no flrum de die in diem. Libro II. De uifitatione infirmo« fum.Cap.IIIL biflrmdtur quis in uobisflnducdt pr£flgt;yteros eccle* fl£, ut orent fuper eu,un^ntes etim oleo fdtiHo 'tn no* f. mine domini }efu:E.t ordtio Ãdei fdludbit inflrmu. Ers g) /ic roges de te,O' pro te fieri,flcut dixit dpoftolus la cobus, imo p Apoflolum fuu dominus,ip ft uidelicet ft* cri olei delibutio,inteUigtur ffirituffditfli typicdlis un* ëlio. lüud etam uiuifici corporis dominici fupplemen* ttvmfufcipere,filimi,non reituds : Quinpotiusidud d* nbsp;nbsp;Corpus uidiffimè qu£rds,fideliter comedds, Ctbiis iHe etenim,in ' corpordbilis,inelfdbilis,uidticu tibi erit fdluberrimum, monttiris redemptiois tu£ precium,redemptoris motiimentum,et redempti munimentum. Libro de penirentiæ medicina, Cap. III. M«/ft' enim corri^tntur ut Peb'US,multi toHerdntur ut ïudds,multi nefeiuntur,donee uenidt domintts , qui et iüumindbit dbfeondia tenebrdrum,O'nunififlubit co* ),Corinf,4 filid cordiu. l^dm pleriq- nolut dlios dccufdre,dum fe p iUoscupiuntexcufdre. Pleriq; dutem boni Chriftidni, proptered aeeiu,O' fujferunt dliorupeccdtd,qu£no* uerunt,quid documentis flepe deferuntur. O'edqu£ ip fl fciunt,iudicibus ecclefidflicis probdre no poffunt.Qud* uis enim uerd fine qu£ddm,non amen iudictflcile ere* denddfunt,nificertis inditiisdemonftrcntur.'Hosue* QniCitxa t . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;It' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Æâ¢ cracoinuni rö d coMunione prohibere tjuenaudm non pojjnmu^i f^hc prolil*' qudmuis h£c prohibitio noadum fit moralis,fld medb cinAlis,nifl dut fhonte conflffum, dut in dliquo flue fe euldri,flue ecclefidftico iudttio nomindtumdtq; couiëiu. Derccffitudinccarholiceconnerfarionrs. Proptered quoties dliqud infirmitds occurrerit dlicui, no qrdturpr£cdatores,n3 diuini,nÃfortilegi,nö cdrcd Xumant, rij,neq^pfigt;nte$ |
DE SACRAMENTO CORP à ntt Spilit Arbores,dut biuid phildâerid exercedntur,feil qui fgrotdtÃn fold dei mifericordid co/iddt.eteuchdrb ^Ãc!ifideetdeuotiotiedccipidt,oleuq; fideliter benedi^^ licob nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ecclefîd petdtdtnde corpus fuu ungitur,lt;:yâ fecun^
° duApoÃDlu,ordtiofideifdludbitinfirmum,crdlleuid-bit eum dominus.
Lib- III dedosfînnaChrfftiana.Cap. IX.
Sub fgno enim feruit, quiopdtur dutuenerdtur dli« qudmrent(ignifcAtttem,nefciensquidÃgnificet. Qui uero dut operdtur dut uenerdtur utile Ãgnum diuinitus injhtutv.m,cuius uim pgniÃcdtionein^ inteïli^t,non hoc uenerdtur,quod uidetur, er trdnÃt,fed iüud potius^quà tdlucunitoireÃrenddfunt. Tdlis dutehomoÃgt;iritudlit!
über eft,etidm tempe feruitutis, quo cdt ndlibiis dni* mis nondum oportet fignd iTld reueldri,quorü iu^ edo^ mdndifunt.Tdiesdutè/piritudles erdiit pdtridrche dc prophetlt;e,omnesq; in populo lfrdhel,per quos nobis ritujfunfhis ipfd Ãripmrdrit GTAUxilideTfoldtidmi^ nijlrduit. Hoc uero tempe poÃtdqudm refurreShone do trùni noÃrirndniÃlhlÃmuminditium noÃne libertdlts illuxit,ne eorit quidemÃgnorum,qttie iain inielliffmus opdtione grdui onerdti fu!nus,fed qu^eddm pducd ,p mul Aportoiicä tis ,eddem(iiÃiluÃctilimA, crintelleihidn^tjblÃmd, obferuitione cdÃilÃmd,ipfe dominus Gfdpo^licd â¢facrincnta ti'ddiditdifciplinA,)tiuti cÃbdptiftiù fdcrdntenttmi, Oquot; twiiidirte. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;corpis fmguinis donüni.QneunusquiÃ
qu; cü pcipit,quo reÃrdtur imbutus dgncfcit,ut ed non feruituie cdrnAli,fed Ãiritudli potius liberate uencretur Vt dutem liceram fequi,e^ Ãgndpro rebus,qu£ hisÃg^ nipcdntur dcciperefferuilis inÃrnuatis eÃ, itd inuttliter , pgoA interpreari nulc ud^ntis erroris eÃ.Quidutc
IW inteâdigt quid pgmficetÃgnu,Z7 amè pgiiti effe temftt,nec ipfe premitur feruitute, tAelius eà dutem, Kclpremi incognitis ,fed utilibus pgms,qudm muti^ liter ed interpretdndo,d iu^ feruitutis eduóktm cerui» «j« 2d^«£(5 errors m/crcre CTc.
Eodcrn libro.Cap.XVr. â
Sj priCceptiud locutio eÃ,dut fld^tiü, dutÃcinus uetds, «tifo-tMat beneficctid iubës,no eÃfigurdtdà dutê ciitio, ' fld(ntiü,dutÃciniis,uidetur iubere,dututilitdtë dut bene loiniui d, Ãcentidmueare,Ãgurda eÃ. Nifi mdiiducdueritis cdr^ nemfilif hominis,ey'biberitis eiusfdiiguincm, non hd* * bebitis uitdin in uobis,Ãcinus uel fld'gtium uidetur iube^ re,figurd eà er^,priecipiens pdÃioni dominé effe cont^ mKnécdndu,cr fuduiter dtq; utiliter recodendu in me=^ morid,qd' pro nobis cdro eins cruciÃxd et uulnerdtd pt.
Libro Illl.dedocîîrina chrilliana.
Cap.XXL
B edtus Cypridnus fubmiÃo dicendi ffncre utitur in beaHcypn fo^tbro,ubidefdcrdmemo cdUcisdiÃutAt, Soluitur ibi am.qua! (le quippt quccÃoitn qud qudtrttur,utrumcdlix dominicus dqudfold,dn uino mixtd,debedt hdbere.fed exempli grd tid dliquid inde pofttndn eÃ. Poà principiu êr^ epiflo^ llt;e,idm foluere incipiens propoÃtdm quiejlioitë,Adwf
S ET SANGVINIS DOMINI. XLVIÃ
nitos dutem uos fcidtis,inquit,ut in cdlice oÃerendo do^ minicd trdditio feruetur,ncqi dliud pdt 'd nobis qudm ,p nobis dominus prior fxcit, utcdlix qui in comemord^ tionê eiusoÃ^ertur^inomixtusofferdtur.'Sldmcumdi cdC ChriÃus: E^fumuitisuerd,Sdnguis Chrià nond^ qudeÃutiqi,fedttinu,nec poteÃuiderifdguiseius, quo redemptiet uiuipcdti fumus, effe in cdlice,qudndo uinu dept cdlici,quo ChriÃfdg:iisolknditur,qui feripturd^ gt;nbsp;um omnium furdmento de teÃmonio prtedicdtur.
Et poft paiica ibidem.
Iteminfdcerdote }Aelchifedech,dominicu fterdmen tu priep^rdtu uidemus, fecüdu qdâ diuind feripturd te Ãitur,z:X dicit: EttAelchiÃdech rex Sdlein protulit pd (-.icramentS nem cr uinunhÃit dutemfdeerdos deifuminhC^' bene^ p?xrigur'iquot; dixit Abrdhdnt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tunicucui.
r, n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dtmut.
Et poft panca.
Quoinditiodecldrdtu uidetur,quod petrdilld typu pcttatypi hdbuerit corporis ChriÃ, qiäd fcripiumeà : Eibebdnt i;abuit cor deconfequenti petrd,petrd dutem erdt ChriÃis. Quod utiq; HO dd diuinitdtem eius,fed ddcdrnem reUtum eÃ, l.Conn, jo quieptientiucorddpopulorum,penH:riuo fui fdngui* nis inundduit.
LibroXX.contra Faiiftum.
Cap.Xni.
Cur dutem drbitretur FduÃis,pdrem nobis effe reliai ^onem circd pdnem CT cdlicem,nefcio,cwm Kldnichdiis uinum gujlttre non reli^o/ed fderilegiim fit. In uud es oncmi'iobis nim dgnofeunt deumfuumi ,in cupd noluiit,qudp dliquid eos c dcdtus inclufus oÃenderit. FioÃrr dutem pd=^ cma M. nl nis etr Cdlix,non quilibet quap propter ChriÃim in Ãi cis,CX in fdrmencisliÿttivm,pcut iüi deÃpiunt,fed cer^ tdeonfeerdtion: myÃeusptnobis,nonndfeitur.
Ibidem poft pauca.
QUomodo erg) compdrds pdnö crcd/iccHoÃru,ey ciiriftfäD« pdre reliQonein dietserrorem,longé 4 ueritdtedifere^ amp;èix tum,peius deppiens qudm noniuilli,qui nos propter pd chum coUx nem et cdlicein,Cererem dc Liberum colere exiÃnKut f
In eodem, Cap.X Vill.
tiebr£i dutem in uiétimis pecoruAn,quds oÃvrebdnt deo,multis ei}â udrijs moJis,pcut re tdntd dignum erdt prophetid.celebrdbdntÃturd: uiihm£, qudin ChriÃui oblulit : Vnde idin ChriÃdni perdéii eiufdem fderiptif memoridm celebrdnt,fdcrofdnéhli obldtione amp;nbsp;pdrticis pdtione corporis Cffdnguinis ChriÃ.
XX, Libro ContraFauftum Cap.XXt.
Sderiptium budis gloripceÃit me, O' iUic tPd eÃ, ubi oÃenddm Ãifdlutdre meum? Huius fderiptij cdro et fdnguis,dnte dduentum ChriÃ,per uiéHmds pmilitudi^ Quid âmtcr nem prvmittebdtur,in pdffione Chrià per ipfdin ueri^ critiärPi tdtem reddebdtur,poà ddÃenÃimChrià per fdcritmen' ^oram « tivM mcmorùe celebrdtur: Ac per hoc tdntn intereà in-= «^gt;^*lt;31â. ter fderiptid Pdgowr« CT Hebr£orum,qudntum inter inutdtioià errdntenhCf priep^rdtionem prænuddntè,
DE SA»
DE SACRAMENTO BAPTISMATIS.
|
DE SACRAMENTO BAPTISMATIS. Ex r, LibfO de môribits Mam'chæô« riimCap. XXXV. Confn iiz Noîiftr tios tSdnichteiJdin dicere Cdtechunùnis îiceŸt ios,qinbap Kficoniugbus ,ftdclibatduténo liceretCdtechumimsli îiihs ' bdberc C'ecunidm,Ãdelibiii dUKm no licerciJdm et pru po/Tiz nuiitifuniquiatintuyan^udmnc)Utentv}.EtiTlo[dcro ttc iicâ¢'c'di fdnélo IdUdcro irchodtur renoudtio noid hominis,ut ,pâ ficiendo perÃcidtui' ,'in dlijs c{tius,in dlijs tiïdiiit,d mul tis tdmen prôceditur in wui uitAmji non immicé, fed dili^nter intèddtdpfe t^uippe peut dit Apojkluf,Et * Cotin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exterior honM no/kr corrumpiiur, /cd interior re^ noudtur de die in dient-Ãpopoliis inferiore hominê re^ ttoudri dicit,ut pficidfur,et uos d pfè^hoe uidtis incipidt Ex libro epiftolae ad Romanos expoli-rionis inchoate. f^onulli enmtet diue pr^ceptii bdptifmi fdcrdmentü fiaptirmifa cóonoucruntdeiuoluntdtent.Udni Cornelius cenm^ cramcntum .° nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt; «011 coiitégt; rio uoluntattm dei,uticj; dpojtolo PfHâ0 docente, cogno cx?mpquot;oÃ^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;//gt;irit!ifdnâuntA»i/êjh/JimiscOdttc/b,tUtbtü Atio.ia * pgnii,dnte^iM bdptiz^retur,dccepit, qtM^Udin nà ideo fdcrdinentd illd £enxinpferit,fed nuilto certior bdptizd^ tus pt,utipfd fdcrofdniiA pgiU-culd, quorum resin topr^ecè/ferdt,ddperpcieiidÃ/cientidm ueritdtis perci^ pere nuRo modo mordretur. Multi dutè nee poft dccep^ tum bdptifinit curdnt cognofeere uolunattm dei, Qud^ propter quifquis dnte bdptifmu cognitd dei uolûate pec cduerit,no pojfumùs dicere,dutullomo credere, cudd bdptifmiidccefferit,nboiddiinittiei quiteuq; peccduit. Contra FauÃum!ibro.XJX.Cap.Xr. In nullum dut nomen reli^ónis,feu Herum,feu/ùh Contra ti' fî/codÿildri homines po/funt,nip dliquo /igndculorunt rum conquot; ilt;fifdcrdmentorii uifibilium cofortio colli^ittur, quorii temptorcs, ficrdmentorurn uis inend,rrdbiliterudletplurimum,amp; ideo contemptAfdcrHems fÃcit, Impie quippe contemn )tifur,pne qud non poteà perpei pietdt, Eodemhbro. Cap. XilK, 1 Macha nbsp;nbsp;nbsp;si Mdchdbeot euri in^nti ddmirdtione pr déprimait uVuiiHndi efcds,quibus nunc ChriÃdni licite utuntur, dttin^ tiarcrü co noluerunt,quid tunc pro teinpore prophctico non pictariim. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;buptifmo ChriÃ,pro eu chdriÃid ChriÃ,pro pgno Chri/li,dd omnid perfèrcn^ dd pdrdtior debet e/fe ChriÃdnus,cum ill^Ãerint pro tnijfiones reru complëddru,h£c p nt inditid copie turit f Libro codera. Cap. XII, Æ^limo à nbsp;nbsp;Veruiifdinen quid uipbilid fdcrdmentd pietdtis inef* fepoffuntetid impijSipcuthdbuilfe fdiiéhim bdptifmu etidmnid^m SimOnemlegmus,punt txles,qudles A» poflolus dit,ildbentesÃmtdm pietdtii,uirtutem daté eh US dbnegintes,uirtus dutc pietdtis j eà pnis pr£cepti,id LcraTcnä nbsp;nbsp;nbsp;lt;^hdritds de cordc puro,^^ cOnfeieUtid bond,,crpdc |
upictatis nöfiilAiVnde Apojhlui Petrus,cudefdcrlt;(men(o arff^f in qud Noc JoWttî ddiluuioliberdtd eÃ,loqueretur, pc et uosftnquit,pmiliÃrmd bdptifmu fdluosÃcit.Et ne p^ bi fu/peere putdrent uipbile fdcrdmètu,per qdâ hdbebdt Ãmtdm pietdtis,er per tnaÃs mores perditc uiuendo, uirtutem eins dbnegtreiU,continuo fubiecit, t^on cdr-nis depoptio fordium,fed cofcientùe bonlt;e interrogttio. Contra cptftolam Parracnianiji^ bro II, Cap. XVn. Quintmmo utintermittà inquireredili^tius,cur No« 'nf«* ipfefdludtor nofer bdptizdriuoluerit,quid certe dliqud nbsp;nbsp;nbsp;bap«â cdu/fd uoluit,proptered Ãrtdlfe,cu fe poffet tinffre,qui =«âr â etidinfuH bdptizdtorë poterdt bdptizdre, uoluit domi^ nus.ûucms nus 'd feruo.et itle,per quentÃbitt fuitt omnid,db Ulo,qui fâ /damp;as eà inter omnid,bdptizdri, ut er doceret humdh tdtcm,eropenderetnonintere/fe,quis d quo baptizes tur,dum eo bdptifmo,quo bdptiZdndus efi,bdptizetur. Libro Il.contra literas Pctiliani Cap.II Nfc dqud noÃrd iniquindmur,nec ueÃrd muddtnur, Baptiîarf fed dqud bdptifini,innoie pdtris,et plij,erÃiritu/fdm^ {h,cum ddtur dlicui,nec noÃrd,ncc ueÃrd eÃ, fed ilUus, felt;i Chniü de quo Icdnni dichim eÃ: Super quem uideris Ãiritum pcutcoluMbdmdefcetidentem,etmdnentem[upereum, Ioan, p hic eà qui bdptizdt in Ãiritufdn^h), Cap. XXIIIL Edptifinasin nomine pitris,erplij, CTÃiritu/fdn ?ii,CbriÃumhdbetdU(iorem)nonquemlibet hominem, chniwha* er ChriÃis eà ueritdS,non quilibet homo. Libro II. contra Crcfconiumgraa Matth.t?, maticiira.Cap.XIIL Edptifmus igtur eà fdcrdmentii nou£ uitdCdcfdlu^ 'Baptirinu« tis dctern£,quem multi kdbent non dd uitdm £ternd,fed * Unoux ui id pxndin d:tcrttAm,non bene utentes tdnto bono. Etpoftpauca. Siquisptit,uenidt,erbibdtfüondqudm uipbilem Rqa2mtä.^ tbmenddns,qult;e bdpti/mlt;f.tiS fdcrdmento,cludm CT boni CT nbsp;nbsp;nbsp;hdbere pojfunt,qudmuis pne iüd boni fdluiperi « habere tionpo/funt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poflunt, Libro Ill.contra cundetn Cap.V, Siue 'd pdeli,pue d perpdo diÃenfdtore fderdmett^ In biptiC' tum quifc^ percipidt,non fdn(iipcdt,nip deus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;di«quot;a quot;m3 Cap. VI. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' Et ideo per miniÃros di/pdres deitnunus tequdle eÃ, quid non illorum,fed eins eÃ. Cap. XI. Grafiaî dlt;^ deo mcû,quûd neminem UeÃrum bdpth Zdui,nc quisdicdt,qdâ'M nomine meo bdptizduüCijtid aliud inpnudnS,nipbdptifmd Chrià non elfe nip eins, cuius nomine ddtur,er ideo non peri nKliiis,cum p me^ Hörern ddtur,nec detcriUS,per detcriorem. Libro Illi, contra Ciciconiura, Cap. LXÃ). Certe perÃncis,qUomodo à mc de Ãripturd fdnrki commt^nordtum eà ; 'ävnwn e^t conpderein domtno, quÃmcotf't |
DE SACRAMENTO BAPTISMATIS.
XLvm
qudm confidere in hominem,Te^ indniter,qudntum dd hdnccdujfdmpertinet,re/fiondijje,quódmeo mdgis ut iuÃus,ey fifidelis fit,per quem hoc Ãerumentum cele» bretur,inquirds,quidÃ)em zyÃdutidm dei non hominis hdbes,dei dutem effeÃdem dtq} iuÃitidm, qudm femper ineiusminiÃris dttendds ZTc.
DefideSC operibus.Cap.XXVI.
Cduednfus erggt; diligenterÃn ddiutorio domini dei no Vit». Chri Ãri,nonÃcerehominesmdlefecuros,dicenteseis,quid h'apu'mo Pfi^^â^ittChriflobdptizäti,quomodolibet in ed fide debet ciTe uixerint,eos ddfdlutem £terndm effe uenturos,nec fic à «onl'ona, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-
Matth. 2}
lohan-î
«djnrw Chrifiidnos,quomodoïud£i profelms,de quibus dentinus dicit-.Vie uobii feribd; CT Phdrifei,qui circivm,^ itis nidre zy terrdm Ãcere unü profeliaim ,cumduiein fceceritiSjÃcitis eumfiliu gehennlt;e duplo quAinuos ejlis, Ãd potiuf fdtum doflrindin dei mdmfiri m utroq- tene» dmus,etfdnôbgt;bdptifino confond fituia Ch)-iflidnA,ne cuiqudm honünifi utrumiibet defi(erit,uitd promittdtur d;tei'nA,Quienimdixit,iiifiqui^ rendtus fiterit ex
Libro III. De anima dus origene,ad
V incentium uicQorem. Cap.IX.
ÃJdm fi eos,dequibut nonferiptum e/i,utn fiter inc nbsp;nbsp;Apnaoii
bdptizdtijÃne bdptifmo de hdc uitd receffi/fe cotendimue ipfis cdlumnidtnur Apofloli6,qui,pr£te)- dpoÃolu Pdu^ n°fumnt^ig lu,qudndobdptizdtifunt,uelfiterint,ignordmt(s ,Sedft ipfos bdptizdcos ef[e,p hoc nobis ïnotefcerepotuit,quèd ' bedto Petro dominus dif.Qui lotus efi non indict, nià ut pedes Iduet.Quid dedlijs,de quibus uel tale nihille^ mus dictum,de Bdrndbd,de Timotheo,de Tito,de Silcd de Phäemone,de ip fis eudiigeliflis Mdreo zy Lued, de innumerdbihbiis exteriStquos dbfitut bdptifdtos eÃe du»
qudetÃgt;iritu,non intrdbit in regnum calorum, ipfe Mitthji.f. etidm dixit,i^iÃdbuddueritiiifiitidueÃrdplusqud feri» bdrumetphdrif£oru,non'nitrdbitis in regiiu calorii.
Ex libro XIII. Deciuitatedei.
Cap. vir.
N(t»i quicunq^etidm nonpercepto reffnerdtionis Id SanAi mar UiXero^pro ChrijiiconÃffionemoriuntur,ta,ntumecs ud» nVnâaquTâ let dddimittenddpeccdaâqudntumà dbluerentiir fdero täguinr ba nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bdptifmdtts. Qui etüm dixit, ^ifi quis rendtus fiu^
ptifantur. crit cx dqud ZTÃgiritufdiiäo, non intrdbit in regnum M^tth' fo' e^âgt;^b^ti'tn:,dlid fententid iÃosÃcit exceptos,ubi no minus gmerdliter dixit: Qui me confijfus fiierit cordin homi» nibiis,confiteborete^ ewmcordmpdtremeo, qui in Matth.) ó. tÅUs eÃ.Et dlio loco.Qui perdiderit dtiimdm fud pro» pier me,inueniet edm. Hinc eÃ,quod feriptum eÃ,Pr£= Pfaim.))f ciofdinconÃieäudominimors fdnélorumeins. Quid enim pr£ciofius qudm mors,per qudm fit, ut etidm deli â Ãa ow dimitantur,zy meria cunuddtius dugeütur.
bitemus,qudmuis non legamus f
Contra diras epiftolas Pelagianorumjad
Bonifariumlibro Ill.Cap.lIk
Bdptifinus i^turdbluit quident peecdtd otd,prorfus Perbaptifz omnid ,futiorü,dii!dorié, cog;ntiort(,fiue ori-gnAlidyfiue â ddditd,qu£ ignordnttr ,fiue qult;£ feienter ddmififdfunt, cata. /èil nonduÃrtinfiriniate,euiregenerdtus refi/iit,qudn do bonum dgonem lu(lnitiir,confentit dutrin, qudndo fi» cut homo in dliquo deliiio pr£occupdtHr.
Etpoft pauca in eodem.
nJ fi 4 ms quifqudm qa£Ãerit,utrà p bdptifmu fdl » ui /à âlfiierimus,ne^re no potero,dicentt dpo/tob: Sdl» tios nos facit pldudcriire^nerdtiois et renottdtiois/Ãi» rituffdÃi. Sedà qusÃerit uirtipidê Idudcruoi ,prfus ftifmnus» «W(io id nos facerit fdluos,relfiondebo,no ia eÃ,Ident qiitppe item dicit ApoÃvlus,Spe cnlm filuiÃHi fumus, Spes dUtë qus uidetur,no tà jjgt;es,quod enim Uidet quis quidÃgt;erdt,SidHteqdâno uidemusffierdmus,p pdtientid RomaA â¢. S expeîhmus. SdlUs frggt; hois in bdptifmdteÃän eÃ,qd. dimijfum eÃ,qdâ pecedtu à pdrentibiis trdxit, uel quia quidetid proprié dnte bdptifmum peceduit: Sdlus uero hominis tiia effe poterit,ut peccdre omnino no poffit w
Libro VL Contralulianiimpcla^
Libro I. De nuptqs QC concnpiCcentia adValerium. Cap. XXX1ÃI. cata?n*bap nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dccipiendum eÃ,quod dit idem Apoflolus,
fifmodiinit chriÃus dilexit eccleÃdm ,et feipfum trddidit pro ed,
ti.
Bphe. 4
Ut enn fiMÃhficdretimunddn! edm Idudcro dqu£ in uer bo,ut exhiberet Ãbi ipfegloriofdnt eccle(idm,non hdben tcm',ndculdm,dutrugd,dutdlilt;iuidhuiuÃnodi. Sic im c^Ud dccipiendum eÃiUtcodein Idudcro regeaerdtionis et uerbo fdnihÃcdtionis,omnid prorfui mdld hominii rege n^rararM mudétur dtq;fdnentur,no folumpeccda,(ju£ omnid nue remittuntur in bdptifmo,Ãd ettdin qu£ po/k-riu^ humdnA ignordntid ucl mfirmitdte cotrdhuntur,fio ut bdptifmd,quotiens pecedtur totiês repetdtur, Sed quid ipfo quod femel ddtti Ãt^ut lio folti dntcd, ueru/metid pO' (kd quorulibet peccdtorum uenid fidelibiK impetretur. Quid enim prode/fet uel diite bdptifmum poenitètid, fi bdptifmui fequer(tur,HelpoJk^, ni fi prtecedereh
gianum. Cap.V.
Noîà ê errdre, neq^Ãrntcdrfineq^ fimuldchri's ferub ]^apti=atn« entes,et csterd,quibus comemordtis rodudit ApoflolitSi non omni ' qdâregnudei nopoffidebut.EthScquidefiiiÃis,fed db» quot;° conquot;» lutieÃis,fed fdnéiificdtieÃis,muedms eos dixit inmdi» pifccntia liz i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â 1 c ⢠rL I , bcriiur.
us,no ut ed cdreret,qd in hdc uitdÃert no pote)t,fed ut ,,corint,lt; ei non obedirent,qdâ in bond uitu fieri poteà ,4(1^ ut db eo quo erdnt uiiiculo eins obnoxij, liberdtos fe effe co» gnofcerent,quod nià regenerdtione fieri non poteÃ.
Libro. L Rctradionum.Cap.VII.
Ardor quippe chdriatis,fequèdo deüÃihis idonatf et td mdgnus ,ut uitid cuiki cofumdt,in hdc uit» ndfef et crefeere poteÃ,pficere uero,pptir qdâ nd fcitur,ut rtMë infit hominiuitiu,nocdfequëter hic poteÃ.Quäuis tdtd iÃd res eodêdrdorechdriatis pficidtur,ut pficidt qud» do pfici poteÃ,ut quemddmodît Idudcrum regmerdtiois purgit d redtu omniu peccdtorii, qu£ humdnd trdxit â ndtiuitds,et contrdxit iniquitdsÃtd iHd perÃlHo pur^t EpheC f. (ibomnildbe uftioru,fineq»ibufnopoteÃeffe humdnd
inhoefe»
DE SACRAMENTO BAPTISMATlS.
|
in hocfeciilo inÃrmltas ,Ãcut accipiendum eà etiam, quod ait ApoÃolus,ChriÃus dilexit eccleftam crc.Hoc eà enim lauacrum aqu£ in uerbo,quo mundatur eccle^ â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãa,Sed cum lota dicat eccleÃa, quà mdiu eà hic, 'Dimitte nobis debia noÃra,non utii^ hic eà ftne macula aut ru^ gt ZTc. Super loanftciiitracflatn. V, Jrt omn-âb* Si eiümuiamhumiUtatis ChriÃus demonÃraturus a Chnfto dduencrat,ct feipfumÃuÃurus ipfam humilitaas uiam, em'h^imù nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;obeo impkiidaerathumilitos, AuÃoritAi litai, lt;em dare baptifmo fuo hinc dignatus eÃ,utcognofcerene ferui fui,quanta alacritate deberent currere ad baptifmu domini,quando ipfe non dedignatuS eà fufeipere bap^ bfmum ferui, CMat , , Ãtpofîpauca. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. quarc bap nbsp;nbsp;nbsp;Inteiidat charitas ueÃra,quomodo creauit M.iriant, loMHc creatus eà per tJiariam, ftc dedit baptifmum loanni, er baptizatus eà à loanne. Ad hoc er^ occepit bap^^ tifmii n aioanne,utaccipiësquod inferiuserat ab in^ feriore, ad id quod fuperius erat hortaretur inÃriores. Superloannem tradlatu. V. tau d^qTa nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;baptizare per minifterium,aliud bap lis eft iiic.iii tizare per poteÃaiem, Bapttfma enim tale eÃ,quilii eà ftatc daquot;^^ ide,in cuius poxÃA£ datur,non qttalis eà iüe, per cuiut miniÃcrium datur. Et poft pauca. Minift-tiü Poteflatimdominici baptifmi in nuHum hominent r3ct2mc(o^ à donùno tranftairam,fed miniÃerium plané tranfttu^ ïumamp;miz fdm: PoxÃatem à domino in neminemminiÃrorum, »oram cOie, miiiiÃtrium er in bonos er in malos, Tratftatu» XV. Anutrumq;uerumeÃ,fcilicee quia e^ tefus bapa tlzabat,et non baptizabat ? Baptizabat enim, quia ip-f femundabat,no baptizabat,quiaipfenotinffbat.Pr£i bebaut difeipuli miniÃerium corporis,pr£bebat ille ad» iuiorium maieÃatis.Quando enim ceffaret à baptizan^ do,quando noneeÃfat à mudandoi de quo didlum eà ab eodemJoanne,per Ioannis baptiãperfonam dicentiSt Hic eà qui baptizat,Pr^ le fus adhuc baptizat, et quo ufqi baptizandi fumus, lêfus baptizat. Securus homo accedat ad inÃriorem miniÃrunt, habet enim fuperioi rem ma^Ãrum.SedÃrteait aliquis, Baptizat quidem ChriftüiH ehr iÃus in Ãiritu,non in corpore, quaà uero alter iuS taptifarT^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^nà m iüius quifquä etiam focranKiito corporalis Mpiicii, f. et uiftbilis baptifmatis imbuatur.'Vis noÃe, quia er ipfe baptizabat,non folum /piritu,fed etia aqua,audi Apot Ãolum : Sicut Chriftus,inquit,Ãlexit eccleftam fuam, er fe ipfum tradidit pro ea,mundans earn lauacro aqu£ in uerbo,ut exhiberet ipfe ftbi gloriofam eccleftam,non habentem maculam,aut ru^m,aut aliquid huiusmodi, Aïundans cam,'Vnde ? lauacro aqu£ in uerbo : ToHe a^ qud,noeÃbaptifmus,Tolleuerbu,etno eà baptifmus» TradatuLXXX. Super euan^ gelium Ioannis« |
hm uof mundi ejHs propttr uerbtM, i^uod tocutai fumuobii.QutirenonMmuttdi eHis propter buptip muin,(iuo loti eÃis,fed ait,propter uerbunt tjuod locu* titsfum uobis,nià ijuid CX iii- aqua uerbu mundat. De^ trabe uerbum,?tr quid eà aqua ni ft aqua f Accedit uer bum ad clementum,etÃt fticramentum,etiam ipfttm ta^ quam uiftbileuerbunt'Nant O'hoc utiq}dixerat,quait dopedetdifeipuliilauit: QiiilotuseÃ,nonitidi^t,nift ut pedes lauet,fed eÃmmdus atus, VndeiÃti tutti uirs non.quu di /â¢iwdfjzzAK^corpiM wngifjCrcor abluattuift Ãciente uerbo,t^on quia dicitur,fed quia creditur: i^am amp;in tur, conni ipfo uerbo,aliud eà fonus tranftens,aliudutrtus tnanès, ⢠Hoceà uerbu ftdei, quod priedicamtif. ait ApoÃeluf, quia ft conÃffus Ãeris in ore tuo, quia dominus eà lë^ fus, credideris in corde tuo,quia deus iüumfufcitauit à mortuis,faluus eris : Corde enim creditur ad iuÃtia, oreautem conftffiofitadfalutê. Vnde in aïtibus Apo^^ Ãolorumle^tnusti'idcnuindanscordaeorum. Tzt in aaoi^^ epiÃola fuabeatusPetrus,SicOâuoSjinquit ,baptisma gt;nbsp;faluosÃcit,noncarnisdepofttio fordium,fed confeiens ti£boit£ interro^tio,koc eà uerbum Ãdei,quod pr£=s dicamus,quoÃne dubio utnumdare poÃrit,confecratur CT baptifinus. ChriÃis quippe nobifeum uitis,cu paître agricola,dilexiteecleftam ,Ct'feipfum tradidit pro ea.'Le^ApoÃolumfCi^uidequidadiun^tt'Vteamfan^ Ephc.f. {hÃcaret,inquit,mundans eamlauacroalt;f{£ in uerbo. Mundatiointurnequaquamfluxo etlabilitribueretur ctffuïonlt;' tiememo,nift adderetur in uerbottiocuerbwinftdei tun» tum ualet intccleftadei,iitper ipfumcredentein, offi^ tentem,benedicentem,tinffntem etiam tantillum,mun^ det infrntem,quamuis nondttm ualentem corde c redere ad iuÃtiam,amp; ore conftteri ad falutem, Totum hoc fit per uerbum,de quo dominus ait, lam uos mundi eÃis» propter uerbum,quod locutus fum uobis, Inepiftolani bcati Ioannis tra^ cftatLî.V* MendatcharitasueÃra,uidete quid dicam: Peet aè eipit facramentum ndtiiiitatis homo,'Baptizatus facra= menmmhabet, ZT nu^gnum facramemum,fan6}um,di= um hS«' UinU/m,inejfabile,ConÃdera oualCjUt nouum hominem quot;lt;:tccx deo Ãciat,dimijjtonem omnium peccotorum. Attendit ta^ tut, nwnitlcor,ft perÃi^imeÃibi,quodÃ0himeÃitt cor^ pore. Videat,fthabéatcharitatem,cr tuncdicat, natus fum ex deO. Siautem non habet, charaéîerem quidein impofttumhabet,fcddefemruagiatP,babeatcharitatCi ) Cotin.i9 aliter non fe dicat natum eX deo.Sed habeo,inquitjdcra rnentum. Audi ApojiDlum,à fdam omnia facramenta, CT bdfcea omnemfidem,ita ut montes transÃram,cha* ritatem autem lion hobeam,nihil fum, Exlibrodefidc ad Pefrufn diaco* nnm« Cap. III. PaptifmuS extra eccleÃim effe poteà quidem , Sed m'cccie nift in eccleÃa prodeÃe nequit ,In ecclefta iÿtur tantum lt;gt;1 prodcH, modo eatholica,poteà unicuieuprodeiTe, er perceptio baptifmatHt |
DE SACRAMEHTO
B APT^SMATIS.
XLIX
|
Bxptrfm4tÃJ,Cr operd mCericordiæ,^ nominis Chrifti gloriofd con/iÃio,lt tdmen in eccleÃd cdtholica benè ui== tut. Sicut eiiim fine eccleÃte cdtholicdefocietdte^nu amp;lt;lt;« ptifmus dlictti potcfi prode/Jè,nec operd nüfericordiiet nifi fvrte ut tmtiui mrqiKdtur,non tdmeii ut interÃlios deireputetur: Sicintrd ecclepdntcdthoîicdm perfolum idptifnum uitdieternA tu)ndc^uiritur,à poR bdptifmii mdleuiudt. Item m code m,Cap.XXX VIL ExtraChri nbsp;nbsp;nbsp;âPirmiÃiine tene,et nulldtcnus dubites,otnnem,extra fli cccicHj eccleftdm edtholicdm,bdptizdtum pdrtidpem fieri non uitur. * ' pofiè uitlt;e eterntefi dntefinem uit£ huiuf cdtbolicæ non fùeritredditut^tq; incorpordtus ecckft£.Ciuid à hdbe^ dm^mquit,Apofiolus,omneinfidetn nouerim omnid, fdcrdmentitjehdritdtem dutem non hid)ed,nibil fim. üd çr in diebui diluuij neminem le^muf extra area potu^ ijjefdliuri. In libre de cantico noue,Cap. L Om»K qui bdptifinum Chrifii deÃderat ,uitdm noua. homo nuu» lt;:oncupifcit,trdnfedt er^ a uetu/îate ,utperuenidtdd no «Jicit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«itrftetfi.Prit« enim Ãiit teflamentum uetiK,cdnticum ue tut,homouetui,nuncdutein teÃamentum nouMntCdn^ ticum nouum,propter hominem nouitm. Ex Lib deCataclyfmo.Cap.I» Baptizifuj 'Baptizdtuses,ÃgnAtuses,regoehdrd^kre cÅpiAi cum vitijs cofiquidnnonamdemèfdre^s tui. Pugnabii^nimcüui â⢠tijs,G^ ut bedtui martyr Cypridnusdit: Sideprefiem aud,ritid}n,exurfft libido, quod età Idfidinem fuperdbis, fucceddt dmbitio,?^ à dmbitio à te jùerit deui{tA,ird,ze liK,£muldtio,muidentid,fuperbid,ebrietdi, cum c£teris fuis pefiijèris focijs ,m unum contrd te dimiedntium con flituètcdHra. Ibidcm.Cap.IIL 'Eccedile^Ãimiuenturi eRii ddfintem dqu£,non diedtis in cordibiu uefiriSjhoc eü totum ,quod pro md-gno deÃderabamus.Tons ifle uiÃbüii Ãmilitudo eü £ter ni fintis,renAfcemini ex aqua et finritu.Aqua ida no fo^ Iwm corporis fordes munddt,fed dnimdm 4 pecedtis Ube rdt,Debetis autem nolfe,ciir uirtus i[liusdqu£ Grdi£;p Ãt ZT corpori. Non enim omnis dqua mandat ,fdnHifit vnbamii (^i^tur h£c peT cofecrdtioneinuerbi.Tolleenimuerbum, ticmcntum, (piHeHaqiuniÃdqM^Accedituerbumddelementu, mentum. ' ttfitÃdcromentuuirtusuerbiperoqudmmundduitHOS, quid fuper aquas ambulduit. Vt autem a tèpeflate huius feculi nos liberaret,uos uidete potentiam uei bi dei, què admodumdomineturcun(l£creatur£fu£, â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ibidem.IIlI.Cap. Os non comminuetis ex eo,fed unus ex militibus td^ fimfacX nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aperuit,ZT continuo exiuitfanguis et aqtu, qu£ mcnta, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mdtrls ecclcã ÿnnminA fier amenta. Ad Seleutianam Epift-CVIII. |
ReÃè did poteft,quia cum Petrus ne^uit domina, Johi.ao nondum fier ant Apofloli baptizati,non tarnen aqtu ,fed fÃiritufiniio ,lioc enim eis dixit,poflqrefirrexit,ZT conuerfitus e^cum elsdoannès quidsbaptizauit dqud,^'^°âgt; uos dutemJÃiritufinäo baptâ.zabimini,quem ZT deceptu ri efis non poA malms dies.Aliqui dutem codices habet, uos autem fiiiritufindo indpietis baptizari. Sed Ãue dia catur baptizdbimini,Ãue incipietis baptizari, ad rem nia hil intereB.Ndm in quibufda codidbus muenitur baptia Zdbitis,aut mcipietis'bdptizare,mödoà funt,q ex Gr£a cis fidllime conuinctmtur. Si autem didmus aqtu no fia ifie baptizdms, metuendum e^, negrauiter 'meis errea mas,ne demas hoibus authoritatem cotemnendi baptifa mum,quern uÃq^adeononcontemnendu ipfi Apoftolica difiiplina comenddt,ut Cornelius centurio,ZT hij,qui cu Ado.jo iUo erant,etidm accepm iam fiiritufindo fierint baptia zati. Sicut antiqui iu/li,fi nocircudderentur,noeratds Gcne.j/^ peccatum.PoÃedueroqiuÃitdeus ,ut dreumdderetur Abrdhdm,eiusqi pojkritas,id à nonÃeret,graue peccatu fiit.Sic etiam,pofiq dominus ChriÃiis in ecdeÃa fua,fia cr amentum nouiTeflamenti,;p circivmdÃonecdrnis,fin dum baptiÃnum dedit,ZT apertiÃime dixit: Si quis non ° * renatus fierit ex figt;iritufindo,no intrabit in regnu coea lorum-Aam no dd^eituts qtaerere, qii quifq; fierit baptia Zdtus,Ãed quofeunq; lemmas in corpore Chrifi, quod ê ecdeÃa, pertinere ad regiuim coeloriiAn,non nià baptia Zams intelli^re debemus,nià firte quos anguflid pdfa Ãonis inuenit, ZT nolëtes ne^re ChriÃum ,dnteq bdpti firentur,occià funt,quibus ipfi pdÃio pro bdpti/mo dea Apodoio* putatae^.SednunquidhocpoÃümusdeApoJklis dicea bapti re, quiufq^ddeoldrgumtempus habuerunt,quobaptia ï,s argumï zarentur,ut alios etiam baptizarentt Sed no oiaquofi ltafunt,etidfcriptiinueniuntur,ueruntamen fida ejÃe ex c£teris documentis probatur.Scriptu ed,qudndo ba« ptizatus Ãt Apoflolus Paulus, ZT Idriptum no eÃ,qHaa do bdptizati fint alij Apofloli, ueruamen ipfis baptia Zdtos intcHigere etia debemas, quèadmodumfiriptim ed,qn bdptizat£ Ãnt plebes ecdeÃarum in Uierufilem et Samdria,qn out bdptizat£ fint plebes ali£ gcntiu,qui Matth. 5 bus Apofloli epiflolasmiferuiK,nÃedutiqifiriptum,et tarnen etiam tpfas baptizatas utilt;^ minimè dubitamus,,p pter iHa dni fententia: Nià qs renatus flterit ex aqua et lohan. { /fliritufindo,non intrabit in regnum caelorum. Poft pauca ibid^ m. Aguntenimhominesante baptiÃnum pcxnitètia de Poabaptit fiis ,pprijs peccatis,ita tamc,ut etia baptizctur,ÃcutÃcri ptumedmadibus Apoflo[oru,loquete Petro ad Iud£à nitenfiam os,ZTdicête:A^tepÅnitëtid,eT baptizeturunuÃqÃij; câ^aprob« uedrum 'm nomie dni lëfu ChriÃi,CT dimittètur uobis aao.i pecedW uedra.Agunt etia hoïes poenitetid,à pod baptif mum ita peccauerint, ut excomunicari,ZT poflea recoci lidri,meredtur:Sicutdgunt in oibus ecclefijsilli,q ^pprie pcenitêtes appeüatur. De tali enim peenitetia locutus eà Apoflolus Paulus,ubi ait:Neiterum cu uenero humilia et me deus apud uos,ZTlug;a multos ex his,q anted peca cduerunt,ZTnoe^un{pxnitétid fup immunditia,ZT luxuria,ZT firnicatiotie,quam egerunt- Nelt;^ enim Ãria 1 bebat |
DE SACRAMENTO BAPTISMATlS.
|
AAo S iÃ:i;»iÃeif,q iS fùerjint. Hdbemut etiant in afUbm Afgt;oÃDiorum,SinwtK)n ùm blt;iptizlt;itugt;n,cum pecunù ueüet entere,ut eip impoptionè m4nut eiui,dit= retur Jjgt;iritujJanôlus,tidmonitum 4 Petro^t de hocgrd^â ui peccdm d^et pcenitentidin. Eà chwj paemtentid bono rum dtlt;ji humiliwm Ãdelium pxnA quotididnA, in c^ud Kttth amp;nbsp;tundimus ,dicentes:T)imitte nobis debia noftrd, pcuteTnotdimittinwsdebicoribus noftrk. î^etj; enim à nobis dimttiuolumus,qult;e dimifjd non dubiamus in bdpüfmoifed tUd utiq^,qu£ hunutnce frdÿliati, quis pdr ud, amen crebrd,fubrepunt, QUfCÃcoüediSicontrd nos Ãterint,ia nos grdudbunt et oppriment,ficut uttunt dli^ quod grditde peccdtum. In Pfalm.LXXVJL Matth ig i^^ftf^^tefldmetmcuefjènt omnidootminid fdcrdr^ Bapiifraus tnena,non comunts erdtomnibus grdtid,qu£ fdcrdmen^ mumT. non nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;e^,Sicut CT nutic îd reucldtdÃdes, qu£ tune tarnen gra- ueldbdtur ommbus,in nonùtw pdtris,C^ÃlijÃ)iritus tusâ efttoa Ãit^ibdptizdtiscomunc eâldudcrum regenerdtiÃis,fed mentorum, ipfdgrdtidiCuius ipfd funt fdcrdtuêtd,qud membrd corpo comuniseft - _| â â r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â ris Chrijh c«)« juo cdpite re^erdtd junt, non comums rR omnibus.î^dm CTh£reticihdbent eumdèbdptifmum, fülÃÃ-dtresincominunionecdtholicinominis zrc. In Pfalmum.XC. Miuh ^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^»dnus,ieiunduit. Qudrebdptizd-â tus^Vtnodljgt;erndrèturbdptizdri.Etdominocum dices ret iodnnes:Tudd meuenis bdptizdri,e^ .t te debeo bd^ ptizdri.Et dominiis:Sine modo,Ãc enim oportet nos im plere oëm iujbtid,uoluit impleri humilitdtem, ut ablues retur,q fordes no hdbebdt. Vtqd hoc? Propter fupbiMt Ãiturorum.Exilht enim dliqs Cdtechiiminus,q forte do» îcbapXaz ^t'ind dquot; moribus u'mcit mulmsÃdeles:Attendit w bd» tus iit, cutn ptizdtos multos mperitos,no Ãc uiuëtes,quomo ipfe ub nuiiumTa. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Mtdntdcotinètid,n6 intAtdcdIhcite, idmille nec uxorè qu^ritidquot; uidet dliqudndoÃdele,età no fornicdti tè,tdmen uxore intêperdntius utentè, poteR erigere cer uicèfupbiie,etdicere: ajtidmibiidopusell bdptizdri, ut hoc dcapid, quod iÃe hdbet,què ià ey uitd dquot; doilriâ^ ndpr£cedo?liuic dnstC^ttidpr£ceÃifli? qiMntum pr£» Mitth. ) O ceÃiÃi?tdntum ne ,qiidntum eg) te?non eR feruus fup do minum fuum,nethdiÃcipulus fuper ntdgiÃrum fuu.Sufs Ãcitferuo,ut Ãt Ãcut domituis eius,d' difeipulo ,ut Ãt à cut mdgÃer eius.tJoli extoüi,ut nonqu£rds bdptifnùé. Edptifmd qu£res do!nini,emfei'uiqu£Ãui dquot;c. In Pfalm.CXVItl. |
Sedddhuc qu£rendum eü,qu£ petdmus dimitti nos Matth.rf bis,qn dicimus deoiDimitte nobis débitanoHrd: Vtrum operdmur,quddo peccdti deÃderifs obedimus, liimä pecx dn ipfd deÃderid nobis dimitti uolumus,qH£ nos tio opd cîlt;îi inantt quodhMtdtinnobis pcccdtutQudntu/m quids f g* Ãtp^re polJum,ldguoris illius dquot; inÃrmitdtis,unde il licitd deÃderid comouentur.quod peccdtum dppelldt Apo Ãolus ; uniuerfus redtus fderdmenm bdptifmdtis eAfolus tuSfCMn omndgt;us,qu£ iüi obediètes ,f«cimus ,diximus » co^uimus,nec deinceps nobis IdngUor ifle obefj'et,quit' mefÃetjà deÃderijs eiusiüicitisnuUisunqobedièâd pr£ beremus,Ãueoperdtione,Ãuelocutioe,Ãue tdeia d/fenÃo ne,donecetidipÃefdndretur,cumid,quodpofcintus,effet impletum,Ãue dicètes,Venidt regnum tuum,Ãue dieëtes, lab. rj Liberd nos 4 nalo.Sed quonid téatio eH uia humAna, fu p terrd, etidà d crimind^its longé Ãmus,non tdmen deeà ubi deÃderijs peccdti,uel Ãt^,uel diéio,uel co^tdtu obes didmus ,qudndo dduerfus mdiorduigildiibusqu£ddms cdutis inuttd fubreput,qu£ à dduerfus nos coüigintur,et à non Ãn^ld fuis motibus coterun{,omnid tdmen deeruo nos obruut.Et propter hoc etid mihi uidetur hij,q dmbu* Idnt 'muijsdomini,dicunt,E)imitte nobisdebitd nosird, quonid dd uids domini,^ ipfd ordtio pertinet,^ ipfdeo ÃÃio,quis nodded peccdtd pertinednt. Libro Qiiæftionum uetcris 5C noui: tcftamenrûQiiæft.LIX. Qui bdptifmum putdt,cdrnAli rdtioe coÃfkre, hic no eil Ifnritdlis,nec donum exkflepoterit cofequi, qui fep Qui baptif dqudmno per fidem immatdri^creddt.Aqud enim cerni^ Pââ7g tur,fed q no uidetur,Ã}iritus opdtur,ut fides in eo Ãt, qd coniiftcrc, ÃcutlordescorporedSdqudtitdlpiritusdnimdm dbluttd tms fpintu. peccdtis,ut quomodo uiÃbilid uifibtlibus,itd orÃtritdli-^ f-üUtur aec» bus ,pÃtlfiiritus,dcp hoc Ipiritdlis rdtio uertitur in bds ptifmo.Plus enm esiibi quodduditur,qudm quod uide» tur.Cum hmc erg) Eticodemus cdrndli m^lrufhis rdtio ne dubitdret,fdludtor ut eum dd fidë dttrdheret, exemplo uÃiS ë cogruo,ut dd rem inuifibilë firmdndd,uiÃbile dds ret excplum,quodfoloduditu coÃilit,nouifu, Canones ^tur,Gr cà tdnKnterrenu,qd mudirem operdtur. Ait er^ domituis dd tiicodemum fiadëdo illi: Spiritus ubi uult ffiirdt, ey uocem eius dudis,fed nefds unde uenidt dut quo udddt,Ãc eil omnis q rendfeitur ex dqud QT Ã)is ritufdnéio,ut quomodo uox ddueniëtis lfiiritus,id è uëtis duditur quidë,no dut uidetur: Sicut diôlum eH, Ãc et rds tio bdptifmi duditur quod dicdtur,tdmen quomodo p /^i» ritumfit tio uidetur,duditur tdmen, cum quid fitturum é db eo qui uerbd inÃtuidt,pr£dicdtur, ut fieri creddtur quod duditur,non tdmen rdtio fiéti redddtur eyc. Inlib. dehærefibus Quoadgt;= uultdeurtijCap.XLVI. TAdnichteibdptifmu indqudnihdcuiqphibët fdlutis dffirre,nec quenq eoru quos decipiiit,bdptizdnlt;iu putdt. Ex lib. contra Petiliani cptftolam, Cap. XVIII. Ciwn uero ïodnes bdptifh. O' Pdulus Apofiolus unü funt,qd uterq^ ffioà dmicus erdt ,tdmen qd no erdt umtis Johannis et bdptifmus,q ddbdtur 4 Iodne:Et q ddbdtur i Pdulo,ùffs Ãt Pdulus Chrifh bdptifmobdptizdrieos,q bdptifmo lo Aâo.tj Unis fùerdntbdptizdti.Itdqi illebdptifmus loânis diéfiis eil,q Mt P PmIu ddtus eil,tio eil diéhis bdptifinus Pdu* li,fed iuÃitjinqt,eosbdptizdriin Chrifto.Exe unu funt ïodnes O' Pdulus,O' no umum ddnt.Ecce no funt unwm Petrus O' unu dunt. At uero Petrus et Pdulus, Oumon |
|
DE SACRAMENTO amp; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;titiiim data. Abraham Corndiuf exÃdeiuihÃcatitinumfunt, CT no u^nurnfacrarneiitum acceperuia.At uero Corneliw^GT illc JÃado quë Philip f - pKi in itinere baptizduit.CT umm fuia GT tmum facra Aamp;o.i . )nentum acce^truia.idemqi Corneliui,et Siiwn Magus non funt unum,G^ «««w facramentum acceperuia. c5 rrg) tvnum eÃ: facramentu,nec diuerà datores,nec diuer^ à perceptores,Ãidunt ut non Ãt unum quod unum eH. Lib.cótra Fulgentium donatiftam, ';ftarimapnndpiô. Etenim Pannus baptizat,lud^ut bapti:i:at,Saducéi tanit^Tis*quot;' baptiZâit,GJ'multiextrdrtffilale^tdatabaptizare IccratuVeft nbsp;nbsp;lt;^^l}^nt,fed illud (R ivUunt quod uerum,illud ueru qd^ VKtai, Chrijb,illud ChdÃi quod patris, etÃlijtZy iÃirituffan-(h,hoc fà «erttWjboc falubre,huic nullum eR comparas dum Hoc qui non accipit,ipfeÃbi CT uitte meritumdati Ãt, Gf mortis aditimi pateÃcit. Devcrainocenn'à i Câ.CCCXXII[L P,effnerationisgratta iaetia ij minuunt,q eins dos na no feraAlt;a,CKUt lucis nitorê locd immutida non pofs funi.QUi e/g» ^udes baptifmi pceptioe,uiue in noui ho G»1». f. nbsp;nbsp;minis fiilRttate,et tenès fidè,quje p dileRioné operatur, habe bonu qdâ nodum habes,ut ,pÃt tibi bonu qdâ hohes. Item contra Fulgentium,vbi fupra. ^cutènm, qmanducot GJquot; bibit fangainë dniindis giteÃuditium Ãbi manducot GT bibit: Sic GT q accipit iti faluteni. üaGXlus fiimunt baz ditf ^pditor bonum corpus,Gr Simon Magusbonum bas f/b,quot; ptiÃna Chrilli,pcepitjed qa bono beitè non uà funt,mali ruaiunt.j nbsp;nbsp;maleutëdo deletifuta,bontieR baptifma bonu eft Chri/K fâguis et corpus,bona. ë tex,fed à qs ea le^ttime utitur. Ex ferme, quodâ deîmolarione tfaac, Kog) uosÃatres,utqcunq^,autÃlium,aut uernacu lumfuum, baptizori deÃderat,id nite eum eccleÃa; offer re non differ at,qa no eR iuÃnm,ut res,qute tom magnat tarn pr^clara trediturtnegligëter aut tardius,qexpeditt reqratur.Tinteo enm,ne aliqu£ nudieres,ideo tardius is Ãtntulos fuos offerat,qa cum ipÃs id ui^liai Uenire difs Biptifmus Ã'^bint.CertiÃimeenim credimus,quodquteÃatim ins non diffetî cipiëte quadraffÃma,eos,q baptizädi fuia, ofÃrre uos luerint,etcum ipÃs ad ui^lias foeliciter puencrintjGffi lij eorum le^ttimo ordine accipient baptiÃni focromens tum,Gr ipà acquirët mdut^ntiont peccotorum,prlt;eftÃs te domino noÃro îëfu Chriflo Gl'c. EX AVGVSTINO DE VNICO BAPTISMATE contra anabaptifmum. Lib.l de baptifmo contra Donas tiftas,Cap.I. Socroitientum baptifmi eR,quod habet q baptizotue, pcTrcCTffïo focromentum baptifmi eR dÃdi,quod habet q ordina nem baptif fur, Sicut autcm baptizotus à ab umtate recefferit, facros ftXur tnfntum baptiÃni non amittitficetia ordinatusÃi ab uni |
BAETISMATIS: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t täte recefferit, focromentum dadi boptîfmi non dmttiK N«ni enirt» focromèto miurioÃciedo eR.Sidifcedit à ma lis,utrtvnq^ diÃedit,à pmanet in gt;nalis,utrunq; pmanet» ficut erg» occeptatur boptifmus,quë no potuit omitterei q ob uni,tote,difcefferOtt Ãc occeptÃdiis ë baptifmus,quc dédit ille,q fatranantu dandi eu difcederet,no amiferoh In codem jCap.X VUE P.xtontbeotimartyrîs Cypfidni'm eius liter}s,mai gna documento,ut Od iüum io ueniô,de euius Ãbi auëhri tote ifli cOrnalitêr blâdiuntur,cum eiutehOritOtefÃiriM liter pimantUr.Na illiS tëporibus anteq plenarif tocilij fentëtio,qd in hoc re feniiendiim effet,mtitts ecdeÃte to fenÃo conÃrrnoret,uifum eR ei eitÃrme ofhgtnto épiti fcopis fuis Affriconarum iccleÃorum,omne hominë,qui extra tcdeÃlt;e cotholicie comunioem baptizotus Ãdffet^ Oportéré Od tccleÃa uenientë denuo baptizóri.Qjtod no reëleÃeri tato uiró nimirum,,pptereO dns no operuit,Ut eius pio GT humilitos CT choritos 'm euffodiëdo falubrii ter eccleÃe pace pdtefeeret t amp;non folumiüius teporfs Chrifbonistfed etiä poÃeris Od m(didnalc,ut itd dicö,na titia Ãgnareinr.Cum ênim loti gt;neriti,tâtie eeeleã ,tâti pe£hris,tdti oris,tót£ uirtutis, epifcopus aliud de baptif mo arbitroretur,q er at inqÃtd dili^titius ueritas obÃr maturo,nuiltgt;q; eius coüegte,quis liqdo nondum manià Ãdtum,id timen tenerent,quod G^quot; prjèterttii eccleã co fuetudo,0' pofkd tottiscdtholicus órbis amplexus ë, no fe iUe Idmetiti c£teris diuèrfd fentiëtibtis feporotd tom^ nioediÃunxit,G!âhocetidc£teris pfuadere ho deÃititt itt fuffèrrént inuice in dileëhoe, ffudëtes feruare unitdtë ffiiritus in uinculo pads, ito enini corporis manëte eop^ ff,à quid inquibufdam meinbris 'inÃrmabdtur,ex eorii fonitdte conualefceret potius,q pr£ciÃone mortiÃcotunt dili^ntid nullius curationis odmtteret.iEt à fe Me fepof fet,q multi fequerentur,qiiantum Ãbi nomë 'mter hoieà Ãaceredq lotius CyprianiÃe q^âDonatiÃe uocorenturt Eodem lib.Cap.XlX» Eà quidem ChriÃi bdptifma j quod ubiq^ fanant è, Nemint quis apud hereticoi GT fcifmilicos,ipÃits tarnen h£reÃs uel feifmatis no eR, GTideO nec od ipfoin cotholica inde ueniëtes,oportet denuo baptizori- Lib,fecundo de baptiTmö contra dortatiftas.CapiVlL Nolà e erg) nobis ouRorintem obijee^é Cyprioniod baptifmi repetitionent,fed tenete nobifeum exemplu Cy prioni od unitatis coferuationë. Noduw enim erdt, dilis ff nterillobdptifmiqu£Ãio ptrdRatd,fed turnen foluber-rimam cofuetudine tenebot eccleÃa,in ipÃs quoq; feifnia Icminé dc* ticis GT hereticis corrigefe quod prounm eR,no iterdre nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uquot; e» quod datum eR,fânarequôdu'ulneratum eR ,110 eurdre baptizeni quod fanum eR. duacofuetudine credo ex ApofhlicdîcraTtçcl» troditioiie uetuentem,Ãcut tnula non inueniuntur in lis fiwn. terw eórum,neq^ in concilias poÃerorum,Gr tarnen quid cufhdiuntur per uniuerfom ecclefiam, non nià ob ipÃt traditn amp;nbsp;commendota creduntvr. X gt;nbsp;EoJfW |
EX AVGVSTINO DE VNICO
|
Eodefn lib.Cap.XIII. Qufdergofà cimus,inqunt,dehis,quosid rebdptizd uimiis,relf!0deairi Redite cum eis dd eccleÃd, medicdme^ to pdeis oifrrte curddos ,quosunlnerdÃs,uit£chdria^ Mitth.ig ofi^tefufciandos,quosoccidiÃs,nMltu udletdd ,ppi Cócordix hddufn deumfi-dternA cocordid. Si duobus ex uobis,dit quot;nbsp;quot;nbsp;dns,coueneritmterrd,qdquid petieriäs,fietuobis,Ãduo bus hotbus,qMnto md^s duobus populislSimul nos dno ^pÃernA;nus,pdrticipdmini nobifeum uniate,pdrticipe-^ (.Pct.4 nbsp;nbsp;nbsp;ntur uobifcum dolore,et chdritds cooperiet mnltitudinê pecedtorum. lohan. I;' loh.J Ltbfo codcm,Cap.Xnn. Quid fit dut pnitiofiutjUtru oinnino no bdptizdfâi,dn rehdptizdri,iudicdrc difficile eH. Video quidecf^uid dnt^^ pliM homines,deteÃmturdtqi horrednt,uerut3.më recur rès dd lüd fîdterd donûnicdm, tibi no ex humdno fenfu, fed dtithriMe diuind rerit meritt penfdntur, initenio de utrdqi 'i'ii fntentid. Nà et Petro dixit,q lotus e^,no indtget nifi ut pedes Iduet, uel no hdbet neceÃitdtö iterit ' - Idudndi.^t t^icoJetno:Nili qs rendtiK jiierit ex dqud et /fgt;iritiifdn^,no intrdbit in regnuin coelorum. Quid hi bedtfecretiordijiidicdtiodei,hoibus qudles nos futnus, difficile eÃforaffe cognofcere,qMntu amen id ipfd uer^^ bi dttinet,cuililKt hoi nidnifèftum e^t,qudntum diÃet in-gt; ter,;ib hdbet nxeÃitdtc iterum IdiundifgSquot; no intrdbit in . regnum cxlorum.tpfd deniq^eccleÃd Ãc trdditum tenet, Vt hominem Ãnebdptifmo,dddltiireprorfus non poÃit K rciiioucii ddmittere,rebdptizdtum dut cum poà panitentü licedt 'â ddmitti,quid dliud ofkndinir,nià eu bdptifmii no cdrere. Lib Ill.contra Don lt;tiftasdebapcif moCap. inr. CicttÃrÃt.iit quif^id,qd er^ tu modo dicis,qHid dd lubdidnuin feripferit Cypridnus? td legiÃteor, gSâ ,pfè^â £10 iffein 'm edndë fententid ,nià me dd diligêntiorë coÃ-^ derdtionè reuocdret tdtd duihiritdS dlióriim,quos uel pd ris grdtid do£lrin£, uel etidÃrtdff do£liores,p tot gen« tes LdtinAs,Gr£cdS,Bdrbdrds,gX ipfdm tiebr£d, eccle^ Ãd toto orbe diffufd pdrere potuit,qu£ ipfum quoq^ pepe yerdt,qmihi quoq; nullomodo uideri potuerutÃuÃrd noluifà illd fentctid,iio qd fieri no potuit, ut in obfeuriÃi tnd qu£ihoe uerius pluribtis unii^ pditciue fentirent, fed qdno f^ile tmo ,uefp pducis dduerfus innumerdbi^ les eiufdè relirais g:^ unitdtis iiiros, gX nugno 'm^nio, CTuberido^lrinA pr£diios,nià pertrdikltis pro uirh Baptifmus bus,dtq; pffiectis rebtis Ãrenddfententid eÃ. Itdq; foUici^ Xâ.iWsra tnquirenti,qudntiimmihietidmipÃus Cypridnilite tia dirar. fug^fferitit ,pro hdc fententid,qud nunc eccleÃd cd^ tholicd ten:t,ut Chri/H bdptiÃnus no eX merito eoru,per quos ddtur,fed ex ipÃus,de quo di£lu eR,hic eà q bdpti Zdt,dgnofccdus gT dp^pbdiidus Ãtinprogreffuferm»^ nis noshrires ipfi indiedbit. Eodem lib.cap.X. |
Nec nor dbnuimus eum,q dpud h£r(ticos uel in dli^ quo fcifmdte,extrd cöttuinione ecclefi£,bdptizlt;itur ,non ei,pdeffe inqudtüumheereticorZZ^fcifndticoruinper^ uerÃtdti coiifeiitit .Nec iüos q bdptizdnt,quis ipfum CT uerum dentbiptifmificrdmentum,rede timenfocere, Sicnmît» extrdeccleÃdmcolligcre,cr contrdecclefidmfentire.Sed funt,ctiamiî dliud eR lio hdbere dliquid,dliud no iurè hdbere,uel illicit: u iV hoirt tctt/Hrprfrc. Non itdq;ideonofuntfdcrdmentdChrtfti ej eccleã,quid eis iüicitè utuntur,non h£retici folum, fed etid ocs miqui CT impif.Sed tdmen tTli corri^ndi dut puiiiendi,iliduero dgnofcendd gT uenerdndd funt^ Poft pauca ibidem. Non eà dut dqud prophdnd et ddulterd,fup qudtn no men dei inuoedtur ,etidà d Prophdnis CJquot; ddulteris inuo cetur,quid nec ipfd credturd,nec ipfum nomen ddulterZ esl.Bdptifums Hero ChriÃi,uerbis Puinfflids cofeerd-* tus,cr p ddiilteros gT in ddulteris fdnâus C)^ ,quts iUi Ãnt impudicilgr immundi, qd ipfd eius fdncHtds pollui tio poteÃ,gT in fdcrdmento fuo diuind uirtus dÃiÃit,Ãue dd fdlute bené utentium,Ãue dd pnitié ntdlè utêtium. An uero folis uel etid lucerne lux cum p caenofd diffunditur nihil inde fordiwm cotrdhit, et bdptifnws ChriÃi poteà cuiufq fcxleribus inquindri^Si cnim res ipfis uiÃbiles, q Biptifmu« busfdcrdmentdtrdifAntHr,diumconÃrdinUi,quis nefci^ Chnftmon dt eds effe corruptibiles. Sidutem dd id,quod per illds ig nbuf i«q'iî tur,quis non uidedt non poffe corrumpi,quis holes, per quos d^tur,,p fuis moribiis uel prenùi pcipiint ,Hel pxt nus luint? Keélè dut non mouit C-)ipridnu,quod fcripÃt lubdidnus NoudtidnenÃs ,rebdptizdre eos, quidd fe ex cdtholicd uenirent. IlI.Lib.Contfa Donatiftas de ba» ptifmo,Cap.XI. Sed dliud eà cur heretici rebdptizdre no debeint, dit ud cur citholici,hjeretici enim nec,fi in cdtholicd Ãicien^ dum effet,Ãcere deberent, quid in cdtholicis hoc non effe dicune,quodipà cumibieffentdeceperunt,(yâcumdifce ittnre bi» derent dbÃileruW: Cdtholicd proptered no debetiterdre bdptiftnd,quii ipud h£reticos dite eÃ,ne iudiedre uidei tur ip for u effe quod ChriÃi eÃ,dut eos n o hdbere, qlt;f in^ tin cu dcciperèt,dmittere utiq^ fbrds exeudo no poffent. Cap.XIlI.lbidem. Tunc incipit Udlere idem bdptifmus dddimittendd ptccdtd,cum dd eccleã pdcê h£retici uenerunt, ut uerè dimiÃd no retinedntur,neq} ut ide bdptiÃnas qudÃdlie^ mittendi nus dut dlius im,pbetur, dut dlter trdddtur ,fed ut idem p'*^'â** ipfe,qui propter dtfcordidm Ãris operdbdtur mortem, propter pdcein intus oberetur fdlutem. Cap. aIIIL In eodem. Necintereà cumdefdcrdmenti integrit-tte fdii» fiitdte trdibAtur,quid creddt, dut qudli Ãde imbutusÃt ille,quidccepitfdcrdmentu, intereÃquidem plurimudd fdutis uidm,fed dd fdcrdirnnti qu£Ãicne nihil intereÃ, Ãeri enim poteÃ,ut homo integru hdbedt ficrdmentu gT peruerfdmÃdem,ÃcutÃeripotcÃ,utintegrdtenedt uer hó habet bd S ymbolifGT tdmen non rede creddt,Ãue de ipfd trini inugräft^ r , f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. gt;⢠nbsp;nbsp;'1 I- I ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cramcnnim tdte,ftue derefurrcehone^ueldliquiddliudiNeq; entm «ianiü hv p4nM |
|
ÃAPr^SMÃTE CONTRA ÃHABAPTl SMVM nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LI bcïtpMUff nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ipf^ ifitus citMÃlcd teuere mtet^din famtidcpi, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rjj â r t fideni,ut noiicmninode(ilii.2Uicredturlt;i,leddeip[o deo nihil liliud credit quÃm ueritM hdlgt;eh Cap-XV. Ibidem» QKdmotrfm ft EuAglicis ucrbts,in nomttte pdtrii Probat tx Ãiijt^jiâl'^ltujJdn^^Mdrcionbdptifmuin confeerd^ excmpio. bdt,integrum erdtfdcrdmcittiim,^ui5 eimfidesfub eifdê Herbis dliud öpittAntis,q cdtholicd uerias docet non efifit integrd,fed fabulofis frlfitdtibus ïnquÃMtd. Nd fub eifde uerbis,id eSi^m nomine pdtris,er filij,^:^ IfiiritujJdnStit nonfolum KdrtionjdUtVdlentinuStdutArriuS ,dut'Eu nomius,fed ipfi cdrndles pdrunli eeclefiie,quibus dicebdt ApofiDlus,no potui loq uobis qudfi ffiiritdlibus/ed quià I.Cor.j cdrnAlibus.Sipoff'entlM^li diligenter interro^ri, tot diuerfitdtes opinionu fiirtdÃis,quot homines nunterdrë^ tur tdnintAlis enim homa nopcipit edquxfuntffiiritus Corrn .z deLtiunqdtdmenideonb integrum fdcrdmentum dcci-a piu:ntAut nunquid ideo fi fficerint »G' opinionum edr Secundum ndlium udnitdtö emenddueriitr,denuo quad daepdnt re accipit^quii petendam eJllAccipit quifq^ fecundumfidcfiid ,fed qud tu cdpit guberndnte illd tmfericordid dei,de qud pnefu-^ Phiii nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pojhlus^icit,fi quid dliter [dpitls, id quoq; ' *â* ââ uobis deus reueldbit. CapXVL AÃo.8 Nf^; eniw tepordlibus fenfihilibus mirdculis dttt^ A^t°T°pn? P manusimpofitione mododdtur jfiiritulfiin^ »iispcr dtts/icutdntedddbdturadcomenddtionemrudisfideiet oujiuum.quot;* ecclefiieprimordiddildandd.QHisenim tuinchoc expe ädtjUt hi,qbus mdnus ad dccipiêdum/fiiritum fdnóhtm impofiitur,repentc incipidnt Irn^is loq, Sed inuifibili!! ter e:^' Idtaiter inteüigtur per uineulum pdeis eoru cor^ Roma, f diuinA chdritas in)fiirdri,ut poÃinc dieere. Quoni am chdrias dei dijfufd eH in cordibus nofiris,per Jfiiris tarn fdnâ^m,qui datas e^ nobis. cap.xvnr. SicutdMem ifii,qui intascant ^mitu toterdntur, quis Rpiie.f nbsp;nbsp;rtJ edtide columb£ unitatem^tj iüdgloriofdm ecclefiam, non hdbentem maculdtn i aut rugtm,aut aliqd huiufmoii di,non ptineanf,tarnen fi corrigtntur, CTfe peÃimos ad bdtifinum aceeÃifie fiitedntur,non rebdptizantur, fed in^ cipiuiu ad colambdin perti»ere,per cuius eis gemitus pec Baptifmuj foluuntur,a cuius pace alienatis tenebantar: Sic O' q non it«in dpertiusfDrisfunt,fieddein/dcramenafumpferunt,cum corre^H ad ecclefiie ueniuntunitatè,non iterato baptifmot fed eadem chariatis le^ O' unitatis uinculo liberantur. Cap.XlX. jUi fdne,q proptereadicunt non effe iterdndam bd^ tifnMgt;n,qd manus tdntumodo impofita eR eis, quos Phi lippus didconusbdptizduerdt,mhddd rem pertinens, di cuiK,P.tdbfit,ut cum uerum qu£rimuS,tdlibus drgume tis utdânur.QUd ,ppter magis h^retids non cedimus ,fed quod kdbentdeChrilliecclefid,none/fe diedmuS ipforui nec propter feelerd defertoram imperdmris no^lri fignO, â i ⦠nbsp;nolunw dgnofeere,ma^s quid dns deus ne fier deus zd lans fÃ, quicquid eius apud aliqitem dgnofeimas, ntddo modo eitoiiceddinas,utfuam propriam ejfe arbih-etur. |
Lib»quarto dcbaptifmate contra Dooatiftas. CapJ. Jtd fit,ut cum Pdradifi aqua fitextra Pdradifum,bea htudo tarnen no fit,nifi intra Pdradifam. Sic erqobaptif^^fil','^^'â^^ nuis ecclefitc potefl ejfe extra ecclefidin,niuiMS autè be^ te« tite (x^ nè uit£ Oâ beit£,non nifi intrd teclefiain reperitur ,qu£ fuper Petram etiamjùndaa eR, qu£ ligtndi atq^foluen* diclauesaccepit. Cap IL Aqua enim ecclefi£ fidelis,Oâ fdlutaris,Oâ fan^ ell lenc utentibus,ea uero benè uti extra ecclefitdin nemo po tefi,malè autem utentibus Oâ fiiris O' intus ,dd fupplitiu geritur,non ad premium fuffragdtur,^ideo baptifimis Eiptirmn* corrumpi O' ddulterdrinonpotefi:,0' fi à corrupas O' adulteris hdbeatur,ficut er ipfa ecclefia ineorruptd, Oâ cut ccccia cdfta,O' pudiea cÃjCr ideo nondd edm pertinent auari, raptoreSjO' faeneratores,quos non tantum fi)ris,fed etia intus effc,multis Uterarum fuarum locis Cyprianus ipfe tefb.tar,O' tdinen non mutao) corde bapti^antur O' baa ptizaitt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cap.IlK, Noitaq;h£retieorumbdpttfmddcceptdmus quando poüeos nonbdptizamusjfed quod Chrifii effecognofei pimâbaptif nius,etiâin malishominibus,fiueaperte joris,fiue ««â » tus occulte fepdtis,illis tn ea re in qua, deu '(bat'correffts, débita ueneratioe fufcipitnus. Sicut dut urgeri uideor ,ci{ mihi dieiturÃrg) htereticus ditnittitpeccata, Sic O' egt ur^o.cum dico:Erg) q cÅlefiid mandata no ferudt, dud rus,rdpmr,faenerdtor,htidus,uerbts no jà Shs,f£culorea nunciâs,dimittit peceda,fi.p uimfderdmenti dei, ficut èt illeuta O' iüe. Si p meritu fuü,nec ille,nec iHe. llîud enini fdcramentUjO' in malts hotbus,Chrifi:i effe cognofeitur: In corpore aut ume£ colub£,ïeorrupt£,fdnél£,pudic£, iio habëtis macula dut rugdm, nec ille,nec idc inuenitur. In codem jCap.VL No er^ muenbnus ab Apo/klis dliquë,cu apud h£« reticosbaptizdtuseffi:t,ineodébaptifmo ddtnifium efie O' comunicdffe,fed neq; hoc inuenimus ab b£rcticis dli-i quem uenientê,qui apud iUosfiterit bdptizdcus,db Apof Apoftoif ftolis denuo baptizdtum.Scd iîla confuetudo ,quai;i etia, quot;nbsp;arunt^Sc tunchoiesfurfumuerfus rellicientes Ito Uidebantapo^ 'â«.tesabiiö r. . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;~ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, rLl- - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. ticisbcptlA ficrtoribus inftituta,rette do Apojtclts trdditd credituri saii. Eodem lib.Cap.Vlli» Verc decuit Cypridnunt de zelo O' li!iort,0â dr sut lt;fe^duiter,O monere,d quo ta mortifirô indlo,cor eiuS penitus dlienÃttim,tdta charitatis abtindatid toproba^ uit,qud uiglätiÃime cuftoditd,cum codegs fuis no niali UolèdebdptifmOidiuerfafentiëtibusiiiec ipfe rnaliüold cotentione,fedhumdndtctalic,gt;iedliter ftpiéS^qd* Ut idi detts in chdritate pfcuerdnti,tü Uedet polled reueldret,in comunionis unitdtt pinanfit,dptrtc dteens: üeminëiu« dicdntes,neqi à iurecomunionis aliqué,jidiuerfum fena (erit,a)n9uentei.iieô^ enim quisq nofirum epifiopum fe I, lt;lfi |
EX AVGVSTINO DÃ VNI CO
|
(piÃoporuM confHtuit^dut tyrdnrùco terroredd ob^i fi^ueiidi neceÃitdtem college fuos ddegt. Cap.X. Ineodem. 'Dixcrit dliquifj'mtmord zizdnid ficiliut tn frumc turn conucrttyCocedo itd ((fe,fed quid hoc pertinet dd bd^ ptifmumiterdnduntf Nunquid It Ãrtedliouisdb h^re^ tno rebapti tKH coiwcrluf,coucrliotus fu£ teittporc dcfAcilitdte pr£ 2 andiis ^eft. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tdrdiM 4 mdlitid intui corrigtur ZSquot; mutd tur,ei non cA iterdiidum bdptifmd, nbsp;nbsp;illi qui prxuëtut cà db eo,qui ex h£r(tici5 uenit,quid tdrdius coméhis é iterdndtvm eâ^Nihil er^ dd rent pertinet, de qud nu»c quicÃio eR,quis feriiif fe,tdrdiufie conuertdtd propria peruerÃtdtc, dd rcéhtudinê Ãdeituelfpei,uel chdritdtis. Poft pauca in eodeni cap. Cogitagj, QMidtoMî drbitror id cldrettO}quot; liquet in iflaquefli^ non gs 4ct- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bdptiftno nou eÃe cogtdndum,quis det, fed quid det,dut quis dccipidt,fed quid dccipidt, dut quid hdbedt, fed quid hdbedt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cap.XL Non ziof concedimus haretico bdptifman, fed itliu^ bdptifnMm,de quo dióïunt eR,hic e^ qui bdpti^i^, ubb Biafpiiemi mueiieriinus dgnofcimus. Perfdm dût et bldÃhe a pctSdi in perÃdid nbsp;nbsp;bldÃgt;hemid per)ndnferit,nec extra ^â¢rra7cdc â^^ââ 'l^Ãdm.nec iMrd ecclefidm,remiÃionent accipit peced^ fiam habet (onim,dutà proptcT umi fdcrdmeiiti dd punÃuitt tëpo* pcTçatorâ'. nbsp;nbsp;dccipit, ZX forU O' intui eadein uii operdtur, Ãcut uis nois Cbrifli expulÃoae d£monû etia joris opdbdtur, Eodem lib.cap.XVII. Baptifmus Potfà igtur nobis O' hareticis baptifina eÃe comu.^ pi)s amp;nbsp;im z fip cum qbui poteR O' EuangeÃunt eÃe comuiie, Suis à pijscomiiz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;A t , n â â r 1' , , nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;* i , nis.vitia 8i ftdc nojtrd error dijktillorum,liue altud de pdtre,uel de To^oViVom Ãiritufdilo fentidt,qâueritas habet,Ãue ab uni munia. tdte pr£cià HO coüigint cum ChriÃo,fed Ãargint, quia poteà nobis ÃÃ'umenta dominied fumu:,etidnt intus cu duaris,cumrd{)mribus,cuim ebrioÃs,0'cateris eiufma^ di peÃibus de qbus dicitur. Regnum dei non poÃidebut, O'bdptifmatis ficramentum eÃe comgt;}Mne,0' tarne uU tid,qbus à regno deifepdrdntur,no eÃe comnmnid- Cap.XXIII. Qwdaut uakat,O'qdagit'm hoiecorporaliter,ad Vue.xj hibitdfanlliÃcatio facram(nti,Ãne qua tarne nie Idtro no )ùit,qa no eius accipiend£ uolnntas defuit,fed no occipb ? end£ eius neeeÃitas affuit,difficile efl dicere: Nià tarnen valet bsfiitplurimum ualeret,nonferui baptifmum dns dccepiÃit, V»Lib.Contra Donariftas de ba« ptifmOjCap.I. EecleÃacathoUce cofuetudinè priÃinant nunc tene^^ ri,cum dbh£reticis O' fcifmaticis uenietes,à Euan^li^ Cyprianus ^l^'d^^iâi^baptifmaconfecratumpercepefunt,denuo no bdptizdntur,lxam Cypriano teÃe O'c. C^pU. .gab Etideou£iÃis,qpfdcrilegdpr£ciÃoneiJgt;unitdtedi ckiiæ rccez fupti,O'- à apud uos O' dpud iûos efl baptiÃnus rebapti zant. Si aut in catholica fold efi,nec baptizidgt;atte,Ãue er gp rebaptizent,Ãue non bdptizcnt,no funtin uinculo pa |
cis,undecuilibet,iÃorum unlneri adhibeant medicinAtH, QJiocircaetid,Ãuere ^ppterea ueîlenth£retici cot^ refio errore uenire ad eccleÃa ,qa putarent fe baptifmü no habere, nià in catholica dcciperent ,nec Ãc eis debere^ mus ad iterationè baptifmijcofentire,fed potius doeëdi ff fent,nec mtegritatc baptifmi ^pdeffe puerÃtati eorum,à impoeniteti corri^ nollent,nec eoriun puerÃtdte uioldtuÃiiÃe intc^ nbsp;nbsp;nbsp;quot;°quot; grubaptiÃna,qdiucorrig noluerunt, necqa corrig ua lut melius in eis baptifmaÃeri,fed ipfos à malignitate di fcedere,illud aut ,pdeffe ia mcipe ad falutc,qdâ prii» 'me^ ralj'ad pnitiè. Hec en'mt difcëtes,O' faluté i catholica uni täte deÃderObutfO' fuu effe,qdâ ChriÃi eÃ,n6 eÃimabut, et ueritdtis fdcramctü,quis in fe poÃtü,ai errore jgt;prio nbmifeebut. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cap,XI. lä nunc de bdptifmo hois uidendn efl,qd dicdturiBa^ ptizdtos enim d Paulo eos,q ia baptiÃno ioanis baptiza ti ÃiÃent,legmus 'm afüs ApoÃolorum no ob aliud,nià De baptic» qa ïodnis baptifmus non jüerit Chrià baptifmus, fed Io 'quot;° anni A ChriÃo conceÃ'us,q Ioannis proprie dicereturÃs cutidë Ioann£sdicit,Nopo6eÃhomodcciperequicq,)ü-à datu juerit ei de cÅlo.Accepit aût hoc loannes certè di Ãgt;enfdtioisgratia,non diu ntanfuru ,fed quantu jatis effet ad paraniä uia dno,cuius eu eÃe pr£curforë oportebat.. Vbi fupra.Cap.X. Quero iacp,à baptiÃno Ioannis peccota diinittebna^ tur,quidamplius pr£Ãariuoluitp baptifmü Chrià eis, Cypriam» quos ApoÃolus Pauluspoà baptifmü lodnis Chrià ba= ptiÃno iioluit baptizarit Si aut loanis baptif no non di^ mittebätur peccata,utrum nam meliores erant loaae.Cy priani temporibus,de qbus ipfedicit,qdlÃndos 'mÃdio» Ãs Ãaudibus rapiebant, O' ufuris tnultiplicätibus faenus au^bant,qbus tarne baptizatibus Ãebat retniÃio peccato rumiAnqaeosunitaseccleÃa tenebatlQuider^llod^ lohan.gt; nes non erat in unitate,anticus ille Ãgt;oÃ, uia: doica pr£2 paragt;or,0'ipÃusdni baptizam-lQtiishoc dementiÃh mus dixeritiOjia ,ppter quamq creda ita baptizaÃe Io annë m aqua pcenitëtia in remiÃione peccatorum ,ut ab eo baptizatis inÃgt;e remitterëtur peccati,re ipfa uero in dni baptiÃno id ÃeretÃcut refurreflio,qu£ expeflatur î ffnë,/pe m nobis Ãftü eÃ,Ãcut dicit idë ApoÃolus. Q^ia Ãmul nos excitauit. O' Ãmul federe foecit m coeleÃbus. Et idë dicit: Spe enim falui ÃÃi fumus.Na O' ipfe loan= ro^s nes,cü dicat:Eggt;quidëbaptizouos,maquapaenitenti£ Matth.» i«re»«/?io/jêpea4rorttin.Drti»«i(ie«f,lt;lt;jt:Ecce4gitMî ° dei,ecce qui tollit peccata mundi. Cap. XI. Qg£ igtur caufa efl,nià qa baptifma,qéP tUos iuÃit Paulus accipere,no p loannë dabaturtOquot; ideo ï eadë ipfa aniic^ ba^ unitate eccleã baptifmus Chrifli,à baptizate faenera , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rt , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;./⢠*» -⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lamiamaiw tore tr4d^fttr,repeh no poteitMptijmu aut nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ctiam non Uceau ab ipfo loane accipiëtes ,poslea ChriÃi baptiÃno bapti* zari oportebat. Cap. XII» Sed ChriÃi baptifntü no oportuititerari, de quo idë inbapttc» loannes |
BAPTÃSrfO CONTRA AN AB APTISHVM.
LU
|
^^^â^^lt;^t:Jeluep:qbaptizdtinfpiritufanëïo,PerquèU batur fpiró fcct eiiim miiii/irit detur ,iüiut è baptifmut, de quo didu cL?ftï nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bapttzdt,fed ncq- ipput Ioannis baptifgt; mus iteratus ell,cum ab eo baptizdcos,baptizdri in Chri fh Pdulut apoflolut iuffit,quod enim ab amico ffonp no dcceperdtK,hoc ah ipfo fponfo decipere debuerüt,de quo ille amicitf dixerat: Hic efi,qui bapdzdt in/^irimfiéh. Cap.XIin. (.ThciTi.i inuemmus difbim ab Apofblo: Et gloria mea, quamuis utiq^ in domino,et minifkrM nKu,O' prudent IT himo.i tiam medm,Oâ euan^Uum meivm,quamuis utiqi i domi* no impertitum atq^donatumtBaptifmus dutem meut ne mo dixit eorum omnino O'c. Cap. XV. In bdpttzdto duitm infepdrabiliter baptifma perma^t nere,maniÃfbim efl,quid tn quodlibet profùiidu malo» rum,O' in quäUbet horribilem uora^-.iein pecedtorum irruat bdptizdtut,ufqi dd apoflaticam ruinam non caret baptifmo,0' ideo per pemtentiam redeunti non reddi» tur.quid eo non po:uifle carere iudicaiur,Bdptizdtü au» tem/eparari db ecclepa poffe quit dubiauerittlnde quip pe omnes hxrefes txieruiK,qu£ uocdbuloChrifliano de cipiunt. Cap. XIX. inX nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fdcrdmentis, O' uerbis fuis per miniiirts quakslibctddminiflrentur,etfdcramentitdei,ubiq;re» gt;nbsp;ifbiq; tut. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;peruerfi funt. Austin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;udlet,qiiod diihim efl in euangtlio î cramcntiSif, 'Deus peccatorcitt iio audit,ut per peccatorem fierdmen mahsâaJmï celebrentiir,quômodo exaudithomicidam depric-^ «lihantibâ. cdntem.ucl fup aqua baptifgt;ni,uelfuper oleu,uel fup eu^-loaniiis 9, ch^rifliam,uelfup cdpitdipforum,quibittmanut imposa niar? Qti£omriiaaanêiO'puiK,0' uakn{,etiap ho» tnicidas,id e/l,per eos,qui oderunt fratres,etiam in ipfa intut eeclcpd,cum dare nemo poffît,quod no habet, quo modo dat bomicida^iritumfandu,0' amen ipfe intut Cap. XXL Qw tpropifr Ãcrdmentu griiti£ ddt délit per indlot, ipfdtn ucrogrdtià non nià perfe ipftim,uel per (âtiôhs fuosjZS' ideo renùffïonë peccamrmn^uel perfe ipfumfr c:t,uel per iUiiu colwrtbie meinbrdiquibut dit: Si cui di* tni/eritK,dimitten!ur,ftcui tinuer{tis,ttnebunturâ Cap. XXIIL Qnirc al Pompeium fcribit etidm Cyprianitt de hdc eddê »cckiiamre fc,itbi dpCTteindicot Stephanu/m,quem Romameeccle^ b3pttzi°ur.p£epiflopu tuncfiijfe didicimut,non folumfibi dd ifla no eonfenpffe,uerumetia contrdfcrippffeatqipr£cepif in^BpKioia nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nonproptered comumicauit he ad Pompez reticis,quid baptifma Chrifti,quod m eorum puerptate imegru manpffe cognouit,improbdre no efl aufitt .Ham |ï no habet baptifmuqui de deo prauafentiuntjsoc poffe um. |
Gquot; intut dcddere,idm fdtit, ut drbitror, di/^utntum efl. Apofloli dutè mhil quidem exinde preceperunt ,fed co fuetudo iTld,qu£dpponebdttir Cypridno, ab corivm tra^ ditione exordium fumpÃÃe credenda efi,Ãcut funt nwl ta,quæ uniuerfd ecclepa tenet,et ob hoc ab apofîolit prie cepta,betK credunt,qudq fcripa non reperiuntur. Z Cap. XXIIIL QuotquotinChri/hbaptizdtieflK.Chri/luindui^ An bnptîf flif.Induunt dutrm hominet Chriflii ufq; ad fdcranunti Xâ üne !pi perccptionê,aliquâdo Cr ufq^ ad uitx fandificationeni : titufanfto. Atq; idud primum Gquot; bonis O' malts poleft effe coinun «e,boc4atcin altcrÃpropriueftbonorupioru.Quapro i.simu,js pterfî baptifma effe fine f^iritu no potefl ,hdbent O'ffâi ricu heretici,fcd ad pernitiem,non ad falutem, ficut hd» buit Scutfi^am per nomen Ãhrifb inffiritufanëk eijci* untur démonta,quod Oâ iUepotrrat,qiti eratextra eccle pain,de quo difcipuli domino fugeffo-unt, peut habent â auari,quiameniiôfunt templûdci. Quoniam qtt£fo-^ cietat templo dci cum ûâolis i Si auttm non habet auari Ãgt;iritum dei,O amen habent baptifma, poiefi ejfe pne ^iritu baptifma. Cap. XXVI. Tradittimefler^ nobis, peut Cy priait its cometno« yâ.,â i,jp rdt,lt;tb Apoftolis,qtiod fit unut detit. O' units Christus, tifma cir u» Oâ utta fl)es,O' una pdes,O' una ecclepa, Oâ uiiiibdp^ Chriftî. h/}Klt;t.C«««er{î!o Apoflolcrii temporibut inueniamiis|w * ijfe quofddm,quibiit unafles no erdt,etuniint baptifma erat ; Sic ex ipfo fonte ita tn nos ducitur iieritas ,utap» pareat nobis fie fieri poffe, ut cum fie tina ecclepa , pc flies una,O' bdptifntiiuiiii: Habent tamë unit baptifma qui no habent unâ ecclepd,pcut etiam iilis temporibut p eri poiuit ut baptifma unu hdberent,qui unaffem nS hi berentO'c.Qttomodoenimhabebantunafl'emrafail'llChori.)p Sis O'iuflis,qui dicebdnt : Manducemut Oâ bibamiif, cros enim moriemuriEt tarnen in ipfis erant,qiiibut ids i Chorine,^, dicit Apoflolitt : fjunquid Pdulut pro uobis critcipxiit efl faut in nomine Pauli baptizati eflit fad eos enim nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'f ⢠pertiffimèfcribit,dicens:Qjiomodo quidam inuobisdi* cunt,quia refurellio mortuorum non eflf Libro. VL Cap. XHIL Tantduis efl in facrananto pmplicis baptifmi,utcu Xà ns ncn^ fà tedmur aliquem baptizdttvm,Oâ ddhuc male uiiientë, pcrm'H't. debere munddri,uctemut tamè ulteriitt bdptizdri, â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cap. XVI. Vniuerfeeccteflie catholicie h£c efl fenteittid ,Uth£ retici,quduis in herefi iamChrifli baptifmo baptizdti dd ecclepa uenientes, rton baptizentur.Si enim nttUa efl a» pud h£reticos remiffto peccacorum,nec intut peccacores peccdtddimittunt,Oâ tamëobéisbaptizati norebapti» Zdntur. Ibidem. Cap.XVIL PatremfOâpliu,O'ffiritufanduinfacramentodii» tdxdthdbere omnes,qui baptifmo,uerbis euagilicis cS» pcrditi ha.' fecrdto,bdptizâtur,in corde dutë,O' in uita nec iBos hd intut pdité O' txecrabiUter uiuunu 14 C4p. |
DE VNICO BAPTISMATE CONTRA AN AB APTISMVîÃ.'
|
Cap» XXV. C^terum ijuis nefciat tun ejjè bdpttfnium ctjriÃi t ft Jiiiictii b t(trf!^ciiMgçliclt;lt^uibuipmboltiMcon)ht, iiîic defue^ à okitâ mill rint Sed^iliM inueniuntur hèretici,({ui onmbto non *ibap«2»n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iTiii bdptizäntAdeog; db cintia,nonoinnebdptiftM)nAin in muftis idolorum fd^ trile^s ftcris bdpüzdrihominesperhtbentur, fed bdp^ tifnuM Chrijiijd e/t,uerbis eudn^licis confecrdtum, biq- (undent cfféfitec botniiitvnt quorumlibet, Gquot; qudli^i bet perucrfttdtt uiüfdri, Non rogt; . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;XXVIL ^ndulâbïp nbsp;nbsp;nbsp;1^0 efl bdptifmus hereticorum,quem in hereticis mähtâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;non eà bdptifmus, dudrorum, inuidorum, quemprobd/nusineifjOinnesquippeiÃiniqui funt,fed iuflus eà CbriÃus,cuii(s M fe fdcrdmen{tvin,quoddd ipd fum dttittet,non uioldnt Libro VII» conrra Donatiftas Cap. XXXVI» ^îiâma'in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bdptifmd M eccleÃd cdtholicd,ut cu ex^ tcwfüs. nbsp;nbsp;inde dliqui exierint, in hiss qui exeunt, nonÃunt duo, fed idem unu/m ntdncdt, Qnod er^ in redcuntibus dg^ nofcitur,hoc ZT in eis, qui à recedentibus dceeperunf, quad illi cum recederene non miferune Cap. L» Sicramen/ quo dppdret,Cf in eis effe poÃe, dtq; db eis ddrt *1 poffSt dl p/yjÃÃcrdmentu/m Chriftkqui no func in ecclefid Chris {mî'?n'éc° Ãi, in quo tton nifi undnimis amp;nbsp;concordes hdbitdre Cys P°^à i tune bdptizdre poÃe cum ldtent,quonidm illi Pdulum ds poftolum non ld«bdnt,quos in epiÃold fud uerdciÃtfnas teÃs noM,e7 giudere fe dicit^quonidm CS'ipft ChriÃu (innuncidbdnt^ehis quippe dit,Siue ocedfione ,Ãue ues ritdte ChriÃis diutuncietur, CT in hoc gdudeo, fed CSâ gdudebo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/ Eodein libto. Cap. LIII. lt;3aâgt;i'se«'' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;queri,utrum dd ^pbdndu fit bdptifmd,quad qui nbsp;nbsp;dbeo,qui no dccepit,dccipitur,fiÃrte hoccuriofinte dlb cip'itïaptiï didicit,quêddModu ddndum fie : Et utru nihil inter mi Chrîrti, ftt,quodnimOdccipidt,ille,cuiddtur,cHfimuldtione,dn dit Ãde pmuldtione : Si euÃmuldtione, utrwmÃüensÃcut rictiOKU' in ecelepd, uel in en, qult;e putntur eccleÃd, dn iocdnsÃs quot;**quot;* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eut in lAimOjCT quid p fcelerdtias , in ecclepd Ãüdeiter (tccipere,dn in herep uel fcifmdX Ãne ÃUdtid, id eÃ,dnis mo no pmuldto : Et utru in hereÃÃlldciter,dn inM.imo cupde,pquifqud inter dffndu,repentind, pietate moue dtuïâ,qudq tdlem,p etidm tUi cblirdmus,qui in ipfd cdtho licdfäldciterdccipit,mirump dubttutur quis cui pr£s firendus pt. Sed nobis tutum eà in ed non progredi dlh qud tenter iate fententii£,qu£ nuUo in cdtholico refonds li ebeilio coeptd,nullo plendrio cocilio termindtd, funt. Iddutein pt euro fecur£ uocis dÃerere,quod in gubemd, tione domini dei noÃri fdludtoris lefu Chrià itniuer Ãatis eccleãcbfenponerobordtueÃ. Verunittmen p quis Ãrte in eo coneilio conÃtutunt,ubt tdliii reru qu£f Ão tierfdretur,non pr£cedentibus t!dibus,quoru Ãnfetft tids fequimAllem,ur^et,utdicerem,quidipfe fentirem: peo modo dÃeilus eÃem,quo erd eu iflu diénrem. Nc« qudq dubiarem eos htd^re bdptifinUM,qui ubicunq; eT dquibuscunq-Ãud uetbis eUd^ticis cbfecrdtum,pne fud pnuddtionetöquot; cu dliqudÃde dccepifÃnt, qudtnq eis dd fdlutemÃiriidle no prodeÃetjp chdritdtecdtcuiÃencqud cdtholic£inferenturecclep£. Sienim hdbed Ãdent ,ins ,.Corinj, quft,ut montes trdnsÃrdm,chdrititem dutë no hdbednti nihil fum,peut idtn pr£teritis nuioru Ãdtutis, no dubis. |
K etidm iüüshdberebdptifmum,qui quduis Ãlldciter id dccipidnt in ecclepd,tdnten dccipiunt,uel ubiputdtur eà fe eccleÃd db cis,in quorum focietdte id dccipitur, de qui bus diâum eà ; Ex nobis exierunt. Vbi dutem neq^ fovt lohin. M cietdS uHd effet itd eredentitmi,n(q; iTld qui ibi dcciperet itd cred(ret,fed totum ludicre, nbsp;nbsp;inimice, CT ioculdris ter d^etur,utrum bdptifmum,quiÃc ddreätr,dpprobd dus eÃet,diuinum iuditium,per dlicuius reueldtionis ora culum,concordiordtione,CT impenps fupplici deuoth one ^mitibiis/tmplordtidum effe cenferem, itd fdne ut poÃme dibhtros ienxntids,nequid idtn explordtum CT cognitum dfferrent,humiliterexÃe{inrem,qudnto nids ^s er^ tMncÃncpr£iuditiodili^ntioris inquiÃtiois, uel mdioris dufloritdtis iÃud dixiÃedeeipiendus fum. Ad Vincentiutti Dönatiftam,Epi« ftola» XLVIII» â Cypridnum dliter Ãnpfà de bdptiftno quMt Ãrnm CTcbfuetudo hdbcbdt eccleã,non incdnonicis , Sed in fuis, et inconeilij Uteris inuenitur, CorrexiÃe dutc iÃd fententid non inuenitur,nb in cogruenter tdmen de tali uiro exiÃmdndu eÃ,qdâ correxerit, CT ÃrtdÃe fuppref fum pt db eis,qui hoc errore nimitim deleblnti fuitt,CT tdto uelut pdtrocinioedrere noluerunt. QUdq no depne qui hoc Cypridnü prorpis no fenpÃe ebtenddnt,f:d fub â¢â⢠»oquot; eins nomine d pr£fumpioribus dtq; menddeibus fuiÃe fi(râ¢,cunt ronÃihtm. Neq; enm,Ãc potuit integritds dtq^ notitid literdrudtnius qudlibetiüuÃris epiÃopi cuÃodirPque i quibi?da ddmodu feripturd cdnbicd,tot lingudrum literis,CTors dine,dcfucceÃionec£lebrdlionis eccleÃdÃc£ euÃoditur. Contrd qudm tdmènon deÃerunt,quifub nominibus ds pofiolorum multd cbpng:rent,Ãujtrd quidem, quid iUd pccbtnenddtdÃccelebrdtd,Ãc nofd. AdEkiifiutn,Glorinfn,ö; Foeliccm. â Epiftola, CLXKL Re/ierd eniin peri potefl, ut Ãelerdtior Ãt rebdptis nbsp;nbsp;icdc«. Zdtor totius hominis,quMi folitis corporis intcreptor. Ad Maximinum^Epiftola CCIII. üoui enim,quie pt eeclepd cdtholjed,gentesfune hes Bapttim reditdS ChriÃ,CTpoÃeffto ChrtÃ,termini terr£, No« Citiioiics. Ãis CT uos : KdinCTpnon noÃis,dduertite,Ãcitlimedmû ieduft uolentibiisfciripoteÃ.E.ebdptizdr( i^tur hereticum^^ hominc,quihiecfdnch:dtisÃgnApirceperit, qu£ Chri Ãdnd trddiditdifciplind.,omnii:opeccdttieÃ. Rebdpti* ZdredutemcdthoUctimfceltiscÃunmdniÃimum ctc. ExUbro |
DÃ VNICÃ BAPTISMATE CONTRA ANABAPTISMVM. LUI
|
Ex libro cxpofitionis Epiftolæjad ro» manos inchoatæ. Qgi femel liontnimpoÃiuttdcnuobciptiZürijquifcmclbtipli^ non'Iunt'rc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ettitm poft bdptifmum,per igtwrdn^ baptizMdi. tidm uericotis peccdumnt. ïafit, ut ^uonidin (ine bap^ tifnKgt;,yicmo rech dicitur fciaiMm dccepijfi: utritutis, os Hebre. 6 nuiii qui dcc£pit edm,non ci relinqudtur pro pecedtis fd crifitmmjjoc eft,non pofjit denuo bdptizdri. Eos otim, qui idm bdptizdü fiter int, curdri nwliui diciiiiu^,pcr pat niteiitidm nonrenoudri,quidre)toudboin bdptifmo eji, ldeoq}remttKntes,inqutt,ittitio Chril}iuerbum,iii fon« fuindtionë rej^icidmiK,noii iterum ideientes fiiitddmcnt^ panitentùed morätisoperibuifCfficlei inà eumldUdcri do{lriii£,impofîtionK mdnu^,refurrc^ioiiis mortuoru lt;3â iuditij £terni,\ftdomnid i» bdptifmo trddunt:'.r,qu£ repctciidd,uticj; in coiifccrdtidKÃdcUbus. Libro II. Conrra cpillolam Parmc=» niani.Cap. Xllk Gotin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;titffcnÃonii deu^,fei piâ5,ncc ciiiifdcrd)nentiineii,quidb ecclcÃd rccefÃct ruiw,fed ipà qui receffèrunt inimiti fitnt,(icut duient hx bent in bdptipno,quod per eos diri pojjlt, (ic in orJit KAtiora ins ddndi,utru;iq; quidein dd periiitiem fiidm, quxm diu ci}dgt;-itdtem nonbdbent u!Ht:Ais. Sed tAmen as liud efl prorfus non hdb:rc,dliud perniciofe hdbere, dt Itud fdlubriier hdbere,quicquid non hdbetur ddndum efl lu ncceiTi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nero perniciofe hdbetur, p cor« täte Utciis relii'one)n,depulfo pcrmtic, ddndum efi, ut fdlubriier ' fâlt;^^quot;ti!nus,qudgt;nqudinetà idicus dliqudpereuntis dedet rit neccffitdte coinpulfuf,q'Md cum ipfe dcà pcret, ddiit dumcffcdddidicit,ncfciodn pic dixerit quiifidni effe repetendum. NuUd cnirtco^nicmecjfMte /jfitt,dl!Ct ni imineris ufurpdtio cfl.Si dutcni neccffitds urg;dt,dut nudum dut uenidle dclUhun efl.Sed ZX à ntûld wceffi^ tAtc ufurpctur,ZJ à quolibet cuilibct deâur,quod ddtum fumt,non pote/l dici no ddtu,qudmuis reCtc did poffit ididté ddtum Z^c. Libro I. Contra tireras Petiîiani. Cap. III. Pfiim. ) ) r nbsp;nbsp;Bohm eà conÃdere in domino,qudm cofidere in hot mdlediéius omnis,quiÃem fudm ponit in hot dumhomiz minc,jpembdptizdndorum du/crutddnodeo,z:rtHho Pft'j et so nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;zffe pfuddent : VndeÃt omnino ut no int ccrtA,cdj)rfusrM'ddÃtfdlus,quiddnieÃfdlus,ctudM fdlus hominis.itdqs quifquis in hominc fÃem pofuerit,et tidm quem iuÃu ct innocente nouit,tndlediéhis eÃ. Vit« . dezy'dpoftDlusPdultiScosuuidicebdntfcPduliclfe,ob iur^t,Z7 dielt: NuuquidPdulusprouobis cruciÃxut eà i dut in nomine pduli bdptizdti eÃis ? Libro I. Contra Crefconiuni grSmaj# ficuni-Cap. XXXI. loriis eft.nó nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ab h£reticis Uenientë, ^pbdtc in feripturis cdnonieis îtcïum lîJi «if««»bdptizdtu,i^dm Z^nos ,pÃrimus Petro diihim, dumputdbimus t QjiilotuseÃfcmelpioopushdbetiteruldudriiSedetii |
uos dicitisiPetrus non fùerdt dpud h£reticos bdptizdtus ^inde quid nec uos poteftis dfferre de feripturis, qudt rum nobis eà commis dudoritds, db h£reticis uenientë denuo bdptizdtum,ncc nos itd fufeeptum, qudntum dd hdtic rem dttinct,pdr nobis cduffd eÃ. Libro III.Contra eundem.Cap. V. Siucdfideli,Ãue d perÃdodiÃ)enfdmrc,fdcrdmentu jP'ââ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- quifq^ perdpidt,non fdnäiÃcdt,nià dominus. mimftcr. Eodem libro.Cap. VIII.amp;^ IX. ridbo uobis pdÃores fecuiidum cor mert,Ztr pdfeent uos,pdfcentescudifciplinA,SciocomplctumeÃ,tdles At bont maii. pofloliÃerut,tdlcsctidnunc,ZiJ'Ãproeccleãldtitudit Ezech. »e perpduci,no tAmen defunt.Scd quid etidm per E^e« chielem prophetdm diedtur dduerfus pdÃores mdlos,det buijli qucrcrc,lc^e,co^tdre,ibi enimdicit : Eg) pdfcd, no pdjhres. Proindecum per pdÃores bonos Ztr pdÃos res m4los,uerbum fuum fdcrdmcntum q; difÃenfdt, ipfe pdfcit,quiddeipfodit -.VtÃtunus grex,Ct'units pdÃor loanjo^ Eonü cà enim conÃdere in dno,q cöÃdere in hominc. n 7 Exlibro de unico baptifmo contra Petiliantim.Cap.il. Sdcrilegus no cÃ,qui unicu bdptifmum,no quod tuu Sed quod ChriÃi cÃ, ito'dre no dudet,ChriÃi eà enim ut nbsp;nbsp;nbsp;chr^{ nicdm hominis in bdptifmdtecofccrdtio ,tud cà dutè uni ct bdptifmdtis aerdtio. Corrige in te quod ttiu eSi,dggt;lot fee quod ChriÃi cÃ,VLoc enim iufiu eÃ,ut cü ntdld homi nii rcprobdmi(S,quicuq; in Ulis bond dei repimiis dp,pt bemus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cap. Vik Eieq^enimtuntumndjücüddiuudnthac eudnfflied Aao.)gt; teÃmonid,fcd etidm eduffe noÃr£ plurintu fuffrdgdtur debdptifmo lodnnisdocbdturÃtquobdptizdtos quofdd, DiöinAto fi bdfitizduit Apolwlu^^nonuti(];}odnmsbdpttlm^^ loannis bcntibifs,iteram lodnnis bdptifmü dedit,fed CMà bdp baptâ®»» tiÃnu non hdbentes,bdptizdri iuffit in ChriÃo,dc p hoc neutrum deÃruxit,fcd utrunq^ diÃnxit. Contra eundem.Cap, IX. Itt quifquis extrd ecclcÃdinÃicrit db hcreticis ucï Ãif Pictas_oi,i. mdtieis,tAmâ¬n ChriÃi bdptifmdte,confcirdtiis,ctt dd ect â cleÃdm uencrit,non eà ne^ndum fdcrdmentu ueritdtis rcueriiî, nS quo imbutiis eÃ,fcd ddijciendd eà pietdsunitdtis, 4 «4 fepdrdtus cÃ,z:r Ãne quo iTludincÃe itli poÃit,prodeÃi non poffit : Hoc Ãicimi{S,hoc dnidioribus trdditudccet pimus,hoc incdchoÃcdeccleÃd,qu£ toioorbe diffitndit tur,contrd omiusÃlÃtdtis nebuids euÃodimus. Cap. XI. QttideÃer^,quoddicit : lUiceffeuamp;am bdptifmi, yÃ,-ubieà uerd Ãdes ? Prorfus fieri poteÃ,ut dliqui Herum RJf®. lt;bi «e hdbcdntbdpttJmd,Zir nonhdbedneuerdmÃdem: Sicut ÃeripoteÃ,uthdbednt Herum eudngeliumi quod no ret modo mtci üemteUi^ido,Ãlfldliquidcreddntdedeo. Nunquid propter ipfdmÃdei Ãlfitdtem,etidm eudngelium ,quod Herum dpud eos inuenitur,deteÃdndum dutem emendit Cap» XIII. âEÿitutetn |
DE VNICO BAPTISâÃO CONTRA ANABAPTISMV'MJ
|
Confri Cl/ ® sâ âuttm,ut^uéd Je hdc re fentiAm breuiter dicdni ti bapti/ ret^phereticos (^uod illifxdffè dicuntur,tuncÃi=i it hiinMà erroris : Rebdptiidre ciutcm cdtholicos,(luoi ddi'jnc ijU frciunt,femper eÃ: didbolic£ britfumptionis- Cap^xmt Duo trdnt cmirieiitiO'mdruin ecclcÃdrivni,R.otndni£ _ fcilicetiJCdrthd'ÿnei^SiEpifcopi^SttphdnuiCyCy» amp;Cy-prii/ pridnui^mboinumtAtrcdtholicd conlbtuti. Quorum nus Bpifco stephdiiiU! bdptifiniim ChriÃi in nuüo iterdndu effè cen^^ febddCX hoc Ãd:ientibiti,grdui{{r fuccenfebdt, C yprid=s nui dutem in Hereji uel feiÃndte bdptiztitoî, tdiiq ;w hd. bentcsbdpäÃnum ChdÃi,bdptizdndos in ecebfidedthoi lied exiftitndbdttfTUilti cum Ulo, quiddin cum tjh etidin fentiebdnt, utriq^ cum eii in uniateÃÃtnKs,à er^ ue^ rum cll,quod ijîi dicunttG!' unde cdujÃm fuie fepdrdtit onii djJerereueleXcufdrecondntur,quod in und coinù tùone fdcrdmciuorum mdli mdcuUnt bonos, çr ideo cor pordli dipun^lione A mdlorumcontAâgomrecedendum eÃ,'is oinnes pdritsr perednt ; idm mine Stephdni cr Cypridni teinporibui,co]ht perijife ieecleÃdin,Kec poà fkris derelbblâUjUbi doMüis IjuritdliXr ndfeeretur, Libro if* contra fccundam Gaudentq EpiftoÃ3m,Cap.Hltâ lt;jdiienus duxin nofkr,qulÃ:it dliqudndo uefler et ds plurimi^qui ex uobis dd nos, conÃderdtd cdthoi^ »egciu-riuP lied ueritdte trdnÃerunt,no!i ideo tihi uidedntur à ueÃri unnirpae-' c(gt;nt!i^onenonÃiffepurgiti,quidnonfuMd nobisreii niteiuw. bdptizdti.m enimquinondumbdptizdtifunt^pec^ cdtis omnibtis,mcdtholied «eccleÃdidUdcroreffncrdtios nis dbluun!ur,in eis dutein,qui hoc Ãdcrdmentum non dd duxilium,Ãed dd iuditiumÃris dccipiunt, quid in deferiâ I.Pcfri 4* toreuioldinui,chdrd0lereinregumÃtiüudquod ferip^ tumeÃ: Chdritds codperit multitudinem pecedtorum. In euangelfum Iohannis trada* Ydinen quid nobii folent dieere ? Eece poà ïodnneni Boni non nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^Ã- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quxÃo ifld bene trdiklire=^ praecidüt fe für in ecclcÃd cdtholicd,inulti in ed errduerunt, ZT md^ cUim^^lieri nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;boni,Ãd quid de membres columbié erdiu,itonÃt . prteeiderunt,ZTÃibiineÃineiiquOddicit ApoÃolus t â 'PP'quot; Siquiddliterfdpita,hocquoq;uobisdeusreue.duit. Ãt poft paiica ibidem. 'BdptiÃnd chriÃi ddi,ideo poà te iio bdptizdreturt To^l iodnnem ideo bdptizdtus eÃ,quid bdptiÃnd Chrb Ãi non debet,fed bdptiÃnd fuu,quid Ãc deceperdt ut ip^ Ãm effet,N 0 er^ tu tnelior quiin lodnnes, fed bdptifmd quod p te ddtur,meliui qudin iodnnis ; ipfum enim chri Ãi eà iÃud dutc I odnnii. Et q d' ddbdtur à Pdulo,CX qdâ ddbdtur à Petro,chriÃieÃ,Etqd' ddtu eà 4 iudd,Chrid Et Iitdij Ãierdt,deditiudtU,ZTnobdptizdtueÃpoà iudd: Da io^tnneSjZT bdptizdtu eà poà lodnntm,quidÃddtü loiiinquot; nbsp;nbsp;nbsp;^Ã^iudd,chriÃi erdtbdptifmd,qd'dutenii lódnnéddi» |
â *â tumeÃ,ïodnnüerdt.tólonludiiniodnni,fed bdptifmti Chriflitctidm per lüde mdiun ddtu, bdptifmo lodiitw e» tid per ntdnui lodnn is ddto,reéîe prieponimui. Etenint diéîum eà de domino diiteq pdteretur, quid bdptizdbdt plures qu'din lodnnes. Deinde fnbiunéîttm eÃ,qudmuis ipfe no bdptizdret,fed difeipuli eins : lpfe,et non ipfe : Ipfe poteÃutt, idi miniÃerio,feruitutem dd bdptizdndZ iüi ddmouebdt,poteÃds bdptizddiinChriÃo pmdncbdt. Poft pauca ibidem. Ceterum Ãdtres »Ki,delirum eà dieere, quid nulioi Muth. n/ rismeritifuit,non dico luddt,fed quilibet hominü,quAm iüc deqitodi(llumeÃ,lnnAtbmulierum nemo furre^ potcii darf xit mdior lodnne bdptifld. Nozt erg» huiequifq feruui ⢠fed bdptiÃnd domini etidin per feruum mdlum ddtum, bdptifmdtietidmdmici ferui prdiponitur. Libro de ucra 2lt; faliapenirentia. Cap. HI. In Ãgno enim crucis,quifq; in dqttd fubmermtur, ZT fubmerfus Ãpultus oflenditur,ncn enim quitdpÃfuiK, p Cricifixn» ilerdtbdptifmuconfequi uenidm poterunt ; Sicutenim femel Chri/ms Crucipxus eà : Sic bdptifmus iterdndus nndus n3 non eà : Vnd enim mortefud omnes redeinit,ut dmpli-t US morinon oportedt. QuoduidenseccleÃd,intellexit non iterdndubdptiÃnd,perÃu^}usMq; penitmthe bdp tizdtis ddhibeturifes ueivie.iJdmÃliusqui recefferdt, à pdtreinre^onemlon^nqudm,fufccptuf eà 4 pdtre per penitentidmeonÃtentem. De fide ad Petrum.Cap.llL Erg) tJeo hereticM debet dd eccleÃdm redire,non ut j{tâcrro he fdcrdmcntu bdptiÃndtis iterumdccipidt,quodnemo de-rtUco, nen tet in quolibet hominerepetere bdptlZdto,fedutin cd* bapdimttf*« tholied focietite uitim leterndm dccipidt t Ad qudin ob* tinendd,nunq poteà eÃe idoneus,qui cu fderdmento bdp tifmdtis,db eccleÃd cdtholicd remdnferit dlienui. Ibidem. Cap.XXXVr. Pirmiffimètene,et nuUdtenas dubites,fdcrAmn!tum bdptiÃndtis,rton folum tntrd cdtholicà eccleÃdm,fed etii dpud hereticos,quiin nomine pdtris,et ÃliÃcr fÃirituf* fetnStibdptlzdnt,effe poÃe : Imo Ãcut intrd eccleÃd re* äe credentibus,per furdmeneum bdptifmi conÃrri fd* lutemÃc extrd eccleÃdin bdptizdtis,à dd ^eccleÃdm no yediérint,eodem bdpeifnio dccumuldriperniciein,tdntii enimudlet eccleÃdÃico unitds focietdtis dd fdlutem,ut bdptiÃno non fdluetur,cui ibi non ddttir, ubioportet ut detur ; I neffe amen homini bdptifniu,etidm extrd ^eeà Ãdin bdptizdto,fed dd iuditiii ineÃedb eccleÃd fepefdto, habet bap/ Et quidmdniÃÃuin eÃ,ubicunq; ddtum fuerit hoc bdp* tifind,femel effe ddnlugt;n\Et ideo à db hereticis in nonti* ne pdtris,ZTÃlifZTÃiirituffdn^ fuerit ddtum, uene* rdbilittr dgnofcendum,Et db hoc nuUdtenus iterdtidum, fdludtor enim dicit : Qui femelletus efl,non iüa à ut pedes Iduet, De «era înnocentia. Cap. ceexxx. VM eà TMtiuitds de terrdidÃdt de taelo eà ; VnAeÃdt |
DE VNICO BAPTISMATE CONTRA AN AB APTISMVM. nbsp;nbsp;LIIII
|
cdrne,dlid de fiirituiVna efi de £ternitate ,a» rcri tena. lid de mortdUatr : '^na efi de mafeulo ey fÅmina, dlia poîcft^Kpc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ecclefid,ey ipfe du£ fingtlares fine: ti.it3.nK 3.' Qwmodo er ^utérus non pote fi repeti,iti nec bdptifi mus. Libro contra Pctiliani Donatiftae cpiftolara. Cap.XlX. Hlt;c fine pertinatid confiderantes dtq; cogtAnies,fii.= tilepotefiis intelliffread in quoq corrigêdum ejfe,quod pdr«(«n efi, quod autem re^m efi dpprobdndum ; Et boc dandum efiê quod deerit,quod dutem merit dgnofcë dum.Veniens iaq^ h£reticus,ut cdtholicus fiat,errorem corrigitproprium,non Chrifiiuiolet fdcrdmentum,dc^ cipidt uinculum pdcis quod non habebdt,fine quo illi ,p-deffe non poterdt bdptifma,quod hdbebattVtrunq; enim »eceffdriumefi,ad regnum deiadipifcendum,ey bdptifi mus,etiuftitia.Et incontemptorequidembdptifmi Chri Eiptifmus fii^âtonpotefi effë ii^tid. Bdptifmus dutem CT in eo, qui cffe potcft in eo, qui non habet luftinam. iuftitidm nonhdbct,pote/l e/fe,fednon pote/l prodefie, ficut enimueritds dixit ; Si quis non renatus fiterit ex dqua figt;iritu,non intrdhit in regnum calorum, 1« ed dem ueritds dixit : mfi dbundduerit iujhtiduejh-d,fu^ perferibdrum CT phdrif£orum,non intrahitis in regnu cxlorum,utnon bdptifmitsfolus,fedetidgt;niufiitid per^ duedt dd regnum,cuidutrm uel utrunq^,uel unum defit^ trit, iüue peruenire non poffit. Cap. LII- Haeretico/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;credendum efi eos fitiffé baptizdtos, qui rum uarii non in Komtnepdti'M',er filij,etlfiiritufjdn(li,iuxtdre^ gnmünadi dominopofitd,tin£llfunt,utfuntPdulidni,Pro ca bapttfx didni,Borburite,Siphori,quinunc uocdntur Bonofidni, Potinidni,tHont!im,et M.dnich£i,udridq; impieMs ger minAjUel c£ter£ ifiorît or ignis, fine ordinis pe/ks, qu£ duo principidfibi ignota introducuitt ,ut Cerdon ey Mdrtion,uel contraria,ut tAdnich£US,uel tria ey bar^ bardjUt Secidnus nbsp;nbsp;Theodofius, uel nudta,, ut Valenti^ nut,uel Chrifium hominem fitiffe dhfcp deo, ut Cherin^ thus,Hcbion,Arthemon ey Poänus.. Exiflis certévnt qudm, fi qui dd nos uenerint,non requirendum dbeisu--trum bdptiZdti fint dn non,fed hoc tt,ntum,fi creddnt ea clefi£ fidem,cy bdptizentur ecclefidftico bdptifmate, infermone quodam ,dominicacin O(îIaLjapafcæ,adbaptizatos. Seduos me audite, à baptizdti,audite me, perfangut nem Chrifti,quo efiis renAti,obfecro uos per nomen,qdâ fuper uos muocatum efi,per iüud dltare,dd quod accefi Hottatur fifiî^^P^ filt;^âtmenta, qu£ Occepifiis.per iuditium fiitu^ netmiun' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uiuorum ey mortuorum. Obfecro uos,obfirinm tur nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f ks, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Moî per nomen le/n Chrijn^ ut non inutenùju cof, quos infidèles effe cognofeitis ,fed itlius fderamentum mane^ at m uobis,qui de ligno defeendere noluit,fed uoluit de fepulchro refurffre,AtiEN. |
DE INFANTI VM BAP TISMATE« In cuangclium loanniSjtracflatu. LXVII. In domo pdtris mci nunfiones mult£ funt. Proinde reffuendifunt à corde Chriflidno,qui putdnt ideo di-s^ lohsn. 14, éhiin multds effe manfiones, quid extra regnum caelo « r« erit idiquid,ubi manednt bedti innocetes,quifine bdp- dti funl^do tifmo ex hdc uim emigrdrunt,quid fine illo in regnuccea lorum intrdre non potuerunt. Htec fides non efi fides, rum. quonidm non eft uerd cyquot; cdtholicd fides. Abfit,dbfit,ut qui uolunt bdbiare in regno cÅlorum, in hdc ftultitid uelint hdbiare uobifcum,dbfit inqudm,utcum omnis do mus regndntium filiorum non fit dlibi,nifi in fegno ipd fius,reâg.£ domus pdrs dliqud non fit in regno GTc. De libero arbitrio libro III. Cap.XXIir. jQKo loco etidin Hludperfcruturi homines folent,bdp tifini fdcrdmtntum Chriflfiquidpdruulis profitd^um eo dccepto plerunq^ moriuntur,priufq ex eo qtiicqudmco» gnofcerepotuenim:Qui in re fdtis piéreâi{qj creditur, prode/fepdruuloeoruntfidcin ,4 quibns confecrdndus offertur : Et hoe cbmenddt ccclefi£ fdluberrimd duâoa ritds, ut ex eo quifij^ fentidt, quid fibi profit fides fud, qudndo indliorumquoq;benefitium,quipropridnon^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;of d« hdbët,potefi dliend comoddri.Q^id enim in filioui^ fctcntuim du£ profiiit fides fud,qudm utiq^ mortuus non hdbebdt, cui amen profuit matris ut refur^ret iQÿdto erg) po ftiw fides dietuipoicfi: cofulere pdruulo,ciii fudpfididito pole/i impuliiri.De crucidtibm dutc corpif,qMbU'S affilés gutitur pdri{uli,qnûrt{ p £Mè nuiïd peccdta funt, fi unia m£ ijuibuf dniindtur,nà priufipà homines ejje coepa rut,nMior qi(£reld,cr qndfi mijericors deponi folet,cÃi dicitur: Quid rMli fxcerut ut ijh pdterentur? qudfi pof fite/feinnocèti£ nKritïï,lt;inteq quifq^dliquid nocerepof fif.Cüdutè boni aliquid opdtur dein in emèddtioe jmas ioru,cu pdruuloru fuorÃ,qui eis chdri funtsdoloribus dc mortdgt;tis fidg:ÃAtur,cur i/kt nofidt,qHddo cit trdfierint ;p nofiiBis erut,inquibusfilki,funt,,ppter quosdutè/i fla funt,dut meliores erut,fi tcpordlibus incowodis emc ddtireSiuseleffrintuiuere, dut eXcufdtionê infuturi iuditif fupplicio jio hdbebut,fi uitic huius d^rihus dd itd ternd uitS defideriu couerttre noluerut^Quis dutè nouit qd puulis, de quoru cruciatibus,duritia maiorucotuditur aut exercetur,fides dut mifericordid ^pbaturiQuis erg) noKitj^Kid ipfis pdruulis,in fecreto iuditioru fuoru,bc^ n£ copenfdtionis referuet deus? Qÿpniâ quaq nihil res {lè fxcerittt,tdmen nec peccates dliquid ifin ppejfi funt. No enimfru/lra etiam infinités iüos, qui cum dominus Watthji. nofier Jëfus Chrifius db Herode necdndus quereretur, Dccifi funt,inhonore martyr um receptus comendat ec» clefid,qudnq ifi:i cdiumniofi ,ey tdlium queftionu non fîudiofijfimiexdmindtores,fed loqudci/Jini uentildto= res,etiâdepecorulaboribusetdoioribt(S, filent minus ernditoru fiüicitare fidem nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;indr |
DE INEANTIVM BAPTISMATE.
|
In afgnmento libn' de duabus animas bus contra Manichæos. Piriiiiii n3 nbsp;nbsp;nbsp;C«r crg) inquiunt MÃfûchiei,pecccitum dicitU pdr^ uoiuntate, uulorum,ciuorum uoîuntAKm no tenetis red t relbondi-fed origjnis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. r i â rci fiuit, nbsp;nbsp;tur ; Nozt eos proprietdte nolu)iMs,led ori^ne reo: te^ neri:,omms enimhomo terrenttf,cjiiidefl: orimne,mfiA^ ddin ? Porro dutem Addnt hdbebdt Miç[; uoluntdtem c« peccdffct,peccdtiiin per'eum intrduitin mundum. Libro IIIL contra Donatiftas de bap« tifmo Cap.XXIII. Qniddutm udledt,Cf quid dgit in hotnineeorpo^ Vuee ii.rdUterddhibitdfdnÃijicdtiofdcrdmenti,Ãnequd tumen iüeîdtro nonÃiit,quid non eiuf dccipiendteuoluntusde fuit,fed non decipiend£ neeeÃias ddfùitjdilficile eà di^ cere, tiià tdmen plurimttm udleret, non ferui bdptifmu Mïfth. j domiiMs dccepiÃet-Verum quid per fe ipfd confiderdn^ ddeÃ,excepta,fdlu^hominisjcui perficiend£ ddbibetur fdtis indicdt,quod nbsp;nbsp;'m mAlii,O' 'm eis,qui l'£culo uer^ bis,nonÃ^s,renuncidnt,ipfd integrd eÃ,cli lUi nià cor^ rigintur,fdlutem hdbere non poÃunt. sicut dutem in Id^ tron£,quidperneceffitdtemcorpordliter bdptifmtade^ terâ jfuit Ãtit,perfiiiklfdlui eÃ,quid per pietAtem ffiritiliter dd^ p?r pi«it2 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;âPÃâ ^ÃiÃp^f neceffuAtem deÃt, cum corpo quodIdtroniddÃit,perÃciturfdlttf. Quodtrdditumte^ nïccfCititê^ nbsp;nbsp;nbsp;uniuerÃtdf eccleã,cü pdruuli 'mÃntes bdptizdntur, adeiTe non certe nondum poffuni corde credere dd iuÃtidm,CJâ Komalhjo oreconÃteriddfdlutem,quodldtro potuit,quinetidmflë do et udgiendo, cum in eis myÃerium celebrdtur, ipÃs myÃieis uodbiis obÃrepunt, eSquot; tAmen nuUits ChriÃid-nor um dixerit eos indniter bdptizdri. Exemii, Cap. XXIIlIJbidem. demonih-at à 1bdc rc dudortAitcin dluindm qu£rdt, ba'ufmus^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eccleÃd,necconciliis mÃ^ inparuuiis, tutum,fedfemperretentumeÃ,nonmà dudoritAteA^ poÃolied trdditum rcBtffimé creütur, tAmen uerdeiter coni/cere polfugt;nus,quid udledt in pdruulis bdptifnü fd^ Gene,){â¢. crdmeiitum,ex circumeiÃonecdrnis,qudm prior popu^ AAo. io.litt(iccepit,qudmpriufqdcciperet,iuÃiÃcdtuseÃAbrdigt; Ãomi4. Ãcut Cornelius etidmdonoÃgt;irituffdnlli,priufa bdptizdretur,ditdtus eÃ. Dicit tAmen ApoÃolus de ipà Abrdhdm': Signum dccepitcircumciÃonis, Ãgndculum Ãdei iuÃti£,qui idm corde crediderdt ei, deputdtum illi erdt dd iuÃitid,Cur er^ ei pr£ceptum eÃ,ut omnem de inceps mÃntein tnd,fculum,oilAuo die circucideret, qui |
nondum corde poterdt credere,ut ei deputdretur dd iu^ flitid,nià quid cr ipfum per fe ipfum fdcrdmentum nud Eico. 4 tumudlebdt ? QuodmÃlio tAoà per dn^lum ntd* niÃÃAtum eÃ,quicumddhuc 'tncircumcifus d mdtre Ãrretur, pr£fenti CX euidentt periculo , ut circum^ deretur, exdóbtm eÃ, ey cum Ãihimeffet,de pub fd eà pernities. Sicut er^ in Abrdhdm pr£cefÃt fi=^ dei iulKtid,crdccefÃt circumeiÃo ,Ãgndculum iuÃti£ fidei,itd in Cornelio pr£ceffit fdnHiÃcdtioÃiiritdlis, in donoffiritu/fdneii, zyaccefÃtfdcrametitMn reffnerdt tionis in IdUdcro bdptifnü. quot;Et Ãeut in ifddc, quio^o Rominoâ ÆÂ«Â« ndtiuitdtis die,circumcifus eÃ, pr£cefÃcÃgndculu iuÃiti£ Ãdei : Et quonidin pdtris Ãdem imtdtus eÃ,fe^ cutd eà increfeente ipfd iuÃtid,cuiusÃguAculum in ins Ãnte pr£cefferdt,itd CX in bdptizdtis inÃntibus pr£ces dit regenerdtionisfterdmentu, Età ChriÃdndm tenu^i erint pietdtè,fequitur etid in corde conuerÃo, cuius mys Ãeriumpr£ceffit in corpore. Et Ãcut in Mo ldtrone,qd.â ex bdptiÃni fdcrdmento defiierdt, compleuit omnipotm tis benignitds, quid non fuperbid uel contemptu , fed necefÃtdte deÃerdt : Sic in inÃntibus qui bdptizdti mo riuntur,eddem grdtid omnipotentis implere credendd eÃ,quod non ex irnpid uoluntdteÃed ex £tdt'K indien tid,nec corde credere dd iuÃtidmpoffunt,-nec ore cons Ãteri dd fdlutem : ideo cum dlij pro eis reÃiondent, ut impledtur ergt eos celebrdtio fdcrdmenti,udlet utiq; dd eorum confeerdtionè, quid ipà reffondere non poffunt, dt à pro eo qui reff ödere poteÃ,dlius reffondedt, non itidem miet.Ex qud reguldiüudinEudn^liodiihim eÃ,quod omnes cum legtur,nAturdliter mouet, £tdtetn hd bet,ipfe prüfe loqudtur. lohan.9 Cap. XXV. Ibidem. Qnibus rebus omnibus oÃenditur,dliudeÃfe fdcrdmè aiiuä eft tumbdptifmi.dliudconuerÃonemcordis,feddd fdlutem hominis ex utroq^ compleri,Nec Ãunum horum deÃs turiio co»' erit,ideo putdre debemus confequens effe,ut et dÃerum deÃt,quid et illud Ãne iÃo poteà effe m inÃnte,ethoc à neillopotuitejfeinldtrone,complente deo Ãue iniüo, fiue in iÃo, quod non ex uoluntdiedeÃiffet.Cum uero ex uoluntdtedlterum horum deÃerit,redtii hominè ins uolui, ey bdptifmus quidem poteà ineffe, ubi conuerÃo cordis deÃerit : ConuerÃo dutem cordis poteà quidem ineffe non perceptv bdptifmo ,fed contempto bdptifmo non poteÃ. lleq^enimuHomododicendd eà conuerÃo cordis dd deum,cum deifdcrdmentum contemniuir. lus Ãe iÿtur repr£hendimus, dndthetne.tizdmus, deteÃds mur,dbominAmur peruerÃtdtem cordis hxreticorumz Sderdmentum tdmeneudng:licum non ideo nonhdbent, quidperquodutileeÃ,non hdbent. Qdldpropter cum ddfiÃm cyueritdtemueniunt,G'd^ntes panitentid, renüttiÃbi pecedtd depofcuin, non eos dectpimus nelt;^ Ãllimus,cum correëhs d nobis dc reÃmtdtos in eo, quo deprdudti dtq^ peruerà funtdd regnum coelorum,Ãc di fciplinis coeleÃbus erudimus,ut quod in eis integruell nuUo modo uiolemus,nec propter hominis uitiu,à quid in honüne dei eÃ,uel iuiUum,uel uitiofum effe dicdmus. Libro X.Dc genefiad literam, Cap.XXlir. Confuetudo mdtris eccleãdn bdptizdndis pdruulis j^poftoi/c nequdqfferncddeÃ,neq;uHomodofuperfluddeputdns rraduio. m dd,nec omnino credendd nià dpoÃolicd effet trdditio, Hdtft enimer iild pdrud £tds,mdgnum teftimonij pons Aiitthsi i. meruitpro chri^fdnguincmfüder^. |
,DE INFANTIVH BAPTISMATE.
tv
|
Lib.XXIdc ciuitate dei,Ca p.XIIIL Ãccie 4-» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qtjotf fcriptum efl:GräueiugM»/uperÃlios AddM, Paruiiii ab it die cxituf de uentre nutrit eorum, ufij; in diem fepul^ a^to'cri'«^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nutremcmntam. Vfqueddeo Implerinecejfum nails pccca c{i,utip(tpdrutdi per ldult;icrumregenerdttonit,ttboriegt; îifminibX giM/tó pfccaft, ^«0 fold tentbttntur, umculo idmfoluti, âa nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;l^onnulUetidin mcurfiK /}gt;irituum tapatiiïtw. ttulignerum dlicjiüdopdtidntur.QneiiuidempdÃiodb» fit, ut eis obfit,à hdnc uitdin in lüd icate, etidm ipfd pdfd fione mgrduefcente,G!'dnimAinde corporeexcludente, Ãmerint. Lib. XXIL Cap.XXIL Contrd miücÃrmes dienw/tum incurfus,quisinno» xatamp;quot;parz centidÃidÃdit,qudndoquidem ae quis uideret etidm pdrt uuios bapz Uitlos bdpazdtos,quibu5certemhil eilinnocentiui dlit* qudndo pc Hexdnt,ut in eis nuximè, deo pnente,iÃd ino^ ' Ãreturhuius uitieflenddcdldniitdS,Qf dlterius depderdnt ddfoelicitds. Ex lib, fokitioniim qiieft,Hilarff,â Queft. II. Qtiod dutem dicunt^inÃntein morte pr£uentum,non bdptizdtum,perirenonpcjfe, quonidmpnepeccdto ttd.» fcttur,twnhocdicit ApoHoIuSfCdrhitror ejfe nuliuf, u tApoÃolo pobus,qudmiilts creddmus. Dicitenim ille doäorg;nüum,inquo ChriÃusloquebdtur: Perunu ho» nüntrn peccdtum intrduit in mundum, V per peccdtum mors,O' ia in omnes homines pertreuifijt, in quo omnes peccduerunt^ Et pdulo pcfl dicit :Ndm iuditiimi quidem ex uno delidio in condemtMtiotiem,grdtid dutem ex lünl* tis deltSiis in iuÃÃcdfionem. Proiwde ifli,quem Ãrte inue* netint infintem, non ex uüius hominis cocupifcentid pro» credtum, ipfum dicdnt tlli ddmndttoni no efji obnoxium, necperChriÃigrdtidmdbilldddmndttone cffe Itbcrdndu, Quid eü enim,ex uno delidh in cüdemndtionem,nià tüo deliclo,quo deliquit Addmi Et quid eR,ex multisdeltcbs in iuÃÃcdttomm, mà quid ChriÃigrdtid non folMn illud deliihim foluit,quo objlringutur infà ntes,ex lüo uno ho» mine procredtt,fed etidin mula delt{ki,quie cü creucrint homines, dddunt malii moribus fuis ? Tdmen O' lüud ua num,quo eH obU^a propd^ cdrndHs, qute db iüo pri» mo honüne ori^ncm ducit,luÃiccre dicit dd coudernnda Baptifmus ftotwfw : idconone^fupcrfluusbdptifmuspuerortmt,ut noquot;fftftTz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gpnerdtionemlüicondemnattoni obligtti funt,per perfluiit. regenerdtionem liberentur: EtÃeut non inueniturhomo, qui db eddem condemndtione foludtur, Ãc non muenitur homo,qui prêter ChriÃtim Ãjirialiter regeneretur. Clt;tr» ndlisdutemQ:nerdtio,deli{lo illouniO' ddmudOonteim obnoxid eü : Spirialis ucro regfnerdtio, non folum lüud tinmn,propter quod bdptizdiitur inÃntes,fed muta deli» {kt Ãcit dboleri, qu£ homines ntdlèuiuendà dd lüud, in , quo^nerdttfunt,dddideru!tt. De hærefibus, Qiiodaduultdeuöi, Cap,LXXXVIir. |
pxKtici Peld^dni pdruulos ne^nt fecundum Addm cdmdlie Pciajiaiü ((f ndtos,cona^um mortis dnltqu^primd odtiuiate coii trdhere:Ãc enitn eosÃneuUdpeccdtiori^ttdlis uinculo negant pcc ddferunt ndfci,ut prorfus nonÃt,quod de eis oportedt fe» °«' cundd ndtiuiate dimitti ; fed cos proptercd bdrtizdri, ut reg^nerdtione ddopati ddmittdntur dd regnwn dei, de bo» no in melius trdiisldti, non iÃd renoudtione db dliquo ntd» lo pbli^tionis ueteris dbfoluti.îidmctidin à non bdpti» zentur, promittunt eis extrd regntim quidem dei, fed a» men dterndm O bcdam qtanddm uiamfudm. Eodcm lib, XLVII. loco. îïierdchitie, quorum duéior Eierdchd tutncupdtur, Extetici refurreibonemcdrnisne§int: mondchosantum,0'mogt; ^^uiuTad »dchds,0âconiuÿdnonhdbentes,in communionemren rcgnumdçi cipiunt. Ad regnwmcoelorum non pcrttnere pdruulos di» pcrtincreâ'* cunt,quid non Ãnt eis nuria uUd ccraminis,quo uitidfu» perentur Lib. V.contra Pelagianos Hyponoft. Smj((p iaq^ pdruulos uenire dd ChriÃum uiam,ut Luc« eis perdiamper A ddin medicind fud redonet uiami Vm nit enim non indniter qu£rere O' fdlutre,quod perierdt, VÃS uidebdt pricfcientid fud Ãtturos hiereticos,uosq^ noa= bdtin ApoÃolisfuis,dicens:SiniteinÃntesuenireddme, buc» )8 O' nolite eos prohibere, alium e^l enim rrgnum caeloru, Tdlium dd compdrdttonem uidelicet uenientium dd fe di» xit, non omnium pdrunlorum ^nerdliler,etidmO'qui in eo rendtt non funt, Ideo inquit, Sinite pdruulos uenire dd me,id fÃ,nolite eos credere me non indigpre, non enim poffunt uenire in regnum pdtris mei,niÃper me, Demq; dit :Eg) fum uid, ucritds O' uia : nemo uenit dd pdtrent ruà per me. Eä enw» deus uerdx, omnis düt homo mendgt; ddx, QuinimmoinremiÃionembdptizdntur O'pdruti^ Rcgcncraz li,dlioquiu non hdbeiu i« regno cÅlorum uiam. Dimitti» tafy diöquot; t tur eis regenerdlioneJÃiriaiPquod trdxerunt (ut fdpe di xi) ex Addm gcnerdtionc cdrndli nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xcriint fgt;i In lib.de fide ad Pef.diac cap.xxvq, ,^^^ââ01?^ EirmiÃime tenc,O nuUdtenus, dubites,non folum ho» carnali. mine s,idm rdtione utentes,uerumetidm pdruu!os,qui Ãue in uterisnatrum uiuere incipiunt,O ibimoriuntur,Ãue qquot;â cumdemdtribusnAti,ÃnefdcrdmcntoÃnilt bdptifmdtis, m^t^dcccz qui ddturin nomine pdtris,O'Ãlij,etfÃiritulfdnlh,de hoc fdculo trdnfeut,ignis dterni fempiterno fupplicio punien» pcccati otl dos,quidOÃpropri£dlhonis peccdtum nuüum hdbue» g'ni'i«. runt,orignAlis amen peccdttddmndtionemcdrnAli con» cepttone trdxerunt O'ndtiuiate. Lib.de fpiritu ÃC animajCap.XLII.. Vildeà dliqui fub peccdto genitt pdruuli obeunt dlfe^ remedio fdluarhpertimefce iuflitidm dei,qui nihil debet d» licui,fed ddmndt in ftngulismdlum, quod no fcecit in eis. Si dutem pdruulos renoudt fdcrdmentis,ddmirdre miferi* cordidm dei, Ipà enim Ãcut nefciunt culpdm, cum qud ex cdrne ndÃuntur,Ãc nefciuntgrdttdm, qud per ChriÃim renoudntur. Non excufdt pdruulos d culpd,quid edin non jgnorinM Korunt : nec excludit grdttdm db eis,quid earn nefciunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;puu'io»; Ci^dris in eis cuipdm,inuenis ex cdrne trdduäd : QgiC* fis in eisgrdtidm,inuenis d deo coHdtiün, k Dr |
|
DE INFANTIVM De Ecckfiaft. dogmat.Cap. XXXIIIf. Qnilt;^nnqipdiwilosrecetitesab utcriimdtrumbap« gat tn parz tifaiidos negdt,iiut dicit in remiÃionem i^uidem peccaioru cata nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^â^pfâZâiri,fed nihil ex Ada trahereoriginalii peadt), n:t. griorf IdHdcro regtnerattonii expietur, undept confer qnês, ut in tisformd bdptilhsdtis in rcmiÃionc pecdtcm non uerd,fcd fdlfd in tdligitwMdthand pt,guonidin iio aliter in tedigcndum rfl^^uod dit A pofiolin: Per Vnum hominem peccatît bitrduit inmundum,et per peccdlum morSjCr ita in cmnes hcmineipertranüjt.w (juo omnei peecduerunt,nip guemadmodum cdtholtcdeccierid ubiq; dijfufd femper tn tellexit. Propter hanc eiitm Ãdei re uâa, etidm paruitlij^ui t.ibtlpecodtcruintnfeifpfddt ucto/ mittere potuerunt,ideo in peccdtorum remiÃtcr.tm uera : citer bdptizdnturÃn meiireÿenerdticnemundetur,i^ucd generdttone traxeruntt Libro II. De bonoperfeucranti'ae, Non ejiiz i!leq;enimfdt9 cogiturdeiK illif infantibiu fubuet piidaeupcr . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â * fonaru rc z ntre,tills autem no fubuentre^cum fit utrtulqi caufd ccmu' fptetos. fjjf nbsp;nbsp;nbsp;fgg huifiands in pdrtiu!is,non dtuina prouidentia, fed fertuitis dgi cafibta opinabimur, cum rationales uel damnädic uel Itberadx fint dnim£,qudndcquidë nec paffer cadit in terrain fine uoluntdtepatris ncflrif qui in celts tfl,A ut parentum negligentia: fie tribuendum efl qued paruaili fine baptifmo mcriuntur,ut nihil ibiagantfuper* natuditiatanquamipfi,qui hoc modo male moriuntur parentes fibi négligentes uoiZtate propria,de quibus naia fcerentur,elegerint, quid dicam, quod paruulus aliquana do,anteq lüi per mtniÃerium baptizantisfuccurripoÃit, exptrad Pleiunq} enim fiÃinantibuspaietibus et parat tisminiflns,utbaptifmusparuu!o detur,deo tarne nolena fe no daSiir,qui eum paruulZÃn hac uita no tenuit ut da^ retur. C^uid etiam quod aliquando paruulis in ftdelium filijs pDtuit,ne irent in perditioneniiet filijs fidelium non potuit baptifinate fubueniri i Vbicerte oflenditur^quod perfonaru^ apuddeum non fit acceptio,ä}ioquicultot rumfuorumpotius.quaminimicorum filios Itberaret^ De verbis Apoftoli, Sermone. VII. Motfut in Efff inÃntes in fuis utiq; operibus innocentes funt, habX VIZ nihüfeciim^ifi quod de primo homme traxerundhabensi p^opftrea e^i ChriÃi gratia neceffaria, ut in chriÃo u!utficentur,qut in Adam mortui funt, ut quia inquinati funt getieratione,purgenturregeneratione. Item SermonCaVI.in octauo Pafeæ. FiJeiuffb z Hot itaqi acmoneo,fratres dtlcilsÃimi, ut quotiens of anshn'^ pafcalisfolcnnitas uenit, quüunqi uiri,qu£cunq^ mulicres ctptorcs.ad dcfdcro fcntc filios fpir italiter exceperut, cognofeant fe tófpaitaz P^oipfisfideiufforesapuddeumextitiffe CT ideo femper Its fitics. illls loüicitudinem uer£ chantatis impendant et admo* néant, ut caÃitatö i ujlcdianduirg iutatem ufq^ ad nup» tias/eruèt à maledidouel penuno lingua refrenèt,cam tied turpid uel luxuriold ex ore no proférant,non fiipert b:dnt,nen inuideant, iracundiam uel odium in corde non |
B APTIS'tó ATi, tenednt,dugurid non obferuèt,phiîdcteridü'(ha'rdcterei didl!olicos,necftbiinecluis,dli(iudndofufpenddnt,in(dn^ tdtores uelut miniflrcs didboti fùgidnt, Ãdem cdthclicdm teneant^dd ecleÃamfrequentius currant^eotemptd ucrbot Ãtdte leäioncs diuinas attentis duribus dudidnt,peregrin no i(u(cipidt,ct Ãcundu quod ipÃs in bdptifmo dictit e/i, hofpiiu pedes lduent,pdcc et tpp tenedt,difccrdes ad ccn* ccrdidreuocarecontendar,t,{a(erdotibus CT parentibut heilere amcreuer£ckdrttatis tmpendint,liicergoomt nid,G' hic ÃmihaÃÃlios etÃilids ueÃnsadmonere conf tcditis ,cà ipÃs adietcrndbedtitudine Ãxliciter puenictiSf In Sermone quodamde Cbriftiano nomine dnicajX.poftTrinita» Quosdew . Ptideo,frdtreSitdm iBosquideuobisnatifunt quam cafl^ganTt iUos,quos de fonte excipitis,femper caÃigdte ati^ corrigi vftos fiiio« te,ut caflè,crtuflè,etfobrièuiuant,cr uos ippitdagite^ utÃuosÃlij ueflri imitari uoluerint, nouebiÃnin igne ardedntifedÃmuluobifcu ad premia tcterna perueniant^ De verbis Apo. fer. dc baptifmo puu loijî contra Pelagianos, XIllI. £ cUiatos dutem nos fddt,non ipfa fententiajam olm in eccleÃa catholica fummd ductoritdtefunddta,f(d dif^ putdticnes qHorunddm,qud; modo crebrefcere,et multdrii animos euerteremoliuntur.Pratres enim ncflrifunt,per meti i'unt profunditatequiflionisjed regi debuerZt gu^ bemdeuloductoritatis.I^o enim eà aliud nemè Ãub eelo:, in quo epertet faluos fieriomnes pufiOns cum magnis,à autem fdluos fiert oportet in hoc nomine fine hoc nomtne prcculdubio necfalus erit,quie fine ChriÃo premittitur paruulis. Pace eoru dicdm,quicuiqudm falutem promit-tit fine C hriflo, neÃio utrum ipfe/alutem haberein Chrigt; Sme ftopeÃit. Ibidem, Inter credentes igitur baptifatos paruufos numerabift nec iudiedre uZo modo aliter audebis^fi non uis effe aper-tus 1dereticus,Prgo ideohabentuitam £terndm,quiaqui rrcJitin ftîiumhabet uitam (eterniim.Nolo eis fine tfla baptifma« fide,utfinetflofacramèto fidei,promittereuitam «eternä, Et poft pauca. Froinde nemo nos faüdt^criptura euidens efl, auctoai ritas funddtiÃimaeÃtFidescatholiciÃimaeÃ.Omnis gea neratus damndtus^nernoltberdtusnifi regeneratus.unde er dlteri uerfuda lüorum iam uos inftruili, refpondete utâo u* chdriÃimi-Quado dicunt cr paruutos turbantfidepec- trratu«,m-cdtorepeccatcresndti funt^quarenondebaptizatoiam fideli, cui remiffa funt emnia peccatajufli nafeuturiCito rejpor.dete: Ideo de baptizato non iuflus na[citur,quia nS eumgene rat unde regeneratus efl,Ã^ nbsp;nbsp;nbsp;generatus eü Carnalis eH efrtè iftageneratio,CTcarnaliseA dreunt cifio,et tarnen de drcumdfo non uafdtur circumci[us:Sic ratiitus antequam natuf. Poft pauca ibidem. Sed ibÃt f^o dicam, non crcdcntes infdntts, iMt fnpmiti |
DE INFANTIVM BAPTISMATE. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LVi
|
fu(gt;eriuidifputMi,lt;reditindkero,(jui[)eccau{t in dUe^ ro: Didturtredit et tid!et,et interfideks bdptizdtofco» pufdtur,Iioc habet duâoritds ntdtris ecclefj£, hcc fun* datutueritdtis cbtinet cdnDn,ccntrd hcc robnr, centra huncinexpugndbilem Kurum^quitquisarietdtjpfeccn* fannbâ Mc frif^gîtur, Ergo prod fi Chrifîuf dliquid infantibus bapt lib* prodeft tizdtis,(^ feut egc dcceo^cy (icut mecum teta ecclefia dicit,credenbbu( prcd(fl,fidelilus predeü^ In eodem Scrmonc, si bdptizittis infdntibut credentibtti dicis Ãhrifitim tiiquot;dcpïrtz dliquidprcdelJe,benedicis, niectnn dteis, credunt Cf in fautes, ynde credunti Vide pdrentum .Sifide parentum purgdntur peccato parentis pcUutijiuht, Cerpus mortis inpnmis parentilus generauit uos peccdtores,fpiritttt uitit inpofiertoribuiparentibui,regenerauit eosfidelei. Tu dasfidemno rejpondenti^et ego peccdtunihil agenti. Et iterum poÃpaiica ibidem. Cap. Interrogdtus e^ Cyprianitf,utruminfinsbaptizdrt Gtntf.r debeât,dntt octauatn dietn,quid in ueteri lege,non licebat circiicidi inÃntcm,iiifi octauo die, Dixit fancttu Cypris anui inter cateraiPropterqiicidneminêputamus adgra tiadofequenddjimpigendu efie a lege,qua iatn fiatuta eü^ «f c fpiritdlë circumcificnê impediri carnali ein (imcifiot: IK dettre/crfcm/ifw cmnino admittendutn efieadgrda tiaill Chrifii,quando nbsp;nbsp;Petrus in afbibiu A pofiolcrum AAotS.to. Joqut(tur,et dicat,deuf mihi dixit^ewinè heiem cemune dicendum Cf inmundiieaterum fi homines impedire alilt;i ^tpucrosâa quid,ddccnfecutionemgrdtilt;e,pcfiit magisddultoS:^,Cf sratu Ghti prouedlos, maiores ndtu pofiint impedire grauiora '⢠nbsp;nbsp;nbsp;- peccata,Porroautemefiamgrduil?imis deliâoribu!,Cf in domino multu ante peccantibus, cum pcfiea credida^ runt,r(miÃio peccatci um datur,Cf abaptifmo Cf gra^ tiet nemo prohibetur,quanto magis non debet prohiberi iiifans qui recens nalus nihil peccauit,nifi quod fecundit Adam carnaliter nattts contagiü mortis an tiqua, prima . nbsp;nbsp;tiatiuitate,ccniraxit qui ad remifia peccatorum accipi^ tndahocipfofaciliuiaccedit,qucdilli dimittuntur non propria,fed aliéna peccata Cfc. i Etiterumpoftpauca. Tundata ifia res eii,ferendus efb difputatur errans in alijs quafiictnbus,non bene digefi isjiondum plena eccle^ fia auHcritate firmatis'.tbiferendus eü error,non tan^ turn progredi debet,ut etiam ipfum fundament um ectle^ Ecetefia nbsp;nbsp;fi^ quatere mdiatur.Pcclefiafanda pro rtmtÃione pec vtcium, par coti originalif, paruulcrum quotidie laboranti non cone ...dos bap.i (at quotP^ InPfalmumL. Pfaimu. Æ0 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inquitatibus conceptus [tim Cf c. Nun |
Rtjum jd, quid Dauidde adulterionatuserat,de}efie uirolufioCf eoniugeipfius.Quidefl,quodledicit.in iniquitate con* ccptum,nifi quia trahitur iniquitasex Adami Etiam ip» firn uincultan mortis, turn ipja iniquitate cencretum ed^ Nemo nafeititr nifi trahes poenem,frahen5 meritu poena, Dicit Cf in alio loco Propheta : Nrrno mundus in con* fpedu tuo nec infins cuius ed unius diet uitafuper terra, Noutmus enim ex baptifmo t hrtftifolui peccata,et bap» tifma ChrifiiualcreadremiÃionempcccatcru. Stinfintes cmnino innocentes fur,t,cur matt es adecclefiam lu Ian* guenttbus currutiQuid tllobaptifmciQuidillo rèifiioa ne dimittitur i Jnncccnte magis uidcoflcntè,quâm traf* centem:Quid diluitbaptifmumiQjiidlcluttillagratia Æ feluitur propage peccati,quia ft Icquitibipcffetike in* fans,diccret,etfiiamintebledi,m haberet,quernhabebat pnzâdiâ^,, Dauid,rcfp onder Ct tibt.Qvid me attendis in/cntcmiNu P'^ongmi quiduidesfacinorameaifedegoin iniquitate conceptus fum,cf in peccatis me mater mea in utero aluit. Prêter hcc uinculumccncupifcentiacarnalis,nat used Chnfius finemalculc,Ex uirgineccncipiente de fpiritit fando. Erat enim et domtnus mortalis,fid non depeccato fufii* pitpenamncfiram,Cfideofoluitculpamticflram.ine* con'nt. )Æ rito ergo in Adam cmnes moriuntnr,in chrifio autem cmnesuiuificanlur.Per unumheminemenm,ait Apefio* lus,peccatumin hunc mundum intrauit,Cf per peccatum mors,Cf ila in cmnes homines pertratijifi, tn quo cmnes peccauerunt. Definita ed {ententia. In At/am, inquit, cmnes peccauerunt. Solus efie infans innceenspotuiti quideepere in Adamncncflnatiu. Cfc, Ad ÃonifaciifmjEpiflclaXXV.â Tanta lîlius faercinenti, hcc ed baptifmifalutaris cd uirlusin [aneta co mpage cot peris Chrifii,ut jemelgene* ratus per alicium carnalensuoluptatim: Cumfimel re* generatus fuerit per aliori. m fpiritalem uoluntatem, de* inceps non pcffituinculo aliéna: iniqUitatis cbflringt,cui nulla fine ucluntateccnfentit, Et anima enitnpatris mea ed,inquit, Cf amma filij mea ed Cfc. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãzcch DE INFANTIVM baptifmatc etpcccato originally Ibidem poft pauea, Vt autem pc fit regenerari inf ans ffr effitium uo» luntatis alienit, t it effertur confeerandus,facit hcc units rcgcnciant fpiritus,ex quo regeneratur cblatus.Non enimfcripium nbsp;nbsp;nbsp;voâJnS ediNifiquisrcnatUifiierit exparenfum ucluntate,aut tatisahtna: ex efferentium autmitiifirantiumfidetsednifiquisre* [fusiupiäS natus fiierit ex aqua Cf (piritu. Aqua igitur exh.bens fpir«««-forinfeeusfacramcntumgratilt;e,Cf/ptriiusoperans in* irinfieus beneficium grattse,Sclucns uinculum eulpie,re!» ccnctlians bonuin naturle, regenerat hemtnem tn uno ChriÃ(J,exuno Adam generat iim,Regenerans ergo fpi* ritus in maicribus cfierentibu*,Cf paruulo renato et ob» lato cen, munis ed, Idee per hanc /ocietatem unius etufia demqUefptrituSiprcded cfferentium ucluntas paruulo oblato. In eadciii |
DE INFANTIVM BAPTISMATE ET PECCATO ORIGINALE
|
In Eadcm Epiftola. ' ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Q^feruntur gäSppe päruuli id percipieiidum fpiritalê ^offchh'e grätidm,non ttun abeK,quorHmge/î-anturmauibut,quS» paruuii bap «jî CT («t îpfj! (i et ipfi boni fideles fu^t,qudm ab urriuertt maniii. fiifocictatefdn£lorumatq;fidelitvm.Abcmntbus nanque offerri reâe intelligunlur,qutbus placet quod offerune turt'C quorum fanäaatq; indtuiduackaritatead comut nicationm fanili fpiritus adiuuantur. Toiahoc ergo naterEccle/ta,qute in fondis efi,facit,quia totOomnes, toto Ãngulos parit CTc. Sub finem eiufdenj Epiftolç, îhfà ns bap Srfrwwfof «wÃdei,fides efl,fecundum quondam mo* a'tr^cctfiM- dum:UihüeAimtem aliud credetequain fidèm habere, aicit'.fiput Ac perhoccumrefpóndeturparuvlosercderr,quifdei habetaffectum:RefpödeturÃdemhabereprcp^ terÃdei faeramentum,^eonuerterefe ad deum propter 'conuerÃonis facramentum,quia amp;nbsp;ipfa refponfoà d cele brationen: pertinet facramenti. Skut de ipfo baptifmo poflolus ait-.ConfepuÃti, inquitjfürrais Chrifloper bap^ tifff'ttm in mortem. Non lt;tif fepulturam fguificaicmM, fedprorfus ait,confepültifumtK,Sacramentum ergo tan» tlt;erei,nonntfieiufd(mreiuocabulo nuncupauit, Ito» que parttulum,cr à nondum fides illa,quo in eredentium uoluntateccnfiÃit,iam tarnen ipÃus fidei facramentum Ãdelemfaat,NamÃcut eredere refpendetur ito etiam fi» Mis uocatur, non rem ipfa mente annuendo, fed ipf Ãut reifacramentum percipiendo.Cumautem homo faa pere ceperit,non tUndfacramenlurn reppetit, fed intelli* git,ruiuf^ ueritati confond etiam uoluntate coaptabitur. Boe quamdiu non peted, ualebit facramentUm ad ei tu tiètelam aduerfuscontrariaspoteÃates,G' tantum udle» bitjetfidnteraticnisufum,ex hac uitaemigrauerit,per» ipfiM facramentum conmendanteeccleÃie Charitate,ai iHa cDnmendat!one,quoperunum hominem intrauit in mundum,Chrifiiano adiutorio liberetur.Boc qiii no ere* dit,cr fieri non pc ffe drbitratur,profedo infidelis e{l, crà habeatfideifacramentum: Longe^ melior ed liïe paruului,qui etiam fi fidem nondum habeat,in cogitatio» ne,non ei tarnen obicem contrario cogitationis opponitj tende facramentum eiietfalubriterpercipit e:s'c, Totamrts/ Hicronimum,EpiftoIa.XXVIir. lt;ï5gt;qui infa Qui/^ttfs dixeritquod in chriflo etiam uiuificobun» «quot;nï'o''df«^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;facramenti eiut participatiöe,de uita dcntes.fai, exeunt,hic prefedó CT contra /ipoflolicam predicatio» nêuenit,ettotdcondênatEcclrfid,ubiproptereaproba» ptifandK paritulis fefitnatur,cr curritur,quia fitte dubio creditur, aâiter eos in Chriflo uiuificari omnino no poffe, Qui autc no uiuificatter in Chriflo,refidt ut eadê damna* tient maneat,dc qua dicit fipofloluiâ.Perunius delidum incmnes homines ad condemnationem Cui deltdo obnos xios paruulos ndfci,omnis credit ecclefia CTc. |
Ad Sixtum Romanum Pontift* cem Epiftola, CV. Vt ergo alia emittam,hoe de paruufis fofum dicam, quad Pelagiani quoque audoritate F.uangelicd territi uelpotiui Chriflianorun populorum concordifiima fi» deiconfphratione prefradi,fine tHa exct/atiöne conce» dunt,quod nuUat paruulus nifirenatus ex aqua etfp iriüt intrat in regnumccelorum,Quamquofo allaturifimt caufam,quod alius ficgubernatur,utbaptizatut hinc ex* eat,alius infidelittm mambus\tradittts,uel etiam fideliu, intStnCtui pnufquam ab eis baptizandus offeratt(r,expiratiAn hrlt; fato uelfOrtungdonaturifunt,lion opinoreos in tan* tam dementiam prodituros,qujntuâ.um(umque nomen « non pof* tenereeupientes,Curergoin regnumecelo» ru,iio accepto regenerationis lauacro,paruulus nullus ut trahit Nunquid tiamipfe fibi parentes infidèles uel ne» gligentes,de quibus nafceretur,elegiti C^utd dicam de in opmat is uel repentinis innumerabilibus morttbus, quÃua fope etiam rel^ioforumChr.ÃiancTum preueniunturitta fantes,etbdptiflneprtriptiéturCï{ eectrario focrilegorS etiniicoruChrifiialiquomodoin Chriflianoru manusue niètes.ex hac uita no fint fatrameto regêdraticis tmigrctt Quid hinc diduri funt,qui ut gratia daripcfiit,nctiiuil^ la procedtrt mtrita humana centendunt, nt fit perfonara acceptor 'deus: Quo tandetn hic mtrita prof^erunt,fi eorundtmcogitauerisparuulorum,nulla funt propria^ utrifq; td ifla maffa ccmunis,Si partntum attenderis,bof nafuntilla,quo) umfilijreptntinis mortibusfine Chrifli baptifmattperitriét,Kalautro illa,quori{filij ptr Chri* flianorum aliquam pctefiatem,ad facramtnta eeclefig ptrutntrunt. Et cum preuidtntia dei, eui neÃri capifli numtrati funt, fine cuius uoluntatrnocadit paffer in ter* ram,qutntcfatopremitur,necfortuitis caÃbus impedi» tur,nec dla iniquitate corrumpitttr,ut renaÃanturad ho» reditdtem eceleÃem,non confulit omnibus paruulis fibotit fuoiwn.cr nonnuOis confulit paruulis impiorum. ifie in» fans,defidelibus coniugatis ortus,lotitia parentum fuf» c tptus,matris nutricis fcmnclentia fuffocatus,fit extereu CT exptrsfuorum fidei, ifle infans de facrtlego ftupro nafeitur, crudeli timoré matris exponitur, alienorum mifericordi pietate coUigitur, eorum Chrifiiana fol* licitudine baptifatur,fit enim,ccnfors CT partieeps regnii tfiacegitentfiftaconfidtrent'.Bincaudentdicere deie utl aeceptorem,in fuagratia perfonarum,uel remuneratorö procedentium meritorum.NamG' ficonabuntur maioa ris Otatis cliqua mérita fufpicarijftu bona,fcu mala, quid de iflis infantibus dicent,quorum ntc ifiiÃbi uSis pro* prijs meritis,acquifinit uiolentiamfuffocantis,nec bonis lUediligentiam baptifantisiBimio uanitatis CT coeÃatis funt, fi etiam bis conÃderdlis non dignanlurexclamare nobifeum: O altitudo diuttiarum fapientio er fciaitio dei,quam |
DE INFANTIVM BAPTISMATà ET PECCATà ÃRIGÃNALL LVït
|
dei,quÃm infautdbtltdÃmtiudicideiuttCTin ueftigibU dci les ui£ eius:Jgt;lon italt;jac dei Mifericorditegrdtuit£ pertifi 'pusnintcs' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aducrÃetitur inÃmid.SinantfiHum hominis, in amp; mcrica qudhbeti£tdtequercre,et[ciluüÃicerequodperierlt;it,nec la antts. iijfcrutdbUibtMiudtcijseiusdudeÃtiudicdre.curinmd. eddemque cdufd fuperdlium uenit mi/èricordid eins,[uper idium mdnedt ird dusC^'c, Ad Eundern in Eadem EpiÃola. CUiiieRenimtdmuecors,quteaneget per bdptiÃnu fojjedimitti,quiepnebdptifmo dicit poÃepuniri? Sed dn fputdndo dduerfus eos,qui uÃquequdq conui£ii,'Etidm no commijjorumpeccdtorwn detvin perfudderc moliuntur ultorem,uerendum eft ne nos in eos tftd Ãngereexiflime» nuriiUidutemnuHo modo tdmhehetes effe creddhtur, ut h£cuelfentidnt,uelcuiqudm perÃtddere conentur.Verun tdmen nià eoshtec dicere dudiljem,refeüendd effenon dr^ bitrdrer.Circu/mftipdntur enim eJ diuindrtvm duthoritd* teleilionUjCr dntiquitus trddito 0quot; retentoÃrmo eccte» p£ rita in bdptiÃmiüe pdruuloru/m,ubi dpertiÃime demo» flrdntur infdntes,et cum exorcizdiitur, Et cum ei per e» o^ dquibus geftdntur,rcnuncidre refpondentà diaboli domindtione liberdri. Et non inuenientes qud exednt,Per gunt in precipitem Ãu!ticidm,dum nolunt mutdrefen^ tentidm,\Uud fané Ãbi uidentur dcutiÃime dicere,quomo* do peccdtum trdnpt in filios fidelium,quod in pdrentibut Kenjtcrn noti dubitdmus dimiffUm ejfeper bdptifmum^ qudflprop⢠nïcannâ' teredpoÃitnonhdberegenerdtiocdmdlis,quodfold tot» b2pti!m5, litregenerdtio fpiritdlis.Autueroin bdptiÃno ccncupif» en|inak'* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;infirmitds continuo Ãdnetur,Sicut continuo pcccatuni. rcdtus eius dboletur,Ãed grdtid rendfcendi,non conditioe ndfcendi.Vnde quifeptis per hdne concupifeentidm, etidm de rendto ndfcitur,pne dubitdtione eberit ndto,nià et ipÃe pmilitcr rendfedtur e^c. Libro IILcontra Crefconiuin gramfna^ ticum,Capnt.X. ExodH4. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inquis,'d tÃoyfe bdptizdtis, Petrus dixit: ,.Conn.|o poetiitéini,QPâ bdptizeturunusquiÃque ucÃrü,in nomine Ibê/« QhriÃi.Si proptered idm bdptizdti erSt ludiei,quid MoyÃespermdrerubrumdnte tdm longum tempuspd» rentes eorum bdptifduerdt, qui de ChriÃidtiis bdptifdtis ndfcunfur,Ãnecdufdhodie bdptizdntur,cr tdmen diets ifid et feribis iftd,dudiris,et legeris,et putdris refpondere literKnûPris,qudpthecpcrefponderepotui/Jë, quod eÃ; tdcerenoluiffe. Libro de naturaSC gratia contra pelagi?»» nos,Caput.niL Hifc igitur ChriÃi grdtid, fine qud nec inÃdntes, nec lt;etdte grdndes falui fieri polfunt,non mentis redâ ditur, Ãed grdtis ddtur, propterquod grdtid nomindâ tur:iuÃÃcdti,inquit,grdtis per fdnguinan iüius,unde hi, qui no per iHdm liberdntur,Ãue qui'dudirenSdum potu d erunt,fiue quid obedire noluerutit,Ãue et'dm cuper dtdtè dudire pojjênt, hiudcrum regenerdtionis quad dccipere poffintiper quod fdlui fierent,non dccepet iint,iuÃe uti^ Tudei per tnofen î ina rirubro ba ptisan. |
Gratia Chtifti gra tis datur ddntndntur,quid fine peccdto non funt,uel quod orgind» Itter trdxerunt,uel quod mdlis moribus dddiderunt. Om» nes entm peccduerunt,fiue in Addm fiue in femetipÃis,ei egentgloriddei, Eodem libro,Caput.Vin, Ego dutem dicojpdruulum ndt um in eo loco ubi ei no potuit per ChriÃi bdpttfmum fubueniri, morte preueuâ lohan. j tumjdcirco tdlemfuiffe, tdeü,fineldudcro regenerdtio» nis exi([e,quidejfe dliudnonpotuit, (itbloludc ergo eum, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;no^ O' dperiüt et contrd Ãeiitentidm domini regnumcaelorum, Sed non eum dbfoluit ApoÃolus,quidit:Per unnm homi» nem peccdtum intrduit in mundum, eyper peccdtum mors,e:^ itd in omnes homines pertrdnfqt,inquo omnes pcecduerutit, Reäe ergo ed ddmndtione,qu£ per untuer» fdm mdfjam currit, non ddmittitur in regnum ccelorunt, quduisChriÃidnitsnonfolumnonfuerit,fednec effe po» tuerit. Libro Lde peccatorum meritis remiP fione, CapUt.XVI. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Roman Potf/à proinde reâè did, pdruulos fine bdptiÃmo de corpore exeuntes,inddmndtionem omnium mttiÃimdm nodiiiAö'ii futuros.Kultumdutem fdllitetfdüitur,quiéosînddma ndtionem prediedt non futuros.zf dicente ApoÃolo.]uâ ditium ex uno delido in condemndtionem, Et pdulo poÃ, Peruniusdehäu in omnes homines dd condemndtionem. Qudndo ergopeceduit Addm,nonobediensdeo,nuceius corptis,quduis effet dnimdledtquemortdle,grdtidm per» dtdit, qud eius dnima omni ex pdrte obediebdti. In eodem poft paüca* Sic itäqs impie tum eà quod dixerdt deus: Qud die e* derttis,mortemorieminùExhdc igitur inobedientid cdr» nis,cxhdclegepecedtietmortis,quiÃquis cdrndltter gecainalii Ã^c^ nerdtur,regenerdriÃpirttdliteropushdbet,utnon folum ddregnum det perducdtur,ueruetidmd pecedtiddmnd» ncrationc tioncliberetur.Simulitdqs peccdto O' mortiprimihomi» nis obnoxij ndfiu ntur in cdrne.GT fimul iuÃiti£ uit^que eeterntc fecundi hominisfocidtireiidÃunturin bdptiÃmo. Cap.XVir. Qudpropter qui dicunt pdruulos ideo bdptizdri, ttf boc cw remittdtur.Qttodinhdcuitdproprium con» trdxerunt,non quod ex Addm trddnxeruttt,non nidgno Rcfeikndi moltminerefeBendi Ãunt,qudndo enimfecumipfi pdulu» curât^'parud lumfinecertdndiÃudiocogitdueruiit,qudmÃtdbÃurdi(, '»s baptisi nec diÃputdtione dignum,quod dicunt,continuo Ãententi» propna'pâêé dm commutdbunt.Q^uodfi noluerint,non uÃq; ddeode humdnis ÃenfibusdefperdndumeÃ,utmetudmus ne hoc ipii, ct non Caput.XX. Cteterum quis ignordt,quod bdptizittus pdruulus,à dd rdtiondles dnnos ueniens,non cre^derit,necÃe db tüidtis concupiÃcentqs dbflinuerit,nihil ei proderit,quod pdruus dccepit, Veruntdinen fiprccepto bdptifmdtcde hdc ui» K 3 id (mild |
DE INFANTIVM BAPTISMATE ET PECCATD ORIGINAtf.
|
te emi^rduerit, foluto redtu cui origindliter emt obno* xùu,pcrficietur in tUo lumine ticritdti!,quod incotfiutd» Pcccanfcz Miter tnMcns in^ternu.iuflificdto! prafentid eredtoris [old fepdrdnt tnter homines et deu,(iuie(oluuiitur Chri/figrdtid.per tjuem medidtorè reconeslidmur, cttm iuftiÃcdtimpium-Terrenturdutent I«iian- J. iftifeiitentiddotninidiceiitis : Nifi quis n^üs fueritde* nuojton iiidebitregnumdei, Et poft pauca* Qui crédit in filium,hdbet uitdm tter)idm:Quidu-=gt; loiiin. J. temincrcduluf e^lîlio,tJonkdbebitMtam,fedirddeimdâ r{etfnpereum.ln^uoigitnr horum genereponemntin» Baptisâtes fautes in eorum qui credutin filiu dn in eortîqui(unt ind RncenUi quot;nbsp;creduH funtflioHnneutrodit â iiliquts,quid cum ndhuc vm. hocindicdtecclefiaflicd réguîd,qii£bdptifdtos infantes fdelium numéro adiuttgit. Captif. XXÃjCodcm hbro. Quarc. aK» Ni«« ft îfquibits uidetur iniiiÃü^t pdriiuli(inegrd^ io:aaiurc nbsp;nbsp;nbsp;CiniÃide corpore exemtes,non foltnn regno deisquo baptitaiim, nbsp;nbsp;nbsp;ipfifatentur.jiip per baptifmum rendtos inrrdre non fa cft'^uam polje,uerwinctiam uitd £ternd CTfdlute prtucnfur.qux» dit''b'ahiquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pt,ut dliui ab originatiimpietate «uJo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foludtur^dhus non foîudtur,cum eddemfit utriufq; condi» tio,ipà refpondednt fecundumfudm feiitentiam, quoincît do identidcm itiÃum Ãtjd luie pr^ftetur bdptifmus^quo intretin regnum dei,illi non praftetur, cum Ãtutriufi^ paredufd-Sienimmouet cur exhtsduobwlt;,cum fx if^ito ambo fmt origindliter pecedtores,alius db hoc uinculo fob uitur^ui conceditur bdptifmui,dliut non (oluitur,cui td»^ Us grdtidmnconceditur,cur non peuriter mouet,quod ex duobus origindliter innccentibtt«,aliut dccipit bapiifmii^ quo in regnum dcipoffitintrare,idiui non dccipit,ne dd= legnum deipofitdccedereii Nempe inutrdqicdufd dd Botaan. n. lUam exc/dmationemrediturtOaltitudo diuitidrum. Ex ipfs deinde bdptizdtis paruulis d/cdtur mihitCur dliui '^apic. 4 ⢠rdpitur,ne malitid mutet intellcilum eiui, Et dltut uiuit impiui fùturuil Notmeà ambo raperentur,ambo in rfg= iiumcaloium ingrcderenturlEttamennoneRiniquitas apud deum,quid illudfquem non tnoucdtiquemnontn tà ^ td dltitudine exclamarc compelldt,quod diq paruuli fpirb tu iminudo ue xdntur,alii nihil ta!epdtiuntur,dlq etra in uteris matrumfiut Hiemnids, laniliÃcdntur, cum om* tîicrc.,. ncs,à eü originale peccdtum,paritcr rei funt,Ãnoneü, pariterinnocentesÃnt I Vnde tÃd tantd diuerÃtds,nÃt Bomiti.)). qutdinfcrutdbilidfunciuditideiHS,^^ mueÃigabiles uite eitti, Keman.p nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CapUf.XXIK Rom f CfdittniM igitur, CT confentiamus auiloritdti fnifia fcripturie,qu£ tiefcit fallt uel faUere, etÃcut nondum na^ Rom.y tosdd diÃernenda meritd eoru dliquid boni uel maUitgtf à IW crcdimui,ita omîtes fub peccato eÃe,quodper ununt j^fratgra bominetii intrduit in niunduin,etper oinnes homines per tu dci. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tranjijt, 4 quo non hberatgratia dei, per dominum no» Ãrum lhe/um CbriÃum nafei minime didiitemui. |
Capiit.XXIIL Et qui incrcdulus erit Ãlio non habebit uitam, fed irä deimanetfupereunhAb hoc peccdto,ab hdcagritudiiie, ab hac ira det,cuuisndtitraliterÃ!q flint,qui etiam Ãper Ephc.x cetatê «0 habent proprium,trahunt tatnen originale pec* catum,nonlibérâtniÃa^nusdei,quitcllitpeccatd mun^ Agn»dti H di,no nià medicus,qut no uenit propter fanos, fed prope terlt;egrotos,nonniÃfaluator,dequo diffum cà generi cito. kumano:NdttiiebluobishodiefdluatDr,n3 nià redemp» tor,cuiusfanguinedcleturdebitum noÃrum, Nam quis i'uex s audedtdieere,nonc{fc chriÃum infanttw fdludtcrem, necredmprerem { Vnde autemfaluos facit,à nuüa in eis eil originalis £gritudo pcccati l Vnde redimit, à non funt per originem primi hcminis uaiundaii fub peccato { nulla Igitur ex noflro arbitrio,prefer baptifmum Chriti Ãi failli lt;eterndprcmittaturinfantibui,qud non premifa tit feriptura diuina, Humanis omnibm ingenijs prafe» ren/ia. Capiit. XXV,ibidem Ego lux in fiecu'um ueni,ut omnis qui credit in me,ni malteatin tcnebris,quôdfa(ramentubaptifmdtisinpare. Tom. j* uulisÃeri,ncn dubitat mater eccleÃd,quie cor maternum rispritfidt,utfi(crismyÃerijs imbuantur,quia nondum Ahgt;gt;pwz, peffunt corde proprio crederead iuÃitiam,nec ore prcn= bcc^^* prio conÃteri ddfatutcm,Nec ideo tarnen eos,quifquam Ãdelium,fidelesappellareciinädtur quad à credendoua: tique nomen efl,quamuis hoc nonipÃfedalijproeis in^ t erfacramenta refponderint. fnpDcrn ⢠Porro quia paruulos baptizandos foncedHnt,qui ro* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*** tra auiloritatem uniuerÃe eccleã proculdulw per doi» Mim CT ApoÃo!ostradiMn,uenire non poffunt,conces dant oportet eos egere iVts beneÃeijs mediatorK,ut oblae-ti per charitatemfac rament u q^ Ãdeliu,acÃc in corpora» ti ChrtÃi corpcri,quod eà eccleÃa, reeociltentur deo,ut in iHouiui,titfatui,utliberati,ut redempti ut iBuminatt fiant,unde nià à mDrte,uitij5, reatu, fubieäione, tenebrit pcccatorum l qu£ qttoniam nuHa in ea lt;ctate perfuam ub tarn propriam commiferunt,reÃat originale peccatum- Cap.XXVir. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â . Euuntesinmundum uniuerfum,pritdicate Eutnge» lium omni creatura;,Qtii credideTit CT baptifatus fuerit, faluus erit,qui uero non crediderit condemnabitur.Q^ii autemnefiiatcredereinfantibuseffe baptizlt;tfi,tiort ere» dereautemnonbapttzarüQjlcntamergo de cutbus C» ius effe,non incipiunt paruuli nià per baptifmu, profec» toÃJsocnonaccipiuiit.pcrtbuntiVifam enim fternam, quam dat fuis ouiblis Chriflus,non habebunt. Caput.XXVIir.codero libre. ParuaVK* bapn'sitf f QS'itÃeiftpffmumomîtes ad condeinnationem Ãc per Uttum |
!, ET ORIGINÃLI PECCATO. tVili
Cap.XXlX.
Cittis efl imtttr ütii audeatdicere,dominum Chrifhm Chriftus ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1- rr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«amciîpap
tilntwmnà ioribiis,nonetiam paruulisejJele!um,qHiue» uuiorum i« nitmÃmilitudme carnis peccati,ut euacuaret corpus pec cati, in quo inÃrmiÃimo nullt t^ui cong^is uel idoneis Romand g, 'inÃnntdibus membris anima rationalis miferabili igno» rantia prtgraiiatur. C^am plané ignorantiam nuBo Sapient, modocredider'mÃitffeniinÃuKeilloyinquocarouerbum Ãiium eflsut inhabitaret 'mnobis: nee liant ipftus animi 'mfirntitatemi/i Chrtfioparttülo Ãierbn fHfÃicatus,quam uidemusinparuuîis,
ExlibroIII. Cap. IL
Bené quod ipà nos admonentfiu/HtiamChriflinià ere tapt, denttbtuprodeflenonpoffe,eÿ prode/fealtquidparunlis corÃtentur,unde (ut diximus) neceffe eRcos baptizatos ro non etc/ in numero credenttitÃneulla terguerfatione conflùuant. ConfequenterigturÃnenbaptizentur,mter eos qui non credunt,erunt,acperhocnect(itam habebunt,fed iradei manetfupereoszQjioniam qui non credit Ãlio,non ha» bebit uituïn.fed ira dei manet fuper euAl,
Cap. HH. ibidem.
Hiî atq^ huiltfmodi alqs, que nunc pretereo, tefliino» n'ifsdiuinalueeclariÃimis,diuitia auéloriate certiÃimis, nonneaeritas Ãnettlla ambiguiate proclamât, non folum i« rcgniwB dei non baptizatos panttilos 'mtrare non pof» [e,fednec nitim eternam habere poÃe prêter Chrifti cor» corporctur piis,cui ut incorporentur facramento baptifmatis im» bmentur,
Cap.V.
Qjjdnftwn ttéro,t'nquit beatui CyprianUs,adeatiffâni inÃntiumpertinet,qu0s dixijliintra fecumdam ueïter» tiumdiem,quonatifunt,confiitutos,bapï'tzarinûHôpor» Nuiü gra-ttre: eS- conÃderandtott ejffe leffm circtimciÃonis anti» que,ut intraollauùm diciü eim,qtii natus eü,bapti» Lucsc.ipi zandum crfanbbÃcandum non putares, longé aliud in concilio noflro uifumeH. In hocen'mtquôd tu putabos effê^cîendum,nemo confenÃt,fedumiuerft potins iiidi» cauitmis, nulli hominum nato mifericordiam dei 0â grà » tiamdeneffindam.Nam cum dominus in Euaiifflio di» cat, Eilius hominis non uenit animas hominum perdere, fed faluare, quantum in nobis ell,à fieri pottterit,nullii anima perdendaeÃ.
Etpoftpauca.
Iîiscertis,illaincera,deoëtzluodiequèl}io dilfolutd Homini n» inconcilio ludicatumjioittininato ne ineternum bectem^ pereat,omnidielicerefuceui-rere,cumetiamde ipfa car» nali circumcifione ratio redderetur, quôdtimbra effet fii» tttri,nonquod intetliffremusipf(tmbaptifma,c£biuo ex quo natus eii homo die dare oportere, fed nos in ChriÃl refurrelhone fÃiritaliter circtimeidi, qui tertio quidem poU diem paÃienisjn diebus tarnen hd)domadarRm,qui» bus tempora prouoluuntur, o{huo,hoceil,poâ fahba» twiit primo dieà nurtuis r^urrexit.
DE INFÃNTIVM BAPTISMATI per «'M!«» omaes ttd iuÃificationem.tJec eft uUm uüi me^ C^i nö cft d;:« poÃit effe ru/i ctim diabolo,gui non eR cum Hine O' ipfedominuc uolens au/firre de cordi* io cft. itii mAlc credeatiMnjiÃ^m nefeio mediearem,ijudm con^iiuur quidänt p^itwtlif non bitpazlt;ttii tribuere, ut qudlinKrito mnoceiiaa ftiit inu'Mte«rnA,fed quin non fw» biptizAtiifton fint cum Chriflo w regne eiui,definia . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;titum protulit ad hjec ora objbruenda fententiam, ubi ait z
QuinifeumnoeR^duerfummteRConfhttteigturquè* libet paruùlum,Jj iani cum ChriÃo c{l,ut quid baptizaegt; tar {Si autem, quod habet ueritat, idea bapnzatur, ut fii cum Chrifto,profè(là non baptizà tut non e^ curA Chri» fto Et qHMfWrte/lciwn Chrillo,aduer(ai Chrilhint eliz î^eq; enm eitu ammanilèlkan debemwaut po^umu inÃrmare,uel immutare[enbtntiamgt;
Cap.XXXIlL
Ojii credit 'ut eum,non iudicatur : qui autem non ert» dit,'dm iudicatus eü,quia non cred.t in nomine unigeniti fiüj dei.Vbi er^ ponimus parutt'os baptizaios^nift intrr ÃdeiesiStctüumucrÃiubiqi eccleÃlt;e cianM au^hritat, erg) inter eos qui crediderunt :hoc enim eis acquiritar per uirtutem facramenti,G' offirentium rcjj}onÃonem,ac per hoc eos qui baptizati nonfuntjinter eos qui non crcâ» tarent diderunt^ Porrófî iUi,qu: baptizdti funtsiion iudicantitr : judicainuâr. iÃi^uia carcnt^ptifmo,Uidicanntr,
Cap.XXXlX.
, Inparttuliscertè^atiadeiperbà p(i/gt;numeiui,qui euatnîï cir nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;m Ãmihtudint carnis peccà ü,td agtur,ut euicuetur
atptcMH. peccaa. Euocuatur autem ,nonùt in ipfa Uiuente carne concupifcentia confier fa nbsp;nbsp;iniMM repente abfu*
inatur,e:y nonfit/edtteobÃtmortuo,quiinerat naao,
Llb.tl. Cap.inE
Concupifcentia iÿtur, tanquam lex peeeaU, martenï tnmembris corporis mortis huius,cum parunlis nafei» turz'm paruidis baptizat'ts 4 reatufoluitur,ad a^nem bapViEati, fequitur, pamalos non baptizatos reos inne^ht, cr «n« fill) irx. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãlios,etiam à paruuli moriantnr, ad condent*
nationcm trahit,
Libro eodem, Cap. XXVII.
Quifquis uero adhuc mouetur,quare baptizentur qui rîtnio in iain debiptizatisnafcuntur,hoc breuiteraccipiât, Sicut rcnaff7pquot;oz S^neratiocarnispeccatiperunum Adamin condemnas »«ft. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tiofum trahit,onfnes qui eo modo ^nerantur :fîc reff»
neratio Ifiritiu gratilt;e per unumiëfum ChriÃiim, ad iu^ fliÃcationem uitx aternx ducit omnes, qui eo modo pree* delhnati reffnerantur.facramentum autem baptifmi pro* filüô facramentum reffnerationis eRz Qijocirfrf ficut homo,qui non uixerit,mori non poteR ; CT qui mortuus non Ãierit,refurffre non pole^l : ita qui natus nonfiieriti renafei non poteü: Ex quo conÃeitur,neminem m fus» parente renafei potuiffe non natum^
K 4 cap.
DE INFANTIVM BAPTISMATE, ET ORIGiNALI PECCÃTÃ.
|
Cap.VII. jouinhnB» A ntt pducos (MHOS Rom£ qui'ddm extihtJouittiMiH mon'i'^îLs gt;iOfniiu,(iuifinlHmonitilibiH ctidm letdte prouebitoribitt ntipcias, cz nupthuperfiujiffè dicdturiUon i'llicieiido,quo edrumdliti nam adula qu^^uccrcueüetuxoretnJeddi/jiutAitdouirQtus (hmonto dicdtAS,nihildmpliiu fidelibtifconiugttisdpucl dcum hdbcre aiericorum; nunqudm tdnun ei hoc comaun twn uenitin menttm^utdlJêrereconArttur/tne ori^ndli peccdmndfci hotninum jÃios'.Etutiq; fihocddftrueret, tnulm procUuiiuucüentfaminte nubere,fatiK mundiÃi tnoipdriturg. Cap. IX, Ccû ituq^ ueritd(i,^uidete peut péri potuit,quod et uosfà temini,ut de Chrillidnii no Chrijlidnuf, de membris Chriftinonmembrum Chrijli: dtqiUtetidm oeeurrdmut otnmbui,qui licetfalfo,amen quocuttq; reli^ouK uomi^ deünenturjdeconfeerdtisnonconfecrdtw,ita,ettdmpe^ Chrianos. ri,utdeinutiddtiinon munddtiKndfedtur. Quidre/pon* debitis,qitdre de Chripidnii non ChrijlidniK ndfcdtur,nip quia non Ãcitffnerdtio/edreffnerdüo Chriflidnos, Lib.I. de origine am'mæ ad Hie* ronymiirn,Cap.V. Liber luta in londin prophetum fdtii mpgnittr dilu» cide^ decldrdt^bi ieiundre ptrutdos propter ipfivm ori* gims puez pecedtum mérita codéhs elje dixiljêtnon inconue» tos leiunafz te olim, Hic «icMlf r dbi le qugro^kunc redtum dnmid ubt cotrdxerit, (°iquot;pïîtquot;â oportedt edm ettdm in illd itdte, per pterdmentum Chripidnisgrdtiieliberdri. Cap.XVIIL esdemnât nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quifquiidixerit,quôdin Chripo uiuipcdbtvntur tcciciià qui ctidmpdruiili, quipnePdcrdnuntieiuf pdrticipdtione de loTfaioari uitAexeunt,hicprofiélc) ZX contrd Apofloliedm prtedi» finebaptifz cdtionem uenittCT tvtam condemnAtecclepdin,ubipro» ptered ctvm bdpttzdndis pdtuùlii pflinAtur ZT curritur, quidpne dubio creditur,dliter eosnip mChrifto uiuip:^ cdriomnino nonpcIfe.Quidutem no uiuipcdturin Chri flo,refiat ut in eddem ddmndtione mdnedt,de qtudicit _ ApoÃolui,Per tmiuideliéiutn inomneshomineî ddeon dcmtiAtioneuu Cap.XX. c rrit ir nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quK ftTdt, Ãi crcdditt fe iüi qui dd bdpttpntim ad bap'nfz cumfuii pdrttulis currunt, proptcr cdrnes cor um, non mum, ne az propter dniuidf currere. liedtiu quidem Cypridiim non in perKiiiû dliquoddecretumcondensnouum,fed ecclepic pdcmpri tionnquot;â'^' ndÃimdm,ferudnsddcorri^ndumeos,quipulabdntdnte oà nuum diemndtiuitutis non effe pdruulumbiptizM» dum,non cdrnem,fed dnimdm dixit effeperdenddm,ZJâ inox ndtum ritè bdptizdri pol]e,cumfuii coepifcopK quibupddm cenfuit.Contrd ecclepiepinddtiÃimum morem nemoÃentidt,ubi dd bdptifmum ppropter foldpdrwtloru corporel curreretur,bdptizdndioPirrentiir zr mortuù Cap.XXlir. |
Seddntequdm fcidm,qute ndm edrumpotitif eli^ndd pt,hoc me non temerè fenUrepropteor, earn qut uem eà non dduerfdri robufliÃimeedcptnddbÃimie pdei,qtu Chri fliecclepd nee pdrUulos homines recetiÃimettdtos dddm Ssersmti/ ndtionecredit,nippergrdtidmnomiuiSChrtpi,qudm in fuis fdcrdmentistommenduuit poffe liberdri, Lib.II.de fententiabeatiraco* bi apoftoli ad Hierony^ miinijCap.L Cumqtüddm ruijfet inputeivm,ubidqudtintiierdt,ut earnmdgis exciperet ne moreretur,qudm fuffbedretne loqueretur ; deeeÃit dlius, zr eo uifoddnürdns eut : Quo» modo hue eecidijlitAit iRe,Obfecro inquit,coÿtii quom» do hinc me libérés, non quomodo hue ceciderim qudrets. g j,., laquonidm Ãtemur,Zi'pde cdthclicd tenemusfderedtu noire mois peccdti,tdnqudmdepuieo ettdm pdrutili inÃntii dnimdm u,â^anquot;â ChrijligrdUdliberdnddmifdtiseliei, quad modum quo uemutbap.. modo fdludpdt,nouimut,etidmpnunqudm quomodo inâ mdlum tUud deuenerit nouerlmus^ Libro de præfcntia dei ad Dargt;* danum5Cap.XI. Scircdutem diuind pdruulos,qui nec humdM ddhue nouerint,p uerbis uelimui oÃindere^ereor ne ipps fenpt biisnolirisÃcereuidedmiir iniuridm,qudndo id loquen» do fuddemus,ubiomnesuires ojpctuer,^ jermonisÃcillid mèfuperdteuidenttduerititiStVnde dutem inipfo tantee fdlutis priepdio,qudndo eis ChriÃdnd grdtid fubuenttur, quod uocibiis quibus pojfunt ZTmottbus relu£tiAntur,ncn eis imputdtur,dtqi eis renifui ipforum nihilipenditur, dot .aââ* ââw nec MJ fM fdcrdmentt perd^ntur,quibus id quod de cr/g» quot;ô ranene «aZi trddlu eü ddmrtdüone expietur,nift qutd in tuniu ne» fetunt quod Ãciunt,ut nec Ãccre iudicentur» Cap.XII.ibidetn. Dicimtis fl-g) {« bdpttzdtis pdruulis, qudmuis id ne» fcidnt,kdbtt!ire/})irittimfdnôhim,Sicenimeum nefciunc, qudmuisftt in eis,quemddmodumnepiunt zy mentem nuskabna« [udm,cuius ineis rdtto,quduttnondit peffunt,uelutque» itnmCnc* ddm fcintiüd fopia efl,exciündd Mis dccejfu, neq^ hoc irt pdruulis mirum debetur uidcri, cum Apoflolus quia bufddm etidm mdioribtts dicdt, It^ejcitis quid templwn dei ejbSfZf Ifirittis dei hdbitet in uebis, Cap.X VI. eodem. Siiÿturhomoreffncrdripergrdtidmjpirittts in ud tero potefi,quonidm refldt illiddhue ndfci,rendp:itur erg) potcftnîc dtt^qudm ndfcitur quod pert rutllo modo poteÃ. quot;»â's Libro If. contra Pelagium QC 'Coeleftium de peccatO ori^ ginah'jCap.XI. Ipfd inqudm fdnilee eedefîæ fdcrdmena. fatis indicd/it, pdrusilos d pdrtu etidm rccentiÃimos,pergrdtidm Chrifli cTurtiir per lt;fe didbolt feruitio liberdri : excepta enim quod in peccdf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eftä« torimi remiÃionem non Ãlldci,jed pdeli myjkrio bdpti^ diaboU, Zdntur,etidin prius exorcizdtur in eis,zr exufpdtur po» teÃds contrdrid ,cui etidin uerbis eorum,d quibus poran» turferentmcidrerc/fondent. Quibus emmbus reru ocd cu'tdruM |
|
DE INFANTIVM EAPTISMATE, ET ORIGINALI PECCATÃ. LiX eultagt;ttmfacrtttisCreuidenhlâUifignisica[)t!iuK))e ptf* j.Corint.). ftnp,ad optimum rcdemptonm tranÃre mcvli) âtur,qui pro ncbii inlitmlt;t:itrfufceptn,d!ligiuitÃraiii ut udfa etut eriperct,quiii inpi mum dei non fctum tü bcminilui, uc* rum cr angelifÃrtus. Libérant iutgsdetupuÃUot (wn magniiiin utri'^i cfkndit çuod locuti e fi per fipcfklum ueritat: nonerim folostt»temaicres,fcdet!ampnÃllos CoKeKpotrflate aBcbrdi ttw, ut intransÃrat w» regnum Ãlijclaritatiffue. Lib.ILdenuptijs conciipifccntia ad V akhum, Cap.lJl. Pciâjiani Peiagani Cr CeleÃaru dùunt ,'naturan! hurmmitn à ncgt;*^deo ho^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;deo^conditrut bc nam,fed ia iffê in naÃcntibw pargt; «lamnatiitî uuliifattim,utchriÃntnb.abeänt luceffariam iniUa a* VucB^'p. iwdicinam ,quos ueritat redarguit, dùens : Vf filiut hominis gu^rere, fSquot; (aluwn freere quoi perierat. Sed uos egregij ChriÃani TijÃondete Chriflo: Si ^ucd pa rierat çmerere crfaluare uentÃ,ad pai ukIos non uentfi', ià nec perierant, Cf falut nah funt : uade ad maiares, de uerbis wû tibi pr^fcripfrmts, Ne« eft opus fanis intdia iUi,fed malèhabentibuf. In ccdem,cap.XVnL ps^uaf^mâi aceufat Eecl[Jiam,tDtD orbe diffulà n, i» tfua u» tcricotdix. bi(^ cKiues bapttzandi irÃiituli non ob aliud exufflantur, mum. P tuft Ut ah (is ptinceps mundt mitaturÃrof^a quo rutefje fftiu/dirr poÃrdeatitur,(Mnrx Adam nalcuntur,fiin ChriÃo non renafcantur,Cf t» eius regr.um per grabam, ÃSkt uafa miferuordiie transÃrantur. Ibidem Cap.XXIX» Eà itt^ per quod homo diuino operi uendicetur,quiil Men effet hcmo,»ià diuitio opéré crearetur,malum autem non effet in par nuits,ntà uolutiate primiheminis peaaia retur,Cf exorigneuitiaa peccalum orignale trahere» tor. No er^,Ãcut iÃe ait,p(rfiéîè Manùhaus efl,qui nw PtUgiâ 0^ lum orignaledeÃndit; fed perÃfie Pelaganusefl,qui him nTcKz ori^nale non credit. E!eqj enim ex quo tffe (oe» â¢Ã¢'»- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pit ManicheipeÃlenticfa deärma, ïx lUo coeperunt w ecclefta deipat nuit baptizândi,exorcizari, cr extfflari, «f (f (îî myiktijs oÃnderetiir,ttfn eos ht regnum C bn/h, mà erutosateitebratum pctefkte transferri. In cedem. Cyptiïnni nbsp;nbsp;nbsp;Nuttquid Cf glorioffimic coronie Cyprianut dicea tt ptuuioî nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aliquo.non foluÃiÃe, fedrffepoturfJeMamchitus, um. lt;B« prim iÃr fit paÃus. quam lüa in orbe Rente no peÃt apparuit, er amen in libro de bapbftnate paruulotbm, ladeÃndit orignale pecealUm,ut propterea dicat,cr antecfkluum di(m,firiecrÃeÃt paruulum bapbzari o» portrrf, tu pereat anima eins. Quemantouultintrihff ad htdulgenbam bapbfmi peruentreÃeilius,quanto inagis ri dimittuntur non propria,fed aliéna peccata. Ibideir. Hmbrofitij VerMtlitmtn utcmitbtmbeathm Ambrofitmi,eui Pe* eStenditob la^bs (ficut tarn ccmitumoraui)t3mmagt um HJtrgri« pr^Tia*^,« tatis in fide perhibtiit trfi itwniitni,quitam(n Ambrofim |
nihil aliud deÃndit ht paruulis, ut haberent neceffarium pucn's.ut o:-medit nm CkriÃim,nifi orig nale precaium. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Chriite tat Lib. de anima eins origine ad Re# naium,Cap.VII. Prtefcienbaquippedeieos,quosfanüturu(efl,peccd» . (orfj pnenefeit, non Ãcit: iiam fi cas animat libéras à Ãn« uuin* peccato,quafiinnccentrs er mundas implicuit ipfepeea cato,t(ulnus fanat quad intulit ncbK,ttcn quod inuenit in nobis : Auertatautem deus, CT cmnino abfit, ut dicatrun quando lauicro re^nerabois deus mandat animas par* tinlot um,tttnceum )nalafuacorriffre,quie illis ipfcfcca cit,ium eas ruilium habcutes pcccatum,peccatrici carni, cuius orignalipeccato contuninarentur admi/cuit. Ibidem Cap.lX. N/jî qtiis renatus fient ex aqua cr/firitufdndk-,n6n Ioan. Æ. potrflintrareinregiittm dei.Et alio loco; Quiperdidc' Maith.pi rit anima fua propterme,inuenieteam Nemo fit mèbrü Chrifti,uifi aut baptifmatc in Cbrifh,autmorte pro Chri* Ão,Vr,deetlatro lUenon ante crucem demint fe(lator,fcd ratrofan-in cruce conÃÃor,dequo nonnunquSpraiuditum capta» tur fine tempbi tur contra bapbfma tisfacramtnb-m.A Cy» Luc», ay priano fanâointer inartyresccitiputinbir,qui fuo fan* guine bapbzelnbtr,quod plerifq^ non bapbzatis,Ãruente perfequubottc prcuenit,Vetum hacut uolctqui/fiam ac* cipiat,dvmkmcnde baptifmoncnprtefcribabir faluatot rispra:cepto,huitKlatronis exemplo,crnon bapbzettii paruulis,nimoprcmittat inter damnakomm regtium^ ccelotum,quietis uel fcelicitatis cuiw.libet atq^ubilibett quafimedium Icium. Ibidem Cap.X. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;~ Hefratrc autem fanfla Perpetua: Diuccrate tue feri» pturaipfa cancnica efl,nec ilia ferip fit ficjielquiturqi ilr p«« bidfcripfitjUt itum puctum qui feptennis nwriuusfie» °â rit,fin£ bapt fmo diceret fiifie defindlu: pro quo lUa im* mtiunte martyr io aeditur exaudM,ut a poenis transfir» retur ad requiem, ncfii illius atatis pueri, cr menbri, cr uei urn loqut,cr cetrÃtcri,cr tugere iam pe ffunt. Et idea litm bapbzanturjam Crfymbolvm redduttt,crtpfi pro fead interre g:tArefijonden{.Quis igtiirfcit,utrum puer file pc fl bapbittittm perfequubonis b:mpcre,âpdtre it»» pio per idolatriamfierit alienatus à Chrifto,proplerqlt;ff in damttaboni inortis ierit,tuc hide ntfipro Chrifto »iw# ribirttforcrespretilus denatus exierit. Cap.XL Sed ebam fi hoe ifii concedatur, quodfalua fide cathba lied cr ecclefiafic'a re^la,tuilla rdhciK côceditur,ut pro minus; »wn bdpbzatis euiuslibettetatis hcminibus, offiratur fa» erificillm corpotit cr fdnguhiis Chrifi, tanq per huiufi modi piebtem fucrMn,ddregi!Um coeloritm quo perue^ niant,adiiiuenbir : quid rejfonfurus efl de totmilibus ht» fintum,qui nafiuntur ex i'mpqs,nc(hi menus pioruma» liqua,ueldiuhia uelhununa miferdboneperuentunt,cr de iflauiia ht ilia tenerrhna ante fine laiucroregpiere^ bonis abfeedunti nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j |
.DE INFANTIVH BAPTISMATE, ET ORIGINALI PECCATO.
|
Ibidem, Ho«an..% Apoflolui ijuippe dperttl?imè deÃniuit, nondttm m ongùnicâ Hdttsnihtl nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bonifcu nMli.Vnde confiât paruu peccatuin» losutremifiione indignant peccatDrum,nen ni fi origna^ îetrdxi(Jipeccat(imgt; Cap.Xin,ibidem. Hoc îtni]; tmditim, tx quo animd mifid efi in carnem quoufi^foluereturâ, citrne, quoniam pdruuti animd neeliberi drbitrij ^Ãit ietAtem,non inuenit uttde ddmndd retur no percepabdptifmo,nificrignakpeccdtum.Ex wâlng'iniii nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iufie ddmndridnimdm non negtmtis, quid aninixdaiTl peecdto fupplitiu lex iufid, conflituit. Sed dd hoc pecedtit niniur. fubeundu cur ddmndtd fit quitrêmut, fi non ex lUd und trdhitur,qult;e in generii humtni primo pdtrepeceduitt Lib.II.de anima amp;nbsp;eiusorigincjad Petrum Cap.XII. Ioan. j. Si quis non fuerit renatut ex dqud figt;iritu, no po^ tefiintroireinregntimdei. Atq^ut dbhde fententidex» ceptos mdrtyresÃcidt,quibiucontiffrit dntepro nomi* ne ebrifii occidi,qudm Chrifii bdptifindte diluL Dicit dlio MMh.)o. loco:Qttiperdideritdnimlt;)mfiumprome,inuenietedm^ Et ne cuiqudm qui non rendtui fiterit, Chriftian^e fidei Idt udero promittiturpeccdtioriÿndlisdbûlitio, cldntdtAi» Roman, p poflolus,Eer uniutdeliäumm emneshomines ddcons demudtionem: eontrd qudnt condemndtionem dominut Marc. unumejJèofiendensfdlutisduxiliumfQiiicrediderit er bdptizdtuf fiteritfidlutts erit : qui uero non crediderit. Vint Cunt coiidemndbitur. Cuius myfieriumereduliatis inpdrutin punos7iiâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;refiionfionem,quibusgefiantur,impletur, uari abfquc uefinoufiierit,ednt ex uno omnes in condemnd» ' tienemt Et tarnen eontrd tUm manififids uoces,quds con» cinitueritds,proceditin medium magis uecors rieorsudnitds,er dicit; Non folum non eunt in condemn ndtionem pdruiili,Gr fi nullum eos chrifiidnte fideildua^ erumduittculo origndlis peccdti abfoluat, uerumetiam feelicitate paradifi pofi mortem interim perfruutiir,pcH refurrelhonem uero,etid rfg»« coelorufeelicitate poÃide tunt. Hrff ifie eontrd cdtholieam fitnddltÃimdm fidem tiu* quid dicere duderet,fi qutefiionem foluendä de dnimte orifi ÿne uires fuds excedentemfufeipere non dudereti Lib. III.de anima eins origine,ad V incentià V iä-orem, Cap.I X» Infantes an credere, noli dicere, noli docere, inÃntes dnteq tc^ baptiz bdptizentur morteprieuentos,perutnircpoffe ddori^ttA p'ui'cniunt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;indu!ffntidmpeccdtoru,fiuiseffecdthoHcus.Exem* admduigcn piaentmqug te Ãllunt,uelde Idtrone,qui dominum efi niTum pec eofiffus in cruce,ucl de fidtre fdiiäie PerpetUiO Diuoerdd catorum. jp nf,! nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;errottsfententidmfu^dgdtur : Ndnt |
utomittam quod creditur Idtronem lUumiuditio diuina inter eos deputari,quimartyrij confiÃione purgdntur,td» men utrum etiam non fiterit bdptizdtus ignoras. Poft AAor.9. pdued. NdmfieoSfdequibus nonfcriptumc^l,uttufite» rint bdptizdtiyfinebdptifmodchdcuita receÃijfe conten* dinius,ipfis cdlumntamur Apoftolis,qutbtis prêter dpo^ fiolum Pdulurntquando bdptizdti fiterint,ignordmus.Sed fiipfis bdptiZdtos ejfeper hoc nobis innotefeerepotuit, quibedto Petro dominus dit: Cttiilotuse^,tton indigt i02n.it nifi ut pedes IdUet.Quid de d!qs,de quibus tale mbH kga mus,diäum,de Edrttabd,de Timotheo, de Tito, dc Süd, de Philenwne,de ipfis Euan^liflis Marco et Lued, de in» numerdbilibuscitttris ,quos dbfit ut bdptiZdtos dubite* mus,qudmuis non leginuis. In eodem lib.Cap.XII. Nolieredere,needieere,nee docere,fdcrificium Chris PronSia.. ftidnoritm,pro his qui non hdptizdlt, deeorpore exierint offerendum,fi uis effi cdtholicus : Quid nec iHud quod de in cccIeGa. Mdchdbteerum libriscommemordfli,Ãerifieium ludlt;eoru pro eis, qui non circumcifi de corpore exierint, ofirttdis obldtumt Cap.XIir. Nolicredere,necdicere,necdocere,dliquos eorwm, Nonbaptf quifine bdpufmo Chrifii ex hdcuita emigrduerint,interim non ire in regnum coelorum,fed in pdradifum, po/kd ue* regnum c« ro in refurreSbone mortuorum, etidm dd regni coeloritm bedtitudinem peruemre,fi uis effe cdtholicus: hoc ai'tm eis ddre,nec Petd^dna harefisdufd e^,qu£ opindturparuu los non trdhere originale pecedtum. Lib. I.contra duas epift. Pelagiano* rum adBonifatiÃ,Cap.XXJL Crdtidm chrifii, inquiunt,omnibus neceffdridm,^' maioribus cr pdruulis confitemur, er eos qui dicunt de dicunt ba^ duobusbdptizdtis natumnondeberebdptizdri,diiathe» matizdtmis.Nouimusquomodonon fecundum Pdulum fahum.non dpDfiolum, fedfecundumPeldgumhitreticumifla dicd» tis, pdruulis uidelicet bdptifmum neceffdrium non pro» pterremiÃionem peccdtDrum,fed taiitummodo propter regnum coe rcgfttwn calorumiDdliseiiimeisextrdregnum dei lo» cum fdlu tis CT uitg teternlt;e,etidm fi non fiterint bdptizd lt;nbsp;ft ; Nfc dttenditis quod feriptum eü, Qtiicrediderit CT bdptizdtutfiierit,fd'uuscrit: quidulemnon crediderit, ccndtmnabitur. Propter quod in ecclefid fdluatoris per a» lies paruiili credunc,ficut ex alijs ed, qui lüis 'm baptême rimitUinturpeccata,trdxerunt, Lib.r.contraIulianum,Cap.ir. Abfit inqudm,ut Conflantinopolitanus loannesde bdptifmate paruulortm eorum,qu!e à paterm' chirogrdii phi liberdtione per Chrifiitm, tot ac tantis cocpifcopis fuis,max'tmeq^ Romano Innocenl!o,Cdrthdgnfnfi priano,Cdppddoci Edfilio,Cre^rio NazianzenOjCal» lo liildrio,Mediolanenfirefiftat Ambrofio,dlidfunt, in quibus mar fe,dliqudndo etiam dclhÃimiatq; optimi re« gälte catholicitdefinfores,faluafideicompdffncnconfo» nant,eTdlius alio deunaremelius aliquid dicit crue^ rius: Nocautim undemincdgmus,adipfdfideipertinct fiindamctM,quifquis 'm Chrifiana fide uult labefi ftare, quod fcriplum efi. Per henum m mors,cr per homntm refurrillicnurtuoium.Sicutin Adam emnes meriun* i-Ccrin.if tur,itt |
|
DE INFAN7IVM BAPTISHATE, tur,iti er in chriÃo omnes uiiiificdbuntur.Totwm quod in Chriftum credmus duÃrre molitur,omnino et pdruu» PaniuiorS loriimfdliid,mre{lchriÃus,omniaonià per ilium redi* Chriftâfak mdntur,peribuiw,qronidm Ãinecdmecr fdnQsine eius uator tft. iftemAm non kdbebunt ; Hoc fenÃt, hoc credidit, hocdocuiteriodiuies, Ibtdefti. Poterdt etidm noÃer Cypridnus hoc dictre de pdrwii^ lis,quod lodnnes,qudndoquidem dit: Qu.ôd inÃms nAtus o⢠piaml gt;K'fcjlpccc(t«erit,cr quod eiremittintur non proprid,fed parentis co ((/ien4 pecc((«i.Coinplt;tr(lt;nî cof lotWn« mdioribus» inquinati, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;proprid peccM dimittuntur in bdpttfmo, dixit tllos non bdbere pcccda,non Ãcutuerbd eins ipÃe pofuiÃi non coinquindtos effe peccdto,dum uisultqs mtelligiHon fof pecedto primi hominis inquindtos. Libro llll.contralulianû Pc*» lagianum,Cap. HL Minus enim Edbrititis qudm Cdülind pumetur,non quid iÃe bonus,Ãd quid ille mdgis nMlus,et minus impiüs qudm Cdtdind Fdbritius,non ucras uirtutes hjdjendo, fed duerisuirtilt;tibusnonplurimumdeuidndo,AnÃrteer ^CThls ptquot; iÃis,quiexhibueruntterreniepdtri£Edbylonicdm dile= tiinnof. £honem,e7 uirtute ciuili non ucrd,fed ueriÃmili d^moniâ^ bussel humdnlt;e glorie ÃeruierutfEdbritijs uidelicet Re» gKÃs,Fdfc^j,ScJpîonlt;ôi«,cr Cdinillis ,ceterisq; tilibus : Ãcut inÃntibus, qui Ãne bdptifmda moriusttur,prouifuri eÃis dliquem locum inter ddmtiAtionem regr.um^ cOelo» rum,ubinon Ãnt inmiferid,fed inbedtitudinefempilen^ ttA^quideo nonpldcuerunt,cuiÃneÃde pldccre trnpoÃi^ bile eil,quAm nec in operibus,nec in cordibus hid/uerunt, non opinor perditionem ueflrdm ufq^ dd iÃ^m impudenf tidm poÃe profilire» Eodem lib. Cap.IIIL Parmdi nouiter getuti,ideo fub diaboli funtpoteftnte, qiii de corporum commixtione nAfeuntur, antequà m per Jfiiritwm rcttAfrdntur,quid per lUam renafruntur concur pifcentidm,quAcaro concupifeitaduerfus friritwm,^^ dduerfum feco^t concupifeere /fiiritum, qu£ pugnA ni er niAli nulla e/fet,fi nemopecedffet: Sicut dutem an» te hominis iniquititem nuRa eratÃa poft infirmititem futlld erit. Lib. V. contra eundem,CapiVIIL ,5 Ego dutem non dico pdruulos, fine Chrifti baptifinA* t temorieiites,tintipanAeffé pleéiendos,ut eis aonnafei «o**âÃnt'^ ^^P^diret,cum hoc dominus non de quibufiibet â¢tone int. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fcele/bÃimis CT impifÃimis dixerit, SienimquöddeSodomis ait,Gf'utiq; nonde folismtetlif iioliat, dlius alio tolerdbilius indie iuditij punietur, Quis dubitiuerit pdrwdos non bdptizatos,qui folum ha» Quart fînt patuiili Tub potcftate diaboli. Galat, jâ. bent ori^mle fieadtum,nec uHii proprijs dggrdiuntur, in dd)r,)iAtione omnium leuiÃimd jiituros,gult;e^uilis ^uinaerit,^udmuisde{inire nonpoÃim,Kon timen du^ deo dicere,quidets ut nuUieÃÃent,qudmutibiejÃentpoigt; tim impcdiret: Vei«« «o; qui eosueluti bberof. |
ET ORIGINALI PECCATO. LIL db Omni ddmndtione ejfe conandttis,co^tire non usiîtis, quA lüos ddmnAtione punidtis,dlienAndo à uiti dei, cr à regno dei tot imd^nes dei : Poflremô fepdrÃdo à pdreni tibus pijs,quosdd eos procredndos tim difertushortiris. Hec dutem iniuflè pdtiuntur,fi eiulîum hdbeia omnino peccdtum:aut fi iuÃc,er^ hdbeneori^nAlepeccdtum- Eodcmlib. C^.IX. contra eundem. Et ideo putds mdlu,qdâ eü in parente uti^ in fiibieegt; {h,dlijrei,ideSl proli,^quAmnonperuerut,redtu non ^^/ntctrl pojfetrdn(nùttere:'Ae{tèhocdiceres,fi nulumconcupi* fitadproiî. feentiiO de parente non perueniretddprolem:cttm uero ficutfine iîlo nemo fcmiKAtur,iti fine tHo ntmo nafratur, Quomodo diets eô non pertinerc quo tran fit, non enim Arifioteles,cuius Cathe^rias infipienter fapis: fed Apoa flolus dicit, Per unumhominein peccatumintrauitin tnundum, ZT per omnes homines tranfijt, Nfc fane üld dialedica mentiturfed tu non mieHigis. Lib. VLcontra eundemjCapJ Er^ quodgeneratum efr,re^nere!ur, ut fimililer quia non poteà aliter,quod trdÃbtm eft,remittitur. Pruâ regmetef, Ãra idenUdem conaris obteffrc,qu()dfuperÃuiim baptifr mum putitis in pdruulis,diccntt s myÃeriorum Chrifti gratiam multis locupletem efte muneribus, uelitis, nolid tiSfpdruuloscredereconfittmini in Chrifium per corda cr oragefinntitM ; Erg) CTadiUos pertinet domintca Marc.jiî. iftu fententia: Qui noncrcdiderit,condemnAbitur. Ineodem cap.circafinem; Quicunqienim bdptizdti fumusin Chriflo iefuÃtn morte ipÃtis ^ptizdti nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et tüud nihil dliud eft,qiidm Roman. Pfalm. Matth. peccdtomori.ln Chrifto bdptizäittur tnfrnles, peccdto er^morïuntur, Cuipeccdco qult;efote^ niÃquod oriÿ» n^ trdxerunt: drgumenationes hontinum contkeÃcdnt. Dominus nouit cogtitiones homintim, quonidtn udiue fimt. Abfcondithitc'd fdpientibus O'prudcntibus,0're» uelduit ed pdruulis, Si tibi Chriftdiid Ãdes diÃ^Ucet^pert tius confitere: ndm Chriflidndm alidmuidm non potes Vjius hoz inuenire. Vnus homo eft dd mortem, unus dd aiam ; (lie um.vnââad tintum homo,tÃe deus er homo: per illumed mandas vitamgciic mimicus fÃéîusdeo,perifiummundusreconcilidtttsdeOt ,,cotirt.,ç eledius ex mundo : Sicutenimin Addm omnes moriimâ* turjiccrin ChriÃo omnes uiuificdbuntur: Sicutportiui^ mus imdgnemterreni,itdportemus CT imti^nèeius,qui in coelo e^. Hec fldbilitimèa fidei ChriÃidme qui [ubuert (ere nititur,Ãdntibus eisipfefabuertitur. Cap.IL in eodem. Pror/(M quà d in libro meo dixicui refifiis uertim eil, ndm quoddimijfumeilin pdrente,ut trdhdtur i» proie, miris quidem modis fit,fed timen fit : GT quid modus ipfe non fà cili rdtione mdcgttur, nec fermone explicdtur ,db infidelibus non creditur, Eodem lib. contra eundem,Cap.IL (igo corde, quo ore, quA fronte pdruulos mortuos tiptr bap; negitK,pro quibus Chrifium mortium nonne^tis. Si âùuntà tV' eÃpro eis ChriÃusmcrtuus, «r quid bdpuzdntur ? Quicun^ |
|
DE ecclesia et Qutcutiiji enitn bapüzdti ftunia i» Chriflo ïë^u,inm{irt te lüiui baptiZdtiluKUt.Si (tut etiam pro eis morluus eft, gui ufitts pro omnibus nwrtuus eft, crgj omnes nwrtui Iuitteer ijh cum omnibus. Et ijuia in peccaco mortuifunt, nwrhwtur peccisto,ut uiuant deo,qimndo renAfcuntur exdeo- fn lib. enchiridion ad Laurenlt;? tiunijCap.XLnr. Stnes ptr A pdruulo enimrecensnAto,uf(i;(id decrepitwm (en mun; non ittntficut nuHus prohibendus e(l à b(ipti(nto,iti nullus eft ibium pccz qui non pecedto ntoridturin bäpti(mo,(ed paruulianttim catiim oriz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.. i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i ginis.fcdto oriQttAlr.mdiores dutem ctidm htsommbus moriuntur Sonem*^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ntdlè uiuendo dddiderutdd itlud,quo(l pcrbaptip nd(cendotrdxeruiu, Cap.XLIIII.in eodem. Sed idea etidm ip(ï pecedto mort plaunq^ dicunturs^ procutdubio non uni,(cd multis peccdti5,omnibuiqj tno* ridntur,qult;eainq; idm proprid commi(erunt, uel eo^tnn Poiie,ucllocutione,uelopere,quid etidmper (irguldrem numerum plnrdlis fuimerus (]gntficdri(olet,ftcut attiUe: Vitg in ^ttrumqidttndto milite coplent,qudmuishoe mttllis miâ Acneid. i. Utibusfoecermt.EtinnoÃrisliteriste^turtOrdtr^dd dcmihu,ut dii/êrdt d nobis (erpenttm, No« dir ferpeiites, â ejuos pdtiebdtur pDpulus,Nt koe dieeret, innumerdbi» »nm origiz /«t tAlid,CMnuero nbsp;nbsp;illudorigiuileusiu,plurdli numed ïèm'teH''gÃgt; Ã^^fiedair,qiidndo dicimus m peecdtorieremiÃiotiem (ur pcccaz bdptizdri pdrimlos,nec dicimus in remiÃionepeccdti,il» rinirnquot;pïinra eftecciUrdridlocutio, qudperplurdlem locutionë Ãn litas. gniÃcdtur ruimtrus Ãngbdris,Ãcut de Herode mortuo in Matth. 22 ^udngeliodiâue^l: Mortui (untenimquiquirebdntd* Exod 2 Eoecerunt,inquit:Ãbideosdureos,(ttm unumuitulü faen eerint Mtuni,de quodixerunt: Hi(unt dij tui iÃdel, qui eduxeruttttede terrd Aegypit, Ethic ponentes plurdlem proÃnguldri. DE ECCLESIA, ET cius audoritatc., Lib. I.de moribusEcciefixcathod licæ,Cap.XXXniL Eccriamaz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uos iUud ddmoneo,ut dliqudndoEccleÃie cd» Ios Klios tholicie malediceredeÃnAtis,uituperdndo mores hominit, taftigat et quos GT ipldeondemnamp;t,cr quos quotidie ttnqudm ntd» lt;oquot;âggt;t. losfilioscorrigereÃjidet: Sedquiewn^ illorumbonduos luntAte,deiq; duxilio corriguair, quoddmiÃerdnt peccdn» do,poenitendo recuperdnt. Qui dut uolutute mold in pri* ftinis uitijs perfeuerdnt,dut etid dddut grduiord prioribus, in dgro quids domini Ãnuntur e(fe, GT cum bonis(eminiâ Matth.. J orefeere :fed ueniet tempus quo zizdnid fepdtentur, dutà propter ipfum Chri/tidnum nomen, magts in pdled Matth, j ^«di« in (finis effe drbitrdndt funt,'Veniet etidqui dream purget,Gr dfrumentispdledmfepdrct,Gr Ãtigulis parité bus pro fuo cuiufqi mertco,quod oportet ((m^md dquitdte, diflribudt. |
EIVS AVCTORITATE- Superloan. Tratfî.XXXir. Cum erg) Gf mododccipidiur(firitulfdnihis,dixerit dliquis-.Qtidre GT nemo loquiturlinpiis omntu gentiumf QuididmipfdeccleÃd l'inguis omniugentium loquitur, dnted in und gente erdt eccleÃd,ubi omnium Unguis lo» quebdntur.Eoquendo lingtis omnium ÃgniÃcdbdt Ãttu» rum,utcrefcendo perge!ites,loquereturlinfftis omnium gentiu. In hdc eccleÃd qui non eR,nec modo dccipitffi» ritumfdttäum. Prtedfus enim CT diuifus db unitdte met brorum,quie unitds Unguis omnium Ioquitur,renunciet Ãbi,non hdbet,ndm à habet,det Ãgnum quod tunedabdt tur. Loqudtur omnibus Unfftis,relfondet mihi, Quid f » nm tu, loqueris omnibus lingeis i Loquor plane, quid omnis lingua mea e{l,id e/b,eius corporis cuius membrlt Ãim, Di^ufd eccleÃa per gentes,loquitur omnibus lint guis.EccleÃd corpus e^ Chrifti,in hoc corpore memt ^cdtrn e« brum es: Cum erggt; membrum Ãs eius corporis,quod lo* corp» Chr» Unffiis,credeteloquiomnibus Unguis, memta^ Vnitas enim membrorum chariute concordat, cripfa unitds loquitur,quomodo tuncunus homo loquebatur. Accipimus er^ GTquot; nos Jfiritumfanfhimà amamusect cleÃam,à unitate compdgndmur,à catholico nomine (3 Ãde gtudemus. CredamusÃatres, quantum quifq^ amat eccleÃam Chri(ii,tantum habet(firitumfanfbim, Cdtut fft enimJfiritus ad maniÃflationem, Ãcut dicit ApoÃot lus: QuammdniÃÃdtionem l quid alijddtur per (firitu i.Cotin.i* fermo fdpienti£,alijfermo fcientùe feewtdum eundent Jfiritu/in. T rac?},LXIL fuper eundeïn. Habebdt erg) cr dofftt/ii« ZocKZof.cr à Ãdelibus obt ldtaconferudns,Gr'fuorumncceÃitatibus,G}'dlijsindit gentibus tribuebat.Tuxc primum EccleÃd(hciepecuni£ firmae^infhtuta,ubi inteÃigeremusquodpratcepit non iiSuigatur cogtandume(fedecrdÃino,nonadkoc fiii/feprdceptum, «r mbil pecuniie feruetur a fanbUs : fed ne deo pro ifid cratimo. feruidtur,Gr'propter inopid timorem iu(litid deferdtur: Hdm Gf Apoflclus in poflerumpr(euidens,ait ; Siquis Ãdelis habet uiduas,fu(Ãcienter tribuat eis,ut non graue* i. Ttmot.f lt;«r eccleÃd,quo ueris uiduis fu(Ãcere poÃit. TradCXVIII. Quddriparttta ueÃis domini lëfu ChriÃi,quadriparti* tarn Ãgtrauiteius eccleÃam,aa fcilicet,qute quatuor par tibus confiât,terrarum orbedi(fufam,Gr omnibuseiufi Chriftiqux dein partibus iiequaliter,id ebl,concorditer difiributam, losiSundi' propter quod alibi dicit mi(furum fe dn^los luos,ut col» ligint eleiios eius a quatuor uentis, quod quid ebl nià à quatuor partibus mundi,oriente, occidente, aquilone, O' mtridie. Ibidem poft pauca, Tunicaautein inconfutilis,nealiquandodi(fuatur,ad Matth.)? Ufium peruemt,quiain usium omnes coUigtÃcut in A? poflolis,(um eÃet etidm ipfi numerus duodenariusà d eâ vnitatem quadripdrtitus in ternos,G}' omnes effent iiiterrog3ti,foti lus Petrus refiondit : Tu es Chrifius Ãlius dei uiui. Et ei dtei» |
|
DE ECCLESIA, ET EIVS AVCTORITATE ei dicitur^tibî daho cUues regni cixlortm,tinq li^ndi et foluciidi (oIm dcceperit potrfh.tem,cuin zy Hlud imut ,p omnibuf dixerit,et hoe cum omnibuf tin^ perfoiuin ge »â¢c«x ipfjut uniatii CX dcceperit. ideo u»uf pro omni^ biK,quid u^itds e^ in omnibuf, wtde ZSquot; hic cum dixifa fet,defaper contexta, uddidit per totum, quod reÃru-^ nMs dd id quod fignificitt,ncmo eius e^ expers ,qu£ per tinere dd rot«« inuenidtur,d quo toto ficutgr^cd indicdt linmd cdtholicd uoedtur ecclefid ZTc. ! Tracfl.CXXIIIL Et quid in ipfuquoq; uiddmbuldntcs non funt fine peccdti!,qu£dehuiuiuit£ infirnüMe furrepunt,dedit poteft'te^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;remedid f{ilutdrid,quibiK eorum ddiuud, ciauium IC, rctur ordtio,ubi eos dicere docuit,dimUte nobii debia no 'cwZmca nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dimittimus debitoribus noftris.lioc dÿt Matth nbsp;nbsp;nbsp;eccle(id,Ãgt;e bedtd in hdc uia erumnofd cuius ecc[eÃlt;e Pe h-H4 Apoftolus,propter Apofbldtus fiii primdtum, gere^ bdtfigurdit gpnerdlituteperfond. Quod enim ddipfum proprieperünet, ndturd unuf homo erdt,grdädunus Chri/hdnus, dbunddntiorc grdtid unusidemq; primus Matth.)d Apo/klus,fedqudndo ei didu e^,tibi ddbo cldues regni c(xlorum,ZT quodcunq; li^ueris luper terrdm,erit turn ZX in calis,et quodcimq^ folueris fuper terr dm erit folutum ZX mcÅlif,uniuerfdm fignificdbdt ecclelid,quot;qu£ inhocfeculodiuer/is tentdtionibuf,uelutimbribuf flu-» Matti nbsp;nbsp;nbsp;tninibus,tempefldtibusq; qult;ititur,Z^ non cddit, quoni» dmjùnddtu eil fliper Petrdm,unde Z^ Petrus nomen dc cepit,non enim d Petro Petrd ,fed Petrus d Petrd, flcut non Chriftus d ChriÃidno,fed Chriftidnus à Chriflo uo» cdtur.ldeo quippedit dominus,fuper hdne Petrdm ædi^ ficdboecclefldmmedm,duiddixerdt Petrut.Tu es Chri^ Matth.6 'n rI- nbsp;nbsp;i ⢠r gt;.Cotin.)o Inispliusdeiuiuijuperhdticer^mqutt Petrdm,qudm âMatth?) 6 es,iedificdbo ecclefldm medin, Petrd enim erdt Chripiis/uper quod fltnddmentum etidtn ipfe ædificdius esl Petrus.Funddmentum quippe dliud nemo pote/l po^ nere pr£ter id quod pofltum eil,quod eil Chriflus lèfitt.. Ecclefld er^ qu£flinddtur in Chriflo,cldues db eo regni coelorumdccepitm Petro,id eil,poteflntem U^tidi fol» uendiqj pecedtd Z^c. Ibidem poft pauca. Efldutem dlid uitd immortedis,qu£ non eil in mdtif, f.Cotin. )} il,iÃcie ddfltciem uidebimus quodhic perJfleculu ZT in enigmdteuidetur,qudndo multum inconifitiendd ue-» ritdteproflcitur.DudS itdq; uitds flbidiuinitus pr£dicd» tds zyquot; commenddtdS nouit ecclefld,qudrum eii und in fi» de,dlter4 in flgt;ecie,und in tempore peregrindtionis, dite Htanfamp;tti rditt£ternitdtemdnflonis,undinldbore,dlterd mreqe umphans. ««4 in uid,dlterd m pdtrid,und in opere dHionis, dlterd inmercedeconteinpldtionis,unAdeclindtd mdlo Zffi,» cit bonum, dlterd nullum hdbet,d quO declindt mdlum,e) mdgnum hdbet quo perfiudtur bono, und cum hofle pu» gndt,dlterd flne hofle regndt.Vnd fort is eil indduerfls, dlterd nihil fentit dduerfl.Vnd cdrndks libidines fiendt, idterdjfiirittdibus deleikttionibus Meat, und eiluincens |
Lxr di curd foUicitd,dlterd uichri£ pdce fecurd ,unA in tem» tdtionibus ddiuudtur, dlterd fineuUd tentdtioneinipfo ddiutore letdtur,und fubuenit indiffnti,dlterd ihi efl, ubi nul^ iuenit indigëtë,unddliend peccdtd utfud flbi igno» fedntur ignofeit, dlterd neepdtitur quod ignofcdt, nec fdcit quod fibi pofcdt ignofci,uttd fldfflldtur mdlis,ne ex toUdtur in bonis^dlterd tdtd plenitudine grdti£ cdret ont ni mAlo,ut flne ulld tentdtione fuperbi£ coheredt fumma bono,und boodzyâ mdld difeernit, dlterd qu£ fold bond funt cernit.Er^ und bond e fed ddhuc miferd,dlterd me lior z:r bedtd.ïftd flgnificdtd eH per Apoflolum Petru',il Id per lodiine.Totd hic dÿtur ifhe ufq^ in huius feculifi» nem,diflfirtur äld complaidd,poflhuitts f£culi finem. Poft pauca ibidem. Omnibus i^tur fdnUis dd Chri/h corpus in fepdrd» biliter pertinentibiis,propter huius uit£ proceÃcflÃim£ ^berndculum,dd ligandd zyjoluendd peccdtd : Cldues regni coelorum primus Apojkloriim Petrus dccepit,eif demq; omnibus fdnilis, propter uit£ illius fecretifiim£ quietiflimum fliutin,fuper peilus Chrifli lodnnes Ettdn ^lifld difcubuit,quonidm nec ifle folus,fed uniuerfd eccle fid li^t foluitq; peccdtd. Nfc tile in principio uerbu deu vniLiCt dpud deuzyâc£terddeChrifli diuinitdte,zy' de totius di uinitdtistrinitdtedtqiunitdtefublimid,qu£ inilloregno nbsp;nbsp;nbsp;pcc°«» fiicie ddjdcie contempldndd nunc dutem donee uenidt do» minus,inffieculo dtq; in eiügmdte contuendd funt, qute pr£dicdndo ruitdret,de finte dominici peóloris folus bi bit,fed ipfe dominus ipfum Eudnfflium ,pro fitd cuiufi^ cdpdcitdte,omnibus fuis bibendum, toto orbe terr drum dijfundit. In Epiftolam beati Ioan. Tracfta.f. Per diem folnonuret te,nei^lund,per no^m,idejl Pfaim.jt® fl tenueris chdritdtem,nec in Chriflo fcdtiddlum pdtie » ris,nec in ecclefld,nec Chrifliun relinques nee ecclefldm. Quienimecclepdmreltnquit,quomodo eflinChriflo, qui in membris Chrifli non efli Qtiomodo eH in Chri» eiusfpon* lh,quiin corpore ChriRinon efl.lilt er^ pdtiuntur fed ddlum,qui rflinquunt dut Chriflitm dut ecclefldm. *«r feadais Poft pauca ibidem. QUdndo uolunt homines uidere Lundm noudm did» tnus,ecce Lund,ecce ubi efliEtfl funt ibi qui non Udledt intenderedciem,ZX diednt ubifïntenditur Ulis di^tus ut uidednt.Aliqudndo dumerubefcunt,neeoeciputentur,di ciefia cti cS cunt feuidifie quod no nuiderunt. l^tinquid fle ofltndi^ fpâ:»». ««îecc/efîttm/rtth-eî mei lionne apertdefl?î^onne Wdnififlamp;llflonne obtinuit omnes gfntesl Vnifideli pro tnijfumefl ,tn milibtis fidelium mundus impletusefi. Nortne impletur quod date dnnos tot promiflfum efl A= trtthtf,« femine eius benedici omnes gentes ? Ecce mens implens fiiciem uniuerfe terr£, ecceciuitdsde qud di» élum efl, Norj potefl ciuitds edgt;fcondifuper montem fonftitutd, L TrtUb, |
DE ECCLESIA ET E]rvS AVCTORITATÃ.
|
Tra(îla.n.fupercandetti. At{dipiifr.itres,tenere:Nemo dubiMde ecckljd,lt;juid per omncs ^ntes cft.Nenw dubitnt, quù db Hierufdlem omnes ^ntes impleuit ,dgnofcimus dgrum ubi inccpit amp;nbsp;i*iü.s pldnaa e/l, cum dutem creuerit, non dgnolcimus, ncr*^cntcr occHpdiiit.Vnde caepit^Ab Uierufdlem.Cluo peruenitt Ad omncs gmtes ,pduc£ remdnferunt,omnes tenebit.ïntered CH omncs tenet,dliqud fdrmenainutilid ui fd fnnt dgricolte præcidëdd,?^ facerunt h£refes GT fcif tnda,non uos inducdm pr£cifd ut pr£ciddnüni ,horanu «t md^s qu£ pr£cifd funt,ut iterum inferdntur e^'c. Tracflatu.X in finefuper eandem. Y.udn^liivm loquitur,oportebdt pdti Chrifhim o' re furgere die terttd 4 nwrtuis,?^ pr£dicdri w nonùne eitcs Pâ^gt;^(^nttdm O' remiÃioncm peccdmrum. Vbi renuÃio fio pcccato peccda)rMn,ecclefideft.Qiiomodoecclepd! lUienimdi^ défia?'lt;^inieA,tibiddbocldues regni coelorimt,0' qu£foU M.2tth.fd Hcris in terrd,folutA eruntOâ in cxlis, ey qu£ ligiueris in terrd,ligita erunt O' in calis.Qjid dijfnnditur iÃn re miÃiopeccdivrumfPeromnes^ntes,incipientesdb Hie rufdlem O'c. Super ApocalipG'm h o m iîia.F. â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Septemecclefidsquds uocdtuocdbnlis fuislodnesno ideo dicit,quid iUe fol£ funtecckp£,quoddicituni,omni 'Timo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;com orbe feptê ^sâcptcimo ecclefidf omnes eU'e,etundm ejjecdtholicdm,pcutdd Ti^ fiæ'particu^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dit,quomodo oportet te in domo dei conuerfdt tares uiia dl ri,qu£ c/l ecclcÃd deiuiui Oquot;c. domus dci nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/⢠V1Uà nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;In Apocah'pfïm homilia JL Vite ïtcr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ecc{eÃd,Ãcut habet cldues uit£,itd O' in^ näe,amp;infer Ãrorum.tpÃcnim diihim ell,cuiditniferitispeccdtd, di^ bet ccdcfià ? mitMntur,amp;cui retmueritis retenta funt. In lib. de vcra falfapÅnitentia. Cap.XII. _ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Credendum esi cnim, O' pictas Ãdei expolhilat cre^ Opera plee , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i r * tans fiiccur dere,quodomnes clcmolin£ mtws eccleji£ o'orationes fiâ'rcucïtcn opCTd iulliti£ O' mifcricordi£ fuccurrdnt recogno^ ti amp;nbsp;pocnitc fcenti mortem fuam dd conucrÃonem Ãiam. Ideoq^ nemo ââ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;digne penitcre poteil quern non fujlinedt,unitAS ecclep£. De fide ad Peffuiti. Cap.XXXIX. TirmiÃime tene O' nullatenus dubites quemlibet h£i reticum Ãue fcifnMticum,m nomine pdtris O' ÃlijO'/pi rituffdnih bdptizdtum :Si eccleã cdtholic£ nonÃterit lt;tSSgt;'e^tus,qtuntdfcnnqi ekinoÃnds fxcerit,Oâ à pro Chrifli nomine etiam fan^inem Ãtderit,nullatenus poÃgt; Hærcficicû ÃfaluaritOmni enim hottuni quieccleã cdthoîic£ non quot;kfia n5 faî nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bdptifmus, neq^ clemoÃnA qudjnli^ uantur. bet copiofd,neq; mors pro ChriÃi nomine Ãifcepta pro^ ficcre poterit ad falutem,qiumdiu in eo hæreticd uel fcif maticd prauitdi perfeuerat,qu£ dudt dd mortemt Cap.XLlII.Ibidem ⦠|
FirmiÃimetene o' nulldtemts dubites dream dei tft fe eccleÃdm catholicdm,0' intra earn ufq^ inÃnem fccu^ Ufrumcnmtnixtas paleas contineri: HOc ek boms ma-* los fdcramenmrum communioe mifceri,O' in omni pro^ feÃione Ãue clericorum,Ãue monachorum, Ãue laicoru^ bonos ejfe Ãmul et malos ,nec pro malis bonos deferen nt boni tt dos,fed pro bonis malos inquantum exi^tÃdei O' cha^ ritatis ratio mlerandos ,id efl,à uel 'm eccleÃa nullius p-^ facrament» Ãdi£ femina /pargant,uel Ã-atres ad aliquod malti opus, ^âfcipiuiw. mortifèra imitatione ducunt. N ec pojfealiquem intra ec-a cleÃam catholicam redccredentem,beneq; uiuentem alle no unquam maculari peccam à cuiq peccanti nec confen Ãone)npr£beantnecÃiHorem. Vttliterq; malos a bonis intrd eccleÃam mlerari,à hoc cum eis bené uiuendo, Oâ bene monendo a^tur,ut O' uidentes O' audientes, qu£ bona, funt,mald fua re/Ãuant-.ludicandos fe a deo pro fua is malis operibus contremifcaitt ,dtq^ ita preuemente dono grati£,de fuis miquitatibits conÃtnddntKr,0' ad bo nam uitamperdei mifericördiam conuertantur. Sottos uero à malis intra eccleÃam duntaxat catholicam con^ Ãitutis,non debere nià operum diÃimilitudine feparari: Vt cum quibus diuina communicant fdcramenta,non hd beant mala opera, quibus tHifunt criminoà communia. In fine uero feculi,bonos 4 malis etiam corpore feparan dos,quandouenietChfiftushdbensuentihÃrum inmaa Matth., nu fua ,0' permundabit aream fuam,O' congregtbittri ticum in horreum fuum. Paleas autem conburet igni in extin^ibili,quando per iuditium iuÃum, fegregabit iu* fios ab iniufiis bonos amaliSyreiiosa peruerÃs,bonos conftituet à dcxtris,malos aÃnifiris, O'ex eins oreiua fti £tcrniq; iudit'ij, fempiterna atq- mcommutabili pro lata fententia, iniqui omnes ibutn 'm combuÃionem £ter nam,iuÃi autem m uitam £ternam, iniqui femper arfu» ri cum diabolo,iuÃi autem regnaturi Ãnefinecü CÃrifio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠* 5 Lib.III.de mirabilibus facræ fcfi= 1 pturaîjCap.XVI. Ãcce quanta eilApoftolica uirtus in ChriÃo ,fanum Ananiam,dum Petrus arfftitper fermonis tantum im^ periu,morteli^uit,0'Tabitammortisumculo ligita, Qufnfa te eadem'imperqpoteflatedijfoluitAdeoq- prius Ananias O' Saphira in conlfieóhi eccleã cim tnortui funt,ut Aa pofloÃca dudoritas quanta effet oflenderetur, O' q maa gnum peccatum effet,quod oblatum iterum db eccleÃd re traheretur tnonÃrdretur, O c£teri exemplo huius ca» Ãi^rentur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* Lib.pn'modcfimboloadcatheâ nbsp;nbsp;nbsp;â cuminos.cap.V. Credimus eccleÃdm cdtholicamApfa eSl eccleÃd fana ihâeccleÃd una,eccleÃd uerd,eccleÃd catholicd,cÃtra om nesh£refes pugnAns,pugnare poteÃ, expugnari tarne Portxtnf« nonpoteil.H£refes omnes de idd exierunt tdnq farnten prç^aTebSt td 'mutilid,deuitepr£cifa,ipfaautémanet 'mrddicefua, in uitefua, 'm charitate fua port£ inÃrormn non uin» centeam, LibAÃ, |
DE ECCLESIA ET EIVS AVCTORlTATE
LXII
|
Lib. in defimbolo adcathecii* minos.jCap.XllI. SmHü fcclefid in qiM omnis buim fdcrdmenti «ecTa Chriz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nuter Cf uir^, corpore cdfla,,prole (h«111cor facMtdd,lbonfd Chriflifuperiuf decldrdtd,pie nutrit («cunda. fiuos^quos deo ptitri dignes afStgttArc contcndit, Tilt] bo ni dnute tdntum mdtretn,filq botU nolite deferere quo^ tidie uos requirentem,repeitdite uicem,dmdte dmdnteni, Tdntd e^l,tdlis efl^nobilii eli,reQd prole fvecudd eÃ:, «o edm pdtidmini dutfiliorum mdlorum^ut peÃinwru fer« uorum 'mturijs dtq^ inÃdifs mdcerdri. Et in tine eiufdem, capite. quot;Vos dutem dilelliÃimitquidb initio uberibuf fdtiéle mdtra eccleÃx nutriti, ufq- dd folidum cibum eÃii ab ed perdu^mdnete 'med. Si quit eiuf uel dtfciplinAin,ud qudmlibet ddmonitionem d/Ãere tulit,Cf irdtus dbfceÃit» tecleGa gsu dgnofcdt mdtrein,rededt dd edin Ubenter, Cf hoc fufeipit »quot;ulrira rl* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;requirit,giudebitÃlium perditum ÃiiÃfe couerfum. McHoiiiio. Sedlicet multu gtudedtfiliu perdituÃiiffe conuerfum, flabilitdtis dignitdtem non quiefeit prxdicdre fecum per tndnentium filiorum. lIILLib. defimboload Cathc=« cuminoSjCap.X. Per fdn^iAm eccleÃdm,proptered huiut conclufio fd« crdmenti,per fdiiSkhm ecclefidm terminAtur ,quonidin fi quisdbfqiCd inuentusÃierit ,dlienuserit 4' numéro Ãlio »â «.Nee hdbebit deum pdtrein,qui ecclefidm noluerit hd« beremdtrem:^iihilq;ei udkbit quod credidituelfacit K?lcckhs nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bond fineÃne fummi boni. Rcclefid mdterfÃiritd« habitur is à nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;JÃonfd CbriÃi è,grdtid eita dedlbdtd pr£ deumpitre, oo/ö fdnguincdotdtd.Totum poÃidet quodduirofuo dccepit in dote. Le^ tdbuldi mdtrimonidles eiiK,recitd« bonite hdretici quid fcriptiim fit^oportebdt ChriÃuin pdti Cf refur^e à nwrtuis,et pr£dicdri in nomine eiui paititentidm Cf rentiÃionem peccdtorum per omnei gê tef,omnet ^ntes totus mundui eH. EccleÃd totum poÃi^ det,quod d uiro fuo dccepit in dote. (Xü^cunq; congre« g^ocuiutltbethlt;ereÃs in dnguUs fedet, concubine, e^ nonntdtronA. Ex Hb. de correäionc DonâtiÃarij »ectcfii per nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ad Bonifacium. Cap. III* rum'otban nbsp;nbsp;PcckÃdm uero toto terrdrum orbe dijfuftm ,cui non donAti,uniuerfdrum feripturdrum te« Maiich., fbmonid,confond uoce procldment: in fenùne tuo benedi centuromnes ^nat.Lexdeidicithdbortu folis ufj; dd occdfum ,fdcriÃcium mundum ofjèrtur nomini meo,quo nidm gloriÃcdtum eft nomen meum 'm gentibus,per Pro Pfalm yj pbeam deui dixit domindbitur d nuriufq^dd nure,Cf CoUo.) nbsp;nbsp;nbsp;Ãuinine ufq^ dd cerminos orbis terrdrum,per Pfdlmum Afto** nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cf crefeens 'm uniuerfo mu do,P ApoÃolum domiiMs dixif.Eritis mihi teÃes in Hie rufdlem,Cf 'm mu, ludted Cf in Sdmdrid,Cf ufq^ dd fines terrlt;e,filius dei ore fuo dixit. In codera, Cap.XXV. |
luÃus dutem hic ntmo eft iuÃitid fud, id eÃ, td;tq fibi d feipfo fiiikt,fed ut dicit Apol^liK, fient unicuiq^deut pdrtituseümenfurdmfidei.SequiairdutemCf ddiungt, nunopc.i* ficut enim in uno corpore malta membrd hdbemus,oin« â* niddutem membrd non eojdem dôius hdbent,itamKlti unum corpus fumas in Chrifio. Ac per hoc nemo pote« rit eÃfe iuÃis, qdiu fiierit db unitate eius corporis fepd« rdtus. Eodem lib.cap.XXX. quot;Vnus pdnis unum corpus nwlti fumas, proinde ec« clefidcdtholicdÃild corpus eil Chri/h, cuius ille cdputê (.Corm.j» fdludtor corporis fui. Extrd hoc corpus neminem uiui« fiedt Ãgt;iritujfdniius,quid ficut ipfe dicitApoflvlus.Chd« ritas dei diffuft eil in cordibus noHris ,per ffiiritum fdn nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;? äum quiddtus eà nobis, noneà dutem pdrticeps diuiiue chdriatis,quihoÃseil uniatis. Honhdbentiaq;ffiiri« tum fdn0him,quifunt extrd ecclefidm,de lüis qufbus feri ptum eil.Ciutfeipfos fegrc^nt,dnimdles,Jfiiritum non hdbentes. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ipintuirm.* Libro r.de nuptrfs SkT concupifceniia ludx.i ad V alerium .Cap.XXXIIII. Ac per hoc non folum omnid peccda,fed omnid pror fushominum nuld, ChriÃdai Iditdcri finilitdte tollutur quo manddt ecclefidm fuiin ChriÃus,utexhibcdt edm fi« bi,noniniflof£culo fed mÃtturo,non hdbentemmdcu« Idm dut rugtm,dutidiquid huiufmodi.iidm qui modo eà fffuuiVo tdlem effe dicunt,Gf tdmen in iÃd funt, quomam Cf ipfi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eccie fiitëturfehdberepcccdtdfi uerumdicdnt^rofiéhquoni bnquot;«rîgî dmmundinonfuntdpeccdtis,hdbetin eis ecclefidnucu 'âecmicuii Idm.Si dutemÃilfum dicunt quid corde dupliciloquun« tur,hdbet in eis ecclcfid ru^m.Sidutem dicumt fe hdbere iÃA,non ipfdm,er^ fe no ejfe membrd eius,nec fe dd cor pus eius pertinere fiitedntur,ut etidm fud confiÃione dë nentur. Lib.VIL Quaeftionurn fuperiuditi um,Cap.XLIX. Ex Omnibus quippe £tdtibus ecclefidcongregatur, qudrumprimd eÃtdfAddmufq^dd diluuium. Secundd tes cccieiia 4 diluuio,idem d Noe uÃj; dd Abrdhdin.Tertid db Abrd« ââ âfif'S»'« hdm ufj; dd Dduid.Qiidrtd à Dduid ufq^ dd trdnfmigrd tionem in Bdbylonidm. c^uintddb hdc trdnfmigrdtione ufij; dd uirÿms pdrtum. Sextd inde ufq; in huiusfecuU finem. Lib.Qiiæftionurn veteris ÃC noui te ftamcnri.XCIII. iUud dutem quod mfuÃflaÃfe 'm dtfcipulos dominus le ^tur poà dies pducos refurreShonis fu£ Cf dixiffe,dcci nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, piteÃiiritum fdnéhtm EcclefidÃcd poteÃas colldtd intel lt;si gnti» li^tur eÃe.Quidenim omnid 'mtrdditioedominicd per ' Ãiiritumfdnäum d^ntur.kcirco cum re^ild eis etÃr md trdditur buius difciplin£,dicitur eis dccipite Ãiiritum fdiiihim-.Etquiduercddius ecclefidÃcumpertinetjb.« tim fubiecit dicens,cuius tetuteritis peccdtd ,tenebuntur, Cf cuius remiferitis,remittentur ei.lnÃgt;irdtioer^hfc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. , gfdtid qu£ddm ë,qu£ per trdditionem infimditur ordi« |
|
DE ECCLESIA, ET nAttfgt;ptr ^uiin cotnrnindationet hdbeMttir. Vnde Apo* ftoliif dicit dd Tbnotheiim: Noli, mquit, neglige gruti )gt; r!mot.4M}lt;Jud;eRintc,lt;}i{£ddtneütibiper impoÃtionem iM* nuumpreÃyteri cyc. Poftpauca ibidem. âTriitmer^officiorumforintdoni Ãgt;iritujÃtn(li i« nimm Apo ApojlolisÃtntoÃtnle: Cijiirum printd e^hM,qu£ dd Ioan nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inieccleftd/ficwm per(inct,m re^nerditdis udcattris of Ãcijs. Secundd qu£ in pentecoÃc dia eÃ, nbsp;nbsp;nbsp;efl generd ÃAoj.i lii,non folum eitim m Apoflolof, uerumetidm in omnes decidit jfiritujfdnihis credentes.Terlid Ãrmd ell,lt;jult;e fo lis Apo/hlis cotKcffx eÃ, in ftgnis Ãâ uirtuttbus Ãciedis, .) lt;s ufj; dumÃdeifemind idcerentnr dd incrementuin. Ex libro Qiiaeftionum Euangelioru fecundum Matthaeum,Ca,XI. Sed timen utdióhimeR propter ediidem Ãde cyuni MMh.j j _ Mein eccleã,tteg^ inter zizdnid,quonUm i^ extrd ra dicdtifunt,negi inter driÃil.rump.tledin,lt;pi£feetiÃÃu-ter =i=anii mentiSdudetdjperddiffenÃoneCfÃd^lielectionefupim «ciâih. ' poliere,fed (iMinuis fubie^htin Ãumentis, tdmè inter pd ledm,ciif£ ultimd aentildtione fepdrdndd eà numerdntnr. Qiiæftioniim.LXV.ad Orofnim, Qiiæft. LIL Arcacftcc SicutArcd deUgntsqiiddrdtiscoiiÃruebdtttr,itiC de fdnitis conÃruitur. Qttddrdtwn enim in qiu,* in nfncüio cuKiji pdrte pofi(eris,ÃrtiterÃdt ,et fdn^H i quibiislibet fcnf4fiombi« Ãdbiles permdnent, nondduerfit!i.tibus,no projferitdtibus cedunt,Bitumen enim fignifiedtchdritd* tein,per qudin fdtiHi nee iüis fcdnddlis, qu^finnt db bis qui intus funteedunt,neeillis qult;efiunt dbhisquiÃris fiiiit,ey ferudnt unitdtem/firitus,in uinculo pdcis,tole* rdntes ey indlos ChriÃidnos qui für,tin eccleÃdiSr h£* reticos quifunt Ãris zy extrd eecleÃdm. Et alibi. Genc, c. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Noe ,zifmo nià qui in ed erdnt It dilu* oitiin Ãrz uioliberdntur,itdnullus,niÃeccleãmeinbruÃerit,fdl ciHnCh'iec _,â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' Clclia eft fal VdhltUr. uabaur. px Di'alogo altctcationis ccclefi'x ÃCfynagogæ.B. r£clef£dixitdege quid Kebecc£Ãt dictum cum pd* reret,du£gentesinuterotuo funt, zy duo populi de uentrc tuo diuidentur, zy populus populum fuperdbit, iiict mmori zy indiorfcruiet nùiiori.Certe mdiorein pdulodntete di dntoin! nbsp;nbsp;xiÃregndffe,triumpbdÃ'e,fcriptuin tenuiffe,purpuri poffediffeMe minufculdin udllibuf delituiffe quonddm, uel in collibus bdbituffe fdporum,te duro,ornd,mento,bif* fo,f£rico,^in)nis cldruijfe nobi(ibus,me minorein peco* rum Idók uixijfe,e^ oues zy pecord,tu inilitein poÃide* bdsAnde esl quod e^ minor dtq; pduperior,tu ntdior ey diues fubiugitd mihi eli^s populo feruiturd minorL Contra Petiliant Donatiftæ Epi« ftoIa.CapII. Hfc dutem sccleÃd corpus Cbrià eH, Ãcut ApoÃo* ® â nbsp;nbsp;nbsp;Ins dicit,pro corpe eius,qu£ eil eccleÃd. Vnde uti^ |
EIVS AVCTORITATE niÃÃum eil eum.qui non eil in membris CbrilKjCbriÃ* dndm Ãlutem hdbere non poffe, membrd uero Chriflip Cap. Chrt unitdtis chdritutem copuldntur Ãbi,zy per edndein cdpite ^fhocdi' fuo coh£rent,quod eà ChriÃis lefts, totum i^r quod «cWi» *** dnnuncidtur de ChriÃo ,cdput zy corpus eil, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' Cap.III .Ibidem. Si dutem Cbrià eccleÃd,cdnonicdrum feripturdrum, diuinis zy certiÃimis te^imonijs, in omnibus gmtibus deÃgndtd eÃ,quicquid dttulerint zy uttdecunq; recitd^ i« Tcrfpti»»; uerint,quidicunt,Ecce hic CbriÃis,ecce idic, dudidmtts tcd^Mn^e potius,à oues eius fumus,uocem pdÃoris noÃri dicentis, Nolite credere.lã quippe Ãn^le in nudtis getibus,ubi ifli eR,non mueniuntur,h£c dutem qu£ ubiq; eil ,etidm ubi ill£ funt muenitur. Krg) inferipturis fdnÃis edm ec Ãdm fcilicet requirdmus. Cap.nif.rbidem TotusCbriÃts cdput zy corpus eÃ,cdput unigeni» tus deiÃlius,zy corpus eius eccleÃd,Ãgt;onfus zy /fonfd: duo in cdrneunA.Ãitticunq;deipfocdpite,db feripturis fdnÃis dijfentiunt,etidm à m omnibus Iods inuenidntur nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fant in quibus eccleÃd deÃgndtdeÃ,nonfune in eccleÃd. Et rurfus quicitq; de ipfo cdpite feripturis fdnclis co/entiut, un^rnoi» zy unitdti eccleã non commu'iicdnr,non funt in eccle* ⢠Ãd,qd de ChriÃi corpore,quod eH eccleÃd,idgt; ipÃus Chri Ãi teÃiÃcdtione diffentiunt. Ineadem.Cap.X. TcrteatK«; er^ eccleÃdin ex ore domini deÃgnAtdm, unde coepturd et quaufq^ peruenturd effet,coepturd feili cetdb Hierufdlein zy peruenturd in omnesgpntes.Hic HicraZiieà i' idinquifquis dixeritiUierufdlemnon illdm uiÃbileinci* uitdtein inteUi^:idd;n,fed fifftrdte poÃtdn ,utÃgt;iritdli* n,; â ter dccipidtur totd eccleÃd £ternd, in caclis, zy ex pdrte in terris peregrimt: Poteà dicere etidin idud Ãgurdte di tÃum,C^uidoportebdt CbriÃtmpdti,zyrefurffre ter* tiddie.ZAäodquifquisdixerit,nec quoquo modo Chri» Ãidnus hiAcndus eÃ. Cap.XL Eudngelizdtd eà eccleÃd nobis,per totum orbem ter Vac.tn rdrumÃturd ,hoc in le^ zy Prophetis zy pfdlmis effe pr£iutncidtum,ipfe dominus teÃiÃcdtus eÃ,qui edin ccx» pturdmdbliierufdlem,zyperoinnes gentes periminft rdm effe pr£dix-it,teÃts Ãbi Ãturos in ttierufdem zy intotdB(d£dzySdmdrid,zyufq;intotdin terrdm,cum idin in caelum dfeenderet,pr£nuâiciduit.Udeuerbd,ÃiSbl, fecutd funt.di^omodoexptumÃtdb Hierufdlem,zy de» f.iicm inet' inde proceffum in ludodm zy Sdindrid, zy in totdm ter rdm,ubi ddhuccreÃiteccleÃd,donecufqÃinÃntm,etidin Zeitnorbé. reliquds ^ntes,ubi ddhuenon eà obtinedt,fcripturis fdn ilis teÃibusconfequenteroÃenditur. Quifquisdliud E* udn^lizduerit dnAthemd Ãt. Ibidem.Cap.XIII. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;TMmS» Hdbemus iniiumerdbilid teÃimonid, y de comixtio je csmixt# ne mdlorum cum bonis.in eddem communione fdcrdme °quot;^boni»â ti Ãcut luden db initio jndlus inter bonos undecim con* in ««ufi* uerfdtut |
DE ECCLESIA ET E^VS AVCTORITATE;'
LXIII
|
Kerfdtus eftjCTife bonoiçum paudate,propter tMlorum plurintdm conipdr((tionem,C7ârurftis de bonorum mtib tüudirwperfeipfdnt conÃderdtA,ex (^uibin ne tongum /à cidm pduedcommemordbo.Eà incditticis cAticorum ,cii£ de fdnStüi ecclefid omnis Chriftidnu! didu effe dgnofeit, peut Itlium interJpindsjtd proximd mtd i/n medio Ãlid» S^nieitt cr moerenc pecedti (7 iniquitdtes Mïttii., J populi inet,qu£Ãunt in medio eorum:item in Eudn^lio MdtthieiÃnite utrdtj; crefeere uflt;j; dd tnejjem, Item pmi=: le è regnum caelorum fd^nx mijÃe in mdri ,(jult;e cogre omnid generd pifeium: cum dutem effet impleti ,edu xeruiit omntd dd litttis,G^ fedentes elegrunt opbmos m Mitth. ) î Mfdfudtindlos dUtem fords miferunt, pc er^ ertt in con fumdtione Peculi ?:^c.Eem intrdte per dnmtÃttm portd. Cap.XIIUftn fine, Sunt enim ddhue non nuUæ gentes ,in tjuibuf nondu Ptxdicïis eflEudngeliumprdtdiedtu, necefJeeRdutemimpleriom qu£de chriflocreedepdprlt;ediiktfunt,oportet er^ finis. g) in eis priediedri quod cum impletum pterit, tune erit finis. Csp.XV.infine. riimc^ndu'^s nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eeclep£,dpoftolico Idbore fi(nddt£â,cum in cccicfi)s, qMntdcnrdpbipriediéiumpt,pquis uobis Eudnÿlizd uerit,pr£terq quod dccepijlis,dndthemd pt. Lib.lill,de trinirate.Cap,Vnr. 5^. IX. No» pro his dutem ro^ inquit tAntum,fed ej pro eis ° quicredituri funtperuerbdeoruminme,utomnesunu put,peut tu pdter in me, CT eg) in te, ut cr ipp in nobis uniun pnt,ut nutndus creddt,quiu tumemip/K, CT eg) ckria(n»3^u4»i dedifii mihi,dedi eis,ut fint unum ,pcut V tas'ec nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fiinius: No dixit,e^ e:X ipp unumjqudm-: «icfî'ï qua «w per id quod ecclep£ cdput eil,et corpus eius ecetepd, Cht^à us nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicere,e^ ZT ipp non unum fed unus,quid cdput cr corpus unus ep: ChriPiiS,fed diuiniatem eins confub fh,ntidlem pdtri ofkndens, hoc dit ,propter quod zr dlio lohin. lo foeo dicit,eÿ ZJ pdter unum fumus in fuo ^nere ZiTc. Libro de baptifmo'contra Dona= tiftas,Cap.XVr. Gen.4.« ç nbsp;nbsp;CiU£ dutcm peperit Abel ZX Enoch ZX Noe CT A-» brdhdm,ipfd peperit Uiofen zrPropheas tempore po^ periores dnte dduentum domim,zr qu£ ipos,ipfd zr A= fidcii poftolos zr mdrdres nopros omîtes bonos Chripidnos, um .omniü, omîtes en'tm quidem diuerps temporibus ndtidppdrue^ runt,fedfocieateunius populi contiitentur ,Z:r eiufdent ciuitdtis ciues,ldbores huitts peregrinAtiois experä fuitt, ZT quiddm eorum nunc experiuntur, z^ ufq^ in filtern coteriexperientur.ltemque peperit Chdm zr Hifmd^ ^lt;^thdn Z^dliosin Nume, ) c eodem populo pmiles,zr qu£ ipos,eddem ipfd ZT luddm Afto.8 pfeudodpopotum,zr simonem ntd^m ,z:r' c£teros ufq; dd h£c tempord pfeudochripidnos,in dfièPione duimde ' lipertindciterobdurdK)s,puein unitdte permixti pnt, fîue dpertd prtecipoiie difjèiitidnt. Sed cum talcs i Ifiiri^ tdlibus Eudngelizdntur,ZX fdcrdmends tmbuùntur,tdn^ per feipfdin Rebeccd eos pdrit,pcut Efdu,tum dutem per idos qui non edfie diintincidnt Eudnfflium, tdles in dei populo generdnttir non per [Sdrd quidem fedperA^r. Item boni ffiiritdles qiidtido Eudnfflizdntibus uelbdpti^ Gcne.,« Zdntibus cdrndlibus gçnerdntur,Lid quidem uel R dchel iure coniu^li eos, fed per dncilldrum uterum pdrit. Cum uero per ^iritdles in Eudn^lio generdntur boni fideles, qui uel euddunt inffiiritdlis £tdtis affv^tm ,uel eô tende re non deffiuntjuel ideo nonfùciunt quid non poffunt,fi cuti ex utero Sdr£,lfddc uel R ebecc£ ïdcob, in noudin ui tdin CT nousim tepumentum ndfcuntur, |
Cap.X VI I.[n eodem !ib. Itdqs pue intus uerfdri uidedtur, pue dperteprispnt quod cdro ep,cdro eil,pue in dred fitd fkrilitdte perfe^ ueret,pue occdpone tentdtionis tdnq uenco extolldtur,q^ pdledegt;l,pdledcftjCT feinper db illius ecclepo, qu£ fine mdculd ZJ'-ru^ eü unitdte diuifus e{i,etidm qui congre^ Epiic.f gitionefdnihrum incdrndli obdurdtione inifcetur.De Dciwiiofn »«I/o tdmendeffierdtidumeP:, pue qui intus tdlisdppd^ cccicfia de^ retpuequipris mdnipslius dduerfdtur.Spiritdlesdutê â pue dd hoc ipfum pio fhidio proficientes,non eunt prds, num uidentur expetli,ibi mdlt;gs probdntur, q intus per mdnednt,cum dduerfus ecclepdm nuUdtenus eriguntur, fed in folidd unitdtis Petrd ,prtiÃimo robore chdritdtis , rddicdntur.Adhocenim perlinet,quodiniHoAbrdh£fd crifitio dicitur,dues dutem non diuipt. Lib.Vn.De baptifmo contra Do* nafiftas.Cap.LI, C^uibus omnibus conpderdtis,puto me non temere di cere dlios itd effe in domo dei,utipp etidm pnt eddem do cccicfia ia mus dei, qu£ dicimr £dificdri fuper Petrdin qu£ unicd columbd dppeÃldtur,qu£ffionfA pulchrdpne mdculd Z^ rügt, ZZ hortus conclufus, fins pgndtus ,puteus dqu£ uiu£,Pdrddifuscumfi'ufhipomoruin:QU£domusetid Matthjs cldues dccepit,dc potefititem ligindiatq;foluendi.Hdnc domum p quis corripientem corrigentemq; cotempferit, Pfaim.» Sittibi inquittdiiqEthnicus Zr Publicdnus.De hdedot jno dicitur,domine dilexi decorem domus tU£,Z}' locum ». T imo.« hdbitdtionisglorietu£. Etquihdbitdre pcitundnimes indomo.Etiocunddtusfum in his que dixerunt mihi, in domum domini ibimus.EJ bedti qui hdbitdnt in domo tuodomine,in feculo feculorumlduddbunt te Z^ innm merdbilid tdlid,lîec domus etidin triticum dicitur ,pue tricenum puefexdgenum,puecentenumdPrreiispucT:ii cum mlerdntid.Hec domus eP in udps durets ZZ drgen^ teis,et Idpidibus preciops,et lignts imputribtlibus.Uuic domui dicituriSupvrentes inuicem in dilebhene fhideit^ tesferudreunitdtem ffiiritustn uinculopdcis.Ettemplu i.Conn.} dei fditPum eP quod eftis uos. Hoe quippe in bonts fide* Ubus efl. Et fdnPis deiferuis ubiq; dt/fierps, ZZfÃiritdU unitdte deiunehs,eddemcommunione fdiiPorum fterd» mentorwin:Siuefefdcieiiouerint,pue no nouer int. Alios L 3 ((«tem |
DE ecclesia et eivs avctoritate
|
dutem nbsp;nbsp;did con/ht effe in domo, ut non pertinednt dd copd^m donws,necddfodotdtoinfrudifèrlt;e pdcijicteq; iu/Htite :f(dpcutefjepdkddidtur mfrumentis: Ndm Zf t.Timo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;clJè in domo ne^re nonpoffumus ,Pdulo Apoflolo dicent{,mmAgnd,dutemdomononfolü dured udfdfunt ud dr^ntodjed (2rligned pdilid zy dlid quidë funt in honorem,dlid utro i» contumcUdm. Ex hoc nutnero in numerdbiliinon folum turbd intus premens cor pducoru i» tAntie multittidinis compdrdtione fdn{}orum,fed etidtn diruptisrcthibus h£refes z:}â fcifmdti exijhint, in eis qui idm md^s ex domo ,qtum in domo effè dicendifttnt, de ) .loha. X nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicitur:Ex nobisexierunt, fed non erdnc ex no^ bis,fepdrdtiores enimfunt,idm etidin corpordUter fegre ^tiiqu'dtn iüi quiinterriscdrndliter ZSquot; dnimdliterui^ MHtt,Zi^ /firitdliter fepdrdti funt. Lib.ILcontra litcras Petilianr, Cap.CVlir. Kfcz'jfo h£rcttd putindi funt effe in Cbri/H cofpo-* re quod cil ecclepd,quid fdcrdmcntorum dus corpordlb terpdrticipesfiuntdüdenimzyin alibus fdndtigt;futtt,ee eis indigne trddnntibus ZiT fumentibus dd ntdius iuditSi Coiio.x iidlebui!t.lppdutemnonfuntiniüdChri/licopdg;,qu£ in meinbris Chrijà perconnexum ZSquot; conailum crcfdt jd hîcrementum dei. lUdquippe ecdeÃd in Petrddi,p^» eut donünus didt,fuper hdnc Petrdm £dificdbo ecclepd me.lt;m.lllidutemindrend,£diÃcdnc,pcut idem dominus Matth, 7 didt^qui dudit uerbd med,Zif' nonÃdt ed, pmildbo eu ui=gt; ro Ãidto^qui £diÃcdt domum fudm fuper drenAm.Sed ne putesjcccleltdm qu£ in Petrd eü/tn und pdrte effe terrd ru/m,ZX non diffundi ufq; dd fines terr£ ,dudi dus uoeë de Pfxlmo gementis inter mdU peregrindtionis fu£, dit Pfiim do enim,dfimbusterr£ddtecldmdui,dudn^returcormeü in Petrd exdltuÃi mededuxifU me qdfidus es J^es mid, turris firtitudinis à fide ininùd, uidete quemddmodum dfinibus terr£ cldmdt.tHon eA erg) in fold Aphried, uel Eccicfiain folis Aphris,epifcopum Romdm pdticis Montenfibus,et «tun Ml Hiffidnidm domui unius mulieris ex Aphried mitten^ tibus.Videte quemddmodum in Petrd exdltetur. ll.lib.contra Crefconifigrammaticu. Cap.XXIL J . In fcripturdquippefdndn,qU£neminè finit,dreddb ni 7ft ceckz ell ecclefid dei,domirMmqi ipf im cum uëtildbro effe iiaqiiaput^ nciuurum,etmunddturudredfuAm,utfiumentA recoct Aiatth.î inhorreoiPdled uerocomburdt igniinextin^iibili. Ineodem.Cap.XXXI. Pro inde cum diedt Apofto^, cuius Epi/kle in du^^ charîtas no doritdte ednoiued uigint,quotquot erggt; pfiih hoc fipid am gt;nus,ZJ fi quid dliter fdpittspd quoq^ uobis deUS reueld in ccticiia bit,qudmd!u dliter fdpuit Cypridnus ,fi fcriptd eius effe nï^rcucia.â lt;^oS^t,qu£ ;p uobis ,pfirendd drbitrdmini,qdiu er^ de luc (IS a dco hdc re dliter fdpuit,q ueritds dili^ntius confiderdtd pd^ taâ¢m pïaâ teficit,donec ei deus id qiâ reueUret ineffdbili Idude chd^ cp ccci ;iix ritdtd,unitdtë pdcemq: cdtholicdin etidm cum coüeÃs fu iplinoniiax . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r â i- â Uuir. K A quibus dliter Jdpuit non reliquit. |
In eodem.Cap.XXXIIIf. Contra eundem. Nd Z7fi uidentur mquit in ecclefid effe zizttnid, non tdmë impediri debet dut fides dut ehdritds noftrd,ut quo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aux nid zizdnid effe in ecclefid ceriKmus,ipfi de ecclefid rece rea a liAiUa ddmus nobis tutummodo IdborÃdum esl,lrumentum effe 7 Timot.x poffumus,ut cum caeperit fiumentum, dnicis horreis co ditfruâum ,p opere noftro ZX Idbore cdpidmus,Apofio» lus in Epi/bld fud dicif.tn domo dutem magnA,non folti udfd funt dured zydrffnted,fed ZT ligned ZXfilblid :Et qu£ddm quidem honordtd,qu£ddm inhonordtd,nos ope rum demuSiZJ' qudntum poffumus Idboremus, ut UAS du reum ZT dr^nteum fimus.C£teru filUid udfi cofiin^ re dtio foil coneeffim ell,cui uirgi firred ddtd eH, Poftpauca ibidem. Vides fidter fecundum fcripturds diuinds hoc pr£ce^ piffe Cypridnum,etid,ppter mdlos. Quicitfintà bonis uitd moribusq; Ifiiritdliter fepdri^i,corpordliter tn eis in ecclefid uidètur effepmixti ufip in dië iuditij, quo etidm corpordliter debitds fepdrdbUair dd pcends.No eHeccle fid deferèdd,tdnq frumentd propter pdledm uel ziZdnid, ficut nec domus mdgnA propter udfd inhonordtd.Vides, ecciefii non dudis,fintis,cdpis,tntelli^s,quAnto fcelere propter eos, q uobis fiue retie fine cum fiHimini dijfilicent,fepdremi* pucam uet ni db ecclefid,qu£ tora orbe diffunditur,fui fecundum di^ uinds fcripturdsjdin mAgnum tdmfirmum,tdm cldrun dti^ luculentum tejUmonium perhibet Cypridnus, Lib,tertio contra eundem, Cap.XXXVIIL si er^ licuit reg Dduid,Sdinueli,Efdi£, 'liieremi£, 'Zdchdri£,c£terisq; fdiiths de Prophetis dei inter coté» ptoreslegsdeimAnidtdferuAre,dtq}inillos ipfosmudd întercon' ti trÃsgreffores,nMltd digiut Z^â uerd uerbd idculdri, pd nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'t°i7crgt; trii quoq^ illd peccdtd qbus fub Itiofe itd ofienderunt den y nmidat» ut nemo eorum digitus effet terrd ,pmiÃibis intrdre, no imitdri,no fetlnriffed deteflnri defitgere ,ZX illos q ed co mitterent: Similitudinetdliumpdtruincrepdre: t^eetn fibi dlterum populum qudfi purgutum Z7 liqudtu ,fepd^ tioe fdcrilegL coflituere: Et quomodo nobis no licedt nec fiiiA,nefcio quorum,qu£ mdgs obijcitis qudm probdtis, couo.f imitdri,nee tdmen db ed qu£ in uniuerfo mundo ficut dpo fiolusdicit,fru^ficdtZX crcfcit,fdn{hli eccTdfepdrdriî Eodem Itb.contraeundem.Cap.L, N«(Im tn bonis i cdtholicd hoc pldcet,fi ufq; dd mor proptu m* tè,i quêq licet htcreticu feuidtur: Neij; «ero fi loge à mor tecuiiislibetmolefiijslibido ulcifiëdipnAlum,p mdlo re-^^ eccicüirc' tribuAt,dp;pbdmus mulm dmplius detefldtesfiex hdc oc= cdfioe,uelut ^p unitdte conëidi cocupitd, qfq^ dufirdtdlie^ nA,no iüd'^q fub noie eccleft£,nodebêt dbh£reticis poÃt deri.fed quoruq^ priuAtd.H£c oid di/filicêt bonis, Zfquot; ed ,phibèt Zg cohibët qudntu poffunt,qudtu dïit no poffunt fèrüt,zyâficut dixiqipdeeIduddbiliterlolerdt,noedldu ddbilid fed dÃndbilid iudicdtes,nec ,ppter zizdnid fegetë j. t Chrifti,nec ;ppter udfd mhonordtd, domû mdgnà Chri^: Mwth.) gt;nbsp;gt;nbsp;fti^ntt |
DE ECCLESIA ET EIVS AVCTORITATE.
LXniI
|
fit,nitc propter pifees malos retia ChriÃi derelinquunt, Libro IUI. Contra eundera. Cap.LXI. In femine tuo benedicentur omnes ^ntes,omnes 'm» Maiimix/ quit genxs, non dixit omnium gentium homines ,unde »âbonis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j ij-^ eÃ,non folum faecunditate crefeentis eccteÃe,ue rum etiam permixta multitudineeius inimicorum, per quos pietas eins exercert, O' probari poÃit, uÃj; mû nem iudicixri£ Ãperationis totus orbis mpleatur. Bcclclîa in Chrifto pi titur. Ffalm. 1), Dc gratia nouiTcftaraenti ad Hono« ratutn. Cap. VI. EccleÃa 'm Chriflo paäebxtur, quxndo pro eccleÃa ptUtebaMr,(icut etiam ipfe in eccleÃa patiebatur, eptando pro iüo eccleÃa paaebatur. Naw auJiuimus eccle» Afto uocem 'm ChriÃo patientis : deus jneits reÃiee inme,quarenie dereliquiÃ: Sic'ietiamaudiulmns Chri» Ãuocem in eccleÃa pauentis,Saule Saule, quid nie per» fequeris ? Q,uarto loco CollationiSjtertq drei cum Donatiftis. KäCcd'M xmporaeccleÃa,quo nunc eÃtOâqua» lis tunc erit,Ãg!KÃcata eÃe etiam duabus pifcationibus. VnaäitterefurreSioaemChril1i,quxndo mittiiuÃitre» thia,nec,ÃiiiÃra:n,nec dexteram nominans partem, ut Ioannis a nwIoijMcc folos bonos,fedcomixtos bonis ma» Diiibus pi /oîinfraretü fuorumÃaeramentorumÃiturosdoceret, duo'tempo Poà reÃurreitionem xiitem ciuxtido iufÃit retia mitti in partem,ut pöà refurreitionem noÃram, bo» gnific'abiz nosÃolos, in eccleÃa Ãturos inx!ligerem!is,ubiulteri» â«f/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«lt; horefes O' feiÃnaa non erunt quibus modo retia di» rumpitntur. Inepiftola, poft collattonem contra Donatiftas. C. Non habe nbsp;nbsp;nbsp;Quifquis CT^ obÃaccatholicaeccleÃaÃerit fepe» hquife^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P (xiÃmet: paratut ab hoc folo fcâ¬lere,quöd à Chmà unitatt diÃunÃus eÃ, Ioan*?Y f^nhabebituit).m,Ãdiradeiman£t fuper eum. Qiiif» Giu,lt;i, quisautem in hoc eccleÃa bene uixerit,nihil eiproiudiâ cant aliéna peccatA,quia unusquifqitneaproprium o-» nus portabit CTc.. Contra Donatiftaspoft collation nem. Cap. IX. EccewMMt/r/îjim eÃ,quoddicebatur anobis,efÃedi» Tiituri cc' Ãnguenda tempora eccleã,non tarnen nunc eÃe talem, p^ahsc âl'osi^^poÃrefurreilioniÃturaeÃ,nunc malos habere habet per* permixtos, tue omnino non habituram,ad illam eins pu» BMxtione.u nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;temporis permixtionem, illa diui» na teÃmonia pertinere,quibus earn dominus pr^dixit ab omni malorum pernuxtione poenitus alienam. Contra cpiftolam Manichæijquam uocant fundamenti. Cap ,1111. |
Vt er^ haue omittam fapientiam, quam in eccleÃa catholica eÃe non creditis, multafunt alia, quo'm eins gremio me iuÃfÃme teneant,Tenet confenÃo pcpuloru atqs gentium.TenetaudoritasmiracuUs 'mchoata,Ãe gtcm.oec* nutria,chariiate au0bli,uetuÃatefirmata. Tenet ab ipfa quèm rct'i? fede apoÃoli Petri,cui paÃcendas oues fuos, poà reÃur» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;debet, re£honem dominus commendauit-,ufqi ad proÃentem e» pifcopatumfucceÃiofacerdotum. Tenet poÃremo ip» ' fum cacholico nomen,quod non Ãne cauÃd in tarn tmd» tos h£refes,Ãc iÃa eccleÃa fola obtinuit,utcu omnes hic reticife catholicos diet uelint,querenti tarnen peregri» no alicui,ubi ad cxtholicam conueniatur, nudus hareti» cor'.tm,uel BaÃlicam fuam, uel domum audeat oÃen» derc O'c. Incodem. Cap.V. Si eri^ muenirem aliquem,quieuangelio nondu cre» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â5 d!ret,quidÃceres dicenti tibi,non credo f EgJ /tcro e» egt;cde â uan^:liononcrederem,niÃme catholicteeccleÃtecomo nTumTa'J^à neretM^hritM. DeagoneChriftiano, Cap-XXIX. ftoritas ec ciel: % ma/ lut et. Nfc fOi M(liMui,qui fM^in ccclefliim, (]i(£ uttA citholicsieÃinc§iMi)crorba)i(Ui:diffufitm: Sedm/o^ ^dum«s* Ix A.}fricxJ}oc e/l 'm pxra DorMi poUere xrbitrxntur, qui liunt Itx l'urdifunt xduerfiK prophetxin dicen!em,Ãlii(f mcm ^âquot;'e^rrèc estu,;ÿhodiegeiwit(,po/i:ilxdnK O'dxbo tibi gentes hcreditxtein tuxiK.Oquot; pojpÃlonein tuxin terminas ter» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j r« :EtalixnM!txÃneinneteris,!tueinnoui teÃumenti ltbris,qu£/criptxÃmt,utxpcrtt/Ãtf3e declxrent ecclefî» am Chri/H^pcr orbein terrx eff; dijfufxm. Ojtod cum cis obijci)Hus,diciint iam ijh. omnia fiiiffè compléta, an» te^uxm effet pars Donati: Sed po/ka mtam eccleÃam pe rijjfe.O' in fola Donati parte relitluias eins remanÃ/Ji contenduitt. O lingiiam fuperbam CT «e^rt'dra, nec ue» reÃcuMercnc,utt(elinterfepi(cem poflea eufeodirent, Libro.XIlI.contra Fauftutn. Cap?XlIL Propter hos entm motus paruulorum ,(jui poÃunt Ãeduci ab hotninibus à maniÃÃadoneclaritatis eccleÃa, dominus ([uoi^ prouidens dixit : No» poteà ciuitas ab fcondifupramontemconjiituta,(iuiautilt;j; fides glorùe exaltata cÃfxn^Ãcatio noÃra,utn'oaudianturiüi,lt;iui , adreli^onumfciÃurastraducuntdicentesiEccehiceà ' ** ChriÃus,Ecce tUic. Partes enim oÃtndunt,dicentes,ecce hic,ecce illic,Civm iUa ciuitas,Ãtper montem Ãt, c^uem montem nià ewnt,qui fecundum prophetiam Daniells, ex paruulolapidecreuit,etÃxihis eÃmonsmagnus,ltx ut impleretuniuerfam terrain t i^ec iUi audiantur,qui poteft ab* nomine quaà fecretie,0'apocriph£ueritatis,ethomi» p7aquot;m5tquot;m nis paucitatisdicunt,Ecce in cubiculis, ecce in deferto, conftituta« quia non poteà ciuitas abfeondi fupra motem conÃtuta quiafedcs^loriftxaltata eà fandiÃcatio noÃra. L 4 Decatechif* |
'de ecclesia et Ei'VS AVCrORlTATE.
|
De Cateehifandts rudibus. Cap, XXIHL lohin if. Qportcbdtdutemutecidem uiM,(icutk domnoidê:^ tidein p;âlt;cdiflutn ei'dt piitiretur,et cx ed pr£cidereiitur Scifmitici itijrudtiofd fdrincna,ciuibiif hjcrefis CT fciftnaa. per tuTriv'*c nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;funt,fub Chrifli nomne,tton ippuf gloridin, hoc eil cc (èdfudin qu£reiittitm,per lt;juori{ dduerÃatei,mA^s ntd^ acLii Chri ^fq-cxerdturetur eccleÃd,C^ probdretur ,cr lüuflrd^ retur, dodrind eiui,!:^ pdtientid. Ad Glonum Ãkiifînm æ FÅlfcerti EptÃola, CLXIIL Krns'mir nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;conlÃtutionem dei, nema delet de mjios amit teo-(( ecckÃdindei,ïîle totum orbem promipt,ifldtotdm luii quot;bonos orbem repleuit,et mdlo! hdbet C?â bonof,Sed nec in ters adimtHt. amittit niÃmdloit nec 'm coelmn ddmittit nià bo^ ' nos Z^c. In Pfalmiim. LVI. Marei QJiPnidm atds Chrijhis cdputeÃ,ZT corpitf,qnód ' bene nos nojfe non dubito. Cdput eà ipfe fdludtor noÃer Uphe.), pdffitiÃtb Pontio Pildto^quinuncpeÃen^ reÃtrrexit d mortuis,fedet dd dextvrdm pdtris. Corpus dutem eins cÃeccleÃdyttoiiduteiniÃddutiüd: fed toto orbe diffus Eccicfia fd:'!gt;ieced ciu£nunceft in homnibus,lt;^ui pr£fentem ui^ dci.ciitiia tdmdgun{.,feddd£dmpertinentibus ,etidm hisduijtien qujc toto nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r ⢠r n f' â orbeeft dif.rwiîtdrtnMwjjCr htsqut pituri lunt poà nos,ujqi mÃa nein feculi. Toa enim ecckÃd confldns ex omnibus fis delibus,quid fideles omnes meinbrd funt ChriÃi, hdbet illud cdput pofitum'm coeleÃibtis, quód ffiberndt corpus fuum,crà fepdrdtumeÃd, uifionc: fed dnneÃitur chd ritdte -.Quider^ totus ChriÃus cdput eà CSâcorpus eis us, proptered in omnibus pfihnis,Ãc dudidmus ucces cd Mathei i8 pitiSiCSâ dudidmus^CSquot; uoces corporis, Nolint enim los qui fepdrdtim,quidnoluitefà fepdrdtus,diccns,Pccees g) uobifcumfum ufq^ ddconfumdtionem feculi. Si nos bifcum eÃÃoquitur in nobis,loquitur de nobis,loquitur per nos,quid cr nos loquimur per iRum,et ideo uerimt loquiinur,quiini11oÃquimur. Ndinqudttdo in nobis, ex nobis loquiuoluerimus ,'m menddtio remdnebis mus CTc. InPfalmiim. LXII. JÃe enim units qui ndius efi de ïAdrid, CJâ pdffits eÃ, , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CT fepultus eÃ,C^ refurrexit, CX dfcendit in ccelimtjCr' Qui f iic/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dexter dm pdtris fedet CSquot; interpeRdt pro nobis rii^unt, cdput noÃrum eÃ. Si ille cdput cÃ,nos membrd fumus ^nt adquot;cr nbsp;nbsp;nbsp;occleÃd eins, qu£ ubiq; diff'ufd eÃ,corpus ipÃus eÃ, cieiiæ cor/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eà ipfe cdput. Nonfolum dutem fideles, qui mos |
'coüLquot;â â do funt, fed Cf quifiierunt dnte nos ,et qui poà nosÃs turifunt,ufq- infinem feculi : Omnes dd corpus eius ps tinent,cuius corporis ipfe cdput eÃ, qui dfcendit in coci: lum. Quid er^,idm nouimus cdput Cf corpus, itle eà Cdput non corpus. Q^dndodudtmusuocem ipfius, Cf ex cdpite debemus dudire,O'ex corporè,qutd quicqnict pdÃfuseÃmiüo,Cfnos pdffi fumus,quid Cf nos quoi pdtimur in nobis,Cf ipfepdlitur,Quomodo à dliquii pdtidtur cdput-. N unquid poteà dicer e mdnus,qHid non pdtituriAut à dliquid pdtitur manus, nunquid poteà eu» put dicere, quid non pdtitur i Qudndo aliquodpdtitur membrum noÃrum,omnid membrd currunt,ut fubuenis dnt membro quôd pdtitur, Si er^ iUe cum pdÃus eÃ,nos nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f ⢠'m iüo pdÃi fumus, Cf iRe idm ddfcendit in cÅltvm, et fe^^ detdddexterdin pdtris, quicquidpdtitur eeelefid ipÃus intribuldtionibus huitis feeuÃin tentutionibus, in nea ceffttdtibusjn dnguÃiÃ,quibus iRdm oportet erudiri, ut ignetdnq durum purgnur,ipà pdtitur. Probdmus hoc quidnosinülopdÃi fumus,dicenteApoÃolo. Si dutem Coiio. *. tnortui eÃs cum ChriÃo,quid ddhuc uclut uiuètes de hoc mundo decernitis ? Ilrm dicit,quid uetus homo noÃer et Ãmul crucifixus eà cum illo,ut eudeuetur corpus peccdâ ti.Si er^ in iili inortu i fumus, in iüo etidm refurrexà mus, Dicit enim ipfe Apoflolus, Sidutc refurrexiÃs ett Chrijbgt;,qu£ furfum funtfdpite, qu£ furfum fant que^ rite,ubieà ChriÃis in dexterd deifedens. Sier^ in illo mortui fumus,Cf 'm iüo refurreximus, Cf ipfe in nobis moritur,et in nobis refurgt. ipfe eà enim unitds cdpitis Cf corporis. N on immer ito uox ipÃus etidm noÃrd eÃ, Cf uox noÃrd etidin ipÃus eà Cfc. Roman, i Collo.} InPfalmufti CIII. Tirmduit eccleÃdmfuperfirmdnuntum eccleã, Quid eà firmdmentu/m eccleã,)tifiÃnddmeittivm ec^ cleã. Quid eà Ãnddmentum eccleÃd ? nià de quo di^ fùm'^^c'câ cit Apoflolus,Ãnddmentum dliud nemo poteà poncre, nx Ciiti* prêter quod poÃtum eÃ,quod eà ChrtÃts iefus. E t i^ deo tdiifiinddmento fuÃultA,non inclind,bitur in fecu^ lum feculi.'Vbi funt,qui dicunt de mundopertjÃe eccle* Ãdm,qudndo nec inclindri poteftl Dcci'uitate de'. Cap, XXIIII. Libro. VJIl. AediÃedtur enim domus domini ciuitds dei,qu£ eà r, fdncttieccleÃdtn omiu terrd,poà edm cdptiuitdtem, »dificatur qudiüos homines de quibus cTedentibus in deum quM Idpidibus uiuis domus £dificdtur,cdptos deinonid pojfldebdnt. Libro XVni. Cap.XLVIL Diuinitus dutem prouifvmfiiiffe non dubito, ut txhocunofciremusetidperdlidS^nteseÃepotuiÃe,q »d cccidiä fecundum deumuixeruiKeiq} pldcueruitt, pertinentes rTimot.'» ddÃiritdlemüierofolimdm, Quodneminiconceffum fiiiffe credenduM eÃ, nià cui diuinitus reueldtus eà u^ nus medidtor dei Cfhominum henno ChriÃis lefus,qui uenturusin cdrne,Ãc dntiquis fdnÃis pr£nuncidbd» tur , quemddmodum nobis uenijfe nunilidtus eà , M unAeddemq^ |
|
ÃÃo, J, AAo.x. . DE ECCLESIA ET ElVS ttiMfU(ddeq; fides per ipfumomnes induiate dei,in do mum dei,in dei templit, prlt;edeÃinAtos perduedt dd deit. Cap. XLIX. Conner/itiM eft in terrd Chriftus, quddrd^na dies cum difcipulus fuis,dtt^ ipfis uidenubus dfeendit in coea lum,e:T po/l dies decern promiffumfÃiritufdnilummia X'ii«*â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fui,cuius dduenientis in eos qui crediderdnt,tHc omnes'âgai Ãgnum crdt mAximum,et mdxime neceffdrium,ut unus ligiuSa nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eorum Unguis omnium ffntium loqueretur,itAfia « ur. gniÃcdns uniatem cdthoUcd eccleã,per omnes geates Ãiatrdm,dcÃc Unguis omnibus locuturdm. Sermo X LVI. de tempore. Pios in fi. nbsp;nbsp;Sj er^ funt tecum firi£,ideà fi funt tecum in eccleÃd Tn terrainquot; lt;^â^^^âttes,Ãlfd fentientes,h£retici uel fcifmAtici,dut iicntiimi.im etidm ipà mAUcdtholici,moreÃrdrumdnimAs deuorua br« jeuu ' quercnHum, tolerentur ufq; dd finem fiecuU,anq Ãa â¢lit. ne diluuiÃRu^nt licetÃement dctibiu, dt^:^ ipfd urcè Math\{â t^oÃing^e coiientur,non expduefcds Ãnioo d'.l!tuio,ülds rdpietindnisdcfÃinofdfyludteÃrtiUsfufeiplet terrd. PoÃÃnemf£culi,impifrdpientur ddienebrds exterioa res,ubieÃfletusetÃridordentium: Piosfufeipiet ter» rduiuentium. Ephef, f. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sermo,CVII.Detempore, ChriÃis roiuf quomodo feripturd etim commenddt. amp; cdputCT corpus eÃ,Ãcut(cclefi£ cdput eà Chriflus Math.)}, iaChriÃicorpusecclefideÃ. Hübeter^ ecclefidinfe Ãrtes,hdbemus inÃrmos.HdbetiuÃos,hübet nbsp;nbsp;miufhs bet^fo^'r''^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ChriÃ,quodiuÃis dred eÃ,poÃed Scintirmoshorreumerit.TdmencumdredeÃ,noii recufdt pdleds ^'quot;ÃÃ.â^^^-(^â^'gt;^^â^P''â^^diienerit,reponettriticuin,CT d pdleis fegregibit. EcekGäere Scfmo CXXXI.dctcmpote. , Uimus 115 Ul Credimus fdnUd n ecclefidm cdtholicdm, feiendum tcckiiara. fÃ^quödeccleÃdmcredere,nonanwninecckfid credea re debem!is,quid eccleÃd non eà deus,fed domus dei eÃ, Cdtholicdm dicit toto orbe diffufdm,quid diuerforum he reticorum eccleã,ideo cdtholic£ non dicunar, quid p locd dtqj per fuds qudfj; prouincids continentur : H£C uero i folisortu,ufq;ddoccdfuin,uni:tsÃ.icifÃlendore diffunditur. Sermo CLXXXI,de tempore. i^ccicfia*^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iUe eÃ,Gr qudliscunq^ ille eà : Chri/Uda Chriftiinus nus noit eÃ,qui in ChriflieccleÃd non eÃ. Sold quippe Exo'Ji. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fderiÃtium dominus libenter dccipidt, fold qu£pro errdntibusÃducidliter imerceddt,unde etidm de dgni hoÃid dominus pr£cepitdicens,in und domo co» medetis,nec offeretis de cdrnibus eiusÃrds. In und nda ?;j (iojjw dgnas comeditur, quid in und cdtholicd ecclea id,uerd hoÃd redemptoris imoldtur. Libro I. de moribiis eedefiae catho» Itcæ, Cap, XXX, Merito eccleÃd cdtholicd mdter Chriftidiiorum ue* BiauVchri riffimd,uon folum ipfum deivm,cuius ddeptio uia eà be fcanotum. titiffond/puriffime diq^ (dÃ/Ãme ealettdum pr^dicdt: |
AVCTORITATE, LXV tJuHdm nobis adoranddm credturdm indncens, cui fera uire iubeAmur,cr ab illti corrupa muiobibili attr mace,ciii foil homo fubijciendm efl^ui foil rdttonAlis da nimd coherendo non iniferd eft,cxcluden5 oinne quod fs, élum efl,quod obnoxitvm comuationi, quod fubditu tent pori,ne^ con/undens quod ieterMtiit,qu6d ueritM, qdâ deniqipdx ipfddiflinguit. Nee rurfum feperM quod niAieftiis unA coniun^t : Sed etidm proximi dileflionent dtey chxritittem,itA completer is,ut udriorum morborit qu. but pro peceatis fuis,iinint£ £grotdnt,oinnibut apud te medicinApr^poUedt.Tu pueriliterpuerot ,/ortiter iuueiKfq; ey fenes,pro utcuiufq^ non comports tintum^ fed jmim letM efl exerces doces : Tu fxminAs uiris fuisnoitidexplenddm libidinem,fed dd propd^nddtn prolem,CTddreifà ,mili4risfocietitein,cdfA(2^ fideli oa bedientid ftdiijcis. Tu uiros coniuÿbus,non dd indub gp.idumimbecilliorem fexum/ed fynceri dmoris le^bin priâpcis. Tu pdrentibut filios . liberd qudddm feruitute fubiun^Sjpdrentes Ãlijs pid donünAtione pr£ponis:Tu frdtribus fi-dtres religonis uinculofirmiore dtqi drUia ore qudm fdnguinis tKilis:Tu omnent ^neris propina quùdtent CT dffiniatis neceffitudinemfferudtis ndturiC, uoluntAtisqi nexibus mutud chdritdte conflrin^siTu do minis feruos no am conditions neceffiate , qud officif deleitdtione doces ddherere:Tu doinosferuis fummi dei feilicet comutus domini conà ierdtione pldcdbiles,c:S' di conftdendum,qudnt coercendum propenÃoresÃcis:Tu dues ciuibitSigentes ffntibus,e:J' prorfus hominibus ho mines,primorum pdrentum rccorddtione, non fade* tdtetdntumfedqudddin etidm frdternitdte coniunÿs-f^ Doces re^s ,p[fgt;icerepopulis,mones populos fefubdea rere^bus.Ciuibus honor debedtur,qbut dffeihts, qbuf timor,qbus confoldtio,qbiis ddmonitio,qbiK cohortdtio quibus difdplinA,quibus obiurgdtio,quibus fupplitium, fedulo doces,oflendens quernddmodum ZT non omnibut omnid,Z3'omnibus chdriidSiOquot; twUi debetur iniurid- Libro .in. ContralitcrasPetiliani, Cap. II. SienimÃrtni/fiine tenueritis,qu6d exhortor CT fda td^ mdlediilum efje omnem,qui^em fudm ponit in ho mine,utuemoglorieturinhotnine,dredmdominicdm ,p pter pdledm,qu£ nunc uel uento fuperbi£ percuffd uoa ldt,uelultimAuentildtionefeperdbitur, nuUomododea »Thimo.« feritis,nec domum mAgnAin propter UdfdÃi^ iiuontu Mwhv.ij melidm r^^etis,nec propter'tnAbs pifees in litore fea perdndosperdiruptd rcetid exihitis,necpropter hoes Mathp. dos pdÃorediuifuro,ddÃniÃrdm ponendos, bond unb tdtispdfcudrelinqueris,necpropter commixtd zizua ï®'â»quot;- »*⦠nid,uotdtritici,focietdte ,ctti cdput eà grdnumiüud â nbsp;nbsp;. mortiÃcdtumcrmultiplicdtiim,crqult;epermunditm * Ãmulufcpddmelfemcrefcit,neÃriddeciÃone feperdbia tis,dffreÃenimmundus,nonAphrKdmelfisÃnis f£a lt;pcrefctte fiÃi non tempus DonAtU fem, ÃÃbro |
DE MINISTRIS ECCLE SIAE ET EIVS CENSVRAgt;
|
LibfO» L RetraLÃationum. Poflremonipeffentlt;iu^ddm,pne^uibushlt;ecuitdnoi(» Cap. XXL nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;g(ttr,»wrt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iWf^ic/dJ» poneret in ordTjof nbsp;nbsp;nbsp;MMh-A Jn hoc libro di^i in quoddin loco,de dpoflolo Petro, docuit,ut diedgt;nuf,ditmtte wbis debitd nofird,Ãeut ZT ^uod in eo tunq nt petrdfrnddtnfit ecclepd, lt;luifenfut nos dimittimm debimribus noffris. _ etidm cdntdtur ore Riorum in uerÃbus bcdtiffinü Am Chniiu/*^ brofifubi de ^Uo gtUindtio hoc dit,hoc ipfd Petrd eccle qtKm congt; pd edntinte,culpdm dituit,fed fcio me pojkd pc expofu^ truj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iffè,tu es Petrus,amp; fuper hditc Petr dm ledificdbo eccle^ fidm medm,ut fuper hdnc intelligeretur, ijuem conÃffuf eft Petrus,dicens,Tu es Chriftut plius dei uiui. DE MIMISTRIS EC/ CLESIAE ET EIVS CENSVRA. X^c Fide opcFibuSf XXVIL P(T Gmiii' Jdmfdtis^tMtum drbitror,deiTld toutopimone,quiJ îcdéîâuquot;nô nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mouerunt.V* cd bonis da K4 de permtxäone in eccleftd bonorum et mdlorum td* triticicrzizdniorum,ubi cduendumefl,ncideo fed patient putemuseffèpropofttdsiftdspmilitudines,uelhdnc,uel **** demi7Mndisindrcddnimdlibut,uelqu£cung;dlid idem pgnificdntfUt dormiret ecclepie difciplitut,de qud inp* fftrd idius mulieris dUliem eft : Setters funt conuerfd* tiones donuts eius,Sed ut no eoufq; progredidtur demeit tieponiis temeria,s,lt;lUdfeueritiK diliffnti£,utlt;iudp bos nos d mdliSfper nephdridfcipndtnfeperdre prefumdt, îJeij; enim per hdS piniliuidines,zr pr£nuiKidtiones,co filium depdi£ ddtum eft bonis,qud ne^gtnt quod pro hibere debent,fed pdtientid qud perfèrdncfdud dodrinA Gat r- ^^^â^^^^bqnod emenddre non udlent ; Nsc fcriptH eft intraijffèdd Ho; in Arcdm,etidm imânundd dnimd* lid.ideo prepoptiuctitre non debent,p qui inmundiffis â midd bdptifmum uelint intrdre fdltdntes, quod eft certe initiusqudm mechdntes,fedperhdncpfftrdmrei ffft^ pr£nuncidtumeft'^,ingt;nu!idos in ecclepd pituros pro* pier tolerdntierdtionem,non propter doftrinecorrus ptionem,ueldifciplin£diffolutionem. Hon enim qud* cunq^libuit intrdueruntininttndddnimdlid dree com* pd^ conp-dihi,fed ed integrd,per untim dt^ idem o/hii quod drtipx faecerdt, Ineodem. Cap.XXVL tiab«7iux' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;grduidpecedtd ia,ut etidm ex dam grauia coinunicdtionc pkéiendd non pnt,non diceret dpoftolut peccata. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uobis CSquot; meo ffgt;iritu,trddere eiufmodi ho» z Cor a minemfdthdn£ininteritumcdrnis,utf}gt;iritusfdluuspt â^^^indiedominilëfu.VndeetidmdicittHe lugtdinmuls tos,ex his qui dnted peccduerunt,CSâ non egtrunt paeni* tentidm,fuper inmunditidm,G!â pirnicdtionem que ge ft feruM. Item nip effent queddm, non ed humilitdte poe* nitentiefdndndd qudlis in ecclepd ddtur eis,qui proprie Math., 8. paenirentes uocdntur,fed quibufidin correpttonü medi* cdmentis,non diceret ipfe dominus, corripe eum inter te cripfumfolu,etptedudieritlucrdtiis es p'dtrem tiM. |
Libro I» DedodrinaChriftiana, Cap. XVIIL Hits i^tur cldues dedit ecckftie fuie, ut qu£ folueret in terrii,folut(l effent in calo,lt;^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ligdret in terrä liâ ^td effent in coelo,fcilictt ut (luifyuis in ecclefia eins di» tnittifibipeccdtinoncrederet,[e^i abhiscorreilusdi^ lt;quot;nbsp;cccicGi uerteret,in eiufdem ecdepte grentio con/litutus ,eddê Ãigt; amp;nbsp;de dt^ corredione fdttAretur, Libro III. contra Donatiftas de Bap* tifmo, Cap.IIL HeiJ; enitn lt;iuifqud tioftru inlt;iuit,Ppifcopu fe epifco paru conpituit,dut Tyrdnnico trrrore dd obfequendi ne Sunt Se rpl ceffitdticoüegis fuosdde^t,Quidmdfuetius? C^uidhu deiii'iiJdi*, tnilius?HuüdneccercodeterretdudoritdS 4 quicrcndo «»ndi. qdueriipt.QUddo hdbedtinduit omnisepifcopus,^li» cétid libertdtis nbsp;nbsp;nbsp;pote/latis fu£ drbitriu,p priu, tÃquti iudicdri db dlio non poffit,quomodo nec ipfe poteft dite rum iudicdre. Houerdt enim ^udntd fdcrdmenti proÃiit ditdte,tunc omnis ecclepdudrid diffgt;utdtione uerfdbdt, liberumgifiiciebdtq^ujerendi drbitrium,ut exdntinAtit ueritdt pdnderetttr. De verbisdomini fuper Mathcum fermone XVI. Adhibedliduoueltresteffesjp nec ipfos dudierit pt tibi pcutEthnicui ej Publicdnut.Holiiüu idin deputd re in numero frdtru tuoru,nec ideo tdmen fdlttt eiiK nea. gligendd eff, Hdmet ipÃs ethnicos ideff gentiles uel pd gditoSfin numero quidemffdtru non deputdmus,fed td^ men fdlutem eoru insi^uirimus. Hoc er^ dudiuimus do^ minum itd monentem cr tdntd curd pr£cipientent,ut e^ Q^omodo tidm hocddderetcontinuo,dmen dico uobis,(piecu(ji li^ foiucndtu * ^ueritis fuper terrdm,eruntligitd e3'incaelis,C!' iptje h^tt, cuiu^folueritis fuper terr dm, erunt folutd Gâ in calis. CapiÃi hdberefrdtrem tuum tdn^ publicdnit, ligns illii in terrd,fed ut iufk dUiges uide. Hdtn iniufh, uinculd dif rumpit lupitid, CMndutemcorrexeris,GSâ concordd'* ueris cum pdtre tuoffoluifii idum in terrd,cum folueris in terrd,folutus erit C}â in calo. lAultu no tibi pnsffis, fed illi,ijuid multum itoduit non tibi,fed pbi. Ad feftum,EpiftoIa. CLXVL Cuwi tdw perfficud ueritdt dures,zr corddhomi^ numfiridt, tdntd quofddm mdUconfuetudinis uordm fubmerpt,ut omnibtts du^ritdtibus rdtionibufj; rep* fleres,lt;iudm eon fentire mdlint. Repptint dutem duobuf tnodis,dut feuiendo,dutpigrefcendo. Quidi^tur hie fuidtecclep£medicinA,fdlutem omnûî yndternA chdri* tdte conlt;iuirens,tdnlt;judm inter phreneticos, cr lethdr» ^s left Udns i Hutuptid contemner e,nunciuiddep/kre ttel debet, uel poteft { ytrifj^ pt neceffe eft tnoleftd ^uid neutra |
DE ECCLESIAE MINISTRIS ET ElVSDEM CENSVRA. LXVI
|
«gt;°h«nie lt;lâfiâ(^'ftriseÃinim(cd,Ndm zrphrenetici nolunt li^ â amp; amore gir JjCT kthdr^ci nolutK excituri, Sed per feuerdt dilis fuut ftaires chdrit!Uts,phreneticumcdÃigiri,{ethdrgcumÃa muldre,dmbos dmdre,dmbo offenduntur feddmbo dili^ guntur,dmbomoleÃ!tti,qudmÃu £gri funt indigndn= tur,fed dmbo fdnAtigrdtuldntur. Epiftola CLXIX. ad Eiifebium. PMdicanz Ndm cum deus imperet ut loqudmur Ct' pr£dicea dum verbü mui uerbum, eyquot; docentes qu£ non oportet reÃlldmus,et dutu^cc^ tnfltmus oporlunedtq; importune, Ãcut donünids ZT tuiia. Apoflolicis liter is probo,NuIlus hominu mihi Ãlentiunt de bis rebus perfuddendum drbitretur. Violenter dutem uel IdtrocinAnter fi quiddudendu putnuerint, non deerit dominus dd tuenddm ecclefidm fudm,qui iuff fuo in gre mio eins toto erbe diÃfufo,omnid terrend, regndfubiecit. Ad bonifatium Epiftola. Bc«£ enim dgere,Gr iUicia non prohibere,erroris confenfiK cft. Libro expofitionis ïn cpiftolam ad Galathas. f^unq nbsp;nbsp;nbsp;dlieni pucdti obiurgaidi^ne^tium piendum eft,nifi 'mterins intcrrogdtiotubui,exiim(ndn^ tes noftrdmconfcientidm,ltc^uido nobis cor dm deo rejjio derimus,dile^otte nos fitcere.Qtticquidenimldccrdto dnimo dixeris,punientis efi impettis ,nonchdritds coro ri^ntis. Libro Ill.contracpiftolam Parme* niani. Cap. II. Quid dlii'.d dixit bic non pdrcdm,niflquod fuperius Mliciti pro hibcnda. Dilcftionc argiicndi (»tres. ditjZrlu^din multos,utluduseius impetret Ãdgeüum d domino,quo illi corriperentur,qHi idin propter mub titudinem non poterdnt ia,corripi,utdb eorumconiun^ dionc fe exteri continerent,ut eos erubefcereÃcerent,à cutÃciendum eÃ,à qu'isÃ'dter in dliquo coeteris diÃimi . licriminenomindturiEt reuerd à pecedndi eona^o uidJtur plus »Mi/ftftiJinfwi inudferit,diuin£ difciplinte feuerd miferh bonas'â'^4'^ ncccffdrid eà : Ndin confilidfdtperdtionis et indf cmendare nidfun{,crperniciofci dtqjdcrile§t,quidet impidt^ fu perbd Ãunt iZy plus perturbdne inÃrmos bonos, qudm corrigdt dnimofos nulos. Poft pauca ibidem. Turbä dutem iniquorum,cum facultds eà in popu=: egt;^ur^3tio P^°mendifermoneg:nerdleobiurgitioneÃrieddeÃ, aiiquando nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mdximeÃoccdÃoiiem dtqi opportunitutem prebues krü^cum ^l^â^^li'^°âl^ominiflds;llum defuper quo eos dppdredt domini pro fuls mcritis udpuldre.Xunc enimdureshutnilespr£ gciium de nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;enwnddtis fermoni cdldmitds duditorum,Ãciliufq; in ^mitu/m conÃtendi,qudm in murmurd reÃÃendi d^^ (lAcorddcompellit. Lodern libro Cap. II. Contra eandem. Scripà uobis inepiÃoldnoncomtnifeeri Ãrniedrijr. fuper adpa. tet. |
Nondliquidnouumdutinfolitumdicdm,fed quodfdni^ rConn. p tds obferudt eccleÃ(e,ut cum quifqiÃdtrum,id eà Christ Ãdnorum intus in eccleÃte focietdte conÃtutorivm,in d^ j* liquotdlidelidoÃeritdepr£henfus,utdttdthenMtedig^ ut fratres nus hdbedtur,Ãdt hoc ubi periculu feifmdtis nuUmn eà , dtq^id cti eddileäionedequdipfedlibi pr£cipit dtcens. utininticum noncu/mexillim(tis,fedcorripite utfrdtrë, Non enim ejiis dd erddicdndum fed dd corri^ndu CTc, De corrccflione donatiftarum. Cap.Vn. Veridutemmdrtires illifunt,de qttibtis domtnus dit, ^edti qui perfeeuäonem pdtiuntur propter iuflitidm.No er ff qui propter iniquitAtemtGf propter ChriflidUte Gcnefi» fC nitdtis impidin diuifionenhfed qui propter lufitidin per fecutionem pdtiuntur,ij mdrtircs uerifunt. Ndm (tX girperfecutioein pdffdef dSdrdet iüdei'dt fdnikiiqu£ i.Rcgu. )8 Ãciebdt. Nunquid et huicperfecutioniqudmpdjjdejl A^r,compdrdnduseft fdnéîus'Dduid,quem perfecutus eft iniquus .Sdul ? Vdlde ufiq^ di)ht,nonquid pdtiebdtur, fed quid propter luÃitidm pdtiebdtur.Et ipfe dominus cu. Idtronibus crucifixus eft,fed quos pdffio iunffbdt,cduf fd fepdrdbdt,ideo mPfilmo uox illd inteüigendd eà uero ven ma«« rum mArtirum,uolentiumfediferni dnutrtiribusfrlfis, ludicd mcdeuseurdifcernecduffdinmedmdeffnte non pto-iuftitiä fdnifo ; Nom dixit difeerne pcenAin medm ,fed di/cerne cduffdin medm. Cap. Vin. Dcinjc qu£ro,à botücr fdnëti nemini Ãciunt perfe^ cutiono!n,fedtMtummodo pdtiuar ,cuiiis putdttt effe tn Pfai.jy. pfdlmo uocem ubi le^tur,perfequdr inimicos meos, comprlt;ehenddm i[los,C^ non conuertdrdoneedeÃeidt? Si er ff uerum dicere uel dgnofeere uolumus, eà perfe» cutio miuÃd,qudm jiciunt mpij eccleã CbriÃ,C^ eÃ: iufluperfecuttoqudmÃcitimpijseccleÃdChriÃi.iflAb Mifm alt;^^dtAeÃ,quiepâ¬rfecutionempdtitur propter lujhs tidm, iüi uero miferi qui perfecutionem pdtiuntur pro== propter in* pter iniuÃitidm. Proindeifliiperfequiturdih^ndo,iüi ftuieiido. \Ãi.utcorri^t,iiliut euertAiu,iÃ9. ut reuocet db errore,llli ut pr£ctpitent in errorem.Deniq; ifld per fequitur inimicos zy comprtehendit,donee deÃeidnt in udnitAte,ut in ueritdte proÃeidnt, illidutem retribucn» ' tes ntdld pro bonis,quid eis confulimus dd teterndm fdht tem,etidm tempor dlem nobis condntur duÃrre,Ãc dmd= tes homicidid,ut in fe ipÃs edperÃcidnt,qudndo in dlqs perpetrdrenon poffunt, Cap. X. In eodem. VndemAgnd.ineosÃtmifericordid,ciim etidm MiTcrfcorz per iÃis bnperdtorum leges,db iOd feSkt ubi per dodrh fâ/gjquot; Ãââbj nds demoniorum menddciloquorum nuld iÃtt didice^ qws edpiz runt,prius eripiuntur inuiti, ut in cdtholicd poÃed bos nis pr£ceptis ZT ntdioribus fdnentur dffueti. Cap. XIII. Pertotum. Quodenim dicunt,quiccmtrdfud$ impieMtes leges iujks |
|
DE MINISTRIS ECCLESI AE ET CENSVRA EIVSDEM.'â ^rib.« inftitui nolunt,nonpetijffeà regtbus terr£ Apo* talia,non confiderant aliud faiffe tunc tempus, o' omnia fuis temporibus a^, Quit enim tunc in Chrifto crediderat imperator,qui ei pro pi£atc,contra impie* totem leges fèrendo feruiret ,quando adhuc iTludpro* pheticum complebatur, Quare/remuerunt gentes. O' populi medititi funt mania,aftiterut re^s terr£, et prin cipes conuenerunt in unum aduerfus dominum. O' ad* uerfiu Chriftum eius ? nondum autem a^batur, quod paulo poft in eodem pfalmo dicitur,Et nunc reges mtel li^te,erudiminiquiiudicatis terram,feruite domino in ti more,et exultate eicu timoré,quo er^ re^s diio feruiut in timore,nià ea qu£ contra domini iujfa fiunt ,reliÿofa feueriate prohibendo atq; pleflendo { Aliter enim fer* uitquiahomoeft,aliter quia rex eft. Qi^ia homo eftei feruituiuendoftdeliter,quia uero etiam rex eft,feruit le* pr£cipientrs O' contraria prohibentes, conue* Ion J. tiicitti ui^e fancienfto,ficut feruiuitEzechias,lucos et quot;nbsp;' â ' nbsp;nbsp;templa idolorum,et ida excelfa qu£ contra pr£cepta dei /iterant condruchi,deftruendo. Sicut feruiuit loftas, ta* lia O' ip fe/à ciendo,ftcut feruiuit rex ainiuitarum,uni* uerfamciuitatem ad placandum dominum compellèdo, Ãcut feruiuit E)arius,idolu Ãä^ndum in poteftatè Da* nieli dando, O' inimicos eiits leonibiis ingerendo, ftcut feruiuit üabuchodonofor,de quo iam diximus,omnes in regno fuopoÃtos,i blafphemandodeo,legeterribili^p* hibendo. In hoc erggt; feruiunt re^s domino, in quantit funt reges,cum ea ^iunt ad feruiendum Mi, qu£ no pof funtÃtcere nift reges,Cum itaq; nondum re^s domino feruirent temporibus apoftolorum, fed adhuc médita* rentur inania aduerfus eum. O' aduerfus ChriÃü eius, lit prophetarum pr£dichl, omnia complerentur,no utiq; tunc poffent impi£tates le^bus prohiberi,fed potius ex Dinici. J. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^denim ordo temporum uoluebatur,ut O' iudei n' â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pr£dicatore5 Chrifti,putantesfe offitium deo fùeere,ftcutpr£dixerat Chriflus,O' ^ntes fremutrunt aduerfus Chriftianos,ut omnis patientia martirum uin ceret: Pofka uero quâin c£pit impleri quod fcriptu efl, edfquot; adorabunt eum omnes reges terr£, omnes ^ntes fer uient m. Quit metefobriut re^biis dicat,nolitecurare in regno uefttro à quo tueatur uel oppugneiur ecclefta did ueftri : tlt;[on ad uos pertineat in regno ueftro, quit ttclit elf:fluereli^ofus,ftuefacrilcgus,quibus did non poteft non ad uos pertineat in regno ueftro: Quis ttclit pudicuseffe,quisiinpudicus i Teren«.« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cap.Xim. Ibidem. (n A Jciphis Proponunt nobis quidam fententiam cuiufdam au* ftoris feculard qui ci dt,pudore O' libertate liberos re tinere, fatius credo effe quam meui. Hoc quidem uerum eÃ,fed ftcut meliores funt quos diri'gt amor, in plures funt quos corri^t timor.biam ut de ipfo audore iftis re Ã)bdeatur,apud ilium etiam legunt,tu nifi male coaóbis redo jà cere nefeis. Porro autem fcriptura diuina O' ,p= pter idos meliores dixit, timor nonefi incharitate fed perfcft:Ucharitasftratmittittimorem.Et propter hot inferiores quiplures funt ait, uerbd non âemendabitur nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â |
feruus duruttft entm Oâ intellexerit,non obediet. Cap.XVJn codera libro, 'Vbi u ero eft quod ifti clamare confueuerunt,liberum eft credere uel non crcdcre,cui uim Chriftus intulitlquë coegt ( Eae habent Paulum apoftolum, agnofcant in eo prills cogentem Chriftum,0'pofteadocentem,prius Ãrientem,O' poftea confolantemmirum eft autem quo modo ide qui poena corporis ad euan^liumcoaâus in ».âloinn.â^. trauit,plus Hits omnibus, qui folo uerbo uocatifunt in euangelio laborauit ? Et quern maior timor compulit ad charitatem, eius perfeitai charitas foras mittit timoreim Cur er iff noncogtert ecclefta ,perdicosfilios utredi* rent : Si perditi ftlij coe^unt alios ut perirent ? Quamuis etiam Mosquosnon coe^unt,fedantumo* do feduxerunc,ft per terribiles,fed falubresle^s in eius tosuttedt/ gremioreuocenturjElandius pie mater ampleflitur, O' de Mbs mulm ainplius,quam de his quos nunq perdide* rat gratulaiur. Cap. XVI. Art zwnpert/rtff ad dili^ntiam paftoralem etiam il* las ones qui nonuiolenter erept£, fed blande leniterip feduil£,d grege aberrauerint,et ab alienis ceperiut pof ftderi,inutntas ad ouile dominicumft reftfkre uoluerint Pidetts de flagdorum terroribus uel etia doloribus reuocare,'pr£ nbsp;nbsp;â Jquot; fertim quoniamà apudfiugtiuos, O' pr£donesferuos â¢ie cede. foecunditate multipliccntur,plus habet iuris quod in eis dominicus charafler agnofcitur,qui in eis quos fufeepi* inus,nec tarnen rebapti/à mus minime uiolatur î Poft pauca ibidem. Sed à Chrifto coafbim ofkndimus paulum.Imitatur Domfnu* itai^ ecclefta,in iftis co^ndis dominufuu,qu£ prius ut nemine cogret expeihuit,ut de fide re^ m atq; gnti ut redcuu. umpr£dicatio^pphetica compleretur .Etiam hincentm non abfurde intedigtur apo/tolica fententia ida ubi be* atm Paulin dicif.Parati ulcifci omnein inobedientiam, cumcompletaÃteritpriorobedieiitiiiuefl:ra..ynde q- ââ¢Corin,,» ipfe domintn ad magnam cÅnamfuam priui adduct in bet conuiuat: poÃcaco^. l^amcumei fend rcifondif* fent,domine nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eft,quid iujfifti,eyâ ad hue eft locm: Exite inquit in utas O' f£pes,etquofcunlt;]f inueneritis, cogte intrare Oc. C2p.XV[i], Epifeoptn quidam Va^enfts Maximianus nomine, contra donaâfbsAh Imperatore Chrifiiano petiuit au* xilium,non tarn fui ulcifcendi caufta, quant tuend£ ec-!=^ clefi£ (ibicréditât. Quod ft pr£temifftfet non eiiK ft* iffet laudanda patientia,fed negligentia merito culpadaa Neqi ezi ifft CT apoftolu^ Paulitf uit£ fu£ tranfttorùe có^ fulebat,fed ecclcft£ defquando contra illos,qul eim, oa cidereconftgt;iraueran{,conftli minor am tribuno ut^p* AAo.t), deretur,effecit:Vnd:fà ôlu!n eft:,ut eum ad locum, quo fiierat perducendt(f,deduceret milcf armatut.'Ne iUorS pateretur |
DE MINISRÃS ecclesiae ET CENSVRÃ eFVSDÃM. tXVÃ
|
pdteretuy iiifidii(!,'RbniiiM! etiam legts intplôrttre minit' Aà oiùzz. medubitMit,ciucm Remaiiumi ejfe prodamiins quos tune affilaiuerbertbuf non licebat,ltemque ne ludeis euin inter mere cupienttbui traderetur^ctcfaris popofeit auxi* AAbrS 17 tomjRoJMrfzziçwidfrapnnnpfîj/cii nonChrtftidni.ubifi fis cftendit, quid facere deberent poÃed Cbrifli dijpen^ Pauhis'txx fatores,quando Imperatcres Chriftianos^percilitanteect diïpoiftto*^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iJi'tcergofdâue^jtt iinperdtor red tes poftca ligioÃts O' piti^ perldfis in noticidm fudtn tdlibm eduÃis, ittipietdtrs errerem omni» til- : . no eorrigere,eteos qui ebtrd ChnÃuChrtfliÃgndtpor^ tdrent,ddunitdtemedtkolicd,terrendo O' cohercêdore» digéré qud fduiendi tdntumodo duferre licentid et errdndi AC percundi relinquere, Libro Vquarfiioftum fupcr Deuterono^^ Corin é miufnjCaput.XXXIX. Offerte ntdlutn ex UobisipÃs, exqud dppdret A« P^ftolumeumuoluilJèintelligijqui dliquidtale comipt, iioneuiagit utexccmmuniedtione pt dignut, Kocenim nunc Agit in mifû i'tcrfT f exccn:municdtio,qucd dgebdt in ueteri teÃdmena «Situe. tointerfedio.Qudmuisctdliterillud ApcÃolittim pop pt tntehigi,utunusqui(que tndlum uel indligrMm ex p ipfopc iuffui duperre, quifenpa dcceptdbtlior eppt'- p hoc nidlumuelhocmdligntim^non autem hunc mdltg^ Kum^ingriecoinueniretur.îiunc uero credibility e^ de heminedidum,quiindeutti'o.Qudnqudm pepitelegdtiA ter ilitcUigi,etidin homo duferre d fe mdlu hominem, quês^ ddmodiimdiâueR,exuiteuosueterem hominem. Quod expcnensdit,quifurdbatur,idm non fureturi ï nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ad Valenanum. Epiftola. CXLlH fiir.s amp;nbsp;pcri Antccmtiid peto ut cogitet religiofd prudentid tud, Ep^tcoptot f^'hilcfJeinhdcuitdO'mdxime hoc tempere fdcHiusO' «Cl um. O hommibut dcccptdbihut, Epifeepi dut preftyted ridutdidconiolficio, p perpundorie dtq;ddutdtorieres dgdtur,Sed nthil dpud deum miPeriw O' tripiià O' ddmd nâbiliu^Mmnihileffeinhdcuitd,Oâ mdxime hoc terne pore diff'tcittwjâboriopin,periculoput Fpifcopidut pree fbyteri dut didccniofpicioPfed dpud deu nihil bedtiu!,p eo modo militetur quo neper imperdtor iubet e^c. In Pfaln-iim.Linr. Exrômu ⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ccngrcgdtionc n u'titudinis ne« eÃpe eH ut in mcandû cS uenidnturmdli,deu!enimquinouitexercendos nos^mipe diicAicne. letiicbisO'noit perpuerdturcsidutcerteitdpmuldtos, ut nec iiuhoduerint in quo perPeuerdre debednt. î^cuit Z.Tiiifla.î neceffarium eppenotû ut ferdinm mdlos. O' prcp^ cidt,quod boni Pumus. E)iligdmusinimicos,corrigdmui cdÃigemui O' exccmunicemiK tu dilcilione etidm d nobis Peperemus. Videteenim quid dicdtApcÃclUsiSiquis du tem non obdudit uerbo neÃro per epiÃclam, hunc noe tdte,O' nolite comiPcericum tUo. Sednefubrepdttibiex hoc irdcundid, O' turbetocu'um tuum,non inquitutini^ nueurn etimexiÃimetiSfPed ccrripiteutprdtrem,uteru» bepedt. d quo indixitPepdrdtionc,ncnprfciditdile(tio^ nemO'c. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠|
De vita Chriftiana. Cap.I. Pfalm. 4«M ChriÃumun^lum interpretdri Pdpientium O' pdeti» um nullus ignordt. Vnâlos uero non nipPdiiilos uiros,0â fatisdeo digitosfimper ÃiÃpe mdnipeÃttm fft,nfc dlios qudmprophefds,dutPdcerdotes,dutreges.Et tdm mdg* l um pit ippuf unblicnls PiyÃeriu^ut in luddico populo, non omnes iDud.Ped fitis pducide plurimis tnererentur dccipere, O' hoc u[qjdd dduentum demini noÃri lefu ChriÃi,qucm deusoleohctiticÃdeà Ppiritu pdnilópre , CieterisconfortibttfpuifunXit.Exquotempore credentes dous illi,et bdptiPmdtK illius pdndipcdtionepurgdtiinon dliqui âSâf peut Pub lege prius puerêit/ed omnes cum prophetis et fde cerdotibuf unguntur O tegibuf, cuius unäionis qudlcs eÃPe debemus ddmonemur exemple,ut in quibui tdm fdn-* ctd e/l unäiOfptno minus Pdndd couerpdtio.Ex [dcrdmè to enim undlionii huius OChrtÃi O' Chriflidnoru omni» um,id eH in ChriÃocredentiumuocdbuum dépendit O' nomen, Quod nomen lUe frufirdPortitur,qui ChrÃunt minime imitdtur. Quæftiolîufnyetetis noui TeÃa*» menti Quaeftio.CI» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LThim^i Prepyterii/m inteHigi epiPcopum protdt Pdulus Apo^ Ãotuf,qudndo Timothetim,quem ordinduitpreÃyterum, inÃruit qudlemdebedtcrédreepiPcopitm.Qnicl eü enim tpifcopus nip primus preÃiyter,hoc eüpummusPdeerdos. Deinquo nondliter,qudmcompreÃyteros hicuocdt O epifcopum* cenpeerdotes Puos.Flunquid O' miniÃros londidconos Puos dicitepiPcopust iion iitique, quid multo inperiores Punt,Oturpe eH iudicem dicere primieerium, iidmin Alexdtidrid O'pert0tdAegiptupdeptepiPccpus/:Dn» lohan.» [eerdt prepyter. Qudntd dutem Ãt digUitds ohdinis Pdcer» dotdlis,cdupd oflendit Cdiphie,quicum eÃPet homo peÃit mus,prophelduit,qudreinquttlquidprincepserdtfdcert AAcipir dotum. Etiterum multum dÃdre inter didconum CT Pdcerdotèjiber dpprobdt quem dicimus dilus ApoÃoloit rum, Cum enim ex Sdmdrid credidiÃPent Philippo pritdia cdntididcoTtodbdpoÃolisordindto,miPerunt inquit dti Petrum O' lodnnemut uenirent,O' hisqui crederent, ddrentppiritum fdtidum.permdnus impoptiontm/ed in» . pdj credo peripturdru dtit immemores legis htec dePendut, 'Recorddri rrgo debet,qui iÃd putdtdp'erendd,quid Leui» tisdcciderit eiim tdliter pdperent. Cumenim nthil inter PdcerdotesO- Leuitds intereÃe prePumerent deo ludice hidtu terreäbPorptiPuntChoreo' conpentientes ei. O' -'i ducetos quinqudgitduirostorrens ignis pmulfoPumppt. Exceptis enimfdcerdotibusquibus cbfequiu debent,cmt nibus preponuntur didconi, Dccorrcptioneamp;quot;gratiaCap.in«,. â ' M |
|
DE MINISTRIS ecclesiae Zrgp iiiquiunt pr^ecipiant tanfummo^o notif ^»ii fâceredtbedmuf,qut ^cbKprf'urt,C utfiiciamutorm^ Brckfiarâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ito[gt;ti,tio Mtem tios (Orrtpîanttt/r^ud/tt fincttfas. niiiiirttm'o cerimuijmo omnia fiant,qucntam doâores ((cUriarum prtramp;ar.^ ApcÃoli cmmafdcicbantC^'pTitdptebaAtqu^ fieront, gui-te «6ucz nbsp;nbsp;nbsp;J orripiebant fi non fiercnt,ct orabaiit ntfierei.t. Pr** tipit Apoficlut dicens,omnia utftra in charitate fiant. I Conn. ) c lt;^orripit dicentf'am quidem omnii.o dclidlum eü in uebis quid mditia habet is uobifam: Otmare etùm non 'magis mi gt;nbsp;»Corfnt.(j. quitatempaliininiiquarenopotitts fraudainiiiif Seduos tmqu:tatanfacitis,ttfraudlt;uis,ç:r hoé frafribui,annef3 citis quia iniufliregnum deinenpofiMuttt iaudiamut Gquot; orantem,uo{autcm in^it dominus mukipheet G aa . lundarefiariat fnchari'tate,inHicem G in omnos. Prlt;ect* pit ut habeafur charitas,corripit quia non habetur iba^ ritas,torar,»tabHudet charitar. Cap. V» ibidem, Quieunque deipr^eeptaiamtibinotation facts,G proptercacorripiêduies,quia compi t^qu^ecT no UIS ; Non uis enim tibi tua uida demonflrarimon uis »ipinövwu Iff feriantur, fiatqite tibi utilis dolor, quo medicunt querat, no uif tibi tuipfe oflendi, ut c u defot mem te uides, reformatortmdepdereStci^ fuppbces.nein iBa rema* r.eof/oeditate, âCotripi a nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ibidem pcftpauca, iuis cciiccz Porre quifibi Puangekum ab heminepattunturprte â¢latiiomo. ^^dkari: quâuispofiitetiamnonper honinè hemini dari, tciicedut eiM corrrpi fe dtbere a prapefitit fids a quibitt ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Chriftiatia gratia prtedicatur, quamuis non negetur dtus , pope quern uelit,etiam nuBo homine eorrip ieitte coma gerf jCZ ad dolorem falubrem pcenitentiteoecultifiima G potentiÃima medieinte fuse poteftaieperducere, Cap.XV.iheodem. Corripià ntur itaquè 4 prapbfitis fuis fubditi fratres (itate corti cotreptionilui decharitate uen:enttbiii,pro culparum â diuerfitate,diuerfiisueâminoribitsuelatnpliortbus,quia G ipfa qut damnatio nominatur,quam facit ep'fci paie iudinum,quapanain eeclefia nulla maior eü, pote fi fi deusuoluentjin correptionem faluberrimamcedereatq; proficere. poftpaucalbidcmi Separad^A nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r £quot;quot;bidx^* nbsp;nbsp;nbsp;Pafloralit tamè liecefitiu habet,ne per pluret ferpant ââ'f diracontagia,feparare«b ouibusfanismorbidam,abiüo eut nihilefi impoÃibtle, ipfa forfitonÃparatione/anan dam^ Cap.XVI.ibidcm. adhibc'rf'°e nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quantum ad not pertinet, qui prcedeflinatos à brt (ciicriz 'ttonprgdeflinatiidtfcerKerenonualemtu,Gtbhoc cm« latcm. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jfbetnus omnibus ne pereant, uel ne Romi 8 â'^'^fpf^âlant,adhibendarfidnobis medicinaliter feuera correptio,deieflatttemiBit earn facere utt!em,quos ipfe prafciMt et prgdeflinOHit cenformet imagt'nis fiijfiu. Si |
ET CENSVRA EIVSDEM. â¢Ã¯ enim a^iqua -.do timoré non ccrripimus,ne a'iqnii indepe^ rea(,cur non ettam timorécorripiinus, nealiquisinde p'us pereatt Neque enimdiicflionis maiora utfeerage» flamult;,qbedtus Apofiolus qwdicit tCorripite inquiet tos,ecnlolMnint pufilianimcs,:'ui'cipiteinfirmos,patiëtes j. eflotead oës,utdeâene aliquis alicui ma!u,pmalo reddat, uhi inseUigendu e ft tune potius malum pro maio reddi, fi ornp endlik noncorripiuttir,fedpraua diÃimulatione n g. tgif r Dicitiii mpecia teicora omnibus (orripe,Ht tO'eririmoremhdbiait, Quodde hispeceatisatcipien^ dum eft,que non btent,r.e ce ntra doininifententiam pu^ terurlocuius:âBe entni diiit,fipeccauerit intefrater tu* us,Co'^yipe eum inter te G ipfam. Ver un! amen et ipfe fi ueri at an correptionis eoufq; perdudt ut dicat,Si nee ecclefiam audierit,fit tibi ficut Ethniciis G publicaiiut, Libro ,11. Rc.fradationiim. Cap.V. Sunt duolibrimciquorumtitulusefi contra partem Hoc Tarn' Donati,in quor u primo libro dixi,Mthi no plocere uBiui nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* poteftatis fier U ans ;mpelu:n,fchifmaticos ad cÃmunioni uiolenter artari,qiiod uere mihitunc non placebat, quia nondum expertuseram uel quantum malt eorum aude* retimpun.tas^ue qi'anturr eis in melms mutandis con* ferre pcfjet diligentia diciplnue. Super Eiiangclium Tobannis trac# tarn exXII. I ht ofiendit ex Euangelto uiuendiihoc efl uiflum dcêLigcü* hibendi,nonneceà tatem Ap-fiohs impofiram,fêd po* teflatem datam, Qjiam potiflatem commémorât idem impoliUM Apoftuhis d cats Si nos uobts fpiritalia feminauimtis, * magnum efl,fiueÃra cartialiametamus f Sialijpoiefla* j.cdnw.p. tis uefira; participes funt non inagis nos i Sed non fumus inquit ufihacpcteÃate EtpaulopcftiQuialtario ferui» untiiiquit aiterio copartiuntur,Sic et dominus ordinauit his,qui Euangeliu aiinuciant de Euangelio uiuere,ego oua temnuBius herum ufits funuSatis igiiur apertumefl,non imperatum,fcd in poteBate A pofiolis pofitum,ut aliunde non uiuerent,nifi ex Euangelio, G ab eis quibus Euan* gelium pradicâdo fpiritalia feminab^,carnaba meterët, hoceflearnu hiius fuftentacu'um fumèrent, G tan* quà m milites Chrifii,fitpendiu debituacciperent,Ãcut à proUincialibits Chrifîù Vnde ipfe miles egregius idem tCormi-jt pà Ulofuperiiudehacredixerarciuismi'itatfuisfîipêdijs unquamfquod tamè ipfe faciebat,quia plus iBH omnibus ïaborauit. In Epiftolam Iohannis trad. Ilf. lamhie uidete magnum focramentum fratres/onus uerborumnoÃroru aures per,utit, mag fier intus efl. Noliteputarequemq homman iliquiddifcereabhomie. am« ne.AdmonerepcÃumus per Unpitumuocisncfirx,Si no fitintusquidoceatiiianis fit Itrepitiisnofier Adeo fra* tresuultisnoÃi: Nunquid non jermonem ifium cmnes aud^ts'Q£ammultihincif!dccti exitun^Mit, Quantu ad me |
|
LXVIIl DE H-ÃNISTRIS ECCLESIAE ET CENSVRA EIVSDEM. mJ impertiiiet omnibiu locutut fum ? sed quibui unüio lUaintiunoloquituriquosfpiritulJdniliM intus non do* Mitth.î^cti'ndoctiredcÃt- Magifteridforinfecus.iidiutorid qut* ddmlunt etddmonitiones-.Cdthedrdmincalo hdbet qui cordd docet. Propterd dit cripftinEuditgelio: Nolite uobitdiceremdgiflrumin terra: Vnus eü ergo magiÃer ChriÃui, ipfeuobis ergo intus loquitur, quando nemo bominumiHiceA- Tractat.IIIL Hoc dutè (icutuosrecorddricertusfum pcexpofitU mus uobis.quid nos qui forinÃecus loquimur dd dures ue^ Ãrds,itd (umusqudÃoperdrij ddhibètes culturdfarint Ãcus dd drborè : Sed incrementu ddre no pojjumus,nec Conn». 5. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;formdre: Jlle dutè qui uos recreduit et redemit et uocduit per Ãdem ZX fpiritum fuum habitans in uobis, ni^ ÃloqudturuobisintusyÃnecdufdnos perÃrepimus. Vn« Qufbuj Io. dehocdppdretiQuid cum multi dudiunt, non omnibus jici(ur,fediüis folK,quibas intus lot quitur deus, yUis dutem intus loquitur,qui ei locum prte^ bent. lUi dUtem locum deo prabent,qui didbolo locum no prabentCTc. Libro. I. deciuitatc Dei. Cap, IX. csfiiiîcha Nmw à proptered quifquisobiurgadis CTcorripii ritatiscft o nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ngntibus pdrcit, quin oportunius tempus tcmpoiis in mqutrit,ueleildemip(ismetutt ucdeteTiortsexhoc efftct qustnre? nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;boudm uitdtn ZJquot; pidm erudiendos impedidt inÃrmos dÃos cr prlt;f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dtq; duertunt à fide, non uh Quart m*. dctur effecupiditdtts occdfió,/ed conÃliu chdritdtis CTct hsaliquido nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ibidem, parcatun Plerumq} enim db eis docendis, ddmonendis dUqudne do etid obiurgdndis,et corripiendis male diÃimuldtur,uel (Um Idboris piget,uel cu eos eorum cor dm quibus fumus uerecunddmurcffendere,uel(umeorum inimicitids de^ uitdmus,ne impediunt ZT nocednt in iÃis tempordhbus rebus,finequdSddipifciddhucdppetit nofird cupiditds, ftue quds dmittere formiddt infirmitds, itdutqudmuis bonis,Hitdmdlorumdifpticedt,ZJ'ideocumeis non inch ddntintndmddmndtionem,qu£poflhdnc uitdm tdlibus prepdrdturiTdmen quid proptered peccdtis eoru ddm^ ndbilibuspdrcunt,dumeos in fuis licet leuibus ZTuenh dlibusmetuunt,iurecum eis tempordliter fldgeUdnturf qudmuis inaternum minime punidntur. Vtvera h Libro.II. ibidem.Cap.XXV. piamusdeu doâdo^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;noflrd effet d nobis, profeèlo ZT no^ tim. flrdmHosgenuijf(musfdpientidm,nec edm ex doilrind, idefifdUunde difeendo percipere curdremus,c^ noÃer dmor d nobis profeèlus zjâ ad nos reldtus,dd bedte uiuen* dumfulficeret.iiecbono dlio,quofrueretur uüo indiges ret,t^uncuero qw.d noÃrd ndturd uteffet, deum hdbet du£lorem,procu!dubio ut uerdfdpidmus ipfum debemus habere doèlorè,ipfum etidm Ut bedtl Ãmus,fuduitdtis ms timeldrgitorenu |
Libro XIX. Cap.XVr. Sicut enim non eil beneficentix adiuudndo efflcere,ut bonum quodmaius eüdmittdtur : itd non eil innocenti^ pdrcendoÃncre,utinmdlum grduiiis incidatur. Perti* net ergo dd innocentis officium,non folum nemini md'um mnVcTnsof inferre, uerumetiam cohibere d peccdto, uel punirepec;gt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Pâquot;â cdtum,ut dut ipfe qui pleélitur comgdtur experimento, u\. ' dut dâij terredntur exemplo, Libro.XX. Cap.XXI. J^onenimexgenere edrnis ZT fdnguinis,Ã(ut erdt primum fecundam ordinemAdron,fedÃcutoportebat camis tic mnouoteÃdmento,ubifecundumordinem MelchiÃdech fummusfdeerdos eil Chrifius,pro cuiufi^ meritoquod in Pfaim.pj,. grdtid diuind contulerit,fdcerdotes amp;nbsp;Leuitds elegitiSh cut nunc uidemHS,qui non iÃo nomine quo ftpe dffequun tur indigni, feded que noneà bonis mdHsq; communis, [dnÃitdte penfdndifunt. Libro XlX.Ibidem Cap.XIX. In dftioneuero no dindndus eà honor in hdc uitd Ãue potentid,quonid om id udna fub fole,fed opus ipfum quod nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' ââ per eundem honorem uel potentidm fit Ji reÃe dtque u* tiliterfit,ideÃ,HtUd!edtddedmfdtutemfubditorum qu£ vThimo.» fecundum deu eÃ,unde idmfuperius difputduimus. Propgt; terquoddit ApoÃolus:CittiepifcopdtumdepderAt,bo^ pcnsnöiu» nu Opus deÃderat, Exponereuoluit quid Ãt epifcopdtus, quid nomè eà operis n5 honoris, Griecu eà eniatq^ inde duÃu uocdbulü,qdâ iüe qui prteficitur,eis qbus praficitur fuperintèdit,curdeoru fezgerens. Epi quippefup ,fco* posuero intentioeÃ.-Ergoepifcopin grace, à uelimus, lutine fuperintendere po/fumus dicere, ut inteüigdt non fe effe epifcopum- qui praejfe dilexerit non prodeffe. Itaq; dÃudio cognofeenda ueritdtis nemo prohibetur, quod dd Iduddbilepertinet ociu. Locus uero fuperior fine quo regt populus non poteÃ,ZTÃitd teneatur atq^ adminh Ãreturutdecettdmen indecenterdppetitur. Qudmobrë ocium fdn Ãum querit chdritds,uerttdtis negotium iuÃum fiifcipit neeeÃttis chdritdtis. Q^jin farcindm fi nuüus impunit,pertipiendedtqiintuendaudcdtidum eà uerh tdtüSi dutem impunitur fufeipiendd eà propter chdrt^ tdtis neceÃttdtem,Sed nec Ãc omnimodo uentatis deleÃd* tiodeferenddeÃ,nefubtrdhdturi[ld fuduitds,ZT opprh mdtiÃaneceÃitds. De duodecim abufionum gradibus I.grad. Primus dbuÃonis grddus,à fine bonis opertbus fdph ens ZT pradicdtor fiterit, qui quodfermone docet, aÃh fjsquot;bu bus complere negligit, Auditores enim doÃrina diÃafd Pf cere contemnunt,ciim pradicdtoris opera, à pradicatio^ cnVi'ineboââ* nisuerbis difcrepdreconffgt;itiuM,îiusjquam enim fiteffi msopâ**â« cdx pradicdntis auÃoritds, ftifi earn effeÃu operis cor^ di dffixerit audicntis,prafertim cum ZT ipfe doÃor,à 'm uitiorum dmorem delapfus fiierit,alterius doÃoris audi» fdmentum fuis uulneribus adhibere paruipendit ZTc. M a Ibidem |
DE HINIST RIS ECCLESIAE ET CENSVRA EIVSDEM.
|
Ibidem decimus gradiis, Dedmtugradutinliufîonii eü epifcopux ntgUgcns lt;}ui Decimus gradm fui honorem rcquirit inter kominef, fed thintflerij IfonKdic'' fui dignitatem coram deo, pro quo legatione fungitur. Primo nâq; ab cpifcopo quid fui nominiidigis nitasteneatinquiratur,quoniam cum epifcopuigr^ecum Bzcchid . nomöÃt/peculatorinterpretatur.Quare uerofptcülator ponitur,CTquidâ fpeculatore requiritur^dominut ipfe denüéHat,cü fub Ezechieliiprophetaiperfonaep'fcopo cffiiijfuirationem denunciat, itainquiensfpecu'atorem dedt te domui ïfrahel, Audiens ergo ex ore meo ftrmonê, nuKciabiseisexme^c. Poft pauca ibidem* Mîtthâ 8 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PpiÃopam quicmnitem fpecuîator poÃ* â â t(K etl,peccata diligenter attendere, Audiem ergo CT Qnootdix nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;attendentfetmonem à potucritG'adu cor^ txpciicz ngere ÃnonpotueritjuxtaEuang^Hj reguJam fcelerivm âièdoriââamp; opcrrfrioj deelinare.Si tnim inquit in Eiiagelio donùmt^, cpikopo O inte frater tuut,compeiüu inter te et ipfuw, «ri»?'à te audieritlucratutes fratrem tuum.St te nonaudierit, adhibe teiumad hue unum uel duos,ht in ore duorum uel triumÃetomne uerbum.Silüe non audieritdie ealeÃie, à ectleÃam non audierit Ãt tibiÃcut ethnic us cr publica^ L'à iiti. »»⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ordine expeUendut eü quit unq^ doâori uel epifa copoadherere noluerit.Et qui tali ordine expulfut fue^ rit,ab alio aliquo dodore uel epiÃopo no debet recipi.De facerdotenamcfinlege feribituriViduam out repudiate nonaceipiatuxorem.Qui ergoiUam exeommunicafam à eatholieo,illo non permittente Ãbiiungit,iura facerdo^ ' tijflt;uidi,qucdchriÃianorumgenuteleilumed exced t, H(tc raticne epifiopum ad eoe quilut in fpeeulatione pos Ãtui edieffe oportet. Quailâs cfTe nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ibidem. df beat epif nbsp;nbsp;nbsp;Cteterum uero quaiis in Ãmetipfo effe deleat Paulut ).Tbim. j. Apoflolusexponit,utad gradum epifccpiueniens,Ãtfoa briuf,prudens, caÃut, fapitns-,modeÃui,hofpitalis, Ãliot habcnsfuhditos,cugt;n omnicaflitate,teÃimon;iim hatens bonum ab his qui forts Ãint,proferens dodrina:, fidelem fcrmonem,anteepifccpaium, non plures habent uxores quam unam.Nonpercuffor,non bilinguis, non ebriofut, non neophitus,utperh£cipfeoÃendatinüperequcd da lios docet injermone dcdrin£. t, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ibidem» EzcChi.S4 in*ncgiîgï'' Caueant ergo négligentes epifcopi, qued in tempore tes eptfeoz utndidicdominusperProphetäccnquariturdicenSjPas Ãoresmeidemoliti luntpopuâum,ct non pafeebant gres gemmeampaÃores,fedpafcebant jemetipfcs,fed potius procurent ij quos conÃituit deminus luper famtltam fus Maitii. jf. am,dareilliscilumintemporefuotritictmen!uram purä feilicet er probata dodrinam, quatenus ueniente domino mereanturaudire,euge feruebone erfideliSjquia fupra panca fùifli fidelis,fupra multate conflituaiii, intrK rii gaudiumdominituù |
De deccro cbordis.CaP. IUI. li^udiuftertiano die memininte dixtÃi fanditati ues Ãr«e,quiaÃcitharedieffemus,aut huiutmedi aliquidpo» pularitcr exhibentes pro fludijs nugacitatis ue(lrg,qult;e 13 qugftimuf ut reriquatii,Tenuiffetis nos ut daremiu uobi$ diem,er quifquis pro modulo (uo conferret nobis merces dcm,Qnare ambularemus deledati uaniscanticis,nutli rei profuturis, ad tempus dulcibus,in pofieritm amaris Æ Tailbits enim turpitudmibus cantienum animi humani Amara dj» il/f Jïi eneruantur er deddunt à uirtute,d^uentts in turs du^céfeanu pitudinem er propter ip/à s turpiludines peflea fentiiint dolores, er (Um magna amantudine digettint,quodcu dulcedine temporali bibei Mit.Kelius ergo nos amara uos bis cantamus ad tempus,qug poÃea dulcefcant in uobis. Nff mercedem a'iquam exigiwus nià ut facialis quoi dis eimus,Jihmö non facialis Ãdicimus nos. In libro dePaftoribus.Cap.I. Quifquis itaprgpcÃttis ed,utineequodprgpoÃtus Sc ipfo* Ãtgaudeot,er honorem fuum queratcrcomoda fua fos la refpieiät fe pafcit,ncn cues, Cap. II, ibidem. Etquidem Apefiolus Paulus,quamqua eligeret maa nibusfuis labore,nec ipfam lac querere aboutbus,ta)gt; ÃcEuange men ladis peteÃatem percipiendi habere je dixit, CT Ãc dominum expcffuiffe,ut qui Euangelium anunaantde Euangelio uiuSt,Et didt alios coapcfiolosfuos,ufcsfMfa ,, eÃnm?^ fe kacpoteÃafe non t^urpata,fed data. Poft pauca ibidem. Uaq;ew,n effetqiiodam hmpore ApcÃoltisin magna indigentiä uidus in confeÃiene ucritatis.mâffum cd tlli à bu» Pauii fratribus undeneceÃitai et indigeiitig eius miniftratelur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* refpondit autem illis,gratias agens er dixit,bene foeeÃii FiuUip.* ccmmunicare neceÃitatibus meis.Ego enün didiefin quis bus {um fu/ftdens effe. Scio er abimdare et penuriam pa» ti. Omnia poffum in eo qui me confortât. Ibidem poftpauca. Vndeenim uiuitur ncctÃüatised accipere,charitaiis ct,ar;«ti» ed prabere,non tanquamuenaleÃt Euangel.um,ut ifiui Ãt pretium eius,qued fumunt qUi annunciant undeui» int vndcui uant.SienimÃcuaiduntmagnä rem utlipracio uenditt. AedpiantfuÃentationem neeeÃitatis'a populo mercedc difpenfationis'adno .üoenimedideneus poputus reda jicquot;totcs'» dere mercedem iÃtStqui Ãbi in charitate Euangeliu ferud J unt,non exfpectent illi mercedè nià unde zr iÃifalutem, merced»-Quid ergo iÃi increpantur,undearguuntur,quicum lac Ãmerent, er Ianis{e tegerent,cues nâegltgcband Sua er^ go tanttm quarebant, non qug icfu ChriÃi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Philipe.» Cap.UI.ibidem. Proinde ipfe ApeÃolus cum ees commémorât quakes fuerint |
DE MINIStRIS ecclesiae ET CENSVRA EIVSDÃ^»
tXJX
|
flier int ergd illumine (juà p oMitiM eorumhonoriÃccntiil Dues non uiderfZar dquot;pn-hibet teliimoiiium : Sieut ungelum dei ap^aftonbæ; [â^ieepcrinteum,crqnodfi fieri poffet,ocu!os fuosueU lent eruere', lüi dare, d tarnen aceedit ad ouem languid Ciiit 4. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ouem putridam, fecare ttulnus,non pariere pu^ tredini.Er^ihiituciii factus [um uobis Herum priedi^ Phiippe .z.Mnsf ecce et aecepit de laäe ouium ficut paulo diite mè» morauimui,?^ indumentum ex Ianis ouium : Sed tameii cues non neglexif.non cnim fua quterebat, fed ^Uiclê^ (uchrifli. Inlibro .11. dcBaptifmo con* tra Donatiftas.Cap. V. Etideoplériing- doäioribus,miniis ali^iiidreuelatur, DoAoribâ uteorum potiens d'humilischaritas,inlt;juafruäasma=â S'iqmdT'quot;â iore[lc0probetur: uel quomodo teneant unitatè, cüin I«w. â rebus obIcUrioribus diuerfa fentiwit: Vel quomodo dccU plant ucritatem, cum contra id quodfenticbant,déclara^ tamejjecognofcunt. Deoperc ManaciiorumfercpcrtotS LibrS, Sedillud.XXVr.Cap. Eff nim dominus ait: Nolitc folhciti efje anim£ uefirt Katthx.a. ffmiiducetis nc^ corpori quid uefiiamini, Rede Qui propt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dtxerat,niiii poteÃis deo f'eruireamp; t^potiiis. mamtnonte.Quienim propter hocEuatigelium pr^di^ anûcuîn^ kiheatundc manducet,d'undeuefiiatur tSimulfe à eo.ted ma putot amp;nbsp;deo fcruirt mammonittdeo quia EuangetiwiA K°c5uin?ü prlt;edicat:crmâmonte, quia propter iÃa tteceffârid prit» *quot;»⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicat quod dns dicit fieri no poj/e,dc per hoc iBe qui ,pp- ter ifla euangelium pricdicdt non deo fed mammong fers uire conuincitur: etfideusiHoadaliorn preueduquo^ modo ipfe nefcit utdtur: Ndm fc«ic fententig fubiungit dis tensAdeo dico uobis:nolitefolliciti e[fe dnim£,quid man» ducetis,nei^ corporiquidueflidminfnonutifla no pros curent quantum neceÃitati fdtis ed,unde honefle potues Wattbae. 6 rint,fedutnontfldintuedntur,Ci:r propter iflafdciant, quicquid tit eudngelij prgconio facere iubentur. Earn quippe intentionem qudre quid fidt,oculum uocat, lucera na corporis tuiedoculustuus Libro II deGenefl ad litcram.Cap. XL* Abenatus eni duitdAdam,nofolüquäfuerdt[iprgs ceptuferudlfetcumdiigelisdccepturus,fed ab lüa etiani quamducebatinparadifofgliciquodam corporis ÃatUi fepdrart utiq;debuit à hgno uitg:Siuequade}t ipfoilli fubfifieret ftlix iUe ipfe flatus corporis ex re uiflbili uirs tute inuifibili, flue quod in co eflet O' facramentum uifls Aticr^imV bileinuiflbilis [apicnti£,dlie!iâdusindeutiq} fuerat, uel ntoriturus,uel ecia tdnquâ excomunicatus. flcut ecia ticadifcipii ill kocparadifotded,eccleflafolentAfacramentis altarù dittmouct nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;difciplina eccleflafticaremoueri, LibroII.contralireras Pcti^ Ii3ni.Cap.XCIIlt; |
Quid inquies uobis ed cum regibus feculiqitos nunJ quant Chriflian^as niflmuidosfenfltihoccism dixiflesi cnumerareconatits ts quos reges iiflifenferintmimKÃi, nee conflderaÃi quod plures enumerari poÃmt quos has Fide mini buerint amicos. Eater A trdurti à regediuinitus admonito nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â he attaniinaret èius UxOretntO dmieiÃime habitus eft O cidjart cS munus accepit. ifddcfilius eius regem flmiliter dmiciÃimu cedefi» paî expertus edAdcûbin Aegiptu d. regehohordbilitd exs cepttH,euin etiambenedicit.Quidloquardefilioeius los Gcncf.ià i flph,qui pod edreeris tribulationem,qua Uelut tone flc'ut aurum,caflitds eius probata ed,mdgnis ab éo fublimdtM hononbustlurabat etiampèrPharaonisfdlüteih.nohta» Gcncf.iâ quam typo eldtus,fed beneuolentig noh nigrdtus, kègis filid Mofen adoptduit, Dauid dd dliénigendm^e'ÿs tflai hel cohtpulfus iniquitdte confügit. Ketias ante curYü peÃgt; flmtregis,hohtllias iihpério [ed ftio cucurrii obfeefuio. Exodi^^. tiehfliis hofpitg mulieri fi qtiid fibi forte a rege per eius nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gâ âmterceÃtoncprgfldri(teilet etiamultro offérindià h pUt âi-Riga 4» w«/icrc. Eodem iibro contra eafdenii Cap. CV. Tune iuÃior Paulo,Tu perfedior tdnto ApoÃolo qui eorum quos docebat orationibus fe commendabat: 0«= donapfta ua rationi inquit inÃdte,uigildntesin iüa ingratidrum adis pquot;,tVph °ot onefOrdntesflmulCfpronobiSiUtdeusdperidt nobis os ta^t cedes /îiiMh ùerbi, âd toquendum myÃerium chrifli, propter quodcTiindusfumiUtinanifeÃem illud,itd ut oportet me lôquitEccè ohaturpro Pdulo Apofloloiquod fieri nS uisproèpifcopOi Libor IILcontra literas Pctihgt; ani. Cap.L* Et ne propter malos difpèfatores hoc eft prgpofltos, fj^am^ qu* focietasChriÃidnddiuidatur.EtiäiUud teflimoniu pofui quedicuntfdcite,queautemfdciuntfdcere holite,dicuht htorisAi » enimet nonfdciunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Matihx.,| Cap.LV.ibidem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ph,j,pp.iJ Kinifler ergoddeÃ, difpenfator uerbi Cf fderomehii eudngdici,fl bonus eft confotius fit eudngelij,fl dutè ma» lus ed,non ideo difpenfator non eft euan^gelij. Si enim bot nusefi,uolenshocfacit.Sidt4emmal«s,hoc eftfud ques rensnon que ]efuChrifli,inuitus hoc facit propter alia qitg requirit. Vide tarnen quid idem A poflolus dixerit,Si ergo uolens hoc fado, Inquit,inercédem hdbeo,Si dutent inuitUsdifpenfatiomihi crédita eft, tanquam diceret,fl boniis bonlim anuncio,etiam ipfe perueniotSi dutem ma» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^j,5 iasbonimianundo: Nunquid enim dixit fl inuitiis fdcio Chrifti amp;nbsp;e difpeiifator non ero ? dnnunciduit Petrus er tgteri boni, hunaà 'uitr inuitusludas,tdlhencumipflsmi/fusdnunciduitiUimer» â eedeth habent: Huic difpenfdtio crédita eft. Libro Ji contra Crefconium gram*» m aticüm.Cap. VII. Ndw prociil dubio fi ueritatem fitam demus,errorenii refellimus,etidm fl non ueritate pro prie intcntionis,feet emoluhtentumfltcitli huiusque htsmanagloriam queréns M 3 tisid |
|
DE MINISTRIS ECCLESIAE tt! id ttgiimus,g4udere dcbcnt dikiiora ueritdtif^quid tt Giuiaeit. bdcoecapotumtdsdnnucidtur^cutct Apoliolitfquidi^ nrdiicAo'z cihffd itt hocgdudtbotSidutemquod deo mdxime notwn rtsquac5lt;5 eü.CTquodttbietidmipli^udnfwn eHfdcultdtühumd^ cïrifcis ax fi nobilctim uiuerct,notttm efjê f)otwljêt,qud foüicitu^ noncictw. Une chdritdttiitt huiits difcuÃionii idboré uerfdmur,puto negudqudm iufté repruhendiminijlerium noflrumà co^ trdquoslibet^iterfdrios ucritAti5,fernenn (pwittt pro uentdtecertemiu, Cap, »IX. ibidem, EpiTcopus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;A ttende etidtn (luemddmodum dd Titum cit expired' tc quot;débct^ rc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;debedt,etidm perfcuerdtuê dixit ditèueK, efje oportere,tuxtd dciürindm fidelii uerbi,utpotetts fit mquitcrexhortdriin doilrmd jdnd, cr contrddicentes dvddrguereCf'e. Libro IE contra eundem Quidameä nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;YT lande cpifx nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;aap,z\l» cï^m poS' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fflim fpifcopi propter nos fumus/ed propter â os quibus uerbtm üquot; fdcrdmtntwn dominiewm tniniÃrd* mtu:dc per hoc ut eorum fine fcdnddlo gubernAndorum fefeneceÃitds tulerit,itd uelefjiuel nô efJiedebemuSfquod non propter nos fed propter idiosfumust D««ÿ non uUi fdnâdkumilitdte praditiuiri^ropter ^itdaminfe of^ fendiculd quibtu pièreligiofe^ mouebdntwepifeopdtut officium, nonfolian fine culpd,uerumetidm cum Idude pofuersttth Eodem Libro.Cap.XXlI» Contra cundem. Tk dutem eu hoc no meumjêd fdnilee feriptura tefii» gt;fttgt;f^iitgt;ngt;'tfe[lerecondreris:i^ulldntperfeijuutionem iu= ^UUtio. ftdmeffepoffedixiflùVbiignofcendumtibi eü nefeienti fcripturds'.Vnde tibi uenire poffe in mentent, qudm iufid PfMt.,00 uocefitdiâum,detrdhentem proximofuoocculte,hune perfequebdr.Etdbipfodomnio nojlro iefuChrifto in ex ceüentifiimd prophetid: perfequdr inimicos meoseteom^ pfaim ) y, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nlos'.et non conuertdr donee deficidnt. Quæiicitc Contra Donatiftas pofteoUa* Irri'?tioncm.Cap. IlII. erceri pofx nbsp;nbsp;nbsp;QgrfjK pdrdbolii CT figuris Ecckpd prdrnuncidtd efl uflt;j; in finë/ieculi bonos et mdlos fimul hdbiturd: Itd «t nec mdli bonis obeffepoffint, cum uelignordntur,uel pro pdee cr trdnguillitdte ecclefi^ tolerdntur: Sieos prodi dut dcct^dri no oportuerit, dut dlijs bonis non po^ tuerintdemonfldrentd fdne,utnec emenddttontsuigtldnsf tidquiefcdt,corripiendo,degrdddndo,excommunicdnd0, cteterif^i coercitiontbus licitis dtq; coneefiif ,qutefalud unitdtis pdce,inecclefid^uottidiefiimt,fecundum pr^^ tepttim Apoftolicu chdritdteferud!depiidixit:fîlt;iuisdut tem non obedit uerbo noflro,per epiftoldm hune notdte, CT (cmifcericwneout erubefcdt,Cf non ut minti^ cttmexiftiinetif,fedcorripiteutfrdtrem. Suutenim CF |
ET CENSVRA EIVSDEM. difeiplind feruM pdticntidm,cr pdtientid lemperdt difiii plindiUtCr utrun^referturdd charitdtem, ne forte dut indifeiplindtd pdtientid fouea iniquitdtem,dut impdti» ens difeiplind difjipet unitdtem. De videndo dco,ad Pauh'nam. Cap. XVI. NfÃKe wim mihificeredis quemddmodtvm Ambroi Hominaat fio.decuiwlibristdntdiüdteftimonidpofui, Autfi g^io^^deS bobus nobis «equd lance putds effe credendum :Nunquid puanda. hüo modo eudgelio compdrdbis,dutfcriptd nofirdfcript turis cdnoniciscoèâqudbis f profeâo fi reâe in diiudicdnt do fdpK longe nos infrd uides ab iüa duiloritate dilldre,et mequidemlongiiuiSedtttrii]; nofhum ^uantulibet cre* dds,utnmi^ tUt exceUentiie nequaejuam comparas. LibcrlIII.ide doârinaChrifliana. C3Pâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;V -roes V tndripl* Debet igiturdiuinarwm fcripturarumtraflMor amp;nbsp;tâtons va.-doëlor,defe^or reât fidei,(ic debeUator erroris,cr 60114 docere.rt mala dedocere,at^ m hoc opéré fermonis com conciliare auerfos,remijfos engere, nefeientibits t^uid a» gdturipiid expedare debeant intimare. EtpoÃpaucaibem. si uero qui audtunt,montndi funt potins quam docent di: ut in eo qued iamfciHnt,dgendo non torpeant, cr rc« bus affetfwm,quds uerdsef}efatenturaccomodent,mdilt;: oribusdocendiuiribusopusefl;lbiobfecrdtiones,C^ im . . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;opinamur erepationes,concttdtiones,et coereitattones,crqMcunqf vtcnlt;ta»! atiaudlentadccmmouendos animos,funt necejjdtia. Et htecqu!demcunädquiedixi,cmnes ferè homines in his qult;e loquendo agunt facere non quiefeunt» Cap. XV. in eodem. Orâdff dic ipfa horaiam ut ditdtaccedens,priufqudmexerat pros predict^ firentemlingudm,dddeuimleuetdnimam fitientem:ut ea ciamlâôri« ruâet biberit uel quod impleuerit fundat. Cum enim de nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â»s* und quaquare, qud fecundum fidem deledationem^ traHandafiiftt multa fint quoi dicantur. Gquot; multi modi quibusdicdntur,dbeisquihocfciunt,quis nouit quid ad prtefens tempus,uelnobis dicere,uel per nos expédiât au» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 diri,nifi qui corda omnium uidetiEt quis facit ut quod o« portet et quèaimodu opportet dicatur à nobis nifi in cuius manufuntetnosetfermoesnofirilAcperhoedifcatqui» dë omnia qult;e docëda funt,qui Gquot; noffe uult et docere falt;^ M* t. pj. cultatë docendiut deeet uitwm eeclefiafiicum eomparet, Adheram uero ip fins diëlionis,illud potius bong menti cogitet couenire, qtiod dominus ait : Nolitecogitarequo modo autquid loquâini dabitur enim uobis in illa quid lot quamini:l^o enim uos eftis qui lcquimini,fedfpiritus pa^^ tris ueftri quiloquitur in uobis. Si ergo loquitur in eis fpi^ ritusfan{lus,qui perfequentibustradunturpro Chriflo: cur non Gquot; in eisquitraduntdifcentibiaChrifiumi Cap. |
.DE SACRAR. SCRIPTVR. LAVDE, ET STVDIÃ EARVNDEM. LXX
|
Cap.XXVII. ibidem. Nlt;iw qui Ãpienter^'eloquenter dicit,tiiuit dutem Qui rapien nequitCT, erudît quidem mu'.mt dicendiftudio ,qudmuis ^cqlît« ^»itn'efti^rttinutiliificutfcriptwmeSl: ScribæCTphd» ait, animæ rif£itncdthcdrd Moy(ifederunt,quedicuntifûaT:que duXiitfà ciuiit,fùcere tu)lix:dkunteniin,cyquot;non/à ciunt. Et poft pauca ibidem. Multii itiiqf profunt dicendo, qut non {ïdunt ; fed longé pluribiuprodeffent fà ciendo,qu£ dicunt. Abun» ddttt enim qui nutè uite fut defènfîonét» ex ipps fuà prtpofitis Gf doéloribui qutrunt ,religt;ondentes corde fuo ; dut etium à dd hoc erumpunt ore fuo^tq^ diceiMs : Qgodmibi prtapis,curipfenon ficisi la /îf «tcttw non obedienter dudidnt, qui feipfe non audit, GT dei uer^ bum quod eii prtdicdturjÃmul cum ip/ö prtdicatore con tenwAnt^ Deni^ ApoÃolusfcribens dd Timothewn,cum tplfcop*â* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ddokfcentidm tudmcon»fntut,[ubiecit forma cfle undcnon contemntreüir, dti^ dit s Scd Ãnmd eÃo fide^ Ã^^ne,m conuerfdtiÃtte,m dileihone, m fide,m cäffitiUf» Cap. XXX. ibidem. Siuéduxmdpudpopulumuel dpudquoslibet idmidin diäurui,Ãuequoddpud populum dicendum,uel db eis qui uoluerittt aut potuer'mt legendum eil dtiiAturui, oret ut dem fermonem bonum det in os eim. St cni« re^nu Pr'^dïcâatô nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iâquot;â (*** xmpordli Ãdute, locuturd rioranJum dpud regem, utM oscius demcongruum fermonem dot ncmbonum «t.^iMnto mdgts ordrc dcbct, Ut aie muntu dccipidt,qui d«dcu$ in pro tterndbominum fdluxin uerbo GT doärind ItAos ââ*â nbsp;nbsp;nbsp;rdt. lüi uero qui ed difluri funt, qult;e db dUjs dcceperunt, amp; dntequMt dccipiant orent pro eis, d quibus dccipiunt, ut eis detur quad per cos dcctpere uolunt creum dccepe^ . nbsp;nbsp;nbsp;rint,oret ut bené er ipà proÃrdtu,G!â iHi dd quos profit rdttt/umdnt,cr de pro^oexiai difiloniseifdem grd^ *. Cor.)o. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quo idfedccepiUênondubiant,utquiglor Sapient. 7. ridturdtt^oglorieur,m cuius mdttu fumus nos, GT fer» moues ttofiri. De uerbis Domini fecundum MatthæumjSermo^ ne LXII. PertirtetU erg» dd nos curd,dd oues obedienlid: dd Ai panort ttosuiQldntidpdfiordlis,dduoshumiliasgregis: Qijdtw «â'4 ou« ^udmGSânos,quiuobisuidemurdefuperioreloqui loco, obcdientia. cwntimorefubpedAusuefirisfumus,quonidm tioumus qudm periculo/d rdao,de ifo qudà [ublmi fede redddtur, De correptione Ãf gratta, Cap. XV. |
lüefcientts enim quis perünedt dd pr^deÃindtorutn numertnn,qui5ttonpertinedt:ficdffici debemus chdria Otis dffifl^t omnti uelimus (tduos fieri, Hoequippe fit, cum Ãngulosquof^ut occurrerint, cum quibus id d^re udledinas,dd hoccondinur ddducere,utittliiÃcdti ex fide pdeem hdbedmus dd deum,quem prtdicabdl etidin Apo/Iotus,cum dicebdt : Pro ChriÃo er^le^donefun^^ çmuranqudindeoexhorantepernos,obfecrMtus pro Chrifto reconcilidri deo, ç^ÿid c{i enim ei reconcilidri, niÃpdceindd ilium habere { Propter qudm pdeem etidfn ipfe dominus lefts Chr^is dixit dtfeipulis : Izt qudmeun^ quedomum mtrdueritis,primum dtcix,pdx huic domui: Et à ibi fierit filius pdcis,requiefcet fuper ewm pdx ue» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;) '*⢠flrd ; Sin aniem dd uos reueratur, cum hanc euangeü^ Zdnt pdeem, de quibus prtdiäum efi: Qtt.iw /fiecioà pedes eorum qui annuncidnt pdeem, qui dnnuncidnt bo^ n4,nobuqutdem tuncineipit effequ^^ filius pacts, cum obedierit attp credidertt huic Eudngplio,Gr ex fide iuflifi lt;nbsp;cdtus pdeem dd deam habere cceperit : fecundum duum prtdeÃindtionem dci,idm filius pdcis erdt.Ne^ enhn di» äumefi, fiper quem requieuerit pdx ueÃrd,fiet filius buc»,». pdcis : fed,ubi fuerit, inquit, filius pdcisjrequiefcdt fuper eum pdx uefird. idm er^ GT dntequdm annuncidretur htc pdx,filius pdcis ibi erdt,Ãcut eum nouerdt dt^ prt» feierdt non EudngeliÃi,fed dominus. Ad nos er^, qui nefeimus quis ndm Ãt filius pdcis,dut non Ãt,perfinet nul* Ium exceptum fiicere,nullum^ difeemere, fed ueüe om» nes fdtuosfieri,quibus prtdicamus hone pdeem. Nf$ e» nlm metuendum e{l,neperddmus edm,à lüeeuiprtdied» mus,non eil filius pdcis,ignordniibus nobis : dd nos enim ad prsedica reuertetur,idefi,nobisproderithtc priedicdtio,non nbsp;nbsp;nbsp;â°âquot;'â illis. Si dutem fuper eum pdx prtdicda requieuit, GTno» bit,G^iUi. Quid erQ) nos quifdluifùturi Ãntnefeienas omnes, quibus prtdicdmns hone pdeem fdlttos fieri ueüe deus iubet,Gripfe in nobis hoc operdtur,diffT(ndendo if Romm. Ãtm ehdritdam in corda nofird per ffitrttum fanibm, qui ddtus eil nobis GTc. DE SACRAE SCRU peuræ audoritace,0^ deftudioiV lius. 1 Libro I. de peccatorum meri^ tis QC remifttonc, Cap. XXII. CfidffWf iÿtuT GT cot^entsamsts M^iate fanfit feripturie,que nefdt {à üere,nec fiüi,Gr Ãcut nondum nd» ritati ecden »iaddifeernenda meriaeortimaliquidboni uel mali e» Râ¢âan. y. offeneneredimus,ia omnes fubpecedtoeffe,quod per unum hominem mtrauit in mundum.GT per omnes trän Roman, f. fijt, d quo non libérât niÃgratia dei per dominit nojlrum ïéfiun Chriftum, ndfci minimé dubtttmus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Roman, r. De liera innocentia,Cap« lu. a: XXXVII. Add^cen* |
DE SÃCRAR. LITERÃR. LAVDE, Et STVDIO EARVNDeM*
|
Addilcendu/mnecejjirioduplicittrduclthuridti^ri^ dJim jupiquot; i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rdtioe.Tanpofeduéiorttlt;«,re autetn ratio prior ter duel ho eRldliud cH etiitrt quod iti agendo anteponiturt aliud quod plurû itt appetendo e/Hmatur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;erg) CT prin^ ]amp;ceieRia.j fapientig titnor domni,Gquot; per humilitutem ad fubltmia gradustH.incedat humana ignorantia per dem,ut mereaiur fides uiderequod credit. LibroLdetfinitate, CapJ, g _ Vt er^ ab huiufntodifidfitAtihu humanus pur^re^: pnirVnuihâ (Kt-animus/aniklfcriptura paruulis congruent, nullius quafigradatimad uuiuit. nbsp;nbsp;nbsp;(liuina Ãue fublimia no fier mteîleâus uelut nutritus ad^ furgpret. Plain ZSâ uerbisGf rebus corporaltbus fumptis Phim,flt;s. ufa eSlcuntdedeotoqueretur, uelut cum ait : Integmine Mxod IO tuarum protege me. Etde/fiiriali creatura mul^ Generic.. ' tatranfiulit,quiius fignificaret iUud,quodita non effet, fed ita dtei opus effêt,ficutî eil: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/óm de us zelotes. Ef, paenitetnu fceciffehonünent. De rébus autan que om^ nino non funt, non traxit aliqua uocabula, quibus uel fi* guraret locuttones,uel /fiiraret enigmatil. Ibidem cap.ILin fine* Tn duW)i nbsp;nbsp;nbsp;Ncc pigebit autan me, ficubi hefico querere, nec pua ^âââZ7o\Ts(lebitficubierrodifcere, , difccndum. De ciuitate dei lib.IX. Cap*V* Non efl nunc neceffè copiofe de diligfuttr ojtaidere, quid de iftis paÃio»ibus,que Chrifiianos dnimos ddficiut, docedt fcripturddiumd,qua Chriftianaeruditio conäne^ tttr,deo quippe illam ipfam mentein fubijeit reddam amp;nbsp;iuudndam,menttq; pdÃiones iti modèfandas dt^ fi-enM* dasjit in ufum iuÃitte conuerantur, Libro Lde Getiefi ad litcram, Cap* II. Bipsrtitim Ottinis diuina fcripiura biparbu eil, fecwtdtim id, (crip^ur^m nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dotninus fignificat,dicens : Scribam eruditum in re* M«th. gnodeifimilemeffe pdtrifimilias,profèrentide thefauro fuonouaeJuetard:queduo ettain teflamentidicuntur. Jnlibrisduteinomnibus fanibsintuerioportet, que ibi eternAintimentur,que/i£bilt; nArrentur,que fittura prea tiuncientur,que agenda precipiantur,uel moneantur. Super Ioannem,Traäatu IX. Libri nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;propheticos omnes, non intelleilo Chri* plictici non fto quid inlipidum CT jituu inuenies i Inteüige ibi Chria Ch'r'ftolnx nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;legis, fed ettam inebridt, mu* Sipiji. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tans menton à corpore,ut preterit» obliuifcens,m ea que antefunt extendaris. Erg) prophetia ab antiquis tempoa Philip.Sâ fibuf^ex quo prorfuscurrit ordo nafcenlttiM montre humdno,de clirifio non ticuit,féd occultum ibi crlt;U,ddigt; hue aqua er at. Traâatu XVIII. Vn Je h nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nfà enim na^e funt herefes, ZSquot; quedam dogmaa fiinata pcr^ peruerfttitis,iUaqueantiaagt;umas,crmprDfi(ndutnpreo |
eipitinttd,iiifi dtmfcriptufe bone mkUi^ntur non henè, nbsp;nbsp;g, Cy quod in eis non bené intem^tufietiam temerè amp;nbsp;au^ nimas iiiigt; daà eradferituriitiqicharifiimi^uilde cautéhec audiré debeinus,ddqu£ capienda parutdi fümus,ey cordepio cy cum trenwre, ficut firiptum cH : Hanc tenens regu* lam/à iiiliatis,ut quodfecundum fidem,qua imbuti fua mus,intelliffre uaü(erimus,tinquain de cibo ^udeamus: quod dutem fecundum fanamp;m fideiregulam intellipre non poterimus fdubiationem dufiramus ,intrlligentiant diffèramus. Hoceiletiam, fi quid fit nefcimus, bonwn timen zy uertvm effe minimè dubitemus. In epiftolam beati Ioannis, Trad. II. Vnde credituri fwmus, ntfi ey unde ipfos palpantes uoluit confirmare ? Aperuit enim illisfcriptttras,et ofien* oJand* m dit eis quid oportebat patt ChriÃum, cr impleri omnia que de iBo fcripti funt,in leff Moyfi, CT prophetis, CT noftra ap«* pfalmis,ideii,omnemueterem fcripturamdrcumplexus eil.Qnicquid iBarum firipturafum eil,Chrijbim fonat, fedp aures inueniat. Et aperuit eis fenfum, ut inteBtgp* renifcripturaSiUndecrnobishoc orandum eil,ut ipfe fenfum noffrum aperiat. Ad Orofiuni eontfa Prifcillia# niftaSjCap.XL Neq^ i/iimultuni ad nos pertinent, uteafitmmofiu* dio inda^re curemus,quérèinoti funt à fenpbus no^ nfqu'tCaw fku, cr ab mteUeélu infirmitatis humane, nec in ipps fcripturis itapoptd,ut nobis eorum mandata fit cognia tio.ïmà ueroneprecipitifu/fiitione in fabulas focrilegas irruamus, clamat fcriptura diuina : Altiora te ne que^ Eccief. fieris,cr fortiora tenefcrutatusfiteris,fedquettbi pre* cepit dominus,iBa cogu femper, ut magis in ifiis temea raria prefumptio, quà mcauta ignoratio culpanda ui* deatur. Libro primo de origine ani#» mae adHieronymum, Cap.I. Qudnquà m enirntemultoquà megifametatemaior* rem,tarnen etiam ipfe iamfenexconfulo,fed ad difcendum r«« addi. quodopuse^,nuBamihietasferauideripoteP,quiaetfi fines magisdecet docerequà m difcere,magis tarnen di» fiere quà m quid doceant ignorare. Libro II.de anima ÃC eius ori* Z nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gine ad Petrum Cap.L Hdtef enhn non nünimum fà cultat!s,quA poÃit ex* plicareatq;ornArequii fentit, fipriusdet operam redè fentire: Valde quippe funt noxtd prauadiferta,quia ho* minibus minus eriùiitis eoquà d diferta fint,uidenM' itéra. Libro de odo Dulcitrj quç^ ftionibus,Quçftione III« in fine. Ãû |
DE SACRAR. SCRIPTVR. LAVDE, ET STVDIO EAR^NDSM. LXXl
|
Eg) eut«» ciuod (oiiptendivm eft chdriati tu£ pluf à * Admonc/ dijcere dHdtiz docere; tiainhocadmcaemuretiitmdh inurplus ai ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i crtc. lacobj. fcercc? Jox COM dpojtplo Ucobo: SitduKm omiiis homouclox dd audier,dum,türdui duam dd loqucndum. Vter^ di[ctidgt; mus,nos inuiare debet fiMtitds ucritatû: ut Mtetii doceat mus,co^re nectÃitds chdriMis:Ubi potius otändum eü, uttranfedt i(kiaeceÃttas,qudhom(iumdccetdlicjuidho^ loan*/â*' gt;no: crpmus ontnes doctbiles dei,lt;juMuis O' hoc frnus, cwf/t eaguieâd uerumpietitem pertinetdt(cimui, etiiint (.Cotmt.}. (juändo illadocereuidetur komo: Quia neg; cjui phnM cfltthciiiid,nc(i; qui riggt;t,fedquiiiicremcntum ddt deus, CumMq^fi deus 'meremaitum non daret,non effent pc/hli pldnatorcs,rigttorcs,qMnto nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;e^,uel tu,uel quihbet buius temporis komiiKS,qtundo nebis tiidemur effedockresi Devera falfapÅnitentia, Cap.XX. iudcT'n'on nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ffiritd!isiudex,ut peut noneemmipt erhnen débetcarcz nequiti£,it3L noncddrcdtmunerefeienttt.Oportet enim ut taaîtix^'^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;elt;}gnoicere,qu£debedt iudiedre. ïudittdrid enim po» trÃus h£cexpoÃiildt,ut-quod debet mdicdre,difccrnAt, Dé fpiritii am'nla,Cab. L.amp;LI. ScienÃd efb, qudndo homo ad nofidam fui dÃtdtu nu^ Nulla feien J/öftone lOunündtur, Cum nulld fcientia intlior pt dla, ^cognofc'e nbsp;nbsp;nbsp;cognofe it homo feiplwmÃiputidmu s co^ationesjo-» « icipium. cutiones,dtqr;cperancPra, Quideitim prodeà nobis, p rerttm omnium naturas fubtiliter inueffigemus, efped* eiter comprehendamui,0' nofny.tipfos non iliteüi^inttsi Exdminemus erg) quafacimus nos,p feiumdwmquod debuimus,eafoc(erimus: Conpderemus ed,qu£ pibtri lumus,p pnt /ecundumdeum. Vd'de pquâdemeà nobis ncceffarid circurnffcbho exdminAt!onis,quAtenus per ex« penenttam corum quiefoLcimuf,ddea qux agenda funt, tutioresreddamur. In libfo de enèntia diin'ni* tatis, B. Vbùwiiji autem facra feriptura ffarpnt pér diuinot hiride*^SæP nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;deumanimofeuhuntattd membra deferb tibus animç feit.tii efb,caput,cà pillos, ocuIos,pdlpebrdni,nAres,os, la^ modo m°ti ^i^gt;knguam,côr,imaÿneM,uttrum,mAnus dcxterdm,p^ ligcndi. mPrant, digtos ftudi^tiim,brachium, ahu tpo/kriora, pedes : item motus dnim£,iram, Ãrorem,obliu!onem, re^ corddtionem, poenitenham, h£c CSâ alia his pmilta non carnAliter iuxta hiÃoridm à reéiè intelligenhbus fentienda funt,peut à ïudceis ez plerifq^ hcereticis, carnaliier fa!â pientibns,quidcum corporeum atij; localem bpinantur, jed ffirialiter oinniade eo inleHigendaC^eoptrndafunt. S i quis autem in dettm humdna numbra.feu motus anime 'more humano ineffe credit,proculdubio idota in cordeÃö pbr:cat. |
Demirabilibiis lacræ fenptu** ræ,Cap.XL Si erg) diabolus à Phicontffa ofknditur,quare Samuel in diuina feriptura dicitur fufeitatus ! In multis facr£ 'â um nomü fcripturlt;e locis ima^natis rebus uer arum rerum nomina ''ââa^'nà ns^ pepeddferibuntur. QuomodoGS'prtdiiki uir§i Moyp rebus fæpc ïnpmilitudinem ferp'entis tmaghaa GT phancaffca lUd j'.Rcgîa«? magorivm feŸpéntumin AegyptOfCfiUcccneus ferpens nominatur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;um-»). De fymbólo ad Cateebume»* nos, libro IÃIL Cap.III. MyÃeis enim pguris loquitur feriptura diutnà , feruatu rebus tempora,quibus recognitis manippa exer^ cent ueritdte.Ciuoniain nee hoc uAeatdmyÃerio,quod in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. tnonte Orebfuper petram iuffuseil adfeendereKioyfes, â'° O' Pare, ipfa eü lüa petrd,qtt£ percuffd produxit aquas populoptienti,de qua dicit fanfbis 'Dauid: Dirupit pe^ pfaim. -^7^ tram, cr Ãuxerunt aqu£. ApoÃoliis autem exponens, ait: Patres noPri efeam ffiritalcm inanducaueruitt,t-Ccrin. i-i fKTjdf)« potum ffirialem biberunt : bibebanc autem de Ipiritali confequentc cot pctra, pctra autem erat Chrb riora^'dei'^ ffts ; ipfa junt ilia poÃriora dei,chripus dei. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rurn â Libro fpcculi peccarorisj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â CapVL Prubefcater'^ fuperbusO' infoelix peccator,amp; d* mtat,elatione cteeatus,ira inPammatus,impaüenti£ ui^ tiofeedatus, fctentia inÃatus,cut plus placet drs Ari^ (iolrlis,quà mfcicnt!ade Apopolis, plus codex Platonis Qui dial« quà m liber diuinus,quem nuHa lebho latÃcat,nuUafcietl^ mwe^s tia£diÃcat,nullusfermofapit,mpÃeritgra)nattce eonce rhetottecs. plus, dialebhcè imagnatus,rhetorice purpuratus: ffiltus cuSs*^ dæquot; es crut bac ionoras, erras,lt;juoniam qui talia agunt, Gquot; comu-⢠nbsp;nbsp;nbsp;, r r r r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f'i â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;munt inorz I» taltbus dies fuos confumunt, peccatum fibi gnierant, tem libi pagt; CT mortem parant,quia ex fmili Pudio pmilê coneipiut fcientiam, hoc eil,Ã!ia ecUigunt, non pu(his, fubaudi uerba non uirtutes ; uerba enim in uentum preprunt, ex aerem utrbis uerberaia,uerbopatrm jenant, iaâ £bl.n^^ bam oÃndantide quibusper pfatmiPamdieituri Tur* Pfeim.iîi. baa funt CX mob peut ebrius, cr omnisfapienba eorum deuorata cP:. Libro II.de ordinc,Cap. Adolefcenübus tr^ Ãudiops legis dei ia uiuendum Staaihüm e{l,utuenertisrebus,â lüecebris uentris ej^tturis,ab uiuendum^ immodeÃo corporiscultu Gf ornatu,ab inambus ne^tijs ludorum, à corpore fomni ez pigribei, ab temulabone, obtredlabone,inuidentia, ab bonorum poteÃ,tumà am^ biborttbus, ab ippus etiOm laudis immodica cupiditate à abÃneant,amorem autem pecuni£ abus lu£ ffei cert^i* mum ttener,M»effecredant,nihilcneruiter pciant, nihil audtiier: in preedtis autem fuorttmuclpellaitt omnina iram,uelia penentutpt pulfe pmilis. Neminem odea rmt, nuHa uibd non eurare ueliL Libro |
DE SACRAR. SCRIPTVR. LAVDE, ET STVDIO EARVNDEM,
|
Libro I. de moribus Ecclefiæ catbolicac, Cap.I, A doAiofu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;enim mediocriier fdnus nonÃcikintrîligit fcri rarVcxpoz flufà rum expo/]tiogt;um,âb his(gt;eKndttincfJi,ciuielt;irMn fi«op«c«z doâbres fcefje profitentur fimq-poffê f Imôiâd fcmptr âcddere,ut mulà indoSiis uidedntur dbfurdd, qiM cum d doâoribiu exponunlur, eo Iduddtido uidedntur eldtiui, quo dbielbui dd/^ertiAndd uidebdntur, cr eo dcapidntur dpera dulciut,quo cldufd difficiliui dperiebdntur. Hoc Ãrein fdnätsueteris teÃdmenttlibriseuemt,(tnu}do lüc qui eis o ffvnditur, doilcrem poftus eorum pium,qudm impiutn Idterdtorem requirdt,priu(qudm jhidio qudren^ tis.qudmtemeritdtereprehendentif imbudtur. Ncc à ed difcere cupiens,in lt;diquof Ãrte iatciderit uel epifcopot, uelpreÃiyteroSjUel huiufctmodieccleÃit cdtholire dnti* flitef mituftros,quidut pdÃm cduednt nuddre Ãcrid,dut qui contenuÃmplici Ãde,dlUord cogtuÃere non curdrint,de/Ãeret ibi ejje ÃcienUdm ueriatis, ubi ruq; omnes,d quibui quierdtur,docere poÃitnt, ntq; omnes qui quorum, difcere digni fuM.Et diügtntid igtur, er pietdd ddhibcndd ell,dlterdfietstfcientes inuenidtnus, dlterd ut fciremereimuur. De vera rcligione, Cap, LI. OmÃii igtur repudidtis nugis thedtricii ZT póë^ 7c^oeüc's ti(if,diuiiidrumfcripturdrum trdSkitione ZT conÃderd^ migisomif/ done pdfcätnus dnimum dt^petemiif,udn£curioÃMit fcnpt'ùiiTâ^s nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ââf Ãti ftffum amp;nbsp;teÃiidntrm,cr indnibut phdntafnu^ ledione ani tibui^tunqudm püHf epulfsfiuflrd rcficifdtidri^ cupien^ duscU. ftm. HoeuerèliberdliZT'm^nuoludo fdlubritererudid» mur^à nos mirdculd/ÃedaculorumZT pulchritudo de= lelktntjilldm deÃderemus uiderefdpientidm, qud perten' dit d Ãne ufq;mÃnanÃrtiter,ZTdiÃjonit omnid fudui^ ter. Quidentm miräbiliuiui incorpored mundum cor^ poreum Ãbricdnte ZT ddminiÃrdnte ? dut quid pulchritu ordittdntecrorttdntel De blafphemia in fpi ritum* fandlum. F. infacrifcri Inomniquippc copid fcripturdrum fdnSidrum pd^ ctmut^obt dpertisTxercemur obfcuris,t!licÃmespeHiturJjic fcuris. ' ÃÃidium. De vtilitate credendi ad Hono* ratum,Cap. VI. TeÃor Honordteconfcienlidm medm,et puris dnimis inbdbitdntem deiim,nihil me exipimdreprudentius,cdf ffius, religoÃut,qudm funt ilheÃripturg omnes,qudste» fbmenti ueteriinominecdtholicdeccleÃdretinet mirdris noui l Non enim diÃimuldre poffum longé dliter nobis Zimcftmi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quicquid cà iiifcripturis iüis,dltu ZT In icriptu â dluinum eR,ine{lomnino ueritds, CT reÃciendis inÃdu* * diuini'im rtifuiis^dnimiscredemihidccomnwdduÃimd difciplind» tft. |
^3quot; pldne ia modiÃcd tA,ut nemo inde hdurire poÃit qiiod Ãbi fdtis eH, à modo dd hdurienditm deuotédc pié, ut ue» rd religo pofcit,dcceddt. De Genefiadlitcramimpcrfe/' flo libro, Cap. II. Idem adHonoratum, Cap. III. QQdttuor modi d quibufddm fcripturdrum trdÃAtori but trdduntur legis exponendie,fecuftdum hiÃoridm ,fe^ cuiidumalle^ridm,fecundumdttdlogdm,fecundtime» tymologdm. tiiÃorideUctvmÃue diuinitusÃue humd-nitusreshumand commemordtur;Allcoprid,cMnfimrdâ gorii,iniio tediibimteüiguntur: AndlogdyCu/mueteruCT noui fldmentorum congruenud demonÃrdturt Eiymologtt ciimdiä}rumfiiitorum^ cdufÃe redduntur. De vtilitate credendi ad Hono* ratum,Cap.IIII, Trid ^nerd funt erroris,quibut homines errdut cum go,e, dtiquid legunt : DeÃngulis dicdm. Primum genus eR, m ra «rrons» quo id,quodÃlfum eli,uertnn pututur,cumdliud qui fcri^ mm^câ irft pÃtpuauerit.Alteritmellqudmuis nontamldtépdtens, cumahquid non turnen minus noxium,cum id quod Ã^um ed, uertvm puMurdd amen putdtur,quodttidm tüt qui feripÃtpu*-tiuiit.Ttrtitimed,cumexdlieno fcripto inteüigturdli^i quid ueri,cum hoe iücqui fcripÃtiUon mteBexeriMn quo pnere non ed pdrum uttliatis,imöà dilipnUiit cenÃs deres, totut lepndifruéhis ed mtepr,Primi pneris ex^ empliim ed,utà quifqudm uerbi gtrdtid, dicdt CT creddf» P.hdddmdnttimdpudinfrrosdudiredcdijudicdre cduffds phidaman niorluorum,eo quod Mdronisin cdrmincidleprit, Nie «imm apuJ enimerrdt duobus modis,quödCTrem non credendam credtt,neq- idpuandus ed credidiÃe lüequem legt.Al^ terumpnusdnimdduertiÃcpoted: Siquisquid Lucre* tius diiimdm ex dtomii ejji fcribit,edmq; pod mortem in edfdem dtomos Ã)luidtq}interire,iduerum dcÃbi cre* dendumdrbitretur. Ndm ZT hie non minus mifer cd,à dereana id quodÃlfum ed pro certoÃbi perfudÃt,qudn qudm id Lucretius,cuius libris deceptus ed,opindtus Ãt. Quid enim huieprodeà de fententid dudoris certum eÃt fe,qudndoÃbi eum non per quem errdret,lrd cum quo errdret,eleprit ? Tertio pneri ed lÃud dccommcddtum. Si quit Epicurum ledo in libris eius dliquo loeo,ubi con^ tinenttdmlduddt . inuirtute lÃwm fummtim bonum po^ fuifÃddfeueret, ZT ideo non eÃe culpdndum, Nuicenitn quid obeà error Epicuri, à fummum bonum hominis uolupatem,iüe corporis credit,cum iÃt non fe dederit, tum turpi noxiee^ Ãntentiie,neqi ob dlidm cduffum ei pld^ cedt Epicurus, nià quad eum 'enÃÃe non puat,quod fen gt;nbsp;(iri non oportedt i Hic error non modo hununus ed,/ed Ãepe eüdm homine digniÃimut, Libro |
DE SÃCRAR. LITER AR. LAVDE, ET STVDIO EARVNDÃMj tXXlI
Libro X. de ciuttare dei.
CapXVlIL
An dieet dtiijuif ipA fà lfii cfje mriicuh,nec jùiffe û Mifaculis. ih, (luibiK dei popnlui ernditui eH inueteri tefli^nunto, rafcnpfu/ nbsp;nbsp;nbsp;mendaeùrr ejfeferipta: quifquiihocdicit,Ãde hiire*
ïi icgûtur. l)tifneg,atoinmttoullifliierifeffêcredenduni,poteüettà m wï dó poquot;z wc deoi uUos curdre mortalù. Porrô dutem à deorum cultorestqiukfctmi- deof Ãtes ef]i ar* tùrentur ,ab eK ÃÃA eÃe nùrdcula^cl ciutliu/mf erum hiÃorit,uel libru marcis, Ãue quod hotu/hufpütine theurgcK credunt: QuideduÃg eÃcuriüiiiuerK nof lint aedere tÃnÃiln eÃe qutbiu tunm maicr dcbeiur fi» det^ qudnto fuperemtus eil itugiütstcuiuni foil ftertÃ* citndutnpracepiunt^
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;L ibro XI. de ciuiM te dei,
Cap.I
Saetîferf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CiKife((fin dei dicimut,cuim ea Ãripttirit (ffot eR,
ptiir.ifupcr qiiienonÃrtuitis ntoübui dnimorum,(ed pldne fuminie ivumâgcn' diÃoÃtione prcuidenti£,fuper omnt'tomnium^ntium tii'im literal liceidfjOmnfd Ãbi ffaerd ing^niorum humenorum diuid riA. cxcelknt duihritda Ãibiecit. ibi quippe foriptum cÃ, P.aim. jlt;j. G(!onb/lt;trf(fla/»frttlt;ielt;rciwf(Mdet.
Cap.III. ibidem.
Mcbf»o nie priut per Propietdt,deinde per feipÃan,polka Scnptiiri ptr Apofio!os,qudtitumfati$ eÃe iudicduit,locutut,etidnt minmtiffi'x eondidit,quiecanonicanoituMtur,eminetitiÃif m» eftaiix mtduihriatis^utÃdemhdbemut dehifrebui,qudsigd twrare twn txpcdit,aec per not ipfos naÃe idoaei fumui.
Cap.XIX. in codera.
QsdWHM diuini fermonii obfeuritat, etidtn ad ^S^onis hocÃtutilis,quodplures fentcnbdtueriatis parit', ZT in r ^ita»'âad lucem noMie perdueit,dum dliut eum Ãc,dliui Ãc inttlli^ gt: ia amen quod in obfouro loco ii}KlligtKr,utueldt* tefontioue rer WM iw«i/r/?arHwi, uel alijs Iccii minime du» bijf dÃerdtur,Ãue cum multi trdStintur,dd id queq- per^ tiemdtur,quod fenÃtille,quiforipÃt:Siueidldtedt,fed ex
â ; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;occdÃoaetraiklndie proÃuidiC obfouriatif, aha quttdam
ueradicanlur. Non mihiuideturabopcrdnis dei abfordd fentenbaà cum lux tüd primaÃiki efl, angclicreaa in» teil'ffinair,intTr fanäos anplos O' immundot Ãiâffi di» foretum,ubi diäumeÃ: El diuiÃt detit inter lucem Ote» mbrat.cruccauit dem lucem dient, Oteaebras ubcauit ncäem.
Lib.XII.Cap.X.
Porroà fjic epiÃold Alexandri Magni,qua tnax'mè T*tlt;orbr âifigt;ie)itsitgt;gt;ffi*kum abhorret iiiÃdtifo tniipcrttm A pró* toae fcri^ babilifide rerum,qult;inm minui credetidum eil tHis literK, quas pleno« Ãbulofisuelutdnbquitibbusprcferreuolued runt,contra aiiiÃvriairm twbÃimorum diumorumq; lia quot;nbsp;fvorttm,quct totum orbem Ãbi erediturttm eÃe prtdixiti
ZT eui tot morbis, Ãeubabea pradióhim eil,credidit, qu£ uerafettdrraÃe pructeria^ex bù. qua fittura prà nun eiauit,cum tantx ueriate implenturcÃcndit.
Lib.XV.de ciuiraredei, Cap.XXIir.
Omittäinus igitur edrumfcripturdrum'Ãbulos,que dpocripha nuncupantur ,eo qudd earum occulta ori^ rû apoctu «on claruit patribu«,à qitibm ufqite ad nos auihrita« ue^ rabum Ãcripturarum cerbÃima OnoUÃima fucceÃione tcnd{. peruenit. lii kiiautemapocnphiSjO'à inuenibir aiiqua ueri(a«,tatnlt;n propxr thula fälÃt,nulla eil canoniea au» óhrttdt. ScripÃÃe quiedam nonnuUddiiänd EncehiSunt fepbmam ab Adam,»u^re non poÃumus,cMn hoc in e» piflold canoniea luda« apoÃolui dicat. Sed ncnfirtiÃra lud» y non futtt in eo cdnone foripturdrum, qui (eruabdtur in templo Hebrai populi,/uceedenbum diligentia facerdo» tum.Cur autem hcc,niÃquia ob anbquitab m[uÃeda fi» dei iudicdti Ãint,nec utt um bac tÃent,lt;iua lüe fcripÃÃet, poxrat inuentri,non atibu« pro forenbbm, qui taper fe» riem focceÃicnis reperirentur rite foriuÃe..
Libro XIX, Cap.XVIir.
Credit ebamfcripbirisfatt£hs, crueteribm,crnouiP ^^13110^*8*^ quas canoniea« appeHdHiuiiUndcfides ipfa concepti eÃquot; ex qua iuÃtisuiuif,per quam Ãnedubitiboneambulamm* Abacuc a, quamdiu peregrindmur a domino,quafiiiua atq; eerti »-Conn- f dequibufdam rtbui,quasneqÃenfo,aeqirdbone percipi» mus, ntq; nobii per Ãripturam canonicam darueriini, nee per teÃes, quibm non credere dbÃuriu eil, in aeflratn tiobtiam peruenerunt, Ãnc iufla reprebenÃone äubiti» mus.
Sermon.CXIX.detempöre;
si quit aiiqua« Ãcriptura« prater ea«,qudf catbolicit tjùaTfcr^p* EccleÃd recepit,uct audoritatem habenda« eÃe credidcu pi» ' rtt,)ielfiierit ueneratm,anathema Jit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;knpturam
De verbis Domini fecundum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;habere crce
Matthæiim,Sani.XX; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;SS
à dliquidfiÃUauntà aliquiddixerunt,cr aliter accidit quam dixerunt- NeceÃe eil,utu(que in fiaem Ão fiat, quemadnwdum dixerunt.
Ad Volüfianum,EpifI.[.
Hortor ut ualeo,ut literarum uerè certeq; fanikiruin Ãidio tecuram non pigeat htipendere. Syiicera enim ÃT foltda res eil, nee fiicdtis eloquqs ambit ad animum, nrc Izmultüad I ullolingttie tedhrto inane aliquid ac pendulum increpi» tat. Multum mouet, non uerborum, fed rerum auidum, prepheta», crmultum arret Ãäura focurum. Pr^ripnè ApoÃo^ lorum lin^ai exhorcorutlega«: Ex bis enim ad cogno» fcendosPropheasexcitdberis,qtiorum aflimonijs utuns turApofloli Z^c.
Ad èundcm,Epift,IlL
TeW«
|
DE SACRARVH SCRIPTVRARVM fcrijinXs f Cbri/h'ândrum proÃinditof litenttim, profSdîias. Ut ineùguotidieprDficcrem,fi e^/blttf abitieufite pue^ ritid ulçji dd decrepibtn ftntihitem nwjilmo otojumnu) Pudio,m(liore'ni^n{ocottArerdddifcere.Uonquo dd ed guie ncceffaridfunt fdluti,tdUtA j« «y peruenidtur diffi* culatt,fcd(umquifç^ ibifidem trnueritjfînetjudpiérc* Konuiutair,aimnula,tnmq; multipliabu^ ntyfh^ riorum uocdbuliiC^umbrdculisopdcdinKlli^ndd pro* ficientibui rcjhnt,t!mtdq; non folum i» uerbis,quiluf iftd di£kifuM,u(rumetinm »« rebm quit ititi Uipndafunt lattt dlhtiido /dpientiie,ut dnnÃfiÃimii,dcubÃ'mus,fld* grdntiÃimtscupiditite diÃcendi hoc continuât, quod ea^ EccieB. (8. demÃcripturd qucdam loco habet,Cum con/umauerit ho* mo,tuncittcipitcrc. In eadcmEpiÃolacirca finem. Ab.»». Diligesdctninumdcumtiumextotocorde fcOjCZfx: tot»anima tud,crextotd mentetttd,cr proxitnumtiium tanquam te ipfum.Hic PhiÃicd,qucnidm omn um onnes naturdrum cduÃÃe 'm deo credtore funt. Hie Ethicd, quo* tùdm uitAbena Gf hontlki,nondhwideÃtmatur,quam cum ed,qu£ di/i^da funt, quemadmódu diligenddjunt, dibgunturjjoc eih,deus crproximuf. Hicloica,quomdin ueritds lumettq; raticnalis dnimee non nà deus efl. Hic Cinitss nö ettdm Idudäbilis reipublicie4dlus. ]Sleq;ei.âimconditur GSâ *quot;R°uincuio euÃoditur epbrna ciuitds,niÃi ÃinddmenbtGru'mculo dei^Ãmaq^ concordilt;e,cum boiium cennume diligtur, quod (umnum. ac ueriÃmlvm deus e^,d(q; in lüo inui-* cemfynceriÃimefediligint homines,(Um propter ilium le diligint,(ui,quo dtumodüigintjûccultiire non poÃunt. Poft pauca ibidem. ⢠lii/Ãiceit!iq;modum epi/bldrum Apofhlicdrwm,uel eerumetidm,qui iüadiu'md eloquid trdär.uerunt,cr non pigedtteuelmulaqu£rendaproponere,Ãmultd le mo* uent,uel aliquando diutius uerfdri quod quieris,ut quam tum Ãeriper tales,quales ftw.us poteü, non remanedt du iitationis nubitum,quod ob/ht lumini ueritatis. Scio enim txceUentidm tuam, quortmdam perpeti olftinatiÃinas contrddtél!otus,qui proptrred putant, Uel putari uotune, Chrifbdnain doär 'mdm utiHtatinon conuenire reipublif t^^^gt;*idnolunt flare renpublicam, Ãrmitate uirtutum, tiiitati TCP fedimpunitate uitiorum.lion «tttem Ãicutre^hcmni,uel nac qmdä ^uHtbet pr'mcipiciuitatis,itaetidmdeo quicquid amultis â negant. peccdtur'multum eügt; lAifericordid uero eiut, GTgrabd pKitdicdtd hominibus per hominem Chrifluni, inpertitn autem per deum, deiq; Ãlium eimdcm ipfum Chrifliim, non deÃerit eos qui ex fide uiuunt, eumqi pie colunt, Ãiue mala huiut uitte pabonterforbtrrq; experiantur ,Ãiue bo* tiiseiuf mifericorditer,dc temperdiiter utantur,teternum pro utroq^ priemi'um recepturi, in cluibite fuperna dtque diumd,ubi tarn non Ãitmolefte toleranddcdldnutds ,nec laborioÃe flenanda cupiditas,fed fold fine uüd diffîcultate, Cf perfläa libertate rebnenda dei Cf proximi chari* |
LAVDE, ET STVDIO EARVNDEM. Ad bcatum Hieronymum, Epiftola VIII. Mibi enimuidetur exibcÃiÃlmecredi aliquod in liâ bril fanihs effe nundabum, id eû,eos homines, per quos cUi incndagt; nobislUdfcripiuraminiflrdbi eüdtqiconf(ripta,dliqià d in libris fuisÃdffe metibtos. Adeundem, Epiftola XIX. Fg) f«wnfdteor chdritab tuie, foils eisflripturarum libris,qui idin cdnoniciappelldr.tur,didicihuKcbmorém /crariim au fcoBorfWÿ deflrre, ut nuÃumeorum auflorem flrtbenf quot;nbsp;do aliquid erraffeÃrmiÃ'me eredam^ Ac fi'm eis offlnde^ miffimc ere roUteris, quod uideatur contrarium ueritab,nihilaUttd qudm uelmendofum effe codicem, uermterpretemnon ddfecutum eflequoddiéhimeü,uelmeminiinè intellexi/i fe non ambi^m. Alios aubm ita le^,ut quantalibet fan* ibtate dcârmaq- priepolleant,nenideo uerum putem, quidippita fenjerunt: Sedquidmihiuelper tHos auéh* res cdn(nicos,uelprobabili rabcne,quèd ducrononab^ horredt,perfuaderepDtilt;erunr.Hccbemiflaterflnbredzi . liquid aliud exiflimo: Prorfus inqiidm,non te arbitror fic Apci lo z le^ bios libres ueUe ttnquam prophetxrum uel ApeÃvs lorum,dc quorum fcriptis dubitare nephdritim eil, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bitarr nc. Ad Vincentium Donatiftam, pbann «it. Epiftola XLVIII. iJoli flater contra diuina tam tfuila,tamctdrd, tant 'mdubitita teflimoniacoUi^reueüeedltmnidf ex epifcc* porum flriptis ,fluâ¬ncftroriim ,fue Hilitrif, pueante* q pars Vcnab fepararetur ippus tmitatis,fleut Cyprias ni Agrippini. Primoquia hoe genus liter drum ab au^ SanAomm ihritatecanonisdt/finguendimi eil. p^onen'mflclegur.^ ÃiIJtentaiej bir,t3nqudm ita ex eis teflmen um prcflratur, ut contra «noms i' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftin£uâ¬nQ2« fenbrenonliceat,licubt flrte aliterfapuerint quamUeri* Pimip.j-, taspcflulat. In eo quippe numéro lumus,ut non dedi* gni mur etiam nolis diihtm ab ApoÃolo acctpere: Etp nbsp;nbsp;nbsp;- â gt; quid aliter japitis,id queq; detu uobis reuelauit. Verun* tamen'mid quod pnu(nimus,m eoambul(mus,inillti uiaf(ilicrt,qUieefl ChriPiis,Dequduia ia Pfalmuslo* quitur, E)eiu mifereatur nepri, Gf benedicat nobis ,iüu* minet uultum funm flper nos,utccgnofcatnus in terra Pfaim. aa, uia m tuam in c nimbus gentibus /alutare tutim. Ad Iulianiim, Epiftola CXr. Clnnis et: im far.éhrum libroi um fériés, ad noflram falut(mfcriptae{l,Cfhccmaxfmèauribusncflgt;isinto* , nat, Cf iterum atque itetum replicat, quid pt cmmho* mini cauendum,uel quid fequendum, Inquibus libristua digmtas optimèexcrefcere folet, quia per tHosMis lo* quituripfedeusGf dominus ticflir,Cf pie uolurtatis, no* bis demenflrat efflûum, Recegnefeamus Cf recette* mus qudli honore nobis lUius lectio pt accipienda.Cyjfld Saer» fai' P à r(gelefatie,autin diluculo adnosuentret, nuncjuid ncnrtwx ali]$ curispcfthabitis^frcnjpt^^uoIu^ititCjC' amp;nbsp;honore «wwi cr»«i deuotione lit er as acetperemus, Cf legpntes impltre |
DE SAÃRARVM scriptvrà rvm lavde et STVDIO EARVNDEM. LT-Xni
|
implcre fata^remus^Pt ecce de ccelo cÅlorum: Rex re« g«i« CT domnus domnantium, into zy redempmr fkr -per Prophètes zy Apoftolos dignatus eA iiobis diri pre literat [uM,nonut aliquod feruitium (tbi necefjariu nobii demander,led qua: ad fxlutein zy gloridm ttobis ,p deffe poÃint innotefcat- In Pfalfflurti.LXXr. O mnes enim promiÃioes dei in Chrifto firntdfie funt qiundo iniüo impletumell:,quicquid pro fdluteno^a prophetatumell. Pidmfumma tnontium ,icripturdrum Moores,id e{i,per quos miniÃratnefunt,m^ diiiinitâicri tcdigere coituenit,in quibuf utiq; ipfaeâ firmamentum. pta (unt rc^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qu£diuinitus fcripta funt re« fcruntur. J.gt;UC.24 firuntur. Hoc dut in terrd ejji uolMit,quid propter eos in terra funtjiüa tonp:riptA funt .Vndeej ipfe in terra uenit ut ea cunShi firmaret ,id eü ,in fe monjlraret pleri:Oportebdtentm inquitimpleriomnid, quiefcripta funt in legp zy Prophète zy Pfalmis dente zyc. In præfatione Pfal m i,CX. L. Suittin fcripturii fanElis proÃinda myÃeria ,^u£ ad, fc^ræfcrt, hocabfcondtinturne uilelcdM,dd hoc qujeruntur utex» ho^ahfton nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dperinntur utpafcant. ç^uicquider^fa dût« ne uu lubriter mente concipitur uel ore proftrtur,uel de quali^ icicant. pa^tM diuina exculpin(r,non habetfiitent ntfi cha^ riatem. Libro Ldc confenfu EuangeâiÃarum, Cap.r» Eiiangciis. Inter omnes diuinas auôhritdtes qu£ fatiBis Uteris t^onïatc7quot; continentur,Pudns:liummeritoexceüit.Quodenimlex oaincs.aiiax (y Prophètefiiturumprienunciauerunt: hocredditum ra?Lm quot;^^ntï â¢^tqs complctum in Euangelio demonÃratur. Cuius pritni prlt;edicdtores Apo/kli lùerunt,qui dnmlcfumetfalua^ torent noÃrum ChriÃum eUain prisfentem 'm carne ui^ deruiit. Libro ILContra Donatiftasdeba» ptifmo.Cap.IlI. Quisautem nefciat fanShm fcripturatncanonicdnt I ^^teris quam noui teÃAmenti,fertis fuis terminis co Lis cpifeez tineri,eamq; omnibus poÃeribusepifcoporum Uteris ito, r.s*^præpoz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnino dubitari zy difeeptari no pof ntnda. pt :utrum uerum,uel utrum reólum Ãt, quicquid 'm ea feriptume/feconÃterit zyc. In EpiÃ.IILad Volufianum» Modus autem ipfe dicendi\quo facra fcriptura con^: diVûerà ^^ izxitur,qudmuis omtübus acceÃibilis, tarnen paueiÃimis feriptura pe)ietrdfe[fo,e4 quie aperta continet quap amicus Ãmilia omniHis ac ris,fineÃcoad cor loquitur indo(hrum atq; doóhru, ceUibiiis, iigyo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;myÃerijs occultat,nec ipfe eloquio fuper ttabiiis eft. bo eri^t,quo non audeat decedere mens tardiufcula et in erudita ,quAp pauper ad diuitem,fed inuitat omnes hu-^ tnili fermone,quos non folum mamÃÃo, pafcat,fed etiam fecretaexerceat ueritate, hoc in promptis quod in recos ditis habens,fed ne apertaÃÃdirentur ,eade}n rurfus op ta depdereiitur,deÃderata quodanwdo reuouauturfrew lUtafuduitermtimantur.Plic falubriter zy praud corri guntur,zy praud nutriuKtur,zy ntdgnd oble^ntur m genia.lUehuic dodriniZ mhnicus efl animus quiuel er^ rando earn ne feit effe faluberrimam, uel odit tegrotando medicinam. |
Lib.1 de Doärina Chriftiana, Cap.XXXV. Qmnium i^tur quee pradi^ funt, ex quo de rebus ptenitado tradumus,h£cfummdeü,ut 'intdli^tur legis zyomni umdiuindrum feripturarumplenitudo zyÃnis effe,db prurarudue lectio rei qudÃuendum ell,zy reiqu£ nobifeu ea reÃui nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j potesl,quia ut fe quifqs diU§tt,pr£cepro non esl opus. Cap .XXXIX. Honte itaq;Ãde,Ãe zyeharitate fubnixus,eaij; in co euÃe retinens,non 'mdifftferipturis nip ad alios inÃruC fa.efiibntx* f ndosAtaq; multi per h£c tria etiam in folitudinepne co dicibus uiuunt.'Vnde m tUis arbitTor completum eÃe qdâ iim ad aiios diéhim eiÃfpue Propheti£ eudcudbuntur,Ãue lmÿt£ cefâfâÃâ^quot;f°* fabun{,puefcientia deÃruetur. Cap.XL* Quapropter cumquifq;cognoueritfinenipr£cepti eÃecharitdtem,decordepurozyconfdeiitia bona zyà Quisadfaz denonfidn,omnem intelleäumdiuindrum feripturaru pâraâü^tr» adiÃitriarelaturus,adtraddtiontin ülorumlibrorum dationcac^ fecurusaccedat. Lib.II. de Doärina Chriftiana. Cap.V. Ex quoÃäum eÃ,ut etiam feriptura diuind qud ta» tis morbis humanarum uolumtatwm fubuenitur, ab und, lingua proÃchii qu£ oportune potuit,per orbem terrarit diÃemindritper uarias mterpretum lmgtas,lonfflate» Voiunfa« q^ d!jfufa,innocefcerct gpntibus ad Ãlutem,qud legentes (âââip,,,«quot;â nihil aliud appetuiit,quam cotgtationem uoluntatemqifww. illorit d qbus coferipta eü muenire,zy p iüas uolimtatê dei fecundum quam tales holes locutos eÃieredimus. Cap.Vl.lbidem Sed multis zy rmltiplicibus obfeuritatibus zy ambi ^itatibus decipiuntur ,qui timoré leffint, aliud ,p alio s^cn ferb fentientes,quibufdäautlocisqduel Ãlfo fuÃgt;icetur non mueniunt.ltaobfcurequ£dam didndenÃÃimamcali^» da. nemobducunt.Ciuodmtum,puifum diuinituseffe non dubia),addomAndamlaborefuperbiam,zy mteUechim à ÃÃdioreuocÃdum,cuiÃeile inueÃgtta plerumq^uile» fcunt,MagniÃce iigtur zy falubriter ÃirituÃanihis ita feripturas fanitias modiÃcauit,ut locis apertiaribus Ãmi occurreret,obfcurioribus autem ÃÃdia deterÿiret. Ni« hil enim Ãrc de Ulis obfeuritatibus eruitur, quod no pla niÃime dióhiin alibi reperiatur. Cap.VIIL Incanonic'isautfcripturiSjeccleparumcatholiearu q s^crayctlf pluriit auóbiritatèfequatur,inter quas /due Ule func qu£ â^'^cmnrb» ApoÃolâcas fedes habere zy EpiÃolas accipere meruerut. rlt;-cip: i ur ca re«efci'etgf«r/?(;«lt;; modum m feripturis canonicis :Vt cicüfs cl^ré qute oïbuii accipiuntur ecclefijscatholicis,pr£po^ f M iiateii |
DE SACRARVAÃ SC'RIPTVRARVM ET STVDIO ÃARVNDEM.
|
luncatc tici qii arrime KAf eis quds qu£dd no dccipiunt. in eis uero qu£ no dcci piunturdboibus,pr£ponAteds quAs plures grduioref» q; dcciptunt,OquAs pduciores minorifq; duftoritAtis ec» cleft£tenent.Sidutemdlids inueneritApluribus,dlids d grduioribus hdberi.quAmq hoc inueniri non poftit,£qu4 Us tdmen duftoritdtis,eds hdbendds puto.â^ Cap.IX.Ibidem. h ript^urâ It nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omndfuS libris nempefdcr£feripturæ, timen» bris rimenz nbsp;nbsp;deum O pictdte mdiifueti qu£runt uoluntdtem dei. tesdeumuo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Câp Contrd ignotd ftgnA ,pprid fterdrum fcripturdrum, niAgnum remedium eft linguArum cognit io.Et lutine q» dëlingu£ homines, quos nunc inftituendos fufeepimus, OduAbusdlifsdd fcripturdrum diuinArwm cognitioné Izïguanim cognitio multitiniu^ r:cad Incrx ram fenptu hdbentopus,hebr£d fcilicetO'gr£cd,utddexempldrid leftuin.'quot;^*^* pr£cedëtidrecurrdtur,ft quAmdubitdtionëdttulerit Li^ tinorum interpretum infinitd uArietds, quAmq O' he» br£d uerbd non interpr£tdtd fepe inuenidmus m libris, ficiit,Amcn, Alleluid, O' Rdchd, O'ofdnnA,OÃquA flint dlid.Quorum pdrtim propter fdniliorem duihri» tdtë,quis interpr£tdripotuiffenc,feruAtd eil dntiqtds, ftcut eil Amen,O' AlleUiid.Pdrtim uero indlid Ungudin trdsÃrri'no potuiffe dicuntur,Cicutdlid duo qu£pofui» trMs.Sed no ,ppter h£cpducd,qu£ notdredtq; interrogn re fdcuUmum eil,fed propter diuerfttdtes, ut diiftum eà interpretum, illdrum lingudrum eil cognitio neceffd» rLi. Qui enim fcripturds ex hebr£d Ungud, in gricum tierterunt lingud,numerdripoffiint,ldtinidut interpr£ tesHu'do modo.Vt enimeuiq; primis fîdeitëporibus iti mdnus uenit Codex gr£cus,O' dliqudtulufdcultdtis ftbi met utriufq; It^-e hdbere uidebdair,dufus ë IterpretArL Cap.XXVIII.eodem lib. rfiforiacti Quicquidigtur de ordine tempor urn trdsdilor urn o rdinc^ tJz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dppelldUtr hiflorid, plurimum nos ddiu» poriini aJiii ndi-diZ fdiiitos libros inxlligendos,etid ft pr£ter eccleftd fanftosh' puerilieruditionedifedtur.Nd O' polympiddds Op hros inmii c'ofulum nominA,gt;nultA f£pe qu£riintur a nobis,O igno rdtid cofuldtiis quo nAtus eft dominus,uel quo pdffus eft nonnuilos coëÿt crrdre,ut puttirent.4.lt;s.dnnorum £tdte lolian. X pdjfim ejfe dominum,qd p tot dnnos £dificdtum effe të» plum diiium eft à lud£is,quod intdignem dominici cor* ports hdbebdt.Etdnnorumquidd Ãre trigntA bdptizd» Luc.} r« fffe retmemus dftoritute Eudn^licd. Sed pofkd quos dnnos in hdc uiti e^rit,quAmq textu ipfo dftionem eius dnimdduertipoftit, tdmen ne dliiinde cdli^ dubitdtionis oridtur,dc hiflorid ^ntiumcoUdtdcum EuAngelio, liqui dius certiufq; colligtur. Lib.III.de .DotÃrina Chriftiana. Cap.V. F;çiir.at.a lo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nd tn princtpio cduëdum eft,ne figiirdtA locutionc - Vi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dccipids.Et dd hoc enim ptinet quod dit Apofto tcihg -nda. i lus: Ldtcrd occiditffiritus dut uiuiftcdt. Cum enimfîgu» Ã. Conn.} nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dichim ftt dccipitur,tdnq ,pprie diftum ftt,cdrnAli» |
ter fdpitur.Neq; uUdmors aniins cbgructius dppelldtur. qudmeumid eM,quodtneabe/hMdntecellit, hoceSitH KÃi^ntidcArni fubijcitnr fequëdo Uteri. Ed deinum eit nüferdbilisdtwnie feruitiKjÃgnApro rebitt decipere, GJâ fuprd credturdin corporedm octtlum mentis dd hduriens dum sternum lumen leiure non po/fe. In eodem.Cap.X. Sed cytonid ^pcliue eil humdnum genus non ex mos mentis ipfius Ubidinis,fed potius fu£ cbÃtetudinis \ellitnd re peccdtd,^t pleruMj^ ut quif^} hominum ed tdtum ctd pidd drbitretur,que f'u£ repsonis O' temporis homines, uituperdre dtq^ dindre cofueuerunt ,0 ed tdtum ^pbdn^ dd dtq; ldudddd,qu£cbfuetudo eorum cumt^busuiuitdd mittit,eoc^ cotinnt,ut ft quid fcripturdMpr£ceperit qdâ dbhorret Ãcofuetudine dudientiu,uelctuod nondbhorret , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;7 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. ptura nihil, eulpdueritjft dmmum eorum id uerbi umxit duiwritds prsecipitni ftgurdtd locutionëputent.Nodwfpr£dpitfcripturd ni^ ftchdritdtcm^necculpdtniftcupiditdtë, O'eo modo in^ miicuptdiz fôrmdt mores bominumAtë ft dnimirn pr£occupdtiitdU cuius error is opigt;ùo,quicquid dliter dfjèruerit fcripturd, figurdtum homines drbitrdntur. Non djïf dfftrit nift cd tholicdin fidë,rebus pr£ter/tis O' jùturis et pr£fentibus, Cap.XXVJIL Per fcripturds en:m diuinds multotutius dmbuldtur, quds uerbis trditsldtis occupdtds cum fcrutdri uolumus, Scriptmi ut dut hoc inde exedt quod non hdbedt controuerftd,dut ft hdbet,ex eddem fcripturd ubicunqs inuentis dtq; ddhi bitis eins tejlibus terminetur. Libro IIIL de Doifîrina ChriÃiana» Cap.XVr. Qufquisdutemdicit non effe hominibus pr£cipien Stndfofa' diim, quiduel qusinddmodum docediit,ftdoihresfdn= ^X^^nnen* ^tseiftcitfl}iritus,poteildiccreJtecordndum nobis ef= Jâquot;â. fe^quid dominus dit: Seit pdter uejier, quid uobis necejjd riumftt priufq petdtis dbeo.AutApofblumPdulum Timotheo O' Tito non debuiffe pr£cipere,quid uel quë^ ddmodum pr£ciperenr dlijs. Q» w tres Apojlolicds Epi fhlds dnte oculos hdbere debet,cui eil in eccleftd doihris per fond impofttd. Nonne in primd dd Timotheum Ze^« tur,dnnuncidh£cO'docei Qtt£dutem ftntfuprd'di^ 6him efi.Nonne ibieil,feniorem neincrepdueris,fedob- Yimo feerd utpdtrem? Nonne in fecundd eidicitur: Eorinihd i.Timo.ç-beuerborumfdnorumqu£dmedudiftitNonneibieidb citurtSdtis dge te ipfum probdbilem operdrium exhibës deo,non erubefeentem uerbum ueritdtis reüè trdiblntëi ibi eil O' illud,pr£dicd uerbum,in/h importune,drgue, Timo.4 obfecrd,increpd,in omni longtnimitdte et doilrinA .itë» q; dd Titum,nonnc dicit epifeopum iuxtd doilrinAm delisuerbiperfeuerdnteineffedebere,utpotensfit indo Titnm.f HrinAfdnAO'contrddicentes reddrguerct ibietidmdb cit,tu uero loquere qu£ decent fdnAm do{lrind,fenes fof brios effe,O'que fequt!ntur,ibi O' illud,h£c loquere O' T it. f.Se » exhortdre,0' increpd cum omni imperio ,ncmo te con^ temuAt^ddmone idos principibus O'potefiAtibas fubdi-^ tos effe O'c.Q^id ergi putdmusi Niinqd cotrd feipfum fentit |
DE SACRARVM SCRIPTVRARVM LAVDE Et STVDIO EARVNDEîÃ. LXXIIH
|
/è/tót ApojloliK,(lui ctt«t dicdt doôlores operdtionèÃeri IpirifdlJdti^Jpfe illis pr£cipit quid O' queinddnUldum docedntfAn intclligtiidum nbsp;nbsp;CT fco/wnwm officid, ip fo fdtiiloffjiritu Idr^entt in docendis etidm ipps doóhribus ' . nbsp;nbsp;nbsp;non debere ceffdre,et amê neq^ qui pldiiat effè dliquid, ri^t,feddeumquiincreiwntumddtiVndeipÃs quoq^ miniÃris fdnihs hominibus ,uel etidni fdnlbs dn^ lis operdntibus nemo reólè difcitqu£ pertinent dduiuen , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dum cum deo,nià fidt i deo docilis,cui dicitur in Pfdlmo. DocemeÃoereuolurttdtem tudm,quid tu es deus mens, unde O'ipft Tnnotheo idem dicit Apofhlus, loquensuti x.Timo.} q}lt;iddifcipulumdofhr:Tudutem perfeuerd in hisqu£ didicilli,O' credits funt tibi,fciens d quo didiceris. Sicut enimcorporis nwdicdmentd,qu£ hominibus dbhomini-bus ddhibcntur,non nip eis profunt,quibus deus operd* tur (dlutem,qui O'Ãne iHis mederi poteH, cumÃne ipfo i'dd non poÃinttOquot; tdmen ddhibentur ,crà hoe ojpeiofe Ãdt,inter operd mifericordi£,ut'benepcenti£ deputdtur, itdej ddiumentddo{lrin£,tuncprofuntdãddhibitd p hominem ,cum detis operdtur ut ,pÃnt,q potuit ^udnge Hum ddre ho},etid non db hominibus neq- p hominem, Lib.Il.de DoârinaChhftiana. Cap.VIIL _ nbsp;nbsp;nbsp;. Totus dutem cd/ion fcripturdrum in quo iÃnm con^ crx i'criptu liderdtioncm uerjdnddm dicimus,htsltbrts contiiKtur: bns conti'S yioypos,idêGenep,TS,xodo,Leuitico,Kumeri, neatur. DfHteronoiKw, O' uno libro lépt t^due ,uno ïudicum, uno libeüo qui dppelldtur Ruth,qui tndgs dd regnoru pricipid uidetur pertinere ,deinde qudttuor regnorum, O' duobus Pdrdlipomenon no confequentibus:Sed qiuà d Idtere ddiim^ds Ãmulq^ pergtntihus. Hec eA hiflorid, qu£ Ãbimet dttnexd tempor d cótinet,dtqi ordinë rerum. Sunt dli£ tdnq ex diuerfo ordine,qu£ neq^ huic ordini, neqi inter fe coneéhtnturpcut eA lob O' Tobids O' He /ïer O' iudithiOquot; Mdchdbeorulibri duo,O' P.fdr£ duo, qui md^s fubfequiuidentiirordinAtdm iüdm hifioridm, ufq- dd regnorum uel Pdrdlipomenon termindtdm,De^ inde Prophet£, in quibus Dduid unus liber Pfdlmoru, O' Sdlomonis tres,Prouerbiorum,Cdnticdcdnticorum, O' P.ccleÃdÃes. UH duo libri unus qui Sdpientid ,et dlius quiEccleÃdflicus infcribitur,de qudddm pmilitu^ dine Sdlomonis epèdicuturit^dm iëfus Ãlius Sirdch eos fcripÃÃeconÃdntiÃime perhibetur.Quitdmenquonid indu^ritdtem recipimeruerunt, inter propheticos nu merHii funt. Reliqui funt eorum libri, qui proprie ^pphe t£ dppelldti funt : Duodecim Prophearu libri Ãn^li,q tonnexi fibimet,quo»idm nunq feiunih funt pro uno hd benturiQuorum Prophearum nomind funt h£c,Ofe£, \ohel, Amos,Abdids ,lonAs,lAicheds,tqdiim,Abdtuc,So phonids,Aggeus,Zdchdrids,MdldchidS. Deïde qudtiuor Prophet£ fuite mdiorumuoluminum, Efdids, Uieremi^ ds,Ezechiel,T)dniel:îiis quddrd^na qudttuor libr'isue» teris teflumenti termindair dufhrias. i^oui dutem qud^ tHor librisEudngelq fecundum IAdtth£um,M.drctvm,Lu cdm,\odnem,qudttuordecim Epijklis Pduli Apo/hlt^ex Petri dudbus,tribus lodnnis : Vnd ludo O' und Idcobi, dëhbusApo/iolorum libro uno,O' Apoedlipps lodnnis libro uno. |
DE VERITATE VERBl DEI ET AVDITV ciufdem, In Prologolibrorum de Dodld na Chriftiana. Idm uero eorum qui diuino munere exulant,O' Ãne tulibus pr£ceptis qudlid nuc trddere inftituis, fe fdiiëhs ü bros 'mxlligcre dtq; trd^re gloridntur,0' proptered fu perflud uoluiffe me fcribereexijhtndnt,licell leniendd commotio,ut qudmuis mdgno dei inunerc iure l£tëtur,re cordentur fe tdinenper homines didiciffe uel literds :tqec proptered Ãbidb Antonio fiiiók) O' perfèéto uiro Aeg'y ptio mondcho infulari debere, qui Ãne ulîd feientid literd rumferipturds diuinds,Oâ meinoriter dudiendo teiuuft fe,O' prudenter co^tundo inteüexiÃe prxdicdtur: Aut db illo feruo Edrbdro Cbri/lidno,de quo d grduiÃimis,Ã^ deq; digniÃimis uiris nuper dccepimus,quiliterds quoip ipfds nuüo docente hoininempiendm notitidmorundo, ut Ãbi reueldrentur dccepit,tridudnis prxdbus impe* trdns,ut etidm codicem obldtum Ãupentibus qui dderdnt legendo percurreret.At à h£c quifq; fulfd drbitretur,no pi^gndciter. Cert enim quomdm cum ChriÃidnis nobis res eil,qui fe feripturds finikiis Ãneduce homine giudent noffe, O' à itd eil, uero O' non mediocri giut dent bonoiConceddntneceffi eil uiuimquemq; noflrum O' db ineunte pueritid cofuetudine dudiendi lingudin fu dm didicilfe,et dlidm lingudm uel gr£cdm,uel hebr£di», uelquAmlibetc£terdrum,dut Ãmiliterdudiendo,dutp hominem pr£ceptorem dccepiffe. Idm er^ à pldcet ,mo^ nedmus omnes/rdtres,ne pdruulos fuos ijh, docednt,qd momento uno temporis, dduenienteJÃiritufdih, repleti ApoÃoli omnium gntium Unguis locuti funt, dut cui td lidnon prouenerint,nonfedrbitreturefli Chriflidnum, dut /Ãiritum fdtiólum fe dccepiffe dubitet: Imo uero O' aæo.» quod per hominem difeendum e^,Ãne fuperbid difcdt,et per quem docetur dlius Ãne inuididtrdddtquod dccepit, feendum eft tieq^ tentemus eum cui credidimus,netdltbus htimici uerfutijs O' peruerÃtdtedecepti,dd ipfum quoq- Eudn^ homo. glium dudiendum dtq; difeendum noUrmis ire in eccleà ds,dut codicem legre dut legntem prxdicdntemq; homi nem dudire. O' expeikmus rdpi ufq^ in tertium cxlum Ãuein corpore,Ãue extrd corpus, Ãcut dixit Apoflolus O' ibi dudire mejfdbilid uerbd qu£ non licet homini lo^ qui,dut ibi uidere dominum Icfum ChriÃum ,0'dbillo potius,qudm db hominibus dudire Eudnglium.Cdued^ mus Idles têtdtioes fuperbiÃimds O' periculoÃÃimds,md AAo.f gsq^cogtemus O'ipfum Apoflolum Pdulum,licet diui M, O' caleÃi uoce proÃrdtum et mÃruilum ,dd hoiem N a tdmen |
DE VERITATE VERBI DEI ET AVDITV EIVSDEM.
|
tXnten nùljiim elfe,ut [dcrumenin perdperet CT copuldre AAo.)o tur eccle/j£.Et centurionem Corneliwm quii cxauditts PcVromdi duf demopnAfj^ rcÃ^eikis d, dufflttanun^ tur imbucn dduif.Ectro tAmett trdditum imbuèdum, p que twn folîi *'â*â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fdcrdntentd perdperet,fed etid qd credëdum, qd f^erdti^ dum,qd diligendum effet dudiret. Et poterdiH utitj^ om^ nid P dnfflumÃeri/ed dbieâü) effet humdttA coditio,li p homines bominibus uerbum fuum deus nüniftrdre nolle . nbsp;nbsp;nbsp;uideretur. Qjtomodo enim uerum effet quod diéhtm eR: gt; â ot'â.} enimdei fdnôhtm e/i quod effis uos deus de humdno templo,reffgt;6fd non redderet,CT totum quod di^ fcendum hominibus trddi uellet,de cÅio dtq- per dngeios pfondrcd Geinde ipfdchdrias, qu£pbiinuicë homines nodounitatisdftrmâÿt nohaberetdditum refrudêdoru, CTqudfi mfcèdoriimfibimetdmmorum,li homines per homines mhil different.Etcerte Spddonë t11um,q Efdid AAo. 8 nbsp;nbsp;Prophetum le^ns no mteüiffhdtyfieq- Ape^lus dd dn^ Phdfppo in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P dngelum eiquod no inteOigebdt expo ftruitur. nbsp;nbsp;fitutn,dut diià nitus wi mrnfe fine hominis nünifferio re^ ueldann eil: Sed poüus fuffftione diuinA miffîts eildd eu, feditq^ cwm eo Philippus ,q nouerdt Efdd Propheam, eiq^huirMtisuerbisCrlmffidquod in fcripturdüld te» lixo.i s nbsp;nbsp;(3ïim erdt dperuit. îJonne cum Mofe deus loquebdtur,et tnmen coflliumre^ndidtq; ddminiflrdditd ntdgnipo^ puli,d (bcero fuo dlieni^nA fdlicet homine, V mdxime prouidus CT minime fuperbus dccepiti bJouerdt enim il le uir, ex qudcunq; dniind uerum conÃlium proceÃiff fet,nodfedilliqeflueritds incômutdbili deotribuendu effe.Poilremo qfquis fe nuüis pr£ceptis inffru£him,di:gt; uino munere,qu£cuq^ infcripturis fdnëhs obfcurd funt inteUig:regloridtur.Eenèquidëcredit, CT uerum ed no effe Ma jud ffcultdtë qudà ex feipfo exiflrntë ,fed diuino nwnere trdditdiitd enim deiglorid qu£ritnonfudm. Il.Lib. defimboload Cathe« cuminos,Cap.I. Åmpctcns* Acdpite itdq^ uos q^dë deÃderdtis uerbum dei ,tdn^ ai«cibus. q copetentccibum,ex quo uobisdominusoperetur incre mentum.î^ondumquidë ddhucpfdcrum bdptiÃmum re ndti eflis fed p crucis Ãgnum m utero fdnëla mdtris ec^ cleÃlt;£ id cocepti eftis.A^titdq} h£c nuter cogruis dli= mentis,prius pdfcere quod portdt: Vtpoftpdrtumlnete^ turfe talcsfufcepiffe quos ffiritdliter nutridt. De Verainnocenti?. Cap.CCCLI. Bonus odor Chrifti eü pr^dicdtio ueritdtis,quo odo reuitdcdpit,qEudnffliobonisopibusferuit CTcogru-^ Vcrbij Ex it.Mortêiiiît incurrit,omnis q dbhisqu£ benèloqtur, ti dfbct dz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diffèntit qu£ c6ditio,CT dudicores cÃftrin^t, eu re= (ccoiifona. ëhijpr£dicdtiodbhispincredu!itdtë duditurm morte, db dlijs p fidem fufeipitur in fdlutem. Cap.CXCIII. Auditor uerbi Ãmilis debet effednimdlibus,qui ob hoc bctquot;cffquot; Umi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rumindnt mundd effe dicuntur,CTnon pigedt cogt |
nL ' litre de bis que in uluo cordis dccepit,CT cum dudit pt à mills edenti,cum uerd duditd in memoridm reuoedt,Ãt ff milis rumindiiti. Cap.CLXXX. Bedtduitdeü^udiumdeueritdtequod deiiseÃfcd multisueritdsodiofdea,qudmdudireuolunt docentem, iXuIs^odia CT nolentes foüi, uolunt mcnddtidfud ueritdtem uideri: duibus iuftè retribuitur,ut ipà ueritdtem non Idtednt, ipfos dutem Idtedtueritds. In EuangeliSIoannis,Trac^.XLIf. duid eü er^ ferme meus no cdpit 'm uobis^non cd^ pit cor ueftrum,qdnÃrecipiturdcordeueffro,ffc enim Verbs dd eft fermo dei,CT Ãc effe debetftdelibus tdq pifei hdmus. Sefc^t u't pP Tunc cdpit qudndo cdpitur ,necfit iniurid tilts qui cdpiit tur,dd fdlutem quippe non dd pnitiem cdpiunttir. Ad Hieronimum Epifto.XXVlIL Me potius md^ftrum dudire,qudin ueliiti mdqiftru delelbltdudiri.Kecoloenim quid dixeriteisquospr£^ Aehgt;!tt ceteris elegt: Vos dutem inquit nolite uocdri db homini bus Bdbbi,limits enim eH mdgfter uefter Chriffus.tlt;tec Docct de» dlius docuit lAoyfen p Ictro, nec Corneliiim etidm per âJj quot;f priorem PetrHm,necdlius Petrum etidm perpcfteriorë mines P4«f«7w. A nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;enim uerum dicitur,illo donAnte di hominifiM* citur queeft ip ft ueritds. M Circenfes Epifto.CXXX. St id quod 'tn ueÃrd ciuitdte nos grduiter contriffiit bdt, dbfumptu eÃ:Siduritid cordis humont reÃftens nut niftftiÃime CT quodumodo publice ueritdti ui eiufdë ue^ ritdtis eui{lAeR:Sifdpitdulcedopdcis unitdtisqichdrb tds,CT non idm reuerberdt oculos fducios ,fed fdnos iUu-* refont p -ftrdt dcuepttdt,nonfunt hecoperd noffrdfed dei : Non '°quot;âquot;* hec humdnis operibus omnino tribuerem,nec à cu dpud opcratur. uos effemus tdntd conuerÃo nudcitudinis nobis loquen^^ tibus CT hortdntibus proueniret. Hoc dgt ille CT efficit, qui per miniftros fuos rerum ffgnis extr 'tnfecus ddmo^ net,rebus dutem ipÃs per feipfum mtrinfecus docet.Nec ideo pigrius moueri nos oportet dd uifendos uos,quonie dm quicquid tn uobis Iduddbile eüfiuÃum ,nond nobis, fed db iUo ftóhtm eH q fiicit mirdbilid folus. Viulto enitn dldcrius debemus dccurrere dd ffeëhtndd operd diuiuA q noftrd,quid CT nos à quid boni fumus, no hominum fed opus iSlius fumus.Vnde Apoflolus dixitiNeq; qui pldn-» tdt,eÃdliquid,neq; quirigtt,fedquiincrementum ddt j. Cotm., deus.'X.enocrdtes Pdlemonem ut fcribitis,CT nos ex Mi-» us Uteris recorddmur,de fruff temperdiitie di/futdndo, non folum ebriofum, uerum CT tunc ebrium dd mores alios repente conuertit.Quimq er^ iUe, Ãcutprüden* ter etuerdciter inteüexiftis non deolùeritdcquifftus,fed tdntum 4 domindtu luxuric liberdtus,tdmcn ne idipfunt quidem quod melius in eo ftÃum eÃ: humano operi tri» buerimus,fed diuino.IpÃus tunq,- corporis quod eil in* fimum noftrum,Ãqud bond funt,Ãcut ftrntd CT uires et fdlus,CT à quid eiufmodi eÃ: non funt nià ex deo cred» tore dc perftiÃore nAtur£,Qult;tnto ntdgs dnimi bond do ndre nullus dUus poteÃ, In |
|
DE VERITATE VERBà DEI ET In Pfalmum,LXI. veritas uin Occtttoh poteRdd tempuiuerias unià nonpote^. tlorere potent da tepM miijuitdf, permdnere no poteÃ:. tiolite iÿturj^erdre fuper inifiuitdatn. InPfalnnini.CXVIIL Pfaim.H g nbsp;nbsp;nbsp;L«ffnid pcdibui mtis uerbum tuum lumè fcmitii meii: Qjiid nbsp;nbsp;hoc uerbum,quod itd lumen dicitur,ut lu^ cernA fit,dit enim lucernA pedibus meis uerbum tuum,amp; ChtMim et (einiiii nuis ,nià uerbum inceUigAmus quod/ùdu vcTbû Chri eüdd Prophctds, uel duodpriCdicdtum eRperApoflo^ nidifcrimt. , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;\ r 1 i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n: Koman.)o æî.lSlOrtMerfiiwK ChrijTuin,jeduerbum Chripi. De quo fcriptuin eRiEides ex duditu, duditus dutem per uerbum ' Chrijli,Ndm ZXuerbum Propheticum lucern£ compd= rdns Apofloliu PetrutiHdbemus inquiteertiorem pros pheticum fermonem,cui benèfà citis mtendenteS uelut lus cern£ lucenti 'm obfcuro loco.Ãiuod itdq; hic dit ,lucernd pedibus meis^uerbum (uum^CX lumen femitis meii^ uerbti cR quod feripturis fdnâis ommbui Continctur Vc. In praefatione Pfalmû CXV. i.Tcfla. J ⢠IJotil^imum arbitrer efje fan^titi ueÃr£,quoddît Apofloluiil^on enim eR omnium fidet, quod maior cjje foledt 'mÃdelium multitudo non ignoratis gt;nbsp;propter PKihp'l'â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicituriDomine quit credidit duditui noÃro, inter Philip.) quoi etiam idi numerantur,de quibue idem didt Apo/lo lue: Omnes fud quicrunt, non qu£ ïëfu ChriÃi, quos dlio loco dicit,non ex uerMte,fed ex occafione pruedicdre uer bum dei,non cdÃe,id e^jnôn ex animo pur£ Gquot;Ãncer£ chariatis.Aliud enim fentiebdnt,quod in eorum moribue dppdrebdt,Z^ aliud pr£dicdbdtit,ut fando nomine plas DcptïJica cerem hominibue.tiam de his iterum dicit, neq^ enimijli *°Jr^Chri° nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ChriÃumdnnun fomannân cidrèpemüttit. Quamuisenimeapotiui frederentqu£ cianiibus. ipfjÃciebditt Ut morerentur, Cdtumcn pr£dicdbdntqu£ fi dlij credentes fà cereat faludrentur.Non enim aliud ans Gala. ) nuncidbdnt pr£ter régulant fidei. Eos quippe excludit Apojklui dicênt ,fi quisuobii dnnuncidueritpr£terid quoddccepiÃis,dnAthemdfit. Idi non Chriflum dnuncii Philip., dttt quiannuncidnt/ùlfitdtem,quia Chrifiut ueritdi eR. Gala, f Dé nbsp;nbsp;dutem dicit quod Chriffum dnnuncient ifediioti cdfiè,ideR,nondnimofitnplici crpuro exfidefyncerd M»tth.,o dilebHonem operatur.Terrenis quippe cupidita tibue confulentes,regnum caelorum dnnuncidbdnt, habê Eua^ngcl^r î^pêdorefrlfitdtem, in lin^dueritdtem. Sciens ita ^nâMait.q.ApofloliKetidmperluddm Eiidn^lizantem credens 'quot;P â' tes ejjè liberdtos,iÃos quoq- ita permittit ,fiat inquit oed fione,fiue ueritdte Chrifliis dnnuncietur. Veritatè quip pe dnnuncidbdnt,etidm fi non ueritdte,id eü no uero dni ïiîatth gt;nbsp;1 j mo.llU loquuntur quod non credunt, cy ideo reprobdti funt,quisÃntutiles eis : Quos infiruit dominus dices, Qu£dicuntfiicite,qult;e dutem fociunt fà cere nolite. Dis tunt enim Zf non jùciun{.Vnde,nifi quia utilia non créa avditv eivsdem. |
dunt e(fe qu£ dicuntiSunt dUtém dlij quicredunt cr no loquuntur quod credunt uel pigritid uel timoré. îlt;dm et ideferiwsqudmuistdlentumhdbueret,tdmenquid cro^ Mitih le renoluit,duditddomino indice?Serueneq CfpigerHtioii.fz ' dlio Eudngelij loco diâum eil, quod multi ex prindpis bus lud£orum credidijjent ineum,fednoneivm confite bdntur,ne expeUerentur de fiynd^^s ,fied amp;nbsp;etidm ipfi repr£henfi dtq; reprobdti fiint,fiequitur enim Eudngelis fkt dicens :dmAuerunt enim gloridm hominum ma^sq dei.Sier^ ZTilli quiuerum quod loquuntur non cres dunt,ZX illi qui uerum quod credunt non loquuntur,me rito reprobdntur,quis eritfieruus uerè dicendus fideUs, nifiillecuidicitur:Eugèferuebon£,quoiiidmin modico Matt.jç fuiÃifidelis,fitper multd teconftitudm, 'mtrd i« giKdiK domini tuüTdlisitdq; fier uns necdnteqcreddt loquitur, neccumcrediderittdcet,uelficero^tutipfie non hdbes dt,uel quod hdbet non erogindo non hdbeat. Sic enim dis éîum est,Qui hdbet ddbitur ei,fic,quidutem no habet amp;nbsp;Matth., f quod habet aufireturdbeo Z^c. InEuangelia îoannistracîîatu, XXX» Donùnum quippe dudiebant loquentem dificipuli îud£i.Veritdtem loquentem dudiebant,ZX ueraces et menddces.Charitdtem kquentem dudiebant Z^ amici ZT inimici.Eonumloquentem dudiebantgt; zxboniZJ'mali,. lllidudiebdnt,fied ide dificernebat, ZX quibas fiermo pros defifiet,ZX projùturus efièt,uidebdt Z^ pr£uidebdt .In ils liscnimquituncerdntuidebdt,in nobis quifitturieras tiMogeUà mus,pr£uidebdt .Nos itaq^ ficaudiamus Euangelium, andicnd«⢠qudfi pr£fientem dominum,ncc dicamus. O iüifioelices q eum uidere potuerunt,quid multi in eis qui uiderunt ZSâ minum. occideruntjnulti dutem in nobis qui non uiderunt et crè diderunt.Quod enim pr£ciofium fionabatde ore domini: ZSâ propter nos ficriptum e^iZSâ nobis fieruatum eSt^zsâ propter nos recitdtur,zS' proptet pö/kros recitdbitur, zr dontc fieculumfinidtur.Surfium eà dominus,fied etiü bic eil ueritds dominus. Corpus enim domini in quo res fiurrexit,umo loco efifie potell,ueritds 'eius ubiq^ diffufia ê,. Dominum er^ dudidmus,et quod ipfie donauerit de uer bis eius,ZS' nos dicdinus:Nonne IfAoyfies inqnit deditUd nbsp;nbsp;. bis legem Zre, In êündem,Trat?I.XLVâ» Hoe Prouerbiuni dixit illis Iefius,itli autein non cos gnouerutquidloqutretureis lefius.Eortenecnos. Quid iohan-l» erg) inter eH 'mter illos Zf nos,dnteq ifla uerba agiiofica mus ZT nos ? Quid nos pulfiamus ut dperidtur nobis ,illi autem Chriftum negindo nolebant intrdre fieruandi ,fied firisremanereperdendi. Quod erg) nos audimus h£c pie,quod dnteq illa intelli^mus,credimus uera ejfie atq; bet audito* diuinA-.^agnaabifiisdiuerfitatedificdmus. Civm enim ti«o audiunt uerba Euan^lij: Vnus 'mipius,dlter pias^et Ni talU |
DE VÃRITATE VERBI DEI ET AVDITV EIVSDeM.
|
tîdu funt utÃrlt ambo non 'mtrlUgint. Vnus dià t ,nihil dixit ialiin dicit,uerwm dixit, bonum eüciuod dixit, fed nos non inteüi^mus.ïlk quia credit id pulfat, ei' di^ gnus^eSl CUI aperiatur,fi pulfare perftÃat: Ille uero adhuc audiattî^iji credideritis non ittteüi^tis ejc. Super eundem,T radï, L VIL loh gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Videbitis coelos apertos,ey audios dei defeendentes 0âafcendentesadfilitmihominis.Si afeenduntadeum propterea quia furfum e^, quontodo ad eum defeendunc fetiam nonhic esl? Dicit er^ ecclelia,laui pedeslme^ os,quomodo inquinabo eosiln bis hoc dicit qui pr^di^ cant ChriÃiim,^^aperiuntilUoÃium ,uthabitet perfid dem in cordibus hominum. In bis hoc dicit cum delibe^ rant,utrum miniÃtrium tale fufcipiant,cuife minus ido neos exijlimant,ut fine culpa impleant,neÃrtealijs pr£ f.Cotin .lt;), dicantes,ip/i reprobifiant.Tutius enimueriasauditur q Pâ'^dicatur,quoniam cumauditur humilitascuftoditur, quainprxz cum dutem prædicdtur ,uix non furrepitcuiuishominu l'icobhi qMntulacumq;idóhntia,inqult;iutiqi inquimitur pedes. iVaim, j-o jEr^ut Apojhlus lacobuidixit,/it omnis homouelox ad audiendum,tardus ad loquendum. Dicit ZX alius ho^ mo dei,auditui meo dabis ^udium ey loetitiam,^' exul^ 1 tdbunto/fd bumiliata. Hoc eH quod dixi,cum ueritas au ditur,humilitas cufloditur, dicit ey alius. Amicus autem Ãyonii flat dâ audit eum,ey' ^udio ^udet propter uocc ^onp.Eruamurauditu,ftne Ãrepitu nobis loquentein^ trinfecus ueritate, qnamq etiam cum Ãrinfecus infonat per kentern perannunciantem, per pr£dicdntem, per diÃgt;utantem, per pr£cipiètem,per confolantem, per ex hortantem,per ipfum etiam cantantem atq; pfallentem, ipf qui b£c a^nt,inquinare pedes fuos timeantbum pla cerehomimbus,furrepente amore humdn£laudisaf]ii {tant. C£terum qui eos audit libenter nbsp;nbsp;pie,non habet locum iaiblndi fe m laboribus alienis,e:T non inflatis oÃi bus humilitatis, ^udio §iudet propter uocem dominic£ ueritatis.Proinde in eis quilibenter Zir humiliter audire nouerunt,cr uitam quietam in jhidijs dulcibus O' falu^ bribus agMt ; Catholica delicietur eccle/ia O dicat,e^ à dormio O'cor meum uiÿlat. Quide^ e^ dormio, o' cor meum uiÿlat,nift ita quiefco ut audiam ? Ocium me^ um non impenditur nutriend£ defdi£ ,fed percipiend£ fdpientùe O'c. Poft pauca ibidem. |
Aperi mihi,pr£dica me. Ad eos quippe qui clauferunt Roman.)o contra me,^Mowiodo intrabo (ine aperiente ? Quomodo enimaudtent(ine pr£dicante fHtnc Ãt ut etiam ijqui amant ocium Ãudiorum honor um,O' nolunt perpeti la^ boriofarum moleftias ablionum, eoquodminusidoneos ad h£c miniÃranda O' Ãne repr£henÃone agenda fe fen tiunt. Mallent à fieri poÃet fanihs ApoÃolos, O' pr£s dicatores ueritatis antiquos excitari aduerfus abundanti am iniquitatis,quiaÃruorÃiffiit charitatis, fed in eis q iam de corpore exierunt,O' carnis indumenta expolia== tifunf,nec^enimabeafeparatifunt,rell)ondeat ecclefia: catori)oifl Exuime tunica mea,quotnodo induar ealPaffaer^dilfi cultatem propter inopiam pr£dicatorum, O'recolens iüa fua membra fana fermonibus,fanShi, moribus ,fed iam exutacorporibus,ingenttt O' dicitecclefteexuime Canri.f tunicamea,quomodo induareaf Membra illa)neaqu£ Chriflo aperire Euagelizando exceüentiÃime potuerut, quomodo ad corpora quibus exuta funt,redire nunc pof funt.Deinde reÃieiens ad eos qui predicare, O' popu^ los acquirere ac regere, ac fic Chriflo aperire utrunq^ poffunt,fed in bis di(ficultatibus abhonti peccare metu^ unt,lauiinquit pedes meos, quomodo inquinabo illos ? Quifqseniminuerbo nonofÃndithicperfiihiseüuir. Et quis esT: perÃchls? Quis eil qui non o(Ãndat in tan^ taabunddtiainiquitatis,tantoÃii^re charitatisfLauipe desmeosquomodo inquinaboeos. Qttmdoquidemle^ O' audio.Nolite multi ma^Ãri fieri Ãatres,quoniä ma= ius iuditium fumitis, in multisenim ojÃndiiTius omnes, laui pedes meos,quomodo inquinabo eosfSed eccefun^ O' aperio ,Chri/te laua eos. Dimitte nobis débita noHra Matni .a quoniam noneà extin^ charitas noÃra,quia O' nos di mittimus debitoribus noflris.Qnpniam teaudimus ,ex^ ultant tecum in caeleflibus offa humiliata.Sed quando te Pfaim.fo predicamus terrain calcamus ut tibi aperiamus .Et ideo (i repr£hendimur perturbamur,fi laudamur inflamur. Laua pedes no^lrosante mundatos,fed cum ad aperient dum tibi per terrain pergmus tnquinatos O'c. Super Ioannem,Tra(ft.CIX. Siue e^ fiue iüi,ftc pr£dicauimus O' fic credidiÃis, gt;. Corin.) y critfr(wn.Hoccft,Mtg«it«frfcaw^lt;/ej quod pr£dica^ mus,quia fi confiÃfusÃeris in ore tuo, quia dominus eil Icfus,O'credideris in corde tuo,quiadeus ilium fufeita uit a mortuis,faluns eris.Et in abhbus Apoflolorum hoc Ro,na.)o legtur,quodin Chriflo,deus diffinierit fidem omnibus, fufeitanseumà mortuis.Hocuerbiimfidei,quiaprincipa Slid« j liter aeprimitus per Apoflolos qui ei coheferanc pr£db catum eÃ,ideo uerbum eorum diäum eil. I^eq^ enim ;p» JiAum lit. ptereanoneÃuerbumdei,quiadiiihim eil uerbum eo^ rum,cum dicat idem Apoflolus TheÃfalonicenfes excepif fea fe,non ut uerbum hominum,fed ficut eil inquit uerè *⢠T uerbumdei.Ideo er^ dei,quia,deusid donauit. Eorwtn uero uerbum diäum eil,quia hoc prædicandum illis de^ us primitus ac pr£cipue commendauit: Ac per hoc etiam ille latro in fua fide uerbum eorum habebat,quod eorum propterea di£lum erat, quoniam pr£dicandum ad eorti officium,primitusacpr£cipue pertinebat.Deniq;cum aäo.ä murmur Ãibim effet de miniflerio menfarum à uiduis gr£corum,anteq Paulus credidiffet 'm ChriÃum,reÃo» derunt Apofloli qui domino ante coheferant. Non eü bonum nos relmquere uerbum dei,O' miniÃrare mêfisf Tune |
DE VERITATE VERBI DEI ET AVDITV EIVSDEM.
LXXVI
|
tune ordimtndos didconos prouiderunt,ne ipà d pr^dia cdndi uerbi duoedrentur oÃficio,unde merim dieium eÃ, uerbu eorum,quod eà uerbumÃdei,per quód omnes in ChriÃü undecuq; id dudierint credideru, uel dudituri et crediturifunt. Er^idd ordtioe pro oibus quos redemit, Ãue tune in cdrne uiuentes,Ãue poÃed Ãturosredemptor Ioannis ) ? tioÃcT erdMt,cum ro§ins pro A poÃolis, qui cu ido tune erdnt,ddiunxit etidm idos,quiper eorum uerbum, in eu Ãerdntcredituri. De fide Só fimboIo.Cap.III. Chtiiîus ââxæ'â pdtrw ideo dióhim eÃ, quid per ipfuAt nctbuni pi innotcfcit p'dter. Sicut er^ uerbis noÃris id d^mus, cu âuo^pet tttrum loquimur,ut noÃer dnimus innotefedt dudienti, iiiud inno/ quicquidfecreteincorde^imus,perÃgna,huiufmodi, tcfcit pater nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cognitionem proÃrdtur.Sic illd fdpientid qud deus pdter^tMit,quonidm per ipÃm imiotefcit Ãgnis fecretijÃmts pdter,uerbu eins conuenientifÃme nomitiAf tur. Intrr dnimum dutem noÃrum,^' uerbd !toÃrd,qui bus eundem dnimum oÃendere conAinur,plurimum di= Ãdt. Iriosquippenon^gnimus fondntid uerbd, fedÃ^ cimus,quibusÃciendis mdxrid fubideet corpus. Pluris mum dutem intereà inter dnimum O' corpus, Deus ue« ro cum uerbu ^nuit,id quod eà ipfe ffnuit,neq; de ni^ hilo,neq. de dltqud idm ÃSbitmAterid conditdqi,Sedde fe ipfo,id quod eà ipfe. Hoc enim Onos condmur cum loquimur^ÃdiliffnterconÃderemus noÃr£ uolunatis dppetitum, non cum mentimtir, fed cum uerum loqui^ tnur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;molimur,niÃdnimumipfumno Ãru)n,Ãfieri poteÃ, cognofeendum O perÃieiendum dniino duditoris inÃrredit 'm nobis quidem ipà mdned^ mus,n£c receddmus d nobis,O turnen tule iuditium quo fidt m dlcero noÃrd notitid proÃrdmus,ut qudntum Ã^ cultds conceduur,qudfiälter dnimus db dnimo, per que fe indicetproÃretur. Deus dulem pdter,quiueriÃime fe indicdrednimiscognituriSiO uoluit,0' potuit, hocäd fe ipfum mdicdiidum ^Mit,quà d eà ipfe, qui ^nuit, quid uirtus eius etidm fdpientid eÃe dicitur, quid per ip^ g3p_ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fdm operdtus i-Ã, O dijfiofuit omnid,de quo proptered dicitur,dtlingt dfine,ufqiddfin£mÃrtiter, EtdiÃonit omnidfuduiter. De natura Só gratia,contra Pelagt^ anos,Cap.LXVin. hortanon^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Koluiuus duimos dd reók uiuendumÃigidos bus frigidi 0âpigros,ChriÃdnisexhortAtionibits exciare Odcf eendere! primitus exhorte murddfidem, qud ChriÃdni fidnt,O' eius nominifubijcidntur.Ãne quo fdlui eÃe non poÃunt. Si dutem idm ChriÃdni funt,Oâ reéie uiuere ne gli^tnt,uerberentur terroribus, O premiorum Idudi^ bus eri^ntur,it3, fdne,ut non folum dd bonds d^nes, uerumetidm dd pids ordtiones eos exhortäri memineri^ mus,dtqi hdc 'mÃruere fdniate dodritu, ut O iUi grd^ tids d^itt cum inÃtuerint bene uiuere, quod dliquid à « nediÃicultAte feecerinttO ubidiÃicultdtem dUqudin |
fentiunt,fideliffimii,C}'pcrféuerdnti(Jîmii prlt;ecibu{ CT mifericordite promptis operibu^frcilitutem 4 domino impetrdre perÃ/hnt. Sic Mtcm proficientes,ubi et do plenijfimA iulHtid perÃtidntur,non nimii euro, vbU cunq^ dutem,^ qudndocunq; perft^bÃerine, non nià grdtid deijper lejivm ChriÃum dominum noÃrum per^ ÃeipoÃeeonfirino. Sdne qudndo liquido cognouerint nttliaMi peccdtwm fe hdbere,non fe dicdnt,w hdbcre pee cdtum,ne ueritds in eis non Ãt,Ãeut in eis ueritds no eà qui cum hdbednt,non hdbere fe dicunt. DE CEREMONIIS CON/ SVETVDINE ET CAN TV ECCLESiAE. Libro VIL De ciuiratc dei. Cap. XXXil, Omâeî tnim non folum prophetic ,qute in uerbis funt,nectdntupr£ceptduitie,qud: mores pid:Memq;con P'*' Ãrntdnt dtq; idis literis cotinenturtVerumetidin, fderd, fdcerdotid,tiberndculum Ãue templum,dlarid,fdcriÃtid, ceremonie,dies nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quiequiddliuddd edm feruitu-' compicti tè pcrtinet,quje deo debe!ur,Cfgrec£ proprie ittrid dii: citur,ed ÃgniÃcda cr pr^nuncidtd funt, que propter die impicrt ieternAmuitdmÃdeliuminChriÃo,(y' impletdcredi» cermmus. miMjCTinipZerz cfr«(m«î,cr implendd conÃdimus, LibroXIX.Cap. XIX. mhilfdneddiÃixm^pertinet ciuitdtem quo hdbitu, uel more uiuendi,à non eà contrd diuiiid prrccptd, iÃd tu quo mo. Jide)» qudperuenimr dddeum,quifq}feäetur.Vndeip-fos quoq^ philofophos,qudndo chriÃdnifiunt,non hdlt;^ Chnfti, fc^ bitu uelconfuctudincm uiihis,qu£ nihil impedit relief KferrZdu/ onem,fedÃlfddogmdtd, permutdrecompellitiVndeil^ coiitriquot;dr ZdtK^Kd Vdrroddhibuitex Cinicis diff'erentidm,à ni^ uiiia ptx^ hilturpiter dtq^ intemperdnter dgtt, omnino noncU' «p«idfi/ rdt erc, Libro II.Cap.XXVIII. Ab iflirum immundiÃimdrum poteÃntum tdrtdreo iuQ),^^ focietdte pcendlierui per Chrià noinenhomia nes,Grin lucem fdluberrime pietdtis db illd pernicioÃà Ãme impiietdtis noäe trdnsÃrri queeruntur,et murtrM rdntiniquie:xingrdti,e2ritlo nephdrio Ãiritu dltius obÃri£husq;oppreÃÃ,quidpopuliconfluuntdd eccleû 2ïïuicquot;ck di cdfld cielebritdte,honeflii, utriufq^ fexus diferetione, petag» ubidudiunt,qudm bene hiedd tempus uiuere debednt, ut â nbsp;nbsp;nbsp;â poÃhdncuitdinbedtefemper que uiuere meredntur,. Vbi-fdnitagt;fcripturd iuÃtiteque doéirind de fuperio' re loco in conjÃeilu omnium perfondiite, er qui ciunt dudidiit dd premium, nbsp;nbsp;nbsp;qui non Ãeiunt du-i didntddiuditium. Qwo cr à ueniunt quiddin tdliunt prlt;eceptorum irrifores : Omnis eorum petuldntid, dut repcntiiM inrmttdtioe deponitur,dut timoré uel pudorc N (omprimitur |
DE CEREMONIÃS CONSVETVDINE ET CANTV ECCLESIAE.
|
romprimitur.'Nihilenimeisturpe dut fldmtiofum Ãe-^ fklndum iminndumq; proponitur.Vbi ueri dei,dut pr£ ceptd inÃnudntur,dut mirdcuU nArrdntar,dut dond Idu ddniur,dut benefitid poÃildntur. De gratia noui teftamenti,ad Honora^ tum.Cap. XVIL Corde cart enini omnis qui Idbi/s perfondt edntdt ednti^ ApoÃoliis ddt ^phrf. fmonet dicens,CdntAn^s etpfdllentes in cordibus ueÃris domino. ïntus enim eÃhoc ^udiuM, ubiuoxIdudis zf cdniMr,zf duditar,quid uoce lduddtur,qui grdtis dmdn dus eà toco corde,cotd dnimd, totd mente, dmdtorem ij} fuum attendit in à grdtid fui ÃirituÃdudi. Quid enim eà dliud cdttticivm nouum,qudm IduS dei ? De liera innoccntia.Cap.LXXXI. Situt tteteris hominis, uetus cdnticiem dd tempordlid meneft Hz sictioui hois nouuntcdnticumpertinetddieternd, etitd dUcAiSoif unafquisq; cdnM ut uiuit. üouum dutem cdnticum cdf opetitur. TjKii gÃ: sÃi^qu£ per dileëlionem operdtur. Ibidem CCLXXVIII. ObferudtioiK fdbbdthi,qud udcdtioAe unius diet Ãgu^ ttWabbaz t-äbdturdbldt!t,perpetuMnfdbbdthum obferudt,qui Ãe thi externi Ãturnt quietis fdnÃis operibus 'mtentus,nec 'm ipÃs dëh libTathum busfuis,qudftldepropriÃ,zfdehisqu£non dccoepe= obferuat. rdtgloridtur,Zfi[lum infeoperdridgnofcens,quiÃmul operdtur,Zf operdndo (fuietus eÃ. Ibiderb Cap CCCXXI. 'VeriiM fdbbdthuni ChriÃdnus obferudt,dbÃnens ferùdi,ideÃ,dpeccdto,quonidmquià catis abftlz ClïpeccdlKMt fcTUtlS cà pCCCdtl. quot;abbäthüm Qiiaeftioniim veteris amp;noöiteftarnenti obferuat. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cap. vel quæftione, CXIIII. °âquot;â Quid quöddnterius eà 'mquiunt,ÃlfumeÃe non pd Conftiew dntiquitds,et uetus confuetude prtciudicet ue do amp;nbsp;antié nhft. PoÃent enim homicid£,du t molles,dut ddulteri,uel prSicat tietericriminoÃperhoc iüicia fud defindere,quiddnti£ ueritati. qud funt,zf db ipfo mundi initio cepa,cum hinc magis inieili^e debent errorem fuunt, quid quöd reprdhen* Ãbile eÃ, Zf turpe eÃ,mdle ceptum probdtur iquod du* fern honeÃunitZf fdnihim eÃ, digne colitur, nec poÃe turpe,zfrepr£henÃbilednteÃ^imeÃehonelium, zf irrepr£henÃbile. 'DeCanticonouo. Cap. V. St quis tibi ChriÃtm pr£dicdt,dttende zf conÃderd th nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pr£dicdt,ubipr£dicet.ChriÃis enimuericds eà tores in az per fcripturds fdulkts pr£dicdtur,noindngulis,nonoc nquot; a°ngu°is tulte,scd pdldm Zf pubUce. in folc pofuit tdberndculum Ci nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ntdniÃÃo coHocduiteccleÃdm fudm.ldin tiuiiciartti bic reÃiee iüimt,qui tibi ChriÃum pr£dicdt, diedt qud* lern ChriÃim pr£dicet. De reLÃitudinc Catholicas coniierfa^ tionis. Cap.C. |
Ad eccleÃdm Ãequentiits conuenite: Sdnihrttm pd^ trocinidbumilittr expetite,diem dominicumptoréue^ rentidrefurrebhoiüsChrilli,dbf(j;UÃo opéréferuilico^ ttus tenue litefaià oriMnfolenniates pio d^eéhicelebrdte, proxi 'â'quot;Jâââ-mos uefl:ros,ficut uofhutipfos diliÿte, quad uobknon uultiijieri,nidlifrcidti!. Ibidem. F* Omni die donùnico dd eccleftdnt uenite,cr non eduf jminse, cS CT rixdf,uel ociofdtfiibulde dgitis,fed lelHones diub nds cum (iletttio dH(cultdte,Z^ pro eccleã pdcetöquot; pro di««!». pfccutw uellrK ordtc, Qui enim in ecckfijs ÃbuUri no timet,pro fe CXdlijs redditurui eji rdtionem, dum nec ipfe uerbum dei dudit,nec dlios dudire pcrmittit. Deopcre Monachorum, Cap.XVII. Minibo* Cdnticd uero diuinA cdntdre,etidm mdnibui operdn* opérante» tes,fùcilepqlÃint,cr ipÃnn Idborem Uiiij diuino celeu^ ,ânacanta* ntdte confoldri. An ignordmui opificee, quibus udnitd=â poifunt. tibns,Cf pkrumcj^ üirpitudinibue thedtricdruinjibuld-rum douent cordd ZT lingudt fude,cHm ntdnies cdj opéré non receddnt ? Qjtid crggt; impeditferuum dei mdiiibits operdntë in lege doinini meditdri,C^ pjdüere nomini do ntinidltijjitni,}tdfdneutdded dicendd i^uiC memoriter irecoldtjbdbedtfepofitd teinpoï-d. Libro IILDedodrirtaChriftiana. Cap. XIII. Hondlifx da honora Quiequiddatentcongruitconfuetudini eorum in utiUtatî lt;^uibut uttd ifla, deffndd uel neceffitdte imponitur,uel of fum Æ ^tto fufeipitur d bonis Gâ mdgnis hominibus,dd utilitds tem,ey beneÃcentidm reÃrendum eÃ, uel proprie, cut Zf nos dcbemuSjUel etidmÃgurdte,Ãcut prophetii licet, Libro IX. Confeflioirum. A A- NecfäcidboriUisdiebu^ dukedinenürabilhconpdc^ fifuure m tdre dltitudinem conÃli/ tui, fuper fdlutem ^neris hu- mnÃ^ t» ntdni. Qudntuni fleuiinhymnis Zf cdnticis tuis, fudue fondntis eccleÃ^ tuie,uocibus comotus deriter.Voces iU le infiuebdnt duribtts meis,zfeliquebdtur ueritds tud 'm cor meum, Zf exinde eÃidbdt dffeäüs pietdtis,zf cur* rebdntldchrim£,zf bene mihi erdt cum eis. Ibidem.Cap.VII. Non ionge cjtperdt MedioldnenÃs eccleÃd ffnus hoc confoldtionis,zf exhortdtionis celebrdre ,mdgno Ãu^i dioÃdtrumconcinnentium uocibas Zf cordibUs. mirum dnnus erdt,dat nOn multo dmplitis. Cum lu/h'nd Vdlentinidni régis pueri mdtèr hominem tuum Ambro fium perfequeretur hiereÃs fuii cduffd,qudfiierdt fedu^ {h db Arridnis. Excubdbdt pid plebs in eccleftd j mot-l pdrdtdcumEpifcopo feruo tuo. ibimdtermcd dncil* Id tud , foUicitudinis Zf ui^lidrum primdt pdrtts tenentf |
DE CEREMONIIS CONSVETVDINE ET CANTV ECCLESIAE. LXXVII
|
tcnetis,ordtiombuf uiueb^. Nosadbucfrigdi 4 cdlore Cantus inÃ,iritiKtuiexciabdmur,t3,menciuit3iedttt)niatitqi tor« p^uluquot;'^ bM^Tunchymnietpfilmkutcdnerentur/ecudummo^ mocrorc ti fcm orientulium pjirtium,ne popultit maroriet tedio co ftüu'useft. tibefceret, it!/litutuefi,etex iUo inhodierrtum retentit multi! iäm acpeneontntbui greÿbta tuis^ÃXper ctete^ raorbis imiantibui tjc. Libro X.Confcffionum.Cap» XXXIII. Aliquido dutent hinc ipÃunÃddtidtn iinmoderdtim, einem erro nimii feiteriate: Sed ualde interdum,ut me^ ^âno^nbo/ nbsp;nbsp;om)K cintilenArum Ãtiuiu t^uibm Diuidicum pllt;d^ a:ucanx teriutnfreqnent!itur,ibduribits fneii remgt;ueriuel:gt;n,dt (hm'iuSi*' *1gt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ecclefid;,tutitKqi mihiuidetur,c}uódde Alexin^: gt;n;crturbaL drino epifcopo AthdHdÃof^pe mihi diéhim comeinird qui tim nwdico flexu,uoci! freiebdt foMre leéiorc pfdU tnifUt pronuncidiui uiciniorejjetqu'dm cdftenti. Verum^^ time eit reminifcorldchryfms meds, qiMsfudi ddcitm eccle/iie primordijs recuperdtefidei nK£,zynuc ipfo conu)ueor,non edntu/ed rcbrntqu-ecdntintur^un liquidd uoce,e7 conuementiffimd moduldiione antintur Mdgndin inÃitut,hiiim utdititemtrurfm dgncfcoAaflu ^lo inter periculumuolnpatis,C:7experimenti»» fdlu^ briaäs,md^sc]; ddducor,non qtadem irretriM^dê fen tentidm proÃrensednandi cofuetudinem dpprobdre i» ecclcfid,ut per obleihtnentd durium infinmor dniinus, in djfeShim pietatis d/Jurgit. Tdmen cum mihi dccidit, t utme dinplius cdnais,quim resqitx edmtur mouedt, poendlicer me peccdre confiteor tZJquot; tune t»dUem,non d«» dire cdntdiitein e:Sâc. DeCathezizandis riidtbus. Cap.XIII. In cricnfi LonffconÃtltiusinquibufddmecclefijstrdnÃnArb itbiis qui. »is,âiwnfolumdntiÃitesfedentesloquunturddpopuliim, Sisquot; nn nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;populo fedilii fubidcent,rtequifquim infir dites ftden tniorfldndo Idjjdtitf ifdluberrbnd mxntione duertdtur tUit etiditt co^tur dbÃcedere. AdinqiufitionesIanuarn.LibroJ, Cap. IL Aliduero,quc per loci terrdrum re^onesq; uiri^ intur,Ãcuti ejt,quod dlijieiundnt fdbbdt^tdlij uero no dlij quotidie comminiceini corpori CT fdnguini domis nico,dlq certis diebus dccipiunt, dlibi tMÃU! dies intern mittitur,quo non offerdtur,dlibi fdbbdto tintum O' do minicotdlibitintumdominico : Etfiquiddliud huiufn modidnimdduertipotefl,totu/mhocgenuf rcrHtn liben Eomodo ^âtshdbetobferudtiones. Nrc difciplinA uüdeà in his agendum melior,grdHi prudentit^ Chr^ino, qudm ut eo modo gerc^vide^ d§tt,quo dgerc uidcrit eccleÃdmdd qudcunq; Ãrte de» inus cccic. Qu.0denimneq-contrdÃdcneqicontrdbonos dwniiiTs'^ moresiniunmtur,indifferentereà hdbendum,cr pro eorum inter quosuiuiturfocietdteferudndumefl, Cre» do te iliqudndo ex Wf iudiÃe,fed timen etitun nwic eot |
memoro.îAdter med, IAedioldnum,me confecutdjnuenit ecclefidm fdbbdtho no ieiunAntem,clt;eperdt perturbdri CT fluihtrdre quid dffret. Tune eg) mZm non curdbdm, fed propter ipfdm confului de hdc re,EedtifÃm£ memo rilt;e uirum Ambrofium, Reffondit fe nihil docere me poffe nifi quid ipfeÃceret,quid fi melius noÃfet id poti» US obferudretjCunq; eg) putdffem nuüd redditd rdtione duchritdte fold fud,nos uoluifjeddmonere, ne fdbbdtho ieiunAremus,fubfccutuseÃ,e::Tditmthi. Cum Romunt uenio ieiuno fdbbdtho,cum hic fum non ieiuno,Sic et tu, dd quà Ãrte eccleÃdm ueneris eins moran ferud [i cui» q non uis effe fcdnddlo,nec quemq tibi. Hoc cum mdtri renuncidfÃ:m,libentcr dmplexdefi. Eg) de hdc fentètii etidm dtq; etü co^tdns,itdfemper hdbui tdnq edm coe» lefh ordculo fufeeperim. Senft enim fepeÃolens öquot; gr« mens multds inÃrmorum perturbdtiones Ãeri,per quo» runddmÃdtrum contentiofdm obÃnationem,0' fupfli» tiafdin timiditdtem , qui in rebus huiufmodi ,qud: neq; feriptura fdndhe dufhritdtc,neqi uniuerfalis ecclefiie trdditione,tteq; uit£ corri^nde utilitdte,dd certü pof» funt terminum peruenire,tdntum quid fubeà qudliscun qirdtiotinAtiocolt;gtdntis,dHtquid inÃtdpdtridfic ip/c confueuit ,Uut quidibiuidit,ubi peregrinAtionem fu» dm,quo remotioremdfui5,eo dodioremÃ(him putdt tdm liti^ofa excitdnt qti£Ãones,ut nià quod ipà Ãci» unt nihil redtim exifliment. Cap. I, Ineodem. }Ud dutein quie non fcriptd,fed trdditd euÃodimus, qu£ quidem toto terrdrum orbe obferudntur, ddtur in» cercnioni)S telli^,uel db ipfis Apoflolis,ucl plemrijs concilijs,quo» riH« eà in ecclefid fdluberrimd dudoritds comenddtd dt nms. autho Ãitutd retineri,ficuti quid domiiti pdffio CT refurre» ^o,etdfccfio in calum,CT dduentus de coelo ÃiritufÃdn dt,dnniuerfdrid folenniatec£lebrdntur,etfi quid aliud tale occurrerit,quod ferudtur db uniuerÃs qudcunq;, fe diffunddt ecclefid. AdinquifltionesIanuartj,EpiftoIa. CIX» Cap. XVIII. Mfror fdne quid iti uolueris,ut de his qu£ udrie,per diuerfdlocd obferudntur,tibidliqudconÃribercm, cum Qu» con. CT non fit necelfdriumtCT um in his fdluberrbm rem , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;c 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â non funt ldretinenddÃt,utqu£ncnluntcontrdÃdem,neq}con»neep eötra trdbonosmores, CThdbentdliquid dd exhortitionem Jâ^j'^noinin uit£ melioris,ubicuq;inÃtui uidemus,uel inÃtutd cog» probanda, nofcimus,non folum non i}npr0bemus,fed etidm Iduda» do CT imitdndo feâemur,fi dliquorum infirmitdsnon itd impe iitdtt dmplius detrimentum fit. Si enim eomo» do impedidt,utmAiorum Ãtdioru lucrdlÃerdd£Ãnt, qudm cdlumtiidtorum detrimena metuendd, fine dubi» tdtione Ãciendum, eÃ, maxime lUud quod etidm de fcripturisdeÃndipoteÃ,Ãcut dehyinnis ,CT Pfdlmis cdnendis,O'ipÃus domini, CT ApoÃolorum hdbedntus documenta, et exempla,et pr£ceptd,dehdcretdutilitt. Admonen^ |
DE CEREMONIIS CONSVETVDINE ET CANTV ECCLESIAE.
|
Adino:tiiidutn pie Miinum,'Cr dccedeiidumdiuiiMle^i fHoniscilfei!l!i,iMri^eonfuetudo eft,etplerdlt;jiin Affri cd eccle(j.e mcbrd pigriord fi(nt,itd ut Doiidtijl£ nos re prehLddt,cidâfobrif pÃlliinui in ecclepddiuindcdnticd prophe.di-u)n,cum ipfi ebrietntes fuds ddcdnticü pfdl^ nusrum h-tnd-w tn^nio coinpoptorum,qudfitubds ex hornitiôis inÃdintwnt : Qjionidtn dutem non ep tempits ctvm in ecclepdpdtres congre§inairfdnikicdntdndi,ni ficu/mle^Mrdut dipiuidtur,dutdntiÃitescldrduoce de pr£cdnsir,dutc6muiiis ordtio,uoce didconi mdiciturid^ lijs uero pdrticuUs temporum,quid melius k congregd= tis pdelibuspit,quid utilius,quid fdnélis non uideo. Confiictu ' Ad Caïulanum presbyrerum. quæ^cont« Confi(etudinemlduddmus,quetdmencontrd fidem, fidcm nihil cdthoUcdm ntbU uptrpdre dinofdtur. Ibidem. In rcbiis in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quibus nihil certipituit diuind fcripi âfquot;'t tundiinos popuU dei,ey inptutdmdiorum ,pro le^ te=^ ficw fcrip^ nsitdd funt^^t (îcut pr^udricdtores diuinArum legu, itn pop^uiipro nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eccleÃdjhcdruwtconfuetudinuntcoercendi Icgc trncnz fuHt, LibroII.Oe vnico baptifmo, Conruem Veriate mdniÃjlAtd conpetudo ceddt ueriati ; Pld^ d:gt; cedcrc ne qnis dubitet ueriati rMniÃft£ confuetudinem ce^ tari, dere. Ibidem. Confiiciu NetMo coiifuetudinent rdtioni ei!quot; ueriati priepondt, do rationi, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;zi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠nbsp;nbsp;nbsp;. r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t !â amp;fiicntiti, quidconuetudMent rdtio e^ueriids jemper excludit. nend^æ'ââ Ad Marcellinum epiftola. V. 'Nonia(^uerwneP,quod dicitur: SemelrecteÃs âu n nu'ldtenus efjfe muMidum. Muatd quippe temâ â poris cdulTt^quod reété dnte tùerdt, itd inutdri Pro tempo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â¢' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r f rum uaric# uerd rdtio plerumq;jldÿMiUt ciwn ipji dicditt recte no nte rtat^a ÃmiTturiContrd ueritds cldmet,reék no fieri nifi bemus. nbsp;nbsp;nbsp;mutturtquidutrumcj; tunc erit rectum,Si erit pro tent^ porumudrietdte diuerfum e^c. Ad Cafulanum Epiftola. LXXXVI. Siue mdnducdmus,pue bibimus, Ãue qu£cunq;fixis Poteft iiiz mus,omnid mgloridm deiÃeidmus : Et qMd/ttiwn m no âââùX'eTs biseÃÃneojfenÃone Ãmus ïud£is,0'greecK,^^ eccle^ fcaiidaio, fîædei.Quodpdrumcogtdnt,quicumoffenÃone nan ducdnt,uel cum offenÃone ieiunditt, ej per utrdmlibet mtemperdntidin fcdnddld comittdnt,qudfus nonfuperd^ ' turdidbolus,fedliftdtur. Ad lanuariiim EpiftoIa.CXIX. i^s qm prx nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;boc nimis doleo,quid )nultd qu£ in diuinis libris ccpta dci ne Ãluberrimd pr£ceptd funt,minus curdntur^et tdm mub fuisprxfüp tis prdjumptiombus ficplenAjuntomnid, ut grdutus dunt'â*'* ** nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oébiudsÃidsterrdmnudopede teti |
ffrit,qudm qui menxnt uinolentid fepelierit. Omnid is tdq^ tdlid,qu£ ne,^ fdnétürum j'cripturdrum duthoritds tibuscontinentur,necin concilijs Ppifcoporum ffituta inueniuntur,nec confuetudine uniuerà ecdeÃte robords td ffunt : Sed diuerforum locorum diuerÃs moribus in* numerdbilieer udridntur,itd ut uixdut omnino nun^ inueniri poffint cduff£,quds in eis inÃtuendis homines^ fecuti funtyubi Ãcultds tribuitur,Ãne uüd dubitdtione re fecdndd exiÃmo.Qttdinuis enim, neq; hoe inueniri poà Ãt,quo contrdÃdemÃnt ,ipfdm tdmen reli^onem qud pducijfiinis,eér mdniÃÃjfimis celebrdtionum fdcrdmens tis mifericordid dei ejfe liber dm uoluit: Seruilibus oner is bus premunttUt tolerdbtlior Ãt conditio ludlt;eorum,qui etidin,à tempus libertdtis non dgnouerint,lc^libus tds menfdrcinis,non humdnis pr^efumptionibusfubijciunt tur, Sed eccleÃd dei inter multdmpdlcdm ituiltdq^zi^ ZdiiidconÃtutd nudto alerdt,zy tdmen quiefunt cons trdÃdem,uelbonAm uitdm,no dppropdt,nectdcet, nee Ãcit GTc. De baptifmafc paniulomm. QHf contemptd ueritdte priefumit confuetudinem fe qui,dut circdÃdtres muidus eÃtCX mdlignus,quibus ue CMtias Ji ' ritds reueldtur^AUt cired deum 'mgrdtus eft, mffirdtios ne cuius eccleÃdeius inÃruitur. Num dominus in E« non coni ne «dîîgriio.Egî fum inquit ueritds,non dixit e^ fum co sâââquot;â-'quot;â fuetudo,ltdq^ ueritdte mdiiiÃÃdtd ceddt confuetudo ue* ritdti. Aiigiiftin ijs ex dieftis Bafilq. EccleÃdÃcdrum inftitutionumqudfddm in fcriptis, Ecdciïafl^ qudfddm uero dpojklicd trdditioe per fucceffores in mi mVónum di * niprio conÃrmdtds dccepimus ,qiidfddmueroconfues ferentia, tudinerobordtus ufusdpprobduit. Quibus pdr ritus, ej idem utrisq; pietdtis debetur dffeâus, Libro I. Adinquifitioneslaniiarn, Cap, nil. Sit dliquis peregrinus in eo Ãrte loco, ubi per feues rdntts in obferudtione eccleÃx quddrdffÃm£,nec quins td fdbbdthi ldudnt,reldxintq; ieiunium.Ilt;!on inquithos die ieiundbo. Qt^eritur cduffd : Quid nonÃt inquit in pdtridma, Q^id dliud idle nià confuetudinem fudm,co j^^co^fuez fuetudini dlterius pr£ponerecondtur ? Non enim tnibi tiâ!»'! quot;oâ de libro dei,h£crecitdturus eÃ, dutuniuerà qudcum^ dildtdtur eccleã plenA uoce certdbit dut oÃendet iffint contrdÃdemÃcere, fe dutem fecundwm Ãdem morefc^ hune Optimo s dut iUum uioldre,dut fe euÃodire conuins cet : Violdntfdne quietem ey pdeem fudm de fuperflud qu£pone rixdndo. Malle;« tdmen in rebus huiusmodi, ut cr ille in huius,CS' hic in illius pdtrid db eo, quid c£s teriÃeiunt non dbhorreret. Si uero etidm in dliend pd t trid,cumperegrinetur,ubimdior dt^ Ãequentior eà populus dei,uidit,uerbigrdtid, Pis offeree quintd fdss bdthi hebdomdd£ultim£ quddrd^Ãm£,et mdne, et dd ueÃgt;erdm,uenienfq;in pdtridm fud,ubiinÃnediei mos eÃofferri,mdleidiciteq^Ãeri contenddt,quonidmdlibi dliteripfeuideritiPuerià eà fenfus iHe cduêdusin nobis (olerdndut |
DE CEREMONIIS CONSVETVDINE ET CANTV ECCLESIAE. LXXVIII
Socratis fcn'tentiadc
colcJo Jco
toUerdndus CTcorri^ndus in no/Iris.
Libro I.^De confenfu euangeliftarum.
Cap. XVIIL
Socrdtisfenteiitide/l^unumqnemq^deumficcoU Of
â port(re,quoinodolèipfs colciidumeffèpr^cepit. AdinquifitioncsIanuarijjCap.L Libro. II.
Hie pr imam oportet,ut nouer is diem ndtdlëdomini non in fdcrdmento celebrdri, fed antu in mcinoridm re^-tiocdrfquèd ndtus fit,dcper hoc mini opus erit,nifi res uolutu ditni diem,quo ipfd res dilA eft,fe/h, deuotione fis gnificdriiSdcrdmentumefldutem in dlid celebrdtione cumreifffl£,ia,rememordtiofitjttdliquid etidm pgs nificdri intelligdtur,quod fdiiéie dccipiendum efl.
Sabbaths nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ineodem Cap. XU.
fcbfcruircâ Obferudrediemfdbbdthfnondd literdm iubemur, tan ^ubc'^ fecundivm ocium db opere corpdli,peut obferudnt ludei miir. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et ipfd eorum obferudtio,qHid ia, precepa eft, nip dlid
qudnddffirinlem rcquiem''pgnificet,ridendd iudicdtur. Vnde no inconuenientrr iiKeUigmiis dd dmoreexcitds dum,quo dftrequiem tendimus udlere ommd,qu£ fi^s rdte in ftripturis dicuntur,quindoquidem non folum in decdlogtfi^rdte pr£cipinir,ubi requics commenddtur, qu£ ubiqi dmAtur,fid in folo deo certe etfdlbti inuenitur.
Cap.X V. In eodem.
Dt Qua/ QuddrdffpmAfdneleiunioru,hdbetduëloriMc,ey h^niii nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ueteribiKlibri5,exleiunio hïop ey Helie, etexeuds
Etto. 14' ^lio,quidtotidc diebits dominus ieiunduit, demonftrds no diffentire,d lege etprophetis,ln pfond quip â pe Mop lex,in pfond Heli£prophet£ dccipiutur.Inter Mathçi'ir qnoseyinmontcgloricfus dpdruit,uteuidentius cmine ret,quod de illo dicit Apoftolus,teftimoniu hdbens d le^ Roman, j Cy'dprophetis.lnquder^pdrtednnicbgruëtiusobfer tio quddrdgepm£con/btueretiirmfi confinis dte^ contid ÿid dominic£ pdffioni ?
DeopercMonacborum. Cap.XXXUI.
Qudpropter quireékfiicere nolut,depndtfdltë dos
De Tn'nitate. Libro. UIL Cap. XVIIL erg) ddhibetnuf fidem rebus tempordliter jhs propter nos,C^ per ipfdm munddmim,ut cudd ciè ueneriinus,lt;luêddmodu fuccedit Ãdei ueritds,itd mor talitdtifuccedit£tcrnMs. Qudpropter quonidmfides no/lrd fet ueritds,ciuod dd id,quüd nobis credeiitibus nbsp;nbsp;déntuimâii*
mittitur perucnerimus. Proinittitur dutem nobis uitd£3 et uentas. ternd^ey dixit ueritds, non qu£ fiet ficutfitturd efifi^ des noflrd,fed qu£ femper eft ueritds,quid ibieft: £ter» nitds, Dixitdutemucritds,h£cefi: dute}niiitd£ternd, ut cognofednt te unum uerum deum,et quem mififii Ie= ° fumChrifiwn. Cum fides no/lrd uidendo fiet ueritds, tunc mortdlitdtem no/lrdm coinmuatum tenebit £ter» nitds.
Ibidem in fine.
U;n enlm credentibus,ut in uerbo fidei minerent,et inde dd uericdtein,dc per hocdd £teriiitdtem perdulti d, morteliberdrcntur,itdloquitur,fi nunferitism uerbo meo,uere difeipuli mei eritis. Et qitdfi querei'cnt quo fru crcdcntcs éîujfecutus dit,et cognofeetis ueritdtè. Rurfus qudfidi perquot;^ent'a^I cereiit,quid prodeà mortdlibus ueritds ? Etueritds in= q:ut liberdbituos,Vilde t nifi à morte, d corruptione,d mutdbilitdte.Veritds quippe immortdlis,incorruptd,in coinutdbilispermdnct, Verd dutein immortdlitds, uerd incorruptibilitdSjUerd incommidtdbilitds, ipfd efl £ter» nitds eye,
Libro Vnr.C3p.IX.
Vf qudnto fldgrdntius diligtmus deum, tdnto certius uaiet fereniusq^ uidedmus,quid in deo con/fiicimus in comma oncm°^ dî tdbilem/ormdin iuÃiti£,fecttndum qudin hominem uiue= leAioncdcS re oportere iudicdmus, Vdiet er^fides dd cognitionem çydddileclionemdei,nontdnqudm omnino incogniti, dut omnino non dilelli,fed quocognofedtur mAiii/èflius, ey quo firmius dili^tur eye,
Libro XlLCap.Vir.
iudiedtdutem Apo/ialas mulierem feduilAm i« pr£ udricdtione/d^bt,fdludm fieri,perfiliorum ffnerdtionë » Thîmo.ç Etdddit,fi permdnferit tn fide,ey dileëhone,ey fdnëhf^ fiedtionecum fobrietdte. Qitdfiueropo/fitobe/febone uidu£,fi uelfilios non hdbuerit,uel hos quos hdbuerit,fi lia crit per in bonis operibus permdnere noluerint. Sed quid qu£ nc°iâ¢5cm! dicuntur operd bond,tdnqudm fiU/ funt uit£ noftr£,fe^ *â permäfe. cundum qudm queritur cuius uit£ fit quifq;,idefl, quo^^ modod§it,h£c tempordlid,qudm uitdm gr£ci non zo=
cere peruerfd. Sed dli/ func quos ifto fermonecorripimus iUos dutem qui hoc uno uitio cdpiUorucotrd pr£eeptum Apofioli dimifforH,ojfendut cy plurbdt ecclepd,quid cu dUj nolentes de dlis mdli dliquid fentire,cogutur mdni/is /ttuerbddpo/bliin puerfsm torquere fententid, alij ft nu inteUetiu fcripturdru de/èndere mdlut,qudm quosUs bet homines dduldri ,Exi/iunt inter ftdtres infirmiores Cyfirmioresdmdriftim£,etpiculofiffim£contentiones, on. SedBionuocdnt,Eth£coperd band ntdxime in ofs quod iUi figt;rte p fcirenc,hoc quoq- pne dubitutione cors fitijs mifericordi£ficquentdri folent. Operd uero mis fericordùcnihilprofunt,fiue pdganis,pue }ud£is,qui Chriflo non credunt,puequibufcun^fcifmdticis,uelhie reticis,ubi fides GT dileëho,ey fobrid fdnëhficdtio non inuenitur,mdniftjlum eft,quidApoftolus fignifiedreuo luerit, ideo fi^rdte lt;tc mi/iice, quid de ueldndo
ri^cnt,lt;iuoruâm c£terd mirdmur GT dmdmus.
RIBVS,
nwlieris
'DE Fide etoperibvs.
|
nttilimicdpitóloilue'bitttr,lt;lt(óiï nili, 4il ^liquid feeree ft Cor,u- titntfdcramenfi refirdtur,iMiK rermrwbit. Sicut enim nonfdâMucrciciffimdr{ltio,ÃdetidipÃuf Apofloli de^ clirdt dnóhritM : No« fecundum fèrtndin corporis ho^ tno fi/ihis cft,dd itnA^nem dd,fed fecundum rdtiondhn mentrm, Cog^tio quippe lurpiter udnA eÃ,qu£ opinAi tur dcum membrorum corpordlium litiidnuntis circum fcribi,dtq- dijftniri GTc. Libro Xni.Cap.L Cum itdcj; proptered credere iubedinur, quid id qcP credere iubetnur uidere non pojfumiM ,ipfdm mmcnfi^ tum abfciK {{e)n,qt{ditdo ineà in nobis,uideiniK in nobis,quid nbsp;nbsp;re ''quot;°' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rtiw dbfentiiim prlt;iefens'eÃÃdes,ct rerum quiÃris fuut intus eÃÃdes,e:X rerum qu£ Kontiidcimr ,uidctw des, nbsp;nbsp;ipfd tdmtn tempordli«r fit in cordibus bond num^ Eodem libro. Cap. If» Fide» Chri uero,de qud in hoc libro,dliqudndo diutius (U's fiianorum f^utdrccertddiÃgt;oÃtionisnoÃr£ rdtione'compellimurt qudin qui hdbentÃdeles uocdntur,cT qui non hdbent in ^{elcs,ficut q qui uenieniem inpropriddei filium non receperuniqudmuis ex duditu in nobisÃfbh fit, üon turnen dd eum feitfum corporis pertinet, qui dppelldtur duditus. çiuoniim non eà fonus,ncc dd oculos huius edr nis,quo)tidm non eà color dut corporis Ãrmd,nec dd eu qui dicitur a,ihi5,quonid)n corpulcntùe )M hdbet, ttec ad uUum fenfum corporis,quonid)n cordis res iflA eà na corporis,necÃris eà d nobis,fed in intimis noflris,ncc tdtn quijq hogt;ninumuidet in dlio,fed unusquifq; in fe^ tnetipfo, Deniq; poteà Cf Ãinuldtione conÃn^ Cf pu-a tdre ejje in quo non eÃ. Si idin i^tur quifqsfidem, dpud fe ipfum uidet,in dltero dutem credit ejfe, edm non ui^ det,et tdnto firinius credit,qudnto Ãu^hs eius ntd^s no Calatas f.uit,quosoperdrifoletÃdesperdile^»ein- Qudtnob^ rem omnibus, de quibus eudn^liÃd fubiun^t Cf didt. Quotquot dutem receperunt eum,dediteispoteflutrin Ãlios deifierifhis qui credunt in nomine eius,qui no ex lohan.,. fdnguinibus,neqs ex uolutitc cdrnis,fed ex deo ndti fuite Tides ifld comutiis eÃ,non ficut dUqud corporis Ãrmd, comunis eÃuidendum omnium oculis,quibus pr£Ão eà ( ex ipfd quippe und omnium cernentium, quoddmodo inÃrmdtiir dÃeihis) SedÃcutdici poteà omnibusho:: minibuseffeÃcieshumditdcomunis. Ndi« hociadici^ Aiînd eft nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãnguli fuds h.tbedtit. Ex und fdne doilri^ qiiod crc» nd impreÃdin fidem credentium cordibus Ãn^lorum, filks^âquacredunt ueriÃimc diciinus, Sed dliud funt cttdicut. edqu£ creduntur,dliud Ãdesqudcreduntur.iüd quippe 'm rebus funt,quem uel eÃfe, uelÃiÃe, uelÃturd eÃe db cuntur,h£c dutem 'm dnimo creÃntis eÃ,ei tuntum coa^ Ãieud cuius eÃ,qudmuis fit Cf in dlijs non ipfd fed firnià Us. liion enim numero eà und , fed ^nere, propter fi^ tnilitudinem,tdnKn et nuüdm diuerÃatem md^s undm dicimus eÃe quÃm nutltds. lidin CZ duos homines fimif Umoi (Mn tiidcinvs» undmfreiem didmus, et mirumur dmborum.Tdcilius itdq; dicitur multdsdnimdsÃiÃe fin gulds utiqiÃngulorum,de quibus le.^iruis indHibus A'do.4.â poÃolorum,quid ditÃeritdnimdund, qudin ubidixit Apoflolusuitdfides,totedsdudetquifq dicere quot fi^ Ei)iicf.4, deles. Et turnen qui dicit,onu(liermdgnd eà fides tud, Cf dlteri,Moiic£Ãdeiqudredubitdftf,fudmcuiq;eÃe finonificdt. Sed itd dicitur eddem credentium fides und, , |
1 j , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;â I ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Mianh.(4« queiKddinodum eddem uolentium uoluntds unA,cum Cf in ipfis,qui hoc idem uoluntfuduoluntds fic cuiq^con^ Ãicud,dlterius dutem ldtedt,qudmuis idem uelit. Etfid^ liquibus Ãgnis fefe indicet,crcditur potius quim uidetur Vnufquisqi dutem fui dnimi confeius non credit udq^ hdc eÃe fudmffcd pldneperuidetuoluntdtem, Eodemlibro. Cap.XX. Eedtvs eÃefeuelle omnium hominum eÃ,nec tdmen j,Tiicffi.j omnium eÃÃdes,qud cor munddnte dd bedtUudinem uenitur .ttdÃt ut per ifldm,qudm non omîtes uolunt,dd um cftHdc* iüdm tendendum fit,qudm nemo poÃit eÃe qui nolit,tie ceÃdrid eà er^ fides,ut bedtitudinem cöfequdmur,oin-nibushumAn£ ndtur£bonis,ideÃcy dnimi Cf corpo^m ctmfta ris. Hdnc dutem fidem in ChrÃo eÃedeÃnitdm,quiin cdrne refurrexit d mortuis,nonmoriturus ulterius,nec nifiperillum,quemqliberdri à didboli domindtu,per remiÃtonem pecedtorum, in cuius didboli pdrtibus ne^* ceÃe eÃ,miferdm eÃe uitdm,ediideinq; perpetuum, qult;e mors eà potius dicendd quiim uitd,eddem Ãdes hdbet. Ibidem in fine. Uunc librum iÃum itd cldudimus, ut ddmonedmits, quod iuÃus exÃde uiuit,qu£ fides per dileShonem ope^ Abacuc u rdtur,itd ut uirtutes quoq^ ipfe quibus prudenterfirti ter temperdiiter, iufieqs uiuitur,omnes dd ediidem reÃ-rdnturfidein. Nonenim'dliter poterunteÃeuereuirtu= _ tes,qu£ tdmen in hdc uitd non udlent tdntivm,ut dltqud^^ amp;nbsp;opera do nonfithicneeeÃdrid qudliumcunqi fcmiÃio peced'^ torum, qu£ non fit nifi per eum,quifdnguine fuo uicit principem peccdtortim. Ex haeÃde Cf taliuitd qu£^ cunqs ndtiones funt in dnimo fi.delis hominis,cum memo rid continentur,Cf recorddtione inÃgt;iciuntur,Cf uolutt tdtipldcent,reddun'tqudnddm fui ^neris trinitdtem. Libro XV. Cap. XVIII. sine chdritdte quippefides poteà quidem eÃe,fed nonCf prodeÃe. Eropterquod CfApoflolus Pdulus, qâfxâä'iu^ lnChriÃoinquit}dfu,neqscircumcifio, neq^ pr£putia dliquidudlet,Ãdfides,qu£per diiechoncoperdtur. Sic G^ix^hif, edmdifeernensdb ed fide,qud Cf demonescreduns Cf *⢠contremifeunt C^c. Libro nn. De Genefi ad litcram. Cap. XVII. iî£c erit i^tttr,fumnd minimecii fuperbd, et uere pin requies noÃrd,utÃcut ipfe requieuit, db omnibus ope^ ribus fuis,quid non eioperd fud,fed ipfe fibi bonum eÃ, quod bedtus eÃ,itd Cf nos db ominbus operibus,non tä^ opcrihus*'* tum noÃris,uerumetidm ipfius non nifi tnillorequietu noftr,sq«ä ros,nos eÃeÃeremus idq^ dcfiderenius,poà bond operd nbsp;nbsp;'prwi« wflrd,qu£ |
DE FIDE ET OPEKIBVS.
tXXlX
nulldfunt,uiuat iuÃus ex fide,CJ' ut onus graue feruiiu^ tis abijciat,leui farcina chrià ue^tatus, cr iuÃtie me* tas non tranfgrediatur,leui iu^ cbaritatis obtempéras^.
Ofloginta triurn Qiiacftionum, Qiiæft.LXXVI.
fioÃl'dijUiem itobls dggt;u)fcimus,itlius potius ejfe quam quuturos, noSlra,ut etidm fic pojl bona opera fud ipfe requiejcdt in nobis,cum poà bond opera noflra,qu£ ab illo iuÃfied ti foecerimus,in fe nobis requiem pr£flet.
Lib.II» de Moribus Manicheorâ, Cap.XIlI.
Tibonid⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;reÃrutiüir ed qu£ Ãcimus,id efl:,pro
lt;1110 refers nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j/irtOrt/o/ttwincHls
facimââ(t5c pdlnUs fed etidm lauddbiiis jverit, tunc demum eädm op^r3. ipia nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;noftrd Idude dliquadigna funt, Sm ille iure meritoq;
aiiquaâchx' culpdtur quciH jfieâAmus ÃT intuemur ,cu in dliquo uer glia luiit, famur o^io,id quoq^ officium nemo improbandum ui= tuperdndumq; dubitauerit. De Cdtilinéi memori£ prodi turn eSl,quodjrigis,fitim,jdme jirre poterat. Pi£c erdnt itliÃgt;urco fdcrile^qi cu Apojiolis noliris comunid. Vn de erggt; difeernitur pdrricidd iÃe ab ApoÃolis noÃris, m fi fine lUo que diuerfiÃimum fequebdtur. Ndmq^ iüeiÃd tolerdbdt,ut imtnoderdtifiimas de immanifiimas expies ret cupiditdtes,illi econtrd ut eas premerent, domis nanti rationi feruire cogèrent zXc.
Lib.IlI.de libero arbitrio. Cap. XX.
Dediïfrtfjnilîe C^fiiculatem bene operandi in labos riofis officijSiG^ uiam fidei in obliuionis coecitate.lnditiu iüud uel tnaxime,quod omnid omnis querendum effe concedit,quod inutiliter ne feit, amp;nbsp;perfeueranter in offis ciofis Idboribid enitendum,ad euincendam reèlèÃciendi tTrP-lmpÃo^ lt;iiffiâ^ttlà iem,amp; opem d crédtore implorandam ut conaa »andam cf/ tem ddiuuet,qHiuel extrinfecits le^,uel in intimis cordis tesadluuetâ âtHo'^utione conandum ejjepr£cepit,crpr£pdrdtbedtif fim£ ciuitdtis gloridm triumphdntibus,de ido qui primu hominem ad iflam miferia perduxit uièhim peÃima fuas fione,quam miferidm ià fufeipiunt ad eu uincendu optis tna fide,non enim parue glorie militia eft diabolum uin cereeodemfufcepmfupplicio,quo fe hominem uiéîump
duxijfe gloridtur
De Vera religione. Cap. XXV.
Miracuia Cââ** tcclefid cdthoUcd per totum orbem dijfua quarc ceffa fa,atq^Ãndatd fit:Nec mirdculd ilia in noÃratempord durare permijfd funt,ne dnimus femper uifibilid querea ret Gâ eorum confuetudine jrifffceret genus humanum, quorum nouitate fldgrauit. Nee ia nobis dubiivin ejfe des bet his ejje credendum qui cum ed predicént, que pauci ajfequunatr,fe tarnen fequendospopulis pérfuadere poa tuerunt CTc.
vbifidej Defermonedomintin monte,D.
non eft, 113 nbsp;nbsp;nbsp;y bi dutem fdnA fides non eft, non pote^ ejfe iuÃa
Abac Je. I tia, quid iuÃis ex fide uiuit.
*â⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;In expofirione Epiftolae ad
luftustxfi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Galathas.C,
âââli'. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Operd uerO dd bonos mores pertinentia non impies
Abacfk, 1 ri nifi dileèlione,per quam fides operatur. Vnde fi operd Matth,I) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poftfidem fuperjlua,qu£ddmantefidem
Quoniam Paulus Apofloluspr£dicans iuÃficari ho minem perfidem fineoperibuS,non benè inteüeólus eft Paun quogt; abets qui fic acceperuntdiâim,ut putdreiucum feinel ugchduJr^ in ChriÃiin credidijfent,etidm fi male operareiitur amp;nbsp;fà cinorofe flagtiofeqâ uiuerent,faluos fe ejfe pojfe per fia dem.Locus iÃe huius epijble eundë fenfum Pauli ApOs floli quonwdo fît intclligcndiM ex()onit,ldeoq- ïm^s A-* brah£ utitur exemplo,MCM,m cf^fidem fi non benc opt retur^quonidm kbrtih£ exemplo etiain Pditlus Apo{b* lufufiMeR,utprobdretiuÃificdri hominem Ãneoperi^ bw le^s.Cum enim bond opera commemordt Abrdh^^ que eiiK Ãdem comitdtdfunt,fdtiioftenditPdulum A^ po/hlum non itdper Abrdhdm docere iuftificdrihonünè perfidem fine operibui,ut fi qui^ credidertt non dd eunt pertinedt benè operdri,fed dd hoc potiili,ut netno meri» tisprioru operum bonorum drbitretur fie peruenirc dd donum iuflificdtionii^que e^l in fide jn hoc enim fe ffit tibuf m Chrifijiin credëtibui ludei prccfèrre cupiebdittt quoddicebdnt fe meritii bonorum operiim^que inleg^ funt,dd Eudnfflicdnt grdtidm perueniffe,ideoqifcdndd-^ lizdbdntur multi qui ex eii crediderdnt,quûd mcircuni cifis gentibuf Chriftigrdtid trdderetur. VitdeApo/hilut Pdulut dicit poffe hominem fine operibut le^s fe prece* dentibui iuftificdriperfidem:^dm iuflificdtus perfidêi quomodopote^lnifi iufiè operdri, qudmuis anted nihil operdtus iu/lè ddfidei iu/lifiedtionem peruenerit, no mt ritobonorum operum,fedgrdtiddeiqu£in lüo idm iid* cud ejfe non poteft,cum idm per dile^onem benè opéra tur.Quod fi cum credideritt móx de hac uitd decejferitt iujlificdtio fidei manet cum illo,néc precedentibiu bonii operibui quid nónmerim ddillam, fed gratia peruenitt nee cOnfeqUentibui quid inhdc uitd ejfe non finitUr:Vniâ dêmanijijhlm ell quod Paulus Apojbliti^dicit. Arbitra^ mur enim hominem iujlificari per fidem fine opeTibuf. Kon tarnen ita intelligendum eH,Ut accepta fide fi uixé^» ritjdicamus eum iu/him, etiamfi male uixerit Adéo exêa plo Abrahit eëT Apojlolus Paulus utitUr,quid fine ope» ribuslegs quam nodcceperatperfidem iu/lificatiü éfit Et lacobuS,quia fide ipfius Abraht opéra bonaconfecu* tdejfedemônlîrdt,ojkndens quemadmodum intelligent dum fit quod PdUlus Apo/lolus priedicduit.Nam qui pu tant ijhm lacobi Apo/loli fenténtidm,contrdridm ejfe il li Pauli Apoflolifententiiéipojfunt drbitrari etiâ ipfum Pdulum fibi ejfecontrariu ,qd dicit alio loco:Non enim auditor es legs iujli fuiK dpud deum, fedjà éhres legs iu Romau. g, jlificdbuntur.Et alio loco, fed fides qU£ per dilcëHoném
1 operatur.Et iterum,fi emm fecundum carnem uixeritis t morietnini,fi jfiritu jUhtcarnis mortificdueritis uiue-* I *tW.Qutifintdutëjdib,cdrnisqu£ operibus jpiritdlibus
O tnortificdiuid
|
DE FIDE ET inorlificdndd fu itt,dlio loco mdmfijht diccns : KdnifcÃit, lt;iutem(ùntoperdcdrnis,(iu£ funt Ãrnicdtionis, imtfiutt din£,itnpudicittd,(inHddchrorum. feruidis, ucncÃtid, mii tniciti£,cotitciitioiKS,£muldtiones^nimoÃcdtts,diffenfto nes,h£rcfc5,'muidi£, cbriet3.tes,comntelfdtioiicStO'hii u£ pr£dico uobis Ãcut pr£dixi, i^uonidm gui vzOTui .U nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cor'mthi oi dit,nolite errdrcneg;Ãrnicdtores,nc(pidolisferuien-=â tcs,negiddulteri,necà molles,neg; mdfculorum concubin tores,neg;Ãtres,neg; dUdri,nelt;^ ebrio(t,neq; nMledici,ne* g; rdpdces,regnum dei poÃidebut. Eth£c quideinfitiftis, fed dbluti cjlis,fed fdnlhÃcdti eflis,fed iuftiÃcdti m nonüs ne donüni noflri ïèfu Chrifti.et m ffiritu dei noÃri.Qjii bus fententijs mdntfeftiÃime docet, non eos preterito bo^ no opéré ddÃdei iu/Hficdäonem perueni(fe,nec meritis eo rum ijhm grdhdm ddtdm,qudndo dieit, ZX h£c guidem Ãii[h5,fed cum dictt,qui alid dgunt regiutm dei non poÃi debuM,fdds oÃendit idm ex quo crediderunt bené operd ridebere.QuodGquot;idcobusdicit, ey multisomnino lo= ois idem Apojklus Pdulus fdtis dperteq; pr£dicdt, redè uinendu omnibus qui in ChriÃo crediderunt ,ne dd pÅ^ nAS peruenidiit:.ciuod nbsp;nbsp;ipfedominus commemordt ii cens,non omnis qui dicit mihi dne donüne intrdbit i» re-Mitth 7 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;coelorum,fid quiÃcit Koluntdtem pdtris mti q in t^ac.A exits eâ, ipfe intrdbit inregnum cxlorum. EtdlÃi,ut quid dicitis mihi domine domine,Gr nonÃcitis qu£ dico uobis. E t omnis qui dudit uerbd mcd h£c,Gr Ãicit ed ,Ãmi labo eumuiro prudenti,qui £dificduit domum fudm fu» prdPetrdm GJâc.Et qui dudit uerbd medh£c GXnon Ãi* ^?îocors'' nbsp;nbsp;^lt;^gt;Ãttildbo eum uiro Ãulco,qui £dificduit domum fu» Pauli et la 4m fuper drenam GTc.Qud propter non funt Ãbi con» duorum Apo/blitmfententi£,PdiiliGTldcobi,cu Koma. J dicit unus iuÃiÃcdri hominem per fidein Ãne operibus, iKobi.f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;indnem efjèfidem Ãne operibus,quid iüe di cit de operibus qu£ fidem pr£cedunt,ilk de hisqu£ fidë fequuntur,Ãcut etidm ipfe Paulus multis locis ofiendit, XXI.Sentcntiarum fententia.VII[. Qtise fit fi' F/d« ÃnefÃeGT chdriMe eil ,à dicas,credo uera effe et charuatc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uocds,fed f g) e4 cdpere non poffam.nec uolo. EidesÃneÃtecumchdritdte eil,Ãdieds: Credo uerdeffe dd qu£ me uocds,CX uolo ed confequi,fed non poffum. Ei des cum ffe fine chdritdte eil,à dicds, credo uerd effe ad qu£ me uocis,Gr ed poffivm dffeq à uelim,fed nolo. Cha» ritus Ãne Ife GT fide eil,à quis dicdt.Vehemeiüer fe ueb le Ãne idecebris corporis fui uiuere in£ternum, fed necà credere effe uinm £ternAm ,nec ÃÃt, earn fe poffe affe:» quL Cum Ãde fine /fe charitds eSl,ft GX deÃderare fe ui» tarn £ternAm,CX credere effe quis dicdt,fed fepoÃe affe» quineget.Spes dutem Ãnefidequomodo e/fe poÃitnon muenio: iiemo enim fe /ferat po/fe djÃequi,quod effe no a-edit.Oportet er^ ineffe animo omnia tria,fidêjfem, cr charitdtcm,ut GT credat uerd effe ad qu£uocatur,Gyâ Ãieret fepoffe dffequi,Gr omnino ea dili^it GTc. |
OPEKmVS. De vera falfapÅm'tcncfa» Cap.II. si fides Ãtnddmenntm eflpxnitenti£ ,pr£terq nihil eil quod bonum Ãt,appetenda eil pxnitentia,quAm con» dament um jh,t tn fide effe/iindatdm : No« e«im poteH arbor bona fiuéhis malos /à cere, Pxnitentia itaq; que ex fide non procedit,utilis non eil- Oportet autem credi remedium pxnitenti£ a faluacore coiuedi GTc. De cognirioue verae yit3e, Cap.XXXVir» _ nbsp;nbsp;, rr- . nbsp;nbsp;... I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f ⢠. Differenti» Era,diffirt altquid credere deum et credere in deum» îtercrcdcrc IÃd,nudtum,d£mones deum CTpagtni credunt,fed non creduntin deum.CreduiunamqsquoddeusÃt,qui om» nid creduit,acfuper omnia potens Ãt. In deum autem ta turn creddnt,qui eum dili^ndo 'm eum tendunt.Vera a» temfideseilcredere,quoddeus ineffentid eiliinitas, GJquot; in perfonistrinitds,Grhiccuihiexnihilouerbo fuo cre auit,dc coüdpfaeodemuerbo incarnato reÃ3,urauerit,et 'm ultimo die uniuerfa per /firitîî fanÃhtm innouabit. Et hoccredent^iis,fumgt;numboiMmfed feipfum m primo ddbit.ii£cfidesueraanim£exiÃit,GJâper hanciuÃus uiuit.Ii£c fides /fe nutritur,ut corpus cibo reficitur. Di leilioneanimatur,utcorpus anima uiuificatur.Dileilio autem operationecomprobatur: quot;Vude fides Ãne operi» bus inorlua e/fe a/Ãfmatur. Erg) fide anima déclinât 1 malo gt ficit bonum,ctinil!l/ tranÃtoria re/fuit, 'tnuiÃbi liaÃcut uiÃbilia appétit, dileilione que^ dura tollerat, carnis impetus reÃenat,neceffdria proximis erogat ,fum mo bonofemper anhclat.I^iuranimaqu£Ãc credendo Gquot;/ferando in deum tendit,ipfum fumnutm bonuinÃ* ne fine habebit. In Prologo libri de Ãde ad Petrum. Gdudeo quidem quod pro fide ueraÃneuüoperfidüe uitio euÃodienda foüidtudinem gpris,Ãne qua nuüa po» t eil prode/fc iino nec effe conuerÃo. ApoÃolica quippe dicit au(ioritds,quia Ãne fide impoÃibile eil placere deo: Eides namcà eil bonorum omniumÃindamentum, fides Fide» boHo eft humane falutis 'tnitium,Ãne hac fide nemo adfilioru dei numerivm poteà peruenire, quia Ãne ipfa nec in hoc lum.Scriiu feculoqui/qiuÃificationis gratiam confequitur,nec in Ãturo uitam poÃidebit fternam. Et à quis hic non am» buliuerit per fidem,non perueniet ad/federn : Sine fide omnis labor hominis uocuus eil,Tale quippe eÃ,utÃne uerafide quiÃj} uelitdeo percontemptufeculi placere, qualeà quifquam tendens ad patriam, 'm qua fe feit bea» tc e/fe uiólurum,relmquat itineris reà itudinem ,cr im» prouidus fefkiur errorem,quo non ad beatam duitatent perueniat,fed in pr£dpitium cadat,Hbi non ^udium p» uenienti datur,fed eadenti 'mteritus 'tn/iratur. LÃ.r, |
|
DE FIDE ET LiKI. deptxdefiinationc fans florum,Cap.XI Omnia dutem hiecop^dtur unm idem f^iritus di uidens proprid tMticui^;proutiM(lt.Interqu£ omnidft gt;. Corin.)î nominAiiit crfidem.Sicnt erg) quif dei donum cdrnis mortificdre,exi^tur amen à nobis,pro^ Fides ethm popto prcmio uit£,M donum dei eR Ãdes, qudmuis ^°o«lt;[aeii^ipl'^f:nffi(lii;i[Kf^Ã0âididâ¬ris fdlutts eris, propopio premia fdlutis exi^tur d nobis,ldeoenim CT htec nobis pr£cipi!mlur,C7' dona dei ejje monftrdntur,ut intelligi tur,quodZ!'nosedjdcidmus ej deus picitut illd/à cid= mus,peut per Propheam Ezechielem dpertipime diciL quid enim dperttus qua ubi dicit: Eg) fà cidm utfrcidtis ? De fubftantia diledlionis. Cap. VIL Prim«)« erg) p hoc mare magnum illep pertrdnpre uolumu5,/i,bricemusnduemut pdem integrdm hdbed^ mus,de'mde nauempdei Mdbitemus perchdriatem, ut Omi ete^ creddntus quod dbli^e debemus, et dili^mus quod cré gc?e dcbc'y nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dei in corde noflro pt per reâè ft «nus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dei cognittonem,^ cor noftrwm in le^dei pt per dilea äionem,. De continentia,Cap.XIII. Bona opex nbsp;nbsp;nbsp;operd ouippe hominis funt, que non dicuntur dei, rilioniinis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r j r-, r lt;iei efTedica quontdm homo qui hoc d^tiecundumleipjum uiuit no feciindum deunt ,in quantum hoc d^t. Sunt dutem dlid operd hominis,que mags dicendd funt opera dei. Deus Philip.» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cfiim inquit Apoflo[us,qui operdtur in uobis, ueb Roma.8 operdripro bonduoluntdte.lnde esletilludiQuot quotenim Ifiritu dei dguntur hijfilij funt dei CJ'c, Cap.XIIII. Ibidem. â , Cuntdutemmaldiüd commtmordPèt ddiunxitjdtiTi dit,propter que uemt ird dei mflios inpidehatis. Vti= Ira dei ucni q; [dlubriterterruitjneputurentfideks propter foldmfi infiddiutis lt;^^lt;'hlt;:tidm p in his malis uiuerent,fepojfe fdludri: Apo^ lico.z fklo ideobo contrd iflum fenfu/m uoce manipftiÃimd re» cldmante de dicente: Si fidem quis diedt fe hdbere, opera autemnonhabeat, nunquid poterit fides faluare eum? Vnde nbsp;nbsp;hie doiPor gentiuâm,propter illd mala uenire ira dei dixit infilios infidelitatis. Depatientia. Cap.XXI. Patres Ãi« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;antiqui iujii ante inedrnationem uerbi,iti ftitiam qaxhacfideChriÃi,or inhac uera iuftitia,quodeP nobis fcfai nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fnnt,hoc credeiitespitcrtim^quod nos Ephe.» nbsp;nbsp;credimus ftihm.Gratid falui fiih perfidem non ex fe» r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ipps, fed dei dono ,nQn ex operibus neprte extoUeren» tur.Pona quippe opera eorum non preueaerunt miferi» cordiam dei, fed fecuta funt. ipp quippe dudierunt,ipp fcripprunt lon^ anteq Chrifhis uemijfet in carne, ^ifc |
O P E R IB V §. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LXXX rebor cui mifertus ero,^ tnifericordiam pre/bbo cui mi fericorsÃiero. De falutaribusdocumentis, N.ultorumdutem temporumldbores,G' orationeset eleemopne,^^ ieiunia,ZX uiglie ,p cum fuperbia finem habuerint,pro nihilo apud deum computantur, acceptus eR deo uir humilis,e^ in fe deum ^ftat c. Ibidem jCap.X LV. In omnibus a^bus ey coQtdtionibiit placeas deo,nec fudeas placer e alter i nip ad edificationem anima;. Et in omni opere quod costas jà cere,primd co^ta deum, O' p fecusidum deum eil quod costas,dili^nter examina, or peil reiium coram deo,perfice illud ,fi uero aduer» fumltieritrepertum,amputaiUud ab anima tua ,CXom» Oranda nt nia per conÃlium fapientium fcimait opera tua fus tuiifecundum doinini uolumtatem dirigintur.ïn om» bis fiat,, nioratione CJâobfecratione domini uoluntatem 'mte,no tuam deprecare fieri, ey fecundum Apo/kdi praceptu, örareÃneintermiÃioneoportet,iy fanibs manusÃne j.Tcfla.f-ira nbsp;nbsp;difeeptione ad deum leuare. Qiiæftiôfium veteris noui tefta« mentf.CXV.Qiiæft. Si autan poteÃatis nojlr^ noneffcmus tQuomodo diceretdominus,petitè ef dabitur uobisi Omnis enim q Mattii.r petitaccipietisitr^ qu^euult petere accipiet,iam non eil illud quód faltet did, non quié uolumusifed qu£ data fuid habeniiis,quia uoluntai 1 faluamre incitatur gt;nbsp;utpe» Eidem petd tatcr accipiatquodpetierif.Eatiautem hoc effedicunt, nScnmi ut fiuepetatpue non pctat,fito tarnen quod aut maluni aut bonum eil confequatur.Eiominus autem hoc exclu» ,, , densait.Eihaf-ides tua te faluam facit.léioniam fti fit quandofides perdpit beneficium.Etiteru, p credis, ait^ Marci.ÿ omnia poÃibilia funt credenti. In uoluntate utiq^ pofuit meritum,quiafidei bonum eil non natur£ . Eides autem res accedens eil,qu£ excitât ad exerdtium uoluntatémi ut quia in natura non eil uoluntas,qu£ i n natura e^l fu» fceptafide,mèritum ei coUocet apud deum. îbidém.Q.uæft.CXXVL Credentes erg) accipiunt remiÃionem peccatorum, hon tarnengloriop erunt,niÃpoUacceptamfidemuixè Chfiftianrî rintfub deinominis timoré, ut coUudati contra hofles cham bniV ChriÃiani nominis uichriam fdant,ut poÃini premi» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;°P°' Mwi mereri,dum plus uirtunt quam uiticuntur.iSlam qui intelliÿt deum,cr nonaccedit adfidem eius,neuiuat ChriÃianus ,fed in fine nuit fidem acdpere,ut moria» tur Chriftianus, auterubefeit ChriÃianus uiuere ,aut peccatis opera dat,qu£ arbitratur poffe Ãbiremitti cum crediderit,iÃim puto noii bonam caujfam habere, quia utquamdiu in feculo eil,peccet, non nuit fieri,nec uiue» re ChriÃianus,aut conÃinditur fieri ChriÃianus.Ciuà » km Ãgt;erat deum,cui cum militare erubefcit,nultab eoÃi pendiumaedperet Poà |
|
âX DE FIDE ET Roma.) o Dciiscor^ dis eft infpe dor. Poft paiica ibidem. Sed fides fie accipi debet,ut ftiatur quid accipitur,tuc en'm beneficium eius habebit fi cogtwftat O' fi profited tur earn. Corde enim creditur adiullitiam,oreautem con ftfiiofit ad falutem.Ac per hoc quia id neftit ubi fit quo* modopoted did accipereflUe enim accipit qui profite* turftaccepifft,ftiensqaia accepit. Si enim credunc quia datur credentibus remtÃio peccamrum,ftire debent, quia hie credit qui corde fuo teftecredif.Quia deus qui promi fit cordis inffiedor eft,ipfum enim fuftipit quern corde uidetcredere.ltaqi cuius cor uerba fideino aduertit, quo modo beneficium eius habebit ? De vera innoeentia. Cap.CCXXIIlI. Nonfunt bona opera,nifi qu£ perfidem O' diledi* lu fum qux onemfiunt,quia alterum fine altero,nullius uirtutis/ru* perfidem Ct dflcrtionem Ibidem,Cap.CCLXr. ftunn I/nusfideie LdinfiJei eR non uifit crcdere,premium erit credito non uifa ere rww adeptione mindere O'c: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/ Ibidem.Cap,CCCLir. Fidcs Chri chrifti eftcredcTe in eum qui iuftificat impi* th quid fit' um,credere in nKdiamrem,fine quo nullus reconcil iatur Qun propter cum quifq^ cognouerit finem pr£cepti deo,Credere 'mfaluatoremquiuenitquerere O'faluare efftcharitatem,decordepuro O'confeientia bonaO'fi !⢠Timo.i lohan.); quodperierof.Credere'meumqui dixit fine me nihil po denonfidai,omnem mtelleiftum diuinarum ftriptura* te/lis facere.Sed hancfidem non appr£hendit ,quiigno* rans dei iuftitiam,qua iuftificatur tmpius fuam utilt eott' fiituere qua conuincitur fuperbus O'c.. Clin'fltsno» Cap.XlII. Tides ed prima qu£ fubiugatanimam deo,deinde pr£cephiuiuendi,quÃuscuftDditisft;esnoftrafirmatur, ined. Tertio inquit,O' fide non fidu, fi enim fidesno* O' nutritur charitas, O' lucere incipit quod antea tan* ftra mendatio caruerit,tunc O' non diligmus quod non i tummodo credebaotr. Cum enim cognitio O'adto dona nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. pntdei,O bcatum hominem /itciant, ficuti 'm cognittone cauendus eft error, fic m adione cauenda ed nequitia. Errat autem quifquis putat ueritatem fepojfe cognofte* re,cum adhuc nequiter uiuat. Nequitia ed autem mun* dum iftum dili^re, O' ea qu£ naftimtur O' tranfeunt promagno habere,O' ea concupifeere. O' pro his labo* rare ut acquirantur,O'letari cumabundduerint,O' ti* mere ne pereant,O' contriftaricum pereunt. Talis uita non poteft pur am iUarn O' fynceram O' mcommutabilë uidere ueritatem , O' mherere illi. O' 'm£ternumnon moueri.ïtaq^priufq mens noftrapur^tur,debemus ere dereqdâintelJigFre nondum ualemus,quoniamuerifti* medidum eft per Prophetam: Nificredideritis non in* ridcTinccx telligetis.Fides in ecclefia breuiftimetraditur,in qua c'a* ckiiabrcuif mendaiitur£terna,qu£'mteüiÿ-à carnalibusnondum lune tradif, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(cnporalia pr£terita O' fiitura,qu£ pro fa* lute homiiusm ^;ftit, O' ff/hira ed £ternias diuin£ ,p uidenti£:Credamuser^inpatremO' fiUum O'/fiiri* tumfaniftum O'c. |
OPERIBVS. Eodem lib.Cap.XXXIII. Iftafidei fimpliciMe O'fyneeritateladati nutria* f.Corin, j, tnur in chrifto,0' cum paruuli fumus,maiorum ctbum non appetamus.ftd nutrimentis faluberrinus creftamus 'inChriftt},aceedentibusbonisme)ribusO' Chrifliana iu ftitia,in quaed charitas dei O' proximi perftda, O' fir CoUo,» mata, ut umtsquifq} noftrum de diabolo tnimico O' an* g-lis eius triumphet in ftmetipfo,in Chri/to quem indu* it,quia perftda charitas nec cupiditatem habet fteculi, nec timorem f£culi,id ed, nec cupiditatê ut acquirat res temporales ,nec timorem ut amittat res temporales O'c. Libl.de DoiftrinaChriftiana. Cap.XXXVlI. Porrô fide titubante, charitas etiam ipfa langueftit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;g Kam fi à fide quifq^ ceciderit,a charitate etiam neceffè eft cecidcric codât: Non enim poteft diligere quodefftnon credit, ct'jam nVeef Porrô fi O' credit O' diliÿt, bene agendo O' pr£ceptis bonorum operum obtemperando,efficit ut etiam/fieret ft ad id quod diliÿt ft efft uenturum. ïtaq^ tria h£c fttnt quibus O' ftientia ois, O' prophetia militât,fidcs /fies * ⢠O charitas. Eodem lib Cap.XL» rum ud iftu triu reldturus^d trn^hitionem iOorum libro rumfecurusucceddt. Cumenim diceret chlt;iritM,eiddis dityde corde puro, ut nihil aliud qium id quod diligent dum eft diligitur.Confiientiuuero bonA ,ftibiuitxitpro pter Ifiem: lüe enim ft ad id quod credit O' dililt;gt per* uenturum eftè deffierat, cui mala; conftientite ftrupuluf ineü. Tertio 'mquit,C:T fide non fiân, fi enim fides nos eft dili^ndum,ey rede uiuendoid /fieramus ,utnuüo amp;incnda^ modo/fiesnoftraftUatur.ProptereaO'derebiK conti* ba* *' nentibus fidem,quantum pro tempore fatis ejft arbitra* tus fiumfticere uolui, quia in alijs uoluminibus fiue per alios fiue per nos nudta iam dida funt CTc. De grana noni teftamenti ad Ho» noraâ^um,Cap. XXX. Homines O' iumenta fiduabis domine,ficut multipli* cataedmiftricordiatua deus. Vth'mc intelligtmus etia Ptalm. a illam ftlutem aternam O' immortalem, de qua dicit A.* poftolus ,ftgt;eenim falui fà di fumus. Similiter ut iftam g qu£ ho minibus iumentisq; communis ed,gratis nos ac* Oigt;ctibo' cipere non ex openbus, ne ftrte quis extollatur, quia c^ftonedèi opera bona ex ipfius iuftificatione operamur : ipfitis opcramur. ffiiw fumus figmentum creati in Chrifto left in operi* bus bonis qu£ pr£parauitdeus,ut 'm Ulis ambulemus. Et illaer^ falus gratuita ed, de qua in alio Pfalmo dicitur: Domini ed falus Oâ fuper populum tuum bene* didio tua. Ibidem |
DE EIDE ET OPSRÃBV!?.
|
Ibidem, Cap.XXXL Mitt.iÿ ïp[£Mts)nfuMlMif)itd{slt;iiccenfd;,opcrdfcilicetbot M,de qiiibui doittiiMs liidt: Luceaiu bonAoperilueftrit Mattii.f, coramJjoininibus,utMiiediu:bonaÃ^tteftra,C^glori ficeiK patrem ueftrwm qui in cxlis esl. Uucupj; pertrn* dit mtentiouir^nuin IdpientiumM idco udiiit uideri db hominibics opéra [m botta,no quo ab eis laudentur ipfie, fed ut gloriÃcetur deus à quo iÃis eü quod bené opérant jntentionc tur,dcperhocînteriore bono amp;udent,quodeSlcoram bonecolciJ , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n â i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- i- i ne boniope aeo,ut eleemoltma in occulm:'Vt pater qui uidet m occul gt;'^lt;^dat.Etideo non deficient(ampadesquia intetio^ Mitth, li re oleo uegttantur,id e^ijintentione bon£ confcienti£ qua corani deofit in eius laudein quicquid coratn hommbus bonis operibus îucet CbJ'c. In libro de fide operibus, Ca.lX. Hoc e^ enitn VMngelizare Chriftum non tantum di cere qu£fînt credenda de Chriflo ,fed etiam qu£ obfer^^ uanda ei qui accedit ad compa^m corporis ChriRiiim^ mo uero cijnikt dicere qu£ funt credenda de ChriÃo ,no ^Mngciisï nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;filiits,tinde feewndum diuinitatem, unde diim non lo fecundimt car Item amp;nitusqu£ perpe/fus Cf quare, qu£ dem/fed cuJit utrtus refurrecitoms eius,quod doiuim jpiritus promt am quod ad nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dederitq- fidelibus ,fed etiam qualia membra quibus net. pt caput qu£rat,inÃituat,diugit ,liberet, atq; ad £ccrna uiam honoremq; perducat.il£ccumdicuntur,aliquan-= do breuius atq- conftrithus,aliqMndo latius uberitd ChriÃiis Buangelizatur, Gquot; tumen nonfolumquodad Ãdem,uerumetiam quod ad mores fidcltunt perünei non pr£tertnittitur CXc, Eodemlib.Cap.XniI. a^areiam lUud uideamus quodexcutiendumeH a cordibus reliÿofs,ne malafecuriate falutem fuamper^ Temperi/ dant,à ad earn obdnendam fuff cere folamfidem putuue^ bifs ctii fint,benèautemuiuere G'bonisoperibiisuiam deitené fcnpturç pz re neglexertnt.lJam etiam temporibus Apojtolorum no pX^iiud inteliedis quibufdamfubobfeuris fentetijs ApofoliPau^ li,hoc eim quidam arbitrati funt dicere ,ficiamus mala *quot; ut ueniant bona,quiadixeraf,lex fub intrauitutabiinda ret deli^UtUbi autem abundauit delirium fuperabunda = uit et gratia. Quodideo ueriiMef,quiale^m accipien^ tes homines,qui de fuis uiribus fiperbiÃime pr£fumebat, nec diuinum adiutorium umcendarum malarum concur pifeentiarum reSlafde mpetrantes,pluribus grauiori^i buseqi delibhs,etiam le^ pr£uaricatu oneratifunt.Ac fc magno ream compellente conft^runt ad fdem, qua inifericordiam indul^nti£ mererentur, G' auxilium a Tgt;faim.)t3 domino quifÅdtcalum Gquot; terrain,utdijfufa perjfird î fui« fanäum chariate incordibus fuis cumdileà ione Pfaim nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dgerentjijMee côntra ffculi huius concupifeentias luberê^: tur,fecimdum idquodpradiibhimfterat inPfalmoiA'iul Roma.r tiplicatafunttnfirmitites eorum poileaaccelcrauerut. Opa lequü cumerindicitApollDlus.arbitrarifeiulhficarihomine lurmftihca nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' |
lumnoiuuz perfidemfne operibi(sle^s,noa boca^t,utpercepta dc proÃ/fa fide,Opera iitftti£coniemnantui' ,fedutfciat fe quifq-, per fidemfioffe iuihficari * etiamà kÿs opera non pr£cefferint,fequsintur enm iufificotum ,non pra ceduntiuflificandlim Gâc, Eodem lib cap.XlII. Quidipfedominusutaliaomitam,civmab eodiues die qi(ereret,quid bonifaceretutuitam aternamconfe-^ querctur: Kecolant quid re/fionderit,fi uis uemre inquit ad uitam,ferua mandata. At iüe qu£ turne dominus com^ mcinorauit pr£cepta legis,non occides,non mcechaberis, Gquot; c£tera,ubicU'm tile reffondiffet, h£cfe feeciffe à tit^ uentute fua,addidit etiam perÃiftonis prxceptuni ,utuê ditis fuis ommbiiS, G in pauperum eleinwflnis erogas haberetthefaurum in calo,G eiutdemdonünum feque retur.Videant igiturnon eidiilum effeutcrederetGâ baptizaretur,qtio folo adiimrio putant i/H uemre homi nein ad uitam,fed morum pracepta Ixmtim data,qu£ uti q; fine fide cifitodiri obferuariq; non poffum: N«c tarnen quia hic de infinuanda fide dominus ui^t tacuiffi,pr£s feribimus nos atq; contenti fumus,inorii/âm tantummodo pr£cepta diceda effe hoibiis ad uita peruenire cupienti» bus,utraq; emin mutuo connexa funtjicut ante dixi,qa neq^dileäto deipoteile/feinbominequinon dilvgt Credente* xinium,nec dileclio proximi in eo qui non diligt deum: quæ præce Pt ideo qui credit deo debet fà cerequod pr£cepit deus, cère dXent G qu£ propterea/à cit quia pracepit deus, necejfe eft ut credatdeo Gc. Cap.XIIIb Qttôm'diMerg) hac opinio timcfiteratexorta,ali£ Apofbgt;lic£ Epi/iôl£ Petri,Ioannis, lacobfiJuda,contra earn maxime dirigunt intentionem,ut uehementer aftrtt aittfidein fine opcribus nihd prode/fe, ficut etiam ipfè lui prodeu, Paulus non quamlibetfidem qua in deumcreditur,fed et eainfalubrem plane ^quam Ãuanÿilicam difiniuit,cuiuS opéra ex dilebhonc procedunt, G fides inquit qu£ per dilebhoncmoperatur.Vndeillainfidemqu£fufficere ad Caia.f lt;nbsp;falutem qutbufdam uideturi ita nibil prodeffe ajfeucrat ut dicat,fibabeamomneinfidem ita ut montes transfix ). Corin.) j rlt;t)n,cJ?dritdtciK autcin non habeam nihü fum. Cap.XV. Eodem lib* lüuddeindequoinodouerumeritquod eiSquoSadfi niftrdpûfiturus eüdicet:Iteinignem£ternum quipa- Nemo pr* ratiis didi)o/o Oquot;dzigr//j eius,néc increpatquia in eu noncrediderunt,fedquiabonaoperartonfoccerunt.tüâ nem operaC prof chnefibiquifq,defidequ£ fine operibM nwrtua æm^ibipta eSi, promittat aternam uitam, propterea omîtes ^ntes «intai. fegre^turum fe dixit qu£ perinixt£ eifdem pajeuis ute bâtur,ut appareat cos tUt diéhiros,doinine qtiando te ui* dimusiüaGiüapatientcm,G nonminiflrauimus tibi, qui ineumcredideraitt,fed bottaoperari noiicuraue* rant,tanq de ipfa fide mortua ad uitam peruemretur £a ternam G c. Eodem lib,Cap.XVû Pundamentumaliud nemo potcA potterepr£ter id f, Cctitt j, O 3 quod |
DE FIDE ET OPEEÃBVS.
|
dlwJ {lofîtum e^tfuod nbsp;nbsp;Chriftiis Icfut: Si dutem Chri ®ptie. i nbsp;nbsp;/lus proculdubioÃdes Chri/li,perfidem quippe hdbitit bnlîâ^'riz Chriftiisincordibuf n{gt;/iris,fîcutidemApofivlus dicit. Rusincordipoyrô fides chri/li iHd utiq^qudm difiniuit Apo/hlus P^ dile^Uonem operdtur.îgt;!on enim fides iüd dlt;emo numiCtvm CJquot; ipfi cre^iK CJ' cotremfcdnt CXfilium dei cofitediitur Ièfum,pote{ldcà pimfimddmentum. QUd' re nifiquid non e/l fides qult;eoperdtur per dileBionem fed quie exprimitur per timorem. Tides ia^ Chri/li,ft' desgrdtûe Chri/lidM,id eü,edftdes quie per dile^onê operdtur,popta,m fundamento nenünem perire permit^ MCiTe. Cap.XXir. WcpiraW înfepdrdbilis eSl ijuippe bonA uitd lt;ifidelt;iu£per di^ lis cft a fidc leftonem operdfwr Mmoueroed ipfd eil benA uitd, Cap,XXniL ritiir. Nop ad nowum tefinmentum pertinentes ,non dneilhe filios e/fe fed liberx, t^uA libertdte Chri/hts nos Itberduit, Giii,ç erp»WMerdfftbocfjJê/ifgt;ere«z«cre,«f tdn^detdntdre-^ Chfiftitnit ticntbtione fecuriquicctuid liberetlicerefibi drbitrdren^ proptsna ~ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. n n â qiiod hbcri ftir.no« mtuentcs quod dichm esl,uos m ubertdtem uos cîs'b^rît (^^f/litfi'â*tres,tdntum ne Ubertdtem in occdfionem cdr bittari non «(î dftis.'Vnde CT ipfc Petvus dicit,Uberi non peut ueld-=â Gai'quot; f »Wfiftiw mAlitilt;e hdbentes Ubertdtem. »â¢P«* Lib.eodemjCap.XXVI. CTui enimdixit,nipquis renAtusfiteritexdlt;juACr M»nh Ifiiritu ,nonintrdbitin regnum coelorwn,ipfeetidmdis luftUu'chti xit,nift dbnndduerit iufiitid ueürd plu/q Scribdrum etr dndcbërc'f 'Pl^â^rifeorMn,non intrdbitis inregnum ccelorum. Dell fe confona, Us ^uippc dit ,fuper Cdthedrdm M.oyfi federunt Scribie Watth.t-i phdrifeiqute dicuntfteitequ£ dutem ftciunt /Ãcere noUte,dicunt enim O' non ftciunt CTc. Lib.rertio contra duas EpiftolasPclt;lt; lagianorum ad Bonifaciû.Cap. V. Noftrdftdes hoc eil cdthoUcd ftdes iu/ks db iniuflis, Cathoiinfl non operum,fedipfd ftdeilege difeernit. dtUd iu/Uts ex ab 'quot;ùunis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Per quAm diferetionem fit ut homo ducens ui^ non operi^ eJfine homicidio,/inefiirm,fine/»Ifo te/limonio ,fine dp diiccnîit nbsp;nbsp;petitu rei uüius dUenlt;ie,pdrentibus honorem debitum red Abaeuki dens'.Cd/hisufq^ddcontinentidmdb omni omnino con^ cubitu, etidin coniu^iU, eleemofindrum Idr^fiimus, in iuridrum pdtientifiimus, ijui non folum nà du/erdt dlie^ nA,fed nec fud repofedt Mdtd,uel etid uenditis oibus fu-: w erogitisifi in pduperes,mhil futm proprium poÃide= dt,cum fuis i/lis tdmen uelut IduddbiUbits moribus, fi no m deum fidem reShtm O cdthoUcdm tenedt, de hdc uitd ddmnAiidus dbfceddt. aUus dutem hdbensfiuidem operd Gala, ç nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pgjr liileilionem operdtur,n5 td^ |
men itd ut ille bené mordtus,in continentidm fitdm fuÃen tdt honeÃdte nuptidrum ,coniugi/ cdrnAlis debitum O' reddit O' repetit,nec fold propd^tioms edufd, uerSetid uoluptdtis,quis cum fold uxore concumbit,lt;iuod coniu-* ).Cotia.r,S^U^feetindum uenidm coiKedit Apo/iolus,iniurids tn non pdtienterdcciptt,fedulcifcendicupiditdte ftrturird tus,quis ut pofiit dicere,pcut Oâ nos dinuttinuts debitort bus noÃris,rogatusignofcdt.PoÃidetrem ftmiUdrem,/i dens inde ciuidem eleemofinAs,non am ldr^s,q!iAm il* le,non dufirdt dUenA,fed i^Mmuis ecclefidfhco iuditio\no fi)renfi,amen repetit fuA.Nempe iÃrqui moribus iüo ui* detur in/èrior,propter rednm fidem qu£ tUi eil in deu, ex c^uA uiuidO'Jecundum qudm in ommbus deliihs fuis fe dccufdt, in omnibus bonis operibus deum Iduddt, fibi tribuens ignominidm,illi gloridm,dtci; db ipfo fumens et indul^ntidm pecedtorum O' dileilioncm redé ftihrit, de hdc uiti Uberdndus, O' in confortium cum Chrifio re gnAturorum recipiendusernigrdt.Q^remifi propter fidem. CiU£ licet fine operibus neminc fdluAt, ipfd enim eii non reprobd fides lt;JU£ per dileilionem operdtur, td* men per ipfdmetidm peccdt3,foluuntur,quid iuftusexfi* Abacuk. * deuiuit, fineipfd uero etidin (IU£uidentur bonAoperd, in peceda uertutur :Omne enim quod no ed ex fide pec cdtumedO'c. Lib.Lretrac^ationiini. Cap.XXIII. Sicut enim in his quos ele^t deus,non operd, fed ft* in his ^no » des mchodtmtritum,utpermunus dei bené operentur, fieinhisquosddmnAt,inftdeUtdS O' impietds inchodt Udesincho* paen£meritum,utper ipfdm pxnAmetidmmAleoperen tur,ueriÃimedixi,fed ftdei meritumetidm ipfume/fedo in^xpofitf num definec putdui auerendum e/fe needixi O's. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;one Epiftogt; In Euangelium Ioannis, ââ Trac^.XXV. Hoc eà opus dei ut creddtis in eum quern miÃt iHe. Difeernitur quidem ab operibus ftdes,ficut Apoftolus di loha.lt;s citfiuÃificdrihominem perfidem fine operibus legs, O' fuiKoperdqu£ uidentur bonA fine fide ChriÃi,0'non funt bonA,quid non re/rruntur dd eumftnè ex quo funt bonA.Tinisenimleÿs Chrifhisddiuftitidmoi credenti? Ideo noluit difeernere db ope fide,fed ipfdm fide dixit ef rj quot;s óp» fe opus defiipfdëenim qu£ p dileélionëopdtur. ISiec di* dei. xit hoc e opus ueflrum,fed hoc e opus dei,ut creddtis in eum quern mi fit illeM qui gloridtur in diio glorietur, , corin.i TraAXLIX. Qtti credit in me etidm ft mortuus fiterit uiuet,et qui uiuit et credit in me no morietur in£ternu. Quid ëhoc, qui credit tn me etidm fi mortuus fiterit uiuet! Sicut Ld* Zdrits mortuus eà uiuet,quid non eü deus mortuorum feduiuoriMn,deolim mortuispdtribtts,hoce{l deAbrd hdm ifddc O' ïdcob tdle re/fiofum Iud£is dedit.Eg) fum deus Abrdhdm ifddc O' Idcob, non esl deus mortuorum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠*⢠fed uiuorum. Omnes enim iüi uiustnt. Crede er^ O' ft mortuus fiieris uiues. Si dut non credis et cum uiuis mor tuns es.Probemus O' hoc,qd fi non credis O' uiuis mor tuus es. Cuidd dns di/ftrentifequi eu O' dicentfieam pri nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;** us fepelirepdtrëmeu,ftne inquit fepeliremortuos mor* tuos fuos,tu uenifequereme.Erdtibi mortuus fepelien* noneftjbi dus,erdntibi et mortuos mortuumfepulturi. lüemor* tuus in cdrne, tilt in diiimA.Vnde mors in dniimtlQuid nga |
DE FIDE ET OPERIBVS.
LXXXII
|
ttoneÃfides,unde morsin corpore !quid non eÃibidtü ntd, Erg) dnime tu£ dnimd fides es GTc. rr3a3ta,LXVn[, *⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quienim d dominoperegrinAntur,opus hdbent ex fide uiuere,quid per hdne dd Ãeciem conttmpldnddm Afto-K- wi^ifamp;üitt.Et/îiienw/uidtcortùeorew». lllud in eudit» gelio,hocinApoÃoloriim dÃibus Icÿtttr. Fides dutetn Qui uidet qud eorum qui deum uifurifuM, qudmdiu peregriitdn» uon credit, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mwiddntur,quod non uidet credit: Ndm fi ui» Ioannis / f lohan, 20. dejjZio eà Ãdes. Credeitticoüi^tur meritum^identi red^ ditur premium. Tradatu.LXXIX. Et nuncdixiuobis{gt;riHfqÃit,utctim Ã^himÃieis ritcredAtK. Quid eÃhoc,cuinnwgit homo credtrede» bedt dnteq fidt,id quod crededum eÃ! Hicc eà enim IdiK Ãdei,liquödcrediturnonuidetur. Ndmquid nidgtium eÃ,à id creditiir quod uidetur ,fecundum iddm eiufdetn . dominifententidm,qudiidodifcipulum dr^ dicens. QuiduidiÃimecredidiÃi,3edtiquinon uident CT ere» Hcbrc.),. dunt! Et nefeio utrumeredere dicendus eÃ,quif^quöd ⢠Ndtn ipfd fides in epiflDld,qu£fcribitur dd He» »ur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;breos,itd eà d^nitd jEÃdutemfides/fierdntiumfubflun tid,drÿtmentivm eorum,qu£ non uidentur. De ciuitate dei, Cap.XX. Libro. niL Quindoquidemuirtutemimqudttuor/fiecies Ro« mdnorum philofophi diÃribuenddin eÃe uiderunt^pru» fiJ-s inter ^entidm,iuflitidm,figt;rtitudinem,temperdntidm. Et qnom« uirtiitcs. az dm ill£ finale Ãgt;eciesfuds hdbent,in pdrtibus iufiituefi Mos'^niaxi dcs efl,mdximum q; locum dpud nos hdbet,quicunq; fei tnum tenet, ,nus,quidÃtquödiuÃus,ex fidcuiuit CTc, Abaeuc 2. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cap.III.Iibro.XI. Deus prius per prophet as, deinde per fe ipfum poà Fides fÅrç ed,per Apo/bbtlt;«âlt;'âIîWttâptw eÃà iudieduit locutus, bendaeft. nünentifÃmedu^iMs,cuiÃdemhdbemus de his re» bus,quds ignordrenonexpedit,nec per nos ipfos nojje idonei fumus ZTc. Cap.ini.libro.XIIL QMfu'dm à re^erdtionis fderdmentunt, conti» 'fl 1«*^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hmnoralitds corporis ,ipfdÃdes ener» lî'uuido âe-x udretur,qu£tunc eÃfides,qudndo expcikltur in Ãgt;e, îpr^quodquot; nbsp;nbsp;nbsp;dinre nondum uidetur,fidei dutem robore dtq; cer» inrenondü aminc in iudioribus dumtixdt teoübus etidm mortis. ⢠fieerdt fuperdndits timor,quod in fdniiis mdrtiribus md» ximeeminuit,cuius profich ceraminis eÃet nulld ui» âorid,nulldglorid,quidnecipfum omnino poÃet eÃe certdmen,Ãpoà Idudcrum regenerdtionis,idm fdnüi non poÃent mortem perpeti corpordlem. |
Cap.XX. libro XV. Indorum gymnofophiã,qui nudi perhibentur phi» lofophdriin folitudinibus indue, dues ierren£ ciuitutis nbsp;nbsp;nbsp;bonum funttCX dffnerdndofecohibent. Non enim eà hoc bo» num, nià cum fit (ecundum fidem, fummi boni, qui eà dcui^ deus. Hoc amen nemo foeeiÃe dnte diluuium reperi» tur cZc. Cap.Iin. libro. XIX. gulii interro§itdreÃgt;ondedt,dcprimimde finibus bo» nor um mdlorumqi quid fentidt,reÃgt;ondebit leterndm ui num eft, tdm eÃe fummu bonti, £ternAm uero mortem fumnwm mdlivm,propter illdm proinde ddipifcenddm, iÃumq^ ui mà ium. fcwddmjrcófe nobis e^e uiuendum, propter quod ferip» tumeÃ,iuÃisexfideuiuit.Qt(onidm neq^ bonum no» Ãrum idin uidemus, unde oportet ut credendo qunerd» mus,neq; ipfum reiieuiuere nobis ex nobis eÃ,nià cre* dentes ddiuuet Oquot; ordntes, qui G'ipfdm fidem dcdit,qugt;t nos db illo ddiuudndos eÃe creddmus Vc, Cap.XXV.libro.XXL JnCfirifloperfeuerdre,eÃineius fide perfeuerdre. Oiiitii, f, Qti£fides,ut edm definit idem ApofloluStperdiieÃio» nem operdtur,dile^ilo dutem Ãcutidem alibi dicit,md» Chnfto «a lumnonoperdtur.'NeciÃduoerg) dicendi fint ntdn» ducdre corpus ChrilH,qi{onidm nec in membris coputun di funt ChriÃi c. Cap-XXX.libro XXIL Ndntcr ipfi operd bond noÃrd, qudtido ipÃiK po» °® fabb»' tiunnteUimutur e/fe qudm noÃrd,tüc nobis dd hoc fdb bdtuni ddipifeendum imput.tntur,quid à nobis ed tribu» eritnus feruiltd,erunt cum de fdbbdtha dicdtur,omne 0» pus Ãruile in eo nonÃcidtis,propter quod,ZT per pro» B^ch.w* phetdtn Ezechielem dicitur,Et fdhbdthd med dedi cis in /ignMiB,t«ter me,ZT inter eos,ut fcirent,quid eg) tlomi nus,qui fdnfhÃco eos. Hoc perÃ^k tunc fcicmus,qudn doperÃüeudcdbimus.Ãquot;perjideuidebiinus,quidipfo eà deus CTc. De uerbis domini,fecundutn Mattheum,Sermo.II. SiclucedtlumenueÃrumcordmhotninibus,ut uide» Mn,h{i ç dnt operd ueÃrd bond,^^ ^lorificent pdtrem ueÃrum, qui in coelis eÃjpofled dixit, dttendite ne iuÃitiimue» Mitthy.is Ãrdm fiscidtis cord hominibus,ut uidedmini db eis,Tur» bdtur enim mens pdrum inteüigentis,Ciâ pr£cepto utri» q; obdüdirecupientis,perdiuerfdCrdduerfd diÃendi» tur,tdm nemo eqim poteÃ, qudmuis uni domino obtem* perdri repugndntid inbenti,qudm nemopotefletidnt duobus dominis feruire,quc)d eodem fermone fdludtor ipfeteflitus eÃ.Quid er^ fiicietdnimus nutdns,cum fe obtèpdriâ no poÃe exijKmdt,et no obtempdrefirmiddt! ra.quomo* à enim oj^dfud in luce pofuerit hominibus intuendd,Ht O 4 fdcidt |
|
DE FIDE Et OPERIBVSà /iictdt,^»öd prd^cfpttiin cà sic lucedt lumen uejtrum co ri homiitibiif ,ut uidednt op;rd ueftrd bond,O' glorifia Ãeiu pdtrem ueftrumjCfui in cxliseft,Keu fe tvneridrbi= trdbidir,quid contrd prxcepniin fiicit ubi iicitur,Attent dix ne iuÃindmueÃ:rdinÃicidtis,cordm homiiübuf, ui ttidedmini db eis. id.urfumip, fi hoc timrn^, nbsp;nbsp;nbsp;cduciiT, tdqu£ beneÃcit db/conderit,nonà putubit fcruire im-=^ pei-dnti ex dicemiducedtlunKiiueflrwnt, cordin honû-}ùbui,ul iiidCiint bond aperd ueftrd. C^ui duxm reék inxdiÿt,Vtrumci;implet ex feruiet uniuerfiffimo do^ Roma, ,» nüitc,q'iiJ:ruumpigrumnoiiddmMret/ied qux Ãeri nudu modo poxrdnt imperdret. Audi enïm Pduîum fer uuin Chrifh ii-fu uocdtum Apofhlum ftgre^ium in e^ udiifflium d -itVirumq; eX Ãcientem,ex dicentem. Vb deie tffucmddmcdum lucedt lumen eine, cordin hominis i.CQT,i4- bui,utuidedntbondoperdeint. Contmenddmus inquit 8 noj'mecipfo^jddomiumt confcientidmhominuin in con^ Ã'e.lu dci. Et ixrum prouidemut enrm bond,non fo^i i. Cor,10, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(^^^dtn deojfedetidm cordni hominibut,Et ixrum, P[dceteomnibutperomnid,ficuteXe^oinnibut per omiid pldcec.videte rurfutqudin dttenddt ne Ãddt iu-i (heid-n fudm,coriiin homimbut,ut uidedtur db eit, Oput duxin fuum probet unutquifq; inquit,ex tune in femeti Giiiiis lt;5. ipfohubebitgloridm,eXnonindlxro.Etiterum,iJdin: a Corinj. noÃrd hicceÃ, trflimoniumconfcientid noÃree. Et iilud quo nihil mdniÃlliut,à ddhuc inquit hominibuf Gala, I, nbsp;nbsp;pldcerem, Chrià feruut non effcin. Poft paiica ibidem. Eitmtioquippe cordis humdni quo diri^tur,amp;qua intuendumeÃ. Quifquiser^ itu unit uideri dirigar«r in nbsp;nbsp;hominibiis operd fud,ut ille gloriÃceturfd quo ed,qu£ tuciidu cftlt; iUouidenturdccepit, Oâ Ãc dd imitddmnbonum,ident ipà qui uident pixtdKÃdeiprouacentur,uerelumen ei^ ut lucet cordm hominibut,quid lux chdriatis rddiatur, non fuperbid fumus euomitur,ZX in eo ipfo cduet ne iu* Ãtidtn fudinÃcidt cordin hotninibut, ut uidedtur db eist quid nee fudin depuantilldin iuÃtidntjuec ideoÃcit, ut ipfeuidedair,Sedut ille intelli§itur,quilduddtur in ho^ mine iulbÃcdto,ut Ãcidt,CX 'm Iduddiite ,quód Iduddtur in dlxro,ideÃ,ut Iduddntein freidt eÃe Iduddbilein CTc. De verbis domini,fecundiim Lucam* Sermo.XXXVI. Verumtdmen cum ueneritfiliiit hominis putds iti ttenietÃdem in terris,à fides deÃpit ordtio périt. Quit enim ordt,qui non credit tVndeCX hedtus Apo/hlus, cum dd ordndum exhoraretur dit,omnis quicunq; in^ Foma. ,d' uocduerit nomen domini fdluus erit. it oÃenderetfi-f gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dein eÃeÃntem ordtionis,nec poÃe ire riuum,ubi cdput |
Ãratio dqu£ ficcdretur,ddiunxitdtqjdit t CluomodO dutem in trätquot;rirmiz nocibunt,in quem non credideruitdEr^ ut oremus cr( «item, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ddmus,ut et ipfd non deficidt fides,qud ordinus,oremust Eidesfitnditordtion(m,fùfdordiiofideiimpetrdtfirmb *â¢*â Mem. Eten'im ne intentutionibus deficeretfides, pro^^ ptered dotmniis dit,ui^ldte CX ordte,ne intretis in ten-Mionem, Quideà in tenatüinem intrdre,nià dfideex ire IiMntum enim tentdtioprofieit, Jnqudntum fidef deficit,CX iiiantum teiMtio deficit,iiMntum fides pro^^ ficit. ^dm utdptiusnoueritchdritdsucÃrd,defide ne deficeret,CXperiret dtxiÃe dominum Pi^ldte CX ord-» te ne intretis in tentAtionem,Eo loco eudn^lium aittHde nodie pofhilduit fdthdnds uex.sre uos,Ãcut triticum,GX fg* ro^uipdti-em pro uobis ne deficidt fides ueÃrd. Eo^tqui tuetur,CX non ro^tqui periclitetur f QkoJ dutemdit dominus,cum ueneritfilius hominis, pulmt in uenietfidem interrdfOe fide dixit, que perÃihi eÃ.tps fd eiinuix iauenitur in tcrrd.Ecce pleuA eà dei eccleÃd, Qnis hucdccederetfi nuUd eÃet fides f Quis non mon^ tes trdnsÃrret-à plend eÃet fides iAttendite ipfos Apo^: Ãolos,'DtmiÃis omnibus fuis,cdlcdtd Ãe feculi, donüntt non fequerentur,niÃmdgndm hdberenc fidem. Ettdt Lu«, ,r, mfn fi plendm hdbereittfidcm,noh dicerent domino,dH* ge nobis fidcm,uideetidm utrumqsüin de fefcofitentem 'Videfidem,CXnoiiplenAmfidem. C^ni cum obtidiÃet domino filium,'d mulo demenio fdn^ndum, CX eÃet iii^ terro^tus utrum creleret,reÃündit CXdit,credo domi ne^diuud incredulitdtein medm,credo inquit,credo dos mine,er-^ eà fides. Sed ddiuud incredulitdtein mcdin» Er^ nonpbnd eà fides CXc. Deuerbis domini fecundiim Ioan« ncm,Sermo. L. Siliguis hominum loqutretdii^lorum chdritdtent f-n* dutein non hdbedm,Ãfhis fum uelut xrdmentn fondns, CT cimtdlHiM tinniens,Sifcicro omnid fdcrdmentd,et hd buero omnem prophetidm,CX oinnem fidem,itd ut mott tes triinsÃrdm,chdritdtein dutem nö hdbedin nihil f tm. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cit Mdgnd er^ reseÃ, poÃremo fides montes trdtisÃrens nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^no« lila quidem iMgnd fünf,fed fi e^^ hxc Ãnechdritdte hds habet. beo inquit,non tlld,fed cg) nihil fum ZX c, incundem, Sermo. LX. Deprccdfo quidem drguet ÃirittiÃdtidhts mun^ duân,quid inmc noncredunf ,de hoc er^ unopcccdto,j^j^^â uoluit mundiimdr^i,quod noncredunc tneum,uides Spimuflan licet CX quid in eum credendo cUnch peccdtd foluun-- â¡âguumiix tur.Hccuiium imputdriuoluit,quüc£terd colli^ntur. Et (J«w credendo ndÃuntur ex deo, CXfilij dei fiunt. DeÃtenim inquitUlis potejhtem filios dei fieri ,cre~ dentibusineum. Quier^pcreditmfilium dei,inquan» tum ddheret illfexfit ctiam tpfe,per ddoptionem filius CX htOres defiCohxrcS autein r hriflt,intdtitu!n no pecs â edt.VndedicitlOdnnes-QuindtuseÃexdeo non pecs -, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â r z7 ) lohan.j* tdt,CX ideo pecedtum unde r/uuidus dr^ttturi hoeeÃ, quid tton credunt in eum. In f«niifOT* |
|
DE FIDE ET OPERIBVS. int^eftu⢠Ineundem,fermo. LXl. trum quif. nbsp;nbsp;nbsp;Sed miltum interefl,utrum quijq^ creddt ipfum ep câiinihim, nbsp;ChriÃ(m,eyutrum creddt m ChriÃim,Ndm ipfum w ctitfftä ^^riÃim er domones crediderunt,nec tum inchrb Iacob, Z.' Ã^domonescrediderunt. ïüe enim credit in ChriÃum, qui ey fÃerdt in ChriÃim, ey dili^t ChriÃim. i^dmà Ãde hdbetÃnejfe ey dilectione,ChriÃi!n effe credit,tio inChriÃum credit. Quier^ in CbriÃim credit, cre-^ dendo in ChriÃim ueniet in eum ChriÃus,cr quo quo-modo unitiir in eum,^ membrum in corpore eins ejfi^ citur.QuodÃerinonpoteÃ,nià fÃes dcccddtCTchd^ ritds eyc. Ad confentium LXXXV* Epiftola. P^Ãdes,Ãne jÃe,cr Ãne chdriaie effe non uult. Sic Ãiu ciiarix i^tur homoÃdcHs debetcredere,quodnondum uidet,ut uiÃone,lt;y^:ret,eydmet. EtuiÃbiliwm quidemrerum. pr£teriarum,qu£ tempordliter trdnÃerunt, fold Ãdes eÃ,quonidm non dd hocuidendd lÃe)-dntur.Sed ÃÃttyiy' Piâ.iiip. z, trdnfdSta credun!ur,Ãcut eà illud,quid ChriÃis femel, pro pecedtis noÃris,jnortuiis eà ey refurrexit,t^ec idm moritur,?y mors eiultrd no domiiiAbitur.Ed uero quo nodumfunt, fed Ãtturd funt: Sicut noÃrorn Ãfiritdlium corporum refurreitio,it3i,credunt»ir,ut etidm Ãgt;erdntur uiuendd: fed oÃendi,nunc nu^lo poffum moio.Qjt s ue^ ro itd fu!ie,ut neq^ pr£terednt,neq; Ãt'urdà itt,fed oter^a nd, pernMnednt,pdrtim funt inuiÃbilidÃcut iu/Ktid, Ã^ cut fdpiëtid,pdrtim uiÃbilid, Ãcut Chrifü immortelle idm corpus,fed inuiÃbilid inteâde^ conÃgt;iciuntur,dc per hoc,er ipfd modo quoddm Ãbi congruo uidentur, CT cu uiden:ur iTutlto certiordfunt,qudmed quo corporis fen fus dttin^t,fed ideo dicuntur inui(ibiUd,qMd oculis iÃis mortdlibus uideri omnino non poÃunt, At iüd qu£ ub ^han. ÃO Ãbilidfunt,permd,nentid,pojfunit à oÃenddntur etitm, Afto'.r,bis moralibds oculis conÃgt;ici,Ãcut fe difeipulis poà re^. fiirreelioaein domims ojkniit,Ãcut etixm poà dfcenÃ=i 0âic.n dpoÃolo Pdulo,cr Stephdno didcono, Proin le b Ãd uiÃbilid permAnenfid,credimus,ut etidm à non dea monÃrentur,lÃeremusednosqudndoq;uifuros, Njc ex tenemurrttóone intelle^hic^ comprohendere, nià uted quid uiÃbilid funt,db inuiÃbilibus diÃinüi'ds colt;^temus, cum coÿtdtione qudlidfunt imd'^nAânur,fdeis utiq^ nouiinus,ed nobis tuno nota effe erc. Ad Cafulanum.Epiftola. LXXXVL Sit und, Ãdes um'ierf£,qu£ ubic^ dildtAtur eccleÃo, ^tcft^'ciTe nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;membristEtidm à ipfdÃdei unints qui in ccclctia, bufddm diuerÃs obferudtionibus celebrdtur,quib'.ts nul^ to modo,quid in Ãde uerum eà impeditur.Omnis enim impcdien - pulchritudoÃuore^siHtrinfecus. l'lodutcm obferud* »atiöibusquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;celebrdntur,m eins ueÃe inte'diguntur â unde Oll dicitur,InÃmbrijs dureis, circum imi à udrb etAX/ed !(tquo:j^ueÃis in diuerÃs celebrdtiombus ud^ |
LXXXdl rietur,utnondduerÃs contentionibus diÃfipetur. Sicut enim quid dit ApoÃolus,uerumefl,mAlumelj⬠homim, qui perojfenÃonemmdducdt,itdmdlumeÃhomim,qui n per ojfenÃonem ieiunAt. Non ituq- Ãmus eisÃmiles,qui tiidentes lodnnemnon yndnducdntem,neqsbiben'em di- XcârKift.demo/M!«« hdbct,fed nec rurfin eis, c^ui uidcn^ tes ChriÃion nMndacaittan bibentein dixerunt,Ecce homo uorax CT uinofus dntictupublicdnorum pec^ cdtorum.Kemlt;iuippeudldenecefjdridm bis diitis do^ fmiuisdpfeftibiecit dtij} dit, iu/iiÃcdtd e/l fdpieiitid in filijs fuis.Q^i fintdutem ijli,p relt;j»iris le^ quodfcrip^i tum eji,Ãlij Idpientice etidm iitlhrum. ij funt,quddo mdtt diicdnt nomnAiiducdntes ,non /jgt;eriiunt,qudtido non nMtiducdftt mdniucdntes,non iudKdnt,fed eos pldne,qui per olfenlioiiem non minducdnt,ftue mmdiicdnt, uel jjyernuntjUeliudicdnt ZXc, Ad fixturn,Epiftola-CV. KeflAtv^itur,utipfdtnfidein ,unde omnis iuflitid fumi; initium,propter quôd dicitur dd eccleÃdm in cd^^ tico cdnticorum,uenies CT pertrdnÃes db iniuoÃdei,non hnriMâio quo ijh exeollune tribudmus drbitrio, nec iiUis tuit um det j preccdenuhus mentis,quonidinieincipiimtbonAqu£=- ââ°'ââquot;* cunq^funt me,-itd,fed grdtuitum donum dei efje frmd^-gt;rMr,Ãgrdttdin uerdm,id eà Ãm mentis co^tdmus. Ad viralem,Eptftob.C VII. Qjtonidm Ãcutueriffimd dicit fcripturd,omne quid non ejt ex fide,peccdtum e/l:Et Ãne Ãde impolfibile eÃ: utiqi pldcere deo non bomi-tibus,nihil Ãcdgt hic prin^ ieps,qi(dm ut non creddtiir in deum, nec dd medidtorem d quofoluunturoperd eius,credendo uenidtur. Ad Optatum,Epiftola. CLVIl. Roman.) S Hcbre. )|. Hic mini dco impiig nat,quant ridcin dia* bolus, iüudenim ubi uelmdximeÃdes ChrijUdnAconli/Kb quid per hominem mors,cr hominum refurreilio mor= , c^r, ) ; tuorum,Ãcut enim in Adam omnes moriuntur, itd iiiChrijfoomnes uiuiãdbuntur,Etquidperunum ho Roman.;. tniitem pecedtum in hunc mundum intrduit,G^ per pec cdtum mors, GT itd in omnes homines pertrdnÃijt, in jè'i^chtîfti quo omnes peccdueruntfEt quid iuditium ex uno in co- anx. deinnAfioneiM quidein, Et quid per unius deliilum in omnes homines,dd condemndtionem, per unius iu,: fliÃedtionem in omnes homnes, in iujUÃcdtionem uit£, Et à qud dlid teÃimonid decldrdnt neminem ndÃci ex Addm,nià uinculo deliiti,cr ddmndtionis obÃriihim, nemi iem:^indelibcrdri,nià rendfeendo per Chrtjhim, tdm inconcuffe teuere debemus,ut Ãcidinus eum,qui hoc negiuerit,nu'lo modo dd ChriÃifidem,cr ad edm, que: per Chriflum dxtur p.'(Ã!lis,zir tmi jnis deigrdtidm per einer: Gquot;:. In Pfalrnum-XUIK, Eruihliuit |
DE EIDE Et OPERIBVS.
|
cor nuum uerbim bontvin,lt;:yâ Uhidt quoi! homnîîsTz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eft,dico c^ opcrd nui re^,pgnilicdri uolu^ puseftiaiix it fimi'num homing opus noneÃcnià deimt Iduddrcf cum g?aciz eÃjfgt;KiefudpUccretibi,ddtcpertin£tewmingrd. rum adioz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;u^iotw Uuhrc. Opcrd tudà nonÃcriitt Idus dei mcipK tv ipfiM dmdrSjCJ' pertincbisdd illos,de quibui iThimo} ^polhlus : Eruiitcniinhouünesfeipfos dmdntcs, DiÃilice tibi,pLicedtnbiq!iitefæcit,qd m eotibidiÃilices quód m teipfc foeciÃi. Opuser^ tuumÃtldus deinem éîct cor tuum ucrbimt botium C^c, InPfalmiim.XLIX. Roman. ). Cotigrcgdtc UliiuÃosdus,QuoiiuÃosnià uenicn tts exÃdeÃieientes operd mÃricordi£ Etenim opcrd iviMh(i à itli,opcrdiuÃiti£fuiic, Hdbes cudn^liunl, Cducteiufti^ nao^^us'âii;z ddm ucÃrdm,Ãccre cordm hotnimbus, ut uideduiini db üitix cd, gj- qucrcrcttir qudm iuÃiädm : Cum cr^ cis eleemoÃrtdminquif.Er^ eleemoÃtidd,opcrd iujHüd, ÃsmÃcduit CTc. Poft pauca ibidem. Regn im tèlregnum,proqudretEfuriuiamp;'dcdiflisntihimdn^ btâ quMua nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uilc,quid tim terrenum ,qud:n Ãdn= hibaertsbo ffrcpdncmi-Ãtricntifanti udlctrcgnumcocloru,Ãdn^ Eiai^^'s. nbsp;nbsp;nbsp;^Ãdenti pddcm tuum, er e^num Ãne tech intron duc m domum tudin- Si uiderts nudum ueÃi. Si non hd= bes Ãcultitem fretn^ndi pdnent,non bdbes domum, quo Matth.)o. inducdS,nonhdbcsquOcooperid(,ddcdlù:em dqunfri^ Qdc,mitteduomiuutiin gizophildtium.Tdntumemit Mithçi4* iiidudduobùsmituitis,qudntum emit Petrus relinquens 19 rethid, qudntum emit Zdch.â¬us ddiido dimidium pdtri moitium, Regnum deitinti udlet.qudntum hdbueris. In Pfaimiim. LX V. si ideo Ãcis open bottA,ut f« gloriÃceris, hoc proi hibuit,à dutem ideo ut deus gloriÃcetur,hoc iujÃt Chri^ Ãiis erci InPfalmum. LXVIL Pcî^iiacm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sirtc bonorum operum meritis,perfidem iuflifi^ iuftificatur (^^fur impius,Ãcut dicit {^pofiolus : Credtnti im emn, qui «mpius. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;impium, deputitur fides eins dd iuftitidinjst de^^^ indeipfdfides, per dile^nem incipidt operdri. Ed quippefold,bondoperd,dicenddfuiu:qu£fiunt per di^ leÃiotiem dei. Hoc dutem neceffeefiut dnteceddt fideS ut inde iÃA,non db iÃis incipidt illd,quonidm nuHus opé rdtur per dile^oncm dei, nià priuscreddt indeum. Galath f eflÃdcsdcquddicitur: liiChriÃoeuimïèfuincq; circumciÃodUquidudlet,neqipr^putium/edfideSqutC Canti, 2, P^^ dilefhonem opentur. H« e/t fides de qud ipà eccle ã dicitur m cdiiticis cdnticorum. '\teniès CT pettrdn^ loirtrtis ) j Ãe; ub inittofidei,uenit enim tinq currus dei in milibus Uantium projficrum hr hdbens, er, pertrdiiÃjt de hoc mundo dd pdtrem,'Volo ut ubi fg» fum,er ijhÃnt mi=^ ^vtquot;bÃM cUm db im'tio fidei. Quid er^ ut boni open fequdn^ open tur pr£ceditfidcs,nec ulld funt bond operd, nià qu£ fe^^ priquot;'âJit quuntur priecedentefide CT'c, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Wes : ncccC |
InPfatmum.LXXXVir. E^imis occuladeigrdtideÃ,qud hominum mentei quoddmodoraiiuifcunc,utpofÃiitd quibuslibet eius mi niÃris,pr£cepti fdmtitis duÃre. Qudm grdtidm dot minus w eudii^lio comenddt dicens : Nrnw potf/î uet nire dd me,nià pdter qui miÃt me trdxcrit eum.Et Pdu* lo poà dpertius,hoc ipfum répétés dit,Verbd qute f g) lo cutus fumuobis,Ã)iritus er uiafuiu: Sed funtqUiddm, exuobis,quinoncredunc. Deinde interponit eudn^t liÃd,Sciebdt enim db initio lefus,qui effent credituri,er * quis trdditurus effet eum.Et fecutus dtq; ipÃus uerbd do mini coniunffns dicebdt : Propirrca dixi Hobis,quid ne tnopeteà uenire dd mc,niÃfiterit ei ddtum d pitre meo Supn dixent:Sed funt quidim ex uobis, qui non tret yâ2 fije» d«f«, CT fttn^ buius rei cdujfim exponent : Proptered inquitdixiuobis,quidnnnopoteÃuenireddme,niÃfu mur adeo 1 eriteiddtum ipdtremeo,utofknderete.imipfdmfidem qud credit, CTquot; ex morte fui cordis dnimd reuiuifcit,dd t rinobisddeou Quintumlibeter^exifilnt excellentes uerbi prædicdtores CT uerititis,etidm per minculd fud fortes,tlnq mdgni medici d^u cum bominibus,à mort tuifunt,ertudgntid no reuiuixerunt,nunquid mor« tuis Ãcies minbilid,dut medici exufcitdbunt,et hq quos exufcitibuntconfitebuntur tibi iH£c enim confiffio iut dicdtuiuos,nonÃcutdlibifcriptumeft, i mortuoueluti eccU, jz. qui non Ãt,perit confiffio er c. InPfalmum.LXXXIX. Tune 'enim reéh funt operd noÃn, cum id hunc finem diri^intur, Finis enim pr£cepti chdritds efi, de ca ,quçj corde puro,er cOnfcientii bond,er fide non fiih. Ot puser^unumeji,mquofuntomnid,fidesqu£per dit leäionemoperdtur-.'Vndeetidm dominus in eudnfflio Uhunnini dicit: Hoc efi opus deÃutcreditis in euiniquem illemit Ãt erc. InPfalmum. CIIII. Abrddm concupiuit,uidere diem meum,er uidit, lt;3â gduifusefl:, Elon enim quifq pr£ter ifiim ftdem qu£ ejiinChrijhlöfu,Ãueinteetus incdrndtioncm,Ãue po iî!:m ciirtgt; fled recOncilidtus fit deo:Cum Ãt db Apofiolo uerdciffit me diffinitum,unus enim deus,erurtus medidmr dei, er gt;nbsp;Timno.* bominum.homo Chrifius lëfus erc. In Pfalmum. CXX. Per pdffionem enim irdnfijt dominus d morte dd uit td,etfoe(it nobis uidm credentibus in refurreéhonc eius Mtranfedmut |
DE FIDE ET OPER.IBVS.
LXXXIIII
|
ut tranfeainus,lt;3â nos de tnorte ad uitam. Non magnu J eft credere,quia mortuus efi Chriftus. Hoc et pagani,et , lud£i,et omnes iniqui credunt: Hoc omnes creduttt,quia , mortuus eft,rides Chriftianorum refurrefhoChrifti eft. Hoc pro magno habemus,quia credimiis eum refurexifi fe, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tunc fe uoluit uideri ctvm tranfiret, hoc eft cum refurrexiftet.Tunc in fe uoluit credi cum tranfiret.quia Roma nbsp;nbsp;nbsp;traditiis efi,propter delicta noftra,eT refurrexit, pro â pteriuflificationenitoftram. Et ipfam in refurrefho^ nem Chriftifidé,maxime comèdauit Apofiolus,ait enim Si credideris in corde tuo, quia deus illtwn fufeitaui t a mortuis ,falut(seris. Nondixit,Sicrediderisquia mor tuus efi Chrifîus.quôd ZT pagm^ZT lud£i,ZT omnes b nimici eius crediderunt : Sed ait : Si credideris in cor=^ de tuo,quia deus iHumfufciauit à mortuis,faluus e« ris ZTc. InPfalmum.CXXXVir. Nort contcudo opera manummearum.Timeoentm ne cu 'mlfiexeris,inuemes plura peccata qua mérita. Hoc folwm ro^,hoc dico,hoc mpetrare defidero,opera nw* nwiwn (U4riwn ne defticias. Opustuum in me uide, non Opcrinoz »wttm. Ndm jweuw(iwtierw damnas, tuum fi uideris hIbenwT coronas,quia ZT quecunq; funt opera mea bona, abs te Ephcf.x.' tnihifunt,ZTideotuamagis q mea fura.Audio quippe ab Apofiolo tuo : Gratia faluiftiiis ejhs per fidem, ZX hoc non ex uobis : Sed dei donum eft, non ex operibus, ' neftrtequisexmüatur.Ipfiusenimfumus fi^mentum, creatiin Chrfib ïëfu,tn operibus bonis. Erm fine ineo quod homines fumus :fiue ineo,quod ex noftra impies ate mutati, ZT iu/hficati fumus,domine opera manuum I tuarum nedeffiitias ZTc. In Pfalmum', CXVIll. Contione XlL Bona opcx Protndemagniintereft, Cumaliquidbonifà cimus, ranoftra. reicontemplationeficiamus.Olptiumquippe gt;to= non tnttto nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;211 ftdfinepcn firum,noninitto,fedfinepenfandumefi,ut fcilicetnon fandafunt. feoftHW» c/îjqKod ficimus:fedpr£cipuefibo^ num eft propter quod fitcimiis,cogtemits, Hoj oculos quibus contemplemur,quare fiLciamus,quó i jicimus,a^ uerti pofeit Dauid,ne uideant uaniatem ,id eft, nc hanc attendatfpropterquamfitciat cum boni aliquid fitcit. In qua uaniatepr£cipuum locum obtinet amor laudis loan. Ã. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,propter quam mula tnagna. foecerunt,qui ma^ gniHifxjc f£culo,nominatifunt,multumqilaudâti in ci uitaäbus ^tium querentes,non apud deum,fed apud ho mines gloriam,cr propter hanc uelut prudentes, firtb ter,te}nperanter,iu/kq;uiuenles, ad quam peruenientes perceperuntmercedem fuam,uani uanam. Ab hac uas Mathei 0, nittteuolcns dominusauertereoculosfuorum: Attena ditetnquitne iufHtiamue/iramfiiciatis coram hominit bus,ut uideanüni ab eis,alioquin mercedem non habebi^ tisapud patrem ue/lrum,qui in caelis efi. Deinde cum ipfiusiufiitiiequafdam partes exequeretur,precipiens |
de eleemopnis.de ordtioni(gt;ni,de ieiunijf.'Vbi^ id adtnoi nuit ne aliquid eorum,propter glorùm homittum fiat, et ubiq; dicis eos,quiproptereafidunt, percepijje mer cedem fuam,ideft: non lt;eternAm,qu£ fanliis repofia ejl apud patrem , fed temporalem,quam quxrunt, qui co» templantur in fuis Operibut uanitatem : Non quia ipfa laus humana, culpanda fitCNam quid am opandum e/l honünibus,quam uteis placeant, qu£ dcbeant imiari) Sed propter ipfam laudem bene operarfhoc efluania^ tem in fuis,operibus intueri, quaiidoquidan CT ipfa ab hominibus laut hominiiu/lo,quanacun^ prouenerit, non ibi ejje debet eiiu finis boni : Sed etiam ipfa refiteit da efi ad laudem dei.propter quem bona fitciunt uere bo ni,quoniam nee à fe ipfis, fedabiüofiunt boni. Heniq} in eodem ferinone dominus,iam dixerat eis,luceat lumen uejirum coram hominibus,ut uideant ueflra opera bo^ na, ZTglorifieentpatrem uefiriim,quiincaelisefiyubi finem pofuit,hoc efi: in gloriam dei,Hoc debemus quan^ do (kliquidbonifiteimus intueri: Siauertuntur à uani^ tateocuUnofiriCTc. De uerbis Apoftoli Petri, Sermo. XXVII. Initium bon£ uit£ : cui uita etiam £terna deietur,re Jquot;ââftquot;âsâ ibl fides efi. ^fiautem fides credere, quod nondum ui^ des eft. des,cuiusfidei merces eft uidere quod credis,tempore i^ ^turfidei tanquà m tempore fementis, non deficiamus, CT «pj in finem non defitiamus : Sed perfeueramus do^^ nec,quöd femiMuimus metamus eTc. Poft pauca ibidem. Omnis homo uult inteüigere,ncmo efi qui nolit, Creaercnonomwe;«ofwMt, DicU ^nihihomo intcUigiU fidcst ut credam,rejfiondeo,crede ut intelligis. Sermo. XXXVIII. De tempore. Deniq^adueram beatitudinem peruenireuolentibus, Primo omnium fides necefià riaefi,(icutapofiolica dos cet aufbsritas dices, fine fide impoffibile efi placere deo, atuudmcm Con/hter^ neminem ad ueram peruenirepoffi tudinem,nifideoplaceat,crdeo neminem poffe placere fana eft, nifi perfidem, rides narnq^efi bonorum omniumfitns Hebte.n. damentum,fides efi humane falutis initium. Sine hac ne moadfiliorum,deiconfortium poteft peruenire,quia fineipfa-necinhocfieculoquifq iufiificationis exequi^^ tur gratiam,nec infkturo uitam poffidebit aternam. Et pqMisbicnortdmtKldKfrit perftdem,nonperuenietad t.corîn.ç ffieciem beata uifionis,domini noftri lèfu Chrifti. Sermo. LIII. Detern^ pore. Primum er^ fides catholica chrifiiano necejja* rM eft, quia in ipfa diflinguntur filij dei, à filifs diaboli. |
|
DE FIDE ET uunVÃf 5^'/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tenebrirMn,peripÃni reiuifci iici.a iiU|lt; Z7î{£r inbdptîffiMte, cf ÃlUiCin leKrnAiit impetminuf : (icutfcripttMeft:QU.'crediderit,C:r bxptizMMÃteric â Ãnt difciatr usriatis ÃientiA, CX percipitur cognitio di^ uiniMs,pey ipfdmgrdtiMn dei inuenimuf, dliter Mctin deo pldcere non po^umas,ciuid pneÃde impoljibile cà pldcere deo. Vere e/tim bcdtui eÃ, qui QT rede credent Kibrz. ),⢠do bene uiuitaCjquot; bene uiuenda,Ãdeni reihllitt euÃodit. Jÿtur pcu( ociofi eÃÃdes pne operibiK,ia nihil profil ciunt Opern bond,Ãnefide reikh Cfe, Sermo C LXXXL de tempore. SmboliiMer^fidcinofir£ tnlirdtione,inÃtutu md iores noÃri dixerunt, Trndunt enim,quöd poà dfi:eiip= A oiloios dominitCXÃludtorii noÃri, dd pdtrent cunt per ffmboiuin dduentwMÃ!rituffdndi,difi:ipuli eiui infldntdti Unguii «TcX^itur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;loquerentur ddpit^Udi qudfij} nAttonès,ut dei uerbu predicdrct ituri dc diÃejjuri db inuice noritid pri Ui pbi Ãtur£ priedicdlioii in comtne ÃAtuerunt,nc locd liter db inuicem difcedentes, diuerfum uel diÃonum pr£ dicdrent hif,quidd pdem Chrià inuitdhdtitur ^Oinnes inturinununt pofiti,eeÃiritufdnih repletibreue fiunt, pr£dicdtionii inditium conÃrendo in univm, quod fentin cbdt unufiquisq- c'5putAbdt,dt(j^ hdnc ia, credenäbtii ddti ddnt eÃe re^ldin mÃoierunt. SimboluM breite eà uer» biSjfiedmdgnuvneÃfdcrdmentii. QUiequid enimpr£i fi^rdtii eà inpdtridrchis :\çiuicquiddenUntidtu/nt irt fcripixirie,quicqiiid pr£dilt;iluin eà in prophétie,uel deo in^nito,uel ex deo 'm deuni ndto, uel de Ãiritufidii^, uel de fuficipiendo omnifidcrdmento, uel de morte domiii ni refiurreÃionieqi eim^ myÃrioi Totum^fireuiter hoc fymbolutn continet GT co ntinendo hdbet e7 cofitendo^ Poft paiica ibidem* Credo in deum pdtrein oiniHpotentem,in primii di^ leiiiÃlmi,qudlis fiertno ptinpmbolicdpite diligenter dt tendite. E rg) in primo hdbet credo.Vide quód dominue noÃr non nos iubet diÃutere diuinA iuditid,fed credere nec rdtionein requirere,Sedfidein pmpliciter, e::^' immo biliter exhibere. î^ondicit credo deu/m, uel credo deo, qudmuisey'h£cfdlutineceÃdrid fint : Aliud entrn eà Differentia credere iüi,dliudcredereiüum,^ud çrederein iTlimt. re Illi illiim Credere illi eà credere uerd eÃe qu£ loquitur. Credere In Ilium. j[J(0*i,CreJere quid ipfie eà deus- Credere in illum.dili» ffre iHunt. Credere uerd eÃe qu£ loquitur,mula ey ntd li poÃunt.Credunt en eÃe uerd,et nolut ed Ãcere fud,qd ddhoc pedum pigrifunt. Credere ipfunt eÃedeum,hoc d£mones pojfiunt, Credere uero in deuntÃoli noue^^ runt,qui diligunt illum,qui non folum nomine ChriÃ^ dni fiunt,fed crÃtlis cruitA,quid pne dileilione fides i^ tidniseÃ. Dc verbis apoftoli, Sermo. fd - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xxvir. adeohibe nbsp;nbsp;Nec de ipfid fide amen ia gloridndim eÃ,qudp dli^ uius, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quid nos poÃimi(s,non ettim fides nihil eÃ, fied mdgnuM |
OPERIBVS. dliquiÃqudm p hdbes proÃih dccocpiÃ^Qjtid enim hd bes,quöd non dccepiÃ Æ uidete chdriÃimi, unde domino । Chor, h deo grdtids dgitis,ne dliqiio donoeiiisingrdtinanee dtis CTc, Libro L. Homiliarum homilia, XVIL Pdxfirdtribiif chdritdi,ciimfide à deopdtreno^ Ephe. lt;â flrOiCtS'domino lefiu ChriÃ.Qjiider^hdbes,quodno dccepià i Si dutem dccepiÃ,quid gloridris, qudp no dc^ Perfeda ft ceperis ? Nurn pc gloridtiis eà Abrddm {Er fide glo^ ridtuS eÃ- QUOeÃpleru^CTperfiihlfidesiCîno creigt; 'î'°' dit ex deo eÃe omiud bonamp; noÃrd,CX ipfidinfidem. ite^ noata. 8c ru/mdicit ApoÃoltisiMifiericordidm confieiutusfium. O confififiio:îlt;ionditmifiericordidconfiecutusfium,quidfi^ ⢠Timo.i. dehs erdm,fied ut fidelis efifiem,mifericordidm confiecutus fiu'm,quid fidelis erdm,fied ut fidelis eÃem,mifiericordidm confiecutus fium. Venidmus dd eius primordid.Videdmits Sdulein fieuientnn,Ãeätmus Ãrentem,Ãe^iemus om* nid dnheldntem,fidnguinemqi fitientem,h£c Pduliuid e« rdt,cuius uidnondum erdt ChriÃis. auid hdbebdtin corde i Quid nip mdlumirtdte mihi mcriaeius,Si me* ria qu£ris,ddmndtionis fiunt,non liberdtiouis CtTc. Ad Sixtiim Romanum præibyterum, Epiftola, CV* ; beitsunicuiq}pdrtitur menfiurdmfidei, operdquip^ Roman.;« pe bond fiunt db homine,fides dutem pt 'm homirte, pne qud iüd à nuüo fiunt homine. omne enm quod non eà Aoman.fi ex fide peccdtumeÃ.Quäpropter ne fie uel ordtionis me ritum extolldt,etidm dd uincendds tempordlium rerum cupiditdteS,Cf dili^ndd bond £ternd, dtq^ ipfium tem omnium bonorum,dominiddiutoriumddturordnii Roman.;» ti,qu£utilt;^ nifiddtdefifiet ordre no pofifiet.Quomodo es IliminuoedbuntinquemnoncecideruntfQuemodocre Fnâcâ dent,quemnondudieritnt,Quomododudicntfinepr£^ ^.'quot;chori'}^ dicdtefigtur fides eX duditu,duditus dutem per uerbum ChriÃ.Pro'mde minifier ChriÃ,huiiis fidei prxdicdtor Ephrf. d, fiecundum grdtidm qu£ ddtd eà illi,pldnatvr eÃ, ey' ri^ gitor. i^ecamen qiiipldnateÃdliquid, neq- quiri^t, fied qui 'mcrementum ddt deus,qui unicuiq; pdrtitur men fiurdmfideLVnde CT alibi dicitur tPdx firdtribus,et chd ritds cum fide. Qudm ne fiibi tribitcreiH continuo fiub« iunxitid deo pdtre,et domino iëfiu Chrifio,quidnecom Ilium eÃfides,quidudiuni iierbum,Sed quibtis deus pdr titur menfiurdinfidehpcut nec omnid gcrmiiidt qu£ pld tdnture:y'ri^ntur,ledqiiibi(sdeus ddt incrementum. Cur dutem ide creddt,ilie nottcreddt,cum dmbo idem du diunt,cy' p mirdculum 'mconÃedhi eorumfidt, dinbo in dem uident,dltitudo eà diuitidrum fidpienti£ CT ficien* ti£ dei,cuiils 'mficrutdbilid fiunt iuditid,Gâ dpud que non eà iniquitcis,dum cuiits uult mifieretur,cr quem uult ob durdt.t^eq; enim propteredfiunt ifid iniujh, quid occul a,ut dutem hdbitet ÃirittiÃdn^is,nonne ubiuultÃirdt CSquot; chdritds dei,fine qud nemo bene uiuit,diÃttnditur in cordibus noftris,non d nobis,fied perjfiiritumfidnihtm, quiddtUS |
DE FIDE ET OPERIBVS
Roman, f. iftidittus cfl ttobis ? H4Hf cnim Ãdein definiii t ApoÃo^ Galat, f. luhdtcens: Ncç circ«rari/îo cfi aUqutd,n«^ preputnim, FiJrsdæ.- guieper dileélionèoperatur. IÃd guippe Ãdesefl monum qi.'{ Cbri/î((t/iorlt;Mn,tiort d£moniorum.^^dm ZT d£gt;noncs crc* dunt V contremifcuntjfed nunquid V dtligttn: Æ Ndin biicx nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;crederent, non dicerent : T« esfdnóiM det,uel tu es
Ãliut.Si Mtem dihgerent, no dicerent,quid nol-is Cf tibii Vides igitur ad ChriÃum nos trahit, qtue luà de;uper gM tuito inunere nobis daretur,no ipfe diceret,t'ietno poteR uenire ad ine,ntà pa ter,qui miÃt me, at tr axent eu. Vnde loan.d. et paulopoÃ: ait:yeTba qu£ ego locutui [um uobii,fpiriif tut Cf uita funt : Sedfunt quidam ex uobis, qui non cre* dunt. Deinde Euangeliflalubiungit: Sciebatenim ab ini^ tiote[usquieÃentcredentes,Cfquisejp:t traditurut eu. Et ne qut[quam exiÃimaret credeiites fie ad eins prxfiif entiam pertinere,quomodo non credentes.td eft ut non eis fidesiplade[uperdaretur,fi:dtantiv,nmodouoiuntas eofi rumpr£nofieretur,moxadiecit,atqiait: Prepterea dixi uobis,qu;a nemo pote^ uenire ad me,n fi fuerit et datum à patremeoCfc.
Librolïir.contra IulianG.Cap.III.
üouerifitaqsnon officijs,fed finibus à uitijs difceri:-^squot;cdTii f^^^^^^fituirtutes Officium eSi autan,quod faciendu busâa iiitiis esî,finisueroprcptrrquodjâciendumc^. Cum itaqifi* îi'in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aliquid.ubt peccare nonuidetur,fi non propter
âcj. â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hocfiicit,propter quodfà cere debet, peccare conuincitur,
QUtcquid auiem bont fit hontine, Cf non propter hoc fit,propter quod fieri deberefapiaitia pr£cipit,Cf fi offis cio uideatur bonum,tpfo non rechfine peccatum eft.
In prima quinquagena ex pro#« logo Pfalmi XXXI.
Jacobus enim in epi/hla fuacontraeos, qui noïebant benèoperari,de fola fidepr£[umentesipfiuf Abrah£ o^ pera commendauit, cutits Paulus fidem,Cf non [tint fibi aduerfi Apoftoli. Dicit autem opus oinmbus notum, ab^ raham filium [iisim immolandum obtulit deo. Magnum opus,[edex fide. Laudo fuper£dificatioacm operis,[ed uidco fidet fitndamentum. l^tudo fruóhnn boni operis,[ed in fide agno'co radicem.Si enim hoe pr£terfidem reâkim fitceret A braham,ndnl illiprodeffet qualecuttq^ opus eÃet tllud. P.urlum fi fic teneretfideni Abraham, ut cit ei deus imperaret ofiirre fibi immola'idumfiiium,diceret apud femctiplunt,noii fiicio,et tAmcn credo,quid me euam con^ temnentem iuffa [ua liberae deus: fides Ãne operibiis mor= ma eÃet,Cf tanquamrddix,finefruótu fterdis dtq^ arida Operaqnæ renuMcret.Quid erg)? Debemus nudaoperapr£por Bunt ante ti nerefidei,id eR,utdntefidemquifq; dicaturbenè operas dem, mania , _ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;z. ' i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
(lint. fiM i- Ed enwM tpfd Opera,qu£ dicuncur ante fidem,quam=â uis uideantur homimbus laudabHia, inanta /unt. Ita mihi uidentureffe.utmagn£Uircs,Cf curfiis ceterrimus pr£i ter uiam Nemo erg) compumt bone, epa-d [tut ante fidem ubt fides non erat,hoiMm opus non erat. Pottum opus inâ tentto ficit, mtentionem fides diriÿt. Non enim ualde at^
LXXXV tendas quid homo fiiciat, fed quid cum facit,adÃiciat, quo Idcerms oplim e guberaationts dirigat. Er^ frdtrc's,cx fide iu/tificatus efi Abraham,fed fi fidem opera non pr£» ccficrunt,tarnen fecuta funt. Numqutd enm fides tua Qrri^ lts ent ? St fkritii non es,fkrtlis non efl ipfd. laq^ fi fides finedileblioiu fit,fiiuopereertt,ipfddile{ho uacare non potefl.NonerQ) iacobumapo/loiü Paulo/edipfum Pau lum ipfi Pdulo opponamus, Cf dicamus ei : At nos quo-a dammodo permittis impunè peccdre,cum diets. Arbitrai muriufhficarihominem per fidem fine operibus legis.Sed Galat, f. adh£c dicis, Vides qu£ perdilebbonem operatur. Quo^^ modo har quafi fecurus fio,fioperatusnonfiterof Hdc aut neefficm,necipfam fidem uideor habere bottam,nifi operatusfiteroperdtlefbonem.Tetpfumaudio Ãpoftos le,certè fidem mihi hic fine operibus uis commedare,opus aut fideidilechoeü, quia dilebho uacarênon potefi,tult et mail nihil opereeur,et quicqutd potefl boni. Quid enim ° * facit dilefho {Déclina a malo,Cffà cbonum.lianc ergo fidem fine operibus commendans,Cf alio loco diets : Et fi fidem babeam,ita ut montes transfiram,charttatem autem no habeam,nihil miht prodefl. Erg) fi nihil mihi prodcfl fides fine charitate,charitas autem ubi fiierit,neceffc eflut operetur,fidesipfaperdileflionem operatur. Quomodo erg) iuÃificabitur homo per fidem fine operibus ? ».effon deret ipfe Apofiolus : Proptcredhoe tibidixi, ó homo,ne qudfi de operibus tuis prffumere uidereris, Cf merito o» perum tuoruw accepiffê fidei gratiam. Noli erg) pr£fu^ mere de operibus ante fidem, noueris quia te peccatorem fides inuenit,tt fi te fides data facit iufium,impium inue= nitquem fà cerettufttim: Credent!inquit,ineum, qui itt^ RomM.4. ftificatimpium,deputatur fideseiusadiu/htiam. St iuftifiâ catur impius, ex impio fit iufitis ; fi ex impio iufius fit, qu£ funt opera impiortmt ? IdÃrt tam impius opera fua, Cf dicat : Do pauperibus,nthil alicui aufèro,non uxorent alienam concupifco,non quenquam occido,rudlifrau^ dem /à cio,depofittim apud me nuUo tefk reprefinto ; h£c omnia dicat. Qu£ro utrum pius fit an impius f Et quo» modo fum impius ifiafaciens? Quomodo illi, de quibus diflttm efl: Et feruierunt creatur£potius quà m creatori, Roman.). qui efi benedifhis in facula. Quomodo non es impius e Quid fi de his omnibus bonis operibus aut lüud ffieras, quodffirrandum cft,fèdnon ab tllo, à quoÃeranäu cü : aut hoe lfieras,qitodfferandu non e{l,etiam ab 1IÃ0,4 quo £ternAuitaÃeranda cR. Pro bonts operibusÃferaÃi ter^ renamquandamfocbcitatimMpiuses, nonefi iflameragt; ces fidei. Cara res efl fides, uili illain addixifh: Impiu« erg)ef,cr nuUa funt tfia opera tua Mcueas licet mbo^ nis operibus lacertos Cf uidearis nauctn optime guberna, re,in faxa fefhnas Qu^od fiquodÃieratidum efiÃeras,id eÃ, uiam £eernä,fed neu a domino deo per lejiim Chriss fium,per quemfolumdatur uitaaterna: fed putas te ad uitam aternam paÃe peruemre,per mtlitiam cali,per fo* lern Cf lunam,per poteÃates a'êris,Cf maris,Cf terr£,Cf fyderum impius es.Sedcrede tn ctvm,qui iuÃificat impiu, utpofimt Cf bona Opera tua eÃe opera bona. Nam nee
P bona,
DE FIDE ET OPERIBVS.
|
à onAiÃ4 appcîlaucrifti, qu^nidiu non râd'ce bonA pro^ ceduiK. Secunda qiiinquagena Pfalm, LXX.in prologo. Koman. ) a Tf/hmomw» perhibfo itttf, quia zdam dà habent^ Zciam lia. fed iiou fecuttdum fcienüam. Et anqudm et diceretur, cundsfwn nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;zdum(ècwtdum fcienttam {Subie ti3,qui,gto' çit continuo: Ignorantes eiiitn dei iu/Ãtiani, ZT fium ua» o^ribiis.« Ifnffî cenfîtiuere,iu/titii deinon funt fubieéli. lt;3loriaiiles txciudunta i}iquit,nindua'mde opertbus, cxcluduM 4 fe praltam.ZT Chnft. tanquam de(aniate liuplia prxiumtntes, rejpuaott me^ Mitth.o. Jicifjain^çontra taies CT dominus dixerat: îiontaniuos care iuÃos,fed peccatores ad pcenitentidm, Non eà optu fanis mtdicut,fed malehabentibus, Hifcerg) totaliientia hominis magna ell,fcire quia ipfe per fe nihtleli)et quo= niant quiequtdeÃ, à deo eft,cr propter de«w eft. tianc gratiainerff commendat Apoftoliu, htnc habere meruit ûiimicos tudaos,déliteraIcgisZS'de fuaiuÃitiaglorianif tes ZJ'c. Ibidem, Erg) w tua iuflilia,non m mea. Quia nua quidi CreJtnti in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iniquitos Et ctim ero iuftiis,tua iuflilia erit,quia iu^ tiim.qui luz fttta mihiabs te dda,iuftus ero : Z}' Ãc eritmea ut tua fit, Ineumenim credo, qui iuftiÃcat impium,ut deputetur Ãdes mea ad iu/litiam. Erit er^ amp;nbsp;â ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fie iuÃitia mea,non tarnen anquà tit propria mea,non tatn quant à meipfo nuhi data,ficut putabant iHi, qui fuper lia teram gloriabantur,zy gratiam reftuebant. De fpiritu Sd litcra,Cap.XI. H/e cft iufttia dei,quie in tefbmento ueteri uelata, in nouo reuelatur, Q«lt;e ideo iuÃitia dei dicitur,quod impers tiando eamiuftos fà cit: peutdonünieft falus, qui faluos Fidâcxfix Ãcittcrhtec eft fides,ex qua crin qua reuelatur, ex fi^ de fcilicetannunaantium,ittfidemobedienlium.Qjiafi^ infidem oz dc\éfuChn[biidc)t^(iuAmnobtscontülttChrilbis hedicntium. ffmf fx dco nobis effe,pleniiKqi ftturum effe,quà d iufté uiumuftVndeejilli 4 pietate,quafoluscolenduseft,gra fMsagtnusCTc. Eodem libre. Bx gratia dei habcmâ Qttifquis dutrmcredideritei,qui fe à peceatit ew« nifctti abfoluendivm, CT ab omnibus uitijs fanandum, cr caloreoc luminc eins Occedendum tUuminandumq; non contempferit,habebit ex eins gratta bona opera,ex quibui ebant fecundum corpus 4 mortis corruptione redmta^ bona opéra ftlt;r,coroz!e(iir,to«wÿ fatietur,non temporalibus ,fed te» ternis,fupra quam petimut,autinteüiQmus crc. De fpiritu Si litera,Cap.XXXr» |
Qu£retaliquis,utrum fides ipfa,inqua falutis.uel dcsamp;quot;eiuP ât^falutem connexionis huius,quam eomnumoraui effe dem exor. uidcturexorditim,innoftraconflitut!iptpoteftntetQuôd ni'inquot;iVfit''pô Ã(iliait(idebimus,fipriiuquidptpotefh.s aliquana di» ttiiite. nbsp;nbsp;nbsp;liffiitius perftexerimus. Cum enim pnt duo quadam uel» le cr poffe.tmde nec qui uult continao pctsÃ.nec qui po* teft continuo uu}t,lt;}uiadicunt uolumus aliquande quod non poffwniis : pc etiam poffumusaliquando quod nolut musjdtis euolutis etiam ipfis uocabulis refonat, quôd ab eo quod eft ueüe uoluntas: ab eo autem quod poffe, poter fias nomen accepit. Quapropter ficut qui uult habet uoa lufttaiem,ia poteftatem qui potefi: fed ut poteftate aliquid pat,uoltintasaderit. Ibidem poft paiica» Qt^idi^tur uâtrdquerimus ? Quandoquidem hanc dicimns potvftattm,i;bgt; uoluntati adiacet fà uultas fteiena di. Vnde hoc qufq; in poteftate habere dicitur, quod p uult.fidttp non unit, non Ãcit. Attendeiam iUud, quod excuti':ndumpofulmus,utrum fides in poteftate fit t De fcdc enim fide nustc loquitur, quam adhibemus cunt ali* quid credimus,non quam damus cttm aliquid poUicemur, nam cripfadicitur fides. Sed aliter dichnits : Non mihi DUTcrUt fc» babuitfidem:aliter autem,nonmihiferuauit fidem.Nam illud eft : Non credidit quod dixit : iBud, non fceât quod Wem. dixit.Secundum hancfidem qua credhnus, fideles fumM deo: fecundtirm illam uero qua fit quod promittitur,rtiant deus ipfe pdcles eft nobis. Hoc enim dielt A poftolus : Ff »Con'n.pj delis deus qui non uos permittit tentari fuper id,quodpo» teÃis. De illa iaq; fide qui£rimus,utrum in poteftate fit qua credimus deo,uel credimus in deum : hinc enim feri» ptumeft,Credidit Abraham deo,crdeputatum eft illiad Gtntt.iet lufttiamiEtcredentiineiim, qui uMficatimpium, de* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* putaturfidesad lufttiam, Vide nunc utriim quif^crea dot fi noluerit,âutnon cred^ fiuoluerit.Quôdp ab* furdum eft,quid eft enim iredere,nip confentire uerwn effe quod dicitur {Confenpo autem utiqiUolentis eft,progt; Roman.,j» /rdo fides in poteftate eft: fed peut A poftolus dicit, No» eft pote fias,np 4 deo. DE PERFECTIO/ NE IVSTITIAE* Cap.XIII. in ettehiridio ad Laurcntiiim. Jpfâ etiam uita cetera iam rationeutentis £tatis quan' Vîta tan«. blibet pr£poÃeat fÅcunditate iuftti£,pne renüj^ione fine'^Kmifâ peccatorum non agitur, Qjtoniam plij dei quâmdiu mor ''°quot;' taliter uiuunt,cum morte confliguntt. Et ^«di»«,(fe il* agitur. fefît ueraciter diôhim: Quptquot fpiritu dei a^intur, ij filq funt dei, Sic tarnen fpiritu dei excitantur ,cr tan» quam filij dei propciunt ad deum, ut etiam fPiritu ftto, maximeaggrauante corruptibili corpore,tanquà m fihj homintmi,inqutbufdam motibushumanisdeficiaiu ad fe ipfos,cr ideo peccent. intereftquidem quantum fatisdif citur. Neq; quiapeceatum eft omne erioun, ideo crimen eft etiam omnepeccatum, itaqifanélorum hominum ui* tam,quà indiu inhacmorte uiuitur inuetiiri,pojfe dici* muspne criminetPeceafum autemp dixerimus quod non i-Joitt.t. habemiit |
DE PERFECTIONE IVSTITIAE. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LXXXVl
|
hdbetmt! ,ut dit fdnilus Ai)üftoIiK,noÃpfos feducimut,?^' ucritM in nobis non De diffmitionibus orthodoxæ. ftdei,Cap.XLIX Sanâitas Nhüih fdn^is (7 iuftus cdrct pecoitto, nec mmen ex humâi'iæ'^na nbsp;nbsp;nbsp;deÃntt cjà tuÃus ucl ldnéîus,cum ddÃ^hi tenedt fdn^ tiiraf,fca iki Ihtttem. Non e iiim naturg hiimdijd: uiribus, fed propoÃtt yuîrhun' ddiumento per deigrdttain dequirimnsfdn^tAteni,Tc.t idea tierdciter fe omaes fdn^ pronuncidntpeccdtores.quid in ueriüte hdbént, qnod pldn^nt, ey à non reprehenÃone coii[cieiitie,certè mobiiitnte amp;nbsp;muabiUate prdudricd^ trias nAtur£. AdBonifan'umjEpiftola L. luÃiis enlm cr iuÃtÃedns non e.ü,tuÃdetis. AbÃtdu^ tem,Htquifqudinnoftrumia feiuÃim dicdt,utautfuiin t{elitcoiifiitueretuÃittdin,id eil,qudà ii ÃtpfoÃbi diain, cum dicitur ei: (\uid enint h:ies,qiiod non dccepifti ? Pciagiaiii AutÃne peccdto fe effeid^re dudedtin bdc uia,Ãcut â^^Udfione dixeraitt in ed feeffeeccleÃd,qnlt;e le gioti.itur ldi» nod hdiâct mdcnldm, dutyu^mtdut dliquid buiufmo^ «laV um'iit di,nefcicntes boe modo in eis complerÃquiuel poAbd^ ueldiiniÃis debitis, qn e diniittendd in ordtioite pofcuntur^de boc excunt corpore ; in totd uero eccleÃd tuncÃiturum,utÃt omntno non hdbens mdcut Idm^t ru^m,dntdliqnid huiufmodi.qudndodicendmn erit, Vbi nbsp;nbsp;mors uiêhrid tudi Vbi e^ mors aculeustutal Acukits enim mortis e^ peccdtum,in bdc uia ubi corpus quodcorrumpitur,dg^rdudtdnimdin,f eccleÃd eorum idin talis eH^non er^ dkdnt deo,quod dominus nos ord^. rc docuit: Dimitte nobis debia, noÃrd,Cu enim in bdptiff â â â mocun^dtnùfjd fiitt,utquidbocpofciteccleÃd,à idin Corin. ) j ^ft'*â** nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mdculdm,dut ru^m, dut ali^ quid buiulmodi ? Contenmdnt et dpoÃolum lodiinem cldit tndnsnt in cpiÃold fud: Si dixcrimus quid peccdtum non I. îoM.f. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ffjdfjpà uÃf feducimus,e:}'ueritds in nobis non efl, SiconÃÃi Ãerimus peccda noÃrd,Ãdelis eR ey iuÃus, qui di/tütiat nobis peccdtn, mundet nos db omni mk quiate. Propter hdnc Ãgt;em dicit wniuerfd eccleÃdiDimit^ te nobis débita noÃrd, Vt non fuperbientes, fed conÃten^ tcs,mundetnosdbiniquiaitr,atq;ia Ãbt dominus cbri^ fins exbibedt inillddiegloriofdnicccleÃdm,nonbdben» tent ntdculdin, neq^ rugim. Ad Innocentium Papatti, Epiftola XCV. |
Vbi mors uióhrid tud,ubi eà mors dculcus tuns : dcu* leus dist mortis c^l peccdtu/m. Dili^ntius pertrndandtim propter dlios quojdü qui fenferuntjdtq; in liceris fuis nun ddueruncmemori£,etidminbdcuiai, ejfe poffe homines, Ãne peccdto non dbinitto nAtiuiaitisfue,fed conuerÃone d pecedtis dd iu/btidm, ey d uitd reprobd dd bontin ui* Lacx ). tAm.Sicenim intellexeruniquad de Zdchdrid E.lizd^ betfcriptume^:,dinbuldffeeosin omnibus iu/hficdtioni* bus dominé Ãne qu.ereld.Hoc quod dicht'» efl Pute que^ rcld,Ãne peccdto diiÃum dccepcrunt, non quidem nc^nt tes,imóetidm quoddlijstocis im Ineriseorum in ienuur, perâ PieconÃtentes ddiutorium grdtiedomininoHri, non per ttdturdlemÃgt;iritumhominis, fed per princip.demÃgt;trilt;â pnbaf tu-tumdei,quipdrumuiientur conÃderdffc ipftmZdchdâ ridmÃiiffi utiq; fdeerdotem, Omnes dutem tune fdccrdo* tes neceffe hdbebdnt ex lege dei,primitus pro pecedtis fuis oÃvrrc fderiÃeium,deinde pro populo Ãcut nunc per o-* rdtionis fdcriÃciwm, conuincimur non effé Ãne peccdv, quonidm tuÃi fumus dicere, Vimitte nobis debim noÃrd : itu CT nunc per ficriÃtid ttifhmdrum dnimdliiim conuin* cebdntur,fdcerdotes Ãne peccdto non eÃe, qui pro fuis pec cdtis iubebdntur oÃerre. Qjtod à res ita fe habet, ut per grdtidmfdludtoris proficidmus quidem in hdc uitd,deÃ* ciente cupidtate,crefccnle chariate: perficidmur autein in iUa uiacupidiate extinfhi,cbdriatecomplea,proÃdö ,.ioan.j. illud quod feriptii eft : Q«i ndtw» eà ex deo, non peccat, fecundum ipfain chdritdtem didii efl,qu£ fold no peccat. Ad ttAttuitdttm qHippe,qu£ ex deo efl,augendd ZS' perfi* ciëdd pertinet chdritds,n6 ed qu£ minuenda eficz confu mendd cupiditds, qu£ tarnen qu'dmdiu esl i« membris no* flris,l:ff qudddmfudrepsignAt le^mentis. Sedaatus ex deo,nec obedient deÃderijs eius,nec exhibent membra fiu. arma inquitattspeccaropotefldiceretlamnone^ ope* tor illud,fed iüud quod inhdbiat i« me peccdtu. Sed quo* quo modo fehdbedt ifldqu£Ãio, quid età non inuenttur homo in hdc uitaÃne peccdto,id amen dó. itur poÃe fieri perddiutoriamgrdtt£crÃiiritutdei: Quod utfat cot nandumatq; pofeendum efl.ïdenim credit fieri poÃe, quod certè lauddbile efl ueüe. Nobis autem fufÃcit, quod «ti'i-.q;â nuUiis in eccleÃd dei repetiturin quoitbet proueâu,exi! niinîéï Ãbi cellenpa dtq; iufhPa, quiftbi dudeat dicere,non neeeÃi* riampreedPonem oraponis dominic£ : Dimitte nobis de-* aic^.n. bitd neÃrd ; ZSquot; dicat fe non haberepeccdtum, ne feipfum decipidt, ZT ueritas in eo non Ãt, quamuis fine quxreld uiudt. Non enim qualecunq; epam tenaPonis hunMn£, fedgrduepeccatum efl,quod in qu£reld uenit, Defermone Domini in monte. BB. Si quit feit peccareÃatrem fuum peccdtum non dd^^ÃÃ^f^'^^ mortem,poÃuldbit,CSâ dabit illi dominus uitam,qui pec* to aj morte fdt non ad mortem : E fl autem peccatum ad mortem non °®'â'' proillodico utrogzt. Aperte enim ofkndit eÃe quo flam Ãatres,pro quibtis orare non nobis pr£cipitur, cum deus ePam pro perfequiitoribus noÃris orare nos iubeat. Ncc ifla qu£Ãio folui poteÃ, mà Ãteamur eÃe-aliqaa peccaa in Ãatribus, qu£ inimicorum perfcquutione grauiord Ãnt CTc. * Poft pauca ibidem. Feccatum ergo Ãatris ad mortem puto effe, quod poà Peccat5 ad dgniPonem dei ,per gratiam demini noÃri le,« Chrifli qutJ qntf^ oppugnat fi-dterniatem, cr aduerfus ipfam gra* Pdm, |
DE PERFECTIONE IVSTlTlAE.
|
tiatn,lt;jMrecpiuiliatw deo inuldeiiti^ Ãicibw dgfeitor. PfcfdtwM äutem non ad mortem eü,fi quifqtidm non a» moron à frairealioiauo-it/ed cfficiafratonitatidcbio, per aliijuam infirtnitaant ammi ncn.exhiiuerit.lt;^dpro ptir dominus in cruce ait: Pdfrr ignof(eil!is,lt;jui4ne^ Icium qutdÃciunt. I^ondum oitin gratite Ã-irituffan{h purtsdpesfiilh/ocietutcm fanihe fratermtstis inierttnt. Poft pauca ibidem. Et dpofk'Jus Päultts proptered credo non orat pro quar^'nen frcibus/ratrrniatrm cppugno,ndo peceduerdt. Pro îumâtxdu'î quinondbruperant anwrem admortemjed tid matnr, wori fuc(^uerunt,crdt ut eis ignofedtur. Sic cnim dicit: 2.Timoi.4 ^iixander lerariusmula nuh mihioÃrndit,rcddetilli dominus fectmdum operaeiiu,^iiemCt tu deuitd,udide enim refhtttnoflris fomowbus. Ceinde /ùbitfngt,pro ^uibui orat.iti dicens: in prima med de/ttipone nitno niiâ hi adfiiit/ed emnes me dercliquerunt^tton das impulttur. Ad Simplicianum libro 1. C^iaft.lJ. Quemodo enim petrRiufto tducre, qui non flterit iu^ IhÃcatus ! duomodo fdttfléuiuere,qiiinon Ãierit fanbü^ ficatiu i Vel cnmnouiuere,quinonÃierit uiuiÃeatiu { iu/bfifdt dutrm gratidfUt iuflifieatus peÃit uiuere iufte, Prima esl igtur gratia/eounda opera bcna,Ã(Ut alio lo* Roman, 4. co dicit: Ei dutem qui optrdtur,merces noa imputaturfetgt; t utidum gratiamfid (icunditm debiium,Ãcut tHaimmor tdlitds poil Opera bonaà antum uel ipid ex debito pofei-» a. Tiino.'4 tur,Ãcut idem ait: Bonum certamen ceraui, curÃtm con» fumduiÃdem Ãrudui,de calero fupereR mihi corouA iu^ llitiie,qudm reddet mhidominus miRa die iuflus iudext Torte enim quid dixit,reddet,iam fit ex debito : cum uero adÃendtt in altu/m,cdptiuduit cdptiuintem, non reddidit, fed dédit doiiA hominibus. VndeenimÃbi ApeÃolus tun* -4. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;debitum reddi Ãbi pratfumeret, mÃprius mdebitain grattampercepiÃit, qudiu/lfficatusboi.um a^nem cer^ taretfcrc. Lib.IlI, de dodlrina Cbriftiana Cap.XXni. si qtu ueropeccatd magnorum uirorttm leffrit,tis mttà aliquam in eisfiguram rerum fiiturarH animdduer» tere atq^ indagtre potuerit, rei hmen ^Ãit proprieatem ddhuncufumdd(umat,ut fe nequaquà mreéic fuis ãhs idiblre audedt,Gr pr^ fud iuftitid ateros anquam pecca» RinoUtim ^^f^lt;^°'^i^^^heKmuidedttantorumuirorwmet cduen-!^ cautciipi. diistempeÃdtes,ejÃendanauÃaga. Adhocenim etiam ta tcribunt. ptccdtd illorum hominumforiptd funtjtt Apcflolicadld i.Corin.)o. fententidubiq^tremendaÃt, quaait: dÿdpropterquiui' detur Ãarctuideatnecddat. Nullaenim fèrè pagnu e^l ialt;oh.4. fanfhrum librorum, i»? qud nonfcntt,quöd deus fuper^ t P^e-s- i,ii TeÃÃit,hunulibusauttmdatgrdtidm. Lib. IX.de trinitate deijCap.L |
Qnotquotergiperfifhhoc fapiainus. Pafi^.omm Phü:p.^,. i-n hac uita dicit non aliud,quiim retro ea qua luin cbHui^ idt» fei,(7ineaqua;antefuniextendifecundumir.tenticnem: Ã,. TutiÃima eà eiiim quarentii hlrntio,dcncc adprehina datur il!ud,qt;ö ttndimts, crquö exlrndimur. Sfdcd reâ £hl intentie eit,qthe proficifcitur A fide, Cern enim fides utcusiq; inchoat cogniticmm : Cogmtio uero cern non perficietur,mÃpeil hancutam,eum uidebimus Ãcic ad Ãdem. Hcc erg) fapiemiis,ut ncuerimus tutiortm elfe adÃdu liera quaerendi,ciuAm mcognin pro cognitis pne fumendi. Sic erggt; quteramus anquaminuenturifej Ãc inueniami'.s nnquainquieÃtiiri: Cum enim ccnfumaucrit BcM.ft, homo,tune incipitCtc. De fandia virginitatCjCap. xxvm. Quid iam dicam de ipfd catilrla ct uigldnlid neu peca cdndti Qft isgloriabiturcaffi.m fr habere rorà Aut quis Pre^acT-r^' gloriabitur tmtiidum fe eÃe 'a peccato f Integra quidem edab utrrometris fandtauirgmtos,Sednfmo inquit, mendus inccnjfedu tue, nee irÃnscuiusumusdiet ui~ Job »f-ta fuper terram. St-ntatur cr »» fide inuielata quidam caÃtds Uirg tialis, qua, eecleÃa ur.i uiro uirgi cafln dda^ ptatur: jed ille unus uir,non tantum fideles mente CT cor» â poreuirgnef, fedemnes omnino ChrifiianosabÃiritAs libusufq;adedrnA'es,abapeflolisufq^adultimospoeni* qâ» tentes,tanquà m à lummisealorum,ufq; ad termines eo^ rXmunTm rumdoeuit ordre, (7 in ipfd orationedicereadmcnuit: Et dimitte nebis débita noÃrd,Ãcut C^nos dimittimus dea Mastb.d. bitoribus ncjfiris.Vbi per hoc quod petmus,quid etiam nos eÃe mcminerimiis cfkndit. Neç etiiwpro eis debt» tis,quietotius prdteritieuitiein bapti[tnci per eius pdcan ncbis dimiÃd eÃe confidimus, nos practpit orare, dicen» tes : Diimtte nobis débita nofird,Ãcut cr nos dimittimus debitoribus noflris. Alioquin hancoratientm catechumia mpoblis ufq; ad baptifnium orare deberenc: cum uero earn baptiz^li orant,prlt;epc:fiti, erplcbes, pafiores,er gregs,latisojbnditiir in hac uita,qudtota tentatio eü, neminem fetanquà mab cmtulUS pcccatisimmuticm de» bere gloriari. Eodem lib. Cap. L. Sed queniam etiam fatagenlibus uiglanbbusq- ne pec» cent fubrepunt qucdamnwdo ex humctidÃaglitatepec cdta,qudmuis parud, qua'muis piucd,non tarnen nuUd: er eadem ipfd fiuni magna er grauid,à eis luptrbiain» crementum er pondus adiecerit. A facerdote autem quem habemus in c(xlis,à pia hiimilttatltperimantiir,eoa fee» licitatepurgintur.Sednoncontendocwmeis,quiaÃetunt Pefle fin* hominem peÃiinhacuita ÃneuHo peccato uiuere, non qu'cm'ai^ contendo,non contradico : fortaffe enim ex noflra miferia tt Auguft-mdgno5metinuir,crcemparantesnofmetipfcsnobtimtt» 5°quot; ipfis,ncnintil!tgtnus:Vn'Umfcio,quodifli mcgni,qud» Corin.)«» ifî «0« fumHs,quaJes experti jumus, quanto mogni junt, mnto hnmiltaiit fe in cmnlt;bus,ut coram deo inuendm gratiam. |
|
DE PfeRFÃCTfONE Ecckf.}. gj-4 {tiin.Qn.{inlibetenimmdgiiifu'Hf,nonmdiore^lfegt;'â ui(s donino fuo, ueî difcipuhis mâgijlro fuo. Etutiq; il{e riomiiwt lt;^ui dicit : Omura mihi tradita funt à pâtre MMh. Il nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;magi/icr qui dicit: Venite ad me omnes qui ' laboraüs,^difcitt'amt.EttamenquiddifcimtKiQtiO' tiiam mitis fum inquit gt huinilis corcfe. Qiiæftionum ueten's noui Tefte«» menti.QuæftioXX. Yiimid iuÃitia incurrit peccatum, temperau uero iu^ NimuTufti nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Non enim finemalitiaeft,quiymul^ iiamcurnt turn est ruÃt»,quia à peccaiitibutad Ãngula refpondeoi, pcccatum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;u[,ipeccef,deniq; temperaa dei lufiitia eü, Pec cantibus enim a'iquando igiwfcit,a!iqiiando irafcitur, ali quando reddit non quantcmt dtgnifiimt. Suffert enim eot ut Ãnt qui proficiant. Lcx enim quia feipfam mollire non potell, nùtigaïuia oft ut poÃit proieffe(ub/é a^entibus. Hi'c o g) w^«î non eft mult(im,qui dei imitator eil. Libro fecundOjde peccatoriim megt; ntis Ã6 remiirione.Cap.IlIL Manet enim mm!« in carne noÃra, non natura, in qua jviaiuin qd nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^lâlt;^âtto,Ãeduitio quo uolüntate prola Kom. 7 Ktm. 6 in carnc no p/((f «ti anüÃisulribus^non ca qua uuhteratuseil,uo' nó^inxura nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;facilitate fanatur,de hoc malo dicit ApoÃolus: fed niiio wo Scio quoiiiom non habitat incarne mea bonutn.Cui malo untansht. ngfijoitcbedire precipit cum dicit.Non ergo regnet pee cOtum in ueÃro mortali corpore ad obedièdum deÃda ijs eius.Si er^ hisdeÃderijs cocupifeenttecarnis illicia uo lumtatis inclinatione confenferitnits, ad hoc fanadum di» cimus-.dimitte nobis débita noÃra, adhibentes remedtum ex opcre mifericordie, in eo quod addimus :ficutC!â nos dimittimus debitoribus noÃris. \ât autem no ei confentia mus,deprecamur adiutorium diceiites: Et ne nos inferos intentationemGre. Eodem libroCap.VI. Ndw qui dicunt effêpofié 'mhac uita hominè fine pec cato,non cHds continuo incauta temeritate obÃÃtndum Si enim effe poffe negaueriinus, CT hominis libero arbi» trio,qui hoc uolendo appetit,GXdei uirtuti uel mifericor» hoc adiuuando efÃcit derc^bimiis.Sedalia qua» Vtrum fit Ãio eil, titrum eÃe peÃit, alia utrum fit,ilia à non eÃcli piMto nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÃÃ'-ettr non fit,alia utru, quiomnino nunquà m ul» uci utruni lum pcccatu/m habucrit, non folum qtiifq fit,uerumetiant ii'Inioâ*fine nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aliquatido ^euclpoÃit.Uihacquadriparticapro pcccato dif poÃtio!ieqmeÃionum,à à mcquiratUT, utrumhomo Ãne pcccato poÃit ejfc in hac uia, confitebor poÃi per Dei gratiam,G}' liberum eius arbitriRfn,ipfum qtioq; GSquot; libe» rum arbttrium ad Dei gratiam, hoc eÃ, ad dei donaper t tinennonambigens, ncc tantum utfit,uerumetiatn ut bonum Ãt, id ell, ad Ãdenda demini mandata conuer» tatur,afqâ,itadeigratianonfolümoÃrndatquid Ãeien» dum Ãt,/ed adiuuet etiamutpoÃitfieriquodoÃenderit. Qjtid enim habemus quod non accepimus. Vnde er Hie» ifenVio re/n;lt;£j dicit :Scio domine quia non ell in homine uia eiits, nec uirt egt;Ã^lt;t ambiilet G7 dirigatgreÃfut fuos. His atque ivsTrrrÃE. |
LXXXVII huiuÃnodialijs 'mnunterabilibusteÃinunijsJuk'tarc non pojjitm, nec deum aliquid impoÃibile bomini prmpiffe, nec Deo ad opitulandum CTadiuuandiim quo Ãat, quad [ubet impoÃibile aliquid efferac per hoc poteil homo à ue lit ejjeÃnepeccato,adtutus a deer, Cap. ViLEodcm libro, SiautemquodÃeavndolocopofueram,queraturtttru Ãt,elle non credo,magis enim credo fcriptura; dicenti: Ne mo lîncpcc intres inruditiumcumferuotuo, quoniam non iuÃiÃca- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Au° bitur inconjÃeilu tuo omnisuiuem.Etideomifericordia gnUmus. Dei opuseil,que(uperexaltatiuditio,qu£tllinonerit, qua: non facit mifericordiam. Et quodProphea cum di^ ceret: DixÃpronunciabo aduerfut tne deliilum meum do ' minOtCr tu dimiÃlUimpietatemcordis meirConunuofiib Pfaim. n itmxitrpro hacorabitadteomnisfanituf in tcpore opor tuno.Non erg) omnii peccator,fed omnis fanÃui, uox nimfan{hrume{l,Stdixerimuiquiapeccatumnonhaa: ;.ioin,j bcmus,noÃpfosfeduciums, ej ueritof 'm nobis non eÃ. Poft pauca ibidem. Acperhocineoquodfcriptumeil:Cimgt;i^itise{lex deo non peccat,GX non poteil peccare, quia lernen eius in ipfo manetjGâà quid aliud eodem modo d^iium e{l,ânul^ tumÃÃunturminiitconÃderandofcripturas, tgt;lonenim aduertunteo quo/q; fiert filiosDei,quoelJeincipiuntin nouitate/Ãiritiis,Gi' renouari in interiorem hominem fe» cundum ima^nemeius qui creauiteos.Nonenimex qua hora quifqi baptizatur omnis uetus 'mfirmitaseiusab{u^ mitur,fed renouatioincipita remiÃione omnium pecca-^ torum.Et in quantum quifq^fpirialialapit, quiiamfapit intantum renouatur.Cateraueroinfpefadiifumt,donec etiarn in re fiant, u'q^ ad ipÃus corporis renouationem in iniiiiis uolt; melioremÃatum 'mmortalitatis GT incorrruptionis, qua nbsp;nbsp;nbsp;ió'corà induemur in refurrechone mortuoru. Nam Zdquot; iplam do= p?rcpa^' mà mis regenerationem uocat,no utiq; talem qualis fit per nün'c fpirul baptifmum, fed in qua etiarn in corpore perficietur quod nunc fpiritu inchoatur.ln regenerationc,inquit, cum fede ritÃliui hominis GTc. Poft panca eodem Capitc. Ndm i« baptifmo quamuis tota nbsp;nbsp;plena fiat remiÃio peccatorum,tarnen à continuo tota GT pleno, etiarn homi nis inaternam nouitatem mutatio fieret, non dico gX i« corpore,quod certe ntanifeÃum eil adbuc in ueterem cor ruptionc atq- in mortem tendere,in fine poÃea renoUAtf dum, quOndo uero tota ncuitas ent : fed excepta corpore à m ipfo animo,qui eil homo interior perfiffn in baptià mo nouitasÃeret, no diceretApoÃalustEtÃexteriorhó , mo noÃrr ccrrttpittir,(ed interior renctiatur de die in die. PrcÃdlo enim qui de die in diem adhuc rei}ouatiir,nondii (gt;,, tottu o{lrenouaais,cr quMunondn e^ renoudtus,intan tu adhuc in uetuÃate eÃ. Proi nde ex hoc qdâ in uctuÃrlt;te j ft{»tadhuc,quäuistäbaptizati,exhocetidadhucfutfiâii r V nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â nonatus. /rémi. ExpDc oute qubd in notdtate funt,hoc csl,ex plend P 3 cr |
DE PERFECTIONE IVSTITIAE.
|
CT pcrfrihs. remiÃionepKcdtorum:0âqult;intwmcwtlt;j;il--lud eü quûd Ijiirttilitrr fdptuf.ei^i congruot morcf ag^, fili/ Del fiMt lntrin[êcHienimexuimmueterë hominem, CT «KdMizn«jHo««in;^Kogt;M'4mi6«lt;fepo«(m«î menddttum Ephf-4 CTloquimurueritdtem :(Jc£terdquibuf Apoftolùtex^ pbcdt : Qjiid fit exuiuetcrem hominem, O indui nouo, qui/ecundum devm credtus eR bt iu/Htia crfdncbtdteue rttitif,ethoc utfiicidnt,idm bdptifiitos fidelaq^ ddhorti tur, quèd ddhuc mocdi no ejjint, fi hoc inbdptifmo idm perfiélè fà ébim effet,ZT tdmè fiilum efl,fjcut etfdlui (H (umus.Sdluos enim nos fècit per Idudcrum rege fier dtt onis, (ed dlio loco dicit: Quemddmodum hocfitfii^im. Kom. 8 Non folum inquit i sed etidm nos ipà primitids hubentes ffiritus, et ipfi in nobifinetipfis in^^mifcimus,ddoptionc expédiantes,redemptionemcorporis noftri, Speenim fdlui fà Si fumusSpes dut qut uidetur non e{l ffes, quod enim uidet quis quidfferdti Si dutê quod no uidemusffe rdfmtSiper pdüentidm exffedlainus. Ibidem CaputVIII. Adoptio er^ plena filiorum in redemptionefiet etidm corporis noftruPrimitids ita^fpiritus nue hdbemus un» Ã'^f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fumus,in cieteris uCroffe fieut non pccciz falui,ficut innoudti,itd Gquot; filij dei,re dutem ipfd quid non» fideuïdum fdlui,ideo nondum pleniinnoudti,nondum etiamfilij Dei,fed Ãlij fieculi. Proficimus rrg) in rencudliionem ne fldmq; uitdm,p er quie filij dei fumas. St per hoc peccdre omnino no poffumus, donee totum in hoc tranfinutetur, etidm illud per quod ddhuc filij faeuli funws,Per hoc enim j.ioan.) crpeccdreddhucpoffumus. UdfitutCTquindtusedlex ».loan.) nou nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et fi dixerimus quid pecedtom non hdbe mus,nos ipfos feducimus,Gâ ueritas in nobis non eH. Con fumetur ergo qdâ filij cdrnis et feculi fumas,Gquot; perfide^â tur quod filij dei Gquot; ffiritu renoudh fumas. Vnde idem lo^ dnnesiDileihfiimt, inquit,filij Dei fumas,Gquot; nondum dp» pdruit quod erimus,Quid eü hoe fumus Gquot; erimusi Nifi quid fumas in ffe,erimus in re G'c. Eodem libro. Cap»X. ».Toan.j 'Koni^turcontrdriamelltellimoniwniüud quoddi f.ioin-f ^umefl-.QuinAtusefl exdeononpeccdt,eitefiimonio quo id natis ex deo dieitur. Sidixerinms quidpeccdtü no hdbemus, nosipfos decipimus,et uerias in nobis non eft. |
lt;5 Qjidmdiu enim hcmo,quamuis totusffe ilt;un, Gquot; idm in re expdrtein regcnerdttoneffiritaliinnoudtus,ddhuc tdmè portât corpus quod cortampitur G'dggrdudt dnintam, quidquo pertmedt,G' quid unde diedtur etidm in uno ho Eicch.)4 minedifiinguendumeilfUdmute^drbitror,nonlà cik euiq feripturd dei, tdm vugnwn iufiitùe perhibet tefiimo^ I n tribus il nium,qudtribw. fdmulis eius, lioe,Ddniel, Gquot; iob,quos Pm'g'ncra Ezcehteleprophctudtcitdbiwminentequdddmirdcu^ jâomins liz diddeijfolospofie hberari. intribusutiq^iTlisuiriSftrid 1 r^ïnan qutcddmhcminumltberdnddgenerdperfigurdns.lnNoe quantum drbitror iufks plebium priepoficoe,prcpter dr* eg tdnqudm ecetefiie ^bernalionem I» Daniele luftos co tmentes.ln lob luflos coniugdtos.Et fi quis eH forte alius intell(âus,de quo nuncnon eft neceffedifquirere.Vertm» timen quanta ifk luftitid pr£eminueriM, G hoc prophet Cent.y ticoGalijS dtuinis teftimcnijs.fdtKdpparet.iiecideo , quifqu'dmfcbrius dixerit ebrieiatem noneffepeccatum, qutetdme fubrepfittanto uiro. Nam Noe, fuut legimas fiat altqudndo ebrius,quamuis ab fit utfiierit ebriofus. Dit niel uero poft orationem quam fiidit deo, defetpfo dicit, CBWi ordrfw el confiterer peceata med,G peccata popu limei,dcmino deomeoGc.lobautëpofttammagnude iBo iu(littlt;e teflimonium dei, quid dicat ipfe utdeamus, 1 n ueritate inquit fcio,quia ia eii,quemadmcdum iufhis r nt fcomodiitr dewn, ft autemuelit contendere cum co, non poteritobedireeiGc. CaputXIII. Eodem libro. Sunt er^ in terra iufH^funt magni, fortes, prudentes, continentes,patientes,pij,mifericordes.Temporaliamald omnia propter iuftitiam lequoanimo tolerantes. Sed p ue rum eft,imo quia Guerumcft,pdixerimus quiapeccOf^ i-lo»quot;-» turn non habcmus, nos ipfos decipimus, G non iufiifica^ bitur in cà fteéht tuo omnis uiuens. Non funtfine pecca^ No to,nec quifquam eorum tarn arre^nter infdnit,ut non p» ticatur m bi pro fuis qualibufcu^ peccatis domituca oratione opus dc,quot;Xwî effedrbitretur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ui«n«- In fine eodem Cap. QBotquotergoperfèèlihocftpidmus,Gpquidali» to- lapttis,hoc quoc^ deus uobis reuelabit, Verumtdmen in quod peruenimus in eo ambulemus. Ambulatio i/h,no corporis pedibiis f:d mentis affeèhbut, ej uitte moribus tuiano mo geriair,ut popint effe perfiai iuflitia; poffeffores, qui re^^ èloitinerefideidedieindiemfuarenouatione proficien* tes,idm perfräifadifunt eiufdem iuftitite tà atores. Cap.XIIII. sic itaqiomnes quicun^ in hacuitddiuinarum fcri» pturarum teftimonijs in bona uoluntate atq^ ailibus iufii tilt prtdicatifumt, et quicuuq^ tales uel pofi eos fuerunt, quamuis no eifdem teftimonijs priedicatt,dt^ laudati,uel nunc ufq^ etiam funt, uelpofiea quoq^ fiitun funt: omnes magni, omnes iufti, omnes ueraciter tdudabiles funt. Sed ptie peccato aliquo non funt, quoniamftripturarum tefli monijs quibus de illorum laudibus aedimus,hoc etia ere» dimus nsn iuflifiedri in conffcâu Dei omnem uiuentem. Et ideo rogari ne intret in luditiu cum ferais fuis,G non Pfaim.)4i tantum uniuerfaliter fidelibus emrubus, uerum etiam pn gulis efte orationem dominicam neceffaridm,quam tradh dit difc^ulisfuis.Attdmèdominusait:EftoteperfèSbpi: Aîarc., f «t et pater uefter cale ft is per ft (lus eft,quod non præ-ciperet inquiutftfciret fieri no peffe quod prtecipit.No nunc queriturutrumfieripcfitt,fitftamperft(lionemdd pcccaioiti hoc fufcipiuntfUt fine uUo fit quifq; pecrdto,clim hdtic at» ^t uitd. lam enimfupra refpondimuspoffffieri.Sed utru aliquis facial hoc nunc querimus. Nemmem autem effe qui tantum uelit quant um res exigit,atiie pr^cognitum e^ |
DE PERFECTIONE IVSTITIAE.
LXXXIX
Quiinrc ^icatur cuz iuiq? pcrfc A1O«
Philip,}
j.Ccr,}
,.Cor,x
eR peut/criptiirdt u,qua fupra commemoraui teÃinwntd i tanta declarand
Cap.XV.
Et tarnen eum didtur cuiufq^ perfèilio qud in re died» turuidendumeft.l^amexApoftoloteftmoniutn Paule dnte pofut^ubt fefatetur in acceptionriuPiti£ quam deft» derat, nondum efje perfiâwn, tarnen continuo dielt: Quotquotergoperfiäi hocfttpiamus,quodutruq^non dieeret,nift in altd re perfräus effet,in aiia non efjet. Ve^ lu; p lam pt quiPquä fapiêtu perfèdlus auditor,quod no» dum erant iÃi quibus dieebat : JL ac uobis potum dcdi non eicaminondum enim poteratie, fed needdhue quidetnpo trftis. Eis quippe CT iHud dit : Sapientiam lequimur inter peifr^s,uliqiperfèdioresanditioreeuolensintellig.Fot teflfrgi peri,pcutdixt,Vt iam pt dliquisfapientue per^ ftäus auditor,cuiut nondum pt perpdus Oquot; dodbor^po* teft verpdut efje iufUtne cognitor, nondum perfedfus effe dlor Poteft perfeäus efJe ut diligat inimieos, qui nondu ffl perfedius utfuftcrat. Et qui perfedlus fà in f o gnod cmneshominesdiligt: Qnippequietianadimmieorunt â düedlicnem perucnerit,qult;eritur utrumtarnptinipfd quoq; dtlediioiw perfiäus,id eft,uttum quos diligat,tan« tum dili^t, quantum lUa incommutabilis régula Uéritatis li, diligendcs eÃe prfferippt.C um ergo legitur in feriptu»
caa dimiferint,ipfefdcidt m eorum mundationequod bo num efl.
Eodem Capîte in fine.
Vnde e::}â tpp qui contrd hier iif^utant, eum pnt cafta âJ** uita moribus^ laudabiles, necdubittntfacere quod illt dt biidabilib* uiti pro confequenda uita aiternd confiltum requirenti, eu
â¢Â«luï rr prr^ rif cutufq; perftdio qua in re dicatur, non negligenter in fcâuj diciz fd.quoniam Bon ideo quifq^ prorfw pne peccd to ef]e intelligitur,qutd in dliqua re dicitur effe perfedutt quanquà m C in hoc poffe ia dici,ut «on quia latn no e/l quo propciat,fed quid ex maxiitid pdrte propdt) hoc no^ mitu dignui habeatur, sicutindcdrina legispoteü dici
tiir, nô pro piPtca iinr cirnipecca te fflc cre/ duur.
^ui/giiam f)crf(âuf,etiamficum adhue ahqutd litet. Si^ eut perfcäoi dicebat A po^lui^quitus tamen ait:Et [t qd aliter lapitis,id queq^ uobii deut reuclabit. V eruntemen m quod peruenimtis tn eo ambulemus.
Cap-XVI.
fereffondiffettamomnid legisimpleui/femdndaa,prte^ riapUMat frpit dominus,fi uellct effe perfeéws,uèderet cmnid qua; r^à th. (lt;?. hdberet,cr daret pduperibut,thefaurum^ transferret m coelum, nftno famen cornw audet dicere fe eÃe pne peced^ to.Quod peut cfedimus nonfaüaci animo dieunt.Si «ut tnentiUfttur fo ipfo mcipitmt uel augere uel haberepec^
catum,
Cap.XVlL
1dm er^ quod tertio loco pofui uideamus.cum uolugt; Qu^te cS btrhumanA,gratidadiuuantediuind,pne peecatoinhdc uitapoÃit homo effe,cur non pt,poffêmfaeilimeacuerd- ft effe line ciÃime refpondere,quia homtnes no'unt.Sedp ex me que ^um non ritur qudre nolint, imus tn leng«. Vetutamen etiam hcc fiquot;'* fine prieiüditio diligentions inquiptionis breuiter dieam, Holutit homines facere quod tuft Um efl:,pueqUia tatet an iuflumpt,pueq«ilt;j non deltüat, tanto etnmqucq^uehe* mentius uolumus, quanto certius quà m bonumpt nouh lnus,eoq; deltdiamur ardentius.l gnorantia igitur CT in» ptmibis uitia lUttt quic impediunt uoluniatem,ne mouea» tur ad fdetendum opus bcnum,uet ab opéré nuto dbflinê dum.Vtaute mnotefeat quodlatebat,ejfuauepatquod non deledlèbattgratii dei eâ,quiehcmtnum adiuudtuoa luntdtet, qua ut non adiuUentur in ipps ittdem caufa cft, «on in deo, pue damttandi priedefttndtifunt,prcpter mi» quitdtem fuperhie,pue centra ipfam fuam fuperbiam im*
' difftndi erudiendi,pplijpnt mifericordite.
Cap,XX.
Quartu iam iltud reftat,quoexplicdtio quantum ads f.rbUh.i,
Vu ' Ã! negandum cil hoc deiim iubere,iti nos in Ãcienr» hommes ef daiuftca cfedebeTc perfeâos,ut nullum habeamus cmâ Ici nep c- ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r J r â '
raus, cum ninopeccatum,namncqipeccattimertt:liquiderit,lino Mn'împk' '^â^ââ^â^^^'â^heatur ut non pt.Cur ergo iubet inquiut,quod turos anz fett nullum hcmiiium eftepHutumi Hoc modo etiam di-* tcaic.at. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- nbsp;nbsp;nbsp;- -
r hihp.^ Cenel.z
Muth. ä
ci petefl, cur primis iVis hcmmbtu lufferit, qui duofoti erdnt,quid fdebat eos non ef]e Ãduroii'Neqj enim dicen eumeh,ideoluÃiffe, ut noflrumaliquhidfrceret,ft lüi tier, fà cerêt. Hoc ettim ne de tüa feibeet arbore ni HWi/«» entrent no nipillii folie deusiuÃit, quia peut feiebat quid tufHthe faduri non erant,it!t etiam fctebat,quid iuflitie de i11k ipfe eratÃäurus. Eo modo ergo iubet omnibus homi nibus,utncn fà ciant uUum peccatu quamuis pt prgfcius nemmem hoc impleturum,ut quicunq^ impie ac damnabd liter eiuspr,ecepta contempferint, ipfefdciateorumda^ mnatione quod luflum efi. Qnùwn^ autem in eis prtece* ptis cbedtentes C pie prcficientes, nec tarnen emnta qute pr£ceptt implenteSjpiut (ibi ditnitti uolutit,fic alijs pecs
iutiat dominus.Senno quoq^ ifle tam prolixus tandem ter minumfumata'Vttum quiomninonunquà muDum peeca nuiia fmfie («MB habucrithabituru!Ãept,nonfolumqutfq natorum pthominum ,uerumetiampotuerit effealquemUelpofs ntpeccato pt.UUftc prorfus prteter unum mediatorem det CT hemi 'r num,hominem Chrifîum ièpm nuUum uel effe uel piiffe uelptturumepre,certiPimumefl, Vnde iam multa dixi» mus de bapti/mo paruulorum,qui p nuüum peccatum ha bentmonfolumfunt homtnes innumerabilespne peccatot uerumetiamfueruntcrerunt. Porro pueraciter illud conftitit, undefecundo loco egimus, neminè effêpne pec cato,profedlo nec paruultpne peccato ftint,ex quo conp cttur,c^ p quifquam in hac uita effe potuiffet,qui uirtute ttd propceretur, ut ad tantam plenitudinem iuftitie per^ ueniret, qua nuHum omnino haberet peccatum, fuiffe tds men cum anted peccatorem,unde in iftam nouitatem uitte conuerteretur.
Cap.XXVIII.
Hlt;f c rfttttm lex peccdti,quod etiam peccatum appeb
P Ifft
DÃ PERFECTIÃNE. IVSTITIAE.
|
Roman, c. A{gt;ofïolaf,cüâmdicit: Non er^ regnet peccdttan ht ueftro mcrah corpore ad obedicndum deftderiffeiu{,non fic manet hi manbrh eorum,ciui ex acpu CT'/}gt;iritu rena^ ti Ã^nt,dnc]lK^m non pteiuiÃ^ re)niÃio,ubi onimno ple na CTquot; perjeih fit remiÃio peccatortcm, omntbut inimi» cilijsititerfi{bis,quiliK{eparabamurà deo:fedmanet in uetufhK cariiK txnquÃtn (uperatum cr peremptum,/i neu illicitis confenpombuf quodammadoreutuijcatjCr'in regnum proprium deminAtionen:^ reuocetur. Ab hoc autrm tiettiftAtr carnii, ht ^ua eil lex iÃttpeccatt, uel pec^ catiim iam remifjum, ufqueadeo /Ãiritu uia difierrutur, in cuitti nouitnte bapbzatt per dei gratiam renApuiitur^ R emin 8 pt^Tt^ni jverit ApoÃolo dtcerc, ales non tlJe 'm pecca* jnquihns to,nifi etum dicerct 'nt ip/d carne non effe^antequatn ex lUi fnoraliuia migrarent : QJi' in carne {htiiwt ) mcarnc no (unt,deo placerc non pofjunt: uos autem non eftis in d^nX'?* fdrne, fed infftritu,fiamcn/Ãiritui dei habiat ht uobh» De Spintu 6t: Iitera,Cap.XXXVL Proinde hoc erit printum prteceptunt iufiithe.ouo iu^ ptum a no^ ofiiwr diligerc dewm ex toto corde, ex toa anima, Gquot; ex bis complex nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fUde proximo diligendo alterom confer bitur, cum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â ti- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;nbsp;, â uidebimus ç[uens,lt;]uod tti lüd UM complebtmtis, cum utdettmtu fii: facie ad fax nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;; Scdideo tiobis hccettam nutic prateeptum bCorin.)}. eUtUtadmoiieranur quid fide expofeerèr, quid promit^ â tsret, Cf obliuifeendo quti rétro [unt, 'm quee lt;uitcriora nos extendere debeamm. Ac per hoc quantum mihi uide^ tur 'm ea,quie perficiendaeil tufhtia,multum in hac uita iüeprofictt,quiqu'Amlongèftt à perfèbboneiufiittt pro ficiendocognouit: fed did polefi qutedamiulbM minor Abaciic 1 conipetens,qua iufius ex fide uiuit,quâmuis pe^ Roman.), regriiius à domino. Et tdeo per fidem ambulant, non* pcrpgt;eciem,nonabfurdèdicitur,etiamadiflamper* tinerenepeccct. De natura Sf gfatia contra Pe* bgianos,Cap»l» Omnes peccauerunt Cf e^nt gloria dei: iuflificati ^în^pec per fan^iincm ipfius. Quicunq; autan non pu^^ taire fcîftix anturpertittcrcadhos ofnncs,qui peccauerunt Cf egent tîiTe quot;«'âut glo^^iodei :prcfiâà nuüam ncceÃiatemhabentut Chrh Chriiiianuf fiiani fiant,quia non eil opus fanis medicus fedagroan* MMb.'y. ithin:VndenonuenitiUeuocarciullos,ftdpeccatores. Cap.XIIir» Sapi'cânt.$. Nunquam Non fine cdufa,cnm aliquofiens in feripturis inuenia* tur homines diihs ejfe fine quareld, non htuemtur qui niod''ftâ'fix nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fine peccdto,ntfi units folut,dequo aperte di^ IK pcccato. âum eil : Eum qui non nouerat peccatum. Et eo loco ubi ^Coriiifç facerdotibusaffbatur,etj:nimcxpertuscilomnia,fe» tbrçor. 4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;abfqjpeccato,iniüafcilicet carne, qu£ habebat fimilitudinem carnis peccaii ,qudmuis non _ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ciTctcaropeccatt. Quant amen fimilitudinemnotihabe^ rct, nuj cicürdoinniscjjetcdro pcccaü» *' Cap* XVi. in fine. |
Sanat er^ deus,non fohvm utdeleat'^quodpeccouia^ Dtu» pr®^ mus,fedutpritfktetiamnepeccemus, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P'* Cap.XXXilir. Abfitautemuteidieainus,quodi quibufddm contra fedielait:Ccmpararihcminemdeofiabfqucpeccato effe t,x âhAnex ajferatur,qudfi uero angelus quia abf que pecca'o efi eo^ paretur deo.Ego quidem hoc fentio,quia etdmcumfue' poifir.nôpo ritin nobis tanta iufiida, ut ei addi cmnino nthil pofiir, nonaquabiturcreaturaereatori. Siautem ahqui putant Jeo. tantum nofirum futurum effcproueilum,ut in dei fub^ ftantiam coru.icrtamur,et hcc efficiamur prorfus quod itte eH, uiderint quemadmodum adflruant fententiam fuam, mthi hoefateor non efie perfuafum Cfc. Ibidem in fine. Non ergo debemus fie laudare creatorem^t cogamur dicere,'t)nà uero conuhtcamur dicere fuperfliMtm falua^ torem:Naturaia^hominisdignis laudibuihonoremiis, easqjaudesadcredtorisglcriain refiramus.Sedquia not creauit,ia fimus grdti,ut non fimtis quiafanat ingrati, Vitia fine nofira quie laiiat,non diuino cperi,fed humA*gt; na uolumati,iuficq; lüius umdiél£ tribuamus. Salua« net deut. Cap, XXXV* QEorM««idin fané exempla quos peccafiè letmus, Patni» p« ttonideo ftripadicit,qui finumfipit,utad defiieratio' âaânobfs' nimnonpeceandiualeant,CT'feeuriatempeccandi nobis prtfcnbunx quodammodoprabereuideant: fedutdifceremus,uelpcc âmfpannl nitendihumiliatem, ue! etiam in alibus lapfibus non de^ humihtax fl ,, , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;icm.dc non Jperandam filutem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dcfpcrami* Ibidem in finca nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(autem. Sfd aeutè uidetur intetre^re, quemodo ifios fandks Je hac uia abqjfe credendum fit,eum peecaro,an fine pcc* fpondendü earn, ut fi reffionfum Ãcerit,t um peccato, putetur cos fee cua damnatio,quodnefis eü credere.Si auttm fine pec^ à Ã' fdto diäumfiierit eos exiffe de hac uia, probet hominem ne pcec2tamp; filtern adprcpinquante morte,fiiiffefine peccato ht hÅ uia,ubi parum attendit/^iim fit acutiÃimus,iton fi-uflra Ãi««h,d, etiam iuftos in oraiionedicere,Dimittenobis debiaao^ flrajicut Cf nos dimittiinus debitoribus nefiris: Qcmiv numqf Chrifliim cum eandein oratioium docendo expli^ cuiffet,ueracil?imèfubdidijje ; Sienim dimiferitispeccat» homimbus,dimittet uobis pater uefkr peccaa uefîra. Per. hoc enhn quotidianum figt;iriale quodammedo ineenfum, quad ante deum in alari cordis,quôdfurfum habere ad^ monemttr,hi/êrtur etiam fi non hic uiiiaturfine peccato, lii cet mari fine peccato, dum fub'mde ucnia deletur,qtt6d fubinde ignorantia uel infiimiate commit titur. Cap, XXXVI Uehidc cemmemorat eos,qui non modo nen peccajje, uerwmetiam tufte uixâfie rcftruntur,Abel, Enoch, f/ie!*: chifidech,Abraham,tfiac,^accb,tofeph,ië/us naue. Phi* nees,Samuel,Nathan, Hrl:as,llelifeus,Mieheas,Daniel, AjWJn'd« |
I
.Oe PERFECriÃNE iVStîTIAE.
LXXXlk
|
/jwn.w, MiÃe!,Ezechiel, Mtirdcch£Ui,Si^ meott,le/éph,cuiclef]KnfMerdt tiir^ Märia,}odnnes, fid un^t ctidtn fam'.nitf,E)elbordm,Arindm Sdmttèlis ntdtrem, Judith, HcÃir, dhirdtn AntiAin Ãlidm Phdruiël, EliZlt;itâCth,ipfam etidtn dominier fdludtorff nvftri trein, e^ium dicit pne peccdto conÃteri neceffe epp pietati, Auguftinus Exceptittdq;faii£huir^ne Mdrid,degiMprcpierhono» «ifs^ï^nir tem deminituiüdm prorfw (ttm de peccdtisdgturhabe^ niHii de bea nbsp;nbsp;k^Io ^Uitfiicnem: unde enhn pimtMt^èd plia eigrd^ Muit^hätrc ti£colldHim (iierit dd uincendumomntex pdrte pecedgt;gt; qiixftione. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^Uiiconcipere dc pdrere meruit, lt;]uem conÃdt nuh Ib«) hdtuiffê peecdtum. Hdc frg) uirgneexcepta,ft om^â Sandi omz nbsp;nbsp;nbsp;tUoï fdn^os GT fdnibts,cum hic uiuerene,congre^re hts fl intcrx nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;infrrrogtrf utrum effent pne pecccdto, faiuhniVc lt;}utdptilPereP!on[urosputanMS,utrumhoc quod iftedi* honVffc?'â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lOdnüfï ApoPolmi Rog» uoe qudntdlibet j.Ioan.). peritumhoccorporeexceUentid fdnd:tMif,phoc inter» rcgtri pcttiifféiu,und uccecldmapent: Sidixerimtts quid peccdtum non hdbemitt.noppp! feducimUf,cr ueritas m tiobis non fft. AniHud hunütiu! prtaffe rejponderent, ^ndm ueriuf { Sed huicidm pldcet, er reële placet Idu» dem humiliatis in partem non ponere fà lptatii. la^ hoc P uerum dicerent, haberent peccdfum, guod humiliter quid(à trrenturueritdt tnekejjet. Siduteinhocmentirent tur ,nihilomintts haberent peccatunt ,quid ueritdt ww non effet. Cap.XLn. Nrfm neqiillud nimis euro,utrum fiterint bicaliqui Voluntas pM,uel effe poÃint qui perfi£kim,eui nihil adden^ homit adiu jf««, effet,habuermt,uel habeant, uel habituripnt ehdrùa hanb^ma (»ttmdei: ipfdeflenimueriÃima,pleniÃmd,perpfbÃi« poicft. tnaqi lu/iitia, quoniam id quod uolhntate homints ddiu^ ta per deigratiam fieri poffi confiteor er dcpiide, qudn^ do uel tdgt;i,uel in quo fidt,nimiim certare non debeo. Cap. LXII. Hiiati,ucrz Et ipfe Uildriut ettW locum pfdlmi exponerit, ubi Pfaim. ,,8 feriptum ePtSpreiiifii omnes dtfcedeiites d iuditqstuif, Sincpecca.. dittSientmdcittpéccdtore! /fierncret,quid pne peccato to nemo eft nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4 fe,quoi dpoffatdtuot cdnt.Videtif quemddinodum non dixerit,quia fine peced» to nema fiierit,tAnqu'dm de prdteritk loquens : Sed quod fine peccato nemo fit,ttftde quidemdtl dtxi, non cotiteuf ^0. Quifquk entm non cedit loanniApepdo,qui nec t.Jont.f. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dixerimifs quid peccatum non habuimm, fed non habemut,epipcopo Hilario quomodo ctlJiiriit eil f De fpiritu 6l litera ad Marcclli«â num. Cap. XLVIL tffliï opufculis quæad te nuperelaborouÃfili ckd^ riÃime Mdrcelline, de baptifmo paruuloruAn, er de per» filhcne iufiiti£ kDmnk,quod earn nemo in hacuilsi,uel adfecutw ueladfecuturut uideatur,accepm uno mediato» re, qui hutw tiA perpeffut eÃ, in pmilitudme carnii pec^ fdti ffine ufio cmnino peccato, rcfirippfii te moueri, eo |
quad inpofteriore duorum libro fieripcffê dixi, ut pt homo fine peccato,p uoluntat ciui non defit, ope diuind aditfudnte,/'ed tarnen praitrr unum, in quo omnet uiuifi» cabuntur,neminem piffi uel pre, iti quo hie tiiuente ePct ifia perfiiho. Abfiurdum etiim tibi utdeiur did aliquid fie'» ri pope,cuiut defit exemplKm,cUni pi ut credo non dubd poteü. mx tes, nunquitm ept pihim,ut per pramen acus canulus tranfirct, er tarnen illud quihoc dixit,deo (pepoÃtbile : Matth. LfgiW rtfdm duodecim milia le^ones an^lorum pro Chrifionepaxreturpugnare potuifpe,nectarnenpifiitm, Manh-itfi Legas fieri potutff[e,ut femel Rittes exterminarentur à trr rd quic dabatur fiiijs Ifrael, deMn tarnen id paulatim fieri uoluipe, er aha pexcenta poffunt occurrere,qu£ ficri,uel potuiffe, uel poffe pteamur, er eorum tarnen exemplai quod pëkt fine,profirrene'queamus. Vndenon idea ne» gare debemiis fieri poPe,uc homo fine peccatofit, quid nullus efihetninum prater tlltim,qui non tantum homo, fedetiam deus efi, in quo id perpchmi efffie demonflrare poÃimus. Libro 1. contra Pciagiiim amp;nbsp;Cele* ftium, de gratia Chriftû Cap. XL VIII. lUud autrm propter quod pc laudauitfanëîiim Amt brofiumPelagus,quiafcilicetinfcriptiscius inuenit ex laudibui Zachariic er Elizdbet poffe hominem in hac ui» ta efffi fine peccato. duanquam nei^ndum non fit, fi hoc uelit deus,apud quern put oittnia poÃtbilia,confideret ta» men diliffntius quemadmodum diihim fiti Dplum tnim efi quantum mihiuideturpcutidumquandam inter homi net conuerfationem probabilem atq- laudabilcm, quoin nuUiis homiiium iufiè poffet in accufdtionii er crimina gt;nbsp;tionisquieretam uocarc,quamproptrreaindei conjfie» éhiâ Zacharias ereiusuxor habuifferefèruntur,quiain broua Zi-ea homines nulla diÃimulatione pUebane,Ped utappare» bane hominibtts, ita noti erant octilk dei. Lion autrm di» fne quseregt; éhtmephocpcundtvmillamperfiëhonemiupti£,isiqua uerèatq^ omntno immaculati perfiamp;iqi uiuemus: nam er iigamr. Apoftolus Paulus dixit,Secimdumiufhtiam qua ex lege qu£rela,in qua leg: etiam Zacharias fine querela conuerfabatur.Sed banc Apcflolus iuptiam 'nt fkreoribus er detrimentis deputauit in comparatione in* Ãti£,quam fferamus,er qtiam nunc efurire er fitire de* bemus.ut ea quandoq; faturemur in fipecie, qut nunc ep infidequamdiuiupisexfideuiuit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Abacut i Csp.XLlX, Coiiuerfatio noflra i« eoelis eff. Hutic erg» fienfiim Philip, j. beatus Ambrofiasexplicans : perfiëhsinquit, fecumub i^èrfuiffep tos,ait A poflolus,in hoc adhuc mttndo ficos,qui pad per» tcAoa, ctiä pibonemueramrep!icias,perpëb effenon poteranttquia nöÃusiifrfe ipfedixit,Videmusnuncperpieculuminamiamate: tunc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'âquot;c atitem facie adÃciem erc. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i,uc fnos, di Ad HieronyraumjEpift.XXIX. (.Gorin.) j; Noh iupficabiturht conjpecîudeiomnis uiuens,er Pfam- )4»- tarnen |
DE PERFECtIONE IVSTITIAE.
|
flpaeuc Z- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exÃde uiuit. Et indutifuntfm^h iuÃiäadliiis mo.tui,aliits minuf.Et nrrnö hic uiuitÃne peccatO', nbsp;nbsp;hue aliui ttMiu'Spdliin minus, OptimusMtemeR, qui tnini^ nium. Etut^nerdliter breuittrq; compleékir,qMin de uirtiite habeain notionent,quod ad reâé uiuendum dttiigt; crà r't'a»quot;â^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ddt^ndum eRydili» t}U2en5 pof çfHr. H£c in dlijs mAior,in dUjs minor,in alijs nulld eil, uemm^'in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ucroquioumnon peÃit duffrÃqii'dmdiu hic hocniiiiijo homo uiuit eil (n nemiae,qMmcliuMtem augeripoteil, ^^Rcg.g. profèilà tllud quodminus eil quiin debet,ex uitioeii.EX quo uttio non eil iu/his in terra qui fà ciat bonum, Gf non Pt2im.f,iz. poccet. Ex quo uitio non iuÃiÃcabitur in coiiÃgt;eibi deiom nis uiuens.Propter quod uitium à dixerimui quia peeea» turn non habemus,noÃpfos feducimM,^^ ueritas in no* f loan. ). nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;etiam quantumlibet profècert* Ãlattii.c.;'] mus,neceljarium eil nobis dicere : Diinitte nobis débita neÃratcum iam omnia in baptifino di£tA,Ãilti,coQtata dimifjd fine. Quidlaq; quireitéuidet,timde GTquando, cr ubiÃerandaÃt lüaperficho, lui nonÃt quod adijei poÃit. In cadem epiftola fub fine. In alia uita Tiit/c perÃih fuwus in eharitiitr,quando nihil reflit «unr tnÃrmitate, AdMaccdoniuttijEpiftola LIIIL Cum igtur Ãuper peccatorcs titnta Ãtpatientia, tanta mifêricordia dei,ut in hoc temporal! uita, moribus ernenn ddtis,non damaentur in xternu, qui nullius quie Ãbiprxi beatur expeffat miÃericordiam, quonidm nemo eà itlo bedtior,nemo potentior,nemo iujlior, qudlesnos ejÃe o* portet homines er^ homines,qui hanc uitamnoÃrdin to'^cSc^ios q^'gt;^^i^â^uftq;ldudecommendemus,edm Ãne peccato eÃe ' non aebcmâ non dicimus f Quidà dixerimus, noÃpÃos (ÃcutÃriptu i^.ïoà n.). ) decipimus,G!' ueritax in nobis non eil. Poft pauca ibidem. Dimitte nobis débita noÃrd : Hanc orationem bapti* qintus tun nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prorÃus prottericorum aliquid peceato^ ftz ctciciii rum,qu6d non baptizatis in ÃaiiikieccleÃa dimittatur, inbaptiimo pofieduiuendoinhdcÃdmlttatemortalÃmÃcontra-» caia, hanc herent quod dimittendumejjet, non ueraciter dtcerent: crtnt'n°cef ^tmittenobis débita iioÃra. Bont erg) in quantum non turn eft. nbsp;nbsp;nbsp;peccant,Ãlij deiÃunt ; in quantum autem peccant ( quod Ãua non mendaciconfeÃione teflantur) utiq^ malt Ãunc,tili* à Ãrte quit dica t,dlt'a bonorum,alia malorumeÃe peccd^ ta,quod non uÃquequaq^ improbabiliter dicitur. Verunta* men dominus le/ns Ãne uUa ambi^itate malos appellat uit eoÃdem ipÃos,quorum patrem dicebat detm .Hamm eodem fermone,ubi lU idocet orationem,alto loco exhora tans ad precandum deu,dit: PefitTjCr acctpietistquatrite, inucnietis : pulÃate, Gf aperietur uobis. Omnis enim qui petit,dccipit: G?quot; qui qu£rit,inuenit: GT pulÃanti ape-rietur. Et paulo poft. |
Si tr^ uos,cum Ãtis mali,inquit,noÃis bona data da* reÃlijsueÃris,quanto magispdterueÃerquiin cÅ'is eil, dabitbonA petentibus Ãe ? Num i^tur deus pdxr malos rum eil ? AbÃt. Quomodo erg) dtcitur pater ueÃer toes leÃs,quibus dicitur: turn Ãtis mali : nià quia utrunq^ uea ritas monÃrdt, quid Ãmus dei dono,quid humano uitio, hoc commcndds,illnd emendans ? Merito ait Seneca (qui temporibiu ApoÃoiorum Ãiit, cuius eti.tm quedam ad taulumapoÃolulegut}turepiÃoLe)Omnesodtt,quima' los odit,Gr tarnen ideo dili^iidiÃunt mali,ut non Ãnt ma-: cin.r fenp li: qucmadmodumutnonpermaneantiÃedutÃanenturdif «piftoz ligunturiegrotùQuicqutdautpoÃearn qu£fit in baptià mo ablutionem peccatorum in hac uita maiiendo peccas mus,etidm à non taleÃt, quod à diuinis remouere com* peÃat alearibus,non dolore ÃerilÃÃed mtlericordia Ãacri^ fieqs txpiatur, Ãdinnoccntiiim PaparajEpix» ftolaXCll, Nouah^reÃs GX nimiumpernidoÃa tempeÃas,Ãurs ff re inimicorum gratiie Chrià ccepit,qui nobis etiam do*,, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;i* minicam orationem impijs.diÃiutatiombusconanturaus tur. Ãrre,Cum cnimdomnus doeuerit,utdicamus,Dimitte nobis débita noÃra,Ãcut GT nos dimittimus debmribus Aiattii.tf. noÃris: IÃi dicunt poÃe hominê in hac uita prlt;eceptis dei cognitis ad tanta perÃÃione iuÃtheÃne adtumrio gratia Ãaluatoris per Ãolum liberum uoluntatis arbitrium perue* nire,utei non Ãt iamneeeÃdrium dicere, Dimitte nobis débita noÃra. ïUud uero quod Ãequitur, Ne noi mÃras in tentitionem : non ttainteüiffndum tanquimdiuinuadiu* torium poÃcerc debeamus,ne in peccatum tentati décidas mus, Sed hoc in noÃra poÃtum.eÃe poteÃate, GT ad hoc implendumÃolamÃuÃteere uolttntatem hominis,tanqu'am ÃuÃra ApoÃolitj dixerit,Nonuolentis,neq^currentis, üomin.o* Ãed miÃerentis eà dei,et fidelis deus,qui non permittet uosCorin.p. tentariÃuper id, quod poteÃ's* SedÃciet cum tentatione etiä exitum ut poÃitis ÃuÃnere. EruÃra etiam dominus dixerit ApoÃolo Petro, Koffui pro te,nc deficiat fides Lucx «. tua.Etomnibus Ãuis: VifflateG!'orate,neintretisintens Maithalt;ilt; tationem. Si hoc totum e^ poteÃatis humante GTc, In Pfalmum VII. verfu fubgt;* fequenti. Dominedeus meus à Ãoeci iÃud: Si eü iniquitas in Petf mambusmdSjà reddidiretribuentibus mihi mala: quod non poteà uerè dicere nià perÃÃius. Aitquippe domi'. tibus maia. nus: Eflote perÃeh Ãcut pater ueÃer qui in coelis eà : qui Muth, f ÃolemfuumoririÃcitÃuper bonos Grmalos,Grpluit Ãu* periuÃosGJ'iniuÃos Qttt'erg) non reddit retribuenti* biu mala, perfeÃhs eà Gf c. In Pfalmum XXXVIII. ApoÃolits Paulus de Ãua imperfi£hone confitebatur, Philip.^. in Ãe mtucns,abud tüibi qu£rcns,ait emm:Non quia iam acceperim,aut iam perÃÃhis Ãm, Ãatres, eg) meip^ fum arbitrer noii apprehendiÃe. Et ne diceres: Si no aps prehcndit |
.ÃE PERFECTIONE IVSTITIAE.
3ce
|
{^nigtifdü ApcÃolui, dpprchcndi ; à perfcchts non iiiud Apoz cRApoÃolai,e^pcr(riitisfu'm:uide(iuid(i^lt;if,Atttnde PMiippenfi ÃuiddiciU-Citiid erm dis Apoflo!c,tiondu,tn apprehen^ dkir'fc'n^n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;perÃ^scsiQnidais fadcjMmdfhonent dumappre-- »ttbortdris{qutd milnitniandumlotiHmdamcjs propo-â hcnJiUc« nisi Vnumdutetninquit,quierctrofuir{oblrtiis.inedqu£ ante funt extmtus: Secuttdum mtrntioncm Ãcquor dd pah ntdm [uperne uocdtionis dei 'm ChriÃo icÃu : fecimdum 'mxn(ionem,iwn feaindum peruenüonein,nond(vm fectm dum dpprehcnÃonetn, non relabdmur undeidtn trdnÃ^ uimus, nec romdnedmus 'm lUis, mj id uenimus. Cur^ rdmus,mandamus, 'm uidfumus,nec am Ãs fecurus ix eisqugtrdnÃ/ü, quam follicitusproeis,dd qu£ nondum paueiulh. In Pfalmum XCIII. Tolerrt er^p iuÃus iniuÃuin, toleret Xmpordlem itna puniatrm miiiÃittrmporaUs labor iufli: Sed iuÃus ex Ãde Jüüitii 11 o z uiuit,ilt;!on enim eü düa luÃitia homiiiis m hdc uitd, nià ex uità qùç'ih. ÃJeuiuere,queperdileibonemoperatur. AhaciicL nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;InPfalm.CXXir. dUMtdiu enim eorpits hoeefurit cr Ãlit, quantdiu corpus hoc ui^lditdo fätigit,Ã3.ndo fiLa^tur,quocimq} fe uerterit ad fubÃdium Ãi0^tionis,ibi miienies dliant Ãti* ^tionem,none{l er^ perÃ^fdmtâiiS,nec mipfo cor^ pore. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fft duftm uerd fdnitai ? Cum dbforpa. Ãierit morsmui^lorid,C^ctimhocmcorrnpäbile mduerit i»^ Corin. corruptioaem, er morale hoc'mduerit mmoraltatem, tune erit uerdfdnitds,tuw eritperÃita ej uerd iuÃitid, Poflhanc utttihilmalinonÃoltmiÃicere,fednec eogarepoÃimust bcatirucra isutem 'mopes,paupercs,egpnxs,dolenas,fu/}gt;ird» amp;nbsp;perfcAa »wfjgrwtwi«;, ordOTöf, fftfctFnar ofMÃof ad deum.quos luihtia. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lUi qifi fcelices funt 'm hoc mundo,de/Ãieiunt not: Et iuÃitid eà in corde ipforum,fed fuÃa: ideo non perlte^ niunt dd tierdm,quid repletiÃmtÃiifd,Tu duKtn ut peruer nidfdduerdm,elio egmszr mendicus ipÃus iuÃitie. Et dudi Eudng;Hum : Bedft qui eÃuriunt CT Ãtiunt luÃitMm, quonidm ipà fdturabuntur. In Pfalmum XXXVnr. Mitrti. f, nbsp;nbsp;nbsp;New«fe diedt perÃäum hic,decipit fc, Ãüit fe,fedu^ citfe, nonpoteH hic hdbere petãbonan. Mula qnident tranÃliuijfed Ãdixerimus quid peccatum non habemus, noÃpfos Ãdueimus, CTueritäs 'm nobis non eil. Mula fcnusinhac trdiiÃliui.fedddhuctundo peäuSier dico : DimitK nobis t loin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;noÃrdficut er nos d:nüttimus debitortbus noÃris. |
Tuer^ cxpe£ta,tio med,finis meus, Finis enim legis Chri Miith.d. tuÃitidtn omm credenü. Ab omnibus,non jolwm ab cis,ne reuoliur in ed, qute trdnÃliui, fed ab omnibus om^ Roman.,o ttino propter que mihi modo pefhis tundentdieo,Dimit^ (f «o6w debia noÃra: Ab omnibus iniquiatibus meis erue Phii/p.j. me.Ja fdpienXm er Xnentemquod dit ApoÃotus: Quct^ quot er ff perÃlH fumus, hoc fapidmus. Cum fe dicerct nondum eÃfe perÃfhtm, ibi conbnuo fecutus di t : Qj^ot^ quot er ff perÃibfunniSthocft^Mmus. QgWeft quet* quot per fein i Idmdudum tu dixerds, non quid idm dece» perim, dut idm perÃfhis Ãm. Sequere ordmem dilfoia rum, Vnum auam que retro oblitus, m ed queanx funt exantus,fecimdum 'mxntionem fequorad palmam.fu^ perne uocdtionis dei in ChriÃo töfu, Ideo nondum per» Ãlt;Ãus,qtiid fequitur dd palmam fupernæ uocdtioiiis dei, quam nondum inuenit, dd quam'nondum peruenit. Si duttm non eil perfiibis, qui non illnc peruenit, quis Ãrum perÃäus eillt;i Tarnen fequitur cr ait: ç^uota quot enim perÃib, hoc fdpiamus. T« nen es perfi» äus ApoÃole.eynosperfiihtSedexcidit uobis quid fe modo perÃiium dixit, Non enfw ait, Quotquot eftis perÃäi,hocfapietis : Sed quotquot 'mquit, perfifb hoc fapidmus,eum pauloantt dixiffet, Flonquiaiam dccepe= rim,dutidmperÃihis Ãm Atixr er ff hie non potes eÃe perfiäus, nià feias hic X non eÃe poÃ'e perficlum. Hifc dut cn. qu« f rgj ent perÃiho tua,Ãcte qua: dam tranÃlijÃ'e, ut re flut nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Srf f x d'.iud ad quod omnibus tranjdihstranÃltendum eil. Hrc tetur amp;nbsp;agt; toa fides eà Namquifquis feperueniÃ'e puat,in alto fe ponitut codât. Qjiiderff ia /dpro,quia me GT imper £bim dico cr perfiihtm: Imperfiilum quidem,quid non» dum dliqutd acccpi quod uolotPerfichim auxm,qu!d fcio hocipfum quod mihi défit: quia er ff fie fapio,quid humana conxmno : quia Iteari in rebus pereuntibiis no» lo,quid irrideorabauaroiaiblnX fe quod prudent fit,c^ me irridente quod defipiam, quid fie a ff, quia hone uiaitt carpo gTc. Opprobrium inqutt,infip:enli dediÃi mihi, Lib.I, contra duas qjiftolas Pe* lagtanorum, ad Bonifa* num,Cap,XlIII. tiitrnquifiji Ãc deÃpit,ut diedt ad bdpfizMt doimnicumiHudnonpcrtinereprteceptum, Dimitax,cr Lucx d. dimitxturuolis.dax,Gr didiituruobis. ISIullut auXm in ecclefidreilè poÃ'et ord'mdriminiÃerfidixiÃet ApoÃoe lus:Siquis fine peccato,ubiait,fi quis finecr'mmeeÃ. AutfidixiÃet,^Iullumpeecdtumhdbenxs,ubidit,nullum ne miiuBrâ crimen habenxs. Multiquippebaptizatifideles funt fine fimur^Hne erimine: finepecedtoduxm ht hoc uia neminem dixe^ peccatoast . , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;... t r gt;10*â poUU* nm^qiunuliM Pelagant^qutit hucc duMiu^ dducriwifn mu*. nos 'niflenturcr dirumpenotr infonii,non quia peceaU aliquid rcmaneat, quod ht boptifmax non remitatur,fed quiohinobisinhtûusuitlt;e tniirmiaxmanentibut quotité die fieri nonquie/cunt,quiefidelixroranltbus,crinifirilt;ii eordixr operanttbus quotidie remitxntur.thec eà fidei cdtholicie fanitdt,quam fanihis ubiqiie feminatÃiritus, nonprauiatis hdretteieuanitas,crpriefumptio ffiiritus. Lib.II.contra eafdcm, Cap.V* No« quid dcceperim dit Apofiolm,dutidmperfèlt;fijis fim,frdtret,eff me ipfum arbitrer nonapprthetidiÃe. Et culo quxdS pdulo pofi amen,quife neffuerdtefifeperfi£htm,quot' quot erff perfi{h,inquit,hoc fdpiottuis,ut ofkndertt fe4 duinuitÃU ftMjdiWK iÃus uitd modum eÃe quondam perfèStoium, f(ÿ ptrfià ioni hoc quo^ depuarijtfe quifq^ nouerit tiS (fttm |
DE PERFECTIONE
dumtljcpcrfèâum,CiuidenimexccHentittsinueirrî po-gt; pulo facerdotibiif funihs i Et tainfZJ eii priCcepit detu crifiaum primitif pro fuif ofJirripeccAtis. Et quid fdn^ fhuf i« nouo populo ApoÃolif ? Et amen priecepit eis Niitth.A. deminus in oratione dicere : Dimita nobis debia noflra.
Ommumi^tur piorum fub hocoiurccorrupttbilis ar* nis^cr 'm ijliits uit£ mfirmiate gemcnhum (pes una cR, j.loïn.ï. quoduducatumhabemusapud pdtremlëfum ChriÃum iujiiim,lt;y ipfe eü exoratio peceatorum noftrorum.
Eodem lib.Cap. VILin fine.
cfPTcc«^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hominis fitturam ne*
hommes in g«re tu/btiæ plenitudmcmiC^ puare anam fitturam eÃe feX's*âquot;''m corpore uit£tllius,quanaeÃepote{i 'm cor* poremortifhuiusidemntiac fingularis eÃ, Noii dwtrin illic incipere homines,que hic notuerintdei mandaa com piert, ueriÃimum eü. Ent enim perfiShÃime plenitudo iufiiti£,non amenhominummandaa feihntium, cr ad earn plenitudinemproficiendo n(tentium,fed in lâu oculi, peut ipfa fitoira e/î refurrefHo nwrtuorum, quoniam iHa pcrfiëi£ ma^nitudo tujÃtie eis, qtii hic mandaa fcecerut, premium dabitur, non CT ipja fà cienda mandabitur, Sed ia dixerim,mandaafoeceruiit,ut ipfamandaa memine* r'rniuspertinereadcraiOrumJnquicotidie uericiter di* Mïtth.6'.i^ t untlan(h filij pronuÃtenis ; Fwt uolttntas : «d. Et : Di* mitte nebis debta iwflra.
Lib. nil. conrra eafdehijCap.X.
Verbafunt itiqi(rdtres,'mquit,dileihÃimidiume 'mdul^nttefa* bcati Cy /âJj-e »««««t,ttt fffMwJitnzfjî puramp;ndiici; pecedtis no* prianiin n â nbsp;nbsp;⢠â r i- r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â â/r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rr
piftoia de ltris,qutline dhquo conliienti£ indacre eÃe non poÃu* cpcrc amp;nbsp;fnfff fbtnalibus t^tlnerd noflrd curemus. Ne quisqpc (tbtdepuro atq; immdculdto pechre bldndia* tur,ur mnocentid (ud fi-etus mcdicindm nonputetddhiben ddmeÃeuttlneribus,ium fcriptimt fit : Quisgloriabitur cdfiiim fehdberecoriaut quisgloriabitur rnundii feefife d pecedtis f Et Herum 'm epiftold todnnes pottAt,^^ diedt: itdixerimus quid peccatum non habemus,nosipfoslcdu ° cimu-iGTquot;ueriidsinncbisnonc(l,Siautemnemofittepec cam eÃe poteil,cr quilquiffe mculpatum dixent,dut(u* perbns aut fiultus eil,cum(ciatno deeÃc fdnatis qu£ddm peftmodum tmlnera, dcdit eurandis denuo faoAndisq-iiülnenbus remedia fdâuarid. Eurfus ineadem : Etquofi nfamquotidie,inqHtt,dceÃ'e non poteH,quod peccetur 'm tonfpe£îudei,ldcrifiad quctidianA non deerunt, quibiK pojjent peccaa err^.
Poft paiica ibidem.
Quam neceÃarie auttm inquit Cyprianus,quà m pro ⢠boiio p^erfe uidenter tjâ (a ubriter admonemur ,quod peccamres lu* uctit. ca.y mus,quipro petcatKro^rcccnipellimur.utdum'mdul* ffiitiadedeopctitur,conjcienti£ ju£ dnimus recordetur. Et ne quis fibi quafi inaoeens pldceat, Z}quot; fe exmUendo plus pei edt,mftruitur Gquot; docetur peccare fe cotidie, dum quotidie pro peccatis tubetur orare.
Cap. LXXI. in Enehind. ad Laurenhum.
IVSTITI AE.
De quotididnis autem breuibas leui'iisq^ pecedtis,fine quibiis h£cuiatton ducnur,quotidianA oratio fideitum (dtislà cit Eorum eil enim dicere : Pater nolkr qut es m t/htth,lt;, (oelisiciaiidinpdtrtaliregtnerdti funtexaqudG Ãgt;lt;* ritufanëto, deletommnohfcorano mtnima G quoadia* ndiana 3c nApeccda,de.'et Glüa ,i quibusuia fide'tum,lceleratè ettamgelh, fedpoemtendo inmehus muaa di/ccdit : Si quemadmodum ueraeiter dicitur.Dimittr nobis debia no* Matih.«. Ãrd : quoniam non delunt qu£ dimitantur, ia ue-, detter dicteur, Sicut G nosdimittimus debimribus nefiris : id eil, fiat quod dieitur,quod et ipfa elcemofynA eü ueniam petrnti homini ignolcere.
De corrcpfione graria,Cap.Xir.
EHpecedtum ad mortem,non pro illodico,ut rroet i. rom.
T'. - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-er n /r bidcmdcfc»
quis Liequopeccdmquonidmtio exprejJumest,poj]uiK rerc emp RMi/a et diuerfa fenttri. Eg» at^dicoideÃe pect atujidein qu£ per dile£honem operamrdeferere ulcj^ ad mortem. caium ad
Lib.I. R.erracftatton.Cap.X VI.
Iteinqj dixi,ut poÃra eadem ipfa caro,qu£ nos in pee* nis mrfit in pecedtis mancn[es,/ubiiciatur nobis in refur* reibone,G nos, nuBaaducrfiaie qudtiat, quo minus le* gtm G pr£cepa diuinaferuemus.Quodnonia cfldc* âj ttpifziduwi anqulun G in iQo dei regno,uhi Gmcorru* tampertede ptiibtleG immortulecorpus habebimusde/cripturisdi* p'cr^pâaèc uinis lex G pr£cepa (umenda fint, Sed quia perfiéhfii ma ibi lex £ternA(erUAbitur ; G iBa duo pr£eepa,de diâ èt pro^x.mi. liffndodeoGproximo,non'mle{hone,(edmipfd perA fiikl G fempitertiA dileëbone tenebimus.
In euangelium Ioannis,Cap.VIir. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;
Tradar.XLI.
Quemlibetualdeiufinmdifiutids 'm hacuia,quAmuis iam fit dignus iulti uoeabulo,none^ amen finepeccato, Io cjiknc. audiipfum fanihim loannem.cuiusG hocEuan^l w»z t{i,'m epifbia(uadiceniem: Sidixerimiu,^ qu.t,quiapec ioan,|. cdiumgt;ionkabenjus,nofipfosdccipin:us,etueritasm nc= fcfî none fl. Solus hoc dieere pctuit in mortuts fbcr,de (o* lo did potuit, qui non nouerai pecedi urn, de (olo d. ci p o* tuit, eten'm ejipertus efl omnia,fecundum fimilitudir.cm finepeccato. Solus dicerepDtU!t,Ec(etienitprinccpshuâ loan,,4. iiK mundi,et in me nihilmuemct.Quemcunq; ahum licet It.(him difiuÃeris, non cmnino e fl fine peccam. tdec qua* liserdtiob cuidcminus alete/l mf ruuperhibebdt,utdia^ bolus inutderet, G pefiulagt; et tempandum, tempans (n* pcrdretur,ut tUe probaretur. Ideo autem iBe probatus eü, non quid latebat deum coronadus,fed ut innotrfeeretho* mnibusimiandus. Etiam ipfi iobquiddicitt Quisenim lob xy. mundusi nec itifins cuius efl unius dteiuiafuper terrdm. Sedplane multi tufhdifh luw fine^£rela, quod 'mtrlli* ^turfine aimine. l^ulla enim quicrela lufld efl dehis in rebus humanis,qut non habeneamen. Oimen auttm eflpeccaiumgraue,accu(dt,oneGdamnAeicnedigniÃt*gt; mum. Ken er g) detei qu£dam peccaa dainnAdquadam lufiificat etlaudat : nullalault;lat,fed odit emnia.Qu(mos do edit médit 111 £grttudmcm fgroft, G td agit 1 urando,
utigri)
DE PERFECTIONE IVSTITIAE.
XCI
|
j.Timo.j T iruni.) Roma,7 Rom».7 M iggrîttido pfüdlur ,ifgfr leuetur,fc deuf gratia fuahoc mnobusaÿt,ut peccatum confumatur,homoli^etur. Sed quando confumitur inquiestSi minuitur, quare non confumtiur.Minuitur autem in uita proÃcienttum ,quod »R »i(n confumitur perfèSlorum. Prima e^ erg) libertoi carere crimimbus. icieo CT Apoftolits Paulus quattdo ele gt ordinandos uel preÃyteros uel diaconos,?^' quicuni ?t ordinandus eà ad prlt;epoÃturam ecclcfi£,non ait,p qs me peccam eR,hoc enim à diceret,omnis homo reproba retur,nullus ordinAretur,fed ait,à quit Ãne crimine eR, peut esl homiddium,adulterium,dliqua immunditia, Ãr tiicationes,Ãrium,Ãdus,Ãcrilegum cetera huiufmo di.Cumcoeperit ea non habere homo,debet autem no ha here omnis ChriÃ'anus,homo 'mcipit caput erigere ad li bertatem.Sed iÃa 'mchoata eü non perÃdti libertas.Qua reinquit aliquis non e^perÃibh libertasi Quiauideo aliam leg^m m membris meis, repugnantem le^ mentis mee.üonenim quod uolo hocaff,fed quod odiillud cio.Caro inquit concupifcit aduerfusÃiiritum zyffiri» ritus aduerfus carnem, ut non ea que uultts illa Ãciatis. Ex parte liber tas,ex parte fer uitus.Nondwm tota, non^ dum pur a, nondum plena Itbertas, quia nondum plena eternitas.Hdbemus enim ex parte inÃrmieatem,ex par^ te accepitnus libertatem.Quicquid peccatuni eil à nobis, anted deletumeH'm bdptifmo. Nunquid quiadeleta eR wta iniquitas nuHa remanpt mfirmitas { Si tion remans pÃet pnepeccatohicuiueremus.Quisautemaudeathoc dicere nià fuperbus nip mifericordialiberatoris indis gnusiNifi qui fe ipfum uult decipere ,cr in quo ueritas noneft. Erg) ex eo quod remanpt aliquid inprmitatis audeo dicere,ex qua parte feruimus deo,liberifumus,ex qua parte feruimus /eg peccati,adhuc ferui fumus .Vnde dicitApoÃolusquoddicereceperamus condeleihr le^ dei fecundum 'mteriorem hominem z^c. Poftpauca ibidem, Rom» lt;î nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;peccdtum 'm ueÃro mortali corpo^ readobediendumdepderijseius,neq; exhibeatis meins Quimdiu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ueÃrd arma 'miquitatis peccato,tiion ait non pt,fed «luithomo nonregnet.Quamdiuuiuis,peccdtum necejJèeReffem «Turn ineft â^bris tuis,fdltem illi regnum dupratur, nonfidt qdi mcbtii fm». iubet.Sur^t ird, noli dare linguam irte ad maledicendu, noli dare ir£ manum aut pedem ad feriendum, non furs geret ifla ird irratioobilis nip peccattmt effet 'm membris, fed »De illi regnum,non habedt arma umde contra te pu gnet.Difcet etiam no furgere,cum arma non cÅperit m* uenire ÃTc. In eundem T rada.LXXXIX. Cap.XV. Qttid eR er^,p non ueniffem.zy locutus eis Ãi/fem peccatumnonhdberentt^JumquidÃnepeccato erantJu Pcccato in d£i,anteqChriÃisadeos incarne uemffet? Quis hoc cSAi «'nen ÃulüpimusdixeritfSedmagnumquoddampeccatu, â¢ur pcecata nonomnepeccdtmn,quapfubgenerdli nomine uult ins telli^. Hoc eR enim peecatum quo tenentur cunSkt pccs cata,quod unusquifi^ p non habeat, dimittuntur ei cuns ila peccata i |
Traäa.XCV. Nam p dliquandoiuPusargsitur,ideore{lèars-E^çir^^ guitur,quia feriptum eR,non eR iuRus m terra,qui Ãs cidtbonumz^non peccet. Quocirca etiam cum iuÃus argditur de peccato,arÿtitur non de iuÃiua, quoniam ZT iniüo quod letmus diuinitusdiiPum,nolicfficiiu/lus ibidem. tnultum,non eR notata iuRitia Ãpietis,fed fuperbia pr£ fumentis.Quiergifitmultum iu/hiSfipfonimiofitinius Qâ' jâ Ãis. Multum enimfeÃcit iuÃim, qui dicit fe non habere peccatsi m peccdtum,aut qui fe putat non gratia dei ,fed fua uoluns muiniuii» tätefufÃciente effici iuÃim, nec reéie uiuendo iuÃis eÃ, fed potius mfiatus, putando fe effe quod non eR zi^'c. In Epiftolam Ioannis. Tracfla.!. Quodpdixeriinusquidpeccdtumnon habemus,nof, metipfos feducimus zy ueritas m nobis non eR. Erg) /? Qa'iMââ teconÃffusÃerts peccatorem,eà 'mteueritas.Namipfd eXV'/nu? ueritas lux eR.NondumperÃRe/flenduituitdtua, qa ââ° mfunt pecedtd tua,fed tarnen iam illuminAricapiÃi, qa â meR conÃÃio peccatorum. In candcm,Ttaäa.V. Omnis qui natus eR ex deo nonÃcit peecatum quid ,, fernen eius m ipfo manet.Et non poteà peccdre,quia ex aso »5 pccgt; deo natus eR. Eortiter 'mÃr'mxit. EortaÃis fecundum quoddam peecatum dixit,nonpeccat,non fecundum om cXâUm nun nepeccatum,utquidait,quinatus eRex deo no peecatl TerhttM» quoddam peecatum intelligas quod non poteR admittere homo qui ex deo natus eR. EI tale peecatum eR iltud,ut p quifq illud admiferit, confirmet c£tera: Si quis autem hoc non admiferit,foluete£tera. Quod ê hoc peceatumiFacerecontramandatum. QuodeRmanda» turnt Manddtumnonum do uobis,utuos inuieem dili^» t'isAntendite, hoc mandatu ChriÃ,dileRio uocatur. Per bdne dilefüonem peccata foluuntur. Hjcc à non tenea» turzy'graue peccdtum eft zy rddix omnium peccdfon rumztye. De vera Ãd falfa poenjtentia. SuntquieJMtptccjittti(cnidlù,^ult;£oratiotte domi^ Ptccui ult; foliMntur^um dicitur.dimitte nobii debi^ onc'd3°îca * td nofirdificut cr nos dimittimus debitoribus noÃris,et bfc ut idem dit ,non funt dd mortem,dlid uero qu£ funs nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' quot; ad mortem,nonfic/edperfruâus pxmtenti£ foluun» turCTc. Om Ibidem. CiKiPefruwt Idchrinuntem fufcepit: RemiÃionem Bapt/zat« KO ne^uitbaptizdtis.ldmenmdudierdt.Tibiddbocld «quot;quot;ffiopt uesregnicoeloru,quilicet foÃca dominumnegauerit, jencgan quot;,, Q. cr 'dfe |
DÃ PERPECTIONE IVSTITIAE.
|
O' dfe dmicos Chri/H excominunicduerit,per poeniten-Alitth, 24 tidinO'dmdrosfletus uenidm recuperduit. Eodem lib.Cap.V. Scimusdutem O' primes pdtres,O' in omni tempo « ^ab3^i nbsp;nbsp;eccleÃdm deifemper ufj; in feptudgesfepties,quod eà satispcccxÃnjperpecedadimittere.Quunpoteftdtem iflidbeccle^ t{Ous,atnpt] nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 r* us remiiTioz fid del conAHtur duferre.Oportct enim pcecclejidm ere« garunt, laco.J lob.if tonim'^dené nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tcturfc fcpc peccdre.iiegint enim ueritd-ttm in fe elfe,(ini fe dbfq; peccdto dudet idSkire.ïn multis enim offindinuu otnnes,iKc infins uniut diei,dbflt;j; pec^ cdtofuperterrdmcffepotedi. Qjidin propter eliminAn^ duteù ifie error dbeeelefid,qui nunq ne^tpxnitètibut indulgentidin.'t^on enim inquiritquid Apofloitts fenfe= I Corin.4 ifitiqtiidixit,nihilmihiconfciusfiim,fed 'in hocnoniufK ficdtus fum.Scimus enim O' iujbs pecedtA folcre contins ffre.Nonfeconfirmdbdtdbfq; peccdco, qui fe nouit in^ diffolubili uinculo chdritutis Chrifio coniunfîum.Nifi enim feiret fepe iujhs dd uenidm uenire,quomodo dubi^ turet fe pecedre qui fe feiebdtffiiritum dei hdbere, O' in^ ° nbsp;nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;tètione mundiÃimd ei feruire? Cur enim dominus Petri pedes lduiffet,O'ecclefidm hoc idem docuiffet,nifi quid quotididnA e^ olJvnfio,oportet ut fit quotididnd etidm re Mitth .4. gt;»iÃioiCur docuiffet ipfe dominus ordntes dicereiPiimit te nobis debitAnollrd,nifiipfe mifericors perfeuerdret, qui nos db hdc petitione non wilt deficere f Nullus iaq; antum unqpoffet peccdre quod paenitens ueiit d(figt;e» rdreO'c. ÃxCeptis ift faiifibiis alt as nemincm hiclincpcc-* cato innere poiFe, De fide ad Petram. Cap.XLI. TirmiÃimc tene O' nuÃdteiius dubites,etid)n iujhs dt fc ftunilos homines,exccptis bis baptized pdruuli finit, fe pugnAnt boni ej nitdi, uel certe ipfe concupifcentitc finepecedto hic nenùnem uiuere poffe ,fcmpercf; omni homini effe neceffdrium,O' peccdtn fudufj; infinem ui^ t£ prxfentis eleemo finis diluere, O' remiÃionent 4 deo humiliter de uerdeiter pojhildre. Lib.I. de fy mbolo ad Cathecumin os. Cap.VL Cum bdptizâti/ùeritis, tenete uitdin bonetm in pr^ee ptis dei ut bdptifinuin cufkdidtis ufq; infinem. Nonuo^ bis dico quid fine pecedto hie uiuetisffed funt uenidlid,fine quibtis uitd Uh, non eä. Propter omnid peecdtn bdptip mus inuentiis efi,propter teuid fine quibus effe non pof: Mattii. 4 fuinus,ordtio inuena. C^uidhdbetordtio i TJimitteno^ bis debits nofl:rd,ficut O' nos dimittimus debitoribus no ftris,femel dbluimur bdptifindte,quotidie dbluemur ord tione. Sed nolite illd committere ,pro quibus neceffe eR, ut A Chrifii corpore fepereinur ,quod dbfit à uobis.iUi PÅnitciitcs etUmqitosuidetisd^repoenitentidm,fcelerd commife-ccckiia fact nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ddulterid,dut dliqud,/dda immAnid, inde dgunt noroit fuc x pccnitcntidm. Ndra Æ/ leuid peecdtt ip forum effent, hoc quotididnd, ordtio delendo fufficeret .Pngt tribus modis dimittuntur peccdt.t inecclefid,inbAptifmAte,'in ordtioe, tn huinilitdte mdioris piTnitenti£,tdmen deus non dimit . tit peccda,nifi bdptizAcis O'c. |
De falutaribasdocumcntis. Cap. VIII. Ptfi pr^mid £tern£ uit£ uolumus promereri, dlius pr£ceptd totis uiribusfdtdffmuscu/hdire.Pr£ccptd nd bus kuii q; eins noleiitibusgrduid fuitt uolentibiis kuid,ficut ipfe i* dit,iu^dm enim mcum fudue eR O' onus meum leuc. Deciuitate dei,lib.XllII. Cap.IX. Non enim qudliumeunq: hominum ttox eR, fed md'^ SmaatiM . r, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r -I r I- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;b ximepiorummultumq;iujtorumAtqildnctorum,fidixe xetmns 3.1 rlmus quid peccdtum non hdbemus,nosipfos fedttcitnus, O' ueritds in nobis non egt;l.Ttincitdqi Apdthid iflu er it, (.loan., quAiido peccdtum inhomine nullumerit.Nunc uero fd-* tis bené uiuitur fine crimine,fine peccdto dutem quife ub ucre exillimAt,non id dfft ut peccdtum non hdbedt,fed ut uenidm non dccipidt O'c. Lib.XV.Cap.V. ïüud i^turquod inter Kemum O' Komulum exor-f turn ell,quemddmodumdduerfus feipfdm terrenA ciuitds diuiddturoflendit,quoddutem inter Cdin O' Abel,inter duAsciuitdtes ipfds dei O'hominum inimieitids demons firduit.PugnAnter^ inter fe mdli et mdli.ltcm pugnut inter fe boni O'ntdli.'Ãoni uero O'boni fiperfèà i fuut, inter fe pugnAre non poffunt. Proficientes dutem non^ gn«c no^n diiq; perfifii,itd poffunt,ut bonus quifq; ex ed pdrtc pu^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;** gnet contrd, dltcrum,q'.tA etidin cotrd/emctipfum. Pt in î uno quippe homine, cdro concupifeit dduerfus Ifiiritum, O' /fiiritus dduerfus cdrnem.Concupifcentid er^ Ifiiritd lis contrd dlterius potesl pugnAre cdrnAlem, uel concur pifcentid cdrnAlis contrd tdterius Ã}iritdlem,ficut inter cdruAlts mter fe duorum bonorum nondum utiq^ perfè» éhrum,fcut interfe pugnAiit mdU O' ntdli, donee corn quicurdnturddultimdinuiihridm fdnitM perduatur. Eodem lib.Cap.Vf. DÃO qfiippc ndWiMitâr^ iniriwiupivi nbsp;nbsp;nbsp;Mictiriunii jno ha dis ewm pecedtum quod hdbitdt tn rnembris nollris quod bit is in mi fic peccdtum e{i,ut fit ctidin poenA peccdti,ficut Apo/io^ ctianTpan» ijM pr£cipit:Non regnet pecedtu in noflro mortdli cor' pore dd obediedum defiderijs eius,nec ei membrd nojird ueluti iniquitds drniA exhibedmus ,conuertitur dd men^ tern non fibi dd mdU deo rennte confeiitientem O' edm reff ns trdnquiRius nuiK,hdbebit pojled fdnitdtem perfi £lAm,dtqi immortdlitdte perceptd homo fine ullo peecd^ co tn tcternA pdee regnubit^ Lib.XIX. Cap.XXVL Pdx dutem noflrd proprid,0â hie efi civm deo perfid dem,O' in£ternum eric cum illo per /fieciem. Sed hie nedldcominunis,finenoflrdpropridt3,lisejipdx,utfo Idtium miferU potiits fitquAm bedtitudinis, ipftquoq; h:fcu^à °cS noftrd iujlitid,quis uerd fit propter ueri boni finedd que «at rcmiffio rclirtur,tdmcntdntdeü 'inhdcuitdùt potius peccdmru remiÃione conflct,quÃm perfifiione uirtutum-Tefiis efi ordtio totiutciuitdtii dei,qu£ peregrinAtur in terris,p Mann,4, omnùt |
DE PER.FECTIONE IVSTITIAE.
xcir
|
omnidijuippe membra/M cUmÃt Ad dcum: DirMte no^ bis debia nojirA,Ãatt zy'ms dimittinuis debimribus na ftris ÃXc, Ibidem, Oratio do P⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;efficAX hicc ordtîo,quorum fides fine miinci ijiis opfn'fciM nwrtud esl/edpro eis quorumftdes per dileBi Hd°s per dâ oneinoperdtur.Qtud emmdeoquidemfubdia,nthdctA knioncm eoiiditioite mortdli,et corpore corruptibili qdquot; dgrd â udtdnimdm,itlt;mperfiéîeuitifs rdlio imperdt,ideo necef fdrideHiufhstdlisordtio.tidmproÃäö qudnq impere^ tur,neqMq fine coiifli^hi uitijs imperdtur. Et utiq; dliqd fubrepit in hoc loco tnÃrmitdtis etidm bene confit ffnti. fiue hoÃibiis tulibus ui^s fubdiäsq; domiitdnti c. In fine ibidem. Deusfuperbis refifHt,humilibusdutem ddt grdtidm, i« ââW quoq^fideli iu/Ktid e^ jUt obediëtt deus ho corpori,ratiodutemuitijsetiam repugndti in lue mûquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;imperet uel fubigendo uel refifiendo^dtq- ut ab ipfo deo petdtur^ey meritorumgrdtid, CXuenia delichrum, de de dcceptis bonis grdtiarum dëiio perfoludtur. In ilU uero pdcc fitidli quo refirendd,et cuius adipifeendæ cdu^^ fd habenda eft ifid iufütid, quonia fdndtd immortdlitdte dtlt;^ incorruptione, natura uitia nonhdbebit,nec unicuù* q; nofirum uel db alio^el à fie ipfio quicquam répugna^ bit,non opus erit ut ratio uitijs, qudtnuUa erunt impe^ ret,fied imperabit deus homini, animus corpori ,tantaq; 'obediendi ibieritfiuduitas ficilitas,quanta uiuendi re gnandiq; fiaelidtas.Et hoc illic in omnibus hominibus at q; m finffilis £tvrnum erit, £ternumq; effie certum erit, Gquot; ideo pax bcotitudinis huius,uel beatitudo pacis huius fiummum bonum erit. \ Lib.,xxii.cap.xxiir. Er£ter h£c auteinmdla huius uit£ bonis malisq;co^ munia,habent in ea iufti etiam proprios quofida labores ' fiuos,quibus aduerfius uitia militant,^' in talium pr£lio rum tentatioibus periculisq; uerfiantur.Aliquando enint concitdtius aliquando remifiius, non tarnen definit caro concupificere aduerfius lfiiritum,amp; jfiiritus aduerfius car G31^. $â nem,ut non ea qu£ uolumus tdcidmus,omnem malam co Aiihtia 8c cupificentiain confiumendo,fied earn nobis quantum diuini piienicftui nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f - nbsp;nbsp;, r t I ta hominis ttti Miuti pofifiumus,non et conjenttendo jubdamus ,ui^ fup terram Iqscontinuis excubantcs,neopiniouerifimilisfà üdt ,ne decipidtfiermo uerfiutus,ne fie tenebr£ dlicuius erroris ofi fitndant, ne quod bonum f ft md/uw,t«a quod malum efi bonum efifie credtaur,ne db his qu£ agutda fiuttt metus re^ Ephe. 4 «ocet,nê in ea qu£ a^nda non fiunt cupido pr£cipitet,ne fiuper irdcMtdia foloccidat, ne inimiciti£ prouocent dd retributienem mali pro mdlo,ne abfiorbeat mhonefkt ul imoderdtd trifiitid,ne in pertiendorumbenefitiorum in |
ffTdtmens ingrdtd torporcnemaledicisrumoribus bo naconficientia fiti^tur,ne temeraria de dliofiuffiitio no^ Roma.tf firddecipidt,nedliena, de nobis filfia nosfrdngtt,nere guet pecedtum in nofiromortali corpore adobediendu defiderijs eiut,ne membra nofira exhibeantur iniquitatis arma peccato,ne oculus fiequatur concupificctiam ,ne uin dicandi cupiditas uincat,ne in eoquod male dcleëlat uel uifio uTcoÿtdtio demoretur,ne improbu dut indccès uer bü libenter dudidtur,nefiat qdâ non licet etiam fi lebet ,ne in hoc belio Idborum periculorumq^ plemfiimo ,uel de ui ribus nofiris Ifieretur fiedenda uidoria, uel uiribits no^ firisnofl:rdjà ük)i tribudntur,fied eiusgrdti£dequAdit ApofbluS,gtâdtias autem deo,qui dat nobis uiihridm, p i â Cotin.f f dominum nofiruM lëfium Chriftum-Quicralioloco,in hês inquit omnibus fiuperuindmus per eum qui dilexit nos. Scidmus tarnen quantdUbet uirtute pr£lidndi uitijs repugnemus,uel etiam uitia fiupereinus uel fiubiu^tnus, qdiufiumusinhoccorpore,nobisdeeffe non pofifie tinde Aîatih.d dieamus deo,dimitte nobis débita nojlra.ïn illo autem re gno ubi fiemper eu corporibus immortahbus erimus,nec pr£lia nobis erunt ulla,nec debita,qu£ nufiq nbsp;nbsp;nbsp;nunq efi fient fi natura nofira fiicut re^ credtde/l permaneret. Ac per hoc etiam nofterifle confiiéhis inquo périclita^ mur,crdequo nosuiihrid nouifiima cupimus liberari dd uit£ huius mald pertinet ,quam tot tdnmritm^ tefii-» mania malorum probauiinus efifie damnatam. De verbis feciindum îoannem. Sermo.XLilL Non quod uolumus frdamuS .Quare^ Q^tua uolu^ mus ut null£ fiunt concupificenti£ifed non pofifiumus. Ve Qnomodo limus,nolimus habemus illds,uelimus,ttoligt;euis,titilldne, blandiuntur,fi:imulant injiflant ,fiur^re uolunt, pr£-i caqiiae nogt; muntur,nondumextinguuntur,quamdiucaro concupi fidt aduerfius jfiiritum,cy' jfiiritus aduerfius carnem. De verbis Apoftoli. Scrmo.X VI. Eteritquifiq nofirum qui audeat diccre infiiis fium puto enim hoc efifie iufius fium,quod efipecedtorno fium. Si dudes hoc dicere occurrit tibi iodnnes,fi dixerimus qd peccdtlM non habemus,nos ipfios dedpimus, CT ueritas fjoUan,, in nobis non efi.Qjeid er^! Nihilhabemus de iuflitid, an habemus i Sed non mtum habemus. Hoc erigi qu£ra^ mus.SienimaliquidhabemusGT aliquid non habemus, creficat quod habemu(,et implebitur quod nonhabemus. Ecce enim baptizdtifiant homii£gt;,omnid illtspeccata di mififia fiunt,iufiifiedtifiunt a peccatis, ne^re non pofifiu^ mus,reft!)it tarnen lufia cUm cdrne,reflAt lufiA cum mun do,rejiatlufia eitmdiabolo. Quiautemlufiatur aliqua do ferit,dliquando percutitur , aliqilando uindt,aliqud= do perimitur,quomado defladio exeat dttetiddtur.Ndm p dixerimus quiapeccdtu non hdbemus,nofimetipfiosdea: dpimus,C^ ueritas in nobis non efi .Item fit dixerimtiS cere nr.h de quid iufiitix nihil hdbemus, dduerfium dei dona menti' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'(JJ mur. ^i enim iupiti£ nihilhabemus,liée pdem habemus. »if hâbere Sifidem non hdbemuS,Chriftianinonfiumus. Sidutemp dem habemiiS,idm aliquid habemus iuÃitix. I pfium dliqd uis nofifie quantum fidiuÃtis ex fide uiuitiiuÃus inquam * ex pde uiuit,quid credit quod nonuidet CTc. Q, i Serma. |
DE PERFECTIONE IVSTITIAE.
|
Syicâcnmi nibus cïTc poiFunt Ho mines, Serfno. LV1 .de tem® pore. Sed itA debet uninquilq; pro fuis crimimbus fufpird= re,UchrinMsfMidere,eleenwfinAs dAre,ut deo duxilitin^^ te quAindiu uiuit femper criminAipficonetur ejfuffre, flcut entm ftne minuits peccdtis nullus umq dutfrit dut e/fepoterit,iafine cdpiatlibus crimimbus donunte etdu xildtite deo omnimodis effe poffumus Gf debemis ?i:^c. |
Sermo^LIX.detem® Ãidnus,fed etidm nuUus fdiifhrhm, trnmunis effe potuit dutpoterit dliqudndo. Quibuspeccdtislicet cccidi dni^ ntdm non creddmus,itd tdmen 6d uelut quibufddm puflu lis C^qudft horrenddfcdbi^ereplentes deformem fdciut, ut edm dd dmplexus illius ffonà cceleftiSjdut nix dut cu grdndi confùfione uenire permittdnt. De quo fcriptum ë: Addptduit fibi ecclefidm non hdbentem nutculdin dut ru^ Epiuf gtm ZTc, Sermo.LXIII.de tern |
|
ChrUi'j no ffiulfi p pore. rxceptd dei,fud imbecilliate nonfdn^brivm ui i'iquot;^p7æcc- ribus eÃimdntes ,putdnr effe impofibilidqu^prteceptd f A-Ifta?-nirtutibus nonodiffe mimicos, iht cxEpiis. c£tiârumdiligrrepluspriCcipiqMmhumdnA ndturdpd tidiur.Sciendum eii er^ Chriftum non impoÃihilid prie l.rtes.z^. cipere,fcdperfëln,qu£ Dduidfoecitin Sduley Abfdlo. AcÃ'-^r Sxffditus quoq; martir pro inimicis fe Idpiddntibus de^ Luc'i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PmIus dncitbemd effe cupit pro perfecu toribus fttis.lîecduxm tefus GT docuit CT faecit dicens, pdter igitofce idis. Iji reliquis operibus bonis inXrdum poie^ dliquis qtidlemctvnq^ excufdtionem pr£andere, hdbcndd uerd dileëlione,ttullus fe poterit excufdre Ãquot; c. Sermo.XXXIX.de farrëîis. QttîCdutem flitt minutd peccdld, Jicetomnibus notd Qnx lint nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quid longum efl ut omnid replicentur,opus ë peccataiic^ Ut ex eis^cldUqnd itomincmus. Ciuotiens dliquis dut tn â^Ibodut in poiu plus dccipitqudm neceffept,dd minutd peccdtd nourrit pertinere. Qjtotiens plus loquitur qudm oportet,dutplus tdcetqudmexpedit. Quotienspduperë importunepexntem exdfferdt. QuoUenscum corpore fit finus dlijs ieiuiidntibus prdndere uoluerit, dut fomno deditus tdrdius dd ecclepdm furgtt.cpmtiens excepto de^ fiderio fliorumuxoremfudin cognouerit. Quotiens in cdrcerecldufos giT muinculis pojitvs tdrdius requipei^ rit. Quotièsinprmos tdrdiusuiptduerit,fidifeordesdd concordidm reuocdre neglexerit. Si plus dut proximum dut uxorem dutfilium ,dutferU'Um exdjferduerit qudin oportet.Si dmpliusfueritbldnditus qudm expedit.Si cui=i cunq; ntdiori perfon£,dut ex uoluntdte dut ex neceffitd-= tedduldri uoluerit.Si pduperibus efuriendbuscibum no dederit.Autnimiumdelitiofd dut fumptuofd fibi conui-^ uid prepdrduerit. Si fe in ecclefid dut extrd ecclefdm bulls ociofis,dequibus in dieiuditij rdtio reddendd efl oc cupduerit. Si dum incdute iurdmus, CT cum hoc per dli^ qudm neceÃitdtem implere non poterinuis,utiq; periurdi^ ,.Cor:n.lt;;. mus.Etcum omnifdcilitdteuel temeritdtemdledicinuis, cum fcriptu Ãt,neqf mdledici regnum dei poffidebumt, Ef cujMd/iijMiJ fufficdi?iur temcre,quod tdmen plerum^ q^ non itd utcrediinus coinprobdturpne ulld dubitdtione del'.nquinuts.Hec ennn CZ his ftmilid dd minutd peced* td pertinrre non dubium efl, qu£ peut idm dixi eiuime = ruri uix poffunCiCr d quibus non folum populus Chrii* pore. |
An forte quifq tdm infolenter fuperbit,cr itd fe tile* fum,itd immdculdtu effe prxfumit, ut nullius idm reno* udtionis indigedt ? fdilitur prorfus ifkt perfudpone CX ni mid udnitdte ueterd fcit,qui inter tentdtiones huius uitu: dbomnifeuulnerecredit immunem. Plend funtomnid periculis,plend ldqueis,incitdnt cupiditdtes, mÃdidntur pcricuiis, illecebr£ ,bldndiuntur lucrd, ddinnd deterrent. Amdr£ funtobloquentiumUn^i£,necfemperuerdcid funt ord Iduddntiu.lnde feuit odium,hinc decipit menddx offtiu, utfdcilius pt uitdre difcordem,qudm declindre fdlldcem, Inipfisdutem uirtutibus obtinendis tdm dubius modus epiZJquot; tdm mcertd diferetio efl, ut p quifif inter bonorîi mdlorumqtconpnidfubtiliÃimi diferimims poterit fer-* udre menfurds,difficile ptut bené ftbi confcidm probitd^ temobtrefhntium Ungud nonmordedttGJâ miquorum eudddt obprobrid,cui dmied efl iuflitid.ïdm cum dd ipfds rerum tempordlium udrietdtes cogtdtio humdndcoiii* uertitur,qudt£ fe opponunt cdli^nes,qudnti prdudrum opinionum oboriuntur errores, ut de obieiiu contrd^ ridrum fumdtur mdterid quxreldrum C:^c. De verbis bcati Ioannis. Sermo.XXIX. BedtiÃinuisIodnnesApoflolus fdlubriter^ uerdcii: ),Conn.t ter fcribens inter c£terd dit : Si dixerimus quid peccdtu no hdbemus,nosipfos feducimus ,e:X ueritds in nobis no efl. Si dutem conÃÃifüerimus peccdtd noflrd, pdelis efl cr iufus qui dimittdt nobis peccdtd, ei' mundet nos db omniiniquitdte.Bis uerbisdocuitbedtus lodnnes:im:= mo ipfe dominus le fus, non fe tdeens per iodnncm,nemi* nem in ifld cdrne,in ifh corruptibili corpore,in ijh ter^ rd,in ifio nuligno feculoiin iffd uitd tentdtiombus plend neminemhicuiuerepnepecedto.Abfolutd fententid efl, nec expopmre indict,p dixerimus quidpeccdtum non hdbemus.Ciuls enim qui non hdbetpeccdtuml Sicut fcri pturd dicit,nec infùns cuius efl uitd diei tinius fuper ter rdin.Tdlis pdruulus peccdtum non foecit,fed de pdrenti bus trdxit.Er^ tutUo modo quifqudm potefl dicere no fe hdbuiffe peccdtum, fed dcceÃit per pdem dd Idudcrum reffnerdtionis homo pdelis, er omnid dimijfd funtei. idm fub grdtid uiHit,mpde uiuit,membrum Chrifliifd^ ibis eft ,templum dei pufhis efl, nbsp;nbsp;tdmen pc quomodo membru Chrifti O' templum deifr^lus eft, ft Ãxeritfe |
non
DE PERFECTIONE IVSTITIAE.
XCIII
|
non hdbere pKcdtunt, fà pfum fedudt nbsp;nbsp;nbsp;ueritM in eo Pchgiant non efl',prorfiK ^nentitur^ dicdt iujhis fumSuiH autein m ?xmîci inflMiutres,!j}iritu dMioniipkni,non ntiigni^ fcGncpcc- tudÃKmontes,Ãdfupenbiemorbo tumentcSyUtdicere xctuM^ Mdednc inucnirihomiiKSdbfq;pecciito.Dicunt er^iu^ Ãps prorfui in hdc uitd nuüum hdbere peccdtum, Hd^re^ ticiduteinfunt Peldiÿdni,idein(^ Cekflidni. Ibidem circa finem. Non dutem quid dico quod non poffumiu hic eljè Sine fVs ne peccdtOjhomicidid freere debeinui,dutddulterid,uel Å poff niortifird peccdtdjquie unoiâuperimunt.Tdlid no fumus .quï jincit: bon£ Ãdci et boUic jÃei Chriftidttus,fed illd fold quj: oranenis quotididuo ordtiouKpeniculo tergintur. Humiles Ci de pcnicida dicdintif duotidie ,dimittenobii debitd noflrd ,fedfi Maith.i. jÃcidinm quod fequiturficut Cf nos diinittimui debitor ribiisnoftrisei^c. Poft pauca in fine. Nemo ergo dicdt fe efie Ãne pecedto, fed non tdmen Neiiio gi idea debemus dmdre pecedtum. Oderimus ed frdtres et-* to elfepecedtis,oderimus tdmen ed,Cf mdxi* poteft.pro/ jne dcriminibus nos dbjlinedmus ydbfiinedmus qudiitum re debet nbsp;nbsp;poffumus et à leuibus pecedtis .Ergo dit quis, non hdbeo peccat». p;ccdtd,fe ipfum decipit,Cf ueritds in eo no eÃ. Prorfus oremus ut deus dimittdt,fed jiicidmuS quod dicititr,dimit tdmusCf nos debitoribusnofiris,cum dicitur Cf dimit tetur nobis.Quptidiedicimusboe, ^quotidie fdcimus, Cf quotidie fit in nobis. Non bic fumus fine pecedto, fed txibimus bine fine pecedto, In lib «de perfeeftione iuftitiæ in fine libri» Contra iâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ejfein hdc uitd dliquem hod ' t facre fcri/ nùnem,uel dliquos homines putdt,excepta uno mtdidtod pturse qtiff yg ^ei Cf hotmnum,quibus necefftrid nonfiterit remifiio ter Chtiftu peccdtomim,cOntrdrius eSi diuind fcriptur£,ubi Apofiod homi'nïâfu Insdit,per itnumhominem pecedtum intrduit mmund iiTc fine pec (igWjCT per pecedtum inors,Cf ia in omnes homines p trdnfqt,inquo omnes peccduerunt. Et necefie eft ut im^ pid contentione djferdt,ejfe pojfe homines, qui fine med Matth.j didtare Chrifio liberdnte dtq;fdudnte fin-t liberifdluiqs d pecedto, cum ille dixit, non eA opus fdnis medicus,fed ntdlehdbenubus,nonueni uocdre iufiosfedpeccdtores, Quifquisdutemdicit,pojldcceptdm remifiionem peced torum,itd quemq hominem iuftc uixiffe in hdc cdrne uel uiuere,ut nullum hdbedtomnino pecedtum contrddicit Apoftolo Xodnni qui dit,fi dixerinuis quid pecedtum non » .loha. » hdbemus, noî ipfos feducimus Cf ueriat M nobis non fft;No cnMftditbttfeMiraiï fed hdbemus.Poftremo fiex* ceptoiüocdpitenoArofuieorporisfdludiored/feruntur, uel fiiifie uel e/fe in hdc uia dliqui homines iufti fine dli* quopeccdtOifiuenUnqconfentiendo defiderijs eins,fine quid pro nullo pecedto hdbendum eA,quod ttintum eA ut me pietdti non imputet deus » quis dliter fit btdtus fine peccdiOjdliter dutem bedtusetà no imputdt dominus pec cdtum,non nimis exifiimo reluilnndum,fcio enim qbufi ddm effe uifum,quorum de hdc re fententidin non dudeo repr!ehendere,qMmq nec defindere wdedin Cfc. |
DE LEGE ET EVAN/ gelio, homine intcriori 8^ exceriori, fpiritu èé literajuetcri Teftalt; mento 5lt; nouo. In quinquagena.il. PfalmTVII« Verfu.I. Qndndoquidem mdmi firrndtoris noAri in ipfis cor dibits noAris ueritds fcripfit,quodtibi nonuis fieridl* j terinefoeceris.UocCfdnteq lex ddretur nemoignord* gt;â¢Â« permiffiiS eA,ut ejfet tittde iHdicdren!ur,Cf qutbus lex non effet ddtd. Sed ne fibihomines dliquid defiiiffe quere rentur,fcriptumeAintdbulisquodincordibus non le* ffbdnt.Non enim fcriptum non hdbebdnt, fed legere no* lebdnt.OppofitumeAoculiSeorum.quodinconfcientid uidere co^rentur, Cf qudfifarinfecUs dmotd uoce dei, dd interiord fud homo compulfus eA,dicente fcripturd in co^dtionibus enim impij interro^tio erit. Vbi tn* terrogdtio, ibi lex. Sed quid homines dppetentes ed qu£ fà ris funt,etidm d feipfis exules fuAi funt i ddtd eA eädm confcriptdlex .Non quid in cordibusfcriptdnonerdt, fed quid tu fiigtiuus eras cordis tui j afc idû qui ubiq; eA 'tri j compr£henderis,?^ddteipfum intro reuocdris.Propte red fcriptd lex quid cldmdteis qui de ferner unt legê fcri* Eia.d^i ptd in cordibtisfuisiredite prlt;£tidricdtores dd cor.ctuis enim tedocuit nolle dccedi dbdlterodd uxorem tudtn? duis te docuit nolle tibi fiirtufieriS Quis te docuit nolle iniuridm pdti,et quicquid dliud uel uniuerfdliter Uel pdr ticuldriter did poteAi Multd enim funt de quibiiS fin^ Us interro^ti homines, cldrd uoce reffiondediit,nolle fe pdti. Age fi nonuis pdti ifki,nunqd folus es homo iNon* ne in focietdteuiuisgeneris humdni ? Quitecumfu^s focius iMut eA,Cf omnes fiAi dd inidÿnem dei, nifi terrenis cupiditdtibus conter dnt qdâ ille firmduit.Quod tibi er^ non uis fieri,noli dlterifiecere.ïudicds enim ms* lu effe in eo quod pdti non Uis ,Cf hoc te co^t nofje leX intimd in ipfo tuocorde conferiptd .EdCiebiS Cf cldmd* bdtur inter minus tuds quomodo co^is redire ddcor tuum,cum hoc pdteris inter minus dlieuAsS Furtum bo num eAiNon,'mterroM,ddulteritim bonum esli Ef oirt nei cldmdntnon.'tiomicidium bonumeAiomneS cldmït detefiiri fe.Coitcupifcere rem proximi bonum eflSNOiti uox omnium eA.Aut fi ddhuc non con fiter is,dccedit,qui concupifeit rem tui,m,pldcedt tibi Cf reffionde quod Uis, Omnes er^ de his rebus tnterro^ti,cldmdnt hdie bond, non effe. Rurfits de benefitijs non folum de non nocen* do,uertinietidm de non prxfinndo dtq^ tribuendo inters* |
3
DE LEGE ET EVANGELIO
|
ro^tur omnis imnd efuricns,/à inëpdtièf.Aliiiibdbet pdnem CT redimddt eiultrd fuffidentium ,nouit tte^e «on dcit.T)il]}licet tibi cÃurictiti^dij^liccat CSquot;fucidto cum dlterum efitrire cognonerd. Peregrinus ttôh indi^tif, uenit in pdtrid tudin non fnfcipitur üle.Tunc clanut itle, inhumdndm eÃeciuiaKm,}dciledpud3drbdros pbieffè potuiffe rcÃigtim.Siendt inic/uttntem quid pdtitur,tu forte non jentis.Sed oportet ut te coûtes peregrinum, uide af,quomodo tibi poÃtt diffgt;licere,qui tibi non praÃHerit, quod tu in pdtridtud non uii peregrino prefldre. Eid tu redi,redi præud,ricdtor dd cor,ibi fcriptu eft lex.quod ti^ bifieri non uii,dlij nefecerie Ad Hilanum Epift.LXXXIX. Lcxnihiz Proinde quonidni kxeft etidm in rdtione hominis, !â¢Â£ ctiam ab qui idin utitur drbttrio liber Mis ndturdliter in corde co ante M^yforipMqudfugffritur nemdlidliquidlicidt quifq^dlte^ rtcau^**^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^Pà nbsp;nbsp;nbsp;uulf.Secundum hditc le^in praud, P[3im.f)S ricdtifuntomnes,etidmqHilegeinpertüoyfenddtdmno daeperunt,de quibtts in Pfdlmo le^tur pritudricdtores e/bmauiomnes pecedtores terræ.Non enimomnes pec-a cdtores terr£ le^m per Aloyfen ddMn pr£udricdueagt; runt,fed amen nifi dliqudm prteud,ricdffent,non dppeUda rentur preudricdtores.vbi enim non efi lex nec prieuda ricdtio.Pr£udricdaerggt; le^,qu£ in Pdrddifoddtd eü, «dfeitur homo ex Addmcumleg: pecedti z^mortis,de Rlt;«n».7 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicitur.Video dlà m le^ in membris mets repugtid tem le^mentis »££,0quot; cdptiiwrn meducentem in le» ffm peccdti,qu£ efl: in membris meis,qu£ amen nià md Id confuetudine poÃed roborear ,Ãcilius uincitur non td men nià grdtid dci. Le^dutem dlid pr£udricdtd qu£ esl in ufu rdtionis dnime rdtionAlis,in £tdte hominis id rd^ tione utentis,pr£udricdtores Ãditt omnes pecedtores ter a r£.Pr£Udricdtd uero etidm le^illd,qu£ ddtdeR p Moy fen,multo dmplius dbunddt deliéhim. Si enim ddtd effet lex qu£ poffet uiuiÃcdre,oino ex le^ effet iullitid.Sed co Gala, f nbsp;nbsp;duÃt feripturd omnid fub pcccdto ,ut ^pmiÃio ex Ãde lö« p ChriÃi ddretur credentibus.Hec uerbd à dgnofeis Jb a nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poÃolied funt,de qta lege iterum dicit ,lex preiaricdtio â »is grdtid poÃtdeü,donecueniret fernen ,cui ,pmiffult;m è _ . .. difboÃtum per dngelos in nunu medidtoris,ChriÃii)n co Gratia dti nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;T â r, n. c nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r cmiics fal z menddns£Utus grdtid fdluifudt funt omgt;us,ltue pdrun^ uantur. pKcdti eiT mortis,cum qta ndtifumus, Ãue meta iores,quimdleutentes drbttrio uolimtdtis ,pr£iuricda runc le^m ndturdlem ipÃus rdtionis, Ãue qui le^m dca ceperunt ,qu£ ddtd ciS per lAoyfen edmq; pretaricdita tes Uterd oceià funt.Cumuero etidm EtangeUed precea ptd homo preiaricdt, uelut qudtridudnus moratts pua tet,nec de iüo tdmen delferdndttm eü propter eins grda lohan.dixit,fed nugnd uoce cldnauit :Llt;tç4 retteniÃrds. IneademEpiftoIa. |
N4»i CZ lex ipfd in hoc ddiutorium ddtd eà iBis ,qui ed légitimé utuntur,uf per {Bdin feidnt, tiel quid iufUtiet idin dcceperint,unde grdtids d^nt,uel quid ddhuc eis de Ãtquodinfldnterpetdnt. Q^idutem Ãc dudiunt,quod qà inmmia lex dit,non concupifces,hoc quid didicerint fufÃcere Ãbi drbitrentur, nec ddiutorio grdti£ dei ddÃeiendum qd' iuÃiun e^ ddri Ãbi uirtutem creddnt ClT petdnt ,dd hpc eis lex fubintrduit,ut dbunddret deliâim. Ndm interim ut omittdmus legs nudtd pr£ceptd,O' hoc inde comme* morenuis quod dd commemorandum elegt Apofbilus, cum dicit lex,non concupifces,quid uidetur dliud impe* rdre,nià db iÃicitis cupiÃtdtibus continentiam^ Animus quippe uelut pondere,dmorefertur quocumq; fèrtur. tu* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j bemur itdq^ detrdhere de pondéré cupiditdtis, quad dcce dit dd pondus chdritdtis,donee illud confunatur hoep* Ãcidtur. Plenitudo enim legs chdritds: Et tdmen de ipfd continentid uidequid feriptum ÃtiEtcum feirem inquit, quid nemo poteà effe cotinens nià deus det CT hoc ipfum erdt fdpienti£,fcire cuiits effet hoc donumâddij domina, CT depr£cdtus fum ilium. Nunquid dixit : Etcumfeia Stf.t rem quid nemo poteR effe continens, nià per propri* um liberum drbitrium, amp;nbsp;hoc ipfum erdt fdpienti£ fei* re d nie ipfo effe hoc donum. Nonpldne hoc dixit,quod quiddin infia lanitdte hocdicunt,fedquodÃiit'mfdna , ä£ fcriptur£ ueritdte dicendum. C««i feirem inquit quid nemo effe potesl continens,nià deus det. ïubet er^ deus continentidm ej ddtcontinentidm,iubet perlegpnt cr ddt per grdtidm iubet per literdm, ddt per ffiritum. Eex enim Ãne grdtidÃeit dbunddre deliihim, Gâ Uterd ÃneJfiritu occidit. lubet idea ut Ãcere iuffd condti, Oquot; in noÃrd infirmitdte fub leg;Ãtigiti, ddiutorium grd* ti£ pofeere nouerimus,Ct'à quid Ãcere poterimus ope r âis boni eiquiddiuiat nonÃinus 'mgrdti. Neq; enhn uo luntdtis drbitriu ideo toBitur quid iuult;itur,fed ideo iuia tur quid non toUitur.Qui igtur ideo dicit, ddititor meus eflo utonfiteturfe ueUeimplerequodiuÃit,feddbeoqui iuÃit,ddiutorium pofeere ut pofeit. Ad dbunddntidm ig tur delióhriim lex nos docet,quid ueüe debedmus,nià dd iuuet grdtid,ut quod uolumus udkdmus,^' quod lalue» rimus tmpledmus GS'c. Dc affumptione Mariæ virginis, Cap.I. Sedquidqu£ddm feripturd fdnitd) ueris inddgutio« numÃudijs querendd reliquit, qu£ non funt fuperflad eÃimdiidd dum uerd inddgUioneÃermt pdleÃfkt/. Foecu dd eil enim ueriatis duâtoriaStCr dum diligenter difeu* tiiur,de fe gignere quod ipfd eil cognofeiar. Sipe enim difcuffd,uerdm conuenientidm pdrit,qMm nunifeÃs fer monibus dbfeondit: F,t fepe dpertis fermonibus inÃnudt, nbsp;nbsp;p*«* in quibus nihil pr£terid quod fonAt querendum mui* at.vt eil illud,quod Abrdhdtn gnuitïfdde, iÃde dutem ldcob,Idcob giuut luddm CTÃdtres eius, GS'aterd a« MattS ». â lid inquibus fold tenenddeil Uterd. Ciuiddm duiem Ãc commenddt ut pdriar literdm myÃeutn inteUeäkun ittÃnuett |
|
SPlRirV ET LITERA.' in/îîWîf, ut 'm trdnÃeu mdris rubri,mdnnd,cceleÃi, eto, dei-dtq;drcdteÃdmenti,ubifiirurorumfiffird iny^Tert. bdptifmi.fcHicet ChriÃi CT eccleã,o/knfdeà prerogt* lam nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tdntum myÃice,ut cum deum dicit in fuf* tantum my fldÃc in Ãcicm Ad£/fiirdcuium uit£,qui amat os dd Ãi rdndum non hdbet,nec mdnus dd operandum,licet diedt prophet!i,Mdnus tue dominefcecerunt inetCT pldfnut* utttmeCTe. Libro IIII. DefymboIoadCatbe* ctiminos. Cap. III. Sacra fen'p nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;My/ficis enimfiguris loquitur feripturd diuin4,,fer* cirtîgmZ ndns rebus tempord,quibturecogwtis mdnifeÃu exer* loqnuat ht redt ueritdte. Quonidmnechocudcdtdm yflerio,quód tfinpora.quot;'* tu motice Orcb fuper Petru, iuÃ'us eÃdfcendere Koifes Pftîra nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Petrd, qu£ pereuÃd produxit d* ).Cor.,oâ. quds populoptienti,dequddicitfdnébtsDduid, iirupit Petrdm,CTfluxeruntdqu£. ApoÃolus dutem exponent hocdit,pdtres noÃri efedm Ãirialem mdnducduerunt, Gquot; eundum potum Ãirialem biberuiu,bibcbdt dutem de d'ic â°ftâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;confequente,eos Petrd: Petrd dutem erdt Chri* â ' quot;nbsp;Ãus. Ipà funt iüd poÃeriord dei,ChriÃus dei, Hoc uidet GiUth, 4. Moifes propheMdOjquód Pdulus exponit dicendotCu uenit inquit plenitudo trmporis,miÃt deus filium fuum fiébim ex muliere. Ahtiierem hic point,confueUulinem ferudns locutionis llebrdic£, que omnesfxminds mu* lieres,foetmnAs dppelldt : Lidin feriptum eÃ,ferudtemtt Nume, }i lieres,qu£ nondu cognouerunt uirum. Lt de ipfd Eui dii.Ãim eÃ,Porgt;nAHit edm in mulierem, dntequdm iddm uiro coniun'geret,edm mulierem dppeüiuit. De fingularitatc Clencorum. Cap.IX. Ã..J5C uirt» Ciuintumenimlexobedienttbusfuggirit ddiutoru, «a peccati. inobedienttbus incitut peccdlum,dicente Apoflo* lo,uirtus inquic peccdti lex. Decontemptu miindi.Cap. VIII. Lex adaer nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;udcdt,d!im fumus in liid, noÃro dduer* immj eft* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eonfentidmus, Lex quippe diuind ,noÃer, ideo dieilur dduerfdrius,quid noÃris cdrndlibits omni' no contrddieituolupaubus CTc. Lex ij DepÅnitentiae Medicina.Cap.l. coiücri^u' nbsp;nbsp;nbsp;^d hoc enimlex dda eÃ,ut fuperbo inÃrmitdtem iiiititts, fudmnotdmfiieeret,infirmd paenitenüdm fudderet.Ad hocetidm lex ddtd eÃ,ut uulnerd oÃtnderet peccdtorim qu£ grdti£ beitediëHone fdndret. Ad hoc etidm lex ddid Komin, 7 eÃ,utdiceremit(etidminconudüeplordtionis, Video d* lidmle^m inmeinbris mets,repugn4ntem le^mentis me£ , et cdpnuiniem me in le^ pecedtt, que eà in membris meis,CTcum ipfo plordtu cldmdremus, Infae* lixeffhomo,qu!sme liberdbit decorpore mortis hu* PSitm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fuccurret nobis exdudientedeo, quierilt;gtelifos CT foluitcompeditos,illumindtccecos grdtid dei, per le* fum ChriÃttm,dominum noÃrum CTc. ⢠Qiiaeftionum vereris ÃC nouiteÃameno tijquaefti. IIII. |
XCIIU Puimum lex Ãrmdtd in literis ddri non debuit, quid 'm ndttird ipfd,quoddmodo infertd eÃ,cy credtoris no* ticidextrdducenonldtebdt. l^dmquisncfcidt,quidbo* Tob i«, « ne uit£ conuenidt,dut ignoret, quid quod Ãbi fieri non uult,dlii minime debedtfiieere?At ubindturdlislex eud* nuit,impreffd confuetudine delmquendi, tune oportuit le^m mdniÃÃdrijUt in lud£is omnes dudirent,'b^on qit penitus obliterdtd eÃet,fed quid mdximd eins duÃoritd* te cdrebdnt,idordtri£ Ãidebdtur. Timor dei in terris tio erdt,fed fitrniedtio operdbdtur. Cired rem proximi dui* dd erdt eoeupifeenäd. Ddndd er^ lex erdt,ut CT qu£ fc i ebdntur,duÃ)ritdtem hdberen{,cr qu£ Idtere coeperdnt mdniÃÃdrentur. Ndm inuenimus dnte Mofen,non folu non ldtuiÃe,fed etidm uindicdtd eÃe pecedtd, Qudmobrë CT iuÃfiiiÃ'e reperiuntur multi,quiÃientts dei uindieê nondum cz timebdiu peecdre. Qjiód cum caepi^etidm negli^degc mcnuiiuUz' tidturdlê reueldri oportuit,ut feirent cunHidptd rdtione cabantut dominum requiÃturudÃusbumdnos,Qttdmuis pdiiu* ijcneââ uiiimuindiedtumle§itur,CT in Sodomü ^Gomorrd, â?⢠Sed h£c uetujhtii obliuio texerdt, Vnde per tiofen trr roriicAujJxAd difcipliiumcorriffniLiin,cr fidem inde umreÃrimndd.comcmoratii/inje.ciumcrApo/lDlut â JuÃtdit nonclllsxpoptd,fed iniuÃis,idoU colentibtn Ãrnicdmribuitö' tdlid. Uunc uidedmus dn connemdt hii qui dei iuditium dudientes rideittfi{turü,fi proderit dit oberit,fi ueritdte müidtur,dn cdredt rdtione,lcx quia dem ddtd eà muitdo^Sed uidemus edm cired ituiltos cef t fdre, iion er^ iujhim uidetur,ut qui bic peccdt per po* tentidm ÃcuriÃnt. Alij leÿbut illudu!tt,pduperes depri m(intur,iuÃis dccufdtio coponiturÃens drittes oppro brio (unt,pij indi^nt,mAliflorent,iniqui corrupto* res in honore funt,dudri ZX rdpioreslocupletdntur,lu* dex ueiiilis eÃii^onne iniquum uidetur, à conditor re* rum,nonh£crequirdt,utqnihiciniufle oppreffi funt^ reuelentur,e^quibeneuiuendoindiguerunt ,reirMne* rentur,et qui propter iuÃitidin opprobrio erdift^ hono * rentur,llli dutem qui per potentidm Icffs contempÃrüt dut terQuerfdtione itluÃrunt,iniquitdtemÃitantesyÃo glorioà in his,ut ipà iuÃiti£ inÃtltdre uidedtur^ut humi lidti et cofttà tormêtis fubicidtur in coÃeiÃu eoru in quo ru mdlis et deÃieHioe ^udebdt^ut et ipft de p£nd idoru leti deo grdtidx reÃrdt,dpi^d que fol um pfondrüdc^ep* tio eeÃdt { Eodcmlib.QiiæftXLIIir. Eggt; dedi mis pr£ceptd non bondiZ?' iufliÃcdtiones inquibus no uiuent in eisioÃenditqudcdu(fd ddtd Ãnt Bsech. so jUm pr£ceptd,tdntd tdm dÃerd,utquid ingrdti tdn* tis bonis extiteruntÃiikhnte iuÃtid pr£ceptisÃuerio* ââ«â¢s «gt;â ' ribus pr£merentur. Idcirco non bond ed dixit cutn iu* ; fld Ãnt, quid non iTlis dd iuÃÃcdtionem proÃeiebdnt , â fed dd exitium , CT paend licet digne iUdtd pdtienti , tdnten bond non eÃ. Poà h£c tdmen quid pint eà lt;nbsp;deus,nouumteflAmentumfe ddturum promiÃt in quo dbbreuidtio fiÃa It^s iu/tificdret credentes. Sicut â Q. 4- iuÃÃcdtW |
DE LEGE ET EVA51GELI0.
|
iufrÃedtus eft Abrdhdm ut ceffdiitibus neomenijs,CSâ fd, bdtho,CT circumciftone,CT c£teris pr£ccptis,non qu£ ndturdlis legis funt,ideft,hômicidium,dduiteriuM, ettds lid,ia iujliÃcdrentur,ut Abrdhd,Renouda enimÃde As brdh£,omnid uoluit ceffdre,ut ale tempus effet,qudleÃl erdt,qudndo credidit Abrdhdm. Sed Ãrte diednt ludei, à ed qu£dMofeddtd,funtceffdre dicht funt,perdbreuis dtionem leÿS, nunquid circimlciftod lAofe ddO, eftut ceffet i Ac per hoc Ãgnum pdtris noftri hdbeinus, quid fumas Ãlij Abrdh£,quód propter teÃimoniunt ^neris . ceffdre non debet. Tempore quidem fro ferudnddÃiit circumciÃo,id eft, dnteq nouum tejhmentum ddretur, quid promiffum erdt ,dtubidei grdtid pr£ftitnte ones rd le^s ceffrre iufft funt, quid opus eft circumcidiiids tirco dutem naud lex ddtd eft,id cft,ftgt;iritdlis,ut ceffrret cdrnAlid,crfufcipientesedm Ãgnum eius dcciperent,ut Ãcut in ueteri tefldmento Abrdh£ Ãgnum hdbuerunt ex quo coepit teftdmentum uetus,itd ey' in nouo Ãgnum hd bednt fdludtoris,qui nouiteÃdmenti coÃilutoreft.ciues ttcbrxiab ddmodumenimexAbrdhdm üebrxi di(tifunt,Ãc cT ^amt'uT Chri/b ChriÃidni dicuntur. Q^icunq; erg) idfowc ciiriftuni Hebr£i dicuntur,nouiitn tomentum,quad promiÃt de d ChnUa. j(ffjgfir^ceperutit,b:neÃtium :jâ!nifericordidmdei in irritum deducentes : Qui populum fuum, idm nonioi minis nomine uolcnscenferi,fubÃlij fui nomine conÃi^ tuereiüosdigndtuseft. Qdit igiturduddtiddicunt I«lt; dehnonnoftrd nos le ff utisfedfudcumdicdt Ttduid, ConÃtebor tibi in ffntibiis,et iterivm: Tpuldmini ffiites cum populo eiuS.Et dd Ãieremidm prophetdm dicit do s mi^uiS'.Priufq tefrrmdrè in utero,noui te, etdntef txs iresdeuulud,fdndiÃcduite, C/prophetdm inffntibus dedite. ïuddifmus certe propridS hdbtt ÃgniÃcdtiones, dutentm populusiÃe inïdcob ÃgniÃcdtur,dUtinSdmA-s ridjdut in aierufdlem,dut in luded, dut in tftdhel. De ffntibus dutem dpertum eft, quid aliter illos ÃgniÃcdt, qndm funt tud£i,nofterdutem prophea eft Hierentids, Qttdinuis enim in omnibusprophetis, ffntes pdrticb pes doni fui oftëderitdeus,dd Hieremid tdmêftecidliter dicit,quid nobis iHu dédit prophetdm. Hic enim nouum teftdmeittum Ãituru Ãgnificduie,quod plus ffntibus pro nJui (eftL Ãceret,qudm iud£is,qucgt;d nunc decUrdtum uidetur.Cu enim in uniuerfr terrd noui teftdmcntiÃt prxdicdtio. ta nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iuddifmtts tdm rdro eÃ,ut difficile ludeus Ãdelis in ueni dtur,CTomneseccleãnouiteftdmenti gentium nomi=â nentur,Ãcut didii erdt in ofe£ ,pphetd,Vocdba nS ple^ bc med,plebè med,et no diletld diledd, RepulÃs erg) !U d£is couocdt ffntes ed mifericordid et grdtid,qud uocdi re dignAtus eft et Abrdhd.Eiec enim Abrdhdm uoedtus, no cognouitdominii. Itaq- qui dignAtus eft Abrdhi itd ey ipfe dignAtus eft ffntes. Cur erg) dicunt, noftrd eft lex,cummAniÃÃumÃt donum deieffe omnium uolen^ tium ? Ceffet itdq; ijh ufurpdtionis temer itdS,quid grd^ tid dei coinanis eft omnibus CTc. Eodem libro, Qiiæft.LXIX. |
Omnii etenm prophets fui^ uoluminibiti complex/ fwtt,zy incdrnlt;üiûiKiniG^co!merliitiûnem,pdffioiiem, Omnilt; ÃX refurreSlionem,^^ diuinitiitis mdnifvflntionem, esquot; futurum eins iuditium reueldueruitt,dc per boe ccjjdue^ propiwtx _ runt prophetie,impleto opérédilfgt;enfdtionK,lexuutem ^ihuscom* duplici modo cefjituit, nee quidem mtd:gt;idm eXid^qd' pk« fünf. ceijduit potent permdnere,fi feruetur conditio,dliud e» Him cefjduit in fententid,dliud in ipfd le^, Prtedicdnte lodHitebdptifnuim pdânitenti£inremiff!onempeccdto^ Mathp. ÿ rum^effduit fentètid leÿs,qu£ reos tenebdt peccdtoret ceffduerunt etidm onerd legs,qu£ dd duritid cordis lu-^ ddieijfüerditt ddtd in efcts,neo)nenijs,fdbbdthis crc£te» ris. ï.\ifêricordid entm ddueiiieiite ceffduit uindichd^Sed onerd le^s inperpetuumceffdUerunt. Sententid uero hisceffdc CX dboletur,qui permdtteiu in beneÃtio con^ fecuto-hisdutemqui redeuntddhominemueteremrefri cdtur le^sduaoritds ,quid immemores beiieÃtiorum Co amp;fib^ redeuntfub/ententidle^s.Circumcipoucroey' fdbbd* thum,ufqi dd iHud tempus udluit,quonou£ le^s pr£dii iL uaiuex cdretur mdnddtum,Ãc enim ddtd funt,ut ddueniente le^ ffÃdeicejJdreiw.'VndedicitApoÃolus,linisle^sChrit jbis. tidin nbsp;nbsp;Hdnielhoc ÃgniÃcdt, cum CT de dduentu domiai, teinporibus bebdomddum prophetdt, quid Dutici.y Chrifmd nbsp;nbsp;iuditium,cr fderiÃtium, CT ipfd ciuitds ceffdturd erdnt.Spiritdli enim ddueniente le^,neceffe e^^ rdtceffdrecdrnAlid. Tunc enim ex pdrte corporis fers uiehdtur deo,nunc ex pdrte dnim£, Pridem uifibiliter, .f,tunc,modo inuifibiliter,Tuncincdrne,nuncinds^°^^â * nimo,quid deo utiq; qui ffiritus eÃ,in Ã/iritu feruiendu eft. Nozi erg) folutd lex eft,quid ceftduit, fed fucceffunt illi eft impleco tempore.iqec enim ddminiftrdeio eius dcs cufitur dUt iuditium, à peccdtoribits indul^ntid ddtur. Cum bine md^sreäeddtd,lt;i^ iujk probetur,quid quis busdomindbdtur,peccdtoresÃiiffe non ne^ntur,quid iujhs inquit lex,non eÃpoÃtd. tqoner^quidmifericor lt;nbsp;did pr£ftrendd eft,contemnendd piitetur iuftitid, cuius reuerentid,Ãnoneffet,ipfd mifericordidÃuihm non hdberet. i^ift dUtem hdne ferudueriitt,poft dcceptdm mi Exo. ilt;f. fericordidm,nihil iliis proderitindulffutid. Nlt;lt;m d/xjt lex,non freies tibi idolum,neq; ddordueris, qu£ iu calo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* furfum funt,amp;'qu£ in terrd deorfum,CT no peiurlt;dgt;is, CT fco iiord pdtrem,C!' nMtrem,Gâno occides, ncq; frr nicdberis,neq}frrtum freies, non dices frlfum teftmo» nium,neq} concupifcesquicq proximi tui: Nt!quidh£c ceftdfte dicedd funtidbftt. Sine his enim quis poterit^el inhdcuitd idoneus iudiedriiAcper hocc£terdceftdue⢠runt,qu£ fuprd diximus,neomcni£,Sdbbdthd,lex efed* rum.fdcriÃtid,circumctÃo CTc. Qiiæftionc. Cn. Hdper lAofen ddUt eft lex,quid iuftufrit uindiftnnt in primordijs fuis,cuftuegt; itdte exerceri,quid et in iUu qui fdbbdthisexijtligndcoUiffrefrnebriter uindicauit cjquot; inÃliuM Aegypti£,qui bldfphemduerdt in deum,fis militer ultionem dedit, O' in cduffr ÃiÃlis uituli pcrcuftit |
SPIRITV Eâ ptrcu/faÃlios ifrM. erg) lex inter ipft prhnordia fenfum fuum plenum oÃendit, ut uetw lex^ L.CX afpe* qifi^ nbsp;nbsp;umdicdiiiium promptior erat, inter initiä
IÃerior uideretur,ut meta inconcuffo dili^ntes,G^ folU' EtiaiKâdi, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;itifditores fuos. t^outierg)proptered,quód
u n Clemens pii CT ddmifericordidmÃciliieft,primordtafuiimitif~ clementiffimA demonftrMit,ut ipfi obleéhtione dc dile^tione omne{,lt;id indul^ntiam prouoedret, Pos /?rd dutem,CZ iüi qu£ u/Ãerior uifd efi,propter frdglb tdtê huïtanni ffnerii,non folum rigtrem fuum nwüiuit, fed ey hurndnAin^Cf pidm feprajtitit, ey h£c qu£ cle» mens uifd eft propter frdgliatem humdni ^neris dli» Aäo.i}â lt;Jâflt;tudo uindicduit. Andriids ehm cum Sdphird uxore fud diuinitus c£fi funt-E-fE-limM mdgus increduluf,G!â dei leg rcpuÿtAtis domini iuditic et utrtate coeedtus eft. Btlierodesrexproptered,quód honorem no dédit deo cÅli,ab angelo dei percuffus fedtens uermibus expird-uit : Ne (/«à mifericordidpr£dicdtar.,inultum omnino puareitihomines ey impunepeccdre,timorem pofuit oÃendensdd hoc ddri uenü dcliihrum,ut qudft cx mor tuis uiuiÃcdti pofied dbjbttereitt fe d, contrdrijs,ut id eld;^ boretar,ne quis hinc cum crindne exedt, quid dd iuditic um ucnictur. H£c enim unicuiq; fententid imputatur in quddiffinitur. Quonidm igtar noud lex plenitadinem i)dbettnifericoriii£,n£contemptaduceretar db dmdtori^ bits pecedtorumjn fuprddiéios uindicduit. Vetus uero lex qudtiq dd uindiéhim dda ltt,quibufddm tamenUgno Ult,ne omnino crudelis diceretariSed in plures uindicd--! nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uit,quid feiifus eins dd ulcifcendiim promptus ejl. Sine
dubio e)-^ mdiorgrdtid ncu£ legs eft, qu 'dm ftiit uetef ris ZTc.
In libroakercationiseccleGæamp;r Synagogæ.Dial.
SYNA.No/o te in tinto pldufu ejft nnt le!tiones,fed no Synago tld Hlu l conuerterc,quôd mihi drbitror proftiturum. Re ciei;^ Iftcctencclegm dccep!ffe,neccircumcifioncm mtru^ ifti,in quo ftgno gntditds fegregitardnde eft,quöd ey Ãgnum meum hdbeo,C^ legem quim tAofes protalit no dmitto. ECCLB,Legemtedccepiffe teftiris,fedlegm ueteris teftdmenti,Bggt; 'dutem eudn^lioru noud lege da cepi. Et utfeids ueteremnouititecomprejfdm,le^E-i ' ââ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fdidm,qui tibi ait^lUaueterd trdnftcrunc,EcceÃäd funt
noud,nunc orientur. Lldm quod dicis te in fdlutem popu li circumcifionis figndculu dccepiffe,hodie probo ftiiltiti dm tadln fûiffèdeceptd.Sierg) per eircucifionem £ternt tisdo!iabdtar,uidestecdputdccepift~e,non pedes, er u= nooculo ,uelund minufttiffetruncdtim,medidm Uta xiffc,cr medidmÃiifte emortudin. Lidin ft'dicis popu» lumtaum,mftgnota£pdjfioniselfe fdludndtim,quid à cientuirgnestu£,quidfticiatt uidu£,quidm4tres ctidm fynd^g£,ft circumcifjonis Ãgnum populo dd £terndm uitam procejfiffe tejhris i Erg) ïud£lt;is f£ntinAs hdbe» renondecetjuirienimcircumeiduntarf jAulieres an»
r LITERA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;XCV
tempr£putium nonddmittant,ergifdlu£effenon poft funt,à circunteiÃone fdludmini. Vides erm te uiros,hoc eft, circumcifos bdbere poffe iueheos, mulieres dittem qu£ circumcidi non poffunt,nec ludeds,nec Chri/hdiidS fed pdginAs effe ^pftteor.Audi doceo te cldriffimd circu» eiÃonis mÃgn(d,quiimcircumciÃonem ft dccipere po» taiffesnunq prodigumde regito perpeticecidijfes. E.eftice'quod Uieremidsdie Hfc dicitdominus uiris lu Hierc.4. d£if,qui hdbitatismHieruftlë, Renoudinini internos itouiate, GT ne feminAueritisinftinis,circumciditeuos deo ueftro, titr circumcidite pr£putium cordis ueftrL Ojtod GT ipfe Miofes dit, quem tu ftmiliter fequ£bdris, licet mihi mîddtd portaret.Eritinquit innoutjfimis di» Deutro.jo ebitSjcircumcidetdeus cor taum, GT corfentinis tai,dd domtnumdeumtaumdmdndum.EtdpoftoliisPdidusd» Coiio. x, it,CircumciÃeftiscircumeiÃone nonmdnu ftäii,non inexpolidtionecdrnis,fedincircumcifiöeChrifti.Quid dd h£cdiciinus Synugigi i Ecce non edrnis, ftd cordis i's æ uera. circumcifto mdnddbdtar,fcilicet ut uitid cordis incideres ^eiccarc.quot;® utlibidinemdefecdres,ut idololdtri£ cdput duftrrres,ut taiucdinjornicdtioitis feinderes. Quid ditprophea,Jn Hicrcmi, } Idpidemcchdtacset inligno.Vides erggt; te nb dccccpiffe in Ãgnum fdlutis circumciÃonein ,fed inÃgnumpotiits pudoriStGTtarpitadinis ejc.
Dc uera innocentia. Cap. . f XLIII.
Lcgsliterdqu£docet ncnejfepeccdndtim,fift)i» Lcxpccca ritus uiuiÃcdtts deÃt,occidit. Scire enim peccdtum,poti» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qJquot;
usÃcit qu'dm cdaere,Gr ideo mdgs du^riqudin minui, uere. qwM mdl£ concupifeentae etidin pr£Udricdtio legs dece» dit GTc.
Eodem libro.XLlIII.
Lex ddta eftutgrdtid qu£reretar,grdttd ddta eft, ut Vitium lex impleretar. Ueq; enim fuo Hitio,non implebdtar,fed uitio prudenti£ cdrnis,quà d uitiu per le^m demonftru» tur per gt* dum,per gratiam fdUAndumftit» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^â^,7
Item CCLVJII.
Lex dei fecundum ndturdin eft : Et cum homines, qu£legsfuntfticiunt,nAtardliterftciuitt fuperdtouitio Roma, i. qMi3d»eepr4c/ii/(»«ifegîdt/ft(/er4t Cum ttdo; per grd tidm,lex dei in cordibits feribitur, qu£ legs funt ndtu» quse Ct. rdliterÃunt, non quid per ndturdtn prxueumÃtgrdtid fed quid per grdtidmrepdrdtdeft ndturd GTc.
De confenfu Euangeliftarum. Libro I. Cap. 1.
In(rr omnes diuiitds du^riates, qu£ftnilis Uteris continentur,Eudng:lium meriro excetlit. Quod enim cxcd'iit iex Grprophet£Ãiturum pr£nunciduerunt,hoc reddi» omnes fa^ tum dtq; completum in Eudngtlio demonftrdtur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ïæ^auftott*
Libro III. Contra epiftolam Per#ä meniani.Cap.il.
Alter alteriHS onera porMe,crÃcdd impie»
BELEGE ETEVANGELIO.
|
Ioannis bitisChrijK. QuideÃ:lexChriÃi,nifi fJidnddtum nouunt do uobis,ut dili^tii inuicein?Quidefi lex Chr i douobis,pdeein relmquo uobis^ Quod crg) hie dixit,dlter dlteriui onerd porate, ZTÃc ddiinplebitis legem Chrijli,hocdliolocodit,fuffereiixs Gaiath. 6, in dilc^hone,Pudentes Ãraxre iiniatem Ãgt;iri^ tut in uineulo pdcis. lgt;idm ZX in illo PhxriÃo modicum S-phet. 4. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uidebdair,quid pcccdmrem non folu,non L-ucc. )S, dolebdtÃedfuper eins peccdto de fuis Ãmeritis excoUe^ Chn bdt,fed defcendit iUe confions peccdia fud, lu/iiÃcdtuf CIS rnuoiiVs nMÿS,qudmi[lePhdrifeusidikutsmeritdfud,quonidin quifeexdlathumHidbiturjeyqui fehumilidt exdltdbb t«r. Sequitur er^ ApojloliK dicit, P-xpurgiauetus Cor. {â¢. fermentUjUtÃtis noudcojjgt;erÃo,ftcutefUsdzinü ZXc. Libro I. De baptifmo contra Doi* natiftas. Cap. XV. Ex ipfo duxm dnimalifenfu,quid homo dnimdlis no I Cor. t. pcrcipit qu£funtlfiritusdei,otnnesdijÃenÃoesZXfcià G,aiat 4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^nerdniur. in quo fenfu perfeuerdnKs,ApoÃolut dicit dd uetus xÃAmentu ptineredd eÃ,dd terrenoru,p= ). Cor. I, mifforti cupidiatc,m quibui qdejÃirindidÃourdturfed ^ucrâ¢Ã¼ t^uimdlis homo non percipit que funtlÃiritiu dei. Quo canturant^ cunq^er^ XitiporetdleS honüneseffe cceperint in hdc adimc ad iic uitA,idin diuinis pro feculoru diÃributione fdcrdnuntis tum^lt;^dhuc amen cdmulixr ftpidiit, er cdmulid de «tentes, deo,ÃueinhdcuitiiÃuepofihdncuiam (Ãerentdtq; de Ãderent,dnimdlesfunt. PccleÃduero,quódeftpopului dei,etidm in iÃius uite peregrinAtione diUiqud res elhin dlijs hoininibus hdbeiu dnimdlein portionem, in dlqs du tcin/Ãiritdlem,dddniinAlespertinet uetus Kllamentu,dd fÃiritdles nouti. Sed primés xmporibus utrumq; occul-tufiiit,db Addm uÃj; dd ofen, A M^ofe duxm mdniÃ^ Ãum eà uetuSfZy in eo ipfo occultdbdtur nouum ,quid occulte ÃgmÃcdbdtur. PoÃeduero qudmincdrnedo^ minus ucnibKeueldtum eà nouum,ueuris dutem fderd-mentd ceffdrunt,fed concupifeentix tdles non ceÃiuerüt Jn Ulis enim funt,quos Apofiolus,idm p fderxmentu no^^ ui xÃumenti, nAtos,dd hue tdmen dicit,dnimdles no poà fe percipere,qu£ funt Ãiritus dei .Sicut enim in fdcrdi^ mentis uetrris xflumenti uiuebMt quidem Ãiritdles dd nouii.f. KÃdmentu,qu0dtuncoccuhdbdtur occul« pers: tinentes,Ãc Cf nunc in fdcrxmento noui teÃAmenti,quod ixm reueldtu eÃ,pleriq^ uiuunt dnimdles,Quiproficere à nolunt dd percipiendd, qu£ funt Ãiritus dei, quo eos hörtdtur fermo ApoÃolicus,dd uetus teÃdnwntu perti^: nebunt.Sidutem proÃciuntfZJ'dnteq cdpidnt-,ipfo pros Ãchi g^deeeÃfu ddnouuperänent. Et ÃpriufqÃiritds les Ãdnt,ex hdc uitd rxpiuntur, euÃoditi per fderdmenti fdnÃitdte in terrd uiuentixi coputdntur,ubi eà Ães nos Pfaim. ) jg nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pottio dominus.t^ec tnuenio quiduerius mteüis ^tur in eo,quo feriptu eà imperÃiln tneu uiderunt ocu li tui,quddoqdè fequitur,et in libro tuo omnes feribètur. Ad inquiGriones lanuarij. bro.II. Cap.XII. |
Obferudre diem fdb(gt;dthi,no dd liter dm iubemur fes cundu oft« db opere corpCgt;itdli,Ãcut obferuant iudei. Et ipfd eoru obferUdtio,qutd itd pfeceptd eÃ,nià dlid quds OWmiare ddmÃiritdlem requiê Ãgnificet,ridendd iudicdtur,unde non inconuenienter intcllimnus dd dmorê excitdndum lu. , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bemur.pr« quoddrequtem tcndtmu^udlercomnid^qu^figurdteinceptum enï feripturis dicutur,quddoquidem nofolüin decdlo^ ffirdtur,pr£cipitur ubi requies comenddlur, qu£ ubic^ dmdtur,Sed in folo deo,certd Cf fdiiÃht inuenisur. Cap. XL A/z'k(Z eà eÃe fub leff,dliud in le^,dliud Ãnc leff,fub Æ le^cdmales iud£i,in legeÃiritdles,CX iud£i,CJ' Chrb tiTe. sinhè lbdiü:VndeApoÃoUferuduerunt morem iHumpdtrium fed onerd infolitd credentibus ^ntibus non impofuerut CT ideo nec iüi circumeià funt ,Ãne le^ dutem gentes qu£ nondum crediderunt,quibus tdtnenfeApojlolus congruiffe xÃttur, per mifericordem compxfÃonem, non per uerÃpeüem ÃmuldtionemddeÃ,ut eo ^nodo fub ueniretcdrndliludeo,uelpdgdno,quotnodo Ãbi ipfe à hoceÃ'et,fubueniriuoluiÃct,portdns utiq^ eoruminÃrs mitdtem in compdffionis Ãmlitudine,nonÃüdns in men ddtijÃ(hone,Ãcut continuofequiturZtr dicitÃihtsfum infirmis inÃrinus,ut inÃrmos lucriÃcerem, hinc enim loquxbdtur , ut etidin omnid illd diceret CTc. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠Libro XI t. De genefi ad literam. Cap. VIL Spiritus difitur AeriÃe,uelfldtuseins,ideÃ,motus eius,Ãcutdi0himeÃ,ignis,grdndo,nix,gldcies,Ãiritus â XmpeÃitis. DicituretixmÃiritusdnimd ,Ãuepecoris, Ãue hominis,Ãcut feriptum eÃ,z:^ quisfcit,ÃiritusÃs EccIc, jo, liorum hominis,à dfcenddt ipfe furjum, grÃiritus pes coris,à defeenddt ipfe deorfum in terrx ? DtciturÃiris turipintu* tus,^^ipfdmens rdeiondlis,ubieÃquidxm txnq oculus dhim£,ddquegt;n pertiiwtinid^ ey dgnitiodei.Vndedis cit ApoÃoluStRenouxmini Ãiritu mentis ueÃrx, CT in duite nouum hominem,qui fecundum deum credtus eÃ. ^P'' Ciwn CT dlibi diedt de inter iore homine: Qui renoudtur in dgnitione dei,fecundum imdQiiem eins quicreduit es «Mt. liFjncumdixijÃetfi^tur ipfee^ menxferuio kÿ Koman, y det,cdrne dutem legepeccdti,dlio loco edndem fententis dmcomemordns,Cdro inquitconcupifcitdduerfusÃis Gaiatas ç ritum, zyÃiritus dduerfus cdrnem,ut non ed qu£ uub tisÃicidtis,qudm dixit mentcm,hdnc etixmÃiritum dp pellduit. EUcitur Ãiritus etixm deus Ãcut dit dominut ineudnÿ;lio,fpirituseÃdeus, zyeosquiddorxnteum, lohannisf in fpiritu zy ueritdte oportet adordre. Eodem libro.Cap.XI. Cumenimle^tur,diliffsproximum tuum,tdnq Matth.« te ipfum,corpordliter liter £ uidentur,fpiritdlitcr pros ximus cOÿtdtur,intelle£hidliter dileâio confptdtur. cogitamr In Euangelium Ioannis tra= JöddSioz natu. IIL Pertinemus er^ dd eudngelium, perknemus dd nos uum teÃtt» |
|
DE LEGE ET ] uum te(b,mentum. Lex per Mofen ddtd eft,grdtid du* lohan. J tem eX ueritds, per Jëfum Chriftum ftëbi eft. ïnterro* ^mus Apoftolum,et dicit nobts,quonidm no fumus fub le^ fedfubgrdtid. Mipter^ftliumfuum,frXluyn trMlierefi,clumfuble^,uteosquifub le^ erditt redi* nwrct,ut ddopttonem ftliorum reciperemus.Ecce dd hoe uenitChrifhis,ut eos qui fub le^ erdnt redimeret,ut idm L-cx per nonÃmusfubleg^yfedfubgrdtid.Quiser^dcditle^m lllededitlegcm,quideditexgrdtidm,fedle^mper fer* tor Chriftâ ««)H miÃt,cumgrdtid ipfe de(cendit,ex undeftiëh erdnt bomines fuble^inonimplendoleffm,Quienimlegim impie t,non eft fub Ie ff,fed cum le ff. Qnidutemfuble* ff eft,non fubleudtur,fed premitur leff.Dmncs itdq; ho mines fub ie ff conftitutos reosficit lex, ex dd hoe idis fuper cdput eft,ut oftenddt peccdtd non tolbü, Lex er^ iubet,Ddtor k'gs miferetur,ln eo quid lex inbetyconan tes homines implere uiribus fuis, quod d le ff pr£ceplm eftyipfd fud tcmcritdte CX pr£cipiti pr£fumptibe ceci* derunt,CXnonfuntcumleff,fcdfubkffftftifunt rei. Etquonidm fuis uiribus implere non poterdut leffm,ft, ih reifubleff,lmphr.iueruntl!berdmrisduxilium,eiX redtus le^sprcit egritudinsm fuperbis,Egritudofi(per borum,ftchi eftconjrjpo humilium, idm confitentur e* groti,qui egrotdnt,uenidtmedicus,etfdâtetegroms. Me diciis quis eft ? domnus nofter iefus Chri/lus e^c. Tradatu XVII. Vcxpccca Lex entm peccdtores conuincebdtnonfoluebdt. idea bterd Ãne grdtid reos ftciebdt, quos confttentes grdtid liberdbdt. Udm hoc dicit Apoftolus: Si enim ddtd effet Gala,} a, lex qu£ poffet uiuiÃcdre,omnino ex leff effet iuftitid. Qudre erlt;^ddtdeftkx i Sequitur CXdiat.Sed conclu Ãtftripturdomnid fub peccda),ut promiffioexftdeie* fu Chrilti,ddretur credentibus e^c. Exo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Trac^aru XXV» !gt;« Mofcii nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Mofen quippe promittebdtur regnum,cx terrd ten-enax.^ fluens Idc CX mcl,tempordlis pdx,dbundd!itidm Ãlioru, ten populo nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. licctin ligu Sjiiw carports CT cetera omntd,tempordlid qiadem,in tchatur per nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tdiiieii ft}iritdlid,quid ueteri homini, in ueteri te* Ciiriftû iiiz /fctmeiKD promittebdntur,Attendebdnt erg) promiffd p taKtcrna, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;proituffd per ChriftuMi-lOoplenum uentrem promittebdt in ter rd, fed cibo qui perijt,ifto promittebdtcibum,nonqui pent, fed qui permdnetin uitdm £terndm. Traâatu XXX. ditds pdriendiyinultipiicdtioftliorum, dbunddntidfru* chium,qu£ iHis omnid d deo,quidem uero ex bono, td^ Quid fituc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cdriiAtibus promi(fd funtyOmnid h£cfaecerdtil uetus teIhmentuiQud* re dicatur à hcrcditds pertiiieiis dd hominem ueterem .ISIos tn no * U.'tlIS. udti fumiK,homo nouiii/à {li (umm, quia iHe nouns homo ueiiit. Quid tdm nouum quim n^fci de uir^ne Quid erm non er it,quod in illo innomret prieceptum. cere noli,Et hue le^ê trdnfgrediuntur homines,Ecce dl* quid nuHum hdbebdt peccdtum, nouus pdrtus eft ddtus, ter dies mortis.Ddtd eft lex etidm diuinitus p ftmuluin det Mofen. |
EVANGELIO. XCVI înillo,pdrtusnouus in nobis homo nouus,Quid efl ho Nomim te mo nouut f 4 uetujtiteinnouitus. Ad qudm rem tn no^ unde dica-uitus à ad deÃdentidd ci;leflii,iidcottcupifeendi fempi ternAyid pdtridm quie fitrfum eft,qu£ hofkm non timet deÃderdiuLim. Vbi no perdimus dmicum, non timemus inimicum,ubi uiuemus cum bono dlfei^i,pne deÃäuyU^ bl nemo nAfcitur,quid nemo moritur,ubi nemo idm pro ficit,cr nemo deficit,ubi non efuritur, ex' non Ãtitur, fed fdtùetds eft mmortdlitds,ex cibus ueritds.Bicc hdbê tes promijfdyGX dd nouum teftumentum pcrtinentes,ex nou£ hereditdtis,fitâiheredes,exipftusdominicoherei^ desydlidmfÃem udlde hdbemus eXc. Trac^atu XXXIL N(tm unui'quifq^ homo,hdbet infe proprium fftiri:^ Vnitsqiiifgt; tum,de quo loquebdr, cum dnimum ccmcnddrcm. Ani= proprnm miis enm cuiufq^,propriiK eftlÃiritus eins, D? tjrto di* cit Pdulus dpoftolus.Quis enim (at hominum, qti£funt eins eft mi hominis nip ftgt;iritus,qui in ipfo eft i Deinde ddiunxit, eónn x (1C ex qu£ dei funt,nemo feit nià ffiritus dei,qui in ipfo eft ? Deinde noftrdin nemo feit nift fÃiritns nofter.î^on enim noui quid cogtds,dut tu quid co^to,}pfd enim funt proprid noftrd,qu£ interius coÿtdmus, ex coigtdtionu uniuscuiufq;hominis,ippusftgt;iritusteftis eft. Sic ex qu£ deifuM,ncmo feit niÃftiiritus dei, nos cum (firitu noftro,deus cum fuo,itd tdmê ut deus cum fuo ftiritti (à dt etidm quid d^tur in nobis,'iJosdutem fine eius (Ãi*â ritu feire non pojfumus quid d^tur in deo, deus dutem feit in nobis,quod ipà nefeimus in nobis,Eidm inftrmi=^ tdtem fudm Petrus nefciebdt,qudndo à domino,qiiôd ter elfet ne^turus dudiebdt, ex eg:r fe nefeiebdt, Medicus egrivm feiebdt eXc. XLvnr. No/inc fcriptu eft m leff ueftrd, hoc eft uobis ddtd, quM eg) dtxi dij eftis,Deus dicit per prophetdm in pfdl mo hominibus,e^ dixi dij eft is.Et leÿnn dppellduit dó nnnuf,gf«eratóer omnes lUds fcripturds ,qudmuis alibi icx. ftiecidliter dicdt legem,dprophetisedmdiftinguenSypi cutieftylex exprophet£ufq^ddlodnnem.Etinhisdu~ Mathçî. h obuspr£ceptis,totdlexpendetetprophet£.Aliqudndo dutemintriddiftribuitedfdemfcripturds,ubidit,oporlt;= tebdt Implcri omnid,qu£ fcriptd funt in le^ ex prophe tis,expfdlmis de me eXc. TraâatuXLIX. Per unum hominem pecedtum intrduit in trMndu,et p pecedtu mors,et itd in omnes homines ptrdiif ft in quo omnes peccduerunt.Eccehdbcs unum diem mortis y quC anus,amp;fc' homo trdhit de mortis propdgne.De'tndecrefcity i««* niTp^cwto pit decedere dd rdtiortdles dnnos y utle^m fipidt ndtu* nbsp;nbsp;nbsp;figurât rdlem,qudm 0,mnes hdbët in corde ftxdmiQuod tibi no uis dlij ne fxceris.lJunquid hoc de pdgmis dicitury ex mort«/ noninndturdquoddmodo legturiEurtuUispdtiivtiq; Tobie, 4. nojt uis,Ecce lex in corde tuoiQuad non uis pdtiftice^ Se«5dâ «ïi^ es mortify |
DE LEGE ET EVANGELIC.
|
dei Kofen. Diéhim eftitlic:^^on occides, non mtecha» Exo. to, beris,nonftlfum teftmonium dices, honora patrem O' Etx tcri' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;concupifees rem proximi tui. Ecce lex fcri» pta. pta eft,O' ipfa contemnitur, Ecce tertius dies mortis. äieT^ot' Quidreftatf VenitOâEuangeliumprtcdicatur regnu tis. coelorn,dijfamatur ubic^Chriftis,Kinatur gehenna ui» ta,promitti!Ur a;terna,O'ipfa contemnitur, Trdnjgre« Roma, ). diuntur homines ei(anfflium,Ecce quartus dies mortis. Kcrito iam fttet.lJunquid O' talibus eft ne^nda nüfe» ficordia,abÃt.Etiamadtalesdominusexcitandos non dedignatur accedere ? TracH-atu codem. Erat autem fpelunca,O'lapis fuperpoÃtus erat ei, luftîiub Ie Kortuus fub lapide,reus fuble^ feitis eni,quia lex,qu£ Lipide fcripta eft, Omnes auterei fub le^ funt,beneuiuentes in legt funt. iufto lex poÃta non eft. auideft er^lapidem remouere Gratiam pr£di» a, Corin, J tare,ApoftiilusenimPaulusminiftrttmfedicitnoui tat ftamcti,no liier a fed ftiritu: Ka liter a inquit occidit ftiri tus autë uiuificat.Literainquit occidens,quaft lapis eft lohan. 1). premens, Kemoueteinquitlapidem. Kemouetelegs po dus,gratiam prodicate.Sicnim data effet lexqu£polfet uiuificare : omnino ex lege effet iuftitia: Sed cocluÃt fcri* Gala, J. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnia fub peccato,ut promiffio ex fide left Chri fti,iareturcredentibis.Er^remouete lapidem O'c. ' Cap.IX,libro V,de ciuttatedei. Kam O' Aer ifte ftue uentus,dicitur ftiiritus,Sed quo Quid Gt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;corpus eft non eft ffiritus uit£, Spiritus er^ ui» r^nrus uix t£quiuiuificatommOfCreatorq^eftomniscorporis,O' omnis creati ftgt;iritus,ipfe eft deus utiq^ ftgt;iritus non ere» atus. In eins uoluntate,fumma poteftas eft, qu£ cream» rwin /firituumuoluntdtes bonos adiuudt,malde iudicdt, omnes ordinatiOquot; ^uibufdd. tribuit potefkttem, quibufs ddin non tribuit. Sicut enim omnium naturdrumcred^ tor eft,itdomnium poteftdtum ddtor ,nemuoluntdtum. lüdilce quippe uoluntates db iHo non funt, quonidm con^ trd natur dm funt,qu£ db lüo cft O'c. Cap,XV,libro,X, Hfc 4«(cm lex diftributione temporum ddld eft, que prias hdberet,ut dù^m eftpromijfd terrena, qui^ , but amâ¬nfigniÃcdreittur£terna,qu£ui(ibilibits fdcrds^ LcgS P au Cl intckl/ gunt. l,nc uirtiis peccati. nwntw cMrdrentmultijiicelligp-entpâuei.Vmut ta,^ tnen dei cultuf dpertifflme ill!c,C^ uocurt, rerum ont nium confeftitione pr£cipiüir,tto uniiif de turbd^fed ei= ui quifcecit coclum terrant,(7 omncm animam, O' oinnem fpiritum,(iui non eft quad ipfe. lüe enim facit, hjec ftda, funt,atcf; ut fint,O' bene fe hcdacant, eiue indi-: ^ent 4 MO fà élu funt. C^p. V, hbro XIIL Apojkliti cn'im cum ueHet olkndere,lt;iudntunt pecca ttim,grdtid non fubueniente dd nocendum udleret, etidin ipftm leÿ:m,qudprohibeturpeccdtivm,wn dubitnuit di cereuirtutem e/fe peccdti, Aculeut inquit tnortit efipecs |
i.Corof, catum,uirtiiSMKmpecc(itiîex,yeril]ïmsomnino. Ahs get eu«» prohibitio deÃderium Oper is Sliciti, quando in /litid,non Ãc diligttur ut pecedndi cupiditds eius dile^^ oneuinedtur. Vt dutemdili^tur,O' deleâet uerd iujH^ tid,nonnià diuind fubuenitgritidSednepropteredlex putdretur mAlu/m,quonidm uirtus eft diilu peccdti,idea ipfe dlio loco uerfxns huiufnwdiqueftonem, ita, inquit lex quidem fdnibt,O'mandatum fatu^tm,O' iufttm,et bonumâ.Quoder^bonum eft inquit ,miki ftóhm eft morsi(dgt;Ãt ; Sed peccdtu,utapparedtpeccatum,per bo» num mihi operatum eft nwrtem,utfiat fupra modu pec cans peccatum,per madatum, Supranudum dixit,quia etiam prxuaricatio additur,cum peccandi auitd lididine etidm lex ip fa contemnitur. Cur hoc comemorandum pu tauerimus ? Qkm fcilicet ftcut lex,non eft malu, qua» doaufft peccantiumconcupifcentidm,itancc mors bo» num eft quando au^t patientiumgloriam, Cum uel iUa pro iniquitatedcferitur,O' ejficitprlt;euaricatores,ueli» fta pro ueritdte fufcipitur,et efttcit mar tires. Ac per hoc lex quidem bona eft,quia prohibitio eft peccati ; Kors autem mala,quid ftpendium eftpeccoti.Sed quemadmo» Roman.iîT dtMH iniufii male utuntur,non antum malis,uerumetiam bonis,ita iu/ti benenon tantum bonis ,fed etiam malts. Hine fit ut et mall malele^e utantur,qudmuis Ãtlex bo numtOquot; boni bene moriantur,quamuis Ãtmors malum. Cap,Vllalibro,XVII, nihil etm prodeft teftAnKntu,uetus de monte Sj?dji« feruitutemgenerans,nipquia tefHmoniiiterhibet telh,» ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;° nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;! nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r , ftamentuirt memo nouo : Alioqui quamdiu le^tur Koijes, Velamen de mSteSix fuper cordd eorum pojitum eft. Cum autem inde quifq; tranÃeritad ChriÃumauftretur uelamen. Tranfeunti» bet nouo, tt«t quippe intentio,ipfa mutttur,de uetrre ad nouum.ut non iam quife^ inteiidat accipere carnalem, fed ftirita» lemfalicitatem O'c. Cap,XI,hbro.XVlII. Eduxit er^ Koifes ex Aegypto populum dei,Kouif» j,-Ãmo tempore Cecropis AthenienÃum re^s, cum apud Quibui tï* Affyrios regnaret Afcddes,dpudScyonios Karathus, tipud Argues,Triopas.Eduóh) autem populo in mote Kotts p»' Sina diuinitus accepta tradidit legem,quod uetiis dicitur Aegypto, teflamentum,quia promiffiones terrlt;enas habet,O' per iefum Chriflumftturitfiierat teftamentum nouum, quo regnum coelorumpromitteretur. Huncenim ordinan feruarioportebat,Ãcut in uno quoq^ homine,qui in deu proÃcigt;-,gt;d a^turquodaitApoftolus,utnonfttprii(s,qd' corih.if ftnritale eft: Sed quod animale, pofteaft'iritale,quoniam Ãcut dicit,et uerum eft,primus homo de terra terrenus fecundus homo,de ccelo coeleftis O' c. Eodem libro.Cap. LIIII. Prima enim data fitit lex in monte Sina perKofen, Exo.;? quod teftamentum uocatur uetus,de hac autem,qu£ per Chriftimdandaerat,pr£dilt;flumeft,ExSyon lex pro» dietfO'uerbiimdominiexlAierufalem.Vnde O' ipfe, per omnes gmtes dixit,pr£dicari oportere in nomine fuo plt;xrtitentiam,Sed tarne indpientibus ab Hierufalem, ibi frggt; |
SPiRiTV ET lîtera.
xcvu
|
iti frg) exorliu eft hitiut nomimt cultus,ut in ChriÃum Cötniiins léfum quicruciÃxus Ãterat ÃX refurrexerut credere^ ccd» Chri tur.lbi bec fides tum infigiübus nûtijs inctitiduit ,ut Ãi ucftigiâ ^uot honünum milid iti Chri/H nomine mirdbili älM-ia nînopinin conuerfii,uenditis fuis rebus,ut egenis diftribuerentur, turï terri. propofitoflt;inôio,etdrdetitifiinMchdrÃAteddpMpertAtë uoluntdridperucmrent dtqfmter frementes fdiigui^ nem fitientes ludicos/e ufj^ dd mortem pro ueritdtecera re,iwn drntdtd poten ui fed potetitiore pruepdrdrent ZJ'c. Lib,XX.Cap.lIIL VLuius iaq; ultinü iuditij dei teftimonid de fcripturis fdiiclis qu£ ponere inÃitui, prias eligtndd fuut de libris quot;Vetui did inflrunKntinoui,po^edde ueteriStQUdmuisenimues tum'^rpnâ pfioT'i Pttt tempore,noudtMw/idutcponcndd funt «mpotc, dignitdte,quonidmilld ueterdprlt;econidfunt nouorunt. poncnduln' Noudigitur poncnddfunt prius,qu£ ut firmius probes gi dignius, muSfdjfunuintur CT ueterd.ln ueteribus hdbentur lex ZX Prophet£, in nouis 'Euin^liunl O' ApofiDlic£ litera. Roma.J nbsp;nbsp;Aà tlt;«tewApo)fo/iM,per/egp)n enim cognitio pecedti. I^uncdutem pne le^deiiujiitid rndnififid efl:,tellificdtd per legem O' ProphetdS,iuftitid. dutem dei perfidem les fu Chrijh in omnes qu£ credunt in eum, Htcc dutem ius fiitiddeiddnoiaimpertinettefhmentum * O'te/iimonis urn hdbet A ueteribus libris, hoc eH A lege O' Prophetts, Prius i^tur ip ft cdufd ponendd eft, CT poPed tefks ins troducendi.Hunc O' ipfe lefts ChriÃus Ordinem ferudti dum effedemonflrdnSjScrÃd inquit truditus in regno Mitth.) à dei,fimilis ell uiro patri/imdids profirenti de thefduro fuo noud O' ueterd; 'tion dixit ueterd O' noud,quod utis qi dixiffet,nifi mdluilfet meritorum ordinem [erudrequd, temporum O'c. Eodem lib.Cap.XXI. Locutiones enim tropic£ proprijs prophetico more contentant mifcentur. Ut dd intelletPum /fiiritdlem intentio fobrid, htcrae'''* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;q^oddm utiU O' fdlubri Idborc peruenidt. Pigritid uero cdrttAlis,uel inerudit£ uel inexercitdt£. TdrditdS mentis conteiitd literx fuperficie,niibil putdt mterius res Maiacii.4 Lex fpiri/ taliter in.el ligcnJa. lohan.f Malach,) £cdc,44 quirendum O'c. Eodem lib.Cap.XXVIir. QuoduerofubiangtidemProphetd: Memeiifotele gs Moyfi ferui mei,qudm mdddui ei in Oreb dd omnem jfrdbel pr£ceptd O' iuditid:OppQrtunecomcmordt,poll hoc declardtum tdm rttdgiiumfiiturum btter obferudtos res legs cotempmresqfdifcrimen ,fimuletidm ut difdne le^n jfiiritdliter intMgere,O' Muenidnt in ed Chriflu, per quern indiceinfiiciendd eH inter bonos et mdlos ip ft difcretio.l^onen'tmfruflrdidem dominus ditlud£is,fi crederetis Moyf crederetis O' mihi,de me en'm Hie fcri= ppt.Cdrndliterquippodccipiendo legf;m,O' eius ,pmifs fdterrendrerumcoeleftiumfiguras effe nefcientcs,mils Id murmurd corrueruiit ut dicere duderent, udnus eft q feruitdeoO'c. LibXXI.Cap.XV. |
Verumtdmen ingrdui iu^ q»od pofitum eUfuperfi Iios Addm d die exitus de uentre matris eorum ufq; in di em fepultUr£ in matrem omniivm,etidm hoc medium mi ferabili repitur ut fobrij pmus dtq^ inteUigimus hac ui» tdm depecedto ido nimis nephariotquod in Pdrddifo per Gene.j. petrdtunt eSl,fiiilr-m nobis effe panalem j totumq^ quod 'fj dgtur per teflamentum nouum,non pertinere iiouam haegt; nip dd nouifeculi h£reditAtem nouam,uthic pignore de cuhânoAi à cepto,illud cuius hoc efl pignus fuo tempore confequas tinct. inur.NuncautemdmbulemusinJfieÃ' proficientesde ' * die itt diein,jfiiritu fitfkl cdrnis mortificemus. De vera religione.Cap.XXVÃ. âf.XXVIL Vt eiitm finis ueteris hominis mOrS efl,fie finit ito» ui hominis uitd £terna.lüe nanq^ hömO peccdti efl i ifle minis «ms, iujliti£ ^Sicut dutem ipi ambonullo dubitdnte itdfunti utunumeorum,id ePucterem dtq- terreriam poÃit in ms.uita x» hdc totd uitd unus homo d^re,nouUm uero O' cÅiefkm, nemo in hdc uita poÃit nip cum uetere : Nam O'db ipfo incipidt neceffe efl,et ufj; dd uifibilem mortem cum lUot quamuiseo déficiente, fe perficiente perduret: Sic pros portione uniuerfum ^nus humanum, cuiaS tan'i uni» us hominis uitd eft damp; Addm ufq; ad finem huius feculi, itd fub diuin£ prouidenti£ legbus ddmintjlratur ,ut in duo^nerd diflributum dpparedt. Qiiorum in Una efl turbd impiorum j terra»' hominis imagtiem db initio fecuU ufq^ddfinemffrentium,iHdlteró feries populi uni deodediti'.Sed db Addin ufj;dd lodnnem bapti/htmi terrenihomlnis uitdmgerCntis feruiliquddam iuftitidt cuius hi/brid UetuS te/ktmentum uocdtur,quap terrenu poUicens regnum * qU£ totd nihil efl dliud quant imd^ noui populi, et nouitejhimentipoUicentis regnum coes lorum. Cuius populi uitd interim temporalis incipit d domini dduentu in humilitate ufj; dd diem iuditij quando in cldritdte uenturus eft.Poft quod iuditium uetere ho» mine extinfh, eritilld mutdtioqu£dn^licdm poUied turuitdin.Omnesenim refurgimusifednonomneSim» mutdbimur.Kefur^t erg) plus populus, ut ueteris ho» minis fui retiquids trdnsformet in nouum. ^efurgetdu» tern impius populus,qui db initio ufij; adfinem ueterent hominem gefferit,ut fecunddm mortem pracipitetur Aetdtimdutemdrticubs qui diligenter legunt,inueni unt,nec zizdnid nec pdleas perhorrefeunt Ainpius nam q; pio uiuit O' pecedtor iu/b,Uteorum compardtione did crius, donee perficidnturtdffurgit. Contra Adimantum Manicbæi Sdbbdthidutemobferudtionesnon intetligebdnt lus d£i,quiputabdnt dbhis etidm operibus,qu£ddfdlutem â^ *^'** horniiuim udlent oportere cefftre.Vnde illos dominus eti dm dlijs locis de boue,qut tn puteitm ceddit, O' iumento quod foluendum ell,ut dd dqudm ducatur,mirificd com» pdrdtionereddrguitiSdbbdthum dutem non repudiatumt R fed |
DE LEGE ET EVÃNGELI0.
|
Sibbathî lttt-cïleóiu;nd Chn/Hitnis devint quidein cariMliter rpiwtuaii'tct objerudri ,jèd jpirialiter tenetftr à fdgt;i^tif,qui inteUigut dicentiSjUOiiteAi â niequiLtbordâscreggt;uosrefindm: Tûlliteiu^mme^i fuper uos O' difcitc à mt qiud mitis fum O' humilif cor^ de,O' 'mumietis requiem dnimahus ueftrii, lugum enint mcum fudueeü Oâfdrcindmeikuis. Â¥iocfdbbdthum,id eA,hdnc requiem fcripturdilldfjg)tificdt,qMm \ud£i tia intcdigcbdittjO' pro temporitm di/penfdtione cdrndliter fequebdnair umbrdm, cuim imbr£ qudà corpuf,id eÃ, ueritAS nobii ddtidd cr4t O'c. Contra eundem ,CapJir. Rctrafti nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quibufddm umbris O' fi^ris rerum dri'i Cip.ix. te domi/ii dduennim fecumdivm mirdbilem dtq; ordindtif^ ^cn'tî præz dijiiributiotiem temporiim Apo(bluf ille tenebd^ tæâdquot;quot; tefldmentum uetus dccepit,amen in eo mntd pr£ fuU, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicdtio noui tefldmentieÃ,ut mild in Eudti^lied dti^ po[blicddifiiplinAreperidntur, quis drdudO' diuind pr£ceptA O^ proni(Jd,qu£ idis etidm libris ueteribus de fint, fed fdiifie fcriptur£ non tcmerdrios O' fuperbos dc cufdmres,fed pios O' diligentes leóhres defiderdnt, Cap.X VLEodem lib. Aducnicn^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, n tibus rebus nbsp;nbsp;AaMfntcrttiPiK enïm rebus qudrum erdnt u/mbr£ iU£ umbr'x.^ oigt;firudtiones, id déhon ell ut ojknderetar in ipftï um^ bris non effeffem ponenddin,fed in ipfis rebus quds ide timbr£ fignificdbdt ejfe ucnturds id cH ChriÃm Oâ ec^ clefidm.Et proptered idd idm omnid iitdnid erAnt,nec td^ men ed tdnq noxid remouendd,fed tdnq fuperflud conté* nendd Apoflolus pr£cipit,ut fi quis iud£us Chrifto cre^ didi/fet,propter offinfionem fuorum non prohiberetur in ipfis fuperfluis remdnere,nec tdmen in eis füuté fodm conjlitutdmferudret,non enim figndidd,fededqu£his fignificdniur 'm fdlutein 'mtroiMunt.ideoq; pr£puti* um nihil eiliOâcircumcifio nihil ell,fed obferudtio ntdn ddtorum dei Oâs. Cap.XXn. Matth. I i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r Dehomine quern Idpiddre deus iufiit,qui Sdbbdtho in uentus eH ligndcoUi^e,dominus in Eudn^lio ubibo-tninis mdrMm driddm fdnduit die fdbbdthi,diuinum opus foecit non humdnum,nec db ocio recefiitqui iufiit O'fi*â chim cll:Et ideo non eft fimile hocftlhim lignd codigé» ti,quod ftcere cum inueiitus effet homo die fdbbdthi, inf fu dei Idpiddtits ell.De feruili dutem obferiidtione ftd^bd* thfiOquot;deuindilhl) tempordlis mortis,idm nudtddilhi funt. Siciit enim tempore chdritdtis bonitds fic tempore timor is feueritdi dei mdxime commendxtur. Et cum dd^ hue non opporteret, ante dduentum dontini nuddre Rîitth .21 popiillt;^ legitimdrum fdcrdmentdft^rdrum,nonmuitd^ Mamchei bdntur fignificdtd intedigere, fed iujfx cog^bdntur im^ b?4T arba^quot; P^ere: Nondum enim deo itüj£rebdnt perftiiritum,ftd p res credit, cdrne,'« legt;3- feruiebdnt. ÿtiror dutem ciuod Mdnich£i C]llX{cS nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;âT» ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠|
tent haies, pldiiÿiitt Idpiiiftum hominem dei pr£c oto, quid con^ trd iuffd Uÿs lignd codent. O' non pUn^nt ficulnedtn dreftihiim uerbo Chrifti,qu£ contrd nudum pr£ceptunt foecerdt,ciimtdlem dtiimdm drboris effe creddnt qudlé hominis. Libro expofitionis quarundam pro« poÃtionum ex Epiftola ad Romanos. (Xÿpd Apoftolus dicit,quid non iuftiftcdbitur in lege omniscdrocordmidofper legemenimcognitiopeccdti Romi.^ Oâ c£terd fimul,qn£ quiddm putdnt tn contumelidm le^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;à Qsobijciendii'.Soüicûc fdtislcgend£ifwît,utneq^kx db nopeccatî, Apoftoloimprobdtduidedtur,neq; homini liberum drbi quot;°^ei?amie triumfit dbldtum.ltdq^qudttuor iftosgrddits hominis gis.MM' diftinffidmus,dUtelegem,fublege,fubgrdtid,'mpdce.An te legem fequimur concupiftentidm cdrnis, fub lege trd» himur db ed, fub grdtid nec fequimur edm,nec trdhimur db ed,in pdce nudd eH concupifeentid cdrnis. Ante legS er^ non pugndmus,quid non folum concupiftimus O' peccdmus,fed etidm dprobdmus peccdtd. Sift lege pugnd mus fed umcimur,fttemur enim mAlde(fe,ciim utiq^no lumits ftcere,fed quid nondum eH grdtid fitperdmur. In iftogrdduofttnditur nobis quomodo idcemus, Oâ du fur gere nolumus Oâ cddiinus,grduius djfli^mur Oâs. Ibidem. Scimus quid lex ffiritdlis ell,e^ dutemcdrnAÃis fum,fdtis oftendit Apoftolus non poffe impleri legem ni» fi db ftiritdlibus qudles fttcit grdtid,dei enm fimilis quift iYgiâjmp^ q;ftllus,ipfe legem frcileimplet quod pr£cepit,nec er it fift Aid fed cum Aid. .Is eft dutem qui nec cdpitur tempo» «»rfimiiii. rdlibus bonis nectamp;retur tempordlibus médis Oâs. Ibidem. Noh enim dccepiftis/ftiritum feruitutis liberum in ti more,feddccepiftisj^iritumddoptionisftliorum,inquo Romi.« 2 cldmdinus Abbd pdter.Euidentiftime duorum teftamento rum diftmäa funt tempordullud enim dd timorem per» tinet nouum dutem ddchdritdtem. Sedqueriturquid fit Jift»â«**'â' ftgt;iritusferuitutis:gt;Idmftgt;iritusddoptionis jiliorumuti Iftirititffdnlhis ell,ftnritus erg) in timoré Ale ell,qui poteftutem hdbet mortis quid mipfo timoré per mtdin uitdm rei erdnt feruitutis,qui fub lege dgebdnt,non fub grdtid. Super.ULcapiit Epiftolæ ad Galathas. Scire prius debet homo operd le^ bipertitd effe: Ha pdrtim m fdcrdmentis,pdrtimuero 'm mortibus dccipi» opnsit' untur.Ad fdcrdmentd pertinent,circumcifiocdrms,fdb* S'* nbsp;nbsp;nbsp;***' bdthumtempordle,neomeni£,fdcrifitid,dtq; omneshu» iufmodi inumerdbiles obferMtiones,dd mores dutem no Decides,noo meebdberis,non ftiifum teftimonium dices Oâ tdlid c£terd.ilunquid nttm eri^ Apoftolus itd poteH non curdrr utrum Chriftidnus bomicidd,dut maechus fit dll cdftiis dtq; innocent, quemddmodum non curdt utru circumcifits cdrne dn pr£putidttlt;s fit. Niwic erg) de his opn-ibus mdxime trditut qu£ funt in fdcrdiaentis, quü^ O'SU |
|
SPIRITV ET O' lUi« inler Jum fe ddmifcere (jgnifjM. Propefinem tmt PpifloliC de hif (ipdriitim trdà auit nbsp;nbsp;nbsp;funt inmo^ ribut^e^iüud breifiter hoc dutem diutiuf.Hxc enim one^ rd potius imponi gentibtts,quorum utiLias tnteUedu eil: Nrfm fcifc omra'd exponuntur Chriftidnis ut quid lukdnt tantum mteüigmt^etidm frcere non co^ntur,m obferttd^ tionibuf dutem ft non intelligtn!ur,feruitu! fold eil, qud^ Us erdt 'm populo Iudlt;eoriim CT eil ufq^ ddbuc CTc. Eodem,Cap. Romin. ?, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qif^fttuis primttidt hdbentes f^iritus qui tà taeilfpropter iuftitidm Ãdei,tarnen quid ddhuc mortuum eil corpiM propter peccdtum,diffèrentid ifla, uel ^ntiü, uel conditionis,uel fexws idm quidem dbldta eH db unita^ hhic'uni f^fidei,fedmdtutinconuerfdtione mortali,eiufqiordinê inhuiiMuitteitinereferuandumeffeO'Apo/kli prtecb 11 pr{cipiü° piunt,quietidm re^ildt fdluberrimdstrddunc ,queindd-modum fecum uiuant, pro difjèrentid ffntis ludei O' Grteci,0'pro difjèrentid conditionis domini O'ferui, O' difjèrentii fexut,uiri O' uxoris,uel Ãqtu, talid c£tett rd occurruitt,0' ipfe prior dominus qui dit: Reddite c£ Mitth. XIÃ^- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;funt,O'deoquedei. LXXXllI.Qiiæftionum. Quæft.LXVL Roma.r Apoftoluf tom diu dicit fub lep ejfe hominem qMm^i diu uiuit peccdtQ,quemddmodum tamdiu mulier fub le^ Roma. 4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quamdiu uiuit uir. Hoc dutem peccdtum hie in-^ Romi-r teüi^ndum eil quod dcceÃit per legpn: Qjtod peccdtum dicit fuprd modum effe,quonidm cum iiin dppdredt effe peccdtum, ft tarnen O' ddinnita preuaricdtioni cumuld tiui.'Vbienim non eil lex,nec preuaricdtio. Et hoc ë qdâ dicit utfidt fuprd modum peccdtor ,dut peccdns,peccd^ Lex c a manddtum.Qjtd propter legem quamuis d pec^ tu'demonx cdndoprohibedt non tarnen Ãc dicit ddtam ut liberdretd Roman nbsp;nbsp;fgt;tccdto,fed Ut demonÃrdret peccdtum,cui feruiens dnitna ' debetfe dd grdtidm liberdtoris conuertere,ut d peccdm U beretur.Per legem enim cognitio peccdti,Oâ alio Icco di^ Roman.7 cit,fed peccdtum Ut dppdredt pcccdtum, per bonum ope^t rdtum eà mihi dd mortem: ybi er^ non eà grdtid Itbe^ rdtoriSjduget peccditdi deÃderium prohibitio peccdmru. Qjtod quidem dd hoc utile eÃ,ut feiitidt dnima feipftm nonÃbifufÃcereddextrdhendumfe 'dferuitute peccdti, Pfaim.dx gt;^do detumefeente dtq; extiniia omni fuper-s bid,fubddtur liberdtorifuo,Ãnceriterqi homo diedt. Ad= heÃt anima med poÃte, quod eà iam non effe fub le^ peccdti,fed in lege iuflitite. Lex autem peccdti dicitur,non quid lex ipfd peccdtum eÃ,fed quid pecedtoribus imponi tur.ldeoetiam lex mortis,quid flipendiumpeccdti mors, Koman.«; dcukus mortis peccdtum uirtusautempeccati lex, pec^^ gt;⢠°^'â''gt;^candoenimddmortemlabimur,Vchementiiis enimpec:^ edmus le^ prohibente,qu'dm à rudla lege prohiberemitr. Accedente autem grdtia,idipfum quod lex otKrofe iuffe-^ rdt,iam Ãne onere de libentiÃime implemus. Lexer^ peccdti O' mortis,id eà qu£ impoÃta eà peccantibus at q; morientibiis iubet tantum ne concupifcainus O'tnco^ |
LITERA.' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;XCVIII cupifciinus. Lex autem fÃiritus uîtlt;e qu£ pertinet ad grd tidm O' libérât d lege peccdti O' mortis,facit ut non cott cupifcdmus O' impledmus iuffa le^s,non iam ferui le^s per timorem ,fed dmici per charitatem O'ferui iuÃitise unde iüa lex promulgitd eÃ.iufhti^autem non feruili-^ ter fed liberaliter feruiendum eÃ,id eà charitatepotiusiâ q timore.ldeoq;ueriÃimediilumeÃ,leffm er^ euacua Roquot;gt;^ î musperÃdemiAbÃt.Sedlegem flatuimus. Hoc enâm ef ÃcitÃdes quod lex iubet .Statuitur erg) lex per Ãdem. Clu£Ãdes Ã/ion Ãt,iubet tamenlex. O' non impien^ tes iuffd, reos tenet,ut eos çmeiites O' non iialentes mt* plere qu£ iuffa funt ad gratiam liberdtoris dliquando co uertdt. Poftpauca ibidem. Ex quo compr£hendinMs,qMttuor effe diffèrentias etiam in uno homine,quibus gradatim perachs in uita ieternd manebitur.Et quia enim oportebat atq; id iuÃum erat ut poÃeaquam natura noÃrapeccauit amiffabeai:: p,.pp, titudinelÃiritali,qu£ Paradià nommeÃgniÃcdtur,dni^ peccai .p, males carnalesqi nafeeremur : Prinw eà aÃio antelc-:- ' gem ,fecumdd fub leg;,tertid fub gratia, quarta in pace. AnteleffaÃioeÃ,cumpeccatum ignoramus O'fequi-i mur carnales concupifcentias.Sub leffeÃ,cum iam pro hibemur d peccdco,0' tarnen confuetudine eius uiÃi pec^: camus,quoniamnosnondumadiuudtÃdes.Tcrtia aÃio eÃqudndoiam pleniÃime credimus liberatori noÃro, buciid!.h:, nec meritis noÃris aliquid tribuiinus,fed eius mifericor» dia diligendo,iam non uineimttr deleÃatione confuetu^ dinis maLe,cimi ad peccatum nos ducere nititur :Sed ta» men adhuc earn interpelLmtem patimur,quamuis ei non trddamus.QudrtaeÃ,cum omnino mhilcà in homme quod reÃÃatÃiritui fed omniaÃbimet cocorditer coniît ila O' connexd unum aliquid Ãrma pace euÃodiunt. C^uodÃet mortali corpore uiuiÃcato, cum corruptibile hoc induerit incorruptionc, O'mortale hoc induerit im mortdlitatem. Ad primam alÃoncm demonÃrandam, iÃa teÃimonia interim occurrune.Per imumhominepec Roma.gt;-catum 'm hunc mundivm intrauit,O' per peccatu mors, O' Ãc per omnes homines pertranÃjt in quoomnesho-= mines peccauerunt.vfq; ad legem enim peccatum in mu do Ãiit,peccatum autem non deputabatur cum lex non effet.Etiterum,Ãnelegeenim peccatum mortuumeÃ, Roma, r fg) dMtcm uiuebam aliqiundo Ãne lege.Quod autem hic dicit mortuum eÃ,hoc eà quod fuperius dicit, non depu tabatur ideÃlatebat. QuodmaniÃÃat in confequenti^ bus dicens,fed peccatum ut appareat peccatum ,perbo^ num operatum eà mihi mortem, id eÃ, per legem quia bona eà lex à quis ea legittime utatur. Si ergo hic ait «t i ⢠Timo. » appareat peccatum,mamfiÃum eà quod fuperius ideo di cebat mortuum O' non deputari,quia non apparebat an teq lege prohibente oÃenderetur. Ad fecundam atbonc, iÃa teÃmonia conueniuiK, lex autem fubintrauit ut ahn daret deliäum,acceÃit enim O'praeuaricatioqu£ non Roman,; erat. |
DE LEGE ET EVANGELIC
|
érdf.Ef illuJ (^uod idm comnumordtunt ei^,cum cffèmus Roman. f firm hj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;peccatvrum qu^e per legem func operdbdntur 'm membris noÃrls ut fruôîuin ftrrent mor ti.Etiüitd:Quider^dicemuslLxx peccMm eüi Ab^ /it.Sed peccdtum non cognoui nià per le^m : Ndm cons Exo.to cupifcentidm ncfciebdm niÃlexdiceret^n concupifcei. OccdÃonedutrmdcceptipeccdttim perntdmddnim opes rdtum eR in me omncm concupifcentùon.'Et Pdulo poR. Adueniente mquit nunddco peccdtum reuixit ,f ggt; dulem mortum fum GT inuentum eà mihi ntdnddtum quod erdt ad uiam,hoc efjè dd mortem . Pfalt;t(am enim occdÃone accepta per nunddtum fèfillit me, per iHud occidit, Que)der^ditmortuufÃim,uultmteüim mortuum me effè cognoui,quid idm etidm preudricdtione peccdt qui uidet per legnn quid Ãcere non debeat G^tamè Ãcit. Qÿpd dutem dit,feÃüit me peccdtum occdÃone dccepti p ntAnddtum,ÃuequidfiidÃo dd peccdndum deleihtiomi uehementior e^î,c:mt adeil probibitio, Ãue quid etidm à quid homo facer it fecundum iuffd le^s ,à ddhuc non Ãt Ãdes qu£ in grdtid eiltuult Ãbi hoc tribuere non deo fus perbiendo pltti peccdt. Sequitur er^ GSâ dicit^taqilex quidem fdnih),(Gr mdnddtum fdnéhim G!quot; iuÃtm et bos num.Qjtod erg) bonum efl mihi Ãilum e^ mm? Abs Ãt. Sed peccdtum ut dppdreat peccdtum per bonum opes Kctriäi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ntodum peccdtor, Capas. â dut peccdtum delinquent per manddtum. Scimus dutem quid lex Jjiiritalis eh,e^ dutem cdrnAlis fum,id eR cars niconfentio, nondumffiritidi grdtid liberdtut, uenun s ddtut fub peccdto,id eü peccdnt pfeudricdtione tetnpord Hum uoluptatum.Quodentmoperor ignora ,ideünon agnofco ejfe m preceptis ueritatis, ubi eR uerd fcientid. .. . nbsp;nbsp;nbsp;Secundum hdnclocutionem dicit dominus peccdtoribus, non nout uos.^on entm eum dltqitid Idtet ,jed qutd pees edtd non inueniuntur in replis preceptorum quds hds bet uerias,ideo ipfd ueritds pecedtoribus dicit, non noui uos GXc. Ibidem in fine» Qudmuisenimnonceddt,quifub grdtidconÃitutui mente fer uit leÿ deiddmen carne fer uit le^ peccdti. Hw gradibtis homine perÃäo nulla fublhntia inuenitur mas lum. Neg;- lex mala efl qu£ oflendit homini in qutbus pec catortim uinculis idcedt,ut perfidem implordto liberatos ris auxiliOjCrfoluiGreri^crfirmiflimeconflitui mes reatur. In prima er^ abhone qu£ eA ante le^m, nulla pugnaeAcum uoluptatibus hitius feculi. Infecuda qu£ Miiitfi Iio nbsp;nbsp;nbsp;leffefl,pugnamusfedu'mcirnur.lnttrtiapugnamus minis Ciin flduincigt;nus.lnquartanonpugnamus,fedperfréîtl O' ' £ternA pace requiefeimus. Subiu^itur enim nobis quod infiriud noflrum efl, quod propierea non fubiu§ibatur, quia fuperiorem nobis deferueramus deum. De fpiritii SC litcra ad Maredii* , num.Cap.Iin. DoHrina quippe ilia qua mandatum accipitmts con« |
tinenter reüeq^ uiuendi,literd eH occident mà ddÃt uitti* ficant/fiiritus.^Jeqienimfolo illo modo mtelligendum eft quad le^mutditera occidit Jfiiritus autem uiuificat, ut dliquidfigurate Ãriptum cuius eü abfurda propries t.Corin , tds,gt;wn dccipidmut ficutliterd fonat, fed aliud quod Ãs gnifiedt'mtuentet interiorem mminem/fiiritdli intellis ffntidnutrianuit. CUionilt;!tâtfdpere feeundum carnem Koman.« mort eü,fdpere dutem fecundum ffiiritum pax o' uita, uelutÃquifqmultaqu£fcriptdfuittin cantico canticos Cantîcicî rum carnaliter dccipiat,non ad luminofe charitatit fi-us âquot;quot;j äum,feddd libidinofe cupiditatis aflèibim.ï^oner^ iigcmianó ijk folo modo inteUi'gendumeü,quod ait ApojklustLis ter a occidit ffiiritus autem uiuificat,fed etiam illo coq; ut Romi.7 maxime quod apertiflime alio loco dicit, concupifeentia nefeiebam nifi lex diceret,non concupifcet,et paulo pofl dit,occdÃone dcceptd peccdtum per mandatum fiflüit me,Gr per illud occidit. Eae quid eft, litera occidit, utiq; non fi^rate aliquid dicitur quod accipiendum non fit fecundum literie fonum,cum dicitur,non coiicupifces fed perft^Ãtmum faluberrimumq; pr£ceptum eft, qd^ fi quit impleuerit nuHum bdbebit omnino peccatum. Ni hoc ideo eUÿt Apoflolus ffnerale quoddam quo cunâtt complextiseft,tanq h£ceffetuoxle^t ab omni peccato prohibentis,quodait,non concupifeet. üeq; enim utitim peccatum nià concupifeendo committitur, proindc qu£ hoc pr£cipit bona et btudabilis lex è. Sed ubi fanifiut no adiuiiatftiritus mftiirant pro concupifeentia mala con» cupifeentia bonAm,hoc efl charitatem diffiindent in cor dibus noftris,proftâo iüa lex quamuis bona auget,pros Komm, f hibendo defiderium malum, ficut aqu£ impetus fi in eâ partem nonceffet mflucre,uehementiorfitobicecppofis simiu» to cuius molemcumeuicerit maiore cumulo pr£cipitds tus uiolentius per prôna peruoluitur. tgefcio quo enim modojhocipfum quod concupifeitur fit iocundius dum uetdtur.Et hoc eft quodÃüit peccatum per mandatum, (7 per lüud occidit cum dccedit etiam pr£tiartcatio qu£ nuÃa efl ubi lex non efl,fcd totum ipfum Apoflolic£ Epi floLe locum fi placet confideremut,G^ ficut domimisad* iuiierit pertraékmus. Eodem lih.Cap. V. Volo enimppotuero de monftrare illud quod ait A» poflolus,litera occiditffiiritiis autem uiuificat,non défis guratislocutionibusdiilum,quis CTilludcongruenter aaipiatur,fed potius de leff aperte quod malum efl pro hibente.Quodcumo/kndereproftflomaniftflius appa rebit,benèuiuere donum effeiUuinum,non tantum quia sinetiben homini deus dedit liberum arbitrium fine quo nec male nec bené uiuitur,nec tantum quia pr£ceptum dedit quo nec male «1 doceatquemadmodum fftuiuendum,fed quia per ffiiris âââf* turn fanéhim diffiimdit charitatem in cqq^dibus eorum, quos prafeinit ut pr£deflinAret,pr£dellinauit ut uocas ret,uocauit ut iuflficaret,iufhficauit ut glorificaret GTc. Eodcm.Cap.in fine. Attende iÿtur Apojklumad Romanosexplicanti R®«*-« fatis^ |
|
spirïtV et ⢠â fdtisjâmonÃrdntemlt;luod fcrîpptdd CorMnotfliterd ocaditifpiritus dut uiuilîcdt,lic ijMgf dccipieitdu ciuein» ddntodumfuprddiximuiyquoniintleÿsliterel quiedo» cct non cfje peKdndunt,(t fpiritus uiuiÃcMU défit ,oa:h Lif f f a ic/^_ dit,fcire enimfÅcit peccdtum potiutq cduere ,et ideo iM ft'iïîfaS? ?î^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qudm minui, quid ntdlie concupifcentid: etuun non cauerc pr£Udricdtio le^i dcccdit. Cap.VIir. No enw» qui in mdn^flo ludlt;eui eü,»eq; qt(lt;e tn md ni/rflo in cdrne eftcircumciÃo,fed qui in dbjcondito, lu^ dota e^iZ}quot; circumciÃone cordis /Ãiriai non literd,cuius Vett. circa nbsp;nbsp;nbsp;uoit cx honünibus fed ex deo. Hjc circumciÃone cor ciiio.ccoT^ disdicitpurdin fcilicetdbomniillicitdconcupifcendd, uo disputifas. , r I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_ â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, luntdtein,quod non fit uterd docente crmindnte ,fed /fit ritu ddiuMnte dtq; fdndnte .ideo Idus tulium nonexho^ Pfaim. j j ^dnihusfied ex deo eR, quiperfudm grdtidm prcefldt un Pfaim. 2f de ldudentur,de quo dicitur, in domino Iduddbitur dnitM nKd,et cui dicitur,dpudte tdus mcd,non qudles Uli funtq deum Iduddre uolunt quod homines funt,fe dutem quod iufh fuiit.Sed Iduddmus, inquiunt, nbsp;nbsp;deu noftr£ luÃi^ ficdtionis duif}orem,in eo quod ie^m dedit, cuius intuitu nouerimus,quemddmodunt uiuere debedmus,nec dudiut quodlegunt.Quidnoniufüficdbitur exle^ omnis cord v deotPotefl enim fieri cordmhominibus,nondutem corà Româ4 iüo ,qui cordis tpÃus amp;nbsp;intimo uolumtitis m/fieóhr tfl,. Vbi uide etidin à aliud ficidt qui le^rn timet,quid tdmen mdUetficereÃliceret.Acnequifqputdret hic Apoftolu C4 le^ dixiffe neminem iullificdri,qu,e in fdcrdmentisue teribus multi continetfigurdti pr£cepti,und⬠etia ipfd es'lcircumciÃo cdrnis,qudm dieo£kluodcciperepdruuli iuÃi fuitt,continuo fubiunxitqudm le^nt dixerit et dit, po/kddicit,peccdtumnoncognoui ntÃper legem. Ndin concupifcentidm nefcicbdm,nià lex diceret, non concur pifces:ildmquideÃdiiud,perle^ni enim cognitio pecs cdti ejc. Cap.IX. Dono Jcijlt; nbsp;nbsp;Lex quidem hoc ipfo,quod iubendo ei' mindndo f Mritus'h5 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iuftificdndo fdtis indicdt dono dei iuftificdri ho iuftificattin minem per ddiutorium fi)iritus,prophet£ dutem quid id Gata-I lulHcamnr gratis.non cperiint me ntis« qnod priedixerunt,ChriÃi ddmpleuit dduentus etJ'c. Cap.X» lufio enim lex non tfl poÃti,qu£ tarnen bond eA à quised legtime utatur.Hec duo Apoftoliis uelut inter fe contrdrid conneékns monet mouetq} leäorem,dd per fcrutdnddm quæftiotiem dtq; foluenddtn, quomodo enim bond efi lex,à quis ed legtimd utdtur, à etidm quod fe quituruerumeil,fcienshoc,quidiuftolex non efipoÃs td.Ndm quis legtime utiturlegeniÃiuÃustAteinb eà poÃtd,fed iniufto. An CT iniufius utiuflificetur id eÃ: ut itiftus fidt, legtime lege uti debet,qud tdnq pedd^g) p^ ducdtur ddgrdtidm,per quam foldm quod lex iubet poà Ãtimplere,peripfdgt;rt quippe iufiificdtur gratis ,id efl, «ttÃfifuorum operum prdcedentibus mentis, dlioquin |
LITERA.â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;XCIX grdtid idin non efl grdtid,qt(dndoquidein ideo ddtur na quid bond operdfoecinutsffed ut edfitcere udledmus, id ê Roman'.» non quid le^m impleuimus,fed ut legem implere poÃi^ mustlUe enim dixit,non ueni foluere legem,fed dd impie re.üe quo difhim efl,uidimus gloridin eius gloridm td^ q unigeniti d pdtre plenum grdtid C/ ueritdte. îî!ec efl ^viatth/ç glorid de qua diékm efl,oès enim peccduerunt os' egent Joitan.). gloriddei,crhiecefi:grdtid de qud continuodicit,iuftifi Cdti grdtis per grdtid ipÃus. Iniufius erg) legtime lege utitur ut iuftus fidt,quod cumfiihisfiierit, ed idm non utdtur tdnq uehiculo cum peruenerit uel potius ut fuprd diiki ÃmilitudineApofioli utdr,tdnq pseddgg cum ertf ditus fiterif.Quomodo enim iufiolex noneflpoÃtd,Ãet iufid) efl neceffdrid,non qud iniufiusddiuflificdntëgrd« tidm perducdtur,fedâqud legtime idm iufius utdturiAn forte imo uero non forte,fed certe fic leg time utdtur le« gc idm iufius,cum earn terrendis imponit iniitfiis,ut ctvm eiiS' in ipps coeperit inolit£ concupifcentiic morbus, incë tiuo prohibitionis et cu mulo pricudricdtionis dugeri,co fiigdnt perfidem amp;nbsp;iuftificdiitem grdtidm,e:T per donii ffiiritusfuduitdte iuflitie deleihttipeendm literx minan tis eudddntiltd no ernnf contraria, neq; inter fe duo iflu pugndbunt,ut etidm iuftus bond lege legtime utdtur,et tarnen iufto lex poÃtd non Ãt,non enim ex ea iuftificatus Fide fufiiS* eft,fed ex lege fidei,qud credidit ntdlo modo poffe fu£ in firmitdti adimplenddeaquselex fafhrum iuberet nip diuind gratia fubuenirhldeo dicit,ubi eflerggloridtioi P-xclufa efttPer qudin legemfrfhrivmmon /ed per le« gem fidei GTc. Cap.xiin. Certe enim legem M.oyfes mtniftrandam populo dc« cepit in monte,fcriptdm in lapideis tabulis digto dei,h£c e.xo. ? » decern prieceptisconftringtur,ubi nihil de circumciÃos ne mandativm eft,nihil de uifHmis pecorum,qu3e nunc d Chriftidnis non imolantur. In Ulis igtur decern pr£ce« ptis,exceptd fabbdthi obferadtione,dicatur nühi quid Ãt obferudndum d Chriftidno,Ãue de non faciendis coles ciardanetÿ difq; idolis dlijsq; uUis difs ,prieter unum uerum deum, coiaida, fiue de non accipiendo nomine domini in udnum, pue de honore pdrenttbus deftrendo,pue de cduendis ftrnied« tionibus,homicidifs,fitrtis,ftlÃs teftimonijs, adulterijs, re dliend,concUpifcendlt;t .Quid horu quifq dixerit Chri« ftidnum non debere ferudre ? An forte nä iftam legë qua in Ulis diuhus tabulis fcriptaefl liter am occidentem ap« peUat Apoftolus, fed iÃam circumeiÃonis aliorumq^ ue« teriuniamq;dbolimrum facramentorum^ Sed quomodo putabimus,ciiM in ea Ãt,non concupifees ,per quod man ddtwm,qudmuisfdnPum dâ iuftum e:Xbonum,fèfttlitme inquitpeccatum,ei!'pillud occiditiQuid enimaltud eft^ Uterd occiditiffiiritus dUtemuiuificdt,quis euidentius eo ipfo loco dd Corinthios ubi dit,literd occidit,ftgt;iritus dut uiuificdt,non dliam uelit inteUig litera, quam ipfum de calogum,in iüis dudbus tabulis feriptumt Sicenim dicit.. Quonideftis epifklaChriftiminiftratdpernos,fcriptii h i IW« |
DE LEGE ET EVANGELIO.
|
non dtrdmemo/ed ffiirita dei uiui non in tubulii Lipide« t.Cotin.} ii,fed in ctindis cordis carndlibus.Confidèâà m Mtem a* km hlt;ibemus,per lëfum Chriftum ad deum non qa ido« nei finuis couture aliquid à nobis quafi ex nobiÃnttipps, fed fuffcientia noftra ex deo e^,qui idoneos foecit mini« flros noui telhnKnti,non liter a fed /firitu, liter a enim oc cidit,lpiritus autem uiuifcat. Siautem miniftratiomor« tis in Uteris figuraa in lapidtbusÃiit ingloria ita ut non pofjent intenJcrefilij ifrael in Ãcie Moy/i,propter glo« riam ttultns eias qu£ euaciu,tur,qMre non ma^s mini« flraäo ffiritus erit in gloria^Si enim miniftratio damna,« tionis gloria eft,inulco ma^s abttndat nüniÃeriwm iuë bie in gloria C'c. Infinecapi'is. Gall. à nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Porro autem ft adptfides qu£ per dikftionem ope« ScciKuiiim rdtur incipit condekâtlri k'g dei fecundum interiorein horitinem,qn£deleëlütio non liter£,fedIfiiritus donum kgi da quot;qd- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;membris adhuc repugnaa k^ mè« II iitf tà tis,donee in iiouiate,qu£ de die in diem m interiore ho« donumTir ^âi^^ar,totAitetujhs mutaa pertranfeat,liberante nos de corpore mortis huius,gratia dei per lefivm Chri« fiiim dominum nofirum t^c. Cap.XV. Gfa Chri/ H^cgratia in tefiamenm ueteri uclata latitabat, qu£ Kftim^nto i^Chri/li Euangeiio reuelataefi di/fienfatione temporu â ordina.tifiima,ficut deus nouit cunëhl difimnere.Et for« taffe ad iUud ipfutn eins latibulum pertinet quod i eo de« calo^^quidatusefl: in monte SinA,hoc folumpr£cepto figurato occultatum esi quod ad fabbathu pertinet. Sab« bathiun autem dies fan^lificationis eft ZS'e. Cap.xvr. Dei« autem ffiiritus eSl ubi autem /fiiritus domini ibi opn.i libertas.nicautemIfiiritus dominicuius dono iuflifica« Vbi 115 eft nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quo fit in nobis ut non peccare dekäet,ubi libertas fptrituslia, cil,ficutpr£terhuncliiritumpeccaredekihtt.ubifer« ibi fcruitus gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f â 'izi.âJ J nn - ⢠7 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;» ultus,acuuts operibtis abflinedum, id eft jpiritaliter fab« bathizandum ell. Hi'e ffiiriaiffanâus per quern diff un« R oman,9 ditur charitos in cordibus n ofiris qu£ plenitudo kgs è, LuceV/ digtus dei in Eitanfflio dicitur. Vnde CT quia ill£ tabuLe digto dei confcript£ fuitt, CT digtus dei eft ffiiri« tus dei per quern fanfhficamur, ut ex fide uiuentes per dikëhonem bené operemur quem non moueat ifla, con« gruentia ibidemq; eadem fubfiflentia? Cap.XVir. *. Corin j Ef quod pdulo poü dicit ,quod non poterant inten« dcrefilif ïfraéfufq^ infinem umltus iAoyfi, CT idea eis per uelum loqtiebaar ,hoc figfuficat quia litera kgs ne« minem itiÃificat, fed uelamen pofitum eil in kbhone ue« teris tefiamenti donee ad Chriftiim tranfeatur, CTaufe« ratur uelamen id eft tranfeatur ad gratiam,lt;:T mtelligi« tur ab ipfo nobis effe iuffificationem, quafiiciamus quod pw* iubet. Quiproptereaiubet yUt nos déficientes lt;«///* bf/utMciîd lum contiimamus,ideo uimlantiÃime cunt dixiffet, con« ri â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 It nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i n itquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ipfum congt;* |
fidenticim tulem hdbemus per Chri/tum aa aeutn ^ne no' fugumus. ftris hoc uiribus tribueretur,c0tinuo commendauit un« de agtur dicens. No« quia idonei fumus cogtare ali» Corin ⢠P quid à nobis quafi ex nobifmetipfis yfed fufficientia no« ftra ex deo eft,qui (T idoneos nos foecit mimilros noui tefhmenti,non liter £ fed ftiritusjitera enim occidit,/fii« ritus autem uiuificat. Cap,XVnL Proinde quia lex,ficut alibi dicit,pr£uaricationis gratia pofita eft, id eft litera ifla extra hominem ftri« Lc*mini/ pta,propterea earn CT miniRrationem mortis CT mini« anno mor ftrationem damnationis appellat. Hane autem, id eil, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'â^quot;',1 noui teftamentintiniUrationem ffiiritus CTnümftrati« citur. onem iuftitùe dicit, quia per donum ftiritus operamur iuflitiamCT à pr£uaricationis damnationeliberainur. Ideoillud euocuaturhoc manet,ciuoniam terrens p£da« r. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. r fr â I â r â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iSr iuftl/ gigus auferetur cu timori juccejjeritcharitas. Vbi enim nx eft. ffiiritus domini ibilibertas. Hane autem miniilrationem *â Corm. $ nonexmeritisnoftriStfedex miferieordia effe fie dicit. Propter quod habentes miniHrationem hanc,ficut ntife« i. corin. 4 ricordiam confecuti non infirmenuir,fed abiciamus oc« cultaconfiifionis, non ambulantes in afiiitia, neq;dolo adultérantes uerbum dei.Hanc aftiitiam CTdolumunlt Hypocrifim intellig , quia uolunt iuHi uideri fu « perbi. Cap.XIX.a:,XX. Confumabo tnquit fuperdomum ifrael CT fuper do mum ïuda teflamentum nouum, quid eilconfumabo nip Hier, p impkbo,non fecundum teftanuntum quod foeci patri« bus eorum, in die qua appr£hendi manum eorum, ut eifcerem eos de terra Aegypti? Er^ itlud uetus erat,qa hoc nouum eil. Vnde igtur Mud uetus,hot nouum ,eum lex eadem impkatur per teftimentum nouum, qua di« xit in ueteri non concupifeesi Quia ipp inquit no per« feuerauerunt tn teftamento nouo, CT eg) negkxi eos di« cit dominus. Erg) propter ueteris hominis noxam qu£ uctcris se perliteramiubentemCTminantem minime fanabatur,^^^i^^ dicitur iilud teftamentumuetusiHoc autem nouum,pro pter nouitatem ffiiritus qu£ hominem nouum fanatà uitio uetuftatis CTc. Cap.XXL Quid funter^leg:s deiahipfo deofcript£incor« hiâ.j» dibits, nip ip fa pr£fentia ffiirituffanik ,quie{ldigtus i-cxfcri^ dei,quopr£fentediffiinditurcharitos cordibus nopris,'f^gc^[pia qu£ pknitudo kgs eft,ZT pr£cepti finis : Nam quia ue« teris teftamenti promiffa terrena funt, licet exceptis facramentis , qu£ wndira erant fiiairorim ,ficut dr « citmcipo CT fabbathum,CTali£dierum obferuationes, CT |
|
SPIRITV ET CT quarundam efcarum ceremQni£,Gf multiplex facri» ».^etra.'la, Ãtiorum facrorumt^ ritus,qu£ uetuftati carnali leg: iu» ^q;feruilicongruebant,aliacontineantpr£ceptAiuû । ti£ quedia nunc quoq; obferuare pr£cipimur,qu£ maxi ] me duabus lUis tabulis,fine figura adumbrat£ fignifica» ) Romanfj tionisexprelfafunt,ÃcuteÃ:'S^onadulterabis,nonho» j nticidium ficies,iion concupifces,e:iJ^p quód aliud man» । datHWj^KÃti Mthocfermone recapindaiur: Dilt^s pro» ximum tuum,pcut te ipfum,tarnen quia 'm eo,Ãcut dixi, promiffaterrena CT temporalid recitantur, qu£ bona funthuiuscorruptibiliscarnts,quamuiseis femptterna, coeleÃa ad nouum, fcilizet^teflüineneum pertinentia figiirarentur,nunc ipfius cordis bonum promittitur,men tis bonum,Ãiritus bonum Ãioc eft, inteüigibile bonum, cum dicitur: Dtdgt;o leges meas in mente eorum,Ct' in cor dibus eorum fcribam eas.Vndefignificauit eos nonÃr» infecus cerrentè legpn Ãrmidaturos,Sed 'mtrmfecus ha» bitantem ipfam legs iuÃtiam dileéhtros e^c, Cap. XXV. g nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Per le^n en'mÃdvrum dicit dominus ; Non cona cupifcesjper legmi fidei dicit dominus,fine me nihil po» Mian I f Ãtcere,aiebat enim de bonis operibus,hoc eà de pal irùoimfi-uMus. Cum igt'arh£c appareat difiantia ue» DiiFctf ntia nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;et noui tellamenti,quôd lex ibi in tabulis, hic m cor uacv.s amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jcribitur,ut quid ibi Ãrinfecus terr et, hic deleéîet mciuh iKtrinlecugt;Syibi(j*jîdt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;per ocadentofi litc^ ram,hic dileôhrper uiuificantem Ãgt;iritiim,non i ieo di» cendumcÃ,quöddcusadiuuetnosad operandam iuû tiam,atq^operctur innobis,e^ «eile, er operari pro bo na iioluntate, quia pr£ceptis iuÃiti£Ãrinfecus infonat fenfibus noÃris,fed quia mtrimfecus incrementum dat, dijfundendo charitatem 'tn cordibus noÃris, perJfiiritti fanâum,qui datus eà nobis C^c. Libro,De fide Sf opcribiis. Cap. XXL RegntwMCfriorwmiMtrawojc/ï ?Hoc enim diripi» Zuce. ir. urn,quiuim Jà ciuntcredendo,impetrantesÃgt;iritum cha Roman nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eà plenitudo legs, fine qua lex in Utera reos *â Jà ciebat etiam pr£uaricdtionis.Elon itaq^ putandum eà Mathçî. ) ). nbsp;nbsp;nbsp;diéhim. B.egnum coelorum uim paätur, CT qui Quomodo »MM^KjKztfdirzpwfif lïïwdjijuweiùm mali tantummo» 'quot;elmim X nbsp;nbsp;eredendo etpejfimeuiuendo perueniunt 'tn regno coe lorum uim lorum,Ãd quia reatus iUe pr£uariciitionis quern fola lex id eÃ,litera fineÃiritu iubendo Ãciebat, credendo fol» uitur,e^ uiolentia Ãdei Ãirituffanibis mpetratur, per Roman, Ã, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diffufacharitate m cordibus noÃris, lex non timo rep£n£,fediuÃti£amore completur C^c, Libro ir.quæfti,fuperExodLim. Quæfti, CXLIIII. Fraftura ta iraf;« quidem îfloyfes uidetur tabulas teÃtmonfi di Moyfcn) gito deifcriptos coutfijje atq^ÃegijJe,magno tarnen my habetquot;â'quot; Ã^io Ã^rataeà iteratioteÃamentinoufiquoniamue» Bxodi.ja. tusÃierat abolendum CTconflituenduin nouum. |
LITEkA, Eodem lihro.Qjiæft.CLXVt. Lex e/KW poÃta efl in ueteri teÃamenm, qu£ con» uinceret trägrejÃ)res,qult;e fubintrauit ut abundaret de » li{iu,nonenm implebattirtimore,qu£noimplebatur ni Roman.ç. à charitate.Bt tdeo dicitur opuf dei,quia dcUi le^m co- («'opuTâ^ Ãituit,deM confcripÃt^nuUum opuf l?omtnis,quia homo dd. deo non obtemperauit, nbsp;nbsp;eum potiut reum lex facits InÃcundis autem tabulis,honto per adiutorium dei ta-i buloi facitatq; confcripÃttquia nouiteÃttmcnti'ckarU tat leffin facit. Vndedicitdominus. Nozt item legtm foluere,fed adimplere. Dicitautem Apoftolut^plenitu^ GabtaJ.V. do le^s charitat,etfides qu£ per diledtoncm operatur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j,.quot;!- Baamp;am eà itaq^ homimftcili in nouo tcÃeonento, quod ciu in noùo inueteridiÃicileÃiit,htigt;eiitiÃde,qu£per diledionem Dperatur,atqi iilo digto dei,hoc eÃffiritu dei, intiit e-* am in corde fcribcnte^onÃris in lapide. Vnde dicit A» i,^cor, â¢%. poÃoluijnon in tabulis lapiddt,fed in tabulis cordis car nalibut,qiioniä charitat da,qua ueraciter impletur pr£ ceptumfdiff'ufa eà in cordtbut noÃris,pcrÃnritum fan» Roman, f. fium,qui datus eà nobis. Hoc efi erprima data eà lex ubiÃgmÃcatur uetut teÃtimeittum,qu0d eà opitt ta tuinmododei,crconfcriptiodi^todei QuódApo/k-lus dicit : ïtaq^ lex quidem fandu amp;nbsp;bona dei opus eÃ, Roman,r. ubi homo mhilaÿt,quia non obtempérât, fed reatu polt;=' tiut pr£miturlc^ minante atq^ damnante. Peccatum e^ nim ut appareat peccatum inquit per bonum operatum eà mihi mortem, Ãeatut autem homo eÃ, cum hoc ma» datum faniÃum,lt;y iuÃum nbsp;nbsp;bonumÃcit, hoc etiam o* pus eins,fed per gratiam dei. Contra aduerfarium legis Su pro» phetarum, Libro. I. Cap.XVIl. Qitamuà enim in ueteriteÃamento,propter tem» poralium bonorum pronüÃionemtmalorumqi cornina» tionemferuos pariat temporalis VUerufaleman nouo an tern ubiÃdes impetrat charitatem,qua lex poÃit impie» ri,non ma^s timoré p£ne qu'am diledione iuÃiti£, Ube ros pariat £terna Hierufalem,tarnen CT idis tempori» bus ÃeruiK iuÃiÃiritales,quos non occidebat liter a iu bens,fed uiuiÃcabatÃiritusiuuans.VndeCX fides uen = turi ChriÃi,habitabat utiqs in prophetis,ucnturum pr£ : nunciantibus ChriÃim, Et nunc funt plurimi carnales qui ud hdtrefes Ãciunt non intdli^ndo fcripturof » ud in.ip(iiclt;itholicd,lt;iut adhucparuulilade nutriuntur, aut tanq palea perfeueransÃiturK ignibuf præparan- puichrum tur, Sicut autem detts uniK O' uerm creator bonorum eft.O' temporalium,cr a: ter nor um ata idem ipfe auihr efl amborum teÃAmentorum. Quia nouum tn ut» teri eftfiguratuin,C^ uetuf in nouo eft reuelatum. LibrOjII.Contra eundctn. Cap. VII. Lêx ffMW quauifiuflA,etfanlh.,et bond prituaricato» ribut intulit mortê,quos deigyatia no adiuuitad iuÃtii K lestima |
DE'LÃGE ET EVANGELIC.
|
hg! impîenJdin. Oportcbdt enlin ut tejhmentff ueteriy 1gt;-x impa kx imponcreturfuperbis ,C!'de fu£ uoluntitis uirtute b-i7 fid:entilgt;u!,ciu£non därci iuÃitium ,fcd iuberet. kc pc mdrte pticu^iriciitioni! iniplicitkadgriitidin coÃign'ent, Lcxnort nó!iiubmtcnttAntiimmodo,fediuuiintein,qu£ nouote=gt; putdntilh diuinorum clo= quiorumbtiifphemdtore!,mdîdmpùi0e le^m qtt£ ddO, eÃ: per lfAoyÃn,quudi£kiieÃ: mimÃrdtio mortis in li^ teris Ãgurdtd ldpideis,}wn intuentes propter eos eÃe di ébim^qui fuo Itbero drbitriotk^mfufficere drbitrdbdil tur,e:^Ãiritu grdtue no ddiuti,reiprieudricdtioiiis,fub tiitfdein legs literd ^nebd ntur. Vnde dlibi dica,lex irdnt Roman. 4 operd'arjVherttmfex noneÃ,necpriieUdcicdtio,hinc oÃendens unde dixerit,lcx irdin operdtur,i^eq; eiim ei iKpr£UdricdtiomAldeffit,nifîîexipfd bon^elJet PoHpauca ibidem, V.t intet J'c nbsp;nbsp;nbsp;'Pi'ohibitio eitiin piccdti,quód eà Ux,dufft proÃdlo t s immin-t depdertumpeccdndi: Quôdnonextmgiùur ^nipcoit^ se^it asii.s, deÃderio reamp;Ãu:iendi,ubi fides per dileà ionein Gala 7 operdtur.}iocduteinnonpriefia.tliterdiubens,fedÃgt;i-^ ritus iitudiis, no lex erggt;,fed grdtid,non uetus telhmeit Calatas 4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;feruitutein ^enerdns quod eÃAgir,[id nouum iit quo non fiuntdncHliefilififed liber£, qud libertdte Chrh [hisnosliberdiiit. Et amen lexfdnäigt;ieÃ,zy mindd^ tumÃdnüum criuÃum er bonum.Etper hoc erggt; ntd^ d.itum[dn^m,er iuÃtm cr bonum,in his qui non hd-bentÃiritum ChriiH,operdtur pecedtum omnem con^ cupificentidm : QUdleinfieÃiÃe 'muete/itefldmenm, oman,7. ipfcApoflólus oÃcndens,Occdfione,inquit,iccepa pecedtuM per nanddtuin opej-dtu eà in me omnem con^ cupijceatidin,perquod mdnddtumnifi quod dit,Con^ cupiÃentidmneÃiebdm,nifi lex diceret ,non concupb fees ? nunquid mdlunt eÃ,non concupifcereilmo naxU me bonum,EonA eà erg) lex qu£ hocdicit,fed ubi non eÃprieÃouiuificdnsÃiritus ,h£c ipfu lex qu£bonunt dicit,occidit,quid peccdti uirtiH eÃ,cwm per illdm ope^ rdtur omnem concupifeentidm, infldinmdndo prohibit titioneiri,qui non extinguitur per iubentem litter dm ti^ Cantri tie nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poen£:Sedper iuudtëfpiritum,dileilioneiuÃieut m'^ntiquot;' )quot;* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dppdredt pecedtum, per bonum res ae ad° mihi operdtum eft mortem.Non enim dit per indlu fed (itriarios, pgf boiium.Eliceuigilentfi pojfunt,qui legem dei dtque eius minifir am lAofen,cceco ztrfuriofo corde reprtehc^i dune CTc, Libro Hi. Contra duas Epiftolas Pelagianorum ad Bonifatium. Cap. n. împaiTibiic 'impofiibiie eà enim leg;m impleri per cdrnem, hoe ic'^cnTp.'?' efiipercdrndlem prlt;efumptionem,qud fuperbi ignoru^ carnaicm tesdeiiuÃtidm,ideÃ,qult;e exdeoefihomini, ut fitiud tinlem P ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fudâ^ uokittes conÃtuere,anq per eorum, non |
Roma.jo. ddiutumdiuinitiis drbitrium,lex pofifetimpleri,iuÃti£ dei non fuut fubie^,ïdeoiuj'iitid legs in eis impletur, qui. nonfecundum cdrne umbuldntfid efi,fecùndum ho^ minem ignordntem dei iuÃtidm^Zi?' fudnt uolentem' iott ÃtuereÃeddmbuldntfecundumÃirittvm, Quis dutent dmbuldt fecundum Ãiritum,nià qtiifquis dgtur dei fi)i^ ritui cxuitquotenbnÃfiritudeidgiinturhif filij func deh Erggt; literd occidit,Ãiritud .iutem uiuificdt. l^ec lia »»L'onn. j terd gt;müum eÃ,quidoccidit,fedmdlos prlt;äudricdtioa ne conuincit,Eexenim fdnéld,etmdnddtum fdiiilumet üiÃm ZJâbonum. Quèder^ bonumeÃinquittmihià (fhtza eà tnors f dbfit,fed pecedtwn, ut dppdredt peccda tum^perbonum mihioperdtumeÃmortem,utfidt fua prd modum pecedns pecedtum per mdddtum,Ecce quid eà literd oeddit ? dculeus enim mortis eÃpeccdtum,uir nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j t»f dutem peccdti lex,duget quippe prohibendo peceda tideÃderid,etr inde occidit, nifi fubueniendo, uiuificet grdtid être, Eodem îibro, Cap. inl. ExceptiS quippe librorum ueterum fdcrdntentis, sacrament qu.efold figmficdndirdtionepr£ceptdfunt, qudmq etr in eis Ãirialiter intelligândd funt,reih; lex dicitur [fiaicxip:rn3' ritdlis,C£terd certe qu£ddpi^atem bonos^ mores pa tii!entid,nondddliqudm pgnificdtionemuUd interpre» tdtione reÃrendd,fed prórfuS,Ut funt di(ld,Ãciedd funt ProÃäo Slion dei leffm,non folum iüi nunc populo,ue» rumefidm nunc nobis dd inÃtuenddm, reibe uitum ne» ceÃdridm nanO dubiauerit. Sienim Chriflus nobis db» Ãulit iüud grduifÃmum nuiUdrum obÃrudtionum iu» gcm,necdrnAliter circUmciddnwr ,ne pecorttm uiSli-* mds imolemut .ne febbdtho Ãpteno dierum tiolumine re deunte db operibuS etidm neceffdrijsquiefedmus, et c£» terdhuiusmodi,fed edÃirialitcr intellcbld teneamus, remotiiq^ umbrisÃgnificdtibus, in rerum ipfdrum,qu£ niahhus figmficdnturluceuigkmus, ï^unquidproptered diiilu âj'sifbcro* rifumus,ncn dd nos pertinere quod feriptum eà ,ut dli» ted'd«. enum quodcunq^ perditum quifquis inuenerit,redddt ei qui perdidit,crdlidmultdfimilid, quibuspie reäeq-uiuere difcitur,mAxinKq; ipfum decdloffim, qui dudbus iüts Idpidcis tdbuliscontinetur,Exceptdfdbbdthiobfer» udtionecdrnedi,qu£ Ã^irialem fdnäificdtionem quie» temq; fignificdtiQui^ enimdicdtnondebereobferudre ChriÃdnos,utuni deO religcn'n obfequio feruidtur, ut idolum non coldturjit ncirwn domim non dccipidtur in Udnum,ut pdrentes honOrctur, ne dduUeridJjomicidid, Ãrtd,ÃlfdteÃmonid,perpetrenlur,ne uxor,neomnino rci uÃd concUpifcdtur dlieiid Æ Q^is eà tdm impi'M,qui dicdt tdeo ft ijh legs no euÃidire pr£ceptd,qtiideft ip» fe ChriÃidnus,ncc fub lege,fed fubgratid cofiitutUst Ve ru h£C pldnc mdgnd, difiätid rÃ,QuodÃtiüt iÃdfuble» ff pofiti,quüs literd cccidit,tcrrenà foelicitdtè UelcUpi ditdteddipifccdi,udtim}re dmittcdi,cr idea no uere à ciue,qucn!d cdrlidlts cupiditdlt;,qud peccdtu dUgtUrjCU» piditdtc dlid nb [ddtur.Ui sd uetUs ptinèt tefiimètû,qdâ Galatas.4, in feruitutc ffnerdt,quidÃciteoscurnAlis timer CTcu» piditds feruos,gt;ion eudnghcd fides,Ães CTcharitds übe rof,Subgrdtidueropcfitiquosf{iuificdtÃirttus,etfide ifluÃciuttt» |
|
i/b, per dikfb'onem operdtur âm bonos }-{wn non cdrndlium,fed Jlgt;iritdlium,no tcrrenorumtfcd calejiium,non tanpordlium,fed xternorum, prtedput credences in medidmrem,per quem ftbi non dubctitnt,^!quot; Ijnncumgrdtue fubminiflrdri,Htbeneilb,ficcidnt,Gr is gnofei pojji cum pecedtK : Hi pertinent ad teflamtntum nouumfilii protmffionis er reinerdti d deo pdtre er Itberd mdtre.Huiut generis fiieruitt dntiqui omnes iu{li. Et ipfe lÃoyfes tefbmenti miniÃer ueteris, hieres noui amp; ufter« quidexÃde,qudnosuiuimusunAeidemlt;yuixerutit,ms ChrifiiMi ^^^â^^°^^fgt;tgt;P'^lð^^»^efurre^oneinq-ChriÃi o-e« tiaucs fii» dentesÃiturdm,qudnt nos credimusfà ékim,ufqjdd ipfu uanitir. lodnnem Bdptijbin tOnq præteritie diÃjenfdtionis Uinis temquenddm. Qtci medidtorem cpÃumtwndliqud um-brd juturifUel dllegiricdÃgnificdttone, uel uüd prophes j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tied prienuncidtioneuenücrimte/feÃgnificdns,fed dcÿto â⢠demonftrdns dit,Ecce dgnusdei, Eae collit pecedti tnundi,Tdnqdicens:Quem multi iuÃiuidere concupi-erun{,m quan uenturum db ipfîits hunumi ^neris initio credidcrunt,de quo Abrdhje diólie funt promi/Jiones,de Gtnc. zi. quofcripftt Moyfes^de quo lex et prophete/ùnt teÃes. Ecce dgnus dei,Ecce qui collit peccdtum mundi. Ab hoc lohdnne GT deinceps caperunt de chriÃo fieri preteri= ta uelut prefentid : Qjee db ilÃs omnibus dnterioris tem poijis iuÃis credebdntur,Ãgt;erdbd!iitur,defiderdbdntur,fii-turd. Eddemigturfides,Grinillis qui nondumnomi^ ne,fed re ipfd ficeru nt dneed Chrifiidni, er in iÃis ,qui no folum Ãcitt.uerumetidmuocdntur, GT inutrifqi eddem grddd^per/fiiritumfdnihim.Vnde didt Apoftolus, hd= 2.Cor.4. bentes duKmeudanlfnritumfidei,fccundumqut)dfcri ptumefi,Credidi propter quad locutus fu/m,Gr noscre dinws propter quód GT loquimur CTc. Ibidem. ' Lts non nbsp;nbsp;Sic erg) c«m lex non iuÃfiedt impium,de preudris iuftititans c^fione conuióhtm,mitdt dà iuflificdntcin deum,dtó; ia inipiuni, ⢠ZI t . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 « n- - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* inittit ad lu/ntite del perbibel: trfîiîtwmuM ZJe. dcum uUhz ficantcm. Libto IIII. Contta eafdcm. Cap. V. bex non Neq- enim lex iHd qudmuis GT iuÃd,Gr fdnibl GT bo Ãhîiftoïa- ^^gt;^f^dgt;us iüis hominibus dei,fed fides que in Chriflo intern con' f/î «ttsm potuit conÃrreperpetud. Hze enim fides per dileéHonem operdtur,non fecundum literdin, que occis Gala nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fecundum Ãiritum qui uiuificdt,dd qudm dei grd tidm,lex depreudricdtione terrendo anq peddgigu pers ducit, ut fic confvrdtur homini, quad confèrre ipfd non potuit. iÃis ndmq- uerbis heredconmt,quibus dicunt le gmprophetis G^pdtridrchis,omnibusq; fdnlhs nuns ddtd eius feru.mtibus, uitdtn poutiÃe confère perpetus dm,reÃondet ApoÃolus ,fi per legm iuÃtid ChriÃis Koman. 4, grdtis wortui« c/î. Si fx leg hereditds,idm non ex pro s miÃionc.Si hi qui per legm heredes funt,exinAnitd eà fides,eudcudtAeà prontiÃio, Quid dutem 'm leg nemo |
SPIRITV et LITERA» CI ⢠iuftifiedtur dpud deum miniÃfliim efl,quid iufhts ex fis deuiuit,lexdutrmnoneÃexfide,Sedquifaecerit ed,uis Abacue.K uetin\.eis,Quodfx/fge tr/hnwrnuMicomemordtumdb Apoftolo,propter uitdm tempordlem inteüigtur,props trr cutus dmittende timoré Ãuiebd nt homines le^s op e« rd,non exfide,que trdnfgrefÃores leÿS eddem le^ d po pulo iubebdtoccidi^ Eodem Cap, In fine, , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ZI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;II' ),Co«nt,8 NdmfcientidlegisinÃdtflnechdritdte nomedificdt, Qnomodo fecundumApoÃolundperti^imedicentem, Scientcd 'ms fldttchdritdsueroedificdt.Quefentenüd fimilis efl ei, tiamflat. qud diâ^m efijicerd occidit,Ãgt;iritus dutein uiuificdt. ''°'quot;ââ QUdle eà enim feientid infldt,Tdle eà literd oeddit : Et c/i chdritds edificdt,tdleeÃÃiiritus uiuificdt, quid chdritds dei diffufd eà incordibus noÃris,perÃiritum fdniium.qui ddtus eà nobis, Cognitio iexqj tegs Ãdt fus perbum preudricdtorem, per donim dnirm chdritdtis delechitlegs effeÃiiorem, Norterg) legem eudcudmus per fidem,fed le^mjhtuimus que terrendo ducit ddfis dem. ïdeo qitippe lex irdm operdtur,ut territo dtq; cons uerfodd iuÃtidin legs implendd dei mifericordcü grdtid ldrgdtur,perIefumChriÃimdominum noÃrum, qui eÃdeifdpientu,dequdfcriptum eÃ,lcgem cr mifericor didm in lingud portdt,le^ qud terredt,mifericordidtn qud fubuenidt,legem per feriM, mifericordid perfe ips fum. Leffm anq in bdculo, quem miÃt Helifeus dd uis duefiliumfufdtdndum,Grnonrefurrexit,Sienimdds Gaiaias ta effet lex que pofjet uiuificdre,cmnino ex leg: eÃet in fUtid.. Aïifericordidm uero anq in ipà Helifeo,quifigu rdmChrifligrens,mortuo uiutficdiido nugni fderd* mend uelut noui teÃdmend fignificdtione coniunilus eÃ. In Encbiridio ad Laurentium. Cap.CXVlII. Sd cum in dltiÃimis ignordntie tenebris nuÃd res fiÃente rdtione uiuitur fecutcdum cdrnem, hecfunt pris md hominis. Deinde cum per legm cognitio fiieritficéîd pecedti : Si nondum diuinusddiuudtÃiritus,fecundum legm uolens uiuere uincitur, GT fdens peccdt,peccdtos qÃubditus feruit,A quo enim quis deuiilus eÃ,huic GT feruus dddiäus eÃdd dgnte feientid mdnddti,ut peccds turn operetur inhomineomnemconcupifcentidin cumu Koman.f, G al at as, f. Io preudriedtionis ddieéh,dtq; itd quod fcriptum eà im pledtur.Lex fubintrduit,ut dbunddretdeliélu. Hec funt fecundd hominis,Si dutem reffiexerit deus,ut dd implen ddquentd nddt ipfe ddiuudre creddtur,ut dg homo cees périt deiÃiriat,Concupifcitur dduerfus cdrnem Ãrtios re roborechdritdtis,ut qudmuis fit ddbuc,quod homini Abacuc,», repugnet ex homine,nondum rota infirmitdte fdndtd : Ex fide tdmen iuflus uiudt, luÃeq; uiudt in qudntum non cedit nude concupifeentie , uincente deleihtio » ne iuflitie. Hec funt tertid bond Ãei hominis : Jn fi pid perfeuerdntidquifq^ proficidt,PoflrerM pdrsreÃAt, |
DE LEGE ET EVANGELIO.
|
' pdrs re/ht,qu£ poà hdncuitAininrequieÃgt;iritui,de^ dd^iâuîtnx refumchone carnis etiam impkbitur. Harum oriiabet guAttuor diffcreiitiaruânt,primAeÃaimleffin,fecunda téinpquot;rquot;mâ M fuh graua,gudrta in pace plena,atg^pcr^ )i, Ãlbi. Sicefl,Z^ dei populudordinAtiK ,per temporum interudUd, Ãcut deo pLdcuit,gui in mëfura et numéro et pondère ciinihi diÃgt;onit. îidtn fuit primitus dnte le^m. Secundo fub lege,gu£ per t/ioyfeii data tÃ:, deinde fub grdtid,gu£reueldaeà perprintum medidmrK dduen* tum. Qjieguidemgrdtu)tecdnteddeÃ(itguibue imper ttriidmoportuit,gudmuispro teinporif diÃgt;enfatione ueldti ZX occulta, : tieg- enim antiquorum,guicung; iu^ Ãoriim,prêter ChriÃi Ãdem fdlutem potuit tnuenire. At uero mà GT tUis cognituf Ãiijjet,non potuiffet nobu per eorum miniÃerium alijs dpertiui, occultiue pro= phetari C^c. De gratia ÃC libero arbitrio ad Valen« tinum Cap.X. Vbi enim lex non eÃ,nec pr^uariedtio eÃ, propter Roman, 7. alibidit,ut feruidmus in nouitateÃgt;tritut,Gr no in uetuÃdte liter £ le^m uolens inteüi^,litegt;(e uetujldtent Noiiitas nouitatemueroÃgt;iritu/s,guidniÃgratia iEtneputare^ tu dh^ nbsp;nbsp;nbsp;lt;â*ââ dccufaffe legem uel repræhendiffe,Continuo Ãbiops po fuit gu.eÃionem nbsp;nbsp;ait,duid er^ dicemus, lex pec^ catum eà ? abÃt, Deinde fubiunxit,fed peccatum no cot gitoui,nià per legem,hoccÃ,gu0d dixerat,per legem co gnitio peccdtt. Ad Simplicianunij LibJ.Qpxft. I. lt; Thimo., nbsp;nbsp;nbsp;'Bonaeà lex,à guii ea le^time uta,tur,'male autem u^ titur lege,gui nonfefubditdeo pia humilitate^ut per gratiam lex poÃit impleri. lag; ad mhil aliud dccipit le ffm,gui no ea le^time utitur,nià ut peccatum eiiis,guód latebat ante prohibitionem,apparere incipiat, per pr£-uaricationem,£t hoc fupra modum,guia iam non folum peccatumÃt,fed etiam contra mandatum GTc, Poft pauca ibidem. Vex 1 fpiti nbsp;nbsp;nbsp;Scimu! enim inguit Apoflolii.!,guia lex Ãpirialis eà âpieriâpoâuA^^âtutemcarnalisfum.Inguofati'S oÃendit non poffe qm filmt _ ifffpleri le^m nià à Ãgt;irialibus, gui non Ãunt nià per ** gratiam,Ãiiriali enim legt guanto fit guifg; fimilior, id eÃ,guanto ma^s,GJ'ipfe in ffiiritalem furÿt affeóhim, tanto eamma^iimplet. Quanto eamaÿs deleihtur, iam non fub eiui onereaffiii fbis,fed eiut lumine ueg:tagt;^ Pfaiin. )8, tuf,guiapr£ceptu dominilucidueÃ,iüumindnsoculos et lex domini immaculatd conuertens animas,grdtia do:= nante peccdta,Gr infiindente Ãgt;iritum charitatif,guo et non fit molejla,,cxÃt etiam iucunda iuflitia. Ibidem. Roman.r, video autem inguit ApoÃoliii,aliam le^n in mem^ Mii'unsquot;!i°c repugnantem legt mentts meo , GX edptiuan^ apoiioius temmefub le^peccati,gu£eà inmembris meU. Le« p'^natquot; quot;nbsp;gei.âJ appellat in membris fuis, onus ipfum mortdlitatis : Sipiat / infftnifcimusgrauati. Corpus enim guod cor= rumpitur aggrauat dnimam,Per guodfit etiä fiepe,ut in uitd deleäet,guöd non licet,Quam farcindm pr£men» tem er urffntem,ideo leffm dppellat,guia Iure fuppli^ tij diuino iuditio tributa CT impofita efi,db eo gui pr£i monuithominemdicenstQuadiemAnducaueritis,mor â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, |
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.t ⢠. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â Gene.t.à te mortemim,^eclexrepugnatle^ mentisdicenti, non concupifces,cuicondeleäixrur homofecundum interior: rem hominem,^ anteg fit guifg; fub gratia,ita repun » gnat,ut Gf captiueteum,fub lege peccati,id eà ,fub fe^ metipfd. Cum enim dicit,gu£eà in membris mcis,hanc Roman,r. oÃendit eandem effe,de gua fuperius ait,uideo aliam le^ gern in membris meis,hoc autem ideo dicitur, ut demen-c firetur hominicaptiuo non effepr£fumendum,de uirit bus fuis CTc: Eadem qiiaeft in fine. Curliberatifumus 'ale^mortis,inguddetineba^ Lcxiit r» OT«r,itlt;lt; ut feruidmus in nouitate Ãgt;iritus,Gr non in ue^ in is eft qui tuÃate liter £,fi lex bona eÃ? guoniam lex liter a eà eis, gui non earn implent,per Jfiiritum charitatis, guo per« tinet teflamentum nouum. Itag; mortui peccaco liberan» tur d literd,gud detinenoir rei, gui non mplent, guod feriptum eÃ. Lex enim guid aliud, guam fold litera eà eis,gui edm legere nouerunt,Gr implere nonpoffunti Non enim ignoratur ab eis guibus coferipta eÃ,fed guo niam in tantum nota eÃ,inguanaim feripta le^tur,non inguantum deleSktta perfidtur. Nihil eà aliud talibus, nifi literd,gu£ litera noneà adiutrix leffntium, fed te^ Ãspeccatium.Ab eius ir^ dominatione liberantur,gui per ffiiritum innouantur,ut iam non fint obligitiliterte ad pocnam,fed inteUeiht periuÃtiamcopulati. Inde eà illudjitera occiditffiiritus autem uiuificdt, Lex enim tantummodo ledd/,Gr non inteüeëh,uel non impleta,u^ tig; occidit,tune enim appellatur litera. Spiritus autem uiuificat,guia plenitudo legs eà charitas,gu£fiifa eà in cordibus noÃriSjper Ãiritum fanólum,guidatus eà no bis G^c, eamnSiffl'' plent chart täte. I, Cor,y, Roman.) gt; Roman. ; Libro.III.De doärinaChrifti« ana. Cap. V. Sed uerborum trdnÃlatorum ambiguitates, de gui^ Figurata to 6i« deinceps loguendum eÃ, non mediocrem cur dm in^ cutio ad ii/ duÃriamg; defiderant. Nam in principio cauendum eÃ, nefi^ratamlocutionemddliterdmdccipias,'Etadhoc g'^^a. enimpertinet,guódditApoÃDlus,literaoceiditÃiritus dutem uiuificdt. Cum enimfi^rdte dichtm fitaccipitur * ***â tdngproprie diäumÃtcdrndliterfapitur, Neg; uUd »wrf anim£congruentius dppellatur,guam cum id eti* am,guöd in ea BeÃas anteceUit,hoc eÃ,intelligcntid car ni fubiicitur,feguendoliteram. Quienim feguiturlite^ rdm,tranflatauerba fi'cut propria tenet,ncg; illud guód J}prio uerbo fignificatur,reÃrt ad aliä fignificationem, fed fifabbdthu audierit,uerbigratia n o intclligt mfi «a nü die de fcptem,gut cotinuo uolumine repetuntur : Et cuaudieritfacrificium,non exceiit cogtatiöe tllud,giiâ fieri de |
SPiRltV ET LITERA.â
CI
|
fieriieui^iimispecorum terrenisq-fi-udibus folet. E4 lt;Je«mn eft miferdbilis dnim£ feruitus. Signa, pro rebus dccipere, etxfiuprdcredîurdmcorporeumoculum men-^ tis id hduriedum £tertMmlumen leunre non pojje CTc. Cap. VI. Bodem libro. QU£ amen feruitus in lud£o populo longe à c£te^ rarum ^nttum more diftdbit, qudndoquidë rebus teim pordUbus ia fubiu^ti erdnt,ut anus in eis omnibus co^ mcnddreair deus. Et quimq figiti rerumffiiritudlium, Jiipfis rebus obferudret nefcictes quo reftrrëtur, id a-^ mè infituhdbebdnt,quódaliferuituteunio!ninu quë no (iaacitcr h !idggt;gJ piruulorumfiiifte fcribit Apofioliis.^idco qui rmperdtticixr inh£feruitt,Conamnentem ic (him non yh dominum,cuidm tempus reueldtionis eorumueniffet 1viaih£?jk nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pouierunt.dtq; inde cdlumgt;tids,qu.'id fdhbdtho curdretmoliti funtprincipeseorum,populi(sq} fignis tTlis anq rebus dftriëlus,non credebdt deunt eftè, uel d deo uenijftiqui ed ficut a, lud£is obferudbdtur nodet dt~ tendere 'tJc. Libro XII. Confeftionum. Cap.XVIII. lt; Timo. 1. nbsp;nbsp;Ad £dificd!ionem dutem bona, eft lex, fi quis ed le^-gt; Finis legis fjuje Ma£ar,lt;jtti(( finis eins eft chdritds de corde puro,jCr Maith, zi confeientid bonA,lt;3â fide no filiili,Et nouit md'^fter no^ fter m quibus duobus prxeeptis mam le^m propheaf» ^fit/fienderit eTc. Libro Iin.Contra fauftum. Cap. Ik |
Tempordlium quidem rerum promiffiones teflumè^ homittum non tdntum Ugud,[ed et uitd propheticdfùit, CdTMÃs dutë popiiliti,promijjis nita pr£fentis in rebdt,dequotdnKitettdm populo nihdominus Ãgniû cdbdnturfùturd e:Tc, Attemx ui ® â^^â^tinerijGT idea uetus tejkimentum dppeUdri, tx promif. rwmo ttoftrum dmbi^t : Qz^d£tern£ uit£ protnijfio, ttomhum regnumq; ccelorumdd nouum pertinet tejiAmentum, pcttiiut, fidinillis tempordlibtts fis^ras fiiiffe fiiuirorum ,qu£ implerëiur in nobis,in quos finis l£culorum obuenit,no fuifiitio nwd,fed dpoftolictis inteüe^s eft, dicente Pdu* lo cum de tdibits loqi(ere'Ur,Pl£comgt;tid fi^ro noftr£ tCotin,fo^gt;''igt;f^gt;Ltiterum, Hxcomnidinfi^rd cotin^batil* lis,fcripafunt dutem propter nos,in quos finis feculo* rum obuenit.tJon er^ uetus teftA'nentu dd confequen* dds illds promijfiones,fcddd intelligendds in eis nouite ftimenti prxrMncidtiones dccepimus,ueteris quippe te* fiifiedtiofidem nouo concilidt Z^c. Poft paiica ibidem. ^onitdcfifpes noflrd in tempordliutn rerum prat fnil[ioiiedefixdell,qadndoquidemnec ipfos iUiuf tems poriifdiii^tjGr fpiritdlesuirospdtridrchdi etpropht tdf hiiterreiiis rcbita Ãiiffi deditos ertdimut. bdnt enim reueldittcfibi /}gt;iritu dei,quid tcittporiiHi ca^ gruerct,ZiX' quibiis nwdis dsnt per iUdi omîtes res ^flns P-itramno diélusfiiturdfi^rdndd, crprjtnuiicidndddecertK^ tantum lix ret,md'nsqidefideriumeorumdcnouo teÃumtntocrdt, wtapJo-quot;^ Ãd pr^Cens j^iin^o corpordlfs,dd Ãgmficditdd noud nê:: phtticifott poili(itntionibiKU(teribw pritbebdtnr,ltt(illoru9 Libro X. Contra eiindem. Cap.II. I«(ilt;eo diitem diceiui tnihi,Cur tenes uetus teÃdmenf . tum,cu!us pr£ceptd non Jeruds, relpondeo, Serudri lt;t dx ptaeccp Chrifhanis etidm,exipÃslibrKpr£ceptd uitedgend^^ Itnsïïrumi pr£ceptduerouitiefignificdnde,tuncre3f obferudtd, «ia. â c,»nprjefMncidbdnturijhm,qu£nunc reueldtd funt. ut tenedm tdmen dd tejii^dtionc:)Ãcut promijjd cdr* nAlid,queibieontinentur,unde proprie uetus tejhmen tuin,quionuis tnihi sterns, fÃerdndd reueldtd Ãnt, CSquot; dn ld tdmen dttejhntid le^^quæ in Ãgurd contin^bditt iU lis,fcriptdfuntdutengt; propter nos in q^uos finis feculos ruw obueiiit. Sermo VIL De tempore. Frf^Mfrtter ddmonui chdritdtein uejirdinfidtres di leStifiittd,ut his le{lionibus,c^u£ diebns iflis in ecclen fid recitdntur, non hoe tdntum dttenderc debeninus , ijuod ex litterd fionAre cognofcimus,fed re mom tteldmi^ ne literie,uiuificantê ffiiritumfidcliter requirdinus. Sic enimdicitApoftolusJiterd occidit, ffiiritus dntem uit uifiedt. Denic^ mfilices lud^i,^ plus infiaeliccs heretic citdumfiolumlitere dllnciitntfonum,(ludfi corpus fine ts-, dniind,itd fine uiuifiednte /fiiritu mortui remdnfirun{,cu âu's quot;iu diedt Apofiolus,oinnidh£cconti^unt idis infigurdm fcriptdfiintduteni propter nos GTc, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mm a. In Pialmum I. verfu I. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j.conh^o Sed in le^ dominifiiit uoluntdS eins, in le^ eins meditdbitur die de noâe.lu/h nonexlexpofitd,utdicit ^Maxima Apofiolus.Seddliudefteffeinle^^liudfuble^.Quieft differentia in leff fecundum legem dgit, q^ui eft fub le^ ,fecundum îc^câ^n't legem dmtur. ide erm liber eft,ilk feruus, deinde dliud eft lex,qu£Icribitur or mponitur feruienti ,dUud lex gcium. qu£ mente conjfiicitur db eo,qui non indict Uteris CTc. In Pfaimum XVIlI.Con® tioneX. Verfu. I« Legem pone mihi domine in uidm iu/Hfiedtionum tu^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;âo« drum,et exquiram earn femper,ApoJblus dicit,iufto no pomtut eft lex pofitd,iniuftis dutë,gy' no fubditis,et c£terd qu£ tbi coHcludens dit,Et fi quid dliud fdn£ doilrinx dduer^ fdtur ,qu£ eft fecundum eudtifflium glori£ bedti dei, quodcreditum eft mihi.Nunqutd er^ tdlis,erdtqui di^ cit,lege pone mihi domine,qudlibus bedtus Pxulus dicit pofitdm legemIdbfit.Si enim tdlis effet non fuperius di* xiftef.Vidm manddcorum tuorum cucurri. Cum dildtd* res cor meum, Quid eft er^ quod erdt^t fibi lex 4 do* mino ponAtur,fi non ponitur iufto I An eo modo no po nituriufto/juomodopofitd eft populo cotumaci, in td* LKo,ii, bulls ldpideis,no in tdbulis cordis cdrnadtbus, f xundum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J teflumentu uetus ex monte Sina,,quod in feruitutë gr»f » rdt,fed/ecûdumteftngt;»ett(u noHu,de quo fir ip tfi eft per prophetttnf |
Ã5E LEGE ET EVANGÃLIÃ*
|
prophetam Uieremiam.Pcce dies ueniunt dicit dominus Hâïïc s * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;confumabo domui ifrahel, et daimii luda,tefklmen* â ttminou'a'm,nonfecundumtefiamentum,quaddifiiofui patribus eoru'in,m diequaappr£hendi manum eorumi, cum educerem eos de terra Aegypti, quoniam ipfi non permaiiferunt in tefiamenm meo, ZT eÿ neglexi eos di* cit dominus,quoniam hoc efi teftamentum, quôd confii* tuam domini !frahel,Pofi dies iüos dicit dominus, dabo leges meat in mentibus eoriim,CS' in cordibus eoru fcri* Timojj bameas IPccequomOdouoluitijlam le^m fibi poni à domino,non ficiit miufiis,ZS' nonfubditis aduetus te* fiamentum pertinentibus pofitaefiin tabulis lapideis, fed ficut fanétis filijs liber£,hoc efi fupcrn£ Hierufalent filijs promiffionis,filjjs hereditatis £tern£,fanéb) fiiri* tutanq diÿtodei,mmentedatur,Zigt;âin cordibusfcribi* tur,non quà m memoria trncantiZ?'uitanegligmt,fed quamfciantinteüigtndo,fà eiarttdili^ndo in latitudine dnwris,non in timoris anÿifiijs,Nam qui timOre poen£, non amore iufiiti£ opus leÿsficit,profe£h) inuitus fiicit, QMoJ autem inuitus frcit,fi poffitfieri maüet utiq; non iuberi Æ Ac per hoc legis quam uellet nOn effe non efi a^^ micus,fed potius inimicus,nec mundatur opere, qui im* mundus efi co^atione ZSquot; uoluntate. Gratia itaq; dei nobis pr£cipue comendatur ,quando fibi Dauid legtin poni pofeit 4 domino,qui utiq^ iam leffm,fecundum lite '* Cor, i- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sed quia literaoccidit,figt;iritus autem ui* ttificat,oratut per fiiritwmfandivm ficiat quod per li* teram fciebat,nc per feientiam manda.i non obferuati, e* tiampr£uaricationis eicrimen accedat, Quaquam etia ut feiatur lex quomodo feienda efi,id efi,ut inteüi^tur, quidfibiuelit,quare fit eis pofia,qui earn non erattt fer uaturi,quidfi habeat utilitatis,etiam,hoc ipfum,quod lex Rom» i fubtntrauit,ut abundaretdelb^.iin,nemo compr£hen* dit,nifi à domho acceperit inteüeéîum. Ad Hieronimum, Epiftola, XIX. Prxcfp»» nbsp;nbsp;Cur autem non dicam pr£cepta iüa ueterum facra* cramentoS gt;ft^ntoru)n,nec.bona effe,quia non eis homines iufbfica* nec bom fur,Vniamp;rie enimfiint pranunciantes gratiam qua iufti* runtquot;diu.'â° ficamur,nec amen mala, quiadiuinitus pr£cepta funt, temporibus perfonisqs congruentia,cum ne adiuuet etia prophetica fententia,quadtcitdeus,feillipopulo dediffe pr£cepta non bona ? Porte enim propterea non dixit , mala, fed antum non bonA,idefi, non talia, ut iüà s ho» mines boni fiant,aut fine ittis boni non fiant CTc. Ad innocentinm,Epiftola, icx îfcgraî nbsp;nbsp;nbsp;Difiinguendo efi lex z^ gratia J,ex iubere nouit,gra tia. iuuare. Née lex iifieret nifi effet uoluntas,nec gratia iuuaret,fi fà t effet uoluntas. Ad Paulinura, Epiftola. C VI. Lex iubet nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lex per liter am iubet, non p er ffiritum iuuat, |
non''hina'r quicuitq; fit,audit literiin kÿs, Ut ei fu^icere uideatur per fpirits. cognouiffe quid iUbeiü'iaut prohibeat, quo id fe arbitrij uÃjiirtute imfleturiim ejje coiifiJat, ncc/îcieconfùgât' adiuuMdm ad/pirituan uiuiÃcant(m,ne rtwrnfä^nu li fera occidatji zlt;xlu deihabet/ed wn fecundii fdentiaindgnoransenimdciiuÃitiamjdeftjeamqiheda t«)* ex dco^Gf fuam uolens confHtuere, ut tantummodo ex legiifiti, iujlitia dei,non ejl (ubiediu, Ãnü etùt» legis ChriÃus ad luflitiam omni credenti,Ãcut idem ApoÃolus didtjUt ncSÃmts iufHtia dei in ipfo. lujliÃciiti igitur ex fidepacem IfabeaniuS ad deun,per domitMin noftrum, Romm.f, l'efinn ChrifitimylujUficatiAUKingratis pergratiamip=â fius,nefides ipfa fuperba fit amp;c. Ad Optatum,EpiftoIa,CLVir. lila fides falua fit.qua credimus gt;udlum,fiue nuioris fiue paruuU (^^uamlibet et receiitis £atis liberari d con* tA^one mortis antiqu£. CJâ obli§itione peccati,quód pri ma nAtiuitatecantraxit,nifi per unum mediatorem dei, hominumjjominem Chrijhmlefam, Cuius homi^^' nis eiufd«mlt;ji dei(dluberrimafidc,etid illi lufii, faluiÃ^ [h fi(ttt,qui priufi^ iieniret in carné,crediderunt in car^^ tens Kila-* nein ueniurum.Uadem nanq; fides efi, ZX noftra , er âJquot; illoruin,quoniam hoc iüi crediderunt futur um,quad nos ci.niium credimus frihim- yndedidt apofiolus Paulus,habenxs faâuuia.'' auxmeundemffiiritumfidei,fi;cundumquód feriptum efl, Credidi propter quod locutus fum,ZX nos credimus propter quid Zi^ loquimur. Si erggt; eundem /fiiritwm dei, ZJâ iüi habebaiK,qui uenturum in carnem Chrifiuin pr£iuinciarunt,quem etiam iüi qui ewm uenifie nund^ arunt,jdcramenn ejje potuerunt pro temporum diuer» ptate,ad unitatem tarnen eiufdem fideiconcordiffime re^ currentia. Scriptum efi inaMus apofiolorumjloquente dpofiolo Petro. Nunc er^ quid centatis deum mpone^ re iu^im fupra coUum difcipulorum, quid neq; patres nofiri,neqi nos portarepotuiiruis, fed per gratiam do^ mini icfu, credimus nos faluos fieri quemadmodum ZT iüi. Sier^ Z^ iüi,id efi,patres portare iu^m leÿs ue-= teris non ualentes,per gratiam dominilefu faluos fefi^ ericrediderunt: manififiumefiquidh£cgratia etiam Ahacuc.i. antiquosiufhsuiuerefoecitexfide. luÃus enim ex fide uiuit. LexauteinfubintraHit,Htabundaret dcliihim,ut fuperabundaret ZXgratia, per quam fanaretur delitH anundantia,Si enim data effet lex qu£ uiuificare pojfet, omnino ex le^ effet iufiitia. Cui tarne bono lex dat.t fit confequenter adiunxit dicens,fed conclu fit fcriptur a o= mnia fub peccam,utpromiffio exfideiéfu Chrifii dare turcredentibiis. Danda itaq;fiteratlex qu£manifèfiius fibi ipfum ofknderet hominem, ne fuperbus animus hui^ manus afeipfofe poffe effe iufium putaret. Pt ignorant stoman-tà dei iufiitiam,id efi,qu£ homini ex deo efi, Z7 fuam uo-- °'quot;' lens confiituere,idefi,quafi fuis uirtbus partam, iufiiti£ deifubiedits non fieret.Oportebatitaq^ utaddim mail* dam cuius uox efi , nonconcupifces,fuperbopeccatorit etiam pr£uaricationis crimen accideret,atqi ita gratis tnedicinam nonfanata per legem,fed cottuifia infirmi^ ÃJafeliKtdit |
DB PERFECTIONS IVSTITIAE.
cm
|
h(aa Icgis. Mat. Ad Afellicuhi cpiftolaCC. igitur utilitds legii, quid ojkndit bomiiieinft^ bijppyUt fcidt inÃrmitdtem fudm, uideatqucmddmo» dam perprshibitionenidugedtur potius cdriidlts concur piÃentid qudin fdnetur, Appetiitttar enim drdnitiuf quit uetdutur du id quod fpiritdiiter iubetur cdrnahs obferud^ re compcllitur. Vt dutem Ãtlpiritdlis, qui legem impledt fpirMlë,nonÃt ipfd lege,fed grdtid,hoc eH, non imperia fed beneficia, non iubente Itterd ,fed ddiuudnte fpiritu, incipit du tern homo fee ttndum grdtidin interiori homing reuocdri,utmente dgdtquod dmdt,neccdrni confentidt dgenti quod odit, id e^, non ut omtùno non coiicupifcdt, Sed ut poà cocupifcentidffuia nonedt, quod quidein tdin tndgnum cü,ut à oinnimodofieret,et qudmuis inÃnt du fumus 'm corporemortishuiiudeÃderiapeccdti. trullieo rum tdmen ddhiberemut dffenfa/m,nan ejfet Unde dicere» tnuspdtri noÃro qui eà in ecelis : Pater noÃer qui ej in caelif c,Dimitte nobtt debitd noÃrd C^c, DE OFFICIO HAGI' STRATVS. Contra literas PetilianiJibro II» Cap.XXllI. Ãd fijfM nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AugufHnus,dd Ãdem quidem nuHtlseftcogendus inui* ncijo ro^c nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pjj.Ãu(ritAtem,imo nbsp;nbsp;per mifericordiam dei tri |
buldtionumflageüisfolctperfididcaÃ'gtri .I^uquidquid moresoptimi libertate uo!untdtiseliguntur,ideomores peÃiini non legis integritate puniuntur,fed tarnen male fdcrilegiÃtroris aura perÃfliMt. Cdin pdricidg fuppUcia ZXuitdcdrntÃcecrucientur. Legimufenim multos d Ãt* mulo dei Moyfe mifericorditer interÃihs. tiam in eo, quodproeorumne/äriofdcrilego^lccà DotninuMde^ precatusutdiceret: Domine ÃdimittisiSispeccatum di* ââ° mitte, Ãn dutem dele wc de libro tuo. ineÃabiltseiits cha^ ritds cr mifericordia fdtis dppdret, N umquid er^ fubita crudelis effeóais eÃ,cum de monte deÃendös tot milid iu* beret occidü. dens bene tiiuendi dodriod centemnitur. Si qui igitur ad uerftK uos leges conÃ'tutie Ãtnt,non eis benefdeere co^* mini, fed maleÃcere prohibcmini, nam beneÃccK nemo poteÃ,nià elegerit,nià amauerit, qui eà in Itbera uolun» tate,Tiinor dutem poendrum,età nonditm habet deleihi» tionem bonie conÃientiee : faltem intra clauÃrd cogitati* onis coercet malam cupiditatem. Q31 tarnen aduerÃs le* Rewa,} gâ conÃtuerut quibm ueÃra loprimatur Audatid, non* ne hl de quibtis dicit fipoÃotus:quid non fine edufd glddtü portant, miniÃri enim Dei funt, uindices in iram ei qui mH agit. Cap.LXXXVLEodem lib ro contra eafdetn Pctiliauiliteras* PetilianusiNeq; enlm dominus deus humane Ãnguine aliquddo letatus eÃ,cu occilore Ãatris Catn in uita carntà p^ucÆ' nbsp;nbsp;nbsp;uoluerit pmanere.AuguÃinuf re/ÃonditiSi occiforiÃd xsoi^^ttÿs tris deus noluit inÃrn mortem, Ãd relinquiedrniÃei ui* %»manuiici nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ncfirtchocÃt, quod citm regiscor inmanit Do Ãt,unde multds ad non commonendos cy corripien dos leges ipfe conÃituit: nutta tarne lex regia uos iuÃit oc* eidi, Ãrta/fe proptereA,ut quii unq^ ueÃrum in pertindci Caput XCtl* Eo* dem libro. PetHianus. QniddutemuobiseÃcumregibusfaxtsli, quosnunqudm ChriÃidnitusniÃinuidasfenÃt? Quidut breuiter doceam, Mdchabeos frdtres rex perfecutus eA{ Rexqueqs tres pueros, cum ipfe facrileguseffet,Ãdmi mlsneÃiiisreligioÃsaddixit. RexqueÃuitanintdm pu* eri Sdiudtoris. Rex iuÃffimum Danielem Ãrinis morÃ* Wath. L busutputdbdtobiecit. }pfamq;dominumChriÃumiui^ dex nequiÃtmus re^s occidit.lndeeü quod ApoÃoliu da »⢠Cfar. 1 mdf.SdpientiamloquimurinterperÃäosCTOâquamnti mo pr'meipum huius mundi cognouit erc. AuguÃinus reff odit: Qtiid Inquies uobls eÃ,cüm regbus feculùquos nunquam ChriÃianitas nià inuidosfenÃtiHoc cum dixià fes enumtrare conatus es quos regis iuÃi feiiferint mbni* cos,nec conÃderaÃi quod plures enumerari poÃlnt quos hdbuerint amicos. Pdter Abrdam d rege diuinitus admo* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* nitone dttaminareteiüsuxorem'.zirdmiciÃime habitus eü er munus accepitAfddc Ãlius tius re^m Ãmiliter anti eiÃimiiexpertus eÃ. ideofc in ggyptum a Rege hoturabi Gene. 4* hâtrrexceptus,eMHetidmbenedicit.Qt^idloquardefilio '** eius Jofeph,qui poà cdrcéris tribulationem quo uelut igne Ãcut aurum caÃitds eius probaa eÃ, tndgnis ab eo fublimatits honoribHs,iurtÃgt;dt etidm per Pharaonis fdlutê non tanquam typo elatus, fed beneuolenttic non ingratus. SxoJ.e RegisÃlidMoyfenddoptauit, Dduidadalienigenamre* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»? gisJÃaelcompulfus imquitateconÃigt. tieliasdiitecur» r«ttw peÃimi régis non iûius imperio, fed ftto cucurrit ob^ 4. Reg.4. Ãquio, Heltfdus heÃtite mulieri à quid Ãbi Ãrte d rfgp per fii« Interceffionem prdfidri ueüet,etidin ultra offerë* dumputauit. EodemCap. Omnes enlm hominesÃruire D« detorf, aliter eomgt; municonditionequdhominesfunt, aliterdiuerÃs donis, tionc fetui quodillealiudAgitiHrebushumanis,illedliud:[Aonenim duÃrendd idola de terra, quod tunto anteÃiturum prlt;edi* flwn eÃ,poÃct quifquà m iubere priudtas, Habent er^ re^s excepta generis humani focietdie,eo ipfo quo re^s funt,unde Ãc domino Ãruidnt, quomodo non poÃtint qui reges non funt. iÃa er^ etw» fogimiît, audiiint GT iHud, quod de tribus pueris ipfe comemorafli,cr audiunt Ãleiif nitate mirdbili.Tunc eni eadc Ãriptura maxime in ecete* Ãd caiMtur,quando ipfa ÃÃiuitas Ãruentiores Ãcitjitiani eos qui ctetero dnito pigriorts funt. Quider^putatts S dnimi |
DÃ PERFECTIÃNE ÃVStlTIA^.
|
â jC nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⦠ttiiimi hciberc chrilHänos bnperdtores, cum dudiufst tret pucrof miffos in cdminum ignis drdêtis,qu!d rtÿ dd ini^ quitdtcm ddordiidi fimuldcbrdconfcntire noluerunt, ni/î ut cogitent pidm libertdtem fditdorum^neo regid pote» fh.te,nec pae/ue immdnitdte poIJi fuperdri, gdudedntq; fê â¢fixcmpia nonefjeex numero tdîium regum, qui contanptores ido mouent. lorum qudÃfdcrilegospuniebdnci Porrodutemeumin fe'quentibus dttdiunt eundem R f£0)r,non/o/am pueroru, fed cr fldmmdrum deo feruientium tdntomirdculo terri» t(im,etidm ip^ coepijfe deo ferüire in timoré, CT exul^ tdre cum tremore,^/ apprahendiffe difcip'à ndm. Nonne . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ideo intelligunt iÃn effeconfcripti,CS' tuna cclcbriate re citdri,utG'leruii Dci tu ad (dcrilegiitnt regtbui ceddM, er ipÃs regibtos ut dd rtliÿonem deo credntt propoiiun» turexetnpldf Caput XCVIE Eodem hâbro« Ã.m!'â Petilidnut, Poftrenw ut fiepe idm diximus qiudis eil â ffjim.jjy uefirdprtefumptio,utdereÃbuipriefumdtis,dicenteDd ' â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uid : Bon»)« eil fferdre mdomiiw quint Ã^erdre in ho^i mitte.Ponumeftfferdrei)idomiiKi,qudmjferdreinprm Kefpenfio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AuguÃinut reÃ)oiidit:Nos non Jferdittus in hoi» jitüvti fed qudntttmpcfftimus homines ddmonemusutin Diur dcfniz dcmitto /ftTent. Nec /Ãer^). mus in principibus,fed qudntu principes ddmonemusut in domino fferent, spttimaa. Ut à dUquid d principibus pro utiliidte ecckÃie petimus, tun in eos tarnen/Ãerdmus. Neq; aiim CT ApoÃolus in iHo trtbumoÃierduit tdnqunm in principe, d quo Ãbie» gt,utdedudtores ddremurdrmatijdutin ipÃs drmatis tdnqudm iu hominibus,quorum in multiudinefeptui eud= ÃtinÃdidsperdiarum» . Libro in.Contra Crefconium ^Grammaticum Csu« Walfcorr n^kgibus Daniel, j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãrunt,cum in ueritdteÃintfÃmiliter contra erröt rem pro ipfd ueritdte derernunt,ita er legibut mdlis pro bdnturboni,er legibus bonis emtnddiitur mdli Pex Nlt;lt;= iuebodonofor peruerfus legem fdUdm dedit,utÃmuldch» rum ddordTetur, idem correäutverdm, ne Deus uerus v.tgs ntaz Wij/pbf«wretKr,Inhocenim regesÃcut eisdiuinitus prie Stirne inter cipitur,deoferuiuntinqudnlMnrepsfunt,Ãinfuoregigt; Mgionrmr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iubedut, mdld prohibedrtt, non folum quad per» bnentddbumandin focietdtc,uerumetidm qulcdddiui» ndmreliÿonem. LibroIIiE Detrinitatc. Caput XII, Supplicium iudexirrcgatreotcdufdtdsnenÃtppÃeij nonefliuÃitid iudicis,fed meritumeriminis. ' LibJ.de confenfu Eiiangciftiâ ftarurn,Cap»I.IE |
C»)» frg) Mdtth^us cired régis, Lueiis circdfdcerdo tü perfcttam ffreret intentionem, utiq; bumituitdtë ehrt fii mdximeccmmenddrunt, Secundum hominem quippe Chriflus, errexer (dt erdos effedltis eil, cui dedit Deus federn Dduid patrisfui, ut regni é.us non eÃetÃnts, CT eà frtddinterpelhindum ptofiotismcdidtorDeizrhomi» rumbemo CbriÃusiefui. Nvndutem hdluit tduquim Mircusab breuidtorem ceniundum Lucdsjicut lidrcu Mattbxuf. bteuutor PthocÃrtdÃ'e non Ãnealiquofdcrtimento,quidregum eft non eÃe Ãne cemmitum obfequio : Vnde iliequiregiS perfeudm CbriÃi, ndrrandum Ãijccperdt, bdbuit Ãbi tdn» quam comitem ddiustctum, qui fud ueÃ^d quedammodo Ãqueretur, Libro I.contra epiftobnt Par«» mcniani.Cap.VlE An iufbor eü priudta uiolentid quam regd diliffiitidi Sedbieccmitto,illudqult;ero,qticdnuniÃÃeenumerdt A, pcÃoliis,dicens: Operdcärnisqm funt,inquitfimicd= tiones,immunditiie,ccntentiones,icmiildtiones,dnimtû tites,diÃenÃones,bdrefes,inuidt£,ebrietdtes,ccmnteÃd» tioiies,cr bis Ãmilid.Quid iÃis uideturut crime idolatrie putent iuÃe ab imperawriliK uindicari ? AutÃnechoc A minoA uolunt DondtiÃd,cur in ueneÃccsuigorem legum exert ceri iuÃe Ãteantur , in hdreticos autem dtque feif» maticosimpidt diffenÃonesnoluntÃteri,cumin ijfdein iniquitdtis frulbbus audbritaie Apofiolied numeremurf An Ãrte nec talid peteflates iÃds humane cenÃtutionis permitunturcuraret PropterquiderQigldd^umportat, quidiifiuseflminiÃerDei. Vindex in iram cis qui male dgtint,nià forte qucmddmcdum nor.uuUiecrumldnèim* peritiÃimi bccinctüigtrefolent,dehcnoribus eccleÃaÃi» â¢cis diëium eÃe,ut gladius intelligitur uindtih ÃiriUidlis, qui excommunicatione operatur, cum prouidentiÃimus Apeflolus confequenti contextione lelhonis fatis apperi» dt quid loquatur. I Hic quippe addtdit ; propter hoc enim tribuia pritflalis.Ac deitidefubiunxit: Reddite omnibus Tribnta debita,cuitributumtribuum,cuiuccb^luc(hgil,cuibo^ * noremhonorem,cuitimoremtimorem. liocer^iamre' fiat,ut tflis diÃâutf.ticnibus fuis probibeât Chrifttdncs tri» buta perfoluere, cum er dominus tahd fenticntibus Pha» rifdis,quos imitantur iÃi nummo in conÃgt;edlu reÃâonde» at:Re^tte,inquit,Ciefdri qued Cgfaris efl,^â Deo quod Deiesl.Uqueroinutrcqi inobed.eiues atqi impii,iuc Dfo reddunt CbriÃiahUm amorem, neq- rechts humanu timorem,ita cdci er isifani,ut t um fcifmattcos fuos maxi* mtamftas per potefiâtes dcdtbolicis imperatoribus miÃas de BaÃlicis excluferint,zr ui magna iuÃionum cr auxilio rum cedere ÃbicompuleTint, arÿiant catboltcam ,à pro cdcathoÃci principes tale aliquid fieripneceperint. Poft pauca ibidem. Vna ffnerdlisimperatorumlex, aduerfusemnesqui 'âi* dsrifiiauos fidiciuolunt, nbsp;nbsp;ecclefiie cdtboltclt;e non cem k'nXicc« mumcMit |
DE OFFICIO wunicdrtf/fd in fuii fcpdrdtim conuenticuUs congregtn^ turjd continet,ut uel ordinator Clerici uel ipfe ordinMis denis Itbri duri muléhnttlr. Locus uero ipfe quo impid fe^ pdrdtiocongregdtur,redi§iturin Ãfcum, SuntCXdliie iufiones^nerdtes,quituseisuel faciendi teÃamentauel donationes dliquid offerendi fà cultds ddinutur, «rf jex do uone^pofz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dut teftdmentis dliquid cdpiendi, Nrfw «i qud^^
fciitmona^ ddmcdufdcumbomo nobilisimperdtoribusfupplicdffet, cîs coîia?à î ^i^od foror eius qua de parte Donati fùerdt cum de/unge hxrcics Te retur,nefciûinquoscommuttionisfuiie,etnMximeinciuë ddm Augufhnunt epifcopum ecrum plurima ccntuliffet, Circumcci nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gçuertdi le^ prieceptum eR,ut omnid frdtri rdfli^
iioncs fue- ftff«ubi cMm Ctrcumcellionum meiuio fdilA eÃfi aci. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãio uiolenter obÃllerent,quo genere duxiliorum et
niüc?Caquot;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;repeUeremur.Sic enim noti,fic multis prielijs
bà pnfffl a Z probdtifunt,ut de his CT fupphcdtio imperdcori fieret,CT ûnperdtortdcerenonpoffet,
LibJLdc genefi ad h'tcram. Cap. II.
C«îM uenitur dd diffutdtionctn inquiptionemq; ueri* tdtis,nolunt dduertere fenfus fuos homines, ex quo opéré diuind! proutdenti£ in eos uenidt impotiendie commotion In excm gt;nbsp;difciplinie,Vt fi non corriguntur qui puniuntur eorum a Kmquot;âpnn'iun nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nsetudt,udledt^ ddeorumfdlutem
»Ht multi, iufiaperniciesdliorum, Nunquid enim malitiie eorum uel nequitia Deus duiior ell,de quoru iuftd confidit pa» M,quitus hoc modo confulendum elfe confiituit:
In Euangelfum Ioannis Tf agt; ctatu VI»
Qflo iure defindis uiüds,diuino dn huntdno ? reffion-f dednf.Diuinum ius inferipturis hdbenws,humdnum ius «O emnia nbsp;nbsp;nbsp;I^S^bus regÃ, Vude quifq; pofiidet quod pofiidetiNons
toromunia rt£ iure humdnoiL^dm lure dtuiao,domiini eft terrd et pie nitudo eius. Pduperes CT diuites Deus deuiw linto freit, iutetmmz' cTpduperesZTcliuitesunditerrd fupportdt .turetdmen «ï poffidct, humano dicittU^c uiHd mea e/î,hiec domus med, hic fer» Haïra.ij. jlt;i45efl.lureerg) hunMno,iureimperdtorum.Qud* retQ^id ipfdiurdhumdttAperimperdtoresCT Reges feculi Detis diftribuit generi humdno,Vultis letmus le» gçs impcrdtorum,CT fecundum ipfds dgdmus de uillis. S i iure huntdno uultis pofiidere,recieemus Leges imperdto» ru/m,uidedmtu p dliquid uoâuerutdb hiereticis poÃideri. Sed quid mihi eft Impcrdtorl fecudiim iusippuspoÃides terrdm. Aut toile iurd imperdtorwn, ZT quis dudet di» eereimed esl lüd uiUct, dut meus eÃiKe feruus, dut domus hic nud eÃt Si dutem ut teneantur ifld db hominibus,iu» rddcceperuntre^m,usdtis recitemus leges, ut gauded» tis,quid uel uwim horum habeatis. O'non imputetis nifi tnanfuetudini coïubte,quia uel ibi uobis permittitur periM neret le^nsur enim leges mdnififtè,ubi prteeperunt im» perdtores,eos qui prxter ecclefixcdtholiamp;ecomunionem ufurpdnt pbi nomen Chrifiidnü,nec uolunt in pace colere
magistratvs. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cirii
plt;«fM duflorem, nihil nomine ecclepit dudednt poÃidere. Sed quid nobis O' imperator it fed iam dixi de iure huma» no d^tur,lit tarnen ApoÃolus uoluitferuiri Reÿbus,uo bPetri luit honor are Re^s,Oâ dixit: Re^s reuerimini. Holi di^^ cere,quid mihi O rc^tQuid tibi er^ O poffeÃionitper iura regum poÃidentur poffeffiones.Dixifli quid mihi O^ regtLloli dicere poffeÃiones tuas,quid ad ipfa iura huma na renundafii quibus poÃidentur poffeÃiones.
Tracîlatuir.
Qudndo unit Deus concitare pote flat es aduerfushe reticos,aduerfusfcifmaticos,dduerfusdiffipdtores eccle^ lusiaecuit, pie,dduerfus exufflatores Chrifli, aduerfus blafphemaa» npâ totes res baptifmi, non mirentur quia Deus condtat, utà sard uerberetur A§ir,cognofcat fe A^r,Jupponatceruicem, quid cum humilidta difeederet à domina fud, occurrit ei dnfflus O dixitiQ^id eà A gar ancilla SarietCum contgt; que fid effet de domind quid audiuit de dngelot Reuertere ad dominam tuam. Ad hoc er^ affligitur ut reuertatur, ate^ utinam reuertatur, quia proles eius peut filij idcob, cumfi'dtribus hicreditatem tenebit. AUrdntur autem, quidcommouenturpotefldtes Chrifiidne aduerfus dete» ftandos diffipatores ecclepic. Si non ergo mouerentur, O quomodo reddereitt rationan de imperiofuo deot Jnten-» dot charitas ue/lrd quid dicam,quid pertinet hoc ad reges ficculi ChriPianos,ut temporibus fuis pdeatdm uelint ma trem fuam ecclepam hdbere,uHdeffiritaliter nati funt. Letmus Danielis uifiones O' fffta prophetica. Tre? pueri in igne laudauerunt dominum,miratus eà LJabu» Danûi, $ chodonofor rex laudantes Deu pueros,0 circa eos igné non nocentem. Et cjü» ddmirdtw effet, quid dit chodonofor rexitlonuel ludausuetcircumcifus ille qui fldtudin fudm erexerdt, O dd earn adoranda omîtes coe» gerdt, tarnen laudibus trium pueroru commotus, ubi ui» dit maiefiatemdei priefentisin igne,quid ait:Et ego pro» pondm decretum omnibus tribubus O Ungsis in omni terrat Quale decretumt Quicunqidixerit blafphemiam in deum Sidrac,MifdcO AbdenaQ),in interieuerunt, et domus eorum in perditionem. Ecce quomodo fxuit Rex dlienigeaa,ne bldfphemetur deus lfra'el,quipotuit tres pue rosdeigne ltberare,OnoluntutfeuiaiMreges Chrifiia» ni quid Chrifitis exufflatur, i quo non tres pueri,fed orbis terrdrum cum ipps regbus à gehennarà igne liberantur. INam tres lUi pueri ,frdtrcs mci liberati fustt ab igne tem» porali. Nunquid non ipfe Dominus Machabeorum, qui O trium puerorumtillosab igne liber duit,illi in tormen tis igneis corpore defecerunt. Sed in legitimis mandatis animopermanferufit. )llidperteliberatifunt,illiocculf tè coronatifunt. Plus eà liberari de fiamma gehenna^ rum ,qudm de firnacepotefldtis humante. St erg) Na» buchodonofor Rex i((«dlt;lt;«itcr pradicauitfOgloriam dedit Deo, quia liberduit de igne tres putros, O tantaia gloriam dédit ut decretum mitteret per Regnumfuum,
S 3 q^ui»
.DE PERFECTrONE
Jixefint blctfphimià m âm dcum Sidrdc,Kifâc,ct Abdaidgo, in inttritu ertint,cr dcmm eoi um in perdis tiôncm, Qnc modo ifH Rfgw «en moueantur, gui tio trn puera attendunt liberates de flamna, fedfeipfos libérât tosdegef:entt4,guatielo uident chriflwn aguo liberati funt exufflari in Chripianif,guai:do audiîit did ç hri/l:a^ Non mire Bo,d(c K noit efjè Chrifbaf.um f Talia jicere uolunt, CT gunmTor fdltcmtaliapatinoltvnt. l^amuidctr gualia fà ciuKt Eo» ammaj *'* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hterêtid, Gquot; gualia pafiuntiir. Ccddwit ani-^
«Juin.âmax,affligM:turinccrpore,SCmipitcrrMmarte.'Ãaüt, G tem/gt;orales fe perpeti conguci untiir. Ut tamen guie pa tiutuujc proÃrunt ncbis nefdc gués in perlecutioite jucs uurtyres.
TfsâatiâXLL
C« hit qui nbsp;nbsp;nbsp;AlZ^uantic fùgiunt hemines ad eccle/tain, G'plerui^
ad cccitftâ tes patimur tanguà m indilciplinatcs, uolentes cartre lusiunt, nbsp;nbsp;(jimPig qifi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;carere peecaiis. Atiguandoetùmiîli*
citoiugj G krprebo[ubiefli Ãguntad ecetipam,guia fet!nenturingetiuiadferuitut(nt,Gir,terpcllaturepifco^ pw.Et ntfi curet eperant inipendere,nc insrutitas eppri watur imntiÃricers depuiatur. A d chriPwn emnes fii^ gé mus,centra peccata dt »»i îiJxrdtorf m »! terpellin. us.
pdamw.uteiui fanguiiiered.numur:dicit 7E.ii. çi. nbsp;nbsp;enim de miiiUi-Gratii uei:undati e-fiis G' fine argente redi
mmini.
In Acocaîypfi'm bon)!gt; Iia.VIL
Usâfxijtjgnt!, fimui Gâfufphir,id efl, tis.funtfaz blafpbimigdeecrwnereegrediur.tur.Jneaudisgute^ quot;æ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ferpentibuf. stcut iain jupra did um cÃ,prin'!:
etrdotes. cipes fient autem prtepcfitihitreticei um,per gués ledere fcnlueuit diabolus.Aut enim facriîeg reges male iubendo âont faerileÿ facerdotes male docendo nocent.
DeXir. abiifionum gradibus. Grasf du VL
Sextut abuftonîs gradut eil-.Deminut fine uirtute Quia nihilproficitdominandi habere potefktem, fido^t minus ipfe non hà beat uirtutis rigorem-Sed hic uirtutis ri gor non tam exteriori Ãrtttudine, gute G' ip fis feeulari-bus dominis nece/faria e{l,ind!get ,guam a nimi interiori k R ig t. Ãrtitudine bonis moribus extreeri debet. Sipe enim do^ minandi Ãrtitudo per animi negligentiam pcrditur.Sicut delJeli/dcerdoteÃäumÃtffeccmprobatur. Qhi ckmi per fiueritatem luditij peccantes fihos non ccer(Uit,m Triariint toiMnuindiihmdominusuelutconfentiemifirDciterno his ncccffa pepercit .Triaergo necejfariahos gui deminatuurhai muXtur.' ^^^ffgt;âgt;ttet:terrorem fiil cet, erdinationem etamorem. tJifienimametur dcmmuiGitutuatur,ordinatioillius minimt 'flare poterit.'Per beneficia ergo G affahilitatem procuretut diligitur, G periufiat uind,ildf, ncn fro?
IVSTITIAE.
priie iniuriie,fid tegis Dei Ãideat ufmefuatùr.Iâropfercd guogue dum multi pendent in eo, ipfi Deo adhetere dea iet,guiiVtim in ducaium ccnftituit,guiadportandumul* fo) urn onera ipfiim ueluti Ãrtiorem folidauit. Pax eniiit lUiut nifi bene fixus firmiter alteui Ãrtiori adhereat,om» negued in eo pendet cito dilabitur,G ipfi filutut à rigo»â re fiua firmitatis « urn oneribus ad terrain di!abitur,Sie et prine eps,fi fuo cenditori pertinaciter adhafirit, G ipfi ctemnis gui ei ccnfinlit cito depent, Qjiidam namgi per deminandic/fic urn plut deo appropingiiât,guidait: pcfito fibi dignitatis honore détériores fiunt, Koyfis 0=^ Pxoä-1}« mm aeccpto pepuli diicatu ,Ãmiliarius Dei lccuticnibut ulcbaturiSaul (uro filiut Cis, poftguam feeptrum regni fufiepit,pâ¬r incbedieniia: juperbiam E«tt»K olfcndit.RfX }.Rcg..f Salomonpefiguam patris dcminifuiDauid fidem cbtb» nuit, Deut iHum ultra cmnes mortales uelut ad innume^ rofipcpuligubernationcm fapientite munere ditauit. E« j.Rcg.ja contrarioueroKierabcain jeruiuSalcmcnis,pcftguant regni demur Dauid partem occiipauit, ad idcloi »m cub turamdecemtribuitfiacl,guieratinparte Samariicdb uertit.Perguteexempla emdenurcftenditurgucldiimin fublimiortjktu ad maicrem peifilhcnem aefiere, guofigt; dä ueroper fupcrciiitt,dcminationisaddeterivrad(flue9 re,per guod uttur intelhgiiur, cosguiad mclioracon» feendunt per uirtutemammi Oâ DeiauxiliU/m pofie ii Ãcere, G ecs gui ad détériora diuerturtur, per mentis imbeciUitatem pariter G negligentiam etrare. Vnde do* miium abfg^uirtute fieri non decet,guam uirtutemfine Dei auxilio nulJatenui habet. Qt; ( « mm multa tuetur,fi non habet Ãrtitudinem animi,ncn ualet id agere, guoniS. magna magnis infilhticnilus uel aduerfitatibut filent la bcrare.Cmnis igitur gui prieel},hoc primitiis tota animi intenticneprocuret, ul per emniade Dei adiutorio cm^ nitto nein dubitet. St nan^ ceperit in aiHibus fits auxiliatt tor cm habere dcmii, urn de minorîé, nullus he min n conti tn plumpoteft habereeius deminalum.JNon enim eUpotCf Rom.,, ficK nifi4deo, Ipfiemm eleuat de ftercore eger.tim,Gfi* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;âââ
dere ficit cumprincipibtes pcpulifui, Gdeponitpotens tes de fide,G exaltat humiles,utfubditllt;sfiat emnis nut» dus Deo,G erigatur gloria Dei,
Eodem libro, Gradu IX.
blonuf abufionis gradue fft,Rex iniguus,Ptenimre* pm non iniguumjedcorredlorein iniguoi um effe opora tet.lnde in fimetipfio nominis fui dignitatem cuftcdire de* bet. Nomen enim regi tnteSedlualiter hoc retinet, utfub ieäisomnibus niioris efifiaum procurer. Sed gualiter alios corrigere potent, guipreprios mores fi iniguifint, ncn corrigitlQuoiiiem iniuftitiaregisexaltaturfolitim, G in uentate Regts filidantur gubernaeula populcru. iuftitia uere Regis e^ neminem miufle per pctentiam gn. opprimere,fine acceptione perfinaru inter uiru et proxi n,umfiiu iudieareiaduenis G pupillis G uiduis deÃr.à rê
|
DE OFFICIO cohihere, ddulteriit punire^mquosnon cxaUx-^ Hii!tioiic«_ re,mbudicos ZJ biflriones non nutrire, impios de term non nutri« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t lt;ji. peracréjpârftaad^ nbsp;nbsp;peterMC! utuere non pnerc ccclc Sïw efTc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;elemofynii alerejufios fuper reg confiiijs ninegotid confîituere,fenes crÃpientes etfobrios conÃ^ lùrios hdbere, Aïlt;lt;g)rtt»« CT fclt;tho/ort»M nbsp;nbsp;phitomjjd* rum nelt;j;fitperlhtionibiK no intendere,irdcundidfiiÃdifs Ãrre,pdtri(im fèrtiter CT iuftè contrâdduerfdrios defini dere, pcr omnid in TDeo confédéré, proffieritdttbut non tlendrednimum,cu»Std dduerfd pdtienter tolerdre,fideni cdtbolicdm in Deum hdbere, filio! fuos non finere impiè dgere, certis horis ordtionibus inpÃere, dnte bords con^ Bccief.j. grudf non gufldrecibum.Vieenim terra cuius Rexpuer eü,cr cuius principes mditè comedunt. Hifc regm pro^ fperitdtetn in prafenti fdciunt^ci' regem dd coeleÃid reg» nd meliord perducunt. Qui uero regnum, fecudum hdnc le^m non difpenfdt,multds nimirum dduerÃtdtes impe-rij tolerdt.ldcirco enim pdx populorum faperumpitun Cf offendicutd de regno fup:itdntur,terrdrum quoq-fru^ âusdiminuUntur, Cf feruitid populorum impediwntur, multi Cf ùdrij dolores proffteritdtem regni inpciuntj chd rorum Cf libérer um mortes triÃitidm confirunt, hoftiu incurfus prouincids undiq;UdÃdnt. Eefliadrmentorumi Cf pccorumgreges dildcerdnt,teinpefidtesderis Cf hemi ffgt;erid turbdtd terrdrum faecunditntenh Cf mdris minifle rid prohibe tu,Cf dliqUando futminu iil us fentes,et drbo rtim flores V pdmpinos quoflq; exurit. Super omnid ue-^ ro Regis iniuflitid, non folum prafentis imperif Ãciem .^.RegS.ii cffufcdt,fedetidfihosfuos et nepotes,»epofl flregni ba^ reditdtem tenediu,obflurdt. Propter pideulu enim Sdloii nwnis regnum domus Ifrdhël dominus de mdnibus fiJioru fuorum diffierflt.Pt propter iuflitidm Dduid regps iucer» ndindefemine eiusflmper in Hierufdkm rebquit.Pccê qudnium iuflitid re^s flculo udlet,intueiuibus perfliieuê fdtet.Efi enim pdxpopulorü,tutdmen pdtria, immuni» tds plebis,monim(tuum gentis, curd Idnguortun, gdudiis homini(,temperies dCris,flrenitds mdris, terraq^ foecunt fotentti ^'^^^doldtium pduperum,hareditds filiorimt, Cf pbimet jjotenter nbsp;nbsp;Ippfpes futurlt;e bedtitudinis. Attdmenflidt Rex,quod paticntiir nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hominu primas confÃtutus eA, fie Cf in pet jL^ucx.id tiisfi iuflitidm nonfÅceritprimdtu'fldbiturus efl.Omnes ndmlt;^ quoscumq,^ââpeccdtores fubfl in'praflntihdbuit, fuprdflmodoimpïdcdbiUinilldfiiturdpaendhdbebit. De continentia Ca#» put V. Huminaï f^omines enim tudices, quonidm falli poflunt, ^Mcunqi uelutpurgdreflïldcid,quod perperdmfdéhm itttcm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Uidetur dd tempUSi dpud Deum dutê quiÃllinon poteft,non efl ddhtbenddfà üdX deflnflo, fld Uerdxconfiflio pecedtorum^ In libro de pÅnitentiæfnedicini Caput 111« |
MAGISTRATVS; Pleriépâ dutc boni Chriflldni, proptsrèd tdeeni amp;nbsp;fufs firunt dliorum pecedtd qui nouerumt,quid documentis fle pedeflruntur,Cfedquieipflfliumt,iud;cibusecclefidfli^ cisprobdren»poflunt.Qudmuisenimuerdflntquiiedd, icbèt'iu^^ nontdmeniudici ÃcilecredenddÃmt^nifl certts inditiis â'cxftcùii^ , n â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠i r i. dum allcgl demonftreMur.ticsuerodconimunioneprchiberequcj pto# qu'dm nonpoffumus ,qudmuis bac prohibitio tundu fit mortdlis,fed medicindli5,nip d'utfffonte eonflflum,dut in dliquofiue fleculdriifiueecclefidfiico iuditio nomtndtum dtq; conuidum. Quis enim pbiutruqs dudedtdfjumere, ut (uiqu'dm fit ipfl,dccttfdtor Cf iudex, Libro de recSitudineCathoh'cæ conuerfationis. Indicesettmqtit prteeftisiuftiÃimciudicatc^nMin bus* iuditio iniuftèd^tis,necniunerd fuper innocentes dcci^ pidl is,nondd perfondm dttenddtis, nec res dUends rdpdci fronte dccipidtis Cf diripidtis,quid de üeftris quid ueP/u^ pernDdemdgitur,heflttis.PduperesueldduenAmnulldgt; lâ «loicn^ tenus in iuditio opprimdtis, timentes illud quad ueritds ° â dicit, quid in quo iuditio iudiedueritis, iudicabimini, Cf qudmenfurdmenfifùeritisremetieturuobis.Cdueteflm^ per ne de uobis Frophetd diedt : Va qui potentes eÃis in côua mü; hoc mundo, qui iuflficdtts impium promuneribus,Cf nemmwee iuflitidm iüflidufirtisdbco,Vaquidicitis bonitmmdUt, â Cf mdlum boniim,ldbid ueftrd loqüuntur menddtid,tnd» nus ueftra plena funt iniqùitdte,flft!l eA iiobis ttefitds iti cbliuionem,Cf iuflitid fùÿt d uobis* In hb.quæftionum uetetis èii noui Teftamentj.CaputXV. IJimid iuflitid ihcurrit pecedtum, tanperdtd ùero iit^ Aitid fleit perflAos. Pion enim fine mdlitid efl,qui muliü lus.funimi efl iuflus, quid pcccdntibus ddfînguldfi reffondeds, non nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠deeiitubi pecces,deniqi Dci icmperdtd iuflitid eft,Pecid» tibus enim dtiquà do ignoflii,dliqudndo irdflitür,dliquddo reddit,non qudtiim dign i funt,fuffert enim eos,ut fi tu qui profleiSt. Lex enim quid flipfdm mollire non potrfl,miti gündd efl ut poflitprodeflê fub fl dgçnsibus. !!/£:Ærgo iii ftusnoneAnimium,quiDeiimitdtorcA. Eodetnhbro.Cap.XVr. condino Virifublimis culpdgrdûe pecedtum efl,Qudtiio enim hcminis pcrflnAeiusfuppIicioreA,idna)mdgisleuedeliAumeA P'® eius. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;erg) à fiimmo uiro,utpote d duAore jKpuli fit,dcerbifiimume A pecedtum, Eodem übro^quaeftio XXXIIII» tiuUidubiumeflbondcniniddDeoeffl,mdlddutem Omnh i qua dixi,nobis rmldfunt, du uindicdtur de aebis. Pcend enim qudmuis iufte infèrdtur, pdtienti tdmen mdld uide^ tur.Pidin Cf per Propltetdm dd peeedtores loquilur deus dieensiPdcidm uobis mdld,id efi,pants uos dgdin, Ibidem quaftto.XXXV. Non nefliiis Dduid diuinetm effl trdditionè in offleio ordinh regdlis,idcirco Sdul in eddem ddhuc trdditionè po filum honDrifie(lt,ne deo tniuridfdeere uideretur,qui his S 3 ordinibtii |
DE OFFICIO MAGISTRATVS.
|
ps.:iraigo ordinibuslonoremdecreuit,Dei enim imaoinem habet rcx.cpuco . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;« n- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t * pus ciinfti rex,licut ey epifiopus Chrifii. Qu^amdiu ergo in ea trd* ditione eil,hönordndus eÃ,p non propter fe,uel propter 3 ordinem. Vnde fipoftolus: Omnibus inquit potepatibits 'tus^genuHs fublimioribiu fnbditiefiote. Hon efi potefias nifi d Deo. Hinceflutgrnti* gis cixiÃi lern in poteftäte tarnen popiumhonorificamus, licet ipfe Gcncf - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dfi ordinem tenens gratias agit diabolo. Daniel.}. â Potefiasenimexigit,quiamereturhonorem. Hamideo 'Pharaonifuturg Ãmis fomnntm reuelatum efi, er N abu (hodonofor alijs fecum affiÃimibus folusfilium Deiuidit in edmino ignts non utiq; inerito fuo,qui 'm idolo fe ado* ran uoiuitffed merico ordinis regalis. . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qiiæftionum CXIIIL hau mr rl' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mdiorfî cniitt ttcftros qui in reges utigebantur, ges sippr./ebrifiiuocabamKr,habemesimaÿnemChrifii uenturi, nem quinatuideDeo patrein regem nonimmerito Chrifius appeUdtur,quia quad ifiis Chrifmd,illi dedit ttatiuitas,quê quamdiu ignorant pdgani,reprobdnt, Ctnn autem cogno uerin{,diligemius excolunt gtudemes, quia de malo trän fierunt ddbonum. De uera innocentia Caput XXXIIII» Qüomodo nbsp;nbsp;nbsp;ltd d plebiluspr'fncipes,cr dferuis domins funt firen fticcii prin yf nbsp;nbsp;exercitatione foleraneia;futtineatur temporalid, Cipes,er do nbsp;nbsp;z»' â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.... * mini a fub.. â¬7 ffcretuT nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aiiftn mcriU utriutiiy (jui pro» pefitttm non uiolat rehgonù. Ibidem Caput CXXIIIL Vcra liber tas* Liiera/anptr eSi feruitutlt;tpudDeiim,cM nonectf^i tOf jfrutt fed ebdritas. Eodem hb. Caput CLXlJI. Pdx domcfh'ca cflordiMtacobdbitdntiumimperan* diobediendi^ coiiccrdid. Jmperdnt enim qui cenfuluntt p(Utuiruxcri,pdrenttsfiIijs,dominiferuis.ObedtteMtdUf tem quibuf eonfubtur,p(ut mulieres niAriüifiij parent buftferui dcmints.Sed in dcnüiw iufb uiuentes ex fide,cr dbiOdddhitceiuitdte perigrittdtttes, etiam qui imper dia Principes Chrilbani amp;nbsp;mill ui. d'eânÃibmz p^uiuntets, quibut nidentur imperare, quia nondomii* petant led riditdicupiditätc lmperam,fed officio confulëcb,necpriH* dX7 dpdndifuperbia,fedprouidendi beneficia. Cap.CLXIIII SrrinT nö nbsp;nbsp;nbsp;Nowf)) CT cont/iH'onfw feruitutis culpa genuit,non nd cc primahuiusfubieéiioniscdufaeüpeccatlt,quia catirÃ: cul pcut/cripium eÃ: Cmnis qui Ãdt peccattimferuusefi peccdti.Vndemelioreft eiusfiatusquiÃmuldturkomini, quam quiferuitfuacupiditati. Caput CLXXIir. Ocusprx^ Sicutin potefiatibus (ocietatisbumantemaiorpoted mn?bquot;r po »t^^ori dd obedietidum prapotutur,ita Detis omni* icÃatibus. bus: Cap. CCXLIL V f re E ex Non cdret regia potefidte,qui cor pari fuo nouerit rd* tiismpt' tionabiliter imperare. Vere enim dominatoreà terrât tit iScuinz ^uicarnem/udtnregit legibus di/cipliniei |
Contra epiOoIam Mantchd Quiequiddiuinitu^ anteukimum Sludtuditium uiii» dicdtur^fiue pertmprobosjiue per iuftos/iue per nefciê* dicatut, te!,fiue per lcientes,fiue oceultè^fiue pdldm,non ad interi turn bomitium ,fediid medidnam ualere eredendum eS^, quam qui re/puer!W,extremofiipplieiDprtepdraHtur. Qudpropter iurn in bde uniuerfitdtereru, alidfilmt quec Udlent dd corporalem uindilkim, fkut ignis cr uenetiutn çr mar bus,cieterd buiu!modi,alid quibus dpud femett ipfum non moleftijs corporis fui,fed cupiditatumfutrum laqueis dnimcis punidtur,ficut eü ddmnum,exiliiim, or» bitds,contumtïid,cr bis fimilid. Qnitdam uero non fum cruciamentd,fed quafi Ãmena ldn^en{ium,ut fumteon» (olationcs,cchorationes,di/}gt;utdttones, GT queecu^ funt tdhd. Horton omnium qua dam etidm per malos nefcien» lts opcratur fitmiitd dei iufiitid,qu«eddm per fciètes bonos t Lib.LdedodrïnaChnftiana» Caput XXIIL nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Doȕniiigt; CuM uero etiam eis quifibitidturdliirr paresfunt,boe efljbcminibus domirtari affeilat, Intolerabilisomniiw toictibiiu fuperbideR. Lib.III,confeiïionun?kCaputVIir* O«# contrrt mores bc mir urn funt, fiagitid, pro mo* rumdiuerfitate uitdnda funt,utpadttm niterfeciuitd^ tis, dut genlis confuetudineuel legp firmatum nuUdduis autperegrinilibi^neuioletur.Turpis enim omnispdrt eil fuouniuerfo non congruens.Cumdutem Deusdliquid D« p«« (ontrd morrm aut paâum quoramlibet ittbet,cr fi nun^ S to« quam ibi Ã^m eÃ,Ãcien(lwn eÃ,^' fi cmiffum,inlhu» * rdndttm,crfiir/lituttmnon erdt,inftituendume{i.Siea dum. ntm re^ licet m duitdte cuiregtidt iubere dliquid, quoi neq: ante tüum quifquam, ncc ipfe unquam iulferat, CT non contra fodetdtem duituts eitts obtemperdtur,imo co tra fecietatem nonobtemperatur. Generdlequippepa^s dum eil fodetdtis bunanie, obedire regbtuluis,qUanto nuQS Deo regtutori,uniuerla creaturafuit aded qux iufieritfine dubitaticne feruiendum eÃ.Sicut enim in per* trftdtibus fodetdtis humane,maior poteftas minoriadon bediendum prfponitur,itd Deus omnibus. De natura boni aduerfus Ma* nichcos.CaputXXXlL Item quid ettam potefias non eft nifi d deo ,pcut fen* *' pnnctpc» pfwn eü loquente fapientidiVer me rtges regnant,cr ty* rdnniper me eenem terra. Dicit et A pofiolusinon efi po tefidsnipddeo. Dignedutemfieri inlibro lobfenptum Proaa.f, efhOuiregnareÃcitinquitbypocritd bominëfpropter peruerfitatè populi. Et de populo Ifra'él didt deus: Dedi eis regem in ira mcd. Iniufium enim non efl, ut impro*: bisdcdpiemibusttocendipoteÃatemetbcnoru pdttentid probeturiCr malorum iniquitas puniatur. Hamper po* tefidtem Diabolo ddtam lob probatus tà ut iufius lob.f dppareret |
DE OFFICIO MÃGISTRATVS.
cvk
|
Matth.za.-dppdramp;et : Et Petrus temlgt;tAtufeH.utnoniiefëpriefu^ M«° h.iEt Pautus colaphizätuf iu fe cxmüeret : Et tudlt;ts damitAtus, ut fe fuÃxnderet.Cfim erggt; per poteflitem gium didbolo dedrt o^nnid iuÃe ipfe deiK fÅcerit,wn men pro hts iuftè Ã^s,fcd pro iniciud uocendi ftculate et uolunate,lt;iutipftufdidboli fi{it,ei reddeturin Ãae fupgt; Mitth nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicelur impijs^qut eiM nequitte confentire ' perfeuerdrint: Kein ignem igcernum,quempdrdKst pd* ter ment didbolo ditgelis eiui. Lib. I. quæftion. Eiiangeliorum, Cap.XXir. Mstth. )r. QuodditChriÃtis,Er^ liberi fufftÃli/cu tributum exiger cat.} n omniregM ititelligendwn eÃ: effeÃlios übe* ^AigiUb^, rosjde^l,noii effe uc^gdes.Multo ergi »tdgis liberi efjè mr'ftcnö fät debeni m ijuolibet regno terreno Ãlij regni jüiiitj fttb lt;iuo funtomnidregnAterrtt. Libro III.de îibero arbitrio* Cap.XVIIL Oninis paniA à iuÃet e^i,peccdti poend eÃ^ Ã!quot;fuppli^ eium nomindtur. Sidueem iniuÃdeü peend, lt;^ua paendtn e(]: lumo dinbi^t iniufto dliijuo domindnte, hontini impo Nemini nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Porrö quid de omntpotentid dei C iujütid dubitd^ aeomiiiftc rcdementKeR,iuÃdhiecpoettdeR,CEpropecedmd!iqHO pamtnnigi .. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. . n , â . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r «ur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;penditur.'tion enim quiiqudm mtultus domtOdtur, dutjur ripere homiium potuit uelut ignordnte deo,dut extorque^ re inuito tanqudin mud!idiori,uel terrendo uel confligpnd do,uthontilt;um iniuÃdpoend crucidret. Refinquitur gj ut hiec poend iufid de ddmgt;tdtio/te hominis uerüdt. De liera religiöne, Cap.XXXL ïvdici non Sicut in iftis tempordlibus legbiis, qudnqudm ié hit Kiquot;ttâ(ed hominesiudicentcumedsmlhtuut,turnen eumjùerititins ftcundum ÃitutiC dtt^ firmdtd^non licebit iudici de ipps iudicdre,fed fecundum ipfds, Conditor timen legum tempordlitim, fi uir bonus e/i Grfdpiens lUdm ipfdm confulit etertidm, de qud nuBi ditime iudiedre ddtwm eü^ut fecundum eins 'm» eomnuttibiles re^lds,quid pt pro tempore iubendum, ue andwmc^difcerndt, Aetemdm igfur le gern fisesi mttn» dis dnimis cognoperejudicdre dutem nonpts e^i. Hoc du» lein intereü quod dd cognofeendum fdtis ell,m uidedtnus ici effe dliquiduet non ia. Ad iudicdndum uero dddimus dliquid quo pgniÃcdtnas poff'e effe cj dliter,uelut c«w di» cimus,iti effe debet,dut itd effe debuit,dut itd effe debebit, ut in fuis operibus driiÃcesÃtciunt. Libro I.deferrnone Domini in monte, Q. Not» hifto Acwdinw Antiockiic temporibus ConÃintij pritp» »iMi fatis ^hts,qHi ettdm confisl fiut,cum quenddm Itbrie duri debim» remÃfeiexi^et,nefcioundecomniotus,quod pierun^ MagftrM â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poteflitibus periculofum eA,quibus quodlibet licet |
tt-tä »rgutt dut potius puatur liccre,comminAtus eil iurdns amp;nbsp;uehe» menter ddÃrntdns.quodp certo die quem con/lituerdt,me» nwrdtum durum non exolueret, occidtreiur, cum il« /f Irnfrfter irnrndni euÃodid, »Wf fe poffet débita tSó expe dire dies metuendus imnünere er propinqudre caepit, CT prié hdbebdt uxorem pulcherrimdm,fed nullius peamità qiid fubuenire poffet uiro, cuius mulieris puâchritudme cu quiddm diues effet dccenfus,Gr cognouipet maritum eius in tüo difer imine conllitutum,mipt dd edm poRicens, pro und noäe p ei mifeeri ueüetfe duri librdm ddturum. Tunt iUd qujefefeiretnon (ehi^Kre fui corporis potrPdtem,fei uirum fuum, pertulitddeum dicens pdrdtnn fe effe pro mdritoidfùcere,p amen ipfe coniugalis corporis domi» nus,cui totd iRd cipHtds deberetur,tinqudmde re fud, pro uitd fud ueüct id fieri. E^t lüe grdtids,Gr ut id fieret im» perdait,nuRomodoiudicdns ddulterinil effe concubitum-t quod er libido nuRd.GTmdgndmdriti chdritds fe iubentc er uolentefldgitdret.'Vemt mulier dd uiRdmiRius dtuitis, faecit quoduoluit 'impudtcus,fediRd corpus noniüp md» rito dedit,non concambere^utfoletffed uiuere cupienti dc=â espit durum. SediRequi deditfrdude fubtrdxit quod de» derdt, er fuppofuitpmileligdmentum cum terrd. Qÿpd ubi mulier idm domui fue popa inuenit,propluitin publicum,eddem mdriti chdriMe cldmdturd quod face» rit,qugficerecodiiu efUnterpeRdt prtefifhim, fitetur emnid,qitdm frdudem pdffd effet oÃendit. Tune uero prie fèiius primo pbi reus quod fuis minis dd id uentum effet pronuncidtftifiqudm'mdlium fententidm diceret,de A» tindini bonâ duri librdm fifeo 'mfèrenddm : ïRdm uero mis lierem domindm 'm edm terrdin.unde pro duro terrdm decepiffet 'mduci.Hihil hic in dliqudm pdrtem diffuto,li» eedt cuù^, dfümdre quod uebt : Hon enim de diuinis du» ^ritdubus deprompa htÃorid efi, fed turned ndrrdto hoc pibo non iarejfiuit hocfenfus humdnus-.quôdm iRd mu» Here uiro iubente comnüffum ejl, quanddmodum dntcd cumpne uRo exemplo rei ^fd potteretur,horruimuSi. Contra Adifriantum Manichaei difcipiiliim,Cap.Vni. Audi/bs quid difhtm efi dnüquis, Oculumpn oculo, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;g... erdentem pro dente: dutem dico uobis,non repfie» dturinucte remdlo,Sed pquis te percufferit'm mdxilldm,priebeiRi CTdlterdm : Etquiam^ uoluerit tecum iuditio conten» !vi2tth.e^ dere,crtunicdmtudm dufirre,dimitteilli CT paHiinn. Jnquibits dudbus fententifs reuerd duorum tefidmento» timagifttai rum difivreniiddemonfirdtur,feddmborumtdmsn no tfeo con/Kfworùw. Ndw quonidm primo cdmctles ho» mines drdebdittmultodmplius feu'mdicdre qudm erdtil» ldiniurid,de qud quierebdntur,confiitutiuep eis primui leuiatisgrddus,ut iniurid deceptie menfurdm nuRo mo» do dolor uindicdntis excederet.Sic enim CT doiare dite qudndo poffet iniuridm, qui tdm primo non fuperdre di» diciffet.Vnde dominus idm per Eudngelqgrdädmddfum mdmpdcem popu!umdeducens,huicgrddui fuperedifi^ cduit dltrrum,ut qui idm dudierdt non dmpliorem uindi» (tim qudm qwfque lefut effet reddere, pldcdtd meute to» tumftdoHAregduderet. $4 in fx* |
DE OtîïCiO
In exporitioftequariindam propofi* tionum ex cpiftola ad Roman.
Propofitione LXXII.
J nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Apcfhtui: OmnifâtuffM pottfhti-i
huf lublûniorthtu jubdiupt^ncneüenittt potrjhstufi i dco,'R.ebhÃimeddmonct,nequis exdeo quod A dcmtno fhoin hberatem uûcdttu e^,Ãilus Chriflidnui, extoUd» tur in ÃuperbidfOâ non drbitreturin huiuiuitie itinere fcTUdndum ejjecrdintm fuw»,ut potcÃätibuifublimiori» buf,(lMbui prokmporererum tcmpordliM» ^bet ndtio trddtacfl.exiÃ'^mtt nonfe ffje fubdendum, CWM en/«» pouftatiV' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fi corpore,qiJ^mdiu 'm hdc uitx tem^
nos fubdi^- pordlifuwu^jetidin rebus tempordtibuidd fubÃdium hu» pottch' °' ^fêfndte utsmur,oportet nos exed pdrte,que ddkdnc u:Kmperbnet, fubdins ejÃe potejhttbus,id eü, homimbus res hwmdnds cum dliquo honore ddftumfirdu» FidcJeo'o. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uero pdrte qud credimtti deo, crin reg»
bedire iiibc tiMtieius ttocdinttr, non nos oportet f//ê fubditos cuiti homjrà .quot;°quot; hominitidipftan in nobis euertere cupientes,quèd deus dd uiam teternom donAreiigndtus eR- Sitjiiis er^ ^puMquontdm ChriÃidnus e^^nonfibi ejje ue{h^l reddendum, dut tributtim,dutnon effe txhibendum ho^ ncremdebitum ets^quthtccurdntpotefîibbusjn ntdgno frrore Idbitur. Sed modus ifk ferudndus e^,quein deus ipfe prdf(ribit,ut reddamus C^fdrt qu£ Cceforis funt^ crdeo quee dei funt. Qudnquim enim ddtUiid regnum uoeemur,ubinullderitpote/fas huiufmodi ,in hoc temtu itinere dum d^tmts donee peruenidtnus dd tUud f£cu!iim ubifiteudcudttooninis principdfusGquot; poirÃttis,condi= tionem noÃrdm proipfö rerum hunidnorum ordine to^ leremus, nihil (imuldtè Ã(ientes,et in eo ipfo non am ho» minibus qudin deo, qui hite iubet obtemperdntes»
Propofition.LXXIII. ibidem.
Roman.) j Quod dutein tüt : y is non fernere poteflitem, bcnimt Ãc er hdbebis Idudetn ex ed, Pote/l mouere dtiquos, rtm cogtaueruntdbijhspoteflbtibusperfeqwitionem fe pdà fos ÃiiÃe: chriÃdnier^non Ãciebdntbonu/m,nonfolum nonfuntlduddtidbi/hspoteÃntibuStfed CTpixnis ddfifh crnecdti funt. ConÃderdnddcrg) funt uerbd Apoftoli, ncnen'tm dit, 'Bonwm Ãc,üâ Iduddbit te potejhs t fed dit, 'Tynnnns 'BonM»Ãc,cr hdbebisIdudem ex itid,ueleum edm in ob» mal Jnâfillquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lucrdtiis fùeris, uel cumeius perfequutione
iibus tarnen coTondm mcrueris. Hör etidm in confequentibus inteUig» dquot; mmiftcr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' Dei etiim minifkr eÃ, tibi in bonum etidin
ta, Ã fibiin mdlimt,
Propofitio LXXIIir. codehi librö.
Quod dutem dit: Ideoq^ neeeÃitite fubditi eÃote. Ad dspoteiiati Udlet,Ht intrlli^mus quid necefÃeeH propter hdne nob?squot;2i!(ir fubditos ttoseÃi eportere,nonreÃ^ntes à quid tt uolucnn i iöf dufirre uolucrint,in quoÃbi poteflds ddtd esl de tem^ pordlibus rebus,quie quonidm trdnfeunt: ideo CT iÃn fub^: ielHo non in bonis qudà permAnfuris,Ãedin necefÃdrijs huic tempori conÃituendd esi: amen quonidm dixit, Nfs ^Ãie!itefubditieÃpte,nequisnonf}tegrodn'^o Ã}quot; pu*
MAGlSTRATVg,
rd dilebbicne fubditus Ãeret luiufmodi poteÃntibus, dddi^ dit dicens: J^cn fofum propter irdm,fed etidm propter confcientidin,id eü,non folum dd irdm euddenddm, quod fotefl etidmÃmuldteÃeri,fed ut in tud confeientid certut Ãs lüittS dilebhone te Ãcerecui fubditus fùeris, tuffu dos mini tui,qui omnes unit fdluos peri,er in dgnitionem ue» ritdtis uenire. Pt hoc en'mt cum diceretApoÃolus de ipÃs poteÃutibus,diebdt: Boe fft ^oti feruts dlio loco fuddet, Hon ddoculumferuientes,quAà hominibuspldcenteSiUt â id ipfum quod fubdtmtur dominis fuis non eos oderin(,dut Bphtr.tf. Ãddtqs promereri deÃderent.
Super III. c^ut cpifiolae ad Galat.
Ndm nunc qudmuisprimititu hdbentesÃgt;irittts,qui Roman.» Kitt fft, propter iufiitidm fidei, amen quid ddhuc mor^ tuumeH corpus propter peccdtum : diffirentid ifld, uel gentium,uelconditionis,uelfexusidm quidem dbldta, eà db unitAteÃdei,fed mdnetin conuerfdtione mortAli,eiusqi ordinem in huius uitte itinere fertundum ejfecr Apo« Ãolipr£cipiunt,quietidm reguJds fdluberrimds trdduut, quemddmodum jeiumuiudnt pro difÃrentid ffntis lu* dlt;eierGr£ci,t:Tpro difÃrentidconditionis demini er feruÃer difÃrentidfexusuiri er uxoris,uelÃqUd alid occurrunt,er ipfe prior demnus, qui dit: Reddite C£d ^*ââ''*** fdriquee Ccefdrisfunt,erdeoquscdeifunt. Alidfufttenim qute feriamus in usiiate ^dei pneuUd difldntid, er dUd in ordine uitie huius anqudm in uid,ne nomen dei er do* flrindblafÃhemetur.'EthccnDn folum propter irdm, ut effiiQätnus ofÃnÃonem honùiitim,fed etidm propter cen fcientidm,ut non pmuldte qudà dd oeulos homir.tvm Ãcid» mus, fedpurd dileSHotiis confeientid propter deum, qui nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«
omnes homines usilt fdluos peri,er in dgnitionem ucria* â* *** * tis uenire,
Libro LXXXIILquctÃionum Q.uæftion.XXXI.
lupnideÃhdhifus dnimicommuniutilitdti conferM» bitfudm cuiqi tribuensdignititem. ^iusinitium eÃdUA* turd propâtim,deinde qu£ddm in confuetudinem ex uti* litdtisrdtioneuenerunt.Poflrdres ex ndturd prepäns, er confuetudine probdtds tegum metüs er rcli^o fdnxedi runt,
Eodem libfo,QuaeftionLIIL.
Deus enim noÃer hie dd fdlutem dnimdtum ditdnos fw ÃTOà fÃiritufdiich moderdtus eil, ut non folum mdniÃÃis pdfeere/ed etiam obfeuris exercere nos ueUet. Ex hdctg* tur ine^dbili dtq^ fub'imi rertim ddminiÃrdtione, qu£ Ãt perdiuindmprudentidm,qudà trdhÃripaeil ndturdlis â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
lexmdnimdmrdticliAlem,utinipfduit£huiusconuerfd* done, moribusq; terrenis homines alium diÃribudohtm» imd^nes feruent. H 'mc eil quod iudex ddmndtum per* cutere 'tndigntim fud perfend er nephdrium iudictd, eiitt turnen iuffu heeÃeit cdrniÃx,qui pro fud cupiditate Ãi órdmdtus eil in officio, ut percubdt legum mMerdttoni
ddimuiMtf
DE OFFICIO MAGISTRATVS.
|
damnatam,quipoffet etiam innocentein fia crudelitate Nofa de percuterc. Kam neq; per feipfim hoc iudex ficit,neq; per iiAcnbuâ' pri!tdpcin,ucl aduocatum, aut aliquem 'm officio fuo, cui amp;nbsp;czniiUci talc mimllniuni non conuenienter impomtur. Kitic fft pria cupHi quod irrationabiUbus animantibiis utimur ad cas dcîcdaunii' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P^l^omincs a^ nephariutn cR. Kam utique di» ' gnus e^ fir murfi lacerari, id tarnen homo non per fe» ipfum agit, aut per filium,autper dcnuflicum, aut e» tiain perfi/futlam fiumffed per earnificem bifiam,quant befiamtalta pro nature fié gradibits decet ficere. Ciw» ig'turquofdampati aliquid deceat,quod alios ficerenon dcceat â.nuntfiriaquédam ftint media,quibusdigna i«^ tutiffiiitur officia,ut eis utens ip fa iufitia,non foltim talia pati quenq^ m!peret,qualia pati cum decet,fed eoam his fit» tientibiic,qiios alia ficere non minus decet. DecoirccfïioneDonatiftarum, ad Bonifaciumj Cap* VI. Gaiu.d. sicut er^ dicit A poftolus, infiti^biles cum trmpus haiemiis,opercmiir bonumDmnes,qui poffunt catholi» cortimpeccatorum fermonibiis,qui poffunt catholico» rum principum le^bus,partim per eos,qui diuinis niäonibus,parttm per eos,qui iufiis impetialibtis parent, cmnes adfalutcm uocentur,omnes à pernicie reuoceaturt bus^pr^ban iitiperatoresquaudopro filfititt coiorautritas tur credenx tfi» ccnfituuntmalos leffs,probanturbenècredente5,0â Boiiis itgi' coronantur perfeuerantes : Quando autem pro ueriate bus coerce^ cotitTa fifiattm, confituunt bonos lesfs, terrentur feui* dïauTs^. ^'^t,Ocorrigunturintelligentes. Quicunqi erg) leg» bus imperatorum,qué contra ueriatem dei f^umtur,ob»i non qua ficit. Quaro, St boni O' finbb acmini fieiunt iriftpcrare non uult^acqmrit grande prxtmum. Qj^icunf que aucvm Ic^hui i)nperdtorum,qfi£ pro dei ueriate rM!ttir,cb[emperare non nuit, tuquiritgrande fuppluiu, I4ism O' temporibui prophetdrum omnes reges, qui in populo dei non prohibuerunt, ntc euerterunt qua; centra dei pr£cepa fuerant inllitutÿ,culpantur,cr qui prohibue* runt O euerterunt, fuper altorwn mena laudantur. Et Jiznid.}. rex ^abuchodoreofor, cum feruus effet idolorum, conjli^ tuit te^m faailegtm, ut Ãmulacbrum adoraretur: fed eins impi£ conftitutioni qui obedire noluerunt, piè fi» deliterq; fÅcerunt ,'ldem amen rex,diuino correâttl mtraculo,piamOâlaudabilem legpmpro ueriate conflit tuit,ut quicunq^ diceret blaffhemiam m deim uerum Sgt;« drac, niifacjO' Abdena^,eumdomo fua penitus ma» riret.üanclegeni fiquiccntcmpferunt, CZidquod fùe» rat conflitutu meritô perpefit funt,debueruM dicere quod Donatifta O' Hmno diciint, fe iujlos effe, quia ex lege regis perfeqtnttionem patitbantur, quod ultque dicerent, fi ia it^^^ntrent fient ifliinfaniunt, qui diuidunt membra CkriÃ!,e ufflant facrametia Chri/h, oquot; de perfequubone gloriantur,qutaprchibentur ifta ficerele^bus itnperas tor um,quas confiituerunt pro uniate Chrilli,O iaékint filial I ter mnocentiamfuam,O' quam non poffunt à doi» t)(inoaccipere,abhomiwbusquierunt mart^ru glerian |
Eodem libfOj Cap. VIL 'Veriautemtnartyresiüifunifde quibttsdomintts eût: Seati qiiiperfeqinitionë patiunturpropter ii^tiant No» erg) qui propter miquiatein,O' propter Chi ifliatié usib Mwth.y, atis 'mpiatndiuificnem, fed qui propter iufittam perfe» quutienempatiuntur, hi martyres uerifitnt. Kam O' A» girpaffa cii perfequutiouem à Sara, O' iHa erat fanfilA Gcaet.^e/ qué fiifiebat,tlld 'miqua qu£ patiebatur.Kunquid O' huic perfequsdioniqtiampaffaeft Agir,comparanduse^fan» /, Re^s js* ihis Dauid.qitem perfequiitiu eil iniqutisSaull Valde uti^diflAt,non quia patiebotur, fed quia propter iufiis ttampatiebatur.Etipfedomiiuucumlatronibus cruaft» XUS ell,fed quos paÃioiungebat, cauffa feparabat. idea in Pfalmo uox ilia intclligenda eR uerorum martyrum, uolentium fedifcernia martynbus filfisthidicame deus O' dif erne cauffam meam de gente non fanëÃA: iion dio xitdifeernepanam meam,feddifcerne cauffammeam,, Fetch enim effeimpiorumfinulispanaffeddiÃimilistfl martyrumcauffa,quorum O'lllauox efl: Iniufièperfi» Ftala. ns qwitifintme,adiuuame.ïdeo fe dignumexifimauit.qut adiwiareturiuftè,quidilli perfequebantur 'miufiè, Ndm iufiè till perfequerei:tt{r,non fierat adtiwandus, fed corrigendus, 'Cap.VIIL si autem puant hérettcfquôdnemo poÃit iufiè alfi quem perfequi,fjcut in collatione dixerunt Donaüfté, lUameffeueram ecclefiam,qué perfequuäotiem patitur. per(equsitionem,led antummodopatiuntur, cuius puant effe in Pfalmo uocem, ubi le^tur : Perfequor inimicos Pamp;imjr« mecs,O comprehendam iUos,0' non conuerar donee de» ficianti Si ctq) uerum diccre uel agnofeere uolumus. Duplex eftperfequntiomiujia,quimfiiciuntimpij ecclefi:eChri» fli,Oâefi iufhperfequuao,quâ ficit impqs ecclefia chrh fii. ifii iaqi beaa efi, quiperfequutionem patitur prompter iujbtiam: ittiuero miferi,qui perfequutionem paa tiuntur propter iniufiitiain. Proindeifia perfequitur di» ligatdo,tlli fieuiende. ifkut corri§it,illiuteuerant,lfin ut reuocet ab errore,iÃi ut précipitent in errorem, Eodem libro Cap»XIIL Ci^ôd enim dicunt, qui contra fias impieaas leges â iufiasinflituinolunt,nonpetijffea, re^busterré Apofioâ ^iou fuà lot alia,non eonfiderant aliud fiiffe tune tempus,O' orna niafuistemporibttsag.Qdiisenmtuncin chrtftumcre» bus tar« diderat (mperator, qui ei pro pieate contra impieatem leges firendo feruiret, quando adkuc iUtid propheticum complebatur: Quare frcmueruntgentes,0'populi me» Ff»ioi.». dtaü fint mania : Adfiterunt reges terra, O' principes conuenerutin unum aduerfis dominu O'aduerfus Chri» ftumeiusi Nonduaut agebatur qdl paulo po/i in codent pfalmo dicitur.Pt nue r(gcsiiiteîliÿte,erudim'»ti q iudica ta |
DE OFFICIO MAGISTRÃTVS.
|
tlf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;domino in timoré, C exultmte ei cum tremore. Qnomodo erg» rrg« domino /ëruiunt in tigt;: more, nià elt;t (juie coni^d iuÃd dominifinnt,religio fa feue* ritate prohibendo at^ plefkndo i Aliter enim (eruit quia homoe{l,aliterijuiaetiamamp; rexeü. c^uia homo eÃ, ei feruit uiuendo Ãdeliier,quia uero etiam rex ell ,feruit Ie* ffs iuÃA prieeipientes, Ct' contraria prohibentes, conue* 4.1^es^ I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ui^t^e fanciendo. Sicut fcruiuit Ezechiof, lucos Cf templaidolorum,Cailla excelfa c[ult;econtra pr£cepta dei 4.'Rtg5 tx (ùcrant conflru^ deÃruendo : ficut feruiuit loÃat, talia lonx J, nbsp;nbsp;çy ipfe/à ciendo ; Ãcut feruiuit rex üiniuitartim uniuer» Daniel nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ciuitatem ad placandwm dominum compellendo:Ãcut uiuitDariuf,idolivmÃang:ndum mpotellatem Danieli dando^Cf inimicos eiitf leonibui ingerendo:Sicut feruiuit JHabuchodonofor ,de i^uo iam diximui,omnes in regno fuo poÃcos à blaÃhemando deo lege terribili prohibendo. Jn hoc erg) feruiunt domino re^s in quantum funt re^s, cum ea Ãciunc ad feruiendum lüfquie non poffunt Ãcere nià reges. Cum itaq; nondum reges domino feruireitt tern poribus ApoÃolorum,fed adbuc meditarentur mania ad* uerfiiseum Cf aduerfm Chrtfbim eins, utProphetarum prtedtiln omnia complerentur,non utiqs tunc poffênt im* pietates legbns prohiberi,(ed potius exerceri. Sic enim ordo lemporum uoluebatur, ut Cf ludxi occiderent pr^* Ioan. J 4. die nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Chrijli,putAntes fe ofÃcium deo Ãcere,Ãcut pr£ p[3im. X. dixerat ChriÃus, Cf ffntes Ãemuerunt aduerfus Chri!gt; ftianos,ut omnis patientia martyrum umceret,Polka ue* Pfaim.ni ro quamccepitimpleriquod fcriptumeÃ,Et adorabunt eumomnes re^s terrte,omaesg:ntes feruiuntiHi. etuis mente fobrius regibusdicat,'Eiolite curare 'm regno ue* flro,aquotueaturHeloppugnetur eccleÃa domini ueÃri, nonaduospertineatinregno ue/iro,quisuelit elfe reli* giofui,Ãue facrilegus,quibus did non poteÃ: Non ad uos pertineat in regno ueÃro: quis uelit pudicits effe,quis 'tm* pudicKs f Caq.XIIII.eodem libro. Non m' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;datumÃt diuinitus homini liberum ar* facriicgia$ bitrium, adulteria Icgibus puniantitr,^ facnlegia per* pmunii. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãdemnonferuareleuitueà ammamdeo, qu'amfoeminam uiro Æ Aut à ea qua non contemptu, fed ignorantia religionis committuntur, mitius u'mdicanda ntmquid idea negligendafunti Melius eR quidem quit ââ dubiauerit,ad deunt colendum dodr'ma homines dud, quam poena t'miore,uel dolore compeUi? Sed non quia tfli meliores funi,ideo illi ^i tales non funt,negligendi funtgt; Multis enim profiiit (quod experimentis probaui* mus CT probamus ) prins timoré uel dolore cogi, ut po* ÃeapoÃmtdoceri aut quod iam uerbis didicerant opere fcduri.Proponunt nobis quidam fententiam cuiufdam fa* cidaris audoris,qui dixit: Pudore CT libertate liberos re* tinere,fatinsef]ecredoquÃm metu Noc quidem ueru ed, fedÃcutmelioresfunt quos dirigitamor,ita plures funt quos corrigit timor. Namut deipfoaudorei(iis re^on* deatur,apud ilium etiam le^nt, fu Hià nialècoafhs, «* ileÃcerenefdSt |
Lib.II.quaeftiontim in Exodum, Qiiæftion.LXXVir. Qua de feruo hebrao pracipiuntur, ut fex anttos Bxodi t»* feruiat,dimittaturliber gratis,ne ferui ChriÃiani hoefla* gitarenta domin'is fuis,ApoÃDlicaau{hritasiubet fer* uos fuosdom'misfuis e(fe fubiedos,nedodr'ma cr no* Epheftf^ mendeiblaÃhemetur. lUud enim ex hoc fatis confiât 'm myfierio praceptum,quia pcrtumdifubula eius aurem ad pofkm pracepit deus,qHi libertatem lUain recufaret. Lib.nr.fuper Leuittcum, Qiiaeftion.LVL Cum enim iubet iHe, qui legem conllituit, aliquid fieri, 5«od in lege prohibuit,iufiio lUa pro lege habeatur, quo* gf:m,â¬2inin niam audor efi legis. Lib.X.quæftionumfupcr Deute* ronomiumjQiiæft.XXVI. Si autern mtraueris 'm terram,quam dominus deus tints Deuter, )Ælt; dat tibi 'm forte,Cf hareditaberis earn, Cf habitaueris 'm ea,Cf dices: Confiituam fuper me principes,Ãcut Cf ca* teragentes,qua circa me funt: Conftituendoconjiituesfu* per te pr'mcipem,quem elegerit dominus deits tuus ipfum. Ex fratribus luis confiitues fuper te prmcipem, non potei* risconltituerefupertehominemalienttm,qui non edfia* ter tuus.Quaripoteftcurdifigt;licueritpopulusdeo,qudn*,.Efgum do regem deÃderauit,cum hic 'mueniatur ejÃe permiffus. Regumpoz Sed magis hic 'mtelligendum efi merito non fiiiff'e,fectm* iLdxos de» dum uoluntatem defquia hoc fieri non pracepit, fed deÃ* derantibuspermiÃt.'Verunamenpracepit,nefieretalie* mià t. nus/ed fi-ater,id csl,exeodem populo mdigena,nonalie* nigena.Qttodautem ait,nonpotcris,'mtelligendum eH nondebebis. Eodemlib. Qiiæft.XLV, Eftifctgi leuis 'm)pietas,quauerberedignAesl,Cf ed Difctimin» grauior qua morte digna ed,ita etiam illa peccata,qua quot;cTpuai^*. non 'm deum,fed in hominem uidentur admitti,funt morte a». digna,:quadamalia correptione,feuuerbere, feu poena, ficiliore Cfc. . Contra lecundatn Gaudentq epifto* lanijLib.II. Cap,XI. DONATISTAE DICVNT. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ObieAuw* aftimat,qui eum uiolentia uult defindere,nià quia no ua* letfuasipfeiniuriasuindicare? RESPONSIO. Sc« Refponfio^ ctmdumifias uefirasÃUaciÃimasuaniÃimasqi rationes, habenis laxatis atq^ dimiÃis,humana licentia impuniut peccota omni'a relinquentur,nullis oppoÃtis repagulis tf ® gum nocendi audacia, Cf lafeiuiendi libido bacheuur: tctimia. Non rexfuumregnum,nonduxmilitem,nenprouincia* iemiudex,non dominus feruum,non maritus uxorem, nec paterfilium 4 libertate Cf fuauitate peccandi m nis |
DE OFFICIO MAGISTRATVS.
CVIrt
uÃis poenb^ eompefcat. Aufirle quad fdttA doilrind pro fanitite or bis terrarumfapicnterper Apofioümt dials
ut conftrnKtis inarbitrio anto pciDre,gudnm hbcrio^ rcÃlio! pcrditionii, dekte quod ait uas ekihonis : Om^ Hominjj. fj^^ffijfj^pQfcfliiibuijublmioribuifubdia. Ãt CAc,
Eodem hbro contra eandcm, Cap.XXVL
GAVDENTIVS. Addcceiidumiiiquit,popu» P^opfâttis prieconilvm dcdit, magiiiritä TtoH rc^biit imptrauit. Sidtuior aiiimaru dominus Chrb noicrcniii!. Ãu{adtnÃnuai}damfidein,ptfcä!oresjton mdites miÃt, n,-.. ..r.. AVGVSTINI RESPONSIO. Audite ergo A\CipQnhO«
prophetas fanilos,cr faiiüos piÃcamres,Gâ molefios ncn paticminireliQoÃÃimos rrgtf. lamenimcr fuperius o« Ãnidiad curam pertinuiffe régis,ut Nin!uit£ deum pldlt;â cdreitt,cuim irain Prophetu annunciduirat. duamdtu tcnctis ecckÃdm,qudm prtenunciaueruM »oriam^pc- piÃcdtores, ApoÃoH pldinntieruitt,tdmdiif reffs qui tarn coruincor' itnettt,re(bÃimeäd (uam airam iudieant pertinere,ne tcAio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uos dduerfus earn rebcüetis imptmè : nain dew CT rege;
Htwti/ifcrpropfjcfi«. Dduid quippe fanéius ,qui non poteflis igiiorare,rex Ãat. Audite itdque propheantcm reÿ in,CA nuÃam reügtofum re^m Ãrmtdabitis irafien^ tem: Audite itd^ iiiquam, propheam regem dtcejifem FÃim.zj. deChriftoiDomitubitur à mdriufqiadmare,Cf aflu^ mme ufqÃ/id terminos orbis tardrum,^' nen timtbitis Chrifiianu reffm,Ãuccenfeutcm uobis hanc ecekÃam bâd» Ãgt;hemdiitibus,quieÃeut à rege propfcetata eft, exhibctur baoûi.j. ulq;adterminosorbis terrie.Quidejrex Nabuehodo* nojor qusimuis prophetu nonÃurtt,ecs turnen qui blaÃâhe mdret» deum,Sydrdc,liifdi, O' Abdena^,religiold uericatecoêrcuit.
Eodem libro,Cap.XVII»
Qjiod uobis hfreticis uideturÃnuiios dd uerititem no Xd tttriutc effecoffndDS,errdtisnefcicntcs feripturaSfUeq^uirtutem gcndiTiin't^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uolentesÃcitdumcofftnturinuiti.Iiiurtquid
WBiti. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;riii») pÅzntfnt/itm gt;iiiiiiiit£ inuiti egerunt, quid hoc reff
fuo compeRetitefcecerunti lainenimprophea irdin de» tmiuerÃi auitUi edm triduo perdmbulans prænunciaue^ rat. Qijid igtzlt;roptis erdtrégisimperio,uthumiliterfup pliedretur deo, qui non intuetur ora,fed corda, nià quid erdnt in eis quidam,qui nee curarent, »ec crederent pr£a d!iktdiuina.,n!à territi pocrÃnte terrend ! ïfta, i^tur iuf* Ãone re^£ poteÃntis, contra quam uolunarius Ãt uefier occdÃus, multis ad falutem qtt£ in Chrifto prafiltur oc^ edÃo,qut Ãquot; fiuiolenter addueuntur dd eoenam pdtrisÃa rnilidsanti,fedcompellnnturintrdre,intustwn inuaiiut unde (e letenturintrajje. Vtrunq^enim fiiturtnndomi* iuis ipfe pr!edixit,O' utrnnqi compleuit: Ndm reprotds ifis quibtiÃddm,qui utiq-, inteUigfintur iud£i,quidipft per prophetds anted Ãierdi;ttnuiat!,cradhoram excufarc nuluertitit. Ait dominus feruo fuo: Exi in plateof nbsp;nbsp;ui»
cosduiatis, ZT pauperes, de debiks, CA ccceos, CT elau» dosintroduc hue Et ait ferwis domino: Pa^im eil ut imperaÃi, ZT adhuclccus eR. Et ait dominus feruo : Exi inuiasCT fepes,CTcompellcintrare,utitnpleaturdcmut mea.tntellimmus H!as,hoere(â¬5: lcifmaa,fepes.Viie quip» pehöcloco fignificdnt diuerfasopiniones. Quider^mit raminià non corporalis cibi, fed ffirialis Ãme moritur, quifquis ad iflum canam nec libenter introduisis, nec uió leuter impulius ingreditur.
In enchiridion ad Laurentium, Cap.LXXVin.
Audetquifquamueftrumaduerfusalteruin ne^dum ^â¢Corint.lt;^ hdbens iudicari apudiniquos,(T non apud janilos { Et . paulo poÃ. Stecularid iuditia à habucritis, inquit,eos qui Jâlîâcksn? contemptibiles funt in eccltÃd,hos collocate ad iudican-: conundunt dum. Ad reuerenftam uobis dico.Sicnon eà inter uos quifqium fdpietis,quipoÃitin^ fi-dtremfuum iudicare, fed frater amfratre iuditio contendit, ZT hoc apud inÃ^ deles.'NamZT hiepoÃetputariiuditium habereaduerfus altirum,non effe peccatum, fed antwrnmodo id ex tra ec» cleÃam ueKeiudicari,mà fecutus adiwiffret: tarn quident omnino de'i^htm eà inter uos, quia iuditia habetis uobi» frum. Et ne quifquam hoc ia, excufaretjut diceret iuÃiiin fe habere ru^tium,fed miquiatem fe pati, quam ueïïet a fe iudicum fententia r(moueri,ccntinuo alibus co^atio^ ntbus uel excufationibus oecurrit,atqi ait : Quare non magisiniquiatrmpatimini? Qnarerwn potius frauda^ mini I Vt lt;td iüudredcatur,qucd dominus ait : Siquis uo=: Mmh. j-. luerit tunicam tuam tollere, ZT iuditio teium contendere, dimitteiUi ZT pallium. Et alio loco. Qui abÃiderit, in^ Luc« di quit,tiu,no!i repeirre.Prohibuit itaq^ fuos de fecularibus rebus cum alijs hominibus dare luditium. Ex qua doÃri-.^ nadicit Apofblus eÃedeliäum: amencum frnitineccle» fia alia iuditiafinirimterfratres, fratribus iudicantibus, Extra ecekfiamuero terribiliter uetxt : maniftÃiim eà etiom hic quid fee undum ueniam concedatur infirmis.
DeoäoDuIcitnquacftionibusj Quxft,ViI.
Olimenim non placitAregibusadconiu^m foemi' q,,â, n£,mox etiam carne copulabanutr. Et ficut legmus in non cx libro,quit pramotitur BeÃir,per aliquot menfes,mo g^ccîpo'i.'j per totumannum,uti^eittis,pigm(ntis,CT aromatibus accurabantur erfrewn corporli. priu/quà mrego corpori nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*â
mifeerentur.
DeucrbisDominifecundüMat# nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠'
thaeura, Sermon. VI,
Omnis (twmd potcflatibus fubhinioribas fubdita fit, Romm,)}, non eÃenimpoteflasnifi i deo.Qji£autemftint,d deo ordmatcefunt, QwienwnrcÃÃitpoirÃuti,dej crdmationi Contrapri refiÃit.Sttdquidà illud iubeat,quad non debeas ficerel Hie firne contrwne pot^tenuTimendo poteÃatem ipfos tcmncndi, blllMrtAitiTÃ
|
DE OFFICIO MAGÃSTRATVS. hunMHArtmrerKgrdJM^duertite.SiaJiqiiiJ iuffcrit cu« rtitor,nonneÃcicitdtm cSl{ Tanteii Ãcontrd proconful iubedt.iuti utiq; conttmnis poKflatim,fed cligK tMiori feruire. Nee Ijkic debet minor irafet, fî maior prteldtn eR. Rurftim ftaliquidipfe proeotifitliubedt,cr dliudiubea imperdtor,fu(nquid dubitdtur in illo contemptu illite fcruiendum ? Er^ftdliudimperdtor^cr dliud dew,quid tudiedtis i Salue tribntum,eflo mihiin obfequiwn. Reâè ijuidemifed nan in idolio : In idolio prohibet. Q^is pro^ Sj^diciuSâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Mdiarpote(id!.Dduenidm,tuedreerem,illegehen q; iiomini- namp;m mindtur. Hine idmtibiddfumendd efl Ãdestud tun^ ^hd.ó. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in ijuo poÃis omnid ignitd idculd Inimici extinguere. Sed inÃdidtur contrd te po(enf,itcuit noudcu^ lam wide cdpiUos raddt, naniittde cdput inciddt. De uerbis DominifecunduLu*» cam, Sermon.XXXr. l,ucx )4. ViCdm eini in uilld einpa domiKAtio noUtur, er^ fuperbid c a/ligitur. Habere enim uiUam, (enere, poft Domnundi Ãdere,hcmigt;ijesÃbiiniüd fubdereCf donunarideleSidt, wl'flamp;'pd nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Primweiiim homo do^ mim. minAriuolilit, qui dominum habere naluit. Qjjid efl do* mmari, nià propria poteftiW pudere ? Eà maior pott* /hs,itlilubdatnur uttktteÃeualeamus, ViUasnemitbabe me txcufa turn Jnuena fuperbid uenire noluit. De uerbis Apoft, Serm.IIIL Ldudatur enim peeedtor,dit tex, in deÃdert/t animif Ãt£,ZJ' qui iniqud gerit benedicitur. Inuenii hominem con cuptfcentiax fuw cartiales fcStantem,totuq; fe tUii feruum dovAntem,occupdri nndiij- uoluptiitefemicdri,inebridri, non dico ampltw Ãrnicari inquêi inebriari. Htc dixi, do%^tc'amp; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;committuntur, fed nandeilegbw,Quisenim iropimc perz aliqudndo ad iuduem dudlus efi, quia mrretricK lupanar frd^on'dei - Quisettimaliquditdo in publieis tribunalibut «cgibu». nbsp;nbsp;dceufdtw efl,quia per fuax liÃrioi lafciuus immundw^ deÃuxit ? Qjiis aliquando habent uxorem,quid anallant fuam uiciauit, crimen inuenit {Sed in firo,»an coelo : tn Icff mundi,non inle^creatorismundi. LuxurioÃas au* tem,immundw atq^ lafciutu falix dicitur, abundare uo*: ïn ottnfes nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P P cbamutno ingur^ menlurax fine menfura, partem eflquia non inuemt crimen,etiam uiri Ãrtis dccipit nomen ana net quior,quanafubpoculoinui(ltor, Sermon.CCXXXVIirvde tempore» funt qui fante doârinte dduer-fdntur,iuÃitiemt fophnxâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dildpUnam imperium effe tudicant, dc ratio-* nabilem ca/l^tionem luperbùe ddÃgnant, cUm non pt impcrium,nià ubi aliquid iublt;turiniuPum,nec Ãt fuper» bid,nià ubi rugli^tur difciplind. Cifdplina i^tur ma^-* Ãraefl reU^orw,me^Ãra uerte piealis,qu£nec ideo increpat,ut hedatimcideo eaÃi^t,ut noccat. Denique tnares honunum iraa corrifftÃnÃammaa cuflodit.ia -t- Salomone dieente: Fili né defidai à diÃipiind dominit pbffris (umabeo increparis. |
Poft pauca ibideW» Renèin omnibw cauÃix bmor cbbmperat difdptittlt;e, qui pro hoc ipfo,quod imminentet eduffa peruulorwm, aut irat iudictm cauere ttouit,potrflatem conferuandie fd* tutif obbnuit. Ciuid i^tur adulcero caÃum,quid Ãiri effet tutttm,quidlatrotù nonperuium f Quit nonexpauefee» retconcdualitnrum,fecreafyluartvmt Quid non pr£e Ãtmpbo poÃideret,nià fkroremanimorum (ubmetu poe^ nte difciplind compefeeret f Aenià conftibitw eÃet ordo uiuendt,nunq proÃüö Ãnem peneret natura peccandi. Poft pauca ibidem. lÃutb ibi nomen crudeliatisimpcnunt,ubi pro amos redifdplinie,erimenadmtÃifceleris,fi!pplicio umdicatur ldtronis,ettmÃntenbduindicantisiiiliitlegbwferuiit,eyâ non [oltm pra[entibw,fed ebamfiiturif manum porrig^t cis CT MMpi/r adibw iudex non prafcriberet difdplmam { Videamus quid lexloquatur,Hon ecddes, nonadultera* ExoJ.tt» bts.nS Ãlfum teÃimomu dices. Hit funt-difaplime legis, quibw etM dfÃrilboÃntentiie fecularis obfeqtätur,im^ pugnando turpid, refecandocriminofd. Na adijeit Ãrip» tura,Iudex no fà uindex peÃtw botu operis,fed ntah,ia ut ebam uicarium peence ^nus exigit, cu dicat, Oeulwn d^âî prooculo,dentemprodenfe.SediÃamanbquamfententi£ feueriatem Ãcile uiare poÃümus, Ãflammas Ãtturi iudi* cij cogtemw.Abfolutè autem docet A pofiolw poÃfe con*gt; temni foecularisarma iudidj,c^i diat,Si uispoteflatem nonbmere,quodbonttm e^lÃic:Sedhtecnonociofe tra* £landd funt, Ham cumdehisterrenispottÃabbus Apo» ÃolidoürinaecmmemoratjfenÃbwnoÃrucaeleÃisiudi^ cij partes inpnuat. Ham dm docet Ãeculi feruiendwn te^bw,ddmonet neceffario hominem fiituris cauere fern» poribw : Si uis,inquit,no bmerc pote{bitem,qttod bonum eflÃc: hoc efl dicere,Si uisfiiturUmnonbinere iudibu, déclina à maloizyÃicbonum.FrQihancprimam conÃi-tubonisÃrmam,quteÃeculi le^btiscdret,caueredebcmus (^od h*e zy uincere,utpDÃimwd nobis lUudprteiudfb'am perpe* tua mortis excludere, quia quos ifla temporalis non ad* mfatiabiii fligt pana, hoc illa intetemim infaciabili tormentorum perfequitur dolore, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iiurndSia' Sermon.CCXLVILde tempore» ludibo enim Icgum iure ab obtenta digniate däÃitur, ja qutpriuilemoÃbiconccffoabubtur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rc pnudt» Ad VaIentinum,Epift.XLVIir» Terror trmparalium potefkitvm, quando ueriatem oppugnat,iulfis,Ãrtd}us,gloriofa prcbaüo efl, infirmés Nontftj« periculofd tentabo: qtiando autem ueriatrm prlt;edicat ertt â ranbbw zy difcordantibw, cordatis utilis adtnonibo efl, er in/enfatis inutilis adflifho. Hon efl trmen potrÃos nià à deo ZXc.SiueKlimptteflosuerieatifiuens aliquimcor riggt;t,laudem habet ex lila quifiieritimendatWtfiue itm mied in dliqiiein fieutat,laudcni habet ex illd,quiuifloir fiierit corenatWt Ad MacedoniumjFpift.LIin» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- Qni ueflium efi fine peccato,priormillam lapident uuut. |
â¢DE PERFEÃnONE ÃVSTITIAE.
ittâdt,f['/îuf ^ui hoc dixit fcHAremur exei)t{gt;lMn,qui fwn effet utt^ fine peccato, dit mulieri qudm perteriti dli re* liquerdnt: I^eeego tecondeiu6o,Uddeiatgt;tdemcepf noii pecedre.Sinulâtid tibi pdreerepotuit,quid nutuis innoeê tidmtEt ne delidorti no doctorffed ne dpprobdtor uidere repouft'^ à it:fdmdeincep{rtolipeecdre^t fehominipe* ciiriflisnâ pcrdffe,noil hominis culpa fibi ptacuiffe monftraretdant pro fcckra nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jg religionc defcenderejice noî focietdte cri^
ninum obftrin^,quod intercedimus plerutnqf pro feeler rdti5,cr/j non fcelerdti,tdtnen pro percalortbin peccdto res.THecideofanefrujlrdinllitutdftvnt, potefldtes régis uisgiddlj cognitoris,ungula camificis,drmd militis,difei pl'nd dominationis ,feueritdt etiam boni patris. Babent iftdcmntdmodosfuos,ciufas,rdtiones, utilitates. Buec fttw» timentur GTeoereeniur nuli, CT quietius inter ma^ los uiuuns boni,non quia boni pronunetandi fUftt,qui td^s lid metuendo non peccant (Hon enim bonus efl quiÃgt;iam timoré paente,fed amore iu/Htia) Veruamai non inutili^ ^a'lts 'coct nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;huntand coercetur audatid, CT ut
cet hunUquot; tutd fit inter improbos innocintid,er m ipfis improban^: quot;lam dis diim flrmiddto fitppliciofrenAturfiicultdSdnuocdto Deo fanetur uoluntas. Sed huic ordinationi rerum humanarum contrarite nonfuttt interceffioncsEpifcoa porum, imo uero nec caufd nec locus intereedendi ul^ Ins effet, fi iffa, non effent.Tanto enim futtt intercedent tium parcentitvm beneficia gratiori, quanto peccantium iupiorafupplicid.Hec ob aliud qttantÃfapio,m ueteri Te fkmento antiquorum temporibus Prophctaru,Cetterior legis uindi£klfèruebdt,nifi CT oflenderclur reäeiniquis panas conflitutds,ut quod eis parcere noui Teflameti in dulgentid cbmonemur ant remedium fitfa{utis,qHo peca catis peaatur et noflris, aut eommèdatio manfuetudinis, ut pereos qui parcunt ueritas prtedicata, no tantu timed tur,ueruetiam diligatur. Flurimu autem interest quo anit mw quifij; parcat,ficut enim eil aliquado miftricordia pu mens itd CT crudelitasparcens, Ndm «t exempli gratia tnonifeftum aliquid ponam,quis non erndefem uerius dit icerit eiim,qui puero pepercerit uolenti obflinatiÃme de ferpentibus luderetQuisautemnonmifericordem,quitn lia prohibent,coiurmptorem uerborum,etiam uerberibus enundauerittEtideo non u/q; ad mortem protëdendaeH di/ciplinA,ut fit cui prodeffe poÃit, quanquam etiam cum homo tdi homine oceidttur,multum dt/kt,utrum fiat nocendi cupiditate,uel iniu/k aliquid auferendi,pcut fit ab inimico, ficut a latrone, an ulcifcendi uel ebediendi crdine, ficut à indice, ficut à cdrnifice, an euadendi uel Stmtitis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;neceflitatr,ficut interimiturlatro à uiatore,
«iidicijbo hoflis à milite,CTc, FrodeHergo CTfeueritasuefftd, nisptodcft tniniflerio quits adiuuatur CTnoflra. Prodejl CT interceffio noftra, cuius mtniflerio feueritds tern a â peratur CT ueftra. Omnis, tnquit, anima poteflatibui fubiimioribus fubdita fit etc. Hxc Apoftoli uerba u^ tilitatem feueriatis eflendunt. Profede ficut dileilionem iuÃi funt terrentibtfs debere qui timent, fu diledionen
CXIX
ik/?! funt limcttiibus debere qui terrent.Uihil ttOcttidi cut piditate fiat/ed omnia cbfulendi cbaritatr.CT nihil fiat iin maniter,nihil tnhumaniter. Ih Ãrmidetur ultio eognito»â ris,ttt nec intercefforii religio contemnatur, quia CT plet amp;ndo CT ignofeendo hoc folum beneagtur,ut uia ho» minum corri^tur.Quod p tanta eH peruerptas et impie tas,ut ei corrigtnda; nec difciplina poÃit prodeffe,nec uea nia,à bonistomen ttttentioncatqf confcienttaquarnDéiu eernit puefeuerittie,pue lenitate,non nip ofl^icio ddeShoa nis impletur^
Libro î. nbsp;de ciuirar e Det.
Cap.XXX.amp;XXXI.
De/efcl quippe Carthagne,magno fcilicet terrore R » manie reipublice depùlfo CT extmdojAiito de rebus pro» f^isortamalaconnnuofubfecutofunt,ntcorruptodiru -pta^ concordia prius feuis cruentis^ feditionibus, deint de mox malarum connexione caufarum, beUis etiam ciuit libiK tante ftrages ederètur, tantus fangtiis effunderetur tanta cupiditate proferiptionum ac rapinarum ferueret immanitas,ut Romani lüt qui uita integriore mala metu ebât, ab hoftibiis ptrdita integriate uite,crudeliora pâte rentur à ctuibus.eaq; ipfa libido dominandi,que inter alia Dooiimnt Uitia,generis humani, immoderatior inerat uniuerfo pot nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P*
puloRDmano,pofleaqi»patie{spotentioribusuicit,obt mano m/ tritoj, fitigitosqi ciettroSi etiam iu^ feruitutis oppreÃit. NdW quando iHaquiefceretin fup^iÃimif meMibus,do nec continuatis honor ibus, ad poteftattm regiam peruaii ret. tionorum porro continuandortim faculas non effet nip ambitio prieualeret. Minime autem pra ualerct ambi^ Ho,nip in populo auariita. luxuriaq; eorrupto.Auariu ue to^luxuriofuspopulus fecundis rebus euediis efl,quas Hapca iHe prouidentiÃime couetidas effe eenfebat, quan^ dociuiatemhoflium maximam ,firtiffimam, opulent iÃit mam^ noIebat auprri,ut timore libido premeretur,libido preffa, non luxuriareturjluxuria^ cohibia, nec auoritia graffdretur, Quibusuitijs obferatis,ciuiatt utilis uirtut fio reret et crefceref,eiqf uirtuit liberaas eogrua pmaneret.
LtbroII. Cap.XVL
Si (tKfem adifsfuis Romani uiuendi leges aecipere po XHuhaî ttiiffênt, non aliquot annos poil Romain conditam ab A» mittum le.^ thenienpbus mutuarentur leges Solonis, quas tarnen non nundsTa utacceperunt tenuerunt,fed meliores CT emendattores fit â'e«-cere conati funt,quamuis iJcurgusLacedemonijs le^s ex A poUinis autloritate fe conflituiffe confinxerit. Qnod prudenter Romani credere noluerunt, proptcrea non i« deacceperunt.
Eodem libro Cap.XIX.
Legtnt noftra CT per Fropheas, csquot; perfanihim E* uanffliitfCT per Apoflolicosaóhis et epiftolas.Tam inui ta contra auaritiam atq^ luxuria ubi^ populis ad hoc con gregitis quam exceUetuerquà m diuiiie, non tanquam ex philofophorum coceruntionibus flrepere, fed tanquam ex oraculis CT de nubibus mtonare, CT tn luxu atq; auaritiat ebfcems^acturpibutmoribut ameaduentu Chriftirent
T pubheant
.DE OtFICIO MAGISTRATVS-:
pbblicampeÃitnim acflagibcpÃimcmpbbm, non 'tmpu iüam defcribit Salufiius, non iam peÃima ac flagitioplsil^ flus amp;nbsp;fua tni« dijs plis, affiifiionem eius ueroquamcurq^ i/k tem» ma,pcutipfe dit, fed cmnino nuda eral.Secundum iftant rdpubiica. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;c..,.11.,;.,..; rationem,quam di/putatio de republica,intermagnos
eius principes tune habia patefcecit.
Ecdcm Cap. m ftne.
Verd autan iufiitia non efl, nip in ea republica, cuius Vcrï iuiH conditorredorq; Chriftiis eSl,Op etiam ipfam rempub» ÃJVcffquot;ni/ licam placet dicere, quoniam earn rem populi effe ncgire iquot; « te, non poffumus. siauteni hoe nomen quad alibi aliterq^ usd nbsp;nbsp;nbsp;èondi'.'
g;/«m eft,edgt;ufu no/lra: locutionis efl fèrtercmotius, in ea ca te ciuitate ed uera iufiitia, de qua fcriptura fanSba lius eflit. dicit : Glotiofa difti fuiwdeee ciuitts Cei.
Lib.lir.Cap.XV.
Jpforum aittem regtvm qui exituspiere, De Rewu/o
â pcrefu(;crbi4delit!lt;eq; ecrum perpefft fùcrint^rcligicm
Pfaim.j^g increpitmtChripianlt;e.Ctfiusprtecepadeiuffisprobis^ moribuspptmulaudirent atq^ curarent Refftterr£,cr
Lik.}
cmnts pvpuli, principet er cmnes indices terra, iuuenet er uir^nes,fenores cum iunioritus.ieas cmnis capax et nterq; fexus, er quos baptiÃn ioannes aHoquitur exaäo res ipÃatq^ milites, er terras uita prafcniis ornaret fua faliciate re/}'ublica,er ntt«e aterna culmen bcatiÃime ro gnaturacctifcenderet. Sedcfnia ifkaudit,iUeecntemnit, plurts^ uitijs maleblandienbbus,quam utili uirtutum aj}:eritao funt amicitiorts tolerare ChriÃi fimuli iubètur, fiue fint reges,pue pt principes, pue indices, pue milites, pue prouinciales ,pue dilutes, pue piotpcres, pue Lberi, pueferui, utriushbetferus, pcptniam etiam p ita neeeÃe tflfÃägitiopfpmam^ rrmpnblicam,cr inilla angeloa rumquadampmRiÃimaatqueanguPiÃima curia cale» â fbqi republica, ubiDriuo!untaslcxefi, clariÃimum l » f ttm pbi etiam ifla tolerantia comparare.
Cap.XXI.Ecdem bbro*
Cum autem Scipio ni [et nndi bbripne dixijfet,ut tn à dibits ae tibijsatq^ cantu ipfo ac uocibus,cocaituseP quia dam tenendtts ex diÃinilk [onis,quem mmutalum aut di* fcrepantem,aures erudita prre nempeffune, is^ concaifi tus ex diÃimibmarum uetiurn moderatione concors tamè
efpeitur O' congruent. Sic ex fummis O' medijs O' inp» mû interiedis ordinibus ut fon is,mederatam ratione ciui»gt; tatemconfenfu diÃimil tncrum concinere,0'qu£ Bar»» monta à mupcis diatur in cantv, earn eÃe in ciuitate con^ «^is'rcipuHi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;nbsp;ardiÃimum atq^ optimum omnium in repubib
ex. cauincu'um inco!umitatis,eamqipneiuftitia nude pado
Poft pauca ibidehi.
Côcordia
Dptimiim uincuin in/
Scipio adintermiffa reuertitur,recolitq; fua al^ coms quid lit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ireuem reipHblic£ depnitionem,qua dixerat cam
Quid Ct effie 1 em populi. Pepu'tim autem non omnem cettm tnul poplus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Ãripioni» rcfpublica
Monar/ chia.
Ariftocta tia.
Uiudinis,fed cctttm tuns confttifu V utüità tu ccmmutiiot nt [ociiitum (ffe detertninät.Dccct deinde q^ntn fit in di f}.ntando definitionisutilitdf, (itq; ex lUisfuis definitioni-bus colligit,I u^c effe rempnblicatn,id cfi, rem pcpuli, cu ' bent ac lufiè g^ritiir,fiue ab utio reff, pue à paucis opb^
Dtmocti, matibus,pueabuniuerfopopulo.CumuertiniuÃusrex, quem Tyrant um mcregneco appellauit,aut iniuÃi opti» mates,quorum confenfum dixit ejf: pehonem, autiniu^» Ãus ipje pppuluf CUI nemen uptatum non repperit,nip utetiamipfumtyranrumuocaret, non iamuitiofamp» eut pridie Ãnt dijÃulatum. Sedpeut ratio ex lUis d^ntio nibus connexa docuijjet, omnino nullam effê rcmpublicâ, quoniam non effet res pcpuli,cum tyrannus rampibonê capefferet,nec ipfepopulus ïam pcpuliis effet, p effet\iniu P«s, quoruam non effet multitudo, CT turis con/enfu CT utilitaiisccmmutiicnefociata,pcutpopuluipieratdepni»â ti(S,QMt!dorrgorespublieaRcw/m«i/z; erat,qualem
uiderit adulatio pbulofa, qua perhibetur receptus in cÅ» lum. Viderint quidam feriptores eoru,qui rtwn proptrr prociatem à feuatu diperpium effê dixerunt-Cateri ati^ tein regespopuli Romani excepio Numa ?ompilio,cr
nco Uiartio,quiinorbo interierunt,qiiam horrendos exitus Jïzûij habuerint. TuSm ut dixi HoÃilius uiâor cr euer»
f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fu^oruQi â¢
for Alb£^cuw (oti dcïnofuci fulmine ccncremc.tuseJl,T?ri feus Tarquinius p fui pnedecefforis plies intereptus e{b. Serutus Tullus generi futTarquinijfuperbfquieiPuceep» pt in regnum,nephariofcelere occifus efi,
Cap»X\/I« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Tcmpnre
Jam expulfe uti^ Tarquinio tyranne ccnful e u Bru:» * tocreatuseflmaritus Lucretu.LuciusTarquiniutCel»â ququot;d''folt;S latmus,quà m iuflepopulus mores in ciue, non nemen at» ' tendit,quà mintufie Brutus Ccl}egaprim£tscnou£ pefè» fhtis idius quem pcfffet {p hoc pffendeiatur)iKmine tana turn priuare et patrMpriuauit et hcnore.t!£c mala fà fbh (untthacaduerja accidere,quando in lÃa republica aquo crmoà efioiurea^t^tumefi.l'mto (cilicet trmporequo £quoCr modejb iure agatum efi, fecutafunt, qu£ ident Saluflius brcuiterpc explicat. Eeinde ferutli imperio pa» tres plebem exercere,de uita atq^ ter^, regio more confit lere,agro peîlcre,cr caterts expertibus,fo!i imperio agt^ re. Quibus agitata fieuicijs,G' maxime fÅnoreeppref^ la plebs. Cum afftduis bellis tributum O' militiampmul toleraret,armaamontemlacrumatq- Auentinü infidit. Tumq^ trilunosplebiscr aliapbi luraparauit ,difccr^ diarum O'eerizminisutriufqi finis fiiit fecundum punit cum bedum.
Eodem libroCap.XXf.
Porro inter fccundu/m O pcftrenium bedum Cartha grunfe, quando Salufiius optimis moribus O' max ma Concordia egffe dixit Romanos. Kuâaenim pr£terePus^ ingraiita/ feepti operii modum cogans. Eodem erggt; tpfo tempore morum optitnorum maximeq- concordi£.Scipioidc Ro» Wif nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bedipitnid fecunditam
horrendijtam exitiop, am periculcp praclarus mirabi»» lisqs confi{ior,ui{tor Jdannibalis,domia}iqj Carthaginis, CUIUS ab adoâefccntia uiti deferibitur Dijs dcd:ta,teniplisqâ mt tritt, mim coru ateufatiombusceÃit, carens^ patna,
quam
DE OFFICIO MAGISTRATVS.
ex
quam fua uirtute faluom cr liber am reddidit in opido Lin ternenfl egt, reliquam compleuit^ uiam, pofl inflgnem fuum triumphum, nuBo illius urbts captus deflderio, ita ut iuÃifje perhibelt;tiur,ut faltem mortuo w ingrata psUria Ãnus fieret.
Eodem Cap.
izcx ini/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nd)« tunc id efl inter fecundum O' poflremum beBu
Titus Ligt; Cdrtbdgnoj/c.Litia efl étions iBa lex Voconia,ne quis he A'iâquot;Gd* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;legequid
liusiib. ). iniquiusdiciautco^aripofiit ignora, caput a). Caput XXII.eodem libro,
Qÿomuis iBud nequaquam tacuerim, quod Midrida^ tesrex Afle,ubilt;^ in AflaperegrinaMesciues Romanos atq; innumerabili copia fuis negotijs intentas,Uno die oc^ Aducifus cUliiufiit.Etfaihtinefi. Quam iBamiferabilisrerum eieserat,lubimqneiiq^ ubicunq; Ãiflet inuentus inagro, dSatis 'll in uia,in opido,in domo,in uico,in Ãro,inteplo,inleä^o, rannic7at/ CO««I«!O IHopi«dtC nbsp;nbsp;nbsp;fî«//é (Mlpic trufl'tfQoiS
lt;p horren/ ffmitusmorientilVinfQuelachrymeÃrtaffeffiefksntlu, * etiamÃrientium Ãerunt f Quà m dura neceffitashoffii» tum,non folum uidendi nepharias iBas cedes,domi fue,ue rumetiam perpetrandi ab iBa blanda comitate humanitär tis ,repente mutatis Multibus ad hoÃle ne^tium in pace peragendum, mutuis ut ita dicOm omiiino uulneribus, cit percuffus in corpore O percuffor in animo Ãriretur,
Libro llll.de ciuitate Dci* Caput Ill*
Piorum amp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;Vtile efl ut boni longe late^ diu regnet,neq^ hoc toni
prm'd 'mâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quibusregnättt.Ndm quatum ad
fubditis uti ipfos pertinet,pietas o probitof eorum,que magna do» nADei(wnt,jufficiteis adueramfalicitatem,quaOâiflA uita bene agatur.Gr poflrapercipiatur eterna. In hoc er g) terra regnum bonorum non tarn iBis preflatur quam rebus humanis. Malorum uero regnum magis regnanti»= bus nocet,qui fuos animos uaflantfcelerum maiori ticen^ tia, his autem qut eis feruiendo fubduntur, non nocet nifi iniquitas propria, üam luÃs qutequid malorum ab inif quis dominis irro^tur,non efl poena criminisfed uirtutis examen. Proinde bonus fl (eruiat liber efl, malus autem fl regnet feruas efl.Nec unius hominis,fed quod eft gra» J. Pdti i uius,tot dominoru quot uitiorum. De quibus uitifs cum ageretfcriptura diutna, d quo en im quis inquii deuiäus efl,hutc feruus addiiflus efl.
Caput IIII,
K egna abs nbsp;nbsp;nbsp;Remold itaq^ iuÃ'tia, quid funt régna nip magna la»
finnUa froci«ilt;tfqkm ty ipfd latrocinia quid funt nifl partu reg bttocini)s Manus etenim ipfa homiiium cx imperio principis re ÿtur,paflofocietatis aflristgitur. Plociti lege prie^ diui ditur.Hoc malum fi in tantum perditorum hominum ac» cefiibus crelcit,ut CT foed teneat,fedesconÃtudt,ciMitates occupat,populosfubiufft,euidentius regni nomëaflumit quod eis iam in maniÃfto conÃrt non adempta cupiditas, fed addia impunttas,eleganter enimer ueradter, A lexi dro iBo Magno quidam comprtehenfus piratts reftfondit.
Nlt;lt;w f um idem Rex hominen interrc^ffet,quid ei uide» returut Mare haberct infiftum i ille liberdcontumada, argutulunt quid tibi inquit ut orbem terrarutSed quia ego id eiciguo A^cxïndta nauigioÃcio,latrouocor, qa tu magnaclaffi imperatorM^gno da
Gaput VL
lu/iinMqui griecamuelpotiuiperegrinaM.Xrogum Vctbafiie Pompetumfecutiü,nonlatine tantum peut iile,uerumetia breuiter (cripfie hifloriam,opus librorum fuortvm fic in^ cipidPrmeipio rerum,gentiii/m, nationumq^ imperium penes reges erat,quoi adfafligium huius maicftatis, non ambitio popularis, fed f^edata inter bonos moderatio prouehebat. Populus ttulUs legibus tenebatur, arbitraria principum pro legibus erant. Pines imperij tueri magis, qu'am proÃrre mos erat. Intra fuameui^ patriam régna finiebantur. Primtu omnilim PJinus rex Ajjyriorwm ue» terem quap atutum ffntibuf morem noua imperq eu^ piditate muauit.Hie primus intulit beHaÃnitimis, cr ru des adhue ad ref/kndum poputos,ad termines ufq^ Li^ bye perdonwit.
In fine ibidem,
Jnfèrre beUaÃnitimiSjCr inde in cetera procedere,ac Soii regnî populos Ãbi non molelios,fola regni cupiditaee conter ere té Smîs ejfubdere. Quid aliudquamgrande latrociniumnomi^ « utrod* «(infimeft. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mum cR.
EödcmlibroCap.XXXIlL
betu igitur iüefoelicitatis audorcr dator,quia folus efi ueriK Deus,ipfe dot régna terrena CT bonis crmalis, luditio Heq^hoc temere amp;nbsp;qui^i Ãrtuitu, quia deus ed,non Ãr S°n Dd ogt; luna,fed pro reruns ordineac tempore occulto nobis, no» mnium Ac tiÃisno fibi, cUitarnen ordini temporiint non fubditus fer» «gnonX.*^ Kif^d earn ipfetanquamdonsinus regt,moderatorqâ dià ponitfaelicitateueronon datni/i bonis. Hancenim pof» fimthabereCf nonhabere feruientes,pojjunt crnonha here ejhabere regnasstes. Que tarnen plena in ea uita erit,ubi iam nemo feruiet uUi. Et ideo régna mundi huius, Deus bonis c malis communiter pre flat, ne boni ea an quam dei magna munera concupifcant.Etideorcgna lt;rr rena cr bonis ab illo dantur cr tnalis, ne eius cultores ad^ hucinproueéîuanimtparuiilifhecabeo nwneta quafl magnum aliquid concupiflant. Et boc efl facramentum ueteris Teflamenti,ubi ocultit erat nouum,quod ittic pro» miffa cr dona terrena funt intelligentibus e^- tuncfpirio, libus, quamais nondum in maniÃflattone predicantibus, cr que iSis rebus temporalibus fgniflcaretur eternias, cr in quibus Dei donis effet uera fxlicitas.
Lib.VçCap.L
Caufa ergo magnitudinis imperi) R omani nec Ãrtui» ta efl,nec Ãtalis/ecundum eorttm fententiam flue opinio nem,qui ea dicut effeÃrtuia, qui uel nullas caufas habet, uel non ex aliquo ratiomdgt;ili ordine uenienseSjey ea Ãta* Haque prefer Dei erhominumuoluntatemeuiufdam or tia ngna' dinis necefliate contingunc. Prorfusdiuinaprouidentia éXlnaé*quot;' régna conÃtuuntur huniana,
Capul XJdn fine.
T » PfuUo
|
.DE OFPICIO R egna a Nà Ro «wdo credendum cà régna hominum eorttmfi; diuinwpro , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-1 nbsp;nbsp;nbsp;â i t uidnuiæ Ic (lonzmdffoncf GTleruitutes, aDei prouidentia le^bus ^aâT.'oVené Caput xir. In pottÃa Proinde uideamus quos Remanortm mores, Gquot; qua re^a terJ obcdufdm Detts uertfs addugeiidum Imperium ddiuudre dignatus eil,in cuius poteftate funt etiam regM terrenei. Ibidem poft paiica. mquit Cdtho,aÃmare maiores noftros armis antiquiRo rempubltcdm exparudmagitamÃcijfe.Siltdeffet multo «ânt.ut quot;c pnlcherrimam earn haberemus, qiiippe focioTumcUq; ci» US ucrus, uium prateredarmorum crequorum maior copia nobis non^oic^ qndm illis eH. Sed aha fitere qua iUos uiros megnos free» rent, ccrû yusttquanobisnullafunddcmiinduftrid,fi)risiuftumint üugctcf ini pcnuiii. nbsp;nbsp;perium,animus in confulendo liber,neq;bbidineo deliiw obttoxius. Pro his nos habemus luxurtam,dtqi auaritidm, publice egeftdtem,priuatim opulentiam,laudamiu diuiti* as,fequimur inertia,inter bonos Cif malos difcrimen nub lum omnia uirtiitis premia ambitiopoÃidet. Neq^miru ubi uos feparatim fibi quifq; confilia capitis,ubi demi uo» luptdttbitf,hic pecunia aut gratia feruitis. Eofitut impe» tus fiat in uacuam rempubheam. , In fine Capitis. Occidenta nbsp;nbsp;Qudmobrem (um diu fuiffent regtid orientes iÃuÃria, k regnum Ko/tt(t deus GT occldeitldle fieri,quod tempore effet pofle îtmVô'ftcz rius,fcd imperij latitudine GT mognitudine tHuÃrtui.ldq; rtus.icdtiiu talibus potifiimumconceÃithcminibusaddomandagra uid mala multarum gentium,qui caufa honoris laudts cr gbriaconfulerent patria, in quam ipfam gloriam requi rebant, falutem^ eiusfdluti fua praponere nodubitarèt, pro ifto uno uitio,id eil amore laudts, pee unia cupidituf tcm,G' multa aha uitia compriment es. P« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CaputX VIII. Quod ahc Qnia fr^o magnum est pro iHa aternd celefliq; pa» qualibetioctmda blandimenta co Ille ckriai temnere ,à pro hac tanporali atq^ terrcttafiliosPrutus gdfcâcerVnt P°tnit GT occiderc, quod lila fiicere neminem co^t { dikâiôc Si alius etiä Romanus princeps cognomine Torquatus, rri3e.quot;n.m^ filitim,non quid contra ipfam patriam,fed etiam pro pa» mani* tria,t!imen quid tetra imperium fuum,id eft,contra quod tint tn hiix iwpcrauerat'imperdtor pater, ah hcÃeprouocatusiuue» na amp;nbsp;p3°' nbsp;nbsp;nbsp;drdorepugnauerat, licet uiciffet occidit, ne plus ma» tria terrez /;' effet in cxemplo imperij contempti, qudm bom inglo» TÃrquat» P'*â occifi.Si Furius Camillus, etidiningratam pan Turins Ca nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cetuicibus dccerrimoru hcfiium uehentium nullus, /«giDnrfepM/frdtjdawndfwïyjdt amulisfiierdt,d Gallis iterum liberauit,qu!a non habebat potiorem ubipeffet ui Wufius. ueregloriofus. Ji fAutius ut cum Porfenna, re^ pax fie» ret,quigrauiÃimo beüo Romanospremebat, quid Por» fennam ipfum occidere non potHit,Gr pro co alterwm de tcptui occidit, in ardentem aram ante eius ociilos dexte» ram extendit, dtcens, multos ales qualem iHum utderet, in eins exitium conturaffe,cuius lUe fèrtituduiem G^ con» luratioiiein talium pcrborrefceiis,ftnc uÃd dilationefe db |
MAQÃSTRATVS. iÃo btUofsik, pace compeÃuitl Si Curtius armitui cquo Cmtiat. concito in abruptnmhidtum terra fepnecipitem deditf deortim fuortim ordculisÃeruiens, qui iufjerditt, utiOuc id quod Romani hdberent optimum mitterent, nec aliud tunt cme» intelligfrepotuerunt.quamuiris armis^ feexceüereun^ nbsp;omini. de uidelicet cporiebat ut deortem iuÃis 'm tütim mteritum uirpracipitareturarmatus. Si lAdrcus PulutUiis dedi» cans adem touts, iimonis, Minerua, Ãlfo fibi ab inuidts Puimifm.' morir Ãli/ ntmiiatd, utillo nuncio perturbdtus abfeede^ ret, dtq; ita dedicdtioiiis gloriam Collega eius confequea retur, ita, conteinpÃtut earn etiam proiÃi in fcpultum iu beret,crflc 'm eius corde orbitatis dobremgloria cupidi tds uiceratiSi Karcus R cgulus nt crudehÃtnws hoÃes iu Rcguiu*. rando fdlleret,dd eos ab ipfa R o»z4 reuerfiu eÃ, quoniä Ãcut Romanisèum tenereuolentibus reÃgt;ondiÃeÃrtur, pcÃeaquam AÃis feruierat, dignitatem tüte honeflici^ uis habere non peffet,lt;t»riq} Cdrthdginenles,quonidcona trd eos in R omatioÃenatu egerat,grduiÃimis [upplici/s ne cauerunt,quid cruciatus nonÃmtpro patria ibus fide co temncndi,ad euius bcatitudinem fides ipfa. perducit. Aut quid retribuetur domino ,p omnibus qua retribuit,fi pro» .fide,qua lüi debetur alia fiter it homo paffus,qualid pro ft de quam perniciofifiimtsinimicisdebebat pafjus eslRegu lus i Que modo dutem feaudebit extollere de uoltmtaria pauperatrChriftianus,ut in huius uitaperegrinaiione ex peditior ambulet utam qua perducit dd patria. Vbi tier a diuitia ip[e Deus efl,cum audiat uel leffit Ludum 'Vale» rium,qui in fuo defiinäiis efl cöfulatu ufq; adeo fitiffie pau perem,ut nummts a populo eollatis, eiusfepultura cura» retur . Audiat uel légat Quintium Cincinndtum,tum Cincih«agt; quatuor iugera peÃideret er ea fuis manibus eoleret, ab '5â aratro eÃfe abduilhim ut diäntor fieret,maior utiq^ hono» fuo-unt. re qium conjul, uilhsq; hoftilus ingentcm gloriam tonfe cutiim,in cädem pMpertdtc mmfifjèi Aut quid fe magtiu ftciffe prlt;edicabit,qui nullo prcmio mundthutusfùeritdb tteriite illiuspdtrtg[daetdteffeduihts, ft«« Ftfin'«« di^ fibritiut dicer:t,tAntiimuneribus Pyrrhi regts EpirotdrMn.Pro milfdetMmqudrtipirte regm,d Romand duiatencn potuiffe dtuelli, ibi^ in fud pdupertdce priudtum manere uoluijje! Cap.XIX. Eodemlibro* Quidutemeontemptorgloriadcmiiidtionisert duù dus,beflidf[uperdt,Ãuiecrudelitdteuitd;,fiuefluxuluxH' gi«»'â-ria,Tdles quids RomaniÃterunt,no enimcurd exi/bma nis'a'utdus, tionisdmiffdtdomiiidtioniscupidttatecdrucrut.IAultostA les fùiffé prodit hiÃorid.Sed huius uitij fumm(Mè,et quaà Neroâ arx arcem quanddm Nero Cafar primus obtinuit^aiiusÃtit tuna luxuries ut nihil ab eo putaretur uirile nutuendum tiiM crudelitds, ut nihil nw^e habere crederetur Ãnefei^ reiur,Ptiatntdlibus malts dcminAndt poteflas, non datur nià fummiDei prouidentia, quando res humatias iudicat Idlibus dominis dignas apertu de hac re ttox diuina. cà lo quente Dei(npientia : Per nu reges regmnt, crtyratini Tyrâ?nM per me tenent terrem .Sednt tyranni, non peÃimi atque «oesboiuin *' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â ohm konst mpïobt /lum. |
DE OFFICIO*. HAGISTRATVS: â¢
CXI
|
fwprobi Reget, fed utleri nomine ÃrtesdidiexiÃimtti* Bneid, y. tuy,tMtJe dit Virglitit: Prf« mifc» pdcû erit dextram trtt» ^jfe tyranni ⢠A pertiÃime alio loco de Deo diäum eü : ï«*quot; 54 Qai rrgMrfrcfdcit bominan bypocritam propter peruer ficatem poptdi. \ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CaputXXL Bomanttm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cttw itdÃiu,non tribudmue dändi regm dt(^ue dcoâd'ifpoz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poteÃdtem,nià Deo uero, qui dat falicieatem in fnum. nbsp;nbsp;nbsp;regno calorwrn non nifi /otispijs, Regnum uero terrenu Gquot; pià er nnpijsÃcut ei p!acet,cui nihil miuÃe placet. Qui Mario iple Caio Clt;efari,qui Auguftn ipje GâNrro» VeÃiafianis uel patri uel filio fuauiÃimis imperator ribus,iple G Domitiano cruddiÃimo.Et ne per ftngulos ire iie(efjept,q Conflantino ChriÃianOfipfo apoÃztje Ik« Ijdtto Hlt;re unus Detu unue G uerm regit G guberoAt, Ht placet. Et à occulüt cauÃs nunquid iniuftii e Cap.XXilll. t^eq; enim not Chri/hanos quofdamimperatoretideo Ch^^no feeltces dicimiis,quid uel diutiiit imperarunt, uel imper^ M nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;placidareliquernutyUelhoÃesreipub^ laipeiitctS lic£ domueriint, uel ininticos dues aduerfus fe mfur^nf ⢠tes G cauere G opprmere potueriwt. H£c G alia uit£ huius itrumnoftyuel munera uel folatti,quidam etiam cul ! nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tores demontim accipere mcruerut, qut non pertinent ad regnum Dei,quo pertinent i/h. EthocipÃusm^ertcordm Ãdum eR,ne ab iUo iÃü qui tn eum crederent, uelutlum Iiif gnia Wrf bona deÃderarent.Sed foelices eos dicimus,à iuÃt im* imcà wriâs,' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Itnguds fublitiüter honorantium, G obfe» ' quianimishumiliter fa'utantium nonextcttnHtur,fedfe homines eÃe meminerufit,à fuam poteflatem ad Dei cultie maxime dilatdndum,maieflati eiusÃmulam Ãciut,Ãdeu ttmera,diligunt G colunt,Ãplusamatttillud regntem ubi non timent habere confortes, ft tardius uindicant,Ãici^ le ignofeuntyà eandem uindidam pro neceÃitate répudié ⢠3 tuendie^reipublic£,non profaturandis inimicitiarum o^ flijsexeruiit,à eandè ueniam non ad impumitatem miqui tatis, fed ad/Ãcm correbbonis indulgent,à j ajÃere cogu tur plerunq; decernere,m!fericordiie lenitate G beneficia rum largtate compenfant, fi luxuria tanto eis efi caÃigi^ tior quanto poÃit eÃe libtrtor,à malutit cupiditatibtis prd uis,quà m quiiuslibet gent.bus imperare. Etfihtec omnid Ãeiuftt, non propter ardorem inanis glori£,fed propter chariatemfoelicitatis lt;eternie,à pro fuis peccatis hunuli^ tuas G mi/eralionis G orationisfacriÃeium. Deo fuoue ro imolare non negligunt. Taies ChrnÃianos imperator* res dteimus eÃe foelices, interimÃgt;e,poÃea reipfa fiitu~ ros,cum id quod expofcimus aduenerit. Cap.XXV. Nrfw fconi« Dei« ne honwes qui eum crederent pro* pter dternam uitam colendtvm,bas fublimitates G régna , terrenna extimareru poÃe »onine tonfequi, nià damoni* De bonfs /upplicaret,quod hiÃiritus »n alilus multu lulerent, qnj» Dem Conflantinumimperatortm nonfuppUcantemdawoni» wrapquot;»- bus,fedipfumuertimDen»«colentcn,tantisterrenis'm» eh cóiulit. |
pleuit munertbus,quanai opare nuüus änderet^. Cui etiü condereciuitatem Romrfuo imperiofociam.ueliaiipÃus Romlt;eÃliam,fedÃiiealiquod£monum tanpio Ãmula» chre^conceÃit. Diu imperaHit,umuerfum orbemRo» manuunus Au^Ãis tenuit et deÃndit.m ddminiÃfandis et'ff rendis beÃis udboriofiÃimus fiiit, in tyrrannis oppri nundts per omnia proÃeratus eü,Grandcuus agrituduie G feneilute defitmüiiseHyfiliosimperatuesreiiquit. Sed rurlus ne imperator, quifq ideo ChriÃanus eÃet, ut foelin eitatem ConÃantmi mereretur, cum propter nam quifquam debcat eÃe Chriflianus, louinianum mults ciaut quam lulianum abÃdit.Gratianum ferro tyrannilt;» co permiÃt inierimi, longe quidem mitius quam Magnu Fompeitl,colentem uidehcet Romanos deos.Nam tUeuin dicareaCatonenÃpotuit, quomodo ciuilisbeüiquodam* modo h£redem reliquerat. ifkautem quatnuis pi£ anim£ folatia alia non requirant à TheodoÃouindicatus efl,quê regni participemfcecerat,cum paruulum haberet GÃa trem,Midtor Ãde focietatiSjquam niinù poteÃatis. Cap.xxvr. Quidautemfùiteiusreligiofahumilitate mirabilitis, aofii, quando m TheÃalonicenÃwm grauiÃimulcoelus, cui iam nbsp;nbsp;nbsp;⢠EpÃcopis intercedentibus promiferat ineulgentiam, tu» multu quorundam qui ei coherebant uindicare compul^ fus eü,G ccclefiaflica coercitus difciplina, Ãc egit poeni» tentiam,ut imperatoriam celÃtudinem pro lüo populuf orans,magis fieretuidedidoproflraam qu'ampeccando ttmeret iraamlVnde G poeta Claudianus,quäuis d Chri fli nomine alienus, 'm eius tarnen laudibus dixit ; O nimium dileäe Deo cui fiidit ab aÃris, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ciaaihnaa Se touts armatus uehemens tibi militât £ther, Etconiurati ueniuntad claÃica uaiti. Lib.XVir.de ciuitate Dei. Cap. XX. RegnauitautemDauidmterrena llie)ufalem,filius coele/fis aierufolem, diuino multum tefiimonio pr£dica» huimiitas â tus,quia G deliSkt eius tanta pietate fuperata funt perfa * luberrimam poenitendi humilitatem, utprorfus tnter eos Ãbdequibus ipfeait: Eeati quorum renuãfuntiniqui» j, tatet ,G quorum telki fumt peccati .Poft biMic regnauit eidempopulouniuerfo Solomoneius filius,quiut fupra j.Reg-i diiltimeÃypatrefuouiuentecapitregnare: Hie bonis initijs malos exitus habuit. Qÿippe fecunde res qu£ fapinx ammes eruium animosfitiffint, magis huic objùerut,quà m pro» fuit ipfa fapientia, etiam nunc G demeeps rrumorabtlis, G tunc longe lateq^ laudata, Cap.XXI DiuiÃ)igiturpopulo,prirrMcr^nauitinHierufalem Rjg,,*. Roboam rex luda,filius Salomonts,G in Samarla Hiero boam rex ifrael ferusis Salomonis, G cim uoluiÃet Ro« boam tanquam tyrannidem dtuifa illius partis beUo per* fequi,prohibitu5 eUpopulus pugnare cum fratribus fuit, dicente Deo per Prophet am,Je hoc foectÃe. Vndeappalt;a T t ruit |
DE OFFICIO MAGISTRATVS.
|
ruit nuiliun in erf rf,iiel régis ifrael, utl pcpnlifififfê petâ* caluM,ffJuQliinatrmDeiuindiedniiiitnpletiimfùfffe. Qua cognit!i,pitrs utnuj; inter fe con^uieuit,wn enim re Hgtonis/ed regni fiieratÃäa diuipo. Cap,XXIlL Kcgc« rn-* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_ di quidam P loxw»« Jane regum mérita tn Itbns regum non par cl ora'll«â »w/rf«(Irfnf«r. tntfrâ'élautimregesiiîiosiiMgis alios mi Ttpiobi. nuSiOmnes tarnen reprobus legimus. LibroXIX,Cap.VL Quid ip fa iuditia hominum de hominilgt;t(S,^u£ duitati busetiamejuantalibetpaeemanemihasdeeffe nopoffunt quilia putamus elfe, quam mifera quam dolenda, quan^ doquidém hi iudieant qta confcientias eorinti de qutbus iudicant c erncre ncquetentt Vnde fitpe coguntur termen lis innoeentiu teÃum ad alierum caufam pertinente qua» rere uerdatê.Quid tu'tnfua eaufa quifej; torquetur,et eü queritur utrumÃt noeens,cruciatur,cr innceês luit pro incerto feoelere eertiÃimas poen as, non quia dlud ccmmiâ Oc qii{Ãio fijfedeteÿtut,fedquianon comiÃlfeneleitur.Aeperhoc nibut Ct lor jgnordfïrf iudicis pteruqi eà ealamitos innocetis.Et qdâ eft pttuorum intolerabilius, magiseji plangendum rigandumqf ,fi Ãeri poÃetÃnetbus laehrtmarum, cum propterea tudex ter:^ qneat acculatum,ne occidat nefetens innoetntem, fit per ignorantiicmiferiam, utG^ tortuCT innocentemcccidit, quem neinnocètcm oeeideret torlerat.Hi enim fei undum iflorum fapientiam,delcgerit ex hac uita ftigere, q diutif tts ilia fuÃineretormenta,quod non comifit eommÃÃefe dicit. Quo damnato cr oecifo utrum nocentemaninnot centem index occlderit,adhuc nefiit,qucm.iie innocentem nefeiens oeeideret totfit,acpcr hoe tnnocentem,cr ut fei ret torfit,cr dum nefeiret oecidh.Jn hit taiebris uita fo^ cialisfedebit index ille fapiens,an no audebitt SedebitiUe â plane,eoiiÃringit enim e um,cr ad hoe officium pertra^ hit humatiA [octetas,quam deferere nephas ducit.Hoe ent , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nephas effe non ducit,qucd teÃes innocentes in canÃs tor* quentur alienis, quod hi qui arguuntur ui dcloris,pleruq; fuperati Oâ dejeÃlfaconÃÃi ctiamputtiutttur innocent I es, cum iam torti ffierint innocenter, Qj^od CiT à non morte puniantur, in ipfisuelex ipÃstormcnfisplea rttnqi mcriuntur. Quod aliquando ipfi qui argu^ unt, humante fccietati, ÃrtaÃe necrimiiA imptir,ita fine, prodeffieeupieiites,et mciuietibus teffibus tooq^ ipfo, contra tormenta durante immaniter neeÃtente, prebare quod obijeiunt non ualentes, quamuis uera obiecerint, à iudicenefcientedamnaniur, Ktectet Cf tanta mala non députât effie peecaa. Non enim hieeÃcit fapiès iudex no» eendi uoluntate, fedneceÃitate nefeiendi,0quot; tarnen quia eogit humana Iccietas neeeÃitate etiam tudicandi. Hlt;ec eà ergo quam dicimus mileria certe hominis ,crÃnoma litiafapientis.An ucro neeeÃitatenefetendi atq^ iudican»^ di,torqueat inffintes,punit infantes, nbsp;nbsp;paru eà tlliquod |
mn eü rt«s,à non fit tnfuptr cr beatusiQÿann confide ratiw cr homine dignius et hominem agnofeit in iÃiif^3iat.i4-nectÃitate,eair,ffimiferiam i« fe odtt.t:^' fi piefapit: Cla^ ua/t ad Drum : de neceÃitatibui mets true me Domine. Caput XIIII Eodem libro, r. r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, CcbAKii« Imperant enim qui confuiunt, Ãcut uir uxori,parenf o»tgt;£wt. tes fiiijs,cr domini firuis Obediunt autem qiiibus confult;â litHr,ficUt mutieres mantis,filij parenbbus,ferui dominis Sedmdcitu iüÃi uiuentis ex fide, O' adhuc ab ilia caeleÃi ciuitateperegrinintis,etiam qui imper ant feruiut eis qui busuidentur'ünperare. Neq^ enim deminandi cupiditate imperant, fed offitio confulendi nec prmcipandifuperbut fed prouidendimi/erieordia, CaputXVr. Sieut enim non eà bencficentiit adiuuando efftcere,ut benum qued maius cJiamittatur,tta non cil innocent J nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cpilt;nipi3«gt; tiiepdrccndofincrc.ntinwdlUtingrMu^incidiitur. fnä apevat©, net er go ad mnocentisoffiitium ,non falum luminimalu inÃrre,uerwt:etiam eobthcre â peccato,uel punire pecea tum,ut aut ipfequi ph ^htur corrigatur experim(n{o,dut alq terreantur exemple. Qjjirf igitur omnis domus initiS Ãuepartieu'a debet eÃe duititis. Omne autem initium ad aliquem fut ffneris finem,ct omnis pars ad uniuerfi, cuua pars tfi integritatem refirtur. Satis apparet eÃe confe» quens, ut ad pacem ciuicam pax domcffica reÃratur, lt;4 efi,utordinataimperaiidi ebediendi^ conctfrdtacchabi tattdum,reÃraturad ordiiiatam imperandi cbedietidi^ concordtam ciuium.ltafitutexlcgo ciuitatis pr^cepta fu merepatremÃmtlias Dpcrteat,quibus domiimfuamfic re gat,ut Ãt pad acccnimodata ciuitas. Caput XVII. Rerw« uiti huic mortalineceffariai tm,utrifq^ hevA nibusfidc libtts eis' infidetgt;ius,cr utriq^ de mui communis efl ufusfed finis utendi cuiq; fuus proprius multum^ dia uerfus.lta etiam terrena ciuitas,qut non uiuit ex fide ter»gt; renam pacem appétit,in eaq; defigit imperandi obedient diq;coneordiamciu.um,uc fiteis derelus admortakm uitnm pertinentilus bumenai wm quidam ccnipoÃtio uo* luntatu. Quitos autem coekffis uel pottusparsdus,qug in hac mortalitateperegrina tur,cr uiuit ex fide, etiam i»= fla pace neceffe eft utatur,donee ipfa cui tails pttx neeeÃd ria eÃ, mortalitas tranfeat. Ac per hoc cum apud terre» namciuttitcm,^eluttaptiUAm Uttam fuaiperegrinaticnis agdiamprcmiÃioneredemptionis erdono fliritati,tart kgibm ta pignore accepta, legibus terrenaâ ciuitatis, quitus hiec adtitiniftrantur qua ffiftenanda: morali uitlt;e aceem» sccooibm. modatis funt obtemperare non dubitat. Vtquoniam com JMtift/j eà ipfa mortalitas,feruetur in rebus ad earn peru* aubmt. neutibus inter ciuitateni^Tamq;contordta, Poft pauca ibidem. Ãecergo |
DB OFFICIO MA'GISTRATVS.
cxik
|
' H/f prg» cak/Hi ciuitiis dum peregfuidtur m terrd, ex omiubuf ffiiüliU'! ciuts cuocal^tq^ in cmnibui litr^is in^ts^'^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fociet^^tem, non curans quicijuid in óiaertuincii nugt;rilgt;u!,leglgt;Uf,in/Jitiitisq; dluerfum eÃjquibuf pax ter^ ucrâl^s°cuh^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ton^ueritur,uel tenetur, nihil eorum re/cmdem non ii^rdi «e/ deÃruens.mo ctiam Ãraans ac fequcns, i^uod licet dl* ftiiuuj pio Ãt in diuerÃf nAüontbui ,adutitim tarnen eun* fierpiczm Ã^cnt tcrreti^ptuii inttnditttr,Sir£ligonem unui fummut et ucruf dtui colèdui doceeur,non impedit^ CapXIX. NiMftnè adiÃtmipertinct ciuitatem ^uo habitu uel more uiuendi,à non eil (ontn diUM prlt;ecepa, iÃtM fi* dan qua perueiKturaddium quiÃji Ãättur,tinde ipfos Qurctai. iuo^PhilolophosquMdo ChriÃilt;»u Ãunt. non habitum gioncm nö «f/ fonfuctudmeftt uiäitt, quie »ihil intpedit religonem, «Hhif^cwai ftdÃl(adognua permiitarecompellit- VndeiHamquain Vwgt;. Vdrro adhibuit ex Cintiii diÃirenttam,à }uh.l turpürr 4^5 intrmperantFragit,oninino non curat, C3p,XXVL Qttocirea ut tiitt cariiii amma e^,iü beau uiu hoin* «M deus eil. De quo dicunt fjicr£ liKrlt;e hcbr£orum,bea* *â'â»gt;«â¢,4) IMà popuktf cuius eil dominus deus tpÃus. MiÃr igtUr populus ab iÃo alienatus deo, diligt umè ipjt etiam quan dampAcem (uamnon improbandam,quam quidem mgt;n habebit in Ãne.quia non ea bené utiturantefideni. Bane ducem ut interim habeat in hac uita^noÃra etiam mtereil, quoniam quimdiupcrmixtieÃtntambteciuiutes, utttnur er nos pace BabyloniSiCX qua taper Ãdent dei poputiu libcraiur, ut apud hatte interim peregrinetur. Propter quod GTApoÃolus adntonuiteccleÃam,ut oraretprore* j.Timot.i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lublmibus, addens CT dicens,utquieatit er tranquillam uiamagtmus cum c ww pieate cr chart* ate. Etprophea Hieremias cumpopuloueteri, dei uen* Hitrein.19 mram prlt;enunciaret edp(iu tatrm,cr diuinitus impera* amp;fubhmi, ret,utobedtenterin Babyloniam irent, deo fuo etiam tÃn SMi hmquot;t â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;leruientrs,monuit rj tpfe td oraretur pro lUa di* ramu?*' cens,quia in pace eins eà pax ttoÃra,utiqs mterlm tein* poralis paxgt;qult;e bonis nulisqi communis eÃ. Lib.XXLdeciuitate Dei, Cap-XI. Ute autem quidam eorum^-ontra quos deÃitdimus ci* uiatem dei, iniuÃum puant, ut pro pecedtis quamlibet augnis, paruo licet tempore perpétrât is, pana, quifque damneturttern4,âquià uUius id imquam inÃäa legis at^ leitdat,nt ana mora temporis quifip ptintaiur.quana mo M.T.Cb ratemporis undepunireturadmiÃt. Oib genera paM» p^gt;mt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eÃefcribitTuUius, damnum,uincula,uer* |
»» poBiats. bera,alion(m,ignotnittiam,exiiium,nwrtem,feruitutem, Qttidhorum eit quodin breuetempus pro cuiusq; pee* caä celcriate coartetur,ut ana uindtcetur mortda,qtidn* a deprehenditur perpetrotum, mà Ãrtealio {I4 en»» clgt ut hoc paPatur quifq^ quod facit. Vnde iiïud eà le* gis,Ocultim pro oculo, dentem pro dente. Eiert enim po* Exodi iy» lr/ï,ttt am breui tempore quif^ amitat oculiem pro fetie* riate uindi£llt;e,quem tulitipÃa'teri improbiate peccafi. Porro autem à aliente faminie ofiulum inÃxum rationis ydbäs. Ãt uerbere umdtcare,nonne qui iHudpumib temp oris fa ceritjneomparabili horanmt fÃacio uerberatur,et flaui* tas uolupatis exiguie diuturao dolore punitur {Quid in yineiiamp;c uinculis f Bunqutd ibi amdiu quiÃqi iudicandus eà eÃe debere quâmdiu facit unde meruit aüigiri,cum iuÃÃi* mé anno fas panas feruustncómpedibus pendat,qui uer* bere aut iiÃu celerrmè tranfeuter uel laceÃiuit dominwm uelplagiuitf Um uerodamiium,ignomiraa,extlitimt!y' Dimmirt, feaiitus,cum plerunqiÃc ittfligintur,ut nuüaucnia rei* laxentur, nonne pro huius uitje modo Ãmiliapanis, ui* denturatemis. tdeo quippcætcma eÃe non pcÃüiit,quilt;t nec ipÃa uia,qu£ his ple£iitur,porrigtur in^ternum, ZT «men peccaaquit uindicanturlongÃimi temporis panit breuiÃimo tempore perpetrantur ,nec quifquam extÃit, qui caifuertt am cito nocenpum Ãnienda eÃe tormena, quam cimÃiÃttmeà uelhomtcidium,ueladulterium, uel . facrüegu, uelquodlibet aliud fcelus,non temporis long* tudine,fed tmpieatis cr iniquiatis magnitudine mctien* dum. (^i uero pro aliquo grandi crimine morte mul* ihtur, nunquid fnorà quit, occiditur, qu£ perbreuis cÃ, eius fupplicium leffs breue exiÃtma.nt,^^ non quod etmt in fempiterntima^runt de fccieate uiuenPum f Qjtod eà autem de tfli ciuiate morali homines {uppücio prime mortis,hoc eÃ, de tlla ciuiate immorali homines fiippli* CIO [ecundic mortis äuÃerem Dà IVRE BELLÃ, Sc ftipendiarijs mr litibus. LiK V* de baptifmo contra Do(» natiftas,Cap.X VII. Bónjw^w'ppebdfcere ergtmalosq}acempoteÃ,fene* Cam mai.i re autem cum eis pacem non poteÃ,qudm ipà non teaent, rcâboni nod DcopereMonachorumi poirunt. Cap. XXVII Jîei* enim quia dixit deus : Inuoca me in die tribulas _., Ãont/s,crexmamte,ZTgloripcabts me,Propterca non debuit Ãigtre Apoflolus,eT permuruminÃioraÃibmit* ti,ut manus perfequentiunt eiiaderet,fed expechre po* tiusut comprehenderetur ,cr eumÃcuttres pueras de medijs ignibus liberaret. Aut propter hoc nec donüntts dicere debuit: Si uos perfequtiti Ãierintinuna ctuia* te,Ãigfein aliam. Quiaipfedixit: Siquidpetieritisin loan.n. nominemeo,dabitur uobis. Sicuterg) quifquisperfeqtm tionem fùgêtibus diÃipulis ChriÃi obijcerct huiuÃrmodi qn'fti! quieÃiot}i,cur no Ãetijfentpotiilt;s,et iiiuocato 4co per eius petta^^ia^ 7 4- mirabilia |
|
DE IVRE BELLI ET STI fuîiibcrxtio pccrucrentur^ut Ddmelileonibuf,et Petrtu à nem.iu dcû uincults: Re^onderc/utionfeoportut/Jetempareâetmt, dcauir. '*' led tu^c eum alia fi uellet ej]e{îâurtim,cum ipfi ç^uid Daniei.9.ct nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hdbercnt, Cm ueroeif (ùgim in poteflntem ÃÃot. IZ. dedilJèt,etMm fi per tUdm liberantur, non ni fi ab ipfo li» berari, lu Euangelium Ioannis,Tra* âatu LXXIX. Pacem meam do nobis, non qucnwdo mundiM dat e* Cii:.io )}- douobis Qnid eR aliud,nifi non quontodo homines dans,quidili^nt mundum,ia douobis i Qui propte^ rea dans fibi pacem, ut fine molefiia litiwn atlt;^ beUorum, Nô tft UC/ »wn deo,fedamico fuomnndo perfi-uantur: cr quando tordiumim n^fiisdattt pacein,utnoneosperfequantur. Paxnon po» tefleffe uera, ubinon eSlueraconcordia, quia difiunéhii bcquot;suiiquot;m corda. Quomodoenim concors dicitur,qui jortem haiic ttaiiü it0}mt:laille concors dicenduseü, qui corda iunmt. KIlUUS« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Z, â¢* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;® Nof frg) charifi'mfiquibus Qhrifbts pacem relinquit, Gquot; pacem /uam nobis dat, non ficut mundus,fed ficut iHe, per quent fâifius cfl mundus,ut concordes fimus, iust^^ mus inuicem corda, O' cor unum furfiim habeamus, ne (orrumpatur in terra. De uerbis Dominifecundum jMatthæum,Serm.XIX. De militib» UonnuUi fratTcs, qui aut militice cingulo detinentur, KiftAiiiift. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fiunt publico conllituti,cum peccant grauiter, hac fiaient à peccatis fuis prima fie uoce txcufare,quod militant,GTne^nèaliquandofà ciant cccupatos fie malis aMus conqueruntur, perinde quafi militia hominum non uoluntas in culpa fitfita quod ipfi gcrunt officijs fuis adficribunt. t^on enim militare deliéhmeü,fied propter pradam miliare peccaf um eR. Necrem publtcam gere^ re criminofiuan cil, fiedideo affrerempublicam,ut rem fimiliarem potius augeas,uidctur ejjedamnabtle. Propte^ rfd f« jj» proKJfienftrf quada miliantibus funt fitipendta co^ KuiiziiJes lUtua, ne dunt fiu/mptusqueritur,preda grajjetur. lüud ris'qmcà é aütqudle ell,cüoberroremaliquemà fientoribus ar^u» ftja fcquSx tur,CJ'impuaturattcuideilliscurebritts fuit,curresalie» Vénales perudfirit, Citdem cur turbulentus admtfierit,flatim ^rübi ma ffffioftdeat, Quid habebam ficere, homo (iecularis aut xima mer/ miles,nunquid monachum fiu/m profèfifius,aut clericum, Sa*crx lire/ Ãââ/â owitM qui clericus non efl aut monachus, pofiit ei tx Omni/ /icfrcdHod noii licet. CMtfhs imtur officijs focris literis biisotîiciis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t» â '1 I ⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 norntain ui prcefcribitur norma uiuendt, omnis ad bene utuendum ftnbùn Æ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cr dignitas. lÿtur nemo fie excu* fiet publicis aihbus, nemo de occupatione militie conquet ratur. Apud omnem Chrifiianivm prima honeftatii de^ bet efijê mihtia. Nam ut id quod dicimus auâoriate E* uangelica comprobemus, uideamus leibonem, que paulo ante decurfiaeii. Aitenim Puanfflium : Veneruntauam Lue» publicani ad loannem, ut baptizarentur ab M,cr di^ xerunt ad eum : Uiaÿfkr, quidfà ciemtu f Atiüe dixit : üihilampliustxigatts,qu'atncenlbtutumeHuobis. Ho* |
PENDIARIIS MILITIBV?. nefli plané publicanorum interro^tio,acfiaiifb prephe» teiufla, re/fionfio. lüienim foBicité ineerrogint,ue aut ignorantes plus exigendo peccatum incidant,autceffà ne tespublicam decipiant fimfhonem. Hicautem moderalt;» tèprecipit,ut cr iniquitaslocum nonhtdgt;eat,CT conflit tutum habeat uebiigal efiifihim. Non ai'mt dixit,nihil exigttis, fied nihil amplius exigitis. Vnde mtelUgmus, quod apud deum nonamexaâto ,quà mexa{ho iniqua damnetur, Dicit enim ipfie Dominus : Reddite que dei Matfh.a«lt; fiunt deo,e:y'que Cefiaris funtCefiari. Jgturquod Ce= qquot;od'c»/ fiar precipit firendiim efl, quod tmperacormdicittoles randume^:Sedfitiniolerabile,dumiiludpredaexaSto^ ' nis accumulât. Hoc autem quale eA, quod idem ipfi, qui nbsp;nbsp;publie» huiufimodi necefiiates procurant, peccatis fuis peccaot ms. f ozigtwindnt, hoc eA,quôd fraudes fiuat de rapinas corn* modum uocant,cum ipfia preda infiratur in commodum. lllud autem addunt ficoeleribus fuis,ut quos indefinfosui» dertnt,ipfospotius perfiequantur, CT puant fieneeeÃia^ tes decepiffe publicos ,nifi domos deceperint orphaiw rum,ia quorit pater biduum firfian fùeritamicus,Col» lega uelfiater, interuemena morte,eiufidem liberi habean tur anq ignoti, uiles CT mifieri. Vidua autem fi qua fùerit, aut fie iniurqs exa^atur,ut nubat : autfiuoluerit in ca* piatts permantrepropofito, dando munerain fiiculate uixpermanet,Cumer^ hisfraudibus repleuerint fiacu* losfiuos,utdeasiüosletosCTaccuratos ad eccl^iam pro» perare, CT deo grattas agere,quafi ab ipfio itUs hec pecua ma confèratur, iBud quoq; peccantes, quod rapinarum fiuarum deum uolunt effiepartidpem. Duitenim fanâum Euan^lium-.lnterrogiuerunc CT lUummilites, Quid fit» Lue» cietnusCTnos iAitillis loannes: Neminem concutiatis, Z® rditMflmdm Ãciatis,fied contenu tfhte fiipendijs ue» bmttupm' ftris. üiciam cognofeere fie debet omnis homo, qui mtli» ad Non enim antum dehis miliantibns ficriptura loquà tur,quiarmaa mihtia detinentur, fied qiiifq; militie fine cingulo utitur,digmatis five miles adfcribitur, atq^ tdeo hec fiententtapoteAdici uerbi gratta,mtlittbus,proteAoa ribus,cunAisqireAoribus,quicunqf ftipendia fibipublit cè decrea con/equitur,fi amplius querit,anquà mcalum* niaiorcr conculfior,toannis fiententiacondemnatur. Vfi^ queadeo autem hccinoleuitmalum,utiam qu^iex con^ fuetudine uendantur te^s, corrampaiitur iura,fienten» lia ipfia uenalis fit,CT nuOa iam caufja pofiit effie fine caufifia. Nec autem diuina fiententia,que cul milites lo» quitur,poteftetiam adclertcosrearqueri,quiaeT fi non utdeamtir miliare fieculo,amctt deo CT domino militât-»» mus,ficutaitApofklus:Nemo militons deo,obliffit fie ne^tijs fiecularibus. Si enim non contentus fiipendijs fùertt,que de alario domino lubente confiequitur, fied ex» ercet mercimonia, interceÃiones uendit, uiduarum nw» neralibeiitcrampleAuur,hicne^ciamr magis potefiui» deri quà m clericus. Nec dicere pofifiumus,ntmo nos mua» fores arguit,uiotenlte, uiolentie nullus aceufiat, qtufi non â âinterdtm maiorem predamà uidutdius blaiidimena e» tceanc |
Dfe JVRE BELLI ET STIPENDIÃRIIS MILITIBVS'.
ex III
|
. Jiceäitt (/uätti kirmcntn. Nfc inttrtà Apud deum, ulrum Ul An arcumuditione ijuis res dlieiiM occupet, dumntO' do quoquo pafh tenedt dlierium. Lib.I.quæftfonGfiiper Gene«* Gm, Quæft.CLIII. Ccminenddtur mj P4tnlt;lt;rcbjî,qHÃdp«or«M» mdrtto* Gcnef.4lt;î. rcserdnt lt;i puerittdfud^cr lt;1 pdrenobui {ùis,Gâmerité, tidin hiec eh Ãne uüd dubiatione it^ feruitiis, ZS' iuÃi dominAtio,(wm pecord honiini ferumu^ZS homo pecorh Gcnd busdomitMur. Sic enim dilt;^ît^lne^l(Mncredreülr: Frf* ci'dmus hominetn dd imdgnem O' Ãmilitudinem »o f ftrdm,O' hdbeat potr/ki(em pifciivm ntdris. Oâ uoldtiliutn ommiMi pecarum que funt fuper terrdgt;n,Hbi 'm» pnudtur rdtioncm debere dommdri irrdtiondbiti uite. Seruum dUKin hominem homini uel iniquitdf, uel dduer» ÃtM dominAri facit. Iniqui'tds ijuidem,Ãcutdii^m e^: Gene.9. f. Mdlediéhis ChdMdn, entferuus frdtribus fuis, Aduer* fitdeuero:Ãcut dcciditipà iofepb,utueitditus à fi-dtri^ t3hs°â^°' bits ferwiis dlteni^ne Ãeret. Itaq; primas feruos,quibus Gcncf. jr. fioffifii in bttiitd lingud inditum esl,belld faceruitt, Cum enim homo ab homine fuperdtas, iure beUi pojfet mïs faï'c' occidi, quid feruAtus, eJl fcrwis dppelldtus: Inde O' ntdneipid, quid nunii cdptufunt. Eflen'tm ordo ndturdo undc dicÃ. lismhominibws,ut leruidntfamineutris,fiii] pdrenti» hilf,quid tllic O' luftitid kec eü, ut mfrmior rdtio feruidt fortiori. Bec i^tur in doinindtionibus O' feruitutdiui cldrd iufütid eü, ut qui exceUunt rdtione,exceUdnt doini» naûûae,quod (uminhoc fectdo per iniquiatem hoiniA num perturbdtur, uel per naturdrü cdrnAlium diuerÃa» tem,Ãrunc tufii tempordlem peruerÃtntcm,m Ãnein bdbi» turi ordinauÃimdm O' fempitertidm falicitnsim, Libro VI.quæflio»t.fuper[ofuc, Qiiæftion, X. iofuc g. Qjjôti deus iubet loquens ed li'fum Ndne, ut cohfK» tudtÃbi retrorfus inÃdids, id efl,i}iÃdidtites beHdtores dd tnÃdidndumhoÃibus: hitic ddmonemur ucn iniufteÃeri db his,qui iuÃiim bellum gerunt,ut mhil homo iufliis pre^ cipuecomtare debeat itihisrebiis,mà ut iuÃiim bellum Cum iuftü fi*Ãâpilt;it,cui belldre Ãs e{t,non enim omnibus Ãs cÃ: cum eft bciiu, ml dKflri» iuÃum bellum fufccpcrit, utrum dpera pugnci, u» Udiisutiquot;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inÃdi/suincdt,tuhil dd iuflitidmintcreÃ.lujkt am kneifâmiT nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folent,que ulcifctmtur igt;iiuriiu,Ãqtui sens,uel ciuitds, que bello petenda eil, uel uindicare ne» glexerit, quad à fuis imprabè Ãflum esl, uel reddere quod periniuriesabldtumeÃ, Sedebdinhec^nus bel» ItÃne dubitsäone iuÃum eil,quod deus imperdt,apud quem non eil iniquiitu,0'nouit qiùd cuiq^Ãeri debcat. InquobeSo dufhr exerdtiKuel ipfepopulus,tttn ipfe tum duÃhr belli, quÃm mimÃrriudicdndus eil. Eodem librOjQuæftîon.XVI» |
lofijt ,os Non dimiÃt in ea iefus quicqudin irons,Ãcut pre» cepit dominus Koyà puero fuo,et Moyfes Ãmiliterpre* cepit i'êfu,O'Ãc facit lefux,noneA tranfgreffus quic» quM db omrdbus,quibiK conÃituit dominus MoyÃ. Pro» pter hoc nullo modo puaindd eh iÃn crudehtM, quo nid» Ium uiutiin in ciiiiaabus Ãbi traditis dimittebat Vefus, n^noiiri^ quid deus hoc iiifferat. exuidutem exifimant hic deUm ipfum Ãiiffecrudel^m.O'propterhoc ueteris teÃamenti ne ciuitatü uerumdeumÃitffe ufhrcmnoluMcreder'e.ttmperuer» fade opertbus dei,qudm de peccdtis hominum iudicont, nefeientes quid quifq^ digruisÃt,et magnum putantes ma» him cam cafuro deifciuntur,morales^ monuntur. Qiiæftion. XXVI. eodem libro. Non f»iH» beUum continuas habet pugnos,fed aliquan gjâ,-do crcbras,dliquando raras, aliquando nuüas. HeUum eÃe uanuj. t3men,qiiando porte hoÃibus clouduntur quodammodo drmaadeÃnÃo. Libro XXII.conrraFauÃum, Cap. LXXIIIh Nfc tffld per lüoÃn ^Ãd mirefur dut horreat, quid |,;j cri« Ulis diuind fecutus'mpcrid,non feuiens.fedobe» Mofen gc. difnr/îiit.NecdeiKewn iubebdt ilh,faniebdt,fed digma dignisretribuebdt,dignos^terrebAt, Qjiidenim culpa» turin bello f An quia moriuniur quandoq; morituri,ut domiuentur in pdceuiäuri 1 Hoc reprehendere bnüdo» rumefl,ttonreltgoforum: noceiidi cupiditas ,u!cifcendi crudelitds, impacdttis dtque imptacdbUis animus, Ãritas rebeüandi, libido dominandi. O' à qua Ãmilia, hec funt que in bellis iure culpanUtr,que pleritnq; ita ciilpdntur, ut etiam iure puniantur. A duerfus uiolentiam refiÃentium Ãuedeo,Ãuedliquo le^limà imperia iubentr,prendaip» fabeUd fufeipiuntur i bonis,cum in eorervm hutnanaa rjwH ordine inueniuntur,ubi eos ul'iubere ade aliquid,ue/. in tdlibus obedire iuflèordo ipfe confirmât. Alioquin Joannes cum dd eum baptizandi milices ucnircnt,dicen» tes:EtnasquidÃciemus:ReÃiondereteis, Armadbijci» armaioan^ tCtmilitiamiflam deferite, neminem percutite.ustlnerate, a^icicnd»* proÃrrnite:Sedquidfeiebateoscumhoc miliando Ãcea nondixit. rcnt,noneffehomicidds,fednüniÃroslegis,0'non ulta» res iniuridrum fudrum, fed falutis publice deÃnfores. 'R.efÃondit eis , Neminem concufferitis, nuüi cdlumniam facerit'is, ful^idt uobis Ãpendium ueÃrum. Sed quid Manichei Jodnnem aperte bldjÃhemare conÃieuerut,ipif loanné bla* fumdonünam J'ëfum ChriÃiimaudiant : hoc Ãpendtum reddt iubentem Cefari,quod Joannes dicit deberefuffice» re militi : Reddite, inquit, cefari que Cefaris funt, lt;0 deo quedeifunt.Ad hoc enim tribua pre/kintur,ut pros terbella neceffario miliu /hpendium prebcatur. Mrrrto ^aOentür OâilltusCenarionisdiccntis: Ete^hamofum,fub po» Matth, g. teflateconÃtutits,habens fub me milites,O'dico huic ua» de,Oquot; uadit: Oâ alij ueni,O' uenit: O' feruo meo Ãc hoc, centuneni O' Ãcit'.Eidein ldudduit,aen lüias militie deferuonem imperdttit. ft. |
DE IVRE BELLI ET S TIPEN D IA R1 IS MILITIBVS.
|
itttperäuit. Sedde iu/hs iniuftis^ beüù nuiic di/^uarc longum non neceffirivm, CapLXXV. Jnttre^ enim quibuf cduÃis, quibusq; du^hribui bdbndi'p⢠tft{ttesgerendabcÃeifufcipMnt,ordo ameit lUe luturdlis nés pncipcs nwrtdliu/m pdci dccommoddtus hoc pofcit,ut fufà piendi oSo'pofck duikritdJS dtq; conÃlium penes principes Ãt : exe^ naiuraiis. quendi dutem iu/Jd beüicd,miniÃeriivm milites debednt pdlt;â cifdlutiqicoinmuni. Bellum dutem quod ^rendum deo du£b)reÃuÃ:ipitur,re{le fuÃ:ipidubitdreÃs non eli,ueldd trrrenddm,uel dd obterrenddm,uel dd Ãibiu^nddtn morigt; tdlium Ãiperbidm, qudndo ne illud quidém,quod humdnd, cupidinue geritur,Kon folumincorruptibilideo,fed nec fdnlhs eius obeÃe dliquid poteÃ:,quibus podus dd exer^ loan.)?, cenddm pdtientidin, ZT dd humilidnddm dnimdm, firent Roman,)}, piKfr/tant difciplindm eUdrn prodeÃe inuenitur, lJeq;enimhdbet ineos quifquamuHdm poteÃdtem, nià cui ddaÃterit deÃuper. Hon eSienim poteÃus nià d deo. Ãueiubente,ÃueÃnente. Cumergtuir iuflus,à Ãrte fub reff homine ettdm fdcriteg) militet, rcâè poÃit illo iuben^ tebeüdreciuiciepdcis ordmem Ãerudnstcuiquod iubetur, uel non eÃe contrd dei pricceptum certum eH, uel utrtim fit certum non eR^td utÃrtuÃe reum reffmfocidt iniqui tdis imperdndi : innocentem dutem militem oÃenddt or^s doferuiendi, qudnta mdgis in ddnäntÃrdtionebeüorum innocentiÃime diuer[dtur,qui deo iubente beOiffrdt, quem maledliquid iubere non poÃe,nemo qui ei feruitignordt. Cap.LXXVIir. amp;c.ncmo nouit nili deus. Qgie dutem Ãt dÃlributio iudicdntis O' nüÃerdntis dei,cur dlius fic,dlitudutemÃc,occultisÃt cduÃis,iuflis amen. Hontamen ideone/cimuf,omnid ifld iuditio dut miÃricordid dei Ãeri,licet indbdimpoÃtis menÃuris,e:T Sapient. )). Qj- ponderibus, quibus omnid di/Ãonuntur à credtore deo omnium qu£ naturdliter Ãtnttnec duóhre, fed tarnen etidm ordindtore peccdtorum, ut ed quie peccd^ tanoneÃentntà contrd naturdm eÃintficiudicentur amp;nbsp;ordinentur,necutiiuerÃtatis nAturdmturbdre,uel turpd^ re pernuttantur merirnrum fuorum locis er conditionbus deputata.Qug cimitaÃnt,e:^cumperhocfecrettim iu^ diltorum dei,motui^ humanaritm uoluntatum eisdem^ proÃieritatibus alij corrumpdntur,dlif temperdnter utan^ tur,cr eifdem dduerÃtatibus dlij deficidnt, d!ü proÃeidnt: Cun^ ipÃd hurndna mortalis^ uita tentutio Ãt fuper ter-gt; Oirptofie rdm,quis hominum nouit,cui profit dut obfit in pdee re^ iiciobfie fer gnAre,uelÃeruire,uel udcdre,uelmori, in bello dutem im^ rëjinpmré perdre,uel pugnare,uel uincere,Hel occidiiCum hocta* cerquot;ocddquot; e:onÃrt, CT cuiprodeH, nonnifiper diuimtm pro^s â â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â deÃe beneÃtium; O' cui obeÃ,non niÃper diuinum obeÃe iuditium, Libro II. de mirabilibus facræ fcri^ pturæ. Cap. XXXIIIL |
quot;Priecipud uero bcUd tantum duxilio donüni perdikh dc btiii* f««t in hiSfidetreo omifimus,quonidm etfi propter de cae» lo duxtlium ddmirdttone dignaÃtnt, crfigurait rdtioae Aa func in continetttmultamyfieridâtatneninrerum fffiarum in^ teüe^busnihilrelinquuntincerti.Scimui quôdAmalcch ordnte KoyÃe,\efusfi.iusHunfuperdbdt,ey'Seon reffm Amorreorum,a'Og regem Ba(dn,procere dltitudinis uiros populus 1 fidel interfictebdt. Bdldch filiitm Sephor, regem Mddidn,cum Bdlddm lüo pr£cipuo dfiroloff,Phi Num.t). neesfiliusBledZdrcumexercituoccidit- Et teÃusBennon iofue)x. unum er triÿiitareges ChdnAnitides,multii confliBibus proÃrauit. Gedeon Ãlius loasintrecentisuirK innume^ ludicum r. rd lAadidnitilrum milid, per tubds eitr lucernas oeddit. Jepte Gdldtidites populum gentium potrflate, beRi iu^f ludicum )gt; refiiperduit. SdmfontRefi)rtiÃimusilebrieortvm,leonem iudicum,4 Ãbioccurrentem, nihil hdbenti inmanibus confient, de cuius poÃmodum oreCTcdpitefiiuum mcüis dccepit,cr comedit,'trecentdsqi uulpes edpienSjigneq^ fuccenÃds in luUcamir BhilillinorumfigetesdimiÃt,dequibustüe miüe uiros in Ãecu uno dÃni mandibula folus inter fècit CT mortifieduit. Vndique fidentibus circdciuitatem,in qua dormiauerdt, iadicam)lt;iâ Vhilifleijs,dmbdls portie (ères,cum hoflijs et füpertimind^! ribuSfCr firreis ueSibus comprehendens in uertice mona tis,qui re/fiicit Berfdbet, dereliquit. Tribum quoque Beniamin propter commiÃum pidculitmtotam,exceptis * â uiris fixcentiSfOmnis filiorum ifrael populus,pofltrid beüd deleuit. lonathas Ãlius Sdul, zr drmiger Ãuus, /Ã2l=,. RegS gt;4. tionemPhilifiinorumpercuÃit. DauidÃliusieÃe,ddhuc ,.Rcg5)7* puer er pd/hr ouiitm, urà er leonis interfebh, pr£dam deoreeripuit,GoliddPhtlifl£timde Ãtndibula proflrd^ Ult: Quipo(kd pdtienti£ uirtute Sdul bis deprehenÃ) ini^ ,,jiess ts-mico fuo pepercit: Et rex poHmodum fiióius, tribus grd^ amp;nbsp;2.6. uiÃimisprilijsproÃrdta Phtli/Rnorum dgmind,trtbuta^ ^.Regu ridm facit, Cduid (olus oShngentos interficit impetuu^ t.Regu »j no. Abi(ai Ãlius Sdrui£leuautthdflamp;m contra trecetr!! tos,'Crinterfrciteos. TresrobufiiÃimi ruperunt agnutu, Philifiinorum,utpotum darent re^ Dduid de ciÃernd, Bethleem,qu£ in medio hoftium erat. Banaias Ãlius loa iade,interficit duos leones in m odb,zr leonem in eiÃerna, in diebus muis: Ipfi quoque uirff m tenens manu, Aegyit ptiumÃelbiculodignumhaflamhabentemoccidit, Beh lumquoqirobuÃorum in Gabaonexercitui Dauid cefi fit in proÃerum, Poü h£c maxima regis Dauid aduer^ fus indreuitu regonesbeRa deiduxiliofà uente,feu per femetipfum/eu per exerdtum fiepe peraSafunt. BeRum uero duilcin faltu Ephraim in ipfo jfraêlin tefiimonium nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* Dauid reÃituit in regniim,Samari£ regum, contra Sy* ros er reges Damafci nunc huc,nunc iRuc altera pro^ uentu uergentia certamina mulafiietunt. ti£c omnia proptereadecaloauxilidmirdbilitergeÃa(unt,preuet nerunt. Deciaitate Deijibro 1. Cap. I. Afi noti |
DE IVRE BELLI ÃT S TI P E ND 1 ARIIS MILITIBVS. CXIIÃ
|
An non etiamiUi Rcnwrn Chrifii nomine infèfti fint, quibus propter Chrifium Barbari pcperccruitc Æ Teftan-= tur hoc martyrmn loca, CT baÃlic£ ApoÃolorum, qu£ tn ilia udfiaaone urbis ad fi confidentes fios alienosq; receperunt- Kucufqf cruentus fiuiebatinimicut, ibi acctâ piebat iimitcm trucidatoris furor, iüo ducebantur à mif^ raiitibus hofibus,quibus etiam extra ipfa loca pepereer rant,ne in eos incurrerent,quiÃmilem mifericordiam non habebant. Qui titmen etiam ipà alibi truces atq; hoftili more fieuientes^poffiaquam ad loca dla iienicbantubi fiea rat interdiâum,quûd alibi lure bcHi licuiffet, tota firiendi red-enabatur i}nmanitas,Gt captiuandicupiditas fiange* batur. Sic euiiferurK multi,qui mine Chrifianis temporia but detrahunt, O' mala qu£ lUa ciuitas pertu'it, Chriflo De^ morts iwpuant.BoKlt;iueroqu£iiieos,utuiuerentpropterChri hominrbfi honoran,fiilkt funt,nonimpuantChriflonofiro,fid lis emendaz filco fuo,cum potiutdeberent Ãquid reâè faperent,üld krcKfXquot; qttseabhofibusaffieraG'dura perpefiifunt,itl£ dtufn£ prouidenti£ tributre,qu£ filet eorruptoshoHiinummoo resbeUts crnendareatqiconterere. ttem^uiam mortaltu iufiam atq; latfdabilê,tilibus adfiiâionibus exercere,prot baamq; uel inmeltoratransfiirei ttclinhisadhuc terris propter ufus altos detincre, Caj3, II. Non icquot;if nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eonfiripti fint,uelante conditam R o» parcitiimfu main,uelabeiUfexortuGSâ imperio,le^nt Gquot; profiraitt aJtcrnpium Ãcabalienigenis aliquam captant effeciuiatem, ut hofles dcorum fuz quicoeperant,parcerent eis,quos addeorumfiorum teni pla configifficompererant: aufaliquem ducem Barba* rum pr£ceptffi,ut irrupio oppido nullus firiretur, qui in IÃO uel iüo templofiiiffet inuentus : Ãncid. 1. nbsp;nbsp;nbsp;Nonne uidit Aeneas, Priamum^ per aras, Sanguine fiaedantem,quos ipfi jacrauerat ignn? Nonne Diomedes Gquot; Vlixes e£fisfi,mm£cuflodibus Corripuérefacra effi^c,manibusq; cruentis, (arcis^ Vir^neas auà diu£ contingere uittas, Nec tarnen quod fiquitur ueruin eü : Ex iHo fluere ac retro fublapfa refirri Spes Danaum. Pofleaquippeuicerunt, poflea Troiam firro,ignibus^ delerunt,polka confùgentem ad aras Priamum obtrun^ caueru!tt.NecideoTroia perijt.quiaMineruâ perdidif. Quidenimprius ipfa Aiinerua perdideratut periret { Anfirtècuflodes fios f Hocfanèuerum efl,iÃis quippe interemptis potuit aufirri. Neq; enim homines à fimula^ chrojèd fimulachrimt ab hominibus feruabatur. Quomo* do er^ colebatur ut patriS eufiodiret G dues, qu£ fios non ualuitcuftodirccuflodes, Cap.IIir. Compara nunc afylum iüud non cuiuslibet dei gre^^ gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lis ucl de turba plebis^ed touis ipfius firoris,G coniugis, |
Gremi£ omnium deoram,cum memorijs nofirorum Apo^orum,iüic incenfis templis G di/s,erepta flgt;olia portabantur, non reddcnda uiÃts.fed diuidenda ui^oriit bui.Hucautcm cr quod alibi ad ealoca compertum e^ pertmere-cum honore GT obfequio reli^oÃfiimo report tatum eÃ.]biamiÃaÃgt;ic feruaa libertae: ibi c{aitfa,hic in^ terdiâil captiuitac ibt pofiidendià dominAtittbas hofii^ buspr£m(bantur,hut liberandi à mferantibits hcfiibui ducebantur. Poflremo iHud ItMonii templum Cibi elcgei: ratdiuritta,cr fuperbialeuium Gr£corumdjlis Chnfii icucs. baÃlicM mifericordia. Gt humilit£gt; etiamimmaniam bar^:: barorum. NiÃÃrte gréeci quidam in dia fua ui^ria,tcm* plif dforitMi communium pepercerunt, atq; itto cóiifi:: ÿentes miferotiUiQos^ Troianos fit ire uel capöuare non auà funt.SedVir^iiuspocarum morementituscAÃmo uero morem hofiium ciuiates euertentium die defcripfiti, Quem morem etiam Ctfar,Ãcut firibit Salufiiis,noa bilitate ueritatis hiftcricics,lcntentia fua quam de coniura^ tisinfinatuhabuit,commemorare nonpr£termittit,ra» pi uir^nes,pueros,diuelliltberos a parentum complexu, Jquot; matreifiimiliarum pati,qu£ uichribus coüibuiffet, phaaa, atq^ domos /fioliari,cedem G incendia fieri. Poflremô or» gt;niscadaucribus,cruore atq;lufhiomnia repleri. Hic à phanatacuiffittdeorum fedibiis filtre hofks pareert pUâ= taremus,G h£c non ab alieni^nis hefibus/ed à Catilina G ficqseiiisnobiliÃimis finatoribus, G Romanis ciui-j bus Romana templa metuebant,Sed hi uidelicetperditi G 'patri£patricid£. Cap.Vt E^egi« Ronwni nominis Marcus Marcellus, qui Siracufam urban ornatifiimamcapiGefirtur earn prius none cium fleuiffiruituramtGante eiusfan^inem fiasilli lachrygt;-mas effudiffi. GeÃit Gcuram pudiciti£, etiamin hoflt M. Marct^ /frH4n(tc;Ndwpr«K(^w^opp£d(«n uidhriuÃifjetiwta^ iibcrVqini-diconfituitedi£lo,nequis corpus liberum uiolaret,euerfa nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ââ°''â efl tarnen ciuitas more bellorum : Nec uffiam leigtar ab â imperatore tamcafloatq^ dementi fiiffe pr£ceptum,ui quifquis adtllud uelillud umplwinconfi^ffit abiret il* Ibidem. 7dbiafTdrentift£fuer(brurbisiiÃrttiddchroriim de- Agit hoc pr£ddtioae Mnuiffe IdudMr. Nam cum ci fcriba fug- p«uo Aug. â z, /y nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;~ ut oftcndat ffÃlfjetquidde ÃgtiK dcorum,tju£ mulacapta, ÃteraiM ncmi'ni finlgt; fieri iuberetjcouitnenftam fuam etiam iocando condiuit, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j Qutfiuitenimcuiufmodiejfent,Grcumeinon folumtib Jconim fuz tagrandid,uerwmetiamreniitKidrentttrarmatayrdinqua.gt; fââquot;j tnu,f,inquit,Tarentinisdeosirato5. Qumi^turnec iHiut bijiniJoij. fletum,nec huiui rifum :neciUiuf caÃum mifa'icordiam, nechuiMficeamcontiuenttam,RomAnorMn rerum ge« fiirumfcriptorei tacerepotuerunt,quando pr£termitten returà aliquibut bominlbiK in honorem cuiuffiiam deolt;= rumfucrum fic peperdfiêntjUt in quot nbsp;nbsp;templo cedent uel cdfouiiaiem fieri ^rohiberem i Cap.xxif |
1
DE IVRE BELLI ET STÃPENDIARIIS MILITIBVÃ.
|
Cap. XXL Qui de« au nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;lt;^0 txcrptioites fodem ipfd Jiuittd facit A»rc ba\i duihritM,Ut non larat hominem occidi, fed hit exceptit Fpubucâapo democcidi tubet. Siue datu lege,Ãue dd perfondm irftate (iint pro temporeexpreffdiuftoiu: tJon dutem ipfe occidit, n°bcwinca^ mimjkritim debet lubenäfÃcutadm'tniculum giddim facTuuTcon fideo neqiuniudm contrd hoc prteceptum fa» tti dei prx/ Cfdiilum e{l,tion oceidet,ijui deo duamp;ore beîla occid⢠quot;° gefferimtjdutperfondmffrentes publics poaflAtisfecun dum eius lefft,hoc e{l,iu/bÃimie rdttonit imperium fcele* ratos morte punieruntt Libro II, Cap. XXV. lHwc «wo quit non intelli^t,qu(s non uidedt,nifi qui tuks deos miarimdgis elig!t,qudm diuindgrdtid db eo^ rum focietAte fepardri,quantum molidntur maligni ifH fÃiritm exempla fuo^uelutdiuindmauóhriatem prtbe» Bella eiuiia rcfceleribmi QumetidminqudddmCdmpdniieldnpld-ueinupnpquot; nicie,ubi non mulm poH ciuiles dcies tuphario pnelio traniur. ronflixerunt,ipà inter feprimpugndreuift funt. Uduq^ ibi dudiulunt primum ingfntes fra^res, moxq; multi je uidiffe tuincidrunr,perattquot diesdudt dcies pr^liari, Q«ie pugna ubi defliMtuejii^d quaq; uelut hominum Gquot; rquot urn, quanta de tali confltibone exprimi poterant, inuenerum. Si wg; «Wdc/wr inter fe numind pugnarunt, idm belld ciuilia excufantur humana : conÃderentur ta» mtn,quie ft tabiim deorum uel malina uel miferid. Si (i«frm je pugnajje Ãnxerunt, quid aliud egerunt^iiji ut fibi Romani beüando auditer anquà m deorum exemplo Beniriuiiia ââ0â^ ddmitKrc uiderenturflamenimcaperant fcfcditiocs beUdciuilid,G' dliqua nephandorum prahorumfirages quid parut, ij((cy^f,j^pf^[rjferdt. Idm muliot mouerdt, quod mt^ lesquiddmdumoccifo jÃolid detraheretfiatrem nuddto cadiuere agnouit.ac dettflatrnbeUacMdiCr feipfum ibiperimens fratemo corpori adiunxit, Vf wg) huius anti mali minimé taderet,fed armorum fceleforum,md» gismagis^ ardor increfceret,moxhi dentones,quot tilt deos puantjG'colendos ac uenerandos arbitrantur, inter fe pugnantes hominibus apparere uoluerunt^ne imiart tjt» les pugnm ciuied trepidaret adjiilio, fedpottus humanit fcelus diuino excufaretur exemplo^ Libra III. Cap.X. Ndm poftquam res R omartoraw, feut ipfe SaluÃim fcribtt,leÿbm,moribm,dgris aulbi fitis profÃerd,fdtif^ pullens uidebatur/icutt pleraq^ mortxltum habentur,inui» dia ex opulentia ora eà .l^tur reges popultq^frütimi bei lo eos tempare,pdua' ex anticis duxilio efje. Nam e£leri metupenul/t longé à periculitobérant. AtRomam dot m militiaq^ intentifè/}indre,pdrdre,dtim ahum horari, ho/hbm obuiam ire,ttberatem,pdtriam,parentes^,drmis teffre,Poft ubipericuld uirtute propulerunt,focijs ati^ Quibuj arti nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;auxtliaporabdnt,magisq- dandis quam accipient but crciurtt'dis beneÃci/s amicioof parabattf. Decen^r bu arübuf Konto cretut. |
Cap. xin. Quomodo nee 1uno,qu£ ciim louefuoiam jèiuebdt, qbofurf. RonMKoîrwiHndow/nof ffntem^to^am,nec Venus ipfa Aeneddds fuospoliiitddtuuare,tttbonoet{quonwf ma cbtmue re eoniu^d mererentur^lddes^ ana irruit huius i»opilt;e ut ea dolo rdperene,mox^ compeUerentur pugnare cum jocerisjcr miferte famina nondu ex iniuria maritis con^ cilidtie,am parentMn fdnfft'me doarentur. Atenim uùe« runt in hoc confliSutione Romaniuiemosfuos^ Quan» tit G quà m multis utrimj} ttulneribus dcjùneribuf, am propinquorum qudm G confnium tflif uiâorit eonfti^ terunt ? Propter unum C£faremfocerum,Guntimge^ nerum eius Pompeium, iam mortua Ceefarts fitiauxore Pempâf,quanto G quà m iufk doloris inllinâù,LucaiM exclamat: BeUd per Bmathios plufquam à uilii eampos,', nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t-ucaNu». lus^ datum fcelericammus. Vicerunt wg) R owm»« ut flrage fôcerorumanibtts crufn DW et mi' tis ab eoru Ãliabits amplexibus miferabiles extorqueront^ nec lüa auderetit ftere patres cccifos,ne offindereut ui^ ihres marins :qu£ ddhiic dits puguantibus, pro qutbiis Ãicerent uoa,nefciebdnt. Talibus nuptijspopulum Rot manum non Venus,fed Br Dom dotauit, dut ÃraÃis Aa leâh lüa in/rrn4fùria,iam eisjiuente lunoaeplus in tüos hdbutt licentie,quà m cum etiaprecibus contra Aetuain fiieratexcitala» Eodcfn librOjCap. XVIII. Jam uero Punicis beüis cum inter utrunq; imperiam, âjÿ ui^riadiuanceps at^ meerta penderet, populiq; duo bciii pt««» prteualidiimpetii(inalirrutruÃrti/?imosG opulenti/?!â» inosdgerent,quot munitiora régna contriafuntl Qk* urbes ampla nobilei^ delette ( quot adÃiüa Æ quot perde lt;nbsp;t£ ciuiatesl quà m longé late^ tot regones terraq^ uafkt* ta funt ? quoaens uiflt hinc atq; Me uifhres ? quid hoe ,y,^Lna^ iRinum confumptitm cA, uel pugnantium militumjuelab gt;otuai. armisuacanttum popuhruml Quantauisnauium ma^ r'mts eoam pralqs opprejfd,G diuerfarum trmpe/ktimt uarieeate/ubnserfa eà fSienarrareuelcommtmorareco» nt mur,nihil aliud quà m feriptores etiam nos et 'tmus Inflo ria.l une magno metu perturbata Rc»m«4 ciuitas^ re* media uoHA Gridendacurrebat. Poft pauca ibidcir, tJihil fané miferabilius primo beÃo punico Oceidib Mirent At quà m quod Romatù itauià i funt, utettamregulus lüe htj^cap»^ eaperetur, cuius in primo G altero libro menttonem fee^ cimus,uir plané magrtus, G uiéhr anted dotnitor^ PÅa ttorum.Quietiamprimum belliem Pumetem eonfecifjet, mfiduiditateninua laudis,G gloria duriores condmon^ quam ferre poffent, ÃÃis Cdrthagmnftbus imperaffet. lüiitsuiri Gcaptsuitas mDpinatÃima,GferuittK india gnij^imd, G luratto ftdrbÃfma,Gmors crudeliÃima,fi deosiÃos non co^terubefcere,ucrumejl quid aéreifuntt G ttonhaientfangutnaïf, Bcdi» |
DE IVRE BELLI ET STIPENDIARIIS MILITIBVS.
CXV
|
Eodem liKCap.XlX. Secîdi bel nbsp;nbsp;nbsp;Secundo autem bello Punico nimis longivm eü comlt;f commoe!quot; ififMorore clades duorum populorum,tom longe fecum amp;nbsp;mikrabi Jjfcç. pugnÃdum,ito Ut his quoq; fiitentibus qui non tam let dadel, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Romano qua Romanü imperium laudore inftituerunt : Similior uidofiteritille q uidt. Hannibale quippe ab Uifpanio furgente O'Pyreneis montibus fu» peratistGalltd tranfcurfo,abptbusqi diruptis,tam longo dreuitu auüis uiribus cunda uafiando^ut fubigendo torrentis modo,Itali£ fà ucibus irruente, quam cruento beÃa gefla funt, quam multo pr£lia, quotient Romani fuperoti,quà m multo ad hoftem opida defêcerunt,quà m multocapta O'oppreffo,quam direpugn£,O' totient De canncn uÃniboli Romono clodegloriofoiSedh£chadenus.De m3norun° ConnenÃi outem mirabiliter horrendo molo quid'dicam, miferabiit. ubi HÃnibolcum effet crudeliÃimtis,tamen tanta tnùni cor um atrodÃimorumc£de fadatus pard iuÃiffe perhi beturi unde tres modios onnulorum oureorum Cartha^ ginem mifit,quo intelligerent tantom in illo pr£lio dh gnitatem ceddiffe Romonom,ut fâdlius earn caper et mèfura quam numerus,atq; hincflrages,turb£ c£ter£, tanto udq^ numeroftorit, quanto infirmioris qu£ fine annulisiocebatconi/dendopotiusq nundanda putare» pmpob3 tur-Tieniq; tanta milituminopio fecuta eR, ut Romani niipunitatr, reosfidnorumpropoÃaimpunitatecolli^rent feruitio, hgnnw d? lihertaa donarent,atq; ex illis pudendis,n!) tant fuppleigt; fxerciûtf. Seruis iaq; ( imo ne Ãctamus iniuriamóomliberüs ) pro Romana republico pugnaturis arma detùerum.DetrOch funt templis, ton^ quam Romani dijt fuis dicerent ,ponite qu£ tamdiu t» utiliter habuillis,fi Ãrte aliquid utile inde ficerepoÃint nofira mancipio,unde uos nofiro immina nihil Ãcere potttiftis.Tuneetiamflipendifs fuffidendis cum deficifi fet £rorium,m ufus publicos opes uenere priuat£, adeo uno quoq; id quod habuit confirente,ut pr£ter fingulot annulos aureos, fingulasq; bullas miferobilio digmtaks infignio,nihil ftbi ouri fenatus ipfe, quattto ma^s c£teri ordines tribuft^ relinquerent.Quis firret ifhs fi noflris lotet. in tt'ftrto nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inopiom cogerentur ,cum eot modo imiu dota^ uiy:firamus,quandoprofuperfluauoluptate plura doa «Arttur hi/lrionibiis,quam tune leÿontbus pro extrema falutecollatafuntl Cap.XXIII. |
Sed iamilîa mala breuiter quantum pofftmus com^ £kt, aninulia humanif ufibtti fubdita, canes,equi,a(ini» boues quieq^ alia pecora,ft4gt; haminum do mimo fbeii runt,fubitx) efjirata O' domeptc^ Icnitatis oblita relt é'hs te{bs,libera uaggt;baiitur,0'omnem non folwm aUorumt uerumetiam dominorum aduerfabantur accejf m non fi» ne exitto uel periculo audentis fi quit de proximo ur^^ ret.Quod quanti mali fignum fuit fQuod fi hoc fignunt fùit,quod tantummalum fuit, quantum malum fuit tUud cuius hoc fignum fùidHoc fi noflris temportbus accidif» fet,rabidiores iflvs quam illi fua animalia pateremur. n)emoremus,qu£ quanto'mteriorOftonto miferioro ex^ titerunt,dif:ordi£ duiles uel potius 'tnduiles,nec iom fe^ dttiones,fedetiom ipfa beüourbona, ubi tontusfanguis efi~ufuseil,ubiparttumftttdtonon contentionum diffen^ fionibus uariffiji uoctbus in alterutru,fed plane iom firro armifq;feuiebant,bella fodalia,bella feruiliojKÃa ciuilio, quantum Komanum cruoremfiiderunt,quantamltali£ OtoRui it / tufiationem defertionemq; faeceruntîMam anteaq fe ad^ ïftonatt« R.omamfocialelanumbellwneomnwueret,cun* Wo, Cap.XXIIII. ünitiumautemduiliumbeüorumfùitfeditiones Gra^ Difcordi« chorît agrarifs leÿbus excitat£,uolebat enim agros po^ ciuHis innt p«io diutdere, quos nobilitat perperam poÃidebat. Sed tam uetuÃam iniquitatem oudere conuellere periculofifi (ueruw. fimumdmo nero O ipfa res docuit pernitiofiÃimiim fua it.QUiefunerafida funtcumprior Grachusoccifus efl^ qu£ ettam cum alius frater eins non lon^ interpofinj tempore ? Neç;- enim lei^bus O' ordine potefhtum,fed turbis armorumq; conflidibus nobiles ignobilefq^ neca» bantur.Po/l Gracht alterius interfidaonê, Ludus Oph mius cbful,qui aduerfus eum intro urbem arma common uerat,eoq; cum focijs oppreffo O' extinch in^ntem ch uium flra^m fcecerat,cum qu£p:ionem haberet iom iu^ ditiorio inquifitione c£teros perfequens,trio miiio homi num occidtffe perhibetur Ex q«o intelliff pote/l quan^ tommultitudinémortiumha^epotuerit turbidus co^ flights armortvm,quando tontam habuit iuditiorum ue» lut exominato cognitio,percuffor ipfius caput quantum graue erat,tanto auri pondéré confidi uendidit,h(cc enim Mare» fuix. poblioc£dem pr£cefferatAn qua etia occifus eRcumli» bed/fïns** beris Marcus Ptiluius confularis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;occiJitur. Eodem lih.Cap.XX VIL Cum uero Marins ciuili fanzine ia cruentus,muh t'ts oduerforum fibi partium peremptis O' uióius urbe profitgffet,uix paululum reffiironteduitate,utuerbis Tuilionis utar,fuperauit pofka Cinna cü Mario. Tum uerocloriÃimts utris i«terfèbhs,luminaciuitotis ext'in^ btoi funt.'Vlttts e/l huiiis uidori£ crudelitatè pofka Sih la,necdidqutdemopuseli,qttanta diminutione ciuium O'quantocalamttatereipublic£. Dehac enimuindiéltt qu£ pernidoÃor fiiit quam fi feeler o qu£ puniebantur impunita rel{nquerciUur,Ait Luednuf. Excel^itmedicitiATwdum.nimiumiji fecutd eR. Qtldntorbiduxeremlt;inu{,periere nocentes Sed cum tant fait pojfent fupmffe nocentes^ federe pu X ni 10. Lucanust Tune data libertof odijs^refolutacii le^m: trenii ira ruit.lüobello Mariano atlt;j; SiHanoexce» ptis hit qui forit 'M ade eedderunt,bt ipfa quoq^ urbe ci dauertbui, uid, putcit, fora ,theatra ,templa compléta funt^t difficile iudicaretur qttando uitres plusfùnerît ediderint^trumpriiK ut u 'meerent^n po/ka quia ui^ dffent,Cum primumui^foria Mariana, quando de exh N liofcipfc |
DE IVRE BELLI ET S Tl PE N D1 ARIIS MILITIBVS.
|
liofeipfere/lituitjexceptK pdÃim qiu^tuuerfum cicdi^ buifià is'.CdputOitüuijconfulisponeretur m roiiris, C£fAr amp;nbsp;Â¥imbrid ,domibui truciddrentur i fuis:Duo CrdÃi pdter {tfUitis in confpeâhi mutuo necdrentur.Be^ biiK ZS' l^unümritK unco trd£bÃgt;drÃs uifceribm mteri rent:CdtuliK hdu/io ueneno fe rndnibm inimicorum fub^ , trdheret: Geruid fldmtn DidUs pr^ecifis uenis loui etid fTpramo^â fttofdnguinelitdretÃnippM dutein Mdrij oculii conti^ dum faftû. )uioftriebdnair,(luibuifdlutdtibM dexterdmporrigtre nolui/fet. Eodem hb.Cap.XXVIII. D'Syiia.; Sytlduducro uit^hrid fecuti buiui uiddicet uïndex na crudcu.- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;c r -gt; taie. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cruiditUkUSypoit atvum jduguinein ciuium ^uo jujo ,co^ pdrdtdfùcrdt,finim idmbello inimicitijs uiuent^uf cru= dcliui in pdce grdjjda efl. ïdm etidm poil JJldrij mdio^^ riiprijbndsde recentiÃimdscd:dcs,dddit£ /ùerdttt dli£ grduiores d lAdrio iuuene dtej; Carbone earundem par tium Mdridudrum.QuiSylld imminëte non foltiuidh^ ridmiUerumeiidm ipfdin deljgt;erdntes fdlutem,cunila fu^ ii dlijsgic£dibui tmpleaerutK.^idm pr£terÃra^m Id-* te per diuerfd diffùtpdtn^obfcQb etidm fendtu, de ipfd (Ut* ridtdiiqdecdrcereproducebdnturddglddium. Mutila ifJia cmîir Sceuold pontifex quonidm nihil dpud R.omdnos templo beiio occidi ycÃce fdufbia hdbebdtur,drdm ipfdm dmpkxia oceiÃa ** â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;perpetud curd uir^num femper dr* Syiiaiirbc ^^^^bfuopÅncfdn^iiieextinxit.Vrbein deindeSyüd ccdibus Se uiëhr intrduit^ ([ui in uiüd publicd, non idm beüo ^fed repSr ipÃlt;-p^tf£uientefepteminilid peditum undeeunc^ m* ermid,non pugndndo,fed iubendo proflrduerdt .In urbe dUtein totd quem uellet Sylldnus qutÃ(ji frriebdt.Vnde tot Ãinerd nunwrdri omnino no poterdnt ,donec SyUee fug* ^reretur Ãnendos effc dliciuos uiuere ,Ht eÃent quibut poffent imperdre quiuicerdiK.Timc idincobibitd qu£ hdc MijihdcpdÃimfüribunddftrebdturlicentid iuguld* di,tabula illa cum magnd grdtulatione propoÃtd eà qu£ hominum ex utroq; or dine Jflcndido ,equ£Ãri fcilicet dtq-, fendtorio,occidendorum atq^ proferibendorum duo milidcontinebatycontrijlmjrat numerui,fed confolabatur modta.Kecquid totcadebdnt tantum erdt merorii qua* tum letiti£,quid c£teri non tinvbdnt. Sed in quibufddin eorum qui mori iuÃierdnt,etidm licet ipfa crudelis c£te* rorivm fecuritdi,^nerd morttum exquifitd conffmuit,^ QueiiddiH enim Ãne firro lanidntium manus diripue* runt: Immaniia homines hominem uiuum, qmm befliÃe folent difeerpere eddauer dbieehtm. Aliui oculis effoÃis, pdrticuldtim immbrii dmputatis, m tantis cruciati* bia dtu uiuere kF potita diu mori codilus efl. Subiuflu* t£ fuM etidm tdiiqudm utll£ qu£ddm nobiles ciuitates. VnA uero uelut ima reuioccidiiubereturtÃctotdiuf* fdefl ciuitds trucidari. H£cÃiiiu fuatin pace poH bei* Ium ntNi ut dccelerdretur obtinendd uiéîorid, fed ne con* temnereturobtenta.Paxcum bello de crudelitdte certd* uitcruicit .lUudenim proÃrduitdrmdtos ,iftA |
tos.BeUum erdtut qui Ãriebdtur à poffetfèriret, pax pacnamp;bd dutein non utquiemferdtuiueret, fedut moriens non repugndret. Eodem lib. Cap.XXIX. Qu£ Rabies exterdrum ginäum qu£ feuitid 'Bdrbdrorivm,huic de ciuibui uiëbgt;ri£ ciuium com» pdraripoteilfQuid RomaÃme/bui,tetrius antdriusq^ uiditi Vtriim olim GdUorivm CT paulo ante Gothortim irruptionem,dn Mdrij CT SyU£,dliorumqi m eorti par* tibia uiroritm cldriÃimorum tunq fuorum luminum 'm fud numbra ferocitutemiGdUi quidem trucidduerunt fe* na.tum,quicquideiia 'm urbe toti,pr£terdrcem cdpito* linAm qu£ fold utcunq} defin fa eil, reperire potuerunt. Sed 'm iUo code con/boitis, auro uitam faltein uendide* compat* * runt,qu4m etÃipÃfirrorapere nonpolfentiPoffent a* men obÃdioneconfumcre, Gothi uero tarn maltis fend* Caiiis'amp;d toribia pepercerunt ,ut ma^s mirum Ãt,quod dliquos peremerunt.Atuero SyUduiuo adhuc Mario ipfwm ca* nbus patn pitoliumquoddGdüistutumÃiitfdddecernendia c£des '°'ââ'â uichr'mfedit.P.t cum Ãi^Mdrüa effet lap fas firotior cruentiorq}rediturta,ilieincdpi(olioper fenatus etiam confultum,tam malms uitarebusi^ priuauit. Alaridnis dutempartibus Syüd dbfente,quid fanifium cui pdree* rentÃiit,quddo Mutiociui fenamri etieim pontifici ,drA ipfdm ubierant,ut aiunt ,fitd RomanA tmferis ambi* enti amplexibus non pepercerunt ? Syllana, porro td* bulaiUdpoilrema, ut omittdmus alias innumerabiles mortes,plures iugalauit fendmres quam Gothi uel ex* poliare potuerunt. Cap.XXX Qw i^tur fionte, quo corde, qud impudentia ,qud inÃpientiduelpotius amentia, idaueldijs fuis non im* fi^ciX putdM,CThocnofiroimputant Chriflo,crudelia hella ciuilid omnibus bellis hoflilibus aufhribus etiam eorum â fitentibta amariora, quibus ilia reffublica nec affliih, fedperdita omnino iudicata eil, longe ante aduentum Chrifli exorta funt, CT feeler dtdr urn concathenAtione caufarum a beüo Mariano atq^ Syüano ad bella Sertorif CT Catilin£,quorumd SyüaÃieratiüe profcriptus ,ille nutritus. Inde ad Lepidi et Catuli beüum,quor(im alter ffjh SyüanArefcindere,altcr defindere cupiebat. inde ad Pompei) iT C£faris ,quoru Pompeius fefboor Syã Ãterdt,eiufq} potentiam ul' £qult;uterdt, uel ia etiam fupe* rauerat .C£far autem Pompei) potentiam non firebat, fed quia non habebat,quam tarnen iüo uifio interfifioq; tranfcendit.H'mc adaliumC£faremquipoil AugaÃus Tempo« appelldtus eil 'peruenerunt ,jjuo imperante natus cH ChriÃus.MamCTipfe AuguÃitscum midtis gtÃitbeUa AiiguftinM ciuilid,CT 'm eis etiam multi clariÃimi uiri perierunt, Cmi* inter quos CT Cicero difertus iücart^x reg^nd£ rei* publieke |
DE IVRE BELLI ET STIPENDIARIIS MIÃITIBVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CXVI
|
puMici.Pompeif quippe uichrem Cdium Clt;efdrent,(iU!e uichridtn ciuilem clementrr cxercuit/uisq- dduerfdriji dignitntemq; domuit, tdnqudni regni dppetttvrê, CiiasCTc^ quortvnddm twbiliumconiurdtio fetiAtorum ucluti pro Pgt;fMic£ liberate im ipfd curid trucidduit.HuiM dein depotenttd}n,multummoribits di/pdr, uitijfq^'ontnibu'i inquiMtus dtc^ corruptus, dffvdirc uidebdtur Antonio: ui,cuiuehementer pro eddemilld uelut pdtri£libertdte Cicero repflebdt.Tuncemerferdt mirdbilis in dollsddo^ lefcens itte dims C£fdr iUim Cdij C£fdris filius ddopti t uus,qui utdixi,po/kddppelldtuseRiulits. lîuicddo^ lefcenti C£fdri,uteiuspotentidcontrlt;iAntoniMn nutrb retur Cicero Ãuebdt, f^erdns eum depulfd CT oppreÃd Antoni)domittAtione in/liurdturumreipublic£ libéra^ tem ufqs ddeo c£cui dtq- improuidus Ãtturorunt, ut iüe Giccro nbsp;nbsp;nbsp;ipfe iuuenis^uiuf dignitiüem de poteftîttein fouebdt,GT Marco euTid«» Cjccronc« occïdendum,Ana)nio qudddm qudfi ^cidendiis cocordùe pdblioneprom(tteret,CTipfdin liberalem rei* ditiir. public£,proqM multum iUe cldmduerdt,dittonipro* pri£fubiu^reti Cap.XXXI.Eodemlib. Deosfuosdccufent de antis mdUs qui noflro Chri* Ãeiiiin CO nbsp;nbsp;nbsp;ingrdti funt de antis bonis. Certe quddo iUd mald fie* Chriftsquot;*: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;numinum Sdbeo thurefertifq^ recen* fuam rciigf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;c/drcamp;dfîf/dccrdofw, PhdUA renitebdnCi mquot; ii7rd°/ fttitrifiedbdturjludebdturifiirebdttir in tèpliS) qtutldo pdf* tunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fint antus ciuium fdn^is à ciuLbM,non modo in c£teris locisjuerum inter ipfd quoq^ deorum dlarid fitndebdtur. IJonelegttempluntquoconfii^et Tullius,quid fru* flrd elegerdt Mutins . Hi uero qui multo indignius infulant Chriftidnis temporibus,dut dd locd Chrifto di* cdtiÃinUL confüg/runt, dut iÃuc eos ut uiuerent etidm ipfi Bdrbdrideduxerunt.lllud fcio Cfhocmtctmtquifquis fine fiudio pdrtiuM iudicdtfitcillimèdgnofcit,utomitant c£terdqu£ nudtd contmemordui,CT dlid multo pluri qu£ commemordre lon^m putdui,fi hunanunt genus, dntebeüdpunicdreciperetChrifiidnAm difciplindm CT confequereturrertim tdtitd udfidtio, qudntd illis beUis Europdnt Ajfricdmq; contriuit,nullus tdliuM,qudles nunc pdtimur nifi Chrijlidne reliQoni illd nald tribue* â nbsp;nbsp;rtt.Multo dutent minus eorum uoces tolerdrentiir qttdn* tumdttinetddKonanoS,fi Chri/tidn£ reli^onis rece* ptionemCTdiffdmdtionent,uelirruptio illd Gdllorunt, uel Tyberini fluminis igniumq^ illd depopuldtio , uel quodeunâth mald prdceditbeUd illd ciuilid fequerentur, Mdld etidm dlid qu£ ufq^ ddeo incredibüiter dcciderunt, Ut 'mterprodi^dnunKrdrenturfi Chriftidnis tempori* bus dccidiffent quibus ed nifi ChriÃidnis hominibus tdn* Pîodigii, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;crimind obijceremfOmitto quippe illd qu£ md^s |
fiteruntmirdqudmnoxid,boues locutos, infinités non* dum nATOî de uteris matrum qu£dd uerbd clanaffe, uo* lii/fiftrpëteSitoeminAS CT GdlUndS CT homines m nM* feulinum fexumfiiiffe conuerfds, CT c£terd huiufmodi qu£ in eorum libris,nonfiibulofis,fed hifioricis feu uerd fiuefitlfd fint,non htfirunt honünibus pernitiem,fedfii* porem.Sed CT cum pluit terrd,cum pluitcretd,cum plu* untldpides,nonut grditdo dppelldri folet hoc nomine, fed omnino uel terr£ uel cret£ uel Idpidum pluuid. H£c profiélo etidm grduiter lederepotuerunt.Legimus dpud eos Aethneis ignibus db ipfo montis uertice ufqs dd littus proximumdecurrentibus itd firbuiffe mare,ut ftipes exurerentur ,picesq; nauium foluerentur, hoc utiq^ non kuiter noxiumfitit,quamuis incredihiliter mirum. Eo» dem rurfus eftu ignium tdntd ui fituiTl£,fcripferunt op* pktdin ejjeSicilidm,ut Cdtinenfisurbis teéki obrutd CT oppreffddiruerèt. Clud cdldmitdtepermoti nufericor* diter eiufdem dnni tributum ei relaxduere RonM»«. Lo« locuftarun» eufltirUM etidm tn Affricd multitudinein prodigij fimi* ⦠km fiiijfe.Cumidin ejfeiK populi R.omaniprouincid,li* teris manddiKrunt, cofiumptis enmfi-udibusfolijsq- li* gnûrum,in^ntidtq; inefliindbili nube in Mdre dicunt effe deieëttiin. QUd mortud redditaq; littoribus,dtq; hinc dëre corrupto ,tdntdm ortain peüikntidm dicunt ut fo* loregnoMdfintffetOëkn^ntdhonüiuimmilid perijffe refèrdntur ,et multo dmplius in terris littoribusq; pro* ximis,tuncVtic£ ex tri^ntd milibus uirorumqui ibi PMkntii erdnt,decem remdnfiffe confirmant. Talis itaq; uani* tas qudlem pdtimur eiq; reffiondere compellimur, quid horum non Chriftidn£ reliÿoni tribueret fi temporibus Chrifiidnis uideret lEt tarnen dijs fuis ifh non tribu* unt,quorivmideocultum reliquerunt ne iflu uelmdiord pdtidntur.cuM ea maiora pertukrint à quibus anted co* kbantur. Lib,inr.cap.xv. Pro'mde betiigerare ,CT per domitis gmtibus dildtd* . re regnum mails uideturfoclicitas, bonis necefiitas. Sed quid peius effet,ut iniuriofi iuSlioribus dominarentur jiifo non t)Jco»gr«elt;f4c(i«rch'c«« ifb, foelicitds. Sed ,p* i,citas bo* culdubiofcelicitasmdioreHuidnumbonumhabere co* cordem,quam uicinum malum fubiugtre bellantem.Ma* Id uotd funt optare habere quern oderis ,uel quern time* dSfUtpoÃit effe qtiem uincas ejc. Lib.V. Cap»Xir. Hincefletillud Virmlii,quodcumdlidrum ^ntium . r- . ' â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j.inlaiidcRo ambus eas ipfdS proprias Romanorum artes regnandi maiiorutn« dtqi imperandi CT fubigendi at debellandi populos ante poneret ait. T.xcudent alij ffiirantia mollius £rd. Credo equidem uiuosducent de marmore uultus, Qrdbunt cdufds melius,caliq- meatus Defcribent radio, CTfur^ntid fidera dicent. a.iUcntia, Tu regere Imperio populos Romane memento. H£ tibi erunt artes,paciq^ imponere morem, Pdrcerefubieilis,CT debeliarefuperbos CTc. V « Cap.XVlI, |
DE IVRE BELLI ET S TI P EN DI A R IIS MILITIBVS.
|
Cap.X VII.Eodem lib» Quill pro nbsp;nbsp;nbsp;Nlt;lt;m quid mter/it dd incolumiatrm botwfc^ mom, îÃKâ¢u^ri nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hominum digmatrf quod dlij uiccrunt dlij uiftoria. uiiti funt,omnino non uideo prêter iüumglorùe hurndi-n£ 'mdniÃimum/iflunt in quo perceperunt mercedein fult;i.tn,qui eiuf mg:nti cupidiate dTferunttZr ingètid beb IdfffJ^unt: Numquid enm iüorum dgritributunon folunnti Nuuquid eislicet difcere quoddUjsnonliceti Nunquid non multi fenMores funt tn alijs terris q Ro-^ »Mm necÃ^ie quidem noruntiToUeidSbinttdm O' om^ nes homines quid funt nifî homines? Cap.XXII. Sic etidm tempord ipfd bettorum,ficut in dei drbitrio oiiiitdido O' mifericordid uel dtterere uel confo^ fcciiorû ex frfn ffnus humdnum,ut dlid citius/tUd turdius ftnidniur. rciudinor bettum PyrdtArum i Pompeiot bellum Funiciimtrrti=â urn d Scipione incredibilicoeleritAte,0' temporis breui-» Site con^éhli funt. Bettum quoq^ fi^tiuorum glddidtos rum,qMmuis multis Romanis dudbus O' duobus con^ fulibits ui(hs,talidqi horribilittr contrita dtlt;^ uaflatd, tertio tarnen dnno poü^ multd confumpa,confumAtum e. Picentes,lfi!drf,et Peligni ^ntes non exter£,fed ttdlic£ poil diuturnam O' deuotifimam fub Romano iu^ fer^ nirtutem in libertdtein cdput eriffre tentduerunt^a mul tit namp;tiombus Romlt;tfw Inipcrio fubiuÿitis ^deletaq; Cdr thdigne. In quo betto Itdlico Romanis fepiÃime ui= £iis ubi O' duo confules perierunt, O' dlij nobüiÃimi fe^ ttatoreSfUon diuturno tdmen tempore trdâum eil hoc TnAlum.Nêi quintus ei dnnus Ãnem dédit,jèd bettum Pu^ m'cum fecundum,cum maximis detrimentis O' calami^ tdte reipublic£ per dnnos decem O' oHo Romanas ui^ res extenuduit O'poene confitmpfit,induobuspr£lijs fermé feptud^ntd Romanorum milid ceciderunt. Bettu Punicumprimamperui^nttO' tres dnnos perdélum esl,bettum IVlithridaticiiqiiadrd^ntd dnnis,dcnequis=gt; quam drbitretur rudimentd Romanorum füiffe fèrtiord dd beüd cititis perdgendd,fuperioribiis temporibus,mul^ turn in omni uirtute Iduddtis,bettum Samniticumannis trdilum efl ferme quinqui^ntd,m quo betto itd Roma^ ni uiHt funt,ut fub iugum etidm mitterentur.Sed quid no d ili^bdiit gloridm propter iujlitidm ,fed iujlitidm pro^ pter glortdin dili^re uidebdntur,pdcem fà Stttm faediK^ $ ruperunt. H£c ideo commeinoro quoniam multi pr£~ teritdrum rerum ignari, quidam etiam diÃimuldtores fu£ fcienti£,fi temporibus Chriftianis dliquod bettu pau^ lo diutius trahi uident, illico in nojlram r'eli^onem proteruiÃime inÃliuitt,exclamantes quod Ãittd non ep fent,O' uetere ritu colerentur numina,iam Romana ittd uirtute qu£ adiuuante Marte O' Bellona tantd celeri^ ter bettd confxcit,idquoq^ccelerriine finiretur. Reco^ lant igtur q le^unt qua diuturna bettd,qua udrijseuen ttbiis,q!iam luihioÃs clddibus a ueteribus Ãiu geÃa Ro = mdnts,Ãcut folet orbis terrarum uelut procelliÃimum |
Pelans uarid taliivm mdlorum tempefiiteidi{ari,etqit nolunt dliquandofà teAtur,nec 'mfdnis dduerfus deu Im» mis fs interimdnt,O' dectpidnt mperitos. Cap,XXIII. Cum Rdddgtifus rex Gothontm dgmine etidm imd» Demomu« tiiiam in urbis uicinid conlütutus, Romdnis certticibus ^'t cuUor tmineretjtno die tantd coeleritate pc uiihis ejlutne uno fu*. quidem non dicam extinih,fed nec uulnerdto Romano» ru,miilto amplius qua cêtu miliu proflerneretur eins ex ercituSfdtqi ipfecum plijs mox captus poena débita ne» caretur. Lib.XII.Cap.XXir. eiiim unquam inter fe Leones aut inter fe Dra fnociot cones,qualia homines bella inter fe gefferunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;°'*â«* Lib.XniI.Cap.XV. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â'quot;°'quot;â BH igtur libido ulcifcendi,qu£ ira didtur, efl libido habendi pecuniam,qu£ auarita,eSl libido quomodocun » qi uincendi,qu£ peruicatia,ell libido gloriandi, qu£ ia» éhantia nuncupatur. Sunt mult£ uarieq^ libidines, qua» rum non nuã habenc etiam uocabula propria, quedam uero nonhabcM. QuisenlmÃiciledixerit, quid uocetur libido dominandiiCtjtam tarnen pluriimim uakretnti» natiiibidix rannorum animis,etiam ciuilia betta teflantur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Joimn» Lib.XV. Cap.IIH. Terrena porro ciuitas qu£ fempiterna non er it. ne» dc ten-emt eji enim cum in extreme fuoplicio damnata jucrit ia ci» emttint co â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r ⢠nbsp;nbsp;nbsp;/â â I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;certation« erit,htc habet bonum fuum cutus jocietate Letatur, vcl pace. qualis effe de talibus rebus Uticia potefl. Et quoniam no eil tale bonum ut nullas angiflias fà ciatamatoribus fuis ideo ciuitas ifls, aduerfus feipfam plerumq^ diuiditur tigtndo,bellando,dtqi pugnando ,etaut mortifiras, aut certe mortales uidorias requirendo. Nlt;«n ex quacunq^ fui parte aduerfus alteram fui partem bettdndo furrexe» rit,qu£rit effe uiflrix ^tium ewm pt captiua uitioru. Et P quidem cumuicerit tfuperbius extottitur etiam pc mortifira. Si uero conditionem cogtans cafusq; commu» nes,magsq}acciderepolfuntaduerps angturqtiam eis qu£ prouenerunt fecundis rebus 'mflatur, tantummodo moralis eft ijh uidoria.Neq; enim femperdominaripo» ter it permanendo eis quos potuerit fubiugire uinceiido. Non autem reék dicuntur ea bona non effe qu£ concu* pifcit h£cciuitas,quando eH O' ipfa 'm fuo ffnerehuma no melior,Concupifeit en'mt terrenam quandam pro re» bus inpmispacem,adeamnaq;depderat peruenirebel» lando.CiHpniam fi uicerit O' qui repfht nonjùerit,pax erit quam non habebant partes inuicem aduerfantes, O' pro his rebus quas fimut habere non poterant, infoelici e^flAtecertantes.Nancpacem requiruntlaboriofa bel» la,hanc adipifeitur qu£ putatur gloriofa uiéhria. Quâ» do autem u'mcunt qui caufaiufiiore pugnabant,quis du» bitatgratulandameffeui^riamO' proueniffe optabi» sona Sc lempacem?N£cbona funt[o'pne dubiodonadeifunt. Scdpneglebbsmelioribus qu£dd fupernam pertinent uiaôria. ciuitatem. |
DE IVRE BELLI ET STIPENDIARIIS MILITIBVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CXV«
|
(ùùattm, ubi erit uiébrid itt teternA fyfummA piet ficurifbooAiÃific coiicupifctintur,utuel [oUeffe crcf (ldntur,uelhisqu£melioricrediinttir impUm tur,neccffe (A nùferù confelt;ludl»riC^qu£ mentaux ffiOir, Eodem lib. Cap.V. CcHe nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Primus iaq; fiiit terrenic duiatis condicor fritrici-gt; quot;* nbsp;nbsp;lt;ü:N4m fuum fritrtm ciuê ciuititis tterM in hic ter» riperegrittiiftent, inuidentù uiâus occidit.Vndemi» nndiM non eA,^uod onto po/l m ea ciuitdte condendi quifiterat huiuf terreme ciuiatts, de qui loquimur a» putfiituri ,et ant muîtii gptuibus rcgnAturijjuic prima txemplo,cr utgritci ippellint Archetypo ,quiediin fui ffncris imi^ reÃiondit. N^m criHieficut ipfumfui» » nus üuidim Poéta cow)»c wordwt idorum. iibj. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÃMterrto prtnu ntidueruitt {inline mûri. Hcciùmconditieil RorM,qui^o occifunt kemum l RfBioj oe fritrie Romuto RoÅd»4 tejkitur hy/hria ,nift quod ijh Kom^o. ttrrente duiatis ambo dues erint, Cf iinbo gloridnt de Ronum: rdpublieie inlütutione qujerebint,fed ambo ea tintant qiumtam (t unuf ejfet habere non poter ans. Qui enimuolebatdominAndogloriari,mnus utùj; dontim» retur à eius poteftas uiuo conforte minueretur. vt erÿ totam dominationem haberet unus^latiis eSi fodiu^CX federe creuit in peiui,quùd innocètia minus effet in me» liu i Zfe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I Lib.XVl.Cap.XLlIL Defùndo tAoyfe,populum rexit iéfus Naue, Cr trt De bénis . ferrant repromiÃionis introduxit ,eamlt;p populo diui» iduNiuj, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hif juobuf mirabilibui ducibus beüa etiam pro^ fperrime ac mirahiliter fffia funtdeo contefliiite,non ta propter mérita Hebreet popuU, quam propter peccata eariim qult;s debellabantur gentiujidas eis prouovffe^ui» âoriis Cfc. Lîb.xvitcap.xxnr. I» ifraèl autem re^s^lios ma^s, alios minus, om^ reproboslegMus.Vtraq; igitur pars peut seprobi, iubebat diuim prouùlentia uel Ãnebat uirifs Cf erige» batur profferitatibuSt^ aduerfitatibus pramubaturtet fie affligebatur,non fotum externis, uerumetiam inter fe duilÃus beBisait certis txiÃentibus cauÃs, mifericor» dia uel ira patefeeret dei t donee eitts indignatione ert» ludxi a nbsp;nbsp;feente uniuerfa ffns ida à Chaldeis debdlantibus t non fcbeHad* fâdim fubuerterttur infedibus fuis,fed etiam ex maxi» ^^rras Affmorim, priui trantlati, iHa pars que uocabatur ifraël in tribubus decem. PoÃea Cf temple ido no» biltÃimo,Mquibus terris per annos, no .eaptiuumegt odumtpo/iquos indedimiffatemplumquod euerfwm fùerat in/hurauit,Cfquamuis plurimieius in alienige» narum deffrent terris,non habuit tarnen deinceps duaS regni partes, Cf duos diuerfos 'm Ãnffilispartibusre» ps/ed in aierufalem pr'mceps eorum tmus eoru erat. atqi ad dei temphii/m,quod ibi erat omnes undiq; ubidi» qi ejfent cf undeamqs pojfent per certa tempora ueni» et. j. ebant. Sed nee time eis hoffes ex alijs gpntibus expugna» tores defùerunt.Nam etiam Romanorumiam tributa» tnbutan» noseosChrijtusmuemt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tûiaà i. |
XVriLLib.Cap.iï. $odetas i^tur ufq^quoij; mortalium dijfufa per ter» ras,Cf 'm locorum quantisltbet diuerÃtatibus tmius ta» men dufdenuj} Haturie,quadam communione diÃinäas Militates Cf cupitates fuas ,quibus feliAntibiiS dum id quod appetitur aut nemini,aut non omnibus fufficit ,qa none^idipfumtOduerfum feipfamplerumq; diuiditur, Cf pars partem quiepratualetopprimit. Vidrici enim uidAfucctmd:gt;it,dominAtionifcilicetiid ctiam Ubertati qualemctvnq; pacem priefèrens acfalutan ,itaut magiite ^erint admiraiioni qui perire quam feruire maluerünt. Nam'm omnibus Ãre ^ntibus quodam modo uox natu» r£ i/h perfonuit ut fuhiu^ri uiäoribus mallent ,quibus contint umci,quam bellica omnijà ria ue^latione deleri. Urne fà éhim fà ut non Ãne deiprouidentia,'m cuius po* teflateeÃut qfq}bedoautfubiu^tur^tfubiu^t,quida . ejfentregnispreediti,quidam regnantihusfubditi, fed mterplurima régna terrartmt', inqu£ terrent utiÃ* tatis uel cupidÃatis ed: diuifa focietas,quä ciuitatem mu» lüb juuut, dihuius unitierfali uocabulo nuncupamus ,duo régna cemimas loiigc cceteris proueniffe clariora, Affyrioru primum,deinde Romanorum,ut^ temporibiis ita Iods interfe ordinata atq^ dilUnda.Nam quomodo illudpri» US, hocpoflerius,eo modo iüud in Oriente,hoc m Oed* dente furrexit.Denii^ 'm iüiiisÃnehuius initiumconû Ãim Ãiit. R egna catera c£terosqi reÃps,uelut appendi» cesijiorurndvierimcfc. j Lib.xix.cap.xitr. Pax itaq^ corporis ,eà ordinata partium tempe» ratura.Paxanimieirrationatis ordinata requies appe» titionuM.Paxanim£ rationalis,ordinata cogm'tionis adioniÃ^ confenÃo.Pax corporis et anim£,ordinata ui ta et fdus Onimatis.Pax hominis mortalis,eà dei ïmor* talis ordinata inÃde,fub £terna lege obedientia.Pax ho* gt;ninumordiitataconcordia.Pax domus,ordinata impe» randiatqt obediendiconcordia cohabitantium.Pax dui» tatis ordinata imperandi atq^ obedieitdi concordia dui» tvm.Pax eacleÃisciuitatis,ordinatiÃimaatque cocordi* Ãima fodetas fruendi deo,Cf inuicem in deo. Pax oin* nium reriM,tranquiTlitas ordinis.Ordo eüpariumdi» fpariuquè rerufuacuique locatribuenSdifpoÃtioCfc, Eodem lib*Cap.XV. Hoc naturaiis ordo prtefcribit, ita deits hominem tondidit,nam dominetur inquit pifdum maris Cf uola» tiliumceli,Cfomniurepentiuquirepunt Ãiper terram rationalem Ãidimt adimaginetn fiiam,noluit nià irr a V ) tionalibt^ |
|
DE IVRE BELLI ÃT S Tt Pà NDà A RIlS MlLITiBVl omn^âîîo/ tiogt;tAlibutdomnAri,nonhominein hotninifedhomineitt gt;»4gî qtum didit.'â reges honünunt conftituti fuitt,ut etùm (te infitiuxrct de^ Gtut.^lt;i it^^quid poftulet ordo credturdrunt, Cf quid exi^t ine* rititinpeccdmrum.Conditioquippe ferui(utis iure intrl^ liÿtur impoftapeccdtori.ProindetMfqudm fcripturd^ ritM» IcQtnus /èruUm^nteqMnt hoc uocdbulo Noë peccdtmn fili/uindicdret. Nomen iaq; iÃud culpdme^ ruit non nAturd. Orii^dutem uocdbuliferuorummld^ tinA lingid inde creditur duikh quoi hi qui iure belli posent accidi,d uichrtbus cum feruAbdnturfJeruijiebdt, ÃferuAndo dppe!ldti,quod elidm ipfum pnepeccdti meri^ tononeü.Ndtn C^cum iuÃumgirinir bellum,propec^ cda)contrdriodimicdtur,amp;'omnis utcbrid cum ettutt mAlisprouenit,diuino iuiitio uichshumilidtueleme:u ^nietiT nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠Te/hseil homodeiDdniel,cu tmiorum I incdptiuiate pofitus,peccdni fuACr peccdapopulifui conpxatr deo,ZT hdiK ejfc ciupin illius cdpHuiadis pio dolore te/ÃA:'ur.PrimAerg)feruituds cdufdp'eccdiumesl, ut homo hominiconiidonis uiriculo fubderetur,quod no Ãt nià deo iuiicdnte, npud quem non esl iniqui^s, CT nouit diuerfds pxnAs meritis diÃribuere delinquentium. lohati.g nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fupnus dominus dicit: OmnisquiÃcit peca e4!u»t ferutts eil peccdti,dc per hoc multi quidem reUÿOa Ãidominis iniquis,no amen liberis Ãeruiunt ,i quo enim quis deuic^tts eil,huic ferutts dddidus eH.Et utiq^fx lititu feruitur homini qMn libidinitcum ÃeuiÃimo do» minAtu uAÃet cordd moralium ( ut dlidt ondtamÃibido Itumiütij ipfddomiiiAndi.Viomitibitf duxmitlopdcisordine,quo p'rodTft'X dUjSdlijÃuhiectiÃint ,pcutprod:{l humilias feruienti» mininnbu» bui.ia Kocet fuperbid dominAntibut. NuUâUS dutein nA» notcu'^ turdinquA prias deus homi'um condidit,ÃrMtseH ho» minis dut peccdtüVerum et pxnAlis ferui^ ed le ge or» dinAtur,quA nAturdlem ordinemconferaAriiubetgt;per turbdri u;tdt,quid Ãcontrd edm kg:m non eÃetÃPunit 'â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nihil eÃet pxnAli feruitutt coercendum. ïdeo^ etidm A« b^t^cTÃruos monctfubditoseÃe dominis(uis,G'ex» Uritdfiis. dnimo eis cumbonAuoluntdte feruire, utfcilicet Ãnon poÃunt 4 doiräâtis liberiÃeriÃuAm feruitutem ipà quod» Pfiim. f4 dmmodo liberdmÃcidiK,non timoré fubdolo , fedÃdeli dileltion! feruiendo.donec trdnfedt iniquitAS,eteuAcue» i-Cotin.tfturomnis principdtus (ypo.T^shumAttA,crÃtdeut omnid in omnibus. Lib.XXIL Cap*VL Proittt/e Metas quAmlibet leuis indignAtionis ,quie db dnimis Korndnorum à non Ãeret poÃi putdbdtur pof^^AS fubiurx ciuitatcs RortMW tdnq'UAm deum colere Komulum,à ChriÃo du* mdcKdTö nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1°^'^colendo,ueriimetidm conÃtendo tdn» |
tdm per orbem terrx mArtyrum multitudinem metus uUus dut error reuocdre non potuit, bldnditiie nuâdf. promiÃio nuHd demouit,fed nec Ãcultdtum uiólenfd Ãd}trdftio,nec dcerbitds uniuerfdrum uAridrumc^ poe* ndrum: EtipÃus mortis,quteplus ceterisÃrmddttfr. Neq;tuncciuitdsChriÃ, quAmuis ddhuc peregrinAre» tur tn terris,Gâhdberet tdm mdgnorum dgmindpopu» brum,dduerfus impios perfecutores fuoSpro tempord* li fdlute pugnauit ,fed potius ut obtineret aterndm non repugttduit.Li§d)dntur includebdntur^cedebuntur, tor» quiebdntur,urebdntur, Idnidbdntur, truciddbdnturiCf multiplicdbdntur. Non erdt eis pro fdlute pugndre, ni» à fdlutém pro(dluA-ore contemnere. Scio in libro Cice» Sccundunt ronis tertio nià Ãllor de repubUcd diÃutdri, nullwm bel lam fufcipi 4 ciuitdte optimA,nià dut pro fide, dut pro pubiici.mtl fibtfei Qwd dutem dicdt pro fdlute ,uel inteUi^ quAm fd fuquot;ipfââr1 lutemuelitdlio loco demonÃrans,fedhispxnismquit,aanite quAs etiiÃultiÃimi fentiunt,e^jhte,exilio uinculis^ter {Xtt. ' beribus eldbunturfepe priuAti,obldtd mortis caleritd* te.Ciuitdtibus dutem mors ipfd pxnd eù, qux uidetur à pxnd Ãn^los uindicdrel Debet enim con/Htutd Ãc eÃe ciuitds ut leternd Ãt itdq; nullas interitus Ci^l reipubli* cxndturdlis, ut hominis in quo mors non modo necef» fdrideÃyuerumetidmoptdndd perf^pe. Ciuitds*dutein cum toüitur, deletur, extinguitur, Ãmiloell quoddm» mododit mAgnis pdruA conÃrdmus,dc à omnis hic mü* das interedt ty conciddt. Hoc idea dixit Cicero, quid cicms ml /TWinIm non interiturum cum Pldatnicis fentit. Con» Ãet er Iff eum pro ed fdlute bellum uoluiÃe fufcipi 4 ciui pcrutrm »f* tiile, quAfit ut nunedt hic ciuitdS Ãcut dicit xternd, quAmuis morientibus et nifcentibus Ãngulis,Ãcut per:» niseHopdcitdSOleteuelLduridtqi huiufmoii aeterd» rum Arborum,Ãn^lorumlipfu ortuc^ Ãliorum.Mors quippe ut dicit non hominumÃn^lorum,fed uniucrfe eà pxnd ciuitdtis,qux 4 pxnd plerum^ Ãn^ilos um» dicit CTc. LiKXIX.Ãap.XI. Tdntum eft enim pdcis bonumdct etidm in rebus ter renis dtq; mortdlibus nihil ^dtius foledt dudiri,nihil de p Ãderdbilius concupifci,nihil poÃremo poÃit melius m» ueniri. Eodem lib.Cap.XLt. QitodenimquifquismecumreshumAnds ndturdm» QgiJ «iS communem utcisnqi intuetur dgnofcit. Sicut enim tu quot;âX, mo esl qui §nudere nolit,itd nemo esl qui pdcem hdbere iiomme» nolit.QJidndoquidem GTipà qui beüduolunt,nihil dli» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;fl ud quAm umcere uolunt,dd oloriofdm erup pdcem bellû nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»i* , * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- I n I - I f â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/-gt;/-» pentunulz docupiuntperue/ure.Ndqd esldliud uictorid, nià fub» uavaniU icBio repugndntiïi Æ Qj^od cum Ãchim fiter it pdx erit, Pdcis iÿtur intëtioe gerantur ey belld,db his etid q uir» tute bellied Ãudent exercere imperdndo Cf pugnAndo. Vnde pdcem confiAt beà eÃi (gt;ptdbilemfinem.Omius enmt |
DE IVRAMENTIS ET FIDE SERVANDA PVÃLICA.
cxvnx
tnim fjoitw e/i4rti beUigerando picem requirit,nemo m tfm beUum pdcificando. illi qui pacem, in qu4 . funt,perturbdre uolunt non pdcem oderunt,fed cAin pro
4rbitrio fuo cupiunt contuari. Non erg) ut fit pdx no» lunt,fed ut ea^ftt quM uolunt. Deniq} et fi per /editions fe lt;»b dlijs fieperduennt,cumei( ipfis uel con/jgt;irdtis, uel coniureitis fuis,nifi qunlancunqi pdcif //gt;eciem tene» iint,non efficinntquid mtendunt. Promdeldtronet ip/t utuehenKiitim O' tuäuf m/è/lifint pdcic)etrrorum,plt;uë uolunt hdbere fociorum. Sed O' ft unut fit turn pr£poU lens uiribiM O' conftius,itA cduens, ut nuUifocio feco» mittdtffolusq; inÃdiMS,O'pr£Udlens quibui poaterit 0ppre^ts,O'extin{lts prédis d^t, cum eis certe, quos occidere non potejl,0' quos uultldtere quod /à cit,qud» lemcunqi umbrdntpdcis tenet Oc,
M Marcdlinum.Epjftola. V.
Ndinà ChriftiiMdifciplinA omnid beüd culpdret, hocpotiut ntilitibui confilium fdlutispetentd^us tn eudn ffliodicerestrfUtdbijcerentdrmdyfeqi militie omnino * fubtrdherent. Di/him e/l dutem eis,Neinilt;tein concu/fe» ritK,nu'ii cdlumgt;ùdmfceceritis,fufftcidt uobis /hpendi» DoArinx titÃt-um. Q^buf proprium flipendium fujftcere de Chriftinon bcTc precepit miliare,uaqi non prohibuit. Promde qui ikx^'idaa' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ChriÃi dduerfdin dicunt e/J: rei publice,dent
f». ' exercitum talent, qudles do.^rindChrilU (fje milites iuf» fit,dent tales proumtiales,tales ntari'os,talesconiuges,ta ks pdrentes,taks filios,tales do)ninos,tales feruos, tales re ffs,tales iudices,tdlcs deniq; debitortm reddintres O' txd^res ipÃus Ãfci,qudles effe precepit doilrinachri pidrtdjO' dudednt eamdicerc dduerfdin effe rei publice. Imo uero dubitent edm conficeri ma^nAnt, (i ei obtein» peretur, faluxm effe reipublice O'c.
Ad Bonifdciufn. Epiftola. CLXXXIL
Mile* qu* nbsp;nbsp;Udbedtquefomiksfub comice pofitui difcipUnAin.
tfftGrdue eà enim ut quem,non uincit homo,umcdt libido, dut uolutetur uino,qui non uittcitur/èrro O'c.
Adcundem, Epiftola, Deus iuSt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CXCIIII.
nindo'â^« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ovando pugnAiur,dens dpertisoculisffiellat,a
uiftonim. pdrtem,qu.dm inffiicit iufiam,fià dat pcdmarn,
DE IVRAMEMTO ET FI DE SERVAMDA PVlt;?
BUGA,
De feaitudiuc Catholicac Conner#* fationis, N.
S'Y*'Mdi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;confuetudinemfiinditui euitdte, quid udl
ttitanda. precepM in bdc pdrte contrditis , domino in euditgelio prohibente,Dico inquit uobis ,nolite omnino iurdre,ne» qiper terrdm,nec^ per cdput, niq; per dliudc^uidcun^, iit duttijf ftrmo isefier efi eft^n non Oc.
Libro VI. Q.uæftfon«fn fupcr Iofue,Q.uæft.Xm.
Qi^eripoteÃquomodoiurdtioneinferudnddmcre^ lofuc.9. didertnt effe Hebrei G abdonitis , quibus itd iurauerant tdnq de lognqud terra uenientibiis, ficut lUi mentitiÃe^ Qn^, ratio rdnt.Sciebdnt enim fe debeüdndos fi cognitum effet He=i hd*âgibao-breis 'tnedterrdeoshdbitdre,qudmpromiffiim Ãerant
A I n f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mcjitutn fcf
dbhdbitdntibusrecepcuri,f'letientibuserg) quod de lo= uauctunt. gnqud terrd ad eos ueniffent iureuterut eis ifrahelite.Po Ãed uero quam co^uerunc ibieos hdbitdre,ubi ontnes t quos muenerdnt,fecundum dei preceptum debeUare 'oa nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
portebdt,nolebdnt tarnen Ãan^eiurdtioneiUi Pt licet eos mentitos effe didiciffenti pdrcere nuluerunt iurado» nis cduffdjcum poffent utiq,- dicere,fe tantirm Ulis iuraf» fe,quos eos effe erediderdnt,id eÃ,de longnquo uenien^ tes. Cum uero aliud cognouerunt,preceptum circa cos domini impleiidimerat ,ut ficuti ceteri expugnaren-tur. 'Deus dutem hoc adprobduit,nee parcenttbus fucce=i fuit,qudmuis eum non interrogcff(nt,qui nam illi effent i ' â O' idea eos iHiÃllereudlui/fent,unde non importune u^ tiq; credendi funt, O'fifidlere homines, pro fud faluto uoluerunt,non tdmenÃlladter deum timuiff: 'tn poptt» lo eius, proptercd nec fuccenfuit dominus iurantibus, aut parcentibus,ut poflea Gabaoniti^ ipfos tant/ populi fui homines de domo Sdul uindicduerit,ficut regnorum o/kiidit hifioria. Et quonidin iurdtioÃcferudta efl qua» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. 1^:
uis in hominibus,qui mentitifunt,ut ad clemeiuidinfen» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;;
tentidfleileretur,uendiÃlicuitdeo. N.tittfiecontrd^ rioiurdjfiiicdliqiiosfe interÃ/hifos,quos Gabdonitat in terrd promijfionis effe putduiffent, Et pofkd didicif â fenteoseffe abiildterrdextrdneos,0' delongnquodd fe tteniÃc,nicdo moJo arbitrandum eÃ, quod eos effent baiâ nvcrfe iebeHdturicduffdiurationis (mplende,Cunpropter ip fam pdrcendi cleinentidmfdnflusDdHid,etidpoÃuer» facit. bd,quibus fe Nabdl interÃ/lurum eÃe iurauerat utiqs fci : ens quem fiierdt inter Ã/lurus, pdrcere mcduit, nec in re duriore 'implere iurdmeiitum,md'ns deo pldcere exiÃ=â mans, fed quod ira perturbdtiis,dd nocendum iurduerdt non faeciffet, quam fi per fceciffet.
Libro XIX. Contra Fauftum. Cap.XXIU.
Peierare graue peccatum eÃ,noniurdre dutem, fi» ? cut uerum iurdre,nullum peccatum eÃ,Ãd longus remo gtiue pcc* tuseà 'dÃtlfum iurdndo,qui nec iurdre confueuit,quant qui uerum iurare procliuis eÃ,mdluit nos dominus, O' rare non eft noniurdntes,nonrecedere d uero,qudm ueru lurantes propinqudreperiurio. Itdcj^O' Apofklusin fermoni» bus,quos hdbuiffe ndrrdtur,nunq iurduit, ne iurdndf^co fuetudinealiquando,uelnefcius inperiurium laberetur. In fcripturis dutem ubi eà confiderntio maior atefi pro» penfior,pluribuslocisiurdffe repcritur ,nequifqputa» ret etiam uerum iurdndo peccdri ,fed potius intelligeret humdne Ãdglitdtis corda^on iurdndo totius a periu» rioconferudri O'c,
V 4 cap.
DE IVRAMENTIS ET FiDE SERVANDA PVBLICA.
|
Cap XXV Osji non sicut in iurdniojeOiim ijut uerunt iurdt propin^udt n âóngTï p(riurio,undelonff tâgt;eft,quiomnini)twiurdt, etquÃ== pcr.urioab uif iMit peccet,qiü ueriMiurdt,remuior tunun d pec^ â CM ell,quinon iurdt. Vnde ddntoniao non iurandi» coiifcrudtio e/i à peccdtoptriurij, Poflidonius in uita Auguftinû Cap.xxy. Ciwrt Aug^no femptr clericijtM, ttidm domo dc menfd,fumptdgt;ut^ contumbut dlebdnturz^ ucfctbdntur Aiiwftin » ^tnequifqificiliiurdtioneetidmdd periurumdecidijjit finsâlurart» (3quot; 'm ccclcfid p oputo pr£dicdbdt,Cfâ fuof 'tt^tucrdt, ne priifino'ne nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iurdret,necddmodicumquidem.Quôdfiprolap^ puniuit. fuifi(ijj'et,uttdmdefldtutii pcrdebdtportionem.Nume* rut enim erdt/uit fecum cÃmonntibut Oâ coniüudnti^ but poculorum preflxut. , IrtPfalmuni. ClX. Iurduitdominus,0'nonpaenittbiteum,tu etfdcer^ MifthcJ, f dorinitiernUn[(cuttduinordinem fAdchizcdech. lu^ rduiter^ donünut. Quid e/l iurduit dominut f Erg) domruif turiü,qui prohibet hominet d iurdndofAn Ãr-^ te ideo md^t honùnem prohibet d iurdndo,ne in periu^ riumproldbdtur,et ideodeui md'gt iurdt^uid non po^t teÃejjeperiurut f Homo enim qui per confuetudinem iurdtidi poteà lin^udm in periurium proUbi^bene pro^i hibetur inrdre.Tditto enim lon^ut eritd periurio,qudi K»critlonge d iurdndo. Qt^ienmiurdt homo,Ã^um tu,Il promif rdre non potefi:,quid omnino non iurdt.Curer^ no iu^ flri'naincL nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iurdmentum promiffioniî «um. e/î firrnd-nentum ? iurdt ontnino. Qi^id er^ tuÃcit eu iurdt ? tefidrit deu,Hoc eft iurure deum tefitiri ,Et zi/fo molefiuin nedd dliqudm/dlfiatemtefientddhibedt deu. Si er^ tu iurdndo tejhrit deum,cur er^ non Oâ deut, iurdndote/kturfeipfumfviuoe^dicitdominât,iurd-» â tio dei e(l, Sic iurduit de femine Abrdhte:Viuo cg) dicit doâninut. Quonunt dudifti uocem medrn.O' non peper ciftifilio tuo unieopropter me.niÃbenediceni benedicd te. Oâ imptendo,implebo fernen tuum ,Ãcut Ã^mt cali, Oâ Ãcut drendm,que eà dd Idbium mdrit,Oâ benedicen tur'm femine tuo omnet ffntes»^ quot;Et fernem Abrtdte quid Gaituâ fgÃf chrifiut.lUe fernem Abrdh^t,dccipienecdrnem de femine Abrtdje, erit fdeerdot 'm eternum fecundum or dinem A\ekhizedech, de fteerdotio fecundum ordinem lAelchizedech,iurduit dominut,Oâ non paenitebit eum. Ad Hilarium, Epiftola. LXXXIX. Iiiwtio cigt; nbsp;nbsp;iurdtionem edue qudntum potet, Uieliut quippe nec |
uerum iurdtur,qudm iurdndi confuetudine ,Oâin per» iurium fepe cdditur,et femper periurio propinqudtur, Sed iHi qudntii dliquot dudiuieoru,quidÃt iurdrepror» fut ignordnt. PutMt enim fe non iurdre, qudjtdo more hdbent,fcit deut,Oâteflit eà deut,Oâtefltm deum inuo (0 fuper dnimdm medm,quid non diatur per deum, Oâ quidtilinreperiunturindpûfkloPdulo. Sed etîdmilU ubi contrd eot muena eÃ,qudm conÃtentureffe iurdti» onem, ubiditApoflolut; Qÿotidie moriorperueÃrdm Corin,)/ gloridmÃdtret qudm hdbeo m ChriÃo ïëfu domino no» Ãro.in grinds enim codicibut reperitur effe omnino hSc iurdtionem,ue quit 'm Idtitu, lingud, hoeÃe mteBigtt di lt;fium,pcr ueflrdm gloridm,quomodo diébim eà per me um dduentum iterum dd uot,0' multi finülid, ubi dici» tur per dliquid,Oâ non eà iurdtio. Sed non ideo,quid âm fuitliterit iurduitApoÃDlut,uirinÃrmiateÃrmi/Ãm»t ludut nobit debeteÃi iurdtio .Mulio en'tmtutiut (utdi» Pe^atim XI )ciudntum dd not dtttnet,nuno iurdmut, ut fit 'm ore n n n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;C' . , nbsp;nbsp;nbsp;⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, rum lurart, noÃro,eà eÃ,non noti^icut dominât monet.î^on quid fed laiium peccdtii eà uerum turdre,fed quidgrtuiiffimu eà peced» turnÃdfum iurdre,quo citiutcddit qui cofueuit iurdre. ptccatum. Libro L Dc c/uitacedef. Cap. XV. H-dbenfRorndni decdptiuitdte reli^OnitcduÃdetid De fid« frr Ãonte tolerdndd,et 'm fuit pr^ecldrit uirit nobiliÃimum exemplum. Mdreut Attiliut,P.egulut hnperdtorpopu «ijTimum li R.omanicdptiuutdpudCdrthd^nenfet(iiit,Qtiicum mdllentd S.omdniifuotreddi,qudineorumtenere cdp tiuot,dd hoc impetrddum etidm iÃim prdfcipue Regit» lum cum ledits fuit Rontdm miferunt, print iurdtione conÃriihim,à quod uolebditt mininu peregiÃent,redi» turum eÃe Cdrthd^nem, Pererrexitilie,dtc^ m SeoAtu contrdrid perfudÃt,quonidin non drbitrdbdtur utile eà fe Romdnereipublicsnwtirecdptiuit.NecpoÃhdne perfudfionem i fuis,dd haÃet redire compulfut eÃ, Sei quid iurduerdt id Ãonte impleuit, Atidieum ex cog,a» tit dtqgt;, horrendii crucidtibiit necduerunt.ïnciufum qp» Atroefff? » pediiguflo lignodfbiflireco^etur,fldH'KqtUndiqidc» â¢quot;«'quot;gâ'â* cHtiÃimisconÃxo,utfeâtnnulldm eiutpdrtem mic««asgt;'quot;°â'â* ret Jine poenit dttrociÃtmis,etid uigldndo pere merut. A^erito certe Iduddnt uirtutem,tim nugnd infalictdte ntdiorem. Et per deot iUc iurduerdt, quorum pro cultu prohibito hdt generi humdno dddet iÃi opindntur inÃi» ^â Quier^ proptered colebdntur,ut iÃum uitdproÃe rd redderenc,fi uetu iurdiiti hdt irro^ri pandt feu uo» luere,feupermifere, Quidperiuro grduiut irdtiÃcere potuerütiSed cur rdiiotitidtioni medm no poiitit dd u» truq: cocludd ? Dcor certe fic iUe coluit,ut ;ppter iurit» iurdndtÃde,nec renuneret in pdtrid, nec inde quolibet ire, fed dd fuot dcerrimot inimicot redire minime dubi» tiret,Hoc fi huic uitte utile exiÃmdbdt,cUiut tum horré du exitit meruit,proculdubioÃ[lebdtur.Suo qutppe do» cuit exemplo,nihil deot dd ifld tempor^dem /alicitttê fuis prodeÃecultoribut,qUdndoqde iüe toru deditut cul tui,et ui^t,et cdptiuiit dbduJhit eÃ, et qd noluit diiter qudm p eot iurduerdtÃcere,nouodc print indudito,tii» miuq^ horibilifupplitii generecrucidtut,extinäuteÃ,à dutè cultut deürü,poà hdc uitS uelutmercedë reddit foe licititê, cur cdlünidtur tepibut ChriÃ'dnis, ideo dicetet urbi dccidiÃe SU cdUmiate, qd deot fuos cotere deÃtit (tmpotuerib |
DE IVRAMENTIS ET FIDE SERVANDA PVBLICA,
CXIX
|
twM fgt;otuerit etidtn iüos dili^ntiffim: colcns,tlt;tm infxe ,⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lix fieri lt;iudm iUe Re^iluffiiitfiJifi Ãrtt contrd clarià pnum ueriatem,a,ntA quif^ dementia mir£ caciatis ob nititur,ut contendere audeat, uniuerÃm ciuitatem deos colentem infÅlicem ejfenonfgt;off'e,unumuerohontinent paffe, quod uidelicetpotentiadeorum fuorum, multos poaus fit idoneaconferuare,quam fingulos,cum nudtii^ tudoconfktexÃn^lis. siautemdicunt tà arcum Res g«/tt»n etiam in iUa captiuiate iHisq^ cruciaübus cor pos ris animi uirtut£ beat um effe potuijfe, utrtM potua ues ra qult;eratur,qua beaa poffit effe ciuitas. Neg} enim as liunde beata ciuitas,aliunde homo,cum almd ciuitas non fit,guà mconcurs hontinum nudtitudo. Quatnobrë lio^ dum interim dif}gt;uto,gualts in dlo Re^alo uirtusÃerit, fuÃ^tcit nunc quod if io nobiliffimo exempla co^ntur fi teri,non propter corporis bonA,uel earum rerum, quje Qinnia ml extr'infecushominiaccidunt,colendos deos,quandoquis r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnibus maluit,quam deos,per quos lus, quam iurauit offenderc. Sed quid fà ciemus hominibus,qui glo dl fraiionc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^^m ft habuiffeciuem,qualem timent habere cis otfVr.derc deca. uiatem? Quod à non timent,tale er^ aliquid quale acs cidit Regulo,etLiin ciuitati tarn dili^nter,qu'am ilk des os colenti accidere potuiffe Ãteantur,^^ Chrifiianis terns portbus noncalumnietitur. Verum quia deillis Chrifds ams,orta quatfUo eÃ,qui etiam capitui duSi funt, hoc ins tueantur,zr aceant,quifaluberrimie reiiÿoni, ex bine mpudenter,atg,-imprudmterilludunt,quiafi dijs eoru probro nonfiitt,quod attendiffiinus cidtor iUorum,dum eis iurifiurandifidem feruaret,patria caruit,dum aliam non haberet,Captiuusgi apud hofies,per lon^in tnortè, fuplicio nou£ crudelitatis occifits efl,midto minus nos me criminandS efl ChriÃianu in captiuitate facratorum fuorum, qui fupernam patriam ueracifide expeëhlns humilitate no deferit,qui j:gt;pter eos tarn humiliter uenit: altiffimus,pr£ferti'quos nullius militarispotefhitis,uel talus miUtue iura caftringunt,ipfum hoflè ferre fupatu. tes,etiam mfuisfedibus peregrines effe nouerunt, Cap. XXIIIl. Eodem libro. Proinde Regulus feruauit,et fub Cartha^nenÃum dominationcpatientiam,^^in RomanorumdikÃionc dîn-hg'ionc conjhntiam,n£cuifhtmiaiferens corpus ab hofhbus, «fc idhoiusrc inuifiunt animum à ciuibus. Necquodfeoecidere nos nuauit Kc , . lt;uius. luityUit£huMJifnorc focciL üocprobduit^cu/tncdulJj, promfft lurifgi iurandi ad eofdem hoftes,quosgrauius in Senatu uerbis,qudm in beüo armis offenderat,fine ul la dubititione remeauit Gâc. Eodem Capite in fine, PorrofiÃrbjfitni CTpr^clarifftmi uiri terrent pat trias definfores,deorumg; licet fà florum, non amen fils ( nbsp;nbsp;Hicescultor es,fed ueracifftmi etiam iuratores, qui hofks uidosmoreac iure bellt firire potuerunt, hi ab hofhbus ,C;gt;riftnni uidt fe ipfos firtrenolueruns,etcu mortem minime flrs twÃ^hüfti ittidaren{,uiihres tarnen dominos firre,quameamfibi bus, iiibiu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nwgif Chriftiani uerumdeti colentes,C!â fupernc patriefuffirantes ab hocfitcinore vatMites temperabunt,fi eos diuina diljgt;ofitio,uel probandos, «ei wnui tok nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tempus hofhbus fubiu^uerit,guos in ilht |
Libro III, Cap. IL Vnde en'im coniuratio Catilin£ in tanta tamg; cors rupta ciuitate,habuit etiam eorumgrandem copid,quos manus atg; I'mgia periurio,aut fanguine ciuili alcbat f Quidenimaliud totiens Senatorescorrupti in iuditifs, luribif net totiens populus in fuffragi)s,uel in quibufg^ cauffis, qu£ â/quot;fcÅ'îéârf apudeum condombus affbantur,mfi etiam peierandotyus m«u pfccdfciittt f Niim corruptiffimis moribus ad hoc masius proHberen rädi fer uabatur antiquitus,no ut à feeder ibus mctu relis mr,reivte ^nisprohiberetur,Sedutperiuriaquo^fcceleribusc£ nt fcaierM teris adderentur. E0demlibr0.C3p.XX, Sed in his omnibus bellipunici fecundi rrwlis, nihil miferabilius ac miferabili querela dignius, quÃm exitis urn Saguntinoriim flit.Hiec quippe Hiflaniaciuitas as^a miciffima populi Romani ,dumeidêpopulo fidem fers piââ. uat,euerfa eft. Hine enim Hanibalfrado foedere R oma norum cauffas quxfiuflquibus eos irritaret ad bellum. Saguntum er^ flrociter obÃdebat.Quodubi Romtan ditum eft, mtffi funtlegttiad Hannibalem,ut ab eius ob fidionedifcederct. Contempti Cartha^nempergunt, quiierimoniamg; deponunt fideris ruptifinftdog; nagis tio Romain redeiit. Divm h£ morte a^ntur,mifera ilia ciuitas opulentiffima,futerdpublicte Romaiiteg; chas riffma,ocbiuoacel nono 'a pcenis menfe deleta eft. Cuius interitu legere,quanto ma.^s fcribcre horroris eft,Rres uitcr timen eum commemorabo,ad rem quippe, qua as ^tur multum pertinct. Primo flmecontabuit, Nam es tiam fuorumcadaueribus anonnuUis pafliperhibetur. Deinde Ãffa omnium rerum,ne foltern coptiua in manus HÃnibalisperueniret,inÿmtemro^m publice ftruxit, in quern ardètemfirro etiamtrueidatos omnes fe fuofs gimiferunt. Hie aliquid o^entHeUuones atg; nebus Iones facrifieiorum adipibus inhiantes, CT flllatium dis uinationum calignedecipientes,hie aliquid a^ent, Si ciuitatipopuli RomaniamiciffimcfubuenirentfCJ'fidei conferuatione pereuntem perire non finerent. Ipfi utiqk medij prxfiterunticum Romante rd publictC interie^ fadere copulata eft.Cufkdiens ita^ fideliter,quod ip fis preÃdibus placito iunxerat,fide uinxeratfiurationc cos ftrinxerat, à perfido obftffa', oppreffa,confuinpta eft, Siipfldgtempeftiteatgifùlminibus Hänibolem pofka Romanis proximum manibus terruerunt longeg^ mis ferunt,tunc primum tde aliquid fticerent,audeo quippe dieere', honeÃius illos pro amicis Romanorum ideo pes riclitantibus,ne Romanis flan^ent fidem, cr mils lam opem tunchabentibus,quoin pro ipfisRomanis,qui pro fe pugnabant atg} aduerfus HÃnibalem,opHÃenti e» rant,potuiffetempefatefeutre. Sier^ tutores effent Ro))Mnlt;efaelieitatit et gloriie,tam grauem ab ea crimS SaÿtntiM |
DE IVRAMENTIS ET FIDE SERVANDA PVBLICA.
|
Sdguntinje cdîdnûtintis iiuerttrent,'Nûc uero qMmflulte crediturtdijs iUk delinfüribitiKorMm uiéhre Hännibd^ k non perijffe,ciùi Sdgttntinie urbi non pôtuerunt,ne pro tiufperiret dmicitid/ubucnire.Si Sdguntiitorum Chri^ flidnus popului eUet,(JhtiitKmodidli(juid,prû fide es uin^licd pdteretur,qudmqfeipfi,necfêrro,necigmbM corrupijje(,fed tumOnfi pro fide eudn^licd excidium f pdterèafr,id /fie pdteretur ,qudin Chriftü crediderdt, nonmércede breuijfimi tempor is, fed leternitdtis imttrs minAte potiretur. Pro ifiis dutein dijiqui proptered cos li perhibentur,proptered cokndi requiruntur,ut hdrti/ni ldbentiu/mdt(j;trdnfeuntium rerum fxlicitds tutu, fiti quid nobis defènfores et excufdtores eorunt de Sd^ntis gt;nbsp;nis pereuntAus re/fiondebuiit, nifi quôd de iüo P.egulo extin^iPloc quippe interefi, quid üle unus homo,hiec toaciuitds,utriufq; tumen inter itus cduffd conferudtio fideifùit. Proptà -hdncenimdd hofiesjamp; redire iTlé , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uolait.et tioîuit ifid trcuifire, Conferlidtd efg) proiiocdt deoruni irdm fidcs An pojjunt Ct^dijs propitifi peris re,non folim quiq^ homines.uerumetidm integrdciuias tesiutrumnolunteh§iitt.Sienimfideiferudt£irdfcuns tur iüi difiqu^rdnt per fi des d quibus coldntur,Si dutein tddm Olis propitijs multis grduibusq^ crucidtibus dfiiis (H,inter ire homines ciuià tefqjpoffünt^nuUofi-ucîufas licitdtis huias coluntur. Défindnt iÿturfiiccenfere,qui fdcriS deoruni fuortvm perditis,fe infaliceS efife putint. Pofient enim illis non folunt mdnenttbiiS,uerumettdmà uentibuS non ficut modo de'miferio murmurdre, fed fis eut tue Ké^tus,et Sdguntini excrucidti,horribiliter etis impenitusinterirè. Libro XVI. Cap.XXXIL Ãeiiiintid nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quid duteineftdeiueriuerdcifij; iurdtio nifipros jiKtcplti'o confirmdtio, CT mfideliivm qu£ddm increpdtio. Libro.XXII. Cap. VL An Sigun/ Vndemèrito qu£ritur,utrum reüe facerint Sdgtin-d ccrinîftamp; qudndouniuérfdnifudm ciuitdiemmterire mdlues tuas oeçi' runt,qUdmfidentlrdn^re,qudm cum ipfd Ã.onu,nA res publicd tenebdntuŸ. ïn quo fuoIduddntur db oms nibus terreniè rei publics ciuibttS.Sed hij quontodo huic di/fiutdtioni pojfient obèdire non uideo,vbi dicitur nuis lum fufeipiendum effe bcüum,nifi dut ,pfide dut^p fdlus te. Nec dicitur,fi inunumfimulpericulum,itd duo ijh concurrerint,ut teneri dlterum fine dlterius dntijfione non poffit,quid fit potius eli^ndum, Profiôh enm Sds guntini,fi fdîutem eli^rent,fides eisÃerdt deferenddà fides tenendd,dmittendd utiq^ fdlus,ficut CT Ãihtm ejl. Sdlus dutem ciuitdtis dei tdlis eft,ut cum fide dc per fids teueri,uel potius dequiripofifit ,fide dutem perditu dd ik'ffius ifJ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ucnire nonpoffit. QU£co^tdtio firmiffis b lupcr cigt; nü dc pdtientiffiini cordis,mtdc tunros mdrtyres facit, re poteft, qu^igjfi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quidem hdbuit,uel hdberc potuit,quds do efl: deus creditus RonuduS. Libro, L Defermoncdominiirt Monte» R»â |
Audiflis quid diäum eft dntiquis. Non periurdttf reddeS dutem dno iurdnicnsum tttum,eff dutem dico utis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* bis non iurdreomnind,neqgt;per cxlu,quid thronus dei efi:,neq- per terrdm,quid Ãdbeüum efl: pedum eius,neqf per Hierofolimdm,quid ciuitds efl mdgni re^s,neqi per cdput tuum iurdueris,quid non potesÃcere cdpiHum us num dlbum dut nigrum. Sitdutem ferma uefler,efl eft, non non,quód dutè dinplius eft d m«lo eft. ïufttid Phd» rifeorum,eft non periurdre,hdncconfirntdt, qui uetdt iurdre,quódp(rtinetdd iufiitidmregnicalorum. Sicut enimÃlfum loqui non poteft,qui non lóquitur,fic pers iurdre non poteft,qui non iurdt, fed tdmen quonis dm iurdt, qui ddhibet teÃm DE VM , diligenter âonâ quot;te», confiderdndum eft hoe cdpitulum,necontrdprlt;£ceptum domini, Apoftclus fxcifte uidedtur,qui fiepehoc modo I iurduiteii dicit. Qji£ dutem fcribouobiseccecordm Cabtas ». dco,quidnonmcn[ior.P.titerum,deus CTpdter demini ï.Coi.it, noftriïëfu Chrtfti,qui eft benedióhis m(kculd feit,quid non mentior.Tdle eft etidm iüud. Teftis enim miki eft Roman. (. deus,cuiferuio in ffiiritu meo,ln eudgelio filij eius,quos modo fine internUfflone memoridm ueftri Ãcio femper inordtiombus nKis,NifiÃrte quis diedt tune cduendï effe iurdtionë cum p dliquid dicitur,quód iurdtur, ut no iurduerit,quid no n dixit per deum,fed dixit teftis eft mi hi deus. Ridiculum eft hoe putire,Tdmen propter cos tëciofos,dut multum tdrdioresne dliquid intereffe quis putet,fcidtetidmhocmodoiurdlfeApoftolumdicentem. Quotidie^morior perueftrdmgloridm. Qtiodnequis ° êxiftmet itd diéhim tdnq fi diceretur, Veftrd glorid me füccitquottidie mori,ficut dicitur,per illius ntdgifleriu doihisÃihts eft,id eft,itlius ntd^ÃrioÃäum eft,ut ps Ãäe doceretur,gr£cdexempldrid dijuAcdnt, in quibus fcriptum eft,quod non nifi d iurdnte dicitur, Ud er^ inteüiÿturpr£cepilftneiuretur,nequifq ft cut bonunt dppetdt,iufiurdndum,CT djftduitdte iurdudi, dd perius rium per confuetudinem deldbdtur, Qjidpropter qui inteUiQt,noninbonis,fedinneeeffdrijs iurdtionemhds j^needn»» benddm,refiendt fe qudntum poteft, ut non ed utdtur, t' , nifi neceffitdte. Cum uides pigros effe homines dd cres dendum,quèd eis utile eft credere,nift iurdtionefirmens tur. Ad hoc itdq-pertinet,quódftc dicitur ftt dutem fer mouefter,efteft,nonnon. Hoc bonum eft amp;nbsp;dppetens dum,'^uod dutem dmplius eft^à mdlo eft,id eft, fi iurdre co^istfeids denecejfttdte uenire infirmitdtis eorum, quibusdUquidfuddeS. Qu£ infirmitds utiq; malum eft,unde nos quotidie liberari depr£cdM{tr cu dieimiiS, liberdnosdmalo. ltdq- non dixit,quod dutem amplius Mattfici.rf eft,malum eft,tu dUtem non malum Ãcis, qui bene Utes ris iurdtionë,qu£ CT fi non bona, tdmen neceftarid eft, i maio eft Ut dlteri perfuddeas,quid utiliter perfuddeds,fcd à male eft,iüius cuius mfirmitdteiurdrecogeris. Sed nemo nos Uit,nifi qui expertuS ell,qua fit difficile CT cofuetudinc iuradi extinguere,CTnuq temere Ãcere, quod nonunq fdetre neceffitdS coigt.Qtseri dutem poteft cu diceretur E^dutettt |
DE IVRAMENTIS ET FIDE SERVANDA PVBLICA.
CXX
|
Ãg) dtticm dico ùobK, non iunre omnino,cur additum fit, neq; ptr ccelumyquU thronuf dà efl, ÃX cattru ufcj} Ad id quôd diéhim â¬jl,neq; per cAput tuum. Credo pro^ ptered^quia non puntbdnt lucLei fe teneri iure iurdndo. Si per ilÃA iurdjJentyGr quoniint Audierdnt,Reddes Au= tem domino luiiurAndum tuum,non fe puabditt domino debere iufiurdudum,fi per coelum,dut trrrdm,dut p Hie# rofolimam^dut per cdput fuum iurdrtnt, quôd non uif tio prtecipientis, fed illis mule intelli^nttbus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eft, 1«^ domi w docet nihil effe am uile in credtaris dei,ut per hoc quifq,- periurdndu,mdrbitretur,quindo d fuin^ mis uf(^ dd mfimd diuinA prouidentid credu regrentur incipiens Ãthronodeifufq^dd cdpillumdlbumdut ni^ grum. Ncç;perecelum mquit,quidthronits deief, «e» per terram,qnid fcdbellum pedum eins eP:,ideft, cum iurds per cÅltm dut terrdm,non te drbitreris non debe^ re domino iufiurdndum tuum,quid per eum iurdre con^ uinceris cuius cceltm thronus eft,C^ cuius fcdbellum .tr rd e{l,nei^ per liierofolimdm,quid ciuitds ejl mugni re~ ^s melius qu 'dm (i diceret med,cum ami hoc dixi/fe in» tedigitur. Et quid ipfe utiq^ dominus ejl, domino iufiu-» rdndtvm debet,qui per UierofoUmdm iurdt: i-ieq; per Cdput tuumiurdueris, Quidenimpoterdtquifp nidgs Ad fe pertir,ere drbitrdri,qud cdput fudm:Sed quomodo nojirum eÃ,ubipotejidtemÃxiedi unius cdpilli dügt;i dut nigri nonhdbemus ? Ertjodebetdeoiufiurdnd'Mninef-^ fidjüiter tenentiomnid CT ubilt;^ pr£fenti. Quifquis etb dm per Cdput fuum iurdre uoluerit ,C^hincett4m cdete^ rd mte!liguntur,qu£ omnid utiq^ did non poterdnt ,Ã^ cut iüud quód comemorduimus dida db ApoÃoio.Qni^ vCotih i; P^*quot; fttÃrdmgloridmmorior. Quam iurdtionem ut domino fe debere oÃnderet, dddidit, qudm hdbeo in C!}riÃolefu,uerumamenpropter cdrnAlesdico notion portet opinAri,quód diéîum eà calim thronus dei, CT terrd fcdbeUum pedum eius,quid fic hdbedt,dcus collo» cda membrd in coelo CT in terrd, ut nos cum fedemus, fed iHd fedes dei iuditia Ãgmficdt.Et quonidin 'm hoc u» niuerfo mundi corpore mdximdm Ãeciein coelum hd» bedt CT terrd minimd,anq prlt;efentiorÃt exceUenti pul chritudini uis diuinA,lAinimd ueroordinct inextremis Atlt;^ infimis,federe 'm coelo dicitur terrdma cdlcdre. Deuerbisbeatilacobi Apoftoli, A nte omnia nolite iurare ôic. Sermo,XXVIlI. Iicobi' f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ppiâwa leflio,qu£ nobis hodie reciaa eÃ,dpoÃpli Id cobioblda nobis eÃdd diÃerendum,etquiddinmodo in . difliii,lntentos enim nosfaecit, admonens dnte omnid ne iuretis.DiÃicilis qu^Ão eÃ.Hoc pecedtum quem no re^ umtenedt,Ãiurdre peccdtum eÃt Nlt;tw periwriumpec» cdtum eÃe,ZT grande peqcdtum nemo dubiat,fed no dit ApoÃDlus,de cuius lebiione t)-dihgt;nus,dnte omnid frd^ tres mei nolite periurdre,fed nolite iurdre. PreeeeÃit e= Mitrtici.j- tidmipÃusdominilefuChrià ineudnglio Ãmilis dd^ tnonitio.AudiÃs inquit quid diäii eà dntiquis,non per |
iurdbis,e^ dutem dico uobis,nolite iurdre,ne^- perccei^ lum,quid fedes dei efl,neq; per terrdm,quid fcdbeüu pe^ dum eius eà : Heq^ per cdput tuum iurdbis, quid nö tibi eà poteÃds,Ãcere unum cdpiilum dlbum dut nigrum ,Ãt dutë femno ueÃr, eà eÃ, no no. Si quid dmplius d mdlo eÃ.Huic dominic£ ddmoniticnimemordaApofloli k) blio omnino Ãccongruit,ut nihil dliud iuÃiÃe uidedtur, quid nidüus alius hoc dixit,qudm ide, qui per Apojklü dixitdnieomnidinquit frdtresmcfnoliteiurdre,neq; p calum ,neq; per terrdm,neq; dliud quodciinq; iurdmm= tum, Sit dueem fermo ueÃr eà eÃ,non non,nià quid k Ãe dddiditdntc omnid, exquo multam facit imentos, duxitq^ dijficultdtem quitÃoni.ïnuaiimus enim iurdà fe fdnÃos,\urdÃe primitus ipfum dominumfm quo non des ipium eà omniiio peccdtum,lurduitdominus,CTnon poenite= bit eum,tu es fdeerdos inieternum, fecundum ordinem Aielchizedech. Aeternitdtem fdcerdotij filio cum iurdâ tioue promiÃt. Hdbesktidm,per memetipfum iurodo!â minus dicit. Et illud iurdtio efl,uiuo eg) dicit dominus. Qupmodo homo per deum,Ãc deus per fenKtipfum,bio peccdtum iurdre, fed durum mdlum eà hoc dice-^ re,Etquonidm diximus deum iurdÃ'e ,qudm bkfplje^ mum eà hoc dicere ? Iurdt deus qui peccdtitm non hd-=-, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;peccatum M. Non ejt cr^ pcccdtum îurdrc.jid mAfgs pcccdtitm lurarc fed eà peierdre. Eorajfe qais dicdt non effe proponendum dc domino deo iurdtionis exemplum. Qeus enim efl,C!' firteilli folicompctitiurdrc,quinon poteà peierdre. Homines enimÃdfum iurdiit,uelcumÃllunc,uel cuÃl-s liltur.Aut putdt homo uerum eÃe quodÃlfum eÃ,et te^ mere iurdt,diit feit uel putdtfdlfum. eÃe,et tdmen pro ue ro iurdt,et nihilomirtus tii cum fcelere iurdt. Difleuu du » tem ijh periurid,qu£duocomemordui.Fdciüum iurd^ re,qui uerum putdt eÃc,pro quo iurdt,uerum putdt eà fe,C!' tdmen fdlfum eÃ.Hon ex dnimo iÃd periurdt,fdU Utur,hoc pro uero hdbet quod fdlfum efl,uon pro re fdl fdfeiensiurdtionem interponit. Igt;ddliu,quödfeit fdl= fum eÃe,CT dicit uerum ejjë,et iurdt tdnq uerumÃt, qdâ feit fdlfum eÃe,'Videtis qu'dm iÃd deteÃindoÃt belud,et de rebus humetnisextermindnddiQui^ tntm hoc fiert uelitf Omnes homines tdlid deteÃdntur, Fdc dlium,pu « tdt fdlfum eÃe,CT iurdttdnq uerumÃt, CT/orfeuerum efl,uerbi grdtid ut inteüigttis,pluit in iüo loco,interrow gis hominc CT putdt non pluiÃe ,CT dd ne^tium ipÃ^ US competit,ut dicdt pluit,fed putdt non pluiÃe, dicitur eifVerepluittVere CT iurdt, CT tdinen piuitibi,fed illenefcit,C^putdtnonpluiJfe,periurus eft, intereft, ^«ewttdmodKmuerbum proceddt exdniino.Rcd lingud mens (ca. nonfdcit,nifimens red. Quis eÃdutem qui no fdUitur, ex fi noluitfdüere^Quis homo cui no furrepdt fdlldtidi Et tdmen iurdtio db ore no difcedit,Ãequ;ntdtur,plurd funt plerumq^ iurdmentd qudm uerbd,Si difeutidt homo quotiès iuret per totum diem,totiens fe uulneret,quotiës glddio lingU£ Ãridtet trdnfÃgit,quis in Ão locus inue» futur fdnus i Quid er^ grduepeccdtum eflpeierdre, compendium |
â¢V
DE IVRAMENTIS ET FIDÃ SERVANDA PVBLICÃ,
compenJiunt tibi deckt fcripturd,noliiurdre^ Quid tibi diShrt{f[umhûmà ,t(eruimiurci?'E.cccueriim iurd noti peccd!,ft ufrum iurcU non peccdi. Sed homo inter tena t (tones poÃtui,cdrne innolutm, Cdlcdnsterrdmfubter^ Säpicn.p, rd,du»i corpus quid corrumpitur dggrdudtdninMin,et
dcprimit terrena inhdbiatio,fenfivm nuda cOÿantemt inter iftA mulatud inceraca^aa,uoldticd^ünieéiurdS Qtii uuit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;humdiids, qudndö non fubrepit tibii
V'periiiHo! tdljumeÃ:,popainreQoneÃ,l(tatist Vjïterg) loi tu:3.izQM' ffejje d pcriurio?iurdrenoii.Qt^ienimiurdtdlilt;iudf dcbcZ'°'* nbsp;nbsp;nbsp;tier uni iurdre poteÃ,iitti dutem non iurdt^nddtiunt
iurdrenun^potefli luret er^ deuS ([ui lurdt fecuruSt quem mbil Ã.üit,ciuein nihil ld«t,ciuiomnino Ãüere ig^ nordtjCiuid iwcÃlli poteft. nbsp;nbsp;Cuni enitn iurdt ,fe ddhio
betteÃetn. Quomodotuctmiurds^dunt ddhibes teÃent. Sic ipfê cum iurdt ft ddhibet teÃent. Tu qudndo ilium ddhibes teÃemfirteluprdminddtiumtgt;iUM,dccipis in ud Fif^m iiix nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iures er^,
tc' ntfiij-c jpfd cÃdnpufHd. Periurium precipiHu eÃ. ajhibcns Qj^iiurdtiuxaeÃ^quiiioniurdtlonge eÃ,Peccdt CT ecpni^n'do ^â^^uiter,quiÃlÃimii(rdtinon peccdt qui uerum iurdt, mini,110' Se4 necille pcccdt,qui oinnino noniurdt, Sed qui noniu irt'innä Ãi' iiott peccdt,lotige eà i peccdto,qui dutem uerum iurdt no peccdt: Sed prope eà dd peccdtum,Vdc te dmbui ldreindlioloco,ubid purtedexterd ÃdcioÃd pt terrd, necuÃqdn^iÃdspdtidris,d pniftris prctceps locus eÃ, ubieliÿsdtnhuldrel Super finem terne in Idbio prted^ pitiÃdn inde longe I Puto quid inde ton^. Sic qui et iu^ rdt in fine dmbuldt, ZJâ dmbuldt pedibus infirntis, quid humdnis. Si offendpris deorfum is,fi IdpÃtsÃeris deor» donfiiiiini fiumis. Etquidteexcipitlperiurij pcend, Ãr^uolebdt mr\r*c.''°quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iurdre,dudiconfilium dei,noli iurdre. Sipeccdtit
effet iunUioptec in ueteri le^diceretur, non periurdbis, LcMci.jyreddesdutemdominoiHfiurdndu tuuin.Uott enim pec^ cdtum prteciperetur nobis, Sed dit ttbt deus tuuS,Ãiurd^ ueris non ddmndbo,fi uerum iurdueris no ddmndbo, fed tutnquid,à noniurdueris ddinndbo iDuo funt inquit, qu£ non ddmndbo unq,Verdm iurdtionem, CT nulldm iurdtionènitddmno dUtem Ãlfdin iurdtionem.Pdlfd iurd^ tio exitiofd eÃ,Verd iurdtio periculofd eÃ, nu^ iurdüo fecurd eÃ.Scio effe difficilem qUjeffoneni,etchdriatiué Ãr£ÃteorÃmper iüdm uiaui,t^unc dUtetn cum die doo tninico débita reddedifermonis rcciareareddemleéiió diuinitus mihi inffintum effe credidi, utinde tTdihre. Hic me deus dicere uoluit,hinc uos dudire, Obfecro ne contemnetis,obfecro ut cor Ãdbilidtis, lingu£ mobilia^ tes nuüetis.t^onÃuÃrdeà oinnino, nonuocdtquodcü â edm,utdixiqu£Ãoiiemfemperdeuiare uoluerim,lm= popa eà neceffiati me£,ut impoiidtur chdriati ueÃr£. Ãpoftoiut noueritis uerdin iurdtionem,non effepecedtunt, In^ txpe iiinz uenimtset ApoÃolumPdulum iurdffe, Quotidiemo-i rior^per ueÃrdin glóridmpdtres,qudm heieo in chri^ Ão lefu domino noÃro,per ueÃrdm gloridm iuriUio eÃ. Non enim pc dit,per ueÃrdm gloridin morior,qudp ue^
Ãrdglorid mefcxcit mori,quomodo pdiceret,per uenamp;t num mórtuus eÃ,per glddium mortuus eÃ, per beÃdt mortuus eÃ,per ininficum mortuus eÃ,idÃciente inimi=t co,Ãcientegtddio,Ãcieni!eueneno ZT fimilid, nonpedi^ xitperueÃrdni gloridtn. Ambi^itdtem gr£cus ferma diffoluit. Et ne putemus eunt,per huntdndm glorid iu^ rdffe,qudm hdbeo in ChriÃo ïèfu domino noÃro. Et dlio loco iurdtio prorfus certd amp;expreffd. TeÃem deum in uocofuperdnimdmmedm,quidpdrcens uobis nondum ueni Corinthum. Etdlio tocOdd(jdldthds,Qu£dutem feribo uobis,tcce cordm deo,quid uon mentiort Inten^ ditequefo ej'dduertite,ZTpnon tdm pldupbiliS ferma uobis pt ppopter dn^Ãds qu£Ãonisfi^is tdnten eà p dduifcerdueÃrdperuenidt. Ecce iurduit Apofloltts.No uosÃUdnSquinefcio quomodo uSlentei ipfds iurdtio^ nes difeernere uel potius non inteüign'e,dicunt non effe iurdtionein,qudndo dielt homo. Seit deus,teÃis eü deus, Inuoco deum fuper dnimum medm uerum me dicere.ïn* uoeduit inquitdcum,teÃemfcecit deum, Nunquid iurd^ uitlQtiih£edicuntnihil dliuduolunt,nipinuoedo} deo tejk mentiri. ltd ne uero quifquis es prdui cordis er per uerp,p diedS per deu,iurdspdicds teÃis eà deus no iu^ rds ? Quid eÃenimper deuin,nip teÃs eà deuslAut qd eP,teÃs eà deus nip per deumlQuideà dutem iurdre, nip ius reddere deo,quddo per deum iurds,Ius fkutt tuf reddere,qudndo per fdlutem tud iurdSjus plijs tuiS red^ dere,qudndo per filios tuos iurds l Q^od dutem ius de^ beinus fdluti noflr£,filijs noÃris,deo noÃro, nip chdri* tdtis,ueritdtis,zr non Ãlptdtisi Mdxime dutem per deti cumpt,ipfd eà uerd iurdtio,quid ZT cum dicit quiÃq;, p medm fdlutem,fdlutem fudmdeo obli^t,qudndo dicit,p Qwp« n filios meos,oppignordt deo filios fuos,ut hoc uenidt in cd ' put eorum,quödexit de ore ippus,p uerum uerum, p nbsp;nbsp;nbsp;oWk
fdlfumfdlfum. Cumer'^ filios fuos,uelcdput fuum,uel nbsp;nbsp;ââ*®â
fdutem fudm,quifqi in iurdtionenomindns,quicquid no nundtobligdt deo,qudnta mdQs,qudndo peierdt,per ip^ fum deuml Timet enim fdlfum iurdre, per filiuin fuum, zr non timet fdlfum iurdre per deum fuum,Ãrtdfffispoc dicens in dnimo fuo,timeo per filium meum, fdlfum iu* rdre ne moridtur,deiis dutem qui non moritur.Et fifdU fum per eum iuretur,quid mdU contingt ? Bene quidem dicit,nihil ntdli contiiigt deó,qudndo fdlfum iurds p den Sed contingtmdli multum tibi,quifdïlis proximum cui teÃem ddhibes deum. Sed dliquid teÃifilio tuo fdceres et dmico,uelproximo tiio,uelcuilibethomlni diceres,non faeci,zr tdngttres filio tuo cdpilt, quo teÃefoceià ZT di^ ceres,per huius fdiutem,quid non feed: ExcldnaretÃr» tefilij tuuS,fub pater nd nanu tremens,nectdmen patera ndmmdnum,feddiuindm tremens, nolipdter ,non tibi uilis ptfdlusmed,deum femperme inuocdÃ,e^ te uidi, foeeià noli peierdre,te quidem hdbeo ffiutarc, fed plut amp;nbsp;tuum,zT meum timeo credcotem,fed quid deus, qua* do per eum iuras non tibi dicit, Eg) te uidi noli iurdre, foeeiÃ,fed times ne te iÃocciddt,tutedntcoccidts.
Q^der^
,DE IVRAMENTIS ET
QttW frg) non (licit,ego te uidi^putM quid non uidit ! Et ubi e/i qnod dicit:acui,acui,nunqnid femper taceboi Et tdmen plcruq^ dicif.ego te tttdi.Scddliter qudndo uindicdt in perinrium, fed non in omnes uindicdt,ideo hominet e^ ducantur dd exemplum. Ego fcio illemihi ftfum mrduit GT uiuit,ille hbi fdifum iurduit lt;0' uiuit, Ãlfum iurduit et uiuitjille frlfum lurduit tu fùücris ^ÃG^tu oculos hdberes unde mortem huius uideret ,ÃGrtu in eo quod eft mori, cr non tnorinonÃüerit,uidereshuimmortem-Etmodo intende fcripturdm,C^ ibi inuenies idcentem quern putds uiuentein.Quid pedibus dinbuldt, quid mdiubus contre» itnt, quid ccitlif uidet, G^ audit duribus, offitijs c£teris membrorum [dtif utitur, uiuentem putat, uiuit fed corpus eius:mortuA efl dutem dnima eiu5,mortuum eft quod me* lius efl,Vtuithdbitdculu/m,moe'tuui efihdbttdtor.Q^o» modo inquies cum uiuebdt corpus ,mortud efl dnima, cu corpus nonuiueretntÃuiuificdtumdbammdfQuomodo ergo mortud efl dnima de qua uiuit corpusfAudi ergo O' dtfce-.Corpus hominis credturd Dei cfl, et dnima hominis Viâtïani- credturd Dei efl. Dedinma Deus uiuificdt cdrnait,ipfdm
Xà «rpô nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uiuiÃcdtdefeipfonondefeipfd.yitiergo
ns anima. corporK dnitud efl,uitd dnim£ deus efi. îAoritur corpus cum recedit dnima, moritur ergo anima cum recedit de* ttS.Recedit anima cum corpus percutiturgladio, pu* tas quia non recedit Deus,cum ipfa anima feritur periu* riot Videreuisquidmortuiiseà dequoloqueristLege Sap- J fcriptUram : Os qui mentitur ocadit animam. Sed tuprafentemdeumuloremputds. Si lüequt teiuratione Ãlfd deceperit,continuo expiret. Si expiret ante oculos tuos,expirduitcaroipfiust Qtjideftexpirduitt Cdroi* pÃus ftirità quo uiuiÃcdbdtur eiecit,hoc eÃ,expirduit eX clufo ftiritu quo uiuebdt cdro. Peierauit,excluÃt/firitit quo uiuebdt anima.Expirduit fed nefcis,expirduitfed no Hides. Carnem enim idccntem Ãnc dtüma uides,dnimam â ntiferdm Ãne deo uidere non potes. Crede ergo,ddhibe o« culosÃdei. Nemo periurus impunitiis,prorfiis nemo cum itla eà pæitafiia. Si haberet in cubiciilofuotortorem cdr* nis punitus effet, habet in fecreto cordis fui tortorem cons fcienti£ fu£ Gâ impunnitus uocaturtEt tarnen quid diets: 'Viuit,gdudet,luxuridtur, quimihimentiendolurauitt Qu,id efl quod me mittis ad inuiÃbilidtoiiid Gquot; ipfe deus per quem iurauit inuiÃbilis efl.iurauit per inuiÃbilemfi* ritur poena inuiÃbili. Sed uiuit inquit GT quodammodo fcdfet er budit luxurijs. Si hoc itaefi quod fcatetluxu* « riis,quod buüit luxurijs,Hermesfunt dnim£ mortu£ De* omnis homo prudent, qui tales luxuriantes periuros attendit,fana cordis olÃfiu duertitfe,non unit intueri,no usflt uidere,non unit audire. Vndefe iÃa fanitds duertit,ni à quia putet anima mortua. Brewiirr erg» audite fratres jiKob.f mei,concluddmfermonem: Eigens m cordibus ueÃris eu* ram fdlubrem,dnte omnia nolite iurare. Ciÿdre ante orna niatsi magnum eft Ãcinus peierare,nuüa autem cutpa eà Vfr««t iurare,qiiare ante omnia nolite im-aretDebuit eni dteere ante omnid nolite peier are. Ante emnid,mquit,no*
EIDE SERVANDA PVBLICA. CXXI
iïte iurdre lurdre enim pei'os efl quant fùrdri. Jurdre pe* ius eft quam ddulterare. Non dico ÃlÃm iurdre, iurare dico,iurdre peius eft quam hominem occiderc ? AbÃt ho* minemoccidere,fiirdri,adulTrdri, peccatuefl. Iurdre no efl peccdtum, fed falfum iurdrepeccdtum eft. Q^are er* g) ditte omaiatlfto uerbo quad ait : ante omnia cautos nos foecit aduerfus linguMi noftram. Ante omnia dif.ut atten datts pre ceterisatt uigdetis nefurrepat uobis coiÃitetudo iurandi. Tamq in ffeculo ita te pofuit contra te, ante ont* nia leuduit tefuper ceterd wtde te dttenduu. ConÃderd e* nim te tir dre per Deum ,per Chriftum,occido iUum, GT h£c quotient per diem, quotieusperhoram {non dperis os,nià à tilt lurdttone. Noües ut diceret tibi ante omnid, ut te dduerf is confuetudinem 'uitentiÃimü redderet,ut o* mnid tua infticeres,omnes motus lingu£ tu£ diligentifti* mècuftodires ,effescHftos maUcofuetudinis tue.Ad cam conÃrimffiidam dudi dnteomnia â Dormiebas pu»ggt;,dm te omnid ftinas admoueo.Qi^ideÃante omnidiAnte om* nia uigild,dnte omnia intêtus efto.iurauimut et nos,pdf* Ãm habuimiis iÃam teterrimam confuetudinem GT morti* Ãrdm.Dico chariti ueÃr£,ex quo Deo feruireccepimas, Gr quantum ma'umÃt in periurio uidimus,timuimtts ue^ hementer, GT ueternoÃÃima confuetudinem timoré frena uimus.ErenAtur,reÃringitur,reÃrifln languefcitjangue amust^za fcensemoritur, GT male confuetudini bona fuccedit. Dea diconfuem niq; non uobis dicimus,nos non iurdre. Si enim hoc dicU r quot;ftmaX mus meiuimur. Quantum ad me pertinet iuro,fed quan* turn mihi uidetur magna neeeÃitate compuÃus. Cum ui* dero non mihi crede niÃfdciam,Gâ ei qui mihi non credit, non expedire quod non credit,hdeperpenfarationeGJâ conÃderatione librdta. Ciwu magno timore dtco,corà tn Deo,dut teÃis eà Dew, dut feit Chrtftus Ãc ejfe in animo meo,Gr uideo quid plus eÃ, id eÃ,quid dmplius eft quant eft eft,non non.Sedhoc quad amplius eà à malo eft,Gâ ft non à malo iurdntis,a malo eft non credentis. Deiiiq; no dit:fi dmplius Ãcit malus eft,GrÃt in ore ueÃro eft eft,n3 non,à quit amplius Ãicà malus eft,fed Ãt in ore ueÃro eà eft,non non,quod dutem dmplius eft,d malo eft fed quere cuius.Sed tdmen lt;üiud habethumanapeÃima confuetudo. Et cum tibi creditur iuras,Gr cum nemo exigit iuras, cr horreiuibus hominibus iuras,non tacesiurandojuix esfa nus non peierando, Ntà Ãrte putatis fratres, quid à fd* ret ApoÃotus Paulus. Credere Ãbi Galatbas adderetiu* ratione GT diceret : Qg« autem Ãribo uobis ecce corain Deo quid non mentior. Videbat ibi tos qui credebdnt, ui* debater alios qui non credebant.Er^ noli dicere non iu De exigea ro,ÃÃrteexigitur,amalo eÃenimquod fdcis,fedillius qui exiÿt. Nam tu quo modo te purges no habes,quomo)gt; do fdtisfadas ne^tio quod inÃat non inuenis. Sed aliud eft cum exigtur iurdtio,alit^d ctrm offertur,Gr hoc ipfum quod ofertur,dliud cum offertur non credenti,lt;diud cum uentildtur GT credettti.Te»u er^UnguamCr confuetudi nem quantum potes,non qitomodo quidam quando iUts di dtunuerun dicis,non aedo:nonfacciÃi,non credo, Deut
X iudicet
DE IVRAMENTIS ET FIDE SERVANDA PVBLICA.
|
iuJiect, iurd mihi. Et ipfê cjui exigit iurationem mukum i»terefl,ft nt[cit tUüÃljam iitrAttt an feit. S i enim ncfcit, CX idto dicit : Jura mhi utjid» ei fiat, non audeo dicere 'noneffepeecatum,tamttihtimamitcntdtto eR. Siautem feit ewm fèdffe,!^ nouit fèdffe,uidit fèdjfe, tr eogit iurd lehomiddae^. llleenimfuoperitiriofcperimit,[edi(k manim 'mterÃdentis expreÃit O' prefit, Com Uero dliquKfÅleratusfir dudit/iura fî wri tuhÃi, iura (i non fÅalhed} eo qui nefat anfoedt .iüelunc Chriftidno non licet iurare qnândoab ilJoexigitHriufiuraiidtm, non Id cetiurdre.Chriflianus [om no mihi licet,capta alc,dtierle trab lüojdtfiirtuâa iiiegotio dequoloquebard,uùfcealii dt ÃbolaSjO inueniet eiMi mtlic! iurdntem,qui femel iu^ 'rartnoluitdfhm rrg» confueiudineiit (ottidianam crebra fine editfa tuiUo extorquente^nuOo de tuii uerbK dubitäte iurandi aaertiteductis^mputiitedUnguK ueÃris,circua ciditt ab ore ue/lro. Sed confuet udo efi,folet did.Sclet dd dquando nondico? Hoc eSl ante omnia,Quid eil ante omnia Æ Prte aeteris cautus eilo, plw ad hoc intentuf eflo quam ad alid.Mdior confuetudo maioran intenüonem fid tat,no reileuit confuetudo.Si de nutui aliquidÃceref, Ãdliui manui tuie imperares ne Ãceret.Si pedibut atiquo tumdum effet pigritid retarditr, Excitdres te utfurgeret O' ires, litigudÃdlitateni habet motus i« udo poÃta eil, facile in lubrico lahitur. Quanto iUd citius o faciltua ma â¢â â â uetur, tantotu aduerfiif lUam Ãxus efk. DomabisÃui~ glabis,uig!laiisfîumt'bis,tiniebisà ChriÃantim te effeco gitdueris.iJam tantum mali habet iurdtio, ut qui lapides cclunt ttmeantfalfitm iiirare per lapides, tu no times deu priefentem.deum uiuentem,deumfeientem,deim manen» tem,deum incontemptorem uindicantem,Claudit iBe tein plum fuper lapident,O' it ad domum fMm,ipfe fuper deü ftaim ctauÃttO tarne quando iüi dicitur,iura per louem, ptiièfcntis oculos timet. Etecce dicochdritatiueftra; ,0quot; füin lurat, qui per lapidemfalfum iurat,periuriu tÃ. Vnde hoc dico: pciuriis «ft. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ifoc fdlluntur. O' putdnt quid nihtl eil, per quad iurdnt, non fecrimine teneri periutif. Prorfus periurus es,quid per idem quod fanilum putdt,falfum iu ras. Sedegp illumfdnâam nonputo. Sanüum putateui iurat. Non enim quiiodo iurat tibi iuras, aut lapidi iuras, Ãd proximo iuras, Homini iuras ante ljpidem,fed nun^ quid non ante Deum l Non te audit lapis loquentem, fed punit te deus falkntemi Ante omnia ergoÃaires met ob* fecro uos,tteÃne edufa me deus hete loqui compulerit. Dico enim ante ipftm ,quod dixi mefape quteÃone iÃa de* ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uit3ffe,timui ne monendo O'preecipiendo plus reos face* ,â rem non audituros.Hodie autem plus timuine loqut reçu Conciufio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pariiuefttfruâus ' fudorishuiuemefÃonines qui mihi dcclamauerunt. Cia* ment O' centra fe ne fallun lurent aduerfum fe,à tot hoe mines quinte attemiÃime audierunt, attentiÃne adutrfus confuetudinem fua m, O' admoneant fe hodie cum addo* mosfuasuenerint, cum ccnfuetudinefuatn,id eiljapfum Ungute repetiuerint, admoneat proximus proxinium. |
Hoc eil quod hodie audiuimus, hoc efi quod obÃriià ftt* mus. DE DAEMONIBVS ET mi'raculis Magi'a et ualt;lt; riis fuftentadonibus* In Euangcliumroanm'SjTra*» datu VII» linmwidi ff iritits nouerant uenturum le/um chriÃu, audierant ab angelis, audieram ex propheiis, O' Ãiera-» banteumuentuium-NamÃnonjferabans,wndeclamaHt rurt:Qüid nobis O tibi eitiVeniÃiantetempueperdere fcubwtdx ncs,lcmus quiaÃsfaniliit Dei. 'Venturumfciebant,ftd fcnipus ignerabant. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p«« ignozâ Ibidcmpoftpaiica. ringunten'tmffiritusmalt umbrasquafdam honoris ÃbimetipÃs, utÃc dedpiant eos qui fequuntur ChriÃum. res fuis «r V/ç adeo fratres mi, ut iBi ipà qui feducwitper I.gthi» ras,perprxcanuitionei,perm.'.ch!tuouiuainimici. Mis ciitift« feeant praedtionibus fuis nomen C hriÃ, qutd ta non pof* funtfeducere Chrifiianos ut dent uenenu,addut mellis ali* quam um, ut per id quoddulceeft,lateat quodanurum tÃ, O bibatur ad perniciê, ufq; adeo ut ego nouer'm ali* quo tempore illius palleati facerdetem feiere dicere,O'is pfepaUeatus ChrtÃaiim efi.VtquidhocfratresniÃquia aliter non poffuntfeduciChrtÃaniiNequeratiser^alis bi ChriÃum, quam ubi fe uoluit pradicari ChriÃui. Ef quomodo uohis uoluit pra'dicari,Ãc iBiriii tenetc,Ãc in cor dibusueÃrisfcrtbw.MuruseÃaduerfutcnjnesimpcms, mii penmr O' aduerfus omnes mÃdias inimici Nolitt timcre,nec teufi tat tUe nià permi/fusÃerit. ConÃut lÃum nthil factre tuà permiÃut Ãerit aut miffus. Mittitur tanquam angtlus mat lus à po^fläte dominante Permittitur quando altquidpe* tit.Et hoc fratres non fit,nià utprobenturiuÃ,punian» turiniuÃ.Quid ergi Ãna-f? ambulain domintto Deo tuo. Certus eÃo quod te non unit paâi,n'o pateris, quod te per* intferitpati.Flagelli(m corrigpiuiseÃ,twnpoexadanman bs. Ad hcereditatem fupernam eriidimur,O' fla^Uari de* dignamur ? Tradatu.XIII, Nifm contra mirabdiarios ut ia dicam iÃos, cautum me faecit Deus meus diecns: In nouiÃimis temporibus ex* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' urgpnt pfeudoprophetlt;e,facientes ÃgM O' portena, ut inducant ft fieri poteà etiam eleÃos,Ecce priedixiuobis. m«c.â Ergocautos nos feedt /pon'us,quiO'miraculisdecipi non debemus. Ahquando enunOâ defertortrrretpro* uincia'em,fed utru in caÃrsi Ãt. O' aliquid ill; profit cha* raiÃer Ule in quo fignatus eÃ, hoc attendit qui terreri Oâ feducinouult.Tcneainusergoumtatc Ãatresmei,pre* ter unitatc O' qui facit tniroeu'a nihil eÃ. i n uniate atim eratpopulus i/raeÃO'non faciebat miracula,prêter uni attmerant Magi Pharaonis,0'faciebantÃmilia Moyfi. ExoJ.x Populus ifrad ut dixi non faciebat miracula,q erant falui apttd |
|
apud Deum, ([uî fîà ebiini.M qui non Ãcicbäiit { Petrui AÃ0.9 nbsp;nbsp;Apoftoltu rtfufcitduit mortuu,Simo Kdgtu fÅdt multn. Aâot.i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fjmid chrifHdni qui non poterdnt Ãeere, nec q, fÃciebdt Pctrut,nec quad Ãciebdt Simon .Sed undo gdude bdndquid nomind eorum erdntfcripa in ccelo. Ndwcr redeuntibus difcipulu, dominm noftcr ïefus Chrifiui pro pterfidem Gentium hoc dit, Dixeruntenim gloridntts Luc. âPà difdpuU: Ecce domine in nonùne tuo etidm d^monid nobis (ubieSh funt. Bene quidem confeÃifunt,detulerunt ïn miracnz hotiorem iiomini Chrifii. Ef ttinen quid dit eis : ijolite in dcnd5quot;fcdââ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quiddemonid uobis fubieâd funt. sedgdu» in hoc qtiii t/ffl« quid nonuttA ueflrdfcriptu funt in cÅlis. Petrue de^ nr^fcr^u excluÃt,nefcio qu£ dniculd uidud,nefdo quis homo funt in c«x quilifctinq^ Idicus hdbens chdritdtemâtenens integriatem * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fidd,no fdcit hoc, Petrus in corpore oculus eft, tlle m cor pore dilt;ntus,in eo tarnen copore eü in quo cr Petrus. TradatuXVlL Mirum non efjè debet^d Deo fd{lum mirdculum.Ki* rum enim effet Ãbomo fÅdffet. M dgis gdudere q nùrdri debemus, quid dominus noÃertj fuludtor lefts ChriÃus homo f^délus eR, qudm quod diuind inter homines Deus mraTX⢠foe^'^gt; ^^ns eà enim ad falutem noÃrdm,q, fdéhis eR pro* nun eft deft nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hoinittes.dudm quod feedt inter homines,ear plus eà faâum. g. uittd fduduit dnintdru noÃrdru,qudm quod jdtiduit Ian guores corporum mortuorum. TradatuXLir. Harefseduendd eà Mdnicheoru,qu£diciteffequdndd . nAturdmdlijG'qudnddmeentemtrnebrdrucumprindfi non fentiSt pibusfu(s,qult;e dujd cà pugndrc coHtTd deum. Ilium uero ang^umquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;debeUdTet gens aduerjd, regnu dus miÃfà con^* fuiffe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t rd earn tanq uifeerd fud,principes de luce fud, eumq^ gen tern ÃiÃe debelldtd,uside diabolus ori^nem dudt Hinc dicunt ducere orignem car item noÃram, nbsp;nbsp;fecundum hoc pntune didum a domino : Vos ex patre diabolo eÃs, quod effent tUt uel ndtura malÃducetes originem de genie contraria tenebrarum.Sic errant,Ãc excecdtur,Ãc feipfor faciunt^nteinttnebrarum,credendo quod falfum eÃ, contr,d cum à quo ereati funt, TradatuCX. Chriihis nbsp;nbsp;ChriÃus ndturdqudDeuseÃ,non dngelis fed patri po deuTcft'^pi nbsp;nbsp;nbsp;âcqudltstGratta uero qua homo eÃ,quontodo non exquot; in xquaiis. cedit excellentiam cuiuslibet dngeli,cumÃt und perfonA carnis zr uerbii Quanqudm non deÃnt qui etidm nos dni= gelts prtÃrdnt, quia pro nobis inquiunt, non pro an^i* lis mortuus eà chriÃus. ld quid eà aliud quam de impiei* tute ueUe gloriaris Eteiiim Chi iÃts Ãcur ait ApoÃolus, pro impijs mortuus eÃ.An ideo nos pratÃrimus angelis, quid cum CT dftgtft peccauerint, mkil eis üle ut fdadren-s tur iwpenfum eÃ,qudà aliquid eis uel pdrutim fierit im» penfum cy nobis amplius. Qj^od cr à faÃu effet, adhuc qutri poffet,utrum ideo ÃiffetfaÃu quod fferdmus ex» ceüentius,an quod deÃerdtius tdcebamus.Cum uero noue rimus bonorum omniü ct eamrem reperandis angflis ma» lisnihilgraa£contultffe,eurno potius mteUtgtmusquod |
DE DAE MO NIB VS ET MÃRÃCVLfs; , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CXXII tmtodamnabilioreorMn Ãt iudiedtd culpd,qudntoerdt natura fublimior.Tanto enim minus qua nos peccarede» buerunt,quanto meliores nobis Ãierunt. t^unc dutê in of» Ãiidendocreatorein tinto execrabilius beneÃeioeius iita miH an je grati extiterüt,quanto beneficctius funt créa tL Ucc eis fa â¢' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' tis Ãit defertores effe illtus,nià et noÃriÃeret deceptores. nis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* In epiftolam Ioannis Tradatiiir. Omne quod eà iit mundo,deÃderiu eà cdrnis,ö' de» Ãderium oculoruZJ'dmbttiofeculi.DeÃderià carnis eÃ, id eÃ,deÃderium earum rerum qu£ pertinent ad edrnê, Ãcut cibus Zf concubitus,et cater a huiufmodi .Et deÃde» rium oculorum. DeÃderium oculoru dicit omnem curioa Ãatem. lam quam late patet curioÃtas ipfa in fpeÃdeutis, in theatris, 'm facramentis diaboli, in marcis artibus, in mateÃeifs ipfdeà curioÃtas. Aliquandotentâtetiamfer» -uos Dei, ut uelint quaà miraculumfdcere,tentdre utrum eos exdudiat iüos Deus. in miraculis curioÃtas eÃ, hoc eà deÃderium oculorum non a patre . Sided.t Deusfac. Obtulit enim ut facias.iqon enim qui non foecerut ad reg Ãtai. fi«wi Dei non peränebut i Cum ^uderent A poÃoliquia damoniaeius fubieÃa erant.Qäideis dixit dominus? No Luc« ,0 Ute in hoc §iudere,fed ^udete quonü nomind ueÃra feri» pta funt 'm coelo, inde uoluit pudere ApoÃolos,unde des zftu.Va tibi enim à nomentunm non eà fcriptum tn calo.tiunquidua tibiÃnotidmbulaueris 'm mari?lîtin» quidûe tibi à no exclufcris demoniafSi dccepifh hac una de facias,utere humiliter non fnperbè.aam Zf de qutbuà ^[cudopr» dam pfeupoprophetis dicit dominus : CXuidfaÃuriÃgna Zf prodi^a funt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prouist» Poft pauca ibidem. Q^dndo tibi fuggeritinimicus,qudlishomo,qualis CbriÃditusiModo uel unum miraculum foeciÃ,aut ord» dcus no« tionibus tuis mortui furrexerunt, aut Ãbricitantes fanafti, «««andui. à uere eÃes dltcuius momenti,faceres aliquod miraculum, re/fonde Zfdic-.Scnptum eÃ,non tentabis dominum deti tuum : No« ergo tentabo dominum,quaÃtune pertinea i'uc-ioi ad deum à foecero mirdculum, Zf non pertmeam à nott fcecero, Et ubi funt uerba eins? Gdudete quid nomina ue» Ãraferiptifunt in coelo. In apocalypfim homilialX» DiiboFuw AbÃt utcredamusdiabolum Zf angelos eiusir, coelo dufoseÃepugnAre,quiinterrdunum lobdufusiioneà pugnarenS icnare,ntà cum à domino poÃildret ut lederet. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«edéduè HomeliaX. Qttdntoenim didbolus,defdnÃiseijcitHr,t!(ntomagti eos perfequitur. De uerbis dominifecundum Matth. fctmoXVIIL PoÃparuum enim tempuspoÃedquam ab oculismor Quare nffc tailbus receÃit ChriÃis ut Ãrmaretur in cordibus quieuq^ quot;âquot;p^ cretiidertfMf non uidentes crediderunt, Zf magnum men miracuia. tum habuitÃdes eorum,cuiÃdei comparand^, cor antu admouerunt piwn,nonZfpatpantem manum.H£cerQgt; fcecit dominus utinuitaret ad fidcm.Hiec Ãdes nunefer» X, t uet |
toB IVRAMENTIS ET FIDS net In ecckpa toto orbe diffufd.'Et nuncntdiorcf faiutätes operatur, propter non eà dedignAtus nwic exhibe^ re illds nn'nores.Sicntenim ammus mclior eà corpore,Ãc et melior falitf Mhni qttÃni fului corporif.Moio caro Å ca non dperit oculo! mirdeulo domine,cr cor ciecum ape rit oculotfcrvione domini. M.odonon refitrgit mortale (ttdduer,refnrgic atiimA quÅ mortua iacebdt uiuo non ca* dauere. Kodo auret corporis furdt non dperit(mtur,fed cjuà m muiti habent dures cidufdt cerdis, que tamè uerba Deipenetrante patefcunt,ut: credane qui non credebant, cr bené uiuam qui male uiucbdM,ey obedtant qui non
J ç . obedieb.'^K{,crdicinMsillecredidit,dcnürdm(irc!mtdu^ «unHHamî dimiisdchis quosdlsqudndo duros nouerdmM. Cur er^ tjcuia qus niirdris credentem,inuocentem,deo/eruientemmtà proinifit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
deminus qutdcûii/picii uidenteinquentiioueros cecüm , con/puts ui? nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;noueras nwrtuü, conÃiicis aud'enté quem
noueras furdnmam utdete (diter mortuos,de quihf mnr fuis dicebat. Dominus cuidam ideo turddiiti ne dcnnnum fequ(retttr,quia lepeùre patron uolebat,Sinc inquit mor (Uos fepelire mortuosluos.
Scrmo Vir.de tempore»
QtndeÃctifiq; peteü diabolus admalum inui^re, non «mat non pottà trahere,dek(lttticn(ni inÃrt non poteÃdtem,confgt; Ãlium Kpl it non conÃCmm-
SermoXCVf.de tempore.
adiirXnu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aduerfdrius tuna eà : Qg^re aduerfarius
â¢oamp;cci. tuus eÃiQ^ia cotraria iubet que tu Ãcis,dicit tibi: Vnus
tà deus !uut,unu den cole. Tu uis dimilfo uno deo tuo,tan qifdni leptimo uiro anime ,Ãrittcari pertnultAdetr.oe nid,Et quod eà grauius,iion quaà aperte deferens C!quot; re« pudidns Ãcut dpoÃate Ãciunt ,fed tanqua manens in do ⢠mo uiri tui admittts adultéras, id eÃ,tanquain CbriÃianus non dimittis eccleÃam,cot^ulis M athenMticos,aut druÃgt;i^ ces,aut augures,aiit maleÃcos,quält deutri domo non re^ cedes adultéra amma,et manes in eiuscoiugio Ãrmcaris.
SermoCCXV.de tempore.
Cum ergo duplicia bonapoÃintin eccleÃa inueniri, qtiare per precantatores.per Ãntes et arbores er Jùèû» lica filateria,per charaäercs cr baruÃiees, er diui^ nos uelÃrtüegos,mult!plicia Ãbi mala nüferi homines co^ nantur inferre ? Sicut tarn fupra diximus Ãlios er omnes fiÃas ueÃras admoneteÃatres femper,ut caÃe er iuÃe er falubriteriùuant. Necfoltim eos uerbis,Ãd eaä exemplis ad bona opera prouocate.
Ibidem poft pauca.
Saitar« ic infoelices CT miferi koiwnes qui ballationes CT falta * cfre'â/â tionesanteiplasEaÃlirasfaniÃorumexercere,nec metu^ Paganorä nbsp;nbsp;nbsp;itecCTubefcut. EtÃchriÃani ad eccleÃam uenerm,
one «man pdgani de eccleÃa reuertuntur, quia iÃa confuetudo tal^ ®â' gt;nbsp;landt de paganorum obÃruatione remanÃt.
Poft pauca ibidem.
Età qui quando lutta obfcuraturadhucaliqitosclama recognefcitis,amp;â ipÃsadmonete denunciantes eis quoi
SZKVMIDA. PVÃLICA.
graue Ãbi peccafum Ãciut,quando lutta Deo iubente cer« tis temporibits obfcurattir,clamoribus fuis à malcficijs fa crilego aufu,fe deÃnfare poffe conÃdunt. Et Ãadhuc ui=gt; Nota üigt; detls aliquos,aut ad Ãntes, aut ad arbores nota reddere, etr Ãcutiam diäumeÃ,fortilegos etiamz^ diuinosuel prtecantatores inquirere, Ãlateria etiam diaboHca et cha ra(leres,aut herbas uel fuccosÃbi aut fuis appendere. Du riÃime tata eorii peccata increpätesdiciteiQaia quicuqi foecerit koc malutr,perdit baptifmifacramentit. Et qwa audiuimusquod aliquos uiros aut multeres ita diabolus circumueniatiUtquinaÃrianec uiriopera Ãciant,nec multeres laniÃciu. Corä Deo er fanilis anplis eins conte fhtnur, quia qutcum^ hoc obferuare uoluerint, ntà per prolixam CT dur am p'jenitenttim,tale facrile^um ernenn dauennt, ubiarfurus esT: Diabolus, ibt cr ipà damnandi funt. }Ãi eiitm infaltccs er miferi,qut 'm honore louis quinta Ãria opera non Ãciunt,non dubito quod ipfa opc^ ra die dominua Ãcere,nec erubef utit nec mctueiitt. Et ideo quofciiq- ales inueucritif eÃ'e,duriÃtme caÃpte. Et à fe emcndarc noluerint,nec ad codoquiu nec ad coituiutti ueÃrivm eos uenire penntt.ie,
Sermo CCXLI.de tempore,
Bf «f niÃtis fratres chariÃinü,me uobis frequètius Ãp plicaÃi, er paterna follicitudine comonuifà pariter amp;nbsp;conte/btos e(Ã, ut iHas facrilegas Paganorum confuetu^ dines obferuare minime deberetn. Sed quätum ad me mut tortimrelationeperuenit,dpudaliquos parutn proÃeit adhtonitio mea,quia à uobis ego non dtxero er pro me et proüoblsmAlamfutn redditurus rationemindieiudicq, er uobtlcummthi erit necefà steroA fupplicia/uÃnere. Inc»natosgt; E^meapudDeumabÃluo,dumiterumatqj iterimiad fÃnrkgi?*â monto parlier er conteÃor, ut nullus ex uobis Carragos cwagi, n3 uel diitinos uel forttlegos requirat,n:c dequalibet eps aut caufa aut iiiÃrmitate interro^t. NuUuiÃbipr^cantato^ res adhibejtt,quia quicutuà fcecerit hoc malum, fkttim pe ribit baptifmi facramentum, er continuo Paÿintis er fa* crilegus e^icitur, er nià grandi eleemofyna CT dura er prolixapienitetiafubuenerit Ãm'm'inattrnum peribit. Similiter er augur ia obferuare iwlite,nec initinere poÃti AagtmA aliquas auiculas caiMntes attenditt, nec ex illartttn can* tu diaboticos diuinationes annunciare priefumite. Kuüus ex Uobis obferuet qua die de domo exeat, qua die iterutn reuertatur,quia omnes dies deus Ãxcit,Ãcut feriptura dia cit: E t Ãibts eà primus dies cr Ãctittdus dies er tertius, Ãmiliter erquartuser quinfuset fextus erfobbathtan. Et illud foecit Deus omnia bona ualdejllas uero nonÃÃi facrilegas,fed etiam ridiculofas,Ãtrnutationes couÃdera^ re et obferuare nohte, fedquotiens uobis in quacu^parte ÃeritneceÃitas properandi,Ãgnatcuos innommetëfu ChrtÃ,eJ fymbolum uel orattonem DominicamÃdeliier dicentes ,lecuri de dei adiutorio itrr agite.
Ibidem poftpauca, Sed Ãrte dieet aliquis, quid Ãciemus eo quod augurid fff*
E SERVANDA PVBLICA. CXXIII «ec edin rurfus qnaà malam arbitremur, cum etiam tn ea multospios de bonos,unius Dei uericultoresjnuitis do;* pcndctciu, montbus pritpoUuijà utdedmus, nec eofdcm immundiÃi» mosÃiritus, uel propter bec ipfa bonamalà ue terrena. propitiâdos dut timêdos exiÃimemus,qu!a peut ipp mali homines tn terrd, pc etia tdi non omna que uolunt pcere pofptnt', rup quantum lüius ordindtione pnuntur, cuius plene iuditia nemo cbprehendit,nemo reprebendit iuÃe.
Cap.XXIIIL
SyHd fB«i ueniÃet Tdrentum dtq^ ibifacripcaÃet, ui* dit in capite uitulinâ iecorisÃmiläudinem corone auree. Syiiams TumPoÃhumitKHamÃexille re/pondit preclaramei uiâoridmpgnificari,iuÃitqi ut extis illis folus uefeeretur. . PoÃra pdruo pilo interu^o, (eruus aiiufda Lucij Pon* tq,uaticindndo clamauit-.A BettonA nuncius uenio,uiilo* ria tua eü SyUaiDeinde ddiecit, arfurum eÃe Capitobu, Hoc cum dixiÃet continuo egreffiu è caÃris, poÃrrd die concitdtior regreÃt» eÃtCr Capitol itm arÃÃe clamauit, drferdt autem reuera Capitolium.Quod quidem demoni er prouidereÃcile fi(it,cr ceterrime nunciare.lHud/anè attende,qdâ ad caufam maxime pertinct,fub quahbus dijs cupiant eÃe, qui blafphemaitt feduatorem uolutatespde* lium d domitidtu dtmonum liberantem.
Cap.XXVL
Tan td UM eà probitatis dc caÃiaus, ut omnis uel pa* ne omnis eius laude moueatur humana natura,nec ufque* d^monüm. adeo pt turpitudine uitiofajtl tötum ammittat fenfum bo weÃatit. Proindemalignitdt Damonum,niÃaluubife, queinadmodum feriptum in neÃris Itieris nouimus tranà Ãguret in angelos lucis, non iinplent negotium deceptio* nis.Eoris itaq^ populis celeberrimoÃrepitu impietasbn* pura cireumfonatjCr intuspauds caÃitat pmulaa uix p) not, Priebentur propatula pudendis CT fecretalaudan* dis. Decus lotet er dedecus patet.duod nwî««» geritur, omnes conuocat Ã^e£tiuores,quod bonum didtur uix dli* quos inuenit auditores. Tanquam honeÃa erubefeenda funt et inhoneÃa gtoriandd. Sed ubi hoc nipindemonum templtsi Vbi nippüdcite diuerfori/s f lötoi «lim fit ut ho nefhoresquipauci funt capiantur, hoc autem ne pluresg quifuntturpiÃinücorrigdntur.
Lib.IIII.Cap.XXVL
Ogif no uideat qui fanum fdpit,fubdieDs homines ma» Quibtis Ut lignis djemonibus, à quorum dominatione non hberat nià gratia Dei per l'éfitm ChriÃum dominum noÃrtim,ut cos pcragmdis pul/bs rÃeexhiberetalibusdijs,quireäoconà iopotrrat turpid iudicarii In Ulis certe ludisÃaenicis poëtica numiia num crimina prequentdtttur,qiü ludi cogentibus numini* bus,iuÃ'ufendtus Romani inÃaurabantur.
Lib.V.Cap.L
Illi uero qui poÃaonem Ãtlldrttm quodammodo dccer Contra az «enfjuw qualtfquifq; Ãt,er quid ei perueniat boni, quid* înTpua*.^quot; ue mali acctdat,ex dei uoluntate fu^endtint,fi ealdemÃel las putantiabere hanc potefiatem traäitam jîfci à fummd
X. ? iU Ui
DE IVRAMENTIS ET FlD
îpfd et Cdrrd^ttel diiimfrelt;^uè!er nobii iierddmudat f Dcut. ) J De fcdc re ccntcÃdtur nos[tripturd V monet dicem: E= tiding c^M uobis ucrd dixcrint,nolitecrcdere iüif.Tentdt Etf.diuîni enitil uosdominui DftM «e/ïer.Hlrttwhïnedtfe cumaii xrnm'^^on f^on. Sed [tcrum dicK : dtiquofiens p prMntdteres non dcniîuÅ''^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fefpetitts, dut de dlidqudlibet intf
firmit;ite,,ppeu/(^i(d morte multi periclitdtur. Veruejl frdtrescbdriÃinü,quidpernittithoc Deut didbolo,Ãeut idm fuprd dixi,dd probêidum Chriftidnum,ut cum inters divmperiTtdfdcräegid, dÃqudremedid iniHdinfirmitdte perciperejey aliquid uerum potuerint dgnofeere, fdciliui proptered diabolo eredantSed qui totam religionè Chri fHdnam dtfiderat cuflodire,oportet ut hdc omnid totd d» nimi uirtutecontenindt, timenfiBud quod aitApoÃolus increpant : Diet er menjes CT tempord obftruatis, timeo neÃne cdu[d lahorduerim in uobif. Ecee Apofiolut dicit: quodquidufftriaobferuduerit pnecaufd doilrindm eiut fufcipiet. Et ideo qudntum potejHs circwnuentiones dia.^ bolijûgte. Et iüud ante omnidfeitotefrdtres,quod nec uo! iplos.nec eos qui ad uos pertmct,tiee animalia ueÃrd, tiec reliqudm fubflantiam uelin pdruii rebut diabolus po Job., nbsp;nbsp;nbsp;teà ltedere,nià quantum à deo poteÃate dcceperit, quo^
â modo nec fanch lob facultatem aufut fiiit fubuertereniÃ
domino permittente.Et Ãeutin Euangelio legimui,quan-t do ab heminibui expulÃfuntdgmones t ro§iuerutut uet in porcosirepermitierentur. Siin porccs non junt auà intrareditmones, nià à deo permiÃionctnacciperet, quit ii^eritinÃdelis.uteos bonos ChriÃanoscreddt pc/fel^» dere,nià deut propria difpenfationepermitteretlPermit* tit autem hoc Deus ex duabm cauÃs, Ut aut nos probet à Kâ¢*quanz bomÃmus,autcorrigitÃpeccatDres, Sed qui patienter damoncni diÃgt;enfdtionem domini tclerauerit.crÃcut iamdixi,qua»
ilo aliquid pdiderit,dixerit ; Domti us dedit dominus ab* lob,, Ãiilit,Ãcut domino pldcuititaÃÃumeÃ^it uomendomi ntbenediiltvm^
Lib IL de ciuitate Dci. Caput X.
Mdligni/piritusquos iÃdeosputdnt,etiam fldgitid qtt^nonadmiferintdefediciuolunttdum tamenhuma* menés uez ndtmenteshisopiniotiibusuclutretribusinducdnt,crad de ft*'Vrimi prlt;edrÃnatum fupliciiun fecum trahôt, Ãuehomines iÃd 03 uei ncra foww^erjiKj^Hoî dcos hdlxriuolunt,qui humanis erroi» ribiK gtudent, pro qutbus etiam à colendos mtOe noeendi Ãnendiq^artibus interponunt,Ãue ettam nonnullortun hominum crimmA lüa uera Ãnt,qu£ tarnende nuittinibus Ãngi libenter accipiutttÃdlaciÃimi Ã/iritusjut dd fcaleÃ). de torpid perpetranda, uelut ab tpfo coelo traduci in ter* ras fatis idonea uideatur auÃoritas»
Eodem libro Cap.XXIII.
Varictaeci nbsp;nbsp;Difjwön« CT à aliquid in bw rebus inÃrioribus pof*
rrnm tem funt,tautum poÃuM, quantum fecreto omnipotentis ar no'Ã'cTûz bitriopermittuiitur,nemagnipendamusterrenam fÅlici quot;quot;ân«' M nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Mario,maOs etiamplerun^ conceditur.
DE DÃEHONIBVS ST MIRACVLIS.
|
»flfUf poteÃäte,ut uolcntcs iÃd decernanf, rndgnamcoelo fà aut iiiiuridi», in (uius uelut cUriÃimo Ãnatu^c Ãgt;lcn* didtÃimd (urid opiuMtur fcÅltrd fdciendd decerni, qud« lid fi dlilt;jud terreitd ciuiMf decreuijjit tgcneri hununo de cernent Ãtrdt euerttndd.Q^dle deinde iuditiim, de ho^ minuni fdihs Deo relimjiiitur, tjuibur caleÃis iieceÃitdt adhibetur^cum domimtf ille Ãt er fyderum er hominami Aut à non dicuf.Steüdf, decepa guident poteftdte d fum^ mo deo drbitrio fuo^Ãd decemere,Ãd in tdlibut neeeÃitd» tibut ingerendii iHiut omnino iuÃd eomplere, itd ne de i=â pfo deo fentiendum e{i,quod indigniÃimum uiftm tÃ^de Ãelldrum uoltmtdtefentiretQ^od à dicuntur Ãrüte Ãgni fiedre potiiK iÃd quim Ãcere, ut ^unà loeùtio (jifeddin Ãt Old poÃtto,prxdt:ent Ãturd non ag^ens, non énim me^ dioenter doäorum hcimnum Ãit tÃd fententid, no ijuidé Udfolètioqui Uidthemdtici (.ut uerbigrdtid diedmyt-ldrs itd poÃtut hoiaiciddin ÃgniÃcdt, fed hotniciddmtwn Ãdt. Eodem Iib.Cap.Vir, ïdm iilud^ii Ãrdt, quod in eJigendit dieiut rtoud ^jeddm fuis d^bus Ãa moliuntur ? Ncn érdt uidelteet tUc itd ndtus ,ut hdberet ddmtrdbilcm Ãl!um,fed itd po tiut ut contemptibHem ^gneret, ejquot; ideo uir dcâ ui e!egt ho» rdtn qud mifeerelur uxori.Tceat er^ Ãtum quod non hd bebdt,fedexipÃudÃtocapit effe fatdle,quodin eiut nd* tiuitxte no nÃerdt. OÃultitidm Ãn^ldrem, eligrtur dies ut duedtur uxor,credo proptered, quid potcA in diem no honum nià eligstur incurri, CT infceliciter dud. Vbi eà o-go cf«olt;i ndfeenti idm fyderd decreueiimtt A n pote fl ho IKO quod ei idm conÃtutum eà did ele^one mutdre, er quod ipfe 'm eligendo die conÃtuerit, non poterit ab dlid i^fiquot;deÃfoli homiiier,no dutein omnid rû fabulas nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fib coeloÃmt,conÃeUdtiontbus fubidcent,cur alios e* amp; errotes. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dietdccommoddtos ponendis uitibus uel arboribus ucl fegetibiti,alios dies pecortbusuel domdiidisuelad^ i^ittendisgt;ndribns,quibuseqturtimuel bouni faetentur xor diicif, di-mcnti er coctera huiufmodi i Si dutem propterea ualct ngro aiîgd hds res diet elebb, quid terrenis omnibus corporibus, äTftritur nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^nimantibus Ãue non dnimantibus,fecMidum diuerà â tdtestempordliummomentorum erfydoumpcfitiodo* mindtur,conÃdere»c qudm innumerabtlia jub imo tempo ris putiâo uel ndfeantur uel oridiitur, uel incboentur,cr tdm diuerfos eMtus hdbeant, ut iÃdi cbferiutiones cuiuis puero ridendaseffe perfuadednt. Quit efl enim turn ex» f orr ut dudedt dicere omnes arbores, cmnes herbas, cm* nei beÃds ferpente5,aues,pifces, uermiculos tnimnia nd feendiÃiigtüdtim habere diuerfd ? Solent tarnen homines ad tenrandam peritiam Kathematicorum afferre ad cos con/kUdtiones mutorum animdlium, quorum ortut pro* pttr hdiic explordtionem domifua diliffnter obf âruint, eofq; M dthematicos prafirdnt cttteris,qui confleüdttoni» bus bis in/pechs dùÃt no effe hominitm natimi fed pc cut. Alldent etIdm dicere quale pecui, un urn aptim lanicio, an uellAtionfdn aratro, an cuftodit domus. Nam crad ceuiind fdtd tentantur, nbsp;nbsp;cum ntagnis admirantium cld* |
moribus ifla re/fondent. Sic deÃpitint homines ut exiÃ* imnt cum homo nafeitur, (3quot; carterc s reriim ortus itd in* hiberi,ut cum iHo [ub eddem coeli pla^ nec mufcd nafclt;t* tur.üdm fl banc ddmiferittt,proeedit rationado quxgrd dai'm dcceÃibiK modicis cos d mufeis ad canxlos elepban* tos^ perducdt. Nfc illud uolunt aduertere,quod eletlo di femindndum agrum die ,tdm muâa grdna in terra fimul ueniuttt,Ãmul ^rminant, cr exortdfegetefmul herbe* fcunt,pubefaiM,flducfcunt, cr tjmen indeÃneas etteris coeudSfdtqueut itd dixerim con^rmindles, alias rubi^ 'mterimit, alias dues depopuldnrur, aliÃs homines duel* bmt. Qjtomodo iflis dlids conÃeüationes Ãiffe diäuri flint ,qaas tdm diunfos exitus habere conflgt;iciuntlAn eos poen:tebithisrebusdieseligere,ed[q;adcoelelkne§ibunt lt;nbsp;pertinere decretum, cr folosfy deribus fubdent homines, Quibus foils in terra Deus dedit libérasuoluntates. His p Cifiro- »Pi- » nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n *'â8' omnibus conliderdtis,non imrruruo credtur cum Ajlroi ainjnando log! mirabilià r multd uerd rc/foiiderantyCr occulta im Ãnäi ÃeriÃririiuum non bonorum,quoTtim curd efl has lt;-»1^â 'rûhi Ãlfas er nexids epiniones de aÃralibus Ãtis infererehu^ non bc^.â aanis mentibus atque Ãrmare, non horofcopi notai CT ixffebti aliqua arte qure ludla eÃtZre. Libro feptirao Ca»« put XXXV» Kam er ipfe JHuma Pompihiisad quem nuHus Dei Prophetd,nulluifdn.tlus angelus mittebanir,Hydromd»* quam Nu' tiamfdcere compulfus eà ,ut maquauideret imagnes deorum,uelpotiusludificationesd£monum,dquibiisau* â¢â«m imag^ dir et quidinfacris ccnÃtueretdtqueobferuare deberet. quot;â Qttod gnus diuinationis idem Varro a Perfis dicit aÃa» tiim,quocr ipfumHumanijCrpofledPitbagoramphilö fophtim ufumÃiffe commémorât, ubiaäbibiio fangiiinè etiam inÃrorperhibttfufctKri,cr Necromantiam grece dicituoedri, QVteÃueHydremamiaÃue NecromaMia dicdtur,idiplem eÃ^biuidcniurnwrüiidiuinAre, Qui» bushtcarubusflautipÃuideriitt: Holoenimdicaehat Apudgm» artesetiamante noflri faliiatoris aduentumin ipÃsaui* tatibitsgntiumlegbusfolereprcbiberi,etpaitafeuerif* «ftun» i»«* Ãmauindicdre. Noloinquam hocdicere,ÃrtaÃisenim t Ufte ttdia licebai». Hm tarnen artibus didicitÃcra tüa fcounBtii. Pcmptlitis,quDtum (acrorufabbi prcdidit, caulos obruit ia, timuit,et ipfe qdquot; didicit,quatu eaufaru prodms libros Senatus iticendit. Quid mihi ergo Varro illotum fdero* nbsp;nbsp;t-^ihre» tum, alias nefetoquas caufasiielut phiÃcat inirrprdO* tor, quales fllibrtiHihabuiffent, non utiq^arfiffent, aut CTiflos Varronisad Ctejartm PonnfleemÃriptosatque édites patres confcripti Ãmilittr incendiffeiulQ^cd ago aqudm egffferit,id rfi,exportauer!t Huma PÃpil!US,Mi* de Hydrctnaiitiamfaceretildeo Hympkam Fgriam co* lugemdiciturhabuiffe, quemadmedü in /upradiäo bbro Varr Ollis |
MAGIA ET VARHS S V PER S TI T1 O NIE VS.
cx^cini
|
Vdrroiiis exponitur. Ita e ni« folent res gsÃe dd/fierÃo-gt; Hydtenun ncmenddtiorusn'm ÃbuldSuerti.lniUdigtur HydronMn^ ffx Ro)ndtiits,CTfdcrddidicit,qu£ maPompi/ 'mHbris fuis PontiÃces hdberent,CT eorumcdu/Jds quds pcettrfe neminem fcire uoluit. laq; eds feorlum fcrb ptds fecum quoddmmodo mort foecit,qudndo ita fubtrd^ hendas hominum noütùe fepelienddsq^ curduid A ut erg» drfnwzjMW illic tum fordid£ CTnoxtæ cuptditutts erant , nbsp;nbsp;nbsp;. confcriptie,utexhismtdilldTheologdciuilisetidmdpHd bn^Numî tiles bomints cxecrdbilis dppdreret,qui tiin m«!a inipn ïenaiu «UZ Ã^f^^^tts crubefcetidd fufceperdt,dut tüt omîtes luhil aliud Ãis, fctipta q homines mortui prodebdiittir,quos tum prolixd uetuÃu* ntntur7* ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omaespopuliffnüwn deos immorales effe crtdiderdnt,cum CT alibus fderis ijdem illi dxmones Db!eÃirefitur,qui fe colendos pro ipÃs mortuis,quos deoî puari facerdnt,qmbujdim fidldcium nürdculorum dtte--fhtionibus fupponebdnt.Sed occula ueri dei prouidentid Ãamp;Mi eA,ut CT Pempilio dinico fuo lüis cong!utiiu.tt ar^ tibus,qHibus HydronanUj fieri potuit,cur.Ãn illd coiifia== ri permittereniur,CTameitut montur«? incenderat ed potius qudm obrueret admonere non permitterentur, qui ne innoxfcerenc,nec dratro quo funt erua chfifkrepotue ruitt,nec fiilo VdrrDnis,quo cd qu£ de hdc re ^jhfunt in Koflrdm iftemoridin peruenerunt. No enim peffunt quad non Ãnuntur effieerc.Sinuntur dutcdln dei fummt iu/io^ ; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iuditioproimritiseorum,quosdbeis ueladfiigf antum, neleltdm fubijeide decipiiufiumeH.Qndm ueropemi^ ùofeuel dcultuuerodiuiniatis alienee iü.e titeree iudied» t£funt : Hine imeUigt potc/i,quà d cds miluit fetùtut 'm^ cetidere,qudsPci}tpiliusocculautt,quÃm timerequod muit,qui hoc dudere non potuit,Ciui erg nee falicem in fiituro uiam nec modo hdbere uult piam, alibus fderis mortem quierdtdittrndm, dÿiduamcum malignis da^ monibus non uult hdbere focieatcm,nott fuperftiaonetn qudcoluntarnoxidmperitmefcdt,:fed uerdni ftligonent qudproduitturCTuineunturdgnofcdt. Libro VIII. Cap. XIIII. . Spitiiumfj Apuleius Pldconicus Mdddurenfis libru feripfit, cuiiu di deo Socrdtis,ubi di/fcrit CT expo^ buit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nie,ex quo genere numinum,numtn fibi Socrates hdbebat adiun^im,CTdmicitidqudddm concilidtum,dquo per^ hibetur folitus ddmoneri, ut deli/kret db dgmdo, quditdo id 5«od dÿre uolebdt,probiere nonjùerdt euentunow. Ibidem. piitonicoz Omnijon inquiunt dnitmlium Pldronicijn quibus e^ âlâWâââ** f^tgt;oitdlis,tripdrtitddiui(toe^,indeos,homi»es, nîhâîo⢠ddtnoncs.Dij exeeüentiÃimum locum teiient,homi» nes 'mfrnum,dlt;emones medium. Natn dforunj /èdeî in fcelo eli,homiiium inferM,i» dëre diemoiium. Sicut eis diuerfddignitdsefllocorivm,iaetidmnMurdrumâProin-de dij funt hominibus, damonibusq^ potiores : homines uero infrd deos CT demones conÃituti fÃM, ut clemento^ rum orditte fit diffsrentid meriror««». Demones igtur 9tedij,q!femddmodum dijs quibus'mÃriits bdbttunt pofis |
ponendiiitn hoitümbut fupei-imiJuic'M pr-c/rreiidi Habetucnimcumdijs comnumem immoraiiütcin cor^ porum,dnii«oruMtfm cuhominibm paÃiom-s.Cludpro pter mit (R miru incluinnt,ft etum ludorum obfcaniatii: iui £7 poëaru figwntii deleiÃAntur.QjiiUidoquidc et htt tmtnis cdpiuntur ad/èéltbiUtA quibus dij lott^c abfunt^cr modis omntbiif alieiü funt.Ex ijuo coUiqUit, Platonê Ppë ticddetejhndo et ,phibeiidofigmentinoit deos,qui omîtes boni er excel/j funtipriud/Jè ludortî fcccnicoru uolupate, feddiemoites, _ Cap. XV. CliidmÃbremdb/it,uti/heonfideriiâ!Sdmimt!tierdci' j,npfo5,j lerre!tgofut,cruerodeofubditatddeodrbitrenrdxmoi Augiiii p;» â net [eipfa efji twliorestquod h-ibetiiit corpora mtliord, (f o^p'îîioncm. lioquiatnulasÃbicrbeÃiM prulaoiriff e^,qȣ nos CT dcnmonid fen[uu CT motu Ã,cdl'mio.atqi celerrimo,et M4â lenMuiriumjetannofiÃimafirmiatecorporumuincunt. , QuishoimiMnutdendoicqMbituritquilisCTuttlturibw? Aqnîiæ sn Quisadontndocdrubui?Qaw wlocieitteleporibi{f,cer^ rpkwiffi.^ ui5,duibuf omiubiii ? nutltuw udlendo leonibus er uuicut. elephdntibM Æ Qjjm dm uiuendo ferpeittibiKtquietidin inrôdoMn depofta turnedfeticâutemdeponere,dtqi'm ittiieiitutère^ nbsp;nbsp;fupcMt. dire,perbibeittur.SedÃcut his omnibus rdtioctnAitdo CT uclocitatc mtelligeiido meltores fumus,it:t etid dxmowbus bené dtq; boneflèuiuendo mdiores effe debemust Obhocenim CT i'ottnrimx prouideiitid diumaeis, qutbus nosconjhte/Jê pptiores: phis^^uo'; (Uta fuM qutddm potiord corporis mutierd, ut illud quo Scrpmui eisprlt;eemitiemus,etidm ijio modo nobis commtndaretur ârd^pofit, m«fra nMiorec«r(iexcoîf«dMf//c^Hlt;(n: corpus, ipfdiw^ nmiciin tu exceümtiam corpordlem.qudmdamones habere no/ce= diâcquot;p'^nz muStprit bonitute uitje,qult;i lUis dnteponimur, contemne^ bentui:. re difceremus,habituri CT nos immoraliatem corporum^ non qudm fupplidorttm teteriutds torqueat, fed quam qu^^ ritds prteceddt dwmorMwi. law ttero de loci dUuudûie, demones in aère,nos autem hdbiamus in terrd,ifci permo ueri,ut hinc e o$ nobis effe preeponendos exifünemus,om^ nino ridiculum efl. Hoe efiiw» pdilo nobis CT omnid uo» latilia prfpcnimus, Eodem libre Cap.XVI. De worifew erg demonum cum idem Platonieus loâf queretur, dixit eoseifdemqutbus homines animi pertur^ menbus ds tdtionifci« dgari,irriariiniurijs,obfequijs donisq; pla= cari,giuderehonoribus,diuerfis fdcroruritibus obleila» tonicu» fen rijCTincis fiquidneglcäufiteritcomoueri. Inter cietera etiam dicit ad eos pcrt'tnere diuinatioiies dugurü,hdrufi)i tum,uatu dtq^ fomnioru,ab bis quoq^ effe mincula »nag. rttnJ.Brewirr aut eos definieiis ait : Damones effe fftiere dnimdiidjinimo paÃiua,mente rationalia, corpore derea, tempore aterna-Horum uero qu'ntq}, tria priora illisejfe qu£ ttobis, quartum propriu, qunttum eoj ewdije/?i(Igt;frc comune. Cap. XIX. Porrö((d«er/lt;itmdgclt;Mdrt«,dcq«ibuJ^Kqfdlt;(m nis Deimpre» mis'uifxlicesCT nimisimpiosetiamgloriari libetin «o* g,cx'.\quot;ux tttined£monwm,ipfam piiblicdmlucemtefitm eiabo.Cur pJquot;,® enim timgrduiser iÃi pleflunturfcucriate le^u, fi opera tuum qiali^ X 4 funt |
MAGIA ET VARIIS SVPERSTITIONIBVS.
|
fünf cokndorumi An Ãrte iÃuslegef Chrijliii» ni inllitumnt,quibui dras ma^c«e puniiMiltirJecuttdum quem dlium fenfum,ni(tquod hlt;ec maleficid geiurtf:timde Vlt;r ii in ââ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^11'^ dubium eà ? Ait poeO, cldriÃimus: Ãneid.4. TeÃorehdradeosCT ttgemu}M,liiumq; DulcecdputftiMgcdsinuiam dccin^erdras. gi'ó^g 2 Atq^ faas alio uidi trdducere meffes. Eo quödhacpeÃifrra fcelerda^dÃärind,Ãuäus ttlieni 'm alids arrds transÃrri perhibcntur, iwnue in duodet 'nn Cicrto ar; abulis, ide^b, Romdnorum antiquiÃimis legbus Cicero äpTid'â«â eomnumorateffeconfcriptum CTeiquibocfoecerit fup^ manos pcr^ plidunt conÃitutum^i PoÃremä ipfe a puleius nunquid d^ inhibità nj pttd indicés ChriflidnosdenMgâsdrtibuf dccufdtus eil { Qudf utiqi pbi obieihs,à diumof e:j piof effe nouerdt,er Apuiciiis diu'mdrumpoafiitum operibus con!^Uds,non folttm eof accufatimx r â . 5 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/⢠II nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r ⢠, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;' pitiatisarz confiaridebuit,led,etiampropari,legesculpans potius, »IS magicz. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prohiberentur,c:7â damnanda puarentur, quie bdberi mirandd ej uenerdnda oporaret. la enim uel fen^ antidm fudmperfuideret iudicibus, uel à lütfecutidu 'mi^ quds Ic^sfaperent,eumq; alid pruedicanam a tq; lauddn ammora mulibrent^dignd dnimielüiuf demones dcnd rependerent,pro quorum diu'misoperibus priedicandis, bumdtam uiam Ãbiadimi non dmeret.Sicut martyres noÃriiim eii pro crimine obijceretur ChriÃiind religo, qud nouerdM fefieri fdluos CiT glorioÃÃimos 'utdarnum, non earn ncgmdo ampordles pcenas euddere delegerunt, fed potius confiando,proÃatido,priedicdndo, cr pro hac cmm'd fideliarfirtiarq;tolerdndo,cy'cumpid fecuriaa meriendojeges qutbus prohtbebantur erubefcere ccmpu^ lerunt,muariq,-foecerunt. Duius auamphilofcphi Pldt» Knici copicÃÃimd et difertiÃimd exat oratio.qud brimen arhummagcarum ù à alienum effedefinditjeq; altar non uidt 'mnocenam uideri ruà ea negmdotquie non poà Magordmi funtäbinttocenacommittt, Atomniamirdculdmagiru, moiuim''dó (l»osre£lèfentitefJedamnAndos,dodr'misfiunt crope^ Arinis et o z ribus d^emonum, quos uiderit cur cenfeat bonorandos eà fe,ttecelfdrios eos adferens perfirendis dd deos ncflris precibus, quorum debemusoperd deuiare.fi ad deum uerumprecesnofiras uolumus peruenire. Deinde qu^t ro quales preces bominum dijs bonis pro dtmones dllegt» ripuant mdgcaf,an licitas I Si magcdSt nolunt ales ; fi licitas,nolunt per ales. Si duampeccdarpoenians prea ces findit,maximefi aliquidmagcumddmiÃt,iatuant demidis inarcedentibuidccipituenidm,quibiis impeUen» übuiautfruentibusfececidtÃepldngt'tnculpami An GT ipà dtemones ut poÃint pceniOntibus mereri indul^nt tiam,prtoresdgintquod eos deceperint poenianttam i IJtec nemo unqudm de dtmonibus dixit, quid fi ia eÃfet, nequaqudm Ãbi duderent diumos honores expeare, qui pcemando defiderdrent adgrdtidmuenit peruenire. tbi cnim eà deaÃanda ftipetbidybic humthtas mifereindd, Eodcm hbro Cap.XXlI. |
DfmoiuselJê credendum efi ffiiritus tiocendi tupù diÃimos, diuÃtidpenitus dlienos,fuperbid ttmidos, âmuif dentialiuidos,ÃBdcidcallidos,quiir,bocquidem aere kd^ mmiiabiiz b!ant,quid decceli fuperioris jubtimiaadeie{h, meritö irregreÃibtlis trdtifgreÃionis in hoc Ãbi cottgruo uelut carcere preedamnati funt. tiec amen quid juprd arrant Dzmones CXaqudsa'ëriloeuteüjideocripfijunttntritis/upertoâ res hominibuStquieosncn arreno corpore, fed eleäo 'm auxtlium deouero,piamenafiicilime fuperant.Sed muh tisplanéparhcipaäone uerie religonis indigniianquam captts fubditisq; dcmirantur, quorum maxima parti nii^ rabthbus CT fiüacibut fignis,fiue fiéhrum,fiue pradia éhrumdeos fe efife per[uaferunt. Quibufdam uero uitid eorum atantius O' dili^ntuu intuentibut, eon potuerunt perjuadere quèd dq fintâ.atq; idco inter deos Ohomit nes,inar nuncios ac beneficiottm interpreatores fe eÃe Ãnxerunt. Si amen non iÃim /diam honorem homines eis deÃrendu/m puarunt,qui tUos nec deos effe credea bdnt,quid malos uidebant. Deos autemcmnes bonos uo* lcbdnt,nec audebant amen ctnnino indignos dicere hono^ rediuino,maxime ne ofÃnderent populos,à qutbus eis cernebant inueteraa juperÃtione per at lacraO tem» pld feruiri. Libro IX. Cap.lL Apud plerofqfenimufitaiumc^,dicialiosbcnos,dgt; Quiosbo^ lios malos dtemones,quaÃuefitetidm Plaanicorum phü nos amp;nbsp;maz lofophorum,Ãue quorwnhbet fententianeqiiaquam ne^ dkd»m* gligenda ed eiut difcuÃto,ne quifquam uelut dtemones bo^^ quot;'*⢠nos Ãquendos Ãbi effe drbitretur,per quos taiiqua medios elijs,quosomncs bonos credit,dum conciliariadÃlbit Oâ Ãidet,utqiu,Ãcumeis poÃit efà poà mortem irretitut malignorum Ãiritutim, deceptui^Ãlldcid,longe aberret d uero deo, cum quo folo, O in quo folOtey de quo foler an'tmd humdtta,id efl,rationAlis et inteliedualis beata eÃ. Cap.IIL Qvie igtur efi diffirentid ddtnonum bonoru o mat lorum,quandoquidè Pldtoniau Apuleius de hisMtiuerfa* liter différent, O tarn multa loquens de a'éreis corum ccrporibus,de uirtuttbus tacuitdnimorum,qutbus effent pr£(liti,fiboni effent. Tdcuiter^ beatitudtnis caufjdm, â, *Xnamp; iuditium uero miferite tdccre non potuit,confitens eorum ^'pâJ,â'iini mentem qua rationales effeperhibuit, non foltern 'tmbu^ cm. MOe^ tam mtinitdtn^ uirtute paÃionibus animi irrationabihbus 4à nequaqudm crcdere,fed ipfam quoq; ficut fiultarum men* p »»1. huw mos eR,procelloÃs quodammodo perturbationà bus agtari. Cap.vr. Subiebklefierff mens dtcmcnum paÃionibus libidà num,Ãrmidinum,irarum,at q; huiûfctmodi Cicteris. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;agitent d». Eodem hbro Cap.XVIII.i ralfi tUi frUacesq^medidtores dtemones, quieum per icmm. Jfiiritus'nr.nwnditidinmiferiactnalignimultis effèchbus cldrednt,per corporalium tarnen locotum intcruaïld,Oâ peracreo)umcorporumleuitatem,d prcueâu dniinotu nos auccare auertere moliuntur, non uiitm prebent addeant |
V
DE DäEM'ONIBVS ét MIRACVLIS,
CXXV
|
Jeumfid ne uii tenedtur mpetliuttt,qMiido^uidê et 'ut ipfd ttid corpordU, qult;!e IdlÃÃtmd rft zs' pleniÃtm([errotâ rif, ^ud noit iter d^t iuftitid, ijnonidm non per corpord lent aiatudinent,fed per /Ãiritdlemjtocefl, incorpordtem fttniliiuditiem dJ deum debemuf ddfcendere,(n ipfd ttmen corporali uid,c]udm dicmonum dtnici per elementom grd dits ordindnt,ittteriethereos deos etterrenoshomiitef def reis dtemorubiis mtdifs coiiftioitis. Hoc rfeoî opindntur hd bere pr£dpuum,itt propter hoc mterudHttm lócoru cond treiîÃtioite non conaminentur hitntdnd, la dicmones conaimtnAri ponusdb bontintbuSi ^udm hotnincf mttndd^ ridcbemombitscredunttC'^ deos ipfos conaminari po» tuiffe, nià tod dltitudine mutiirentur, q^jî eaw mfoelix, eüjUtiÃd uidmunddri feext/hmct^ubicoanuadntesho^ nunes/imtoius conaittindft, dif contmüttAbiles prtedicdn fur,et non potius eli^t nidm,ubi coamùuntes nugis d^e-^ snones cuitentur, CTdb mconamiitdbtli deo ddmeunddttt focieatcm tncoittunündtorunt dnfflorum,homiiKSdcoR-= amindtione nwndeiitur. Cap. XIX. Sfd ne de uerbis etidm nos cernire uidedtnur, ([uonidnt nonnulU ifkrit^ue itd dixerim,d£monico!drum,{it guibus CT' Ldbco di,ecfdcm pet hibent ab dlijs angelos dici,quos ipà demones nuncupant, iam mihi de bonis angtiis ali» t}u;d uideo adferendu,qi(os ijli effenen ne^itt,fed eos bas nos dicmones uocdre q angelos malunt. Hosautem Ãcut fcrtpturaloqnitur,fecimdumqMm Chrilbaniftvmits an^ los quidem partim bonos,partm malos,nunq nero bonos dtemoaes leg.mus.Scd ubicunq; lüarum Itlerarühoc no^ men po/!turcperitur,Ãnedemones Ãue damoniddiednf Vtiiin feti tur,nonniÃmaligntÃgniÃcanturffiritus.F.thdncloquen rixmenef' dtconfuettidMcm in taiuum populiufquequaq^fecutifunt, «onnifimi ut eoru etidm quiIpa^ni dppellantur,zy deos maliosde â^n'iflwnT dicmones colendos ejfe contendunt,nuüus Ãre Ãi am lite^ rdtiuacdo£his,quiaudedt 'vnldHdâ¬uel feruo Ãuo dicere, d£monem hdbes, fed quilibet hoc dicere uoliierit,non fe a» liierdccipi q natedicere uoluiffê,diibitdre non poÃit,Qu£ iglur nos cau/d competlit,ut poü offinÃonem dririu am tnulartim,utidmpent'Ãnt omniitmqui hoc uerbu non nià in mala partem audit e confueucrut,qdâ diximus cogt mur exponcre,cum poÃimits angelorü nomine adhibiiv, eandem oÃinÃonc quic noie d^monu fieri poter at euiare. Cap.XX.eodem libro. Qnd«^K4m etiam ip[d ori^ huttu nominif,à diu'mos tntueamur ltbros,aliquid adffrt cognitionis digniÃimum^ Ãxmö gt{ Dlt;lt;mo«e; duwntur (quoniamuocabulum gricciw« c:îh diun°^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ApoÃoltu dultm ffnritufdn-a (.cötiiit.s. locutlu dit: Scientid infiat, chdritds uero icdificat. Qupdreâèalitern'óinttlligtur,)uÃfcientiamtunc prois deffe citm ch aritas ineft: sine hae dutem infldre, id eR, in In dimoni /uperbidm indmÃime quaà uentoÃaiis extollere.ER er^ eft hne Cha i»dlt;emonibtufcientidÃneckariate,zy ideoOm inflatt, matt. j(i eR,am fuperbifinîyUt honores diuinos CT religonif feruitutem,qudm uCro deo deberi Jciunt/ibi [aie^rint ex» hiberi,çr quantum pcff'unt,ZJâ apud quos poffunt,ddhue d^nt.Contrdfuperbiamporrö d£Mi)ntm,qtupro merl» tif poÃtdebalur genus htimdnum,dei humilitas quain Chriffo apparuit,qMnam uirtutem habeat,d}umlt;ehomi^ num nefciHnt,imnuindittd eldtionis inflatie,ddmonibus Ãmiles fuperbid non fcienlm, |
Cap. XXI Jpà autem dtmones etiam hoc ia fciuist, ut eidem do* nbsp;nbsp;nbsp;quf mno infirmiateedrnis induto,dixeriM: ; QS'd nobis cr tibi Icflt t^dzarene? Venifli dMe tempus perdere notf nîbutmuo' Cldrum e/l in his uerbis,quod in eis ct antaÃcientii erdt^ er charitof non erat. Fanam quippe fuam firmidabdist 4^ ab iHopion in lüo iuflitiam diligebdnt.Tdnfant uero eis in» notultquantum uoluit,tdntitm autem uetuit quantum oa portuit: Sed Ãc innotuit,no'n Ãcut angelis fanilis,qui eins fecundumid,quoddei uerbunt e^l,pdrticipdtd itternitdif te perfruiitur : fed fleut eis terreudis innotefeendum fliit, ex quorum tyrannica quodammodo pote/hir flies-at libe* raturas priede/Hnatos in futim regnum, ZT glorians fan^ per Uerdcâ¬m,et iieradter fempiternam tnnotuit er^ die* monibus non per id, quod esi uitd aterna, CT lumen in* commatabile,quodt[lumina.tpiüs,cUiuiUetidoper fldem, qu£ in tUo c!^ corda muiiddiitur,fed per quaddtn tetitpoi» ralia fuie uirtutis eÃväd,cr occultiÃimie Ãgna pnefentix^ quie angelicis (enÃbtts etiam md'ugnorum ffirituum po^» tius quam inÃrmitafi hominum poffent effi perfficud, Heniq; quando ea paululum fupprlmenda iudicauit, CT aliquanto altius latuit, dubitauit de iüo deemonum pfm* ceps,eumq; tentduit,dn Chriflus effet explorans,quantum ^ââ''â¢5'â fe temptdri ipfe permiÃt, ut homine quem gerebat ad no* ftra: 'miitationis temperaret exemplum. PoR iUam uero tentdtionem, (itm angeb Ãcut Ãriptum eä mimftrabditt chnfl^tm ei: boniutiq^CTfan^iacperhochifffiritibusimmundis tiutin metuendi ZT tremendi, magis magisià innotefeebat dt» miTttbatun monibus quantus effet,ut eiiubenttquà muisin iUo con* temptibilis uidcrctur carnis inÃrmitds ,rcÃfltre nuÃM auderet. Cap.XXir. codem h'brö, Uisigtur angelis bonis omniscorporalittmtempordi . liüwq;reTumfcientid,qud inflantur diemoner,uilü eff, ^mter (ci non quod earam ignari Ãnt,fed quod iUisdc'i quafatdh* ^orum*^* Ãcantur,lt;haritaschardeff,priecuiiisnontdnttim incor* geiotuta.sc pordli,fKruetidmincommutabiltZ:r ineffabib pulchritu* dine,cuias fandh amore inardeÃunt omnid,qu£ inÃa. funtiZirquod lUudefl,nonfunt,feqi tpfosinteriüdcon* temiiuntfUt ex toto quod boni funt,eo bono ex quo boni funt, perÃmantur: Et ideocertiiis etiam temporalid CT mutabilid ifla nouerunt, cpiid eorum principales cauffdt in uerbo dei conffiiciunt,per quod Ãfius efl mandas,qui* bus eduÃis qu£dam probdntur,qu£dä reprobantur,cust* {ht ordittantur.D£monesattt no £tcrnas temperucaufas zr quodammodo cardinales in dei (aptctia contcplantur, fed quorumdd Ãgnorà nobis occultoru,matore experiètid mulio plurd q holes Ãiturd ^pf}gt;iciunt,diffoÃticnes queqf fuas dliquando pr£nuncide.Deniqff£pe ifb, nunq ownta uoiüiÃüutur. Aliudefieiiimtemporalibus temporalid. CTmutasi. t |
|
DE DAEMONIBVS ET MIRACVLî?, armulabilibui mutahiliit conieihre,cisqi temporalem et tmitabilem modum fu£ uoluntatis ej ftcultatis inferere, quèd d£monibus certa ratione pernûftum eü. Aliud eft autem 'm £ternis et incommutabilibus dei legbus,qu£ in eiuf fapieutiauiuunt^mutationestemporum pr£uidere, dei^uolunlalem,qu£ am certiÃimaquam potenbfiima eü omniuMi,ft)irituseiusparticipatione cognoftere,quôd fanbîis angetis reikh diftretione donatum cH. laq; non folum £terni,uerimietiam beatt funt-.bontim autem quo beati funt,deus lUi^ eil à quo creaü funt: lllius quippe ins deeUnabiliterparticipationcetcontèplatioiieperftuutur, Libro X. Cap. XXL De modo Koderotisautemprafinitis^ temporibusettam potes dæmoni'bus nbsp;nbsp;nbsp;pexre^ftd ditmontbus,ut homimbus quos poÃident exâ datæinfan ciatis,ir.imicittas aduerfus deiciuiatemtyrannicè exers ceant, fibiq^ facrificia non folitm ab ofttrentibus fuma nt, O' a uolentibus expeant,ueruelidm ab inuitis perftquens do uiolenter extorqueant,non folupernitiofa non eïi,ftd etiam utilis inuenitur ecclep£,utmartyrum numerus ims pledtur,quos ciuitas dei anto clariores et honoratiores cis ues habet,quanto Ãrbus aduerfus impieatem poteftatum etiam ufq^ ad fan^inemcerttnt.Hos multo elegintius p Ecclefia/hcaloqueiidi confuetudo pateretur,noPros He= ro(U uocaremus. Libro XVIILCap.XVL De D ome nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Gr£ci faceruM deum,quem peenA ditäs tiftus irregata perhibentad fuosnonreuertifte,eiusq; fos cios inuolucresfillfte(onuerfos,non ftbulofo poetico^ mendatio,ftd htftorica attrftatione confirmant,qutbus nec deus ut puant jÃfîus,humanam reuocare natur am ul'ip ft potuit, uel certe à loue fuo rege anqudm coelicola nouis înfuia Dio tius impetrauit. Quinetiam templum eius efte aiunt in îongcVmô infulaDiomtdea,nonlongé à monteGar§ino,quieü'm tc Gargano A puHa, ZtT hoc templum circumuolare atq; incolere kos in Apuiii nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mirab'diobfequio, ut roftru aqua impleant e:!quot; Solinâ has adftergintjGf cop Gr£ciuenerint,uelGr£corumflirpe iu'à 'nifiia'in progeniti,non folüquietasefte,uerue3' fuperaduolare: iwniri dicit stautemalieni^nasuider'mtfubuolare,crcapiaeorum ' â * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;anq grauibus iihbus, ut etiam périmant, uulnerare. Nrf durtscrgrandibusroftrisfatis adh£cpr£lia perhibetur armat£, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cap. XVIL Onidiâ lib. nbsp;nbsp;nbsp;Hf c Varro ut ad(lruat,commemoratalia non minus formatnÃmopÃima Circe,qu£ fodos De mitabiz Vlyxis muauit hi bcÃios, et de Arcadibus qui (ors mor^ioà tranfnaabant quidam lhi,gnimi,atqi ibi conuertes fociorü Vz bantur inlupos,ey cum pmilibus pris per iüius regonis iltionTr ei£'/oâ£n«iMc6(lt;rtf.St«erocdr«e«ö/t uefterentur humana, Circe fafta. rurfus pofi nouem annoseodem renaaoo (btgno refors mabantur ht homines, demq; etiam nominathn expreÃit ShTpïmuz Demenetum,cttm guftaftetde facrificio ,quöd tatus. Arcades immolato puero deo fuo Lyceo fiicere foient, in lupumfiiiftemuatum,Grannodechno ht figuram pro» priam reftitutum, ad pugHatum ftft exerewfte,^ olyms piaco ceramine utefte, |
Cap.XVni» eodetti Iibfo» SeJde iflA tuntA IiidiÃcatione ditmonum, wt ^uid Ji» eitrmif,^uia hic le^nt ÃrluÃKiGr expeéklnt quid Chri^ fiiani tigere cicbcctnf,c]Mndo inter tdold gfntium imrdcutgt; la fieri ddfierunt i Et quid dicenut! nifi de medio Edbylo-» ntsefieÃgendum^ Quodpnceptum prophetictim itd Hietta.fii ffiiritdliecr intelliglur,ut dehuiu! fieculi ciuitAte,qui proe fidc) O'dufflorumc^ homiuum focietdi impiorumeil fidei pdfiibuf,qult;e per dileSboncm operdtur, in dfui« «ij« num proficiendo frgdinu!, Qudnco quippe in hic imd potefldtem dientonu mdiorem uidenuf!,tdnto tendtiui mes didtori e^ itihdrendum, per quern de imii dd fummucons fcendmus. Sietiim dixerimus ed non efie credendd,no des Quid crfdt /«w etidm nunc, qui eiufinodi quiddm uel certifiimd dus dijje, uel etidm extras fe clJe ddfeuerent. Ndm cr not cu elfemusin }tilid,dudiebdnws mtidde qudddmregos âomhomi* neiÃdrupdrtiu,ubifidbuldriiunutliere!imbutdfhis mas quot;'bâ® li!drtibut,incdfèo ddre foleredicebdnt,quibutuellentfeu poffent uidtortbuf, unde in iumeafci lUico uerterentur, necefjdrid qute^ portèrent,poft qm perfitnih opera ites rum dd ft redirent,ruc tumen in eis mentem fieri befitdlë, ftdrdtionAlêhumdnam^ftrMri,{icut Apuleiutin libris quos dpni durei titulo inftripfit, fibijpfi dccidijje,ut dcces Apuicfiw t« ptoueiKnqhaindno animo permanente afinu!fieret, aut indicduitdut finxit. Htec uel ftlfafunt,uel tam inufitata, utmerità non credantur. Eirmifiimè tarnen credendum omnipotentem deum omnia pofte ftcere qu£ uolueritjfiue iudicdndo,(tue priflundo, nec dtemones aliquid operari ftcundu natunfua potentid,quia cr ipfa an^lica créas jvr^itj rââe tura efl, licet fit proprio uitio malipiia,nifiquôdillc pers d« / . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. . f. . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â â h n â occulta.in* milerit,cuuo! tudiM occulta funt multa,iniujta nuUa. Nec iuft*nufla. fané ditnones naturof créant, fi aliquid taie fà ciunt ,de qualibus ftëbs ijh. uertitur quieftio,ftd ftecie tentu quie à uero deo fitnt credta,ccmmutan(^t utdeantur efte quod non funt. Elcnitaq- folum animum,ftdnec corpui quis demuUaratione crediderim damonumarte uel poteflamp;te in membra uel Uniamenta beffialia ueradter poffê conuer* tiffedphantaflieumhominK,quod etidm co^tandopue etiamfomnidndoper rerum innumerabilium^nera tu* ridtur:e:x cumeorpui non fit corporu,tarnen fimilesmi» ra celeritate ftrmae cdpitâftpitK dut oppreftii corporeis hominis ftnpbus,ddaliorum ftnfuitmneftioquo ineffas bill modo figurdcorporedpoftèperduci,itaut corpora ipfa hominum alicubi iacednt,uiuentia quidem, fed mulot grduiusdtq;uehementiusquimfomno fuis ftnpbus obfts ratis. Phantdfiicum autem lüud ueluti corporatum in alis cuius animalis effile appareat fenfibus alienis, talisq; es tiam fibi homo efte uideatur,pcuttdlis pbi uideri poftet in fomnis,e^ portareonera, qua oner a p uera funt cors pord,portdntur à damombus ,ut lUuddtur heminibus: partim uera cnerum corpora, partim iumentoritm ftls fa cernentibus. Nam quidam,nomine Pr£flantius, pas tri fuo contigfte indicabat,ut uenenum iüud per caftum in domo (ua fumeret » amp;nbsp;iaceret in leflo fuo, qutdi dormient |
MAGîA ET VARIIS S VPERSTI TI ONIB VS.
cxxvi
|
darinlens, qui timen nuUo motio poterat exeitari, Hittoffci. Poil aliquot autem dies eum ueluf eui^laffe dicebat, zy quafi fomnia narraffe,qu£ paffus efl:,Caballum fe fcilicet ÃtTtm,anno nam inter alia lumena baiulaÃc miliäbiis, quie diciturrefbicj,quomam ad retias deporcabatur,quod Ra «/-«drrdKîl ÃiÃum (urÃe compertum e{i,qua: tarnen ei fomnia fud uidebantur. Indicauit cv alius fe domi fuie per iwäem an^quam requiefeeretjuidijje uenientem ad fe quendam Philofopbum pbinotiÃmam,pbtq; expofuiffe nonnuUa PlatDmca,quieantearo^tuf exponerc nolutf-fet. Et 6um ab eodem Pbilo/cpho quaptsm Ãiiffet, cur in detno eiusfoecerit quod in domo fua petenti negtuerat, Non feed inquit,fed mefceciffe fomniaui. Ac per hoc al-i teriperima^nem phantapicain exhibitum eP ui^lanti, quod aller uidit in fomnis. Utec ad nos non quibufcunq; qualibufcredereputaremus indigntim,Ãd eis reÃrentiis bus perucnerut,quos nobis non exiÃimaremusÃtiffe men^ Uns. Proindequod homines dicuntur ,mandatumq; eil litrrisà dqs.uel potius à damonibiis arcades in lupos fosu 1ereconuerti,zy quodcarmimbus Circe focios nwtauit Vlyxis', fecundum iflum modum mihi uidclur peri pot tuijfe quoddixi,fi cenunÃfhm eü. Dicmedeosautem uo lucres,quandoquidem genus earuin perfucceÃicncm pro* pagnis durare perhibettir,non mutitis bemimbtu pihs, fcciphigfz Ãdfubtrabbs credo peife fuppoptas,pcut ceruapro I« nincgiiAz phi^maregis Agimemnotiis filia. Neq; cnim damoni^ niTiiiXâ ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â^zi permiÃis, huiufmc'di pr^Ãi^a difficilta effe pepitnt : Sed quia lUa uir^ peÃea uiua reperta e^l, fup^ poÃhm pro lÃaceruamepeÃcilecognilum eil.Socij ue^ ro i:gt;icnttdis,quia nufqu'am fubito ccmparuerunt,etpo^ Ãea nuUo loco apparuerunt, perdentibus eos ulnrtbus am gelismalis.zyproeis aues occult£exalijslocis,ubi eil hoc genus auium,ad ealocäperduä£funt,acrepente fup popt£ idco creduntur effe conuerp. Quod autem Dio= uedis 'm trmplum aqtum roÃris adfirunt ey ad/Ãergunt. er quod blandiunturgrteciff:nis,atq} alieni^nas perfe= quunar,miratidum non eü Ãeri damonum inÃn£hi, quo tum 'tntcreP,id ep, ad quos perfuadere pertinet deum Ã* fbim effedomedè ad decipiendos homines,ut Ãlfos deos, cum ueri dei iniuria mulns colant, zy homitiibus mortuis qut nec rtn» uiuereiu uerè uixerum (cmplis^altaribus,fagt; cnÃcifs,facerdofibttf,quiecmniacumreiiü funt, ttonnip uni deo uiuo zy uera debentur inferuiantt Libro XIX. CapJX. ^^anftotum MdgKA dei rmfericordid neceffaria eli,nt quifqndm micitn uix nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aiigelos dmicos fc habere puat,habeat malos homintpoz damcntsanucosplt;ihs,e0sq;titinnocenttores,qiunn a^ »K^eT^^f^'^zires acÃHatiores patiatur inimicos.Et etfi magna iÃa (iter faiiaz Jfj mifcricordia necejjaria eA, mà magiiie humane mife^ tanta pra:mitur,ut Ãcile tÃorum Ãa mulattoneÃUatur, |
Libro XXL Cäp.XIIlL tuA ifla » Quisiiutrm non exhorreat, zy mort eligtt,pei pro* Ãou «Hält, f,citatur,aHtmgt;rsperpetienda3tU(t rurfus i^nltaf qtiidem non à rifu, fed d Ãetu ordifur hanc lucent, quo quid malorum ingreffa fit nefdciis prophetat quodam* magicarunt modo. Solum quando nattts eâprut nfiffe Zoroaprem, u^niw. necei boni aliquidmotiÃrofus rtfiis tile portenditi Nam magcarum artium Ãuffe perhibetur mnentor, quo qtti^ demilli necad prxfentts uitic uattam foe'iciatem contra a Nfiid fuos'mimicos prodeffe potueriint. A Niko quippe re^ Affyriorüm,c(M effet ipà BadrianorumreXfbeilo fu* TiRLbcHd perMtti Libro IL Ad Simplicianiim, Quæft.I. fupcraiiiri MalignumÃ^tntuMjd guoipÃuexabtttur Sdul,idco di^hint arbitrer Jjiiritum dctnini,quôd oeculto domiiii iue nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;niagt; rf/fto Saultfn uexabat, Vtiturcnim deud tniniÃrii ettam tusquot;dKaw /fgt;iritibtif malif ad u'mdiihm milorum,uel ad bonorum probations,alio modo ad iHam rem,alio ad iftam. Qu,à m= (lisenim indeÃtquif^ malignus/}gt;iritut,quiamala uo'.un tute nocereappeht, tarnen nocendi potrfhtem non accipit, »ocfndi pö p r tj *z f /â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠zR- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rcHaicadto «//i c(p tlio fub quo juntomnuarus er rw/çî mento» xufflgrdd;fe(«ordwi«a,lt;j»i£( Ãcut non eü mala uoluntat d deo,ÃcnoneftpoteÃasniÃadeo.Qjianquamcnim fit Roman. )| i« cuiu[q- pottÃatv quid uelit non eü tarnen in cuiufqi p0â te/htequidpoÃit,uelfeereeuiquam,Held quoquainpa»^ ti. Ua'mG'ipfeÃliufKnieut deipalfuritf adtempuf,hH^ militer homini jïiperbè loqüenti zy dieenti,quodpotefla,* tem haberet oecideiidi eum uel dimittendi, f^on haberes, inqüit,ininepotrflatein,niÃdatattbiefjetdeÃiper, Diao Ioan.;?» bolufetiam Holens uocereiu(kgt;uiro lob, nocendi quidcin uoluntate diabolus erat, fed amen d domino deo potefh^ teni petebat,dicens: Glitte matium zy tange carnem eins, lob z, qudmuis hoc eÃet ppermitferetur ipfe fibirus, ipfain e^ dam permiÃionem petebathoc modo, zy manum domiiii appellabat permiffamd domino manum fiiam,idcil,ipa jam poteftatem quamuolebataceipere. Cuicongruitiilud in Euangelio,qHod dominus difcipnlis fuis ait : bîacnoik i-ucx zi^ poÃidauit fatbanas uexare uospeut tritit um. 'Diéhis eü ^6âPgt;iril:t(^deimaluf,hoceü, miniÃerdeidd Ãctetidum malum in Saul, quad eum patt iudex omiüpotentiÃimus Diabolus iudicabat: quoniamjfirituf ille quia malus erat,non erat deicreaturauera,qMcondituserat,zypoteÃasqua non {i3nti3,mz^ fud,fed domini omnium eequiuite acccperat,dei erat, Vnde cundumquot;mi apparet bonum /firitum fecimdumfubÃantiam, malum nuimum. autem fecundummtmPerium diet/firieum dei. Eodem libro Qiiaâft.IlI, Item qult;eris utrusn Ãairitus immundus, qui erat in Ziuomoao Phytonif}a,potueritagere,utSamuidà Saulo uideretur, quot;'ââja SaS zy loqueretur cum eo, Sedmultontaicris miraculi eR, gt;'. per Phy quödipfe fatbanas princeps omnium immundorum /pit atah^'â ritutimpotuit loquicum deo,ey petereadtenesndum lob iujiiÃimauiru,qui etia tentandos ApoÃolos petiÃ. A ut p j^uex zz:^ hoc no hcdietdifpcilem quteÃionein, quia per quduoluerit creaturä,(uiuolueritcreatur£,ubiq^ prajens ueritas lo» tcnraiidos quitur,neepptereamagnimentieücut loquitur deusAn difÃabpL tereÃenüt quid loqusitur,quia zy imperator cum imdtK inijocetis |
DE DAEMONIBVS ET MIRACVLIS,
|
iiliiocentibttf «o lo^uilur^quibus proutdenbÃime confulit ddfdliKeni.C^ (ummul(iiwcenlilgt;u(lo^uitur,quos iubet ittttrfici. Si erg) biiicpropirreit nitlld cjtuÃio eûjnuUd Ãt qult;eÃio,quomodo etiam iniiriundiu /Ãirttutcum dnl^ ma fdn{h uiriloejuipotumt. Omntbuf efi^tn fanibsdetu credtor er fdnlbÃcdtor longé utic^ nuior esl.Qjfod à hoc nwuct ^uod licuerit nuUgno fÃiritui exciare dwmdm iu* ffi,crtdnijudmde abditis mortuorum receptdculis reuo* tdre,tunne magii nvrdndum,quôd fdthdudi ipÃmt deum ddfwmpÃt,er (on/htuit Ãtprd p'mndin tcmpli I Qnolihet tnim modofcecmtfiUeetidmmodufi^uo Sdmueli Ã^hm esl,Ht exciaretur Ãnuliter Idttt, üiÃÃrtöquisdixerit Ãciliorem didbolo ÃilJeliccntidin dddeum uiuuWtUitde uoluit ddjtimendum, er ubiuoluit conihtuendum, ijudtn dd Sdmuelis defitnfb Ãnritum d futfÃdtbuf exciandum. Quod ft iHud 'm Eudtifflio nos idea non perturbât, ^uid dominus uoluit dtcppertmÃt,tuitld dtminuttone fut polt;f Matth.itf, teÃatiser diumitdttsidÃeri,Ãcut db ipÃs lud£is,lt;judn^ qudm peruerfts dtq^ iitttnundis, er ãin didboliÃcienti' bus,er teneri 'fe, cr umciri,cr lUudi, er crucifigi, dtque interfid pajjus e^, non eft ab[urdum credere ex dliqtu di/}gt;atfdtione diumt uoluntutts pernuffum Ãijfe,ut non inuttus nee dominante dut(ubiu^nte tm^cd potentidjfed uolens dtq; obtemperdns occulté diÃgt;enldtiant dei, qut Phs/toniÃdm ittam CT Saultni Idtrbdt, confentiret /Ãiritus prophett fdn(h,fe ofttndi ddÃieebbus régis diuindeum fententid percujfurus. Cur eu'imdnimd boni hominis d. tnalisuiuiseuocdti,à uenerit,dmittrre uidedtur dignita^ temfudm,cum er uiui plerum^boniuocdti dd malos uef nidnt, erahnt cum eis quod officium poÃuldt tquitatis, feruato dt^ inconcuffo decore uirtutis fut, er lUorum uh tips pro rerum prtfentium uel ufu uel neeeÃitate traitiif tisi Qudnqu'dmmhocÃiiopotrÃeffiedlius Ãcilior im ttlleilus,er expeditior exitus,ut nonueréÃiiritum Sd^ ntuelis excitatum d requie fua credamus, jed aliquod phdntafma,cr imdgnaridm illuÃoncm diMi machmd= ttombus ãkim,quam proptrrea Ãripturd nomine Sd^ rmtelis appelldt,quid/olent imagnes rerum eatum,'no^ mintbus quarum imdg'mes funt dppeBdri. Quis eÃenim qui hominem piiÃum dubitetuocdte hominem, quando» quidem erÃnfftlorum quorumtuntp piäuramcum dd=: Ãiic'tmus propria qutq; nomina, metmilzlnter adhibet mus: ueluti ewm 'mtuentes tabulam dut parieirm, diemus tHe Cicero cü, lUe SdluÃius, iUe A chiHes, iUe Meävr, hoc flumenSimois,illdRoma,cumaliud nihil fine quam ph Ihe 'midgmes.Sic omnia qut pin^nturatq; Ãnguntur, ex aliqua parte materit metalli,aut ligntjtel cuiufcun^ rei aptt ad opera huiufmodi,qutq; etiam utdetur 'm fern* nis,eromnes Ãre imagines eatum raum, quatum ima» Exod. tf. g'tnes Ãnt appellari nemintbus folent. Vnde Chaub'm cum Ãnt coelefks poteflates.Ãda tarnen ex mctaüo, quod imperauit deus fuper arcam te/h,menti,magnt rei fignit ficandtgratia, non aliquid quam Chérubin iüequoque effigies uocitititur» itaaÃquiiiüiitiffiKtutÃntWf' élt^ tit, uidi imagmem Au^iffiniaut SintplicianiÃecl uidi Au^ g!âflii:umalitSimpljcidr.um,cumeotemporequo tale as liquid uiditnosignoremus. 'Vfqueadeo manffifiim eSl^ non ipfos homines, fed imagines eorum uideri. Et Fhd* Tao fÃieas fe uidiffe didt m fomms, er boues, non |
Gcncf, 4). cdrum aut bourn imagines. Siuero liquido confiât no^ minibus earum rerum,quarum 'tmagines funt eafdcm, i* magmes appeOari : Non mirum efi ,quod firiptura di=gt; cit Sdmuelemuifum,ettdm fi firté ima^Satnuelisuifd j.RfgdiS dppdruit,md(hmamento eius qui transfigurât fe uelut inangelumlucis,er miniftros fuos udutminiftros iufii* the. lam uero fi lUud mouet,quomodo à maltgno ffih ritu Sauliuera priedifki futit,potefier iHud mirumuh dert,quomodo demonesagnouer'mt Chriflim,quem Ju= Matth.», del non agnofiebant. Cum er. 'mi unit deus etiamper in^ fimos er 'mÃrnos ffiiritusahquem uera agnofeere tan* poraliddumtaxat,atque adifiam mcrtaliatem patinen* tia,Ãcileeft er non mcDngruum,ut ommpotens eriu* fins ad eorum panam,quibus ifb,predicantur, ut malum quod eis 'mpendit anteq ueniat prenofeendo pattantur, cciulto apparatu myfieriorum fuoru,etidm Ãgt;iritibus tali* bus aliquid diuinationtbuiimpertiat,ut quod audiunt ab dngelis,prenuncient hommibus.Tantum autetn audiunt, quantum omnium dominus atq; moderator ueliubet, uel finit, Vnde etiamffiiritus Fhytonitusinafhbus Apoftolo AAot.,lt;. rum attefiitur Paulo A pDftolo,er Euanffbfiu effie cona» (ur. Mifcent tumen ifii Ãüatiasfuas,e^uerum quod nofji potuer'mt,non docendimagis quam decipiendtfinem pre ruinciant.Etfirtéhoceft,quodcumill4 ima^Samuélis Saulemprediceret nwriturum,dixit etiam/aurn fiitu* rum, quod utiq; Ãlfum efi, Vtagno quippe mteruallo poft mortem feparari bonos à malis 'm Euan^lio leg* mus,curn dominus inter fuperbumillumdiuitem,cuiam L«r,g. apud inftros tormenta pateretur, er ilium qui ad eius iai» tuiam ulcerofus iacebatjam 'm requieconftitutu,magnum chaos mteriedhimeffe tefhtur, Aut ft proterea Satmul Sauli dixit,mecumeritis,nonut equalitatem foeliciuti^, fed ad parem conditionem mortis reftratur, quod uterc^ he mo fiierit,er uterq^ mori p0tuerit,iamqi mortuus mor* tern utuo pranunciabat- Pa/fiicitquantum opinor prut dentia tua fecundum utrtmqi inteUedliim habere exitum illam lefbenem,que non fit contra fidem, nififtrté pro* fiindioreetperplexioreinquifittone,que uel uirium met* rum, uel temporà cxceditanffi/lias,inueniatur adliqtii* dum,uelpofteanimamhumanam,cit exhacuitamigrât uerit magcis carmimbus euocatim,uiuorum apparere tonftgt;e{bbus,etiam corporis linianunta pftantem,utncn folum uidat ualeat/ed CT agnofei. Et fi poteft,utrum et tiam iufti anima non quidem ccgitur magcis facrK,fti dignelurcflendicccultioribustmperi/s fummce legis ob* h mperans,ut fi fieri non peftfe c!aruerit,nc n uterq; fen fut in huius fcripturte trclkitione atq; expefitsene admiitst tur,led illoexclufo imaginaria f.mulatioScmuelis dia* toluo ritu fi nbsp;nbsp;iiitcBifftur. Sed^ucniatti fiue iBud fieri pofirt |
MAGIA ET VARUS SVPERSTITIONIBVS.
CXXVII
|
f)oÃit(iueMn poÃit,aiwn /à lLitid fathdn£ imd^ ^numÃmuldnddrucdüiddoperdtio decipicndis huntd^ nis finÃbus muUiÃrtnis inui^ldt, pcdetcntim quidem inquiÃetombus diliffntioribiis prlt;efcribdmusSed amen potius exi/hmemus akdliqd Ã,lt;^m ntdligno iüius phys toniffie mini(krio,qudmdiu nobis dliquid dmplius exco^ ^are dtlt;^ explicdre non ddtur, Lib.Il.De DodnnaChnftiana. Cap.XVII. Etrorcs fu Nort fnw» dudicncU funcerrores ffntilium fuperjH^ gcnnhSns tionum,quinoue)n mufdsïouis nnmorite Ãlinu effe aiidiendi^c finxerunt.RefölUteos Vdrro,quoneÃcio,utru dpud eos ' quifqudin alium rerum do^bor uel curiopor cjje poÃit^ Cap.XlX.ÃC.XX.Eodem l.K Duofunt ^nerddoóirittArunt qu£ in ^ntilihus eüi Diiognra nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;excrccntur.Vnuinedrumremm qiids injbme^ doftnnaru. . i . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, runt honuncSi dtcrum edrum quds drunidduertcrum perditas dut diuinitus in/bcKas, lUud quad eftÃecundu inflitubonrs hominum, pdrtim fuperflitiofum eÃ, pdr^ tim fuperÃitioÃum non eli. Superftitiofum eü, quicquid fumââgcnus° mftitutum cfl db hominibus dd focicndd colendd ido^ doäiin^iii. la^pertinens uel ddcoknddm peut deum credturdin pdr^ tem ue uUdm credtur£,uel dd cofulationes et pb^ quec^ ddm pgnipcdtionumcumdemonibus pldcia dtq; poede^ rda,qMUd funt moliminA mi^cdrivm drtiwm, qu£ dem commemordre potius quim docere d/folent Poet£. Ex quo ^nerepunt,fed qudp licentiore udniateHdru^ pgt;icum CiT du^rum libri .Ad hoc ^nus pertinent om-^ nesetidinUgitur£,dtq; remedidqu£medicorum quoq; difciplinAcondemnAt,puein prdcdnationibtts ,pue in quibuÃddm notis qitds chdrdéieres uocdnt,pue in quibuf^ rebusÃtfpendendis dtlt;p Hindis uel etUm Ãltdndis quoddmnu)do,nonddtemperdtionem corporum feddd qudfddm pgiupcdtiones,dutoccult!is,dutetidm mdnip» fhis,qu£ mitiore nomine PhyÃcdm uocdnt,ut non qudp fuperftitiofe implicdre,fed ndturd prodejje uidedntur,pis cut funt indurés, m fummo duriwm pnguldrum ,dut de , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftruthionit oÃibus dnful£ in di^tis,dut cu tibi dicitur pn gultiètijUt dexterd ntdnu pniflru pollicè teneds .Hisdd^ iun^ntur milidindniÃimdrMn obferudtionum,p mem^t brum dliquod fdlierit,p iuniüm dinbuldntibus dmicis, Id pis dut cdnis,dut puer médius interuenerit, dtq; tHud qdâ Idpidem cdlcdnt, anqudm diruptorem dmiciti£ minus mole^umeft,qudm cum mnocentem puerum coldpho percutiunt, p pdriter dmbuldntibus intercurrerit. Sed bellum eR quad dUqudndo pueriuindicdnturdcdnibus: Ndm plerumq; tdm fuperftitiop funt quiddm, ut etidm cdnem qui médius interuenerit fir ire dudednt, non impu ne:tidmc^dMno remediodco mterdumille pereufforê fuum dd uerum medicwm mittit.Kinc funt etidm iüd,lk men cdlcdre cum dnte domum fum trdnpt,redire dd le^ äum,fi quis dum fe cdlcidtÃernutduerit,redire domum. p procidensoffinderit,cum ueflis dforicibus roditur, plus timoré fuffitionem Ãituri mdliqudm pr£fens ddm^ num dolere.Vnde iüud elegtnter diilum ek Cdmnis ,qui niegît Ci cum effet confultus d quoddm qui pbi dforicibus £rofds cdligis diceret,reljgt;odit non effe iüud monftrum ,fed ue= tiofoià quï re monflrum hdbendum fùi^e,p forices d cdliÿs rodere tur. |
Cap.XXL Neq;iüidb hoegenere perniciofe fuperftitionis fc^ Cenethtii^ oremndifunt,auitGenethlidcipropter uAtdlium dieru a vuigo PJ ⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r ,, J P â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Mitlieina conpderdtiones,nuncdutem uul^ Mdthenuticiuocdn^ t,ci, tur. î^dm ej ipp qudmuis uerum fküdrum pofitionem, cumquifq; ndfeitur confeékntur,cr' dliqudndo etidm ueflig:nc,tdmen quad inde condntur uel dSiones noÃrds uel dÃionu euentd prlt;edicere,nimis errdt,C!â uendüt im^ pitis hoibus miferdbilê feruitutem.lidm quifquis Uber cli dd buiufmodi Nidthemdticum ingreffiisfierit,ddt pecu^ nidm utferuus inde exedt,dut tà drtis dut Veneris, uel potius omnium pderum ,quibus iüi qui primi errdue^ runt, erroremq; pofteris propinduerunt, uel befltdru propter Ãmilitudinem,uel hominum dd ipfos homines honordndos impofuerunt uocdbuld. Sed quomodolibet uocentur db hominibus Pldnet£ ,funt tdtnenÃderd qu£ siJcrSccr deus inÃituit Cfordinduit utuoluit, CJ eà certus mo^ . deus inftiru tK^illorum quo temporddi/anguunturätq^udrtdntur. itamp;ordma Qaem motum notdrecum quifq; ndfeitur quomodo fe â*'⢠hdbedt foctle eSl,per eorum inuentds confcriptdsq; regu= Ids quos finÃd feripturd condemndt dicens:Si enim tdns tumpotuerunt feireut poffent eflimdre f£culum, quo» modo eius dominum nonÃcilius inueneruntl Cap.XXIL Sedex ednotdtione uelle ndfeentiummores euentd pr£dicere, mdgnus error ey nugnd dementid ê. morrs.aftâ. Et dpud eos quidem qut tdlid dedifeendo didiccrunt ,pne uüddubitdtionereÃÃiturh£c fuper/htio. Conjfeüdtioes ucoiugere, enm quds Uocdnt notdtio eà pderum,quomodo fe hdbe^ 'tatamp;mZ' antcumiüendfeeretur de quo iÃi miferid miferioribus confuluntur.Ciudreiãquoq; opinionesquibufddmre rum pgnis humand prdfumptione inÃitutis, dd eddem iUd qudp qu£ddm cum demonibus pdila ey couentd re=â Ãrend£ funt, Cap.xxiir. Kinc enimfit,utocculto quoddm iuditiodiuinocupk Qgod non dtmdkrtMttrerwnbomi«« trdddntur illudendi CT de cipiendi pro meritis uoluntdtum fudrum iüudentibus mat/cis fine eosdtq;decipientibus pr£udricdtoribus dn^lis quibus iÃdpdrs mundi inÃmd fecundum pulcherrimum ordi^ nem rerumdiuin£ prouidenti£ legefubieild eü.Qui^ bus iüuÃonibus ey deceptionibus euenit,ut iflis fuperflb ciops ey pernitiops diuindtionum ^neribus multd pr£ teritd ey Ãfturd diedntur, nec dliter dcciddnt qudm di^ Y cuntur. |
DE DAEMONIBVS ET MIRACVLlS.
|
euntur, obfèrMntihm fecundum obferiMoncs fiiis euenùn{,quibiii implicdticuriofioresfixnt^Gr fèfc mnÿs infcrint mulaplicibui Ixqujeis permao^ fiÃinü errores. Hoc geiui: firnicdtionis Miiu, filubri^ ter diuinAfcripttirditonacuù ,gt;iecj} dbeci ftcdeterruit dnim4m,ut ,pptered alid ne^ret ejji (eihkiidd j^uid Ã,l^ fd dicunnir à profèljbribut eorum: Sed etidm à dixerint uobii inquit itd euenerit ne creddtis eii. îgt;lon enm qd f.Regâ.zS intd^ SdânucUs mortuiSduli re^ uerd pr£rMiciduit, Afto.) proptered tdlid fdcrile^d quibiu imam iüd prafenaa, ë minus execrdnddfuiit, dut quid in débits Apojioloru, ucntriloqudfÅininA uerum teftimoiHum perhibuit Apo /klis donüniddeo Pdulus Apo/klus pepercit illt l/gt;iri^ tui, de non potius foeminAtn i'dius demon!/ correptione dtq; excluÃonemu'idduit. Omîtesilt;gturdrtes huiufmo^ di uel nugitori£ uel noxi£ fitperflitionis,ex qudddin pc=â fbfèrd focieMe hominum C/ demonuin, qiid/t pdâti/ in= ÃdeliS dolo('£ d!niciti£ conjli^tdpenitus funt repudi=â diidd nbsp;nbsp;/ù'gendd ChriftidnOjnon quod idolum ftt dliqd. Ht dit Apo/klus/ed quid qu e imoUnt demoni/s imoldnt Societâs in CT ttOJi deo,nolo dutem uos foeiosÃeri demoniorum. In fibusfoâ¢i erg) i/ks doéiriiiis/bcietus demonuin formidÃ^ dandi ingt; dd dtq; euicitiddesl, qui nibilcumprincipe fuo didbolo monum^^' reditum noÃruw,clduderedtq^ obferdre condntur. Sicutdutein deÃellis quis condidit ZX ordiiiAuit deus, humAn£etdeeeptXgt;i'i£coniegt;.Tui-£db hominibus inÃitu-^ t£ funt,fic etidin de quibufdum ndfcentibus uel quomodo diuin£ prouidenti£ ddtniniflrdtioneexiÃtntibus rebus, âfnqlti multd humdnis Ãij/gt;itionibM,qudà reguldriter co ieà th liceris nundduerunt: Si forte infolite dcciderint, ueluti à niuld pdridt, dut Ãdinine dliquid pereutid tur. Cap.XXl(I[. omnid tdntum Mle!U,qud,nMm pr£Ãimptione M-uhemiz dnimorum qudfi com'nuniqudddm lin^d tum demoniti busÃiederdtd(utH.Ojt£tdm£ii omnid plenA funt périmons luiit. fir£ curioÃtdtisuirucicdntis (bllicitudinis,mortifir£ fer* uitutis . Non enimquid udlebdntdnimdduerfdfunc,fed dilimdduertendo dtq; Ãgndndo fûehtm eü ut udlereitt. Et idea diiterÃs diuerfd proueniunt,fecundum coÿtdti* ones er pr£fumptiones fudsllli enim ffiritus qui deci* pere uolunc,tdlid procurdrw cuiq;,qudl!bus eum irreiitïi per fu/pitiones er confenÃones eins utderint. Pofîpauca ibidem, Sicilld Ãgnd quibus perniciofd demonuin focie* tds compdrdtur pro cuiufque obferudtionibus udleiit. Nifiobferx QuodmdnifeÃ:iÃimeolknditrituidu^rMn,quicrdn* fentus âncci tequdiit obferueiic,etpoÃedqudm obferudtd Ãgnd tenue* Uunuiia fint iddgun{,neuidedntuoLttus,dutdudidnt uoces dui* gni aptu*quot; lutâld ijk ÃgnAfuitt tüà coiifenfui obferudntis dngnriS, deceddt. |
Dc narnra boni aduerfiis Mani/ cheos.Cap,XXXIII. Quid uero er ipà ntdU dn^linon ddeomdlifunt conditi,fed pecedndo Ãili funt mdli,Ãc Petrus in Epi* floldÃtddieittÃenim deusdngelis peccdntibus non pe* rafcjpccz percit,fed cdrceribus cdlignis in/èri detrudens trddidit in iuditiopuniendos ferudri: Uinc Petrus oÃenditdd* z.Pet.z buc eis Ultimi iuditiipaendmdeberi,dequd dominus di* eif.ite in ignem £ternum,quipdrdtus eA didbolo er dit* ffliseius.Qudmuis idmpoendliterhuncmÃrnum,hoc Manii.if esi mfirioremcdli'gnofum derem tdnqudin cdrcerem dc* ceperint,qui tdmeiidcrqudndoq; ercoelumdicitur,non illud in quo funt Ãderd, fed hoc inÃrius,cuius cdligtne md}ildconglobdntur,erubidues uolitdnc,ndmerclt;x* lumtMbilwndicitur,eruoldtilid coeli dppelldntur. Se* cundumhoc Apofklus Pduliiseofdem iniquos dn^los, contrd quos nobis 'muidos, pie uiuendo pugndmus ,/pi* ritdlidnequiti£ 'm caleÃibiis nominduit. Quod ne de Ulis fuperioribus coelis intemgitHr,dperte dltbi dicit,fe* cundum principem potejhtis dérts huius,qui nunc ope* Ãpi,cf.i rdtur mÃlios dilÃdenti£. Detnnitatc.Lib.IIL Cap.VIL Hic uideo quid inÃrm£ co^tdtioni poÃit occurrere, curfcilicetifldmirdculdetid nurgeisdrtibusÃdiit'Ndm nbsp;nbsp;âuxma er mdg Phdrdonis Ãmditer ferpentes foecerunt, et dlid gtcis artib'» Ãinilid.SediUuddinpliuseil ddmirdndum.quomodo md Ãâx3.7 gorumilldpotentidqu£ferpentes Ãicere potuit,ubidd mufcds ininutiÃimds uentum edl omnino defxcif.Scyni* Ãs eniminufcul£ funt breuiÃim£,qudtertidpldgtfu* g perbus populus Aegyptiorumeedebdtur. ibicerte deÃ* cientes mdg dixeruntiOigtus dei eil hic. Vnde inteilig ddtur,ne ipfos quidem trdnfgreffores dubios er dère* ® ds potefldtesjin imdm ifldm cdlignem,tdnqudin in fui ges neris cdrcerem, db illius fublimis etbere£ puritdtis hd* bitdtione detrufds,per quds mdgtc£ drtes poffunt quic* quidpofÃtnt udlere dUquid niÃddtddefuperpote/fdte. Ddtur dutem uelddÃillendos/düdees, Ãcut in Aegypti* Exo,? OS,er in ipfos etidm md^s ddtd eÃ,utitt eorum fpiri* tuumfeduclioneuiderenturddmirdndid quibus Ãebdut ddei ueritdte domindndi ,uel ddmonendos Ãdeles, ne tdle dliquid jucere pro indgno deÃderent, propter quod etidm nobis fcriptùr£ duékritdte funtproditd,uel dd exercenddm,probdnddm mdnififldnddmq; iitÃorim pd* tientidm.Neq;enmpdruduiÃbilium mirdculorum po* tentid.lob cunéki qu£ hdbebdt dmifit erÃlios er ipfim corporis fdnitdtem erc. Cap.VIir. Neciieo putdndum eil iHis trdiifgrefforibus dn^* lisddiuitumferuire hdiic uiftbilium rerummdteridin, fed deo |
|
MAGIA ET VARIIS SVPERSTITIONIB V S. fei deo pot'iMiquo h£cpoteflus ditur, quStum 'mfubz: IjiiritdU fcdc incommutibilii iucUcdt.iJiim er lùmnAtw 'miquii etid 'm nwtdüo feruiunt dqud G!quot; ignis er terrd^f^idnt'mdequod uolunt,fedqudiitw(n finis tur,necfdnecredtoresillimdlidnffli dicendi funt^ quid per illos md^ refiÃmtes Ãmidodei Rdndf ex ferpens tes fjecerunt.Non enim ipp eds creduerunt. Ndm iniqui ffirms mdlitid uoltmaam hdbet'miufldm ,poteÃa.tem dutein non nip luftè dccipit,fiuedd peendm fudm,puedd dliorum^ei paendm mdlorum, uel Idudê bonorum erc. Lib.niL.Cap,X. T)t^ mclt;iidgt; Sicut en'mt didbolus fuperbiK honünem fuperbieits mwera dia nbsp;nbsp;pcrduxit dd nwrteni, ia ChriÃus humilis hominem boio. obedientem reduxitdd täain. peut iüe eldtus cecis dit er deiecit confentientem ,pc ifle humilidtus furrexit, er erexit credentem. Quid en'mi non peruenerdt didbos lus quo ipfe perduxerdtÃmortem quippe /piritus 'm 'mts picate ^p3,bdt ) fed mortem edrrüs non fubierdtjquid nee indu:nentum fufeeperdt, mdgnus homtni uidebdtur prmeeps Inle^onibtK demonum, per qudsplldeidrum regaum exercet, pe homines per eldtionis typum pos tentùe qudm iufiiti£ cupidiorem, dut per plfdm Phäofos phidin md^smpdns,dutper fdcrdftcrilegtd irretiens, in quibiis etidin nM^c£ ptlldtia curiopores fuperbiorefq; dnimds decepas, illufdsq; priCcipitdt ,fubdimm tenens^ poÃieens etidm purgttionem dniin£, per edsquds thele» s Corin ' dppelldnt, trdnspgurdndo fe 'm dn^lum lucis per multifirmem mdchindtionem gt;nbsp;mpgnis er prodigi/s menddtij. Cap.XL Holes facp nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Tdcite eil enimfpiritibus nequiÃimis,per dêrd cors siUuiïônes pordpcerenwltd,qu£mirentur dnimie terrenis corpos itnmniido- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dz!irdudt£,ettdm melioris dffèéius .Sienim corbos um. M tpfd terrend nonnuüis drtibus er exeratiiiomhus modiÃcdajn fpeilAcuÃs thedtricis atttumirdculdhos minibus exhiben(,ut hi qui nunqudm uiderunt tdlid ndrs rdtduix creddnt: Quidmdgnum eft didbolo er dngps . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lis eiuSjde corporels elementis per dercd corpora peere qult;e cdro nürelurl Aut etidm oeculüs 'm/pirationpsusM iliudendos humanes fenfus , phdntdfmdtd ima^num mdchinAri,quibus uigildntes dormientes ue deeipiat, uel In func am frrentesexdgtet f Sed peut peri poteü, ut homo uita buiinres. dc tnoribus mclior,fpeäet nequiÃimos homines , uel 'm pene dtnbuldntes ,uel nudtimodis motibus corporum mul td'tncredibilidpà entes,nec uüomodo piceretdlid cons eupifedt,neceosproptered pbi prlt;eponendos exiflimet: Sic animdpdelis er pia,nonfolim p uideat, uerumetis 4»i p propter frdglitdtem cdrnis exhorredt mirocula dtemonum, non ideo tdmen, aut non fe pojfe tdlid doles hit^t ob hoc iüos meliores effe iudicabit, cum Ãnt pnes fertmmfocietdtefdnlt;Ptirum,quiper uirtutemdei, cui |
cxxvm cun£ki fubieäü funt er minimepUdtid er tnulto ntdios rd foecerunt,Ãue homines pue angelt boni. Cap.XlI. Matth, X Neqtidqudm i^tur per fdcrile^s pmilitudines et ms pids curioptdtes er mdÿcds confeerdtiones dnim£ purs jecep tón j* gmtur er reconciliantur deo, quid filfus mediator non traijeit dd fuperiord, fed potius obpdens intereludit uis dm per afjifbis, quos tanto mdligniores,qudnto fupers biores fuie focietdtis mjpirdt. Qui non poffunt ad euos Idndum pennds nutrire uirtutum, fed potius ad demers gendum pondera exdggcrdre uitiorum, tato grauius dni md rHiturd,qudnto pbi uidetur eueiki fublimius. Pro'ms de peut ma^focceruM diuinitus moniti quos dd humilis totem domini odordnddm fleUa perduxit : Itd CT nosgt;no qud uenimuSffed per oliom uidm in patriam redire des bemus,q!Mn rex humilis docuit, erquam rex fuperbui humili re^ oduerfarius obpdere non poÃit eTc. Cap.XIIL Didbolus etidm adhuc fuos iüudit, quibits feper ftid fiera uelut pur^mdis, er potius implicandis atq; mers nbsp;nbsp;ncra'a ffndisplfus mediator opponit quod fuperbispciüime oniiudit. perfuddet irridere atq; coittemnere mortem ChriÃi ,d qud ipfe qudneo e^l alienior,tditto ab eis creditur fanBior atqidiuinior.QuitdmenapudeumpaueiÃtmi retnanfes runt^agnofeentibus gentibus,er pia humilitate bibentis busprieciumfuum,eiufq;pdutia deferentibus hoÃemju um,erconcurrentibus ad redemptoremfuum. Nefcit enim diabolus quomodo iUo er mpdiante atq; fitrente utdtur ad falutempdelium fuorum excelleiuiÃima fapis rcrum qua* entia dei, a pne fuperiore quod eA initium ffiritalis oâ¢âan.T.quot;* credtur£,uf^adpiKm mÃriorem,quoded mors cors amp;ap.s poris,pertendens Ãrtiter er di/ponens omnia fuduiter. Att'm^t enim ubiq; propter fudm munditiam, er nihil 'tnquindtum 'tn earn incurrit.Amorteautcm carnis alies no diabolo mde nimium fuperbus 'tncedit, mors alterius pneris pr£pdrdtur 'm £terno igne tar tari, quo non fos Ui/m turn terrenis,fed etiasn cum oeris corporibtis excru ciari /piritus poÃint ere. CapuXVII. PoteÃdtes aere£ fuperb£atq;fdllacesetiampque* damdefocietateerciuitatefanib)rum,er deueromes diatore a fanfhs er Prophetis uel an^lis audita per fus Of iMiff dixiffe reperiuntur, id e^unt ut per h£c alies u nbsp;nbsp;nbsp;$ óa ndueraetiampdeles dei ppo/fetttadfud falfa traduces en rent.DewfdwtempcrMf/ctfMfff w e^tut ueritas imdts quinOodi/ qf refondretpdelibtis in adiutorium, impi/s in teflimos ⢠niumerc. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CuiiiUi, De confenfu Euangcliftarum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fóÃaïuVp'»« Lib.I.Cap.lX. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f«. Udueroquadam deppiunt,utmlibris quosChriÃii Y 2 fcrippjfe |
DE DAEMONIBVS ET MIRACVLIS.
|
hbros legif putunt iHAfacifJi mirdculd,qttorumfrmA ubit^ per cre» m^icîTrz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exifhnMndo feipfos produntquid diligint tcin dçfcriz CT quid dffèéknt. Qttdndoquidem Chrifîuin propterect miïoncntp ÃpicntiÃimum putAMÃiiÃe,quilt;ine[cio qitie iüida no^ uer4t,quie non folum difciplinA ChrijbitnA/ed etidm ipfi terreiitt reipublicit adminiÃrätio iure codemnAt .Et cer^ lt;f qui ales Chrià libros lc^ffe fe dffirnMnt,cur ipfi nub ld alia Ãciunt, qiulid iütim de libris tAlibusfoeciffi rtiniuri Cap.XL Cötri cun lÃKtl quoj; dttmddnt qui tnd^cts drtibui üntdpca den« tttorf. f^jU'g nottun fuum dd populos in fe conuertendos dr^ te ipfd confecrd[fe delirdnt,utrum potuerit ntd^cis drti* buSitantos Prophetus diuino /piritu dntequdm ndÃere-i turinterrdimplere,qui de iüo hlidÃturd praloquMi futft,qu41id idm prtteria in Eudnfflio leQmus,ZT qud^ lid in orbe terrdru pr£fentid nunc uidemus l iJeq; enim p ntd^cis drtibus facit ut coleretur C!quot; mortuus, nugus erdt dnteqtuiin eÃet ndtus cui prophettndo uenturo gens und deputdtd eÃ,cuiiK reipublic£ toti ddntiniflrdtio ;p^ phetid eÃet iüius re^s uentur 1,0quot; ciuitdtem caleÃemex omnibus gritiibus condituri. Ill.Iib.CapJ. Ef corwd.cum idm didbolus immipÃet in cor ut ^oniodo trddereteumludds. Qupmodo enmintrdtincor mfi diabolus in HHmitftfido Mquds perfudpones cogtdtionum iniqud^ nafle'heai'. i'umlScd uunc intelligpre debemus d didbolo ïuddin ple^ nius eÃe poÃeÃumÃcut contrd in bono illi qui idm dc» lohan. IO cfperdi« Ãiritumfdnäumjqudndo eis poH refurrelho^ nem infuÃiduit dicens dccipiteÃiritumfdncium,poÃrd c««: cum ^fuper miÃus eÃet die pentecoÃes, ntiq^ ple^ rùus dcceperunt.Poli buccelldm ergi intrduit tuiK in eü lolun.tj. Lib.I.Contra Epi'ftolam perme* niani'.Cap.VH. No« enim quifquis in dliqud reli^nis quieÃonc Ães rit db imperdtore punitus mdrtyr effùitur. Nc$ r«»frt uident quitdlid fentiunc inewmlocumà progredi^ut Dxmonibâ ipÃgt;^ d^moncs nurtyrum fibigloridinuendicd^ P«niéeuer re poÃi coniendditt,quid iÃum pdtiuntur perÃeutionem üoiJoioru. pgf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ChrqÃdnos ,ut pane mto orbe terrdru eorum templd euertdntur,idold comminudntur, fderip = tidfubtrdhdntur,quieos honordittÃt deprtehenà Ãerint punidntur. QuodpdementiÃimum eà dicere,noner^ , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ex pdÃione certd eà iuÃitidÃed ex iuÃitid pdÃio glorio» fdes'lCTc. Lib.II. Contra eandem. Cap.ini. |
Eà eyâ dlteriiK populi mdliprinceps didbolus re ihr eins ciuitdtis qu£ miÃet EdMonid dicitur,que pria cipë ex rtihrc tenebrdrum hdruÃd eà pecedtoru ipfum pu« âii, eXdnffloseius ApoÃclus dppelldt,cr iUius minijlriÃf miles ei funt ,qui trdnsÃ^rdnt fe m miniÃros iuÃitite, peut tUe ttt dngelum lucis ,ex in hdbitantes reihri peÃi^ mo inÃihs pmilibus congruunt. Srd iÃorum populorit dtq-ciuitdtum tune eritdpertd Ãpdrdtio^umiÃdmeÃis Ãerituentildtd,quod doneefidt omnidtolerdt diletb» Ãumenmrum^edum grdnd pdleam prdpropere Ãgut, d confortibas grdnis impie fepdrentur amp;quot;c^ Lib.II.De Genefiadlitcratn. Cap.XVII. DeÃtisdutempderumquAleslibet eortvmdnguÃids, etqudp de mdthep documentors experimentum,qu£ ih miticotut» U dpoteleÃndtd uocdnt,omnino dtioÃrdtfidei fdnitdte reÃudmus t tdlibus enim diÃutdtionibus etidm ordndi cdufds nobis duÃrre condntur ,ex impid^^eruerÃtdte in nulis Ãlhs qua reiÃÃime reprahenduntur ingaunt, dd cdufdndum potius deum,duóhrem pdei-um qudm ho minumÃelerd.Sedquoddnim£nollrie non piu ndturd ConiienatJ corporibus nec quidem caleÃibus fubditxdudidiit eX mânanf cot PhtlofophosPuos,quid uero terrenis corporibus iSd cor^ pordfuperiord non dd ed quicipp trdÃant potentiord naius. , funt ut hbtcdliqn cognoÃdntfqd cS nudtd corpord diuer foru ffnerum, uel dnimdntiu, uel herbdru eX drbufbru, uno pmul pitnih teinporis Ãininetur unoq; pSiPo tepo ris innumerdbiliter multd ndfcdtur, no tdmê diuerÃs,Ãi etid ijfdem terr dr um locis ,tdnt£fuitt udrietdtes in pro^ greÃibus,in d(bbus,ex poÃeÃionibus eorum^ut uerc iÃi peut dicitur perddnt pderdà iÃd conpderent. Quid du^ tem infultius CX hebetitis,qudm cum iÃis rebus conuin^ cuntur,dicere dd folos homines fubijciendos,frtdlem Ãebt Idrum pertinere rdtionem, in quibus tdmen etidm ipfi de geminis conuincuntur,quorum diuerfe uiuentium, diuerà falitium uel infalitium diuerÃq; morientium tdfdem plerumq; confleüdtiones dccipiunt ? Qkm CT à interÃit dSquid cum de uteroÃnderentur, in nonnuh lis tdmen tdntum mtereH, qudntum db iÃis eomprichêi^ di computdtione non poÃet. fAdnus Ãquentis Idcob dum Gene. ndÃerentur, bfuentdeÃpcdempr^cedentisÃdtris te^ nens,upj} ddeo pc ndti funt,qudà unus inÃns in duplum prolixior ndÃiuideretur. Horum certe conÃelldtiones quds dppelldnt,nullo modo diÃdres eÃe poterunt. cigid er^ udnius qudm ut iUds conÃeUdtiones intuens Mdthe^ mdticus,dd eundem horoÃopim, ZX dd edndem Lundin diceret unum eorum d mdtre dile;^m,dlterum non di^ le0lum?sienimdliuddiceret,Ãlfum proÃih diceret,p dutem hoc diceret uerum quidem,Ãd non Ãcunditm fuo* rum libroru ineptds cdntiunculds diceret. ciuod p huic hiÃoriie,quid de noÃris proÃrtur nolunt credere: Nk«» quid ex ndturdm rerum delere poÃunc? Cum er^fe tiünime Ãüi diedttt, p hordin conceptionis inuenermt fdUem |
MAGTA ET VARÃIS SVPERSTtTIONIBVS»
CXXIX
|
filtern peut homines non dedignentur concept um conp^ der dre geminorum. ldeolt;^ frtendum efl qudndo ab ijlis tterd dicuntur,it^inihi quoddm oceultiÃimo did, quem nefdentes humdnt mentes pdtiuntur.Quod cum dd de^ dpiendos homines pt /pirituum fedufhrum operdfio eil, quibus lt;J^u^eddm uerddetempordlibws rebus noffiper^ mittun{ur,pdrüm quid fubtilioris fenfus dcumine,pdrtint quid corporibus fubtilioribus ui^nt, pdrtim experienüd edSidiore propter nugnitudinem uitlt;e lon'gtudinetnlt;^, pdrtimd fdn^hs dn^lis quodipp db omnipotente deo difeunt enum iujju eins pbi reueldntibus ,'qui meritd hu^ occultiÃimeiujÃtiiepneeritdtediftribuit .AliquM^ ni Chriitiiz do Mtem idem nephdndi/piritus, etidm qute ippfdóbtri Kadi'iwu^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prtfdicdnt.QUd propter bono Chri âllidno,pue Mdthemdtid,puequilibet impie diuindnti-* um,mAxime dicentes uerd eduendi funt,ne confortio de^ moniorum dninwn deceptam pddo quoddm fodetutis irretidnt, .ii Lib.Iir« Cap.X. Dxmonc* nbsp;nbsp;nbsp;I^^monescrft Acred funcdnimdlidquonidmcorpo^ nonmoriüz .. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;: lur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;l'a*« (tereoriHW ndturd uigcnt,cr proptered morte non diUbluuntur,quid pritualet in eis eleme}uum,quod ddfi^ ciendum qudm dd pddendum eil dptius. Superior enim 'pdfiâdëris,propter pur dm trdnquiliiatem caelo cuieoüi miatur,comuni pdceeoniun^ur,CT eins uocdbulo nun^ cupdturAn qudÃrtnÃis parte pfiterunt dnte trdnfgreà ponem fudm, trdnfgreÃbres dnffli cum principe fuo 'nunc diabolo,tune drchdn^loà Nam nonnidli noHri no tosputuntcceleÃesuelfupercocleiles dngplos piijje)non mirumÃpoH pecedtum inhdnc funtdetrupadi^nem ubi tdmen lt;3quot; der pt,cr humore tenui contexdtur, qui comntotus uentos,etuehementius condatus etidm ignes crtonitrudGreontrdóhisnubild,er conpgt;ifjdtus plu^ uidm, er conffldntibus nubilis niuem, cr turbulentius confflantibus denporibus nubilis grandinem ,et diÃin^ tus f£renumjicit,occultis imper ijs er opere dd ,d fum-^ mis dd mpmd uniuerfd qu£ creduit ddminiprdntis. vn-^ pfiim-H» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iniSloPfdlmo cum comemordtA effent, ignis, gran hui (01°quot;! nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tempeÃdiis, ne tdlid pneproui= nSec, dentid diuina fieri moueriq^ putdrentur, continuo fubie^ cit,qu£ fiidunt uerbum eius.Si autem trdnfgrefforesib lidntequdntrdnfgrederenturcoelejlia corpora gerebdnt nei^ hoc mirum eil,fi conuerfd fuut expaendi» aëredm qudliMem,ut idm poÃint db igne,id eil db elemento na,^ turlt;efuperiorisdliquidpdti,nec dér is foltern ffidtid fu^ periord dtq^ puriord, fed ifÃA cdli^nofd tenere permiÃi funt,qui eis pro fuo genere qudp career eilufi^ ad temlt;gt; p«ï iuditifi Lib.XLCap.IL |
Qudntumlibet enim prteudrieamres dn^U de fuper^ »sfedibusfustperuerptotis erfuperbiie meritodeieâi funt,natur a amen exceUentiores funt omnibus beflijs propter rationis eminentiam, Cijtid erg) mirum p fuo Di^oi«» ml^âu diabolus iam implens ferpentem ,eilt;^ Jfiiritum Cuummifcens,eo morequo udtes deemoniorum implereââgt;ââ^â^^â)» folet,fdptentiÃimum eum reddiderat omnium belba^ rum fecundum animom uiuam tirrdtionalemqiuiuen* tium. Cap.IIL Necfanè debemus opinari quod ferpentem pbi per 'quemtentaretperfMderetq;peccdtttmdidboluseliffret, H nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Æâ¢ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J Diabolâfcr fed cwm effet m lOo fgt;ropter peruerfM CT ntuidcim nbsp;nbsp;nbsp;peiitcm per lumtatem dedpiendi cupiditas, non nip per itlud animal nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;piu3lt; potuitperquodpoffepermiffuseil.î^ocaidi enimuo^ turn no clc^ luntas potefteffeafuoquoq^animopraud, non eü auté poteflds nip d deo,crhoc abdita altaq^iufiitid, quonia miiTm tft, non eil iniquitas apud deum CTc. Cap.Xir. Quider^mirumpper ferpentemmali quid offre permiffusefi dioholus,cumd£monia in porcos intrare Chrifiusipfe permiferiti Cap.XVI» Gen«. J Matth. S a6 initio erg)homieidd diabolus quia ipfeocciditho^ minem primum antequem nuüus hominumfiut. inuc'^ lohm.i ritate autem t(on fietit.cr hoc ob mitio ex quo ipfe cred^ t«î eil,qui ftaret p Ãdre uoluiffet. Cap.XXVIIL Nonitoqjerpens uerborum fonos intelliffbot qui exillofiebontadmulieremiNeq; enimconuer/acredent Serp« utr do eü anima eius in naturam rationalem, quandoquidé nec ipp homines quorum rationalis natura cp,cum de-^ tcihgebat. mon'm eis loquitur ea paÃione eut exorcifla requiritur, finit quid loquantur.Quonto minus itk inteüiffretuer^ borum fonos quos per eum GT ex eo diabolus iilo modo ficiebot qui hominem loquentem non 'intelliffret,p eum à diidiolicapaÃioneimmunisaudiret.Na nbsp;nbsp;quodpu^ tantur audire GT intelliffre ferpentes uerba M.arforum, ut eis incantantibus propliant plertmiq; de latebris,etitâ ainillicdiabolico uis operotur ad cognofeendam ubilt;^ prouidentiam quam rem cui rei naturoli ordine fùbijci^ at,ut quid etiâ uoluntotibus malis fopientiÃima potefljt te permittat,uthoc magshabeatufus ferpentes moueri corminibus hominum,quam uüum ffnus aliud animant tium.Utiomhocenimnonparud teflatio eil, ttaturam primitus humanam ferpentis feduiblm e/fe coüoquio. Gaudentenim damoneshonc pbipotejkitem dari ut ad incantationem hominum ferpentes moueant,ut quolibet modo fiüantquos poffunt.lioc autem permittuntur ad primifdHi memoriom commendâdam,quod fit eps qu£a nâ cum fer» dam cum hoc ffnerejimiliaritas. Porro ipfum primum fiiiumddhocpermilfum e{l,ut per naturam ferpentis ï 3 fifftificdre |
DE DÃEMONIBVS ET* MIRACVLIS,
|
(ignifictirelur gênerihontinunt cuierudietido h£cffÃi confer ibi oporttbittomtù! diabolioetenationis /tmilitu s do,quoJ appjrebtt euM in ferpentem pro/nri experit diuinAfententia. Cap*XXIX. Ãfrpcn» Proinde prudentiÃimtt! omnium be/fidrum hoceH liftntidm did-i mut beflia boli qui in iüo cr de illo dgebat dolum, quemadmodum *âquot;*⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicitur,prudens ucldflutu lingult;t,quim prudes uel aÃu^ tusmouet ddaliquid prudenter dftuteq^ perfuddendum. Non enim eâ hiCc uis feu uirtus membri corporalis quod uocatur lin^a,fed utilt;^ mentis qu£ utitur ea. Sic er^ los f Ãrp^'fs homini,Ãcut afinA in qua fedebat JiaUs Uquodtlludfitit opus diabolieu, berit qujdi hoc angelicumihdbent enim quidam boni dquot; mali angelt h».' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' Opera fimiliadicut là oyfes öâma^ Pharaonis .Verum in bis etiam boni angeli potentiores funt, nec malianffli etiam talium operum quiequam poffunt, nift quod p bos nos audiospermiferit deus,ut retribuatur unicuiq^fes cundum cor eins uel fectmdumgratiamdei utrumq; iu» fk ac benigne peraltitudinem diuitiarum fapiëtùe ej feis entiedei CTc. Ltb.XILCap.Xinr. Cum uips corporalibus diabolus fiüit,nihil obeSl qlt;f Ittdifcantur oculi à nonerratur inueritateÃdeiO'ms N{hiiobeateUigptti£faniate,qu£docetdeus fubiedhspbi. Autà nîâaoùfuaz ^ifdiÃcetanimam fÃiriaHuiÃone, tma^nibus corpora, fio mimici «t putet corpus cffc quod non e{l,non idiquid obeà anis ftntutrquot;quot; nn^iÃp^âeniciofe fuaÃoninonconÃntiat CXe. Eodem lib.Cap.XVIL Dsemonem Q«f /Ãiritales corporalium Ãmilitudines in animo nos'amp;pîue noHroquemadmodum innocefeant/f iritibus etiatnims ncticos UC' tnundis,uel quid objhculipatiatur anima noftra exiÃo longe ii^îf terreno corpore, ut eos tnuicem noitro /firitu uidere âx dcniinci iiequeamus, inuenire cr explicare di/Ãeile eü. CertiÃis «cm^bt*.' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mditi/s apud nos con/htit enunciatas à d£mos |
nibusco^tationeshominum,qui tarnen à uirtuiumins ternam /feciem poffens in hominibus cernere non tens tareiic,Ãcut iüam in lob nobilem ac mirabilem patientis am proculdubioÃpo/fet diabolus cernere,noüet d tenta» to utiq; fuperari. C£terum quod alicubi lonff iam Ãihh pr£nunciant qu£ poü aliquot dies ueraejfe Ãrmentur, non eil nürandum.Pojfunc enim hoc elÃcere,non folum acrimoniacernendietiamcorporalia in comparabiliter pr£Ãa,ntiore quant noÃra eft ,fed etiam ipforum corpo» rumlonff utiq; fubtdiorummira uelocitate. Comperi» mus etiam in domo conÃitutumpatientem /firitumims , tnundum,dicere folere qiundo ad eum uenire cepi/ftt ex duodecim nulibus pr£ft)iter,C^ per omnia locaitineris ubic/fet,Ct quampropinquaret,crquando mgredere» tur cr Ãtndum cr Joz7Mim,cr cubiculum,donee in cons Jfeiiudusaftaret.Qu£omniaCJquot; Ãnonoculispattens iüeeernebat,tamennifialiquomodo ctrneretfnon teW ueradter enunciaret.Prat autem ifîe /ibriens, Gquot;tanq m phremft ifta dicebat.Et/orte reuera phreneticus erat, Phreneticquot; fed propter ifta d£monium patiputabatur. NuUum re» pâquot;pwi? ftbhonis cibum accipiebat à fuis fedà folo pr£Ãgt;ytero, reÃ/kbat etiam fuis uiolenter quam ualebat,folo pr£fty* tero ueniente quiefcebat,äU tantum fubditus er at,et fubs dite re/fondebat: Nec tarnen eidem/altem pr£/bytero iÃa ceÃit mentis alienatio Ãue d£)nonium,ni/i cum fanus effet aÃbribus,Ãcut phrenetici faaarifolent,nec aliquäa do poflea tale aliquidpa/ftis eR.Nouimus etiam fine du» bitatioe phreneticum,Ãituram mortem cuiufdam foemis n£ pr£^xiffe,non fane/fecie diuinandi,fed täquam fts üum ac pr£teritum recolens : Nam cum dus apud eum commemoratioÃeret,mortua eà inquit^ earn uidi efs fèrri,hac cum dus corpore tranÃerunt, cum iUa 'm colu» mis uiueret. Poft paucos autem dies,repente deÃmdn et per cum locum elata eRqua iUe pr£dixerat. Fuit tunc Exempla» apud nos puer,qui in exordio pubertatis dolorem acers rimiim genitaliiimpaiiebatur,medicis nequaq ualdibus quid iüud effet agnofeere,nià quod neruusipfe 'mfirors fum reconditus erat,ia, ut nec pr£cifo pr£putio qdâ 'pits moderata longifudine protendebat apparere potutfit, fe poÃea uix effet 'mutntus,Plumor aut uifcofus Gquot; acer . exudansteÃesGâtnguinaurebat, Sed acutum doloren non continuum patiebatur,G' cum patiebatur, etulabat uehementercum iaikuioe membrorivin mente faniÃima, Ãcut 'mcruciatibuscorporaliumdoloruÃerifolet.Des inde inter uoces fuas abripiebatur ab omnibus fenÃbus, Gâ iacebatpatentibus oculis neminem cireumftantiu ui» dens,ad nuUam uellicationem fe mouens. Post aliquantii eui^.lans,nec iam doles,qu£uiderat 'tndicabat. Tum ins terpoÃtis paucis diebus codé patiebatur :In omnibus fas né uel poene omnibus uiÃonibus fiis, duos fe dicebat uis dere.unum prdÃ^oris £tatisAlterum puerumfa quibus d dicebantur uel demonftrabantur qu£ feaudiffe Gquot; uis diffe narr abat.Vidit quodam die chorum piorü pfallens tium,l£tantium 'm luce mirabili, Gimpiorum in tenelt;s brisdiuerfas GatrociÃimaspoenas,iTlis ducentibus G* o/kndêtibtis fÅlicitatis aliorum,aliorumqi infoclicitatis meritu mÃnuantibus.Bocautuiditdiedominico pafc£, cum p totam quadrageÃmam nihil doluiffet q uix inters uallo tridui antea patiebatur.Vider at OMt m ipfo ingrefs fu quadraffÃm£ itlos ,pmittentes Ãbi qdâp quadragnta dies nuüu fenfurut effet dolore,poftta ipfe d dederüt tas q medicinale c0ÃUu,ut eipr£putq lo^tudo pr£cideres tur,quoÃicb diu no doluit.Cu uero iteruÃmiliter dole» ret,G Ãmilia uidere caepiffet,à ccepit ab eis rurfus eoÃs liu,ut in mare pubetenus mtraret,ac poft aliquanta mo rä inde difeederet, j}mittctibus fané qdâ il de'mceps uehe mente il^ dolore no effet paffurus,fed fohus illius ui/coà humoris mokftiä atq^ ita fecutii ê-.Necunq aléaliq pos fiea paffus eft auerftonem metis 'afenÃbus,nec tule aliad niM |
|
MAGIA ET VARIIS SVPERSTITIONIB V S. tiidit qudle dttted,cii in medijs dolor ibus et horrêdis uoci bier,repente oimutefeens dbriperetur,Pofled tS medicis , cteterd curdntibus sr fdnAntibus,non permdnfit in pros poptofdnfhtdtis. Ad Orofiufn contra Prifeillianiftas ÃC Origeniftas.Cap. V. Oiiboii et nbsp;nbsp;nbsp;Quitiuni pojfum tnmen etidm ei^ conwneo, ut de angeiorum didbolidngclorimqjeius correflione,etinpriflinu/hti( u^fbc^rtu* repdrdtionefdpere nihil dudeds: Non quid didbolo Gquot; dincm ne^ (foMowti« 'muideinui,G'eo modo,qudff uicem mdliuo* ddgt;« Æ nbsp;nbsp;nbsp;^âfd^e itlis repettdimus,cum tHi non ob dUud nifi inuidë* tùe (hmulis dgati, noflrd itinerd quibus in deum tendi* mus perturbdre conentur. Sed quid ultùme fententà e fu/m mi G uerdcifftmiiudicis ,ex noffrd pr£fumptione dd* Matth.if dere nihildebemus,ipfeenimfeffmilibus eorum difhi* rumeffepnedixit: Ite in igncin£ternum,qHipir.dtiK eff didbolo,cr dng:lts eins. Nec mouere debet ut hoc lo â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CO £ternum pro diuturnodccipidmas,quód dlibifcriptû eff,m£cernum,G'inf£culu/mf£cuU eJc. Libro ,11. contra Pelagium SC Cdeftium de peccato Originali, Cap,XL, Spiritui im nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mir un eff uel iniquum,ut immuudoffiritui mtindo ho* fubddtur homo,non propter Mturdm, Sed propter im* turns pro/ â««ndi/wm fMdnij^iùm non ex opéré diuino,fed ex hu* ptctmmtt.ânieiru.uoluntdteuenientem mî orients Idbe contrdxit, ditiamfua, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qt ipfeffiritus immundusbonumfit,quodffgt;iri* tus,mdltMn quad émmundus i lllud quippe eff ex dei os pere,hocexpropriduoluna,âe. NdturdiaqjÃrtior, id eff,dngelicd 'nffiriorem nAairdm,id eff,hu}ndndm,uitij focietdte (ubdiam tenet Gc. Libro I.Q.uæftion«mfnperGene» fim. Quæft.LXliI, baid diiTc nbsp;nbsp;nbsp;QS^ereMtiMm quid differdnt dugirdtiones illicitee db rint auguquot; iHd petttione ffgni,qud petiuit feruus Abrdhie, ut ei deiK f/fffi*âtirdm,uxorem dominé fui ifddc. bpcttti bne qud cum petiuiffet ut biberet,diceretur iHi ,bibe cr tu, â¢?8quot;?rum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;camelos tuos quo ddufq^ bibere definent. Aliud eff enim mirum dliquid petere,quôd ipfo miracu^ finftotunj patrum. Gcnc.Z4 lo fignum Ãt,lt;iliud h£c ob(ernire,ciu£ ia fiuittut mird nonÃntffed dconiei^ribuf,fuperftitiQfdtMgt;utdKHKer* pretentur, Sed hoc ip/um (tum,quid mirum dliquid po fiuUtur,quo lignificetur,quöd quii^ uult tw/f(,utrum dudiendum fitnonpdrudqute/hoc/i.EottAnq; pertinet (^uod dicwtur,qui hoc non reäe^iunt, temp are do^ Deuwro?«:. ââ«'ââââââ¢Ndin ipfe dominus cum d diabolo tentaretur »s |linwn«m de fcripturis ddhibuit,non temptabis dominu deum tuum. Sugcrebdtur tdng homini, ut Ãgno dltquo explordretipfe qudnnu effet,id eff,qMm multam dpud ludknm, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;po/Ãt,qu0d uitiofefft,cH fit.Ab hoc dutem differ^ nitttr,quod Gedeon foecit pugnx éminente periculo.Co^ 7- fultdtioquippeilLttTUffsqudintentdtéodeifùét.Vndeet Achds ,dpud Efdidin timet ffgnum petere,ne deum ten^ Ure uidedtur,c{im hoc cm 4o»wi«j ddtnonedt fgt; prophes |
cxxx gt; tdm,Credo exiflimdns,^ db ipfo ,pphetd explordretur utru pnecepti mentor effet quo temptire deît ji'hibenwr. â Libro.I.Quaeft.fupcr Genefim. Qjiacfti. III. Dequibufddmdemoiubus,quifunt improbi mulieri j Demon« bus,d multis tdm multd décuntur,ut non^ilefft de hdc Sâwîhus, redifimendifententid, Libro XV» De ciiiitatc dei. Cap. XXIII. Angflos dppdruiffi hominibus in tdlibut corpori* bits,qa iio foiuuideriiUerumetaimtdn^ poffent ueriff amp;fâcc,ibi» pmd feripturd teJhltur.Etquonidtn creberrinuffntd eff demombu* nudtiq^ fe expertos,uel db eis,qui experti effent,de quo* ru fide dubitdndu non e/i,dudtffe confirmint, Siludnos i^'ffunos quos uut^ tncubos uocdttt, improbos fepe extitiffe mulieribus, edram dppetifffe de pere^jfe co* cubitü,Etquofdd demones quos Dufios giUi nuncupdt' hdncdffldueimmunditidm etX temptdre,cr efficere plu res tdksqi dffèuerdntjUt hoc ne^re tmpudità e uidedtur. Non hinc temere dliquid dudeo diffïnire, utrumediqui ffiiritus elementoareocorpordtiÃnt:Ndin hocelemen turn etidm eum d^titurfldbello,fenfu corporis tdóiu^ fenticur,poffint etidm hdncpdti libidinem,ut qudndo poffent fencientibusfÅminis mifeedntur. Libro II. contra aduerfarium legis 6C prophctarum,Cap.XlI. Videtefdneundeprobdreuoluerit, quidam hurmno ru corpum uitid,nb dd deu duëhrè,fed potius dd didbo* lum pertinere, quid dominus dit in eudff:lio de mulicre, Ugis amp;pro qudfdiüfcccit,qdâedfdthdnMdlligiuerdtdecc,G' oâo humaiw?a lt;trtnoi,propffr quod erdt incurud, nec fe eriffre pote* rdt,qud(tfithdnds cum hdbedtfemper cupidudtetn no* toicribcf cendi,nocere cuiq poffit, nifi db omnipotente âit^^^rperit potejhttem. nbsp;nbsp;N din quid aliud,non folum in Itbro lof», quem profiëh ijk non accipit,fed etiam mags in ipfo e* g uan^lio declaratu eff,ubi ffiiritin immuadfinec in por* cor irent,nifi hoc Ulis benigttus,ipfe faluator petentibus Dement» ^MOï certe in abyffum poffit relegire concederet, Rein neceffaridm docere nos uolens, Mt fcilicet noueri* pot nenint »Mtr OT«ftDgt;mn«reorpo//c fudpoteflatenocere homi* nibus,quinecpecoribus qutdibufcitn^ potuerunt. Hdc mbus noct dutem potejktem deus bonus occulta nobis iufiitia ddre demonibus poteff, iiiiuflt non poteff. Libro VI. contra lulianum, Cap, IUI. multi deÃrmet,multi orbi uel morbidi multi horrb dimonffruofiq; nafcumtur infiinte{,nec idea illam tan* tdm fublkintidm,omnes^pdrtneiut,Grquicquid i» edfubjhntidliterexifiiter uiuit potuit credre niff u* nus bonutfCr uerut deus, lubes ut dffèrdm quem* ddnwdum in Chri/bgt;,id efi,m uirtuteeius credtospdr* uulos fffbi (tudedt didbolus uendicare, T« dffere ff X poter,^Mo» |
|
DE DAEMONIBVS ET HIRACVLIS. potefi^uomodoÃbinenobfcure/tddperte uendicet ps uulos quos'mmundi/piritiK uexMt.Siei truditos dieu uideinut dmbo (upplitium, tu die meritum. Ainbo cer» nimus p£iMm,tu qui nuüd nuld mena dieu ex parenti^ bm trahi,cumdeum iufhimamboÃueamur,demonftra Eccie. 40, jy^ p£n4,digrMn,ppotef'minÃitüiblu culpam-Anue» rononagnofeis etiam,hocadillud graue iu^m pera» nere,quôd ejl fuper plias Adà 'a die exitus deuenire ma^ tris eorum,up^ 'm dient fepulturte inmatrê omniu} Sub quo iuÿ diuerfis cladibuf, ia conteritur gputs humai-tM:n,ut appareat hoc, quà d explijs irg punt homines, tinqpignore accepta plif mipricordte mptturumpee Piruuii eulumpr£parari,'mhocautempeculo à dieortiK,ufq; bapnsan dcmoiium Ahquando ⢠pitiunrur tncurlus. ad dient obitus,etiani ipfos fub eodem graui iu^ conteri, quandoquidemetiambaptizatiparuuli inter alia,mala uitte huius nannuiiq,cr ifios demonum paäuntur incur pis,quamuis eruti de poteÃa-te tenebrartmt, ne ab eis tra hantur m fupplitiumpmpiternum, Eodem !ibro,Cap.IX, , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Diabolusfpiritus ep immundus. Et utilt;J; bonum, bonus °nquot;â ^»ód /piritus.malumquadimnuindus.quoniantpirittu tuti niiius epnatiâ.ra,i)nunditseÃuitio,QMrumtuorumiUud 4 deo epjjoc ab ipfo, Non itat^ tenet honiines,pu( maio* r'iepu; '.npntilis tetatis,propter quodhoniines,fed pro pter quad intmundifunt. Ad Laiirenti'um tnEnchiridio, Cap, XXVflL jiiiAngelis i^turaliquibiuimpiafupcrbiadeprentibM M?h'cxinhuius lerisimamcaiiQnem,deptpernacce» t ri.inJcnô lepbjbitationedeie^s^epduusnumeruson^lorumin beatitudine etfanShtite permanfit. Ne» çj enim ex uno an^lo lap(o at^ damnato exteri propa^ ^ti pint,ut eos peut homines orignale malum obno» xi£ fuceeÃionis u'mculis obligiret atq^ itniuerfos trahes ret ad débitas pteitiU,fedeo qui diabolusp^s ep,cum focijs impieatis elato,Gr ipfa cum eis elatione propra» to,c£teri pia obePentia domino coheferunt,accipientes etiani,quód tilt non habuerunt,ceram pientiam qua ep fent,defuafeinpiterna,Cftuinq cafura fiabilttate fe» curi (Je. Libro IL Derctracflationum, Cap. XXX. Per idè temptu accidit mihi ex quadam diputatio» nenecejpttu,ut de diuiiiatiotte demonum Itbellum pri^ berema:uius titulus iÃe ipp; ep.ln quodam autem eius loa Demontt nbsp;dixi.diemones altquando (J hontinuin di/poptiones s noftratco, nonfolumuoceprolatas uerumetiam coÿtatione con ui«non* ââ fpflt;Mgt;â^lt;w«/âg'Wq«ie(/ilt;mexitgt;H»wgt; exprimuntur, 'm poflun.-, corpore totapciliate perdifcere,Rem dixi occuUiÃimä audatiore afpueratione quam debui, Nam peruenire i^ Ãa ad noticiam dtemonum,per nonnuüa etiam expert mentacompertumeÃ. Sedutrum pgna quedam deni tur ex corpore co^tantium lUis fenpbilia,nos autem la» tentia^an alia ui (j ea/piriaJi ifla cogno[cant,aut diffia cmimapoteP^dgt;hominibus,autom»ino nonpoteà int ueniri (Jc. |
De utta beata difputatlonc, II. dief. spiritus 'rntmundus duobus modis appeOari folet, SpMtat ïa ueUTkquiextr'mpcusanimammuadit,ftnfuslt;^ contur bat,(Jquendamhominibus'mprt prorem,eui exclue appciiwi dendo,qui prafunt manum imponere,ttel exordzare di cuntur,hoc eP,per diuina etmtadiurando expeüere.A» liter autem dicitur Ãiritus immundus omnis omnino a» nima immunda,quód nihil ePaliud,quamuitqs (Jer* roribus inquinata (Jc. Libro III. De libero arbitrio, Cap.XX. Non enim parugglorüe militia eÃdiabolum ui/ice* Diaboiöo re eodem fupepto fupplitio,quo fe hominem uiéiumper 2,â°?«°*?°, duxiÃegloriatur CTc. Libfo 11. De gencfl contra Ma« nicheoSjCap.XIIII» NecnürandumeP,quomodomulieri ferpens loqui potueritfCum dia ejpt m paradifo,G' Sie non eÃet,Nee Quomod» enim aut lUa pcundum locum,erat in paradifo, fed pos fù^,^âp2r* liusfecundumbeatitudinis aÃedum,out etiam p locus dâ® co*'«â-â ePtalis,quiparadifusuocetur,in quo corporaliter Ada **'â er mulier habitabant,etiam ditStoliaccefJum corpora^ liter inteUiffre debemustNon uti^- fed Ãgt;iritaliter,pcut ApoÃolus dicit,pcundum principem poteÃatis aris, huiusÃiritus qui nuncoperaturin plijsdiÃadentüe. Nunquider^uipbilitereisapparet,autquafi corpos reis loeis,accedSad eos in quibusoperatur ? Non utiq^, fed ntiris modis,per cogtationesfuggpritquicquid pos teÃ. QuibusfugffItionAusrefiÃunt,quiueredicunt, *. Cor,«⢠quod item dicit ApoÃolus,non en'mi ignoramus aÃutiat eius. QuomodoenimacceÃitadludam,quandoei peri fuapt,ut dominum traderet i Nunquid in Iods,aut per t»ucr/1» hos oculos ei ui fus eà l Sed utiq; ut diiium eÃ, intrauit in cor eius. Repeüit autem «Hww homo,fi paradifum cu ÃodiatCJc. Eodera libro.Cap.XXVIIL omniacerteex deo. QuisfcedtdiabolumiSeips . e nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r, , ,1t r n n Diabolu» ie,nonentm natura,ledpeccando diabolusfacnis eÃ. non nitu« Ve/ ipfum aiunt non peeret deus Ji enim peccaturtm eà ppiehat. Imö quare nonpeeret, cum per fuam iuÃtS lui tÃ, dm,(J prouidentiam mulms de malitia diaboli corrii gtt. Anteprte nonaudiÃis apoflolum Paulum dis centem : QuostradidifathaM,utdipantnon blafphei,, Timo, i mareiEt de p ipfo dicit,cr ne magnitudo reuelationum extoUat me,datus eà mihi Ãmulus camis,anfflusfatha t, Com.jt nt qui me colaphizct.Er^ inquiunt bonus efl diabolus quia utilis efl i Imo malus in quantum diabolus efl, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j* Sed bonus (J omnipotens drus efl, qui etiam de malitia eius imdta ii^ (J bona operatur. Non 0^»,», nim diabolo |
DE IVRAMENTIS ET FIDE SERVANDA PVBLICA. CXXXI
enim diabolo imputdtur,nià uoluntas fua, qua conatur fixere male, non dei prouidentid, qu£ de iüo bene fà a eitere.
Libro VI. deMiifica.
Cap. XI,
Difff runt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pdtrcm mcum,quem Ãgt;e uidi, alia
phantaiu (er duum quem nuno uidi. Horum primum phantaÃd amp;nbsp;phaiuap nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;phantafina : lHud in memoria inuenio, hoc
in eo motu dnimi,qui ex his ortus eÃ,quos habet memoa
rid CTc.
Qiiaeftionum ueteris Si noui tefta« menti. Qiiæft. IL
Mnndiis nbsp;nbsp;Et rt« myfkriu prxtermiÃÃe uidedmur,aut potius ia
qwte fartâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;muudus folt;^ts eÃ,dicimus diaboli apofha
Ãam multos augelosdd eÃ,Ãiritales potrntias,fecivm ttt pr£uaricdtionemtrdxijfe,dum uoluitÃbi regnum ima pia prxfumptione deÃndere. Quód propheta EfaiasÃa Efa- )4. gmÃcat dicens : QuomodocecidiÃdecoelo luciÃr qui
tus eÃ,ut CX hominem a trangreffionis fententid liberda f.Iow.j« retfetyâ diabolifuturä perditionê,ne quis failu eins imia taretur oÃmderet,proptered dixit Apcfjblus ïodnnes.
Ideo uemtfilius dei, ut folueret opera diaboli
Eodem libro.QiiaÃ.XXVII.
ïndignum fdeinus £Ãmo,à fecundum uerba hiÃori£ comendetur dffenfus : duomodo enimÃeripoteratfut An ph(»o^ arte mdgeadttrahereturuir,cr ndtiuitate fanilus, CT çââ¢* uit£ operibus iuÃus i dut à non attraäus eÃ,eonfenÃt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^«0
quod utrumq; de uiro iiÃb eredere abfurdum eà i Si ea nim inuitus adduóhts eÃ, nullum fuffird^um habet iua fbtidà dutem uoluntarius amiÃt meritum Ãgt;iritale,quod, poÃtus in cdrne qu£Ãuerdt, quod udlde abfurdum eÃ, quidhincquiiuÃisreceditjpermanetiuÃts.Porrodua temhoceÃpr£Ã^umfathane,quoutplurimosfallat, umUth?/ etid bonos in poteÃdte fe habere confinât,qdâdpofloltis interc£teraait,JpfefathandstransfiinirdtfeinangelAm^' **
mane orieb.iris,ideÃ,qui exteris lucidior appdrebas ? princeps multorunt, inter quos cldrior tum^amp; (u. erdt,Gr cum quorum focietateddimpiumdefcenditcer
timtn- Videns etiim injra fe rnuïtaxf^irMcs potente, quippf cum in Parttdi/ö dei prxjhntior effet cognitioe, myjkrij Ci£Ãeftis,ipfii ebtioic inÃattif, uoluit diet deut, Bacfcilieet rdtione,(juietum in prüfend uiaexempüt eini quofdainimitums uidemsu, ^ui contempldtione etgs gre^mrum cired fe militim eldti,fdttïïitibui i« hdc re à twftm conffirdtionii pr£kentibM imperium,fibi uendi^ «re uoluerunt. Hi-jjc eà unde deus,uteiut pr£fivmpti^ o«f m non poce/kue,fed rdüone defirueretjindteridm co^ didit,qu£ effet rerum conÃÃo,ex qud Ãceret mundu/m. 'DifiinclAenim(iu£fmulconfufd erunt, hunc pr£pite^ runt,quem uidemm orndtum.
lu(is, Vt enim errorem fdceret in ^«o ej ipfeglcrid^ refttr inhdbitu uiri iufii cy nominefe fubórnduit utni-a hilproficereffgt;em,qudm prfdiedbdiK dei culioribuf më tiretur,qudndo hmc exeuntes iufks Ãnxit in fud effe pa teftdte. Sed hoe quofdd fdllit,quod de morte Sdul et Ãlio» rumeitK non (ttm(ntitus,qudÃmiignum Ãtdidbolodit te diemotedfum eorporit pr£i{iderc, ewn Ãgnd fokditt qu£ddm dppdrere moriturii. Ojtippe à quibiii dei pro trbhodmotd uidetur, qudnto ntdgsdiabolus quein^dna ftlicd maiefktte fublimem prophetied ordculd fuiffe teftit,
Poftpauca ibidem»
ideo enim deus unus unumfeedt, ut doceret ab uno omriia effe,dc per hoc unum eÃe deum, ut fuperiorcrea dhtrit dd conÃiÃonem Ãtam tw homine difceret,qui de ter Homo ad rd conditus eÃ,ueritatem,cr ex eo diabolus inimicus eia iKm'fdUbo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hotninis : Pr£uidit enim quid ad dccufationem
üconditus tft.
eins fdihts eà homo,undefubtilitdte fud id e^t,ut in cSs dem iUum pr£udriedtionem in quam ipfe ruit in dueeâ ret,ut deeufdtorem fuum pdrtieipem fu£ ddtnnamp;tionis ef Ãeeret.Ex trdnsgrefftone enim diuiniatem iUiÃopoiif
für. De c«riM magjuttitfinc ApoÃtflus dit,dn ignordtis dl titudinem fdthdn£? Quid mtrum er^ à iminciuem pro pe morttiM potuit pr£uidere,cum koe Ãtundefdllit,C!â fe in dei potefhte uult adordri ? tlt;sdm tdntd hedetudine demens effiéîus e/l Sdul,ut dd phitoniffdm eonfugeret, Deprdudtud enim edufft peeedti, dd h£c fe contulit qu£ damnduerdt.Sedà quis propter hifkridm,ut ed qu£ uer bis expreffd funt,pHtet no pr£termittendd,ne ratio hia florùe inanis Ãt, reék faeiet quidem,à tarnen minime i^ flud dd ueri rapidt rationem,Ãd ad uifum intcHeftS,, Saul naitij; reprobus faâus,poterdt bonum iiitcIleÃif« habere. HiÃorieus enim meutern Saul, er hdbitum Sd= muelisdeferipÃt:Edqu£dióhjC:^uifdfunt exprimeiis pr/etermittens Ãuerdan falfaÃitt.duid enim ait?Aua
dit,ad quam ipfe dumaÃ'cäaret,ab ed deieóïut eÃ. Et quid omnis naturd à , crimine libera eÃ,ex accidenti funt nomina,ante enim res,poÃea ÃgniÃcatio, dc per hoc fda thdnas,ey diabolus ex däu eins compoÃta funtnomia tta,ut Ãt non natur£ eins ,fed uoluntatis eins ÃgniÃcda tio. itaq^utpropoÃtumdeÃquod incduffdcredä homia nis decreuit maneret,eirdiaboli per quod homia mimtaâtis'' circuwuenit ad cumulum eins reatus proÃceret, ciuifti, chriÃts defdcrisfedibus eüdm ad fltrr4t uenirt dignaa
dient in quo hdbitu effet exeitatits. InteUexit inquit hue effe Sanwelem, d^id inteUexerit retulit, CT quid noit bene inteÃexit contra fcripturam,alium adorauit quam deum,cr putans Samuelem adorauit didbolum,utÃua äum falldci£fuæhaberetfathanas. Hocenim nititur, ut adoretur quaà deus. Si enim uere Samuel iüiappda ruiffetnonutiq; uir iuÃis permiÃffet feadorari, qui pr£dicduerdt deum folum effe adorandum. Et i do homo dei,qui cum Abraam in reÃ-igerio erat, dicebat ⢠dduirum peÃHentM dignu ardore gehenn£,Criis mecii er Hm d«o£gt;«i titHlisfubtiÃtdttmfdlliti£ifu£ prodidit
»mprowdM«
DE DAEMONIBVS ET MIRACVLIS,
|
ImprouiJui [dthdnitS,lt;lutA ddardri fe permiÃt fub hd biüi,Z!r nomine Sdnuiclis contra legem, uirum pecca tis preffivm cum magna diÃantta pecca^rum t iufk-) rum Ãt,cum Samuele iujhffïma Ãiturtim menütui eÃ,ue ruw poteà uiderià de Samuelis nomine Oceatur, quia Saul CUM diabolo fitturuf erat. Ad eum enim tranfnü* grauit,qHemadorduit,Semper enimdiaboliK fub uela» mine latent,prodit fe duM ea conÃn^t,qu!e abborreane perfonii,prrqihts fà üere nititur. Eodem Iibro.Quæft.XXXr. tin, Ãgt;'if dicatur,m quaputns lingua,ferpës locutut ^iierpens eÃad inulierem,ferpentii utiq^ore ,Sienim hodie non * deÃnunt,quilatratitscanumintelli§int,etluporuMuU lulatuM,e^ barritum elephantorum,^^ cantum Godo» rum,qudrenonmAÿirudisadhucmidier fcire potuit, inteüiffreÃbiluM ferpentum ;cum mulcos fciamia auium uoces difcernere f Nam cr conflit diabolum ei^ ut lingua uti,cuiiit corput intrduerit,nec aliter ÃUeret mulierem. Ac per hoc ferpentis ore locutnt efl,per fer» pentem. Libro codera,quæfti. LXVL RfcSf o-g)^«^ifKr,Stfrtm principef facerdotuM non cognousruntlcfum,quomodo poteratfleri, ut de» monia agnofcerent f uw f Sed aliud efl,quod cognouif» fe in Chrifto demones dicit, G!quot; aliud quôd hutut fieculi Dem-'nfs principes ne§ttcognoui/fe : demottiafciebantip» promtffut,omnia gzmpro- enimftgnAuidebantineo,qu£dixerancfùturae/fepro «crâf'quot;Mu phet£,utqucgt;dexfemineDduidie uir^neuetüurusef» ftermm uc, fltredcmptor ifrael,KyfleriuMautein diuiniaâs eiut titlt;s fgno'fSgt;tordbant,fîcut GT principes eorum. Deniq; quarit, ^iquot;iâ i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cdptiofediabolus à faluatoredicens,lt tues fi» '' nbsp;nbsp;liut dei GTc, Videns enim aliquando diuinam uirtutem, aliquando hominis infirmiatem, ambigens quid uerum elfet,torqu£bdüir. Concordant er g) fcriptur£ fecundu ea,qu£reuelatifunt,lmpojfibileeflenim difcordare u» niusjfiiritutuiros, Eodem Iibro,QiiæftûXC. Chrifto cuiuurt Diabolus no /feciale nomen efl,fed comune. în quo» cwnc^ enim opera diabolifiteriitt inuenti,fine dubio di» abolus appedandut efl. operis enim nomen efl non na» tur£. Itiq^apud îoannem patremlud£orum diabolum figusficat,cuius imiatores uolentes e/feludai faluatore peremerunt G^c. Diab^luf nomen cil câmunc. Io.?.pcrû mitationé iudzi till* diabolt 1 Poft pauca ibidem. Diaboli enimfilius diabolus efl,fed diabolus Sie, qui efl fathanAs,patrem in malitia fua nuüum habet, ipfe e» Abraha nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ipfepeccauit,ac pater fidé? poquot; fcoc quicunq} imiati iUumfiterint,filq eiut dicentur, â¢mm. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pjify eorum. Etenim nos in fide Abraham patrê habemus, quia prior ipfe credidit deo, ac per hoc nomiTgt; M tius cetîfemur, fideles enim dicimur^ficut cr ide. |
Eodem libfo, Qiiæft» xcvni. Audiflis qu£ contefktur,facro fanihim nan» lohan. $ ^lium,dicente DOMINO dd iud£os,uos de pâtre di» abolo nati eflis, GT defideria patris ueflri uultit Ãa cere,\lle homicidaeratabinitio^Gf inueriatenon fktit quia ueritas non e/l mido. Cum loquiturmendatütin» ex fuis proprijs loquitur,quia mendax efl ficut Gr pa» ter tins. Nemofidelium dubitet diabolum apoflafi£ fu£ fux apofta-au^hrem non habere. Jpfe enim tobus erroris efl prin» ceps. Qttiuidens à deoÃäu fe,non mediocris potenti£, aufut eflpr£fumere diuinit!Uem,utquiac£terosuiditin fèriores,fe ipfum pr£fèrretut deu. Denit^ nomitiA qui» bus appedatur diabolus G^fathanAs,abaéîu eiut corn» pofita funt, non ex natura. Omne enim malum opéré probatur,ut non fubflantia in crimine fit ,fed uoluntas conceptaexcau/fis,Dumenimfe uidit potiorem c£te» ris,tnflatus efl ad exercendum dominAtionem. Quo» modo frg» patrem habere dicitur,quiauâor fcaleris ei us habeatur ? A ut unde probatur ab initio homicida fi» iffe ! Sed feriptura ilium ,qui eius fuerit imitator,nomi» neeius appedat: Viule quia ab opéré nomen accapit omnis qui malum opusfaecerit,non immerito diabolus nominetur CTc. Libro eodem,quæfti. CXV» îiihiltimcontrachriflianos,quam fi arü Mathe» feos adhibeant curam,h£c entm initnica dinojcitur le^ Arj mi-deiS.ienim nafcuntur,quimalt fint,GT ècontraquibo» '*⢠ni fint,fruflra lex dan dicitur,G}' non folum h£c,fed et ca dinoici* iniufluihabebiturle^filator.Quienim ifgedanco^t homines contra,idquôd nati funt facere,feiens non poCa f: munre nAturam,ad hoc utiq^ Icgtm uidetur dedij]e,ut haberet occafionem, qua crudelintcm fuam de nece ho^ minis fatiaret.Vt quid enim prohibes ,quodfcit auerti nonpoffe. Aut quemadmodum damnat hominem qui non fcecit,quod facere nu potuitiSi autem iniuflum ui» detur(utefl)quiaiftuddedeo fentire nepharium efl, reik GT falutari ratione le^m dédit,feiens po/fe homi» nem continere,fe ab eo quad prohibes lex. Erg) quia iufle legem dédit,non efl utiq; iniquus cum uindica t,Ita» ç leÿ dei fides comodanda efl, quia iufle probatur da3 artrminucx ta^rs Mathefeos euitanda,G}'fugienda efl. nanccnim aflutiaGrfubtilitasinuenitdiaboli. Quia enim aperte repugnare non audetauchri ter^uerfatione id a^t, ut crdeo iniuriam fà ciatGS'hominemle^.inimicum con flituens mtdikt fecunda GTc. Eademquaeftione. Quauis enimhabeat caro propriu motüorients fii£ quia non efl ociofa carnalis natiuitas, tomen in hoc reacts demonic cedit ad necem hominum adiutorium demonum. Di» jfquot;'uoÃun^ uerfa enim funt demonia,Gr di/fiarem habeiitia uolun» wa, totem, QU£damenimfunt,qua cum perturbant a» nimos elidunt corpora. Q^adam uero fe admi» feentia [anguini ffneront » Mimif defideria, aliaautent |
MAGIA ET VARUS S VP E RSTITI O N IB VS.
CXXXK
dlû lt;(«tc cor di hominis fe copulinti.i,fug^u:it at bUn dicijs contrdrid. tJonnuild autcm funt, qu£ fold corpo t-uce. )}. obli^nt infirmiatibuf,Ãcut CZ ilidm Ãiidm Abrdh£ qud dominus curdidt, HiCc ommd ignorantes pdgtniÃ^ tum dppeUdnCjCunt diuerl£ à nt cduffu^or ijh. db inimi^ cis procurentiir,ut qudcunq; ex cduffd irritetur homo et fubqcidturpdjÃonibiis C/c,
Poft paiica ibidem.
'Extinguitur incendium,ÃdeÃtmdterid,perqud u* DcitiMiio/ rdt. ]llis dutein eueniunr,qu£ d Mdthetndttcis dicuntur rtre fii'url!- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;futurum quod dteunt. lUud enim d^atr fub^
.â /viathcmagt; tiUtitc demoniorum,ut ed efficidnc qu£ dntiÃites illorum do Ueta'Squot; dixcruncfuturd,neÃlà dene^credantur, Cired eosue^ cuiit, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ro qui relÃotÃotti illorum non comoddntÃdem,no pre «
Udlet eÃeihiseorum,quidgt;iecipà tantum 'mtenafuitt, utfdtisÃcidntcisquiiÃis noncredunt, ncq^ pdtitur deus Ãccrc illos,per qicod feducuiitur Ãdentes de deo, c:x non credenxs didbolo, Oinnid enimÃc deus inÃituit ,ut Ãe^ cundum uniuscuiusqiÃdem euemdt, utdrbitrium libe^ rum fMdCdt uolun-a.tis,dc per hoc,qui deo credit dd du= xilium eins conÃigens,nibil ei pr eitdlere poter it,certus eÃ. E-fl enim in potejhte, eins eÃe qu£ foecit, Ctf non iudetcontTdeumquem uidetdeumcomunem heddere^p piäum.
Poft pauca ibidem.
f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fubruendic enim Ãium pertiiKt,quid mortui Ãtr
fiti. i-x rexerut,c£co ha(o oculi reÃrmddfunt, Egri et pdrdli^ trr -era- nbsp;nbsp;nbsp;coiiÃrmdtijunt Z:r'c,etrqu£Ã-hiifuntdlid,utcon^
Ãiigentibus dd deurn,/! quid ÃtiejÃe poteÃ, mpedimen: tumduÃrrenonpojÃt.Dicitemmiodnnes dpoÃolus : Mdior eà inquit,qui in nobis eÃ,qudm qui in hoc inun-^ do, E,o§itus emm dâ¬iis,etidmquijhituit dinouet.i^din utiqiÃdtuit inpeccd-i)resuindicadum,lt;:i^ tarnen depre^-edntibus ignoÃcit,quidipà foli licetligir0,13quot; foluere.
htae )o ^udecivmfoUjlatioconceffdnonÃtÃublefu nAue,iuà Ãis eÃÃare,^y obediuit eius imperio contrdid quod Ã= bi in rdtione inundiÃerdt pr£ceptiim,fub Ezechid du^ Hes.io, dmplius Ãebun le§tur,quid ut Ezechids,quód Ãbi promiÃÃm erdt,uerum eÃe non dubinret, Ãgnum ade dccacpic,quodnouum cÃetGT humdnis duribus indu= ditum.Non enim Ãcut prius,foliiuffum eà ut flarct,fed ut rcuerteretur retro, quod uidens EzechidS certum hdbereteumpoÃe Ãbiquindccimdnnosddderedduitd, qui de hon nonifixcerdtfextam, Et quid contrd Vid^ themdttcos eà quod Ezechi£ coneeÃum eà : Negant n'tm poÃi dddi dd uitdm,Ãgnu',n iterum in hdc re, quod contrd NtdthemdticoscÃet dccÅpit: linpoÃibile enim äÃerunt dliud dÃrdfdcere,qudm hdbeitt conÃicutum,cer teÃti eÃe dicunt,feruum habere aut non habere. EÃo, ab initio mundi h£cÃa, ubi erant ufq^ dd diluuium, amp;nbsp;' inÃ'd multa ferieannorum tranfaüd nonÃit}}£c con-= ditio feruitutistAut nunquid ex t^ini régis temporibus hec jà a, coeperunt, qui primus dicitur Ãnitimts beüd infirre coepiÃe cdptosÃcercferuituti obuoxios-Vi^
d: er^ poÃea hoc eÃe inuentum,C^ non eÃefati, fed a^ fbis demo num,quid à Ãti eÃet,db initio mundi ÃiÃet. ipÃd enim funt Ãderd,qu£ÃÃln funt in initio, CZ nttzjc KJdtjff curfus eorum,Et anted uita homiiuim agreÃis C' Sa:hati^ rdt,necdiuitijsÃdebdtur,CiupmodotutneAÃrologi,p p^^uîSu'w aÃradicuntdiuites itr' pduperes fient Nunquid mua=: tii.tiui p. r tdfuntdÃrdi Atuerfutidöâ pr£ÃgiueÃfatbdn£,uted V perÃeüasdicdt fieri,qH£dn^lis fuis miniÃris opatur. mâ(hciua,i
Poft pauca ibidem.
Lex etiam ufq^ ddeo aduerfd eà ipÃsfiitis, ut neget malosÃtieÃe,quöd )ndlifunt,fedilloruuoluMis,quä^ aliu tiaiu;, obrem lüospuniendosriteconÃituit. Nihil er^ legi et Ãtiscbinugt;weÃ,qudndo'a leg:ne^tur,quoda, fiitisdf=^ MathrmaA feritur.ouaautemrationenatidicentur,qHiNtdthema aam^a gt;nbsp;ticosurbe Eomaprohibueruntrquödiusferuatum non ignordtur,CJ'certepd'^niÃierunt.CiHomodofitoÃi unt qu£ contrd fatum]unt f Sed fi cà fatum, non facit contrd fe Zt7c.
I3t poft pauca.
AnAxanpriM in pilam coniechis iuffu r(gis coneuf^ jus expirduit,quodnon contigit ulli hominum,EtSyi ræ Moi.. fdriregidllophilorummulier pdlumin tempora fixit, CZ ita reddiditÃiritum. Hoc modo nemo eà mortuiis Gf anted cruci homines dÃ'igbantur,quod po/ka eà itîo prohibitum manet,à fan erat quomodo defijt dudii^ doenimquodfdtieÃ,prohibeture::^HonfitHincitttr fd tum. Autà noneratfati, non fato hommescriicifig^ bantur,fed iuditio legis. Et itd eà ut non fato homines damneHtur,fedconuieii dmalis fais operibiis Cfc.
Ibidem poft pauca.
dequibufdam CbriÃ'dnis dicemus,quiin faluii tore.feufdludtioemutatiprifnnierrorisuendicdiit u.ii^ lofiuiic nu nitatem,in tantumhebetatfutipfum dcüm fubfdx) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
giÃe contendant,dicentesipfedicit, nondiim uenithord mcd,ut hord h£c non uoluntatis, fedfatalis conditionis ÃiiÃetneceÃitdS£umiüeuoluntdtis Ãi£ har am ÃgniÃ^ cduerit,qudfe tradi periniferit,deniq; ait,Eoicjh.tcm hd nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, n»
beoponendidnitnammedm,ct'potej}atem habeo itcru fumendiearn. CeÃat erigifatalis neceÃitas, ubi peteÃdS eÃuoluntdtis ZTc,
Ibidem in fine.
ttidthematicorum enim fatts credentes, fidei fernen ex terminant,quod CZcrearor/,CZ iuÃti£eiusteÃmoi. nium perhibet, Opus enim opificem cognofcit,Z:dâ equo iure amoreq;?:/ fach teflatur, Eugeiidum omnibus Mcdiscm modis abhac arte moneoMs, Curiofi enim eiusinimici deifunt,lt;::dâ ÃnefoUicitudine nunq funt,femper enim uiâarit im fuÃeuft expeädnt,quodmimime certum fiuiH. Nos dutemdcum,quidedeo omnia proÃera mdimus, (tiT fi quadduerfaextitcrint,ciU6 nutucomprimi fupplici^ ter orainus,fecurideeius protefhone,nec tairxn nefeij, quid à quid aduerfum bene nobis dgeiitibus euenerit tolerdtum profidet dd corotiam CZc,
behiereÃbus
DE DEMONIBVS ET MIRACVLIS,
|
Deherefibus Qiioaduukdeum* Cap.XLlIL Origenûm dUbolum ittq; dngelos dui,quiimuK po/l grniirum lûÿjfirMteinpord purgitos (tSq^UbcrdtoiTc^dei,luââ p'urg°nozquot; dq}reÃittti,G'rurfu«pojllon^jJimA tempora, ontnes ncs quafd J qui Ubcrati fuiK,ad hjec mala denuo relabi nbsp;nbsp;reuerti,et uluadum i â t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/ t- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-r gt; anerenrium bds ulces ultcrruntesbcdtitudinuin crnufcrurumniti^ onAUs creaturie/emper fiùjjèjfemper fire afferunt O'c. Libro I. Hyponofticon contra Pelagianosjin fine. Diiborus Diabolus qu£ ad mortem pertinent, aut fà cit dum nitutAçai, captiuat, eyâperimit,aHtpatitur,dwmninciture:y'dam^ amp;qiiod na nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. , \ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;⢠i titraopus HAtur. Diabolui enim uAtura efi an^lut : Sed quod has tura eÃ:,optii dci efi,quid uero diabolui,uitio fuo efl, tendo mAl£ nAturiO fue bono,opéra uero eiui mala,qu£ uitia dicuntur,aéhis funt,non res, qu£ tanq perfe agere dicunturaliquid,cumea,z^pereatotum agt diabolus, uel damtiAtio dicuntur,cumiipfeprohisdamnAtur,pro quibus damnatur ej homo,civm per liberuM arbitrium his intedeihs tradit alfenfum,Zt ideo hec 'm fùturo culo ta non erut,quia mauilorefuo diabolo damnabun^ tur,cum ide fcilicet damnatui m Gehenna, ut peccent homi'iesainplius,potefÃAtem h£c a'gere iton habebit. Soiiioquiorurt» antmxad deum. Cap. XVL D? iiiîbo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;clamAmus, libera nos ab aduerfario lo amp;muitù noflro â .juotidiano,qui (lue dormiagt;nus (tue uiÿlemus, wnoiiibuV cotnedamus,lîue bibà mus, (lue quidcunq; opus o« peremur,omnibus modis mjlutdie Ocnoile,fraudibui artibus,tuinc palam, nutte occulte faÿttas uenenaas contra nos diriffns,ut 'mterficiat animas no^raiità t ta^ men dotnine pefjlma 'infania noÃra , quia cum continue uideamui,confra nos draconem ore aperto parativm ad deuorandum, nihilominus dormimus amp;nbsp;lafciuîmus in pigritijs noftriSjtanq fecuri ante eum,qui nihil aliud de fiderat,quam ut nos perdat, lnimicus,utoccidat,femper uitlat(ine fomno,e::aânosutcuÃodiamus,nos nolumus euiÿlare à fomno, Ecce tetendit ante pedes noÃros la^ queos mÃnitos, 0quot; omnesuias noÃras uarijs repUuit decipulis ad capiendas animas noÃras. Et quiseff'uQ^ et ? laquées po fuit 'm diuitijs, laqueos po fuit m pauper= ttxâ laqueos tetendit 'm cibo,in potu,'m uoluptAte,m fom no,ej' inuiÿlia,laqueospofuit 'muerbo,^^ m opéré, rrihquot;./Tj in omtùuia noÃra. Sed tu domine libera nosdela^ queo uenantiivm, A uerbo aÃgt;ero,utconÃteamur tibi dicentes,Eenediéhis dominus deus,quinon deditnos in captionem dentibus eorimtu Anima noÃra,ficut paà fer erepti eÃ,de laqueo uenatiumjaqueus contritiis eà Gf nosldjeratifumus. De cognitione verae uitae, Cap, XXIIII, |
Dcmotits Dfrtiöiw; nihilominus ineo,quöd angelica funt na^ «aturaboni turubonifunt. DemonesÃbideumadefÃfentiunt,dum per eum uiuuntit^rfentiunt, quad iuditio dei,iuÃo mda inpeehisluunt.Deusenitn iuÃtiaeÃ, ZTubicunqi iuJU^r,b/^eum* tiaexercetur,deus ibieffe creditur. Sicdeniq^ adeà ideffc{en.gt;-peramrlatrom,dMn eum damnat, Ãcutmiliti dum eum ââquot;â'i rémunérât e^c. Eodemlibro.Cap.XXXnr, Arüma infatiabili cupiditate feiendiueritatem capttt CT ideo femper in coÿtationibus udgitur,ideoq^ fenftbus corporels fopitis,per enigmataquedamÃtura deo re« uelante pr£uidet. interdum circa ueriÃmtlia diabolo Ãl« lente languet anxia.Aliquando angelis,uel animabtis co Ãbulatur,Alictuando à demonibus ludificatur. H£ctn a Jemenit bus aninix modu ocuu,c£teraomniauidet. Seip/am anima uidere lUquidcia non poteÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diHwtur, Libro de fpiritu 8d anima. Cap.XXVL Dicithumanaopinio,ciuodquadamarte mulierum,^'^ phîta^ a , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â rr â . fticisvilio^ poteitatedemonumhonunes conuerti pojjintin lu-- mbus.amp;rii poSiGf ^010111^,1;^ quaq- necefjaria portare,e:^ poà p a{k)i Opera iterum ad fe redire,nec fieri in eis mentem beÃalem,Sed rationale htimanamq; feruari. ELocfic in« teüiffndumeÃ,quoniam demones natur as non créant, fed aliquid taleÃcere poÃunt,ut uideantiir effe quad no funt. l^uUaenim arteuelpoteÃateanimus, fed neccor« pus quidem aliqua ratione in membra,uel in liniamenta, beÃaliaueraciter conuerti poteÃ. SedphantaÃeum hoa minls,quôdetiamcoÿtando fiuefomniando per rerum innumerabilium genera uariatur,C^ cum corpus no (it, eorporumfimilesÃrmas mira celeritate capit. Sopitis autem CSâ opprefÃs hominis fenÃbus corporels,ad alio« rivmfenfivmfiguracorporea perducipoteÃ, ita tarnen, quid corpus ipfum hominis alicubi iaceat, uiuens qui« dem,fed mulm grauius atq; expreffius,qu'Am fomno fu« is fenfibus obferatis,phantaÃcum autem iüud ueluti Ãr matum in alicuius animalis ima^nè,alienis fenÃbus ap^ pareat,talisqj homo à bi uideatur,qualis fibt uideri pof« fet in fomnis,?^ portare onera.QU£ onera,fi uei-a funt corpora,portantiir 'a demonibus ,utilludatitr homini« bus,partim uero onerum corpora,partim Ãlfa iumento« rum cernentibus CTc. Eodem libro. Cap. XXVII. Jmplere autem diciturfathanas mentem alicuius GT Sathan« principale cordis noningrediens quidem in eum, cr in nuomodo r in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1. . inrrarein IcnJufmciu^^fedjrdude nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ontni nidlittd hominem ilium aUiciens atq^ feducens,affeâu maliti£ trahit, per co^tationes ear incentiuauitiorum, quibus ipfe plenus eÃ, utpote ÃUax,neq nbsp;nbsp;Ãaudulentus deceptor anima« rum. Elon enim participatione natur£ feu fubÃanti£, ut quidam putant,animam implet diabolus, aut eius habi« tator cfftcitur, fed per Ãaudulentam deceptionem ati^ malitiam,in eo habltare dicitur quem lmplet,Solius enim trinitat'is eà intrare,Gr implere naturam,pue fubÃan« tiamquam creauit ejc. Eodem Libro. Cap.XXVrir. Demones Ztr acrimoniafenfus ZTcaleritate motits aereicorpoa |
MAGIA ET VARUS SVPERSTITIONIBVS.
cxxxm
|
4frti corfgt;orif,terr(norwn corfforu fenfum ficik prx'» ceduittfO' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pranuncùitt qwetwrnines mirdntur propter tarditatem terreni corporis. AcceÃit dutem demonibtts per titm longnm tempus, guo eorum uitd, protenditur,rerum longp mdior experientii qium liomiiubuspotefl euenirepropter breuiMem uiteAc^* circoqMddmÃiturApriedicunt Gquot; gu^ddin mird fdcb untfCitubus homines düiciunt fiducunt. Vnde quxdi .twliercuUpo{ifiithlt;tnconuerfe,diienwnamiüuponibus bus âu2 J J phMitdfnMtibus fedudae, credunt fe cr proÃtentur honibus'amp; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Didnd pd^norutn dea. t uel cu Ues phxntaiini rodiddc CT Kinerud nbsp;nbsp;inmimerd mulierum multitude equititre,eitrHm^iuÃionibus obtemperare.Jpfe mtn^ ».Conn )) q;f(tthdnAs,quitrdnsÃgurMfeindn^lumlucis,cummö temcuiusq;midierculiecoeperit,e^hdncfibi per infide* liaiein fubiu^uerit,iUico trdnsÃrmdt fe in an^lunt lu* cis indtuerfdrumq; perfondrum /Ãecies ey flmilitudi* nes,et mente q cdptiud tenet,in fomnis deludes,modo he» td,modo triÃid,modo cognias ,modo incognias pfonamp;s oÃendens per deuid queq^ deducit.Et ctvm folus hoc pdti» tur fÃiritus mfidelis nec in dnimo fed in corpore euenire opinAtur, iccirco nimis Ãulsus lt;y hebes ell,qui hlt;ec ont* tiidquaein jÃirituÃunt,etidm in corpore dccidere drbttrd tur,cum Ezechiel eydlij Prophette,loditnes ettd Eudn* geh/h cr ApoÃoli in/Ãirim,nott in corpore uiftones ui* derint. De Ecclefiafticis dogmatibus. Cap.XXnik Diiboiûne Nerwoetidm bdptifmdtis grdtid renoudtusidoneusè »o quot;bi pquot; dd fuperdtidxs didboh inÃdids,cy dd uincëddt cdmis c5= adnitonum cupifceati,is,nifiperquoMidtwmddiutorium da perje* nerdnadm boneconuerfüionisdcceperit. Eodcmhb.Cap.LXXXr. Diabolus Irtfrrnaj dniindr coÿOtiorKS dixbolu non uidere certi motibiis eds corporis db Ulo ZX dÃeHionum m äne nö po ditià codijn experiment didicimtts,fecretd dutrm cordis folus tUe nouitjdd quem diciiur,tu folas noÃi cordd Ãlio* rum honünuin. Cap.LXXXII. triones n5 'i^onomnesmAleco^ts.tiones noftnefemper didbo* hmpitdii/li inftinélu exciantur, fed dltquoties exdrbitrijnoftri Aiiîunty gt;notuemer^nt:Bonedutem co^tutiones femper d deo funt. Cap.LXXXIIL Dwnonc» nbsp;nbsp;nbsp;Demones per ener^cdm operdtionemnoncredi- abbushoz nbsp;nbsp;nbsp;fublhntidUter illdbi dnime,fed dpplicdtione CTop* inimifccnt prdÃioneuniri.llldbi duteinmentilüi foUpoÃibile est ted appiica ^uicreduit,qui ndturdfubÃflens incorporeus ,cdpdbilis eUfuefnélure. Ltb.I.Dc mi'rabilibus facraefcri* pturae.Cap.II. AbÃthoc ut fentidmus dn^lum poffè hoimni fuddere peccdtum in trrd,nià prins ipfe peccdret in cceto,dicen* té domino^idi fdthMiAm ÃcutÃdgur de ccelo cddenlan. |
Nort enm patuiffet er ipfe inuiderefcelicitutihumunse, nià prias dmiÃjfet bedtitudinem prinidnt. Nó foltmt tf-» tmnxpccti ^pecciUttm hominis preceÃiffedidbolicdruittAcrtdtn» dd iSl,fed etidm perÃilionan crediurdrum iUarum 'que Cit. in die feptimoÃSn eH. Ddinndndis in nouiÃitnb die do* mino prenuncidnte dieitur : difcedite 4 me mdledifh tn ignein eternum,quem prepdrduit pdter meus didbölo et angelis eiits.Qudndo ermprd:pdrdtuseH illé igltisitip Aixtt .xj Ãätone credturdrum omniu,nià Ãrte dicdtmts poU fexti diei perfitbonem deS dliquid creuffe quod dbÃt,ne men* ddcemfcripttiram,imo nofmetipfos Ãcidmus. Cui er^ edreer 'tn illd credturdrum conditione prlt;epdrdtus efttii* liuspeccdtuori^ndliteriUiiScredturdsprieceÃitiCino* nidm ut fripturd mquit:ïpfe db initio menddx nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i» ueritdte non Ãetit CTc. Lib.IlsDe mirabilibus facrac fchâ»» pturæ.Cap.X. Vbicunq; cum ddditiiinenm dicitur effe ff tritas dorm aixboi* tpi ni nulus,ut in libro Sdmuelis,'t'nteilmtur didbolus ene,i ^quot;Ã.dorr.t^ j â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. . quot;nbsp;j? nidicitjj- donuni propter minijttrium,mAlus propter uttiian di*peer in:t,lila ^^nidetur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pâ.uâ Lib.ILDeiyrnboload Gatliccu4 rnin0s.Cap.I. Exqudre nobisfùchis efl dduerfdrius didboluS^Kifi yâj, ex hdc,quid uidet liberos quos tenebdtdnte cdptiuos, qd uidet fdnos quos fuis idculis proÃrduerdt uitlnerdtStqd miçus. uidet ueÃiri denuo immortdliate quos nudduerdt ^ppi* itdndo iniqttiatem,quid mufcipuld eius cominutd e/l,Gr nos eruti fumus ?Adiumrium noftritm in nomine dhi. Si adiumriuntnoftrum in nominedominieiuseH renîicie* mus didbolo, pompis ey angelis eius. Hoe dudiftis hoe et Uos proÃÃt efiis renuncidre uos pompis ey angelis eius. ÃodenijCap.Siib fincm; D«o func genera armorum diaboli aaideÃrtid, cotrd diaboii duo qu£ ui^lanter dcÃrtiter jhire debet omnis miles Chri* pi, qui triumphare cupit ey fuperare uirtutem diaboli. luprasfaiM Qtt£funtilladuo ffncradrmoruiVoluptdS ey timor. Alios enm uoluptatecapit,dliostimcrefrdngit.ConÃr» p^^i^.is metur er noflrddciesjproÃrantur arma ffiritalid cOhi trd timorem didboli,aÃit timor donunicalhts permanès 'mfeculumfeculi. Contra uoluptatein turpiÃiina dele^ Ibdtionis nondeÃt fides orationis. Et quid metuit Chri* fiidnus ,quando admonetur Ãc ordre,Ãc priefumere,Ãc fidere,ut dicat dominus mihi adiumr eà ,er f ggt; de/bicia mimicos meostPlures tarnen noueritisdileehÃimi cape* re dduerfarium peruoluptdtem quam per timorem. Nd quire quotidie mufcipulam ffielhiculorum, infaitia fiu^ diorum oc turpium uoluptatwm proponit,iiià ut his de* kHdtibibus capiat quos amiferdt,dc l^tetur denuo fe itti ueniffe quos perdiderati Defarutaribus documcnn's. Cap.LX. Diabolos enimefl ang/dus perfuperbidin ftpardtiis à ® deo,q muerititenonlktit,er doikrmendatij, ey pater rac«d»ti»â^, Z mendatif |
DE DAEMONIBVS ET MIRACVLIS.
|
Mfndätif,qui(( uh ifgt;fo primum inuentum eil mendatium Jéhin 8 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mtndutium fîcut ueriÃimu ueritut dns noflcr le fus Chriftus i» Emuifflio lounnts loquitur,quiii ipfe è caput Gquot; finis meitdatifiG' à fenwtipfo deceptus,nos des cipere fi^uat.ljk eü aduerfarius ef^éîus ^neris huma, iH,inuentormortis,radix malttiicjcelerum caput,prins ceps omnium uittorum,perfuafor etiamturpium uolus ptatumCTc. In fpcculo pcccatoris. Cap. VIE Diaboii Attende er^ in ilia terribili hora mortis de qua loqs natus circa mur,miferapeccatorisanima,quandodemundoexitura nioricntc». çy nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;es,aderunc.mox minijlri maligni iüifcilicet ma kdiih diaboli,illa uera tartarea mcnftra ,im/fiiritus ter ribiles Gquot; peÃimi uelut leones ru^entes ut rapiant pres dain fiibaudituampeccatricem G'miferamlt;tnimam,tûc horribilia patebunt loca,penarum chaos,Gâ caliÿ tenes braru/m,horrorum mifcrie,Gâ tribulationis tremor G' timor anguftiæ Gâ confiafioms, dolor horrende uifiois, tremor tremende manfionis, locus fle}ttium,ubiÃridor dentium,ubi morfusuermiim,ubiclamor dûlentiü,ubi ludus ffmentium,ubieftuox clamantium peccatorîi Gâ dicentium ueue nobis filijs Eue. De reçSitudine cailiolicæ conucr» fationis.C. Ante omnia idud annuncio atq^ obtefbr ut nuHus pa ginorum facrile^s confuetudines obferuet, non carcus rios,non diuinos,non facrile^s,Mn precantatDres,nec pro ulla caufia out mfirmitate eos confulere Gquot; interros ÃiropreÃumatis.tliuihoc malum jà cit perdit baptifmi . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;focramentum. Similiter auguria uelflernutationes obfer uare nolite,nec in innere pofiti,aliquas auuulas cantantes attendatis,fed fiue iter,fiuequodeunqi opus arripiatis,à yaniffimæ guate uos in nomute Chrifti, Gquot; fymbolum Gquot; oradonë mcptiçatcp ({ominicamcumfideGâ deuotione dicite, Gquot; nihil uobis fupcrlt:nolt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uir nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t- i â¢gt;» «es a Chri- nocCTC potcTtt iiuttucu^ ⢠objcruct cjud dtc domu cà uaidx^' fxeat,uelquareueratur,qt(ia omnesereauitdominus. î^uUus ad inchoandum opus ,die)n uel lunam attendat. JNullus in calendis lanuarij,nephanda Gquot; ridiculofa oses tulas aut ceruulos,aut io^hcosÃciat, neq^ menfas fuper ttoâem componat ,nec fyrenasaut bibitiones exerceat fuperfluas. Nullus in pyras credat neq^ in cantum fedes at,quia opera diabolica funt. Nullus in fèfiiuiate beati Ioannis,aut fanihrum folenmaabus foljlitia,aut uallatts * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ones uel faluütiones,aut cantica diabolica exerceat. Nul lus nomiiiAdenionum,aut Neptunum ,aut DianAm,aut Herculc,aut Mineruain,aut GeniftnmAut cetera huiufs modi issepta credere,aut inuocare prefumat.Nuüus dis em louis abfij^ folennitatibus fan^lis,nec in maio, nec in uÃo tempore in ocio obferuet, nec turmarum uel muros rum uel aliquem diem omgt;jino,nifi tAntuin diem donünis cam. Nullus ad Phjna,Helad Petras,ueladfiintes,uclad . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;arbores,aut ad ocellos,uel per trùia luininaria uotum/à s |
ciat uel uotum reddere prefumat, NuRus ad coda hoinis nis uel alicuius animalis legumina dependefe prefit » mat,Gquot; fi a clericisfiat, Gquot; dicamr qttod res fumpa fit, Gâ in diuina leShone contineatur,non effet dignus nomi neclericorum,fedhereticorum,quianone{lin eis res medium Chripi,fed uenenum dia^U. Nuüusprefumat luflrationes^ere, nec herbas mcanare neq^ pecora p cauamarborcm,uelterram tranfilire foraainquia per hoc diabolo uidetur confecrare.Nuüa muiter prefumat fiiccinosdepcndere.necintelafiue in t'môlura,fitte in quolibet opéré Nlineruam utceteras'inÃuflns perfonas no)ninAre,fed in omni tempore ChrifH gratiam adeffe, G in uirlute nominis eius toto corde confidere. NuÃus quando luna obfcuratur uocifrrare prefumat, quia cers tis temporibiH deo iubëte obfcurOlur :Nec per lunam no uam timeat aliquid operis arripere,quia deus ad hoc lus nam foecit ut tempora defignet,Gno{humtenebras tés poret,non ut alicuius corpus cufkdiat, aut dementè hos minem fà ciat,ficut fhdtiputant, qui à demonibus uexas as ,d luna pati puta lu ; Nullus dominos fokm aut luna uocet,nei^ per eos iuret,quia creatura dei fuiu, G necef fitattbus hominum iujfu dei mferuiunt. Nullus fibi pres ponatEortund,aut Genilhtmquodnafcentiadicitur,qaTiwo.» dfiM uult omnes homines faluos fieri G adagnitionem ueritatis uentre,atqi infapientia omnia diffienfat ,ficut diffiofuit ante siutndi conftitutionem. Propterea quotiès aUqua mfirmitas occurreritalicui,nonquerantur prats cantaares,non diuini,non fortile^,non carcarif,neqi P* fontes,aut arbores, autbiuia phila^ieria exerceantur, fed qui egrotat in fola mifericordia deiconfidat G eus charifliamcumfideG deuotioneaccipiat,oleiimq; bes nediéîum fideliter ab ecclefia petat,unde corpus fuu uns lâc*-1 gitur,G fecundum Apoflolumforatio fidei faliudgt;it ins firmum G aüeuiabit eum dominus,non folum corporis, fed G anime fanitatem accipiet, complebiturq^ in illo, quoddominusinEuan^liopromiÃtdicês-.Omniaques MMth.u cunq} petieritis patrem in nomine meo in oratione, cres dentes accipietis Gc. Poftpauca ibidem, Ideoc^ fi-atres\ omnes adinuentiones inimici aa cors de reffiuitetG fupra di^ facrile^ cum omnilaboreet horrorefùÿte. Nulli creature prêter deum G fanólos' eius uenerationem exhibeatis: fontes uel arbores quos fa crittos uocant,fuccidite,plantas fiue ungulas pediî quas per biuia ponunt,fieri uetate,G ubi inueneritis ignicre il per inuo* mate. Per nullam aliam artem faluari uos credatis,nifi p inuocationem G crucem ChrifH Gc. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tii. Poft pauca ibidem. NuUusficut diihim eft obferuet egrediens aut ingres diens domum quid fibi occurrat,uel fibi in aliquo uox re clamantis fiat^ut quadis auis cantus girriat uelqdetia portantem uideat,quia qui hec obferuat,ex parte pagas nuseffe dinofcitur.Cluier^ hecconte)npferit,prophes tamfibigratuleturclamare-.Eeatus uircuius^domi» twsffies eius,Gnou reffiexit 'muaiütates G mfaniat j |
MAGTA ET VARIIS SVPERSTITIONIBVS.
cxx xiin
|
fUfafAUnc ZT Apo/bluf twnet ,omne inquit quodcuq; Collo. à fiicitis in nomine iëfu ChriÃiÃcite. Prorfui erg) recede dum eü i cumSis buiufcenwdi obferiuntibu^: MdthenM Augun» tici l})ernedi,Mguru horrcdd,fomnù contênencLi, quo-a nó obkruâ ni^ pcutfcripturd teÃntur udM funt. Vnde p tJioyfen Vtut. if pritcipiti{r,no AUgimbimini ,nb obferuAbitii inqt fom^ niA,necAd nwg); declinAbitii. Oportet erggt; ut hlt;ec ma mente ob(èruetis,et à quos cognofcitis, uel occulte aliquA phildäerid exercere,expedit ut nec cibu cum eis funutis, nec uUu cofortiu eu iUis hdbedtis. ïftd er^ oid /pernëtes ad dei uos duxtlium cbfirte,e:x de eius mifericordid non deÃgt;erdte. De diuinatione dæmonum. Cap.1. Qttoddmdie in diebusfdnfbsolkludrumcummdne dpud meddeffent multi frdtres Idici chriftidni, ey m lo-» CO folim conjedifjemus^ortus efl ferma de reliÿoe Chri^ ftiduA dduerfus prtefumptionem,cr tdnq mirdin et md^» gnAmfcientidmpigAiiorum,quemrecorddtum dtq^ co^ pletumliteris nunddndumputdui,non expreÃis contrd T empli ft' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;per fouis quis Chriflidni ejfent,cr nags con^ tapis euct' trddicenJo qu£rere uiderentur,quid pdginis re/f onderi âiâ^rgt;ti»tu qu£rere^ w. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tur,(y dffirmdreturpriedixiffcjiefcioqudeuerfûnëtê^ pli Serdpis,qu£ in Alexdndrà Ãibl eü^Reffodi no ejfe mirdndum^fi i/bm euerÃonem templi pinuldchris fuis iminere demones feireey pr£dicere potuerunt Ã=â eut alia iniiltd qudntmn eis nojfe pr£iwncidre per » mittitur CTc. Cap.îIL gt; Dxmoncs OimonwmedeHnAturdjUtdcreicorporisfenfutter fonusamp;'ct renorumeorporum fenfumÃcile pr£ceddiK,caeleritdte krirate mo etidin proptcr eiufdem dëreicorporis fuperiorem mobi^ ancècosni. litdtem,non folum curfus quorumlibet hominum uelÃ=t laprænan' rdfu/m^uerumetidmuoldtusduium incompdrdbiliter uin cdnt.Quibus dudbus rebus qiantum dd dê'reiim corpus dttinetpr£diti,hocedcrimonidfcnfus coeleriate ma* tas,mulm dnte cognia pr£nuncidnt uel nÃcidnt,qu£ ho* mines pr£ fenfus terrent ardiate inirentur .AcceÃitetiu demanibus per am longtm tempus quo eorum uia ,p* tenditur,rerum lon^ ntdtor experientid, q potefl homi* nibtis propter breuiatem uit£ prouenire.Pcr hds eÃied* tids qiids dërei corporis naturd fortiaeSl,nonfolu mul* aÃiturdpr£dicuncd£moncs,uerumetid mula tnirdÃ* ciunt: C^£quonidm homines dicere deÃcere non pof* funt,eos dignos quiddm quibus feruidnt,?y quibus diui* nos honores deÃrditt drbitrdnar,inlliginK mdxime ui* tio curioÃatis propter amorem foeliciatis Ãlf£,dtq^ ter* ren£ zy exceüenti£ tempordlis eye. Eodemlib.Cap.V. |
P««ionfi 'PtinMmfciendumeü,quoniüdediuinAtione d£mo* pieräqt c* numqu£llioefl,illosedplerumq; pr£nuncidrequ£ ipà feptè poteÃmem CT morbos ftamp;uti lun» iflwnitfrfjCT ipfum dire uitado morbidu reddere, et p* uerÃs dtq; dnamribus terrenorum comodorum nuleÃ* {bl fuddere,ey de quorum moribus cerä funt,qdâ Ãnt eis olid fuddètibuscofenfuri.Suddentdut miris ey inuiÃbi* libus modis p illd fubtiliatèfuorumcorporum corpora hominum no fentietiuM penetrldo , fefeq^ cogatiombus eorum p qu£ddm imdgndrid uifd mifeido, Ãue uiglää* ti/m Ãue dormiêtiu/m.Aliquindo dut non qu£ ipÃÃiciüt, fed qu£ nAturdhbus Ãgnis Ãturd pr£nofcun{,qu£ Ãgnd, in homituim fenfus uenire non pojfuiitidntepr£diciit. Poftpauca. Demon in déris dÃe{hoedtqgt; ordindtioe Ãbi notds, nobis ignotds,ÃiturdS pr£uidet tepeÃutes.Aliqudndo ey hominum diÃgt;oÃttoes,nonfolumuoce^pldtds,uerumetii RenaAj, cogtdtibecoceptdS)Cum ÃgnAquaddex dnimaexpri* Cap.jo. miintur in eorpore,totd facilitate pdifeunt ^tq^ hinc etid tnultdÃuurd pr£nuncidnt,dlijs uidelicet mird,q iÃd di* ffoÃtd non nouerunt.Sicutenimdppdret cocitdtior dni* nù motus'm uultu ut db hominibus quoq; dliquidÃrinfe* eus dgnofedtur quod mtrinfecus dgturÃd non debet eÃe tncredibile ,à etidm leniores cogtdtiones ddntaliqud Ã* gnd per corpus,qu£ obtufo fenfu hominum cognofei na poffunt^cuto dutem damonum poffunt eyc. De Ecclefiaftscts dogmatibus. Cap.LXXXIiIL Signa ty prodigd ey fdnitdtes etid pecedtores in no p^^citore» mine donüni ^ere db ipfo deo didicinws, ty cum dlios lîgna er pro hdcprafumptioeiuuentÃbip dmbitionem hunaneglo i'quot; ri£nocent,qdgloridtur 'mddmÃilfo,nameritisdebim. «re cens Eodem lib. Cap. LXXX V. Signisty ,pdigijscldrumpoffeÃeri ChriÃdnumno SigmSe p tdmenfdn{iumà intëperdtis ?y dÃieris dgit. Tèperdtis dut eypldcitis moribus etiddbfq; Ãgnorum duntquem^ eÃu:aid,ey fan{lum ty perÃiium ty dei hotninem fieri reite credimus eyc. De vera religione. Cap.XXV. Cum enimeccleÃdcdtholicdptotum orbe dilfufddtq; Quare mi. Ã(nddtdÃt,necmirdculdilld mnoÃrd teporddurdre miÃdfuiK,ne dnimusfempuiÃbilidqu£reret,lt;y eorum cöfuetudineÃigefcCretgmus humemum,quorum nouita te fldgrduif.üec id nobis dubitvm eÃe debet his eÃe ere* dendu,q cum cd pr£dicent,qu£ pduci aÃequuntur ,fe tn fequedos populis pfuddere potuerunt.î^unc enim dgtur qbus crededum Ãt^ntea qfq; Ãt idoneus ineumda rdtio ni de diuinis CT de 'tnuiftbilibus rebtistNd ipà rdtioipur gitioris dnim£ qu£ dd pÃiicud ueritdtè puenit,nuUo mo do duéîoritds hunund pr£ponttur,fed dd hdc nuüd fup* bidhumdnapducit :Ciult;eà «5eÃet,noeÃ'entharetici, neq- fcifnidtichnec edrne circumciÃ,nec credturdru Ãmu Idchrorumq; cultores. Hi diit à non eÃent dnte pÃ{hone populi qu£ ,pmittitur mubo pigrius ueritds quereretur» De vtilitare credendi ad Honora^ tum.Cap.XVI. Uonüni non udlenti uerum 'tntueri,ut dd id fiat idp* Z s neu( |
BE DAEMONIBVS ET HIRACVLIS,'
|
Mitacul» duplicu funt. fieus purgiriq; feÃnAt^u^ritAS prtelk e^l,qiiim pdr» timmirdculis pdrtim multitudineiulere nemo dinbi^, ijidÃ't?'* i^irdculumuoco,quicquid drduumdut infolitumfuprd J^em uel fdcultdtem mirdntis dppdret .In quo ^nere,ni* hil eü popuUs dptius Oquot; omnino Ãultis hlt;^n(bas,qudfn id quod fenÃbus admouetur.Sed rurfus hjec in duo diui» divntur.QiieddmenimfitntquiefoldmÃtciunt ddmird» tionemyquxddinuero ntdonAin etidmgrdtidin beneuole» tidmq;conciUdnt. NdmÃquis uoldntein hominemcer» ndt, cum ed res nihil /fe^Acori dfferdt eomodi,prêter ipfum /Jreihheulum mirdtur tdntummodo .Siquis dutem grdui CT deÃgt;erdto morbodÃirihts, mox ut iu/fmfiie» ritconiidlefcdtyddmirdtionem fu2itdti^fu£fdndntis etid chdritdte fupercdiit.TdlidÃlkl) futtt ido tempore,quo de US in uero homine qudntum fdt erdt hominibus dppdre» bdt. SdJiAti ld^idi,nuviddtileproÃ,inceffuscldHdis,ce» .. cisuifiis,furdisdudituseRredditiiS.Hominesilliustem» Matth. )4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/ ' nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;. iQiian. ) ) ports dquMt in umum conuerldm/dturdtd quinq^ mtud qumq;pdnibus^dnÃtdpedibiu mdrid,mortuos refur» genles uideruntiltdquicddmcorpori ntdnifiÃiori bené» Matth.)) lohan.i )icio,(jUiedam uero meittioccultiorefigno.CTomniA ho» miitibui mdicflitis teÃimonio confulebMt ,ftcinfe tti»c diiiindf errdtites mortdliumdiuinA comouebdt duSlori» KdAt Aux tdf.Cur inquis iÃi modo nonÃunt{ Quidiw moucrent, guii.curifta nià mird eUènt:A.tBfolitd efjint miranon tÃcnt .Ndin pîftxtVnoctis uiaSjCT conÃs,ntiÃitnuin ordinem reritni Hà fiant nii nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ouddrilùridm conuerÃonenj,decedö tcmporibâ tesredeuntef(jâÃondesdrboribui,{nÃmtdin uim fetni» Ciinilt. nbsp;nbsp;nu!n,pulchritudine!n lucis,colortim fonorum,odorit,fd» porum^; udrietdtesdd^ui primum là dcdt dtc^ fentidt, cum quo tdmeii loquipoÃiinuf, b:bcfdt obruicurq^ mim adis:i^osueroh£comnid,no co^nofcendilicilitdte( qd tniin cduÃs iâiii obÃuriiK') fed certe fenticndi dÃiduitdte conteiniiimuj.TcdciAfunti^tur iüd opportuniÃime,t{t bis multitudinecredentium congrei^td,dtt^ propdgi» td,in ipfos mores utilis conuerteretur duÃoritdt» XXLScntenn'arum libro fcn* tentiaqiiarta. No/j eziiMt oportet moueri cum md^cis drtibus mird» culdÃunt plerumq} fimilid mirdculis que Ãunt per fdii* éhs dei feruosÃcut fcriptü eH in Exodo,qd' l^dgt Phd» Bxo .r rdoms faecerune nonmiüd fmiliter Ãcut fxcit Itioyfes. Non er^ oportet hxc mirdri, quid oinnix qu£ uiÃbili» ter fiuntjCtidm per inferiores potefldtes deris huius non dbfurdeÃeri pojfe creduntur. Sed hoc intereil, qdquot; cum Dircrimcn fdnéti tilidÃcidntftn nomine domini deiomnium rerum cull fnblimioribus dppdrdtibus iubetur infirioricredturx: cist ianäh Cuw duXui mdU homincs ntdQcis drtibus operdntur û * ugTt.*'â* milid,in mdnus fuds dintur cum exdudiuntur à d£moni» bus.Digni enim funt qui tdli exdiiditione decipidiitur, ut pand illis fidt hoc quad uidentur impetrdre beneficium, cum eis exhibent qudà priudtim dere£ potefldtes qu£dd mirdculdfUt eos hdbednt fubiugntos, pernüffu tdmen diui n£prouidenti£utpromeritis dnimdruMfud ciaq- tri» budntur. |
Lib.X»Dc ciuttate dei. Cap.IX# THulaÃebdutinueteritefitimento nürdculd qu£om» Mi'rJ«ui*S nid commemordre nitnis lon^m eil dd commenddndum âj'* unius dei uericulaim Gf nwlcortvmÃlforumq; prohibé» uinu» ucrf dum.Fiebdnt dutem ÃmpliciÃde^tq;Ãdtttid pieatis,non csmaidan-j incdntdtionibus GT cdrminibus ncÃrie curioÃtdiisdrte du» f**» compoÃtis,qudm uel Md^dm,uelde teÃdbiliore nomine â Goetidn,uel honordbiliore Theurgtdn uocdnt, qui qudfi condntur iÃd decernere, CT idicitis drtdgt;us dediios dliot ddmndbiles,quos CT mdleÃcos lUdgus dppe{ldt,hos enim dd Goétidn pertinere dicunt, dlios dutem Iduddbiles tdde» riuolunt.quibus Theur^dn depuant cum fint Htrilt;^t ritibusÃddcibus d£m0num obÃritb,fub nominibus dn» gelorum GTc. Eodem lib.Cap.X. Eccenuncdlius Pldtonicus quem doétiorem fèrunt Porphirius, nefdo per qtidm Pheurgcdm difciplindin ftfXor A^ etidin ipfos deos obÃridhs pdÃionibus GT perturbdtioni» itio p Ti^ bus dicit.Qÿjniiifdcris pr£cibus ddiurdri terreritj; po» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tif tuer uni ne pr£llArent dnim£ purgttionem jCT ia terre» n lt;d) eo qui imperdbdt mdlum,ut db dlio qui pofcebdt bo cfli óbnoxt num per edndem drtem Theurgcdm folui ido timoré na nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' po/fenttGrquot; dd ddndum beneficiumliberdri.Quit non ui» ckdthxcomnidÃddtium demonum effe comments ,nià eorii miferriinus feruus,G!' d grlt;aid ueri liberdtoris dite» nuslO Theur^ prxcldrd o dnimf prxdicdndd pur^» tio,ubi plus imperdt iinundd inuidentid ,qudm impetrdt purd beneficentid : It?» uero tralignorum fpirituum cd» uendd CT deteÃtindd ÃddtidtGT fxluaris dudiendi doéiri nA.Q^id en'miQÿid hits fordidds pur^tiones fdcrile» ÿs ritibus operdntur qMfddmmirdbiliterpulchrdt (p» cut iÃe comfnemordt)uâ¬l dn^orum imd^nes ,ueldcQ» ruw anqudmpurgdto ffiintu uident,p tdmenuel tdle dliquid uident, idud efl quod APO STOLVS di» at : QMnidm fdthdnds trdnsfigurdt fe uelut dn^» lum lucis. Eius enim funt did phdntdfn ttd, qui mife-* rMdnimdsnuilorumÃlforumqideorum ÃUdcibus fd» cris cupiens irre tire , GXduero ueri deicultu quo fol» munddntur G!quot;fdndntur duertere,Ãcut de Protheo di ⢠âumefl,prmdsfeuertitinomnes ItoÃliter infequens, Ãüdciter fubueniens GT utrobien nocens. Eodem lib.Cap.XII. PotTà dutem qu£cunlt;p mirdculd,fine per dn^los à De mtriia uequocunq; modo itd diuinitus fiHnt,ut dei unius 'm quo folo bedtd uiti eilcultu religonêqi comendèt ed ueré db gciaruai mi eis uel per eos qui nos fecundum ueritdté pietdtêq} dili» gunt fieri,ipfo deo 'm idis operdnte crcdendum eü.Neq^ tnuf, enim ditdiêdi funt qdeummuifibilent uifibilid mirdculd, opdri negint,cum ipfe etü fecundum ipfosfacerit mu» dum,quemcerteuifibilemne§ire nonpoffunt, Quicqd iÿtur mirdbile pt in hoc mundo,propih) miiuts efi qui »tut |
MAGIA ET VARIIS SVPERSTITIONIBVS.
CXXXV
|
totm hic mundui,id eü cixlum zx tcm omnu qu£ in eis furK,(lu£ certe deus facit. Sicut Mtein ipfe qui fx cit^td modus quo facit occultus e^l, Z!â mcoinpriehen^ fibilis homini.QUdinuis itdq- mirdculd uipbilium nAtu^ rdrunt uideitdi dÃiduitdte uiluerint,tdmen cum ed fdpiè^ terintuemur ainufitdtiÃimis rdriÃimifc^ mdiordfunt. ⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ntirdculo quodÃt per hominem ,mdius mi Io mwus cft rdculume^homo.Qud propter deus qui facit uiÃbilid laitisuium. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^grrdm non dedignAturÃcere uiÃbilid mird^ cuU in calo uel in terrd,quibus dd fe muifibikm colen» dum excitet dnimum ddhuc uiÃbilibus debitam ,ubi uero CT qMndoftcidt,incommutdbilecoÃiium panes ipfum eü:In cuius dijfoÃtione idin tempora Ãibi funt,qu£cu=â jùturafunt. Nam temporalid mouens teinporaliter no inouetur,nec aliter nouit fcienda quam Jiäu, nec aliter inuücantcs exMditquam inuocaturosuidet.Nam O' cum exaudiunt angeli eius,ipfe in eis exdudit,tanq in ue ro nec manuf.£h tèplo fuoficut in oibus fattSbs fuis,ei-= US qu£ tepor aliter Ãunt iu(fd,ieternA eius le ff co/feSki. Eodem lib.Cap.X VI. |
Quibusigitur diifflis debeata O' fempiterna uita Qjjibiis fpi credendumejfecenfemusiVtrum eis quife reli^onisrb uolunt,Ãbi facra O' facriÃtia flattantes à mor talibus exhiberit an eis qui hunc omnem cultum uni dco creatoriomnium debert dicunt,eiqi reddèdum uerd pie» tdtepriecipiun{,cuiitsOâipÃcontemplationcbedtifunt, O' nos Ãuuros ejfepromittunti iUa nanq; uiÃo deÃtan-* t£ pulchritudiiiis uiÃo eü,O' tanto amoredigniÃnna,ut Ãnehdc quibuslibet alijs bonis prtcditum dtq; abundant tem non dubitet Plotinus infaliciÃinwm dicere. Cucr^ ggt; adhunc unum quidam anffli,quidam uero ad fe ipfos Idtria colendos Ãgnis mirabihbus excitent. O' hoc ita ut mafios coli prohibeant, iftiaueem iÃumprohiberenon lt;iudedttt,quibus potius Ãtcredendum rejÃondeant Plato= ntcire/fondeantquicunq; Philofophi, reJÃondeantThe urffud potius pcriurff hoc enimfunt lileomnes artes uocabutodigne.PoRremorcJÃondeant hominesà ullus fu£nAturafenfus^quodrationalescreatifunt,ex aliqua parte uiuit in eis. RefÃondeant imquameisne facriÃca^ dumÃtdijs ueldnfflis,quiÃbi fdcriÃcdriiubent,anmi uni cui iubent hi qui O' Ãbi O' iftis prohibent: Si nec i/U neciüi uUa miracula Ãcerent, fed tantum praciperent ühj quidemutÃbi fdcriÃcaretur,dltj uero iduetarenti fed uni tantum iuberentdeo,fatisdeberetpietas tpfa da fcernere,quid horum deflftu fuperbia, quid de uerd reli tone defcenderet.Plus etiam dicam,Ãta/itum himirabi:-hbus Ãihs humanas animas permouerenequi Ãbifdcra Ãtidexpetunt:llliautemquihoc prohibent O' udi tan^ tum deo facriÃcdri iubent,nequaquam ifta, uiÃbilia mird culd Ãcere dignarentur, proflih non fenfu corporis, fed rdtione mentis praponëda effet eorum audoritas.Cti uero deus id offrit ad comendanda eloquia ueritatis fu£, ut per ifios imortaks nuncios, non fuiÃPum,fed maiejh tem iüius pradicantts ,Ãceret maiord,certiora, clariora miracula,ne inÃrmispijs,illi quifacriÃtiaÃbiexpetunt Ãlfam relitonem /acilius perfuaderent,eo quod fenflbus eorum quadam fiupenda monftrdrent,qMm tandem itd deÃpere libeat ut non uerd elifft qua femtur,ubi O' dm pliora inuenit qua miretur ? lüa quippe miroeuld deorS ffntiliuniqu£comenddthyfiorid,noneddico qua in-* teruallis temporum occultis ipÃus cauÃs mundi, uerum tarnen fub diuina prouidentid confiitutis O' ordinatis, monftruofa continfftnt,quales funt inuÃtati partus ani* malium,O' cxli terraq; rerum infolita Ãtcies, Ãue tarne terrens,Ãueetidm nocens qua procurari atq^. mitigari damonidcisritibusÃüdciÃima eorum aftutia perhiben» tur. Sed ed dico'qua ui ac poteflate eorum fieri fatis eui* denter apparet, utefiquod ejÃtesdeorum penatum, rA.incuH quos de Troia Aeneas fiigrens a Juexit de locomlocumi âiââ' ''°*â* graffe refvruntur,quod cotem Tarquinius noitacula fecu gcntihum it,quodPpiddurius ferpens Aefculdpio nauiginti Ro» mam cornes adljaÃt,quod nauimqua Ã/mdachrumma* tris Phrigt£uehebdtur,tatishomnumboumq; conati* busimobilem redditam,unAnwliercuU zona alliffta, adfuapudicitia tefiimoniivm mouit et traxit, quod uir^ g) uelhlis,de cuius corruptioe quafiiouertebatur, aqua impleto cribro de Tyberi neq; profluente, abfiulit con* trouerÃdm.mocergpdtlt;^dhd huiufcemodi iiequaq Ulis qua in populo deiÃHuletmus, uirtuteac magnitudine conÃrenda funt,quanto mituis ea qua illorum quoq; po*: pulorum qui tales deoscoluerunt le^bus iudicata funt, prohibendaatq; pleüendaîAatcdfcilicet ud Theurt* cdtQuorumpleraciifÃecietenusmortalium fenfus ima* tnaria ludificatione dectpiunt,quale eü lunam depone^* re,donec fuppoÃtas (utait Lucdnus) proptor dejfiumet in hej-bas. Qult;fdam uero O'à noiiruillis piorumÃBis uidedntür opere coequari,finis ipfe quo dtfcernuntur in coparabiliter hac nofira oftëdit exceüere. iüis eiiim nwl ti tanto minus facrifitijs colendifunt, quanto magts hac expctunt'.ais uero units commendaturdeuSjquifenul* lis tdlibus indiffre,O' fcripturarum fuarum tefiificatio* ne O' eorundêpoftea focriÃtioru remotione demöflrat. Eodem hb,Cap.XXlI. quot;Verapietdtehominesdeideream poteftatem inimi* Saâijisun^ cam contraridmq^ pietatiexortizando eifiiunt non pla^ dcHt aducr cando,omnes tentatioesaduerfitatesq^eius uincantora* nbsp;nbsp;ââæ' dononipfamfedfuumdewmaduerfusipfam.Nonenim â»â1« aliquemumcitautfubiufftniÃfocietatepeccdti.lneius'^pift^it'^ol^ er^nomine uincitur quihominc aflumpfit e^tq^Ãne peccato, ut in ipfo facerdote acfacrifitio fieret remiÃio peccatorum ,id efi per mediatorem dei O' hominum ,ho3 miné Chriftum lefum p qui-ÃSta peccatorumpurfftioe,, Timo.» ne recociliamur deo.No enim nià peccdtis holes fepara* tur a deo,quorum in hac uita tibfit nofira uirtute/ed di* uittA miferatibe purfftio, p indulffiitia illius no p no-* flra potctiA,qd O' ipfd quantuldcttnq; uirtus,qu£ did* tur noftrd,Hlius eü. nobis bonitatecocefla. Multil aut no bis i hac carne tribueremus nià ufqs ad eins depofitionê Z 3 |
DE DAEMONIBVS ET
fub uttM ttiuiremut.Proplerea erg) twbK per nwdiitto^ rem pr£Ãia e^ gri(ti4,ut polluti carne peccati carnis pec cdti fimilitudine munddremur. Hdc deigrdtid qud 'mnos oÃendit ntdgnAm nüfericordidm fudm,^ 'm hdc uia per fidem reÿmar,Gr poÃ: hdnc uiam per ipfdm Ãgt;eciem 'm comutdbil^ ueritdtis dd perfiihonë pleniÃimdm pduce^ mw. Lib.XVIII.Deciuitatedci.
Cap.V.
In omnihui ftrè templis ubi colebdntur ïps O' S erd^ p'ts,erdtetidÃmuldchrum(i(^digto Idbijs impre/p) dd^ fieret hoc^Vdrro fignificdre ptâ cokbat exijiintdt, ut homines eos fiiifii aceretur. lüe dutem bos quèmirdbili udrieate deceptd Aegyptus in honoré tins delitijs dfiluètibus dlebdt,lt;luonid eum fine fdrcophd^ ui« uà uenerdbdnturrApis,non Serdpis uocdbdtur. Quo bo« uenwrttio cjuonid querebdtur O' reperiebdtur uiadus coloris eiuf^J)oceltdlbis q^bufdamdcuUsfimiliter infi= gnitus^mirim O' quiddam diuinitus fibi procurdtum ef« fe credebdnt.Non enim indgnum erdt demonibus dd cos Iiiidæmo/ decipiendosphdnafidtalistauri que fold cernereitt oftê limiLit?' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cocipiéti dtq; preguAnti unde libido mdtris dt«
trdheret qdâ in eiusfxtu idm corpordlixr dppdreret ,fi« cime.^o eutIdcobdeuir^sudridtisutoues O'edprxudriic ndfie Kib.j.de renturefiècit.Q^odenimhominescoloribusO' corpo« ïamp;ubajiâ ribusueris,hoe demones fifftris fiéhs fitciüimepoffunt dni)ndlibusco!Kipientibusexhibere,
Lib.XXI. Cap.V.
Verumidmen homines infidèles ,quibas eit diuiuA «el Quiti Ãnt prxxritduelfitturd mirdculd prxdicdmusquieillisex« Xqu;t'anV pcriëdd n'a udlemus ofkndere,rdtionë à nobis edrwm fld« rerum,qudm quonidnon poÃunwsreddere (ex= Lift non fit ceduntenim uires mentis hutndne) exilHmdittfdlfdejJi ambisiiiiin, qu^dicimusdpfi de tot mirdbilibus rebus qttdsuel uidere poffumus uel uidemas deberent reddere rdtioem. Qÿod fi fieri db hotnine non poffe uiderint ,fittendtvm cR eis no ideo dliqd nonfiiiffeuelfiituriimnoneffe^quidrdtionon potejl reddi qudndoquidem funt ifld de qbits fimiliar no poiefl.Nonitdq;perg)p plurimdquxmdnddtd funt li« teris,non fffid dtq; trdfdSki,fcd 'm locis qbufi^ mdiütid, quofiqfqireuolueritO'potuerit,utrumuerd fint ex« plordbit.Sed pducdcomeinoro.Agrigentinum Sicilu fd« lë phibent cumfiterit ddmotus igni uel in dqud fluefcere, ctvm uero ipfidqud ddiungitur uelut in igne crepitdre. ApudGdrrdnuntes quen^fintemfirtur effe tdfi-i^rs dwm diebits ut non bibdtur,tdm fèruidwn noëlibus ut ito tdngitnr.Ui'Epiro dliumfigt;ntë,in quo fitecsut 'tnc£teris extin^untur deeëfe ,fed lio ut m ceteris deeëduntur ex t'tn(i£.Asbefton Arcddie lapidé proptered fic uocdr^qdâ dccëfus femel id n'a poÃit extingui. Lignum cuiufdd fi« eus Aegyptie no utlignd cetera in aquis ndtare fed mer ^,0â qdâ eR mirdbilius,cu in imo aliqudmdiu fiter it ,in« deadaque fuperficië rurfus emer^re qudndo mddeÃ.« £ium debuit humoris podere pregraudri .Poma in ter« rdSodomorum^gni qdë,O'dd mdturitdtis'^fiicië pues
MIRACVLIS.
nire,fed morfu preffu ue tétdtd,mfi(mt(m dc fituiÃä ca» rio ^tifcëte uanefcere.Pyriten lapidé Perfic« tenétis md num fi uehemëtius prematur ddurere,^ppter qefab igne Homëdccepit.In eadë perfide ^gni etiâ lapidé Selinitein cuius interiorë candorë cum lund crefeere atqp deficere^ In Capadocid etia uëto equds cÃcipere,eofdcq^ fÅtus rio dmplius triennio uiuere. Tilon Indie Infula eo prefirri ceteris terris,qdâ oïs drbor que in ed g^nitur riuiiq nu« ddturtegminejoliorum.De hisatq; idiisinumerdbilibus mirdbilibusqi hyftorid nofitëhrum O' trâfadhrumjed manëtium locorii tenet, mihi aut aliud a^nti fi poffunt infidèles ifli q nolunt diuinis Uteris credere,qd aliud qua no putdntes eas effe diuinds ,eo qdâ res habent ritcredibi lesO'c. Eodemlib.Cap. Vr.
Hic forte reffiondeant, prorfus ita^ nec iftd funt,nec ifld credinws,fiilfa de his diëhuffdlfa conferipta fuitt, O' ddijeiunt ratiocinantes ati^dicentes ,fi ttdiacredenda quoj âo* fu nt,credite O'uosquod âmeiufdemUterise^l relatum, fùiffe ueleffequoddam Veneris phanum atq; ibicdnde«t3iUi fint, IdbrumiOâ in eolucernam fub diuo ficardentem ut earn nuUd tempefids^nuUus himber extmffteret.Vnde ficutil genio modi le lapis,itd ifid nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;id e^, lucerna
extmguibilis nominatd e{l, Quod proptered poterunt moinim at. lt;iâ:ere,«t reffiondédi nobis angufiias infant,quid fi di« xerimus non effe credendwm.fcripta iUd mirdculoru 'm« firmdbimuStfi dutem credendum effe confenferimus ,có« firmabimus numina pa^norum.Sed nos,ficut iam m li« bro duo de ui^fimo huius operisdixi'.Non habemusne ceffe omnia credere que hyflorid continet gentium, civm O'ipfiinxr fehyfbricificutdit Vdrroquafi data ope« rd,O'qudfiexinduflria permulut diffentiant ,fedeafi Hy dorfef! ttolumus credimus que no dduerfantur Ubris qbus non^^ff^ dubitamus oportere nos credere. De his dutem miraculo fcnnunt, rttwt locis,nobis ad ea que fùtura perfuadere increduUs uolumus,fdtisilld fufficidnt que nos quoq; poffumus ex pe/irifO' eorum tefks idoneos non difficile cyl inuenire. Dc ifto dutem phano Veneris Oâ lucerna mextingadjili, non folum 'm nuüas codrtamur dn^Ãids,uerumetidm ld titudinis nobis campus aperitur.Addidimus enim ad tfld lucerndm extinffiibilem O' humanarum O' nu^caru, id e^ per homines demonicarum artium et ipforum per Phano amp;nbsp;fe ipfos demonum multa mirdcula,Que fi negire uolue rimus,eidemipficui credimus facrarum literarwm ad« uerfdbimiirueritati.Auter^inlucernA illd mcchanicti aliquid de lapide Asbef bars humana molita esl,dut arte ^ia^cd fdiium eil,quod homines ido mirdrentur in té« pU),aut demon qui^idm fub nomine Veneris tdta fe effi cdtid prefentduit,ut hoc ibi prodi^um O' appareret ho minibus O'diutius remaneret.llUcitmtur auxm demo« nes dd 'mhdbitdndum^ per credturas quas non ipfi ,fed de us condidit de leddbiUbus pro fiia diuerfitdte diuerfis, non ut dnimaUd cdgt;is ,fed ut ffiiritus fignis, que cuiufq^ deleëkuioni congruunt per udrid generd lapidimt, her« bdrumflignorimt^ni3ndUu,cdrmitw,rUu(im. Vt dutem
äUcidnM
|
ÃE DAEMONIBVS et MIRACVLÃS. iüiciiinturAbhoitiînibuStpriuieosipp dÃutiffimi cdllb dicAte feducunc,uel inÃgt;irdndo eorum cordibui uiruiS oc cultum,ucleüdmÃdldcibui dmicitijs dppdrendo,eorü^ pducos difcipulos fuoSi/à ciuiKplurimorwnq; dodhres. Ne$ enim potuit nià primum ipÃs doceittibtes difci, qd ^uifji illorum dppeat,quid exhorredt,(juo inuitetur nu, niine,i(elcogtttiriUndemdgc£ drtes edrumi^ drt^cet tocmoncs extutruitt. yidximeiutempoffidentcordd mortulium, gîolwTtüquot; nbsp;nbsp;nbsp;potiffimwn pojjejfionegloridntur,cumfe trdnf^ £um poffiz rdntindngploslucis. Sunt erg) fÃdbheorumplurimd, hlm'cotds. nbsp;nbsp;nbsp;^gt;*lt;^(0 mdgs nürdbilid conptemttr,tinto cdutua ni are debanui. Sed h£cunde mtne dgmus, nobii efidifi ipfd propciunt,Sienim h£c immundi demones poffuitt, qudntopoKntioresfdnShdnffli»qudnto potenüor his omnibus deus,qui antorum mirdculorum effedhres e^ tidm ipfos dn^losfoccit t Quiinobranà tot Cd tuna, amqi mirificd,qu£ mechdnemaa dppeliaitt, dei credtu^ De mirxbi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quinefduntot Il qiiodam pinentur ejje diuind,VndeÃidbfm efl:,ut tit quodd tem^ itinpio* p/o hpidibus mdgneiibus in folo Cd incdmerd proporc tioneindgnitudinispoÃtis Ãmuldchrum Ãrreum. deris iüius,medio inter utrutnq; Idpidem ignordntibus, quid furÃim effet dedeorfum,qudà numints potejkte pende ret,quäle aliquid etiam 'm illa lucerna Veneris de lapide AÃeÃo db drüfice fieri potuiffe iam diximus,à nwg)» rum opera,quos noÃrd feriptura ueneficos cr m cantac tores uocat,mtantum demones extoUere potuerunt, u t c'bgruc fenfibus homitmm, Ãbi nobilis Pocta uideretur, de quadam focmina,qu£ tali arte polieret dicens, Hjecfecarminibus promittit foluere mentes, Quos uelit,dÃalijsduras immitterecuras, SiÃereaquam ftuuijs, cr uertereÃderaretro, Hoihirnosq^ eiet manes,tnugre uidebis, Subpedibusterram,cr defeendere montibus ornos, Quantomagisdeuspotens eü fitcere,qu£ 'mfidelibus funt 'mcredibilia,fed iüiusÃcilia poteÃati,quandoquide ipfe lapidtmi aliarimqi uim rerum CT heminum inge« )tia,q:ù ea mtris utuntur )nodis,anfflicasq; natur as om tiibus terrenis potrntiores animantibus condidit uniuer famirabilia,mirabiliu'mcenteuirtute, er operandi, iu» bendi,Ãnendiq; fapientia,utens omnibus tarn mirabiliter quam creauit ? Cap. Vin. Eodem libro. E/l»«M(irci Varronislibris,quorü mferiptioeà de ffnte popult l{omani,quód eifdem uerbii, quibus ibi .. Oe mirabi h^tur. Cd hicpondm,iii coelo inquit mirdbtle extitit portent^ porteutum, Nrf)«Vetieris iiobilijfimdm,Pldutus «X VartSc niÃterugneni. Homerus heÃieron dppeüdt pulcherric mdm dicens, Cdflor Ãcribit tdntu portentwm extitiffe, utmutdret colorem,mdgnitudinein,Ãgurdm, curfwm, quodÃdhimitdneq; dnte(ineq;poÃedÃt.Sic hoeÃdiii Ogygo reff dicebdt AdrdÃis Cyzieenas,et Dion Nett polites uidthemdticinobiles.Hoccerte Vdrrotdntus du dkrporirntumnondppelldret,nià effe contrdtMtuc nm uideretun Omnidquippe portera contra natUf |
cxxxvt rdm dicimas effe,fed non funt. Qupttiodo eà enimconc trd natur dm,quad dei fit uoluntdte,cu/m uoltiMds tdn= tiutiq; conditoris condit£ rei cuiusq^ iidtura Ãt Æ Por^ te.non cd tenstim er fit non contra ndturdm, fed contra qua eà nota natura^ (üuisautent portentorum numerat mtilc titudinem,qu£ hiflori£ ffiuium continenturiSed nunc 'm hoc uno attenddmus,quod ad rem de qua agmus per tinet, Qjsid ita diffoÃtum eÃ,ab audhre natur £ coeli Cd terr£,quemadmodum c-urfus ordinatifffimus Ãderiii Qtcid tarn ratis legbus fixis^ firmatum i Et tarne quä ? do nie uoluit,qui fummo regt imper io ac poteÃate, qd^ condidit,ÃeÃd pr£ c£recis magnitudine,ac Ãgt;lendore no tiff'ima,colorem,magnitudincin,figtram,Cd qdâ eà mic rabiliusffuicurÃts ordinem Icffinq; mutauit. Tiirbauit proÃ'dh) tunc,à udi iainfiierunt,qui canones aÃrologic rum,quos uelut[ 'mtrrabili computatione de pr£teritis aefiituris aÃroru motibuscenfcriptos haben{,quos ctt-î nones fequendo duà funt dicere,hoc quad de lucifiro co tigt,nec anted,necpoflea contigffc Cdc. Ibidem in fine. Sicuterginofiiitimpoffibilcdeo qudsuoluit idÃic Deö impnf tuere,Ãc ei no eà trnpoffibile in quiequid uoluerit, quas crca?ùram. inÃituit muUrc natur^.Vnde lÃoru (^uocj^ tKiraculorïi multitudo ftli(efcit,tlU£ maftrtt^orteiltcf.prodi^d, fltt~ mutate. cupdittur. Q^£ molcre accomemorare à uelimjMUf opis quis eritÃtiK^MonlirA fdnediSbiphtbcnt à moii:= firAiido^qi' aliqd/jgnificddo dcm0Ãreiit,CX ojktitd ib pitieruni oÃtndendo^crportentd i portendeiido.i.pr£cÃcndc- oftau'quot; ' do,amp;,pdigä qdâ porro dicdtÃd eft'^Ãitnrd pi-£dtcarit. Sed uiderit eorii cokâores.quotnodo ex eis ÃueÃlidtiir pue injünéhijjiirituu (guibies cure cà tlt;ili p£tKt digtios à Himos hominu, noxi£ curioptatis retiha mplic(irâ¬)â¬gt; tidin uerd pr£d!ccit,piie multA dicendo,âliqn in uliquid ueritcitisincurrAt.îgt;[obistiintcnifl:iciu£uelutcbt}'A na^ Romao, o turdmpunt,G^cotrdnAturAfieridicütur,quo twreho minü locutui eÃApoÃolus dicendo, c^rA luturà in leA infitu oleiilru,jiiiueffept{cipcpinguedinis ole£,tt mbftrA,portentA,oflentAi,pdigA,nücupMtur hoc tnon^ Ãrare dicitur,hoc oÃendere uel pr£oÃendereÃfoc pr£^ dicere,qdâ fuHurus pt deus,lt;iu£decorpibus honütiü fe pr£nunciAuit ejji fAéîurum,î^uÃA impediente dtjficul» tate,tult;^apr£fcribente leffndtur£ CTg Libro XXII. Cap.VIII. Car 'mquiuutNuncmiraculdquædicunttirfadlaeffè De mfrai-H noÃÃtiPoffentqdedicereneceffariaÃtffcpriufq crede âgt;sqâæue retmudus,ddhocutcrederetmudus^Qui/quisddhue,p ci'riMtrt digd,ut credat inquirit, magnuefi ipfe ^pdigu,qui müc do credente no credit.'Veru hoc idco dicut,ut ncc titc illa n mimdo miraculafadldfitiffecreddtur.'Vndeergt tatafideChri Ãus ufq^ quaq^cantitur 'm ccelu,cu carne fublatusiVnc num, de tempibus erüditis,Cdomne quod fieri nopoteà reffu erttibus,Ãneuttismiraculis nimium mirabiliter incre» dibilid credidit nrnndusl An forte credibilidfitiff'e,amp;' i* deo crédita effe ^fhtri funt i Cur er^ipÃnon |
|
DE ANIMA ET EIVS IMMO RTALITATEJ credunt ? Breww efl i^tur noÃrd compkxio. A«t in cre dibili rei,qu£ non uidebdtur âlid incredibiliti,qute tnft^ cbdnt ZTuidebdtur/atceruntÃd?ilt;iutcerKitAcredibili$ ut ntdUs ^biK pfudderrtur mirdculis mdi^etjjbirü rù^ mixm redxrgiiit injideliatemillocdd reÃüendos Udnifi fimos dixerii»,Nttin frâti eÃe mulanürdculd, ^Uie dite Jhrentur iQiuni grdiidifdlubriij; mirdculo,lt;iuo Chrijîus in cÅlu cti cdrne qud reÃrrexit dfcendit,ne^re no pofs fumus.ïn eifdë quippeuerdciÃtmis libris,cu^ cofcrip n Ãhfuntj^quot;qu£ÃäA fun{,et,ppter ^uód credendn funt.Hec utfidèfrcerët innotuerut,heec p Ãdeeiudfoeii cerunt multo cUriut innoteÃut. Le^tur quippe in popu lit ut creddntur,nec 'm populis amen, nifi credia le^ê tur .T^dm etid nue ^unt nürdculd 'm eiM nomine,Ãue per fdcrdmena eiui ftue per orxtione!,uel mentoridi fdnéh)^ rn eiue,fed non eddem eldritAttitluÃrdtur,ut antA qudtd iüd,glorid diffdmentur, Cdnonquippefdcrdruliterdru. quem diffdmdtü eÃe oportebdt,iüdÃcit ubié^ reà ariZT memoriie cÃâorü 'mherere popuîoru gt;nbsp;hic dutèubicüq; Ãuitt ibi fciuntur,uix à ma ipfd ciuiate uet qiiocuq^ c3s nuinentiu loco.Ndin pleruq^ ettd ipp pduciÃinü fciuntd^ gnordnäbui cneteris ntdxime à rndgne, fit ciuitds, CT qn dUbi dlifs^ nArrdntur,no antd ed comenddt duihritds, X utfine di^icultdte, uel dubitdiione crtddntur, qu dmuif ChrifUdnii fidelibuf,d fidelibut 'mdieentur. Ad Vokifianum,Epiftola.ni. Ndnt cr de md^rti mirdcuiii,utru elidnt m^rluoi fit feitduerintidii uiderint,qui et Apuleiu fie cotrdntd^cdi: Magi nc/ criminA copiofiyime deÃndente, condntur non piundis ar acctifdndo, fed Idudddo comtincere. Notleotmut mdme tibus mira . ' nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.,.rr- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;nbsp;° r r , facientcs p Aegypiiorumdräui)rAruperitiÃi)nos,d Koje Ãnuilo ^ratiquot;^^^ fiipcrdas,cMnilliquid(immird nephandifdr ^xo.7. tibics d^rcfwdde deo fuppliater inuocdCo^chinAmcn* fit corwr/i ctmiki fubuerteret Vc, DE ANIMA ET EIVS IMMORTALI' TATE^ De Oneincanimæad Hicronimum» CapJLLibfo 1. Qv^ifiio de dnimd multos mot{et,tnquibut nbsp;nbsp;me eÃe confiteor. Ndm quod de dnintAfirmiÃime tenea non tdcebo.ne'mdefubiunstm,quid mihi ddhuc expediri immortaiis uel'mt, Aninu hominis immortdlis efl,fecundum quen^t ,, Timô.tf, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;modu fuîiii^on en'tm omnino peut detu,de quo di^ £bim eÃ,quid folus habet'mmortdlitdtë.ïidm de drumi Vuet.? mortibusfdcrdfcripturdmultdcomeniordt. 'VndeiTlud eÃfSinemortuosfepelire mortuos fuos.Sedqd^itdino^ ritur dlienAtd à uitddei,ut tn 'm naturd fua uiuere non omnino deÃflAt,ita mortaUs exaliqud cauÃa 'muenitur, ut etiam immortaiis non fine rationedicdtur,Non efi ps deianima. SienimhoeeÃetyomnino mcomutabilisat» |
'mcorrupttbilis eÃet. Quöd à eÃet nee deficeretin de ariiis,necproficeretin melius,necaliquid in femetipfit uel inciperet habere,quod non habebat,uel defineret hd» bere,qdâ habebatquantum ad eins ipfius affeëhones per» tinet. Quid uero aliter fe habeat,non opus eà extrinfe» CHS teÃmonio,quifquis fâ ipfum aduertit agnofeit CTc. Capjll. Ibidem. Incorpoream quoqs eÃi animam,Gr fi difficilte tar» Animi in dioribus perfuaderipotrÃ,mihitn Ãtvor eÃe pfuafum, Sed ne uerbi controuerÃa,uel fuperfluoÃcid,uel merito pAcidr,quoniA cum dere conÃat,non eà Opus certare de nomine, fi corpus eà omnis fubj{Antia,uel eÃentia, uel à quid aptius nuncupatur,id qdâaliquo modo eà in fe ip» fo,corpus eà anima. Item fi earn fold incorped placetap pellare naturd,quie furnme incomutabilis, CT ubi^ Md eÃ,corpus eà anima,qu5 takaliquid ipfa no eÃ. Porro à corpus non eÃ,nifi qlt;f per lociÃgt;aciu aliqua lo^tudi ne latitudine,altitudineitafiÃturuelmouetur, ut maio re fuiparte mAiorölocuoccupet,cr breuiore breuiorë, minusq; fit in parte,quam in toto,no eà corpus anima,p totu quippe corpus,qdâanimat no locali diffuÃone,fed quadd uitali intentione porriigtur. üdp omnes eius p» ticulas tota fimul ddeÃ,nec minor in minoribus, GT in maioribus maior,Sed alicubi intrnfiHs,alicubircmiÃius cr in omnibits tota,GT in fi ngulis to ta eÃ,lgt;ieqi enim a» liter,qdâ in corpore etid no tota fentit, tame totd fentit. Quapropter fianima corpus eÃedicendaeÃ, no eà certe corpus quale terrenu eÃ,nec quale humidum ,dut aereumaut £thereu,Omnia quippe taliamaiora funti in maioribus Iods,er minora in minoribiis,cr nihii eo» rum in aliqua fui pte totu adeÃ,fcd utfunt partes loco» rum,ita cccupantur ptibus corporu. 'Vnde inteUignur anima,fiue corptd,fiue incorpea dicenda fit,propridm quadam habere naturä,omnibus bis mundani molise^ lementis exceüeUtiore fubÃätia ci[ratd,qui ueraetter n o poÃit in aliqua phätaÃa ccrpaliü imagnit quas p car» nisfenfuspdpiniusccgitari,fed mente inteUi^,uitalt;^ fentiri. Cap.llll. Eodem libro. Certusetidfum anima ntdla deiculpa,nuüd dei net ceÃltdte,uelfua,fedpropriauclHntate inpeccattim eÃitt cotlapfam,nee liberari peÃe de corpe mortis huius, uel übctiiui fuee uoluntdtis uirtute,tdnqÃbiadhoc fufficiente,uel ip Koniaii.r, fiuseorpis morte,fedgratia deiper lefumChriflu dot minu noÃru,nec omnino eÃe animam uUa in ^nere hüt mano,cui non fit neeeÃarius adliberationem mediator ).Cotin,t. dei,crhomtnumhomoChriÃislcfus CTc. Cap. Vlh iâroindenelongumÃciamuSihoccerte fentis, qued Ãnpuldtdnimax,Ãn^lis nafeentibus etiam niododeus Ãciat,cuifententii ne obiciatur,quod omnes crcaturas, suut n^ci fexto confumauerit die deus, CT feptim o die, requieuct ritadhibesteÃmenium exeuanfflio,Pattr meus tefqs^^'^fi nunc operdtur,et fg) operor. Sic enim ad MarceUinum xoann.y ÃripfiÃi erc. Cap, |
|
DE ANIWA ET EIVS Cap. X. Urn enim fexto die facer At hominem Ad imA^nem । [uAm deus,quod utiq;fecunduffHAnimAmrAtionAlem fix ctffe 'mteUi^tur,hoc GT nuncficit,iwn 'mfiituendo quod j »0« erAtjfed nudtiplicAndo quod er At ZtTc. Cap. XI. Qbwc ei gt;nbsp;Nlt;lt;w ijwoti dicitur quArefiait AniniAs eis, quos nouit ris dîus'cre tnorituros i pofjumus refigt;6dtre,pAreiKum h'mcuel tt animas. pfCCdttfOnwiwc^Kf/yidge/Jdr/. Libro II.confralufianumjL. dcammab» ^ââëâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;philofi^iA AmbrO opinio. nbsp;nbsp;ftuscontrA PUtonem philofophu,qui honttnu AnimAs re uolui 'm befiiM Aff'euerAt,Gâ AnimArutAntummodo deu opinAturAuäorem,corporAAUtedijs minoribus fiaiedd decernit. Erg) fanéitis Ambroftus, Niiror 'mquit tAUtu philofophu,quomodo Ani'mAm,cui potefiAtein cÃfèrendx inortAlitAtis Atiribuit,m noéîuis btcIudAt Aut rArAdis,fi ricAte quoq^ 'm du At btfiiArum,cu in Timeo eAin dei op us effememorAuerit,interimmorcAliA à deoficilA,corpus Autem non uideri opus fummi dei Ajferit,quiA nAturA cat Animï ae humAn£ nihil à nAturA corporis befttdlis differt. Si corpus del ermdignAefi,qu£ dei opus effecredAtur,quonwdo tiTecpus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ni mAm,qiwdcri'didicuntueritmetiAcorpusquà d iüi na ^oit cotrA PlAtonicos dei opus effe défendit Ambroftus. Poftpauca in codem libro. Iternq; idem ipfe in libro de fAcrAmenta reinerAtio-i »»in«quot;â¢* HWjQMM igtwr efi 'mquit qui cArne utitur Ad opAiidum, domina gt;KÆÃ® AnimAiErg) princeps et dominA cArnis nAturAliter pSm. fp, AnimAefl,qu£dcnurecArnem debetCTreffre. ideot^ ffiiritiu fAiifhfidiA prxftdio ,dicit in pfAlmo,non umebo 1 Corin,üuidfÃciAt mihicAro. lpfAeAdemdicitinPAulo,ScdcA-gt;' corpus meum,et feruitutiredi^. CAfti^iter^ Pau lus,quod ipftus efi,non quid ipfe efi. CAÃi^t quod ip^ pas efi,ut mortem in fe lAfciui£ cor palis iufius opetur. Qiiæftionum uereris amp;nbsp;noui te» ftamenri,Quæft,XXXIL liihowfktm puagt; ft dicMtur dnime cum corpibtis gc ducc'^n â*/ â^^driyUt Arnma ndfcAtur ex Ani)ttA,quod nee aiwm ip ft ntmx, ficut compent,iuc ft eerieÃnguU calefies petefiitesÃdf fut tteotpote. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ippschartenAtifut^potefiexunAA.d£AmmA ere dibile uideri aeteros Mpi. Sed no conuenit,quid foli deo hoc pofflbi[efiiit,utfimplex ^tKrAret,necc£teris con^ eederetur Cfe. Poft paiica ibidem. si quis peufjerit mulieremin utero hdbente, et dbor ®*®- *â⢠tüierit, ftformatufi(erit,det Animà pro AnimA, ft Autè 'm firmAtumfiierit,mu[aiâturpecuiiiA,utprobAretnoneffe eiâto^coiy nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AnteÃmiAin. ItAq; ft idm firmAto corpe ddtur, poBdJri, non 'mcÃceptucorpisnAfciturcufeminederiuAtAyt^Am ficufemineetAnimA exifht,ex AnimAinult£Antm£quo , , nbsp;nbsp;nbsp;_____________ _______ ...... ^diepereunt,cufemèfluxuquodÃnôperficitnAtiuititi. flAtemlèfitsfiliosdeifia'i,nuÃA qu£fHoefi. HumAtiii lohannîM Libro Ill.contramaximinqm Cap.XII, |
IMMORTALITATE. CXXXVIt Immortaliatem autë deus habere dicitur folus, quia efi immutabilisfolus.in omnienim mutabili natura non nuüa mors efi ipfa mutAtio,quiA freit aliquid 'm canoe fr fe^derat.Pro'mdeCripfaanimA humAnA,qu£p^ro^ ptirea dicitur imnu)rtalis,quoniÃqualitercuq; fecudum ^morwi* modum fuum nunq definit uiuere,habet amai pro ipfo täte « moi fuo modo,quaHdAin mortem fuAm,quia (i iufit uiuebacet peccatmoritur iufliti£,'^beccatrix erat O' iufiificatur moritur peccAto,utalias ef^ muationes aceam, de tÿih bus longu efi dijfutare. De liera innoccnfia.Cap3LXXini. AnimArationalisfuperioribusinteriora proponent no potrfi rf gfTf qdâ re^bat,qa re^ uoluit 'a quo regtbatur. Cap. CXCIlH.lbidem Raiionalis animA eftdna corporis fui, qu£ infèriori De anima non bene imperabit,nip fuperiori fe deo toa chAritatisâ^^^^°quot;^'ââ fubieêtioneferuierit, Cap.CGLXXXlI.Eodem libro.^ A/iȕM rationalis ineadcbetre^quafinritaliünat . tura maxime exceUuntiCr qu£ fmfum funtf^iunt, «3 fâprafnnr* qu£ fuper terr Ain. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dcbctfipc, LibjlIjdetrinifatc.Cap. VlII, AnimA quipp e cum (it fubfiAiitiA fiiiritAlis cunq; eSà ipfAfii{htftt,necperAliumpotueritfieri,nifiper quern fialAfuntomniA,cr fine quo fitóium efi nihil,quÃuis pt faftiefle. ffHtfitfc/Iiî,/«)« efi tAineituiftbilis,qdâ illiquidà deuerbo ipfo,At^ ipfA fApietiA dei,perquÃm fiilhi/ efi AnimA,ere diderunt,cum ftt illA non inuiftbilis tAt»um,quôd et Ani HMefitfedetiAm liicom'itAbiljs,quodAnitr.A nonefi. Libroyi, Cap.Vl, CreAturA ffiiritAlis ficut efi AnimA,efi qitidem in cor poriï coinpAtionefimplicior,ftgt;K corpis Autem compA-tionemultiplexefi,etiAinipfAn'a fimplex,t^Ãideafim^ plitior efi corpe,quit no mole dtjfunditurp fpAciu loci, or corpore fed inunoquot^corpeiCf inuno toto totA efi,in quA» libetpArteeiustotAefi.Etideo tumftt aliquidinqUAuis exi^A pticuid corpis,qd'fentiAtAnimA,quÃuis no pAt in toto corpc.illA tAmcn totA fentit, quia Ma no lAtet. Sed tamen etiA in Anima cum Aliud ftt Artificiofumtffi» Aliud inertent,Aliud Acutum,Aliud memorem,aliud cupiâ ditas,Aliud timor,aliud letitiA,Aliud trilbtia,pofi'intq; et Alia fine Alqs,crAliA mAÿs,AliA minus innumerAbilia et innunuradiliter in animx natura inueniri ,manififtum efi^on fimplicem,fed nudtipliceitt efie natur am, iiihil enim ftmplex mutabile efi, omnis Autem creaturA mu*-tabilis ZTc. Libro XIII,Cap,VIII,ec IX, : nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;N«!Io woJo i^tureffe poterit, uita uerAciter beAta^ , niftfùeritfimpiterna. Hane utrimcapiathuinAUA na^: turd,lt;juxm tarnen defiderMé cófiMur,n6 piirud qui* ftioe/l.Sed ft fides d/fit,qua: inefl eisqutbits dedttpoïe quipp! drgumcntiitionibiis.haec inuenireconintes, uix pduci md^no pnediti inffnio^d^dStef ocio doétriitisj; |
|
DE ANIMA ETEIVS A VCTO RITATE. *Mcm «û nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eruditifdd tn ddginddm folim dnintic immor diffimiani^ tdlitdtc j^uenirc potuerunt,cui tn animie btdtduitd, non Mhti^rad innsnerunt Ãidbile,idefl,Mrdm,dd mifcridt edm quippc inJagaiiJi uit^huiiMteddiftpojibedtitudinent redire dixerunt, potuèruiit. Libro Xmi. Cap, [IL Abflt dutê,ut cîi dnime nAturdJit immortedtiy «^c db Inamma initiociuocredtdejl,u»^ demcepsejj'edefiflii,t,idquoni qSoTà ddci hilnteliiithubetnoncum eiin immoraliate perduret. imagmiin QuidutTo meliut 'meittind,turdcredtumeft,qudqdâdd ***^^^' nbsp;nbsp;fiti crcdmris imiÿnent nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eÃ{ Non i^r 'tn Ãdei re^ tenttone,contempldno)te,dile{hone,^Uie non eritfemper fed 'm eo,quod feinper erit Mueniendd eÃ, qudm did portedt itm^nemdei, Libro VL Degcnefi ad literam, Cap. xxrx. . Sequitur enimqU£Ão de dnintd udldedijfidlKf Mqud dlt;^ima° multi Uborduerun{,itobisqi ut Idboremuf reliquerunt. cUu' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tniin,quid no omntu omnid legere potui, qui de hdc re fecumdu Ãripturdru ueriatê dd aliquid liquidît mini^ me^ dubiu puenire potuerunt,Ãue quid lantd qu^fbo eà ut etid quied uerddter foluüt,no Ãcile 'Mteüigantur 4 tn^ libui,qudlis ipfe fum,Ãteor ddhuc neminc nuhi pfudÃf^ fe,qdâ Ãc hdbed de dnimd,ut nihil dmpliut quierèdü putê utru nüc certu dUquid Mucnturut Ãin,et deÃniturui ig= noro.Qttodduxinpotuero,Ãcondtum meum dominus ddiuucrit,fequentinolumine explicdre condbor. Libro VlLDcgenefiadlireram, Cap. [. Oc anima nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;homîiicm puluerè de terrd,etflduit in nemo nifi Ãxiein eins fldtu uit£,etÃiiuseà homo 'm dnimii uiùè-^ adîi'i'tus'rc/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fcriptur£ nobis,et 'm prindpio fuperb Ac loquu oris libri coÃderddd ^ppofuimus,et de ipfo homineÃuÃo â*â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mdximeqi de eins corpe,qudi{tu fdtis diximus,qdâ fecu^ du, fcripturds uifum eà diÃeruimtts. Sed quid de dnimd humdnd no pud qu£Ão eÃ,dd hune edm librum dijferë ddputduii7ius,neÃientes qudtu nos dominus ddiuturus tffet,reéieloquicupidos,i!lud tdmenfdentes,nià qudn-» tum ipfe ddiuudret,reât no effelocuturos. R eék eà du tem uerddter dtq; congruenter.Nihil duddârr refillen^^ do,nihiltemere d'lfirmdndo,diMi ddhucdubiu/m eÃ,uea rum Ãlfum ue Ãt,Ãuefidei,Ãuefdentt£Chrij1idn£,quöd dut doceri pottÃ,uel reru rdtione dpertiÃimd, uel fcrip= turdrum dudoritdte certifÃmd,Ãne cunÃntione dÃÃren do. Aeprimu illud uidedmui,qdâ feriptumeà Ãduit,uel fufflduit âMfdciem eins fldtu uit£. Uonnulli en'mt codb ces hdbent,lflirdHit uel MÃirduit 'M fddem eins,fed cum Gricihdbedt rtva-nxiTop itodubitdturflduit,uelfuf flduiteÃedicendu. Qu£rebdmus dutem fupiorifermo ne de mêiibus dei,cu homo de limo Ãrmdtus co^tdretur. Quider^ nucdicendu efl'm eo,qdâfcriptuefl,fufflduit deus,nifl qd Ãcut no mdnibus corpeis flnxit,itd nec fdu dbus Idbijsq- fufllduitiVerutdmè hoc uerbo fcripturd in qu£fl5e diffictllimd plurimü,nos qudntu opinor ddiu» udt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cap. II« |
tJdm cuquidd ex hocuerbo crediderintfdliquideÃe dnimd deipfd fubfluntiddei. i.eiufdem ndtur£,cuius iüc eÃ,hoc ideo putdntes,quid cu homo fuffldt, dUqd de fe ip fo eijeit 'm fldtu,h'Mc potias ddmonendi fumus,hdnc inb micdmfldeicdtholicxreprobdrefententid.Nosenimcre dimus dei nAturdm,dtip fubfl!mtid,qu£ âm trinitdte ere* caaê fubT ditur d multis inteUi^tur d pducis omnino effe in comu tdbile,Porro dutc dnima ndturdmjtel in deterius,uel in melius comutdri poffe quis dtnbi^t ? Acphoc fdcrile^ efl opinio cdmtCfdeucredere,uniuseffefubfldtt£,Quid en'im hoc modo dliud,qudm et iRe conmtdbilis creditur? Credendu itdq^ efl dta^ inteUigendu, neip uRo modo du* bitdndtt,quódreëh fldes hdbet,dnimd fic eÃe d dtotüq rem qudm foecerit,non tdnq de iidturd cuius efl ipfe, Ã* ueffnuerit,flue quoquo modo protulerit. Cap, III. Foffemus quidè dicere,nec ipfum dei fldtu eÃe dni* mdm hominis,fed deu fuffldndo foeeiÃe dnimdin homi* ne. Sedne putentur meliord,qu£fcecit uerbo,qud quod cit aniniam facit fldtu,quid et 'm nobis melius efl uerbu ,'^udm fld* tus nihil efl intcrim,fecundum fuprd diildm rdtionem, cur dnimd ipfdm dei fldtumdiceredubitemus,dît intel* li^tur nâotÃi dei iidturd dt^ fubflantid, Sed hoc ipfum effe fuffldre,qdâ efl fldtu fdcere,hoc efl dnimd fdcere,cui fententùe cogruit,qlt;f per Efdidm dicit deus,flgt;iritus en't à mepcedet,e:xfldtuomneme^fad. Udmno quern* Eûte. yr. libet fldtu corpeum dicere fequentid docent. Cti enim di* xiffetomnem fldtu emfaci, et ,ppter pecedtum inquit puÃRum quid contriflduieum,zy peuffieum.Quid er* g) dicit fldtwm mà dnimd m,qu£ propter pecedtit penfft cr contrifldtd efl ? Quid i^tur efl, Omnem fldtwm eg» faci,nip omnem dnimdm e^faci ? Cap. lilL Lodcmiibro. Si erg) deu diceremus tdnq corpei huitis mudi dni* md,cui mundus ipfe effettdiiq corpus ipÃus dnimdntis, Rflt;3t no diceremus ewm fuflldiido factffe dnimïi homi* nis nià corpedm de iÃo dere fubidcente Ãbi ex corpe fuo no tilqdâ faciffetdediffetq^ fuffldndo, defe ipfo dediffl putdre deberemus,fed itddefibifubie^io dere corpis fui, fe ,(ncc ficut dnimd de huiusmodi refumitur ddidcete,hoc efl de forpr.no de fe ipfd fldtu fdcit: iiunc uero quid no tdn* twmmodo mundi corpus deo eÃe fubditun dicimus,fed dcnJunit iRum effe fuprd omnem credturd,flue corpdiem,flue ffi ritdlem,nec de fe ipfo,nec de corporels elementis,creden dus efldnimemfaciffefuffldndo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cap. IX. Deindecduenduefl,nequ£ddm trdnfIdtio dnime Ã* - â , eri d pecore in homme poÃeÃert creddtur.qd ueriati fl nem anratx deiqi cdtholicaomnino contrdriul efl, à concefferimus irrdtiondlemdnimdm^lutimdteridfubidcere,underd* nS non er« tionalis dnimd Ãdt. Sic enim Ãet, ut à h£c in melius co= mutdtd fiterit honunis, iRd quoq- in deterius comutdtd Ãt pecoris. De quo ludibrio quorunddm philofcphorît ettdm eorum po/kri erubuerunt,nec eos hoc flnffiffe,fcd sun refk inteüeâos eÃe dtxerunt. Et credo itd effe,ueli^ |
DE ANIMA ET EIVS I.MM O RTALI TATE. CXXXVUI.
|
e/fe,Velut(tqui(qetiaittdefcripturK n{gt;firis,hocfentiat Plairti. 48. ubi dichtm ejl : How w honore pofîtus, non mtrUexit comparatiis eÃiumetuis inÃpieniibuf, CT pimlisfrélus efliÃis. Aiitibiiremleÿtur: Netradiderisdomine be^ Ptjin. 7}. ftijs animamconÃten^nübi. i^eq; enim,non omnes he» rettet feripturas catholicis le^Ht,nec ob aliud ,funt he^ retici,nt/j qdâ eas non reik tnteBigenteStfuat jalfat opk iùones contra earum tieritatê peruicaciirr aJJèruttt,Sed quoquo modo fe habeat.uel non habeat opimo philofos pJjorjwn de reuoluüonibus animaru-Catholic^ tarnen Jîs dei,tugt;nconuenit credere anitnas pecorum in homines aut hominum in pecora tranfmigrare^ iuditiojÃnuntur demones in cordibus] etiäui^lantiu tute oliqdpoÃeitAanich^iaute^uifeChriÃanos uelputät ;Manxinlt; uel putariHolut,in hac opinionetrÃslationis,uel reuolu tioisanimaru,eofuKt Hits gentium philofophis,uelà qui Act fubÃi/ alij uani homines,hocputent,deterioresacdetej}ibilio» res,qdâ iüi animie natura,à dei natura di feer mint,iÃi au^ tè cu aliud mhil dicät ejpe animä,quä ipfam deiftÃflian^ tiä^tq} id omnino qdquot; deus eÃ^no trépidât ea tä turpiter comutabäc dicere ut nuUit Ãt herbte ud uermiculi genus ubi eä no effe pmixta,uel quo reuolui no poffe mirabili opinêtur infania. Cap. XII. Cap.X. PoftmortE Vieri fane hömi)tesuit£ eenerepecoribus Ãmiles, CT re homines ip/i^ xfî human£ clamant,CTicriptur£ tejantur, unde iâimHes nâon â^â^d^quod comemorauijtomo in honore pop tus, no fifth fed in intrllextt,Comparatus eà iumentis infenfatis,et Ãmilis Sedinhac uiautiq;,nonpoà »wrtc.Pros ' indeueltakbusbeflijsnolebatin pote/htem darianimä Phim. 7}, fuä,quidicebat.NetradiderisbeÃi)sammäcbfiteiKetibi Maethçi.y q^les caueiidos dni(spgiKficat,ubi dicit eos indutos ue* Ãui ouilt,intusaiuein e^c lupos rapaces,ud ipp diabolo CT iigt;â^b'ieius:ViamCTitlediäuseÃ,CTleocTtraco, â Quidenimajferuntar^mentiphilofophi, qui puant animas honùnu in pecora,uel pecoru in homines, poà tnortem poffe tranfjèrri ? Hoc certe,quod morS Ãmibâ^ tudo ad id trahat,uelut auaros in Ãrmicas, rapaces in miluosifeuos acfupbos in leones,feftAtores immud£ uo^ lnpftitjs in fueSjCT à quapmilia. Hoc quippe aÃerunt, nec attendunt p hone rationem mitlo modo fieri poÃe,ut pfeorii Atumà poà mortem in hontinc tratif/èratur,Nul io modo enmpecus Ãmiliorerithomini qua porco^ CT cîWM manfueÃunt leones,canibus uel etià ouibus Ãuntfi miiiores qua hotninibus. Cit igtur à pecorS moribus pe corA no receduiK,CT qu£ aliquantulu ceteris diffimilia fiunt,Ãmiliora funt,tn fuo ^tieri qua hutnano, lon^qf plus ab hominibiis,qud à pecoribus differüt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eruiK hominû anim£ tã,à ca qute ÃmilioraÃnt trahut. Si au tcin boc argumentÃ/à lfum eÃ,quomodo erit iHa uera os pinio i quadoqdè nihil aliud aiferunt,quo etiä à no ue-ra^Ãaltem ueriÃmilis habeatur, VndeprocliuiuSiCT ipfe crediderim,quöd etiain eoru poÃeri Ãeikttores, illoj bo^ mines,qui hoc primittis in fuis libris pofuerunt, in hac uia poäus inteUig uolui{J(,quadam peruerÃtate morum ac turpitudine homines pecorum fieri Ãiniles,ac Ãc qdâ^: animodo in pecora comutari, ut hoc de decore obieiht tos à cupiditatum prauiktte reuocarent. Eodem libro.Cap.XI, Na iüa queÃrutur accidiÃc,ut qdä quafi recorda^ rentur,qd^ inquorttddanimaliucorpibus fuerint,autÃl fa narrätur,aut ludificationibus demonujroc in eoru a^ nimisÃÃueÃifi enmeotingt infomnifs,utfidlacime= moria.quaà recordetur fe homoÃifÃa]dân0 fitit, aut e* ÿJJè,qd'noe^t,qdinirHfiquodS deiiuÃo occulto que |
Omne quippecorpus in omne corpus poÃi nwtari, no defiterütqui affererèt, CorpusautèaliquodÃueter^: potcftcon» renujÃue cexleÃe,cbuerti in anima,Ãeriq; natura in cor ' poream,nec queS fenpffe fcio,nec fides habet, Cap.XIlk Deinde p non eà contemnendm{!,quód medici non tantum dicHnt,uerumetiam probare fe ajftrmanc, qua» uis omnis caro terrenam folidiatè in prôptu gerat,hi^ bet tarnen in fe,CTaeris aliqd,qdâ in pulmonibuS contis netur,CT à corde p uenas,quas arteriös uocÃt diÃ^undk tur. Et ionis non foluinftruidam qaalitatem, caius fe^ SccimJub* I « A nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I t medicos i' des in lecore.CT in cerebro eÃ,uerumetiam luculentam, tiimSin om q«Ain(lt;e/Kte/(^«((rùcf«bKolAreojfe«lt;ùlt;frt in cxcelfum cerebri locum,tanq in cÅlu corporis noÃrfunde CT rA an lubtiii» dif etnicant 0culorum,CT de cuius medio uelut centra âS'â*» quodant,non folu ad oculos, fed etiam ad fenjus esteras toutes fifiulje deducuntHr,ild aurts,feilicet,ad «Are;, Ad palatum^ropter audiendu olÃcieiidu âtq; fftjhndîîit{gt; fmnqi tanffndi fetifuntiqui per rot«wi corpus e/l, ab eo» deincerebro diriiiïdicunt,permedulldc(ridcis,cr cam quttcontinetur ojlibut^quibui dorfi l^iiMconferitur,ut ciuitt,(gt;crcunób membra di/fundunt. Cap. Xllll. Cftw igtur his quaà niicifs accipiat anima,qukquid eamcorpaliunonlatet,ipfaueroufq; idco aliud quid^ dam fit,ut cu uult intelligere,uel diuina,uel deu,uel om» nino etiam fe ipfam fueÃq^ conÃderare uirtutes, ut ali^ *5^ quiduericertiqicopr£hendat,abhacipforuquoqiocui= fe ipfam ra lor urn,luce fe auertat,eamqi ad hoe ne^iu,non tantum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;« mtüoadiumento, uerumetiam nonnuUo impedimento, fpidt, f/Je fentiês,fe in obtutum mentis attollat,quomodo ex eo genere aliquid eft,cum eiufdem ^neris fumnwm non pt nip lumen,qu0d ex oculis emicat,quo tüa non adiuuatur nipadcorporeas firmascoloresqi fentiendos ,habet^ ipfainnumerabilia longe diÃimiliacudo ffneri corpo« rum,qu£ non nià intelleéiu at^ rationeconjpiciat,quo ttuüius carnis fetÃus aÃirat. Cap. XV. Qu^apropttrnoeÃquidehuman£anim£naturi, nec de terra,nec de aqua,nec de aere,nec de igne quolibet fed tarnen craffioris corporis fui materiam, hoc eà bumi eicmenti» _ ; dopt quandant terram,qu£ in earnis uerfa eà qualitatè coîportà ^'* perfubtiliarent |
DE ANIMA ET EIVS IMMORTALITATE.
|
per fubtitiorem natur am corporis adnuniÃratäd eÃ, p lucem CT aerem. NuUus enim fine his duobus,uel fenfus 'm corpore eÃ,uel td) animaÃiontaneus corporis mams. Sicut autem prius eÃe debet,naÃe quam ficere, ita prius eà fentire,quà m mauere. Anima er^ quoniam res eà in corporea, corpus quid 'mcorporeo uicinum eÃ,pcut eà ignis,uel potius lux CX aer,primitus agt,Et per h£c clt;etera,qu£ craÃquot;ora funt corporisficuti humor et ters ra,unde carnis corpulentia folidatur,qu£ ma^s funt ad patiendum fubdita,quim pr^dita ad ficiendum, FaAus ho' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cap«5CVI. mo in aniz Nonmihiermuideturdiihtm,fi{htmeÃhoma'm an dc aiiü diumAm UlUdmiYUji ({uid jcntirc coeptt m corpore, quod iTucTfenfi ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uiuentiÃ^ carnis certiÃâimum inditunn. Nam bill intciitz möMfffiurO'rfrfcwjfcljBO« tarnen uiextrinfecus mpeb gidcbiat, itnte,uelutcumuentisa^tantur,fed iüo motu,quoins tr'mfecus agtiir,quicquid ad 'merementum fpeciemqi ar boris pertinet,quo ducitur fuccus 'm radicem,Vertitur in ea quibus confiât herbx natura,uel ligni, nihil enim hos rum,fine mterno matu. Sed ifie motut,non eÃ/^ontanes us,qualis itle,qui fenfuicopulatur, ad corporis admini* Ãrationem,pcut in omnium animalium,gpiere qua uos cat feriptura animam uiuam. Nam CX nobis,nifi 'mefi fet etiä die motus,nec crefeerent noÃra corpora, nec uns gues capdlosq; producerèt,Sed p hoc folum eÃet 'm nos bis,pnc feiifu motuq^f^ontanco, non diceretur homo fi* ifius in animam uiuam. Cap. XIX. o mnem nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â'gâ ipfa,ideÃ,de qua uelut materilt;e deus. ereatiiram hunc flatumfoecerit, qu£ anima diciturdumqult;eriütr, ani'^mi'natu ttihUcorporeum debet occurrere. Sicut enim deus om» rt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;crea!uram,pc anima omnem corpoream creaturdf lit. P n4!wrlt;c dignittte praicellit, Cap. XXI. Anima n5 Qi{dmo6rem nec iüud audiendum eÃ, quod quidam r^jwnt«'â puuuerunt,quintum quoddam eÃe corpus,und eÃt anb tircncix. ma,quöd nec Terra,nec Aqua fit,nec Aer,nec Ignis,Sis ue ifie turbulentior, atq; terrenus.fiuecoelefiis purus cr lucidus,fed nefeio quid aliud,quod careat uficato nomine fed tarnen corpus Ãt. Si enim qui hoc feiüütnt,hoc dicut corpus quod ZX nos,idefi,naturam quamlibet,lon^tU9 ditK,latitudine,altitudine,Ãacium loci occupantem,nelt;^ hoc eà anima,neqi fà ibti mde credenda eÃ. Qutequid e « nimaleefi,utnMltAnon dicom ,m quacunq}fui\parte tineis diuidi,uel circumferibi poteÃ. Quod anima fi pos teretur nuUo modo noÃe poÃet tales lineas, quse per Ion gum fecari non queunt, quales âm corpore non poÃe 'm ueniri nihilominus nouit,nec tpfa fibitalealiquid occur rit,cumfe nefeire non poÃet etiani quandofe, utagnos fiat mquirit. Cum enim fequ£rit, nouitquod fequ£s rat,quod noÃe non poÃet,fi fe non noÃet. Neq^ enim 4« Humde fe qu£rit,quà m à fe ipfa eXc, Anima fpi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ibidem in fine. |
titiw uit». Qajy auttm,non dicitur melius,quam anima,nel Jpiritatuit£. ïdeo enim addituruii£,quUamp;iJk dtr «ï* plerunt^i didtur /}iiritui,(ittlt;im^ amp;nbsp;aniroAnt tundê ae» remappellauerunt,utidin tton poffit 'tnuemri nomtit quo proprie difiinguatitr iflAtiAtura ,qu£ neccorputt ttec deut eÃ,tKc uita pne fenfu.qualis potcp credi iii are boribuf,nec uita Ãne ratioMli mente,qualis eà iw peco« ribui,Sed uita nuncminor,quà jn anlorum, erfrlUra quod angelorum,Ãc ex prtecepto fui creatoris, hic uixeè rit. ynde pt autem,id eà ,'de qua udut materia fiih pti uel de qua uelut perÃÃtt beataq^ natura defluxerit, Uel utrumomnino ex nibiloÃamp;n pt etiain dubitatur, amp;nbsp;quieritur. lüud tarnen minime dubitandum eÃ, erp ah» quidantta à deo fuit, fà ihtm ejjè cÿiodfùit, CT eant nunc X deo fà dam,ut anima uiuapt,aut enim nihil fiait authoc quod eà nonfiiit CTc. Cap. xxiir. 'rgt;urumeÃhoc,an^liatttan^lorum,pliamdicere effe animant,fed nudm duriut coeli corporei,quanto ma cft angdo.' gis er^ t.\aris eX Terr£il^ul(o minus in aliqua cors quot;corponl. poralicreatura ,cauffalis anim£ ratio pnecondita eÃ. »=cm»n« Cumfreeret deus hominem ad ima^nem fuam,anteq eu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* fuo tempore de limo firmatum flatu animaretp abfurde creditur animam caujfaliter innatum angelica eondit dilJierc. C3p. xxini. lUwiIcr^ uideamus,utrumÃrptanuerumelJe pof s fet,quodcerte humante opinionialerabilius mihi uides aieo ct«* iKr deuin in iUis primis operibus quampmul omnia ere ***â auit,animam etiam kumanam creajfe, quam fuo tempo lt;nbsp;« mtmbris ex limoÃrmati corporis inÃgt;iraret, cuius corporis in mis prmdeonditis rebus rationem creaffet caujjaliter,fecundum quant Ãeret, euÃciendum eÃe cor pus humanum. Nam neq; mud,quod di^m eÃ,ad imoi* ^nem fuam,nip in anima,neq^ iÃud quod diéîttm eÃjna fculum zr pxminam,nip in corpore reék inteÃiÿmus Credatur er^ P nuHa feripturarum auihritas feuues ritatisrati»contraidicit,hominem ita fiibimfextodie, ut corporis quidemhumani ratio caufalis in elementis numdi,anima uero iam ipfa creareturjieut primitus co dittos eà dies,Gr creata later et in operibus dei,donee ea fuo temporefufÃandoj)oceÃ,infpirando Ãrmato ex li mo corpori inferrret, Cap, XXVIII, Nm«c tarnen de anima,quam deus inÃiirauit homini Dt jnim* fufÃando ineius Ãctemxtihilconfirmo,nipquiaex deo ÃceÃ,utnonptfubÃamp;ntiadei,crÃc ineorporea,ideÃ, nu». non pt corpus, fed fpiritus,tv3n de fubÃantia dei geritus nec defubÃantia dei procèdent,fedfà flus à deo. Nec ita fiibis^tin eius natur am,natura uüa corporis,uel ir* rtUionalis animit uerteretur,ac per hoc de nihilo,0' qéP Pt immortalis,fecustdum quendam uita modtim, quem nuUotnodopoteà amittere, fecundum quendam uero nuttabilitatem,qua poteà uel deterior,uel melior fieri,ut Itou immerm etiam poffitmortedts iturtliÿ, quoniam Heraut |
.DE ANIMA ET EIVS IMMORTALITATE.
|
tie TM mmortdUtdtem fclut iüe bdbet,de cjuo proprie di^ e(î: Qÿi (bliK hdbet immortdlMtem^ Lib.X.CaputllII. . Ac primumitl(idÃrmi/?imeiene(anu!,äftim,e natura, ^nc^quot;i*n «f c in naturam corporif conuerlt, ut qu^ iam fuit anima, pons nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n^turam anime irrationalit, ut gue animx ma tiôalis nccp iki naturi conucrit pofTit. filit anima hominis fiat pécaris, nec in naturam Dei, ut que fuit anima fiat quodeâ deus,atqi ia uiciÃim nec cor pus nec animant irrationalem nec fubÃantiam que Deut e^i,conuerti et fieri antmam humatiâ. lUud etiam non mî== nus certum efje debet antmam non efjê nià creaturà Dei. Quaproptrr à net^ decorpore neq; de anima irrationali neq^ defe tpfo Deus animam hominis facit. KeÃat ut aut de mhilo earn Ãicica,aut de aliqua/^iriali,tarnen rationa* h creatura-Sed de nihilo Ãeri aliquid confumatis operibus quibus creauit omnia Ãmul uiolentum eh uelle monÃra^ re,et utrum perfficuis documentis obtineri poÃit ignora. Nec exipndttm esl à nobis quod uel comprehendere hos mo non ua!et,uelà iam ualeat, miriim à perfuadere cuiq poteà niÃ. ali, qui etiam nuüo homitte docere coïtante po teà etiam ipfe ale aliquid liitelligere.Tutius eà igitur de huiufmodi rebus,non humants agere conieibiris,fed diui ttA te/hmonia perfcrutari. Caput IX.codcm libro* Spiritus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qsew4(/modjM« cTgo caro nonredit ad homines en «d» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^Ãâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;terr am wnde primo homini Ãr^ déditâ ukm »Mtt elt,ia Ãgt;iritus no redit ad hominesà qbus tranà fiifus eÃ, fed ad deu a quo prime iBi carni datus eÃ. Qu,o teflimonio fane fatis admonemur, ex nihilo Detim feciffe antmam quam primo homini dcdit,non ex aliqua iam fa^ lia crea!ura,Ãcut corpus ex terra,Gr idea cum redit,non habet quo redeat, nià ad aw^rem qui earn dédit, non ad earn creaturam ex qua Ãäa e^i, Ãcut corpus ad terram. ÃJuUa eH cnim creatura ex qua faSkt, eH, quia ex nihilo ÃSiA eÃ,ac per hoc ad Ãiloremfuwm redit, quia redit à quo ex nihiloÃHA eft.Non enim omnes rcdeunt, quonia funt de quibus dià turtSpirilus ambulant cr no reuertès. Caput XXV. iv-quot;d?3 amp;nbsp;quot;Deniq; TertuUianus quia corpus effe animam crédit animam ha dit,non ob aUud nià quod earn incorpoream cogitare no (cnpüt.'^'^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J CT ideo ttmuit ne nihâ effet à corpus non effet, nec deDeouoluit aliter fapere,qui fane quoniam aeu* tus eÃ, interdum contra opinionem fuam uifa ueriate fu* peratur.ç^id enim uerius dicere potuit, quâm quod id quod ait quodam loco effe corporale paÃibilc cfltDebuit erg) muarefentètiam quapaulofuperius dixerat etiam Deum corpus effe. Nc^ f «im ewn arbitror ita deÃpuiffe, ut etiam Dei naturampaÃibilem crederet,ut iam na Chri Ãis in carne tantum, neq^ in carne GT anima, fed in ipfo uerba per quod Ãih funt omnia, paÃibilis nbsp;nbsp;commuta^ â blits effe credatur,quod abÃt à corde ChriÃano. De agoneChrïftiano Cap.XII. Animadeo nbsp;nbsp;Subif damns aniiiM Deo,ftuolumus feruitutifubijetre f^jifcicnda corpus ttoÃrum,i2!âde diabolo triitmphare. |
In Euangch'utn Ioannis Trà cîîatu XIX. Cum uerp animafe erigit adaliquid quod ipfa non eÃ, Qult;nta^gt; ej quod fupra ipfam eÃ,Oâ à qiio ipfa eÃ, percipit faph ,1° orponi entitm,iuflitiam,pietatem,fine quibus ciim effet mortua â II,. -1^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. r , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iiita ainmM erat,necuiamhabebatqua ipfauiueretifcd quacorpus Dcus. uiuificaret. Aliud eà enim in anima unde corpus uiuiÃca-* tur,aliud unde ipfa uiuiÃcatnr. lAelius quippe eà quant corpus,fed melius quam ipfa eà Deus. £à ergo ipfa etiä P Ãt 'mÃpiens,iniuÃa nbsp;nbsp;impia uita corporis. Ciu,ia ueró uita eius eà Deus,quomodo cum ipfa eà m corpore,pre Ãat lüiut^rem, decorem, mobilitatcm, ofpeia membro» rMn,Ãc cum uita eius deus in ipfa eÃ, praÃat illi fapicn^ tiam,pietatem,iuÃtiam,eharttatem. Aliudeà er^ quod praÃatur corpori de anima,aliud quod preÃatur anima de Deo.ViuiÃcat amp;nbsp;uiUificatur.Ve/iiente itaq^ uerbo CSquot; hiÃfo audientibus,ÃÃisi^ lUis non folum audiêtibus,fed etiam obedienttbus, refurgft anima amortefuaad uitant fuam,hoc eÃ,ab iniquita^,ab ittÃptenita,ab impietate ad Deum fuum,qui eà lüi fapientia,iuÃtia ZT charitas. Re# furgit ad lUuM illuminetur ab illo. Traifi2ttj,XXIIL Dominus lefus inpnuauit nobis animam humanam Zf memem rationalem que ineà homini, non ineà pecori, non ue^tari, non beaüficari, non lÃtiminari, nià ab ipfa fubÃamii Dei,eam^ animam facere aliquid per corpus Zf de corpore,ati^ habere fubieâim corpus, amp;nbsp;per cor^ por alia mulceri poffe fenfu corporis uel of^endi tZfpro* pter hoc, id eÃ, propter confortium quoddam anime Zf corporis i)j hoc uita atq^ complexurn, delcSktrianimant lenitis,uel contriÃari offenps corporis fenpbus, beatitu^ dine tamtn eius qua Ãt kata ipfa anima,non peri mp par* ttcipatione illius uite femper uiue, incommutabilis eter* neq; fubÃantie que deus tÃ,ut quomodo anima que inÃ* rior deo eÃ,id quod ipfa inÃrius eÃ,hoc eà corpus, facit uiuere,Sic eandem animam non facit beate uiuere, nip j ipfa anima eà fuperius,fuperior anima quam corpus, Zf f iperior quam anima deus « nbsp;Anima ut preÃat aliquid inÃriori, preÃatur lUi'afuperiore. Seruiat domino fuo,neconcidceturaferuofuo.'tleceÃÃatresmeireligo ChriÃiana, que predicatur per totum mundum horrentt participa^ 6«î inimicis,zf ubi uincunturmttrmurantibus,ubi pre* ualentfeuienbbus, Heceà religio ChriÃiana ut colatur unus Deus, aonmulti dij, quia non facit animam beatain nià uttus Deus.'Participatione Dei Ãt beata,non particin patione fanÃe anime Ãt beata infirma anima nec partici patione angeli Ãt beata fanÃa anima,fed à queritur beata effe infirma anima,querat tmde beata Ãt fanÃa anima-.no enimbeatus efficeris ex angelo tu, fed unde angelus inde Zf tu. His promijfls atq; firmiÃime conÃtutis,ammam ra ' bonalem non beatificari, nip à Deo, corpus uon uegeari ntà per animam,at^ effe quädam medietatem inter deunt Zf corpus Zf animam. Poft pauca ibidem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Animaimz Immortalis effe dicititr anima, eÃquidem quiauiuit mo«aiiseft A a femper |
DE ANIMA ET EIVS ÃM MO RTÃLIT ATÃ.
|
fèfnficr an!md,et eft in ifld qutdi uitti [terrndtienf/ed ma ⢠tibili! U! ta. SecuftdumuaMitateuitx huius ntorhtis did potcft,(]ui4 à uiuebdt fapicnter ôquot; defipit,t»ortuit eà M«. g delenut. SiuiucbatinÃpienter ZT fdpit, mortui esi i^ TÃpM. nbsp;nbsp;nbsp;rmliui.'Nam eÃe mortem id dettrius, eÃe mortem in meli» ttifcriptura nos docet. Vtiq^ in detérius mortui ernu de quibus dicitor: SinemortuosÃepeliintmoi-tuosfuos. Et: Exurge qui dormis,CT exur^ à mortUif, amp;llluminibit te CbriÃus. nbsp;nbsp;Et de hoc Icdione quindo incrtui audient, amp; qui iudierim uiutnr, in deterius mortui erantt ideo re fttuiÃcunt.ReuiuiÃendo moriiniur in melius,quid er re^^ uiuiÃendo non eritt quia-ant. EJon rfjêautem quad erSt mers fft. EtÃrtepin inelnts eSl nonappeUitur mors, ap peUMitautetUdm mortem Apûftolus.Sidutem mortui e» fiis cum Chrillo ab elementis hüius mundi,quid ddhùc ue^* lut uiuenies de hoc mwtdo decernitis, Et iterwm:Mort là tnitn eÃis,cr uitd ucftra dbÃconditd e^l dt Chriftoin deo. De ncrbis ÃpoÃoli fermo VIE Aliqui âixeru»t,qHid anima: furfum in coelo peccant, cr fecundum fui peccaa ad corpora pro meritis dirigu» tur,zr dignis Ãbi qiu^ caresribus includunlur.Jerut poU Cotincrfa nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uoletites de deiprojttndo,merfi fut ant »« profMtdum.Qcct(rrit enim eit Apo^elus,uolensgra^ coïpujm'^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^''t^'gt;dare,et elegit i(los ff minos in utero RebecÅ, tfionô «fle amp;nbsp;dicit:S!Jondum erant nati,nec quia aliquid egerint bo^ tü aut mali. Vide quemadmodu tulit uanis homin ibut fà n^ tifias conuerfationis animarum ante corpus in cÅlo, Si enimibiiam conuerfatit fnnt,iamaliqtdd boni e^runt uelmiU,CT pro meritis fuis ad corpora terrena direâe funt.Si placet contradicamus ApoÃolo qui dixit, nondu iutt,nec quia aliquid eg^int boni aut malù Hoc autè quia propter ApoÃoli euidêittem fententiam reÃgt;uit catholiea Ãdet,quod anime in cÅlis prius uiuant amp;nbsp;conuerfentur, e? iüis recipieiidorumcorporurA mérita ajjumantimodo ià noueüi non audent dicere. ScrmoCXXXIX.detempote, tjhibfophT nbsp;nbsp;nbsp;Phtlofophi feculi huius qui magni Ãcrunt cr doili it anima,n im cieterismeliores,animamhumanamimmertalemeÃcfen* Sre^^^xcTüt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fenferitnt,fed quantis potuerunt argu mentationibus defindernnt, ZT ipfas deÃnÃones poÃrris eonfcriptasreliquerunt.Sutitlibri,legutur,ldeo iÃos phi lofophos dixi diijs Ãiffe meliores in comparatione peios rwM, quid Ãerunt philofophi, qui dicerent hominicum mortiMsliterit,nuUam uitampoÃea remanere, Sermo CXLlII.de tempore. |
Exfttfjt anime male inquiunt quidam, et quia immu s de funt,continuo in aha corpora refoluantur.Exeut dm« ine fapientium atq- iuÃortim,et quia bene uixerUnt, uof laut ad caelum. A ff bene,bene inuemà lüis loct(m,uolanf tes ad calum peruenerunt. Et quid ibi ? ibi eruut inquiut ZTrequiefcentcu/m diis,fedes eoru erunt ÃrUe. Non ma» Ium habitaatlu tüis inueniÃs, uelibi lUas dimittite, nolite tlias deifcere.Sed inquiut: Poft tempora togaãln penitiis cbliuione ucterum miferiaruincipiut utile rcuerüad cor» pora, ZT deleikibit eas uenire, ZTrurfut ueniwnt ad iÃA patienda, ad iÃa loleranda, ad oblitiifcendumDeum, aà blafplKtnandum E)ettm,ad fequedas corporis uoluptates, ad pugnas cotra libidtnem. Veniunt ad tÃas ttiÃeriaSfUns de ZT quoi Die mihi quare iQu,ia obliuifcuntur. obUui» feuntur ZT ddciiationem carnis,hoc folum malifui meml neruntttnderuerunt.Veniut.QttaretQuilt;* deleóbit roi rurfus in corponbus habitare. Vnde dele(kit eosl nià per mimoridquiaibialiquandohäbitauerut.Deletotamme» moria,etÃrte reÃduamÃcies fapientiam. Nihil te remos nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;» neat quod reuocet. Et horruit quidam auilor ipforwn cut demonÃrabatur, uel qui inducebat apud tnÃros demon» Ãrantem patreni filio fuo.Nofiisenim propeemnes hec, atq; utinä pauci nofceretis.Sed pauci ntÃs in ltbris,mul» ti in theatris, quia Aeneas defeendit adiiiÃros,ZT cÃndit illi paterfuus animas Rcmancrttm magnorum uenturat in corpora,expduit ipfe Aeneas ZTait. O pater an ne aliquot adcoelum hinc ireputandum efl, Sublimes animas itei um^ ad tarda reutrti,corpora, Sentiendu ne tft nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qdâ earn ad c oeiu ZT iteru redeatf Quielucis miferis tarn dira Cupido. Melius Ãltus inteBi» ffbaturquà mpater exponebat. Reprehenditeupiditatê animarum rterfus redirein corpora uclentitim.Enxit dits ram cupiditatè,dixit eas mferas nec erubuit tas. Ad hoe philofophi perduxifiis, ut purgentur animt,pertteniant ad fummam munditiam, ZT per ipfam munditiam obliui* feantur omnia, ZT per cbltuiones nuferiarum redeant ad miferiascorporom. DiciteobfecroiNonneetiamhgcfi -Utra eÃent inquam, qug Ãne dubio Ãlfa quia fada funt, nonnemelius nefeirenturi Serroo CLXXXVI.de tempore. Spiritus noÃer quo uiuit cmnis homo anima uocatur /firitus noÃer quo uiuit Ãngutus quifq; homo anima uoca mo. iur,ZT uidetis quidÃciat anima in corpore. Omnia mema bra uegetat, per oculos uidet, per aures audit, per nares olÃcit,pcr lingua loquitur,per mat us operatur, p pedes ambulat,omnibusÃinul adeà membrisutuiuant, uitam dot omnibus,cÃ'tciaÃngulis. Non audit oculus,ncn uidet auris,non uidet lingua, nec Icquiiur auris ZT oculus, fed tamien uiuit, uiuit auris,uiuit Imgita ,cfficta diuerfa[uttt uia communis. Sermo CXCI.de tempore. Animas à Deo rfun credimus quas ab ipfoÃltasdici» mus,Anathematizanles cor qui animam quaà partem del diuing dicunt eÃt fubÃantig. Eorîi quoq; condemnamus errorem,qui eas ante peccaffe uel in calo cenuerfatas eà ft dicunt,quà m in corpora mittcrenturi, [npfaln,.LXXXVnr. JnnuBaer^ retamHehtmêter,tampertinacitrr,t! m Phiiofeprf obnixe ZT contentiofe contradiciturÃdei ChriÃang,û cut de corms refuri ebhene, Nam ZT de animi immortali» mt rlt;fiirrtgt; ë mulii etiam philofo pà gensium,multa diffutauerut, mcnquot;amiân* ZT tmmoralim eÃt animum humai.un p'uribus ZTmnl 'mmotta^, tiplicibia ttuuc |
DE ANIMA ST ÃIVS IM M 0 RT A LIT ATE nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CXL
|
tiplicibuthbris^onfcripttimmcinorie rdiquerutit, Cum uentum jùerit ad tefurrcilionetn carni},n o titubant, fed dpertiÃime contradicunt,et contradifho eorum taUs eft, ut dicant fieri non paffe, ut cara ifla, terren/. poÃit in coe îumafeendere. Inpfalm. CXLV. Animx nbsp;nbsp;i^otUTd Minue prtÃiintior eü quant natura corporis excellit multufn,res jfiritualis eÃ,res incorporea eÃ. uh cina eà fubÃantiie dei,inu!ftbile -quot;'iddä eÃ, regit corpus, mauet membra,dirigit fenfu!,prieparat cogitationes,eri» ÿt aäioneSiCiqtit rerum inÃniarum imagines. Inpfalm.CXLVL Animas jjofj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;anima inuocare deti/m nià fola rationalis, uoiiH ad pc «w putctispeut impl] qutdätn dicunt reuolui anirntt^ «tdendum lt;'^gt;'lt;ii^â^lt;^P^eora,adcanes,adporcos,adcoruos. Hoci cordtbus ueÃris excludite,(J à Ãde ueÃra. A tüma huma» na ãki eà ad ima^nem D«, non dabit imaginem{uain camC^porco. Ad Volufianum Epift.IlI. nusicextremui idiota, uel abie£iA muUer^ täte apud cula,non credit anim£immortalita»m,uitamqipoÃinor pnmu°s phe tem futuram ? Quod âpud Griecos olim primus Phereci=i sfcidcs du (/fj fi,Ã'yfiuf cym di/futaffet, Pitkagtramfomnitvm tllius lt;pu tauit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nouitate permotum, ex athleta in pbilofo» phumuertit. Ad Euodium epiftolaXCIX, QUigcunq; de anima opinio uera Ãt,quarum nuHa te» mere affimtare adhuc audeo,nià tantum illam repudiate, qua creduntur animie pro meritis nefeio quorum fuperio rum aiiutm fucrumfÃngule 'mÃnQila corpora tanqni inearcerestrudi. Ad Optatum epiÃola CLVII. Vtrum animic ut corpora propagatione naÃantur, fintqi ex iüa una que primo hominicreata eÃ,an creator omnipotens qui utiq; uf^ nunc operatur fine uUa propat ^tione nouas ÃciatÃn^las proprias. De qua re anten quam aliquid admoneam Ãnceritatem tuam, fdre uo lo, 'm tarn multis opuÃulis meis nuquam meÃtiffi aufum,dehac queÃone deÃtiitam proÃrre fententiam, cr impudenter reÃrretur in literas ad alios inÃrmandos,qdâ apud me nS fiieritexplicatum. Qt^arum autem rerum at(^ caufaru conÃderatione permouear,ut in neutram affertionë meus incltnctur affen fus, fed adhuc inter utram^ difcepiem, ni* mis longum eA hoc epiÃola exprimere. Ne c tam neceffa= riimi,uthoc omtffo non poÃit de bac quefÃone quod fatis eildeputart,etÃnon auÃrendam cunSiüionem, certe ad îon'sffc amp;nbsp;f'WenddwfifmertïdtnB.Vffdc fi oriQi anime lateat,dum c anima tamöredemptioclareat,periculumnoneÃ.Neqien'm'm 'quot;^g quot;ou nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;credimus ut nafcamur,fed ut renafeamur quo^: |
f» modtfcunq;natifi{erimus. Haâenus autem dicimus fine periculo latere anime ori^nem, ut non tarnen earn par^ tem Dei effe credamus,fed creaturam,nec de Deo natam, Sed cA illo Ã{iam, at^ 'm eins ff nus adoptandum, mira^ btlidignatione gratie, nonparilidigiwate nature,n(c ti corpus eÃe fedÃ)intu/m,non creatoran utiq^ fed creatum. Nec ideo ueniffe 'm hoc corpus corruptibile quo grauatur quod iüue earn uite 'm coelcÃbus uel quibuslibet alifspar» tibusmundiantea maleffÃe meritacompulcrtmt.î^on* dumenimnatos Apofiolus,cumdeRebecce ffminislo-* Rom.? queretur,nihil egijfe dicit boni uelmali,ut non ex operii* bus,quibus nuÃis alter diÃin^ebatur ab altero.fed ex uo* cante diceretur,minori feru iturum eÃfe maiorem, Incadem'epiftola. Qnisautemnegatnonuniustantum,fed omnis anü me creatorem dem» atq; Ãihrem, nifi qui eius eloquijs cmtoi de* apertiÃime reÃagaturt Sine uHa quippe ambi^itate per Prophetam dicit: Omnem flatum e^ fÅci,antmasuide* licet inteUiÿ uolens,qdâuerba confequentia maniÃflant. Hon itaq; unum,quem fióh ex terra homini primo 'tn/fi rauit,fed omnem patum ipfefoecit,ipfe adhuc Ãcit. Qge» ritur tarnen utrum omnem fltUum ex lUo umo flatu, ficut cmne corpus hominis ex uno Ãlo corporeÃeiat,an ucro nouaquidemcorpora faciatexumo,animasautem no* uas ex nihilo. Qjiis enim congruafuis on^nibus ffnera rerum eftam defeminibtu facit, nifiqui ipfafemina fine feminibus fcecittSed ubires naturaliter obÃura noÃrum modulum uindtf'^C^ aperte diuina feripturanon fubuenit temere h'mc aliquid definite humanaconieéiura prefua mit.Secundum uitas autem quas proprias habere incipi* uftt,nouos homines dicimusnafcifiue anima, fiuecorpo* re. Atuerofecundumoriginalepeccatumueteres naÃü mfacrafe Aliquid ergo certum de animlt;e orimne nondum 'm feripturis canonids comperi. In eadem epiltoia. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gutovdidt Nam amp;illi qui animas ex una propagari affertmt, quam Deits primo homini dedit, at^ ita eas ex parentia bus trahi dicwnt,Si Tertulianiopinionem fequuntur,pro Tcrtniiia^ Ã{lo eas nonÃgt;iritus,fed corpora effe contendunt,^' cor pulentis feminibus exoriri. Quo peruetfius quid did pof error per* teÃtNe^ hocTertuttianum fomniaffemirandum eÃ, qui etiarn ipfum creatorê dcum non effe nifi corpus opinatur. Lib.I.deciuitateDei. Caput XXIL si magno animo fieri putandum eÃ,cum fibi homo m* q-,, fftit mortem,illepotius Theobrotus in hac anim£ magni ms feipfum tudinereperitur, quem Ãruntleäo Vlatonis libro ubi de 'mmortalitateanimiediftgt;utauit,feprlt;ecipitem dediffedt pi^'óis de muro,atque ita ex hac uita emtgrajje, ad earn quam ere» anima diditeÃe meliorem, Nihil enimur ff bat, aut calamitatis aut criminis,feu «ertMW feu Ãlfum, quod non ualendo fer* refe auÃrret, fed ad capefeenda morte,at^ ad huius uitt fuauia u'mcula rumpendafola affuit animi magmtudo. In libro de immortalitate anima?. Caput I. Nemo fine difciplina rede ratiocinatur.'Ed enim re^ da ratiocinatio d certis ad incertoru/m indafftionem ni» tens co^tatio, nihil^ certum cd in animo quod ignorât. Omne autem quod Ãit animus in fefe habet. NecuUant Ad 2 rem |
BB ANIMA ET EIVS IMMORTAUT ATE.
CXXXIX
|
rem fdeMidcontple^tur tiifj ijiite id aHijudmpertifiedt Animus hu difdpliMm.E^ienim difciplina, quarumcurjtp rerirni fci^ ptr^iiiit'â etma.SempertgiturdnimttshununiKMuit^ Eodcmhb.Cap.V» Anitm fifubieâun/efl,in quo ratio mfeparabiliterea neceÃitatr quoq; qua in fubredo ejji monfiratur, Nfc ni/ï «ï«it anima poteà elfe anima, nee i» ea ratio potefl effe Ãneuita,crimm)rtaliiratio,immort!iliiefi anima. Pror probat. fKi ciüm nuUo paâo non exilkntefubieilo fuo imnuitabi lis ratio permaneret. Quod eueniret^à tattiaaccideret d= nimic mutatio, ut eam nDnanimamÃcertt,idtft,mori co ffret. Nulla auttm iHarum matationum qmefiucper eor pus Ãue per ipfam animam fiunt, quamuis utrum aliquce per ipfam Ãant,id eÃ,quartim ipfa Ãt caufa,non parua Ãt quitfliojd a^t ut animam non ammam Ãciat. lam igitur â¢no folu perfe,ueru nee nofiris ratioibus Ãnnidäda funt. De animæ quantitare Caput 1. Ãnimx ha nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quandam habitationem dnim£ ac patriam, bitaiio 3e TleumipÃi/mcredoejfe à quocreatieHjfubfls.Miamue:! â pairia deus ncmittdre non pcÃwm,non er.m earn puto eÃe ex bis uÃtatis notif^ nAtv.ris,quas ifiis fenÃbus corporis tanginiis ,Nam neq; ex terra,neq^ ex aqua,ncq' ex aere, neq; ex igni,neqk ex bis omnibus,r.eq^ ex aliquibus horum ccniu'ndis contre animum puto. S implex animis itatua ra did pote^l quia ex alifs naturis non eÃ. Caputlll.eodem libfO, De anima CluantaÃtanima,feiivnduminquiÃtionem hanctibi quantitate, reffondere non pojÃmjed poÃum affirmare, neq^ tllam lon^m eÃ'e,neclatam,nec robuÃam,neqi aliquid horum quit in menfuris corporum quiri folent. Libro III.de libero arbitrio» Caput XXL Harum autem quatuor de anima fententiarwmuh um ^e propa^neueniant,an inÃngulisquibusq; nafeennbus noU£ fiant,an in corpora nafientitvm iam alicubiexiflen tes,uel mittaiuurdiuinitus,uelfiuÃcnte labdntur nula Nuiia dc nbsp;nbsp;nbsp;temere affirmareoporlebit. Aut enim nondum ifla. anima ppi. qugeÃio à diuinoritm librorit catkolidstraikiaribus pro quot;ffirmanda mcrito fu£ obfcuritatis Cf perplexitatis euoluta atq; tUu^ flrata eÃ, AutÃiamfiÃum eÃ, nendum intnatius no^ Ãras huiufcemcdt liters peruenerunt. Tanttim affit fides tuhtl de fubÃüiniia creatoris filfum indignumq; fentiendi, ad ilium enim tendimusitinerepietatis. Si ergo aliud de i'Bo fenferimus quam tfl intentio noÃra non in beatitatem, fed in uanitatem nos ire compellct. Ec creatura uero à quid aliter quam fefebabet fenferimus, dtimmodo non id procognito perceptoq; teneamus,nulltmi pericu'um eÃ. Nonenimad ereaturam iubemur tendereut cfiiciamur beatffedad ipfum creatorem,de quo à aliud quam opor» tetac fefe res habet,nobis perjuadetur,pernicicÃÃimo er rore dedpimur. Caput XXIL r^tcrmeà nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nAturaliter anima neÃit,CT ndfwrd« |
animse non fiter iKu poteà boc aiiimte deputeturin reatu,fe quodfeb re non Ãjiduit,e:T quod dignamÃciliM comparanütie ad reÃefreiendum opera non dedit. Loqui enim non neÃie atqiienonpoffe itifinti naturale eÃ. Librol.de anima Sc eius origine, Caputllll. Ita quippe anifna,uel Ceiflatu à dki,uel Dei flatus Ão» dits eà ipfa.ut non de ipfo fit, fid ab ipfö de mbilocrcaa fit. Neq;cnimÃcut homoquandofuffiat,nonpote/l de nthilo flauem facere ,fed quem de ifto aere ducir,bunc reddit,itadeoputandwneà auras aliquas circumfulas iam fiiiÃe,quarum exiguam dliquam particulam ffliraiido traheret,e:T reÃ^irando reÃnderet,quando in hominis û cicmlufflauit,eiqitllomodoanimemfoecit: QgodGTà ita eÃet,nec fiede ipfo,fed de fubiaccti realiquaflahilipof feteÃequodflauit. SedabÃtutnegemuscmmpoteutem denihiio flat um uitlt;t facere potuiÃe, quo fieret homo tu animam uiua,at q; in easeötrudamur anguflas,ut uel iam fliiÃe aliquid,quod ipfe non (Ãet;Unde flatumÃceret opi n(mur,uel qucdmutabtle Ãiiim uidemus, de feipfo foes eiÃicredamus. Quodenim deipfo eÃ, neeeÃe eà ut eiufdent naturie fit cuius ipfe eÃ,ac per hoc etiammmui tablieÃt,anima uero quod omîtes Ãtenlur, mutabilis eÃ. AnimS n« Nozi ergo de ipfo,quia non eà immutabilis ficut ipfe. si dTftipfoquot;'* dutemde nuUatealidÃiln eÃ,denih(to.ÃflaeÃproeul dubio/edabipfo. Eodetn libro Caput XVIII. r/, Ndm er /ÃanimaÃxu caret,non tarnen quando appel »gt; aset Iam ur mutier es, excepta anima neeeÃ'e eà eas inteU^i. Alicqutn nonitafeadmoneremur ornare,non in tortit crintbtis,aut auro uel mergaritis, aut uefk praciofa ,fed quod decet inquit tnolieres promittemes pietateta per bo na m cciiuerfationem. Vtiq; pietas intus eà in anima uel inÃiiritUi'Cr tamenmulieres appeÃatte futttetiamutfe intus ornar(nt,ubi nullus eÃfexus. CaputXlX. AbÃt et g) ut animarum propa^,fiÃlfa eÃ,atalilus refillatur.cr ammarunouaru infuffiattoà uera eÃ, d ta^ fitus defindatur.Quamcbrem quuur^ udusit definde* re. quod dieutitur aniniee ncuanafceneibus infuffiari,nore deparentilus trahi, airquidillorum quattuor qu£ fupra fomt niordui,cauelt;fnt cmnimodo. Hcc eft,ne dicane d deej fieri animas petcatrices, per aliei um originalepeccatu. Ne dicane pdruulos,qui fine bapti/mo exierint,pert(eni» repoffeaduitameetetnam,regnu/ir^ealottim,orignAli peccato per quodlibet altuo refoluto.Ne duät animaspec ^mmaTuw* caÃeaticubiantccarnem,C7' hoc meriloin carnempecca «pinion»» tricemfùiffl detrufas.Ne dtant peccata qute in eis muea non Ãtnt,quia pr£fcitaftimt,merito fitiÃepunia, eem ad eam uitam ubi ea commit ter em, permiffa nt n fieennt per uenirc. Nihil er^ iflorîi quattuor dicentes,quoniä quod* libeteorwnfalfismatqueimpiumeÃ. Lib.lir.deanima Si eius origibe ad Vincentiumuiflorem Caput VI. Noli dicere,nee (redere,necdccere per in finit um tempus |
DE ANIMA ET EIVS IM M 0 RT ALI T ATE.
CXLI
|
iti [cmper Dfw« dninuï ddre, peut femptr tsi ipfe qui ddtjl uii effe cdtholicuf. Erit enntt tempus quÃdo no daiit dniiniU Deus,eu tainè ef]e ip^e no dcpndt. LibrolIII.Cap.IlII. UdmfdttordtleBioni tu£,qudntum dttinetdddnimA trurn quie/honë, uftde duotus ueilde cupio nofjèp pojjim, uel de dnimdru origine quad igiwro, uel utru/m pertinedt ddnos hoc nefjeeum h cuiuimus.Quid penimex iüif re bus efl,de quibui nobis dicitur, Alaora te ne qu^perts (X tccirf. î nbsp;nbsp;fortiord te ne fcrutdtus fi(eris,/èd quie priceepit tibi domiâ nusiSdcogitdfemperf Libro Soliloquiorum animæ ad Deiim.Cap.XXX. AnimaftJt AnimAenimciudmcredlli,nondete,fed peruerbum lis fancTuzz . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.,t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â r j i Hum Del tuum,non ex qudlibet elementorum mdttrid,fed ex niht* lo quitquiddm rdtionAlis,inteüeiludlis,Ãgt;iritdlis, femper uiuens,fempermmotu, qudmpgnd/li lumineuulttts tui, crconfeadfh uirtuteldUdcri tui,itdfd{kt eftcdpdx mdie flatis tu^.quod à te[010,0quot; d miHo dlio poÃit impleri: Qudndo dutein tehdbet, plenum eft depderium eins, Oquot; idm nihil aliud quod depderetur exterius reflat .Dum du tem dliquid exterius depderdt,mAniftftum efl,quodte no hdbet mterius, quo habitas nihil eft ^od ultradepderet. De cognln'one uerac iiitæ Cap.IIIL Pfarm.»4{- nbsp;nbsp;Anime /piritus ntmeupdntur, iuxtu iOud exibitftgt;iri^ ft; eins,O' cara reuertetur in tetr dm. Caput V.eodcm libro. findîo* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ueroftiritus eftfubftdntid mcorpored,corpOrs ' â risfuiuitii,inuipbili!,penftbilis,tm(t!ibilis,illoedlis,pdÃibi^ lis,nec qudntitdtem men/urlt;e,aec qudlitdtem ftrme uel co loris fuicepabilis,memoridlis,rdtiödlis,inteüeäudlis,im» tnorbdlis. Et nehec udciHet depnitio,ratio edm probdtio= Anima uL nibus roboret.Animd eftÃ)iritdUs fubftiintid.Omne enim t^corporii qiioda!iiuttdluiminiprdt,ipftime{inecefteutftbpfldt. Sed anima uitam cerpori tribuit,i^tur anima realiter fub Intiifibilii pÃit. HdMc uero uitam efte ipftmet probat, dum prefen^ lââ^flt;â^»eorpusuiuipeat,abftntidplaidémortiÃcdt. Uec uifibiiis. nobis quidemtftinuiftbilis,ftdftgt;iritibusuipbilis. Hdnc Ucn..biiis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fenpbilemejjeconftat,dumoculiscoilores,duribus fonos,naribusodores,pdlatofdpores,manibusd/perduel î.iutibiii» ifnj^ [entire preftat. Eft quoej^ muabilis,Omnsenvin q£ melioratur O peioratur mutabileeft,ftd anima uitijs pei ordtur,uirtutibus melioratur,igitur mutabilis e^l. Eftea îUcMï» nbsp;nbsp;nam illocaâis,Omne quod loco inc!uditur,dltitudine,lon-» giludtne,ldtitudtne a'erit circumfcribitur corpus eft. Sfd , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rdd'o docuit animam incerporedm efte, id eÃ, nee corpus nee dliquod membrum habere,igtur confiât earn efte lUo» ealem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;enirnftoeium aerisut corpus occupât, nec |
, , corpus ut aqua utremimplet,pedutcdlor toto igmiüocd» liter inefi,itd anima totum corpus illocdliter poÃidet. Ig n« quidem eft Uipbilis,ftd calor inuipbilis cr ftnpbilis, et quodammodo igitem uiuipcans, ita anima inuipbilis, fed ftnpbilis, uipbtle corpus quadam occulta ui ftnppcdt CT Paffibih» uiulpcdt. Hiec quo^ pdPibilis,Oinne eniin quod moeu rorC dfficitur paÃibilecsi, fed anima duw fuie uc^r, tatts copos nonefftcitur,dclore mocfliti^e afficitur,igttur paf» pbilis efte conuineitur.Ab hac quantitds exclt{ditur,d(im tuealtitudineaut Idtitudineaut longitudine metitur, nec fex circumftdntias p ante O' retro, dextrtmi etpniftru, ncc qiiahta. furfumCSquot;deorfum,feincludircpdtttur. Qualitasetidin fvrmie uel colons ab hac fecernitur, dum nulla forma uel humani corporis, ueluUius colordtie rei iUi aftribitur, Kic eà mcmorialis,quia pr^eterita recolit. EÃetiam ra= nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;''** bondlis,quidpraftntiadifeernit. Eftinteüeéhialisquia intciicdui pitura intelligit. Hdzic efte immortalem hinc conftat,qdâ Importa, mcmoridmfui apud pofterosperenniterdurareldbordt. gt;gt;s. Eodem lib.Cap.XXXII. Animasauttmconfiâte/ftictertus. sienimaduiden Ammx gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rr â , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r funtatcrus dumdeum faateprigdicdiuur, nece/Jdrio/equitur,utlt^ cut Deuspnem non habere ireditur,itaaniiniC tUum uiju tie fine fine uiuere non dubitentur. Sedquicritur utrum illjc animte tmmortales pnt, qu£ Deum uifura non pint ? Omnes animas umus confiât efte notarié, CT /î quidam anim£ immortales funt. I gtur omnes anim£ Deum ui/u» rie femper eru-ntbedta;,et c«â« non uifurt: miferic. Caput XXXIllI. Anima in (ingulis me bris tota Anima ubi^ mj corpore, CT in pngulis membris eà tota. Vnde taÃo uno membro dolet tota, non tarnen tot tota,peut uox i« duribits omnium non particulariter, fed fonattota,CT'tnPeipfdremanettotA, De Ecciefiafticis dogtnatibus. Caput XllIL A nimas hominum non efjë ab initio inter cater as tn» Circa anigt; telleóhdlesttaturds,necpmulcreatas,pcutOrigenes pn ^^uc.Ort' gt,ueq; cum corporibus percoitamftmiitantur,piut Lilt; ctftriani,Cirillus,etaliquiLdbnoi ihm prf/iHMptore; afi= cinnus « firmant,quinaturieconftquentiamferiiantes: Seddici» mus creationem dnimlt;ie(olumcredugt;rem omnium nofte. CT corpus tdmum perconiugifcopulamfeminari,Dei ue ro iuditio coagulari in uuluaey comping atq; ftrmari, ac formata iam corporeanimamcrearier infundi,ut uit uat in utero homo ex anima confions CT corpore,CT egre diatur uiuus ex utero pleniis humana fubftansia. Eodem liKCapinXV. Nf$ duos animas efte dictmus in uno hominepeut la cobus CT all/Syrorumfcribunt, unam animalem qua ani m^Viwil ha metur corpus,CTirnmixta ptfanguini,CTa'teramfigt;irita lem quif rationem mimfiret. Sed dicimus unam efte eon» demq; animam in homine,quie CT corpus fua locietate ui» uipcat,CT femetipfam fua ratione diftgt;onat,habens in ft li» bertatem arbitrij, utin fuie fubftantit e'igtt cogatione quod uult. Cap.XVI. Solumhominemeredimushabercanimam fubftanti» 'âo-' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;moanini.i uam,qU£ exuta corpore uiuit, CT ftnfus luos atq^ ing^nia habet im-KHMciter tenet. Non cit corpore moritur,pent A ratus afte nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* rit,ne^ poft modicum interuallum peut Zenon dun,quia fubftaiKialiterutuit. A a à Caput |
DE ANIMA ET EIVS IH M O R T A LIT A T E
|
Caput XVIL nîmîifî A nimaliun uero ammo: non/unt fubftamiuieftd ewn mor. ipfacamis uiiucitatenaftuntur,G cuearnis mora te finiuntur G moriuntur,G ideo nec ratione regumtur, ftcutPlato G Alexander puant, fed ad omnia nature incitamentaduiMitur. CaputXVIIf. Anima humatiAnoneum carne moritur, quia non cu Anima hoz carne,utfuperius diximus,fcminatur,fedfirrmto in ucn:gt; ww c°t'. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;corpore,deiiudiciocrcariG'tnfiindi,utuiuat âpctc Mctit homo intusinutero,et ftc procedat Ha nuitate'm mundu. CaputXlX. Huabusfubftaniifs fantii confiât homo anima g ccr= Dnabus pcre.Aiiimacum rattone [ua, g corpore cwmfenftliis conTit'ho nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'â^3'focietatenonmcuet m». corpuf. Anima uero G fine corpore rationale fuu tenet. Cap.XX.ecdem libro. Non eft tertisu in [ubftancia hommis ftiritiu fttut Ci Spiritus in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cotendit,fcdftiritiu ipfa eft anima pro ftnritah tu* nrm'cft **' ttclpro COquod ftirct tn corpore tftiritus appellat: anima tur,anima uero ex eo uccatur,qued ad uiueiicum uel uiui- ficandumanimet corpus. Tertium uero quiab Apiftoas lo cum anima G corpore induc:tur ftiritum,gratiam fa n éhftiritus effeintelligamui, quam oral Apoftdus ut mte Thcflquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fxf feueret in nobis, ne noftro uitio aut minuatur aut Sapien.) fiigetur à nobis,quia ftirituftandhiseft'ugiet fiflum. De falutanbus documentis. Cap. XXIIL ' Virtus Mima tua eft deitm dilig:re,G odire lUa qu£ deus non diliÿt. Virtue efl animi tu£patientiam feflA* He uirturiz ri,G db Omni impatientia deelinare. Virtus eft anima tu£ tsus anim* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;corporis quam anima; cuftodire.Virtus eft animetu£ uanamhuius mundi gloriamcontemiiere, G omnia cadiica calcare,G pro illtus amore qui le redemit, dum uiuis in corpore laborare.Virtits efl anima: tua hur militati Pudere,G fuperbiam abhominari. Virtus eft aai» !ȣ tu£, il a G fiirorè cohtbere ac reprimn e. Virtus efl animt tU£,ab omni ftitllicia declinare,et/apie i.tiadiuind amp'ecb. Virtus eft anima: tult;e,omnent deleékitionè f ar» iiis[utijccrc,G meinem tuam ad Chriftum erigere. CaputVI. ^quot;lt;16 pMz Anima ad ftmilitudinem totius fapientiie faSh,rctwni lofophum omnium infegfrit ftmihtudinem.Vndeapbilofophodftii mta efl omnium remm ftmililudo. Habet ftquidem infe uires quibus omnia apprahenditiftue infèftiÿit, G omni» bus fimtlis exiftit,cum fit una. Caput vnr. Ãnima gfl Animaeflfubflaniiarationalis,intelleâualif,âCe9 lil. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftiflü ftirita'is,non ex Dei natura,fed petius créai ura ex |
nihilo fiikttn bonum malumq^ conuertibtlis. Et ideo ali» quatenus eft mortalisfin quantum in deterius mut:tri,G4 uoiutiate Dei,cuiusparticipat:onebonA fit,alien an po» tefl. EtcÃiquitSnus immortaiis,quoniainfenfum quo ei poft hatte uitam uel line uel male fit amitttre tun pote fl. No» ^tiod pro «(Sif dtitr carné pfiis mcrtierit,(it incoi ne iisc lud(rctiir,nt (jutdam uclucruntjcd nec idea f'Otcfl fe in hcmine fine ferde pcccatijUip à drifte ftcrit litcraa a. Lei erim nutu ad corpus anima uenit ,ut ft fti undur» eius pr^cccpium a^re uellet.nurcedcm acciperet nitte att tirn£at(^; focietatem an^ciorim,ftautcmccnt(miicret, pcctiiU iullftimas Gquot; amarijjinias hi{rct,ftue doloris cotid tinui,ftuc ignis (cterni. Caput XIIIL Cli ibuftdamaffcfblus Gquot; quadamaruicitia anima cor pcricomw.gtinrjccudumcjuamamicitiain nimocar/iè (uam edio kabctScciata nanq^ itli, licet eius focietate pre graueturdtnelfalnli tarnen ccditicnediligitillud,amat car cerini ideo Itbera iffenon pcteft. Cclcribus eins utheKcntrr affiathr. Yci niidat ktcrilum i^iea tneriwn potefl.Timet dcfiânm qua per naturam ncn pct'ft dift ccre.Ocu!ogt;umpafciturbpccu^atione,fonc!rum delcä»^ tur dudttibusjftuuifttwis ice undatur cdcnltts lai epu* latic tie reficifnr.Et licet his rebus ruillatct.uf ip fa utaturt grani tarnen tn ar ore affligd nr ft lnbtrabantur. CapurXXXIIII. Animattcminatur lotus i.enwinterior,^uauiuftca^ Tcimio' turregilurGccntineturluteaiPtamejja hi-m(ib^tA(uc^ââ'^^'âquot;â*â tiine areftdh dijjoluatur r iw rr^ u!uiftcatccrpttf,a= efl,«'««! welt an rrms eft/um feit mens eü, dum re coin itu mena eft,dum i udieat ratio efl, dwr ft trat uel co templaturft'iritus efl,dum fe mit jenfus eft, Nm i»dffem: fus anima dicitur,pro hb epua fentit,unde g ftnteniia no men accepit. DE POENITENTIA, Ad Maccdonium cpiflola Llllf. Mcrjwnporro corri^ndorum, nuüus alius quà m m hac uita locus. Ham poft banc,ciuifci; id habebit quad in in »»« m« hac ftbimet ccn^uifterit. Idee ccmpelhmur kumanigenee ris charitate,ir.teruenirepro reis, neiftamuitamficftni: antpcrfuppliciu,utea finita nonpeffintfinire /uppliciu. Poà pauca ibidem. Nam niktl aliud agit quern ueraciter panitet,nift ut id quodmalifoccerit imptunitum efte ncn fittat,F.o quips ta, pe modo ,ftbi non parcenti die parcit, cuius altuiufttinqi iuditium tthUui contrmptor euadit. Ad Scleucianiim epifi.C Vllh Agunt homines ante baptifn.um peenitemiam defub prioribtispeecatis, ita tarnen ut etiam baptifentur,ftlt;ut fcriptum eftina£l.bus Apc/hlorum,loquemePetroad ludaos,G dicenteifigtr pccnitetuiam,G baptiit:eturu» nufquift^ ueftrwm in aom:ne domini le/u Ckrifti,G dimit femuruebiipeccataueftra Aguntetiamketnmespant: PoUhiftn teMiam,ft pc fl baptifmum its peccaiiermjit exccntttiua nicariGpofleareconcdwimeiecmur,ftcut agunt 'm otnnilus ei ctefijs iBi quiprcpriepanitétes appellätur. De tilieu m pa-nitcntia loiutm iftapcftolm Paii'us, ubiait: Ne |
DE POENITENTU.
CXLÃI
|
Corinti Nf itnam cttm uencro humiliei me dem afjud uos,G' lu^ ^(2!x 4tf. E=ech. )8. 13- geam ffwltoe ex hif qui atitedpeccMctuntjCr non eg:rut pamtentiam juper immunditid,^ luxuria, GT fornica^ tione qmm effrunt, iieq; enim /eribebat iÃa, nià eis qui tam baptizatifilerane, Habemus etiamin abhbm Ape* flolorum Simonem iam baptizittum j c»wi prettnia uel* let emere,utei per impoÃtionemmanus daretur /}gt;iTi* tuffanâusjidmonitum 4 Ptfro utde boegraui peccatoat pret paemtentiam.ESlenim poenitentia botwrum ethu* miliwm Ãdelium pcetiA quotidiattA,m qua pedhra lundi* nws, dicentes : Dimitte nobis débita noÃra, Ãciit GT nos dioüttunm debitoribm noÃris. Neq; atim ea nobis dimit* Il uotumus, quit dimtfja non dubitsmus in baptifme : Sed iüit utiq^ qu£ humaine fra^ltatiquà muisparüa,timen trebra Ãibrepunt. ciu£ ÃcoReihacontra nos jiierint,ia nos grauabunt gt oppriment, Ãcut unum aliquod gran* depeccatum. Quid enim interefl: ad nauÃ-a^um utium uno grandifluéht nauis operaitur CT obruatuF,an paula* tim fubrepens aqua in fentinam CT per negbgmtiam dere* liSbi, atq; conuinpta impleat nauem,atq; jubmergit {Pro ter h£cieiun!a,C!' eleemofyn£,CT orationes'tnui'^!ant,m quibuscum dicimuSjDinutie nobis Ãcut CT nos dinütti* mus ,maniÃfhiimus habere nos quod^ nobis dimittattir, atq^ m his uerbis humiliantes animas noÃras, quottidia* nam quodammodo a^re paeititeniiattt non ceÃdmut. In Pfalm. CX. Tf corrigt,qui indulgentiam protnittit,0 dicit: Re* '⢠dite preuaricatores ad cor,nolo mortem impiÃfed tantum utreucratur,GTuiuat. Hocproculdubio portu propoÃ* lOjdeponis uela iniquitatis,conuertis proram, ue'ificas ad iuÃtiam, CT /Ãeras uit3Jn,aon negligit medicinam. Hec inhoctibi diÃgt;liceatdeus,tanquamperiÃam mdulgenfit promtÃioncm feciiros fuecerit peccatores. Etenim tw de* ' Ãerationt homines penis uiuerciit,p) onuÃt mdulgentie dcîîp°oûp portum. RurÃis ne de JÃe ueni£ peius uiuerettt, facit dcntiiTimc diem mortts incertum ,prouidentifmè utruncb conÃi* oonflituit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 m nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. tuens,CT reuertentes quo recipiantur,CT dijfcrentes unde terreantur. indulgentiam tibi deus pronuÃt, crafiinu dlt;.em tibi uf mo promiÃt. Si mate uixiÃi, bené uiue iam hodie» De fide ôd operibus, Cap.XXVI. Tribns pÅ '^ià effent qufdam peccata iagrauia, utetiom ex* di's^fccTti nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pleamp;nda Ãnt, non diceret Apo/hlus : ftiiaiitur. Gongregitfs uobis CTmeoffiritu tradere eiufnodi homi* ). Connt. s ntm fathan£ in interitum carnis, utffiritus faluus Ãt in i.c»tiH.fz diedominiléfu, Viide etiaindicit: Nelugeainmultos ex bis qui ante peccauei unt,CT non egtrunt panitenliam fk*. per immuitdiuam CT Ãrnicauoaein quam^ffcrunt. item nià effent quo dam nenea humiliate pa;!itena£ fananda, qua is in eceleÃa datur eis, qui propriè pasutentes uo* cäntur,fed quibufdam correpuonum medicamentis, non Mitth. )«. diccretipfe dominus: CorripeeuminterteCT ipfum fa^ lum: CT Ã(caudierit,lucratus esÃatrem aum. PoÃre* Wo wà eÃint quiedam, Ãne qiii^ hue uia non agair, non quotidianam medelain peneret in cratione quam do* cuitaUtdicamus: Dimittr nobis debia noÃr.i, Ãcut CT nos Matchx, dimitumusdebitorihusnoÃris. |
DecorredîioneDonatiftarum, ad Bonifa^iiim, Cap. XXVL Vt etiim conÃitueretar in ec(leÃa,ne quifquam poà alicuius criminis parutcr,tiam,clericativm accipiat,uclad Ãica pmu» derredfi«« redeat,uermclcricatu maneat,non deffera* tione indul^nti£, fed ri^re ãhim eà di/ciplitt£, 4« lioquin contra claues datas eccleÃxdiÃuabitur,de quibiis diâiim eÃ: Q«« folueritis in terra, folua erutu et in caâ Mmh. )». lotSedne ÃrÃan etiam de c£teris criminibus Ãe honoa riseccleÃaÃci animus intumefeens fuperbe ageretpam* tentiam'.feueriÃimt'plaiuitutpoà aîhmdecrimincdant nabià poeni(entiain,nemo Ãt clericus,ut deffefatione teni* poralis altitudinis medicina maior CT uerior effet humili* atis. NamCTfanâiisDauiddeeriminbusmortiÃiÃspa ,.i.Rcg.)x Hitentiam egt, CT amen in honore fuo perÃtit. Et beatu Petrum quando amariÃimas lachrymasÃidit,utiqi domi* num ne^ffe paemtuit, CT amen ApoÃolus ma-nft, Sçd non ideo fuperuacua puanda eà pofkriorum dtli^ntia, qui ubi faluti nihil detrahebatur, huiniliati aliquid addi* derunt,quo falus futiiis mumretur, experti credo atiqiip* rum fiihs poenitentias per adÃÃntas bonorum poten* tias: Cogunt enim mulas inuenire medicinas, inultoruti experimena morborum. In Enchiridio ad Laurentium', Cap. LXV. Sedneq^deipÃs er (minibus quamlibet tnagnis remit* tendis in fanÃa ecckÃa, dei defferanda eà mifericordia a^ntibus paenitentiatn fecundum modum fui cuiufq^ pec cati.ln aÃionc autrmpocnitenti£, ubi ale crimen com* mtffum eÃ, ut is qui commiÃt a ChriÃl etiam corpore fc« paretur,no am conÃderanda eà menfura temporis quam nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,. doloris: Cor enim contritum CT hamiliattim deus non Pfaim.j-oâ Ãernit. Verum quiaplerunq^ dolor alterius cordis occul tus eà altert,neqi in aliorum rrotitiam per ucrba,uel qãt cunq; alia Ãgnaprocedit.ium ÃtcoramiUocui diciiur: Gemitus meut à nr non eà abfeonditus : ReÃe coiiÃtuun â turabbis,qui eccleã pr£funt temporapeemtenti£,ut fiat etiam fatis eccleã,in qua remitantur ipfa peccaa, extra earn quippe non rcmitamtur peccaa. tpfa nanque F^xtn. .ec' proprièffiiritumfanÃumpignusaccepitÃne quo nonre» cienpmncn mittuntur ulla peccaa, ia ut quibits dimittusttur, confe* pcccarif qtuittur Eodcmlibro Cap.LXXXII. Nrfin CJ' ipfa poenitentia quatidodigiacauffaeà fe* Mitcrico^J eiindum morem eccleãut agiair, plerur;q;inÃrmiate Iquot;' non agar,qu!a CT pudor timor d Ãlicendi,clum pfits peiijmr pn deleÃat hominum £Ãmat!o,qüain iullitia,qua fcquifque bumiliatpeenilrndo^Vndenohfolum cumagar poeni* i.Tmio.t tentia, uerumetiam ut agitur, dei mifericordia aeceff^ria eÃ. Alioqui iton diccret ApoÃchis de qiiibu/d^mlNeÃr* A4 te det |
DE POENITENTIÃ.
|
Luc« tè det iHîs dem pcetutenüaitt. Et ut Eetrut am4rè fieret, prjctrdfit EMHfflifti (J ait: Re^exit ewm dominuh Sermon. VII. de tempore. Quaii» de. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ejjipcenitentu,ciui«i multi dffiduc beat tire pf /f dicHtn cjje peccanrcs.O'^mn adhuc tHos deleâatpec »ittntia, ProfiÃiocÃ, nonentendatto. Accufatur anima,non fanatur, Pronundatur ofjrnfa,tion toüitur. Poemtentiam ceram non Ãcit,nifi odium peccati ZT amor dei. Quan* do fie poenias utâtiH amarum fapiat in ammo, tjuod ante dulcefitit in uia, zr lt;juod tepriui obleéktbat in corpore, ipfivm te crucial m mente,iam tunc bené ingçmifcis ad deu rtiJni.fo çy nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;; Tibifoli peccaut,ZT malum coram te fiaci. Sermon. LVIII..de tempore. difféicn R ogj Kof fratres charifiimi, ut fi firtè aliquis ex uo^ ax, bis,tet fe habet hivmanA fra^litas caUiditate diaboli ju^ peratM, er capitalibia criminibtuinuolutui,(ectmdum c/uodApoftoluf ait: templum dei in fe uiolandodeftru^ xerit,de dei mifericordianon defÃeret ,fed cia de malo iniquiatii fite confi(r^t,ne confitetudine peccandiin ip* fis fie rumis fuis fepeliat, Non enim ^ui peccauerit, fied ^ui in peccatis perfieuerauerit,odibilis et abominabilis deo erit.Nam ut deindul^ntia diuina nemo diffidat, demis nus nos per Prophetam uelut pater pijfiimus confolatur Beecb-n- dicens: Nolo mortem peccaaris,fiedutconueratur,rT Baceh.)«. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nocebit eifim quacuns ^ue die conuerfius ^it ab impietitefiua,Sed iftn tam ma* gna mifierieordia tune nobis prodefi,fi non tardamus conuerti ad dominum, neccrimina criminibus fiuperadit dimus. Eodem fermone. â Exempla NfiMö CT^ nec pofi centuM peccaa, nee pofi mille ponutentis. crimmade mifierieordia dtuina de^eret: Sictamennon defi)eret,ut fineullamoradeum/ibirepropidari fèftinet, nefôrtè fi confuetudinetn peccandi fioecerit,etiam fi uelit dediabolilaqueis liberari nonpofiit. Dauid enimquiZT rex CT propheta diuino munerc fieri meruit,pofil tantam gratiam ia prauentus efil, ut nonfôltvm adulteriam coma: mitterct,fiedettam homicidium perpetraret, nec amen fie ad hoc refieruauit, utinfienefiîuîefiua ad poenitentie médis camenta confi(gfret,fied fiatim cihcio proftratus, configt;er fus cinere cü in^nti ruÿtu zr ffmitu poemtentiam agins. Jmpleuit lUud quad i^ein pfaîmis dixerat, Lauabo per fin^las nofks lefilum meum, lachrymis nuis firatu/m pfaim. ) O ). meum ri§tbo. Et iterum : Cinerem ficut pancm mandu» cabam,et potum meum cum fietu mifeebam ; Ef quia poet nitentiam affremortifira fiecuritate non difiulit,ciainfie dei mifieratione ia reuocauit,ut non fioliim regntvm non a* witteret,fied etiaitf JjiiritufJanSt donum recipere mereres l.Rtjïia». tur. Achab quoq^rex fiacrilegiis,dequo ficriptura dicit, quod non fiierit alius alis quiuenundatus fit ut ficeret malum contra dominum, pofleaquam deprauatusab us xore leizabel ,abomiiiabitis deofiiflusefl,inxrfiéhi CT lapidato Naboth Jezraelia,cum uineam eiitt ueflet inuof dere,cafii^tus a fian£lollclia,fafiis uefiibus cilicio ins dutuseÃ,eTincUnato capiiepaenitentiamegt. ProçtM rf flatim fiermo dei ad Heliam fà ihts efil, dicens ; Nonne uidifii humiliatum Achabcorammei Quia inquit hu* miliatus efl nKicaufiJa,non 'tnducamin diebuseius ma» lum. Kanal/esquocjfrex,ficutinficripturisle^mus,am 4. Rn» »gt; fiacrilegus ZT impijÃimiMfitit^cutdeilloficriptwnefii,ut |
toam Hierufalem omni iniquiate repleuerit,et tarnen pofl*-P»â*, j a hitc incaptiuiatem duâus,ZTincarcerem mifitts.cum grandi humiliate pÅnitentiam agens,ia gratiam dei obs tinuit,utmereretur inter deiamicos po^modum nume* rari. Meretrix quoq; illa,qu£ pedes domtni lachrymis luc» r. lauit,ZT capiüis fuis extcrfit,ubi calefkm medicum ues eognouit,ultro fie inpfiit in domum ubi ro^a non fiterat, cr ^klt;c prins frontofia eratad perditionem, pofka Ãotofior fiillti efl ad fialutem: Et ideo audire merutt,quô(l eiomniafiieritttpeccaadimifiâ. Sedquia longtime^ ire per fingulûs,tpi quatuor quos nominauimus,fiatis abust* de^ fiufficiunt,ut agnoficamus quôd dominas nofier, qui CT Dautd poft am graue peccatum indulfitt,et Achab fia* crile^ rcQ pepercit, ZT Uianaffien pofi innumerabilia peccaa poemtentiam a^ntem inter amicos fiuos repua* uit,et meretrici qu£ lachrymis pedes rigtuerat.zr capâ* lis fuis terfierat,cotttm mdulfit. Qui enim ifiis tantis oc a* libus peccacoribus ueniam dédit, paratuseSizr nobis, fi in ueriateconuertimur non fioiumpeccaadimUtcre,fiei etiam cetemam beatitudinem dare. Sermon. LX VI. Tacite dignos frufiîuspoenitenti£,Frufibtsdignus eH MatA.?. poemtenti£,tranfiafihfierepeccaa,zr eadem iterum non gni'^pâlt;înf/ affre.ficut ficriptum eü: Neadijciaspeccotivmfuperpec catum. Lauanùmdicit dominus per Efiaiam prophetam, säiiV zr mundi eftote. Lauatur iaq^ ZT mundus eil,qui et pr£ teria planât, zr iterum non admittit. Lauatur, Gquot; non efit mundus, qui plangt quod geÃtt,nec de)erit,fiedpofl lachrymas fienda bec qu£ fleuerat,repetit. De kis beatus Tetrustembilitera^t.CanisreuerfiKaducmitiimfinim. Eilipeccafti,dictt ficriptura fianlki,neadijciasiterum,fed ®^'*^**â* de priffinis depreeare,ut dimitantur tibi. PÅnttentia ue* ra non annorum numero cenfictur,fëd amaritudine animi. VndebeatusPetrusmoxà domino indulgentiamrecepit, quia amarifiimè fleuit trina ne^tionis culpam. Ibidem in fine. I« quocunq; die conuerfiusfiieritpeccator, uiauiuet, CT «on morietur. QMtnuis qu^q; fit peccator ZT impius, P ad panitentiam conuertitur, confiequi per m^erieors diam ueniam non dubiiet. in hocf£culo panitentiamfi; cientibus dei mifierieordia fiubuenit, I» fiituro autem pa* nitentia non pro fielt,fëdrationem nofirorumeperured* peSmoni diturifiumus.ln hacuia antumpanitenti£patet libers tas^ofi mortem nuüa correfiitonis efl Itecntia, De ft- * â.' |
DE PÃENITENTIA.
tXLIli
|
De natura boni aduerfus Mani* chæos, Cap.IX. Ad deü per QuaJis autem er quana paena cuió: citlpa debeatur, tincrcqiian nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠rgt; tiuicpccnae diuMi luditi) est,non b!mtaru,qu£ uti^ ZT cum conucr/ts Komoir«- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eR bonitos apud deum, amp;nbsp;cum debia reddit,nulla eft iniquitas apud deu/m,quia melius ordhta^ tur natura, utiuftèdoleat ht fupplicio,quant ut impunè ^udeat 'tn peccato. Qt^ia amen pc habent nonnullu mo~ dum, ey /^ciem, cr ordhtem ht quacimq; extremiate, adhuc aliquodbonum eSl,qu£ fi omninodetrahantur,ut penitus confivmantur: idco nudum bonum ent, quid nub la natura remanebit» InEuangelium Ioannis, TradïatuXXXlII. Eccief- f. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lUisquifpe pericliantur,hoc dicitur : Ne «rrfeif con^ dertt od donünunt,neqi difiiros de die 'm diem,fubâ.ti enim ueniet ira iUius, O' in tempore u'mdiâo di/perdet te. iRii bzech 18, de/peratione pericliantur,quid dicit In quacunq; die tniquus Conner fits fiierit,omnes hiiquiates eius obLuijcar. Propter idos er^^qai defigt;eratione pericliantur,prepo^ fu!tmdu'ffnti£portum : Proptertdos.quiIpepericlian tur,O' ddatiombus iUuduntur, facit d:ein mortis htcertut quaiido ueniat ultimus dies nefeis. Ingratus (s quia hoiiier hum babes ht quo corrigiris i Qiiæftionum ueteris nouiTefta* menti, Qiiæft.CII. Cótri No nbsp;nbsp;Si enhn apud ucteres nofiros panitentia babuh locu, uitiaiios, g quomodo fieri potell ut boc tempore locum non habeat, poeintentia 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;» , nbsp;nbsp;⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t . n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t bpGs dcncx quando motor dementia pr£aicationis eit,O' qui ttumtcls mifertus efi: uocando lUos ad grotiam, amicis fiibiis non tntfertbtar cum mercede t Tribulotio enhn cordis merces eslpanitentts. Ndni fi nobis peccaa, qu£ in nos pecca^ mus inuicem,ficonueramur feptuagesfcptiesreinittiâ nobis alterutrumpr£cepit deus, quanto mogis ipfe fi in ilium peccetur, ignofcet conuerfii ; omitem enim peccato^ rem conuerlt uult, duid entm eH panitere, nip dolere pftterta,0'dec£tero temper are ab his,qu£ admiferat Contra Fulgentium Donatiftam, Articulo XVI. A miiis ti' ^xeundum nobis è medio eA molortmt mente,non modo cxctt carnet operibus,non cor paribus : Nolite,inquit Apofin* Ep'hd. f. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eommunicare operibus hip-ufhiops : tenebrarum os peribus att,nonaltartbus. Scriptum esl enhn inpfaia: Efii« 6^. Qjii dicunt recede à me,tio adpropinques mihi,quia hns mundus es: ifli fiimus erut ht ira mea,ignis ardent ata die. Lib.III. Hyponofticon contra Pelagianos. L. ?«nitrntia Pteiiitentia erg) res eR optima O'perfi£ki,qu£ defh rescHopcù éhs reuocat ad perfidum. Sed omne datum optimum, r«öb.). idcobus hiquit ApofioluSiO' omite donum perftdum des furltme{l,defeendentà pdtycl(m(num,äpud quem non eü commuatio, nec momeiiä ohumbraüo. Oportet eA o« yArepÅmtèntem,qult;eademt emuiidationem expediünt. |
De uera innocenti'ajCap; CLXXXVII. Benècurrit adremiÃtonempeccatorttm qui di/pHcit, Peoatot fibi: Apudiujbm enmiudicem O' mi/ehcordemqui fe aceuÃdt, excusât, Eodem lib.Cap.CLXXXIIIf, tJon eà deÃyerandam de malts, fed pro ipfs ut boni Piôm^ia fiant ftudiofius fupplicandum,quianumerM fanihrum femper de numero impiorwm auflus eH. De EccleÃafticfs dogmatibus, Cap. LIIll Panitentia uera eü, fjoenitenda non admitteregt;,crad= trnffadeftere. Satisfà chopÅnitenttieeilcau/faspeccatorü éxcidere,nec earum fugfffiionibui aditum mdul^re. aboîeri pec Eodem hbro Cap.LXXX, Poemtentiaaboleri peceata indubitanlercredimits,e^ Pamtcpti» tiam pinulamo Me ffiritu admifforum poen iteat cr pub lica,uel fupplià lamentutionepeccata prodà ittr,quia pro^ pofitum dei, quo décrétât foluare quad perierat, flatim^ mobile,çr ideo quia uoluntas eius non nwtatur, fine emen dattone uit^ fi trmpuf concediturjlue fupplici confifiione fi continuo uii!iexceditur,ueniapeccacorumfideliierpr£ -fumatur ab tllo,qui non uult moriempeccatoris,fed ut Ezeçh,|Si conuerta'cur à perditione penitendotZT faluatus domini mtferatione uiuat. Si quts aâiler de iufiifiima dei pietate fentit, non Chriliianus,fed iJouatianuse^» De faliitanbus documenn's, Cap. XXXIX. Sed ne de mifcricordia domini tantu/m fecuri exi/ilÃM^ dj nbsp;nbsp;nbsp;cb^ mut,utpeccat!i peccatisaugeamus,ne^ dicamus, donee pantthian» uiget etiK nofire camis concupifeentias exerceamus, O' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* pofiremo ht feneihüe malorum nofirordm pcenitentiani a^mus : piiu eR enhn dominus amp;nbsp;mifericors, nec ultra, fiteinorum noftrorùm recordabitur. Nf quefo aliter co» ÿtemttt,quia fumma fhiltitrà f ft fc« cogare,cum ethn» pium fit alem licentiam a deo pofiularc quempiam ueUe, c'ui US hiittum eft nos feparare a deo» Ideo mqium aha he cogtemits,cum nefeiamus qua die moriturifumus.tqeet tno enhn hominum nouit diem exitus fui,non omnes 'm fe-* neibtte moriimturjed in diuerfis aatibus de bop mundo migrant» Pt htqutbusaSMusumufquifquehomo inuen-à tiufùerit,ineîfdem iHdicabitur,qtandoaninM exieritdi corpore e^c. De pÅm'tentiæ medicina, - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;De,ri 1^1 Tresfuntabbonesp(xrutenti£,quasmecumueftra e^ »dVncpX ruditto recognofcit.Suih enim ufiata ht ecclefia er dili^ «itcntix. \ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;genfer |
DE POENITENTIA.
|
Gabt.f. t-Cotin.ii Ritter dttendenhbuf not£. VjU f ft cjhic neuam hominem per bdpttfinum pdrturit,donee fdluttrecmnitvm prieteri^ torum peeedtorum pdt dblutio, ut tunqudm ndto puero dolores tranfednt, quibus üifcerd urgebdntur adpdrtum, CftriÃitidmUütidconfequdtur.Omnisen'tmqui idm uo^ Itmtitis fuieÃäuseRdrbitrr,cumdd fderdtnentd dccedit pdelittm,nip eum poenitedt uetrris uitit noudm nonpoteÃ: inchodre, Alterd ueropÅnitentid eRi cuius dfho per to« tdm ipimuiüm,qud 'mcdrnemortdlide^mus perpetud. fupplicdtionis humilitatefubeundd eft. Primo quid uiam teternarnfmcorruptibilem 'mmoralemqi nuÃus depderdt, ttip eum huius uitlt;e tempordlis corruptibilis moralüq; paniirdt. Tertid dfho panitentue fft, qu£ pro illis pec* cdtis fubeusidd eR , quet legis decdlc^s continet ,de quibus ApoÃolus dielt: Quoneumqui tdlid dgunt,re» gnusn dei non poÃidebunt, in hdcerQipoenitentid ntdio^^ rem 'm fe quifq^ feueritatem debet exercerejet d fe ipfo lU-» dicdtus,non ludtceturd domino, peut ipfeApoÃolusdit: * Sienim nofmetipfos iudicdrtmus,nonuttqiiudicdretnur* De fide ad Petrum, Cap. III. , Fro'mde omni homini 'm hdc uia potefi effe utilis peei Omni ho. 'utin^^ nitenttd,qudmquocunq^ temporehomo egirit,qudmlibet panitentia. 'miquus, qudmlibet dnnofus,p »fo corde renunciauerit peccdtis preeltritis,Cf pro eis in conffeóiu dei,non folum corporis,fed etiam ccrdif Idchrytnds fi{deat,cr mofoi-ww Dperttm tmtculds bonis operibiu dituere curauerit, om^ mum peccäCoram indutgenädm mox habebit. t!oc enim Efiix JO. Bötw dominus prophetico promitdt eloquio dicens : S« conuerfus fùeriscr inpmueris,ftiIusiserisgt;Et alio loco Ecckf.»,. Jicitur : Filipeccd/li,tteadi/ciiis iteru/m,fed (jde prta^ ritis deprecdre,ut tibi dimitantur. IJunquam peccdnä efgt; fet mdt(bä pro peccdtis deprecdtio, p deprecdnti non effet remiÃio concedendd. Sedetiam panitentidpeccdtori tune prodefltp edm 'm ecclepd cdtholicd gerdt.Cur deus 'm per fond bedti Petri ligtndi foluendi^ tribuit potefldtem,dii: Matth. (cns : QUiO dHi^ueris fuper trrrdm, erunt ligitn Cf m panitenbbusne^tindulffntidm.'Sionen'tm'mquiritquid calis : Cf qua folueris fuper terram, erunt folua C^ht ' A pofiolus fenferit,qui dixit : Kihil mihi confeius fum,fed non 'm hociuflipeatut fum, Seimus enim Cf iuÃs folere '' cÅî is. I« qudcu^i^tur homo «etute uerum peceätorum fuorum pamtfntiam fgtrit,et uiam ftmm deo iBumirunfi te corrcxerit,non priuediitur'mdulgentidmuntre, quid deus peut per Propheamdicit,Nonuult mortem peccd» tor'K,fed ut reueratur à uid fud mdla,Cf uiudt dnima eius. quot;Verunteimen nuüus heminum debet fub ffe nüfericordid dei 'm fuis diutius remanere peccdtis,cum etidm in ipfo corpore nemo uelit fubffepiturd fdlutis diutius dgro» tare. Tdlesenim quiabiniquitatibus fuis recedere negli» ^nt,Cffibi de deo mdulgpntidm repromitlunt,ttonnuna quam ia prdueniutttttr dei fùrore,ut nec conuerponis tempus,ncc benepcio remiÃionis muenidnt. Ideo fderd Eccicf f. feripturdd nos adinonet dicens: Nc tardaueris conuerti dd deum,cf ne diffirM de die 'm diem,fubitö en'mt ueniet ira eins,Cf 'm tempore umdiRie differ det te, |
Denera 8i falfa pÅm'tcntia, Qudntumptdppetenddgrdtid panitentid omnis eiu^ tbontiW decldrdt,omnis bonorum uitu condtur ePendere: mtentt*. Idngiores en'mt fdndtjeprofos curdt, mortuos fufcitdt,ui» tid pgit, uirtutes exormt, mentem munit Cf robordt, cmnid fdtidt,cmmd remtegrdt,omnid Idtipcdt, fdnitutent ditfft,qudm conferuit,cldudis greffvm,dridts copidm, cacis reÃituituifum, temperdtfucctffus,conpr'mÿt 'tm^ petus, moderdtur txctffus. ignordns fe,per bdne fe ret^ cognofcit,qudrens fe,perhdnc fe'muenit. H« eRque hommes ddun^losducitiCPquot; credturdm reddit credtori. iÃd euern perdiam monÃrduit qudrenti,Cf decimdm Luc« f. drdchntdm obtulit dnxidnti. Hifc diÃipdtorem pitum dd pdtremreduxitiCfuulnerdtum dldtronibus cupodi eu» i,ucxt»gt; rdndum refermuit. In hdc cmne bonum 'muenitur, per hdne omne bonum conftriMur,pt^t tenebrds, 'mducit lu» cem,exccquit omnia ipfd ignis confumens^^ Cap. II, Ibidem. Sipdespinddmentum eR panitentid,prteterqudm ni» Fides fund* hileR quod bonum pt,dppeti:ndd fRpoenitentiaâ,qudmp^quot;-î^tiç, conÃit »« pdeepeptndatamtlilonenimpotePdrberbo» Matth./, na puäus malos Ãcere. Panitentid itu^ qud ex pde non procedit, utilis non tR. Oportet autem credi remedium panitentid d fdluitoreconcedi. Cap. V. eodem libro. Seimus dutem Cf primas patres, Cf'm omni tempore cötniiier ecclepamdei femper ufque'mfeptuoig.etfepties,quodeR^^' quot;'gââ femper,peccitadimittere. (inarn potePdtem Noudttantpoftbapttf. ahecclepddeiconantur du ferre. Oportet eri'rni pc eccle» pamcredere,qud conptetur fe ftpe peccare, î^e^nt e» n'tm ueriMem 'm fe effe,qui fe abfi^ peccdto audet jajoEj, Rure. In multis enim effèndimus cmiusiNecinÃns u» 1^,5 nius diei dbfqipeccato fuper terram effepoteÃ.Quapro» ptereliminAnduseRiÃe error db ecclepd, quo unquäm pfccdttcontHîgerr. * Eodem libro Cap.XII. Laioret itaq; panitens'm ecclepd effe, Cf ad ecclepd Exttimb um'tatetn tendere. ^ip enim unitas ecclepd fuccurrat, nip quçd deep peccà torifud opituldtione compledt,de md- gne pecnitt mbus mimici non eripietur anima mortui. Credendum eà mofyme totiUs ecclepa,Cf ordtiones,Cf opera iuflitia,Cf nufericordiie fuccurrant recognofeenti mortem fuem ad conuerponemfuam. ideoq; nemo digne panitere poteÃ, quem non fuÃneat unitas eccleplt;e. idecq^ non petat fdeer* dotes per aliqudmculpam ab unitate ecclepiC diuifos das enim' panitens iuit ad pharifieos, reliquit ApcÃolof, nihil inuenitäuxilij,fed augmeniumdepierationis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Dà ORAlt; |
|
DE OR At 10 NE ET DE ÃRATIONE ET DE PRECATIO/ NE, Contra epiftolam Parmeniani, Likn.Cap.VUU Ownt pro Hojwwïf oiiinei Chrifiiano inuicà n /i commenJaM ftîuiL nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ifitvi^pelLtt^d ifife fgt;ro ommbiKjhk witu ueruf^i Miator eR, cuiuf typM prtrÃgurabalur in fäcerdote ueterk ttÃ?.mfnti,nullM lUic Hcbrçor nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oräffc pro (dcerdote. Pdului auKm A pofblui qiuni^udmfub ctipiie prgciputm numbru/ed tanxn quid mmbrumtüforpork Chripi^zyaouerdtnonper Ãgu~ rdtn in interior a ueâi dd fanäd [dn£iorum,fed per expreà fdtn eyÃrtndtn ueritatem in interiord tali ddfänlhtattm, non imd^ttAridin,fed tiertu m pro nobis intrà jjè, nuxi^ nuim ueriÃimum IdcerdctimecclfÃie fe ordtionibut Ãdeâium nbsp;nbsp;iple ccinmtnddt: Nee mcdidtorein Ãe Ãcit in^ ). Corin i terpopu:iigt;m cr deuw/edre^tutpro fe muicemordM ünntk mimbrd eorporif Chrifii,quDniä pro inuicem foh (tciü /Kntmmbrd'.Et à pdbtur witmt m(mbrum,eompd» tM-.lur cmiid mrmbrd:G'ÃglortÃedturw:tim membrü, ten^udent cmnid membrd:AcÃordüo pro inuice fUein^ fcrpiu»» omnium ddhucinterrd labordiitiiim,dd/cenddt adodputquodprtceÃil incoelum,inquo efl propkidtio pro peccatk nofiris,NdmÃeffet medidtor Fdu!iK,effeM utt^i^y ctttricodpofiolieiut,dc Ãc tmdtimedidtores eÃegt; inict.i l^itttnec ipà Pdulo coÃaret ratio,qiu dixerdt:Vms enkn dcu(,tinw medidtor deie^ hDminiim,homo Chrifbtf lès , hd.4. /wSjWJ ^Ko rtos ururn liimtHià Ãeruemus uniatem/Ãirk quot;'quot;Imquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Neckar nutos bonos deferdmur, . irdorz /edpropter bonos nulos[ujfvrdmus,ne ctim deÃndere uo . .j'quot;â lumiu quod temerdrid prtfutnpttono reünquimuf, inco^ gnitos {o^tm(r,mdiori freiere dännureinduditos,tum etidm certum Ãt,quid peccdtores deus dudit,quod quidem 'quot;am à nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'m fcripturis. Paldam prophet» non de populo ifrd'él,fed dlienigeHdcnndufbisdb dmico/Hpopulo dei nuledueretjconuerju^ d domino dd beiudicendum efl, Cuiiu uerbdomnid benèimprecdntkdudiuimus,crcum aliud hdberet ï» uoto,uerbd tarnen precdntk et bona funt, pro populo exdudiunturd domino. Vilde non mirunt eÃfi wrbd bona qut pro populo dkuntur i« precibus, eltdm à 4 mdiK dieantur epifeopis, exdudiri ^.nen non properuerÃMeprtpoÃtorum,fed pro deuotione popu^ ionm. Ad Iânquifitioncs lanuarn, tiK n.Cap.XVIIL Viiror fane quid it» uoluerk, utdehisqueudriè per diuerfd locd obferiuiitur,tibi dliqud confenberem, r uw er nonÃt neceffdrium, cr und in his fdluben imd rf'ga/4 re^ C)açsitiigt; tirunddÃt,ut qua non/untcontrd Ãdem,neq} contra bo* hotiitionc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inorcs, CT hdbent dbquid dd exhortatiom in Ukt me* t^ctiaw liu /ipr0,«ti(U«5Ke in/litui uidemus,uelinÃittitt ccgnofds |
D'H PR^CATIONE. CXLIIli »M«y,ttön folum non improbemus, fed etidm Idudando cr mamtui in* WHiantto fefkmur,à aliquorum inÃrmitds non it» im^ pedit,ut dmpliusdetrimentum Ãt:Ãenim eo modo im*: pedidt, utmaiord ftudiortm lucTd /ferdnddÃt,qudm cd» Itmnidtorum detrimeiia metuendajine dubiatione Ãeiäs dumell,mAximè iHud quodetidm de fcripturis deÃnüi pote^l,Ãcut de hymnis er pfdlnùs ddtuiidis,i um Ztr ipÃiu dominiZT Apofblorumhabeamus documenta, ZT ex» empld,crprtcepta de hdc retamutilid. Ad mouendurn piodnimwn, er dccendmdumdiümtleihonii adÃfbiin üdrid confuetudo eü,cr plerunq^ in Aphrkd eccleÃt meitibra pigriord funf.itaut DonatiÃt nosreprehen» dam quodfobriepfdUimusineccleÃd,diuinAcdnticapro» pbetarum. Cum ipà ebrietausfudsndcanticumpfdlmo» rum humano 'tn^mo compoÃtorum, quaft tubas exhor* tationis inflamment. Quando dutemnoneÃtempusettm in eccleÃdÃdtres congregmtur eduffd cantandt,nià cum le^turdutdifiiutatur,aut antiflites cldrd uocedcprecant tur,dut communis oratio uoce diaccmmdicitur. Libro inr.de anima ôf eius orilt;» gine ad Vincentiu V'idoi* rem,Cap.IX. Quid enim oremus Ãcut oportet, nefeknus, (^od Roman. »wn tantum uerbo docuit ApoÃoluStfedfuo qutiq^ demon Ãrauit exemplo : Nd'm contra uUlitatem ZT falutis Ãue ficut opteat perÃ{bonemtiefciensDrabat,ut^cederetab fo Ãimulut (dmis,quem Ãbi datum dixit,ne magnitudinc reuelatio» nümfiiarumextolleretur. Et quid iHum dominus diligpa bat, non Ãoedt quod ignoranter petebat. Sed tarnen ubi dit ; Quid en'im orainus Ãcut oportet neÃetmus: mox ad» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,,. iwixit, Ãed (pÃe ffiritus interpeüat pro nobis gimitibus inenarrabilibus. Qui dutem Ãcrutatur cor da,Ãcit quid ffi» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;y* ritUs fapiat,quid Ãecimdim deum interpellât pro Ãanms, id efliinterpeüare facit Ãartdos. Ad Simplicianum libro IL Quaeftion.IIIL Qttoddufemquieris,quidÃtquodÃcriptttme^t Jn» t.Regü 7: trauit rex Dauid,ZTÃeditantedominumtQutd aliud 'm» teHigendum eR,niÃquidÃedit'mconÃgt;eflu domini,Ãue ubieratdrcd teÃamenti, per quam facratior crcommen» datier quadam priefentia domini accipi potefi, Ãue ora» turns Ãedit,quod non Ãt reae,nià in conffefht dei,hoc eà in mtimocordis.Poteflenim Ãcaccipi,queddiäiimeÃ:: A nte demibuut nuUus effet hominum qui dudiret orante Silteer^ propter drcam teÃamentfÃue propter fecretu remotus ab drbitris,Ãue propter întimum cordis,ubi erat orà ntis adÃifhs, conuenienter diâum eÃ, Sedit ante do» minum: mÃÃrtequodÃedens orduit,'tioc mouet quod fvegSis. fdnâus Helios hoc faâcerit,qudndopluuidmorà iido im» tusuari)'ogt; petrduit, Quibus ddntonemur exemplis,noneÃe feri» f ptum, quomodo corpus confhtUaturad orandum, dum» modo animus deó priefens pera^i 'mtenticnem fuam, Nlt;(»i ZT fiaiitef eww^x, Ãcut ZT feriptum eà : Publi» |
caniis
DE ORATIONE BT DEPR.ECATIONE.
|
Lucx I ?. ç^nifs dutem de longiiquo ftabat, Cf fix'is ^nibus, ficut tingas dd itlum mantbus. uiagis fi te extuleris,codes fi te in dRibus Apoffolorumlegmus: Et fedentes,ficutec-=gt; Afto.riio t)ouid Cf Helios, Nifi dutem etiam idcentes ordre» 2-.i(.e.gu 7. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fcriptivm effet 'm Efalmis : Lduabo per fin* Pfaim.tf. guUf noâes leÃum meum , Idchrimis meis firdtum nvum ri^bo. Cmn enim qui/que ordltonem qu^rit, coUocdt menibrd peut ci occurrerit dccomtnoddtn pro trmporepoÃti corporis dd nwuendum animutn.Civm duai tem nonqu£ritur,fed inÃrtur dppeMuiordndt,cumdlb quid repente uenitinmentemquo fupplicdndi moueatur ddÃihsffmitibus ineMrrdbiltbusquocunq} modo itiue^ «ent hominem, tun cR uti^ dtffcrendd oratio, ut qutrai mus quo fededmus,dut ubi fkmus,dut ubi profkrnAmur: Qgnit enim Ãbi mentis 'mtenbo foüicitudinem, Cf ftpe e^ tiam obliuifcitur fe uel dd qtum coeli parttm,uel in qua po* Ãtiene corporis membra tdud tempus inuenerit. De gratia noui Teftamcnti ad HonoratumjCap.VII. Ciwk ia^ nonexaudimur ad tempordlia bonareti^ nendd uel adiptfcenda^quado pro his deprecamurdeum, in eo quod nos non exdudit,derermquit nos, fed ad poUo« ra qult;e uult intelligimus,Cf prieÃrdmus,Cf concupifcd» mus,non nos derelinquit, Eodemlibro. Cap.XXIX. Angeli non folum benefitid dei nobis annuncidnt,ue* Angeli nogt; rjwKfftdm itli preccs ncflrds.Namfcriptum eR ubiange» lion« offer luf hominibus dicit t EQiobtiilimcmortdm orationis ue» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_ redeo quô flrie,nonutIMicdeusncueritquiduelimus,uelquoindi» fempcrexaudiuntur adfalutemlt;tternd.}pfdmdefiderane -yobiae ji. geamus ; Nouit enim pater uelter,dtt,dominus, quid uo^ Wattii.ó. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;necejfdrilvm fit priufquam petatis ab eo. Sed quia ne* ceffe habet rationalis credtura obtempérons deo, tempo» rales cduffiss ad lt;eternAm uerititem refirre,fiue petendo quod ergi fe fat, fiue confulendo quodÃciat,quipius mentis effiihis eR,ut ipfaconfi:/uatur,no ut deus inftrua» tur.Nam Cf biec qKtfddm contefkitio rationaliscreaturte rR,quod non fibiipfa fie bonum,quo beata fiat, fed lUud tncomutabile cuius participalione etiam fapiens efficitur. De uera innocentia,Cap.CCCXIII. Qÿid fupplicaturus deo locum aptum crfaniRum reat quiris f JntcTiora tua manda, Cf omni inde mala cupidis humilidueris,ipfe dppropinqiubit. rtnaâ'/quot;''quot; ^(^^^'*^Ãp^^(â^â''lt;^i^fâii^^t}rdistuipacefecrettim, Vo^ rcndiisT*^ lens 'm ternplo ordre, in te ora, Cf itn age femper,ut dei ttmplum fis : ibi enim deus exdudit,ubi hdbitat. InEuangdiutn loan.Trad.X ERqui exaudit, ne dubitetis ordre, c^ui dutem exdu^ dit,intus manet. Noni« montem dliquem oculos diri^* tis,nonÃciem in fkîlas,dut folem,dut lunam leuetis.Non tunc exdudiriuosarbitremim,quandofuper mare ordtis. In corJc cfl; deteflabimini idles orationes. Munda tantum cubi* qui exaudit cultmcordis,ubifieris,ubi(Un^ oraueris, intus eR qui exdudit,intusin feereto,qucmfinum uccat,ium dit:Et nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_ Pfaim.}4 oratiomedin finu meo ccnuertetur,Qiiiteexdudit,non , iobfÅmnampropttredferuauit,perquam maritusnon eRpraterte,Nottlongéuddds,nec te extoUoSfUtquefiat^ confoldrarefur,fedtentaretur,Jpfediaboluspetijtfar.âiim â* |
In Ãuang.Ioan.Tracîï.CIL Amen amen dicouobis,à quid petieritis pdtrem in no lom.ip. minemeo,dabituobis. Nonpentur in nomine fdluatoris, fiAnn^ônîîgt; quicquidpetitur contra ralionemfalutis. Non enim fonunt nbsp;nbsp;Chrifli. literarttm ac fyllabarum, fed quod fonus ipfe Ãgnificat, CT quod db eo fono reRè ac ueradter mteUi^tur, hoc ac^ cipiendus fft dicere cum dicitfm nomine meo. Vnde qui hoc fentit de Chrtfk,quod noneRdeunicodeiÃtio fen* tiendum,non petit in eues nomine,ettam pnon taceatlited riidc fyüabis Chriflum,quoniam in eitu nomine petit, quem coûtât cum petit, Qut uero quod eR de tBo fentien dum fentit, ipfe in eius nomine petit, Cf accipit quod pe* tit,p non contra falutemfuam fempiternam petit, A ccipit aid quando debet accipere. Qutedam enim non ne^ntur, fed ut cottgruo dentur tempore diffèruntur. Ifet fané intela liffttdit/m cR quod ait, Dabttuobis,utea beneficia figni* ficata feiantur his uerbis, quit ad cos quipctunt, proprie pertinent. Exaudiuntur quippe omîtesfanfh pro fe ip* fis,non dutem pro omnibus cxaudiuntur uel amicis, uel mimicis fuis,uel quibuslibet alijs,quid non utcusiqs diiRum eRddbit,fed ddbituobis. In epiftolam bcati Ioannis,T ra dî» VI» Nouerit magnum facratruntum charitas ueftra,quod idea commendduimus uobis,neexciddtuobisin tentatio* nibusue/iris. SdnRiad falutem per emm'dexaudiuntur. quM ficundumhdwfemper txniiditmtur.SeddifccrttA^ ExaudW«' mus exduditiones dei.Inuctùmus aiim tjUofddmnS exdu* dodufe ditos dduoltifgt;tdtem,exduditosddfdlutcm,'Hocdif(ernite, hoctenete. Exemplum eius qui ncneRexduditiisdd uo^ lMititem,fed exduditus dd[alutem.fi,udi dpofloliim Pdu^ lum: No !p/dgt;n exduditionem dd faîutcm oÃtnditillideuf, Suffïdt tibi grdtidmed: tidin uirtus in itifirmitdte perfi=gt; x.Cortn.(« citur, B.ogifli,clamdfli,terclamafli: ipfum femel quegt;d cldtndÃi dudiui,non duerti dures meas d te. üttui quidfi^ eiam. Tu uis dufirre medtcamentum quo urerls, fgi zjoKt infirmlt^lrmqudgrdudris.ErQ)iflrddfalutem exduditut eRjdduolutiatem non eR exduditus. Q«oj inuenimus exduditos dd uoluntAtê,non exduditos dd jaluteml Itiueiti^ mus pubimus dliquem, neq^ dlique impiu exduditu d deo dd uoltmtitem,nen exdudttum ddfdluteml Si dlieuim hos= nunis exemplupofuero, forte dnRuruf esmihi,Tuillu»t dicii iniqwim,ttdmiufttiserdt. SiiuÃus non effet, d deo non exdudireiur.Tdlcm propcfîtiirus fw»,de cuius iniqui tdte CT impietdte nemo dubitet. Cidtolus ipfe petijt icb, joj,, CT dcffpitNonuc Cf hic de diabolo dudtflis, quid cjuiÃt cit peccatu ex diabolo eR l Non quia iHe creauit,fedquid i deo. ifk imitdtur.Nonne delUo diduni eR/m ueritute non nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, titl Nonne ipfe eRdntiquus tue ferpens, qui per fanù-gt;^ »wmttenfRaMipiwnofccmojfpropMîdwîïf Quiddipl'uM lobx. . uuum |
|
DE ORATIONE uirum kmptindum et dcccpit. Peti/tApoÃolui ut duÃr^i retur db eo Ãimulus cdrnis, zr non dccepit. Sed Apoftos *.Coiw|i lui ntdÿS exdudituseli (^'ddm didboliü. ApoÃolus enint gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exduditus dd fdluttnt egt;l,zr à non dd uolufiatein,didbos lus exduditus eü dd uolunt3,tem,fed dd ddnwtionë .Idea enim iÃe cottceÃiu tenandui ,ut eo probdto effet idc crucidndiM. Sedh^ec Ãdtra non antuin 'mueteribuili^ bris inuenimus,^^ 'm Pudn^lio ,inueninMS. Peûfr«fȈ diCmoncs d. domino cum eos excluderet db hominc ut ire perinittrrentur in porcos.Nonne his poffet dicere dotm= nus utncciduc dccederent^ Non enim ÃnodetrebediUK ri erdnt contrd re^m cocli ZJquot; terrx. Cerd tumen myÃe^ rij grdüdtZ^quot; certd diffienfitione dimiÃtd^iTjones in por cos,ut oÃenderet didbolum in eis dominAri cjui uitd pors corum ffrunt. Danones er^ exduditiÃint, ApoÃolus non exdudicur.An potius quod uerius eà dicimus,immo D ót fi exdudittts e^jdcmones non funtexduditi. ih uoisnnno lortmiuolumtdsÃSUeSiÃmiusfdnins perÃ^lAeä. Sc* fîuuiquot; dat^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^i^digert debemuSftjuid deus Z^ à uoluntn tinoÃr£ nonddtffdlutiddt. Lib.Il.Deordinc.Cap.XX, Summdoperd danddeiloptimis moribus, deus enint noÃtr aliter nos exdudtre )ion poterit,beitè dutein uiuen^ pcurcdïb* ttsÃcillime exdudiet. Oremus er^ non ut nobis diuiti£ uel honoreshuiuÃemodi res flux£ dtq; nuantes quouis reÃÃente trdnfeuntes ,fed ut ed peruenidnt, qu£ nos bonosffeidnt dc bedtos ZTc. De Magiftro»Cap.r. Matth .A Non ob dliud nobis prcceptuin ek ut clauÃscubicu^ Liuid fit Its oremus,qHO nomine ÃgniÃcdntur mentis penetrdlid, lt;!dit'oraic' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dâ deus Ut nobis (jdâ cupimus preÃet ,cö moueri dut docerinoÃrd locudone no cjuerit.cinienimloqtur ,fu£ uolunatisAgnum Ãres ddt per drtieuldrum fonum:De^ us dutem in ipÃs rdtiondlis dniine fecretis ,qui homo in-» terior uoedfdr,Z^ querendus zy deprecdndus eii. Hd?c I Corin J en'mÃuLtempldeffeuoluit.Aitdpud Apojlolum,nonle» gÃ'^ieÃilis quid teinplum dei e/hs iZf ffirims dei hdbi* atinuobisy ZT in interiore hoininehdbicdreChriÃum. Piaini.4 nbsp;nbsp;Nw Ml prophetd dnimdduertiÃ, dicite in cordibus ue-= ÃriSiZr in cubilibus ueÃris coiipungmini'.SdcriÃcdte fd criÃeium iuÃitie z^fferdte in domino. Vbi pntdsfdcri^ ficium iuÃitie fdcriÃcdri,nià in templo mentis gt;zr in eu billbus cordis^vbi dutein fdcrificdndum ell,ibi Z^ ordn^ dum-Qjidre non opus esi locutione cum ordnuis,id eR^ fondntibus uerbis, niff Ãrte peut fdcerdotesÃieiunt,ps gniÃcdnd£ mentis fu£ cdufd,no ut deus ,fed ut homines dudidnt,zx confenÃonequdddm per commemordtionein fuffenddntur in deum ztc. Matth S nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pauca ibidem. Cnnftâqre Stwrtwtf md^Ãer cum ordre doceret diÃcipulos uers Marcd°* qu£ddm docuitjin quo nihildliui uidetur foeciff'equi «wiit. °* docuiffe,quomodo 'm ordndo loqui oporteret ZTc, Lib.U.Defermonedominiin â tnonte.D. |
ET DEPRAECATIONE, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CXLV Vos nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cum ordtis inquit introite in cubicuU ue Ãrd.Qu£ Ãint iÃd cubiculd,nià ipfd cordd,qu£ in Pfdl^ minuin dffi mo etidmÃgniÃcdntur cum diciatr. QMlt;e dicitis m cor* dibus ueÃris,ZUquot; 'm cubiltbus ueÃris compungimini, ZT cldudentes oÃid ordte,ditpdtremueÃrum intüifconfo. Ordntes dÃtditnolite multum loqt(i,ÃcutPthnicifiici» ^latt.« «itt.drWtrdntMrenifft^Kodf« multiloquio Ãtoexdudi* dntur.Sicut Hipoerytdrum eil pr£bcre fe dd ffeitandos mordtionetquorumÃuiluse^ pldcere hominibus, itd 'E.thnicorum id eil g^ntilium in multiloquio fuo fe putda ri exdudiri.P.treuerdomne multiloquium d ^ntilibus uenit,quiexercend£lingu'£ potius qudmmunddiidodni umm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t )no,ddnt operdm,ut hoc nu^torij Ãudij ^nus etidin dd deum pr£ceÃindendum trdnsfèrr£ condntur ,drbitrdn* tesÃcut hominem iudicem uerbis ddduci in fententidin, Nolite itd^ Ãmiles iHis effe ZTc. Poft pauca ibidem. Non uerbis nos dgere debemus dpuddeumut impe* tremus quod uolumus,fed rebus quds dnimo gerimuset ^pnddea â , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j t cj- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;° nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â0'1 verbiS intcntionecoÿtiitioniscutmdilccnonepurx jimpliciicdtitrciitK» dffèâu,fed res ipfds uerbis nos docuiffe, dominu noÃru quibus memorU mdnddtis eds dd tempus ordtidireeor-» â ddremur.Sed rurfits queri pote/l,pue rebus,Ãue uerbis ordndum Ãt,quid opus Ãt ipfd ordtione,à deus idin no* uit quid nobis neceffdrimn Ãt,nià quid ipfd ordtionis in tentio cornoÃrumferend.tZTpur^t,cdpdtius(^ efÃcit dd excipiendd diuine, munerd, qu£ ffintdliter nobis in» Ãinduntur t Non enim dmbitione pr£cum nos exdudit deus,quifemper pdrdtus eUddre fuiinlucein nobis non uiÃbilem fed intelligbilem CT ffiritdlem, fed nos no fein per pdrdti fumus dccipere cum mclinAmur in dlid ZT re rum tempordliu cupiditdte tenebrdmur. Fit er^ in ord* tioe coUerÃo cordis dd eii qui fanp ddre pdrdtus ö,à nos cdpidmus quod dederit,ZT in ipfd conuerÃone pur^tio interioris oculi,cum excluduHtur ed qu£ tempordliter cupiebdntur ,ut deies cordis Ãmplicis Ãrre poÃit Ãmpli* cein lutem diuinitus Ãne utlo ocedfu dut immutdtioneÃl» ^ntem.Nec foliimÃrre fed etidin mditere in lUd non td* tum Ãne moleÃid,fed etidm cü ineffdbili ^udio quo ue» re dc Ãiiceriter bedtd uitd perÃeitur ZTc. Poft pauca ibidem. CumddordtionemÃdinus,dd Orientemcouertimin-, f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;w 't I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Tenï ^u.irc Mtdecaelumfurs[it,nontdnqibilitdeus ZT qudUc£terds nos conuct mundi pdrtes deferuerit Ãcimus,qui ubiqi pr£fensèno locorum Ã)dcijs,fed mdiejhte potenti£ ,fed ut ddmoned* lurdnimus dd Mturdin excellentiorem fe conuertere, id eS dd dominum,cum ipfum corpus eius quod eil terrenit dd corpus excellètius id ea,dd corpus cacleÃe couertitur, Deciuirare dei lib.I. Cap. Vin. In rebus feettndis à non eds detis quibufddm petentid bus euidentiÃimd Idr^tdte concederet, non dd eum ifta. q,i,uc a deo perttnere diteremus. Itemq^ à omnibus edS petètibus dd* ret no» nià propter tdhd pr£mid feruiendumillieffeJcatut, â Bi* arbitrarenturf. |
|
DE ORATIONE ET ((rIgt;itr(treiM«r,nec pios ttof foccret tsdif fcruitut fed poti ut cupidos CT dâMros amp;c. Lib.XXl.C^p.XXyL ÃriMo do ordft'o uero quotidiiinA,quA docuit ipfe dontinutftin minicaquo , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;. . «dianxdcz de CT donurucd nuneupdtur,delet tlnidem coMidtiApcc^ M«7h 6^â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Oddie did/ur.Ditm'tte nobit débita noUra^qn id quod fequitur non folum dicitur,fed etuunfit, feut CT nos dintittimus debitoribut noflris.Sed quid fuitt pKcdâ ta idea dicitur,non ut ideo fidnt,qd dieitur.Per hdc enitn nobis uoluitfludtor oflendere,quAntumlibetiu{le »« hu tut uitdt cdliÿne dtq; infirntiate uiudgt;nus, non nobis de ejfe pecedta ;p quibus dintittendis debedmas ordre,CT eii qui in nos peccdnt,ut Cf nobis ignofedtur igitofcere. De uerbis domini lecundum lo» Non 4» ma gnohaben dum cü ad uoiunratc nrsdeus cxaiu^ir, /vlartli .S lob,)* Pfalm.zz Cubiculu annem.Scrmo.LIlI, ^Jon hdbedtis pro ntdgno exdudiri ad uoluntitê, hd bete pro magno exdudiri ad utiliatem.Ad uoluntdtêeti^ am (Lemones exduditifunt,e:f dd porcos quos petiu/rat, ire permififuitt. Ad uolunatem eddm prineeps eorum exduditus eü dtdboliti,d quo petitut eii ïob teniattdus no eü ne§itus,uteffetiüeprobdtus,ifleconfifus. Ad uoltt»^ tdtem etidm ifraélit^exduditifunt, ZSquot; cumddhuecibus effet in ore ipforum no fis qu£ fecutd funt. üolite er^ pro magno hdberedduoluntdtem exdudiri, Aliquando dent irdtut datquod petis, cr deus propitins ne^t quod petit O'e. Scrmo.LrX.de fcmporc. Et CW« ordtis non eritispeut Uipoa-yte qui diitint in fyna^gis CZ i» dngulis platearu jhntes ordre,ut tii dediiturabhominibus : Neq^hicdb hoinintbittuiderine phdi edi/ed ideo h£c dgere ut uidedrit fiiéhis in eis expeüetur pldcendibominibits.Pldtee perpetUie dcld^ tiares ciuitdtum ui£ funt iuxtd propietdtê lingM gre* eidldtitudinenoininatje. Pldtonenimldtudicitur.Amê dico uobis perceperunt mercedê fuam.Pt hicofendit do* nviULs id fe probibere iited mercesdppetdtur qua gaudet cordis cil fe Ãulti cum Iduddiitur db homintbut. Tu dutein cjwij orrf« bis^tntrd in cubiculian üquot; clditfo odiio ord pdtrem tuum i« dbfconfo.Cubiculum quod nominat non oceultam do« mum ofkndit,fed cordis no fri fecretum, Scrmo.CXXXV.dc tempore. In oTiti one j,} ordtione dominied feptein petitiones funt,tres qu£ q2x pmi'z pertinent dd uitdin teternam, quattuor dd uitam prie « ntntcciiad Sermo. CCXX VI. de remporc. Or.uio iiiz Ordtio.iujliclduiseslcoeli.Afcenditpritcdtio,CTde* fti C1.XU1» cil feendit dei miferdtio. Ltcff (tZu (it terra, dltum cÅlum, audittdmendeushominit liHgudm,(î mundam hdbedt confcientidin.Cum fen(ibus loquitur,li Ãt folut nofler ge mitut.SulÃcitduribut imber oculorum,fietut citiusau« dit quant uoces.Ordtioinuidkfolet deduribut propul« fdri eiTe: In pfalroum.IIL Voce mea ad dominum clamoui, id ed non corporea |
DÃPRAECATïÃNE. uoce qu£ idmÃrepitum uerberdti deris,promitfititr,Ãd Kofe cordis,qute hominibus Ãlet,dco autan Ãcut clamor d;« deo tôt fonat ,Qttduoce Sufdnnaexduditdeli.Etdeqllt;duoce0'^^^^^ ipfe dominus prtecepit,ut in cubiculitelduÃs,ide{l,ut i» MMih.6 fecretis cordis Ãne flrepitu oretur. Nfcfreile quifquam dixerit bac uoce minus ordri,à nuUus uerborum fonus redddtur ex corpore,quonidm V fientes euW in cordi* bus ordmus,f aliéné ab effi'óht oratitis coÿtatiOnes iü« tercurrdnt,nondu did potefl uoce mea ad dominum cia* maui. Neq; hoc reâe dicitur,nià c« fold anima nihil car* nis,nibilq^caruAlium co^.tdtionum in orationeattra* hensjoquitur domino ubi folut audit.Clamor autem cti* am i/k dicitur,propter mm ipfus intentionis Cfc, Inpfalmum.XXXIL Inquifui dominum CT exdudiuit me,ubiexaudiuit dominus! Intus.Vbi dat! Intus. vbicros ibiexaudiris, ibibedtifcdris.Orafliintus exaudùutes.Beatifcatuses, Ci'nonfcitquiiuxtdtefe.t.Gefumeddte atuminoc* c ul!v,fcut domituts in Euan^lio dicit,intrd in cubiculü r«i4)«,er daude o(lium tuum,CT ord m occulco,CT pdter i» loci no» tuut qui uidet i» occulto,reddet tibi. Cum er^ intras in cubiculum,intras cor tuum. Si er^ lociuifbilts te dele* fta cordi» Ãif munditid,qiiare tenonofrndit immunditia cordis tuüintra nwnda omnid,leaa oculos tuos ad deu/m,etfln* tu» teixaudietCTc. In Pfalmum.XXXVII. Def derium tuum oratio tuaeR,etf continuum de* pderium,continadoratio.t^onenimfufradixitApo* munseori folut,f ne intermifioneorantes .Nunquid fne inter* do^wSg» miÃione ffnufeilimus,corpus profernimus,aut tnanus leuamut ut dicat,fne intenniÃione orate! Aut feut diet* mut nos ordre,hoc pu.v fne intenniÃione non pojfumut fu:ere.E.sidlid interior oratioÃneintermiÃione.Oratio ifa qu£ eH Def derium. Qjiiequid aliud agts, f deÃde* ras illud fdbbathum,non intermittis ordre, f non uis in* termittere ordre,noli intermitteredefderare.Continu* um defderium continua HOX tuaeH. In Pfalmum.CXVlII.Ser* mo.XXVIII. clamer ad dominuquiÃt ab orantibusà fonitu cor* ci»«»» poralis uocisÃat ,non intenco in dominum corde, quit dÃm*s«« dubitet inaniter fieri,f autem fidtcorde,etidm flöte cor at lotaui. poris uoce,dlium quemlibet hominem poteil latere ,non deum.Siuc er^ cum uoce carnis quando idopute(l,fi» ueeum flentioad deumcum oramus,eordeclamandum ed. Ed autem clamor cordis,magnacogtationes inten* tio.Quicumedinorationemagnum exprimit deÃde» rantis CT petentis afvâum, ut non deÃ^eret eÃiilum. Tunc porrù îN mro corde clamatur ,quAndo aliunde riS coÿtatur^Tales orationes rar«efunt multis,crebrie outi paucis, utrum uero cuiquatm nefio CTc. |
DE ORATIONE ET DEP R AEC A TI O NE;
CXLVÃ
|
In præfationepfalmi.CXXX. Quifquis prjetrrtcmplumdei ordueritdeumynoex dudicur ad lUdin fuperMm Uierupdem, cr fi ex 9 Matth, g dxtiitHr cid quidam tempordlia (ju£ dem et pdgmis do^ tMuit.ï^d Cd}â ipfi diemonei exduditi funt^ut irent in par cos.Exdudià dd uiam £Xrnd.m dliud eâ, me conceditur . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ni fi ei qui in templo dei ordt. lüe dutem in têplo dei ordtt vanateV* q^ordt in pdceecclefi^ ,m unititecorporii Chri/H ,qd^ tire c in p.a corpm Chrifti confiât ex multis credentibm m toto orbe cttcdelix â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, f otarc amp;c. terrdrn,C!^ ideo exduditur qui ordt in templo .tpie entm lohan. 4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;filiriai ex ueriate^qui ordt in pdce ecclefie ,non in ido templo ubifigurderatexc. In plalmum.CXXX Vit Confitebor tibi in toto corde meo^quoniant dudifH uer bdorti mei,cuiut oris meiitiifi cordis mei. ibienim hd-* bemus uocem qudm deus exdudit,qMm prorfm duris hu Dcus'nsâô nouit.Clamdbdntcerte qui SujdnnAm deeufd^ geabuno fcdiif,cr ddccelosoculosnotileudbdnt.llldacebdtetcor quoip. eft. nbsp;nbsp;nbsp;cldtndbdt. Vndc üd mcruit exdudiri gt;nbsp;tnde ifh puniri. er^ os intus,ibi ro^mus inde ro^mus,eX fi hofigt;i tium uel domuin deo prepdrduimus ibi loquimur, ibi ex dudimur.l^onenimeü rde lon^db uno quoq; nofirunt pofitus ,in quo mouemur uiuimus ex(umus eXc. Lib.ni De Mirabilibus facrae fcripturæ.Cap-Xf. Eténim ed qu£ non di/pofiiit deus dliquis fdnfiorum ro§iuerit,nu,do modo fieri permittit ut quod îAoyfes re^ Cor la proitufiioms terrdm ingrederetur, ZX Pdulus ut db eo dii gçlus fdthdnlt;e recederet ZX poxnxs non impetrduerut^ De Orando deo ad Probam. Cap.X.Epift.CXXL Ueq; enim ut nonnutti puant, hoc eR ordre in mtilti Oratio n6 loquio fi diuUus oretur.Aliudeft fertno inultus,dliuddiu 'oquioquot;quot;'quot; tutiius difiamp;us, Ndi» et de ipfo domw firiptum e^l ,qd* Eucc.d.ei pgrnoHiiueritinordndOtZXqdâprolixius orduerit,ubi quid dliud qudin nobis pr£bebdt exemplum, in tempore præcdtor opportunus,cum pdtre eXduditor £terrtuslDi cunatr/rdtres in Aegypu) crebrds quidem hdbere ordti^ ones,fed cm amen breuifiimds ZX rdptnn quoddinmodo idculdas, ne illd ui^ldter reieclA,qU£ ordttti plurimunt necefidridell,per produStioresmordseiunefidtdlq^he betetur mtentio.Ac per hoc etidm ipfi fdtis ofienduin hdc intentionem,ficutnon eR obtundendafi perdurdre non poteHjia fi perdurduerit non cito efje rumpenddm .Ab^ fit enim db ordtione mula locutio,fed no defit mula pr£ Diffcrunt rc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, t â mu'tuming;cdtiodiferueiis perfeuerdt mtentio.Hdmmumm loquie amp;nbsp;muitun. inordndo rem necefiitridm fuperfluis tigereuerbistMul turn dutem pr£cdri etl,dd deum què pr£cdmur diuturnd, ZX pid cordis exciatione pulfdre. Nam plerumq; hoc ne ^tium plus gemitibus qudm fermonibus d^tur plus fle^ tuqudmdffdtu. Ponitdutem Idchrimds noflrds in con^ J^efiu fuot zx ffinitus nofier none A dbfionditus dbeo quiomnidperuerbum condidit, zX humdnduerbd non qu£rit. |
Ad V itaîem EpiftoIa.C VIL Noh ordmus deum,fed ordre nosfing.mus ,fi unde d U grdtids dÿtnus ipfumfitcere non puantas. Ldbid do^ i^3b!i lofd fi in hominum quibufcMtq; fermontbus funt,filtern in ordtiombus non fint, Abfit ut quod fitcere deum rogts bmeirX WMij oribus ZX uocibus noftris,eumfitcere negemus cor dibus nofiris ZXc, Ad Paulinum Epiftola.LIX. lUd pldne difficillimedifcernuntur » ubiddTimothe^ i.Timoti urn Apofiolus fcribens dit,Z)bfecro iaq; primum omni* urn fieri ohfecrationes,ordtiones interpeUdtiones grdti* drum dihones.Secundum enim gr£cum eloquium difeer nenddfunt.Hdm nofiri interprètes uix reperiuntur, qui ed dili^nter ZXfcienter trdnsfirre curduerint. Ecce enim ficut ed ipfe pofuifii,obfecro fieri obfeerdtiones, no eodem uerboutrunq^dixit Apofiolus,quiutiq^grece tl» Idm fcripÃt epifioldm,fed pro eo quod in Idtino eä obfe» cro,Hle grece dixit, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i â Pro eo uero quod Idtinus uefier hdbet obfeerdtiones fille pofuit S'uisaç,. Proindedlij codices in quibus et nofiri funt tuon hdbent obfeerdtiones,feddepr£cdtiones. Pridporro qu£fequti tur ordtioneS,interpelUciones,grdtidru dltiones gt;pleriq} Idtini codices fic hdbent.Vnde fi uelimus fecundum Idti» n£ lin^£ proprieates ifbt difeernere ,more loquëdi no ftrdm uel qudlemcunq; feientidm fbrafife tenebimusSed mirumfifententidgr£ci fermonisuel eonfuetudinis ob tinebimus.Pr£cdtionem et depr£cdtionem multi nofiri DiiTcrût in hoc idem puant,ZX hocquotididno ufu idm omninopr£ udluit.QuidutemdifiinfiiitsIdtine locutifuntfpreedti^prKcatio. onibus utebdntur in optdndis bonis, depr£cdtionibiis ue ro in deuitdndis mdlis.Pr£edriemm dieebdnt effe pr£cd do ZX bond optdreAmpr£Cdri mlt;ild,quod utdlt;^ idm di* citur mdledicere. T)epr£cdridutemmAldpr£cdndo de» pellere.Sedufitdtwmidmloquendi modum potius fequd. nuir, ZX fine pr£cdtiones fiue depr£cdtiones inueneri* musquodgr£ci htlrtu; uoedittnonputemusemenddn duejJe.Ordtionesuero,qudsgrecushübet di/lingueredpr£cibus uel prdcdtiombus omnino diffict le eil.Quod uero quidam codices non hdbent ordtiones fed ddordtiones,quid non di£him ingr£co e^i suyac » fed TT^oTiuxd's ,nondrbitror fcienter interpretdtu. TT^ocivxtxç enim ordtiones dici dgr£cis notifiimum eü.Etutiq; dliud eùordre,iliudefiddorure. Eteniq; no ijh uerbo,fed dlio le^tur tngr£co:Dominum deum tu» umddordbiSfZXddordbodd templumftncTum tuum,ZX fiqudfimilid .Pro interpeUdtionibus dutemquod nofiri hdbent,fecundum codices credo ueftros poftiildtiones po fuifti. H£c interim duofid efi quod dlij poftiildtiones, dlif interpeUdtiones interpretdti funt,timum uerbwm trdnj» ferre uoluerunt quodgr£cus hdbet ivn'jliis » ZX pro» fiüo dduertis,fed nofti dliud effe interpeUdre dliud poflti ^b i idre^ |
DE ORATIONE ET DEPRAECATIONE.
|
Urc. NOtidiim folcmuidicere po/hUnt interpellMri, fed interpellxM poftuläiuri. Verumamen ex uiciniate uerbujn ufurp4tum,cui propinquias ipfi mpetrdtin-telle^m,non e^uelut ceiiforù noationeculpandum. hïôhOT^x nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diihtrn eà ,quod in terpeüat pro nobii. Nunquid interpeUat non eti^ dmpolîulatflmoueroqi4Ãpoliul((t,pro eopofitum cA interpelldt.Euidemer quippe alibi de eo dicimr,cr fiqs peccduerit aduocatum habemustdd pdtrem lëfum Chrù fium iuflum^pfe eil exoratio pro peccoät no fir is. Qttï» quam fbraÃis codices apud uos,etiam in eo loco de domi* no iëfu Chriflo non habent interpellât pro nobis,fed po^ fhildt pronobis.In grteco enmi quo uerbo bic pofitjc funt interpellationes^quatipfepofui/ii poftiildtiones,ipfum et illic uerbum eil ubi fcriptum c,interpellât pro nobis, Cii igtur cr qui pr£Ciiair ef qui ont precetttr, CT qui in^ terpclldt deum, ad hoc interpellet ut oret et prlt;ecetur,qd fibi unit quod i/ki itu pofuit Apo]lolus,ut non Ãt eorum negligenda di/linihoiExcepio itaq; nomi w gpnerali, CT p/iM loquendi coiifuetudine, fecundtim qiuin ftue dicof pratcdtionemfiueontiomnfiue interpelldiionem,ul po fiulationemjuna cadeinq-, res intelli'gtur. Aliqiu etiä pn^ gulorunii/krumproprietusinquirenda eR,fed(ideatn liquido peruenirediffcile è.I'à tilta quippi hmc did pofe funt qu£ improbanda non funt, fed eli^ in hisuerbis, hoc intedi^re,quad omnis uel peneomnif frequenatec Qÿid fit f/ clepa,ut pr£caäcnes accipiamus diitns,qais ficimus in celebnttone ficrAmcntorum,iintequam iüud quod eil in domni menfi incipiat benedid ,or4tiones cum benedicie tur fiiifiiÃcAttir,e7 ad difiribuendum comminuitur, q uam main petiüonein firc omnis eccleÃa dominica ora tmne concludit. Ad quem intelle'ibon eäam uerbi gr£* cioriff nottidiuMt.Nam earn quam dicunt suxnp m» ro iafiripaira pomt ut intelli^tur oratio,fed plerum^ zr mulm uÃatius uotum appellat i'uXHp,7r^jcriüxnp uero quod uerbum ia poÃtum eil unde traiklmus ,feme perorationem uocat.Vndehanc uerbi ori^nem CÃcut fupius dtxi)n6nulli minus erudite intuètes,^^oo-vj^Hp non orationem fed adorationem diiere uoluerunt, qu£ potius TT^ ii-iivviri!- dicitur.Sedquiaoratiointcrdudi dtur qu£ uocitur hyu ,adoratioputatac PorroÃuÃtatius utdixi in fcripturis uotum appellatur £uyn,excepta noie ^neraliorationis,ea proprie intele Ugëda eil oratio qua ficimus ad uotu,id e n-foo-ty yup. Vouentur aute omnia qu£ ojfiruntur deo,maxime fan* {li altaris oblatio,quo facramenm pradicatur nofiru ali uduotummaximum, quo nosuouimus inChr^effi manfuros utiq; in compa^ corporis Chrijii. Cuius ret ». Gorin.)o fucrumeiitum eil,quod U'ttas panis unum corpus multi fumus.}deo inhuitu fanihficatioe CX difiributionispne paratione, 'exiflimo Apoflolum iuflijfe proprie fieri TT^itnuxat; , id eil orationes ,uel ( ut nonnuHi minus perite mterpretati funt) adorationes,hoc eil enim ad uo tum,quodufitlt;itius in fcripturis nuncupatur ivyii dn* terpeüationes autem Ãue ut ueftri codices hii^ittt,poflu latibesfiunt cum populus benedicitur, tunc enim antifli tes uelut aduocoti/ufceptos fuos p manus ipofitioné mi^ fericordifiimeoficrutpote/hti. Quibusperaihs^tpar tidpato tanto facramenm, gratiarum aibo cunibi com*^ cludit,quaminhis etiam uerbis ultimam commendauit Apoflolus.H£c autem caufapriedpua Ãtit «/h dicendi, uthis breuiter perftridis atq^ Ãgnificatis nenputare» tur negligendum efiequod fequitur. Pro omnibus homi nibusipro regbus,ZiThis qui m fublimitate funt.Utquie Pro quot;gib» |
CZ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Uttam agimus inomnipietate charitate,ne quisq ficut fe habet human£ cogtationts in fir mitas,exiflimaret non iftn fidenda effe pro his à qui* bus perfequutionem padebatur eccleÃa, cum membra Chrifli ex omni effent hominum gtnere coUigenda. Vn* deadiugt cr didtiHoc enim bonum occeptumcco* ram faloamre nodro deo,qui omnes homines faluos uult fieri,cr magnitionem ueritatis uenire.Etnequisq di* ceret pojfe effe falutis uia in bona conuerfatione Gquot; uni usdei omnipotentis cultu,Ãue partidpatione corporis ey fanguinis Chrifli: Vnus enim deus inquirer unus mediamr dd (T hominum,homo Chriftu: lêfas,ut iüud quod dixerat,omnes homines uult faluos fieri, nuUo alio modo intedigitur prxflari nià per mediamrem non de* urn quod femper uerbum erat,fed hominem Chriflum le loi«.» fum,cum uerbum carofitfbim ed CT habitauit tn nobis. DB ELEEMOSINA ET chan'tatCji'n pauperes» De opere Monachorum, Cap.KXV. omnium Chridianorum itna reffiubUa ed,amp;'ideo quifquis Chriflianis neceffada ubilibet erogiuerit unde* ftunoruia cunqt etiam ipfe quod Ãbi uecejfirium è accipit ,de Chri nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' flibonis accipit,Mcun^ ZT ipfe cumtalibus deditquis mà ChriÃits accepid Qiiæftionum uctcris Sgt;^ noui refta« menn'jQiiæft.CXXlIlI- VfW e d mifericordia tn diuite ZT paupert ,fed aliter imputaturdiuiti,aliter pauperi quia pluslau^ndaein Efetmoffi« pauperequamindiuite.Pauperenimqui exigiùtate fua piu« largrinontimuit,flgt;eransà deoÃbiretrdmiZTin pr£ /ènfjZTfiituro.Creditenim fcriptur£dicenti.Quia qui nbsp;nbsp;câquot;'** tribuit pauperibus,non egebit .Vnde ZT paupercula ilia diuitibus multamittenttbus fola meruit à deo coUauda* ri,quia de penuria fua largri non timuit. Bene igturfit ciunt diuites dît larguntur effnis,fed mulm melius pau* peres.Diuites uero fleuri de diuitijs fuis larguntur, pau per autem fleurît de domino. Ac per hoc aUa rémunéra tio pauperis ZTalia diuitis. Diues enim fi hoc non face* rit uapulabità paupere enim non exigtur tStum,ldeo* ^laudabilised pauper miferisors. là b.Ut, |
|
DE ELEEMOSINà ET PAVPERIBVS. Lib.III.De libero arbitrio. Cap.X. bus'Tndii'^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mifericordid qium gnus miferi fcriEt^uid tA Mignum mifericordilt;i,lt;itum fupbtn mis cotdij, e Lib.LDefermoncdorntni in monte. Z. Nom oil O'ââ* te di,Gf qui uoluerit mutudri à te, né dwdquot;*âquot;* âtuerfdtuffùeris.Omiupetentimquit,tlonomnidpetens ti,ut id des qd' ddre hone/k C!â iujiè potes. Quid (i enini pecunidmpetdt,qud innocenter conetur opprimeref Quid li pûHremoÃiiprupetdtiSed ne nwltd perfequdr qu£ funt innumerdbilid,id profiâo ddndum eil qdâ nec tibi nec dlteri nocedt. Qudntum (ciri dut credi^b homis ne poteHj^y cui iuÃe ne^ueris quod petit, mdicdndd eü ipfd iujlitid,ut non eum indnem dimittds.ltd omnipttès Luct.d ddbis,qiilt;imuis non femper id quod petit ddbis, jed dliqudndo melius dliquid dibis cunt pétentein iniufltcor rexeris.Quod dutem dit,qui nuit dte mutuiri, ne duers fdtus fiter is,dd dnimdtn rejirendü eil: Hildrem enim dd^ torem diliigt deusMutudtur dutem omnis qui dccipit,eti ^'nctiâasnonipfefbluturus eil.Cum enimrntfericordibus pratftatf« plurdreflitudtdcus, omisqui beneficium pr^fhifae* 'â'âfâ nerdturCc. Lib.II.De codem fermonedomini in monte B. Cum er^ fitcis eleetnolinAm,noli tubd ednere amp;nbsp;res liquA, noli inquit ueUe mnotefcere,ut Uypocritte: Kdni qîiïd pîï? fiftum eft enim Hypocritds non quod oculis prlt;et(ndunt â¢tndant. hominum,id etidm corde^ftdre. Sunt dUtem Uypocris , t£pmuldtoreSftdnq pronuncidtores perfondrum dlieiut rum,(icut in Thedtricis fitbulis-.Hon enim qu£ d^t pdrs tes A.gamcnnonisintrdgcetid(,uerbigrdt:d')liuedlicuius dlteritis,dd byftoridm udfibulxm qu£ d^tur pertinen'â tis,uereipfteft,fiedpmuldteum CX Uypocritd dicitur. Sic in eccUfqs,uel in omni uitd hdtnand, quifquis fe uult uidcri quod non eft,Uypocritd eft.Simuldt enim iuftum fe Cf non exhibet ,quid totum fruólutn m Idude hominu ponit,qudm pofptnt etidm pmuldntes percipere dum fit lunt eos quibus uidentur boni db eis qui lduddntur,fed td lisdbinft/eihre cordis deomercedem noiicdpiunt,nip filldtùe fupplicium. Abbominibus inquit perceperunt mercedemfudmcrc. Poft pauca ibidem. ^rïe^dé Tlt^tittemficienteeleemofinAm, neftidt pniftrd tud, xterim fi» quidfitcidtdexterd.DexterdfigMtintentionem implè* thriftquot; in» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cumiaq; confcientùe ficientis elees dindatict» mcpndin mifeetfe dppeiitioIdudis human£,fttltntftrd confeid operis dextr£,neftidt ergo pniftrd tud quid fids dtdexterd tud,id eA non ft miftedt conftienti£ tu£ IdUa disbumdn£dppetitio,cumin eleemofina, ficicndd,diuis numprfceptum contendis impkre uteleemofind. tud mdbftofopt.QttideAin dbftodim nift in ipfd bond cos fcientid,qu£ huntdnis oculis demonftrdri non poteA,nec |
XLVÃà uerbisdperiritQudndoquidem multi multdmentiuntur Qudpropter fi dexterd intrinftetts d^tindbftodim,di finiftrdm pertinent omnid exteriord ,qu£ funt uifibilid ex tempordlid. Sit er^ eleeinoftnd tud in ipfi conftiens tid,ubi imdti tleemopndm ficiunt bond uolunate,etidm p pecunidm,uel p quid dliud eA quod inopi tdrgendunt eAnonhdbent.Multi dutem jirisficiunt, eXmttis non ficiunt,qui uel dmbitione,uet dlicuius rd tempordlis grd tid uolunt miftricordeS uidèri,in quibus fold finiftrd ope rdriesdftintdndd eA. Item dlij qudp medium inter utrofs Ek locum ttnent,i(t amp;nbsp;fntentione qu£ in deo eA eleetno t pndm ficidnt,ex tumen inftrdt ft huicoptim£ uoluntuti nonnuUd etidm Idudis uel cuiuscunq; rd frd^lis CX tern pordlis cupiditds.Sed dominus nofttr mulm uehementis us prohibet foUm finiftrdm in nobis operdri,qudndo eti dm mifterieum ueM operibus dextr£,ut ftilicet no mos do fold tempor dlium rerum cupidiuUecduetnus eleemos pndin ficere,fed nec ia 'm hoc opere dttenddinus deu ut ftfe nftedt uel ddiun^t exterior urn dppetitio commas dorum.Afftur enim de corde munddndo,quod nifi fiierit pmplex mundum non erit CXc. Contra Adimanthum.Cap.XIXw De eo quod ftriptunt eA in lege,eggt; fum qui diuitis ds do dmicis mds, expdupertutem 'mimicis meis. Huie fententie iHudopponunt quod dominus dicitjxedtipäus peresftgt;iritu,quonidm ip for urn eA regnum ccclorum, Luce. 6 ueuobisdiuitibus,quidpercepiÃis cOnfoldtionem ue ftrdm,fedcur noluiu exdlid 'mEudn^liocontueritVbi enim ftriptum eAi Eedti pduperes ftiritu, quoru'dm ipfts nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;j )â «)« eA regnum coelorum,ibi ftquiturtHedti mites quos nidm ipfi hecreditate poftidebunt terr dm Ecce hdbent dmicos dei h£reditdte terr£ diuites fieri. Cum dutem dd tdnam e^jhtem diucs illeredi^tur ,ut dbeopdupere quern neglexerdt,di^to breui indquitmAo, drenti lin^ gu£ fu£ humorem Ãilldri depr£cetur,mtelliginc quotno dofidntpduperes'mimicidei, nbsp;nbsp;id efte cognofcdntqif 'm le ff ftriptum eA:E^ fum qui diuitids do dmicis meis ex pduperatem inimicis meis ; Ndw i//a; diuitùis terns pordles.CX 'mueteriftripturd effe conttmptds CX fupes rius docui,eX in 'mnumerdbilibus locis quileffre uolues fit inueniet.'Vnde eA etidmiüud, melius eA modicum iu pfjim.,lt;» ftofuper diuithu pecedtorum inultds.Et illud boiMin mis Piaim .ut hi lex oris tuifuper milidduri CX drffnti amp;c. Inlib.Enchiridion ad Laurentium* Cap.LXX. Sdnecduendum eA né quifqudm exiftimet infindd ib Id criminA,quilid qui dgint,regnum dei non poftidebut Deus the, quotidieperpetrdnddfCX eletmofinis quotidie redime/ts meliusfft quippe uitd nwtdndd, CX per eleemofi-: impunrpec nds de pecedtis prxteritis eft propitidiidus deus, non dd Uceu^f^* hocemendiisquoddmmodoiUt edftmper licedtimpune â -committere » Nemini enim deditldxdmentum petcdndi, Bb i quit |
|
DE ELEEMOSINA ET PAVPERIBVS. miferdndo deledt ùm Ãitüi peccdM, fi non fdtisÃs ttiocongriM negliÿiam Eodem lib.Cap.LXXII. kc per hoc dd omnid qiiie utili mifericordid fiunt,ud9 ïet quod dominus dit,ddte eleemofinAtn ,amp; ecce omnid tnundd fuite uobis.lion folum dutem cjui ddt efiirienti cU biim,fitienti potum,nudo uefiimentum ,peregrinAnti ho^^ 'fpitiMn,fiipenti Idtibulum, dgrouelinclufo uifittUioncm cdptiuo redêptionem,debiUfubue£lionem,cxco deduiHo^ Muitafint trijhconfoldtionem,nonfdnomedicinAm,errdntiui «encri ikc dm,deliberdnticonfiUum,ey' quod cuiiji neceffdrium eH «loiiniiiim indi^nti,ueruâmetidm CT qui ddt uenidmpeccdntitclee^^ ntofinam ddt, amp;nbsp;quienKuddtuerbere 'mquempoteflis ddtur ,uel coërcet aliqud difciblind,amp; tumen peccdtum iiits quo db illo lefts éâ dut ofirHfùs,dimittit ex corde,ut ordt ut ei dimittdtur,non folum in eo quod dimittit dtq^ ordt,uerumetidm m eo quod corripit, amp;nbsp;dliqud, imendd= toridpocnA ple^t,eleemofindm ddt, quid mifericordi-^ dm prxfldt. Mula enim bond prxfldntur inuitis, qudn» do eorum confulitur utilitdti non uolumtdti,quid ipfi fibi inueniuntur effe inimici,dmici uero eoru potius illi quos jThcfTi.i; inimtcOsputngt;tt,CTreddunterrdndo ntdld probonis,/:u Roman, ix reddcrc mtld ChrijÃdnus no debedt necpro ntdlis.Ià ul* Matih. lt;j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^nerd eleemoftnArum,qux cumÃtcimus dd iuudmur,ut dimitnntur nobis noftrd peccdttt. Cap.LXXIIL Ekcniofîna ^gd ed nthH eh mdius,qud, ex corde dimittimus, qd' niaift innosquifq;peccdUit.Minusentmmdgnum esiergt c« elfe beneuolum,fiueetidm beneficium qui tibi mdli nthil fixcerifAÃud muhv grditdius CT mdgnificentiÃime bo^ mtdtis eh , ut auvm quoq; inimicivm diligts , CT ei quitibimâlumMilt,CTfipotefifdcit,tu bonum femper lA aith f uelis,i7.ciiisqi cum poÃis,dudiens dicentem ïèfum,diliÿte inimicos ueftros,beneficite eis qui uos oderunt, CT or dû pro eis qui uos perfequuntur CTc. Lib» V. De duitate dcù Cap.XVIIL ci-ridiin,â Quomodo dulvm fe dudebit extoîlere de uoluntdrîd in mhinra* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nipaup r pitKperfaff nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tnhuiui^uitüe pmgrindtione |
'atadmnâ cxpeditior dmbulct uidmqux pcrducit ddpdtridm ,ubi debent cH'f. «erlt;c diuitix ipfedeus eh.Cum dudidt uelle^t Lucium Vdlerium qui in fuo defiinihus eh confuldtu ufq^ ddeo fiiiffe pduperem, ut iiumis à populo coUdtis ,eias fepultu rd curdreturâAudidt uel Ic^t Qjiintiu CincinnAtum, eu qMttuor iuffrd poÃideret eted fuis mdntbus coleret,db drdtro effe dbduihim ut dihntorfieret, rndior utiq; bos nore qmmcoiifufuihifq; hofiibus in^ntem gloridin con fecuaiin,m eddem pduperate mdiifilfe ? Aut quid fe ntA^ gnum fueciffe prxdicdbit qui nudo prxmio mundi huius fiteritdbxtcrnxiüius pdtrix focietdtefeduôhis,cum Fd« tnWttMt didicerit tdntis rntineribus Pyrrbi t^s Epyro tdrum,promi{fd etidm qudrtd pdrte regni,d Romdnd ci tùtdte non potui/fe diuelii.lbiq; in fudpdupertdte priud» turn nutnereuoluiffe^Udm iHud quod rempublicdm ,id è, rem populi,rem pdtrix, rem communem cum habereitt opulentiÃintdm dtq^ ditiÃimdm, fie ipfi in fuis domibus pduperes erdnt,ut quiddm eorum qui idmbis confulfit^ iffetex Sendtu pduperum hominum peüereturnotdtb one cenforid, quod decem pondo dr^ti in udfis hdbere eompertum eh,itd if dem pduperes erdnt,quorum trium phis publicum ditabdtur xrdrium. lionne omnes Chri^^ fbdni qui excedentiorepropofito diuitids fuAs commu» 4ies fitciunt,fecundum quod feriptum eh 'm dhibus Apo fiolorum.Vt dijlribudtur ficut cuiq} opus eh, CT nemo dicdtdliquidproprium,fed fint iüisOld comunid,inteüi guntfe nuüdob hoc uentildri oportere idhüntid, id fit= 'ciendopro obtinendd focietdte dn^lorum,cum penè td» k dliquid illifoccerint proconferudndd glorid Rornd» norum CTc. LiKxxr.cap.xxvir. Q«i dignds pro fuis peccdtis eleemoÃnds fxcit, pri» us eds fiicere mcipidt d feipfo. ïndignum eh enim ut 'm fenon ficidt quificit 'mproximum,ctvm dwd/dt ris ckcmofl temdominum ,diliffs proximum tuum tdnqteipfum. Itemq; dudidt,miferere dnimx tux pUcens dec,lîdnc err: 'pf® ras prf ro eîeemofinAm,id eh ut deo pldcedt non fiteiens dttimæ quot;Manh^« fux,quomodo dignAS pro pecedtis fuis ekemo finds fiice-!= ^rdefî. jo re dkendus ehiAd hoc enim etiüud feriptu eh: Qjù fi^ bi mdlignus eh,cui bonus eritiOrdtiones quippe adiu^ UAitt eleemofinx. Etutiq; intuendum eh quod le^.musi Eeddütt fin peccd/h non ddijcids iterwm,CT de prxteritis tuis de prxcdre ut dimittdntur tibi.Propterhoc er^ eleemofi-^ nx fà ciendx funt,ut cum deprxteritis pecedtis dcprxcd^ mur,exdudidmur CTc. De uerbis domi'ni fccundurn Lu» cam.Sermo.XXXV. Ãdclte uobis dmicos de diuitijs 'miquitdtis. Hoc qui^i ddin mdle intelligendo rdpiunt res dliends, CT dliquid 'mde pduperibus ldr^untur,CT putdnt fe fiteerè qdâ prx ceptu th.'Dicunt enim rdpere res dlienAS,mdinmonA efi: 'miquitdtis,ero^te mde dliquid mixime effntibus fin^ {listlloc itdfdcereë dmicos de rndinmond miquitdtis .In teüehus ifte corrigmdus eh,imo de tdbulis cordis noftri omnino dtkndus eh. Holo fie mteüigitis.Eie iufiis Idbó^ luiKsti ribus fixitéekemofinds,ex eoquod reâehdbetisddte. boribâeiet Hon enim corrupturi efiis iudicem Chrijhim ,ut no uos nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5 dudidt cum pduperibus quibus toüitis. Sermo.LX.de tempore. QjiienimideofiiciteleemofinAm utdb hominibttsfe Iduddri |
DE ELEEMOSINA ET
liuddride/îderetjCtiiint à occultefaceritipubliaeläcit, quterit.Qui uero elecmoÃ* fubiiccdi'tMmprofolodmoredeiÃcittUtddoptK bonum ilium, foMià ici imitentur, non ipfe,fed dominus coUdudetur, potcû. nbsp;nbsp;nbsp;etidm fi publice fùcidt ekemofitMm dblconfefùcit,quid ;p
cleemofiM illa non hoc quôd uidetur,fed quôd non uidc» tur deÃderdt,nec db hominibuf l4udem,fed gt;nercedem -d deo opM dccipere Z^'c.
Sermo XC VI. De tempore.
QMlt;e funt perÃäie eleemofinef ut ex co,quad tibi di-fmri^pcife nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dcs ei qui noit hdbetiGTquod te ledit dliquis i^
Ã3. cft eiecz nofcdt iüi. Sedno putetis frdtres,quidfiiciendd funt quo-tidie dditlterid, eSâ eleemoÃnis quottididnis iTuinddndd fuitt.Ad illd fc^lerd mdiord no fufficiunt quottididmea leem9Ãn£,ut ed mwndent. Aliud efiubimutes uitdm,dli ud eà ubi toleresuitdm.
Sermo CCXXXI.
O 'm faelicitnK generis humdni,qudin nvdti mueni» u^tur,quiebriofosetluxurioÃsdmplius qu'dm oportet comité bibercjejâ dnte o/hu pdupibtts petentibus,uel unu cdUce diffimuldnt ddre,ncc dttendut,qd illud q, luxuriti ofif uidentur 'moerere,Chriflus in pdupibus deberet da cipere qui dixit,Quod foceiÃis uniex mittimis mets mi Matth nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sed qui ales futtt qudndo dlios in nimio po^
tufepeltunt,pduperielecmoÃndmpeteiiä dicune, Vdde udde 'indnte,CX dabit tibi deus, nbsp;nbsp;utiq; dum dmbuldua
rit hotno eiddturus eÃ. Quid eà er^ quod dicit,'Vdde 'm dnte,Ct ddbet tihi deus,nift udde dd ilium hoininein,qui h-tbetdeum,quid ddturus eà deusf Ac Ãc orefuo ipfecb=-ÃteturdpudÃdeumnonejÃ,quo'injÃirdnte pojÃt ero^^ ^repdupcribus,
Deduodecim abufioniini Gradibus, Gradn, VIII.
cauptribâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qKibnÃimq; pduperibtis caliregrtA pro^
5;.irniircg' })üttuntur.Scd his antuitimodo in quibusdiuitidruitiopi Bre^twn - dnimoru humihtds comiatur. PdUper enim humilis tquot;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pduper Ãiritu dppelldttir,quicum egenus Ãris cernitur,
iiun^ in fupcrbidin eleudtur,Quonidin dd dppetciidd coe lortt regitd,plus udlet mentis humilit.ts, qudin prefsiitiu diuitidrtmt tempordlis pdupertds .Etetiim humiles qui be
P°fÃÃds diuitids hdbent,poÃ'unt pduperesÃirita dp gt;nbsp;peüdrt,Superbos dutein nthä hdbenles,hdud dubium eà bedtitudine pdupatis priudri. De quib us utriseà ftnihSi D-feripturd loquitur.Eà qua.fi diues cil nihä hdbedt,cre(l qudÃpdup CU 'm multis diuitijsÃt. QUdÃpduper erg) in multis diuitijs,eà diues humüis Ãiritu,et nihil hdbës qudà diues,eà pduper fuperbus mentis dffcihi.
Libro I. De uiGtatione inftrmo» rum,Cap.lIk
Grdndc bonu,qdâ cufit in pduperes redunddt 'm deli.
Sed 'm pduperes Idrgtio no eà atius boni exhibitio, dicit Corin.) 5 enimApo/hlus,à diÃribuero in cibos pdupum omnes à nislmMtR lt;^ultAtes meds,Chdriateindutênon hdbuero,tnhil mihi 4:bvu3s. prodeÃ.Erff totius bonifuinmd eÃchdritds. DiÃribu^
PAVPERIBVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CXLVIII
tio Ãcultdtu tudrum 'm pduperes,nif! ex rddice chdriü-i titproceddt,'mdeu non redunddt.Deus chdritds eÃ,q(f loan. 4 ex deo procedit,in deü redunddt,qdâ tn deu non redun^ ddt,ex chdritdte no procedit. Ex deo igttur proceffio, eiJ'in deum redtmddtio,dei donA funt.Tud iÿtur diÃri bueÃc 'm pdupes,ut 'm den diÃributio redunddt. Sed qd diflribueslEorÃtdndeeà quoddiÃribuds.AudiTobids Ãlià multu tibiÃerit,dbunddntertribue,à dutem exa gute, etid illudexigUuimpertiriÃtde. Sidederis etlicui cdlicem dqu£ fdltemÃiQdie,non perdes nnreedem tud, Sed firfitdn ey dqud deeÃ, Ãd hdhes quod diÃribuds,hd bes le ipfum dd te ipfum deo,zy hdbebis ipfum deum. Quotnodo teddbis deo IDi/fonedomui tu£,quid mo^ rieristuCfnonuiues. Forfitdn domumnonhdbes,diâ^'^^'^â^^' ÃoiK tibi,à non diÃonis domui.
Ad Hiiarium,Epiftola, LXXXIX,
Quifqu'isdutemueluthdcoccdfionecopertd,cududi^ erit neminè hic drbitrio fuo Ãne pecedto u uercidederitfe denmt cicc libidinibus,et criminibus nephdrijs obligMcrit,dtqâ ufq;
indiëfuu ultirnu pdurdiieritqudslibet inter h£celeemo ânâ'« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Ãnds Ãcidt,ey mfoeliciter duett^uitd et infalicius Ãmt. rà trutucn--Adlulianum ComitemjLpiÃola^ ââ¢
CXI.
KeHuseÃutexpdupertdtepuÃüumtiibudt'mda . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
ffntibus,qudmmultumex iniuÃddequiÃtione. Vnus^ quifq;iuxtd quodhdbetporrigdt.Tdntum enim expe^ quantah»gt; titurdbunoquoq;,qudiMueideditdeus tieq;enimplffs â dbeo exi^t q uà qdâ ipfe dedit. EleemoÃiiA c« »wqKiïas te dcquiÃtd ddhomindbilis eà deo,cy dcceptü ei eà q«o4 ÃiitÃdeliterdcquiÃtu, Sunt nonnuliiquidiripientes di=-liend,Ãcere fe Ãmuldnt elemofindm,ey cKwi dlios pre^ tndtitdlijs mifereriÃngunt. Sidutem ex proprio Idbore dederint,grdtum amp;nbsp;dcceptum erit deo.
In pfalmum.XLlR
Hildremdutem-ddtoremdiliÿtdeuis. Sipdnem dede^ a Corînt,lt;gt; ris triÃs,ey pdnem,cy meritum perdidiÃ. Erg) ex d-^ nimoÃc,utitle qui intus uidetddhucioquentetedicdtec cedÃum'.QHidcÅleriter deetpiuntur ordtionés bene os ciccmofina. perdntium,amp;h£c iuÃtid hominis in hdc uitd,ieiunium elecmoÃnd ey ordtio. Vis ordtionem tudm uoldre dd de umtEdcilli duds dlds ieiunium eleemoÃnam. Tdles nos inuenidt,ut fectrros inuenidtlux dei,ueritds dei,ciem ueneritdiberdre nos 4 morte,'quiidm uenit fubire.pro Hobis mortem.
In pfalmum.LXXI.
quot;Ãedti pduperes Ãgt;iritu,quonidipforum(Ãregnucoe hrim.QUApdupertdteetid bedtus lobpduperfuit, ey nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;S'
dnteqmdgndsiüdsterrends diuitids amiÃ^et. Quod idea comemorddu putdui,quonid fu 1« quidd,quiÃcilius omnid fud pdupibus diÃribuut,qud ipà pdupes dei Ãdttt *âÆ*Æ'* infldti[unt enim id£bdntid,qud putdnt Ãbi eÃe tribuen^ du,no grdtite dei^qdâbene uiuunt,et ideo id necbene ua ), Hut,qudtucuqi bona opaÃcert uidedtur. De fug quippe
Hb hstberc
DE ABSTINENTIA ET lEIVNïO.
|
tCor-H Ex0,|4 bdbere fe puUnt, CJ* gloridntur qudfi non dccoeperint^ diuites fui,nonpduperes dei,dbtinddntes pbit non egen tes deo. SedditApofîoliis,Sidiflfibueroomnidmedpdu peribuf,Cftrddi^o corpus meum,utdrdedtiChdriatë dutem non hMjedm,mhil mihi prodefl. Tdnq p diceret. Si diftribuero omnid med pduperibtis,et pduper dei non fiiero,nihil mihiprodefl. DB ABSTINENTIA ET lEIVNIO. In euangdium Iohannis, Tra* âatUjXVIL leiuniivnt quddrageturio numero confecrdtivm efi, quot;Benenoflis. ÃdmCf Moyfes, Ã^i^rd^ntidiebut ie» à ^Rcgn.19 iunAuit,CfHelids totidemiCfipfedominus,Cf(dludtor »«*'£'â¢4 Chriflus,hti'ncieiunij numerum 'mpleuit.Per Mo «» fenpgnipcdturiex,perHelidmpgnipcdntur prophétie. Per domiruun fignipcdtur eudngelium. Ideo in itlo mon te tres dppdruerunt,ubife difeipulis oflendit,in cldritute uultus ex ueflis fu£. Appdruit en'im médius inter Kos fen Cf llelidm,tAnq eudngeliu teflimonium hdberetd le ge CT prophetis. Siue erÿ in lege,pue in prophetis,pue letuntû'ma in eudn^lio,quddrd^nArius numerus nobis in ieiunio Ifgwaak nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;generdle efl, cft. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dbftinere db iniquiatibus Cf illicitis uolupatibus ficculit 'Tito,»» Triunium quod eft perfccbim itiunium^t dbne^ntetiwfiieMem feculdrescupidiatts^temporaUlrrcriu/k amp;pieui udinMinhocfeculo, Kuic ieiunio quint mcrctdentüd^ dit Apo/bltit^Sequitur Cf dicitiExpeôtântes iüâm beds tum Jjjcm^Cf mdniÃfltttionemglorice bedti dei,Cf fdlud» tor a nojlri ïèfu Chrifli. izi fcoc fieculo qudfi quddrdffs fimdm dbÃitKntiie celebrdmui,cMn bene uiuimiu, eu db ittiquiatibuf,Cf db illicitis uoluptdübitt dblHnemin. Sed quid hitc dbÃinentid fine mercede non erit, expeiihlmut bediunt iUdm ffgt;em,Oâ reueldtionem glorùe nugni detect fdludtorii lefuChriÃi CJ'c. Qiiæftionum ucteris ÃC noui teÃamcnti, lïbrOjQuæftiOjCXX. iieceffdridfuntnobiiieiunidpcut uulneribut mat herum tefti dicînA. Mcdeldni enùn conflrunt uitie perpetuie,itd ttimè inendar°de utdudrum rerHttlhmoniocomendenturordtione,fcilit ni7amp;^miïé ''dfericord'td. leiunid er^intempdntidmcorpis ricordi». miti^nt, motus dduerfus reprimuiit, Prejjurd dnimte auflrunt,peut dit dominus lîiolitededitieffe ine fed Cf crdpuld,ne grduentur corddueflrd.Cum enim dnima, db efu Cfpotu nimio pierit liberdtit,tunc fe melius recognos feit. Sicut enim mjfeculo fordido non fe tdlem homo dificit qudlis efl, Itd Cfefcd Cf crdpuld fùerit grdudtus dlterimfefentit qudm efl. Tuncexcitdtur libido,dccens Bohef nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fuperbid,ffnerdtur luxurid.Vn |
â doApoflolus.Noliteditinebridriuino,inquoeflluxus fid.Qjipd P temperdtumfiierit corpus,interpofito ie» iunio cognitione fui receptd dnimd inttüi^t,qud deuot tione obfequi debedt redemptori. Mdgnd erg» ex pdr» teieiunidfuntneceffdrid. SubHefleretenim Re^ru,,cu jjeUtt ⦠populus in periculo pofîtus effet, kiunijsfufs Sc f. fldgtntibus liberdtus efl.Et tiiniuitæ eu euerponis fult;e prtefcriptudiem,d prophetddudiffent,ieiunio indigo eudderemerueruttt. Et iu/Hde prophétie noflri,qudndo 4 deo dliquid impetrdre uolebdntfeiunio ft humilidhdnt dicente DdUid,in ieMo humilidbdm dnitndm medm. Ndw CT fdludtor cui opus non erdt,ut nobis exemplum ddret ieiuitduit. Itdt^ nulli dubium efl prodeffe ieiunid. Sic etenim ofkndit fl homo ueUe impetrdre,quôd poflu» Idt cum fl d/ftigt ieiunio, Vnde diâim efl, bond efl 0» rdtio cum ieiunio. Vt dcceptd erg» pojflt ejfe ordtio,cÃs âû fine pietdte firinum efl,ddiecit, et eleemopnd cum iuftit âuni. rw,tf r eleemopnd ferudtd iuflitid comendet ordtionem eu ieiunio. Deatq; ordtionè Cf ieiunium Cornelq miferis AAo. jo, cor(ùlt;lt; eomendduit. ipfeen'M dbunddns opibut,feu co» piftiieiundbdtjSed Cf nonhdbentespd/èebdt,utiBoruin fdturitdi ieiunium eiu^ Ãeeret deeeptMe.tîonnutlii er g» indifft, Cf iwnnuUii edrere debere ieiunium, ut poft (it mer ere quod pofluldt Cfc. Libro XVI. De ciuirare def. Cap. XXXVII. D«o ïfddcplij,EfdU Cf ïdeob pdriter crefeunt, Pris mdtutmdioristrdnsfiinditur in minorem,ex pdâo Cf Non ciamp; pldciio inter iüos.Eoquôdlentieuldm quem eibit minor pdrduerdt,mdior mmoderdtiuieôeupiuit.Eoq^ precio modciiïcui primogenitdfttd,frdtri iurdtione inter poptd uendidit. Vbidtfeimutinuefeendononeibi ffnere,fed duiditdte immodefti quemq eulpdndum. In PfalmiimLXXXVI. lAdgnum opui,ChrifHdnumopitsieiunium,liolicito lduddre,querecduffdm,ne^tium uentris dÿtur non res nent. iigonM. Qudreieiundntquiddm-tgt;le uentrem prteocs cupent uilid,z^ non po/fmt ddmittere preciofd. Erg» fKgJhttwtgatfuriî ffr it in ieiunio. tAdgnd ret utiq; ie* iuniumcontrd uentrem,zy ^ttur pugndt,dliqudndo il lismilitdt Cfc. Libro L Contralulianum. Cap. II. JeiuniuminquitBdÃlius,infermone de ieiunio,in B2üiiat m Pdrddifo leff conjHtutum eft. Primum entm mdndtttum ' aecoepitAddm, d ligno feiendi bonum Cftnalum non Gcat. »*. tndnducdbis. Non md/idKcdtw dutein ieiunium eÃfOâ le^s conjbtutionii initium. Si ieiundffit à ligno Eud, non iflo indigeremut ieiunio. Uon enim opUf bdbêt uds lentes medico, Sed mdle hdbentes. Egrotduimuf per pec Mittup. 9 cdtum,fdnemur per pcenitentidm. Peenitentid uero pne ieiunio udcud efl. Kdltdiiht tardffitiM cftribulospd riet,eontrifhriordinitus es nunquid delicidrÃEtpdUs lo pofl in eodem fermonet idem ipfct Quid non itiunduimut |
DE ABSTINENTIA ET lEÃVNiO.
CXLiX
VefetnJi potandiiÿ tolerabilii dl uolup ⢠ta*.
ieiuMuimufvntiuit decidimtu de Vdrddifo. leiunemnt tr^ utdd eu,m rededintn CTc.
Libro llir. Contra [ulianum.
Cap, XIIIL
Quid mAlifaecerintMcrdpuld poenirndd tr/hfur. Qÿà d metuentes plerunttj^ tninin t^udin eximendeÃmi fulficitfUefciinur. Im. nefcitcupiditdt,»bijinidtar necef^ fias- hec quidetn uefcendi poandii]; mlerdbilis ejl uoluptds,iiudna pofjiimut uiÿldntibiu nobis iwtntione M Ãcilitis non tmpledt,lt;iHdm modum alic^uando nichts fufficientis exceddt. Contrd cuius concupif enticim, ÃJquot; ieiunAndo,et pdrtius dlimena fumendo puguAmus-Eo^ mdlo bene tune utigt;nur,qudndo per iüdm non nifi i^uod fdluti conducibile eà d^mus. ideo dutem hdoc utdupatè dixi tolerdbilem,quid uisetusana non eÃ,ut nos dco ^atiombus dd fdpientidm pfrtinentibus,fi m eis fumus mentis dek^htione fuÃgt;en(i,dbrumpdtlt;:rdeijcidt. Nà fepe de mdgnis rebus 'meer epulds non Ãlum co^amus uerumctidm diÃgt;uamus,dt0ii mtrr ipfos aborum mor* fus,cy potionumgluShis,nihil rernffus Mdiendo,dicen do I; colloquimir,et quid nojjè^uel ricolcre uolumus,in tentiffîme omnino à nobis le^vr dccipmus^
Defalutanbns documentis,
Cap.XXXV,
Sicat ancil Etfemperdtq^feinpercdro noÃrd fubieäA Ãtdni* \ti^°f^quot;'dctnenoÃrie,CTpcutdncilldÃfnuletur dominitfue. Ne pr^h^^uiiifuires illicitdscorporinoÃro, ne commitat 1 anim». dduerfusffiritum noÃrii, fedfeinper fitfubie^tti
no,in quo eà luxurid.Vinum tnim nobis deus dd l£t itii cordis^10 ad cbrietdttm donduit-Libamus er^ no quda tumguldexi^t, fedqudntum natura imbecitlitds po^ Ãildtfiie id quid dd medelam corporis noÃri trtbutum tÃ,ad perniciem deputemus.Annuncid quefo tuis in do demon'ft* motudfubieflis,quid pleriq; per uinuinhomicidid,Gr â»niftftu», Ãrnicdti0nesperpetrduerunt,ncc ipfdin mortem recu^ fduerut,dlà per uinum d dtemonibas cdpti funt,Hec eà dUudebrietds,qu'dm metnfiÃis dtemon.
Cap.xLvnr.
Pdriter enim duo ieiunid ieiunduerunt,id eÃ,ieiunk um corporis CT dnime.Hoc eà ab trd CT fiirore CT de^ trt^one,CT bldfphemid,CT rixd dbÃnentes fe, quid Ã* cut idm fuperius 'mtimduiinus,ià funt mortiÃri cibi d^ nime qui pafeunt tim in mdlum,CTocciduntcA morte fempiternd.iterum cibi corporis fimul et animte ià fut, uordcitds,fomiiolentid,Ãrnicdtio,uinoleiitid, fecuritds, fuduitdsjjomicidium- ià funt cibi cOrporis pmul CT d-= ntme,qui pifcunt cor pus,CT occidunt,CT dggrduM td* nimdm. Cibdrid iÃn deuitenws. Efcds dUtem caleÃesap petdmus,que dd caeium nos trdhdnt,CT deducant, fdpis encidm/ubdudi diuiiid Ãdem robuÃdm in ChriÃo, be= nignitdtem,pdtientidm,hu/nilitdtem,uiriutem, diui ndnt iittitidm.
Libro XXgt;ktconfra Fauftum»
carOfUt obtmperet iuÃiifMdiÃgt;irittu. Netji in cnffii* ri perimtamiii aiuillam,ne coxmnAt domittAtn ÃMnti Sed onimbtii iuffiseiui,Gr o'jfequijsrMndpetur, Sicut tnim equi'sfrenA fuiK iMponéndei, ta corpord noftrd ic iunijs çy uiÿlijs,^ ordtiontbin funt infi-tn:ndd. Ndm quemadnwdum aitrig^li frtnAldxdutrint perpr^cipd tidduci0ttur,lt:i CTno/lrdcum ipfo corparci f!ei frenuin non impoflteritnut dd infvrni prrcipiüd ditabi^ tur. Simusert^bonicredofbdurigecorpori noftro, utperuidin reóhm pofjtmtts incedere ^c.
Cap.XXX VI. Eodem libro.
E/clt;cenim nimia non folum dnimds,fed etiam corpd iioÃrd plurimu ledunt,CT dd infirmiatem perducunt. variç iccc' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nimidtn ciborum duidia^m CT poculi in
dunthomi. temperdntidmÃdngÃomdchiÃrtttudo,necnon CTdbu'i jAtlA rriaOUIMri
tuJinu,
Vucf.jÿ
Jphcf.ç
ddtid fdHguints per cholerdm, CT plurimd dgritudines sefcdrumldr^atecontingiint. sicut tnim dnimte amp;nbsp;cor pari funt ifln coHtrdrid,ia medeU eà utriufj; irmperd^ fidieiunij- Età non per omne tempus,fdltemfucrdtiffi* mis diebus ieiuniorum gudntum poffumuscudeiddiu» toriOjdelitids mundi öquot;ciboruopulentid Ãi^dmus, ne-gt;-^udndo,quod dueratdeus 'mcrucidtu flummit, quierd* musgutam dqu£,cxnaüumreÃi^iu conÃqudmur, Eodem libro.Cap.XXXVlL
FugimU! ebrieatein, ne uitium luxuria 'mcurm*
A^o[tolus pneeipit dieau. Nolùr inebriari ni
Omntd munddmundis fectindum ndturdm,in qud .
r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Tlinm , |«
credtd]unt,nontdinenomnid jecun ium pgnipcdttone mundd primo populo ludeorum nec nobis oinnid, uel propter fdlutem corporis,uel propter confueadbicm hu corpor s ii md(ir focieatis dptd funt, Sed cum fud cuiq^ redduntur, J-â CTtidturdlem ordinem ferudnt,Omnid. ânundis mundd hum.anç funtflmmundis dutem CT inpdelibus.nihileà mundii, rikpnbus
Sermo LVR De tempore* abftinendt^
Anteomnid in diebusieiuniorum,quid folebainus prdndere,pduperibus erogemus,ncÃrte dliquis fibt fu-» ptuofds cands,et exquiptis fdptbus epulas jhidedt pn 'O pdrdre,CT corpori fuo mdms comutdffe qudm fubtrdxif feciborum dbunddntidmuidedtur. Nihil prodeà tota hifitno» dielongumdujtiffeieiuniumtfipoÃed tiborum fudui^ ftau'T'uià tdte,uelnimietdtednimd obrudtur. Illico mens repletd torpefeit CT irrigttd corporis noÃri terra , /pinas libi» dinum ffrmindbit. Siter^ temperatusctbus,CT nunq nimium uenter repletus,Ecplusfemper decibo cordis, qudin de Cibo corporis co^temus,quid intus in homine interiorefdilifumus dd iniAmnem dei, I« edrne duté de limo terr^fumus Ãrmati CTc.
Sermo CLVn.derempore.
Suntquidd obferudtoresquadrageÃmit delitiöp pöi tius quam reli^p ,exquirentes nouds fuduitdtes,mdâgs qud ueterescocupifcentidscdÃ^ntes, qui pheciops coâ gciunxhb* piopsqidppardtibusÃuihiudiuerforti quorülibet udfi b«*quot;â*** ttdtes et flores fupare cotendunt, Vafa m qbus codæ fimtfdrnet
DE ABSTINENTIA ET lEIVNIO.
|
flint carnes UnijiminmddjirmidM, cr in carne fut uentris ZSquot; outairis luxuriant non reÃrittidant, leiunât non ut folitam temperando minuant£daciatem,Sedut immoderatam diffèrendo auffant auidiatem.I^ain ubi temputreficiendiddueneritjoptimismenÃf tan^ peco» ra præfepibui irruunt,Hentres^}diÃendunt)artifitioÃs et peregrinis condimentorum diuerÃtatibus tantum ca piunt manducando,^uanium diacre no fufftciunc ie^ iunando. Sunt etiant quiuinum ita no bAunt, utalioru exprejfioné pomoruni aliofi^iÃbiliciuoresnon falutis cauffa.fed iocunditatis exquirant,tin^ non Ãt quadra-ffÃniapi£huntiliationisobferuatio,fednouie uolupta^ tisoccaÃo e^c. Sermo, CLXXIF. Tcinni» Quoniam ieiuiùorum tempus efl Ãatres charijjîmi, turn'll'rîti nbsp;nbsp;ieiunio cum fanititateucÃra tradhiidum.efl, utfcia- liter obfcrz tis quemadmodu/ntieiunetis. leiuniaenim Chriflianorü â Ifiritaliterpotius,qu'im carnAlieerobferuandafunt. Vit de à peccatis ncflrii prmcipalieer ieiunemus, ne ieiu^ ma ueÃra Ãcut tudeorum ieiunia à domino reÃgt;uantur. Qjtalceflenim.ut 4 cibis quos dominas creauit nefeio quis impofbr abifUneatiOfpeccamru fa^na pinguefeat? Bfiic g i^ontaleieiuniume^ele^dicitdomsnus. Ham Ãfle--(his inquit ut circula ceritic: tuam,eilitiâ autè nbsp;nbsp;nbsp;einer ë fubÃernAs,nec Ãc uocabis inquit inunium acceptum Sed quid f Solue inquit omnern nodum iniquitatis,croblli^ nA!ionemmalorum.r)imitteconfliôlosin requiem, amp;nbsp;omnem conuèntionem diffipa. leiunium eà quid probat altiÃimiis,non folum intermifft corporis reÃflio, ue^ rumetiam à malis aëhbus faihtdifeeÃio. ltaq;à neq; mens niagraueturopprcej/apefsatis. Iteq; animus tu* US uiuorum idecebris dekëletur,dignA deo exoluifti ie^ iunii. C£:eruinà corpus tuumieiunia lon^ confump* ferint^atq^ ilU fubtraxeris cibum, cum non detrahis ui* tia in malis per/euerans,mA^.s hot res quam placeas deo Tunte erumtdeo accepta iiiunia,à operibus fanëhsfu*^ ent expiata cofeientia. Cur en:m corpus fame difcrutias cui mrpiter peccando blandiris ? Prmcipaiiterer^ anit inusieiunet amaliStCXÃccorpusJubeatexercendoie* iunio CTc. Ad CaCulanumjEpiftüIa LXXXVl. Vbi amp;nbsp;de nbsp;nbsp;Jnhis rebus de esuibus nihil certi Ãatuit feriptura di^ ptiirx nihï\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;populideiyuclMjhtuUinoiiorun jpro iWtioâ V''^ funt. Ds quibus à di/Ãutare uoluerimus,cy ex puh órnifti u/forujncoii/tietutinjetj/w improbare,orietur 'mtermi* rumpTo'i^^ ^taludhatto,qu£laborefermocinAtionis,cam certado getenenda, cumciita imUuueritdtis mÃnuet,utiq}caHendumeÃ,ne tempeÃate contentionis, ferenitat charitatis obnubile^ tur eyc. In cadem epiftola. |
^s*iquot;inni Tè.lt;^ineuan^licis,eyapoÃolicis litteris,totoq;in* re oportez flrunKnto,quód appeüatur Kjlii,inentumnouwM,animo idreuoluens ,uideo prlt;eceptum eÃeieiunium.Quibus »Hnmiit* autemdiebus non oportrat ieiunare,ey quibus oporir^ J-rpeXr at,prteceptodomini,uelApoÃolontmnoiiittuenio defi:: ciTcdiiint' nitum. Aeperhoefentio quidemnon ad obtinendam, quam Ãdes obtinet,atq} iuÃitiaÃn qua eà pulchritudo Ãi* li£ régis intr'mfecus.Sed tarnen ad Ãgnifieandam requis em fempiterntm,ubieÃuerum fabbathum, relaxations quam contritionem ieiunij aptius conuenire. Verunta* men in huias fMathi ieiunio,Ãne prandio, m his uide* tur mihi tutius pacatiuscj; feruariatt qui ma nducat,non Roman., 4 manducantem non Ãgt;ernat,zy qui nonmAnducat,inan» ducantemnoniudicet,quianeq; à maitdueanerimus d» bundabimusmeq^à non mandueauerimus e^mus,Cu^ Ãodita feilicet eorum inter quos uiuimus, in his rebut ht oÃenfa focietate. Siciit enim quad ait ApoÃolus, ue* rumeÃ,mAlumeÃehomini,quiper oÃÃnÃonem men^ ducdt,ttamalumeÃhotnini,qui per ofÃenÃoirmieiu* nat. TiJonitaq;ÃmüseisÃmiles,quiuidentes loannent non manducantem,nec bibentem,dixerunt ,demonium habet. Sednecrurfuseis,quiuidentes ChriÃttm man^ ducantem,C!' bibentem dixeruiu,Ecee homo uorax CT uinofusamicuspublicanorum,lt;typ{cca(orum. Rent quippe ualde neceÃariam,his diHts dominus ipÃfubie^ cit atqi ait : Et iuÃÃeata eà fapientia inÃlqs futs.Qid Ãnt autem iuÃi,à requiris,leff quodÃriptum eÃÃlq ft pientio etiam iuÃDrum,if funt qui quando manducant, nontnanducantes,nonÃ)eriuint,quando non nu-ndut caiH manducantesnon iudtcaiK,Sed eos plane, qut per oÃxnÃonem non manducant,Ãue manducant, uelÃer* nHnt,ueliudicant lt;yc, Eadem epiftola in fme. Sed quoniam non inuenimus, ut iam fupra comme* moraui im euan^licis ey Apofiolicis Uteris, qu£ad no* bu7itiuu.ï' ui teÃameiiti reuelationem proprie pertinent, eertis di* ebus aliquibus euidenter pr£ceptum obferuanda eÃe ie* 1,111â10,non iunia,ey ideo res quoq; ijh,Ãtut ali£ plurim£,quas enu »wrare dtÃicile eÃ,inuentt in uejk iliius Ã!i£ regis.Hoc eÃeccleÃiuarietatis locum,indicabo tibi, quid m^hi de hoc requirenti reÃonderit uenerandus A mbroÃus ( à quo baptizatus fum') AiediolanerÃs epifeopus. tJam cu tn eadem ciuitate mnirr mea rneeum eÃet, ey nobis ad* huccathecuminis par urn iÃa cur antibus, lOa fblUdtudi* nem ffreret,utrum fecustdum morem noÃr£ ciuitatis, Ãbi eÃetfabbatho ieiunaudum,an eccleã Mediobnen* Ãs more prandendum,ut hoc earn cunëhi icne liberarein interro^uihoefupradufUimhominem dei. Atille: QuidpoÃum inquithincdocere amplius,quà mÃcioip brofum feivbie^ putafteramnihileutflareÃüÃonepr£cepià fe,nià ut fabbatho pranderemus. Hoc qutppe ipfumÃ* cerefeiebam,SedideÃcutusadiecit.Quando hie fumno Mcj ecett ieiuno fabbatho,quando R,om£fumletuno fabbatho,et J,*.adâ] m ad quäeunqi eccleÃa ueneritis inquit, etus moreferuate. u. ncrmiui« Sipati |
DE ABSTINENTIÃ ET lEIVNlO.
CL
St pMi fcinââlum non uultü Mt freer e. noc refrgt;onfum retuli dd m4trem,eic]; fùjfecit,nec dubitiuit efrè obedient dum)}oc eâdm nosfecuti fùmui. Sed quonidm conängt tndxime m Affricd,utund ecclefid,uel uniuf re^onis ee cleÃitidlios hntfrbbdtho prdndentes,dliotieiuiidtes mot eorutn mihi fequendm uidetur,quibus eorum populoru coiigregiüoreffnddcMjfdeli. Qjtdpropter /i confît lio tneo,pr£fertim quid in hdccduffd,plui frrte qudm fd tiffrit te potentedtq;urgentelocuttK fumjibtnter dcq'* ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tfcK, Epi/copo tuo mhdcre noli reÃjhre t lt;3quot; quôdfreit
ipfefine uUo fcrupulo^l difreptutione feéidre Ã^e^
Ãdlanuarium,Epiftola, T?pe»,e nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ex IX.
fe a cinii gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;itiq^ iHud quid feripftji,quofddtn frdtret, ia tsm^
qnicomtde^ diï conira rint drbitrentur^pertilTiine contrd fidem fdndmq- do» ddcm.Se li a â a
Libro 1. Demoribuscatholicae cccIefiæ,CapXXXIH.
n,. ⢠. îeiunid prorfiu inctedibilid mulros exercere tiuoriindî didici,non quottidiefemelfii b nociem reficiendo eorpui ftXs ftâ!quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uÃailfimum, Sedcotiiui.t,m tridu»
dKiffejicr, â¢j/m,ueldmpliMfi£piffimepneeibodeponidueere. t-le»
qi hoe in uirii ancum.fed etidtn infoeminis, C^ibui itê multiiuiduii eyuin^mbut pmu! hdbiantibiM,ey Idod, ttctelduiôlugt;nqu£riatntihios,pr£fuiK p/igul£ p'duijfi» mte probdtiffin eq;,tio tniuumin inffituettdit eoinponett disq- moribuf,fed ettdm in i/nftruendii mentd/Ui pit£ de pirdt£,dtqj twtrr h£c neino ur^r in dfferd, qu£ fir» re nonpox/l.Nulliqdâreeufdtmponiturinecidco con» demndtur deeterti^quod in eis imixindii fe frxtur tw Udliddinj^ïetni^ieruntenim qudv opéré fcripairit omni Titum I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eonxiiditd pt chdritdSi ^eminerunt, omnid mundd
Maihp.if mundis,etnonquod intrdtinos ueÃru uot coinquindt fed qdâ exit. ïnq^ no reijeiendii ^neribut ciborn,qud{î poüutis,fed eoncupifcenti£ pdomdnd£,C^ dileBtonifrd i.Coritt.fi. trum reà itende inuiÿldiu omni indufrrid. tAeminerunt
efcd uentri,ey uenter efcis,deuf dutem hune Cf iildt de» i.Cor.8. Ãruet.'P.tdlibi.'Neqifimdnducdueriinut dbunddbiUtut
Neqfà nott mdndueduerimns e^biinut, Ut Ulud pr£» Oman. 14 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Bonam eftfr-dtres non mdnducdre cdrnes, neq;
bibere uinu,neq- in quo fidter tuut ojfenditur.üic enim ofrtmiitquÃm Ãiuddfinem ehdriatii h£comntdredi» ft6»an,)4 gendd. Aliui enim credit mdnduedre omnid,quidutèin»
firmus efi olui mdnducet,Ciui mdduedt, no mdnducdn» ehantMi»quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;JfernAt,Cfqui no mdnducdt ,mdnducdntem no
emnu redi iudicet,deuf enim iTlum dffumit. Tu quit es, qui indices dlienum feruum ? Suo domino fritdutcddit,Ãdbitdu» tem.potensefl enim dem jîdtuereeum, Etpdulo pofrt Quimdnducdt,d0minomdnducdt,crgrdtids digt deo. Ut qui non tndnducdt,domino non mdnducdt amp;nbsp;grdti» df dgt deo, Etiteminconfequentibut,lia unmquis» à noftrum pro ferdtionem reddet. Non erg) dmpliut iudicemus inuicemfrd koc iudicute mdÿs,ne ponAtif of
frnÃonemfrdtri,uel fednddtum. Scio amp;nbsp;conÃdo in dot ' mino iefu ,quid nihil coinune per ipfum,niÃei qui exi» flimdt,quidcogt;nane effeiHi commwie efl. Potuitnemà gis ofrendere,non in ipÃs rebm quibus uefdmur, Sed in dnimo effe uim qudnddin, qu£ dd eum udledt mdculdn» dmn l U t proptered his etidm,qüi dd h£c coliteinnendi funt idoneijcertoq} fciunt non fe pollui,à quid ciborum, Ãne turpi cupiditdte ältitudine mentis djfumpferint, chd ritdtemtdmen effe intuenddnt, uidequidfequdtur. Ndw Æ? propter efcdin frdter tum contrifranir, idm non fecundumehdritdtemdmbulds leg:c£tera. NdinIon» gum eà omnid Inter pogt;iere,Cf inuenies pr£ceptum hif qui poffunt ijh, contemnere,id tÃ,Ãrmioribm CT fecu» rioribm. ïdeo tdmen eÃe temperdndum, ne offenddn» turilliquibm ddhuc profud imbeciüitdte kuiuscemodi opm eà temperdntid. H£ci[iidequibmdgcbdm norut CT tenent.CbriÃdni funt enim,non heretici inteUigunt feripnirds fecundum dpöÃolitdm difciplindm, non fe» cundufupbumi,CT comentitium nomen Apo/klatus,no ntdnducdntem nemo Ãgt;rrnit,mdnducdntc nemo iudiedt, qui itifirinus eà olm nidnducet. Multi tdmen Ãrmi ,p» pttr inÃrmos idem frciunt,inultis non eÃcdttffd, iÃdfr» ciendi,fed quod uiliore uie^i uiue're pldcet,minimeq; fup tuofo corpis fuÃentdculo £tttem trdnquiliffinw'm duce» re,Oinnid tmhi enim licitd funtinquit,Sed e^ non redi ).Corinf,tf gtr fub poteÃdte uUim. ltd multi neq^ uefctiiitur edrni» bus,neq; tdmen eds itnmundds fuperÃitiofe putdnt,ltdq^ ijdem ipà quifdlui tempérant,p ratio udletudiniscogit £grotiÃne ulla frrmidine dccipiunt.Multiuinu non bi » bun{,nectdmeneo fecoinquinariarbitrdntur, üdm CT quibusdam laguidioribiis CT prorfus omnibus,qui pne idonequeunt falutem corporis obtinerehumdniÃimcdc â modefrfpmepr£berifrciuiw,Ut Ãulte nonnuUos reçu» fautes paterne ddmonen(,neuand fuperÃitione debili» orescitim,quMfdnllioresÃdnt. Legunteis Apoflolu , Timo.f* pr£ciptentem difcipulo,utaliqudntum uinifunMt,pro» pteŸ frequentes inprmitates fuds,ltd pùetatem fedulo ex
ereent. Corporis ueroexercitdtionein,ut dit idem Apo Tüne-Ji ÃDtus,dii exigutvm tempits pertinere noueruM, Conti* ntnt fe igtur hi qui poffunt,qui tarnen funt innumerd» biles,CT d cdrnibtts,cr d uino duos ob cauffrs, uel pro» pter frdtru/m imbecillitdtem,uel propter fuam libertatè. Chdritds pr£cipue cuflvditur,chdritdti uiéhts, chdritdti fermo,charitdti habitus,chdritati uultus aptatur, coitur in und cbffirdturq; charitdte,hdc uiolare tdnq deu/m ne» phdf ducitur,liuicp quis reÃÃit,expugndtur atq; eui* tdtur,hAc à quis offendit,uno die durare no pnitur,fci* unthdcitdcörnendatdeffe d, ChriÃo.CT ApoÃoiis,utfi h£cunddbptindnid,à h£c dfpt plena Ãw omnid.
Contra AdimantumMamcheidifd« pulum, Cap. Xlllf.
De cdrne dutem non manduedndd, CSquot; nón bibendo , Mno^qdâ dit ApoÃolus^o qa iUd immuda arbitrdtus eÃ
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hocprtKtpit
|
DE CONIVGIO. ioc prxct fit,peut quidM éxilHnuini Oâ erruntes in er rorem prlt;edpMntquibuitili(tperfu((feruiit. Ndm cr iMMfjdd cjJeomiM dixit Apofloltit fecundum fidem, 0â ti effê immundx omiiù,qtii puM immundo,cr tune efgt; fexbeii temperxndum cum peroffenponemeiccipiun^ tur.i.ciimxlitjuisittfirmuiputAtÃbixb omnibuscxr nibitf teinpordndum,neincidxt mcxrnemimmoîcltitiXi dâideo eunieiuimAnducdtpotejleirbitrxri inhonorent idolorwm idÃicere,cr ex eogrMiter ojfendi,ctvm ipfd tmoldtitid câro,p ex Ãded nefeiett decipixtur neminè j. Cor,JO, cKto. Vnde dlio loco ident ApoÃolui interro^re uetnt, ctimquiddenMcellóegt;ninir,ueldbdlilt;juo 'mftdeli lt;^uif^ ddmenÃdtn uocdtiis,mmenfd eint exhiberipbicdmes ui det,qu'ds iÃi immunddt drbitrdntur^noit propter immos Idtionenttfed ^uid cdrnes lunt^cum Apo/blm eldmet ont nidmundd efJê,'^ omnent credturdtndeibonAm élTe, C ontnid jd!iMÃcdri,per uerbum ordtioneni,(y men temperdtidum db eis,p quit Ãrte inÃrmut ofjèndi^ tue,Et q^doddni loco dpertiÃime iÃosÃgniÃcduit cum di eit,in nouijfimit temporibtaÃitutosquofddm prohiben tes nuberCjdbÃinentes d cibls^uos deuscreduit. Hosea nmproprie dcÃgndt quinon proptered tempérant i cibisülibus,utdutem concupifeenüdm Ãtdin r^enent, dutinÃrmitdtidlteriuspdrcdnt: Sed^quid ipfas edrnes immundas putAnt,etedrumcredtoreindctime}fenegAt. ^acxt' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tenedmusdpoflolicdmdifciplindmdicentent '*'*â*^ qiiod omnid mundd Ãnt inundis,ferudtA moderatione ea Udngelicd,nt non grauentur cordd noÃra crapula amp;nbsp;ui itolentid,keurisÃecutdribus DE COMIVGIO» In euangetium Ioannis, Tradia.,IX* QuôJ doniinUs tnuitntus uencritad nuptias,etianl ), T'imo.4 exceptdmyÃiedÃgniÃcdtione^confirmdreuoluit, quad Jn ptnhibi ipÃÃvcitnuptidfiFuturienimerdntdequibus dixit Aa «Mum?'*â poÃoluSjprohibenteititdiere, dicenxs.quod malum ejfent nupti£,amp;t^uod diabolus tos faciffet,ciim idem dominus diedt 'm eudtigiiio interrogitus,utru liceat hoa âmini dimittere uxorem Ãidm,ex qualibetcduffd, non Ih cere exceptAcduffdÃrnicdtionis. lnlt;ludreÃgt;onfione à Matthj.j, meminiÃs hoc dit. Qjiód deus coniunxit homo non Ãe= pdret, E t qui bene eruditi funt 'mÃde Cdtholicd,noUerut quod deusfoecerit nuplidS,cr Ãcutconiunflio ddeo,itdi diuortium d diaboloÃt, Sed proptered m eduÃd Ãrnia cdtionis licet uxorem dimittere,quid ipÃa effeuxor pri^ or noluit,qu£Ãdem coniu^em marito non feruduit, Libro I.Depeccatorum meritis,8C temiflionCjCap, XXIX, Bonum co Bo«ttmcrg)coHi«gi/,jJo»f^^r«or concupifcentilt;e licitus GThoneÃis iUo firuore utendimoa |
Rus lUo fet dus propd^ndttproli, non explenda libidini accomo* ddtus,uoluntas ijb, no uoluptas illd nuptlalis eÃ.Qjiöd iÿtur in membris corporis, mortis huius mobedienter mouetur,totumc^dnitnum'mfedeieihim conatur attraa here,GT ne^ciemmens uoluerit exurQt,nelt;^ cum met noluerit conquiefcit,hoc eft malum peccati^m quo nafti turomnishomo CTc. Ad HiIan'um,EpiftoIa, LXXXIX. si uis perftihis efte,udde uende omnia qu£ hohes, cr ddpduperibus,e3'ueni fequereme. item, Quiitunq,' dia miftrit omnia fua propter me,dccipiet in Ivccentuplà cr 'mÃturouitamiieternAm poffidebit. Aliud eft dimh ferit,dliud eft uendid erit. t^dm cr'mhis qu£ dimittena jo jmui«««. da mandduitetidmuxorcommemordtaeftiquamnidlis leÿbus humanis licet uendere,Chrià Mtem legibus nec dimittereexceptacduftaÃmicotionis. Quid fibier^ iiolunt ifta, pracepta INon enim poffunt mter ft eftecoa trdria,nià quiamcurrotdliquâdo neceftïatis articulus ubt dut uxor dimittatur out Chriftus. Vtdlid omittam. Si ipft uxor'i maritus dijÃlicuerit Chriftanus, ^iq^ pro* pofuerit,aut à ftdiuortium.dut dChrifto,hic iHequid eligatnià Chriftum,zy dimittat uxorem laudabiliter propter Chriftim. Ambobus quippe Chriftionis domi* nus pritcepit,ne quiÃdimittat uxorem,excepta cdufta Ãrniedtionis. ybiauternquMet ineisperfona inÃde lis eft, conÃlium Apoftolidttenddtur,ut,Si inÃdelis co* ftntit hdbitdre cum uiroÃdeli,uir non dimittat uxorè. Similiter uxorÃdelisuirum,ftcumiüdhdbitdrecö ftnftrit. QwdÃinÃdelis inquitdiftedittdifeedat. No«,. Cor, r* eft enimftruitutifttbieóhisftAter,aut ftrorin huiuÃno* di,id eft,ft inÃdelis noluerit cum coitiu^ fidcli,Hicaga noftdtÃdelis fudmliheratem,neitift fubieólitm depu* tetfteruituti,utipfdm dimittatÃdem lie coniu^mamita tdtinftdelem CXii Ad Editiâm,EpiftoIa,CXCIX. jvîuiwîcS ÃAuliericoniu§it£nonlicetdicere,ftcio quod uoloiusuxnon de meo,cum etJquot; ip fa non Ãt fud,ftd capitis fui,hoc eft ui ri fui i NamfcquadamÃut comemorat apoftolus Pes ad lititu«, trus ') mulieresfdnd£,qu£in deumfterabant ornabot ftfuts,fubielkuiris,Ãcut Sara obftquabdtur Abrdh£ dominum eum uoedns,cuius inquit Ãäo eft is filits cum dd Chriftanas non ad lud£dsfÅminM loqu£retur. De Cermonc domini in monre, Libto I, M. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ST,,,«.,», * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ft nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;flt; '/* nbsp;nbsp;* Dictum eftautem,Qtticunq; dirniftrituxorem fua, detitlilibellumrepudif.H£c iufttiaminoreftpharife^ Marts«. jgt; orum,cui non eft eontrarium, quod dominus dicit, e^ 'Vxor non (Wfem d/co nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dimiferit uxorem fuam ex-* âIà cauri ceptaÃrnicatiouk cauffd,Ãcit earn mechdri,eir qui fo^ iormuMio lutam à uiro duxeritmechdtur. Non enim qui pr£cia pit dari libeüum repudq,hoc pr£cepit,utuxor dimitta* tur'.Sed qui dimiferit inquit,det Uli ItbeUum repudij ,ut iracundiam tenterariam propijeientis uxorem libelli co Qtatiotemperaret. QuierQ) dimittendi mor am qu£a ftiut» |
DB CONIVGIO.
CLI
|
fiuit,ÃgniÃeduif qudntum potuit iuris hominibus fe noüe Math. )9 difcidium. Et i(ico ipfe dominuf dlio loco de hoc interroa gitus ita reffgt;ondit:lioc itloyfes propter duritidm ueÃrd faecit. Qttdntumuis enim durut effet qui uellet dimittere uxorem,cum eogitdretlibeUo repudij ddto {dm Ãne peri culo edm poffe nubere dlteri,frcile pidcdretur. Dominut erg) dd lUud conÃrntdndum, ut non fdeile uxor dimittm* tur,fo!dm edufdm Ãrnicdtionis excepit,ceterds ucro unb uerfds moleÃdSjà quie Ãrte extiterint,iubet pro fide con iugali, pro cdÃtite Ãrbter fuÃneri, ZT moechu dixit etid uirum qui edm duxerit qUiS folutnefld uiro. nbsp;Cuiut rei A poüolitt Pdulut terminmn oÃendit, quid tdm diu obfer tundum dicit qudmdiu uir eiut uiuit. lUo dut e m mortuo, ddt nubendi Iicentidm.HMc etidm reguldm ipfe tenait,et in ed non fuum confiltu Ãcut er in nonnuüii nwnitis,fed (.Cor.r prieceptum domini iubentis oÃendit,cum dit ; Eis dutem qud nuptic funt priecipio,non fg) fed Dominut,mulierë rt uiro no dijeedere, Qjtodà difcefferit,mdnere innuptd, dutuiro fuorecencilidri, er uiruxoremnondim tat. Credo fimilt Ãrmd^ut à dmiferit non ducdt dlidm, dut re concilietur uxori, fieri enim poteü ut dimitat uxorë cdu fd Ãrnicdtionis.'quam domintu exceptdm effe uoluit.Jdin ueroà nec iSi nul^e conceditur uiuo uiro, à quo receffea to nuntu'Ãt eü illicia cum quibutlibet jbiprd coinitttre. ^((Uiora jcUK coniu^d iuclicdiidd fufJt,qu£ Ãue Ãlijs pro* trtdndis, Ãue etidm ifln KrrenA proie contemptd conti-s ntntidm inter fe pdri cofenfu Ã:rMre potuerint,quod neq; rontrdiUud prdcepttimfit,guo Dominufdimitlteoniugê ueM. Non enim dindtltt qui cum td non cdrndlittr, fei/fgt;i rialiter uiuit,cr iüudferudtur quod per ApoÃolum diet t.Cor.vi tur:Reliquumeft,utquihdbentnxoretqiMfinon hdben teiÃniiCrc^ Ibidem poft pauca.Litera P. |
Quompdo Propter iüicitdt concupifeentidt ,non tdntum quie in propuHoJ Ãupris cum dlienituiris nutfaminis committuntur ,fed qudshbetqute dttimdm corpore tiidleutentemi »ffeuxoK. ïeffDeidberrdre^iuntfejpemiciofe turpiter^core rumpi,poÃit Ãne aimiiu CT uir uxorem dimittere,cr u* xormrim, quid exceptdm freit Dominut cdt^dmfrmis f dfloBMQudm Ãrnicdtionem Ãcut fuprd commemorda tum eü, ffnerdlem ZIT wiiuerfdlem mteUiffreeogimur. Cjmm (ttf f m dit:exc ept d cdufd frmicdtionit.non dixit eu-tut ipforum,uiridnfcemin/e.N0nenfm tdntum Ãmicdna tem uxorem dimittere conceditur,fcd quifqiäs edm quo^ uxorem dimitttt dqudip/ecogtur frmicdri, cdufd Ãmi* edtionis ub^ dimitbt^telut à dliquem cofft «xor fdcrià citre idolit. Qni ttlem dmitbt cdufd Ãrmcdtionii,dimitbt non tsintum lUiut, (ed er fuie, iBiut quidforniedtur, Ãue nefornicetur. NihilduteminiquiutqudmforfKiUionit edufr dimittere uxorem, Ãey ipfe conuineiturÃmicdri. Occurrit enim illud,in quo enim dlterum iudicds,teipfun eondemndt.eddemenimdgisquteiudicdt. z^dpropter ^fqtüs Ãrnicdtionif cdufd uultdlnjcereuxorem,prior debet effe d Ãrnicdticne pur^tiit^quod Ãmiliter etidm de faminddixerim. Qÿoddutemdicit:Quifquisfolutdm d uiro duxerit meechdtur, qutripotc^ utrum quomodo moechdtur lüe qui ducit,Ãc CT illd qudm diicit. lubetur ent et iüd mdnere innupt3,dut uiro rcconcilidri,Sed fi difeef* ferit,inquitÃuiro,mdnedtinnupt!i.t»\ultum dutem inter» efl utrum dimittdt,dn dimittdtur.Si enim ipfd uirum dimi feritCTdlteri nupferit,uidetur cupiditxte ntutundi coniu Pf uirum priorem reliqui/fe,que fine dubio ddulcerind. cogitdtia eÃ.St enim dimitaturduiro cum quo effe cupie bdt,moechdtur quidem qui edm duxerit fecundum domini famp;itentidin. Sed utrum ZT ipfd tuli crimine tenedtur, in» certumeÃ, Qudmuismulto minusinueniripoÃit,quo» modo cum uir zr mulier pdri confenfuÃbi mifcedntur,u t nus eertim mocchdtut fit et non Ãt dlter. H uc dccedit quid à moechdtur lüe ducendo edm que fo^utd eà d uiro,qudn^ qudm no dimiferit,fed dimtjfd fit,ipfd eum freit moechdri, quod nihilominus dominus uetdt.Ex quo intelligitur,Ãue dimiffd Ãerit, fiue dimiferit,oportere lUdm ntdnere innu^ tenm fibi ptdm,dutuiroreconctlidri. RurfumqueriturtVtmmà uxoris permiffo,fiueÃtrilis,Ãue que concubitum pdti no uult ddhibuerit Ãbi dlterdm uir, non dliendm, neq^ d uiro fei^HAm,poÃit effe Ãne crimine ÃrnicdtionislEt in hy^ florid quidem ueteris Teftamenti inuenitur exemplu, fed nunc preceptd ntdiord funt,tn que per iüum grddü gene rdtio humdtut peruenit^ Trdihndd iOd futu dd difnptena ddt etdtes di/fenfdtionis diuine prouidëtie que humdno ffneri ordindtiÃime fubuenitjion dutem dd uiuendi repu» Idfufurpdttdds.Sed tdmenutrumq^dit ApoflolusiM^i^ ».Cor.» er non hübet potefldtemfui corporis,fed uir : Ãmiliter CT uir non hübet potefldlem fui corporis,fed mulier. PoÃit intdntum udlere,ut permitiente uxore que mdrialis cor a ports poteÃdtem hdbet, poÃit uir cum dIterd, que nec d» liettAuxor fit need uiro diÃunSbtconcumbere. Sednon itt eil exiÃmdndit, ne hoc ebdmfoemind uiro permitten» te freere poffe uidedtur,quod omnium fenfus excludit. Qi^nqCTnonnuüecdufepoÃentexifkre ubi ZTuxor Wdrib confenfu pro ipfomdrito hoc freere debereuideda (ur« Contra Adimantum Cap. IIL Qüdmuis Dominusdederituxorem uiro, relinquen» ® dd eil tarnenà opus eil,propter regnum caelorum, Hoc m tctnda enim hic nece/fe eil,Ãcut Apoftolus dicit:Si quis fidelis hd bet uxorem infidelem,CT hec confentit hdbitdre cum lüo, lum non dimittat.Significdt igitur,quod finon confentit hdbi= tore CM idOfid eÃ, à execrdtur in illo fidem ChriÃ, CT no eum pdbtur quod ChriÃdnus cil,relinqucndd efl proprer regnum caelorum, Sicut quidem Apoflolus in fequentibut dicit,Quod à infidelts dtfcedit.difceddt. No eniw eilfub» â¢e^ius feruitub frater dut foror in huiufmodi. Si quts er^ relinquit rî^num cÅlonon, dwm non uult rehnquereua xorem non frrente C.'^tÃidnum uirum, improbdtur 4 Domino .Et item à quts uir riâdUVdt uxorem dato libeüo Ce repudÿ |
DE CONIVGIO.
|
répudij,cwmcdufdnonexijiiitMt(ôrmcdtionU,Mt nendi regiiam cÅlorum, fimliter improbtftur 4 domino. De dodîrina Chriftiana, Libro III. Cap,XI[. Q»o(i in aOjs perfonis plerumcj;flj^tium efl,in diui* KAuel prophetiea perfbnA nugftlt;e cuiuÃimreifignum eft. A hd (juippo (R in perdrtis inoribM,dbd iii Ofè^ pro» phe £ult;üicindtioneconiunchomtretricii. Rcgiio «erres no ueteresiuÃi caltik regnum itnagindb'iintur ty prte» tiU'^ctabitnt. Suljiciend£ pro'if caufd trat uxortmt pluri'. umfimulumuiro habeiidarum inculpabilis conjuetudo, CT idfo »«41« faeminam maritos bnberepiurimos hune» ftum non erat,noii enim iTw'ier eo eil'fcei twdior/ed megt; retricid potius turpitudo efl uel quieÃum uel liberos nul» uni S* I'* huiufccmodi moribus quicquid iüorum miiii.-'c plu teinporuMJ(diiiii non libidinofi Ãctebdnt.qiumuii ed fà .» .Ãi.irpræ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tempore m/i per Itbidinem fiert non poà fiint,non eulpdtfcripturd. E« sjuicgu d ibi ale ndrrdtur, non folum hijlofice de proprie/ed età m figurée de pro» phetiee dcceptam, mterpretdndum eÃ, ufi^ in finem tUtt ckdriatihfiue dei.fiue proximifiue utriufq;. Contra Fauftum lib. XIX. Caput XXVI. Dowiâ dtmtfeââ Nrfl» er inud de uxorenon diiu'ttendd, quod niM præcepit eum dntiquis di (turn fit-.Ciu^ieuncy rit uxorem bmm, det illi libellam repudij,fi ddigêter tuedmur uidebimiu non ejje contrdnum. Expofuit enitn domtnui quid lex uoluerit, cwm pdlfim dimitcendt uxorè iufierit libellumrepudijddre. Neq;enim aiCQuiuolue» rit dimtatumrè fodinicni effet contrdriü non dimitierej fed utic]; nolebdt dimitti uxorem d uiro, qui hdne mterpo fuit mordm,ut in difcidium dnimus prlt;ecepi Itbelli conjeri pnoue reÃdäus dffjkret, ey quid nult effet uxorem di* Literas irtitiere co^tdrer,pr£fcrtmquidut perhibentdpud Hes ^udTiVç. fer/fcere literdt Hefcr^4lt;, nullt fas erdt ni fi Scribis cs fcribcrc föliStiumzyexcellentioremproliterenturfdpienttdmiey Sctib.'sâfis eoram effeiu lt;equitdte dc pietdte priediti, non tdntum profiterentur,uerufmetidmfe£kirentur. Adhosigitur, quos oporteret effe prudeiues legii interpretet, er luflos difeidij diffuiforestâex nuttere uoluit eum quem luÃit li* bellum repudij ddre fi dimifijfet uxorem. Non entin ei po terdtferibt libeüus, nifi db ipfit per quemhditcoccafîonê erneeefiiatem uenientem quoddmmodo innidiius ftus bonoconfilio rezent dtq^ inter ipfum CT uxorem pdei» fice dgendo ddcfhoiitmeoncordidmq; fiuderent. Qaoti fitdntum intercederetodtttm,ut exlingui tmenddriq; no pofiet.Tnne utiq; Icrtberetur libellus,qua fruÃrd nondi mitteret,qudmfie odiffet,ut dd debitdm eoniugio t hdna teminulldprudeHtiumperfiidfionercuoedretur. Sj c/iw» nondiligturuxordimitrendaeÃ:Quiaerg) dimittendd non esi,diligenddeÃ. VilcSionemmouendo dta- (tUae«s do compo)u,non inuitum cogendo iin^óni poteÃ. Hoc ÃribdÃceredebebdt.luÃitiri:fapie,if,qualcmtiitlla pro ftÃione effe oportebdt.Adquem ut uenlret difc(gt;rd{i{,tM:» rito libellus eonferibendus pr^ceptits efl. Ciÿem uir bo» nusprudensq-nonfcriberet,nifiin diiimo ntmisduerfo dtq^ peruerfo eonfilium eoneordid; non udleret. |
Qiiæftionum noui 8^ ucrerisTc/f ftamentijquaeftio.CXXVIf. Tdlls efl enim quoruttddm uerfutid, quid utfdnfHatis Hiporrit*. cyedftinwnùdmdtores effefefimulent.nuptidseffèdiâ pïX pquot;â' eunt ddmndndds,ut per hoe commendentur er populum nbsp;nbsp;quot;'jâquot; 4 ueritdte duertdat,ey ut ttbÃnetiic feÃidere fing» nt,tem perd'ndum d eibis trddwnt,utperhoefe dlienos d mundo dd coeleÃd regma feÃndre oÃenddnt,per quod mentes ho mtn um illieientes, deineepsitlieia ddeennt dieere ÃT hei» a,qutifi ineonceÃd ddmudre Hfc fiint prxÃgd Sdthd* n£,ut edufds inuerat,qudfi ncuttm infinudns dltquid, ex* cluddt ueritdtem,in qud nihil nouumefl quid tot urn £ter num.Quis non dduertdt fenfum ifium db dduerfdrijs effe dpatumiQuisenimdudedt Cetinuentum reprobdre, CT quodneq'Mmdlicui obÃtt,nifidduerfdrio uerildtis. Qui ut impuritdtem Ãum tegdt ,fdnfhmoniampr«ediedt, quit noitdntdt.ut dum ex eo fe qudfi boiiie uo.untdtis oflmdef ret,tllieia fiudedtqiufi licitd. De hxrefibus Adquoduultdeum. Caput XXV. Tdeidni d Tdeidho quodS qui CT Enehrdtit£ dppeUdti Tichni funt,nuptiiK ddmndnt, dtq^ omntno pdres eds Ãrniedtio* h»rctici na ntfcHf dlijs^ eorruptionibut f!iciumf,nee reeipiumt in /uo» * row nuhierum eeniugo utemem,fiue ntdremfiuefoemi* ram,non uefeuntur cdrnibus, cdfq; omnes dbomindntur, proldtiones qudfddmfibu'.ofds foeeuUrtvm etidmipfifiei* untffdluti hominis primi eontrddicunt. De ccclefiafticis dogmatibus. Caput LXIir. Bonr funt nupt'ie, fed cdufd filiorum el eompeUendit ÃrnicdtionisobieMu. Caput LX VII Mdlds dieere iwptids uel Ãrniedtioni ecmpdrdnddf, Hierarch/' dut Ãtpro,eibos quoq;eredere nalos, uel tndlicids cdufd* repereipientibtuyjon eà ChriÃdnoru,Ãdproprie Hier» rumhttefi« drehitarum et Mdnichcorum. De bono coniugali Caput 1. Quonidmunufqutfqjhomohumdni gtneris pdrsefl, cr focidle quiddam efl hunuud nuturd, mdgnumq^ hdbet cy ndturtde bonrnn uim quoq; dmieitid, ob hoe ex uno, deus uoluit emw homines condere, ut in fud foeietdte no fold firmhtudine generis,fed etiem eognitionis u'mculo It* rurentur. Primd itdq^ ndturdiis hurndtue focietdtis copuld Prima nac uir ey uxor efl, Quosnee ipfos fingulos eondiditDeus, cr tdnquKndliemgends iunxit^eddlterum exdlterotrcd tans copu. tiii,fignans etidin uim eoiunfltonis tn tdterc, unde tHa de xo'r'Jft trdäaÃrmaaefl.Ldtertbus tnim fibi iunguntur,qut pd riter amluldnt,cr pdriter quo embulant tntuentur.CtnGeftc. * fequtns tfi cènnexiofoeietdlis infilqs,qui. unus hone flus fruiltui |
DÃ COhJlVGIO.
cLif
Primum contugi I bonuni.
loan.x
Secundum coniugi| bonum.
T crtium coniugit bcnum.
Quarhim comugi) lionum*
Cor. r
ft uihts eH/ton conmnltionis mdrif Cr ftceminte, fed con cubitus. Poterdt enim effe in utroq^ ftxu,etid pne tdli com tax none,dlterius reientn,dlteriuf obfequentit dmicdbh In qufddin Gquot; Gerratnd comunSto.
Caput III«
1H«(/ nuncdicimut fecundum iftamp;inconditiontmndi ftendi Gquot; moriendi,qHdm nouimui etinqud credti fmauf, dbquid boni efte coniu^um ntdfculi amp;nbsp;ftximnce, cuius fis de rdtionem itd diitind fcripturd cogt;nmehdat,ut nec dimift fe 4 uiro nubere licedt dlteri, qudmdiu uir eiifs uiuit, nee dtmiffo db uxore licedt dlterdm ducere, nip mortud fiterit qu£ receffit. BOnum ergo coniugij quod etidm Dominin m F.udngelio conprmdutt, tun folum quid prohibutt di* mitiere Uxorem,ap ex cdufd firmcddonisfid etidm quid u nitdd nupOds,cur ptbonummeritoqusrituri Qjiid mtki non uidetur propter foldm pliorum procredtionem, fed propter ipjdm etidm ndturalem in diuerfo fexufccietd tern. Alibi non tarn dicerctur coniugium in fenibus, prtes ferttm p iiel dntipfftnt plios uel minime ffnuifjènt. Hue uero in bono licet dnnofo coniuÿo, G pemarcuit drdor ititts inter trnfculum G foetMndni,uiget tdmë ordo chi ritdtii intermdrittimG uxorem,quid qudnto melioret funt, tdnto mdturius dcommixtione cdrnis ftt£ pdri coni fenfu fe cotinae coeperunt,non utnecePitdtis e^et poÃei non pofte quod ueüent,fed ut Uudis effet primum noluifi fe quod poffent. Si er^ feriiiturpdes honoris G obfe* quiorum inuicem debit orum db dlterutrofexu, étiam p Idnguefteitlibus G propeeddauerinis utrifq; membrif, dnimorum tdmen rite coiugttorum,tdnto lyncerior.qui to probdtior,G tdnto fecurior, qudnto pldcidiorcdfKtdt perfeuerdt. Bdbiiit etidm id bonum coniuÿd,quod cdmA lis uel tuuenilis incontinentid, etidm p uitiofd eft, dd pros pdffnd£proliirédigturboneftdtem,utéx iitdlo libidi* nis dliquidbonifteidtcfpuldtioconiugilis. Deindequii reprimituf G qiioddmmodô uerecundius eftiidt concupi fcentid cdrnis,qudmtemperdt pdrëtdlis dfteâut.inierces dit enim qudddmgtduittù frruidte uolupatis, cum in eo quod pbi uir G mtdier ddh^refeunt, pdter G mdter efti meditdntur.
Caput mi.
Httcdfffrf/t quid in eo tpfo, quod pbi inuicem eonius grs debitumfoluunt, etiam p idm dliqudndo intemptrdn^ hut G incontinentius expetdiit, pdem tdmenpbipdriter debent. Cui pdei tuntu iurit tt ibuit A poHolui,Ut edm po» teftdtem dppellaret dicens: M «lier non hdbet poteftdtem
/«[ eorperiiffd uir,(iimltter autem nbsp;nbsp;uir non habrtpott
ConiogMis ftutcm jui corporif,fed muiter. Buim äutcm Ãdei uûldt tio''idijtcz dicitur ddulirriu})i, turn nel propria libidinisinftinâu hum dicit. uel aliens eonfenfueumaltero ne! alterdecnlrdpttóïum cvniu^ltm ccncunibitur,atq; itd frdngtur fid( t,qiue iffi rffcwJ etidm corporels cr abieéiis mdgitum dnimi bonunt eft, et idea edtn /dluti quoq^ corpordli,qud etidm uitd iftn eontiwtur,certwn eft debet e pr^eponi.
GaputVI*
Sunt ttiri dliqudndo ufq^ ddeo incontinentes,Ut coniu» ^busnecgrduidispdrcdnt. Qnicquiderg)interfeconiu §tti immodeÃum,inuerecundum,fordidumüe gprunt ui* tium eft hominum,non culpd nuptidru,idm in ipfd quot^ immoderdtiore exdfhone debiti cdrnAlis,qudm eis no fes cundu/m imperium pr£cepit,fedfeewndum uenidm concé i-Cà t.f dit Apoftolusiit etidm prxter cdufdm procredndi pbi mi» feedntur, Gpeosprduimoresddtaiemconcidiitumimé peUuntttiuptiie tdmen dbddultério feuforniedtione deftn dunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;enim iÃud piâopt£i tiuptidt ddnùttiturftèd pró
pier nuptids ignofcitu£.
Caput Vli.
Qupmodo dutem uiro poftit effe licentid duceniU dltt rites,p ddulterdm reliqiierii,cum mitlieri non pt nubendi dl(tri,p ddulterum reliquerft,nonuideo.Qutépita funt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pM*
MMum udlet iOud focidle uinculum coiugumjut cum cdu* uruxôr »c fdprocredndicoUifftur,necipfdcdufdprocrediidtfttuds tur. Voffet enim homo dimitterefkrilem uxorem, G du» tere de qudplies hdbcdt,G tdmë non licet G noftrû qui^ demtemporibiu de more Ronidno, nec fuperducere, ut dmplius hidiedt quamundm uiudm,Gutilt;p reHitHdd^ ulterd uel reliëb ddultero,poftent plures ndfci homines,p Uel tUd dlteri nuberet,uel tlle dlterdm duceret. Quod tdmS p non licet Jicut diuind reguld prêfcribere uidetur, quem ttonpcidt internum, quid pbi Uelit txntd prmitds uinculi eoniugdlfsi
Caput viri.
Ctetemmdlitrrfehdbereiurdgentiliumquisignordt, ubi interpopto répudia pne reaiu dliquo ultiois humdnie, fine rcatu G iüd eût uoluerit nubit,G iUe qudm uoluerit ducit i Cui âcbintut'' confuetudinipmile dliquid propter ifrdeliticdht duritidin Dcut.z4i uideturpermtpffe Koyfes,dè libeüorepudif. Qudinre exprobdtio du^rti/ mdgis dppdret qudm dpprobdtio,Ho Hâb ⢠I gt;nbsp;ttordbiles er mtptid in omnibut et thorut immdculdtuf,
Caput IXi
Bonum eü nubere, quid bontimeft Gplios procréde Bonum eà rejnutrenftimilids tfjèftêd tnelius eft nS
lius tH dd ipfdlt hulMtidm focietdtë hoc opefe nè egprci
CapiitX* ,
Sed noui quofddm qui murmurénl. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inquiunt,
omnes uelint db omni concubitu dbftinere, unde fubpftet genui humdnumi Vtindm omnes hoc Ue[lent,duntdxdt fet ut'fe ori inchdritdte,decordepuro,Geonfeientidbond ,Gpde non pëla,multo citiut dei ciuitdt copleretur G dccelerdrè turterminusfeculi, duidenimidiudhortdri dpppdret A poftolum ubi dit,cS inde loquêretur: VeHem omnes efte peut meipfum.Aut iüo loco,Hoc dutem dico frdtres tem^ Tim.j putbréueefti ReliquumeRutGhiqui hdbentuxores, tdnqudm non hdbentes pnt,G qui ftent tdnqium non ften tes,G qui gtkdent tdnqudm non gtudentes, G qui emîtt tdnqudtri non ementes,G qui utUntur hoc mundo anquJ non utdntur. Prétérit enim pgurd hUius mundi, uolo uos pne foUicitudine effe.Detndc lubtungt,qui pne uxore eft togitdt qut funt domtni,quemodopldt eut domino. Qift
Ce 3 4MrMl
â DE (fONIVGlO.
|
Dcnaptia.-nini indal-' gentia. (.Cor. Z (.Cor. Z (.Pctn } Koui.i riîîf ihitninoio cciimâui (fl,co^tdt^ifur.tmudi,(iuoi modo placcatuxorù t'odem Cap. Non n«phdJ fectvndtim uenidm concedit Apo/îo tui.Ndm ciuh dmbi^t dbfurdiffimc did, non eos pcccdfjê quibiifuenidddturi Sedillum conrubitum fecundiim ue= nidm concedit,qui fit per incontinentia, non folum caufd procredndi, (S' aliqudndo nuüd cdttfd procredndi, qucm nuptiie non fieri cogwit. Sed ignofct impétrant, fi tarnen non itdftt niniiusutimpediat,que fepo/ita debêtcfjètcm pordcrandi, necnrimuteturin cumqui eücotitra natU' rdm,de quo l^poftolui tacere nonpotuit,dim decorrw fteUf nimijs inimwidorü et ntfpiorufjominit loqueretur. CapiirXV. 'kernel diitem initum connubium in ciaitdte dei noflri, nbietiam ex prima duorwm hominum copufd qùoddan fdcramentimi nuptre ^rwit, nuHo modo pctdl nifi ali» tuiu! corivm morte di]Jolui,i/\dnet en.m uincu'um ni.ptia rH,etiâ fi prolet cnius caufa initi!i tufifid flerihtâ te non fubfequatur,itd ut iam feientibus ccn ugibw non fe fi lias habiturof, Ãepdrare fe tarnen uelipfa caufa filier um, Quxanti- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;alijs copularc non bceat. Qjicdà foccerint,d»rt df bus'oinn h quibusfecDpulduerint,adhtterium ccmmittutdpà diitctn noiî nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;manent. P lane uxoris uoluntate ddhibere aliam, poribus 11- Undcccmmwietlilij nafcdnturuniuseommixtioneacfe» mine, alteriwautemluredepoteftatrapudantiqiiospd» tre!fà serat,utrum ZS nuw fat fit non temere dixerim. tlt;lonefl enm propagiiidi necefiitdt,quie tut!cfiiit,qudns do Cf parieitttbw coniugibus dliat propter topioftoyem pcfleritdtem fuperducere licelgt;dt,quod cede nwte noh H* cet.Naoi tantuaffertopertwiitatK ad aliquid luflr affn* dum,fiue non agendum temporum fecreta difimfliout nunc meliusÃciat,qui nec unam duxerit,nififeeontinei^ renonpoffit. Tuncautem ctium plurcsinculpabilitrrdu cebant,C:r quifetnulto Ãciliw continei e pefiint, tiifi a* hud pields lUo tempore poflularet. Caput XVI. Ratio» fit SioMt ergo fatius eft tnoriÃme quam idolothitis uefei, néi.bct's nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;défùngiftne liberis quam ex iBieito ccitu fliK» rxiiiicito pem andrere. (Sc, CaputXVIlL A uiro uluo in alteriw tranfire connubiMn,nec in ue* ten Tefkmmo licuit,nec nutfc licet,nee unquam licebit, Apoftatare quippeab uno Deo, (S irein dltenusadulte^ riiwn fuperfiitionem,femper eft malum. Ncc cdufa er^ Cato uiuâ rium(rofiorisprotisfoeceruntfanibnoftri,qiiodCdto di dftâuxórEni' ctturfoedlftp..omanw,uttrdderetuiuwuxoreetiam al» Uiro akcró doinum filifs 'tmpleturam. In noftraru auippe nu^ domn llliirs . nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, r r, r -â nbsp;nbsp;nbsp;.. r â riii|s iinpk pti]sphtsuaietlanmtaffdcrameii,quafaecunditMUteru luram Dc (aticfîa inrgimtatcCaputXO, Hibeant coniugia bonum fuum.no quid filios procre» iXinatn°-^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;honef}e,quid licite, quia pudice,quia fociali» monif nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ter procréant,(S procreatospdriter,fdâubriter,inÃiinier educant, qu:d thon fidem inuicem feruAHt,quia fderanieti tum coanubij non uiolatu. |
Lib.lX.de GeneÃ'ad h'f cram. CaputVIJ. MdgniMM mdgm^j-fccnonîmfr/fiiwtdpnt/DfttWifîi/e u/rz /(j ZS pid uir^nitas habet,nifi quia ifto iam tempore con Pnendi abamplexu,(umex omnibus gentihis ad implen» at nicritum dumÃnäorum numerum largiftmafuppetat copidper' fipiendd fordidd uclnptatis libido nonfibiuendtcat,qucd mr matrt-iamfiifftcieiidtproiisneceftitudnncn pofiiilatfDeniq; u» triulqs lexiis infirmitds propendens in ruinam turpitudi^ nis rede exc ipitur honeflate t!uptiaru,ut quad janis pof* Ptfft^officium,fitdgrotts remedium Keq^enimquidin« confjfifnfiti maâum eÃ, ideo connub. um, uel quo iiicontia nenies eopuâantur non eft bor.uw,, tmoucio nen propter lüud matum culpabile eà hoc bonum, fed propter hoc bo num uenialeeft lÃud malum, quoiiiam id quod bonum.ha beiu luiptid, CT gnod bonte junt nuptite, peccatum efte nunquampoteÃ. I- ccauteminpartitu eft,fides,proles, facrcmentum. in fidcaiteiiditur ne prteterunitulum eon tugale,eum a'tero uel altera com umbalur. In prole,ut a* matum lufcipidtur,beiiignc'niitriatur,religicfe educetur. In fdcrametitoautem,utccniugum. non leparttur,ZSdi» miftwaut dimiftd, nec cauja prolisaâiteriecniii^tur. Vdc eft tanquam ngula nupttarum,qud uelnaturd deco raturfoct unditds,u(l inccntitientid regitiir prauitas. Libroin.de ciuirate Det. Caput V. Antiqui RcmMi in ftiipro deti (Ins ueftaks fdeerdetes, uiuas etiam defodiebant,adultéras autem faminas,quam^ quart mor ufs aliqua danmationc nuBa tarnen morte pleâebani,ufq. â',ânon pU adeograuius feueriusq;uindiedndd putabant aditadiui» «Sebant; nA,quain huma.tta cubilia uindicabaw. Libro Xnil. Cap.XVlIL Opus uero ipfiim,quod libidinetali perdgintr ,non fo lum in qudiusq; ftiipris.ubi latehrt adfubtei ftgenda hit mana indicia requitw.tur, uei umetiam in ufu fcortoru, ^IMW ffrrtnd ciuitas licitam turpttudinanfcie(it,qudmuh id a^rur,quod eius ciuitatis nulla tex uindicat, deuil at à menp'ubliieetiampermtftaatque 'nrtpuritalibidoccnfte ÃttîKjCr uerecundia naturali habent prouifumLupana* li. ud ip/d fecretum.Ãciliusq^ potuit inipudicitia non habert uinculdprohibitionis quam impudenha remouere latibu* Id illtus fteditatis.Sed hanc etiä ipfi turpes turpitudine uo cant,cuius licet fint amatores,ofti matores effe non audèt, Quid ccucubitus coniugd'is, qui feeundum matrimonia» liu/m prieferipa tabularum procreandorum fit caufa lib'e rorum iltonne ZS tpfe quanquam fit licitus (S heneftus, remotum sAarbitriscubileeonquiritt VonneomnesÃ* mulos atqueipfos etiamparanymphos,ZS quofeunqiin* gredi qualibet neceftitudo permiferat, antemittitftras,q uel blandirtconiunx eoniugi ineipiat !Tt quoniam peut ait etiam quidam Rcmaru eloqui) maximus auihr: Cm* iud rede Ãdn in luce fe c oUocari Holunt,id efl,appetut feirt, hoc redeÃdumfic appétit ftiri, ut tumen erubefcat wdf n.Qftii enm nefeit ut p/if procreen{ur,quid inter fe foniuges |
DE CONIVGIO. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CLnr
|
comu^es dgdni.iJiUnthquiJtin ut id ugatur tinta celebri tdteducMitur uxores.GT tarnen cum agitur ttnde fiij nat fcâtur, nec ipp Ãbj P qui inde iâ natilunt,tefies pert per^ mittuntur.Sic enit» hoc reäeÃtüumad fui noticiam luce affpctit luminorivm,ut tarnen repliât oculoru, Vnde hoe nip quia pc ^ritur quod deceat ex natur a,ut et tarn quod pudeat comiletur ex poena f Caput XX.Eodem libro. Hoc iHi canini philofophi,hoc efl, Cinici non uiderut, pro/èrentes contrahuntanam uerecundiam, quid aliud q caninam,hoc efl,mtnti»dant imprudentemqi jententiam, ut fcilicet quoniam iuflum eft quadpt in uxore palam no pudeat id agere,nec in uico,nec platea quolibet coniugalê concubitum deuiare,uicit tarnen pudor naturalis opinio nem eiuf errorü. Ham Oâ p perhibent hoc aliquando glo gt;^ilt;^huitdumfoeciffe TiioffKmJta putantemfeOam (uam ludinis ÃU ⢠ttobiltorem pituram à in hominümemorid,inpgnior eit» hnpudentia pgeretur, Pofiea tarnen o Cinicis peri cejfatu, eil, plusq- uoluit pudor ut erubefcerent homines h(gt;miniââ bus,q error^ut homines cantbus ejfe pmiles affeitarent. CaputXXL A bÃt itaq} ut credamus tÃos coniu^s in paradifo con Ãitutos perhanc libidine, de qua erubepëdo eadem mem^ bra texeruitt » impleturos puffe, quod in fuo benediBione Dem dixit ; Crepite ej multiplicamini impleie terra. Poà peccdtwm qaippe orta eà hicc libido. Poà peccatum earn natura non impudens amiffa poteÃate,cui corpm ex omiü parte feruiebat,fenpt,attendit,trubuit,operuit.1.Ua uero benediëbo nuptiaruutconiugaticrefcerentet mutt tiplicarentur CT implereiu terram, quamuis ZT in delino quenttbusmanÃrit,tamen antequamdelinquerètdata eil tirfiho7um nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;procreationem pliorum ad gloriam con^ ad gloriam nubij,non ad pcenam pertinere peccati: Caput XXIL Copula c3 Nof autem nuüo modo dubitamus fecundwm benediu Dco'inftitu bhonem Dei creÃere ZT multiplicari ZT implere terram, nuptiarum quas dem ante, peccatum homtnis ab initto conÃtuit,credndo mafculum ZT fceminam,qui fe xm euidens utiq; in carne eÃ. Hkic quippe operi Dei etiä benedtfho ipfa fubimitki eil.nam cum fcriptura dixiffet: Kafculum ZT foeminäfoecit eos, continuo fuhdidit,ZT be Gincf., nedixit eis Dem dicensiCrefcite ZT multiplicamini et im= plete terram,ZT dominamini eius,ZTc. Certum eil i^^ tur mafculum etfaminam ita primitus InÃtutos, ut nuc hoiiunes duos diuerp fexm uidemm ZT nouimus. Vnum autem dici,uelpropter coniutichonem,uelpropter orig» nem faming, qute de maÃuli latere creata eil. Ham ZT ApcÃolm per hoc primum quod Deo inÃtuente priecef» pt exempluÃngulos quof^ admonet ut uiri uxores put diliantiZTc. Lib.XV.Cap.XVr. |
Cum igitur gcnm humanum, poà primamcopulam turi ÃÃi ex puluere,ZT coniugis eim ex uiri latere mariu facminorumqi coniumiPone, opm haberetut ggnendo multiplicaretHr,nec effent ullihomnes nip q ex illts duo» bus notiÃiffent, uiri fororesfuas coniugis acceperunt, q, profido quanto eil antiqutus,compellente neceÃitate,tui uxore res to poÃea Ãdum eà damndbilim,religoneproh;bente. Habita eilenim ratio rtihÃima chantatts, uthomines quibus effet utilis at^ honeÃo concordia,diuerfaru neeeà Ãtudinu uinculis nederentur,nec unm in utta multas ha» beret, fedpngihe jpargrêtur i n Ãngulos,ac pc ad focialè uitam diligntim coüigandà plurimac plunmos obtinerêt. Pater quippe ZT locerduarum funt necepitudmum no» mina. Vt erg) ahum quifq^ habeatpatrem, atiumfveerÃ, numeroÃmjecharitosporr.gt. Lib.ILcontra Pelagium óf Ce*» leftium dcpeccatoori#» ginaluCap.XXXIIIt Bonumfuntnupti^mommbm qua: funtproprie nu» ptiarum. Hlt;ec autem funt triaigenerandi ordinatio, pdes 'His rft-pudicitiie,connubqfacramencum.Propter ordinationem ââ ffnerandifcriptum edt Volo iuniores nabere,plios pro» â ' creare,matresÃmiliaseffe.Propter pdèpudiciti,e: Vxor Mat.;? »10» habe t poteÃatem fui corporisffed uir: pmiliter ZT uir non habet poteÃotem fui corporis,fed mulier. Propter co nubij [acramentu: Qwod dem coniuxit,honu) no feparet. LiKLde nuptqs QC concupifeentia ad Valenum.Cap.lX. Ndm p Deo patrum noÃrorum, quietiam noÃer eü, pââ' ilia numeroptas coniugum propterea non difflicuiffet, ut uni uiro lix copiopm fe libido iaâaret, iti etiam fanihefoemiM fer» tantur^fej UIffent pluribm pngihe. Quod p aliquaÃceret,quid earn non «conz mp concupifeentia; turpitudo compeneret,ut plures uiros haberet,quandoiÃalicentiapturesÃliosnonhaberetiVe ? . runtamen magts pertinere ad nuptiarum bonum,no unit ZT multasffed unum ZT unam fatis mdicat ipfa prima di uinitm faibii coniugum copula, ut inde connubia fume» rent mitium ubihoneffm attenderetur exemphtm. Pro» grediente autem gnere humano, iundafunt quibufdam bonis uiris bonis foeminspngulis plures. Vnde apparet ZT lUud dignitatis magis appetiffe modeÃam,ZT hoc foe» cunditatis piermtpffe natur am,Ham ZT principatm ma^ gis natur aliter unim in multos,quà m in unum poteà effe multorum, Hecdubitaripoteà naturaliordine uirospo i Cor.n.] timfcemiiiis,quam uiris feeminas principari.Qnodfer» ® lunt Apoflolm ait : Caput mulieris uir,ZT mulieres fub» ditte eÃoteuirisueÃris.Bt Apoflolm Petrm: Quomodo Sara,inquit, obfequebatur Abrahie,dominu iVum uocas. dsodlicetitafefehabeat,utnaturamprincipioru amet pngularitatem,Ãcilim autmt pluraliütè uideamm in fub* ditis, tarnen plures fÅmina: urn uiro nwnquam licite lun^ gerentur,mp ex hoc plures piij nafeerentur. Vnde p utta concumbat emn pluribm, quia non ed ei h'tnc multipliea tio prolis, fedÃcquentatto libidinis, coniuttx non poted ^efed meretrix. Cc à caput |
DT CO Ml VG IO;
|
Caput XâCodctn libro QMOn/dw fdn è noti âtndim facundittu, ciriuf fruâus iîj prole eft, nee tdniiimpudtdtia,cuiufuinculam eft ft-» des, uerumelidtn qUoilddm ftcrdmenbim nuptMriem com Coiloir.i metiditurftdelibitsconitigafts.VridedidtApoftolvs:Viri diligte UxofCsueftrdfipcut ZSquot; Chriftas ddexit F.ccleftä. Huius procüldubio fdci-dnwnii res e/l, ut tnase^famiM eoiinubii) eopuldH quttmdm uiutent infepardbiliter perfe» ue^enttnec Ucedt excepti. cdufd ÃrnicdtÃii,d coniuff co» iu^m dirimi. Hoc etilm cuftvdifur in Chrifk Cr eccleftd, tlt;t uiaens enmuiuentemieternuâmritdloditi(»-tio ftpdre» fdcrdtnenti tdntd obferudiio eft in ciuitdte Dei nium qiiarc noftri in monte fdnfto eius,hoceft,ineccleftd Chriftiqui» d^cituZquot;''' bus^ftdelibtisconi(igdtii,qui fine dubio mèbrd ftmt Chri fli,ut cum fHiorumprocredndorumlt;dufd uel nubdnt fÅ» I minit uel ducdnturuxores ,necfkrilem coniuffm fts pt retinquere,utdlidfaecunddducdtur. Quod pquifqudm fcretrit,non lege huius (iculi, ubi interuenietite répudie, piiecrimmeeonceditur cum dlijs dlid copuldreconnubid. Q^od etidm fdnâum blioyfen dominus propter duritidm cordis tüoram Ipdhelitis permipffetefktur.Sed lege Eu» quot;crngtlijrcui eft lt;tdulterij,pcut etidm did p dlttri nupferit. Eodem librOjCaput XVL Quidi^turtiles nuphieefjc nonpepitnt qudlespri» ' morum hominum,p peecdfum non prdceÃiffet efje potue rtmt,pnt tales quddes fdnfto) um pdtrum fiterunt, ut pu» dendacdrniscocupifeemid,qu£inpdiddifo necdntepec» cdtum put,nee poft peecdtu effepermiftd eft,quid neceffe eft in corpore mortis huiiK,utpc ei non feruidtur,fed ipftl potius non nip dd propdginddm prolem feruire cogdtur. 'Qui fc con Autcluid hoc tempus, cjuod idmeffediximus continendi poiTunt nu dbdinplexu,non hdbet huius efticij necepitdtem,ddidcen» te undiq- in omnibus gentibus tdiitd fertiliate gignendo » turn ftiritdlit{rpliorum,idud potius excellent^ continë» f.Cor.x nbsp;nbsp;the bonum,qui poteftedperecapiat. Quiuero idcapere (iopoteft,cr p dcceperit uxorem non peceat,G'foemittA p fenon continet,nubat.^ohum eft hcmini mulierem non angere: Vf xiiw nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;non cmnes capiunt uerl urn hoc,fed quibus daium eft,rifhtutpropter ftrniedtionem uniu» quifq^fudin uxorem habeat,C!' unaquie^ tiirumfuwm hd beat,dc pc inprmitdsmccntinentiie necadat in ruinamftd Qtiorum,excipidturhctufhteniiptiaium. Qacdei.im peftolus de faminis ; Volo igtur lunicres nubere. Hoc crdernarilus didpotrft: Voloiuntoresuxoresdu cere, utadutrur.q-ftnum pertinedt,plios prccredre,pd» tres (J mdtrespmilids fffe,nuftam occaponedare aduer» fariomAledilb,cgt;c. i-. Qiâæftionutn fupcr Gcncfi'm, Septem Jie nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qlixft. LXXXIX. busnuprix ceicbruban Septem diebus fokrcnuptids celcbrori, etiamlibcT Jud?c5quot;)4. iudicum oftenditin Samfcne,qiidndo facitpetum feptrm diebut.Etdddiditftripfurd:quod pc folerent ftctreiuiie^ nes,fcecit dutem hoc prepter nuptids fuas. |
Librol.de adult^n'nis comïigfjs ad Pollentiiim, Ca* Hiiftd exiftente ediftd ftrnicdtionis,cuibbet coniugi cebit ur.um de tribus eligere, aut non difecdere d, coniut g:,dut p'difeefferit pc manere,due ft non pe manferitjwa dlterum quercre,fed priori fe téddere. Eodem librOjCap.XXV. J^enenim temporereuclatiTefk,menti ncuiinEum TnHdcbtcg gelioMeiullis Apoftolicis Uterispneainbiguitate declard» 'âPs cóquot;â rr , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;» 1 .rj I ⢠biumproht ratumef/erecolo,utrtim dominus prohibueritpdelesin» buifle Chrf pdelibus lung. QudmuisbedtiÃimus Cypridtnis inde no dubitet,nec inleuibus pecedtis cDnpiOidt,iungcre cum inueniri* mpdelibus umculum matrimonij, atque ita effe dicat pro ftituercffiuilibusmembraChrifti. Sedquodkis.quiiami-Coi.r eonuitifti fuiit,alia queflio eft,audiatur et hic Apoftolus dicensiSi quis pater habet uxorem inpdelem,G' hec co» ftntidt habitare cum itlo,non dimitâtatiHain,Et ft qud mu» her habet uii urn inpdelem, O' hie confentit habitarc t urn illa,nondimitat uirum.Proptrrquodhbet tarnenÃrnica l«c. iS tionii genus, ftuecdrnif pueftriritus, ubiCF inpdelitas in» trlligtiir,^^ dinuffo uiro non licit dlterinubereietSâ dimif» fa uxore no licet alteram ducire,quoniam deminus tuilla exceptione ftiftn dicit: Si uxor dimiferit uirumluum,e:yâ alij nupferit,maechdtur,Et omnis qui dimittit uxorèfua, Cn ducitdlteram,moeckdtur. Lib.II.de confenfu Euangelifta urn, nbsp;Caput I. Exemple Jofephcf Mariannagniftceinpnudtur pde Sinepcimi libus eoniugitis, etiam feruata pari confenfu continentid, poffepamaiiereuoctriqiconiugum,nonpermixtocor» pcmintit poritftxu,fedciiftcditom(niisafpâu,pr£fertimquiana *mngîu« ftieisetidm pliuipctuitpne uHocomplexu cdrnali,qui propterfolos ggnetidosfiliosadhibenduseft, Heq;enim propterea non eratappclladus tofeph pater Chirfti, quia non eumconitmbcndog(nuerdt,quandcquidem reftepd ter eftet etiam eius,quemnonex fva ccniugt prccreatum, aliunde adcpleffet,etc. DE SANCTIS, ET VE neratione Sandorum: In Euangeliutr IoannisTraâa*â tu XXIII. H(fc eft religo ChriftiandfUt colatur itnw Dfi«, ho« multi difquiapcit dnima beata,nift unus deus. Partùipa gio'Schri bone deipt beata,iio participatioe fanftte anima: ftt beata **ââquot;*' infirma anima,necparticipdtionedngelipt beata fanfta anima, fed p quarit beata effe inpi ma anima, quarat ftif» |
DE VENERATIONE SANCTORVM.
CLini
debeatafitfatiÃtl anima,NonenimbeatiiseffÃeris exant gelo prohibitum neÃeadoraret, fed umtimdeam fubquo gplotiitfed unde angelus inde er tu» Illuc pergeanima. â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
conttmptii aeccrii, uel etùm tranfcenljs G'c. t
De Liera religïûne,Cap.LV.
Nojt diligimui uifibilid /^eck.cuhi, ne ab ipfd ueritite aberrandotey amando wmbrat, âm irnebras proijcia* mur^ Non /it nobif relira in phantafmatibm noÃrist jAeliut eft en«)) qtulectmq; nerum,quant omne quicquid pro arbitriofiiiQ potrÃ,e[ amtn ammam ip[am,qu'agt;nuis anima uera fit,cMn Ãlfa ima^natur,colore non dcbemui. l/ielior eliuen Ãpula, quant lux mani cogtatioiu pro fuÃiicantis uohmtate Ãrmata, er tarnen Ãpulam quam fenlimuscr taiigmuf, dementi! eü credere colendam. t^onÃt nobii rdt^o hmnanorum operum cultm, melio» raenim funt ipà artifice!, qui talia Ãbricantur, quo! ta= men colere non debeitun, Hon Ãt nobis re/igo cultut hea Ãiarum,melioresenim funtextremi homines, quos tarnen
colere no debemtis. Non fit nobis religo cultus hominum mortuorum,quia à pièuixerint, non Ãc habenatr ut ta= les qu£rant honores, feiiHtim à nobis coli ucluttt,quo ih luminanle t£tantiir meriti fui nos eÃeconferuos.Nonorani ; dier^ funt propter iinitationem,nonadorandi propter religonem.Siautem maléuixer'mt,ubicun^ fiat non funt colendi. Non fit nobis religo,uel ipfa perfida nbsp;nbsp;fapiens
anima ratiottalis,fiue'mminifleriou'niuerfiiatis,fiue m minifkrio partium fiabilita,ftuequ£infummis homini» bus expedat commutatioaem refiirmationemq; portionis fu£: quoniam omnis uita rationalis,fi perfiila efi:,incom^ tnutabili ueritati ficumintr'mfecus fine firepitu loquenti obtemperat,non obtempérantautem,uitiofa fit. Non era
Sjnfti quo modo ucnc »ndi, Nota.
ei eÃet CTlUeconfermts»Quiauteni nös inuiant ut Ãbi feruiam«s,cr tanquà m deos colamus, finales fuinfupcr^ bis homimbus,quibi{s ft liceat, fimiliter eoli uoluttt,fed iftos homines perpeti minia,tllos uero colere magis peri^ culofum eR. Religet erg) nos religo uni omnipotenti deq, quid ineer mentem noftram quatllum itttelligmu/t pdtrem Gquot; ueritatem, id efi^ lucem m^iorem, per quam tUum mtelligmus,nulld interpoÃca crcdturd eft ; Qua^ re ipfam quoq^ ueritatem nuüa ex parte diÃimilcm,m ip/o GT (iim ipfo ucneremur, qud Ãrma eü omntum, que ab uno funttGradunumnitunair. VndedppafetÃis ritaiibus animis per hone fbrmamÃ^ eÃe onjnw, qu£ fold implet quad appetunt omnid.
Lib.III. Hyponollicon contra Pelagianos. CL«
Quod erggt;colit fuminitsangelus,idcolendumeHetiam ablxgt;mineultimo,quiatpfahominK «atwra id non coletii^ do,ftéta efi ultima. Non enim aliunde fapiens angplus, a^ Hunde homo,aliunde Me uerax,aliunde homoÃed ab una incommitabili fipientia ueritatc: Hamid ipfum aihim efitemporalidiÃenfatione ad falutemnofiram,utnatii= Coitnd nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;âPfi lorttis GT.dei fdpientia, ittcommu*
eft q7od âb nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;confubflnntialis patri GT cocter»«« fufeipere di^^
turquot;' tâa,retttr,per quam nos doceret,id eÃe hontinicolendum, Miicoiitun qtiodabomntcreatura inteUeätuIi G'rationalicoleiidu
fft,. Hoc etiain ipfos optintos angelos, CT exceUetttiÃima dei miniÃeria ucUe credantus, ut unitm euw ipÃs cola^ mtw deum,cuiui conteinplatione beati funt. Neq; enim t?quot; M! uidendo angelos beati fumus, (cd uidendo ueritatem, ffilt;)n) ipfos diligmui angelos,cr his congratulantur, Nfc ««wdenwi qnpd eo paratiores, uel nullis moleflià . interpedientibu! perÃuuntur, fed magis eos diligntus, Hitth. j». queniam Gr nos tale aliquid Ãgt;erart i contmuiu domino iuÃt fumus. Q^are honoramus eoscharitate, non feruiâ^ tute,nec cis templa conflruimtn: nolunt enim fe Ãc bono» j.Corint.} f nbsp;nbsp;nbsp;nobis,quid noÃpfos cum boni fumusdcmpla fumm
Apocii.»» nbsp;nbsp;deieÃe noueruiK.Rtiiè itaqÃiribimr hominem ab aii^
I« libro Sapienthe legtiir,Quotiiam gratia, dei, ait, eR 'tn fan^s eins. Ecccffneraliter diéhirn,neminemfan= Nemofani lt;f?or««) fine gratia dd fiuÃe uel tÃe ; fed ut 'm eis fit ad gr^tiTact* confirmandos eos, dcceperunt gratis per fidem,qu£ à Jeo eR,non habuerunt ante Ãdeni,qMd(utdtt Dautd)pro nihilo falitos fides eos,. Item i« Itbro Tobie : Eg) ditlr))), Tobttt ait.cKffodi«) animam meam, ne manducdrcm de efds eo^ rum. Et quoniam memor füi dei in toto corde meo, dédit mihi fivntmus deus gratiam ante Salmanafarre^m, cr mebam illi omnia, ieiis in regonein mediam ufque dum mortuus eft. Qj^od «ero pr£pofuit ,dicens: QuoJitani memor eram dei in toto corde meo,ne proprium uidercf tureÃe GT non donum, quod memor eÃet dei, continuo fubiungens ait: Dédit nuhifummu! deiu gratiam, ut con* Ãrmarct eius dono,non meriti, feddei memorem fiuÃe,GT locumdilebhonisante regmSdlmanafar 'muemfie.'Pr£^ paraturenim uoluntasà domino,à quo omnedatum op.-, iicpb-i* timum,Gr omne donum perfiifium e{l,utonfiie os ob^ Romm, j. firuatur : (J fubditus fiat omnis iftundus deo : quia ex o^- ^nüân\'ù°H peribui non iuftificabitur omnis caro coram illo,quia iugt; Ãcatur, cx^ Ãtiadeipraiuentu mifericordi£per fidem iefuChriÃi apr paruit fuper omnes,qui crediderunt.
Libro VIIL de trinitatequot;, Cap, VII.
Nonen«» fanóhisquifquampotefiati!fua^udet,fed eins à quo habet peÃe qutequid congruenter poteÃ. Et ftitefuanö muit potentius eÃe coiuung omnipotenti piauolur.tate, quam propria uoluntate paÃe quod contremifiant, qui talia non poÃunt. Kag-; ip/è deminut Véfus ChriÃis talia fi£iens,ut mirantes doccretampliora ,cr tentporaltbus infolttis 'tntentos atqsfuÃxnfosad £terna ateji interiora conuerteret, Vetufc inquit,ad nie omne!,quilaboratis GT Mich. n. oneratieflis,Gre^refiaamuos,to[liteiugum pér uos. Et non ait,dtfcite à me quatriduanos mortuos fufeitare: fed a:t,Di[cite à me,quoniam mitis. fum er hut^
DE VENÃRATIONE SANCTOR.VW.
|
mi'ii corde, Potentia eil enim zf tutiorfoBdiÃima hitmi» Btof, quant uentopÃima celptudo.Et ideo fequitur,dicent: Ef »n«fniffiî requiem animabus ueÃrit crc. De Ecclefiaftjcis dogmatibus, Cap.LXXXVI. NuUuf fanHut GT^iufhit caretpeccato, nec tarnen ex Null«« fan hocdeptüteffeiuPutuelfanHut,cumadpâu teneat fan^ Aotum caz fljarmii Non enim na tura humana uiribut,fedpropopti ret ptccato nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;acquittmiufanHitutcm. Et ideo ueraciier fe omnet fanib pronunciant peccatores, quia in ueritaie habent quod plangant,Gr p non reprehenpone confcientie,certè mobilitaie tj muMiate pfieuaricaf tricis nafurte. De præfcntia dei ad Darda# nunij Cap, VL Cum igtur deut,qHi ubi^ eil,non in omnibus habitet, etiam in quibus habitat,non lequaliter habitat. E!am unde 4EegS3. fHil^ndquod iîelifautpopofcit,utdupliciterineoperet *âsinftita$ ffiritus dei,qui erat in Helial Et unde in omnibus faniht andetn fan iitf^^iijaiijsfan(lioret,rupabundanüushabendohabia9 toremdeum^ Lib.II. contra fecundam Gaudentq epiftolam. Cap. XXIIL Non ita^ debemut quicquid infcripturû,etiam dei le* SinAomm /^ââwnioZdHddtoîfcominff ÆÅclj^/f/fgfr»ni«,Bon confen-i uainoom tiendoddprobare,fedconpderandodifcerttere,adhtbentes ud uudanz îtu^iBum no fané noflræauilcritatis,fedfcripturarudtui* d». ttarum atq; fanibirum, quio not nec lüorum hominum, quibus iBic bonum atq; prteclarum teÃimonium perhibe^ tur,omnia uel imitari, uel laudare Ãitu permittit,p quie non re fié ab eis Ãlla pint, uel huic iam tempori non con* ueniunt:Sed de hitquie tunc pterant Ãiia re£tn,tuinc non funt. LibroXXIL contra Fauftum, Cap,XXL Colimus erg martyres eocultu dileibonis GTfocieta* a*^hnftilz tif,quo GT in hac uita colutur homines fanfh dei, quorum nil coicndi cot ad talem pro EuangelicautritatepaÃionem paratum martyre». nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãntimus, fed iBot tanto deuotiuf,quanto fecuritu poà incerta omnia fuperata,quanto eftam pdentiore laude præ dicamui, iam in uita foeliciore uifhres, quam in iÃa ad* hue ufq; pugnanies. At iBo cultu qua griecé latria dicitur, latiné uno uerbo diet non poleÃ,cum pt quicdam proprié diuinitatt débita feruitus,nec colimus, nec colendum doce^ mus,nip unum deum. Cum auiem ad humccultum perti* neatoblatio facripcij,unde idolatria dicitur eorum, qui hoc etiam idolis exhibent,ruiBo modo tale aliquid offrri* mus, out ofÃrendum prieciphnus, uel cuiquam martyri, uelcuiquamfan{l£animie,uel cuiquamanglo,GT quif* quit in hunc errorem di/abitur,corripiturper fanam do* flrt»am,fiue utcorrigitur,pue ut caueatur. tpp enim fanlh uel homines, uel augli exhiberipbi nolunt, quod unideo dcterinert/nt. Apparuithoc in Paulo AAor.f4* tuba,cum ecmmoti mirdcu!iigt;^u,e per(C5Ã(iafui»,Ly cäony lanquà tn d^s tmiMlareuoluerunt: CcnfaÃii trim uejbmtntis fttK,confi((ntti Gquot;pcr[uidtnlts fc decs ncn ej]e,iÃiitfibiÃeriuttuctunt, Apparuitcr i»itugçlif,fi{ut ;tpocai.,9. in Apocalypfilegmut,ange!um feadorari prohibennm, à c m. acdicentrmadoratori fuo :Confcruut tuut fumtGquot; fra^ trum tuoru,m.}fli (îbi plané fupetbi/Ãiritui exiguHt,dia* bolus nbsp;nbsp;anffli eius,piut per omnia templa cr focra gen« |
tilium: quorum fimilitudo inquibufdamebamfuperbif homtntbui expreffd eil,peut de Babylontt quibufdam rc=gt; ^bus mmoriitecmmendatum tenemus. Contra Seenndinum Manilt;* chæunijCap.X VIL Honor ouippe fummus, ciualempietai relmoforum hox L f X J JL. .-7 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â xL° J norandi in fxniPft, «ftg; deo debetur. Qui erg) amat ixttorem,deu dco. imitatur. Sed humiles animte in iBo fe honorari uolunt^ fuperbi pr£ iilo.Addeum auiem l.umiles excelfiores punt iniuftis: contra deum uero exceip lumilicres punt luÃif, eapilieetdi/penfationepramiorum atq^ panaram, quia lUideum amaueruntfupra fe,iüiprodeoaniauertmt fe. In Pfalmum LXVIL ï.euauiocuîos nuos in montetfUndeueniet auxilium PAuxilnim mihi.Hecbmenauxilium mum abippsprcpriè mentis ncn a fanz bu(,fed auxilium mum à dcntino,quifeeeitcalwn er â'â° terrant. Vnutquippeippirum nwntium multum excels lent(um dixifjêt,quèdplus iBis cmmbuilaborauerit^on »⢠Corin.(f autem e^, fed gratta detnucum inquit. In Pfalm. LXXXV. Sanéhii fum tum audio,uoecm eiut agnofeo CJquot; Iticfet para meam. Certè infeparabiliter d corpore fuo loquitur, cumpe loquitur : Et audebo eg) dicerequomam fanâut fum { Si fanâtts tanquam fan^peans, cr ruiBo fanihp^ canteindigtntfuperbusmendax : Siautemfarâvsfan fhpcatusfeeundum id quoddiihm eil:San(h ePotr,quo niam eg) fanilus fum. Audeat Gf corput Chri/B, audeot Cr unui iBehomo, clamant d pnibus ferrie eum capife fu0,crfubcapitefuo dicere:Sanfhisfum. Acceptt enim gratiam fanà ttatii ,grafiam baptifmicr remiÃionif pecca forum. Et heecquidem piifbf,aitApcPoluf,(nemfrant t Cotin.i. multa peccata,Gr leuiatCT grauia,Ct uptati,cr hcrribù lia: hacquidemptillif,fedablufif/}is,pd fanfhpcaâ efit. Si erg) fanflipcatof didt.dicat G! ur.ufquifq; pdelit fanihisfum. Elon eil iÃa fuperhia eldti,fedccnppio non ingraft. Si erim dixerU le fat,Hum ep'e ex te,fuperbtti fï. P.urfuspdelit in Chrifh), G?â membrum Chripi,p te non dixerif effefan{lu,ingratut es. Argiensenim fuperbiam ApcPolus,non ait,non habens: fed ait, quid enim habet, quod non aecepifhl Diedeotuo queniam fanilut fum, (.Connt^ quia fandipcafi me, quia accepi non quia habui, quia lu dedifh non quiaegmerui. Elenimexaliolatere incipis itiiuriam fà cere ipp domino tu Ãro iefu Ghrifo. Si enim Chrifliani |
DE VENERATIÃl
Chrifhätii cttint !,C nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;biipttzdti ir. illo,ififum in^
o^'d'e rän nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^'cÃoltt^ dicit : Qjiatquotin Chrifio bA^
C^n5 ludt ptiZdtie^f, chnÃiim mdniflif,(] membra funtÃät cor^ ChriÃ?'fa* powf'^jCrcZ/fK'K/é faità os tiou effesapiti fuofrcitmt citiiiiuriä. irMrtam,cMiu membrafdi:ikl, nonfunt. Jäijj «idc ubi (tf,
C!quot; de eapiee tuo digtiiijitent cape. Ecenim eratis aliquando Epiâcff. ttnebrre,nuncauteinluxm domino.
Libro X. de ciuirare dei, Cap.L
Ldfrw ei tantum deo, deberi dieiinus, (]'lt;i uerus ed Mo'dcM nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(ulmret deot, Quicutte/; igi«r funt in
tcelefhbui habitaticiubtu; mmortalcs CX bejü^linotnon »mAnt,necbeMs nosrffeuolunt, colendi unq; non funt, Siaucnnaiinani,xy beatoi uoluitt,profèaà inde uolum unde er tpft fum^an aünnde ipfi beatt,a!iufide nos {
Libro XXL Cap. XXVL
Eft quidam uita: modus, nrc tam tnalè ut his qui eant uiunnt nihil profit ad eapefeendum regntvm cÅlcrum lar gitas eieemofynarum, quibas etiamiufterum fuÃentatur inopta,cr Ãunt atmet a^ui in tabcrnacula leterna fufci^ piaiK,ttec tarn bone utad antam beatitudinem adtpifceitâ^ dam eis ipfa fufjiaat,nià eorum meritisquos amieos foe^: cerint,mifericordiam confequantur, Uiirari autem foleo eitamapud Vei-plmm tflsmdcminirepetiri fenttntiam, Luca Id. Kamp;iäit.TdcrtfuQamp;KdnKcof (fcnummciM imquiati5,ut cr ipfi recipiam uos in abernAcula neterna, Cui efl O' Matth. 13. iHa Ãmillima: Qki rrcipit propheam in nomine prophet t£,mereedeni prophette aecipiet: CT quirecipitiuflumin nomine iufli, mereedem iufti aecipiet Nam cum ElyÃos campos Póëa ilJedeÃcriberet,ubt putant habiare antmat beamrum, no folum ibipofuit eos qui proprijs mentis ad
Qurq; fut mcmores alios Ãxccretnerendo. idesl,quiptomerucruntalioseosq^ fui memoret prowr« rtndo foccerunt. Prorfiit aiiquam eis diceret, quod freai quciiatur ore ChrifliattOyCum fe cuiqs fondlorum humilit quilqi cemmendat, CT dicit: Mentor eÃo mei: atq- ut id 'â //' poÃit, premerendo efficit. Sed quts iÃe Ãt modut, cT b'*'quot;*muTni nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;peceaa,qult;e ita impediunt peruentionem ad
ttù.pçricuz rfgntttti dct,M tarnen fatidkrum amicorum mentis impe^ 'dcAniwquot;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ândulffniia m,difÃcdimu efi inuemre, periculoÃÃi*
mUttidf/ÃMo r. Eg) certeuÃq; ad hoc tempus cum inde fa» ta^an, ad eorum indagnem perueitire non potui Et foraÃis propterea latent, ne Ãtidium proficiendi ad omo' wlt;« ptccata cauenda pigrefcat.
Libro XXII. Cap.X.
Viefirtè difhiri fuut ctiam deos fuos aliqud mira foe» cifJe-Eeiré à iam indpiunt deos fuos noÃris mortuis ho» minibus cDmparare,adqciunt ettam fe habere deos e)c ho* tmintbus mortuis, Ãcut Herculem,Ãcut Rootu^imm, Ãcut altos multos,quös in deorum numerum recepùrs opinan» tur. Sed nobts martyres non funt dq, quia unu eundem^ licttJM CT ttcÃrumÃimw CT nMT^ttsm,nec tarnen mira»
5ÃE SANCTORVRÃ. , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CLV
citlis qufper numorias noÃrortm martyrum Ãunt, uUö modo comparanda funt miracula, queÃfhl per templa perhibentur deorum iüorum. Voumj fi qua Ãmilia uideii tunÃetttä MofemaQPharaotns,Ãceorumdij uiblifunt Exoa.8. à martynbus noÃris. Eaecerut autem illa deemones eo û Ãu impur £ fuperbie, quo eorum dij efjeuoluerunt : Flt;t« ciunt autem ifla martyres, uel potius deus, uel orantibut äuteooperantibuseis,ut Ãdesilla proficiat,quaeos nort deos effe noÃrosjed umim deum habere nobifcum credi mus.Dentqi lUi talibus dijs fuis CT temp'a^dificauerunt, CT Ãatuerunt aras, CT facerdotes inÃtuerunt, CT faenû nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â
eia foecerunt. Nos autem martynbus noftris non templa Ãcutdüs,Ãd menibrias ÃiutTjominibus mortuis,quorum âpüd ^um uiüiint fÃiritiisÃbricamus, nee ibi eriigmus altaria, in quibus facnÃcerTUis martyribus,fedunideo CT martyrufn CT neÃro facriÃeium tmmolamus, ad quod Ãcnficium Ãcut homines dei, qtii mundum in eins con» ÃÃione uMrttnt,fuo loco CT ordine nominantur,non ta» men à facerdote,qui facriÃcat,inuocantur. Deo quippe smai non non ipÃs facrificat,quämuis in memoria facnÃceteorum, «nuocatùù qu:a dei facados est,non lUorum. Ipfum uero facrtÃciMti corpus efl ChriÃi, quod hon ofÃrtur ipÃs, quia hoc funt CT ipÃ.Qutbus igturpotiuscredendumefl miraculaft* cientibus,eis ne qui feipfos uolunt haben deos ah his, qui» bus ea Ãciunt : an cis,qui ut in deum credatur, quod CT Chrifhet efi,Ãciunt quiequid mirabile Ãciunt i Em »o qui facra fua ettam crimina fua effe uoluerunt, an eis qui wc laudes fuat uolunt eÃe facra fua, fed totivm quod ueracittf laudantur,ad eiut gloriam prefleert in quo laudantur fin dottuno quippe laudaiióir anima eorum. Credamus er^ eis,CT uera dicentibus,CT mira Ãcientibiis. b/cendo enim uera paÃi funt,ut poÃent Ãcere nüra.lneis ueris eà prae cipuum,quod Chfifliis refurrexit à mortuis, CT immorta» litatemrefurreclionisin fua came prhnus oÃendit,qtiam nobis adfuturam,uel in principio noui flt;ecnli, uel in huiid ÃnepromiÃt.
DE SIMVLACHRIS amp;imaginibus»
Expofitionis Åiftolæ ad Gab*» taSjCap.V.
Idolorm feruitusultima Ãrnicalioeflanim£,proa Moiotum ptrr quam ettam bellum aduerÃtseuangelium réconcilia» ^'âfornu» tis dei ÃrioÃÃimumgeÃumeft,cuiut reliquig quà muis tioanîmje. inlerdiu,adhucamenrecalcnt.
De uerbis Domini fecundum Maf* thaeum, Sermon, VI.
Qtt/ immolant gtntes,dtcmonibus immolattt,CT non j.Corlh. ,egt; deo,nolo uos fodosÃeri dtmontorum. Nouimtis quia idolum non efl deus,utiium CT tüt Ãc normt. Sed pro» pitr eos qui hoc aon normt mfirmossnon debet percuti â¢
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;confeientia
|
DE SIMVLACHRIS eonfà entid ipfôriM. Hccmdwt Apo/btns: Ndw criUi qiiod numn httbedntiOquot; pro ntimiae dccipidnt tlldm fin» aiam,ard teÃitur.QuidiUiefieidtdrd,Ãlüudnon habea tur pro numine ? Nfmo mibi dicdt, non efl numen, non tüdeuf. tdm dixi ubndm Ãdpà normt hoc,quomodo omnes noumus nos. Sed quid hdbeditt,pr0 qiu re habeSt, quid ibiÃcidt, drd iOa teftatur. Conuidt omnium colens tium mentes, non conuhicdtrecttmbentes,fedtton prga nuntur Cbr^dni,à pr^muntur pdpni, quot;Verbis ipforum Quomoio ^^^^^^â^»^^^'^^i^â^^^f^^dieuntidolorum fuo» Ifÿcfttuâto tlvm,Sicprtefletdeus,0âdetommdin poteÃdtt,quomos bioc enim dicimus ebdriatt uea firt ne freidtis iÃa,qudndo 'm potrÃdte ueflrd non eH, ut Ãcidtis lUud. Prduorumhominüme/Iffitriofortim cirs eumcellioiium,0' ubi potefl^iam non habet feu(re,et ueb le mori, properdnt Ãne eduÃd. AudiÃis que uebis le^t tnus,omnes qui nuper in Mappdtibus ddfuiÃis. Cumdaa fiierituoiis terrdmpoirÃntem(Priusditm poiffîairm, O' Ãc dixit quieÃiciendd/une ) Ards corum,'mquit, des Dnt.rjt* ftruetisJucoseoTUm tomtninuctis,0â omnts titulos cos riM« conÃingetis. Cum dcceperitispoteÃ2tiem,hocÃieite, ubi nobis non c/l ddtt potefl^s, non fà cimus : ubi ddtn eil, non prelermititmus. Multi pd^ni hdbent iflds obomtttdf tiones 'tn Ãindis fuis,nunquid dtced'tmus et confr'mÿmus. Prius enimd^mus,ut idold'tn eorum corde Ã-dngtmus, dÿdndo Chrifb'dm O' ipÃÃillffiterint, dut inuiant nos dd tum opus bonum,dut prdueniunt nos: modo orundum AugnR.pet f/l pro iHjî, KO» trdfcendum iHis. Contrd idold predicds ïótuïn.' tnus,decordibusilldtDllfmus,fumusperfequutoretidolos rum,proÃtemur. Nunquid ferudtoresi NonÃeioubi nonpoffivm, non /icioubiconqueritur dominus rei, vbi autem unit Ãeri,Oâgrdtids dÿt,reus ero à non fixeero. Qui chriflianà f üerof utriufq; teflnmnti fcitiitt, tun fjocculpdntitt fiurilegif ritibiu Pagittorum,què(l cons ÃrMm Kmpld, cr itilhaiaMfdctrdond,crfà tiânt fauris fiddjfeJ^uà J htccidûlis Cdictncnijs exhibant. Eiidotii qmdcm omui fenfucartrequûdidiitct! Veruntamtneu his locanUtr ftdibu!,hoturtbili fublmititr^ntA precans tbusdf^immoldnbbus dttend(itur,ipft fimilitudineanis «Mtorhw mtmbrorttm dtfj; fenfuum, quitmuis mftnfiM CT rxdwnu ddficiuntinfirm0fdnimos,utuiuereiuÃ}i* ' rdreuidedntur,dccedeniepr^fèrtimuewratione mtett» d'tnis,^ud Mtus eis rultm dri impenditur. QutbttS ïnor^ simoiïchrt bidis O' pe/Hlentiops ddfribbits inedeOir feripturd diuttU, tcp'Tr^A quot;nbsp;^ugrem quidemnotmntfedamenfalubrirtmtdiodditws Kumni non ntùonis mculcdt,dicens:Octtlos hdbentonon uidenS, faiITtctcde , , dum. rfwreî bdbent O' non dudiUM,^' cdterd talid. H/c f««» Pfitm. tu. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dpera O' populdritrr uerd fuM,to iw» gM iticuâuntfdlubrem puderrm iHis, quicum talibus fid muldchris diuinum cwm timoré cultum exhibent, ttiuenlibusÃmilid ueneranies, ddordntes^coMntiir, tis^ |
ET IHAGINIBVS. uelut prtfentibus preees dllegdnt,ui{hmds hnmoldnt,uos tt per[oluunt,Ãc ddÃciimtur omnino,ut ed fenfu carens bd puare non dudeant. Nf drbitrentur dutem i/H hoc fos lum noÃros libres ueHe fondre, quod huiu/cemodi dd/is ûushimtdnocordiex idolis 'mnAfciair,dpertip.imè fcris ptume/l: duonidm omnes dijpntium îemonid. Vnde O' Apo/hlicd difciplind no folum dicit,quod i^ud lodn* nemlegttir: Frdtrescduete a Ãmuldchris: uerwnetidm quoddpud Pdulum :Qtiider^ idico quodidolis immoa t Cot'mt.i» Idtum Ãtaliquid, dut idoltim eà dliquid {Sed qut immos Idnt pntes ddtnonifs O' non deo immotdnt. nolo dutent uosfociosfieri ddtnoniorurn. quot;Vtidefdtis intelliff poteÃ, non tamipfdm 'tmmoleUionem ( ndm uero deo priÃi Ãtnfli hnmolduerunt ) fed quod di/s ÃlÃs O' 'tmpijs dxmonqs immoldtur,reprehendi d uerd religone in fuperÃtiombut fentium. Sicta enim ueritds hortdtur homines fieri fociot fdn£k)rtim dngelorum,Mfedueitimpietds dd focieateta ddmonicru,cuiprdpdrdturignis teternus, peut regntm gterntimfocieMt fdnibrum. Neq^tU'meexcufdttt 'mp'ij fudftcrilegi fderu O' fimuldchrd, quod eleginter 'tnters preuntur quid qud^ Ãgntficent. Omnis quippe tUd inters pretatio dd crcdturdm re/irtur,non ddcredtorem, cut uni debetur feruitus reli^'ois illd,qud uno nomine Idtrid grecs cè dppeUdtur. Vnde eoHigtur corpordli credturg no e/Jê fdcrificdndum.Qupnidm qudnto ntdgis pid efl O' fubdt» deo,tdnto minus fe tali honore digndtur,quern feit non des beri 4 dec. Ad lanuatium Epiftola CXIX In primo dei prtecepto,ubiprohibetur colidliqud in De*t.'d*** figmentis bominum dei fimilitudo, non quid non hdbet iHMgiarm deus, fed quidnuUd imd^eiiucoli debet, nifi Prohibée ilU que hoc eà quod ipfe,nâ¬cipfdpro tüo, fed cum lüo: î,°u^oânquot;j ty quid credturd mutabilis eÃ,dc propterea dicitur,Oms mentis hO* n/îcre4r«r4«dgt;M«ft/«fcïfÃafft. Libro I. de Trinitate, Cap. VI. Idoldtrx dicuntur, quiÃmuldcris edm fervituten ex* hibentqueedebetur deo.Secundumhdnc en'tm feruitutem dIokix', diâumefi: Dominum deitm luumddordbis,0 iUi foU feruies. Neon O' hoc diÃnfbus in greed fcripeurd 'muet tiitur, AaiçjûcTKç en'tm htdiett Porro fi tali feruituie eredtur^ feruire prohibemur, qudndoquidem di^m eÃ: Dominum deum tuum ddordbis,0' illi foti feruies. Vn» , deO'Apofiolus deteÃatureos quicoluerunt,0' feruiet runtpottuscredfurtequdmeredtori. NoneÃuti^ creds turd ffiirituffdnâus, cui db omnibus fdn/lis taUs feruitiit exhiktur, dicenle ApoÃolo : Not enim fumus circums v cipojÃiritudeiferuietes,qcteà 'm greeco Zaljtvwnsç. Libro I. de confenfu Euan* ccliftarum, Cap. XXXI. îiefinMt |
DE SIMVLACHRIS ET IHAGINIBVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CLVî
|
â¢hiiftâfuo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicmnMlilduddtores Chri/li,quiaoluin miUa°hraâ^ Chri/Jian(,(]t{ôd chriflii! non docuerit deos eoru dcfe^ ÃmK'iicbrdionfrin^.Deiu enim \frAèl,dcquo pn pi^tUxcrSt. dtéîumeü,^deuiuniuerfitterr£ uociibitur,Grdemtwb EflïxP^â'ProphèteÃituruprédit xit,hoc per Chrijhtm congrue tempore impleuit, Nlt;lt;i« lt;lt;= Efaijc Æ}. pud rÃuttm letmus : Fropterea,hti]uit ipfe, hareditibit complures,Cr fvrtium partieturÃjolid.fJempe idin hære^ diate poÃidet nuiltos, Gquot; fortium pdrbtur [}gt;o!id tcumed qu£ didboliu zy dtcmoncs poÃidebdnttper eccleÃdrum fudrumÃbricdi, ciuoslibet necejjdrtos uÃn lUw expul^ Ãs prcditid^i dillribuit. In Pialmum CXIII, verfu. Simuldchrd0ntium,drs:entum duruiiiiOperd md» 1 n '-j n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i- henunum. IdcH, tjudmundtum noÃrumcdrnAli^ bm oddts ueÃrii nen poÃimm oÃendere,quem per opera Pi ledigere debuiÃds,nolite amen Ãduci uaniadbut ueÃrif, quid ucs ea que cclitû dtglo potrÃs oÃendere. Multö quippehomfhm non haberetis quodpeÃetii oÃendere, q âât utineoquodiniÃsoiu'nduobKcÃrnditur.ueÃricordis , iironcs. (cecitasofknddbir, Quideiiim cltenditii,mà durtvm ZT argentum ? Habcnt quidem ared, ZT ligncd, ZT ÃSblia ÃnMldchrd,nechuiuÃenwdi d!teritiiqimdlerie,fed pre^ ciojum eorum maluitcommcmcrdrefÃirituÃdnihis, quid cum in eo quifq; quod tüi chariuf eft erubuerit, nutlco Ãi^ ctliiti duertittir li «ftwraftone uiliorum. Nurn dKÃtwm eil Hicrem.t. alio loco de Ãmiddchroru cultoribm,dicentes ligno : Pa^ ter meult; et (u : Ethpidi, TumegenuiÃ. Sed neÃbi ja^ ptentioruidedtur,qui hoc non ligno ZT lapidi dixerit, fed auro ZT drgentOjhvnc adfÃiciat^uc dure cordii intenddt, Simuldchra genttudrgentü ZT duru: Jtem,Oculcs habet ZT non uidebunt, aures habent ZT non audient ZTc. Cur erg) wnropwe ÃiritoÃanÃhis curat feripturarum pluris mu locii hec infinudredtq; mculcare ueluti infcientibui, quäà tton hontinibus apcrtiÃimdÃntdtq; notiÃima,mà quidÃeciew mtmbrorum Ãgmficdt,qudm naturdliter in animantibui uiuentem uidere,atq^ in nobifmctipÃs /entire fonlueuimus f Quanquem ut lUi ddferum in Ãgno aliquo ÃdireÃih, dtq; cminenti coHocdto fug^Ãu, adorari atqjhonorari à multitudinecaperit, pdritin uno quoq; fordidiÃimum erroris ddÃätim, ut quoniam in lüo fig^ imnm,noninuenituialein mottim,creddt numen pccul» tttm,effigem amen uiuenti corpcriÃmilcm,feduäut Ãr^ ⢠Wd,ZTcommotu! auihriate,qudà /dpientfintinÃtuaiâ rum eb/equentumq^turbdrumÃneuiuo aliquo hdbiato^ re eÃe non puat f Hine ZT mala dainonia ad poÃidenda gentium Ãmu!dchra,alit hominum adÃihis inuiat,quof row praÃdenüum udrid Ãdacia niortifèri feminAntur ZT mulhplicantur oror«. A lijs iaq- Iccis etidin contra iÃi diuind liters uigldnt,ne qui/qudnt dicdtcum irrtfa fitea ftnt Ãmulachrd,ncn hoc uiÃbile colo,fed numen quod iUis fnuÃbiliterhabiah ipfderfftuimiKAin ahop/alnw ed^ dem/cripturaÃcddmnat; Quomamdijgentitemdamo* çottnjà n(d,dotmnu{ autemcalosfcectt, DicitzT i^pofiolui, non quod idolumÃt dliquid,fed quonidm quo immoldnt gen^ tes domonijs immoldnt, ZT non dco, ZT nolo uos /ocios Ãeridamoniorum. Videnturdutem fibi purgitioris eÃe reli^onis qut dicunt, ncc Ãmuldchrum , nrc damonium colo,fed per efÃgem corpordlem eins rei Ãgntim intueor, Roman,,. giMW coffre dffcco. laqjApoftolt wta fententia panam iÃorumddmttAtioncmqi teÃatur: Q^itranfmuaiierunt, inepuitt ueriatem dei in menddtium,ZT coluerunt.zT /er^ uierunt credtura potius,qudm creatori qui eà benediihis deus in Ãecula, i^am priori parte buius fententiæfmuldti chra ddmnduit,pcÃeriortdutem interpreationes (imula^ chrorum. P/Ãges enim à Ãbro Ãdtis, appelldndo nenü^ nitusearum rerum quas Ãbricauit deus,trän-muant ue^ riatem dei in menddttum,res autem ipfas pro dijs haben^ do ZT uencrdndo,ferutunt créâtura potius quam creator rfqu/eÃbentdiihisinfiecula. Qiiisautem adoratuel ot rat intuens Ãmulai hrum,qui non Ãc adÃcitur, ut ab eofe exdudiriputet,ac ab.eoÃbi pra/kirtquoddcÃderat ret ? Contra bunc adÃiium quo humana ZT carnalis in» firmitasÃctle capipoteÃ, canat /criptura dei: Simula^ cbrd,inquit,ffnt!um argentum ZT aurtm,opera tnaniiîi hominum ZTc, |
De ciuirare dei lib. T.Cap.VL Fabius Tdrentinie euerfor urbisà Ãmu'achrotum dt=â. nbsp;⢠r rr ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r t r Jronia ra* preddtioneabÃinuiÃelduddtur.üamium ei /iriba /ug^ bijm idoii ffÃiÃet quid de Ãgnisdeorum,quiemulacdpa/i(eram, Ãeriiubereticontinentiamfudmiocando condiuit. Ojtie-» Ãuit en 'im cuiu/modi eÃ(nt,ZT. cum ei non folu mulagran did,uerumttiain renunciarentur armdti, Kelinquamus, inqnit,Tarentmisdeosiratos, Libro III. Cap. XL Apollo iüeCtwKdiii« cum aduerfus Achitos,re^m^ simniathrs Ari/lonicà à Romanis beUdretuhquadriduofleuiÃe nun^ ââ'jr quot;f'erf ciatuseÃ,quoprodigohdruÃgt;icesterriticumid Ãmuld» â ebrum in mare puauiÃent eÃe proijeiendum, Cuwidw fenes interceÃerunt,atq; retulerunt ate prodigum,ZT A ntiochi ZT PerÃdis bello m to dem apparuiÃe figmento. Et quia Romanis faliciter proueniÃet ex fcnatusconful» to tidettt A poUini fua doita eÃe nüÃd teÃatifunt.Tunc ue-» ro peritiores acciti haruÃiees reÃonderunt, Simulachri ApoUinisÃetum ideo preÃerum eÃe Romanis,quomam Cumdua, Coloniagr£ca eÃet, futsq;terris unde accitus eÃet, id eR,ipà gr£ci£ ZT luHum ZT cladem Apc^eni ÃgmÃcaÃeplorantem. Deinde mox Ariflonicum rege»» uiäum ZT captum eÃemmciatum eÃ,qucm uittci utique A poHo nolebdt ZT dolebat, ZT hoc fui lapidis etiam là » chrymisindicabdt, Libro IIII. Cap. IX. . Hi quipopHlis,inquitvarro,inÃtuerut Ãmulachrit, vmeni', ZT nutum dempferunc,ZT errorem addiderunt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iimuia^ Eodemlib.Cap.XXX. Hon enim Philo/ophi folum,inquit Tuüius,uerumet Tuiiium tiam maioresncÃrifuperÃitiotie à reliÿÃefeparauerut. fuperftitiox |
|
DE SîMVLACHRIS rntfr^Au nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pfMbantur cr iminolabaHt,ut fibi suftinu», nbsp;nbsp;fui libri fuper/Hles e(fcnt,fuperpitiûf funt appellali. Qg« nun inteüigat fw« canari,dum confuctudinent ciuitatia ti» tnetreligouent laudare maiorum,tamq; à fuperftHtone utile feittngçre,fed quomado id poÃit ncti inuentrei si e» nma maioribuf illi funt appel}aüfuperfliboÃ,quiton$ dits pnecaiantur cr imnwlabant : ÃJwnqutd dquot; iVi qui in/hluerunt quad iflt reprehtndit,deorum Ãmulacbra di» uerfatetatCtdueÃe difeinSta deorum gênera, coniuga, cognattontfi Viecutiq; cum tanquamfuperpitiofa cub pantur,implicatifta culpa maiorestalium Ãmulochroru inpituuires atii^ cultores,implicant d feipftim, qui quait» altbet eloquio fe in Itbertatem nitatur euoluere,neceffe haâ bebat iÃa uenerari, ntc quod in bac dij^utatione difertwt infonat mutire audet'm populi contione^Agimuf ita^ Chriftiani domino deo noftro grabat ânon ccelo d terrg, pcutifledi)}iutat: Sed ei qui facit coelum. d terram, qui bat fuper/iiaenes quat i(k balbut uelut balbubens uix res prehendit, per albÃimam ChrifUhtmilitatem, per Apo» flolorum prlt;edicabonem, perfidem martyrum,pro ue» ritatenwrienbum,d cumueritateuiuenbum,non folum in cordibut religofis,uera/mtbam in edibut fuper^bops libera fuorum [eruitute fubuerterit, Cap.XXXL Komini 5 Tgt;icitebam Varro anbquotRomanet plufquà m an» ,ro. annos »«)» centum dfeptuagnta deosfineÃmulachro coluiffe. mui* Chris'^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;obferuarentur, colucre. nbsp;nbsp;Ckk« fenttubie fue afitm adhibet inter catera ebam gen» tlmüicMs nbsp;nbsp;nbsp;luditam, nec dubittt eivm locum ita concludere, ut di» cat qui primi fimulachra deorum populit pofuerunt, eot tiuitabbut fuis d metum dempfiffe, eterrorem addidiffe. Prudenter exifiimans deos facile poffein fimulachrorum ftolidiate contemni. Quod uero non ait errorem tradide runt,fedaddiderut,iamubqffii{f]i ebamfine fimulachris inteJlig itult errorem. Libro VnLCap.XXirir. Ffaim. n j: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;idota,ni/t quod eadem fcriptura dic^: immSdi fpf Qculos habent d non uident : Et quicquid tale de mate» ehrij^couix rqslicet à fitbro effigatis,tAmenuita fenfu^ carenbbut dicendum fitit ? Sd ffiiritas etfdem fimulachris arte iHa nepharia cDlligab,cultorum fuorum animas in fuam fociebttem redi^ndo miferabilitercapbaauerant. Libro XVIIL Cap.XXlIIL Vetere» Tanutfi pofieriora tempora deos homines morluos ââb anbquis infUbitos colere ut deos, «uiuhra, d habere non defliterunt,quinebam fimulachris,qua ue* teres non habebant,auxeruntuanlt;eatqi fmpi£ fuperÃi» bonis illecebram, id efficientibut immundis m eorum cor» ded£monibtit,per fà üaciaquoq- oraculadecipientibut, ut fibulofa etiam crimina deorugt;n,qu£ iam urbaniore fie eulo non fingebaittur,per ludos amen in eorundem fidfo» rum numinum obfiquium turpiter dgrrentur. Libro I. Cap. IL Toi ieÃa gtfia con(cripafun{,uelante conditun Ro» |
ET IMAaiNiBVS. WdWjMfl lt;tb eiui exortu üquot; htiffCtio, k^nt cr profrrânt fie ab alirnigçnis aliquant captant ejjê ciuitatrnt, ut hoÃtt qui ceperant parcerentt eif,quot ad deorum fuorum ttnt placonfùg/Je contper(rant,aut aliquent ducem barba» ritm priecepijjê, ut irrupto opido nuHuf firirttur, qui ia iHo uel iüo ttmplo fùifjct itiuentuf : Noâgt;k uidit Aenaas Friamwn^ peraroif. Sanguine fadanttnt,quos ipfe lacrautrat ignet f'j Viïgir.». ÃnqO, Hontie Diomedes d Vlyxes Caps fummt cuftodibutarcit, Corripucre facram effigem,manibus cruentis, Virgneas aup diuce continffre uittas, Nk fetwf « quodjequitur uerum eH : Ex iUo fiuere ac retro fublapfa referri Spes Danaum. Poftea quippe uicerunt, pofka Troiam firro ignibatq^ deltrunt,pofka confitgentem ad aras Priamum obtrtui» cauerunt. î^ecideo Troia perijt, quia Mmeruatn perdi» dit.Quid ettim prius ipfa Minerua perdiderat ut periretf AnÃrtecufiodesfuosi Hoc fané uerum eil,tüts quippe Homfne»« tnterempttspotuitaufem.Neq;enim homines a ftmula* nonfmiaiu chrotfedpmulachrum abhominibitsfcruabatur.Qucmo* do erg) colebatur ut patriam cufiodiret et ciues,quie fuos iâominibu». tun u^uit euÃodire cufiodes» DE INDVLGENTIIS Sc remiflione peccatorum» Ad LaurentiumEnchirid. Cap.LXXXIIL Quiueroineeclefiaremittipeccaanoncredens,eon» temnit anamdiuinimunerislargtttem,dinhacob/li» qaiinen cre natioe mentis diem claudit extremu,reus efl iHo irremiÃts pccequot;â''n bilipeccato in ffiiritumfanäum, in quoChrtfius dimittit, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â Lib.LRctradar.Cap.XXI Jnlibro contra epiftolam Donati,dixiquodam loeo dePetroapoflolo,quà dineoanquà m in petra fitndau fit ecclefia: qui fenfus etiam canatur ore muhoru in uer£ fibus beatiÃimi AmbrofijjAi degiUo gdUnaceo ait. Hoe ipfapetraecclefiacanente,culpamdiluit. Sed feiome po» fka fiepiÃime fic expofuiffe,quèd à domino diilum efltTu es Petrus,dfuper hanc petram adificabo ecclefiam meä: iro Auguft. Vt fuperhanc intelligeretur quem confiffus eil Petrus, dicens: Tu es Chrfius filius dei uiui, Ac fi Petrus ab hac petra appellatus,perfonam ecclefia fi^raret, qut fuper hanc petram iedificatur,etaccepit claues regni caelorum. Non enim diihm fà iVfitu es petra, fed tu es Petrus: pe» traautrmerat Chrifius,quemeonfiffus Simon jicut eum i.Corio.!« Wtt ecclefia confitetur,dilt;fius efl Petrus. Harum autem duarumfenirntiarum que fit probabilior,elfgtt lefkr. Contra ludaeoSjPacanos Qc fisra rianos,Cap.XIX. Do»»«J ^iriti^anm agnojcimus efie remiÃionem pctxifiH peccatorum |
|
ET REMlSSrONE PECCATORVM. num dRfpi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omniu,fuifrd^nte noSis ipfd ueritdte, (j^uæ lohanquot; 19 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rcfurreiiioncm fMm,dit difcipuUs fuis: Accipite/fi O 411.19 ritüfdn£îuni,ftcuiremiferitispeccdtd,riinitttintur iüi. De AgoneChriÃiano. Cap.XXX. ^cifpafce 'i^usqtdmui^re debent uifcerd mifericordûe (/Mtn eues mcas. w edthotied ecclefid,ut tdnï/ uerd nuter nec peccdntibuf filijsfitperbe infidtet,n(c comihs difficile ignofcdt. No ⬠nim fine cdufa inter omiies Apojtoloi huius eccleff£ erf« iholic£ perfomm fuflinet Petrm. H«tc cldues ec^^ loiian.i) cleffdiregnicixloruinddttfunt.Etcumeidiciturddont nés dicitur.AinAS me,pdfce oues mcM. Debet er^ eccle^ ffdcdtholicd correäis er pietdte firmatisÃlijs libenter ignofctfe,cum ipff Petro perfoMmâeius ÿ:jhnti,er cu s nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inmdri tituba/fet,er cumdominumcdrnAhterdpdÃio ne reuecdffet,ercimi durent feruigldiio prrcidiffet, er cum ipfumdcmijiMn ter ne^/fet,er cum in fimuldtio^ nem pc/ka fuperffitiofum Upjus e/fet,uidedtnus uenidm e/fe cocelfim,eumc!; corre^nn dt(j; firmatu, ufq; dd do» m:nic£ pdÃionis glorium peruenijfe. Eodem hb.Capk XXXi. Nec cof diididinus, que negant ecekfidm dei omntd r^. p^tedtd pojfedimittere.itdq-, infferidum in Petro Peträi ddtds ecclefieclduei «cctâ¬iilt; regni coelorumfipff eds de nunibus dnnferunt. tÃifunt gt;. rimo.f quiuidudslinupferint,tanqddulterdsddinndnt,crfuà docirinAfn Apojhlicdm fe predicunt e/fe mundiores. Ctuinomen fuum fi uellentdgnofeere,muiiddnosfepo^ tius quim nwndosuocirent.l'iolenteseiiim fi peccdue^ r int corr i^,nihil dliud dclegerunt,iü(i cum hoc mundo ddinruri.Ndinquibusuenidinpecedtorum ne^itti non eosaliqiu fdniate cufiodiuiK ,fed cegris fubtrdhuntmef dicindin,ZX uidudf fuM uri coguiw,qud,s nubere nÃper^ l.CMnt.7 âidttWK.Konemm prudentiores hdbendifunr ,q'Mm A^ po/bflus Pdulus quidit,malo edS nubere qudm uri. Lib I.DedocÃrina Chnftiana. Cap.XVim Quis cii^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eeclefiie fi£,ut que folueret iii U« amp;nbsp;quaz terrd,folun e/fent in calo,fcilicet ut quifquis in ecdefid dedcnt'cas* dimitti fibi pxcdtd tto crederctffeq^ db bis correihis tcUeii», duerteret,in eiufdem eccleffte grenuo conÃitutus,eddein fi de dtq^ corredione fdndretur Quifquis enim non credit diinitä fibi pojfe peccdtd,fit deterior delferiindo,qMfi nt hil illi melius qtum malu effe remdnedt ubi de fru^iu fu£ conuerfionisinfidusefl. De natura boni aduerfus Manichac os.Cap.XLVm. Ptrqniddc Pricffi nobis, dd nobis,ut per noÃrum mini/lrrium tut remifz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exccrdbUem er â{toî horribilem errorem tAdnich£ |
Vim, oriwn reddrguiuoluiÃ,ltcuttarn multiliberdti funt, CT dlij liberentur, crfiue per fdcrdmentumfdnfhbdptifini tui,liue per fderiÃeium contribuldu ffiritus,cr cordis co triü er buinilidti,{n dolore pxmtenüie, remiÃionem pec edtorum etr bldjfhemldrumfudrum,quibus per tgnord tidm fuim,te offvnderunt,dccipere merediitur. O domine ttintum enim Udlet impellens mtfericordid CT pote/kts tud, erucritds bdptifmitui,clduesqs regni cÅlorum in fim-^ d3gt;ecclefid,utnccde iliis de/ferdndumfit,qu.sindiuin bdc terrd per tuam pdtientiam uiuunt, qui etiam feientes quintum nuilum fit alid de te fentire uel dicere, propter dliqiutm tempordlis amp;nbsp;terreniC commadiatis confuetu^ dineinuelddeptionem in illd nMlignd pro/eÃione detinê tur,fidd tudmineÃfdbilembonitdtemfdltemincrepdti tu^ is correptionibus fit^dnt,et in omnibus cdritdlibus uit£ illecebris,caleÃein uitdin aeterndinq; prdâpondnt. De verbis domini fecundum Ma thaeum/crmo.Xlir. Tu es Petrus,Simon quippednte uccdbdtur. Hccdut nomen ei,ut Petrus dppclidretur à domino impofitum è, CrhocutedÃgurd pgmÃcdret ecclefiam. Quid enim ChriÃus Petrd,Petrus populus ChriÃidnus. Petrd enim priiicipdle nomen eü,ideo Petrus d Petrd, non Petrd i Petroj^Momodo nond ChriÃidno ChriÃus,fed ChriÃi^ dnus d Chrijh uocdtur.Tu es er^ inquit Petrus,CT fu^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rà perhdne Petrdmqudm confijfuses, fuper hdiicPetrdm qudmcognouiÃidicens,tues ChriÃusÃlius deiuiui, £di Petrum çj» diÃcdbo ecclclidin med,iJ eà fup me ipfumfiliu dei uiui cedificdbo ecclefidm mtdm.Supcr me £diÃedbo te non me fuper tt. Sermo.CLXXXr.de remrore. Credendd eü prdcipue Ãdtres peccdtvru remiÃio,qd hoc unum remedium eÃ,quod hominum genus d fenten^ tid perpeaue mortis dbfoludt. ïccîrco nni^muis dltiÃimi digiiAtui eil edrnem djfugt;nere,conientus eil cruc£, ut te quiertmind iiu euddere nos poterds,indulgentid ficeret innocentein.liieo immdculdtus occifus eHdgnus ,ut eins crubrehumdnigeneris mdculdter^retur.tAiror dutem quofddtn fic obÃindtos e/fe,ut ddiiddm non putant Idplis piis pcennî pxnitentidm,dut pxnitentibus exijliment uenidm dette gtnddm,cum feriptum fit: Memento unde excideris amp;nbsp;d^pxniteiitiiin.cr /dc priord operd. Sermo de temporekCIIIL No« poteà pecedtor mifericordidtn d deö Ãerdre, q mifericordidm nonÃcitpeccdntibus in fe.Erlt;ÿ dimittdt homo ttmpordle d â bitum,nt meredtur recipere dternei^ le bonum. St dnimas noÃrds cupimus pecedtorum fordi* bus emunddri,mifericordidm in nos peccdntibus non ne gemiis,ut in die retributioms, ddpromerenddin dei mife ricordidm,mifericordi£operibusddiusiemur. Quomon do mifericordidm d deo exÃelldt uel /ferdt,qui crudelü eil in conferuos fuosiSicut quis cupidt deum fibi mifere^ ri,itd er miferedtur debitoribus fuis.CertiÃime mdulgê* tidJferdre poterit^qui dlijs indulgere nouit. Ad miferi» cordi£ Opus optime nos m Eudnfflio dominus exemplo roborduit,ubidit:EÃDteerm mifericordes,ficut pdter tüce.« ueÃtr cxleflisnüfericors Qui folemfuumoririficit 1 D d fupeir |
OE INÃVLGENtliè.
|
fupcr bonos Z}âmAlos,Cpluitfuperiulks CT tniulks. ïnJuigcnii ï^ttirexnojlroiuditioiudicdt nosdeus.Quodaminodo Tui'n qïo^di inçotcfinte noflrueHyquomodo iudiccmur a indice. Si modo i po milericorditer iudicemus in nos delmqnêtibui tiniferU tcftatchoz ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r - f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Z winiscffe. corditeriudicAtdeasdenobis mlepeccAtibus.ynusqp qitAlem mdulffntiäm accefJturufeHÃdeo,quAtem CT ipfè dederitproximo fuo.IAulaiaq; ^nerA funt mife^ rAtionum, qui cum fêtcitruis AdiuuAmur ut dimittAntur nobis noÃrA peccAtA. Sed nihil eH mAius eA,qtiA ex cor» de dimittimus quod quifq^ peccAuit. Sermo.XLVII.de fahâi's SidimiferitishoibuspeccAtA eoru,dimittet CTuobis uiÃpf. cocleÃs peccAtA ueÃrA.Ko^uosÃAtres qd delicAtius,quid benignius did poteüfln poteÃite noÃrA pofuit^quAliter m dieiudicij iudicemar. Non dixit uAde in Orientent CT qutre iuÃitiAm.üAui^ ufq;Ad Occi» t,nce S nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AccipiAS indulgentiAnt,digt;nitte inimico tuo CT hiduigcnti dimittetur tibi-IndulgeCTindulgeturtibi. Oa CTdAbi» rSiniiouiT nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qUidt. Ad te ipfumer Ad CO muciiimus. fdentiAm tiiAm te deus diri^t.ïn te enim pofuit quod re quirit.Non enim medicAmentA tuis unlnertbus loge opus bAbes inquirere: Peccxcorum tuorum indulgentià (i uis intus tnceÃArio cordis tuipoteris inuenire.Seddicis,tû tu, ntAld me inimietts meus compulit fuftinere,ut eum nul Ia pol?im ratione dili^e. Attendis quid tibi fceceritho* mo,CT non Attendis quid tu foeceris deo CTc. In Euangclium Ioannis» Tra (fia, ex VIII. 1« ApoÃolis cum effet ipfe numerus duoderurius ,id Matth nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnes effent interrog* Petro non It ,foluS Pctrus reÃfoiidif. Tu es ChriÃisfilius dei uiui. datæ'fcdquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicitur,tibi dubo clAues regnicoelorum,anq li§indi Apoftoiis CTfoluendifolusacceperitpoteÃs.te,camcri(ludunus cinnibus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oitinibus dixerit,CT hoc cum omnibus tinq perfonà ff reus ipfius imitutis Acceperit. ideo imus pro omnibus^ quiA unitAS eà in omnibus CTc. Trac^aru.CXXIIK. TiquiA inipfi quoq; uiA Ambuluntes non funt fine peccAtis,qu£ de huius uit£ infirmitAte furrepunt. Dedit eieemofniArum remediAfAluturiA, quibus corum Adiu» Matth.6 Bdreiuf orAtto,ubieos dicere docuit,dimittenobis dea bitn noÃrA, Ãcut CT nos dimittimus debitoribus no e Ãris.HocAgt eccleÃA Ãgt;ebeAtA,m hAcuiti utrumnofAiCU iaseccleã Petrus ApoÃolus /pterApoÃolutus fuipri mAtum,ffrebAtft^rAtu ffiierAliate perfonAin. Qupd enim Ad ipfum propri£ pertinet,nAturA unus homo erAt, grdtiAunus ChriÃiAnus,AbundAtioregrAtiAunus idèc^ Matth, (d primas ApoÃolus.Sed qudndo ei dióhtm eil: Tibi dabo cldues regni caelorum,CT quodcumq; liffueris fuper ter rAm erit lifftum CT in cÅliS,CT quodcumq folueris fup / nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;terrdm^erit folutum CT in coclisiVniuerfAinÃgniÃcAbdt |
eccleÃdm qu£ m hoc feculo diuerÃs tentAtionibus,uelut Matth .r imbribus,fluminibus,tempeÃdtibusq; qmttituri CT non cddit,quoniAm fiaidAtA eà fuper Petri, unde CT Petrus nomen Accepit.Non enim à Prfro Petr A,fed Petrus 4 Pe trAfficutnon ChriÃusA ChriÃdno,fedChriflidnusà Cbriflouocdtur.ldeoquippe dit dominus, fuper hdnePe SaP Chti'gt; trAm£dipcAboeccleflAm medm,quiAdixerAtPetrus,tu es ChriÃus fllius dei uiui. Super hdne er^ inquit Petri qium conÃffus es,£diflccdgt;oecclefiAm medm.Petrd enim f.Ootin. 1» irAtChriÃttSjfuperquodflinddmentumetidm ipfe£di» fiedtus eil Petrus.Tunddmenlvm quippe aliud nemo po» i-C°nn. $ teR ponere pr£ter id quod pofitum cà , quod e{i Chri» Ãis le fus. TcclepA f rgs qu£ flmdAtur in Chriflo, claues abeo regni ccxlorum Accepit in Petro ideHpotcÃutem liffindifoluendiq;peccatA Quodenim eÃper proprie» tdtem in ChriÃo ecclepA,hoc eH per Ãgniflcationem Pe» trus in PetrA, QttaÃgniflcAtione inteüi^tur ChriÃis Petra,Petrus ecclefla.Omnibus i^tur fanflisAd ChriÃi corpus mfepdrdbiliter pertinentibas ,propter huius ui» t£ proce[loflÃim£ guberndculum,dd liffiida CT folum» dA peccAtd, clAues regni coelorum primas ApoÃolorum Petrus accepit : Quoniam nec ille folus,fcd untuerfa ec» cccitUitu cleflA lifftfoluitqi peccAtd. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pecewaâ.â^ In Epiftolam Ioannis. Tracflatu.I, TrAtres,}efum ChriÃnm'iuÃim,ipfum habemusad» ttoedtum ad pAtrem,ipfe propitiate eil pecedtorum no» Ãhtîiiut f Ãrorum. Hoc qui tenait, b£repm non faecit, hoc qui te» pèceato t5 nuit fcifniA non facit. Vndeenim Ãtihi funt flifmatAl Chw dicunt homines,nos iuÃifumus,cwm dicuiu homi» nes les iuÃiflcamas immundos, nos fanfhfledmas im» pios,nos petimus,nos impetramus. loannesautem quid dixitlEtà quis peccAuerit aduocatuhabemus apudpa» trem Icfum ChriÃim iuÃm.Sed dieet aliquis,er fan» (h non petunt pro nobislEr^ epifcopi ue[pr£poflti no petunt pro populo l Sed attendite feripturas CT uidete, quid CTpr£pofitieommcfiddnt fe populo. Ham ApeÃo lus dicitplebi,orAiites/imalCTpronobis. OrdtApo/io C0110.4 Ins pro plebe,or At plebs pro Apoflolo. Ãrdmus pro uo» bis pâAtres,fed CT uos orAte pro nobis.tnuicem pro fe ont nid membra orent,caput pro omnibus interpeUet. Pro» ptered non mirum quid fequitur CT hic, CT ciaudit or a diuidentibus dei eccleÃam: Quid dixit: lefum ChriÃutn iuÃimhdbemusaduocativm,CTipfe propitiatioeH no» Ãrorum peccatortrni, propter iUos quife diutfuri eraits CT diiÃuri-.Ecce hiceR ChriflHs,ecce tUic, CT uelle oÃen» dereeum in parte qui emit mtum CT poffedit totum, co» tinuo fecutus e{l,non tantum noÃrorum fed mtius mü» dilQuideHhocÃatres l Certeinuenimus eummcam» pis fdltutvm.lnuenimus eccleÃam in omnibus ffiitibus, Ecce ChriÃis propitiatio eH pecedtorum noÃroru/in,no tantum noÃrorum fed totius mundi. Eca hohes ecclefia per totum mundu. UolifequiÃlfos iuÃiÃcatores CT ue» ros pr£cipitatores CTc. Ip eandem.Tratfl.II. Scribo uobisÃlioli quta remittuntur uobis peecata p nomeneius.ldeofilioli,quid dimiÃis peccatK nafeinüni, Sedp |
ET REMiSSrONE PECCATORVM.
CLVÃli
|
Sed P cuim nonun remlttuntur peccdo, f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Augua flinifEr^necp nomen Dondti.Necp nomen Pduli,nec P nomen Petri.Na diuidëtibiM Ãbi ecclefiA,Gr partes cere de umitate cupiètibus^arturiës parimlos mater chd ritiis,'m Apoftolo rxponit lufcerd fM^ofcmditquodam* modo uerbis über a fM,,plorätfilios quos uidet ejfèrri ,re uocitdd umum nomen eos, qui t?tultd nomind fibiface» pfrâ^n 'ChriÃusdmeturZT hoitprxx dicit.NiMqd Pdulus,puobiscrucifixuseH,dutinnomi noi^nquot;nox nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bdptiziiti eitis^Quid dicit,nolo mei Ãtis fed me bis rtmittscumJitis.Mecumelhte^oinnésitliuf fumas ,qui,pnobis turpcccata i;Ã:,quipro iidfis eUcTUciÃxus.Vnde ZT hic di mittumtur uobis peccdtd per nomen eins, no per homi^ nisdlicuiusZTc. In Pfaïmum. LXX. Nfggt;hitri£gt; ZT 'm greed Im^d db dlt;^ dicitur ,et in litindow^ti^^tio pue ddus pue ne^tium difeutiatur quid pt.Qÿi ne^tidtores dâuop,qMp ex eo quod dgut prefumanSjOperd fud Iduddne^non perueniunt dd grdti^ dm dei.Er^ contra iüamgratiam funt ne^à dmres,qud commêdathic P filmas.lÃum en'imgrttti^m commendat, Pfiiiii.; r ut nemo de fuis operibus glorieatr. Quotnodo quodam proper h'quot; ÃOCO dicittir,medici non refufcitabunt, deferere deber^ hö Sedqiiid eühoc^Sub i/h nomine mietli torum'pro guntur fuperbi,poüicentes falutem hominibus,cumdomi «ittunt. jjj pi:^^iiA.ciuomodo frg» contra medico's,id e^füper-a bos falUtis poüicitdtvres uiglat hoc quod diéhim eil ,K)td Ffaim y faluxm tdam,pc cotrd ne^idtores,id eà qui de acht fuo ZT Dperibus gdudeiie,uimldthoc quod diihim esl,os mcumannuneidbit iuÃtiam tuam^iJeÃnonmeam. Q«i Roman. )o funtne^cia[ores,ideÃquapdeaüu fuo pbi pldcentesi Qui IgnorantesdeiiuÃtidm^zT fuamuolentes conÃtuea « liuÃitid: dti non fuiit fubieÃi. lAerito ZTne^tiuon dia ihim eil,quod »fgJt oriwn. C^Uantum malieH quod ne ^t ociumtNterix dominus expulit illos de templo ,quia lohan.* di(hi)n eil,fcrtpaium eÃ.Domus meà domus oratioa nis uocibiturjios autemfaeiÃis earn jfeluwam ne^cià tioniSfid eUglorianxs de operibus ueÃris ficium no qa rentes,necaudienxscontri inquietudinem ZT ne^cidâ tionemueflramtdicentefcriptura,uacaie ZT uidetequoni rwm.4f à m e^ fum deus.Plecrequies contra ne^iaaresprlt;e* dicatur,h£c requies contra eos qui oderunt ocium pr£a dicatur dffndo zT tackindo fe de operibus fuis,ut non 13 gtis requiefednt 'm deo,et fanto lo^üs agritia repliant, quanto mags de fuis operibus extoüutur. Propter aihts ZT opera inuenimus iUa did negiciatio'nè dettÃandani **â'â â* quam noiauit Apoflolus,dicês:Jgnorantes enim deiiuÃia tiam ZT fuam uolentes eonÃituere, iuÃtie dei nonfuni fuhiediyÃontra quant dicit idem Apo/blus. No» ex opé rtbus ne Ãrte quis extoUatur ZTc. De blafphemia in fpiriturh fancrum.Qi |
I» hoc enimÃt remiÃio peccatorum ne prûteeps pec iiti^iritus.q m fe ipfum diuifus eÃins^t «« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i gt;*i eruti 'a poteÃateffiritus îmfnundfteplwm deinceps eÃi ciamur fpirituffanSli,ZT à quo mundamur accipièdo 'me dul^ntiâ,ipfum accipiamus habititorë à d Ãcienda ,aue gendä,perÃciendäq} iuÃitiait^ä ZT in primo eitisaduen tum,cum hi q eum acceperant, Unguis omnium gentiu loquerëtur,ZT Pupëtes eos q aderänt aÃoqueretur Apoa Ãolus PetruSfCopunëb funt corde ,et dixerunt ad Pétrît ZT ad ApoÃolos: Quid er^fäciemusfratres,monÃrda te nobislEt dixit Petrus ad eos:Agte poenitentidet baa ptizetur unusquisq; ueÃru 'm nomine domini ïëfu Chria fii 'm renüÃionem peccatorum, ZT aedpietis doniim JÃi tn tcdttîk riaijfandi.'Vtiqi in ecclcpa utrimi^ Ã^urn id eÃzTpec Ãâ pctwià 'catorum remiÃio,et doni huius acceptio, in qua erat /fia ritu/fahólus.ïdeo aittem 'm nomine lefu chriÃi, quia cti tundë Ãiiritum fan^bim promitteret ,quë mittet 'mq t plt;t loh»-') 4 ter 'm nomine meo. Neq^ enim habiat Ifiritu/fandims in quoquam Ãne patra ZT filio,pcuä nec filius Ãne patre et ^iritu fan{lo,nec pne Ulis pater ZTc. DE CONFESS SIONE, Lib, X. Cönfeffionum. Cap.n. Et tibi quidë domine cuius cculisnuda eÃaby/fushu wi4»lt;e cÃfdëtiie,qd occultum effet 'm me,etidfi noüë coÃa cata noihr» teri tibi.Te enim mihiabf ûderë,no me tibi. ÃZuncautë qdâ gemttus meus teÃis eà difplicere me tibi, tu reÃlge's ZT places ZT amaris ZT depderaris,ut crubefcà de me,et ab'ijdam de nw atq- eligim te,ZT nec tibi nec mihi placea nip de te.Tibierg) domine maniÃÃus fum qcunq; pm, ZT quo ÃuibitibicoÃtear dixi,neq; enim id agi,uerbis cornis ZT uocibus,fed uerbis dia ZT clamore cog tattois, quë nouit auris tua.Cum enim malus fum nihil eP. aliud cofiteri tibi q di/flicere mihi,cum uero pius,nihil eÃalia ud cofiteri tibi,q hoc no tribuere mihPquonia tu dne bea iiedids iUlhm, fed prius eu iuÃtficas impiu.CoÃÃio laa Pfaim.j-q- mea deus meus 'm c'd/feihi tuo tibi tacite fit,ZT no taa Roman.4 cite.Taciteenim Ãrepitu,clama't aÃräu. iZeq; enimdia co reék aPqd hoibus,qdâ no à me tu prim dudieris, aut etidtualiqd taleaudies ameqdâiioinihituprius dixea ris. Eödem libiCap.IlI. Quid mihierg ePeum hoibiis utaudiant'ccÃÃioe's Pftim. )oi meat,quaà ipp fanaturi pnt oës lagwores meosl Curioa Snquot;s[â â, fum genus ad cognofceiidä uitä dlienam, depdiófimt à d uflotum. corrigenda fuâm.zxùid'a me quer untaudireqÃm ,qui holuntaudireà teqfiiKiEtunde.fduntcùm 'ameipfo, de me ipfo à udiunt ,an ueru dica quandoquidë nemo feit homtnum qd agitur 'm holt hipffiritus hois q in ipà ël »-Corin. » Si aut à k à udiunt de feipps,no poterunt dicere, mentia tur dominu's.Qtud ePenima te audire de fe, nip cogno feere fei Quisporro cognofeit ZT dicit Ãlfum eP,nip ipfe mentiaturiSed qa charitas oia credit,tMer eosutig; »⢠Coriii. jÿ quos conexos fibimet unum freit, E quoip dne elii Ãc quot; ....... ~ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i UM |
DE Cô NÃESSIONÃ.
|
confiteor,ut dudidut homines quibus demonfir dre lio poffum dn uerd confitedr, fed credunt mihi quorum du» reschdritdsdperit.Verumamen tumedice meusmtime, Pfaim nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ficidm eliqud mihi. Ndm coififiïoes pr£» teritorûm ntdlorum qu£ remififti Cf lexiftt ut bedres me âm te:Kuansdnimdm medm fide,Cf fderdmento tuo, eu kguntur Cf dudiuntur ,exciatttcorne dormidt in defie rdtioneCf diedt,non poffum,fed euigkt in dmoremife» ricordi£ tu£,Cf dulcedine grdti£ tu£,qud potent eA om nis mfirmus,q fibi per ipfdm fit cofeius infirmiatis fut. Lib. eodem.Cap.IllI. IniAus c5 NicefifruilusconfifiionummedrUtiioquAlisfiterim, Augùihni nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tumum cor dm u fecrea exulatione cum tretnore,et fecreto mxrore cum ^,fed etidin m duribits credendumfiliorum homiiMin, fociorum giudij mei,Cf confortium moralicxtis met,ci» uium mcorum Cf mecum peregrinorum prteedentium Cf confequentium, Cf comitiim uit met. Ht funt ferui tuifi-dtres mei,quos filios tuos effe uoluifli dominos me» hs,quibus iuÃijtiutferuidm.fi uolo treu deteuiuere Cfc. Lib.XXlI.Contra fauftum. Cap.LXXXVI. C f (T 'i ^of^fifiiotn dmuritudo mifeedtur Ut tard pxnitentid suXituJo prtfignetur.Hdc pxnitentidfxcunddtur ecclefid, in om dcbcimiice tübus ffntibus conftitutd Oportebdt enim Chriffum piti Cf refurffre tertid die Cf pr£dicdri in nomine eius px» 1»UC.X4 Cônffftlo nitendiin Cf remil^ionentpscciitorumper û(nnet gentts mcipientibm lt;ib Hierufalettt Cfc. AdIulianiimcomitettiEpi» ftoIa.CXI, 'Viÿlemus iaq^ ne perdinuit bonum quoi nobii do^ minusdedit,Cf fdcmmentuin biptifini na/lri,ittquoiui rMÃttu; abrenuncûre diibolo Cf pompis eins Cf oinni buspeccntiSjCfÃtrnnsgredinutr iHitliquo peccxxi pofl bnptifinun,idell Ãntem Inchrinurum Cf ordinAuit no» bis pxniieniiam propter/rn^lintein no/lmtn. Ideo de» bemu: no/lr.is co'ifiÃio , uernciter cojiteri,Cf fru^s dignos jncere,id eSlprxterM ne iteremus fecundum iuf fionein deum tnnentisÃicerdotis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ficerdos ut fnpiës Cf medicus printu leint curdre peccntn, fuii,cf po/kn nlie Hà tfulnern deter^ire Cf fntiAre Cf non publicnre. Noî /èijiMwur.pi^wîrrffMUf.ctciwrt aübiis eolilium fnlutis no ftr£ inenmus ,ut non pdirnu: herediatè caleÃtm qui nobis dominus nb initio mundipr£pnrMit,fi feruidmus ti in iullitid Cf fdn^a,te,Cf puriate cordis, Cf chdria te non fiéhi Cfc. De uerbis domini fecundum Ma» thæum,fermo.VlII. Confitemur erg) fine lauddntes deum fine dccu/dntes âJâ?*'*« nofmetipfos.Pid eA utrdq; cofiÃiofiue cü te repreheiû dis qui non es fine peccdio, fine cum lüum Idudds qui no potefl: hdberepeccdtum.Sidutem benè coÿtemus ,repre henfîo tUA Idus ipfius eA Cfc. Poftpauca ibidem. |
Erg) (« cofiÃioe fui dç(afdt{o,dâ eil Idudatia i Drrilf erg) dliqs:Quid,pdeilecclelid,ftidcofilforuoce domi» nied refufcitdtus ,pdit ? C^id ^pdeil eccletid coftéti, cui dominusditiQue folueritis in terrd,folutderunt Cf in cxlo {ipfum Ldzdrum Attende ,cum uinculis ,pdit,id ui» uebdt coÃtendojfed nodum liber dmbuldfdt uinculis irre tit us. QJji J erg) fà cit eccleftd cui diiium e^l,qu£ folueri» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«: tisfolutderun{,niftqdâdit dominus cotinuo dd difcipu» ucfljluAo los,foluite iüum Cf finite dbireiSiue erg) «oî deeufemus, fine deum ldudemus,bis deivm Iduddtnusfî pie nos dccu» fdmus deumqs Uuddmus.Ciiiindo deum lduddinus,tdn^ eu q finepeccdto eüpredicdmus.Qudndodütnosipfos decufdgt;nus,eipquèrefurreximus glorilddmus. Hoc fî fxceris nuâdl occdfionè inuenit mimicus g te circuuenidt dnte indicé.Cum enim ttt ipfefùeris dccufdtor, Cf domi» nus liber dtor,quid ent ille nift cdlumntdtor Cfc, Eodem lib.Sermo.XVI. Noli q corri^ no nuit idurn deputdre in numerufra trum !uorum,nec ideo tdmen fdlus eitet negliffndd è. Ni Cf ipfos Ethnicos id efl ^utiles Cf pd^nos in numero quidé frdtrum «o deputd.ntus ,fed tdmen eorum fxlutein mqrimus. Hoc erg) dicd/wi/n«; dominum itd monètë Cf tltd curd pr£cipientë,ut etil hoc ddderet cotinuo: Amè dico uobis quecunqi li^ueritis fup terrdm, Ugitd erunt Cf in cxlojCf qu£cunqi folueritis fup terrd,folutd erut nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J®*' Cf incxlo.Cxpijlihdberefrdtrë tuum tdnq publicdnl, ligisillu in terrdffedut iuÃedüigesuide.Nl iniuÃa, um culd dirîipit iuflitid .Cumdïît correxeris Cf cocorddue» risciunlrdtre tuo,foluilliillum 'm terrd. Cumfolueris in terrd folutus erit Cf in cxlo. lufbtm non tibipreÃns fed idi,quid mttluiin nocitit non tibifed ftbi Cfc. Sermo.LXVkde tempore. HorWfwr nos fepius finütli fcripturddd mediedmen Aivnxa td fu^e c'oliÃionis,no qdâ deus indigedt co/iÃioe noÃrd cuioidpr£llofuntqu£cogtdmus loqmur dut dgmus, nos tien fed nos dliter fdtuiÃeri no poffumus, nià cofttedinur px h nitëtes qdâ inique geÃimus negligëtes. Qj^ife ipfum de» eufdt in pecedtis fuisjmnc didholus no hdbet iterum dccu fdre in die iuditq,à tdmen cofitens pxnitendo deledt que nbsp;nbsp;nbsp;f fxcit,nec iterum renouet qu£ egt. CoÃtemini dicit Idco bus Apofioliis,dlterutrum pecedtd uellrd,Cf ordte ,p in uicë utfdluemini.iterum bedtus ApojhluSjOre dntemco Roman.)» ÃÃio fit dd fdlutë. SedGâ Sdlomon de cofiÃioe pecedwu dicit,qdbfcoditfcxlerdfMnodirigftur,q dûteonfiffus fiterit Cf reliquerited ,mifericordidcofequetur .Kdgnu quxfitd» eflfdlutismedicdmentuiiSiterdrequ£ impie ffÃimus, nec prior um ciedtr ices uulnerum refducidre.Sicutdîitdi cit iolnes £ud,nffliÃa,,fi eofitedmur peccdtd noflrd, fide lis eH deiu Cf iufius ut remittdt nobis peccdtdnollrd,Cf ââ â ' ; emumdet nos db omni iniqtdte. SimïUter et pfdlmifln dit, dixi confitebor dduerfum me iniufi:itidm medm domino, Cf tu remififii impietdtem pcccd. ' mei. Viuens confitcd tur peccdtor quxfxcit, quid non eA fiuôhwfd confiÃia dpudn^os,necpxnitentid ddfdlutem proficient Cfc, DtUmt |
DE CONFESSIäME.
CLIX
|
De veta innocentia* Cap. CI. Bo«4 tH pKCiiii coi^^o, à amp;nbsp;curcitù) cot/elt;}Mtur» Ndm quid prodeA deterffre pUgam et w ddhiliae me» dicittAm. Eodcm lib.Cap. CCXL. Apud mifèricordu dei plurimum udlet conÃÃio pce» nitenti{,qudfiicit pecciuor confitendo propittuM qud ne* gindoncn facit nefciwm. Inpfalmum.LXXXIIir. Ttt4 peccM potes hlt;ibere,fruâu)n bonum non potes dfdcrjf cui cofiteris^um er^ capis odif» fruâum bo fe pecclt;ia,zy cofiteri deo,cumte dckitütiôes illicite rapi unt^çy ducunt te dd ea qult;e tibi non ,pfunt,inffntifce ad deum.CTcofitens tUi peccaa tuajnereberis ab tdo deleilti ttonë,crfMuiatêiu^ti£jicicdi dibit tibi ut incipiat te dele{laretujlitia,quë primo deleSktbat iniqtas ut q pri* tno ^udcbas 'm ebrietate, ^udeas 'm fobrieate esquot;c. In pfalmum.CI. Cwm dudk hominc panitere peccaiorum fuortvm reuixit,cum audis hominê cofitendo flirre confcientü fuam,iidefepulchroedu£luseÃ,fed nodum folutuseü. pî?ââcdlfi foluùur^A qbusfoluitur {Qu£ folueritismqt am datur, Mt tfrr4,fr«f»t foluu nbsp;nbsp;m calo, Merim p ecclefiâ dari f°^tio peccatorum poteü/ufcitariout ipfe mortutunon mfi mtus clamante domino poteü.Hiecenim deus m teri us agt.Loqmur ad aures ueflras, unde fcimus quid dgt tur m cordibus uejirisiciupd aut mtus aÿtur,non i no* bis fed ab illo agtur GTc. Inpfalmiim.Cin. . DiÃiutitio hominis ad deum eH coÃÃio peccatorum. fio'h«c°cft, CoÃtere domino qdâ cs,Cf di/ÃnaÃi cum iUc.riilfuta eu illo,frc bonaopa eSquot; diffut!i.l.auamini mundi eÃete ,Efa ÃM dicit,auÃrte neqtias ab animis ueflris a côffeüu ocu lorum meorum,cejjate à nequitijs ueÃris^difeite benè Ã* tere,indicate pupille,iuÃficate uiduam O' uenite cr di» Ifutemus dicit dominus.Quid eH diÃgt;utare cttwi deoiTt lilt iudica fcienti,ut mdicet fe tibi nefcienti zy'c. De faiiitaribus docuraentis. Cap.XXVII. Aliena, debent effe 4 nobis omnia uitia maladumhte* reditas noÃra ChriÃiselfeuult,ideo qa mcerti fumus de talibuf,fÃernAmus nos humiliter 'm co/Ãeilu pij pa* Peecatino tfk noÃri,et peccatu noÃra cito ^pducomusm iwdium, flt;tipfepaternoÃercaleflis.EtcummÃÃiÃteri codeÃii. mus,no nos iufliÃcemus orates,neÃcut pharifeus iUe di * feedamus condënati. Ulemoremur publkanum ilium, esquot; ita oremus ut uenia deliÃorum confeq mereamur. Cla* mor cordis noÃri pulfetad aures omnipotètis dei, quia in pura mente placabitur m tempore orationis CTc. De vera amp;nbsp;fa'.fa poenttentia. Cap.XI. |
Età peccatum occultum eR,fulÃciat refirre 'm notiti im faftrdotis,ut grataÃt oblatio muneris. Hain refufei tatioeÃlue prmcipis pauci interÃerunt q uiderent, no* dum eratfepulta,nodum extra portaciuitatis elata,no* Ln«.« dum extra domum 'm noticia deportata.lntus refufeita* â5,ââ^ uit qua mtus 'muenit,reliilis folis Petro CT loane ZT I4 fatwfaAioe coboZTpatre CTmatrepuell^ Inqbusfi^raliterconi*^^â^â*' tineturfacerdoteseccleÃie.Quosaut extra muemt,aiad Lucc r uertëdum eü quoinodo fufeitauit. Plebat aut turba po{i Ãlium uidu£,fleuit liiartha ZT lüaria fupplicates fÃa* tre, flebiü etiä turba qug Maria Ãerat fecuta, lachrimis Marie admonita,m quo docemur publice peccantibus, no fprium,fed eccleÃe fujÃcere meritum'.Sic itaq^ mor tuns iaceat,Ãcq; fe mortuum oÃtndat,publice morte fui prlt;edicâdo, pubb'ceÃuäus pcenitètùe oÃendedo ,Ht tur» ba ploret amiffum (T defleat quêdolet mortuum ZTc. De ciuitate dei.gt;Lib.X. Cap.XXIL In eins er^ notmne u 'mdtur diabolus q hotem aÃum pÃt e^tq^Ãnepeccato,ut 'mipfo facerdote ZTfacriÃeio Ãeret remiÃio peccamrum,id eil p mediatorê dei ZT ho» minumÃjotem ChriÃum lefum, p queÃfbt peccatorum purgitioe rec'oeiliantur deo.iib enm nià peccatis hoies feparitur 4 deo,quorum i» hac uita noÃt noÃra uirtu* non fit pec te,fed diuina miferatioe pur^tio,p mdul^ntiä iHius no ânA g p noÃra potètiam,quia ZT ip fa quantulacimq; uirtus, Chnftum qu£ dicitur noÃra,älius eil nobis bonitate coeeÃa.Mul»^quot;^^^'**' turn aut nobis 'm hac carne tribueremus,nià ufq; ad eins depoÃtione fubueniauiueremus.Propterea ergo nobis p mediatorem preÃita eil gratia, ut poSuticarne peccati, carnis peccati Ãmilitudine mundaremur ZTc. DE VERO CHRISTIAN norum facrificio, Sefrao.CXXX.de tempore. lutbeis ideo precepit deus relinquere ustiuerfam ter Dcut.t ra,t^ in imo loco offèrre facriÃeia et nota reddere,quo* nia immunda er at tue imiuerfa terraÃmo araru et nido re buÃorum,c£terorumq} co'mqnacorum eorum que de fphanis gentilium facrileÿjs mÃrebatur fup ea.Hobis uero ia quomodo ChriÃus adueniès,imiuerfam terra ex piauitjois locus oratoriüÃiilus eil,et iedreo beatus Pau lus hortatur et precipit Ãne mtermiÃioe orare ubiq; di ces,uoloorareuiros moi loco leuantes manusfanäas. o^0o°fp*i Vides auo mundatus eil orbis terraru. Et ideo ubiq: fan «nu amp;nbsp;vez {las manusleuarepo}Jumus,quoma umuerfa terra fan* âorumob^ ihÃcata eilait fanÃior Ãt quam illa qult;e in mterioribus teph ueteris erant fanita fanihrumAbi nanq^ irratioa* bile aial ouis oÃerebatur.Hic autemÃiritalis oblata eil. Sermo.CLn.de tempore. In têplo à Salamone edificamde^musduoaltariaà j.Reg5.ö iffe coÃituta,unum Ãris,aliud mtus An iüo qcP Ãris erat animaliu cedebatur facriftcium .In illo uero altari q^ in tus erat,Thimiamatis oÃdrebatur 'mcëfum.Videiimus er g) Ãatres,ne Ãrte 'm nobis duo Ãnt altaria coÃitHta,cor Dd 3 poris |
DE VERO CHRîSTiANORVM SAGRIFICIÃ.
|
'porii fcilicet amp;nbsp;cordis nolbri.Dcnit^ duplex 4 nobis crificium querit deus,unum ut (imts afio corporciiili» eriSci'uma^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Erg) (« exttnorc idtA nobis cxiz ftiid eü incorpore noÃro o/firantur opera boM,in cor git dem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;odorem fiuuiatis redolent co^ntio fnn^. In dltamp;ri cordis iwÃri iu^terqdâ esldeo pläcitum operenuer ,Ttic enim ordirwmle^ttimum cofecrntiomsnlaris cum^u=â dio celebramust^Mndo nltnrin cordis ut corporis noflri mundn et pura mcoÃie^lu diuin£ maieÃitis offèrimus. Na nefcio qua fronte,aut qua cófriètia opat in alaris co fccratioe ^udere,q in cor^ fui alari non fludet gt;nun^ diciant cufrodire.Et quia uniuscuius^ cor dtare eä,at^ tendat unus quifq; confcientid fuam,et à cupiditaäs igne eonfumitur, eleemoÃnarum refrigtrio nutigfar z^c. Dcgratia nouiteftamenti ad Hono ratum Epiftola.CXX. Cap.XVIL Q»t tiofetis dominum laudate eum,utdeum non fer» uilitrr,frd libere colatis,eiiM amare difrite que timetis, poteritis laudare qdâ amatis. Timentes enim deum homi^ nesueteristeflamenti,propterliteraterrentem 0â occi^ dentein,nondtvm habètes friiritum uiuiÃcatem,currebanc cumfacrificifrad templum.Gf quamuis inÃfftra Ãtturi fanffiinis quo redêpti fumus,tarnen nefriêtes qdâ per eos prlt;eÃouraretur,cruitM ui£limas imolabant. Nuncuero in gratia noui teflamentiqui timetis dominum laudate eum.ipfe quippe in alio pfalmo,illa mutanda pritnuncU ans,qu£ tune in umbra frturi ofrèrebantur. No occipiam â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inquam de domo tuauitulos,neq^de grenus tuis hircos. Et Paulo poSlutofknderetfacrifrciumtioui teflamenti, quando illa/üeraittce/fatura. Immola inqtdeo focriÃeiu Gfïi ïgere laudis,amp; redde altiÃimo uota tua.Et inÃne eiufdë pfal^ nüjfaeriÃciuminqtlaudisgloriÃcobitme,Ci'illicuiaeil menta ma« ' gnum eil in qua ojtenda lUt falutare meum. Hute grattas a^mus do» nouitciu- »««odeono/trOj^Moiie/l magnum facramentum in fa» iBcnti. nbsp;nbsp;nbsp;criÃeio noui teflamenti,quod ubi ZUâ quando Zf quomo» do oÃiratur cum Ãseris baptizatus muenies, InPfalmum.XLIX. Ãri iiomiz Immola deo facriÃeium laudis,Ad me redeâ ,tibi inue w ^d.â immolé. Ad me redeamfm me inueniam laudis im molationem.Aratua,confcientia tua,imtnoladeo facrià ciumlaudis. Securi fumus,non imusinArabiamtJms qu£rere,non fareittas auarine^iatoris excutimus ,fa» Luce. frificium laudis qu£rit à nobis deus.Habebathoc facrià ) t, zacheus in patrimonio fuo,habebat uidua in facet lo fuo,h:d)ebat nefcio quis pauper hojÃes in dolio fuo. Int mola deo facrifteium laudis.Et h£c immolatio, hoc facri ftcium laudis eil, gratias agere idi à quo hohes quicquid bonihabes.Zf cuiusmifericordia tibidimittitur quicqd tuum malibabes.ïmmoladeofacrificiumlaudis etred» de altiflimo prteces tuas hoc odore dominus deleéitfur. Inpfalmtim.L» f ® nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qg )gt;M4t» à uoluijfes focrificium dediffem utiq; in il |
b tempore erat Dauid, quando faerÃeium uiëhmarum animalium oflèrtAantur deô,Zf uidebal hfcÃuura teiil^ pord.Nonneinhis uocibusnos agnofeimus? Erant ida facrÃciafigurata,pr£nunciantia unum falutare facrifi cium,nec nos diirùfli fine facrificio fumus, quod deo ofii ramus. Audi enim quid dicot curam gerens pro peccato fuo,Gr agnofei fibiuolens malum quodfaecit ,à uoluiffes focrificium inquit dediffem utiq^fiolocauflis non deleélA beris,nihil erm oflrremuslSic ueniemus ad deumt Et un deidudplacMimuslQflir,faneintehabesquodoffhâas. J«» oiférat NoliextrinfecusThuracopararefreddic,mmefunede» us uota tua.qu£ reddam laudis tibi. Noli extrinfecus pe» tus quod maiies iquirere,hid)is in te quod occidas. Sacri ficium deoJfiritus contribulatus, cor contritum Zf hu» tniliatum deus non fl)ernit.Prorfusfigt;ernitaurum,hircli arietem,iam non tempus ut h£c ofrèrantur. Oblata funtcumaliquidiudicarent,cum aliquid promitterent, uenientibus reprotmfliSjpromiflioes ablata funt.Cor co» tritum Zfhumiliatum deus non /Ãernit. Noflisquia ex* celfus eH deus,à te excelfum faeceris, lon^nquabiair lt;i te,à te humiliaueris propinquabit ad te. Videte quis i/k Ãt.Vnus uidebatur depr£cari Dauid, uidete hic immag nem noftram ZSquot; Typum eccleã. Qpæftionum ucteris ÃC nouitefla^^ raentijQpaeft. CXII. Scient per Chriflum rex Dauid promiffum quod fit » turumerat tmplendum adliberationem firuorum dei, orat ut impleatur,id eA ut per fidem adificetur eccleÃa, Zf liberentur Itérantes de hac ftde falutem. Etfequitur, Tune acceptabis facrificium iuflitia ,0blationes Zf hob* caujla.lloc dicit quia oblationes Z^ hobeaufla tune ac* ceptafibi haberet cum effet eccleÃa adificata ,Zf no paf* Ãm,aut fecundum omnem confuetudinem, fed facrificiu inquit iu/Htia occeptabis.luflum eA facrificium cum con dignum munus offirtur. Porro autem nihil eA tam iu» flum facrificium Zf condignam,nifi ut nos ipfos ofrèra mus deo. Qjiia enim deuS IÃiritus eA ,/fiiritaha ^i ofiè* rêda funt facrificia, ut uiuo uiua hoflius offiratur. Q»w vî'uâdeo enim dixerat in caufa peccati, facrificijs carnalibus deu minimedebibriofltnditÃtturum,quia ffiiritaliter deo°^ââ^° offirendum er at Zf hoc occeptaret, quia hoc deo digna funt facriftciafljoc eA in pr£teriro minora Ãterunt, quia carnalia,nunc maioraquia/Ãiritaliazfc, Lib.I.Contra aduerfarium Icgis ad prophetarum. Cap.XVIIf. Sacrifieijs autem deum non egfre, quis nefciatlSed nec laudtbus noflris efft,Verum Ãcut nobis,non itli,uti* SKtià dt» le eA oflèrre facrificium deo, Zf quoniim Ãngidari Zf fob uero facrificio pro nobis Chrifh fanguis eÃufus eA, tins dciw ideo primis tëporibus ad hoc facrificium tadibusfignifi* quot;°â 'â^***' cationibusÃgnificandu Zf prophetandu,immaeulamr!i animalium facrificia deus Ãbi iuÃit offirri,utquem* adtwdum iila immaculata tränt à eorporum uiti/s* itafferarttup |
|
DE VERO CHRISTIANORVM SACRÃFITIO. ( to ^erdrelur ImnuUndus e/Ji pro nobis, qui foins im» nuLctAdtutfuerdt d peccatis. Q^o tempord per prophe td pt pnenuncidntur. tJunquid mdnducdbo cdrnes tnu» 49 rorum,dut fdnguinem hircorum poabo ilmmold deo fdcdipciumldudiSfCf' redde dltifÃm» uotA tud. Et iterivm in fine pfdltm,Sdcrificiu inquit Idudis hóiiöripcdbit me, cr ibi uid,qud ojknddm iüi fidutire deL Idm de hoc fd^ lutdre dei,quód ipfe pt Chrifiusjfuprd comemoritid dti^ '. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ntoi^rdui. Qjspd efi dutem fderdttus idudis fdcriptium, qUdtn in d^ne grdfidrunt f Et unde ntdiores dgendlt;e grdtke deo funt,qud pro ippus grdtid, p iefum Chrifin dominum noftrtvm- Q»ó4 mtum pdeles in ecclefix Ãicri ficio fciunt,cUius umbr£ fiterunt omnid priorum gp/terH fdcrifitiorum crc. Libro X»Dcduiratcdd. Cap. nn. Deo nos feruiaitem,qult;e Idtridgr£ce dicitur,pue in quibusq; fdcrdmentis,puein nobis ipps debemus. Huiits enim (emplit pnudomnesO' fing^ templdfuinus,quid CTomnitvmconcordidme^pn^los inhdbiatre dignA tur,non in ûmnibui,qudm in fingulis mdior,quonid net mole difimdiair,nec pdrNlione nunaimr. CuÃt dd i^uffh furfwm efl,eiut efi dare cor nifirum,iias uni^nito cu fdcerdote pldcdnMr,ei cruenas uifhm/ts cedimui, qitdn do ufq^dd fdnguinem proiitauerMtecertiLgt;nui,eifùd» ttifiimu ddolenitis (ncenfum,cum in eins con!}gt;eilu pio ôrououcre fos uouemus ZTreddimiu.etbeiieÃcioru'i'n eimfiîenni^ reddert dtbtaïu. tdtibiU Ãflis et diebiK Ãitutis dicamui fdcrmmufj} mémo ridnt ne uolumine te:nporum ingrdtd fnbrepit obliuio, à (dcrdnt'M hoÃixm h:(wlitdtis GT L-utda in drd cordit, i^neferuida chdritdta CTti Eodemlibro. G^p. V» Qÿif dutein itd defipidt,ut exijliinet dliquibiu u/îbui dei effe neceÃdrid lt;iu£ in fdcriÃtijs ojferunt ? QijocJ ci* multii locif dinina,fcripâurd cejîe!ur, ne lon^mÃcii^ mns.breue illud de pfdlmo comttnordrefujficidt. üixi domiru deiu meui es ta,(iu)nidgt;n bonoruM meoruni no e^s, Nonfoluntifffurpecore,uelijudlibetdlidre cor:gt; ruptibâi dt^ terrend,fed ne ipfd quidem iufitia honà nis deiM» egere credendimtefi, totum^ quod reâe colitur deus homini prodefiè^n deo. Ne* en»»fintife quifq dixeritprofiiffepbiberit,dutluci puiderit-. î^ecquà d db dntiquis pdtribus tdlid fdcrificid fitHA funt in ui^mis pecorum,que nunc dei populus légitimé nonfitcitidliad SicriScis ^teiliffndumefi,nifi rebus illis eat resfiiiffe pgnified» dguntur in nobis dd hoc,ut inheredmus deo, CSquot; triSciiCi^ dd eundemfinem'proximoconfulamus.Sdcrificitvmer» g) uipbile muifibilis fdcrificij fdcrdmeiteum,id efi, fderu pgnumefi. VndeiUe pÅniiensdpudprophetdm,uelip* feprophetd,querens deunt pecedtis fuis habere propi» Pfalm.fo, tiivm,Siuoluijfis inquitfdcrifitiumdedifi:m,uticp ho» - â ' locdujhsnondeleilnberis.Sdcripciumdeo/pirituscón» triMdtut,eor (ontritud humilidium deus non/fiernit, ac per hoe ut bedtifuttu(s,quod no fit nip Abonoillo,de D4 4 quodiâvni |
clX ïn(ue dmur quemddmodum ubi dixit deum noUe facrifi» ciumibideumoflenditueUefdcrificium. Non uult erg» fdcrificium truciddti pecoris,Seduult fdcrificium con» tria cordis. Et in huius prophete uerbis Utrumq^di* fiindum efi,fdtis^ declaratumiDd fdcrificid non requi» feredeum,quibUspgnificdtur hecfdcripcid,que reqùt* rit deus in epifiold,què feribitur ad Hebr£os,Eene fice» cere inquitetcimunicdtoresefienoliteobliuifci,talibus Hebrt.jj enim fdcrific'qs pldcdtur deus, Ac per hoc ubi fcriptu efi,biiifericordidmmd^sttolo quam fdcrificium ,nihil aliud quÃm fterifido fdcrificium prelatum oportet in» (elli^,quonidm illud quod ab hominibus appellatur fit» criftciumjjgnum efi ueri ftcrificij Porro iutem mife» Hebrc,) j ticordid uerum fdcrificium efi, unde Aiihim efi, quod pdulo antecontemoraui. Talibus enim fdtrifieifs plaça-» turdeUS. QAecunigUUrinminiflerio tabefnAculi puetenplinui'-tismodisdc facrifieijs legu-itur diuini» tus effe pr£ceptd,dd dile^onem dei,ey proximifigni» ficando referuntur. In his enim duobus preceptis, ut fcriptum efi,tot.t lex pendet GT prophete. EodcnilibfO. Gap. VL Provide uerumfdcrific.un efi omne opus quoi an* tur,ùtfdni{ili,focietatèinheredtnùs deo,re!dtu feilizei Q_iJ Gift ddiHufinemboniqiio ueraciter bedtie(fepoffimù;.Vn» de CT ipfd mifericordia,qua homini fubuenitur,p prop ter deu no fit,no efi fdcrificium. Et p enim ab homine fit ttel off'ertUr,tdgt;Aè fdcrificiu res diuina efi,itd ut hoc quó cp uocà bulà id Iddni ueteres à ppeüdueruiK. Vnde ipfe homd dei nonùiii cofecritui,etdeo deuotus, in qudniuiit mudo môrità r,utdeo uiudt,fdcrificium efi. lidn et hôe dd mifericórdii pertinet,qudqu:fq; in f: ipfit fitcit.Eróp teredfcriptuefi,ntifereredni!netU£pldcisdeo.Corpus etii nofiru ciip teiApdntii cdlli^mus,fi hoc quemAd:no du debemus,,ppter deit fitctmus,ut no exhihedmus me-» brd nófird,drmA intquitdtis peccdto, fed drmd lufiiiùe deofocrificiüefiMqdâexhórtdsdpofiolusdtyObfecro Romm uo'sfrdtres fi mïjericórdiddei,utexhibedtis corpd üéfird holbduiud,fdn^ld,deo pldcentë,rdtióndbile obfe» ^iitu uefirum,si er^ corpus qAó iiifirióre tdnq fimulo üeltdqinfirumèntoutiturinimd,cueius bonus CT re« âùs ufùs dd deu refèrtur,fdcrificiu efi,qudto md^s dru* WW ipfdctt fe refiertdddeu,ut ignemoriseiusdccehfd, firmdm concupïfcentie feculdris dmittdt, eiq; tdnq in cômà tdbilifirmefubditdrefirmetur. hinceipldcensi quod ex eius pulchritudine dcccépefit, fit fdcrificium. Qÿodidem Apofloluscofequenterddi-xn^ns.Ettiolite . inquitconfirmÃrihuicf£culo,fed fifirmdmtniiii noui » tdte mentis Uefir£,dd pfobdnduiA que pt uoluntds déi, ' quod bonum dquot; benepldcitiim et perfi^Tum. Cum iÿt'ur Uerd fdcrificid operd pni mifericôrdié,pu: iri nos ipfos plie in proximos que refiruntur dd dat,Ãpd uero mi» funt mifcrl fericordie no ob aliud fiditt,nip At à tmferid liberemür, |
DE VERO CHRISTIANORVH SACRIFITIO.
|
quo di^tm eÃ,{iiihi Mtem ddherere deo bonum efi,;p» Pfilm.ra, Ãih eÃtcitur,uttoa ipfd redempaduias,hoc eà con» gregitio focieas^ fdn^rum,uniuerfdle fdcrificium of» ferdtur deo per ^erdotem mdgnum,qui etidm fe ipfum obtulit in pdffione pro nobis,ut and capitis corpus effe» musfecundumÃrnumferui. Kdncenimobtiditinhdc obldtus eÃ,quid fecundum hdne medidtor eÃfm hdc fd» cerdos,mhdc fdcrificium eÃ. Cum ia^ nos horatus Roman,t. effet ApoÃtilus,ut exhibedmus corpord noÃrd, hoÃdm Nota UiuMt ftiniiAm,deo pîdcentem,riitiottAbileobfeciuiû no» Ãrum,^non cot^rmtmurhuicfeculo ,fedreÃrmeii mur'mnouitute mentis noftritdd probdndum qutc fit uolunas dei^quà d bonum ,cr bene pllt;icitum,Cf perjèi ^m,quod totum (iicrifitium nos ipfî fumus, Dico enim inquit pergratium dei, quit daa eft mihi. Omnibus qui funt inuobis,non plus fapere,quûm oportet fupere, /id fdpere dd temperdittidm,Ãcut unicuic^ deut pdrtitus eà Ãdei mtnfurdm. Sicut enim 'muno corpore mulat mem= brd hdbemus.omnid dutem membrd no eofdem tlilus hd^ bentfita, multi unum corpus Ãmus in Chri/io,{infftli au tem dlter dlterius membrd,hdbentesdonAdiuerfdfecun^ dumgrdtidm ,qute ddtn eà nobis. Koc eà fdcrificium ChriÃidnorum,multiunum corpus fumus m Chrijk, quad etiam fdcrdmento dltnrisfidelibus notd Ãequentdt eccleÃd,ubiei demonÃrdtur,qu0d in edobldlione quim offert ipfd ojferdtur. Eodem libro,Cap.XX» VndeuerusiUemedidtor ,inqudntumÃmMm firui dccipiens,medidtor effeéhts eà dei, hominum homo ChriÃuslefus,cmninÃrnu, dei fdcrificium cumpdtre fumAt,cum quo et unus eà deus,amen inÃrna ferai fd Philipen.! çyifciivm naluiteffe quemfumere,neuelhdcoccdÃonet quifq exiÃnaret cuilibet fdcrificdndum' effe credturic. obutio^* ^trhocerfdcerdoseÃ,ipfeoÃvrens,ipfeO'obldtio. Cuius rei fdcrementum quotidienum effeuoluit ecclefitc fdcrificium,cum ipfius corporis,ipfe fitcdput, eripfi» US cdpitis,ipfd fit corpus, tem ipfd per ipfum,qudm ipf t peripfdmîfuetiisofferri. Huius ueri fdcrificij multi» plicidudridq;pgnA erdnt fdcrificid prifcd fendorum, cum hoc unum per multd figurdretur,tdnq uerbis mul» tis res und diceretur,utÃneÃÃdio multum commen» ddretur. Kuic fummo uerocfifdcrificio,cMi{tSi fderifi» cid Ãlfd cefferunt. Libro XX. Cap.X. Quödlohdnnesin Apocdlipfi dicit. iniÃs fecundd Chriftiani nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;potefldtrm,ddtunxit dtq; dit, Sed erunt omnes fiz fdcerdotes dei er ChriÃ,er regndbunt cum eo miÃe dn cerdous, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;epifcopis, er prdÃiteris diiium eut omnes Chriftidtws dicimut propter m yfHcum chrift nM,ftc omnes fiicerdotes,quonilt;tmme)nbrii funt uniut J. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãcerdotis,de quibusapojkluf Petrut^lcbs induit fun^ âa re§ilefuerdotium ZSquot;c, |
DE MORTVORVM Libro I. Deciuitate dei, Cap, XIL CurdtioÃneris,Conditiofepultur£,Pompdexequi^ Viaorun drwmjnd^sfuntuiuorumfoldtid,qudm fubfidid mort^ tuorii, Si dliquid prodeà impio fepulturd prteciofd,obt mortuorn erit pio uilis dut nuBd. Precldrdt exequids in conffeüu hominum,exhibuitpurpurdtd iBi diuiti turbdÃmuloa rum,Sedmulto cldrioresin con/fieélu donüni ulcerofo iBipduperiminiÃerium prtebuit dnfflorum,qui eum non extulerunt in mdrmoreum tumulum, Sed in Abrd» he gremium fuÃulerunt. Kident hectBi,contrdquos deÃttdenddm fufeepimus ciuitdtem dei. Veruntdmen fe pulture curdm etidm eorum philofophi contempferunc er fepeuniuerfiexercitus,dum pro terrene, pdtrid mo , rerentur,ubi pofled tdcerent^uelquibus beÃqs ejta, fieret ubto.r. noncurdrunt. Licuitcfidehdc repoetis plduÃbiliter dicere,Ccelo te^tur,qui non hebeturnem. QUdnto mi^ nusdebentdecorporibus in/epultis infultdre ChriÃd^ nis,quibus ipfius cdrnis,er membrorum omnium re Ãrmdtiononfolum exterrd,uerumetidm ex dltorum elementorum fecretiffimofinu,quo dildpfdcddeuerd re« ceÃerunt,in temporis puniio reddende et reüitegrdn» dapromittitur, Cap. Xin. 'Kecideo tdmen contemnendd CT dbijciendd fune eor nti^nf* porddeÃn^hrum meximeqi iuÃorum,dtq^ fidelium, quibus tdnq orgtnis CT udfis^^ dd omnid bone operd, ptiicndi, fdndus ufus eà ffiiritus^Si enim pdterm ueÃis CT dnu^ lus^c fi quid huiusmodi tdnto edrius eà poÃeris, qudns toergtpdrentesmdior extitit dffeihts. NuBo modo ipfdl^nenddfunt corpord,queutitfi multo Ãmulid* rius^t^ coniunilius,qud quelibet iiidumentd ffÃdmus Hlt;£c enim non dd orndmentum,uel ddiutorium.quöd dd hibetur extrinfecusfed dd ipfdm ndturem hominis per» tinent. Vade O' dntiquorum luflorum Ãnerd offitiofd pietdte curdtd funt,CT exequite cdlebrdt^, er fepulturd proaifd,lpfiq;dumuiuerent hac de fepeliendis ueleti» dm trensferendis fuis corporibus filijs mendduerunt. PtTobidS fepeliendomortuos,deum promeruiffe teÃe dngelo commenddtur. ipfe quoq^ dominus die tertto re * furreihirus er reli^ofe mulieris bonum opus prxdicdt priedicdndumq;commenddt,quöd Unguentum prtedo» fum fuper membre eius effuderit,dtq} hoc dd eu fepeliai dumfaecerit. Ptlduddbilitercomemordtur ineudng:» louini«,» bo,qui corpus eius de crucedcceptum diligenter dt^ Ixt norifice tegendum fepeliendumifi curdrunt. Verum iÃie dufkritdtes non hoc ddmo»ent,quodinÃt uBus cddaueribM |
|
DB MOR'TVORVM SEPVLT7R.A. tdddueribtts fenfus, Selt;f lt;td iciprouidenliim,cui eetit,etidm tidid pieatK offuid, corpord lt;juoq- mortuos rumperânere fignificdnt.propter ftdetn refurre^onis d/lruenddnt. Vbi CX iHud fdlnbriter difcitur qudna, pofficelfere/nuncrdtiopro eleetnoiinis qudf uiuentibits CTfentiendbits exlnbemui.Sinet^ hocdpuddcum périt ^uód exdnitnis hominum membris olfido diligntiieq^ p foluitur. Siwt (luideni ZT dlidj^Mfdnfii pdtridrchte de corporibnt fuis,uel condendis,uel trdnsfirendis pro-phetico Ifiritu inteUiç,di£lA uolnerunt. Non dutent hic locus eÃ,ut ed pertrdiieittus,cui/nlitjficiunt ed qult;e diximus ⢠SedÃed ([ujc fu/knandis uiuentibus funtna cejfdru,pcutjüôîuscrdmi£bis,lt;iudmuis cumgrduidf» fii^lionedelint,nonfrdngunt in bonis perlirendi raUea rdndi^ uirtuttm^c erddicdnt ex dnimo pieatem, Sed txerciatdmÃciunt fÅcunliorem, tfudnto md^s cum défunt ed que curdniislùneribus con iendisqi corporis busdeliinflorumddbiberifolfnt ,nonclficittnt irûferos in ocultis piorumfedibuSiidntquieios f Ac per hoc qudndoi/hcdddueribusChri,^noriim initia ntdgne, urbts uel etidm dliorunt, oppidorum uxÃAUone de/ùerut necuiuorum culpdeÃ.qui non po;uerunt iÃa prdtberCf nee poettA morluorum.qui wn polfunt ify fentire. Libro XIX. Cap.VIlf. Qttorttwt nos uia propter dmicitie Ãeciilis foldtid deleilabddVndefieripoteÃjUt eorum rnörs nuUxin no^ bisinffrdtmaejhtudiiiemfQtitmqui prohiba,prohit bedtfipoieÃdmicdcolloquid,tnTrdicdtdmicdb!lent Ãt. deatein,ueli»vrcidxt dffeSlun ommum humduArum neceÃitudinum,Vmculd mentis immitis, iinmix Ãipore dirumpdtjdut ficeis utendum cenfext^ut jiuld ex eis dt ius ilulcis «rit uita, ImpoiTibi. nimumdulcedoperfundxt, Qt^idÃert nxilo modopo-: bi^inisTz tcÃ,Etidm hocquo pailoÃtturum eÃ,uteius nolis ama^ zà ? ^inc eà enim, ZT luókts quidam in humano corde,quaà uulnu: aut ulcus cuifanandoadhibentur offitiofe coiifolationes. Non enim propterea noneÃ,quod faneair, quoniam quanto eà animus melior,tatto in eo citiusÃciliusq; là naair, CiMntgewrctùm(iecb4r(//(mora»n mortibuf tiMxime Quorum funt humAii£[ocijetmti offitu necejJiriA, nunc mitiut, nuiK njjgt;erius djjli^tur ùia ^noraliu/nt morl»« os amen eos ijuos dîli^miK.cluAmuisud Ãfide.ml à bo leb.y nis moribiK ldpfos,hoc eà in ipfa anima mortuos,dudit re feuuidere mddiemus,Qua ingenti materia malorwrn plenAeà terra,propter quid feriptum eÃ,t^unquid no _, . nbsp;nbsp;nbsp;tempatio eà uia humana fuper terra ? Et propter quid Wwhp. ( 4 ,p|-j dominus dit,ult;e mundo abÃinddlis. In Pfalmum. XLVIII. Verlir. Ed fepulchrd eorum domits,eorum ineternimi ,iam quidiflamp;Ãru^kl/luntfepulchrd,domus funt fepukhrd, Ndm plerum^audis diuitem dicentem,Habeo marmot tratimdoinum quant relitÃuriisfum,ZT non coÿto mt» |
CLXI hiteternam,domumubifemperera. Qudndo eo^tat fibi memoriam marmoratam, aut fculptamfxcere, quaà de domo jeternA coûtai,quaà ibimanebatillediues. si ibi maneret,non drdebat apud infiros. ybi mancdt/Ãb ritus male dgmtis,non ubiponatur corpus mortale co^ gitdndumeÃ. Sed domus eorum fept(lchrd,eoruin in ^ettrnum. Tdbernxciild eorum in ^nerdtione, ZT gene: rationem.TdberndcuUinquibus temporxliter manfe* runt domus in quibus,qudfi in lOtrrnum manebut, id eà fepulchrd. Ttdierndculd tr^ fuis dimittunt,ubi mdnetgt; bant cum uiuerendtranfeuiK quaà dd domus aternas dd fepuÃhrd. QiiidiHisprofunctdberndculd eorumin ge nerdtione ZT generdäonem , idm generaäo er gene ratio putdÃlif funt,nepotes erunt, ZT pronepotes quid fà ciunt. Qj^idprofunt taberndculdeorumfQuid'audi Inuocdbunt nonünaeorum in terris ipforitm. Quid eà hoc {Toüunt pxnem ZT merum ddÃpulchrd, ZT inuo -- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;âg cdntibinonüuxmortuorum. Putds quantum eÃinuot paiiem ad cdtum nomeniüiusdiuitis.poÃeaquxndo inebriabant fe honunes in memoria ipfius,nec deÃendebatuiia gutta fu 'âo'«. perlingudmipfiusardentemjuentrifuoferuiunt honüt nesnonÃiritibusluorum. AdJÃiritus mortuorumfut Ad morw orum non peruenit,nifiquid fecum uiuifÅcerunt,fi an °â nbsp;nbsp;nbsp;P.quot; temuiuinonfecumfoecerutit-,Admortuos nihil perutt quod quot;ùiui nit ZTc. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tà cctaai, Libro IX. ConfeffionutTii Cap, XI. Cuin ægrotdretquoddm die muter med deÃdudni^^ inepdÃdeÃtZTpduiulumfubtrd^hid prefentibus.iJos Defcpuitu cocurrimut.Sed cito redditd eft fenfui,ZTdjfexitdÃAii^ Ausu'bn» tes mt.CTÃdtrem meunt,ZTdit nobis,qud(j querenti fi Monier, miliSiUbierdm?Deindenosinttiens macrore dtconicos, Ponetis inquit hic tndtrem ueÃrdni Egi Ãlebdnt.ZT fie turn frendbdin. Frdter dutein tneus quidddin locutus eà quo edin »wn peregre, fed in pdtrid defün^, tdnq foeli» dus optdrét. QUO dudin),illduulmdnxioretterberdns euni ocà lis,quà d td:lid fdpereddtq; inde me intuens, uide dit qitid didt. Et mox dmbobtis. Poztùe inquit hoccor* piM (tbicunq;,nihil uos dus curdconturbet,Tdntum ib lud uos ro^,ut dd domini dltdre memineritis md,ubi fii plicdÃet conticuityZT ingrduefcente morbo exercebdtur Eg) uero cogtdiis dond tud, deus meus inuifibilis, qua immittisiiicorddfideliuintuorumjCT proueniunt inde Ãuges ddmirdbiles,giudebdm ZT grdtidS dgcbdm tibi, Recolensquod nouerdm,qndntdcurd femper tefhid/fet de fepulchro,quod fibi prouiderdt ZT priepdrduerdt,iult;â xtd corpus uirifui. Quid enim Udlde concorditcr uixcf fdntfid etidm uoiebdt,üt eà dnimus humdiius mitws c'd» pdxdittinorumtddinn^ ddiHdm falicitdtem^CTcomc memordridbhominibus,concelfumfibi eÃe poà trdnà ntdrindm peregrindtionem, ut coniunitzl' terra am=-horum coniujuntiterrtt tegeretur. Qjutndo autem iÃn inanitM |
DE MORTVORVM SEPVITVRA.'
|
iMnittU pknituJiiK honitiHs tu^ caprrat in eiiu corde non tffe nefciebiim,?^ letiibdr admirant, quidÃc mihi apparuiffet^quarnq O'älofermone noÃroad ÃneÃra, cum dixit,lam quid hicÃcio, noti aparuit defiderare, Ht patria mori.Audiui etiam poflea,quód idm cum oÃijt tjÃmut cwm qudiufdam amicit meis,Materna Ãdutia col loquebatur ,'qüodam dit de contempts huiiu Uitte, et boti nomortitjubi ipfenon à deram. lllisqfÃupenttbufuir* tutem Ãxminie quam tudederat ei,quierentibuf utrum nonÃrmidaret tarn longe a ciuiate fua corpus relata quere,nihil inquit longe eà deo, neq^ timendum eà ne ille non agnofeat inÃne faculi undeme refufeitet ^c. tn libro de cura pro mortuisgeranda. Cap. II. Vfrgîliiis, CAcneid, Vide lu ' pri .primo loco, hiiiiis quaedioiiis folurtonem oe.l, de ciuuace dei Cap.) Z, Ma(th,)9, Sed utrum aliquid profit à nim e mortui,locus cor a poris fui,operofius inquirendum eÃ.Ac primum utrum interfit idiquid,ad infirendam uel augpndam miÃeriam, poà hatte uitum fiiiritibâushotninumfi eorum corpora fcpultA non frerint,non fecundum opinionem, ulcun^ uulgitum, Sed potius fecundum reli^onis nofire faa eras literaseÃiiidendum. enw» credendumeÃ, peut apud Maronem le^r,infepulros naui^indo at* qi tranfeundo 'mfirni aninte prohiberi quia fcilicet» tiec ripas datur horrendas,nec raucafluente» Tranfiiorare priufq fedibus ofia quierunt. Quis cor ChriÃianum inclinethis poeticis fibuloà psq,-figgt;nen{is,cum dominus iëfiK,ùt inter intnueorum tnanusqtii eorum corpora inpotejiutehaberem Ãecua ri occumberent Chri/iiani,neccapillum capitis eorum afferatperiturum,Exhortans ne fimeanteos qui cum corpus occiderintamplius nonhabent quidficians. Cap. IIII. taorwis'quot;* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãpeliendii corporibujs, à » proiiint mo p»d mcmoriam fan^rum locus bone affefiionis huma ïuâm'loca ' neeÃer^Ãtnerafuorum^ Quoniam fi nonnuda re* ciici margt; /(go fepeliantur,non poteà nuüa éfi'e,quandoua inonajr*^^ bifiepeUanturattcnditur. Sedcumtalia uiuorumfoa latia requiruntur,qHibus eorum pius in fuos animus ap pareat,non uideoqutefuntadiumena, mortuorum,nip ad hoc ,ut dum recolunt ubi pnt popta eorum quos d'U» ^nt corpora,eifdem fan^lis iUos, tanq pitronis fufeia pms apud dominum adiuuandos orando commindenfi. Quodquidemficerepofient etiam,fi talibus tociSi eos humare non pojfent. Sed non ob aliudutel memorie, uelmonumentA dicuntur ea,que 'mpgnità fiunt fepula chra mortuorum,nifi quia eos,qui uiuêtium oculis mor te fubtralh fun{,ne obliuione etiam cordibus fub traban tur,in memoriamreuocant,t3' admonendo fieiunt coâ ^tarù Ham nbsp;nbsp;memorie nomine,id apertijfime oÃena dittZr monumentum to quod montât ÃT mentem.id |
admoneat nancupatur. viicunq; enim iactat,uel non iaceat defitnfp caro, vb/oi«, ffirituirequies acquirtnda eÃ. Qjti cum inde exia ret,fecumabfiulit fenfum,quo inttreffe poffit, quomoa fpintui tt# doquifq;ptfiutatbonis,pHe inmalis, bJecabeacara^^âquot;^â' ne expe£kitâdiuùariuitamfuam,cniprebebat ipfe uia tamp;, tam,quà mdetraxitexcedens,tyâredditurus eà rediens quoniam non caro fitiritiii, fedffirittts carni etiam ipa pus refurrefHonismeritum comparât,utrii ad panant an ad gloriam reuiuifeat. Cap. VI. Lf gtw«; in ecclefiaflica hifiDria,quà m gr/« fcrip^ pt'E,ufebius,ÃJ' 'ailatiaAmraimtâ uertit Kufftnusmar tir um corpora,'at Gallia canibus expofita.canumq; reu tä m Gau quias att^offamortuorumtUfq^adextremam confum^^ buftionTa ptionè ignibits concremAa,eofdemqi cintres fiuuio Ro cinemm in dà no,neqüidad'memorià m qualemcunq; relinquere^ utuiaîap^ tur,infÃerfos. QMöd non ob aliud credendum eà dii üo«â. iiinitusfrifie permiffum, nip utdifeerent ChiÃiani in confitendo Chriflum dum contemnunt hanc uitam multomagiscontemnerefepulturam. Hoc enim quod ingentifeuiciadecorporibus tnaârtirum fi^btmeÃ, Si eis quiequam noceret quo minus bèaté requiefcerent,eo rum uidoriopffimifigt;iritus,non utiq^peri pneretur. Re ipfa ergj declaratum efl,non ideo dixifieÃominum, i^olitrtimeréeos,quicorpusocciJunt,tTpo/kanon^ha bent,quidpiciant,quod non eÃet permijfurus aliquid e» 'os Ãcere de fuörum corporibus mortuorum, Sed quo» nia quiequidÃcere permiffi effeitt, nihil quo minuere*. tur ChriftianAdefunihrum facilitas fieret, nihilinde ad fenfum poà mortem uiuentium ptrueniret, nihtl ad â detrimentum,falKm ipforum corporum,qito minus in^: iegra refurffrent pertinerent. Libro I.DccönfoIationcrtior« tuorum»Cap. IIII, Sd dieet aïiquis,prohibes lugfrt mortuos,cum Oâ 'patriarcheploratifuntiUtMoyfesilleÃmulusdei,0'tquot;nt fuo» '' tnulti inde prophete, prefert'an cum ïob quaq^ luÃffif^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;neno musfuam pla^m fuper filiorum confeiderit necem. nftrumenz Non eg) prohibeo lu^re mortuos,Sed gpntium illumi=^ idcmâprori nator Paulus,quipcait. Nolouosignorare patres de beat. dormientdgt;us,ut noli trifles fitiSipcutetcetrri,quifi}em' nbsp;nbsp;â non habent.Non poieà euanfflijclaritas obfcurari,pue ij qui autè leffm,aut fub legs umbra poptifuerant, fuos mortuos flebant,Merito ftebant,quia ad hue fententia, permanebat. Sed dieet,ineuangtlioeccelegturAr»'' chifina^g deploratam filiam,O' fororts tazdriLa^ Zdrumfleuiffe. std çr iUi adhucfecundum titttrem |
DE MÃRTVORVM SEPVLTVRA.
CLXIÃ
légem [dpiebdnt,qui needuma mortuis Chriflum refurs rexiffeconfrexerdnt. Fleuit plane eir ipfe dominus las Zdrum iam fepultum, non uttq^ ut flendi mortuos frrs maddret,Sedutfeperlachrimas uerumeorpus dfjums pfiffe monftraret,uelcertefleuit amore humano ludtés os,qui needeifigno monftrdto,erdnt-meumcrediairi.
Cap. V.Eodcm libro, brra «ufz nbsp;nbsp;'^ttbuerunt er^ itetcresfuum inortm fuamq; fra^
f,t luftiis no liai,tem,Chrifli aduentum precedentes, iatn ex quo uers i^ernoz bwmcarofrâurn efr,crhdbitduitin nobcs,éx quo pris iM tcftamé- miAde datim fententiamAdarn nouiffimus foluit,ex quo noflram mortem fua morte deftruxit, Gquot; ab iufrris ters tia die refurrexit dominus,idm non eftterribilis morsfi delibus,gt;wntimeturoccdfus,quiaoriensuenit ex alto, lohann nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dominus qui mentiri nefrit,E^ fum refurs
â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;febHo GT uia,qui credit in meetiam fi fnortuusflterit ui
uet,C^ omnis uiucns CJâ credent in me, mortem non uis
) Thcira.4
Philipen. )
debit in£tcrnum. item qui credit in Chrijh,amp; eius ma dda cufiodit,etidfi mOrtuusfrerituiuet,Item, i^olo uos frdtres ignorarede dormientibns,utnon trijks fitis. Jte mihi inquit uiuere Ãhrifiu's efr,C!â mori lucrum.
Libro Il.DeconfoIationcmor« tuorura, Cap. V.
ideoO'dormienteseos dppelldt un-dciffima fcripturte confuetudo,ut cum dormientes dudimus,euiQldturos mi nime de/fieremus.Vnde etidm cdntdtur in pfdlmo. Niwis quid qui dormit non ddijcidt ut refurgtt Æ Efter^ de mortuis eis qui diliguntur,quieddm triflitid quôddmmo 9 do na,turdlis.]!Aortemquippehorret,non opiniofed na,^ Quomodo fnrd. Necmors hominiaccederet,nifi ex pccnd quà m côiriflan' pnecefferdtculpd. Contrifldmur erg) nor in noftroru nncorum nwrttbus neceffitdtedmittendi,fed eu jfie recipiend .Inde âârâ» dnÿmurhincconfoldmur. Indeinfirmitas dfricit. Hinc fidesreficit. Indedolethumdndconditio,hincfdndt dd uinApromiffio,Proindepompd frneris,dgminA exe^ quidrum,fumptuofd dilig^ntid fepulturie, monumentos rmu opulentd conftruüio,uiuorwm funt qudlidcunq^ fo ldtid,non ddiutorid mortuorum. Permitnniur itaq; pid cordd chdrorum defuorum mortibustoniriflari dolore fdndbtlijconfolibiles lachrimas fundant conditione mor tdli.quds cito reprimat fideigdudiumjqudcrcdunt fide« les,qudndomoriuftturpdululum à nobis abire, C/ ad meliora tranfire. Confolentur eos etiduifrdternd obfrs quidjfiue quefùneribus exhibenturfiiK qu£ dolentibus ddhibentnefitiu/b,qult;erelddtcentium, Suftinui qui fis pfainiu.lt;i mal contr^retur,C:^ nonfùitiC^ confriantes,ejquot; non
Supereft ut unum de ueteribus exemplum profrrdin quod omnem confrlatioticm fà cidt, quod etidm patentis iKegS )x nbsp;nbsp;^°rdisduribusuolo omnesaudire. SiDauidreX iüe
Ab txem^ qui ddhucfublegepofituserdt,fubilld non dico licentit
iz onabili fuperduit,fîc triflitiam fuam fuorumq; compefru
itiuetii. Sitpro utribufcurA fepdiendi, et /ipulchrdcS^^ ftrutiidi,quiiicr h£cin fcripturis fundts, inter boni operideputiti funt. Necfolumin corpoributpitr:-: irchirwmiliorumq; fdnimrumie:^ huyndiiii cddtiueri^ but quorumtji idcentium^uerumetidm in ipfiut dotnint
Gcnc.
funt iugen. â¢Ã,
it,nos(luifubgrdtidfumus,SubcertAjj}erefurreSxonis, ^uibus omnis trtjhtid interdiiki eft, qud fronte mcrtwox noftros ffiitilium morcpldnffmiis^uUaldtos infdnos dh â¢tollmus,neluti dlio ^nere bdchdnteSjCMnfdfris tumcis pedord nuddmuSjtterbd indnid, cr nenids circd corpus CT tunudtmt defrnÃi cdntdmus i Pofrremo etidm qud rdtioncueftesnigrds tin^mus tTvfiquos tiere mÃdeks inifrrosnontdntum fletibusifrdetiduelhbus ddpro^ bemus} Aliena, funtiflafrdtres. Extrancd funt,non ii centresâ fi licereitt non decent, Sed dlîquantos defrdtri^ bus nbsp;nbsp;fororibus, licet fides proprid C?quot; pr^ceptum dos
nünifrrtes frcidtjpdrentumtanKn cr «icino tt opinio
implednt h£c homines er§t fuos offitid po/iremi neriSiôâ fuihumdnileaimentd macroris c^Tc.
tn Pfalmum. ÃXgt; verfu»
Conflitue legsldtdrem frper eos domine,Videtur mihidntichriftum fignificdre. De quo Apoflolus dicit,
Cum reueldbitur homo peccdti, ut friant ffntes quand qj,,-dm homines funt.ut qui nolunt liberdri dfilio dei,et per Ã
débilitât ey'franmt, ne lapidei zy crudeles iudicentur, â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â .
fipepercerint ueftimcnto fi nonfrerittt infanis lu^bus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hommis,et effefiUj homitwn,ideft,nos
debachdti. Ethocqudmuanumeft,C^quà mincptam vpinioncs hominum errantium co^tare,^^ non times
/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' U ), ) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rraduntuT
uihomines/eruidnthomini,id efr,ueterihomini peccis anuchtift* tori,quonidm homines funt. Et quid iüe dd tdntum dum?'
te,ne quid minus deÃdefreiatquamfufroepit GTc.
De uerbis Apofiolij Sermo, XXXII.
Admoncs nos beatus Apoflolus, ut de dormiens i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cfl mortuis dormientibus charifrîinis uris nôn
eontriflemur,ficut nbsp;nbsp;c£teri,qui frem non hdbentjfiem
ftiUcetrefurre^honis incorruptionis teterne. Nam
culmen induis giorite uenturuscreditur,tdntd ei liccbit frctre,et in owner homiHes,et nifdnéhs dei,ut tunc ue^ re nontutüi infirmidrbitrentur deum res humanas ne^. gligere. Hic dntichrifîus ufq^ ddeo beatus uidebd tur homintbits, ut etidm deus putetur. Item quà d reges oirines fùperdturus fit cr foUts regnum obtenturus,qudndo etidm fecundum Apoftolum qui dé iHoprteditatfm ttmplodei/edebit.cKtoBensfrfuperont nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
neq«(M â
DE ANTICHRISTO.
ne(iiâco{itur,amp;ç[UoddicitutâJeui.Etquogt;udmtr4ditnt H^saimhz' concupifcentidijt cordii fui^et ddinnAtioni ultime d(^ bctin impt lhnAtm,per nephdrids drtes dd illud udnum GT ittdne in°inirac'ùgt; culmeit donunAtiotwmcj} uenturm eft.Vim hdbebit m ôn II». pen'ojJo/uw 'm nürdculis CTc.
Libro XVIIU Deciuitatcdci, Cap, LIIL
jUdm fdne nouiffîmdm perfelt;j^i(ittionetn, c^ui db dntid chri/b fiitura eft pritfentid fud,tpfe extmguet üfut. Sie ». Thcir. I. fcriptti eft.quôd eum imerficiet/^iritu orisfui, amp;nbsp;Antichriz eudcudbù tüùminAtiodé pfjefentig fu£. Htc qiteri (b^ hcmonii' let,lt;}Udndo ifhiderit,ïmportune omnitio.Si enim hoc no vu?um b:s nojfe ^p.kffit dquonteliM quddb ipfo deo md^firo 'mtirrogdtibut difà pulis,dicerctur. No cnï/jluerüt mde Aiio. f. dpndeutgt;t,Scddpr£fcnxqiiefieruittdiceit!rStdonuncft hoc in tempore reprjefeticubiS rcgnnm ifrdhel ? ilt;t iile. Non efl: 'mquit uefirum nojje ampord,qu£ pdter in fui pofuit potejh.'.e. üon «n^* ïlli de hord, ucl de die ,uel de anno, fed dé eempore mcerrogtuerant, qudndo iüud dc^ cepere relponfum. Erujlrd i^tur dnitos qui huic feculo reynanent compuare dc deÃmre conamur, cum hoc fcb re no ejjc noftrü ex ore uériatis dtididmut. Quos amè d'.ij quddriw^n'oSydlij qum^ntos,dlij etid mille dbafcè ftone dominiyuf j; dd tiui ulamu dduêtu,ccpleri poffe di xe^-ut.Quèinidtnodum duxm quifq; eorum ddÃrudt o» pinionem fudm,lonÿem eà demonÃrdre,CX non necef» fdrium. Conieâirts quippe utuntur humants non db eis ccrtié dliquid de fcripmre cdnoniae dufhriate proÃr.^ tar. Om num uerö de hdc re cdlculdttüum dittos refob ' uit,cr.quiefcereiubetiüequidicit,NoneÃueÃru fcire ttmp.ird,qu£ piter pofuit m fud pöteÃdte.
Libro XX. Cap. XIX.
MultM tarnen eudn^licds dpoÃolicdiq^ fententids dé diui'io tÃo iuditio nouijpmo,uidcó mihi eÃe pr£tereun» d.is,ne hoc Uolu'nen m nimidm ! on^tadinem prouolud^^ tar,Sed nudo ntodo tà pr£iereundus dpoÃolus Pdulus, Th!ira,x qui fcribeiis dd Theff donicenfes, R ogo««; inquit uos frdtres perdduentumdonini ncÃri lefuChriÃ,O' noi flr e cogregttionis 'm ipfim,ut no cito mouedmini men-te,neq- ierredmini,neq- perÃjiritum, neq^ peruerbum, neq; per epiÃi)ldm,tanq per nos miffdm,qudà inÃet db es domini. Ne quis uos feducit lillo modof quonidin nià ueaerit refiigi primum.CTreueldtus Ãiirit homà peccdti filtus interitui qui dduerfitur, et fuper exfoUitur fuprd oè quod dicitur deus,dut qdâ colitur, itd ut m tfmplo dei fededt oÃenans fe tanq Ãt deus i^on retinetis 'm memo s rid,quód dd hue cu eÃem dpud uos,h£c dicebdm uobis ? Et nunc quid detinedt fcitis,Ht reueletur in fuo tempore, id n enim myjlerium iniquitatis opdtur, tantu qui modo aâiîii trttcî ten'tienedt,donee de medioÃdt. Et nunc reueldbitur ini hgiwtun quits ide, quem dominus îiéfus interficiet ffiritu oris f:tt,creudcudbit idumindtionepr£fenti£fu£ eum cu^ ius eà pr£fentid fecundum operdtionem fdthdme in om ni dir tute,éj Ãsnis,^^â prodigijs menddt'tj tZT in omni
feduflione iniquitatis ,his qui pereunf,pro eo quid diÃ^ IHonem ueritdtis non receperunt, ut falui fierens, Etb deo mittet idis deus operdtionem erroris, utcreddnt mê ddtio,amp; iudicentur omnes,qui non crediderunt ueriti* tiffedconfenferunt iniquitatL EluUidubium eà eumde dntichriÃöifludixiffe dieq^ iuditij. 'Ruw enimdppel^ Idt dient domini non eÃe uenturum,nià iüe prior ueae» ritquem refit^m uocdt,utiqs d dominodeo. Quod fi de omnibut im pià dici merito poteÃt qudnto mag.sde ijfof Sedin quo tempiódei,ut deus fît feÃurus incertum umpioici/ eÃfUtrum in iUd ruina tempiiqüod d Sdlomone rege co= Xalu»quot; Ãruihim eÃfdn uero in eccleÃd. No« enj»i templum d^ t licuius idolidut d£monis, templum dei ApoÃolus dice* retfVnde nbnuUi,non ipfum principem,fed uniuerfum quodammodo corpus eius,id eÃ, dd eum pertinente ho* minum nudtitudinem Ãnusl cum ipfo fuo principe, hoc loco intelli^ dnttchriÃumuolunt. Eeihusq^ putaMe=â tidin Idtine diet ficut in grwo eÃ,nonin templo dei, fed in tempbim dei fededt,tanq ipfe Ãt templum dei, quod eÃfecleÃd.Ãcut dicimus fedetin dmicum,id cÃ,uelut d* micuSfUel à quid aliud Ãlo jocutiunis ffnere dici fokt, Qjtaddutemdit,Etnuncquiddetinedtfcitts,ideÃ,quid ».Theff, * Ãt in mord,qu£ cauÃa Ãt dilationis eius,ut reueletur in fuo tempore fcitis,quonidm feire illos dixit,aperte hoc dicere noluit.Etideo nos qui nelcimtts,quod ilii feiebät, peruenire cum ldbore,ad id quod fenÃt A podolus cupt* mus, nec uedemus, pr£fertim quia CX itla qu£ addidit, huncfenfumficiuntobfcuriorem.t^dmquid eà : lam enim myÃerium iniquitatis operjtar,Tantum quimo* do tenet tcnedt,donec de medio fiat,ei^ tune reucLbitur iüe iniqutts f Ego prorfus quid dixerit nufitteor igno* rare. SuÃieiones tarnen hominum,quds uel audire, uel leffredehdere potui non tacebo. Quidamputant hoc ditlüde imperiofitiÃc Eomano,amp;~ propterea Paulum dpoÃDtum,non id aperte feribereuoluiÃe, necalamniam uidelicetincurreret,quaà Eoma.no mperio maleopa* ueritcum (fieraretur £ternum,uthoc quoddixit. lam enim myÃenum iniquitatis operatur, Ãeronèuolueric opfnienf» inteüig cuius iam fädauelutantichriÃi uidebantur.Vn de nonnuüi ipfum refurreäirum CX futurum antiehri fkim fuÃieantur. Alif uero nec eum occifum putant, fed fubtrafhim potius,utputareturoecifus,ctuiuum eccul tariinui^reipÃus£tatisinquafi(it eü credercturex* tintliis,donec fuo tempore reueletur, Oquot; reftituatur in regnum. Sed multum mihi mira eà h£c opinantiii tan* ta pr£fumptio.lüud tarnen quod ait A pofhlusiTantum qui moh tenet tenedt,donec de medio fiat, non abfur* de de ipfo Romano imperio creditur diélum,tanq ditlu fit.Tantum qui modo imperat imperet,donec dc medio fiat,id eÃ,de medio toüatur,Et tune reuelabitur iniquus quem pgnificari antichriÃim nuüits ambi^t. t'lon ue* nietaduiuos cr mortuos iudicandos ChriÃus, nifi pri* usueneritadfeducendos in anima mortuos aduerfari* iThcfliii MtiusantichriÃiSiquamuisadoctultum bm iudidun
dnpertiuttt
DB A NTIC HRISTO. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CL X III
|
D« peyttnelt;it,lt;jt/od ai iHo feduantur. Prlt;t[(gt;tiia ^uippé Ãpot.io. einseritjficutdiäbmcfl^feiu^dumoperationemSatha* tuhtcttiniuirtuircr (i^nis CT prcdigijs tnendatif.crm omui fcduihonc iniquitatis bis q pcr(t0it,T!lt;ceru)n foltie* tur Sdtbanat,^^ per itlUm A ntiehriÃum in cmiii[tu uin^ tutemirabilittr quiJem,fed mendaciter operabitur. Quad (oltt ambig, utrum prcpterea didbi (impgitaG' prodi^ia nifndatif,quonid nwrtalef fenÃtf per phatitafma ~ tu decepturtii efi^ut qdânon Ãcitficertuideatur.An quid iUa ipfd etiam (t eruttt uera prodiga,dd mendatium per:-trahent (rediluros,ncn ea potuifje nifi dittinitus fieri uira tutet» diaboli ttefcientes, tnaxttne quatido txittatn quanta J»b ) r.Uftquanihabuitaceeperitpoteflatctn^Ncnenmquando de ccrlii ignis ceddit.G' tantatn Ãmilian eum tantisgreigt; gibus peeortm fanfh lob tuno impetu abfumppt^Gquot; tur-» bo irruens Gquot; dcmn deijciens filioseiusocciditphamaf» WdÃi fùerut,qute tn fuerut opera Sathdn(C,cui deus dede* rat haue poteflatetn. Propter quid ergo kot um diäa pnt x.rtKi. 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i»endatif,tuc potius apparebit.Sed pro pter quodlibet hor um diâum pttSeducentureis Ãgnts G prodigijs qui fedua tnerelufttur, pro eo quod dilebhonetn ueritatis inquit non reeeperuttt,ut [alui fiefent, Nee tf uitApoPolus addtre G dieere,Jdco mittet Ulis deus o* perationem rrroris,ut eredatu mendatio- Deus etnm mit* let, quid deus diaboium ifta Ãeertpermittit luÃo ippus iu di(U),quamufS Ãciat iUe inique maligncq; conplio. In Euangeliumloannis.Tra»* datu.XXIX.CaputVII. Quid Iftnetipfoloquttur gloriam prepriamquierit, ».TclTi,t jiÃcf}-iii]ifquii/ocaturAntichriPus,extolIensfe,peut A pcflolus ait: Supra cmnequed dieitur Deus, G quod tohtur. ipfum quippe annuttcias deminus,gloriam fuam quaptu) um,tKngloriampatris,ditadludaos : Eg) «f«l in nomine patris mei,G nonfufeepiÃis tne,alius Ueniet in AnticM. Mgt;gt;efuo,G huefufdpiäis.Signipeauit foj Antiehripüfu Bus gloria fceptures,quigloriditt neminisfuiquiepturus eÃ,inpatus folidus,G ideo non flabilis fedutiqi ruinofus. In ipfo iniupitia eü G uerax non e^l,quia gloriamfuamquaptu rusefl,iKn eius à quo miffus ell,nDn enim efl mifjus, fed ucnire permijjits. Cmnes er^ pertinetes ad corpus Chri fi, ne inducamiir in laqueos Antichrifli, non quaratnus gloriam noÃram,Sed p iflequapuit gloriam eius qui eis mipt,quanto magis nos eius qui nos facit? In Epiftolam loannfs,T rax datugt; IlL fluT'uid^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Mâtiné AntichriÃus Contrarius dieitur chrifto.Nott â¢ignific«, ^ttowodo nonnuHi intelligut A ntiehriÃum ideo didum, quod ante Chriflum uenturus pt, id efl, pofi eum uentu* rus pt ChriÃus.t^Son pc dicitur,non pc fcribitur,fed An* lt;nbsp;nbsp;nbsp;tiehriÃus,td eÃ, contrarius ChriÃo.lam quis pt contra* tsius ChriflojtMncaduertetis ipfo exponentr,G inteÃige* tis non poÃie cxireÃras nip AntichriÃos. Eosautem qtd non funt Chrido contrarij, Ãras exire tudlo modo poÃfe. Qjli enim non ed ChriÃo contrarius, in corpore tppus hlt;eret,G metnbtumccmputdfur,G'e. |
Ibidem poft pauca. Ex nobis exierunt,fed non erant ex nobis,quod pû iÃent ex nobis, permanpÃent utiq^ nobipum. Uinc ei !^ uideat charitas ueÃra, quta multi qui non futtt ex nobis, dccipiUfit nobifeum faerdmenta,acdpiutit ttobifdimbd* pti[mum,acdpiunt nobifeum quodnoriétpdeles accipe* re,benedidionem,euehariÃam,G quicquid in facramena tis fandis cd. tppus altarisccmmunicationè acdpiut non bip urn, G non lur.t ex nobis. Tentatio probat quia non fUr.t ex nobis. Quando iBis tentatio uenerit, uelut occa* pone uenti uolant Ãras,quia grana non erant. - Ibidem. Omnibus malis,lapis offinpois eà ChriÃus,quicquid difit ChriÃus amarurn ed tllis. Etenim audite G uidete: Omnes certequiexeuntdeecclepa,GabUnitatecede* pa praddHtur,Antichrifli funt.Eie^ dubitat ipfe enint depgnauit,ex nDbisexieru»t,fednon erant ex nobis. ma p ÃiÃent ex nobis, permanpÃent uti^ nebifewm. Qÿia eutt^i ergo non manent nobipH,fed exeunt ex nobfs,ma* nifiÃiimedqued AntichriÃifunt.EtquoprobanturAn* AnHci,«* tichrifliiex mendatio. Et quis ed mendax, nip qui nej^t ÃKoziMW tefus ed ChriÃus ? interrogemus Vareticos. datio. Q«fm inuenis karetieUm, qui ne gat quia tefus non ed ChriÃus i Videat chantas ueflra hMgnto») facramentum. Attendite quid inÃirauerit nobis Deus,amp;quid inpnua* re nobis uelit, EcceexicrUntanobis GÃdifunt Dona* tiÃa. Interrogemus eos,utru tefus pt ChriÃus,Ãntim con pteruur quia tefus ChnÃis'ed. Si ftgi iBc ed Antichria Ãis qui negattefum eÃe ChriÃMn,nec nospoÃuntiÃi di* cere AntichriÃos,ruc nos iÃos,quia G nos conpteimiret illi.Siergi nec iÃi nos die tmt, nec nosillos,er^ nec rUteic nobistxietut,necnosabipps,Sier^ nonà nobisexiui* rms,w unitatefumus.Si in unitate fumus, quid Ãeiuntin hac ciuitnte duo almrialQuid Ãciunt diuifte domus,diui* fa coniu^a? Quid Ãdt communis leäus,G diuifus Chri ÃusiAdmonet nos,uult nos Ãteri quod uertim eÃ.An ipfi ei nobis exierunt,aut nos ab ipps?Sed abpt ut nos ab ipps. tiabemus enimTeÃ7.men{um domimciehareditatis, red tamus G ibi nos tnuenimus.Dabo tibi Gentes hgKtdiMê tuam,GpcÃeÃiontmtuamterminosterrie,Tenemush£ redit atem ChriÃpiüi eam non teiicnt, tion communicant orbi terrartim,noncomutiicät uniuerptdi redempt£ fan* ' guine domini. Habemus ipfum dominum refurgentem à mortuis,qui fe dubifantibus mambus difcipulorum prabu it palpandltm. Et eit adhue tUidubitarent,ait illis: Opor* luc. * 4 trfcdt ChriÃum pati,G refurgfre tertia die,G pnedieari in nomine eius poenitentiä G remiÃioiiepeccatoru. Vbi? QuaiQmbusiPer omnes Gentes,inciptentes abüierufa lè.Securi fumus de unitite haireditatiStQuifquishuicha* reditati non communicat,Ãras exiÃ. Sed non contriÃe* mur,ex nobis exierunt, fed non erant ex nobis. fJam p ÃiÃent ex nobis, permanpÃent uticà nobifeum. S i frggt; exttobisexierunt,Antichrià funt. SiAntichrià funct Ee mendaeet |
'dé ÃNncHRrsro.
|
'wfnJiicff Ãwt, St mencläces Ãttit negant lefurn effe Chri fttim.Uerum rtdimts ad difficultatem cjueÃionis, Singu^ los interroga,coiifitentur iefum c/Ji ChriÃtnu. Coartat /tos angufliu inttUeélus in hoc epiftola^VidetiScerte fhonem. H^ec ijua/ho nbsp;nbsp;nos O' ipfos turhiit,à non inte!^ ligitur. Aut nosfumus Antichrijli,MtiUiÃmt Anticbri fit. iSinos anticbriftos uocant, O diiunt tÿiod cxiuhnui . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ab eis,nos illos fimiliter, Sed dc/ignauit blt;ec rpi/hla A nti thriftos,Quk tu^t quod lefus non pt ChriÃus,ipfe fü AntihriÃits, lam er^ (jnmmus quis nefftjO nonats tmdamus adlinguimfed adÃ(kt. Sienim etttnes interro pnttur, entnes uno oreconfiteiunr Jefum effe Chrtptm, Qniefcatpaululumlinguaiiitaminterrog Si inuenerttis hof,p ipfa feriptura nobis dixerit,yuia negatio eorii non tdiifWK linfftapt, fed etiam Ã(bs. Certe inuenitaus muh tos A ntichr^osjtjui ore conÃtetuur Chriflv/m, O nwrh bw dtfjemiw.t à Chrifto.Vbitnuenimus hoc in feripturai ' ââ PaulumaudiApoftolumdetalibuscumloqueretur,ait: Confitenturenimfe nofje deum,Ãilis autem negiM. I«« uenimus O ipfos AntichriÃos, quifquis fa(hs negat Chri ftum AntichriÃuseil. JatnergofratresÃÃdüinterroit ganda Ãint,non fo'um nudtos inuenimus AntichriÃos fo ras exiffe ,fed multos nondum tnaniÃÃos qui Ãras exie* rwnt.Quctquot enim habet ecclefia periuros ,fraudato* res,adulteres, ' briofos,fceneratores,ntangones,0â omniet qult;e nutiierare non poÃumus ià contraria Ãtnt dcilriiiie ChriÃi,contrarid Ãunt ue/bo dei, V et bum autem dei C hri fttis eÃ. Quiequid eontrarium eà uerbo Dei, in Antichri ÃoeÃ,AntichriÃus enim contrarius cÃChriÃo, In Tradaf 11 de Ann'chrifto. Anticiiii* DeAntichrifio feiteuolentes primonctabitis,duare ftis Chrifto Ãc uocatusfitfldeofcilicet quia Chriflo m cuneiis contra couttiati', nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Chriflo contraria fldet. Chriflus uenit humi lis,illeueniet fupbus.chrifl us uenit humiles eri^re, pecs catores iuÃficare, iUe econtra humiles deijeiet, peccatai res magniflcabit,impios exultabit, femperq^ uitia quielut contrariauirtutibus docebit.Leffm'Euangelicam diffipa bit,Deemcnwm culturam in mindo renouabit udreuo» cabit.Glorieun uatiam qult;erens,omnipoteniem deum (e tl« minabit. Bic itaq^ A ntichriflus multos habet fu£ malige nitatis miniflres, ex quibus multi in mundo praeeÃerut, qtulis fiat Antioehui,Nero,Domicianus. Nos quoq^ no^ firo tempore AntichriÃos multos notiimus eÃe. Babebit autem AntechriÃus magos,maleficos,diuinos,incantato» res, quicumdiabolo inÃgt;ir ante nutrient O' docebuntin omni iniquitate, Ãlfltate o nephariaarte O'tmli^nijfli ritus etunt duces eius O' (odj lemper O' comités indiuifl. Poft pauca ibidem. |
T empus quidem quädo Antichriflus ueniat,uel quait i.TciTa.* dodiesiuditi/appareineipiat.PauInsinepiÃolaadTeÃa lonicenfes dicensiR ogamus uos per aduemfm dcmini no flriiâ¬fuChriÃi,ManiÃflateo loco ubiait :Quoniam nià uenerit difceflio primum, tt reuelatus fiient homo peccatt filius perditionis,Oc. Seimuscnmcquoniampoà regtiu CriecetMr,Ãue etiam poà regfiMti Perfarim,exquitits, untmqucdq^ fuo tempore magna gloria uiguit,O tnaxk ficientt à 'ma poteneia floruit. Aäultimu queq^ peà cieiera régna, regnwmRcnwnoitWHccepit,qucd fortiÃimum onniwn regnortim fuperiorie fiiit,Ocmnia régnaterratumfub deminationefua habuit,omnesq; populoru naticnes R o» manisfubiacuetunt,O' eis fub tributo feruitutum, inde fr g3 dicit ApeÃolus Paulus:Antichriflu noanteai» tnun* cum eÃeuenturwm,nifl uenerit primum difceÃio,hocefl, ntà difceÃerit omnia régna à R cmano ifnperio,quie prh Vs fubdiia eram.Bccautem tempus nodtim aducnit,quiA licet uideamus R tmanttm imperiu fx maxima parte de* flrufhm,tamenqttc.mdiuregesPranccrumdHraueriiit, , qui Rcmanum imperium tencre debent, Romanadig^ nitas ex toto iipn pcribit,quiain reclus fuûftubit. DE RESVRRECTIONE mortuorum.» Libro.X, deciui'fafcdei, Gap.XXIX. Qualia fanibïum corpora in rtfurreÃionefiiluraÃnt fanftonim poteÃaliquantoÃrupuloflusinter thriÃanarüÃriptus rarwndcÃiÃimosdtÃutari,fiitura tarne fempiternami» nc futun TiiWf dubiti.miu,ettahafiftura quälefua refurrefböeChri flusdemonÃrauitexemplum. Sedqualia(unqiÃM,cum «isdifput* incorruptibilia prorfusOâimmortaliainnihUcq^animie eontemplationemquaindeum flgiturimpedientia pradi eetuur,uos^ etiam Philofophi dicatis eÃeincoeleÃbus im mortaliacorporaimmortaliterbeatorum,quideÃ,ut^ beati fl/nus cmne corpus fiegiendum eÃe opinamim, ut fia dem C hriflianam quafl ratioabilitrrflffre uideamini, nia fl quia lilted eà quod itertim dicoiChriflus eà humiUs uos fuperbi^ LibroXlll.Cap.XX, Proinde nuncfanäorum anima defunÃorum ideo no 'jnflorf habent grauem mortem qua fepartUcefuntà corporibus fuis,quia caro eorum requiefeet in Ãe, quaslibetfine uUo ram fenfu ccntumelias accepiÃe uideantur. Non enim Ãcut Platoni uifum eÃ,co)pora obliuione dcÃderät,ftd potius quia memineruntquid fibiab eoÃtpromtÃum qui nimi» /temflUit,qui eis etiam decapiHorUtn fucru/m integritate fecuritattmdedit,refurrtlbonem corporu inquibusmul tt dura perpeÃi fur.t,nihil in eis ulterius talefenfuri dtp» derabilitero patienterexpebltnt. Sienimcarnemfuom non cderant,qudndo eamlutenuntiinfirmitatereÃÃcnti fÃiritali tute ccercebant, quanto magis earn diligut etiam tpftfnÃiritalem fiituramtSicut enim à intus carniferuh tns,ncn inccngruecarnalis, ita caro Ãirituiferuies rede appellatur Ãiritalis,non qued in fpiritum couertalurjjf eut ttcr,iu.lliputam,ex eo quod feripiumeÃ: Semnatur corpusanimale,refurgetcorpusÃiritale, SedquiaÃiri» tuifumma O mirabili obtèperandi ficilitatejubdetur,uf* gj ad-knplendam immortalitatis,indiÃolubilislccuriÃimi uobtti^ |
DE RESVR RECTIôNà MOKTVORVM;
CLXiiir
|
t'o^nMe,cn:n;mol(liiiefeti'fm,ctnnicorttptibilitdte er tardtbite drtraâa. lionfctum tnim wn eritule ^ua!e tii'tK in ^uauH cptima ualetudine, fed me tak quidrnt ^uakfiiitinptiniishctninfltitante peccdtun. Qui licet mcrituric nen effent nifi peccajfent,alimenta eu ut hernie nés ultbdntur,nc rum fpiritihtijedadbuc aninMlia,cDra perd terrend gefhntrs. Qnc licet feme nen ueterdfeerent utncceÃiate perduccrenturdd mortem Cti Eodem IibroCapur.XXIL Corpord er^ iuflcritm gut in refurreâione fùiurd fuut tieg; ullo ligno indigttum,gaoÃdt ut nulle morbo uel tee tieilute inueterdb nwridntur, ne^ ulUs dlijs corpordli^ Cor|gt;cri but dUmentii guibut efuriêdi dig^ (ttiendi qual^cung^ mo« poll rciurre deuitctuT, üuoniam certo CT cinnimedo inuiolabtli uioiabiii wuiKTf immcrttUtatis tnduentur,ut non nift uelint,pcÃi* «nonah« X bilitdtettenneceÃ'tdteuefcdntuY.Quoddnffliguog-uiftd iiiatu in^u biliterGâ_traädbiliterdppdrentes^oguidir,dtgcbant/ed quid uolebdm CT potrroBf, ut kemimbut congruerent fui minifkrijgudddm humdnildie facerunt. lion enim po^ bÃtisfed eff Iks edèdi de bibendi bltbut eorpcribut dufè» retur.Vilde CTâ fpiritulid erunttiton guideorpord efftdea fÃtntJed guid Ipiritu uiuifcdntt (uhfftent. Caput, XXIIL t^porraâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;corperd ifld guee hdbet diiimd uiuentrm no^ ditantur^ dunifpiniumuiuificdtitem^dnitnalid dieuntur corperd, nee kmè dmmtelunt,itd iHd fpiritdlid uocdiuur corperd. ft tuut fpiriiui ed credetnut fùturd,fed corpord cdr^ nii hdbitnrd [ulflhntidm,fed nuÃdtntdrditdtem,corrupt Ucncmgi cdrmdltm fpiritu uiuifïcdnte pdlfurd. T imjc lem ton terteiiut,/ed ccelffHs hemo erit.no guid corpus gued df tfrrlt;i Ãfi um etl,ucn ipfum erit, fed guid done calefH idm ble erit, ut etiam talo ineolendo,tieti dtrnffd iidtMdt fed mvbtd gudlitdte conuenidt. Lib.XX.Cap.Vr. «el ânamp;oâ nbsp;nbsp;nbsp;sicut ergo dutefu nt ri ffnerationes, de guibut km fu^ prdlceutus/um,und gme lectmdnm fidem eil ,guiei.uftc fit per bdptifnumjAlid fecucttm cdrncm gt;nbsp;guffiet ineiut tncorruptioneatg; immortdâibte periudiciimmdgi um dtgi nouiÃiinum.itd ^tCT refurreSbones dut,und pris WA gut nuficeslCT dnimdru efl,gut uenire non permit* tit in mortem fecunddm,Alid [eeur.dd gut ntme non rÃ, fed inftculiÃne fùturdefl,itecdnimdriim fedeorpotum ' â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;efl, gut per ultimum iudicium dlios mittet in fecunddm mortem,dlios in eom uitdm gut non habet mortem. Eodem libro Caput VII, »,Petri ) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vnui dies dpud dominum Ãcut mille dnni,et mitle dns niÃcut dies unut, fex dnnoru miUfbitt tdng fex diebut im pletis,fegudtur uclut Sabathi feptimus, in dnnif mille po* Ãremis,dd hoc fctlicet fdbbdthum celebrdndum,refurffnti busfdnflis.Qut opinio effet utcuttg^ tolerdbilis,à dligut d elititIfiritdles in lOofdtbdtho dffuturtfdnilis per dos Hot opini mint prtfentidm crederentur Ham etidm nos hoc epindü âaiKilrdo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;atiguaiido. Sed cum eos gui tune refurrexerini,di* |
AnsuÃinâ. dt imnwderdtiÃiinis cdrndlibus epulis udcdturos,in gui» buscibtuÃi tdmuidcpotus,utnon folum nuHä mod/fft tcneätffed meeü gueg; ipfus ircredulitdii; ex/ edaw ,nul Io modo ifta peffunt mÃd carttahbus credi.Hi aut/m gui Ãjiriliilesffint,tftosifldcredelrt dppeHätgr« co uocabulo,gdâ uerbu è uerbo exprimetesnos peffumws tmllidrios uocare. Eot dtif c Icftgu efl reÃllcrc a.d finffila. Eodem Lb.Cap.XX, Sedguerifotet,utrim lüiguoshicuiuentesinuenturut i.TtÃi 4, tfl Chriffuf,guorum perfoiiam in fe dtg- illos gui turtcfe tum uiuebant trdnsÃ^rabdt A poflolu^, Vhefjd'ontcenà bus feribens-.'Hung omntno morituriÃnt,dn ipfo tempos rispundh,guocure/urffMibuirdpienturinttubibaiob* uiam Chriflo in derd, dd immcrtdlitdtë per mortem nurd celeritate trdnÃbunt.Heg^ enim dieendü eftÃeri non poà feut dwtr per aerain fubhmeporfantur, iniÃoffdciotT moridntur, CTreuiuifcant. Qupdeiihn dit:Etitufemper tum domino erimus,HDn Ãc dccipiendit efl,lang in dere nosdixerit femper(Umdominoeffemanfuros,guid nee ipfe utgi ibi nu rubit,gud uenicns trdnÃturut efl. Venieti guippiamibiturobuid,ncnmlt;inenii, sedita/umdomino Ãiamiun-» trimus,id efl, Ãc erimtu femper hahcnies corpord fempk teriu,ubicû^/umilloÃterimus. Ad bunt dutem fen/um giioexiffmainusetiamillosguosh/cuiuos inuemurusefl rcnónuiit dcminui,inipfo paruoffdtio 0'paffurosmorte,CTdcce pluros bnmcrialitatè, ipfe Apofiolus uesuidetururgere ubi dicitnn Chriflo cmnes uiuiÃcal untur: cum alio loco mi'dt non uiuifieaturmà prius meridtun. Qtemodo dut ÃtÃturug,pronoÃrtiiucrattucultuiribusuttüg; congé ttuis,!tmc potius efit ut Hoffe poÃitnus, R efltfires fbonè guippemortucrufituraeffe incarKe,gUdndp ( hri flus UefttUrus efl iudiedre Uiuos et mortuos,cportet à chri Ãiani effe uolumus M credaftuis. ^ed no ideo de hac re ttis dnif eil Ãdes noflrd,à guemadmedum ÃiiurdÃt,ptrÃfie coprehedtre iicualemus, Lib.X X11. rap. X111 AbortiuoS foetus,gui cu tarn uixiÃent in utero ibi junt mortui, refurredhiros M affirtnare itd m^re non audeo, tut Aug«, guamuii twii uideam guomodo ddeot non pertinedt relt;ur â,1â rcäio mortuoru,à non eximutur de numero mortuoiu, uäuro«. mdnt dnimteÃae corporibus intternu, gut corpord hus matidgudinuis mtrd uifcerd rttaternd ffÃarunt,dut à om tus animt humant redpiat refurffntidfud corpora gut habuerut ubicun^, uiuentid CT morientia religHeruiu,no inuenio guemadmodum diedm dd refurretlionem no per linere mortuot um,guofcu^ mortuos etidm in uteris mas trum.Sed utrumbbet de hü guifg^ fentidt,guod de länans inÃntibui dixerimus,hoc etidin de lüis mtelliffndum efl, Ãrefurfftnt. Cap.XIIII, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;nbsp;. , Qnta er^ ae nipntibut dtdurt/umusfnili qd no in ed quoinodo refurrecbirifuM corporis exifftitate,gud mortui tsedg, eis tardius dcceffuru erat tempore,hoc funtillo Dei opere miro dtg^celerrimo recepturi. in fententid guipe Domini ubi dit: CdpiBus capitis ueÃri non peribit, Diäum eà no Ãe 3 deJÃMtruMS |
DB P.ES VRRECTIONF. MORT VOR VM,
|
tlflïitwliW eÃe (^uoJ fuit. tJon auttm nsgatu eil aÃvturu eÃe qucd drÃit. Defuit autê inÃnti mcrtuo perftitn cjuS tilths fui corpcrit, PetÃih (juippe inÃnti dctà utiq; â perfifko ma^nifttdinii eerporalif,lt;jU£ (tim acceÃerit, tarn fk.turd Icngior eÃe non pcÃit. üur.cperÃäionK fnodum Ãc hdbêtcmnes.ut f»Hi iÃo condpiÃtur na^ feantur, fed habentinratione^nin nwlc,Ã(Ut ipja ilt;tm inembrd ontfud furtt Idtenter in femine, cüetidmndtis no» ruiUd ddhuc dcÃm fuut dentes,dc ft lt;juid eiuftnodi. Se^ tundttm bdiicrdttcnemprcfi^ 'm rcfut teütone eorpc^ tis,detrimentd corporis non tinternus, guidcr à ^cudli* tds Ãturd eÃet ctnniu,itdut cmnesuiq^ dd^^nuedsntd.» ^nitudines peruenirent, nec illi gut msximtÃerustt ,mi* nushdberentdiu^id infleiturdqucdeis ccntrd fententid Chri/iiperiret,qui dixitttJeccdpiVum cdpitis cÃepcritu runiiCredtoriutuji ^ui creduitcufhi ex nihilo,aüodeeÃ'e â¢pcÃet, tmde ddderet gd dddendu eÃe mitus dttifixnoÃit. CapurXV. Aân ad doz nbsp;nbsp;nbsp;Sj uticy cbriÃiis âm Cd menfurd corporis in c^ud nter^ p'cti'i moz ttnis eil rcfurrexit,f!epbds eil d!éere,cum reftirrcfbonis mornlorsâ tfsnpKSdJuenetit, dcceÃuram tcrpoi eins ennt reiuncâii megnitudintm ejuum tiöhdbuit,i^Vdndo in ed difapulis in çcraquot;°â^' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nctusdppdfiut,ut IcngiÃimisÃcnpcÃitie^ i'uc.tf ^udUs.Si dutomdixertuius dddcminici cçrporn tnedutn, etidtn ^uorutrcüç; mdiotdcorpcrd red;grndd,peribit de multotum ccrporibus plurimum, cum ipfe wc cdptbum periturom eÃepromifcrit, KeÃ.t cr^ ut fudm relt;ipidt ^uiftji mcnfurd,(juà uelhdbuitin iuuentute eticm ft fcnex eil mortuu^,uelÃerdt kdbiturus fi anted efidefui ^lt;s. /itg^iHudijUcdccnmcmcrdUit Apofiolutdc menfurd cOf tdtis pknitudinis Cbri/ii ,dutprcpter dliiid iiiteDignmus diilum tÃe,id eil^ut tRi cdpiti in popttlis ChriÃdnis dcce dentecmnitmi perÃibone membroi um atdtis eius men^ furdccmpledtur,dutÃhoc derefurrcibonecorpoium di dJum efl,Ãc dccipidmus diü um,ut nec ultra nec inÃd iu* MnilemÃrmam refurgd nt corpord mcrtuoru. Sed in cd tetttccr rcbore u^c^ue ad cjuà Chriftii hic perucniÃe eog^ etouimus. Circdtri^ntd c^uippeannosdiÃnieruteÃetii fteculihuius doüiÃmi homines luuentu^ Qvce cum fue^ ritÃdcio proprio termmdta, indeiam hcminemindetri^ mentd uergcregrduioris dc fenilis cctdtis,cr tdeo non eÃe diilumin menfurd corporis,uel in menfuram Ã!tturce,fed in menfurdtn tetdtispknitudmis Chnfli. Caput XVI. Rem.8. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;efiamçiuoddicpridefinidtos fieri confirmes imdt ^ni fiUj Cei, potefi c fetudum intertcrem hominem 'm» Rom^* telli^.'Vnde nobis dito loco dicit: lioliteconfirmdrihuic fceculofedrefirnuiminiin nouiatt mentis ueftrce.Vbter^ refirmcmurneconfitmemurhuic fiCculo ,ibicbnfir^ t^gcnita^ en^tnur'Dei filio. Poteflo ficdceipi,utquemddmodum fit conforz iUt nobis immort!ilttdte,ita nosiüiefficidmur immortdli^ dotum aquot;^ täte confirmes, ipuod guidem cr ad tpfam refurreilionem corporit pertinet.Sidutèetidm tn his uetbis qud firma re furrtéhtrd fint corpord fumus admonitiÃieut iBd metifu» rdfitdC^iÃd cenfirmabo nen cudntitdtis inteUiffndd efi fedeetdtis. Refulgentitd^emnesttmmognicDrpore,q uel erdnt,Htl futuri er am ittuenili etdte,quduis nihil obe* ritetid fi ertt inÃncilis uel fenilis corporis firmd, ubi nec mentis nec ippus corperisuild remanebit infi.imitds.Vn-:^ defiquis in eo corporis modo,in quo deftmâus eÃrefur» rcûuruftri ut. umquem^ contendit, non efi cum tllo Idlo-riofd contrddiilione pugnandum. tnia^ncin Ain Dci |
Caput X VIL TüonnuUi propter hcc quod dtilutr, eÃt'Donec cceiira ramus cmnesin uirumperjfilimt,inmenfuramatalispie nitudinis Chrifii,lt;J confirmes inw^nisfilifdei,nec in fea xufattùtKO refurreihras foeminiucredunt. Sedin uirtli entnes aiUnt,qucniimCeusfc!um uirum feiecittxlimo, ff^ureftizâ faminam ex ui)v. Sedmihi melius Ãpere uidcnturqui 'enSOî atz utrurq; fexwm refurredurueÃenon dubitât.I^oti enim i;ntâcci|i'oî Itbido ibi erit,que cenfuponis cH raufa,Plam priufquam peccaÃent tuidieraffi,^ non confundebanturuirCfce* atum-mina Corpcribus et g) illis uitia detrahentur, naturd fera uibttur,iaon eü dUtem uitium fexus faminiusÃtd natu* lutte quidem a cocubitu et d partummu nis erit, etunt tarnen numbra faminea non accemmodataufui ue tcrijfed decori ncuo,quo non allicratur d/ftcientis conçu* pÃcentid,qud tuRa erit,led dei latideturfdpicntiddtque clcmemid, qui crqucd no crat fÅcit, CThberauit à car ruphenequodfoccit.ln refurreâiôeinquit Chriftus ne^ Mit. tt nubent neq/; uxores ducetuÃed funt peut angelt Deiincoe lo. AeqMles uti^ angelis immortalitate acfoelieitate,nDn carne,peut nec refurrcâione, qi» non indiguerut argeli, quoniamnec mori potuerunt. Nuptias er^ dominus fu^ turas eÃe negauit in refurreäione,non faminors. Caput XIX. QuidiamreÃondeamdecapiRis atq;Urguibus?ISe* melquippeinteReéicitanihilperiturtmt eÃe de corpore, hoe mor« utdefirmenihtl fit in corpore, fnwl intcRigiturea qua formafiéhirafuerant cnotmiiatcmmaÃt ippdcceÃura appariiur» eÃe, non Iods in quibus metnbroru fitma turpetur. Qjia propter fi capiRi totiens ter ft unguesüe defefli ad loca Jui défit mittr redcur.t,non redil M:t,nec tarnen cuiq; refura genti peribut,quid tn eadem carnem.ut quemetm^ ibi lo* t um corporis teneetffetudti partium eongruentia mate* ria mutabiliiate uerteiu ur.Qvamuis quod ait Domttrus: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tf CaptRus capitis uefiri non peribit non de longitudineÃed de numero capillcrum diÃMti multo aptius poÃtt inteRi* Ã.'Vnde et alibi dicif.capiRi capitis ueflri numerab ftmt. i,eKx. ix. hoc ideo dixerim,qdâaltquid exifimècorpori cui^ pituru qdi natur aliter 'meratÃed qdâ de firme natu fuerat CapufXX. Vnde iam etiam quafio iRa foluenda rfl,qiice diÃeili* er uideturcateris, ubi quarttur, cucaro mortuiheminis etiam alterius fit uiuemis caro,eui potius eerum in refur* feäionereddatur.Si cnim quifpiam cerfiilus Ãmeatque compulfuf |
DE RES VRRECTIONE MORTVORVM.
CLXV
|
fempu'lut uefcdturciiiitttribtu hominum, quod nulum 4.RtS- * d!iquotiefdccidilJçC^uetustellatt(rbt[lorid^çy'noftrorii ttinporum infaliciii expcrimatti docuerunt. Hon quif^ ueridicd rdltone contendet,totiim di^ftum jùiffe per imos melt;itu!,nthtlq; inde in eius cnrne mutdtu nbsp;nbsp;nbsp;conuerfum, turn ipfd micies que fuit amp;nbsp;non eü^dtis indicée qu£ illit efcii detrimentd fuppletiiÃnt. lcm itiiq}Altqud pr.emtfi g nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pduloante,qu£ dd iÃum quotp nodum foluendu udlere de beburt Quicqutdetiimcdrniittn exhduÃtfà mes,utiq;m dur di eü exhdldtum,unde diximui omnipotentem Deunt poffe reuocdre qcFlùjgt. Reddetur frg) cdro iSd homini, in quo eÃe cdro humand primitus coepit ,Abillo quippe ditero tdqud tmiao fumpco deput Sda eÃ,qu£ p.cut ts dlie num reddendd eà unde jumpa tü. Sud uero lUi quern Ã* mes exindniuerat, db eo qui poteà etian exhdldtd reuo^ cdre reddetur. Eodem Cap. in fine. Si contenditur in ed quemq; Ãdturd corporis reftirred ihr um eÃe in qua deÃnihts eR.non pugndciter reÃÃen dum eÃftdntum dbpt omnis deÃrmitdi,omnis inÃrmitds, cmnis tdrditds,omnis^ corruptio. Et fi qw.d dhud no de* eet regnum lu quo relurreSbonis GT promÃionts plij ee* qudles eruntdnfflis dei,à non corpore, non £tdte,certe fjxlicitdte, (ITc. Cap.xxr. R efliMtur ergo O' quicquid de corporibui uiuis, uei poR mortem de cddaaeribus perijt, etfimul eumeo quod ittfepulchrii remdnpt,in Jptritdlit corporis nouitati ex* dnimalis corporis uetuÃdte tnutatum refurfft incorru* ptione dtq; immortdliate ueÃtum.Sed età uel dliquo cdfu grdui uel inimicorum immanitate totum p tnitus conterai tur in puluerem dtq^ in duras, uel in dquds diÃâerÃm qua Nihil em- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;piu^ur, omnino nuUo modo nipotditix fublrdhi poterit omnipotent iæ creatoris,fed cdpilhu in eo er^Ãnrituifubdia cdroJÃiriti* hf rc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lit,fed tdmen cdro nonÃgt;iruus,Ãcut cdrni fubditut /iiit Ãii ritus ipfe cdrndlis^ed tdmenJpiritus non cdro. QgÆ Ãt dutemoquà m magnafpirioilii corporis grdtid,quie n o* dumuenit in experim nt ttm,uereor ne temerdriutn Ãt o^ mat quod de illd profèi tur eloquium. Caput XX Vir. Siwgttfd quitdam dixerunt Pldto atq^ Porphirius,qult;e à inter le cömunicare potutÃe nt, Ãfb eÃint ÃrtaÃe Chri Platenit tt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dixit Ãite corporibns dnimdi irutemum eÃe Minn ot nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fapientium dnimas poü pinion«, ' quamtibet tongum tempus, tarnenddeorpordredituras.. Porphiriusautemdixit dnimdm pur^tiÃimamcum re* dierit dd pdtrem,dd hate maid mundi nunqudm eÃe redi* turam. Dicdi itaq; cum Pldtont Porphirius.redibunt dd corpora,dicdt Plato cum Porphirio,nonredtbuntdd ma Id,O' ddedcorpordredireconfentient, iwquibusnuUd niald pdtidiitur. H(ec-itdquenonerunt nià tHa qu£pro* miÃt Deus,beatds MimdS ingternum cum [udteternA cor tuÃiiiuus. |
Caput XX viir. HonnuUi noÃrum propter quoddam prtectdriÃimum loquendi genus O' propter nonnuBd qua uerdeiterfenÃt, (Sionis fidî dmaniesPldtone,dtcuteualiqdÃnuIenobisetiddemortu Labo ortirefurrelhcnefenÃÃe. cüfodquideÃctdngitmlibris de republica TuUtus, ut cum luÃÃe potius quam qsiod id fitte potue uerumeÃetafÃrmandodicereuoluiÃe. inc^citeaimho* minem reuixiÃc,O' nArraÃequadam qua Platonicis dt* rum m uni Ã)utdtionibiucongrucbant. Labeoetiaia duos dicituno die ÃtiÃe deÃnäks, O'aecurriÃe inuicem in quodam com pito,deinde ad corpord fua iuÃos ÃiÃe remeare, O' con* ÃtuiÃeinter feamicosfeeÃeuiéluros,atqueitd eÃeÃäü donee pefkd morerentur. Sed ià äuÃeres talcm refurre* (hcneiii corporisÃilain ÃiÃe narrarunt, quales fuerut ecrum quos refurrexiÃe nouimtif,0' huic quidem reddi* tos uttit,(ed non eo modo ut non morerentur ulieriat. Mi rabilius aut quhddam Marcus Vdrro ponit in libris quos fcripÃt de gernepopuli Romani, cuius putaui uerba ipfd pcnëda.Cenethliaciquidam feripferunt, inquit, eÃeinre nafcendis hominibut, qua appellat ncxÃi'yysviSiapgr.e cijsaiiefcripfeiunt confia III annis numéro quadrmgcii* tis quddrdgntd,ut idem corpus O' eadem anima qua fue rat coniuribn in bomine altquando,eadem rurfus redeane in coniun{bonem,0'c. Adlanuariumcpiftola CXIX Kic tgtur uniuerjd ecelefia qua in peregrinatioe mor talitatis Inuenta ebl,expeikit in fine faculi quod in demi* *â tii iioÃri lëfu t hr ià corpore pramonÃratum efi,qui eà ex mortuis primcgpnitus, quia et corpus eius cuius caput eü ipÃ,nonnià ecelefia efl. tjonnullienim attendentes uer â I zr . I . n . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'r ^onciamfa/ ba qua aÃidue dicit posiolus:Q«id O' mortui lumus eu cH'c quj Chriflo O'refurreximuscumeo.Nec inteOigtntesquace* nus dicatur,arbitrati funs iam fiiltam effe reiurreâionè. necuUamulteriuiinfinetemporiimeÃeÃierandam. Ex quibus esi inquit Bymenaus O' Pbiletus,qui circa ueritd tern aberrauetunt,dtcentes refurrebhonè iam Ãlhm eÃe, O'fidemquorundamfubuertaunt. Idem ApcÃoluscos dr fftens deteÃatur,qui tarnen dtcit nos refuircxiÃe cum CbrifloiVndeiiiifi quia hoc per fidem O Ãgt;em O' dileâi* onemfidumeÃedtatinntbisfecunduprimitiasÃritusi Sed quia Ãies qua uidetur non efl Ãies,er idea à quod no uidemiu fferamus,per panentiam expefbntes, reÃat u* tiq^ redemptio corporis noÃri, quam expeckiiues in no* btJmtipÃsingem^ctinus.'VndeefltlludÃegiHdeiite.s,in tribulatione patientes. Ad Confentium cpiÃola CXLVf. QKlt;frM«frBMiniwicfcrp«î Domini offd et fanguinc babeat,autreliqiucarnisliniemnid.Quidà adderes,utru gionficaro etiamueÃmenid,n5neaugereturquaÃolClud caufalnigt; à quia ed qua in ufu uita huiut noÃra ccrruptibilia noui corpon«. »21« /)«f corruptioneocgtare uix poÃumus,cum diuino gt;nbsp;riwi WHrtKitlorwwî quadam documenta iam data fins, ex quibusliceatcbitflarematDra. HamÃucflis ifrahelitaru per totannos i(t Eremo Ãne tritura effe pctuit.à mortici* Se 3 KA |
DE RES VR RECTIONE MORTVORVM.
|
tu pcSiscäkcinietorumtamdiu/inelaheduriiutt, Poteà ubi^; Deus quorum ibet corporum perqudmüuoluerit tempus inccrruptumprctenderequalitatem. pQiproin^ de dominicorpus ita in caelo efjè credo,ut erat quando fcendit in ccclum.Dtxerat autem difcipulii(utin Fuange lio legimus )de lMre[ttrreilionedubitantibu«,tr illud qdâ uidebam non cojpus,fedÃgt;iritum efjê putantibiu: Videte O muette* tvrrcAort (imt. nMn«4 meascr pedes meos,Palpate et utdett, quia/}!irit tuscarnem t:^ o(Ja non habet,fîcut me uidetis habere. Sic eorum cum effet in terra contreibitus eà matubiuj^ceo^ rum eà cum irct' in cÅlum deduâusaffeibbus. tbi ucx 'dnÿlicafotutit:Sieuenietquemadir.odutum uidetù tem in caltim,Pides affit,Gâ nuüa quaffo remanebit. Ni fi fine defanguine requirendum efi,quia cum dixiffet: Pal» pâte Gquot; uidete, quia ffirituf carneni cy offa non habet, non additfangumem. Nonergo CT nosaddamuiinquire re,quod lOe ncn addidit dtcere. Et de ccinpetidio ( fi p/a» cet )finita fit quaflio', Eortaffts enim accepta occafioefan guinis urgebit nos moleflior perfirutator çyâ dieet. Sifian ffiis,cur none:x pituita,cur non nbsp;nbsp;fè! flautim. Gquot; fil ni» grum,quibus quatuor humoribut naturam carnis tempe» rari etiâ medicinie difciphriA teÃatur.Sed quodlibet quifq^ addatiCorrupboi.êadderecaueat.ne/uiefidei/aHitatêca» fbtairmq^corrumpat.Ex confuetudine rerum expertarîî inexperta opéra diuin4,infirmitas metitur lumaiia,et or ^tule fearbitraturgarrirecum dtcif.si caro etfanguit eÃ,fifanguii G cateribumores,fiaeterihumores, «gp C corruptie,Gc. Ineadetîiqjiflob. Qro quippe erit poÃrefurrebboiiem.quoniam demi hiMpoÃrefurreÃioncmait-.Palpaie Cruiaete,quiafigt;iri» tui offa Gquot; carnem non habet ficut me uideth habite.Caro autem non erit,quoniam caro G fanguis regnum dei non pcfiidebutit. Exponitquid dixerit adijcitns: Ecce myÃe» riu/muobii duo: Omises quidê refurgemws, Velfitutgrlt;e ci codices habent'.Omnes quidem dormicmus, non tarnen omnes immutabimur. Banc mutationem ucrum in deteri us an in meliui intellis uoâuerit,infiriorademi-nftraKt.in aKimo(inquit)hoc eft in pitnÃo temporis quoddiuidi non poteÃ, In lâii oculijsÃc eÃ,in fimma celerttate,in nouifi fima tuba,hoc eÃ, in ncuiÃimo figno quod dabitur utifla compleamur. Cantat enim tuba (tnqu:t)G mortui refur» gunt incorrupti, etnos ccmmutisbtmur.Er^ iflumcom» mutationè in melius fine dubitative oportet mteüi^, quia cmnesG iufii G iniuftirefurreâiiri fiunt. Sed ficut demi nuf in Euangelio loquitur: Qjji bene foeeerunt in refur» reäione uitt,qui male egetut in refurreÃionem iudicij. JnpfalmiX^lX.expolitioncIl» Quiarelurrexitcaputuefirum Hoefferaremembra quodcredidiÃiiineapite. Prouerbium efi antiquum G fti« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;caput G cetera membra, Chrifliis in caelum ta membra afcendtt,quû iiosfecuturifumiis. Non remanfit apud roSirefurrexit iam non moritur. Cum r^urrexcrimus O' Mffiamnon maricmur,Gc, |
In Pfalmum LXXlf. Qnemodoanimenofirxprcmittiturbeatitttdojfictt Qaomoi» earninefire preinittiturrefurreÃio. RefurreÃio carnis â,âââ0 ,,1 talis nebii premittitur, Audite G di/cite G tracte aua: fit cotpon ei' Jpes Chriffianorum.Qiiare/umus Ckrifhani ? Non eitm tmttuut adhocfitmiis Chriftijni,ut terrenam nobis foelicitatem pe tamut quam plertmqi habent G latrones G fi cclerati,ad aliam foelicitatem nos fumtn Cbriftiam,quamtutteaccipi à emus (UM uita ifta huius fteculi teta tranfierit. £gt; pro mitntur G nobis carnis relurreÃio,G talis nobii re{urre Ãio carnis prcmittiur, ut caro quidê ifta qua modo por» usmus refurÿitin fincm.Nec incrcdibile uebfs uideatur. Si tnim deus fotcit nos qui no eramus. Ergo hoc uobis lucre dibite non uideatur,quia putrefi or morfwoj uidetis,et ire inciitcrcm G in puluerrm.Aut fi imêdatur aliquis mor tuuf,aut ficancsditaniini lum putatis quiainde non erit refurrtihirus i Omnia quie difierputtur, g in fiuillait. quafdam putrefi U'nt,intrgra Deo funt. 1» 1D4 ei.imelemc ta mutdi rur.t unde pnmouenerunt. C^ando fi.bh fit» miu,iicn äla uidemus,fed tarnen Deus unde fin producet il}a,quia et anteq rfiemus.unde fiiebat nos produxit.Ta lis er nbsp;nbsp;refiimÃio nobis prcmittttur,utquamuis ip/a fit caro quam modo portamw qua refurrc^raeÃ, tatntH non habeat corruptionem quam modo habet. IpPfaIrrnm LX XX VUL Sermo If. 1» nuUa ream uehcm(itter,tjm perthiadfer, tam ob» c^nic rt» nixeGcontemiofe (ötradicitur fideiChriflidiâie,fi(Utde carnitrefurreÃioe.Nametdeanimiirr.mortaliaiemulti fimc apin* rtwm Philofophi Gentium tnula diff:utauertMt,G im» mortalcm effe animum hiimanum pluribus G multiphci» buslibriscon/criptummimoriiereliqurrutit. Cumuentu fitent ad refurreÃionem carnis,tton titubant,fed apertff» fime contradicum .G contradiÃio eorum talis eÃ^utdi» cam fieri non pvffe, ut care fia terrena pofiit in calum alcendtre,Gc. In Euangcliuft) Ioannis,Tra* datu,XXIII. Sicut tnim pater fufiitat mortuos G uiuificat,fi( G ft lim quos tmlt uiuificat. De tefurreÃiont animaru diÃu eà hcciQuid derefurreÃicneccrpcrumtRedit etdidt: Ne^ tnhn pater iudicat quenquamffed cmne iudicium de I«ââquot;*'*»? ditfilio.RefurreÃio animarim fitperfubfiamiam patris Gfilif attrnamG i}iccmmutr.bil(m, Re/urreÃio uero RifïaK» forporttm fit per diffenfaticnè humaiiitatis filif umpora Icm non patri coetrrnam. Ideo (um mmorarei ludtcium lt;iifpcnua;o ubifieret refiirreÃio corpottm,Ncn ei im pat(r,inquit, nîâtiimii iudicatqueiiqtum,fed cmnciudiciamdeditfilio.Derefur umpora«. red/one autem animat um, ficut paor fufcitit mortuos et umficat,fic G films quos uu/t uiuificat. illud ergo fiinul pata G filius.Boc afit de refutreÃicne corpctu,r.ô ludi» cat pater quenquam, fed c mne iudicium dedit fi!io,ut 0111» nes honorfiam filitimficut hontnficant pairemi Traa |
âde R es VRRECTIONE MORTVORtâM.
CLXVI
|
, Traâdatu XLIX. Plat ellhominescredre,(iult;imrefafeiiare. TradatuLXXV. Jein 14 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;du^,mlt;]uit ChfiÃufdd difdpulor,uidètiime, Dux rcfur fg) uiuo, CTuos uiuctit.Quideüijuiii fg) aiuoCf duobii's uér nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;refurrefhoneSifuMt fcilicet mox bis iidinwin futttrtm,Oâ noÃrdm in ftcuUfine uenturam: duobut utr^ Hiprtfentii temporis et ^(uri^degtntrrbretiiterjs prof ntiÃt. Qüid eQ,mquit,uiuo,cruosuiuttis:^uiduiuit i* f.âÃetiD.is deocrnos uiuemus. Per hominem guippemors,C^ per hominem refnrreiho mortuorumtSicutatimin Adtm omnes tnoriiintur,ia Crin Chrijk emoes uiuiÃcabuntur, quonidmoemodd mortem nià per ilium, nemo aduiam fuà per Chrifliim. Quio nobis uixónus, mortui fumas : ^uu uiuit ipfe, uiuemus nos. Mertui fumus itli, qtundo utximus nobis. Quid uero mortuut efi tie pro nobis,ZJâ Ãbtttiuitz:^ nobis t Libro XXI. fenfentiarum, Scntcnr.VJI. Excepta eo quod omni Ãde dignu eil,mh!l detm non poÃe,tili cttdin rdtioeitidttoae coUig pote/l,non effe con» trd ndlurdm,ut reÃtrgtt hoc corpus. VtüucrÃtm corpus, quod etidm huitts mundi fenÃbtlis cali et terrtt nomine û gniÃedtureÃdUquomodo. Omnectutemquodeà ahquo modo,ne q; timen fummo modo,eiut Ãgt;eciet pdrticipAtione eÃ,m quintumcunqs eÃ,quiÃtmmo modo eÃ, qui cum te netur ordinitis quifqs comutitioes pdtt potejl^n dutem eÃe omnino corpus non poteÃ^Si enim omnino corpus no Kîtîoeinax nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ff,t,mtt dliqutd mehut- Sedmhil eÃt non û bgttuc non mturdbtinentt/fectequelemperminet.cruereflimmet nliu^m'w qs^Ã,melius dutemdliquidefjiqu'dm corpus non poteÃ, rciurgant quid Gquot; corports uniuerà cettus eà modus, et eorum qu£ tficorporea Ãih, funi.numerus du^t non mdtfft,et no eà opus dliqudm notum mturdm Ãeri quià dut non orne nidÃikiÃierintsdttt'm locum dlicuius qua perierit olid fubÃtueitdd Ãt,( um et perÃäeÃfbt Ãnt omnid, G edgu bcrneriturprouidenM,Ãctwdwn JÃeciem femper trnnen* tem,ut ordimtee mutibilitits,tt per hoc immunntis qui» ddm nunentidm ceddt mturd fenÃbilis,atq: ia m fuo gt# ncre tenedtur,modum q euÃodidt proprium. Ex quo Ãt ut cotpus onine aliter atq; dliter Ãt corpus,timin effie no deÃnAt,iti uniuerÃenamp;turiefiluifuift omnid,qui fenÃbus noÃris difeedunt, cr interire penitus exiÃimMtur. Vnde non nürum eÃ,à hoc corpus modum iÃu fuum,quo nunc ^,tnquintum cà recipiat, dutmeliorem dliquè {orti/ciur cum is quiuocdtur inte ritus dtfceÃio m dlios medosÃtnà omnino peremptto. De Agone Chriflianoi Cap.XXXir. Neceosdudidmus,quicdmisrefurre£ltonemÃtturdnt f^cu' tiegint,G'comemordntquödditApoÃoluf,Caro tyfdn polJidebunt.ttoni»telliffntes,quöd idemipfedieltApofiolus, Oportet corrupnbiltbocini |
duereincorrupiionem,G' mortdle hoc induereimmorif üliatem. Cum enim hoc Ãifhim Ãterit,idm non ertt edro er fdngüis,fedcoeleÃrcorpus.Qnod er dominus promit litcumdieit:fjeq;nubent,tteqsuxores ducent,federunt Matth.n, tequdles dngelis dei iJon enim iam hominihus,fed deo'ui» uent,ctm ttqudles dn^Us ÃfbÃieriitt.Immuabitur er^ cdro erfdn^is,G'âÃet corpuscaleÃe cr dnpHcum, Ef mortel mim reÃir^nt 'mcorrupti, ZT nos immutsbimiir ut Ztr lUud uerum Ãt quad refur^t.cdro cr,iüt(daerum, j, Corin. » f quoder Cdro cr fdn^is regnum dei non poÃidebunt. De dodrina Chriftiana,Lib,I. Cap.XX. Cuius dutem dnimus non moritur huicÃenulo,nei^ in-* cipit conÃgürdri ueriatifm grduiorê mortem morte cor^ ad xrernant poris trdhitur,neqi dd commuationen caeleÃis hdbiatio^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â P* nis/ed dd liteiidd fuppltcid rtüiuifcet, Cap.XXI.Eödem lib, Kociaq;Ãdeshdbet,dtq;itirem fehdberc cfedèdum RcfutrcAio eÃ,nelt;^dnimumneq^ corpus hurndntm omnino 'mteritü pdti ,led impios refurffre dd poeniis inaÃimdbiles ; Pio's dutem dd uitam îeterndm. Ad Laurentiutn enchiridion, Cap.LXXXIIIL Jdm uero de refurreSÃone cdrnis,non Ãcut quiddm res -De jener»gt; uixere,iiertim^funt mortui, fed in aternAmuit!im,Ãcut ChriÃi ipÃtts cdro refurrexit, quemddmodu poÃim b)-eui ter diÃgt;uta,re,zr omnibus qult;efliontbus,qult;e de hdc re wo» ueri ddfolent,fdtisÃcerenoninuenio.E.efurre£lurdm «» mencdrnemomntum quicussqjndti funt hominum,dt^ nAfcentur,zr mortui funt dtqimorientur,nuOo fnodo dfi» biuire debet ChriÃidnus. Cap.LXXXV, Abertiui ff (u( anreiur rcnuri Gnt« Vnde primo occurrit de dbortiuis faetdnu queflio,qui idm quidemnatifunt in uteris nutrit, fed nondui^ ia ut idm poÃintrendfei. Si enim refurrecluroseos dixerimus,de hisquiiam Ãrnuti funt,toRerdri poteà utcunq;quod di* citur. InÃrmes uero abortus quis non procliuius perio re drbitretur, Ãcutfemina qua concepa non Ãerint ? Sed quis ne^re audedt,zr ÃadÃmurenondudeat,id dilurMt refurreShonem ,ut quicquidÃrme deÃit im* pledtur i Aiqi ia non deÃt perÃftto, epta dcceffura erd« tempere,quemddmodum non erunt uitid,qua dccejferunt tempore,ut neq; in eo quod dptum zr congruum dies dl* Idtun (itérant,ndturaÃaudetur : ne^ in eo quod dduer* fumdt^contrdrium dies attulerdnt naturaturpeturfid integreturquod nondum erat integrum,Ãcut inÃtturd* biturquodfùeratuitidtum. Cap.LXXXVI. Ae per hoe ÃrupuleÃÃimequidem inter do^Ãimot quari dc dif}gt;uari poteÃ, quod utrum ab hontine mueni* »ns quanJo ri poÃit ignoro, quando 'tncipidt homo in uxro uiuere. Si'c'pi«^*'* Vtrtmt Ãt qutcdam uia occula, qua uondum motibut se â i- uiuentis |
DE R.ESVRRÃCTIONE MORTVORVM.
|
uiuentii dppjrrdt. UâmnegireuixilJê fgt;uerperilt;i,lt;}ult;e propirreä meinbrattm cxeclt;intur,G' eiidwntur ex uttrù pr^gttAntium,ne nutrn lt;juc^ (i nurtud ibt relinqiun» tur occiddiit,impudentianinult;t uidetur. Ex ^uoiiKtrnt mc/pithonw uiuere,exillouti^-idmnKri pote ft. Mor« tum uero,ubicunq} illimort ^otuit fuentre, quomodo non dd refurrtdibnem nen pert'medt mortuorum re» perm iton poffum, CapLXXXVir. De «sftri» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp;nbsp;ntonftrd qug Kdftmitur uiuuni, inoridntur,dutrefttrredurd tu^buntur, woriuntur. dut m uittda tefuTreiîurdcredendd funt,dcnon potim corrrda emfnddtnq- ndturd. Abfttenim ut iüum bimem^ fci^emkn^ btentiquinupcrnatm edinorientr,de quo CT frdtresft:» deliftimi,qui runt uiderunt retulerunt, nbsp;nbsp;nbsp;fduâic nvmo^ rit Uieronymut prt/byirr Irriptum reliquit, Abftt in» quAm,utmtumhominrm dupluem dc non potsm duot, quod ftiturum fùerdt,ft grmim ndfterrniur.re^urreâu» rotexiftimmus. lacttera que ftiigultquiqi purtm url emplim uel minut dltquid habende,uel quadam nimd de^ Ãt nutate monftrd dicuntur, ad humdne nature figurant refturrtdione reuocabuntur,iti ut ftngule anime ftngula fua torpora cbtir,nednt,nuUif rcherentibmetiamque* turq; ccherrntia nata Ãrrant,fed feorftm ftbi ftnguld fua nu mbra grjhndbm,quiim humant corpora temple» tut Mtegritdt. Cap.LXXXVIir. c«rlt;» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Non dutrmpéritdco terrena matrrict,deqtu morti» mui'nu^m cTeaturcdro,fed 'm quein'tbet pu'uerem cinrremûe ma tarnen foludtur/m quoslibet halitmdurmq;dtffu^at, 'mquam-* îeuoeabih^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eorporum fubftantiam^uel m ipfaelemen» t!iueratur,mquogt;utr:iunq; animaliume/iam hontinum *â (ibum cédât,earnemqi nuitttur,iDianime humane punt {h temporis redit,que iBamp) imilm ut homo fieret,lt;re» fieret,uiueretidnimauit» Cap.LXXXlX. Ipfa itaq; terrena materies, que di/crdente amma fit eadauer,nen inrefurrelhcne rrparabitur, ut raque di* ,, labuntur in alias ato; alias aliarum rei um Ihecics fin meJo refer »Mîç urrtuntur, quamuts ad rerpm redeani unde la» lurreAïo^nquot; nbsp;nbsp;nbsp;lum,ad rdftdcm queq^ corporis partes,ubiÃerunt, re» expuiucri^ dire nccrfie fit. Alloqui ftcapiUis capitisredit quôd tent trebra tonfura detrdxit,ft tit gittbus quod totiens demp fit ixrdto 'mmoderata CS mdeceiiSfOgiantibm,C!' tdro re* furrtdioncm carnis nonaedentiltisoccurrit trÃimitat. led quemadmodum ft ftatua cuiusiibet folubilii nutidli out igne liquefteret ,aut rotitercretur in pulurrem,aut conÃnderrtur in majJ'am,CS earn urürt arhfèx rurfm ex ' illimmaiertecuandtatereparare,nihtl inirriftét adeim integrit!ttem,que paruculamatrrie rut numbro fhtue reddcretur,dum tarnen octumexquo covÃtuti Ãtrat. reftitutetreftumeret, lia deus mirabiliter afq^ mrffabiîittr artifrx,de tom quo care ncftrdccnp!tcrat,eam mirabili CT maÃabiliceleritute reÃtuet. Necaliquid dtnmbit ad eius rcmtegrationtm,ut} um eapiüi ad capiVos redraw, CT ur^esadungues,anquicquideo}um penerat m«« titur m carnem,CSin partes alias terporis reuccetur, turante artifitis prouidmlia,ne quid mdete/is fiat, |
Cap.XC. Nrciîlude{lconftequens,utideodiuerfafttftatura ret vtru« uiuifernrum firgulorum,quiaÃerat diuerfa uiuaitum, 'i«»i«andi aut macrit um eadtm mar ie,autp'tt guest um rädern p'mâ raimt ti3^ guedine riutuifcant. Sed ft hcceü in ect.Ãlio trfdtorw, fsti» t ffige/uatuiufqiprc'prieas CT diftermbtlis ftnuli» ttum cotigt;» fKt/o feruetur, In ceteris autimcorpcris bonis equalia lt;nbsp;Mr f?a gt;nbsp;eddantur, ita modificabitur iDa in unoqueqi ma» tTries,ut uccaliquidexrapereat,CTquod aliiui di fient tHe/uppleat,qui etiam de mhilo potuit qurd uoluit cpe» ran. Si autem in torponbus refitgentum ratenabiHs meqttalitaseritJjcutesluDtum.quibuscantw in.plctur: hoi fi(t tuiqi de materia corporis fui,quôd CT ht mithtit reddat equalem at gelicisioetibus,CTnthilHicoi:uenieiis fof um wgeratfenftbus.ltidecoi um quippe aliquid ibiwit ent fed quiequidfiturum efl,hccdecebit, quianecfi tu» rum rfi ft non deeebit. Eodem I.brOjCap.XCL Hefurptu igfur fà rôkium corpora pne uUouitio, Qj,,(ff,rre ftneulladeÃrmitiite,fttutftneulla drÃrmitate,ficut pne âurgantcor Ml/dlt;oinlt;pf!onf,o(ifre,d.^'fM/ftlt;F. Inquibus tauta fiictli, ^uö{um° â tos refit ff ndi, quanta falidtas erit. Prepter qued CT ftjirtealiadi£taluw,(Umptoculdubio corpora ftw fitu* i.Ccr.n.if rj,Hon ffiintus. Sed peut twne corpus am male dicitur, quod tsnun corpus non anma eR,ita turc ftnritale ter« puserit, corpus tarnen non /fiirituserit. Fremde quan» Sapimt gt;nbsp;tum attinrt ad (orrupticnim,que nunc adgrauat ani» P lwm,CT ad uitia,quibuscaro aduerfu ffiintum centupi* ftit,turc tun erttcaro,ledcorpus,quiaCTcorlefha cor» pora perhibentur.Frcpter quod däi.mrfl:Carc CT ftana guis regnum deinon poÃidebunt. Et tanqua'm expenrns ). Cctin-if quiddixrrit: l^eq; rorruptio,inquitjnccrupbcn(m pof» ftdebit. Quodpnus dixit,caro CT far guis hoc pe fit a di» xit,torruptio : CT quod pnus regrum (!ei,hoc pofka in» torruptionem. Quantum autrm attinet ad fulftartiam, etiam tune caro ent. PrcptrrqucdCT poft refirrePbo» nem corpus Chnfhearo appdlatum r^. Sed ideo ait Apofhlus: Srminaturcorpus animale,refirfft corpus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,f ffiiritale, Qvoniam tanta erit tune concordia can is CT jfitritus,uiuifi(anteffiirttu fine fuftentaculi alieuius indi» ffntia fibdita carne, ut nihil nobis repugnetex nobis, fed peutÃrisneminem,itanceintusnoftp/cspatiatmir in.cs^., mieos, Dc Hærcfihiis,Ccp.XVIir» XX.ÃtXXi. Caiani |
DE RES VRRECTIONE MORTVORVM.
Cdtd)K,Archontici,C^ Cerdoniani hterctiâcdrmi cr »»orfKorttw nt^ittrtfurrclbonem,
De uerbis Apoftoli,SermkXXIIIi
Ri «ni'j CrfrKfî refurreihonent nen creduiUiiui dicunt,c}uii â¦fitirrcfticz hudndrreuerfufc^^ Crediturorfeuolutftuideri,fi quit pdrer.tam [uorumrtuiuifceret.Sedmdledifhishomo q^ui Hiaen./'y, J^ctnÃidmponltmhominc. Idco er^deiif homo fdihi, mori C' refurffre uoluit, Nt CT quod futurum r([tt homi^ nijiu heminis cdrne oÃendereturtZT deo amen non hoifü* ni crederetur. Et rerfe takpd fidelittm, »» orbe diffufd, Ro«an.quot;4. ittrndtUeoculofeorKesl. Legsut edmdnte totficuld uni hcmntpcrmfjdm,qut contra/fentin fpemcredidit ,ut fieret pater multaruM gentium. Quod erg) tmi Abrahlt;e ..t, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eredenti pronvj]dm eü,iant uidemus impletum, CJquot; quod
imiun-fo orbiprofmttiaircrtdettti,de^erdmus cfje uen= turum Eam nunc cr dicairtiMonduccmu! dquot; bibdmut, cTdf ettim morienutr lUi fe ddhuc ctm dicunt moriturot, Veritdt dutein illor, iam ctvm iÃd dicunt itiuenit mortiiot. Vo; dWrm fratres, filij refurreihenit, dues fdn^rum dn^r!ortim,dd h^redes ct Chrifii cohntredes: Cduete imi^ tiri eos,qui eras f}gt;e)d!ido moriuntur, d'hodie bibendo i.Corin. (J- /cpd'itwtKr; Sed ficut dicitidan Apofhlas ; Nc forruWâ prtf ueftros mores bofios coüoquid mala: Sohti^ ^te iutt fii,C Kolitepeccäre.
Sermon. XXXIIIt
E tfrrrcaîo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;priedpuè Chriffidnos 4 genfiZt errorefecenit,qutil
«notruorum jUitxntummodo hducttiam efjc credunttdquot;iifeo fine deo »los diiccrz elJe.ddtuerfispeccdtKdtq-.crminibut nonimtuuntm^ *quot;'⢠qumari: ^^os uero ia 'm hoc uitu conuerfemar, ut nos dd diiam prteparcmuSf 'm qud cr bonk bond, CZ ttuUs maid retribuerrntur,ficutdixitApo/hfm:Omn£snosnuini^ Corin. ) s nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oportet Mlle fributfdl Chr^.ut redpiat unujquifip
proutgjâfitt,fiHebond fiue ntdld.Si'cut hie mododdfin« nuts 'tn ecdrfia.C)' nos inuicem praifientes ad/^idmtu, IM e(wm p o/l refurrefhoncm »nortaoruw dd/lituri fiimui anrgt; te trihu^al Chrifii, Bdncentmefidmip/dmdnimumlunc hdbeliimui qudin modo habeinus,(J i« hoc ipfo quo nunc induimur fumus corpore refufeitandi. Nemo frg) frd^ tres md chdrifiimi,de refurrefhone defigt;cret,in qiu Chri
fiidnoivm fites toa confifht. Plui enim eA freere quod Kunquà mfiut,quant repardre quod fuit. Totd etiam huiut mtndi admimfiratio trfiimontum eA refurrefhonis no^ ftrte.amp;tquidominun iefimrefiurrexifj'e d, morttdscon^ fitetur^nredefudpoterit dubiare.
Sermon.CLllL de tempore.
Adihibuit dominus Jefus fitedem corporis hominis fcnfibut^ddconfirmandamcdniis refurreÃtontm. Nihil nos âdocere uoluit o/kndeiido fe uiuUm iw corpore poA refurreffioncm fudm, ntfi ut credatur d nobts refurrtd J .Corin.4. ^0 montuorum,dottecuenidtdominus, CT illuminet ab^^ fconditi trn/brarum. Quid cA hoc f Audi quod fequitur, manq^ifldbit cogtdUones cordis. Cor «idere dei eA,
CLXVI!
hominum dulem non eA,nifi de his qM rndtafifh. funt iu* Pod nfurz diedre. Kodoerg) cogttttonesnoftrienobifipfis fin^ts iisquibiisq; intucefunt,qutd nouimuseaf,fed proximis utetmtpar tioftris in tenebris funt,quid non uident eat. IB/ quod not* no.
fii te cogt3.re,ey alter fciturus eA: ibierit muicein agni* tto. Sicuidebuntomnescr multo exceBentius quomodo hicfolent uidd-e Prophets.
De Ecclefiafticis dogma tibus, Cap, VIL
Owh/kw enim hominum erit refurreAto, fi omniwirt erit,erggt; omises moriuntttr,utmorsdb Adam duAts omtgt; nibus fitljsebis à omineturjÃrtndnedtitlud priuilegum in domino,quiddeeo figt;eddliterdidtur: Nondabis font âumtuum uiderecoTruptionem,einsenim cannon ui^ dit cortuplionem. Hdncrdtioncm maxima patrum-turba tradente fufeepimus. Verum quiafuntCf' aH/ iequecgf^^l^^quot;f^^* thdiicicferuditiuiri,qui credunt anima in corpore ma* rcälöc met nente immutandos ad mcorruptionem cr immoralitttem tos,quiin aduentu dontini uiui inueniendi funt,CT hoc eis quid ftnnV repKtari pro refurrechone ex mortuis , quôd mornli»^quot;quot;^ tatem immutattone dcponant.non morte. Quolibet quit acquiefcit modo,non eA hirettcus, nifi ex coiitentione hie reticus fiat. Sufficit enim inecdefix legecdrnis refurre* Alotttm crederefiituram de morte.
Eodem libro Cap.LXXVIL
InrefurreAione'ex mortuis fexus forma non mua* Jn ttfatn* litur,fed uir mortuusrcfiirget in ÃrmautriyCrfaemina imnisz in forma fcemiiue, carens amen fexuum in hdc uia con* ditione non fiteeie naturali,ne non fituera refHrre(tio,fi iion idrefur ^t quod cadit,
Ltbro de fide 5^ fymbolo, CapX.
Ijfo cred'tmiK CT cdrnis refurre^tonem, non antudi quid repdrdturanimd,qtt£ nunc propter cdmales adfii* Aiones cdro nomiHatur,fed hxc etiam uifibilis caro, qua naturalitereA caro,cuius anima nonpropter naturam, fed propter difiAtones cdmales dccepit. ttiiee erg» uifi* bi!is,qHx crfro proprièdicitur,fine dubiatione credendit eA refurgere, uidetur paulus Apofloluseam tthgudw digto fuo of{endere,ctm dicit : Oportet corrttptibile hoc induere incorruptionem.Qim enim drcis hoc,m earn quat fi digtum'mteiidit: Quodautem uifibileeA.idpotefl di* geo ofkndi, quonidm pofjet O' anima corruptibilis diet : Nam uitifs morum ipfacorrumpititr. Ef morak hoc 'tn» duereimmoraliatem,cumlegtur,eademfignificdtur ui* f.Cot{n.if fibitis caro,quid in earn identidem uelutdigtus intendia tur.Pote/l enim O' dnimd ficutieorruptibilis propter mo* rum Uitia,ia etiam moralis did. Mors quippe anlmx eA apoflnaire 4 deo,quôd prmtim eiuspeccattemin para* dtfofacris Uteris cont'metur. Refurget igtur corpus fe* cundum ChriÃidttamÃdan,qHxfiillert nonpctefi.Quad
cut
DE EXTREM
NS nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cu! «Mffur itjcredibile, ^udlit nuruÃt can dttendit,^ui^
quot;u nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P^tfoi^^onÃderiitf^uta lOotritipore
lumâcorpâ. mutationif dnfflict nonitin caro erit cr fanpw ,fei i. Cotin.if corpus. Cum tuint decirtKApoftolus loqueret tur : Aliä,inquit,cäro pecorttm,aha uoluanM,4liit pi-* fdum, (did ferpentum,O' corpord caltfiidjOcorpord terreftrid. Hou enim dixit cdro caleflis,dixit dutem ca* lefhd O' terreflrid corpord: Omnis etidnt cdro Oquot; corpus rii,non dutem omne corpus cdro eil. Cdro entm noflrd utiq^exterrdefl philofophorum drgumentis fepius ret furrechoni cdrnii reÃÃitur,quibus ddferunt nuUti/m poffê rffeterrnum corpus in calo, quodlibet corpus in cmne corpus couu erti O' nwari poffe conceduat. Qud corpo» ris refurreihone Ãlks à . temporis conditione libcrdti, d* tcrttduia inejfdbili chdriate diq^flibiliMe Ãne corru* ptione perÃuemur, Tunc enim ^et tUud quod j'cripttim eà : Atforptd eA mors in uiAorid^'Vbi eft mors dculcus tuus^bi eft mors coiitentio tudl
DB EXRTEMOj IVDITIO,
In Eiiangelium Ioannis, Traâatu XXL
Th luSWd nbsp;nbsp;Gmnitto eA quidjm mxHeâus uerusfirtisft quomos
Chriftus ;ip do cu teture poÃumus,quid pdter non iudiedt quenqudm, piKbu. pj iuditium dedit filio. Hoc enim diâum eA, quid hominibusiitiuditio nondppdrebit nifi filius, pdter oc* cultus erit,filius mdnififius, in quo erit filius nunififitis i Jn formd qud ddfeendit: Ndw in Ãrmd dei cum pdtreoc* cultus eA,in Ãrntd ferui hominibus monififius.Non er^ pdter iudicdt quenqudm, fed in mdiufifio omneiuditum deditfilio: hoc en'imdiâum cA,quid hominitus 'tn hiditio non dppdrcbit ntfi filius,fed 'tn mdmfifio, in quo mdtufi* fto iuditio filius iudicdbit, quid ipfe iudiedndis apparebit, Euidontius nobis ofkndit fcripturd,quid ipfe dppdrcbit.
A*or.,. Quddrd^fimo die po/l refurreAioncm fudtn ddfeendit 'tncalum,uidenlibus difcipulis fu'ts, ouox iHis an^licd, 'Viri 'tnquit,GdliUi, quid Jhtis ddffiicientes in calu ? ifk quiddftvmptuseAduobisincalum,fîc ueniet quemdd* modum uidiflis cum euntem in calu. Q^cmodo cum uide bdnt ire f in cdrne qudm tetiffrunt, qmm pdlpduerunt, cuius etidm dcdtriccs tangendo fibiprobduerunt,'tn illo corpore 'tn quo cum eis intrduit O' exiuit per quddrd^n* td dies, numfifluns feeisin ueritite,non'tndliqud filfi* tAte,non phdnafmdte/ncn ii/mbrd,non/fiiritu,fedquem
quot;Lock gt;4. udmodumipfe dixit non Ãüens : Pdlpdte O uidete,quid ffiiritus cdrncm O^ effd non hdbet,ficut meuidetishd* ^re. EAquidcmiUudidUl corpus dignum calcfii hdbi* tdtioru, non fubidecns morti, non mutubile per ttutes. Hon enim ficut dd tUdm tctalem db inÃntid creuerdt,fic db
Joan.)?. cetdtequieiuuentuserdt,uerÿtinfetteâiitem: Mdnetfi* Apocai. J.* ddfeendit ,ucnUtrus dd eos quibus diitcqudm uenidt, uerbumfitumuoluit priediedre. Sic enim uenict inÃrntd htmdnd, Hdnc uidcbuttt O' impij, uidebunt O' dd de*
0 ivditiöT
x»rämpcfiti,uidebuntddfiniflrdm fepdrdti,fi(Ut fcfi*: picvm eft; Videbunt in quern p upugcrunt. Si uidebunt m quem pupuffruns, corpus ipfum uidebunt,quod Idnecd percti^erum, Lsneed Kcnpcrcutturuerlum.in hoc elt;= Him impij utderepotuerunc ,quôd o uuluerdrepctue* ruHt,ldlentem dcum 'm corpore non uidebunt: Poft iudi* tium uidcbitur db his,qui dd dexlerdm erunt. Hoc cA erd ggt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dit : Prfirr non ludicdt quenqudm, fed omne iudi* utittu.ift
turndedit filio,quid ntdntfifius ddiuditumueniet fihus 'mhumdno corpore dppdrens,hcminlt;bus dicaisdddexo tris:yenitebcnediAipdtrismei oc.
Poft pauca ibidcrs.
Ecceuidebitur ÃrwdhcminisChriÃiniuditio d pijs Videbiwr O'fmpi/s, d iuÃsO'dbiMiuÃs,dfidelibutO'dbinfide= libus, d gtudentibus O'pldnffntibus,d confiÃc O' con* Ãfis O'c. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;manttas»
De fideamp;rfymboIOjCap.VIIL
Credimus etidm ChriÃimuenturum conucnieniifiimo ChriHutia tempore,O'iudicdturum uiuos O mortuos. SiueiÃsnoâ.' uiuoTss minibus iuà O pecedtores fignificentur, fine quos twnc âonâ*â dnte mortem noftrdm 'm terris inuenturus cA dppclldti funt uiui, mo) tui uero qui eius dduentu refurrcâuri funt, hiec di/fienfdUo tempcrdlis non uinlum eA ficut tUd f^nod ratio Iciundum dcum, fed etidm Ãit O erit. Ndm fiut do* minus neÃr 'm terris,o nunecA'm caU5,O erit 'm cld* ritdte iudex uiuorum atq^ mortuorum: ia enim ue met fi* ASor-r. cut ddfcen^t,fecundum duAoriatem qui 'm dAibu s Apo* fiolorum continetur. Ex hdc iaq; tempordli diÃe nfdtione loquiturin Apocalypfitubi fcriptumeA : H^cidicitqui Apocal.,)/ eA, O qui Ãit,O' qui uenturus eft.
LXXXlII.Qiiæftionum libi o, Qiiæftion. LV III.
Pinis fieculorum anqudin fencâutem «eftri'j hemt* Stxttuif nis,eum ntum genus humdnu anqudm unum h emiaem conÃtucrit,fcxa eeate Ãgndtur,qud. dominus ucn it. Sunt enim teates fex etidm 'm tmo he mine, inÃntid, p, ueritid, ddolffeentid,iuuenlus,grduitds,fen(âtis:Primdib'q; gr? Sexjftate» nerishumdni atds cAdb Ademufq^dd Noe. Sec» mdd à ââ Noe ufq; dd Abrdhdm,qui articule fuut euidenhà mi O' notifiimi. TertiddbAbrdhdtn tifc^ dd Dduid,fic ci im E* ttdngelijh Mdtthdiuspdrtitur. Qudra à Cduid nfq-trdnfnùgrdtioKin 'm Edbylonidm. Quina 4 fr dnfmi* grdtione in Bdbylonidm ufq^dduduentum de mini. Sexà dbdduentu domini ufq/mfinem Ãculi Ãerondd irA,qud exterior homo anqudm fencânte corrumpitur, qi :n etidm uctus dicitur. O' mierior reneudtur de die in diem, Jnde HcUaVpre reqnies interior fempiterndeA,qua fignifiedtur fdbbdto. curfctf«a Qjiod Ãturum credimuf,fe( unde dductu demin i, quo 'm dómim?'â* cldriate uenturus eA,cuiutdduentus prtcurfor f^erdtur Matih.|7lt; Helw O'c.
Libro XX. de ciaitate Def, Cap. I.
Q«odw confeÃiotudeprofiÃiene tenetovsn'ueccle» ». Timo.* fiudeiueri, Chn/biinde calocfje ueiiturimid.d uiuos de
wwrlKoj
Dà EXTREMO' ÃVDITïÃ?
CL XVIII
|
Per qiicf ntcytuosiitclicäfidos^ljtificdiunniuditijultimum dient dt'i! â fi^«^Jlt;if^gt;n(uiÃiirtim tcmf'ui.h^jmpcyc;uct dies hoe tcnditut. in («(/(fuw (eiidear,h;ecrtum esljed fcripturatim more iciium tft. diem pent foierepro tempore, nt mo gui tV/u literas gudmlibet negligctiier leprit, nt fat. Jdeo eutem t u diem iuditij dei dicimiis, etdijdntw ultimwn uel nouip fMtim,guia CTnunciudteat,^^ ab humani generis initio rudicauitjdimittensdeparadifo,Grafigtw uitie feparans primes homines, peccati magni perpetratores, htto etiam » Ptt » nbsp;nbsp;gtiando angtlis pcceantibus non pepereitfguorhm pri»^ ecps homines à leipfo fubuerfus muidendo fubuertit,progt; euldubioiudicauit. iÃe guippedies ludilifpropriè uocd* ft(r,fo guodnuUus.tbimt imperite guerela locus,cur â gt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iniuÃus tUe fit fcrlix,Cti cur iuÃus iüe infoelix, Qmwum tung- tue non nifibcncru/m uera CX plemfimafoelieiias: cr oma-um non ntfimaloru digtiAe:^ fumma mfoelicittK ' apparebit. Gap. It .TiKni.f çtimueroad illuddeiiuditiumuenerimus,cu!ufquot;trwtâ pus iamprcprièdicitur dies iuditg,e::raligudndo dies do* rtKninuncupatur,ncn folurm gudcux,g;tusic tudicabum* î'Sjunîiîr'^' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gtilt;(cuxg; itfg- ad illud tempus adbuc iudicanda funt dp pdrebuiit efje luÃfima. Vbi hoc guog^ mc.tvfè/bbitiir.^guâm iufló iudi^ to del fat,ut nunc temt multu de pene omnia iufh iuditia detfenftts mentesg^ mortalium lateant,cum amen in hoc re piorum fidem non lateat iufhim effe guod latet. Ecdem libro Cap.XXIX. Wifaoh. 4 ddmonuiffet prophea Malachiof Iudaios,ut me* winiffent legis Koyfj,guoniam pneuidebat cos multo adâ hue tempore nett edm /firialiter ftcut eportuerdt dcce* pturos,eonti}:uofiibiecit:Pccee^mitam uobis iieliam Thefbiten anteguÃm uenîdtdiesdcmimmagnusty lUu* firis,gui conuertet cor patris ad lilium,cr cor hominis ad proximumfttum, ue Ãrteueniens percutiam terram pe* nittu.Fer hunc Iieliam magnum mirabilemg; prophe* expofju fibi leff,ultimo tempore ante iudibum 1u^ n Aiajjnum fjrfâofwj chriflnm ueritm,id ra,in Chriflitm ncÃrtm effe «fditwi*' eredituroSfCelcberrimum eii infermonibuseordibusg^fi* ââquot;t' delium, Jpfeguippeantxaduentumiudicisfaluittris, non mmerito ^eratur effe uenturus, gui tbdm nunc uiuere 4 ^'5« 1- nonitnmcritocredttiir: curru nangÃgnco raptus eü de rebus humdnâ, guod età dentifimè facra fcriptura teÃa* * tor. Ctlt;m uencrit er^ exponendo lepm/})irialiter,gUdm nunc luddicariiA!icerfapiunt,conuertrtcorpatris adfi* lam, id eH,cor patrum adflios: fin^larcm guippenu* merum pro pluralt interprètes feptuagna polueruntt.'Et esl lenlus,utetiam füiipc tnteUi^ntlegpm, ideR,}udtei, guemadmodum patres earn intellexerunt,id e^l,Prcphe* ' te,ingu:bus erat cripfe Moyfes. Cap. XXX. |
igtor uel ne^t,uel d/ibiat per iefttm ale giul» fe ifiis fdcris Ittcris prlt;enunciatur,p(turum effe mutÃmu â iiMditMm,!iifi gui eifdem Uteris tieldo gua incredula ammo pate feu cocciate non credit,guee iam uertatemfuam a bi dcmonpraucre terrarum. In tHoutigpudifio,uelcirca qux nrVa iUudiuditium.hasresdidicimuseffeuenturas Cf Ãturas, iieliam TheÃiten pdem ludieorum, antichriÃum perfe» cuturum, ChriÃtim iudecatnrum, mortuoritm refurre* Tonern bonorum, mslorumgi direptionem, mv.ndiconai Ãdgrdiionem, etufdemg^ renouationem. Qjti omnia gui* dem uentura effe credendum eü. Sed guibus modis, gu guo ordine ueniaM,magis tune docebit return expe» rientia,guam nunc ualet confegui ad perÃäum hominent inteUigentia: exiflimo amen eo guo à mt commtmorata funt, ordine effe uentura. Ad frafresMaudarchfes, Epift.XLII. Omnia gUitprietertiis temporibusergi humanttm gf« nus matores nofiril^Ãa effememinerunt, nobk^ tradi* derunt : omnia etiam gu£ Mt uidemus,cr poÃeris tradi* tnus,gult;e amen pertineret ad uerani reli^oneht guaren^ dam er tenendam,diuina fcriptura non acuit, fed ia ctnigt; niMciurfbii tranfeunt,uttranpturaejfe pradiéh futtt, Videtis ceriè ex ipfo populo uerbum deilc^mg; predeutt tein per ChriÃnm, 'giii ex lUis nürabiiiter natus eü, oin* mum pntiiim pdem occupaffe atg; tenuiffe. Its hac ont* niaprinunciaaleg'mus,utuidcnMS. Videtis certepoi pulum ludaotum ausdfum a fedibus fuis,peromnesftre terrasdiffeminatum atg^diffufumtO'oriQieiufdem po=lt; puli,er incremina,et regni amiÃio,et per cunihl diÃrera po. Videtis certè multos pracifos à radice ChriÃian«e fo* eieatis,gu£perfedes Ãpoflvlorum, er/üceeÃiones epi* fcoporttm,cera per orbem propagatione diffusiditur, de fola pgura orin^is fub Chrifliano nomine, guap are feen* tiafarmtna glorictri,guis harefes er feifmaa nomina* mus, preeuifa, praedii^ feripa funt omnia, Videtis cer ⢠tèpmulachrorum templa,partimpnereparatione collât pfa,partim dirua,partim claufa,partim in ufus alios co* tnuata, ipfag; Ãimulachra uel conÃing, uel incendi, uel indudi, uel defltui,atg; ipfas huius faeculi potefiates, guai aliguando pro pmulaihris populum ChriÃiantim peTfe* guebantur,uià ns er dcmittisânDn i repugnantibus,fei à morientibus Chriflianis, er centraeadem pmulachra, pro guibus Chriflianos cccidebant, impetus fiios legpsg^ uertilfe,er imperij nobibÃimi eminentiÃimum eulmenad fepulchrum pifcatoris Petri ( fubmiffo diademate ) juppli care. îheçomnia feripturcediuina anto robuÃiore pde heamurperkguantomaioreauóbriatepriedicaaeffem «s coiiigii fanChsUterismuenitnas.l^unguidnamobfe^ro uos,nunf utmutSeiS guid namfolum iuditium dei guod interpdelesatgue i«« iuditiume pdetes Ãturum effe in eifdem literis letmus,cum iHa oim nia,Pcut pradiihpnteuenerinttPlunguidKam fofjwtt iuditium deiuenturum non effepualtmus l Imo uerèue* niet peut lila omntd uenennt. î^ecguifguamcrit homo noflrorumtemporu,gui fe in iüo iuduio de fuapoÃit in* pdehate depndere, c um Chr/Ãiim cantet,cr tuÃits ad à * guiatem,cr periurus ad p-atidem, er rex ad imperium, er miles |
DE EXTRBMO IVDITIO?
CF miles liJ pugttdm, 0quot; iMrltui propter remmen, er xor propter obfecjuiunitCr pater propter pr£ceptum,et filiuf propter ebedientiam, CT dominus per domittAtsonê, cr feruus per figt;nulatMn,cr humilis ad pietatem,cr fu^ perbus ad emulattonem.cr diues at porrrgit,cr pauper ut [u/mat,er ebrioftts ad phialaiuFt mendteus ad ianuam, cr bonus ut pra/kttCr malus utÃllat,cr Chri/Hanus ue^ nerator,cr pagtnus adulatortomnes ChnÃum eantatt{,cr qua uoluntate atq; ore canteiUteidem ipfi quern ciiiant raüonrm fine dubio reddituri funt.
Ad Hefychium,Epift.LXXVlIL T«»per» nbsp;nbsp;nbsp;Ego BAiiflj defoludtoris aduentu, qui expelkltur in
adutnt* do nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J â * I' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
mini Augu »»»frwpordflMiMzwfrrfrf «ondKflfo.nrcitn^ufffjpropljes ftinut dinip nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jc hoc re numerum annorum exiffimo pr/efni/fe. fed
merarenon ti j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t t c t . r J /j 91
audcr. luwflpoftjMpr/Mdffrr^Moaip/edonwm/rdzf; Newo po^ teà cogttofeere tempora,qua; pater pefuit m fua pote/k^ te» Qÿod enim in alio loco ait: De die autem tUa cr bora ÃAor.f. ttento fcit.Sunt qui Ãc accipiunt,qui puat fe pojfe tempos MMh.a4. racDmpuare,diemuerouuititmmodo ipfum ey bordi« tuminem fcire,ubi omitto dicere quemadmodutn foieant fcripturt diem uel koram ebam pro tempore ponere. Sed rertè lUuddeignorantiatemporumdiiluapertiÃime eft. Ndm cum hinc dominus interrogitus effet à diffipulis fuis : Nemo,inquit, potefl cognofeere tempora, quit pa^ ter po fuit in fua potrjîate: Non enim dixit diem uel ho» ram,fed tempora qua in breui ffado non folent dieijteut dies uelhora,maxinèÃgracum intueamureloquium.
Poft pauca.
Tempora er^eompuare,hoc efl, x^ct/ovq, utfeia rwif q«4«(/o Ãt finis huius fieculi,uel aduentus domini,m» hilnuhi aliud uidcturquà m fcireuelle,quodipfeait feire neminem poffe,Oportumtas ueroiüiusttmporis profèa KMh.t4â eiè,noneritantequâmpriediceturEuangelium inuniuer fo orbe,in teflimonium omnibus genttbus. ApertiÃima e» EuMgeUo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;kÿtur fenttntia faluatoris dicentis: Et prgs
Chriftü ad (/icdttfur hoc Euangelium regni in unèuerfo orbe in tefli» tunim, momam omnium,cr tuncuemet fims. Tune uemet, qutd -efl,nià ante non ueniet I Q«lt;lt;niv pojl er^i ueniatMer» turn nobis eH, ante amen no effe uenturum dubiareuti^ non debemus. Si er^ fufciperent husic laborem ferui dei, ut peragrato orbe terrarum quantum poffint coUi^rent quod remanet ffntium,id)i nondum eff Euançliim pr^ dicattim,hinc aduertereutcum^ poffemus, quan^m hoc tempus longé Ãt à fine ffculi.
Ad eundem Epift.LXXX»
Et A polo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;autem ardus efl eius aduentus,uf quomo»
Il ditm doz rfo longé fitturus e{l,cum ipà apoftoli tempore,quo adhuc ^fâ^ff( i^â^arne,dixerint: NöuiÃimahora efl: quà muisâ dominoaudierint,Non eflueÃrumfeiretemporal Hoc rrg) nefcitbant,quod nefeimus CT nos. Quantum ad me attinet dico,cr eos qui hoc mecum nefciunt,et amen quigt; bus diâiim efl,Non efl ueftrum feire tempora, qua pater pafuit in fua potrÃute ; Diligebant eius manififhtionem, Cdtdiant conferMsinttmp»rectbiria,necpercutKbaitt
eos domittando eis,nec luxuriabar.tur lUm itmetoribus mundidieentes: Woxdm ficit dcmir.us emus. AtiaefleTigt; go ignoranba temporum,alia lobes mei um,amor^ wtio» rtttti. Nam cr ApcftolusPaulus quando dicebat:Non t.Thtfli.* cito moueomini mente, n eq; terreamini, fiueperuerlum, fiuepereptÃoläm,anquöm pernos miffam.quafi h:Ãet diesdemtni. Nolebatubq; ut credereut eis, qui iampro» pinquare demini arbitrabantur aduentum.Nec amen uo* Mat ut anquämferuuslUe,dicerent: Moroni facit do» minus meus uenire: cr traderent fe fuperbite luxuaie^ perdendos : Sed fic cos noIebat de prepinquante die no» uiÃimo ÃlÃs oufculare rumoribus, ut amen ueüet eos pa ratos ad aduentumdotmni fuilumbis aecinclis,crlucer» tiis ardebbus operiri,quibus dicit: Vos outemfratres non gt;. ThtBa.( eflis iti tenebris,utuor dies tile anquom fiir comprehen» dat.Omnes enimuosfilq lue is eflis,cr filij diei,non fu» tnusnodisneqitenebrarumjUeautem quificdicit: Mo« rum Ãcit dcminus meus uenire,ut percubat eonferuos fuos,epuletur cum ebrie fis: none fl lue isffed tenebrorum, cr ideo eum anquom fiir dies tile cemprehendet. Quod Miufquifcff debet ebamde diehuiusuita ficoenouif.imo fiir midare.tn quo enim quernq^ muenerit fuus nouiÃimus dies, in hoc eum cemprehendet mundi ncuiÃtmus dies, quoniam quolis m die ifto quifq^ moritur,.alis in die lUo iudicabitur.Ad hoc perbnet quod ineEuonjgeliofecundum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,.
Marcumiafcriptüefi:ViglateerQ),quûtnefcitisquon» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,|4
do dominus dcmusueniat,fero an media tttâe,an^lli» cdntejdn moné,neiumueneritrepenté,iniueniatuos dor» mientes. Quod autem uobis dico,omnibris dico,uiglate. Quibusenimomnibusdicit,nifielefhs C~dilefbs fuis ad corpus eiusperbnenbbtis,quodefl ecclefia! Non folum er^ iHis dixit,quibus tunc audienbbus Icquebatur, fid c« bam iUis quifiierunt pofl illos ante nosier ad nefipfis cr qui eruns pofl nos ufq; cd eins ncuiÃiai um aduenium. A c per hoc uiglare débet cmnisCkrifliatuis, ne imparalum inueniat rum dcmini aduentus.
Ad Demetnadcm,Epift.CXLIL
Ad iHum diem para te, in quo mundi gloria finienda efl. iHum inquom diem,quem faluator diluuiocompara» t.TbdTt. ( uit,qui multos fà üaci fecuriate dtt eptos.fiirbuofut ait Apoflolus )ccmprthendetaduentii. Quembeattis queq;
Petrusdefcribensait iAduenietaiitem dies dcmini ficut x,Ptid t' fùr,in quo eali magno impetu tranfibiint,elemena uero à calore refoluentur. Cum hac omnia diffoluaida pnt, quolesopcrtetno) effe in fanflisconuerfabonibus,cr pie* tabbus expc(bintes,crprcperatites in aduenbm dcmini dei,in quo eoeliardentesfoluentur,Crcltmcntiignis ar* dore tobefeent i Recens fiHum efl,0quot;quod tpfa audifli, twinadflridelie buednafimum dothorumaclamorem,
9 t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/T nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f . f. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Fora a
Itfgutre wffiwn donun^ om$ Rowd centre^ tnuit.VbituncncbilibttisordoiVbi cerb crdiflirifli ulâ **â*'quot;'⢠bus digniMisgradus. Picrmixbicmnia,crbmoreeonfii* fa, omni de tnuiplanilt(s,Ct tequalis fiiit per cunfhs pa* uor. Vnam eratfetum cr iicbtlts,ead(mcmnibus ima^
mortu.
|
DE EXTREMO taertis.Nip quid tim timtbdnt iüi quilmifùfrdt ui « iuctindior. St itn nugt;rtalef,timemut hcftt!, CT humanS fâ^futtn,quiJÃciemudcttmclan^reti:rribilitulgt;d «». nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tutre de cÅlo cÅperit, 0quot; dd itldm drchaiigtli uocê om* tii buccind cldriorem-Totuifimul femû^et mttnduiiCu uiderimusfuper nos non mdttuÃda. Arnu concuti,fed et uirtutes calorùm commotteri,ficut Prophetu dicit, ctim tuneritdominasponere orbem terr£defertum,etpeccA evr« perdereex eo, quis tune nobis pduor,qu£caltÿ), qu£ tenebr£,eum nos fepius de totiens ddmontns, çr a-* Witeh nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;impdrdms dies reppèrerit^Tunc inquit pldnÿnf fu ptrfe omnes tribus tèrr£,cr uidebuntplium hominis ue nientem in nubibus coeli ewm uirtute mula nbsp;nbsp;moielhte. Tune dieeiu monttbas eddite (ùper nos, Gquot; collibus ope-rite nos,cr petris dperitr uos twbis. Verum bute eorum Ãm,qui udrifs butas nwndi detetOi euris,de mundi non cogant fine. Tuuero cuidduentus ChriÃi dterum nodi umq;meditdtio e^,cui proconfcienttie puriate domini opandd pr£fenttd,qu£ eonfumjtomm fieculi qudfî certum prlt;emqtui tempus expeiîaiSi exultdtioncin de calo cdpiens non timorein c. inpfalmum.Vr, Non e^l ueprutn [cire tempord qu£ pdter pofuit in HAe nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poteflute. Et de die uero ZX bord illd nemo fcit,ncij; Mïtth. 14 dnfflus, neq; uirtus.neq; filii(s,nififolus pdter. £f illud tiThtiTi.ç qif0^.{pcf.ip[uftteü,anqfuremuemrediem domini ,fatis dperte ofîendit neminem Ãbi oportere drrogtre fcienitd iÃius temporis compuattone aliqud dnnorum. Sienini poR feptem milid dnnorum iUe des tienturus eÃ: j ommj botno poteHdnnis compuatisâduen'umetusdddilcere. Vbieriter'gt quod necÃliitsboe nouit? Ciuod uttqÃdeo difhim efl,quid perÃlium homines hoc non diÃunt, no quod dpud fe ipfe non nouer it,fed fecundum iüdm locu^ Dente.)) (lófrttrTf rtUf uos dominus deus ueÃrr,utfcidt id è ut feit reÃcidtuos,exurg: domineJd e^Ãc nos exur^re. Cit trg) ia dicdtur,nefcire filium hune diem,non quod nefei AtifedquodnefcireÃcidteoS quibushoenon expedit/ci re,ideft nonetshoeoÃenddt) quid fibi uult nefc:o qu£ prefiimpao ,qu£dnniseompuatis, cernf^itnion fperdt poU feptem dnnorum mtlid diem domtni. Nos t^cur qif feirenos dominas noluit libenter nefcidnws CJg Inpfalmum.IX. Dm* Chri nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^lt;luenats domini credimus ,unum prteterilum ftSîeMu* quemludttinon intellexerunt,dlterum Ãturumi quem etedunn«. utit^Ãterdmus.Etquonidm iflequein ludei noninteOe* xerunt,gentibusproÃit, non meonuenienter deeipitur dehocdduentudiäim,prooccultis Ãlij,'ubicaecias ex pdrte i« ifrdelÃfht eü^ut plenitudo gentium intrdret. â Dmo etidnt iudicid infinuMtur perferipturdiji quis dd» uerat,unumoccultum alterum maniÃÃum. Qcctdtunt futne agtur de quo A poflolus Petrtts dicit,tempus eH ue iudiciMn incipidt d domo dominii Occultum ia^ iudi» |
IŸDÃCIÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CLXIX cium eR pocnd,qu£ nunc ttnusquifq; bominum, dut ex» ercetur dd purgttionem,dutddmoneturdd conuerfionèt dut à contempferit uocdtionem ZT difciplindin dei, exce cdturddddmnationem.Iudicium dutem mdnififlum esT: quo uenturuse^ dominus iudicdre uiuos ZT mortuos, ommbusÃtentibuseum eÃfeÃquo ZX bonts pramidGâ mdtis fupplicid tribuerentur Sed turne illd conÃÃio, non nbsp;nbsp;nbsp;âquot;ââ ° dd remedtummdlorum,feddd cuntulum ddmndtionis Udlebtt. De bis duobits iudicijs umo oceulto, dbo nKiiiû Ão, uidetur nuhi dominus dixijfe,ubi dit,qui in mc cre» dtt,trdnÃet de morte dd uitdm, nee 'm iudicium ui.niet,'in iudiciumfcilicetmdniÃÃum'.Ndm hoc quod tranÃtde fohan-j-morte dd uitdm per nonnuUdm dÃli^}tonem,quid fldgeli= lat dominus omnemÃlium quem reeipic,iudieium cceub â tumedi.Quidutemtioncreditmquit,idmiudicdtus eÃ, â ideRiflooceultoiudicio,idmpr£pdrdtuseil dd iOudntd niÃflum.Hecduoiudicidetidm m fdpientid legmus,uhi feriptum eil. Propter hoc tdnq pueris infenfdtis iudtetu mderifum dedijli.liic dutem hociudicio non correih, dignum deiiudicium experturi func.Qjii erm non cor» ri^nturiÃe oceulto iudiciü,digniÃimetllomdtiiÃÃo pu »ientur. De verbis ApoftoIi.Scrmo. '⢠XXXV. Rogo uosÃdtres,utcotidie cogtemus qudleserimus Ttemotis oi 'm die iudicq,puriÃtmis dti^lorum eonffeihbus offtre^ t«â dijty £terito iudicirdtionem de libris confcienti£ red-» tioncChn' dituri,remotis omnibus probitionibus. Certum eil 'm raaidim die illd ipfum dnte fe hominem conÃtuendum, Zt ipfdin Ãti uitdm in cordis Ãlt;eeulo demonÃrdndam, eX tcjbs co trd edm non deÃris dliqudndo ,fed tntus de ipfd dntmd proÃrendos. Adijaendd erunt non dliqudperegrinA,fed nimium notd teÃmonid,id eft operd fud. Crdin^buntur dnte infaelicemdntmdm pecedtduel crimind fuAUt earn CT conumedt probdtio Z^ conÃtnddtagnitio, fecundum lüud quod feriptum eütArgudm te Z?â eonÃtudm tedn» teÃciemtuAinZJ'c, DB MORTVIS, De hærefibiis Qiioaduuk deutb. Cap.LIII. Aeridni db Aerio quoddin funt,qui cum effet preÃy» ter,doluiffeÃrtur,quod epifcopus non potuit ordindri, zr in ArridnorZ h£reÃm ldpfiis,proprid quoq; dogmd tddddidtffenonnuüd,dicens,ordreuelofftrrepronwr» . , tuit obldtionem non oportere,necÃdtuta folennitercae» âlornquot;* lebrdttdd e(feieiunid,fedcum quifq^uolUerit ieiunAiidZ, neuidedtureffefublege.Dicebdt etidm pr£Ãyterumdbopone'itdi epifcopo nuüd difÃrentid debere difechti ZXc. Lib, IX- ConfeÃionum. Cap XU.se XllL ' Legat quiuolettZT interpretetur ut uolettCt à peced» tS wsKneritficuiffe mc mdtrê exigud pdrte hor£i mdtrè ïf ûeulii |
ÃE MORTVIS.
|
DcuUs mi?« intérim mortuMn nbsp;nbsp;nbsp;mt tnulmt dniwf fleuc» rdtyUt oculif tuis uiuerem non irridedt, fed potius fîeü grandi chdriate pro pcccatismeis ,fleat ipfeadtepatrê ommuntfratrum Chrifti. tut. Eg) (J««m iain ftnAto corde ab illo uulnere m quo poterat redargii carnalis affèilus, Cotin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãfnula tua,longp aliud la^ â chrimaritm genus,quod manat de concuffo Ãiiritu conft* derationepericulorumomnisaniin£,qu£ mP^dam mos ritur. Q^ia uero non exquiris deliân uehementer Ãdu» cialiter /peranuts aliqucm apud te locum inuenire indul gentt£. Qttifquis autent tibi enumerat uera meria fua,qd x.Corin.jo enumeratnifimuneratuaf Oft cognofcantfe om^ nés homines CT qui gloriantur in domino glorientur.Oi Pfaim. j4 X mitte domine dimitte obfecro ,ne intres cum ea in iudici^ ÃMatth Superexaltet mifericordia iKdicium,quoniam eloqa Roman.y tud uerafunt, CJquot; promifi/K mifericordiain mifericordia bits.Qtioduteffent,tudediftieis,qui mifereberis cuimi^ fer tus ertSjGT mifericordiam tuam pr£ftabis cui miferi^ cors Ãteris. Et credo iam fxceris quad te ro^ ,fed uolü^ tariaorismeiapproba domine. t^ainq^iUa iminente die refolutionis fu£,non co^touit fuum corpus fumptuofe co tegt,aut condiri aromatibus,iut monununtumeleihim voncupiuit,autcurauit fepulchrum patrium.Non i/h mandauitnobis ,fed tatummodo memoriamfuiadaltare Caiio.» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;de{îderauit,cui nuüius diei pretermiÃione fer uierat,unde fciret dilpenfari uitbmam fanilnm, qua de» letum eü Chirographum quod^erat contrarium nobis, qui triumphatusellboÃiscoinputans deliflAnoRrdtOquot; qu£rensquidobijciat, ey nihilinueniens inillo ntquo H uincimus lt;:Jc, Lib.ir nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Euangdio* rura.Cap.XXXVllI. QhoJ autem apud Lueam Abraham diuiti dicit ad ea loca tn quibus torquentur impifiufios ctiam fî uelint, non poffe tranÃre,quid aliud fgniÃcat ni/i poR hanc ui tain ita receptis in carcere,ut inde non exeant donee red» dantnouiÃiinunquadrantem per 'tncommutabilitatem diuin£ fcntenti£ ttuUum auxthum mifericordix poffe prxberi à iufHsyetiam à uelint iÃud pr£bere. Q^od tiom^nibu^ moitet fdUcet Ut mhicuiti homines fubueniant quibua fuh^icnicn gt;nbsp;poÃint,ne pofka etiamft optime receptifùerint ,eis quos dilij^nt opitulari non ualeant eiTc. Lib XII. De Gcnefi ad litcram. Cap,XXX. |
si autem quxritur, cum anima de corpore exierit, utrum ad aliqud loca corporaliafiratur, an ad 'tncorpo» Anîmt txii ralia corporaltbus Ãmilia,an uero nee ad ipfa. Sed ad il» ludquode:XeorporibusCSquot;ftmilitudtnibus corporumè loca corpo excellentius,cito quidem re/fonderim,ad corporalia lo» poriiibus'i tiaeamuel nonf^iniÃcumaliquo corpore,uel nonlo* mtUifctat. caliter/irritiam utrumhabeat aliquod corpuscumde hoe corpore exierit.oÃendat qui pote{i,e^ autem ntùi puto,Ãgt;irindem enim arbitror effenoncorporalem,ad Jpirialia uero pro meritis Ãrtur,aut ad loca pxnalia à milia corporibus: C^ualia fepe demonÃrata funt his qui raptifuntà corporis fenftbus ,ey mot tuis Ãmiles iacue* runtfZX inÃrnales panas uiderunt, cum CTipÃinÃr ipÃs gererent quandam Ãmmtudinem corporis fui per quam pojfenfadillaferri,crtalia Ãmilitudintbus fen» fuum experiri.üeq;enim uideocurhabeat anima Ãmi» litudinem corporis fui,ciim iocente Ãne fenfu ipfo corpo re nondum cum poenittts mortuo, uidet talia qualia mul ti ex iÃa fubdudione uiuis redditi narrauerunt, non habeat cumperÃUa morte peenitus de corpore exierint. Aut erQi ad iUa fertur panalia,aut ad alia itidem fimi* lia corporaltbus, nec tarnen pxnarum, fed quietis ato; giudiorumiEJeqi enim reäe didpoteH uelillatÃlfas ef» fe pxnas^el tUam Ãlfam requiem atlt;^ Uticiam : Tune enim hrc Ãlfa fuiUiquädo per opinationis errorem alia proalijsputanturycHer^prorfus inÃrorum fubflan» tia,fed earn/firitalê arbitror effe non corporalem fjc. In Euangch'um Ioannis, Tradatu-XLIX. Sicut er^diuerfecufkdix agentium in ofÃdo ,Pc diuerfe cuÃodi£mortuorum,e^diuerfa meritarefur* gentium. Receptus eà pauper,receptttt eH CT diues, fed Oiunt» t« iüe inÃnu Abrah£,ille ubi Ãtiret Gquot; guttam non mue» niret.Habenterffomnesanim£,utexhacoccaÃone in» Ãruam charitatem ueÃram,habentomnes anim£ ,cu'm de feculo exierint dtuerfas receptiones fuas, habent gau dium boni ,et mali tormenta.SedcumÃdrtÃierit refur* re^hOiGquot; bonorum gaudtum amphus erit, Gquot; malorum tormentagrauiora,quandocum corpore torquebuntur, Recepti fuiu tn pace fan^ Patriarche,Prophct£, Apo Ãoli,martyres boniÃdeles,omnes tarnen adhuc inÃne re cepturi funt quod promiÃt deus. PromiÃa eH enim re» furreHio etiamcarnis.mortis confumatto,uita eterna cumangelis,hoc omnesÃinul accepturifumus. Nam re» quiem que continuo poR mortem datur, à ea dignus eil tune aecipit quifq; cum moritur. Priores acceperunt Pa triarch£,uideteex quo requieÃuM Pofleriores Prophe» t£,recentes ApoÃoli.nudto recentiores fanlli martyres, quotidieboniÃdeles, Galij mifla requietamdiufunt, alij non tamdiu,aUj paudoribus annis ,alij recenti tem» pore. Cum uero ab hoc fomno eui^labunt Ãnud omnes quodpromiÃumeÃaccepturifuntGc. Tradïa.LXVII, ïn domo patris meimanÃones muite funt.Proinde reÃuendifunta corde Chrifliano,qui putant idea di» ^m multas eÃe manÃones, quia extra calorum regni erit aliquid,ubimaneant bead innocetUes ,qu£ Ãneba» ptifmo ex bacuita emigrar uns, quia Ãne ilio tn regiutnt coeloruut |
|
Dà MORTVlâ. ?UJ qSfml nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'mtriire non potutruni, Hm fides non eïl Ãdes baptifmatç qiMtudnt non eü uerd fy' cdthoUcd Ãdes, itd tu tdndem dcceffwunt Ãitltihomines,etcdrndlibusco^tdtioibus excMdti,aim reprobdttdi effetisfi mdnÃonem non dico Petri Cf Pdu= li uelcuiuslibet ApoÃolofum,fed cuimctm^ pdruulibd^ ptizäti Bregno eà elorum feperdretis ,non uos putdti^ ef fe reprobdndos tjuidotniundeipdtrisinde fepdrdretisi Non enim iit dominus,m uniuerfo mundo, dut 'm tmi» uerfd credCurdidut i« uitduel bedtitudine fempiternd, mdnÃones muite funt/ed m dotno 'm^uit ptUris mei mii fionesmultiefunt^ inPfalmum.CVIir. Quxftio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;MrfgnÃi« quidem e/fe qtueÃionutn dico i nec 'm prii agzntur. quö quot;fpÃntâ difcerenddtn, quod Ãt operis prolixioris, utrimt «nonuora uel quAtcnus^ucl quomodo ed qiilt;é cif cd nos d^ntur no cir^'ulX uerintÃiirituimortuoruin- Veftmtamen quodbreuiter did poteÃà nuUd iUis ejÃct cufd de nobis,non dicefet dó minus dixiffe ilium diuitent qui cormentddpud mÃroS pdciebdtur, hdbeo ibi qurnq^ frdtres ne Cf ipà uenidnt in locum hunc cormentorum ⢠Sed quomodolibet mtellb gtnt,qui hoc aliter mteUigere cOiMntur, Cf quidÃtendu ednonefÃconÃquens iUt fciunt mortuifuosuiueret quid nec in locis poenArum eos uident, ubi diues ille erdt nec in requie bedtorimt, ubi LdZdrum Zf Abrdhdm uis d lonffdgnoÃebdtjideo eo; etü iTld qu£ circd eortmi chdros dguntur, uel Lein uel triflid,fcire ncceffe fit :Hoc die 0 pducos effe eins dnimi homines^que poä mortem Ãt dm quid fuis boni ntdliue contingut, filtern dum uiuunt negligtnt^tq; omninocontemndnt,mulms duiemquod indicdt,ctidm tuna curd commendunde ultima uoluntii» tis,Cf qudliumcunq; teÃumetttorum fatis iffre^ut cu des Ãndi Ãerint fuis ^nefitcfc, Dc uerbis Apoftoli. fermo.XXXlI. Ordtionibus fdnÃe ecclefia Cf fdcriÃcio fdlutdri,cf tleemoÃnis qult;e pro eorum ffiritibiis erogmtur, non eA dubitindum mortuos ddiuudri, ut cuni eis mifericordius d^üird domino qudm eorum pécedtu meruerunt. Hoc enim dpdtribus trdditum uniuerft obfertidtecclefid,ut Oratepto Pââ*â w qui in corporis zy fdn^nis Chri/K communio* ditura*cfk a nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;funt,cum dd ipfum fderiÃeium loco fuo ctvm painbiu memordntur oretur^c pro iOis quoq; id offerri commes moretur.Cum uero eorum comménddndofum edufd ,ope rlt;* mifericordie ccelebfdntur,quis eis dubilet fuffrdgtri^ pro quibus ordtiones deo non indnitef dUegtntuf f Hort omnino dmbigendum eü ifliprodeffedeÃnlHs,fed tsdis bus qui itd uixer'mt dnte mortem ,ut poÃint eis hac uti» lide^epoü mortem. Ndm qui fine Ãde qua per dilelhos nem operdtur,eiusq; fdcrtunentis decorpofibut estieruti ÃuHrd iOis d fuis huiufmodi pietdUs impenduwur ofÃs tidifiiiui dum hic effent pignore curuerunt i uel non fus |
CtXX feipientes , uel m UAcuum fufeipientesdei grdtüm,Cf fibi non mifericordidm thefdurizantes fed irdtn.Hon era g) mortoK noudm meritd compefdntur ,ctim pro eis bos ni dliquid operantuf fui,fed eorum pfacedentibus confes quentid ifld fedduntuf.Hoit en'mt diifium eA nià cum hic uiuerentfUteoshacdliquid ddiutidfent,cum hic uiuere deftitiffent.Ptideö iÃamp;m Ãniens quifq; uitdm, nifi qdâ m« fuit 'm ipfd non potefit hdberè po A ipftni Cfc, Sermd.CXXXlX,de témporé. Ãg^/îtjwn eA d quibufddm Philofophis,quod poÃed eumÃerithomomortuiis quiderit,inhoccontriuerunt 'manid fua, Cf Idborduerunt qiuntum 'meenid potuerut phorum lt;u it 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r- â * mortui» rcaacrcwffM/nôiw rdUoncmjUclfibiuelcuijs^Z^dixerut: opinio. animds hoininum mule uiuentium immutidds peÃimis moribus,cum eXiertnt de corporibus rurfus continuo feuoluiddcdidcorpórd,Cf pÅndshic lucrequdsuides muSiCdi uCro dnimas qua bene uixerunt,cum exirent de tófpofibusyireddfupernd caelofum, requiefeere ibi'm fieüis cf luminibus ifHs conffiicuis uel quibufcudici; cocks ftibus dbditifp fecretiSyobliuifciqi omnium pfateritorum maloriim.Et rurfus deleStdri,redire dd corpora Cf ues isireiterumddifidpdtienddiHoc ér^ 'inter ejfeuolués funt inter dnimds péccdtorum Cf dnimds iufforum, qd peccdtortim dnimdS de proximo fhxtim cum exeir 'mt de corporibus,dicunt reUolui dd dlterd corpord , iuflorum dutemdnimdsdiueffe'mrequienon tdmen femper,fed rurfus deleAdri corporibus ,et de fummis coclis poA tHs tdm iuÃicidm dd ifid ntdld ficere ruiodm. Hoc dixeruni udlde mdgni Philofophi mundi huius,de quibus dicit fcri piHW noffrdfflultdm foccitdeus fdpieiitidm huius tnulii^ diCfc Sermóne.X V.de fail«» dits* MirorcurdpudquofddmmÃdeteshodie idm pefnis tiofus error increuerit^t fuper tumulos defonAorum ci bos Zfuind, confrrdntiqudfi egreffa de corporibus dnis funAoruui macdrndlescibosrequirdnt^Epuldt enim neSjCdro tdntum requirit,ffiiritus dutem Cf dnimd his no fupcrftiiiogt;^ mdigent.Pardre dliquis fuis charts dicit quod ipfe deUos nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;8ââ* rat,quod praflamp;t uentri imputât pietätLCeffate erg» Ãd tres ab hoc gfntili mfidelitatis error a.Anima enim fans Aa,qua'mhoc ftculo aut per uita 'mnocentiampura funt,dut pcenitintiafdtisÃÃione purgatur i'd faluatore noflro recipiuntur,Cf cum eo effe credenda funt,fecuns dum Apofioli diiAum: Cupiodiffolui Cf effe cum Chris , flo.Animaer^Ãdtrum pdrentumq; noÃrorum minis^'^'^ me cibis cdrnd,ldgt;us deleibintur. o/Ãiidi his mams pofs funt qudm deleÃdiri,fi cum illa iii fderis fedibus fint, uos eds effe 'm terra credatis. Ceffate er^ ab his erroribus,tt ficutferiptum (A, QuiZ furfum funt fapitCynonquä Coiiös» ifi fupep |
DE MORTVIÃ.
|
fûper trrrt{m,ut fuperfHtiottei Ãdci ucftritnntruriiK ref)udütfs,dum ea quic dco plada funtctiätn nos cum Chri/bjniCtrrnum eÃi mtrcAmim ZXc. LiLXIiï.Dc ciuitatedcf. Cap.Vlil. Jn rtquft_ nbsp;nbsp;nbsp;tttrcqe ettim deifunt dnimic piorum d corpore fepd» ^dtie,impiorum dutem panAs lucM donee iflirum dd ^ettrnAmuiam,illdrwmuero ddieterndm tru)rttm,quie fecundd dieiatr,corpord reuiuifcdnt^ Lib.XX.Cap.XV. Sj enim non ttbfurde credi uidetur dntt^uos etidm fdn (hs(luiuenturiChri/Utenuerunefidem,locif quidem à Chtifti adz tormentis impiorum remotiÃintis,fcd dpud mÃros fuià CIS ab impt fe,donec (O! wde fin^K Chrilh, GT ddedlccddejcenlui tirrcmodf crueret,profiéio dein ceps boni fideles effufo iüopracio limis apuJ M(jî redcmptiprorftM ijifiros ncfciutK,donec eltdm rtees inferos fuif corporibm bend recipidnt qu£ merentur CTr. Lib.XXr.CaF.XXIIIL Ndinpro defitn^hs quibtifddm uelut dicitur j) mort! tuisuelecclefi^uelquontndampiorianexdudtri ordâ^ guiiiniisns oncm à iK ,licet qui inChrifh remsti nonddeoMmde audoritaté ... nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, i- ' r ⢠i- i i ⢠i. feriptutars Mxerint m corpore,Ut Mi miericordid hdbedntur mdiigt; gnijUecifdem fie benè, ut 'muenidntur tuli mifericordid non e^e.Tdles etidm confiât dnte iudiâj diem per pue» nds tempordles,quds eorumÃiiritus pdciuntur, pur^^ tos,receptis corponbus gterni ignis fupplicijs non trd^ dendos C^c. AdCÅleftium,Epiflola.LXin, Obldüoncs pro /fiiriabiK dornùentium,quds uerè dU^ (luidiuMrecredendtim eil,fuper ipfiumemoriäs non tsnonuenz fintfit,mptuoj£,dtqiomnibui pctcntibui fine TypoZT * nbsp;nbsp;nbsp;eum dldcriate prebedittur neq; uendantur ,fed fi quis dU quid pecutùie offirre uoluerit,inpr£fintl pduperibiis eroget GTc. De fpinfuamp;T anima» Cap.XXIX. Cttw homines mortui ,fiuc uiui hoininibiis dormien-^ ^dofciit uiÿldntibttf dppdreitt,non in ipfis rébus ut funt qui Hat in uidentur,feJinquibu/ddfn fimiliatdinibus rerwm.lftud â nbsp;nbsp;dutem dn^licis operdtionibus fieri credimus per di/fien |
fdtionem prouidenti£ deijfenc utentis bonis uelntdlisfe cuttdum infcruahilem dltitudinem iudiciorum fuorum, fiue hinc infirudntur mentes mortulium, fiuefoüdntur, bendd rft nufericordid,uelirroginjldiullieid,dbeo cui mifericordidm ex ludâcium non indmtcr decctntut eccle» fid.lbifiquidemfuntlfiiriMsdefi(nâortM, ubi nonuis deatneq^dudiuntqu£ dÿinturdut tutniunt mfftduitn hominibus^tiddmeneSleis curd de uiuis, qudmq quid d^nt omnino nefeidnt ,quemddtnodum curd cil nobis de mortuis,quAmuis quid dgint utiq; nefaumus. tJefeis unt quidem mortui quid hic dgitur ,fed du/m hic d^tur, pofkd dudiripoffunt db eis qui huic morièdo dd eos per» gunt,nonquidem omnino,fedquAntiim finitur eis iudi» cdreGT eos oportet dudire. Scire etidm poffuntdbdnp» lis qui hic nobis pr£fiD funt, dnimds noflrds dd illos def^unt Spiritu etidm deireueldnte cogne fiere poffunt qu£ hicdff(ntur,qu£ neceffdrium eü eis no fiere. Qub ddm etidm ex mortuis dd uiuos rdpi poffunt, non pro* pridm per nAturdm,fed per diuindm potentidmsVtrtvm turnen i/h fidnt per eorum prffintidm, dut per dngçlos fufiipientes eorum perfonAm,dffirmdre non dudeo.ne* us enim omnipotent quieüubii]; prtfens,per dngelicd mini)krid,ufq}quAq; diffiifdpoteil pr£bereifld homini» bus foldcid,quibus m huius uit£ miferid iudicdt effe pr£ bendd. Libfo de ciifa pro mortuis gerenda. Cap.I, Quonidm quoddm uit£ ^ntre dcquiritur,dum in poii fcoc corpore «j«itKr,«t dliquid ddiusient ijh defitnéÃDs, de per hcc fecundum ed qu£ per corpus ^fferunt,eis mofini4gt;' qute po.fl corpus religofi pro illis fi{h fiterint,ddiu^ udntur.Sunt enim quos nthd omnino ddiuiunt ijh, fine pro eis fidnt,quorum tdm nudd funt mata, ut neq; alb bus dignifintddiuudri, fiue pro eis quorum am bond, ut alibtis non indigcdnt ddiumentis. Genaei^tur uit£ quod fffiit quisq; pa corpus efficitur.ut profint uei no profintqu£cumq; pro illo pié fiunt,cum reliqueritior^ put.tddm meritum per quod iftn profint (î nudum com» pdrdtum eil in hdc uitd, fiuftrd qutritur poil hdnc uif tdm.Itdfit ut neq; indniter ecclefid,uelfuorum curd pro defitnihs quod potuerit reli^onis impenddt, cr firdt umusqui/q; fecundum cd,qu£ per corpus ffÃit fiuebo» ttumfiue malum, reddente domino unicuiq; fecimdum operd eius.Vt enim hoc quod impenditur poÃitei pro^ deffi poil corpus, in ed uitd dequifitum eilqodm geÃit incorpore. Poterdt inquifitioiiitu£ fufficere mcd bre» uis ifia,reÃgt;otifio, fed quid dlidmouent quibtis re/fion^ dendum exiflimo,pdrivmper dttend£. ïii Mdchdbeorum libris letmus obldtum pro mortuis fitaificium. Sed etfi nufqudm in firipturis ueteribus omnino legeretur, non pdruA hdc confuetudine cldretduÃoritds, ubi in pr£ci» bits fdcadotis qu£ domino deo dd eius dltdre fiinduntur, locum fuum hdbet etidm commenddtio mortuorum. Eodcm lib.C3p.XI. Sic dutem infirmitdt humand fife hcdgt;et,ut cum mor» tuum infomnis quisi^ uiderit,tpftus ditimam fi uidere î drbitretur,cumdutemuiuumfimilitafomniduait, non mrtiai 'ot tiusdnimam ne^ corpus,fed hominis fimtUtudinem fî^ dppdrutffc U3th |
DE MORTViS.
cixxi
|
»ppdrui/Jè non dubitet,lt;lMp noii poÃintâzrmortuo^ rumhominum eodetn modo nefcientiiim,nonanim£fed fimilitudines dpparere dormientibuit .Pro cerm cum M.e dioUni e{fenMs,lt;iudiuiinus,lt;iuod cum debitum repetere* tur à guoddm deÃinili patrK cMione proldtd, quod lio nefciente 4 pdtre idm fùerdt perfolMum, contrifbiri homogrduiÃimecaepit,dtlt;^ mirdri,ciuod ei pdtcr mori^ tns non dixerit quid deberet, cumfaecijfet etidm teÃ^^ mentum.Tuncnimis dnxio dppdruit idempdter eiui in fomnii, O' ubi effet repoÃtum quod iHd cdutio udcudtd fùerdtindicduit.Qu.0 inuento iuuenii dtqfmonÃrdto, non folumfdlà debiticdlumnidm propulfduit,fed etidm pdternum recepit Chirogrdphum quod pdter non rece* perdt^qudndo eà perfolutd pecunid. Hic itdq^ putdtur dnimdm hominis curdm ffÃiffe proÃUo,0'ddeutn ue» , . , nilTe dormientem, ut docens quod ignordbdt, d mdgnd Alindexî^ quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, n; 1 f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, i â r CL gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;° plum in Af cuminolf/nd Uberdret. Sed eodem ip/o terme tempore fn« fadû. ^«oidd«(iiKii7Mtf^'c(eslttofcfîdp«(I UiedioUnuiH conÃi^ tutis,Câtgt;'tbdÿnis rhetor Eulogus ^qui mem in eddèdrte difcipuluffiiit,Ãcutm{hiip/e,potiedqudm in Affricdm remcduimus retulif.Cum Rethoricos Ciceronis libres difeipulis fuis trdderet,recenfens lebhonè ^qudm posîri s die foerdt truditurus, quenddm locum o^ndit obfcuigt; rum. QUO non mteüciîo,uix potuitdormire follicitus. Qud noäe fomnidnti eQgt; iUi quod non intelligebdt expo fuijimnu) non eg), fedimd^mednefcienteme, o'tdm lon^ trdnfntdre dliquid dliud/tue dffnte Ãue fomnidH' te,O' nihil de iüius curis omnino curdnte. QjtomodoÃ* dntifld,nefcio.SedquomodolibetÃdnt, cur non eodem modoÃeri credimus, ut in fomnis quifq; uidedt mortu^ im,quomodoftut uidedt O' uiuum, dmbolus utiq; ne^ faenubus,ne(^curdntibus quis uel ubiuel qudndo ear um imm-iÿnesfommet. Cap.XIIL Quod mor nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uiucntibus wtcreffent dnimic mortuorum,et ° nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dUoquerentur in fomnis, rebus co. «t de dlijs tdcedm,me ipfum pid ntdter nuUd node deÃs ^^au3nd'f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;miriq^ fecuaedutmecumuiueret.Ab^ lt;F non mix Ãtenimut ÃikiÃtuia focUciore crudelis, uÃ^ ddeo,ut qudndo dliquid dngt cor mcttm,ne triÃem ÃUum conÃ^ letur,quem dilexit unice,quem nunqudm uoluit maeÃim Pfaim, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sed proÃdo quod fdeer pfdlmus perfondtuerum |
ed , quonidm pdter meus O' mdter med derelique^ runt me,dominus dutem dÃiimpÃt me.Si erg) derelique» runt nos pdtres noflri,qnomodo noflris curis O' rebus interfunt? Sidutem pdrentes non interfunt,qui funt dlij Eft s-i ^t-tuorum qui nouerunt quid dgimus, quid ue pdeid^ ntur.Efdids prophetd dicit:Tu es enim pdter nofler,quid Abrdhdin nefeiuit nos,o ifrdcl non cognouit nos. Si tun ti Pdtridrch£,quid crgi populum ex his procreatitm ds geretur ignorduerunt,quibus deo credenttbus populas ^à de iüorumfUrpe promiffus eli,quomodo mortui uis uorum rebus dt^ ddibus cognofeendis ddlutuindifq^ mis feentur^Qupmodo dicimus eis fliffe confultum, qui obie runt dntequdm uenirent mdld ,quie illorum obitum cofe cutd funt,à O' pod mortem fentiunc quiecunq; in uit£ humdn£ cdldmitAtecotingint? An Ãrte nos errdndo iÃn dicimus Oâ hos putninus quietos, quos inquietd uid uid uorumfoUicitdt?QuideHerg)quod pi/Ãimo Reglos Ãiepro mdgno beneÃeio promiÃt deus,quod effet dnte moriturus,neuideretmdldqujeuenturdidi loco O'pos pulo mindbdtur ? Qu£ deiuerbd funf.Hxcdicit domis nus deus lfrdël,uerbd med qu£ dudiÃi, et ueritus es'dÃs cie med cum dudià qu£ locutus fum de iflo loco, O' qu£ commordntur in eo ut deÃrdtur,O tn ntdlediéloflt, O' confeidifli ueflimentd tud, ,et fleuifü in conflgt;e£hi meo,0' cg) dudiui dixit dominus deus Sdbdoth .Eionflc-.Ecce p g fg) dppondm te dd pdtres tuos, O' dpponeris cum pds ».'para, j 4 ce,O' non uidebunt oculi tuiomnid nuld ,qu£ eg) indus co 'm locumhunc, Oquicommordntur in eo. Territus iÃedecomminAtioibusfleuerdt, O'fud ueflimena cons Ãiderdt,0'fltomniü mdlorumÃtturoum de properdtus rd morteÃcurus,quod itd requieturns effet in pdee ,ut il Id omnid non uideret Abi er^ funt ffiritus defùnéhrum ubi non uident qu£cunq; dgsntHr,dut eueniunt in iÃu ui tdhominum.QUomodo erg uidenttuinulos fuos, dut corpord fud, utrum abieól^ idcednt,dnfepuitd i Quo» modo'mterfunt miferi£ uiuorum,cum uel fudipfdmd.s ldpdeidntur,à tdlid meritd contrdxerune,uel in pdce re» quiefcdnt ,Ãcuthuicloãpromiffiim eft, ubi mdld uüd neepdtiendo neccompdtiendo fuflinednt liberdtidb oms nibusmdlisqu£pdtiendo Ocompdtiendo cumhicuiue rent fuÃinebdnt^ Cap.XIIIR Dixerit dliquis,à nuUd efl mortuis curd de uiuis,quo ^azaz modoiUediues quidpud infiros torquebdtur , rogtbdt 10 amp;nbsp;dmire Abrdhdm pdtrem utmitteretLdzdrumdd quinq^ frds tres fuos nondum mortuos, O' dgit cum eis ne nenidnt uuntur, O' ipà 'm eimdem tormentorum locum^Sed nunquid qd hoc iUe diues dixit,ideo quidfldtres dgrent uel quid pds terentur in ülo tempore feiuit. \td iüi curdÃitdeuis Lucc.)lt;i uis,qudmuis quid dgerent omnino nefcirent,quemddmo dum eil nobis curd de mor tuis,qudmuis quid dgint utis q;nefcidmus. Ndm à nihil de mortuis curdremus ,non utiqiproiüisdeofupplicdremus.Deniq; Abrdhdm nee LdZdrum miÃt,O' M.oyfen de Prophetds hic eos hdbes re reffondit,quos dudire deberent,ut dd iHd fupplicid no uenirent.'Vbi rurfus occurrit,quomodo quid hicdgres tur Abrdhdm pdter nefciebdt,ubi fciebdt effe Moyfen et Prophetds,id eil libros eorum,quibus homines obediens do cormcntd £ternA euitdrent, ubi deniq^ nouerdt diuis tem iHum in delitijs,pduperem uero Ldzdrum m Idbos ribtts doloribusqs uixiffe. Udm O hoc idi dit, memento fili,quid percepifii bond 'm uitd tud, Ldzdrus dutem Ad Tiè f i la,Sciebdt |
|
bE MORTVIS. tt-Scteht triQ hifc,lt;JU(e utii^ dpud uiuot non apud mor tuos Ãterant. Verum non cum agerentur m uiuK, fed eis mortuis potuit Ldzdro mdicdnte cognofcere, ne frlfumfit,quod ait Prophea,Abrdhdm ncfciuit nos, Lib.eôdem.Cap.XV. qs cogno-* fcjc d^turfied dum hie d^tur, pojkd uero dudire db eis fiinq*apud nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;w moriendo-pergunt. î^onquidemomnid, uiuos gers^ fed quie (inuntur indicdre qui finuntur etidtn iftu memi mo^appi qu^iHos quibus h^c indicdnt oportet dudire. ream uiuii. poffunt ZX db dtifflis qui rebut quit dguntur hie prteflo funt,dudire dliquid mortui, quod unumquemq^ liorum dudire debere iudiedt cui cunibi fubieikt funt.Ni/i enim e/fent diigeli qui pofifent intereffe et uiuoru amp;nbsp;mortuoru âi^uc.td locis,nondixiffetdominusïëfut â.Condit dutem mori inopem iüum,cr firri db dngelis m Ãnum Abrdhie. N»c erg) hic,nutK ibi effe potuerunt,quihinc iHuc quern deus uoluit dbfluleruiK,Poffunt etium /firitus mortuorumdU qiM qu£ hie d^ntur, qu£ neceffdrium e^ eos nojfe,ö' qute neceffdrium non eh coj Ãon noffè, non folum prie^ teritduel prutfentid , uerumetidmftturdffiritu deireuc» Unte cognofcere,peut nonomnes homines,fed prophetic dum hie uiuerenteognofcebdnt ,nec ipp omnid » fed qua 3. Corin x reueldndd deifrouidentid indicdrdt. Hiittiquo^ dd uiuos dliquos ex mortuisfieut econtrdrio Ptuilus ex uiuis 'm Pdrddifum rdptus eSl ,diuittA fcripturd teftatur. ,.Rrgo. à 8 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sdmucl Prophea, ,defiinólus uiuo Sduli etidm Re« g Ãiturd priedixit, qud,inuis nonnulli non ipfum fùiffè, qui potuiffet mdgeis drtibus euocdri,fed dliquem ffnrb tum am mdlit operibus congruentem, iHius exifliment Sccicri.4lt;: PtttbtudinempgurdffiiCum Uber EcclepdÃicus,quem tefusfiUus Syrdch ferippffe trdditur, Gf propter elo^ quij nonnttUdm pmditudinem Sdlomonis pronaneidtur^ continedt in Idude pdtrum ,quod Samuel etidm mortuus propheauerit. Sed p huic libro, ex llebr£orum quid in co non efl ednone contradicitur, quid de Moyfe diifiuri Mauib^z fumus,qui certe 'm Deuterönomio mortuns, c^inE» ud ngfiUo cum ilelid,qui mortuus non eR,le^tur appar^ uiffe uiuentibus! Cap.XVL De fanflis nbsp;nbsp;nbsp;Hi«c CT iUd foluitur qu£llio,quo ndin modo tndrly^ |
ipps bénéfices,qu£dantur ordntibus, indicantfeâmii quö intcref tcreffi rebus humaniSjfi nefeiunt mortui quiddpant ui^ manis dien ui,lioneitim jolisbenepciorum ejfictibus ,uerttmetidm ipfishominumaffeëhbus confiffbrem apparuiffe foelii^ tem,cuius mquAinAtumpiediliÿs,cum d Barbaris No« fit oppugnaretur audiuimus,non meertis rumoribusfed tefiibus ccrtis.Verum ifid diuinitus exhibentur longe éditer quam fife habet ufitdtus ordo, pngutis creaturaru ge ichaii X n^ribus dttributus.i^on enim quid in uinum dqud cu uol Uit dominus repente coriuerfa eü,ideo non debemus quid dqud udleat m elementorum ordine proprio dt ^ius dia ifini opens rdritxe,uclpotius pnÿildriate difeernere, Nec ^«oaüffi LdZdrut refunrexit, ideo mortuus omilis qtundo uult fur^tfdut eo modo exdnimis à uiuente ,quo modo d ui^lante dormiens exciatur .Alij iaq; funt hu» mdndrumUmitesrerum,aliddiuittdrum pgnu uirtutu» dlidfunt qu£ ndturiditerdlidqutmirdbiliter punt, q» uisefndtur£deusdÃitutpt,cr mirdeulisiMturd non défit. Kon ideo igtur puandum dl uiuorum rebut quof bbet intereffe poffi defitnëhs,quo'mam quibutdam fana* dis uel ddiuMndis martyres affunt,fed ideo potiut inteb ligendum eü,quod per diuinam potentidm martyrtS ui^ âUörumrebusinterfiint,quom'am defiinih per natUrain propriam uiuorum rebus mtereffe non poffuitt. Qtian^ qiÃu qu£llio uires mtelli^ntie me£ umcdt,qiiemddmo dum opitulentur martyres his quos per eos certumdl ädiutiari,utrumipp per/e ipfosaÃint uno tempore ta diuerfis locis,cr anta 'mterfe longnquitate diferetis ,fi ueubifunt eorum nKmori£ , pue prêter fuas memorias Ubiciioiq; adeffi fentitmtur,an ipps in loco fuis meritis c5 gruo,abomnimortaliumconuetfatione remotis, CTcu ffneraliterorantibus pro mdigentia fupplicdtitum,pcut nos oramus pro mertuis,quibus utiq^ no pr£fintamurt nec ubifint,uel quid d^nt fcimus,deus omnipotens q eft ubiq^ prit fens,nec concretiis nobis, nec remotus 4 nobis 'exdudiens martyr um preces,per angelicd mimflerid ufi qiquaq} dijfufa,pr£bebat hominibus iflu foldcid, quibus m huius uit£ miferid iudiedt effe pr£bedd, Cr fuoru me ritd martyrum ubt uult,qn uult,quo uult,maxime qu£ p eorum memorias,quomä hoc nouit expedire ,nobis ad £dificandä fidè Chrifti, p cuiut illi cofiÃionefunt paÃi^ mirabili atty ineffabili potefiutedc bonitate comendet. Rcj bec dltior efi quam utà me poÃit attmg,ey abftru porquamutà meualeatpferutari, criiieoqdhoruduo rum pt,dn uero fortaÃis utrumq; pt, ut dliquando iflafi ant per ipfam pr£fintiam mdrtyrum,dliquandop dnn Augm I rf ⢠. r .X jC â nbsp;nbsp;- dctf.nirciiS los [ufilpientes perfonam martyrum,de}inireno audeo, nbsp;nbsp;nbsp;x mallem a fiientibut ifla perquirere amp;c. CapXVlI.ScXVIir. fub finem. Ko enintparuus fruéhis dl ,p aliqiid obfeura GT ini= etrtd qH£ cbpr£hendere no ualemus,dar um falte certu *s quom» pt nobis iw effe qu£reda, GT qdâunusqfq^ uultdifce-^ ââ° re,putans ipdejfepfciat,difiatno obeffè p nefeiat .QMie cum ita pnt,nb exiflimemus ad mortuos pro qbus cura, ffrinwspuenire,nifi qlt;ï ,peis pue altdris,pue orationu pue eleemopnarum fdcrificijs folëniter fupplicamus ,q9 uis nb qbus punt oibus ^ppntffed his tätum,qbus dum uiuuiK cbparatur ut jgt;pnt,fed qano difcernimus,q pnt, oportet ea ,p regeneratis otbut ficere,ut nuUus eoru pra termittatur,ad qUos hec beneficia poÃint GT debeant pu uinire.UieliüS enim fuperunt ifta eis qbus nec obfunt nec iPftint,^ cis deerunt qbus ,pfunt. Dili^ntius tn ficit h£c qfip j) neceffarifsfuis,qdâ,pidofiatfimäiterafuis.Cora poridut humanoquicqdimpenditurinodl prepdiitfis iutis,fed humanitatis ofifidu fecudum affidu, quo nema Utif |
ET MORTVIS.
VLXXIÃ
|
Sphef, rlt; tmq cdrnè fMniodio hdbet.Vnde ôporkt,ut lt;jua potrà proarneproximi cunm ffrdt,cumiTlc rece/ferit (jui re^bit. Et Æ? h£cfîciuntcjui ariùs refurreSlionem no credunt,(iult;into mA^s debtntjicere i^ui crcdu»t,ut cor^ pi mortuo ,fed tumen refurre{htro,et in £ter)jitAte ml-furo impenfum eiujmodi officium jit etiam ([ttodAmmos do eitifdem fidei tejHmonium. Qj^d uero quifq; apifd ntemoriam mArtyrumfepeliturJjocamenmihi uideatr prodefjedefitnéh,ut comendAns eum etium martyrti pd troci»io,Affeâtts pro iüo fupplicAtionii duffUjur. De odoâDulciprj quæftionibus. Qiiæft.H. Dm dd LUtrentium de mortuis,(iuód itn, fe hdbet, rïdi^quot;ci/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inquim^t^uod inter hominis mortem, pââ I o?. «Irtmam rcfurre^nem poÃtum eÃ,dnimAs dbditis re* cepoculis continet,Ãcut unA(p(£^ dignA eÃ,uehre^uiie uel £rumM,pro eo c^uód fortia eà in cdrtis dum uiui* . ret. t^eqine^ndumeà deÃn^rum dnimdspi£ate ciât nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fuortim uiuentium reliudri,Cum pro illis fdcriÃcin mea quifïa nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;offerar,udekeinoÃn£ ineccleÃdÃuitt. Sedeis tizans dcz â h£c profuift,quicum uiuerent ut h£c Ãbi poÃed pofÃenc fcrâ'îM? prodeffe meruerunt Eà enim quiddm uiuendi modus, 'nee mm bonus gt;nbsp;ut non reqtiirdt ijh. poà moritm. Nec ttm mAlus,ut ei non proÃnt iÃi poà inortcm. Eà uero ndis'mbono,Uthec non requirdt,Eà ZfrurfustnUsin m4lo,utnechisudledt,cum hec täa, trdnÃerit ddiuud* ri. QUOciredhicomne merimin compdrdtur,quopoà hdne uiam poffit reltudri quiÃgt;idm,uclgrdudri. llt;lemo dutem fe Iferet quid hie neglexit cum obierit, apud dcu promereri. No/t i^tur iÃAque pro deÃndis comendii* i Corin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eccleÃd,iâli dpoÃolice func ddun'fd fenten ti£quddi'^!neÃ,Omnesenim.tÃibiinusdnte tribuni,l ChriÃ,ut reÃrdt tinusquisq; fecimdum ed que per cor pus ^/ÃtjÃue boiuim,Ãue mdlurn. Quid eUnm hoc me ⢠â ritumt Ãbi quifc^,cum in corpore uiueret, compdrduit, uteipoffentijh prodeffe. tdonenimomnibus profunt, Etqudre nonomnibus profunt,niÃpropter differentiu, uit£,qud,mquifckgeffitincorpore{ Cum er^ftcriÃ* cid,Ãue dltdris,liue qudrumeunq} eleemoÃnum ,p bdp* tizdtis deÃnÃis omnibus offeruntur,pro udlde bonis grdtidrumddïoncs func,pro non udlde mdlis prapitU* aonesfunt. Pro udlde mdlis etidiH,à naSdfunt itdiumë* â td mortuorum,qudlefcumlt;^ uiuorum confoldtiones funt. Quibusducem.profutit,dutdd hocprofunt,utÃt pleM reniiÃio,dutcerxut toller dbiliorÃdt ipfd ddinnAtto, Ad Laurentiurn in Enchiridio. Animx de nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cap, CIX^, fiinftotuni nbsp;nbsp;nbsp;Tempus aute:n,(}uid inter hominis mortem Z^ulti* qualitrr fe ,t , iiabentonx m^in rcfurrctnonein intcrpo/itum cftydmmdx abditi$ rc Ãonem'^^ continec,Ãcut undqueq^ dignd eÃ,uel reqüie, uel £rumnd,pro eoquid fortitd eà incdrne cu uiUeret. Poflepnrz Bodem libro. Cap. LXIX. guorium nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^liquid etidm poà hdne uitdm fieri incredAilt WM fiquot;ri. wn nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;utrtm itd Ãtqueri poteÃ, Et dut inueniri» |
AutlAtere notmuUosfideles per ignem ^enddm purgt^ Kgt;rium,^Uiinto mgt minus ne bona, peramtid dilexeii runt,tiintotdrdiuscitius^ftilMrijnontiiimentciles de connt.ô dMbut diâum eft^q^uod regnum dei non pofÃdebunt,ni fi conuenienter pcxnitentibus cddem crinùnd remiUdn-ter. Conuenienter dutem dixi,ut fleriles in eleemofi-nis non fiin,quibus tdntum tribuit.fcripturd diuind, ut edrum tdntummodofruéhtmjèimptttdairumpr£nun^ cietdominusdextriStCTedrurn'tdntumnwdo Ãerilitd» M»trii.»r tetft Ãniflris,qudndo his diilurus eÃ^nite benediéii pd tris mei percipite regnum dei.iHtsdutem, îrt inignem leternum. DE POENIIS IMFERz NI ET DAMNATb ONE MALO/ R VM. Libro lïn. De baptifmo contra Do-i nacîftas,Cap.XIX. bubttdndum non eà ipfds poenus quibiis crucidbun tur,qui regnum dei non poff[debugt;K,pro diuerÃtdte cri minum effe diuerfds,crdlilt;is dlijs dcriores,ut in ipfo ig^ pro diuer*-neeterno ,.pro diÃpdrÃus ponderibiis peeedtorum Ãnt diÃdrid tormentd poendrum, Ne^ enmÃuÃrd ip* aiuenx, fe dominus dicit,ToUenAüius erit Sodomis,qudm uo* bismdieiuditij. Libro XII. De?enefïadlite= râm.Cap.XkXnr. l^eciUidiendifunt,quidfftmndntinÃros inhdcuitd contni«. explicdri,nec efà poà mortem. 'Videruut entrn quem* gt;os qui tic/ ddmodum poetied Ãgmentd interpretentur,Nos db duto uVni póftâ ritdte diuindrum fcripturdrum,quibus folis,de hdc re à â¢no«'®* des hdbendd eÃ,recederenondebemus. QuÃq poffimus oÃendere iHorum quoq; fdpientes,de inÃrorü fubjhntid, minime dubitdÃe,qu£ poà hdne uitdm excipit dnimds mbrtuorum,Vnde dutemfiA terris effe dicdntur inÃri à cörpordUd bed non funt ? Aut unde inÃri dppeâddntur, à fub terris non funt,merito queritur gt;nbsp;dnimà uero non effecorporedm non me putdre, fed pldne feire dudeo fiteri, tdmen hdberepoffeÃmilitudinem corporis,et cor pdrdlium ömnino membrorum quifquis ne^t ? poteà ne^re dnimdm effe,qu£infomnis uidet,uel fedmbuld* re,udfedere,uelhMdtlt;^ tÃdc,grefftt,dut etidmuoldtu Ãrri dc reÃrri,qdâ Ãne quddi Ãmilitudine corpis no fit, Promde à hic Ãmilitudtne,etid dpud inÃros gerit, non corpdlefedcörpiÃmiledtdetidinlocis uidetur effe no córpdlibus,fed corpdliu Ãmilibus,Ãue iu reqe,Ãuein do loribüs.Qwdq ZIJquot; idudmenodu inueniffe cofiteOr inÃ* rosdppelldtos,ubiiuÃorudnim£requiefcut. Et Chrià quidd dnimd uenÃfeÃfq^ died locd,in qbus peccdtores, if 4. cr«fùMtHr |
|
DE POENIS INFERNÃ,' erucidntur,titeos folueret d tormentis, quos e/fefolue^ dos occultd nobis fud injUtid iudicdbdt non immerito cre Afto. iquot; diiur. Quomodo mintdliterdccipiendum fit,quôddi^ élumell,Ãiuemdeusfufciauit ex mortuisfolutisdobt ribus inÃrorum,quid non poterdt teneri dbeis, non uia deo,ni(iutquorutidemdobres,dpud inféras eum fob uiffe dccipidmusedpoteflAte,qud dominus eft,cuiomne ' P' ffnufltétitur,coeltllium,terrefirium,et 'mfèrnorivm,per qudm potejhtem etidm iUis doloribus quos foluit nà pos tuit teneri. Neq; enim Abrdhdm,uel ille pduperftn fnu eius,hoc eà in fecreto quietis eius, in doloribus erdt 'm^ ter quorum requiem, zy dlid'mferni armentdleçmus mdgnumchdosÃrmdtum,Sed necdpud 'mferoseffe db fli funt. Contint enim mari inquit mopem iUum,G^ dfs ferridbdngelis 'm Ãnum Abrdh£,IiiortuuseÃdutem, G!quot; diues GT fepultus eft.Bt cum dpud inferos in tormen tbs effet eyc.Videmus itiq^ inÃrorum mentionem no eà Gene, 44, P fa^hdm in requie pduperis,fed infupplicio diuitis. lb hid etidm quod Idcob dicit,ddfilios fuos, deducetis fene^ éhitem medm cum trifliciddd inferos, uidetur hoc md^s timutffe,ne nimid triflitid Ãc perturbdretur,ut nondd re quiem bedtorum iret,fed dd inferos peccdtorum. Nei^ enim pdruum dnime indium eà trifiicid, cum etidm Aa poflolus cuiddin turn foUicite timuerit,ne mdiore triÃtid dbforberetur,Proinde ut dixi nondum inuenitGf ddhuc * ° quot;⢠* qult;ero,nec mihi occurrit inferos dlicubi in bonop ofuià fefcripturdm dumtuxdtcdnonocdm. Nondutem inbo^ nodccipiendum,Ãnum Abrdh^.GTiUdm requiem quo db dngelis,pius pduper dbldtus eà ,nefcio utrum quifq pofÃt dudire,z:g idea quomodo eum dpud inferos credd mus effe,non tiideo. Ad lulianum Epiftola, CXI. Stimo Ãidio,fiimmdq; ui^ldntideà nobis curdndu, ut non dudidmus in Chri/hiu dice omnium 'm die iuditij, Minh.if nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;peccdtores dudierint,Ite in ignem eter num,qui pd rdtus eà didbolo,et dngel'is eius.Vere enim didbolo prlt;e pdrdtdeÃff:hennA,Gr omnibus operibus hominum ,fi Pantin'Ãeidmus operddidboU, Vichis quibusprdpdrdturdos females, uermium,drdorfldmmie,Ãtis fine extinilu,fletus et Ãridor dentiu, oculorum ldchrimie,tenebrlt;e exteriores fine luceipoend inextermindbilis, ubi non eà uüus ho^ norfiue dgnitioproximi,Sedcontinus dobr GT^mi^ tus,ubi mors optdtur,G?' non ddbitur,ubi non eà honor fenioris CT regis,nec dominus fuper feruum,nec mdter dili^tfilitim dutfilidm, nec flius honordt pdtrem, ubi omne mAlum,G^ omnis indignAtio,et foetor (7 dntdrb tudo dbunddt. Poft pauca ibidem, inrcrniis Ãm: in hoc mundo deteriord omni indlo. Anb Cmiii inalo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â â n de tenor, pecedtoris cum pecedto perieuerdns,quie nigrior eà coruo,zg'mdlidn^li,quiedmrdpiunt, G?quot; infernusin quèinducitur.Nonenim funt deteriord his tribus. Ad Honorarum,Epiftola, . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CXX. |
Pt quonidm extrenb iudicio chriÃus disherits eà eis,quosddÃniÃrdmdifcernet,Ite in ignem teternum, qui pdrdtus eà didbob cr dngplis eius,his mdtignis Ãie ritibus conitmffndos fimulq^ dumnAndos, dieet ituros in tenebrds exteriores,ideÃ,in focietutem pcendlem db dboli (S' dn^brum eius. Uuic pÅn£ contrdrium 'eÃ, quod bono feruo dicitur.lntrd in giudium domini tui,ut qudnto funt iÃe tenebrte exteriores,tdnto fit lumen iBud interius. Non h£c per locorum interudlld indni phdn^ tdfmdte co^andd funt bedlid Ãgt;dcid,non occupdnt nifi nonbus. corporis moles,noneÃÃgt;iritusuit£,non eÃhoc dnimd rdtionAlis,multo minus deus,omnium benigniffimus co ditor ZJ' iuÃffimus ordindtor.Volunatibus ifhs, ZT df= feélibus ,uel prop 'mqudre,uel longe fieri,uel intrdre,uel exire dicumtur,fed quid ntdb opere,id eà tenebrofo de« leéhnturÃcietis,fecuturd eà dutem pÅnd qu£ torque^ dt,ideo dominus ubidixit,Tentbrdstxteriores,ddditei tidm,ibi erit fletuszyÃridor dentium,ne tdlibtisoble^ £k)itionibus qudlibus hie iniquiperÃuu»tur,qudndo in^ fideliatedtq; iniuÃtidtenebrdfeunt,etidm iniUo fuppli tiofenfurosclementerexiÃment,quid enim uolentesin iuÃe utuntur bonis,iuÃe nolentes crucidbuntur mdlis. Cluibus A chdritAtis luce duerfdmens in peccdtis ob^ le{tAtur,exter£ tenebr£,Corporis dutem ntdld quibus £ternis infinem torquebitur, exterbres teHebr£, quds folds timent,qui feruili ddhuc timoré detinentur. Ndnt fi eis liceret in ülis,qu£ funt in peccdtis impune femper uolui GT inuolui,profeib nunq ueUent decedere dd de=^ um,Gr lüumindri, z^quot; inb£rereilliperchdritdtem,ubi eà timor cdfhis permduens in feculum f£culi,qui timor noncrucidt,Sedtendtiorem focit dnintdmboni iBius, quod à dimiferit eddit. De verbis ApoftoIi,Sermo, Duj:c{uip()eh(ibiMione{funt,unâinignetfterf M,dîù in rtgno lt;eterno. Putd quid in igné Eterno dU^ h jbitarfo * ter i[le,dliter iHe torquebuntur,ubierunt,tdnKnibiom'^^'°°â'*â* nés crucidbivntur,minus ille.tdmen plus iUe, quid toBe* rdbilius erit Sodomt in die iuditij, qudm dlteri ciuitdti, ZXquiddm circumeunt mdre Gf terrdm frcere unum MutUar profèlitii/m,quem cum (ècerint,fùciunt eum filium ffhen ne duplo qu'din fins ipft. Putd quid dlij duplo,dlqÃm^ plo,putdquiddlqsplus,dlijsminus. Non eftrcÿo id)i tibieli^slocum. Quxcunq;ibimitiordtormentdfuitt» peiord funt,quM qult;eÃrmidds in ifto fecub. Scrmo LXXXf. de tempore. Proptered enimionis lt;eternus inextinguibilis dici^: tur,nonjolu quid tpjenonexttnguitur,fed quid nec eos ledicati« quos l'ufcocperit extinguet dut perimet. Scripturd ete^ 'gJibibquot; lt;nbsp;nim dicit,quid G!quot; peccdtores indudnt incorruptionem, fcilicet noiidd honoré uit£,fed dd diuturnitdtem fuppli* çij proJùturd,Huiusdutépoen( GrignifiViuspotenti^ ........ nbsp;nuBduox |
ETDAMNATIONE MALOAVM.
(^LXXlrt
nuIU uox exponere,nnlluf poteritfermr expLtMre. ï^ihilefl cnimin rebus corruptibilibus,lt;juôd tonÃrri poffit i»corrupübilibusÃuel^nis,(juemAlis. ihiejuid ugçmus f Qui^^^^lÃondebirnusmihileritnijj ffridor^ dentuim.mà uluUtus crfletus, cr fern panitmtiu cep fdniibiis unditj; MxiHjs,cr ustdit^ miulefcenttbus pxa niSjSed folätium tjuidim nuUum.NuUus ibi occurret o » â culis noftris,niÃfolipanArtvmminiÃri,C!'freies dird tormrum.Verumhdspands,hos crucidtus non (blum euddereffed etidin teterndm bedtitudinem, fi modo de mdlis noftris pxnitentidm d^mus, poffumus dcijub rere
Sermo CCXXXVni.Defcmpörè, ïquot;ua^bâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnid co^tAftdd fupplicü,
non Jc c ' m6( homo uiuct durdnte poenA,ubi nee tornuna corpori bri tono' défunt membrd tortori.Qjtie amen fdcile uüttrepof lt;'⢠fumiiStà h^tids difciplino tenedmns.
Quaeftionum fiipcr Numeros, Qtiæftto. XXIX.
Et defcenderuin ipà er omnid quocunq; funt eis uh ^nfc'ilfâ nentesddinliros. Uoandum fecundum locum cerrenu dicüttu, diihs effèinfrrosjjoc effininfrrioribuspdrtibusters rlt;e. y drie quippe in feripturis er fub inteUeiht tnuh npliciÃcut rerum de quibits d^tur fenfus exilt;gt,no)nen ponitur inferorum,er mdxime in tnoriuis hoc dccipi fo let. Sed quonidm iflos uiuentes di^m eff dd mferos de^ fcendiffètZ^ipfd nArrdtione,quidfrihim freritfdtisdp^ pdrct,mdmfrjhim eff ut dixi inferiores pdrtes cerree in^ ferorum uocdbulo nuncupdtds,in compdrdtione huiusfu perioris terr£ in cuius freie uiuiturtficut in compdrdtit onccxlifuperioris,ubifdn^rum demordtio efldnÿn lorum,Peccdntes dn^elos in huius dëris.detrufos cedi'g^ U Petti feripturd dicit tinq cdrccribus mferi puniendos re ' ferudri,Si enim deus mquitdngelis peccdntibus nonpé^ percit fed circeribus inferi cdliâ^nis retruiens trddidit m ittditio puniendos referudri,cum dpoflolus Pdulus, principem potefldtis didbolum diedt,quioperdtur injis iijsdi^dentiie CTc.
Ad Laurentium Eti 'hiridion»
Cap. XCIIl.
omniä p nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Kitiffittidfdne ommum pxnu ent eorum, qui pre^i
ttuiots plt;* ter peccdtum,quod ori^ndletrdxeruitt,nullum infuper dddtderunt.çx in ceeteris qu£ uddideruns tdtito quifq^ so lerdbiliorem ibi hdbebit ddinndiionem,qudnto hie mino* rem hdbuitiniquitdtem.
Eodemlibro. Cap. CXL
Poff refurre^lionctn uere jùâo uniuerfo implttoq- iu tfiniHu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hdbebunt ciuitutes du£,und Chriftifdltr^
damnatis M didboli,und bonorum dlterd ntdlorum, Utrdq; tumin ^Kntbtï.'Jffi^ uoluntdS ,illis frcultM »isucrouo non poter it,uUdeffepeccdndhueluUdcondiao marien^ di,]ftisin iiecernduitA,uere fxliciter^uiuentibus, iHis infcelidtcr itt£ternd,no^tffnemoritHdi poteffute du*
rdntihus,qttonidm utrilt;pffneffne. Sedinbedtitudine iffi aliodlius pnefldbiliuSjin miferid uero iüi,dh'uS dlio toU rabiUus permdnebunt.
Eodem; libro, Cap.CXlI*
iruffrd ituq- nonnuUi, immo qudm plurimi,£ternd ddmndtorum pandm, CT crucidtus fine inttrmiffione perpetuos,hùnidnomiferdnturdffeihi,dtqi ita,futurum «nntraiio. effe non credi(nt,mn quidem feripturis dduerfdndo dh quot;nbsp;on «Taat uints,fed pro fuo motu duri qiueqs inoUiendo, ear in le» niorem fleékiido fententidin,qu£ putiiit in eis terribilh us effe dicht quèim uerius. Hon enim obliuïfcétur inqui untmifererideus,dutcontinebitin ird fudiniferdtiones psiim,x6, fuds. Hocquideminpfrlmoleÿturfdnfh.Seddehisff-: neUÃOfcirUpaloinrelligtur,quiudfdmifericordidnun~ Roman. ? cupdntur,qaidamp;ipÃnon pro meritis fuisffeddeo mi» ferdnte de miferid hberdntur. Aut à hoc del oinnes exh piindru pertmere,nön ideo tu'cefje eff, ut cldmndtiönem opinentitrpojfe Ãnirieorurit dequibus diólum eff. Et ibunthi mfuppiicium £ternum,ne iffo modo putetur fi» nem hdburd quditdaq; foclicitds ecirum,de quibus ecbn* trdrio diclam eff,Iufli dutem in uiam £tertidm. Sed px* nds cLimnumrum certis temporu interudUis exiftimenti fihoceispldcet dliqiiat-nus miti^.ri, etidmfic quippe int:lli^poteffmdnereinillisirddei,hoccffipfd dum» I ndäo. H£cenim uoedtur irddei,nondiuinidnimi per» Pkilm.nJ, turbdtio,ut in ird fud,hoc eft munenteird fud,non amen continedt miferdtionesfuds, non £terno fupplicio finem ddndo,Sed leu-dmen ddhibendo, uel interponendo cruch dtibus. Qjiidnecp,'dlmusdit,dd finiendem irdm fudm, uelpoft irdm fudm,fedin ird fud. Queà fold effet quû» tdibiminimdcogaripoteftipenre 4 regno dei,exuld» ri dciuitdtedei,dliendri Auitddei,Cdreream rndgndPtitm. }4 multitudine dukedinis dei,qudm dbfcondit timentibus fe, perfetcit dutem fferdntibus iufe,tdm grdndis eft pÅ nd,ut ei nulld poffint tormentd qu£ nouimus compdrd» ri,à Hid fit £ternd,ift3, dutem fint qudinlibet multis (£» (uÃslons^t
Cap.CXIlI.Eodcm libro.
Mdnebiterÿj finefine, morsiUdperpetudddmnd»
torum,id eft dliendtio 4 uitd dei, V omnibus erit ipfd nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â4*
eqmunis,qudmlibet homines de adrittdtepxndrum, de damnato i dolorum releudtione,uelintermiffione,pro fuis hunid» nismotibtts fuffgt;itentur,Ãcut nunebitcomuniter omni um uitd £terHd fdn{hrum,qudmlibet bonorum diftunt id concordittrfùlgednt.
tnPfalmüm. LVIL
Eftqu£ddmpÅndfùturd,gphennd ignis,igtlis £ternus.Euturden'tmpand,dHdsffgt;ecieshd^t,Aut in» pmimiUi ferorum eft,ubi drdebdt iüe diHes,qui uolebdtfibi fiilldm ^jP^*** dqu£ IhUdri in ligudm de digto pduperis,qudm dnte id» wtdmfudm contempferdt quUdo ait. Qttonidin crudor
inhdcfidiK»
ET DAMNATIONE MALORVM^
|
JW hdc fldmmA, Et diterd ejl Sld mfine.de qud dudituri fuiti,quiddÃnijlrdmponendifunt, Itemi^mieten nunitquipriepdrdtuteftdidbolOfCXdn^tii etuf. llhe pcxn£ mdnifiÃie erunt eo tempore,qudndo exitum Ãte^ ritexhde uia,dutÃntroÃeculoperuentumdd refurres ilioiiemmortuorum Inpfalmum. LXXXV* verfu. Inecrt* tP Et erui/H dnimdm medm de inferno mfèriori,Ãiuà d fe de infer-» dicimM frdtre!,hocfî non üobis tnn^ certut expofuero, â nefHccènfedti5,hà mù enimfum,amp;qudntumconcediair de fcripturis fdnltis,t!Uttum dudeo dicere nihil ex me. Ãnfèriïumnece^expertut fumddhue itecuû!,crlôrf tdlfisdliduiderit,e^nonpermjirnuerit.lncerttiÃtnt ^quot;mandas h£c,uerunt quid dicitfcripturd,CHicontrddici non faucets' potc/i,Ãrttijh.dnimdmmedm,exinferno 'mfiriori. In* fHbterri. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'tnfèrnd effe,fitperiui e:T infiriM. Exnimfrdtres propter duo ifia 'mfèrnd mifftu eflfllit» dei undic^ liberdiis. A.d hoc mfirnuin miffiaeft ndfceni dojddilludinoriendo De tnplici habitaculo« Cap. L Ldrw Mi/rrm pleniit eà tenebrdritm difcordite, odij ïnfcrni c5 Ãultici£,ntiferi£,turpitiidinis,dmdritudinis,off'enÃonii, dittonc«. doloris,ddujlionis,Ãtis,Ãm'K,ignif inext'mguibilis,tri» ftici£,umdiéhe perennes,O' omnis ineffdbilis mdii, necdici,neccofftAripotrÃ. dues call funt iufühomi* net Oâdrigeli,quorum rex eà deus omnipotent. At con trd dues 'mÃrni,funt 'mpij hà nûnes O' dà mônes, quo-^ rum pr'mceps eà didbolus. nbsp;nbsp;Sdtidt iuÃos UiÃo fdnihs rum hominum O' dn^lorum,0'fuper ontnidipÃus dei. Crucidt impios O' peccdtoret uiÃö hominum ddmndtorunl O dlt;emonum,0' fuper omnid ippus did* bolt Nihil 'm regno dei deÃderdtur , quod non mue* aidtur,dt in mÃrn^ nihil mutnitur,quod deÃderdotr. De cognitionc verè uitat. tnfemut hon eft cor poreut. InÃmuseà iticorporeus ÃubÃdntid ÃiiritdUscori poriÃmilis,cuius paend anto eà in tollerdbilior,qudntO Ãgt;irittis corpore eà fubtilior. Omne enim cOrpus uetu* flite deficit,diuiurnit!ite difjblutum interibit. Vnde à iti feriidlis ignis eH corporeus, reÃdt ut corpordlibus in* Ãrumentis nutridtur,O'fequitur ut Ulis confumptis ips finteredt. Sed conÃdt ignim gehe tué noti deficere,ergo fpiritdlis eÃ, à dutem eH corporeus,fed indeficiens cre dtus eÃ,NeceÃe eà ut dninue etÃnritusqudlecun^ cor pus indudnt,in quo ignem corporeum fentidnt. De fide ad Petrum, Cap, XXXVIII. |
Eirmifjime tene O' nuUdtenus dHbitts,non folu/m omnetpdganos,fed etidm omnet lud^os, h/reticos dt^ feifmdticos,qui extrd eccleÃdin cdtholicd prtefentemÃ* tra ecciefii niunt uiam,in ignem teternum ituros,qui pdrdtus eà di â^*^*^^ââ** dbolo O'dngelis eius. Libro XX.Dcciuitatedei. Cap.XVI. ludicdtis quippe his,qui feripti non funs in libro ui* jgâi, t£,O'in ater num ignem mifris,ssui ignis cuiusmodi, et âiâ* w qud tnundi,utl rerum pdrte/üotrus Ãt, honunem fci* u futum* re drbitror neminem,niÃÃrtecuifÃiritus diuinus oflen dit. Tunc Ãgurd huius nuindi munddnorum ignium nofte. cotÃdgrdtioneprateribitpcutftäum eà munddndru aqudrum inunddtionediluuij. Eodem libro. Cap. XXII. Sed quomodo egredientur boni dd uidendds poends EM.diS ntdlorumf Nunquid corporis motu bedtds iUdt reliiiu* tar^^fît t' ri fedts,0'ddlocdpoendlidperreiiuri,utmAlorum tor* menaconÃiicidntpriefentidcorpordli ? AbÃt. Sed egre uidcnda« dientur per fcientidm. Hoc en 'm uerbo ÃgmÃcdtum eà tot.quicrucidbtmturextrdÃturos. Propter quod O' Mitthp.S dominus ed locd tenebrds exteriores uocdt,quibus con* trdriuseÃiÃeingreffus,dequodiciturferuobono. In* trd in §iudium domini tui,nec dlic mdli putentur ingre* di ut fcidntur,Sed dd dlios potius,uelut egredi per feien* tidm,qud eos cognituri funt boni,qd id qlt;^ extrd eÃ, co gnituri funt,Qui enim erunt inpoenis,quid dg^ur in* tut in giudio domini nefcient,qui uero erunt in iüo gtu* dio,quid dgiturÃris in iUis tenebris exterioribus feiet. IdeodiäumeÃ,egredientur,quideot etidm qui fbrisdb eis erunt,utiq; non lutebunt. Si en'm hac propheta nö* dum fdiht noffe potuerunt, per hoc quod erdt deut qud tulumcum^ in eorum mortuliu mentibus,quomodo im* mortdlet fdniü, idm fùdü tunc nefeient, cum deus erit '* omnid in omnibus { Poft pauca ibidem. inpcenisdutemmdlorum,0'^ inextin^ibilis ig* nis,O'uiudciffigt;nus uermis,dbdlijs,dtq;idiis/tliterdt^ niânrua dliter expoÃtus eÃ. Alij quippe utrunq; dd corpus,d* lifutrumlt;^dddnimdmretulerUnt,lt;ilijprûpriè ud cor* pus ignem,uermem uero tropicedddnimdm,quod cre* dibihus effe uidetur O's. Libro XXI. Dcciuitatcdei, Cap. II. Quidigtur f^nddmundeconuinedntur inert* cofportiit duli,poffe humdttd corpd dnintdtd dt^ uiuentid,no folu p®' nunq mortedilfolui,fedinitttrnoruquoip igniîidurd* petua. re tormentisfNolunt enim hoc dd omnipotentis not re* ferre potentidm,feddliquo exemplo perfudderiÃbifldf gtdnt. QuibusfireÃjondebimus,effedninulid pro* feólocorruptibilid,quidmortdlid,quatdmen in mtdijs ignibusuiudnt, nontudlum etidm ffnus uermium in tqudrum |
ET damnatione halâorvm.
CLXXlliï
ttquarum calidarum fcaturigne reperiri,quarum Ãruo » rem nemo impunecontre(kiit,lllosautem non folum Ã* iie uüa fua leÃone ibi effe ,fed extra effe nonpoÃâe,aut no lunt credere,à oÃendere non ualemus,aut fi ualuerimus ÃueoculisdemonÃrareresipfasftueper teÃes idoneos edocere,non fatis hoc effe ad exemplum rei,de qua qu«e fboeÃ,eadem infidelit!iteconeendunt,quiahlt;cc animalia nec femper uiumtfé^ in Ulis feruoribitsÃue doloribus uiuunt, fux quippe naiurne conuenientibus uegetatur, Slis non cruciantur dementis,quaà no in credibilius pt uefftari,qu\m non cruciari lalibus rebus. lAirabüe eÃenimdolere inigitibus, er amen uiuere,fed mira* biliusuiuere in ignibttsnec dolere. Si autem hoc credi* tur,curnoneriiludi
Cap. nr.
Sed nuüum eÃinquiunt corpus,quid dolere poÃit, nee poÃitmori. Ethocundefcimiis? üamdecorpo* ribus quiscertusefld£monum,utrum in ets doleant, quando fe afÃi^ magnis cruciatibus conÃtenturi qmoJ à refpondeair,terrenum corpus folidum fctlizet atq;
cipit,quà muis non bocquod dedit. Judiliö enim foe* eit,iudicio patidtur. Quà muis enim foecerit damna* tione,quódiniquumefi,patiatur damnatione quod^ iu* Ãum eà ere.
Câp. IX.Eodenî libró.
Qwdiiïgrur de fen^piterno fupplicio damnà torum perfuum prophetam deus dixit,Ãet,omninoÃet, uer* narum quä m« eorum non morietur,er ignis eorum non extingue
confpicuum nuüum effe,dtqi ut unopotius nonuncid ex pl:cem,nullam effe carnem,qufdoleri pc^it nwrii^ no poffit,quid aliud dicitur.,nià quad Ãnfu corporis honü* nes er experientia eoüe^runt ? NwUitm namp;nq; carnem nià mortalem feiunt. Et ha^c eà eorum tota ratio, ut quod experti non junt,nequaq effe arbitrentur erc.
Cap.niR Eodemlibro,
tJaturaii nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;propter Ãciitfcripferunt,qui naturas ani*
bus fxem ' WM/ium curiofuis indagirunc,Salamandra in igntbus ui
tur. Adhocenimuehementiuicommendanduiii.etidm dominus liéfuf cum membra que hominem fcandali* Zdnt,prohishotninibus poneret,quosâUt Ãtd membra, Ww«,?. dextiraquisdiliÿt,eaq: precip'cret dmputà ri, Bonum eà tibiinquit debilem introire in uitam eternam,qudm dudt manus hdbentfm ireingebennam,in ignem in ex* tin^bäem.ubi utrmis eorum non moritur,ZJâ ignis eö rum non extingtitur,Ãmiliter de pede CTc. üon eum ptguit uno loco eadem üerbit ter dicerc, quem non ter * redt iflA repetitio, er iüius peene eomininatio tarn ue* bemensore diuino, Vtrutiq; dUtem horhm,ignem fei* licet atq-uermemlt;,qui uolunt ad anime pxnds non ad corporis pertinerv,dieunt etiam uri dolerecum ferö 'at* qiinÃuiÃuofepanitentes eos quifrerint à regno dei, feparati, er idea ignem pro if io dolore urentem non in congrue poni potuiffecontendunt. Vnie iÃudapoÃoli »CdnXn fÃ' Q^iifcdndalizdtur, er elt;^ nott uror ? Eundem ttiam dolorem uerrriem putant inteüigendam eff r,N(lt;»n feriptum eÃinquiu!K,Sicut Tineaueflimentum CT uer* Proaa tj
iirittrLor quidom Houfftnu Sicilue tnoNtes,quiantii diu* porihtimi turniate temporis atq^ uetuÃate ufqinunc,lt;^dem* nonîuü. cepsÃamitusicÃuant atqi imrgri perfeuerant, fatis i* donei teÃrs funt,non omnequodardet dbfumi,er ani* quot;w mdicat,non omtiequöd dolere poteÃ,poffe etiam Ãihz f^rc.
na.
Cap.XI. Eodcm librô.
mit lignum,fie moeror excraciît cor mri.QUt ùerù pcx tiM V Ultime corporis in iUo fuppliciô futurlif effe non duhitMit,igne ùri corpui,dnimAm autem rodi quo* ddinmodo uerme mÅrorii ciffirniAia. Qitod amp;nbsp;ft cre* difgt;iludieitur,quidHtiq;dlgt;fardMn efiibi dolorem,dut eorporütdut anime defà turum,E^ tarnen Ãtciliut efH* mo,td ad corpus dicam utrumq; pertinere quà mneti* trum,^ tdeo tantum in iüisdiuine feripture uerbii d* nimi dolorem,quomodo confequens rffe fnliKiigtur eti* ain à non dicdtur,utin corpore Ãc dolente animut quo*
cpflerili poenitentia er'ucietur, Eligxt quisq; quod pla*
â...â-----------.......cet,autigneintribuerecorpori,animouermem,hocpro nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
tiuitatein dei, iniuÃti putant,utp)v peccatis qua* prie ,ïüttdtropice,aut utrumq; proprie carport, t^ulnc ââ °quot;quot;'â» peccatu Iiamp;ft nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;licet tëpore perpetratis pana quif * enim ex parte feimus,donee ueniat,quod perÃ^him eÃ,
nimuiftTn âii '^'^tnnetur ieteraa,qudà uliius id unq iuÃtia le^s at* du tarnen nuüo modo iüa corpora talia futura effe cre* tuj ztetna tendat,ut anta mord temporis quif^ puniatur, quanta damus,ut nuüisab igné afficiantur doloribus.
Cap. X.
Hü- occurritquerere,fi non erit ignis incorpora*
lis noxius,Ãcut animidolor,fed corporalisÃcbinoxi» lâquot;'â tis^ fo poffint corpora cruciari,quomodo m eo erit e* modo'â?pM
Hic autem quidam eorum contra qttos deÃndi* ctuititem dei, tniuf
nioratemporis,undepuniretur ddmlt;Ãt. Qjiomodo i* tuquiunt,idquôddit ChriÃus ueÃer. In qua menfura mtià Ãteritis in ea remetietur uobis,à tem porale peccatum fupplicio puniuir eterno ? Ncr dfifrt« dunt non propter equale temporis fpdcittm,fed propter uiciffitudinem mali,id eÃ,ut qui mala foccerit,mala pa* tidtur,Eandem difbim fitiffe iwnfuram,quà muis hoc in oa re proprie poÃit dccipi,de qua domiiuis,cum hoc di* ceret, loquebaMr,id eÃ, de iuditifs er condemnationi* lus. Proindequi iudicat, er comdemnat iniuÃe,fi [wdieatur er condemnatur iniufkÃn eadimenfurarta
tiam poena /pirituum malignorum, nbsp;Idem quippe ig**quot;^ »dunr,
niseritfupplieio,fcilieethotninumaitributus ,er de* monumtdicente ChriÃo,'Difcedite à me maledidi in ig* Item aternS,qui pdratus eà diabolo,er angelis eius, nifi
fhs bominibuf uifum eÃ,ex iflo aère crafjb atq; bumido fuiuf impulfm Kento flante fentitur. Quod genue flementi Ã
|
. DE POENIS INTERMl, tïementi p nihil igné perpeti poftèt, non ureret fèruefÃ* dus in bilneis, Vt enimurat,prior uritur,ficit^ quod pdtitur. SiduteinquifqnuUdcorporahdbere dientones dlfeuerdt,non eft de hac re,aut laborandum operofa in quiptionc,dut contentiùfd diftutationecerandum. Cur icdjs nodicamus,quimuismiris,tdmenue)-is modis edi fftiritus incorpafeos poftê pand ignis corporalis dftU* ÿ.P fftiritushominum etiam ipp profteh incorporei» Cf nuncpotuerint mcludicorpordlibusmembris,et titc poterunt corporunt fuoru/inumcuUs 'mfolubilittr aUi* ^ri,Adherebunter^p eis nuüafunS corpora fpirituis d£monu n,immofftiritusdemoiiesdieet mcorporeicof poreis ignibits crucidndi,non ut ignés ipp qùibus adhe* rebunSéorum iunóbird mftgt;irentur etanimalia fiie,quie conPent ftiritu Cf cor pore,fed ut dixintiris Cf\ mp* ftbtlibus modis aiherendo accipientes,ex ignibus pana non ddnres ignibus uiam,quia Cf iftealius modus, quo cor paribus adherent ftiritus Cf animalia punt,omnino miras eP,nec copr^ehendi ab homine povft, Cf hoc ipfe homo eft. Oicerein quidem ftc arfuros,pae ullo fuo cor* pore/piritus, peut ardebatapud tn/èros iUe diues, quando dicebat, Crucior m hac flamma, nip conueniea* ter reftionderi cernerem,tilemftijf£ iilam ftammâ,qua* les oculi quos leuauit,Cf Ldzarum uidit,qualis liiiÿid cui humorem exiguum depderauât mpindi/jualis diÿ* tus La zari,de quo id ftbi peri poftulauit,ubi amen er at poe corporibus anime. Sicer^ mcorpordUs ,Cf iüd flaimna qua exarpt,et ida ^ttula quam popofcit,qua* lia etiam funt uifa dormientium,pue m exap cernêaum res incorporales habentes amen pmiliadi.iem corpo* rum. N am Cf ipfe homo cum fpîriai,nS)n corporeftt in alibus uips,ia ft ame i tune pmilem fuo corpori uidet^ ut difcernere omniâio non pofftt. AutuerogehennA ilia quid etiani jhgnum ignis,Gquot; fulphuris di^m eft ,cor* poreus ignis erit, Cf cruciibit corpora damuAtorum, dut Cf hominum Cf demonum ,folida hominum aë* red demo iuân,aut antam hominum corpora cum fpi* rinbus,deriio'iesautemfpiritus,pnccorporibusherêtes Muth.xf fumendo panam,non impertiendo uiam corporahbua ignibus. Vnus quippe utris^ ignis erit, peut uerias dixit Cfc. Cap. xrir. Pbtonîio nbsp;nbsp;nbsp;Platonîci quidem quà muis impunita nuda uelint effe ni⢠te*pur nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ojMrtf;pcE/j4* cmendotioniadhibtri pu* gîjis pô(t tÃt,uelhumanisinftiftasle^bus,ueldiuinis,puemhac fjpphm uitA,fiue poft morirm,p auttm parcatur hic cuiq,aut ia hominibus. plecbiUir,ut hic no corrigatur.Hinceft Marois iüa fen* tentia,ubicum dixi/fttdeterrenis corporibut moribu* dis Cf; membris quid anime. nine rneaiunt,cupiuntq;,dolent,^udent^,nec auras Sulpiciunt cldufe tenebris Cf carcere caco. Virgiiius Secutns adiunxitatq;ait, lt;î, Acn«d, QumCffupremo cumlumine uitareliquit, id eft raw noui/ftn» relinquit eas iftn uita^ |
Non tdmen omne nulam mlftiris nfc/ùnJitm omtKî, Corporele excedunt pe{ks,ptnitut^ rucrfje e/it Multd diu concretd modii iriokfcere mirif, Er^exerctnturpankiUeierum^ milorum, SupplicU txpeftdunt,dlilt;e pandunturindntr, Suligt;ènfieiduencos,lt;ilijifubffir^teHiifb), Qÿi h0copin4ittur,nulldf panai nip purgimrMt uolunt e[fe poft mortem,ut quonîà terrît fuperiora funt tlcmenta,iiqua,der,ignis, exaliquo ijkriimmundetur, per expiatorias p a:nlt;i{,quôd terrenA conta^one contrit ihtmeft. Aêrquippeoccipiturineoquà d aitifuj^nfte dduenms. Aquiineoquoddit,fub^r^teuafto. Ignit dutem fuo nomine exprefjus efticum dixit dut exuritur igni.tiosuero etidin hdcuitd quidemmortdli efti quaft ddm panas purgttorias conptemur,no quibus affligun^ tur,quorum uita,uel non inde fit melior,uelpotius inde fit peior,ftd illis funt pur^mriie,qui eis coërdti corri* ^ntur. Ctetera omnes pene pue temperdriiie^pue fempi ternie,ftcut unusquisq- diuina prouidètia trdiîandus eft ' inftrumcur uel pro peccatis pue prieteritis ,ftue in qui* bus adhucuiuitiüequi pleiiitur,uelproexercendts dt tldrdndifqiuirtutibus,per homines 0quot; dnfflos,feubo* nos,feu malos, t^am ft quifc^ ma.lidliquid dlterius im ⢠probitate,uelerrore pdtidtur,peccdt quidem homo, qui uel ignordntid, uel iniulHtia cuiq mali aliquid fà dt, fed nôpeccat deui,quiiufto quà muis occulotuditio fieri ft* nit. Sedteinperdrias panas,alq inhdcuitd tantum,a* poft mortem,dlij ey nunc O' tunc,uerumtdmen date iu* ditium lUud feuerifpKMm nouiftiinum q; paduntur. No dutem omnes ueniunt infempiternas paiias,quie poft il ludiuditiumhisfuncpitur(e,quipcft mortem fuftinent temperdleSjNdm quibufddm,qu6d in iftà non remittitur remitti inftiturof£culo,id eft,ne piturifæculi eeierno fu plicio punidntur,idm jupra diximus. Cap.XVlL Eodem libro. Uunc iam cum nufericordibusnoftris dgpidum eftè uideo,crpacifice dift)utdndum,qui uel omnibus illis ho minibus quos iujhfftinus iudex dignos gphenniefup' eio l'o»»quot;âquot;* iudicdbit,ue[quibufddin eorum,qui noluntcrederepai^ z'Ttîwîire nam fempitertidm ftturdm,fed poft certi temporis metas pro cuiufÆ; peceati quâtitdte lomgoris pue breuioris eos indeexiflittiant liberdndos.Qud in remifericordior ju ftftopiit Ori^nes,quietipfumdidbolum,atq; an^los tius poPgrduiora pro meritis ZX diuturniord fupplitid ex i^is crucidtibus eruendos dtq,- focidndos fanëiis dn* fflis crediditfSed tHum Cf propter hoc,Cf propter olid nonnuÃd,eT maxime propter alterndntespne ceffatio» ne bedtitudines (y miferias,Cf ftatutis feculorum inter uaUiStOb ijlis ad iTlas,dtq} ab iHis dd iftas itus ac reditut intermindbiles non immerito reprobauitecclepd. QJiU Cf hoc quod mifericors uidebatur dmipt,fiiciendo fan* dis ueras miferits,qugt;bus panas luerent,Cf ftdfas bed* titudines in quibus ueruacfecurum,hoceftpne timor» strtMt |
.OE VITA AETERNA ET FOELICITATE SANCTORVM. CLXXV
fWIO« fempiterm boni gaudium non haberettt,O'c, Caput XXniI. Eodem libro.
a.Timo.4 Sedeumdiäum Ãieritd indice uiucrumatq^ mortuo» rum.Venite benedidijO'c.o alijs èeentrario ; Difeedite dmtmiledidi,0'c.Kimiieprafumptioniscà dicere cui*
pinioncm Ongcnis
^«lt;â«1 eoi urn teternum fuppltciü non fiitu: urn, lt;]uo{ deut ituros tn Iupphcium dtxit leterr urn. O'per hvius prffum ptiohis per/uaffonem fr(ere,ut de tpfa nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uia,ueldtf
ViÃo Dti rumiruni beaiorum pracmium
ct Fcclidtate Sandorum.
Quæftionum fuperGenefim, Qiiæftio.CXIllL
Nen tarn uoeaberis taeobjed\frael erit nemen tuum, Kimtrum erg) nomen hoc ad lUa reik inteUigtur perti* iure premià tönern, ubi Ãc uideb.tur Deut que modo non ed antea patt thus uifus,ubi non erit nomen uetus, quia ni hil remanebit uel in ipfo corpore uetuÃaik, O Dei uiÃo fummum ent pramium.
Ad Piobam epificla C'XXI.
Jnterro^tur,quome)dobeatut lodnne{ Etungeliflddi
cit. Deum nemo uidit unquam. Etipfèdeminut tn alto lo-j-irâot,, co:Bfdf( mundo corde,^uonidm ipfi Tieum uidelwnt. Et
peflolus inuifïbilem Deum. dieit. R ejponpo. Videri Pifnam dt enimpoted Deuf,ideü,intellitgfecimdum fu£ dor.ugrd tilt;e,fiuedb ftngelis/iueabanimAbusfanihrum.Pltndm pcrU* uero diuinitdtit ndtUTam,necdngelutlt;jUiltbet,necldnÃo tZpotcft®' rum dliguif perÃäe intelligere potent, ideo compriehen ftbilisdicitur Dfur.
Ibidem.
intrrroOTfnr. ouod IdnUu fummompromiftifur Vifio Dei prifmium aternAdeiuifiOianieijualiteruidebutuelintelv btatotum ligentf Re/f:ondetur, I^ullatenut leijudliier omnet ueldnffliueldntmiefanfhrumdfum uelnuncuident uel püH rejurreSicntm uideltmt, fed {edédiM denatohi di« Ãgt;enfdt lonem O' meritot um qiuHa tem- V nuft^ut/t^ tarne juffifientemineius uifione mentis habebit beatitudinem.
Phiiofpphi Ãrtaffe iam quaras,quid Ãt tpfa beata uitaitn qiU quidam,gd quaÃoiu multcrum fhilofophorum ingemaotiaq^ con* »a inutniré t» ita lunt,qua taimn earn trnto minus inueiurepoiuerut, quanto minus eiusÃntem henerauet urt, eiq; grat as non epiurt. Prius itaq; attende,uttum acquieà eodum Ãt cis, qui dit ur.teum beatum effe, qutfeeuncum juam uiutt uo* lurtatem.Sed alÃtut uetum, heceÃecredainus. QsiidÃ
non potuclt; run t.
enim nequiter uelit uiueref Könne tante m/Ãrior tffeeon uincitur,quanto Ãcihus mala eius uoitmtat impleturfHie wtabeata' honcfenlentidmetiam ipÃ,qui Ãne cultu Tei philofo* phati ffffitreÃ-uetunt. Kam quidam eoi um uireloquen* Tullius in tifftmusait:Eccedutemalijphilofiphtquid(mâfrdprom HortenCo, fgt;ft (amen ad diÃutandum,emnes a imt iffebeatos qui ui* uunt,ut:pÃuelint. Ealfum idqutdem. Veüeenimquod . neu deceat,idipfum miferrimum, nee tarnen miÃt um ed, lienadipiÃiqucduelis,quam adipifeiuellequodnö opor âTit»»., teat.Quid tibiuidentur haeuerbalKciu abipfduentate, per quemhbet diiki funt- Poffumus et g) bc dicere, quod Apcfklusaitdequcdam ProphetaCreitiÃ,cum eiusiBi fententia ploeuiffettTeÃmon um hoeuetum ed. JHei^* tur beatus eÃ, qui omnia qua uult habet, me altquid uult jHoii non decct.
Defpiriju litera ad Marcell:*
num,Caput XXXllI.
Eeati miferieordes,quoniam ipfot um nuferebitur.Um Matthti.f ueroeumÃniflriierint in ambuÃionem aternam.iuÃi au^ te*!!?⢠ui ttm in uitam ieternam,quia hac ed,inquit,uita atrrna, ut ta^ »ttrz cognofeant teur im uerum Deum, et quem miÃà iefum ChriÃum,iüa cognitione, iHa uiÃone, iÃa contemplatione fatiabitur in bonis anima deÃderium. Hoc enim eifolum
logt;n,)7
fat (fi^ltra no habet qdâ appeta^uo inhiet,quo rejrrt. De inquiiitioneThnitatis,
uoletdoltbit,0'c.
De liera innocenria.Cap.XXX VH.
Aeterneeeiuitdtisaternd funt ^udid, O finntium die De»tetni» nonperpetuitdt infinitd,nee udriabitur,nec labetur,ejuid, Ãâ'*'**â ineoK mutabili pace potiemur, quorum erit emniumio» tium,etiam qud filmt Ãn^lorum.
In l.b.de uita beata, difpiltatione tertiæ diei.
104 fà zgifttr pkna fdcietds dnimorum, hoc ed, ledtn Uia,pie per^iieq; cognofeere, d quo induedris in ueritd* tem,quA ueritateperftudrii, per quid eonnedarisfummo bcno.Qult;etridut.um Ddon intrlhgcntibus, wnamq^fub fk ntiam exclufis uanitatibue uarieeiuperfbtiois ofkndut^ H(f£ r/l in qud nullo ambigtme beatd ugt; ta, qua- utta perv nbsp;nbsp;nbsp;petu *
{btefl, ddquamnos feftmäterpoffeperduciifolidaÃde, daeft tf/dcn ^e,fidgranie i haritaee prte/umendum ed,
Lib.I.de moribus ecclefiæ catho heXaCap.XXV.
ÃHi^mus igtur deum ex toto eorde,ex toa anima,ex toia mente,quit urq^aduitam aternamperuenirepropet eft luftorü, fuimus. Vita enim ater na eà tetum pramium,cuius pro» ttuÃtone gaudemus.Nec pramium poteft pr^cedere me* rita,O pnus homini dare quam dignin ed. Qtjid enint hoc imuf}ius,O'quiJ iufUtos DeofNon lt;Tg3 dekmi« po* feere pnemiun antequam nureamurdccipere. Hic Ãrtaf* fe non incongrue quitntur,lt;etetnA ipfd uia quid Ãt. Sed eiuf largtorem potius dudiamiuiHac efl,mquit uita tter tta.ut cognofeant te uerum Deum,O' quem miÃfà lefum Chriftum.Aeterna i^iur u ta efi ipfa cognitio ueritatis» Quamobrem uidetequamÃm peruerà atq; pnpoÃtri, qui fefe arbitrant urDci cogiiitionem tradere, ut perÃdt fumus,cum perÃdorum ipfeÃt pramium. Quid erggt;d* geiidum ed,quid quafo, mà ut eum ipjum quein eogno* feere uolumus,prius plena iharitate ditigamus^Vnde lUud exoritur,quod ab mtiofatis e^mus,ml)il m eecleÃa catho
Gg Itca
DE VITA AETERNA.
|
îicd/dlubrius peri, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«t rdtiotic prlt;f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dutboritx«. De fide Sc fimbolOjCèput VL Chriflumcredimusincoeâum dfcendiÃi,quiuit£ bed* titudinein etidm nobi! promifit ditem: Etunt /icutdiigeli in coeli{,intlldciuitdtequie eil mater omnium ncftrit Hfc Math.ii rufdlemteteivAincÅlit.Sôlet dutem quoÃddmoffendere uel ipfos Getutks uel Htiereticot, quod treddmus dlfum^ Qu3}e corz pf nbsp;nbsp;(errenum corpus in caelum. A f gentiles pturimi^ fiX'rum Ct philofophorum drgumentis nobiÃum d^refolent, ut db ⢠cdntiTerre/ium dltquidin coelo eÃenon pcÃe, ncflrds ed nim fcrtpturds nun rouerunt ,necf( iunt quonwdo diil u fit.Semitidturcorpusdnimale,fur^tcorpusÃgt;iritiile No fl»»» iu diâum eft,quià corpus uertdtur in Ãiirittvm, o' f)tritus fidt,quid O'nunc corpus wfir urn quod dnintd âe dicitur,nonindnimdtnuerÃm eilje^r dtiimd fi{lum,fed fiiritdle corpus intelliglur, quid itd codpuindumeil, ut coelefi hdbitdtione cotmenidt,pmni fid^litate O' Id be ter rend in ccelefitm puritdtem O ftdbilitdtem inutda dtque conuerÃ. Hiec eft immutdti o,de qud iterum d:cit Apcflo ».Cotin.iy nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rcfurgemus,fed non omnes immutdbinwr,qud immutdtionem non in detenus fed in melius Ãeridocet,lt;u 3n raio dicit,O'nosimniutabimur.SedubiO'quomcdo fit tncoe tiuniv^° lo corpus dominie urn curioÃfiimfim O' fuperudcdne um quo Ct cuz ell quiercre,tdntummodo in calo eÃecredendueÃ; f^cn til quzKK fquot;quot;« tfi fidgilitdtis noÃneficreacaelorum dif(Utere,fed eà iiollrie fidei de dominicicorporis dignitdte fubiimid et boneÃdfdpere. De uidendo Deum ad Paulii* nam, Caput XL Iniudicio filuro quo Ãc ChriÃus uenturus eil,quomo douifuseil iensincalu/m. Hoceà 'meddeinÃrmdÃl'qho minis,edndemÃrmdm uidebunt,qutbusdidurus efl:E(it^ Zacliar,)x Philip,i Math, y Ioan.) riHi V non dcdiftis mihi manducare, quia O' ludiei uide^ bunt in qucm pupngerttnt,non iUm De» fèrmam,in qiu non rdpinam drbitratiis eft tffc icqtulis deoln üli dci Ãr tttd Iwtc uidcbunt,qui uidebUnt tiwn Ãcuti eH.î^ec idto uidcbimt,quid pduperesÃgt;iritu inhdc uitd Ãerunt, quid fnitef,qnid tuantes,quid rfurientes O'ptientfs iuÃtidin, quid miÃricordes,qutd pdcifici, quid perfecutioncm pdà propter iuÃtidm,qudmuis O' h^ec omnid idem ipfi pdà ji fMttjfed quid mundo funt ccrde.ideo quippe inter ilidf irdtitudiner cum omnid Ãcidnt qui cor mundum hdbent, non eü tdmen dlicubi poÃtum,d(imi uidebunt, nià ubi di äum cÃ:BedtiniMido corde,quoiiidtn mundo corde uide bitur,qd nec in loco uidetur,nec oculis corpordlibuf quct* ritur,neccircufcribitur uiÃ, nectd£httenttur,necdudidi turdffdtu,ncc fentitur iticeÃii.Deu enim nemo uidit unq, «fl in hdc uitd Ãcuti tpje efi,uel ctidm in dngplorum uitd, Müonemh feutuifibilid ifid quiccorpordU uifionecernunmrjQuid fia dicütur, uwffnttusfiHiu qui eà in Ãnu pdtris ipfe ndrrdbit. Vnde non ddoculorum corpordlium, fed dd mentium uiÃoneni dióhtm tà pertlnere quod ndrrdt. |
Cap»XX.eodem libro. A d edm uero uificnem qud uidebimiu fieum ft uh efi, »KfWîlidntid cerdd cömenuit. Quid enim corpord confue^ tudine loquendi ufibilid ncKinantur,prcptered dtus inui fibilis dicitur, nc corpus eÃe creddtur, non quid cordd munddfuie (ubfidiuiie contempldtlcncfidudantur, eW he fummd cr nu^nd imrccs deum colentilus O diligenti buf prcmittetur,diccttte ipfo domino, qudndo corpordlid bus oculis uifbiliterdppdrebdt.O' inutfibilemfe cot tuen» dum mundis ccrdibusprcmittebdt. Qui diligit mc,diliff loanni»,(4 turdpdtrcmeo,0'e^ diligdm eiim O' eÃenda meipfum iDi. quippendturdeius/equdlitereum pdtre inuifbi lis,pcut icqudliter incorruptibtlis cH, qudficutfuprd di- me inipla dh/i» cil,continudtimApofi!:'lus pafitit diuiiidmfubfinn^^ t!dm,qudpotuit hcmmibus pridicdticnecommenddns, Cu«ocuin» qudin fi cculi corpOrdles in refurrebbcnc mutdtn t orpoââ ruM! qudlitdleconfiicient,uiderint qui hoc poÃuntdfiru ere,me plus mouetiUiusfenteiuid,quinec in ipfdrejurred fhone hoc corpordlibtts oculis, fed mundis ccrdibut tribuit, O's. Caput XXII. Eo* dem libro. Not dutf m dd tUdm utÃcnem quot;Dthquit nobis in refur^ rtfHoiieprcmittitur, non ex hoc mundo ifiameentupi» fcentidin ct utor urn transfirr e(cnimur,fed munddndis cordibus pio Ãudedmus dlfeäu,neccorpordlemÃciem ccgtemuscumdicitApoÃolus: videmusnunc perfigt;ecu h^^tinnt lum in icnigmdtr, tunc dutem Ãde dd Ãciem, præfertint quid ApoÃolus expreÃius dixitiNunc feioex parte,tunc dutem cDgnofidm Ãcut O' cognitus fumlt; Si ergo tunc cor pordli Deum Ãciecognofcemus,ccrpordlieiusnuc Ãcie cogniti fumus.Tune entm cDgnofcdm,inquit,Ãcut O' cog nitus fum. Vnde quis eum non intelhgit r o loco,etiAm no^ fir dm Ãciem lUdm ÃgnÃcdre uolui/fe, de qud dicit dlio lo co'.ticsautemreueldtdÃciegloridmdcminifieeuldntes, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, 'uiedndtmimagiiemtrdnsfcrmdmurdeglorid'tnglorid, tnnqudm à Dominifiirttu,de gMa fcilicet Ãdei,in glortd contempidtionis eternal fiocqutppe dithtectrdnsÃrmd tio,qud interier homo rcnovdtur,de die in diem, InPfa!m.LXXXV. Intrfzo fteculo ouideritfQtiodnemtiurwÃrumlQUee r« gt;i'o r*' Scdcbimufer^C^ amp;:fidcks torpebimus,o nihildgemusiSi refrifffcitdmor nclkr,re nbsp;nbsp;»Aâ«. frigefeit O' dSio nofird. Amor er^ quietus in uultu dei, quern modo deÃderdmus,eui fufiirdmus,(um dd eum ue* nerimus,quomodo nos dcccndet,in quern nctidii utfum fie fufiirdtnusKum dd eum uetierimus, quonwdo nos tOuim ttdbitfQiiemonosmutdbttiQutddenobisÃcteeiQuid ergo dgtnus frdtresiPfdlmus nobis indicdtiEedti qui hd bitdju tn de mo tud. v nde? In feculdfeculorum kiuddbut fe.tify eritdbho ncilrd,LdUS Dei, |
ET FOELICITATE SANCTORVM.
CLXXVI
|
Pfalm.LXXXVr. iJaudià nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poft hdfic uitam ctù modo fuftfiramutjtmiks ei Dcum Sc trimiu^quonidin uidebimus cum ftcali eH.lbi totttm ne^ sotium om nollrum, non erit nift Iduddre Df(W», crfrui Deo. ne crit bca- Et lt;juid dUnd ljuærftnuftubi foluf fuffidt, per quem ftâki ioa⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnid,Hdbttdbimur cr hdbitdbimn^, (ubijdêtur iDt i.Cor.) ç- oinnid,ut fit Deufomnidin omnibuf. Bedti fre? q«i hdbi ant in domo tud. In qjiftolam Ioannis,T radatu. III'I. Bf (tfi mundo corde quonidm ipfi deum uidebunt:Er» Efa i gouifurifumiKquindamui{ionemfrdtres,c[udmnecocu ). côr.x. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uidit,nec duris dudit,nee in cor homtnis dftendit. V(gt; tu'idiirn'is (judnddm,uiftonemprieceüentemcmnespttlchrilu beatorum. dinesterrends, duri zy drgenti, nemorumdttj^ cdmporu, pttlchritudinem moris dèris, pulchritudinent folit cr lung, ftiüdrü, dngelorum, omnid fuperdniem, quid ex h pfo pulchrd funt omnid. Quid er^ nos erimif quddo ui* deb musquodnobii promiftum eftiSigt;nileseierimiis,quo ludm uidebimui eum ftcuti eft. QÿCmodo potuit, lingud. fonuit,ctterd corde coÿtentur. Libro.I.de tnnitare,Cap.XIir. Multis documemis probdbileeH, quid lUd uipo Dei, qod contempldbimur incommutubüem dtq^ bumonis ocut lis tnuipbilem Dei fubftdMidm,qult;efolis fdnilis prontittit Apo/blusPdutus:freieddftciem. Etde qud dicit Apofloliu lodnnes: pmiles ei erimuStZJ'c. Lib.III.Cap.IIII. Mirum efl dutem cum cdpeftendic dtque retinene bedtitudinis uolwntds Mtd pt omnium, unde antd txiftdt de ipfd bedhludine rurfus udrietds dt(^ diuerptds uolusitdtum. Non quod dliquis edm nolit, fed quod non emnes earn norint. Si r mm omne s edtn noftent, non db d= lifs puarctur elfe,in uirtute dnimi, dlijs in corporis uolu^ pate,dlijs in utrd^,zy dbjs dtq^ dlijs,dlibi dt^ dlibi. Vt e* nbtt eos qutq; r« maxime deleSauit, itd in ed conftitue^ niudîntmâ own«, quod non omnesftiuitt f Quis pote fl dmdre quod ftdân5'*tquot;a'ûï â'^pit-Sicutiddehdcrein librispiperioribus diftgt;utdui, diffinitione Cur ergo bedtitudo dmdtur db omnibus, nec tarnen ftilur noutiunt. 4bomnibusiAnfrrte(ciUfttomnesipfdqu£pt,fedno oa nnusftiwntubipt,G' inde cornentio efl i Quapuero de dbquo mundi buiut dgilur loeo,ubi debedt qiùfq^ ueüe ui* uere,qHittult bedtèuiuere,dc nonittquitrdturubiptbed titudo,pcut qudrititr qute pt. Ndm utiq^ p in corporis uo luptate eft^ille bedt us eft qui fruitur corporis uolupatr,Si (K uirtute dnimi,iHe qui hdefruitur, Si in utrdq-, iBe qui fruitur utrdq;. Cum itdç^ dlius dicit: Bedte uiuere efl uo^ lupate corporis frui. Alius dutemjbedte uiuere efl uirtute dnimi ftid. Nonne dut dmbo neftiunt qud pt beam uitd, dutnondmbofciunti Eodemlib. Cap»Vâ. Qui» une nbsp;nbsp;nbsp;Bedtus i^tur non eft,ntp qui et holet omnid qut iisilt, bcatu». çj. Defanâa uitginitatCjCaputXXVI. |
Qjjid pbiunit deitdriusiBe, inquiunt, qui opéré uincie terminato dqudliter omnibus redditur,pue bis qui ex pri* /înt 3equ4« »14 hord,pue bis qùi und bord operatifunti Qjtid utit^ prçmîââc» nipdliquidpgnipcdt,quod omnes cemmuniter hdbebut, lorum peuti eft ipfd uitd ieterttd,ippmi regnum ccelorum,ubi e» runt omnes quos Deus priedefliiiduit, uocduitftu/lipcduit ⢠Cfgloripcduit {Oportetenimhoccorruptibiletnducere incorruptionem, nbsp;nbsp;mortdle hoc inducere imnwralitatê. Hic efl lUe dendrius merces cmnium-SteBd tdmen db ftel* Id differt in glorid,pc ZT re/urrêilio mortuoru,lilt;eclunt mérita diuerfd fdnà orum Sed ciuid ipfd uita, dterna pdri* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ucr ter erit omnibusidnclts,t£qudlK dendrius omnibus dttribu lerwo, tus eft.Quid uero in ipjd uitd leternd diftinâepilgebut lu» mind meritorum,multiefunt manpones apud pdtrem,Ac per hoc in denario quidem non impdri, non uiuet dims d^ lio j}lixius,ln multis dutem manpombus honordtur dlius dlioctdrius,crc, Lib.X. de ciuitate Dei,Caput XVI. Vipo ndm^ Dei,tantt pulchritudinis uipo fft,cr tan D^ùr,onc (Oamore digniftimd,ut pne hdc quibusltbetdlijs bonis Picfinus prdditum dtq; dbunddmê non dubitet Plotinus infceli s ciÃimumdicere. Libro. XXII. Caput XXIX. Nuncidmquidaéhiripiuincorporibus 'mmortdli^ busdtq-ftjiritdlthusfdn{h,nonddhHceorMncdrnecdrttd Muï'n f»'â liter,fedftgt;iritdliter idm uiuetue,qiidntum dominus dignd f°ni^7cum tur ddiuudre uidedmus, Et iBd quidem aft o, uel potius ââ «â«bunt quiesdlq; ociiim,qudlepiturupt,p uelimuerudieerene^ fcio,Non enhn hoe unquam perfenfus corporis uidi. Si dutem hoc minie,id efl,intrBigrntid uidifjc me dicÃ,qud» tum efl dut quid efl noflrd inceUigentid dd lüdm excellen tidmi Ibieflenimpdx Dei,quie peut dit Apoftolus,fupe» Phiiip.4 rdt omnem inteBeâum, quem nip noftrum, out frrtafjê etidm omnium fdiifhrum ongelorumiNon enim CX DeL Si er^ PdnSb in dei pace uii^iri funttpropdà in ed pdee uiiiurifunt,qu£fuperdtomneminteBcdum. Quonidnt quod noftrum quidem fuperat non eft dubium. Si duten juperdt et dnfflorum,ut nec ipfos excepiftê uidedtur,qui dit omnem intcBeâum, fecundum hoc didum efjc debe» mus dccipere, quid pdcem Dei qud ipfe Deus pdcatus eft peut nouit Dcus,non earn nos pc pofjuinus nofti, nec uBi dngeli.Superdtitdq; omnem inteBedu,non dubiît prater fuum.Sed quid Oquot; nos pro modo noftro pacis eius partici pes frfH,pimmd in nobis dtq^ inter nos et eu ipfo pacem, qudntunoftrufummueft,obtinebimus. ifh modo pro fuo modo feint eamfanfh anffli, homines dutem nunc loup tntra qudntulibet propfk mentis exceBant. Conpderdn* dumeftenimquätusuirdicebat: Expartefeimusexpar »-Cor. igt; le prophetamuSjdonecueniatquodpcrpfiueft. Etuide* mus nunc per^eculu in ienigmate,tunc dutè freie ad fr» dem. Sic iamuidentfanfh dnpli,qui etiam noftri angeli diüifunt.quia eruti depoteftate tenebrdru,e3' dccepm fti ritus pignore, translatiad regnu Chrifli, ad eos anplos Mncoepimuspertinere,cum quibusnobKcritfanfki atlt;^ Gg Z dut* |
DE VITA AETERNA.
|
iHlci{Jima,de quaiam tothbrosfcripÃmus.Deiciuitas i» pfa communis. Sic funt cr^ an ff It noÃri,qui funt angelt dci,quemadmodtim ChriÃus Dei,ChriÃtseänoÃr.Dei funt,quia Deum non reliquerunt: neflrifunt, quia fuos dues nos habere cerperunt. Dixit autem Dominus le/us: M«.)8 Videane contemnatisunudepuÃllisiÃs,DicDenim uo» bis,quia angeti eoric ui coelis femp uidet Ãciö patris mei q in coelis cÃ,Sicuter^ lUt mdent, ita O' nos uifuri fumus, fed nondum ita uidcmus.Propter quad aitApoÃolus q£ j.Cot,)}. pauloantedixi; Videmusnucperfpeculum inanigmaa, tune autem Ãcie ad Ãciem. Pranuum itaq^ Ãdei nobis ui» âitozn.} Ão iÃafeitiatur,de quacr loannesäpolio:Usloquens:Cu apparuerit,itiquit, Ãitüles ei erimus, quoniam uidebmus eum Ãcuti (^.Pactes autem Dei, nuwÃflabo eius intelli» ffnda eil, non aliquod tale membrorum quäle nos habe* mus in corpore,atq^ iÃo nominenuncupamus. Quapro» pter cuexme qnairitur, quid aéhiri Ãnt fanSh in iBo cor poreÃiritalt,nün dico quad iam uideo,fed dico quodcre TMat-iif doÃecundumiBudquodinPfamole^-, Credidipropter quodlocutusfivm.DicoitaqiquoduiluriÃntDetimmit demuf, lolem,lunam, ÃeUas, mare ac terrain O' quee fmt in ea,non parua quteÃo eÃ. Durum eà enim dicere quad fanbh adia corpora tune habebunt, ut non pcÃint oculos claudereatq; aperirecumueimt. Duriusautemquod ibi quijquisoculosclauferit non u;debit.Sienimpro^ pheta, Nelifaus puerumfutim Gieziabfens corpore uidit accipientem munera, qua deditei Naaman Syrus,quem Propheta memoratus a kpra deÃrmitate mudauerat,qdâ feruu s nequam domino fuo non uidente latenter fe ÃceciÃe putaueratiquanio magis in iBo corpore Ãiritali uidebunt fan£h omnia, nonfolùm à oculos claudant, uerume tiain undefuntcorpore abfentes. Tune enim erit perÃdlum il Cor. o nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ApoÃolus'.Exparteinquitfe.mus(y ex parte prophetamus,cum autem uenerit quodpeiÃdü eÃ,quod ex parte eà euacuabitur. Deinde ut quoniodo poÃet aliqua Ãmilttudiiu oÃendere, quantum ab tlla qu£ Ãlura eà diÃethiee uita,non qualiumcunq- hominum,ue rumetiamqui pracipua hicfandiitatefumtpraditi. dum rÃem inquit paruulus,qi(aà paruulus fapiebä,quià par* uulus loquebar,quaà paruulus cogitlt;ügt;am,cum autem Ã* dusfum uir,euacuaui ea quaparruulierät.Videmus nuc per Ãecultim in anigmate, tune autem Ãicie ad ficiem. Nunc feio ex parte,tune aut cognofeant Ãcut (y tK cog ttitus fum. Si ergo in hoc uita, ubi hominu mirabtliuPrv» Rtg- r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Uelifitutiucipienttm mutun fermait (uumubiipfenonerat,ttiinecamueneritquod perfiétu Stficit-lt;) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;corpM corrupMc dggrMibtt etntmam » fed incorrupttbile luhil impedietjillijaiiih ad ea qu£ udenda funt oculi!corporeis,lt;]uibin Heltfetu ahfent ad feruwn fuun uidendum non iiidiguit^indiffbKfit, Nam fecundi interpret;! feptua^ntd ifli fuiît ad Giezi uerba propbe^ |
t'£. Nonne cor nwum tecum erat quando eonuerfiK eâ 4.Rrjlt;,|; uir de currU in obuiam tibi^ey acccpifti pei iiniam, et tera. SicUtautemex Hebrxo interpretatus eà prefbyter Hieronymia. Nonne cor meum inqnitinpritfentierat, quando reuerfta eà homo de eut ru fuo in oceurfum tui { Corde juo er^ (e dixit hoc utdiffé propheta, adiuto qui» demoürabiliternullo dubiantediuinitus.Sedquaiuo am* plim titnc onnies nwwere ilîo abundabunt, cam Deta e» rit omnia in cmnibuc { Babcbicnt tarnen etiam lüi cculi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ff corporei oÃie um fuum, CT in loco lno ei uat^teturlà 'b le Ãirdus per Ãintale cerpu!. Nfgj enjm â¬7 lUe Prcphea,quia non eis indiguit ut uidcret tdgt;fentem, non eis ufui eSl ad utdenda pr^Ãntia, quie tarnen Ãi « ritu u der e poÃet etiam à lüos ctauderet,ficut uidit abfen tia,ubi cum eis ipfe non erat. A bÃt er^ ut dicamut lüoi fandios in lüauita Deum claufts ocu'is non u!furos,quei}t Ãgt;ritu femper uidebtatt: S ed utrum uidebunt öâ per ocu los corporis cum eos apertos babetunt, inde quaÃio eSl, Sienrntantian potueruntincorporeÃiritali eoniodot uti^ etiam ipà ocu^iÃaitales,quantum poÃünt ià qium les nunc habemui,procuidubio per eos Deus uderi non potent,longe itaq^ alterius eruntpotentitfiper eos uide bitur incorperea lUa natura qinenon continetur loco, fed tibiq^ toa eil. Non aiimqu.adtcmui Df»« CTj«fcc'o eÃe CT i» terra,Ipfe quippe ait per Prophetam : Coelum CT terrain e^ impLo, aiiain partem diiluri fumus eun 'mccelo kabere,ey sn terra aliam/ed totus in coelo e{l,toa tus in terra, non aâternis temporibus ,fed utrunq; Ãmul, qucdnuÃa natnracorpora'.K poteü. Vis itaq^ prtepoUè-tior 01 ulurüm erit Hierum, non ut Ocutius uideant, quant quidem perhibètur u.dereferpetues uel aquil^. chanta» libetenimacrimoniacernendieadcmquoc^ animalia ni» hd aliud poÃiint uidere quam corpora, fed ut uideant zy mcorpcralia.pt ÃrtaÃc iÃa uirtus magna ceraendi data Ãerit ad horam,ctiam in iÃo mortali corpore ocu'is fan» ih uiri lob,quando ait ad Deumtlnobaudito auris obaudi l®*ââ ebtün teprius, nuncautem oeulus meus uidet te, propten readeÃeximergt;Ktipfii/in,Z^ diÃtibuizyexiÃmauime ^r cordismtelligidequibus ocit is ait ApoÃolur.lüuminAws Ephrf-'gt; oculos habere cordts ueflrLlpfis autem uideri Deum cum uidebitur,ChriÃanus ambiÿt, nemo quiÃdeliter accipit, quod ait Deus lüerna^ÃeriBeatt mundo corde,quoniant nbsp;nbsp;** t^ D tum uidebuttt. Sed utrum etiam corporalibus ccu» Its ibi uideatur,hoc in ifla quoâÃo ne uerfamus. iBud (tiim qdâfcriptueÃ.Ptuidebitoiscarofaluaredei.Ãneuüius nodo difficultatis Ãc inteüiÿ po teil, ac fi diHu Ãerit, CT uidebit ois homo ChriÃu Dei,q utiq; in corpe uifus eÃ,^^ in corpore utdebitur,quando uiuos etmortuos ludicabit. Cl^öd auiem ipfeÃt faluare dei,mul(afuiit dquot; alia aû meniaferi» |
ET FOÃLICITATÃ SANCtORVM.
CLXxvri
|
monilt;ifcrii)turdrM»-Sedfttidctifiui nettfraihiiillitts fenis SimeonK uabd decldraitt ; Qui cum tnlùntcm ChriÃum dccepijlet 'm mdnus fudt^tJunc ( mquit ) dimittif feruum ». iKttMj domine, feciindum uerbtim tuum 'm pdce, ^uonidtn uiderunt oculi met Idkitnre tuam.lUud etidm quaddüfu^ prd memordtut Io6 ,Ãcut 'm rxcmpldribm, qux ex He« brieofunt,inuenttur: Et in cdrne med uidebo deum,reftir} rtlbonem c^uidem cdrnis fine dubio prophetuuit, nona^ men dixit,per cdrnem med.Quod quidem fi dixiÃct,po(» fet dem Chrifkti ititelli^,guiper cdrnem 'm cdrne uidebi^ tur.Nuttcueropolrfi Crficdccipi: In cdrne med uidebo deum faludtorem meu: dcfi dixilfet,ln cdrne med ero cum Tob tp. uidebo deit. Et illudgttod dit Apofiolui: Fdcie dd/äciein: ââ â â â tun cogt ta deum per hdnc fitciem corporelem, «ti funt oculi corpord!es-,nosuifiuros effè creddmus, c^uem )}gt;iritu fine mterittifiicne iiidebmiiii,Nifi enim e{Jet etidm 'mterio-s ra hominis Ãcies,non diceret ident ApoflolufiFJos dutem 3.Cerin.}. reueldtdfäciegloridmdominifiKci:linccs,in edndem 'mtd^ ^ncm trdnsfirmdmer de gloria iugleridm, tungudm dd dominiÃiiritum. F^ecd'iterinirUii^inusguod inPfalmo Pfelm.}}' fdfafttr; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;freies ue^ flrie tun erubefrent. Fide guippe Ofceditur dddeu,gudm cordk conflit effe,non ccrporis.Scd guid ljgt;iritile corpus neflimus gudntus hdbebit dccefliis,de re guippe 'mexper^ tu loguimur, ubi dligud guidliter mtellig negueditt diui^ ttdrum feriptutdrum non occiarit, fed [uccurrit duÃorb tds,neceljeell utcont'm§it in tu bis, guod legtur m libro Sipient, p, Sdpientit : Cogtabones moraliu (itnid,e Gf incerta pro^ uidentta noflra. Rdtiocindtio guippe iHd philofrpho= rum,quddi/jgt;uantita mentis ddÃjeicit ntcüigbilid uide^ ri,cr fenfu corporis flnfibiliafll cü corpordlid,ut nec in^ teüigbilid percDrpus,ncc corf ordlid per feipfd mens ud= ledt 'mtueri: fipoflfet, GX nobis rfl'etccrtiflimd,prôfl{là cerium eflë per oculos corporis eadin fpiritales nuüo rmn dopofleuideridtum.Sed iflnmrdtioc'mdtioncm GT uerd rdüocr propheticd irridetduéhritas. Quisen'mtita, fit «tuerjus d uero,utdiceredudedtdcumcorpordlidijlanea frire i FJuttguid ergi cerptat hdbet,per cuius oculos ed poflit dddifcere ? Deinde guad de prophets Delifeo pdu^ 4.R*ga e- lodntediximus,nonnefdtis'nidiedtetidm j^iritu,non per corpus corporalid poffe cer,ni Æ Qitdiido enim frruus iCc »««neru alt;xepit,utigi corpoi -dliter gefbiin efl,guod tarnet Propheta, non per corpus,fi -d per flnritum uiditiSicut er* Qt eonflat uidericorporaf jgt;iritu,guid fi tanta erit potent M/fiiritaliscorporis,utcQrporeiudedturCi' Ifiiritus.Spi ïe«.-». nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;De'mdeuitatn giiidem fiidin gud «une |
uiuit 'm corpore, er fcié c terre ba mcittbrd uegetat, fre à g; uiaentidiinteriore fenfu gtiifg-non per corporeos oculos nouit,dlicrum uerouitdSicum fim inuifibilesper corpus uidet. Ndm Uftdeuiuentjddifrernitrutsdnon uiuentibus corpora, ntfi corpord finnul uitasg; uidedtmis ,guds mfi per corpus uidere non po/fitmusi vitas autem fine cor^ poribuscorporeis oculü non uidiirius.Qjià mobrein fieri potefl,udldeg;credibile esl,flcnos effe uifitros mundana, ttmccorpord cÅli noui Gf terra noua,ut deum ubig^ pra frntem,GX tmiuerfd etâ corpordîid gibernAntem,per cor pord gua gtflab'mtts, gua con/fiieiemus gudguduer^* film oculos duxerimus,cldriflimd perjfiicuitate uideamus, nonflcutnuncmuifibiliddeiperedguafriklfunt'mteîle ihlconfliicttintur pcr/fieculum'm anigmate crexpdr* ââ te, ubiplus 'm nabis udlet fides gud credimus,gudm rerum â* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* corporalium l}gt;ecies,gudm per oculos cernimus corpord les'.Sedficut homines 'mter guos uiuentes, tnotusgi uitalet exercentes uiuimus,mox ut ddjfiicimus ncn credimus ui^ uert,fed uidenMs,cum eorum uitam fine cerporibus uidc^ renegueamus,gua tarnen in eispcrcorpordreinota omni dinbigtitate cöÃgt;icimus,M gudcung; ffiiritalid lUd lumittd. corpora neflrerum dreumfiremus, tncorporeivm deum onmd rc^ntem etiam per corpora contuebmiur. Auter^ g) per iüos oculos fie uidtbilur deus,ut ahguid habeant 'm tantaexceîlentid mena fimile,guo G^incorporca ndturd cerndtur,guod uUis excmpHs fine frripturarü teflmonijs diumdrum uel difficile uermpoÃibileeilcflciiderc: A,ut guod eüdd mtclligendum jà cilius ïta deus nabis erit notas dtgi conffiicims,ut uideatur ffiiritu à fîngilis nabis in fin* gulis nabis,uidcdtur abaltero in ditero,uideatur in feipfo uideatur incoelonouo,G^ in terra noud-atg^ m omni gua tune fiierit creatura,uided:ur et per corpora i« omni cor pore guocur.g; fiter int /fiiritalis corporis oculi deie perue niente dirclb. Patebiint etdtn cogtaaones aoflra ittuicem nobis. T une enim implebitur guod A poflolus eu dixiffiet: l^olite ante tempus iudicareguicgua: moxaddidit,Donec ⢠? 4 «enzotdomintij.ff idumtnetabfccndita tenebrdrü,GJ'md* ââ ruflflct cogttûoneJ cordis,CT tue laas erit unicuigi a deo, ' Cap. XXX. Quanta erit iüdficelicitds,ubintiUmnerit malum nul*corîn. )ç lum latebit bonum,uacabitur dei laiidibus, gui erit omnia 'm omnibus. Flam guid aliud agitur ubi neg; uUadefidia ceffdbitur,ne^;uïlamdigntialdbordbitur,nefcio. Admo* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;g.J neor ebain fianâto canheo ubi legi uel audio ; Bedti gui ha* bitant tn domo tud domine,in jaculafaculorum laudabut te. Omnianumbra etuifeera incorruptibilis corporis gua nuncuidemus perufusnecefiitatisudriosGX motmsdiflri buta,guoniam tune non eritipfa neceÃitas,fed plena,cer* ta,fecüra,{empiternd fioelicitas,proficient laiidibus dei. Omnes guippe illideguibus iam fiumiocutus,gui nunc latent harmonia corporalis numeri non latebunt, intrin* frctis,Gr extrinfecus per corporis cü(b)i diflgt;ofia,Gr cum catrris rcbus,gua ibi magna atg^ mirabilcs uidebutur,ra tiondles mêtes in tanti artificis laude rationabilis pulchri* tudinis deleâkitione fuccedent.Qui motus idictaliu eorpo rumfintfiituri, temere defiturenon audeo,guod excog* tare no« udleo. T amen CTquot; motus Gr flatus ficut ipfa /fie* ciesdccens erit,guicung; erit ubi guod non decebit non G } erit |
DE VITA
érit. Cn-tf uH «oirt f^irittu,ibi prolittiu trit corpuf, net uoletaliguidf}gt;iritut, quodnet f^irilum poÃitdeiere net corput. Verd ibi gloria erit nbi lauddntis,nec errorc quià iiua,nec aduJatioiie laudabitur.Verus honor ^ui noÃi nrga bitur digno,nullideÃretur indigno,fed net ad (tun atnbi=: pt uUus MdignuffUbi nuUm permitertur effi nià dignm. Vera pax ibt e^^bi nihil aduerÃ,nec i feipfo,nec ab alio quifçipatietur. Prtemium uiroitit erit ipfe,qui uirtutent dedit,ei^ feipfum quo meliutCX rnaiun mhilpoÃit eÃe promifit. Quideflenhnaliud quod per Prophetam di^ Kitttm.if. EroiHorumdeuffCt'iplierunt mihipleb{,tuà fm froM«(f£/lt;tftfntur,fg)fro5K(eciMf^'dfgt; omftibus honeÃe deÃderentur,cr uita,çr falut,e:x ui£lu$,ö' copia.cr gle-ria,Cf honor pax, C omnia bona i Sic enim er il* lud re die intrlligtur,quod ait ApoÃotui: Vt Ãt deui om^ nia 'm ommbus. Ipfe finis erit deÃderiorum nofirorum, (. Corin.,f quiÃnefineuidebitur,ÃneÃfiidio amAbitur,Ãn£Ãbgatio^ nelaudabitur.HocmunuiihicadfiättSfhic a£lus profiagt; ilô erit Dmnibtts,Ãcut ipfa uia aterna communis. C#»» rww, quifiituriÃnt pro imritis priemioriim,etiam gradus hà norivm atcj^ gloriarum,quis eà idoneus cogttre,quan--tomagisdicerei Quod timienfiituri Ãnt,non eà ambit pndum. Atlt;^ id etiam beata ciuitas illa magtiMn 'mfebo* ntm uidebit,quod nulli fuperiori ullus 'mÃrior 'muidebit, ficut nunc non 'muident arehanplis aiiplicitlerittumno* lit efji wiufquifq; quod non accepit, qua'muis Ãt pacat HÃ'mo concorditeuinculoei qui accepit obflriâus,quânt n« i« corpore uult oculttf eÃe qui eà digtus,ciim mm^ brum utrufiq^ contineattotius carnispacatacompaQ)» Siciti^ habebitdonwn alius aliominus,uthoc quoque donum habeat, nec uelit amplius. Nec ideo liberum are bilrium non habebunt,quia peccata eos deledktre non po terunt, M agis quippe erit liberum à deledh tione peccant di ufq; ad dele^tionem non peccandi indeclinabilem li*gt; bertatem. Nam primum liberum arbitrium, quod homie ni datum eÃ,quando primum creatusedl reäus,potuit non peccare/edpotuit cr peccare,hoc autem nouiÃimum ro potentius erit, quo peccare non poterit. Verum hoc quoq^ deiMunere,nonfuiepofiibiliate naturre. Aliud eR enim eÃe deum, aliud participem dei. Deus natura pece care non potrÃ,parliceps uero dei ab illo aceipit ut pece rare non poÃit. Seruandi autem gradus erant diu'mi mtie tteris,ut primum daretur liberum arbitrium quo non pec rarepoÃet hcnio,nouiÃimum quo peccare non peÃet, at^ lUud ad comparandum mtritum,hoc ad recipiendum premium pertineret. Sed quiapeccauit iflu natura cum peccare potuit,largore gratia liberaiur,ut ad earn perdue catur liberatem,inqua peccare non poÃit. Sicutenim prima imnwrtalitas fuit, quam peccando Adam perdidit, paÃe non mori,nouiÃima erit non poÃe mori,itii primum liberum arbitrium, poÃe non peccare, noutÃlmum non poÃepeccare. Sicen'mi erit inamiÃibilis uoluntas pie^ tuts ej lequiatis, quonwdo ejfoelicitntis, Nlt;lt;m
ÃETERNA, peceandü,aeepieatemnecfoelicititem ttnuimus,uolusiir totem uerofalicititis, nec perdita fcelicitate perdidimus, Certèdeusipfe tuinquid quiapeccare non poteft,ideo li-.--berum arbitrium habere m^ndusefli 'Erit er^ lOiuii duitattsC una mcmnibus,Ct ivfèparabilisinfingulüâ. uolutieas libéra, ab omni malo liberaa, cr impleta omni bono,fruens 'mdeÃeienter ceternorum iocunditate ^udio» tum,oblM culparum, oblitu panatum, nec tarnen ideo fu£ liberationis oblita, ut It^atori fuo Ãt 'mgrata, Qu^antum erg) atänet ad fcientiamraticnalem ,m(rrwr pnetcritorum etiam maloru fuorum,quantu autem ad exgt; perientisfenfum,prorfus immcmor.Namet periiiÃimiu medicus, ficut arte fciuntur,omnes Ãre morbos corporis, nouit. Sicut autem corpiore /entiuntur,plutimos nefiit, quos ipfie nonpaÃus ek. V^frg) fcientiitmalotumdu^ funt,Uitaquapotentiant!mentisnon latent,altera qua ex» perientis fenfibus 'mhai eM,aliter quippe Ãiunturemnia uitiaperfapientiit dodl nnam,aliter per inÃpitntis peÃi» mamuitam,iai zrpernbliuionei malorum dut funt: A« Jittr fit nati^ obliuifciâtur eruditus CT doäus, aliter ex» pertus CT paÃus. lüeÃiperitiam negli^t,iÃe à miferia careat. Secundumharicobliuionem,quampoÃeriorelo» co pofui,noneruntni'emoresfan{liprtteritorum malo» rumi CartbuM enim c mnibus malis, itA ut penitus delean tur de fenfibus eorum. jp.a tarnen potentia fcièttie,qu£ ma» gna in eis erit,nonfolum fuaprietrrita,fed etiamdamna» torum eosfempiternamiiterianon latebit : alioqu'tn à fe fiiiÃe miferos nefcituri fui'it,qucmodoficut ait Pfalmus : Mifericordiasdemini i«lt;e ternumcantabunt ? Quo can» Pftim.««. ticoingloriamgratiie ehr iÃ,cuius fati^'meliberaft fu» mus,mhileritprefi(ló iÃHocundius ciuitati.lbi perfi*â cietur : Vdcdfr CT uidete, lt;nbsp;^uoniam fggt; /i«n dcus. Quod Pfaim. 4{-i eritibiuerlt;e maximum fab battvm non habens ueÃeramt Qjiodcommendauitdcmin usinprimisepertbus mundi, ubi le^tur: Et requieuit deu s die feptimo ab omnibus opeâ Gcntta, ribus fuis qu£ facit. O' k medixit deus diem feplimum, CS'fanbbficauit(um,quia'uâieo requieuitab omnibus o» peribusfuis,qu£inchoauit deusÃcere. Dies tiitm (epti» mus etiam ncfipÃerimus,q^uandoeiusÃierimus benedi» fhone CJquot; fandificatione pb :ni atq^ reÃbb. thi uacantes uidebimus,quoniam ipfe eH i ifuf, g«olt;f nobis noÃpà eÃe uoluimus,quando ab lOo cecid imus audientrs à fedufkre: EritisÃcutdij,Cfrecedentes 'auerodeo,quofà cientedij Gcncf.j. eÃetnuseius participatione,n ondefertione. Quid enim fine illo f«c'mus,nià quod 'm i ra eius deÃc 'mus ? A quo reÃbh,crgratiamMore perÃi^âuacabimus inceternum, uidentes quia ipfeefi deus, quo f ^leni erknus, quando ipà erit omnta in omnibus, Nam C f ipfa opera bona noÃra,Corin.,f quando ipfius potius'mteÃigunt ur eÃe quam noÃra,uine nobis ad hoc (abbatumadipifee ndum imputantur,quia à nobiseatribuer'musÃeruiliaeri nt, cumdefabbato dica» tur: Omneopus feruile'm eoni mÃeietis. Propter quod i^mit. tt, er per Eztchielem propbttam dicitur : nbsp;nbsp;fabbata mea Eiech. xc-
dedt
|
DE VITA AETERNA, ET FOELICITATE SANCTORVM. deditis inirrme crnitrreo{,htfdrent,^uù .t^demima qui fdu^.ftcocoî. HocpcrÃäe tune feie» mus, qiMiido perÃde iidcutimus, C (fcifiâèuidettmus, quia ipfe esl deus. tpfe etiam numerus atntum ueluti die* run;, (t fecundutn eos articulas temporis computentur, qui in fcnptutis fantbs uidentur es(pr(Ãi,ilkfabbatiftAus euidcntuK ddparebit,quontam fcpnmus ittuntitur,utpri^ ma ataslanquà dies primus Ãtab Addmiifq;ad dilutiiu, Setundd mdeufq^ ad Abrahdm,Koa tcqualiatr tempo-:* rtim, fed numero ffneratienum : Cenas quippe habere rcperiuntur. Cine lamf cut Matthieus etiangeL'fki deter** ntittat,tres ten'tes ufq; ad t bn/h (ubfcqituntur aduentum, qu£ /itiffihc denis,cr quaternis graerationtbus explican** tur. Ad Abraham ufq; ad Dauid umd,altera inde ufq^ ad . tranfmigrationè in Habytoniam, tertia inde ufq^ ad Cbri** fii carnalemtiatiuiatem. Tà iumiaq} omnes quinq^. Sexa tuinc agtur,nuâlo ^ncrationum numerooutiendd,pro= Ador.). ptcr id qued diamp;,m efi; i^on ell ueÃrwm fcire tempora, qu£ pater pofuit in [ua petefiate. Paà hanc tanquam in Gmcf.». diefeptimo requieÃetdeitt,(urn eundemfeptimum diem, quadtuserin:us,in fcipfo deoÃcictrequiefcere. CeiÃis porrô ^atibtis pn^lis nunc diliffnter longum eÃ: di/fu* tare, thee timen jeptima eint fabbatum,cuius finis non trit uc/ficra,fed dominicus dies uelut oikiuus aternus, qui ChriÃi refurrefbone facratus eÃ,a;terttam non folwn Jfiiritus,ueru'metiam corporis requiem préfigurant, ibi uocabimus CX uidebimHS,uidebimus ej arttabimus,dma** bimuset laudabimus.Ecce quad erit in fine fine fine.Ndm quisatius naÃer eü Ãnis,ntfi perucnire ad regnum cuius nullus eR finis { Videor mihi debiium in^ntis huius ope risadiwiantedomino reddidiffe: Q^tbusparurttfUelquh busn{nuumeÃ,mihiign0fcant:Quibusautem fatis eil, non mihi,fed deo mecumgratias congratulantes agat.Glo ria or honor patri,Cf fitio,O'ffiirituifanâo,omnipotent deoinexcelfis in fécula feculcrum,Am(n. Sermon. XXX VIL de Saniflis, De faiicit* nbsp;nbsp;Agtt ttunc fi-otrcs, aggrcdiawur iter uité, reuertSi** cittMamp;on murad cittttitrmcoeleÃrm,inquafcriptifu/inus,crciuts ^phcu Æ â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Non fumus hoffiites, fed dues fanchrum crdoa tneÃid dei: etiam iUius h£redes,coharedes autem Chr^. Huius nobis urbisiaruiasaperiet Ãrtitudo,crfidutia I«« twn prébebit ingrejfum. Confideremus ergo 'ntclyum |
CLXVin urbisillius foelicititeinin quantum con fiderare poÃtbile eil. vt enim uerè eil, comprehendere luilliis ferma fuffi** det. Cidturdeea inquodam loco fie,quod aufiiget ibi dolor, triflitia Cf ^iiiitus, Qoid hac uia beattus,ubi non eà pauperatis metus, non agritudinis hnbecillitas ? Nf= WÃlédilur,»emoirafcitur,gt;umoinuidet.Cupiditas nuSa exardefeit,nullum dbidefiderium, nuUahonoris pulfan* tio aut patrfiitis ambitio, I^ullus ibi diaboli metus,infidia domonum nuïlé,terror gehentiéprocul. Morsibineque corperis neq^ animéerit, fedimmortaliüCis mutiere uia iucunda,KIulla erit tuncufquä difcordia,fed cussdicon** fcna,cMidAconuenientia,quia oinmu/m fanikrumwta concordla,paxeun£kiiCflétitiacontiiut,tranquillafunt ,, omniaCrqu!ea,lugsÃ)!cndor,nontÃequinunc eÃ,fed Apocai.i^. anto clarior quanto foelidor: quiaduitas tUa, ut le^tur, non egebit lumine folis, fed dominus omttipotens lÃtimi** nabiteam,Cf lucemAeiuseÃagnus,ubifAndifiÃg:bunt Daniel. ) t, ut Ãrll£ in perpétuas £terniates,Cf ficut jfilendor firma» , menti,qui adiuÃitiam erudiunt tnultos. Quaprcpler nox ibituilla,null£ tencbra:,concurfus nubium nullus,nec fri^ igiris ardoris^ a/fieritas ulla,fed alis quédam erit rerum temperies, quam nec oculus uidit,aec auris audiuit, nec in cor hominis adfeendit, nifi illorum qui ea perfi-ui digni inueniuntur, quorum nomina feripa funsinlibro uité qui er laueruns Ãolas fuas in fanguine agni,Cf funt ante thronwn dei,fêruiuntq;ei dieac node, ision eÃfeaeihts, ibi nec feneilutis miferia,dum omnes octurruiu in uirum perfiäum, mj menfuram £tatis plenitudinis ChriÃi». Hxc hereaift firmiirr fenfibus noÃris, hxc mteUigin* ter plena fide, hxc toto corde diligantur, bxc mdefinentiium operum ma*^ gnanimitate acquiran» tur, EXPLICIT PRIHVS TOMVS. SEd-VITVR TO* mus Tecundus. |
I.Cor.»
JHatt.r
VARIA BT MISCELLANEA.
VARIA ET
MISCELLANEA»
DE HAERESIBVS
Hereticis*
Lib.I. de Genefi contra MamchscoSjCap.I.
Vid nuüa feriptura eà que no apud eoi qui iHdm no inteÃigut Ãcile poÃit reprehendi. Sed ideo diuina prouiden tld multot diuerfi erroris hereticoi ef fe permittitjUtcum infultà t nobis, CT inirrrogdnt nos ta que nefamus,uel
fu exctttidmus pigritiA,CT diuinas fcripturits noffe cupide mus.Propt créa CT A poÃolus dicit: Oportet multos here fes eÃe,utprobdti maniÃà Ãdnt inter uos. Ui enim Oeo probdti funt qui bene poffunt docere, fed nuniÃftt homi* tjibtts effe non poÃunt niÃcwn docent. Docere autem no lufit nià eos qui doceri querustt. ied multi ad querendu pigri funt, nià per moleftids CT infultationes hereticorü, qudÃde femnoexcitemur, CTdeimperitiafuderubcfcÃt Ãbi, CT de iüa impcritid perielitari fe fentidnc, cxui hot fnines,à bone funt Ãdei,noncredunt Bereticis,fcd quid eis reÃtondeant diligenter inquirunt.Neceos de/erit De' Ki,ut peientes acctpidnt,^^ querentes tnueniant,CT pub
lica difciplina inuenire quod querunt, atteruntur trrori lus,CT à perfeuerdnter iiiquirunt, ad ipfos Ãntes a qui* lus dberrauerant poü magnos labores Ãtigati, atq^ Ãtien (rj CZ pene mortui reuertuntur.
De liera religione.Cai» put VIII.
â¢lyimod'* Vfdmtti' igitur etiam Bereticis, non ut eortvm appro Kiettticit bemus errores ,fed ut catholicä difciplinam aduerfus eo^ ruminÃdiasdÃerentes,ui^laniiores CTcautiores Ãntus, etiam à eos ad jalutem reuocare non peÃumus.
LiKfeptimo ccnfeflionum. Caput XIX.
Imptobi. nbsp;nbsp;nbsp;'fmprebatio quippe Bereticorum, Ãcit emmert quid
corSfadt' ^^tleÃdtUAfentiat,CTquidhabeatfanadodrina. Opor* E'cckfia®'^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mAtufiÃÃercHt inter
infirmos.
j.Corin.)),
Lib.XIILcontfaFaiinum Cap. XII.
Hæretid HJonenimdiÃiutare amant Heretici,fedquoquomof diTput^'f ^°fquot;pf^*â'^f^Pâ^^^tgt;(lt;Ãitgt;*dperuicatidut congrcgpntjl* cut hisdixit,que non pepererunf.
InPialmumLini.
Ptiniï h«. nbsp;nbsp;nbsp;'BctmCT prima hereÃs tn dtleipulis Chrià uehit ad da
Ciffiftofaz ritldmfermoiitsipÃusÃiheÃ.Cuenimdiceref.BiÃquit maiiducauerit carnemmeam, cr biberitfanguinem mtié.
lunhdbebituitdminfe.lttinon inteUlgattacbxenMdd lo»«.* inutcefn: Durus rfl hic [érmo,cr quis pottfi eimt dudireï
remanfit cu alijs duodecim. Cu eisÃggeÃiffent illos in fer moneeiusÃiÃefcandalizdtos ; Bunquid CT uosÃnquif, tfultis abireiEt Petrus uerba uite eterne hdbes,ad quei» ibimusl ïntendite obfecramus uos,CT parwtli diÃite pie^ titein.Bunquididin Petrusintrlli^batfecretuillius fer* menis dominis Nondum intetligtbat,fed bouA effe uerbi qu£ non intelligebat,pie credebat.
InEuangeliumloanniSjTriii datu. VI.
Leguntur enim leges maruÃfle, ubipr^ceperustf impe imperftoâ* ratores.eosquipritterecclefitecatholicecommunionem f'iâ pf®''!' ujurpantiwi nomen Cbrifbdnwmynccuolwnttn pdccco^ rctici bom*
lm pacif eitt£lcrè,nihil tu mine eccltÃtc audeit poÃidere.
DeucfbisDomini.SermoXl»
Sanâus j^iritus diÃaplinic effu^et fiólum. Qjidpro^ pier quicunji in fciÃmaticii uel hmticis {ogregstionibiu, uclpctius fegregntionihus rendti baptizdiuur ,qudmuis non lunt Ã:iritu,tdnquAm Hifmacli fiiniles,qui /ecundum carnènatuseil ^brah£,no{etundu ifaac,qfKUKdu jjgt;i rituperrepromiÃionö,amen ctm ad Cathok(ä Ãdem ue niSt,et (ocietdti f^iritus aggro^mur, quem Ãris procul» dubio non habebant^non eü repetitur lauaau carnif. No fnï)»« d(Ãit etiamfotii poÃtis tÃa Ãrma pietati5,Sed ai ce
iiii ccciclia fticia
Sapien. ।
Gal. 4
Hjtretici n5 rcbapti fandicfi ad
dit eis que nià intus non poteà dari unitesÃiirdus in um tcdciiä rc^ culopdfisiTalesquippeerantantequdmcatholicie/fent, ' dequdlibusdicit ApojblusiBdbentesÃrmäpietatis,uiro a.Tiwe. gt;nbsp;tutem dutem eius abnegates. Poteà enim efje uiÃbnis Ãr mA pdlmitis etidm prefer uitem,fed inuiÃbilis uita radiiis haberi non poteil,niÃin uite, Proindecorporaliafacra* ment a,que portant zT célébrât,etidm fegre^ti abuniüte corporis ehr iÃ,Ãrnumpo/Juntexhiberepieatis.'Virtus enim pieatis inuiÃbilis CTÃgt;iritdlis,ia in eis no poteà eà fe,q^enudmodiim fenfus non fequitur hominis mtmbruni
pfcfdtorBwi quoniam no dafür nià inÃiritufanäo, in ille EccleÃa antumnwdo dari poteÃ, que habetÃnritum fanilum,
Lib.XVIII.deciuitatcDci, Caput LI.
IpÃquoq^BereticicumChriÃanumco^tanturhd* Wulift im bere nomen, erfacramenta ChriÃana,, CT feripturas CT h'ntquot;H«re proÃÃionem, magnam dolorem Ãeiunt 'm cordtbus pio= nbsp;nbsp;nbsp;P'®?quot;
CT multiuolentes effe ChriÃani, propter eorii amp;*pT no. diÃenÃtones heÃarecogutttur,CT multi maledici etiam in his inueniut materiam blafphemandi ChriÃanum nomè, giiant ha. quid CT ipÃquoquo modo chriÃani dppeUantur.
Lib. quaeftiorium Eiiangeliorum fccundum Matthäum
Qpæftio.XI.
Differoiti* inrtt Hacrt
«» »»lt; » ⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;b Mbl/b/»»«. bZ « IZWW nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;।
Kereamp;ciÃlfd crednnt,t{li autem uera credentes, non ui^ catliolicum n . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp;nbsp;fcllma«
«ÃW cum.
VARIA ET miSCELLANEX.
|
ifMtt itiiitt'creJïîtSôlet Mtetidtnc^uerifcifinAtici qd itlgt; Bitreticii dilknt.^y' hoc inuemri,cumfci(gt;nAticos non fi* Je; diuerlA /Ãctdl4ed commanionii dirupa focittM, Poft panca ibidem. Hztf tici tumen confcquens (lî,itt omnii ü^ereticiK uel fcif» amp;nbsp;fd.'raati Ÿnaticus corporaliter ah eccleftd fepdretur. Maltof enim ab Eccicfia t^'tf portât eccle(ia,qu!d non itd defindunt^Ifitdtcm fen pcHtndi, tf ni le fut,ut inttntam multitudinem ficidnt,qwd fi foe» cerinttuncpeUdiuur. Ad Donatum proconfulem Aphncæ,cpiftola CXX VIL Tgt;eniqfttnumfolMneflquodintudiufiitidpertimelcie mus, ne forte quoniam quicqudm mali contra Chriftiana. fixietatem ab homtnibus impijs in^rdtisqi comittitHr,pro fèfh grauius eü V atrocius, quant fi in altos olia corn* mttdntur,tu qiioq^pro mmdnitate ficinoru/m,dc non po tins pro lenitatis Chrifliane conÃderatione cenfèas com rendu, quod te per lefum Chnflu ne Ãcias obfecramp;ntus. fJeq' enmuindtihm de inimieis in hacterra requirtmus aut uero ad eas anguÃias animos debeant ccartare que pd Pmur,ut übliuifcamur qd nohis praceperit,pro cuius ue-* riaaac nomine pdtimur,qui dilâ^musiuimicos noflrcs Hxtetid nbsp;nbsp;eramus pro eis. Vndeex occaÃone terribilium iudicit tinu necan nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;; (ii, ec legum,ne etemi ludtcij pcenas tncidant,(orri^i ecs tu* pifnus,non necari, nec difciplinam circa eos negh^ uolu* mus,nec!uppluiis quitus dignifuntexqrceri-Sicer^ eo rum peccata cempefee, ut Ãnt quos poeniteat peccauiffe, Ciueiumusigitur utcum ecdeÃe caufasdudis, quam!ilt;â bet nephdrijs tniur^s dppetitam uel affliibam effe cognea uerts,poteÃatem occidendi te habere obliuifcdris,petitie» nem noüram non obliuifcdris â Non tibi uile Ãtneq- ton* tempttbile Ãli bonorabiliter dilc{hÃiim',qdâ uos ro^tnus, ne cceidantur pro quitus dominum ro^nius i/toorngin (ur. Excepta etiam quod à perpetuo propoÃto recedere tion debemus uincendt in bono nultrni, illud queq; pru» deniia tua cogitet.qdâcaufas e(cleÃafbcax,niÃnuare uebis tumo prxter tccleÃafticos curat. Proinde à occidendos 'm his feekrtbus homines putdueritis,deterrebitis nos ne per operam noÃram ad ueürum indicium altquid ale perue» mat, quo comperm illi in noÃram perniciem licentiore au dacid grafjabütur,ncceÃitdtc nobis impaitu C ittdidld,ut etidm occidi ab eis eligimus quim eos occidendos ueÃris ludicijs mpramus. H anc adiitonitionem,petitionem,obft crationem meam, ne quaÃ) aÃpernanter accipias. Beque enim te arbitrer non recoiere magnam me ad teiC^mul» to quà m nimc es altius fublimatum.etiam à epifeopus n o ' nbsp;nbsp;nbsp;effrm, Ãdutiam ta men habere potuifjë. DE H Y POCRISI, SIMV/ latione ctmendatio. De «era innocentia, Cap.CCXIX. |
Simuldta innocentid non eÃinncceititd-.Ãmildti nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;SinuiiCi . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xquitai lt;i«r non est ;equiiat,fed duplicatur peccatum, in quo pkx eft hm O' miquitas cr Ãmulatio e R. Sermo LIX. de femporc. Bypocrita Grteco fermone Ãmulator interprefaturt qui dum mtns malus Ãt, bonum fe palam oÃendit. Bype enim fà lfum, CriÃii uero luditium fonat. Nomen au» tem Hypocrite translatum eii a Ãiecie eortim qutÃiedli» cults tedh Ãicietncedunt, diÃiii^entes uultu cieruleo ni» ueoq; colore O' caterts pigmemis, habentes Ãmulcahra orisdtnthedgipfata,0' uario colore dtÃindln,nonnunqui colla Omaiius créa perus}gentes,ut ad per fouie colorent peruenirent,O' populum dam tn ludits agerent fà üertnt, modo inÃ)ccie utri,mo iiiÃrma famtiia: O' rel quis pre» Ãtgi)s.Q_u£Ãiccitsargunutui translataeflin his qu^Ãil fo inceduntuultu,o fimuldat quod non futtt.Sedhypo» ( rifeorum maculam non habere, aut pautorum aut tttiHo tum(Ã,Ndmquicunqi usiÃfeu:deri,quodnoneft,liy» pocritd esb. Nom« Hjrpocriiç «Ude (Vatl^ latun ht «y De ciuitafc DeijL ibro XIX. Caput V, NKÃÃfC funt oecultiores iiiÃdie,quam hot qult;e latent 'm D' CiKnii* Ãmulationeofficifautin aliqaonecrÃttudinisncmine. Ndm fBWJ qui palam eà aduerfarius Ãcile cauendo uia» re peÃis. Boc uero occultum inteÃinwn ac domeÃieum tnaliim,nonlohtm extitit,uerumetiam opprimit antequi proÃiiterealq-explcrarepotueris. Propterquodetiam diuitiA «ox lUaiEt iniinici hominis domefbi i eins,cum ma, gno dolore tordis auditur, quid O'Ãquifq^ tarn fortisÃt, ut leqtto animo per ferai, uel tarn ui^laiis ut prouido con Ãlio caueat.que aduerfus eum molitur amichid Ãmulati, eortim tanten hemihum perÃdoru ma.ld,ctim eos effe ptf» Ãmos experititrfà ipfe bonus eÃgrduiter exerutietur ne ceffe eÃ,Ãuefemptru t fueriui,0quot;fcbonosÃnxerintjiue in ifkm mahtiam exbonitite miiUilt Ãnt, Si er^ domui commune perÃigunt ùt hts mails humani ffneris tutu hi eÃ, quid ciuitas,qu,e quanto maior eÃ,tanto Ãrusn eiiH litibus ciuilibus O ctiminalibus pleiniim,rtiain à quiefeât, itonfolum turbuknt£,uertnnetidm fiepius O' crueitlie fe* ditiones ac beUa ciutlia,d quorum euern ibtis funt dSqua»^ do liber£ ciuitiites,d pericutis nutiquam. Inpfal.XL. Sunl enfm Bypocrite Ãmulatores malt adiustpittef fe Ãlb, charitme,captantes omnes mcttts,ctnnia uerba fan nbsp;nbsp;j,.' ihriim,'m omnifuslaqueos inquirenies. LibroILdeGencficontra Ma* nichacoSjCapur X V. Ckmi enimquifqi cecideritabtUa intima O'fecretiÃi» Aminine» »wx /«ff ueritatis,nihil efl unde uelit plat ere fuperbta,nia fraudulentisfiumlatiorubus Bttic enim O'hypeenÃs ha* ««» fcitur, tti qua mult urn fibiuidenturcordati, quo potucrut fltUere.O decipere quern uoluerunti Libra |
|
VARIA ET MISCELLANEA. Lib.n.de fcrmonc Domimin monre,B. MiinfUlu c(l enim Hypocrite non quoi OfU^ii prt» ttndu^t hominum,ti etmrn cordt fflhre. sunt Autan KypocntitpmulAtorei, tdnquAm prontmcMorts ptrio UArum âienarum peut in TheattenpbulisNon tntm qui dgâtpartet Agamtmnonisin TrA^ctdiA(ua-btgrafid)(iue dheuiuf alttrtufyid biÃoriAm ue pbuâani, qui agitur per tn -MH,uereiple ({i,ltd (îmu ai ewm çy HypocritAdt^ eaur. Sicm ccclepfs,ue in emni uttAhuntAnA, qui/qun fe , utdt uideri quoi non eü,'Hypoi fitu r{i- SimulAt enm fe iufium effeO' non exhibet,quid totumpuâum m Uude tofi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hominu ponit. quant poffunt etiAin Itmulantes pert ipere dum päunt eos quibus uidtntur bont, qui ub eu Iau^ dAHtur.Stdtaies ab inÃifäore Dfo tmrffdfm no cApiift, tup pUAciic fuppliaum. A b homnnbus Auti m,'mqâut,perâ ceperuntmercedemfuam. Rt^Ãmeq- de hu dicitur: Re d me opArij dolofi,nomen meum bAbuPtsJed ope» ra me A nonfoeciPis. In lib.de mendatio ad Confen* tium,Cap.I. Magnä« Hdgiu qutefho eP de mendAtio,qux nos in ipps quo» A^hbut noÃris f epe conturbAt,ite Aut tenure accu «enditio jtmus m(ndAtium,quod non eR mendAtium, Aut Arbitrer mur Aliquando eÃe menttendum honeÃo quodam O'offi^ ciofo Ac miÃricerdi mendAtio.QuAtn queÃ'one fdin folU titè pertrAâabimuS)U[ querammeum quuremibutt Cap. K. ExcfpfM imtur iocis, quit nuttquAm fwnt butaU men* loonon .11.^ J 17 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. »(Te Died»/ dAeia,bAbentemmeuidemiÃtmamexpronuciAtionediq; ipfo locamis affeâhi pgnificationem Aninti,nequAquà pl» lentif,O P non uera enunciAntis. Capinlir. Quu dira. nbsp;nbsp;Qfiifquis hoc enuncidt quod uel creditwm dnimo, uel tut nentm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r opindtu tenec,ettam pijuw/it,non mentitur imognitu enim habet pro cognito, Qadpropff»â lüe meniitur, qui d^ud habet in Animo^Oquot; Aliud uabu, uel quibusfibet pgd ftifieationibus ennüciat, Vnde etià duplex cor dicitur effe nuntientis, tdfâ, duplex cogiatio,UHA t ei qudm ueram e(fe uel [cit uel putat O' non profèrt,Alterd eius rei, quant pro iÃi preprt feiens pi/am eÃeuel putans. Caput nil. J*** No«o d«tè dubitdt mentiri eum qtiiùolens plpt,enurt ditiiun, fidt cAUp püendi, Qudpropter eiiitcidtionem pl'dm cum uolufttdtepBendi prvlatdin mdnipÃum eà ejje mendaci» wm ,fed utru/m hoc folum ftt mendatium aha qujeÃo efl. Caput V. |
VtrS ali. Interim de hoc pnere in quod omnes conftntiunt,M* 2Ãium ijinrdmus,utrum ahquando pt utileplfum aliquid enun» «nunciare ciArecumuoluntateplleiidt.Namqui hocfentiuntadh;^ tattfïiîcdquot; bent teflimomd fententix lu£,commemmorantes SAram ^K( friferit. Idcob d pdtre in» quot;nbsp;terrogatum reÃgt;ondiÃe,quodipl^ffet Efdu maiorpliut ettif. Aegyptidsquoq; obÃetricet ne inpnies Utbr/tsnd* feentes mterà erentur^etiam Pro dpprobante O' remu* nerdntememitas. Etmu'ta riufmodtexempla eligentes eorum hominum mendatid comman irant, quos culpare non dudeae, atq- itd ptedru, ahquando eÃe pi ffe, non (olu reprehenponenon dignum fed etiam digiium laude men* daciumHu atq^tahbud copitpÃime learbitrantururff» re.uetÃcon'ul ndiedu/dexigt,A!iquandomeiitiamur. ContrdiUi quibus pldcetiiunqitam pc mentiendum,mul» to fortiua dgu»t,utentes primo duéhntate dinina, quonià in ipfo Decalo^ fcriptum eà : Eal'um teftimoniUm ne di Ezodf, to» cds,Clÿp ffnereccmpielbturomiiemendAgt;ittm. Quifqs enim dliquid enunciat, teÃmonnim perhibet ammo (uo. Sed ne quis contenddt iien emne mendatium fa/um tcfH^ tnontum eÃe appeSandum i quid diélurut ffl dd id quod fctiptuneÃ'.Ãs quà dmentitur oeciiit ammain? Qjtod nequisarbitreturexeeptis aliqwbiif menticntibui peÃe intrll'g,d'ioloco le^t:Perdescmnes quiloquuntur men j datium, Vride ore fuo dominus pc inquif-Sit in ore ueÃro eà eil,non non,quod aut amplius efl a malo eÃ. Hine O' A poflolus cum exuendum ueterem hominem priecipaet, qUo nomine omiiid peccata intcüigiiturponequeinerait, imprima pollens: Quapropter deponentes mendacium loquimini ueritatem.fiec iÃM qui de ueterihus obris men» ddciorum exempla prolatd fMit,terreri le dicut.ubi qmc» quidgeÃum efl,p^ratcdecipipoteÃquamuis reueraco tgerint. Quicquid autemparateptdur dicitur,non eà mtndadum Omms enm enunciatio ad id quod cnunciat reprenda eÃ. Omne autem pgurate aut faäum aut diäu lAc enuncidt, quod pgnipidt eis quibus imelligendu pro» latumeà Etideodelibris noui TeÃamrnit exieptis pgu ratis pgnipfdtionibits domini.p uitam moresq; fanÃoru, etfdÃa, Ac diÃa cöpderes, nihi tale proprri poteà quod adimmitationemprouocet mtntiendi. Simulatio nanq; Petri et Barnabie non lolum cemmemmorata, uerumetià reprehenfdatque correita, eÃ. Non enim utnonttuUipu» AworS )4 tant, ex eadem Cimu'atione etiam Paulus ApoÃoius, aut Timotheitmcir(umcidit,aut ipfequidamritu ludaicola» eramenta celebrauit,jed ex lOa liberta e jententix lue qua predicduit,necgentibus prodeÃecircumcipouem,',nee lu» dets obeffe, unde nec iSos aÃrmgtndos ad con/uetudinê Judeorum,nec iBos à paterna deterrèdos cenfuit. Pn» us autempnuilatioe!ua,tanqu4in iudaifmo faluseÃit.coge * bat Gentes iuddizare,quod uerba Pauli oflenduntdii en» tis: Qttomodo Genies cogs ludaizaref Non enim cogéré tur nip uiderent eum pc cas obferuare, quap pren r i'las nbsp;nbsp;nbsp;' falus eÃe non peffet. Petri er^pnw'anohbertati Pauà noneà comparandA-CluodaucioritAS mentiendi, nec de antiquis hbris proprn poteÃ,uel quid non eà meiidatiu, quoi parate geÃum diÃu/mue rci ipitur, ue quid bonis öd imitandum nonpropomtur, quod in ma'is cum prop» cere cÅperint in peiorit compararione iaudatur, nec de noui TeÃamentilibris,quidcorrefho potiiis quampmula tufÃicut lAchryme potius quam negitto Petn eà imitäda, AA a i.Ap^ |
|
VARIA ET Caput X. A daürittA YeUisonU,iit^} ctb eis omnino enttncidtlo* niliui, qu£ proptrr doärindfn Yeli^otiis enunctAiitur cu idd docctur crdifcitur, Omnii penitm menddtid remouè Prxdicangt; ddfu-nt. âi^ecudiomninocMfdiiiueniri poJJe creddtiir, meftdihi^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inentiendum ftt, qmndo nee idea in ed caHouenda dùilrinA menticndiem ejl, ut dd edm tpfdm quifq; ÃciliM perducatur. Vrdlkl entm ueî leuiier diminiicu duchritdte ueritdtii,omnid dnbid remdnebnntjQuje ni/i uerd creddii tur teneri eerie non poffiint. Lieet igtur uel dijfertoridc diljiuatoridlqi pradiedtorrrerâm lt;eterndrit uelndrra^ tori ,dut pr,entincidtori rerum tempordlium dd ledifiedn dam reli^oncm dtq^ pieaivm pertinentium, oeeulare in tempore quicquid occultandtim uidetur, menttri dutem nunqudin lieet,er^i nee occulari mentiendo. Caput XXL ^mïnnc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;difeuffn omnibus nihil dliud did tephnonid dum fcripturdrum montre,nip nuqudm efje omnino mentien^ dum. audiidoquidemneeulldexempldimiiddtiorumis mitdltonedignAinmoribiM fà disqi fdnólorwmintienidn= lur,Qu,odddedf dltinet feripturds queddnuUa ft^ratd fignipedtionem re/irtmtur,peuti funt res ff/leindbh^ bus Apo/klcrum Ndin dominiomnia in Euin^lio que imperitioribiu menddtia uidemur,pgurdtepgnipedli5es ).Corin,J, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et quod dit ApofklusiOmnibuscmnidÃii/sfum, ut otimnes lueriÃeerem non cum mentiendo, fed compdd ttendo féeeiffe rede mteUi^tur. AdfempiteritAm fdlutem nuttui duceiidus ed opituldnce mendatto, non aiim malit conuertentium moribus dd bonos mores couertendus eÃ. Et quifquis eÃe aliquod genui mendatq quod peecatu non pt putdueric.deeipiet feipfum turpiter ,f um honeftumfe deeepcorem drbitratur. Lib.contra fncndaciïim ad Con«» fentium,CaputI[. it⢠Reg- ) o. nbsp;nbsp;nbsp;S( eiiiffj uifif qn(ifi Ãbiinter eeterofddexemplu men tu ndi prudenter uidentur inaieri,ferunm EaalfeeÃe men tituf ep,ut feruos eius occideret, quanto iuftius fet undum iÃoru/m peruerÃtatem tempore perftvutiois feruos demo nu/m le mentiYentur lerui Chrif}i,neferui Demonum fer« ttos oeeiderent Chri 111,0' fderificarent idolis,ne interpeef rentur homines,à fderipeauit iUt Ãddli ut interfieeret ho* mines? Qwd enim eis obeffet fecundum egregiam doäri* B4I» i«fii4/i«(/oçKor«»i, ft diabolicultum mentirentur 'm corpore,quando dei cultiu feruabatur in corde? Sed non pe intellexcruiit ApoÃolum martyres ueri,martyres fan Ap^c*** Si.Videruntquippettnueruntq; quodferipttvm elliCor decrediturddiuÃitidin.oreptconpÃioddlalutem- Etm ore eorum non efl inuentum menddctu,dc pc irrepr^ehens pbiles dbtcru'nt,ubi tentdri à ineiidacibus ulterius non ed^ ucbunt,quidmèddcesdmpliusin fuiscodePibuscoetibus, mTndia 5 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dlieiios ucl proximos non habebunt. I llum uero Hieu mendacio nnpio crfacripciofdcrile^ occitkndos hnpios |
MIS-CELLANEA. O' fdcrilegos inquirentem tion imitdrettfur-', ntc p de iÃo qualisfuiÃeteddemfcripturdtdcuiffet. Cumuero{criptu 4,Reg,)ó. Ãt eivm retlum ce)r non hahuiÃe cum Deo, quid ei pro* füit,quod pro nonnuüd obedientia quam de domo Achab ommno delendd,pro eupiditate fu£ dominati ois exhibait, dhqudntdm mercedem tranptoriam regni amporalis ac* cepitiOc. Caput in. Wfiiddcioram genera mdta fuânt,qu£ qtiidem omnta ufiiuerfdliter odiffe debemus. EluUum eil enim mendactit mendaci» cfKod non Ãt coiitrarium ueriati. Nam peut lux CT tene* bra,pictjs Cj impietai,iuftitid CT »«(guiffW, pecedtum et redeÃdumjanitaiCJ mbeeiüitas,uitacrmors,itt«i» ter fe ju'tit ueritas mendaciuii:qs contraria. Vnde quatuo dmdmusiPim,tanto ülud odiÃedebeinuii't Caput VI. Fuertmt enim lemporibui ApoPolortim,qHiueritdte p,â-,,p non uerd(iter,id ell,non ueraci aiitmo pr£dicarent,quos dicit ApoÃdut ChriPumdnnuiiftiaÃe noncaPr,fedper itiuidiam cr totentionem Ac per hoc etiaintufic nonuUi nlerdti funt annunihantes nöcdÃo animo ueritatem, no cuantcs «a b.men uUi laudati fimt, tanquam aniiU'Hctiantes caflo ani mrânà â mofalpcatrm,CTc, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nöianda«. Caput X. Admenddeiorum^neradeÃndenda plurimadepri* OccuKm« pturisldnüisfulfra^ripuainturexempta. Hlonauthoc nonrfpî® eü occulnre ueritatem, quod eH proprre mendacium. Qjtamuis enini oninis qui memituru^itcitlarequodue* riHM eH, non taml omnis qui uult quod ueraim eà etlare nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4 mentitur, Pleruncj} enim uera no mentiendo oceultamuSt fed tacendo.tieq; enim mentitui eà domi lui ubi ait: Miel a hdbeo uobis dicere,fed non poteÃis tüa port are modo. Vera tiieUit,non Ãlld locutui eil, quibui ucrkaudiettdis, uosminus idoiieos itidicauit.Quod peishoc ipfum no in* dicaffetjideit,non eos poÃfeportareqult;e dietre iwluit,oc cultdret quide nihitominus aliquid ueritatis,Scd poÃfe hoc relieperiÃrptan nefciremui,autnon tdntoprmaremur exemplo .Vnde qui aÃferusit aliqiundo eÃfe mentiendum, nonconuenientercamp;mmemorant Abraham, hoc feeeiÃe deSdrd,quamfororemluamdixit, Nonetiimdixit: Mo/» eH uxor med,Sed dixit: foror meaeÃ,qued erat reuera, tim propinqua fitere,ut foror non mediocriter dicere* tur,quod(y poÃediampbi ab tUo qui abduxerat, eared* ditdconprmauit,reÃ!ondensiüi cydicens : Etuereforor mea de pdtre,non de matre,hoc eÃ,de paterno genere,no de materno. Aliquid er^ ueritacuit non falp aliquid di* xit,quandotacuituxorem,dixitfororem. HocCfpliuf eiusfoecttlfaac,namG'ipiiminouimufprop'mquamcon iugem fuampiiffe fortitum. Non eà ergo mendatium cS plendo abÃonditur uerum^led cum loquendo promittitur falfwm.locob autem quod matrclacit au(iore,ut patrem fallere uidereturt p dili^ntcr C?quot; pdeliter atlendatur,non fli |
|
eil mendacium fed my Atrium. Qtie fl mendada dixerh tiantur,quafl mendactu flt omne quod Ãngttur,cum uera* mus, omnes etiam parabole CT figure flgnificandarum etter aliud ex alioflgmficandi gratta mulafln^ntur. Si quaritmcunq; rerum, que non ad proprietatemaccipieii er^ nthil aliud flgnificaffet lèfits in eo quod longitts ire de funtJed in eis aliud ex tdio efl intelli^ndum,diceren^ fe finxit,merttö iudicaretur effe mendacium.Eorro autem tii, Mctapho ' E:(ch,|| Apoc.f j.Pctri {â Antiphri fit lob,* Goi.nr Gen, 4* ^ropinon t«r effe mendaeia,quod abflt omnino.Nam qui hoc putat funt menda tfoptcts etiom tam multis locutionibiis omnibus, potefl hanc importare calumniam, ita ut hac ipfa qu£ appellat tar met3phora,hoc eil,dc re propria ad rem nonpropria, uerbi älieuius ufurpata translatto,poÃit tlh rattone men^ daetum nuncupari. Cum enim dicimus,flu£hiarefegetes, gemmare uttes,flortdam iuuentutem, niueam canniciem, proculdubio fluibis, ^mmas.florem.ntuem, quia 'm bis rebus non tnuenimtts, m quas httc uerba ahunde tranfluli mus,ab iÃis mendatia pucabuntur. Et petra ChrifluStCT cor tapideum ludieorum Item Leo t hriflus,e:T Leo dta^ bolus,CTinnumrabilia aliadicêtureÃemendatia,Quid quod htee tropica locutio ufq^ ad earn peruenit quje appel latur Antiphraps,ut dicaturabundarequod itoneii, dica tur dulce quod a. idum efl, lucus quod non luceat, parce quod non parcant! Vnde tllud eà in fcripturii fanilis. Si nonm flctem benedixerit tibi,quod Ettabolus aitdommo de fanilo lob,GT inteUigitur maledixerit. Hif omnes modi locutionum mendaeia punbuntur,U locutio uel aSbo raa tn mendado depuabttur.Si autem non ell mendaciu. liRegü. 3. fta reÃruntur,proÃilc) non fo'um id quod fexcit aut dixit Iacob patri ut benediceretur, S ed nei^ iüud quod i ofeph uelut inuidendis locutus efl fratrtbus,Nec quod Dautdfl» mulauit m/antam, ne cetera huiufmodt mendatia tudtcä^ uera furttnteHi^ndarefèrèdg. Quaproptereafigura^ tis uelut amifhtus obtegu^tur, utfeniim pie qugreiuit rxegt;:ceaiu,Cf ne nuda ai prompta uilefcant. Eodâ¬mlib,Cap.Xr. fh nuhi uideatur tripartita ratio diflutandi aduerfus eot qui patronos ntendaci/s fürs fcripturas uolut adhibere di^ uinas,utprius ofltndamus nonnuHaque putantur tbieffe In doftrina mfndjcw,n5 effe quod put!insur,fl reiie intelligätur De* nulle mo- q^it 'bl mendada nutuÃfla fimt, imitanda no ejfe. contraomnes omniumopintones,quibusuidetur ad bont uiri officium pertinere altquando mentiri omnis modo tenendum, in doilrina religonis nuUo modo effe mentiendum,ZTc. Caput XIII. **' nbsp;nbsp;Hi«f e il etiam iUud quod commemorafli eot dicere,dlt;r minum lefum pofleaquamrefurrexit, ambulaÃe'm itine* rectim duobus difeipulis, ZT propinquanttbus eis cafltüo quo ibant,ilium longiusfe ire finxt/fe, ubi Euangeli/h di* censilpfeautem feÃnxit longus ire,etiamipfum uerbum pofuit,quo mendaces ntmiiideleihnturut impunément |
VARIA ET MISCELLANEA, III fl bene intelltgatur,G' ad id quod uoluit flgmÃcare reÃra tur,inuenitur eflemyflerium,Alioqum erunt cwnih men dacia que propter quandam rerum flgmficandarum flmi litudinem cum gefla, non flnt,tanquam gtfla narransur* Vndeefl tlluddeduobusunius hominisfitijs,maiorequi Luc«,« manfltapud patrem futnn,et minore qui lon^us peregri» natits eil,tam prolixa narratio. In quo genere Ãngendi, humana ettam uel diih, irrationalibus animanttbus CT rebus fenfu carentibus,hommes addtderimt,ut eiufmos diÃilis narrationibus, fed ueracibus flgntÃcaliorubus, q, uellenc commendatius Intitnarent. Nfc apud auihres antum fecularium literarum,ut apud lioratium,mus lo^ Apud Ho. ratiuin Fabulje guitur mart, cr muÃela imlpecul£,ut per narrationem fi ihm ad id quodagturuera /igniÃcationerefiratur. V«» decr Aef'opi tales Ãbutasadeum fine relatas, nullui tam Ãfcpi. ineruditus Ãiit,guipuaret appellanda mendaeia. Sed tn Uteris quoq;facris,p(utin libro luduwmlignaÃbiregem requirMitfej loqusintur adoltam, Gfad Ãcum, C^ad uitem,cr ad rubu,Quod utiq- totivm fin^tur,ut ad rent qute intenditur,fiih quidem narratiotte, non mendaci ta^ men,fed ueraciÃgmÃcatione ueniatur. H^edixt propter id quodferiplum efl de lefu : Et ipfe fe flnxit lon^us ire. ludicum y Lu3x.z4lt; t^equtfquam ex hoc uerbo flcut PrifciUianiflee licituuo^ lens htibere mendacium, in/uper etiam contendat Chriftu «æ flciffementitum.QuifquisautemuadtittteÃioTrelUudfin» côtcndimt ^nio quid prlt;efifftrauerit,attendae quod apndo perfece cum rit. Lonaus tunmq^ pc flea profriius /uper omnes cÅlos, non tarnen deferuit difcipulos fuos Propter hoc flgntfleä^ dum fùturutn diuinitus Ãilum, ad prafens lUud efl huma nitus Ãilum, Et ideo flgniÃcatio uerax in illa cfl Ãihone preemiÃd, quia in hoc proflihone tüius eil flgniflcationis uerttasfub/ecua. Ille lÿtur contendat Chnflum mentitu tfftfiftgfndo,qKi mgciteum quodflgnificauitimpleui/Jé ficiendOfÃiirc. Clamdtetiamloannes : Omnemendaciumnon tHex . . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cautda dc uerttate,omne rrg) mendacium non ett tulitim. Q£(lt;pro propoiiiis pter quando nobis de fertpturis fanihs mentiendi propo-- ⢠nunturexempla,aut mendaeia nonflmt,fedpuanturefl diexcpns fe dum non intelhgiintur, aut fl mendacta/tmt, tmianda nonfuttt,quiaiuftaeljenonpoffumt. Sedquod fertptum Exodi,» eüfbene Deum foeetffe cum Hebreisobfktricthus,CT (ü nbsp;nbsp;** Rrtafc Hierichnutma meretrke, non ideo Ãilum efl quia non efl itaq^ in eis retnuncraa ÃHatia, fed beneuolentta, btn'gnitas meMis,non intquitas mentientk, Caput X Vin. .Df ceteris mendociorum generibi^ eli^t flbi quoi AA. 3 putiU |
|
VARIA ET MlSCÃtLANÃÃ., putdt eÃe mitiÃmum âtq^ innocentiÃmum mentiendige «r'ifaTm* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;metittendum. Koefeio quad ettsm qui dicium effe (foc et oportere nuntiri^uerum docertfe tmlt uideri,Nlt;tnt pÃÃumeÃquod docet -, quis ÃiÃe uelit Ãjidere doâriitie, ubi cr fruit doeensjd' frUitur difcens. Si autem ut aliquë poÃit inueniredifripidufm^doccre fe aljêrit uerum,cu do^ ledteffe mentiendwn,quomodoerit uBttmex ùeritM IoÃk,a mendttcium,]ôdnne ApoÃolo r^dufnanteiOmnemmda* fiun non ex uericatt, Ad Laurenhum encbyridión, CaputXVlII. Veru diffiaüima cr latebropffima hic ^gnitur qua» Ãio,de qua lamgrandem librum, cum rejfbdendi neeeÃif tasnosurffreret,dbfolttimus. Vtrumad officium iu/li ho minii pertineat aliquando mentiri Nonncdli enim eoufq^ â progrediuntur,ut O' peierare cr de rebus ad Dei cultu pertineniibus, aede ip/a Dei natura frlfwn aliquid dicere utd^rom ttofgt;ttunquam bcnumpiumó^opus e/feconteiidattt. Mihi rcmcndaci aufcmuidctnr,peccatum ege quidemomnemcndacium, «ira citquot;* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;intereffe quo animo, O' quibus de rebus quijq; ' mentiatur: Uon enim pc peccat ille qui cottfulendi,quonw do lUe qui nocendi uoltmts.it mentitur, Eodem lib. Capur XXII, dïciiim P« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mendacium poterit aliquando lauddri, quid citum eft rtonnunquam pro falute quorumdam mentimur.Peccatu wmait. ip^g, ebljedueniate,qHodbentuolentiae'x(ufat,0' ideo 'frUatia damnat. Wultaquidem uidentur profaluteautcommodoali» 'cnius,non malitia-, fed benigniate mtndada. Quale lüa» Bnotn,} nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i« Exoiio obfktricum, qui Pharaoni frlfim renScia uenint,ut infrntes pliorum ifraël non nécarèniltr,Sêd e» tiam ifh non rt,fed in dolo laudantur. Quoniam qui tan» turn hoemodo mentiuntur,merebütUr aliquando ab omni inpfcÃis mendacio liberari. Nam in his quiperfiäifunt, nee ifia ncc minuta âjfniidod iiiueniuntur, quibus didu/m tR : Sit in ore ut» mrndacia. ftro efl eR,non non. Quiequid amplius efl,à malo eR. immerifó alto loco fcriptum cfi : Os quod lüdisitur, óeciditaniinclm. Poft pauca ibidem. Duo tun« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnino genera m(ndaciorum,in quibus no gmtra men magna culpa eR , fed talnen non funt pne culpa, cum aut ° â* iocamur,auto'proximispropmusmentimur.illudpriif mum in iocando,ideo non efl perniciopÃimum.quia non frllit, Nouitenim iUccuidicitur, iocicaufa effediRum. Secundun autem ideo mitiiis efl, quia retinetnonnuUain beneuolentiam.iUud ucro quod non habet duplex cor,ttec mendacium quidem dtcendum eR. DE DECIMIS; |
ScrmoCCXV.amp;CCXVÃ. de tempore. Et decimds defrubhbut uePris ecclefijs redditt. jHe ue. Dtâa^ re Chripi(tnusell,qui décimas annii frn^liseroÿindas pà uperibus reddit. SermoCCXIX.detemporè. Do« dignatus eü te turn (/dre, decimam à nobis di gtuturreppctere,nS pbi fed nobis pne dubio profrturÃ. SicenimperProphetamipfepromiptdicens: Jnfrrtein» quit omnem decimasn in horreis meif,utpt cibus in doma mea.cf probate me in his dicit dominus. Si non aperuero uobis eatharaikts coeli,0' dedero uebis fruäu ufq^jid ba bundintiâ. Ecceprobauimus quomodo nobis décima ma gis qttà m Deo propciant. Ibidem poft paiica. Ãecima fratres chartffimi tribut a funt e^ntivm ani tnbuu cg* nwraw. Kedde en^tnbuta pà uperibus, effet libamma facerdotibut. Quod p décimas non babes fruâuwn terre norivm,quod habet agricola, quodcun^ te pa feit ingpniS^ Dei efr,t3' inde décimas expetit unde uiuis, demlitia, de negitio,^ de artipcio redde décimas. Aliud enim pro ter ra dependimus^altud pro ufura uita penfamus, In fine ibidem. Deeimaenbn ex débite requiruntur, cr qui(ot dare noluerit,res aliénas inuapt ,cr quanti pauperes »inlocis quinuKM. «fci ipfe habitat, iHo décimas non dante, frme mortui fre^ tint, tantorum homicidiortvm reus, ante tribunal aterni ludicisapparebit,quialt;i domino pauperibus delegitaat fuisupbusreferuAuit.Quier^pbiautpramium compa rare, out peccatoruni depderat indulgentiam promereri, reddat decimam, er de nouem parbbus friideat eleémofy* nctm dare pauperibus, ita tarnen ut quiequid excepta uiquot; âu mdiocri C^âueftitu rationabili fiiper friuerit non lu» xuriic referuetur,fed in thefauro calefr per eleemefynatn pauperumreferuaturG'reponatur. Quiequid enini no» bis Deus plus qudm opus tfl: dederit,non nobisÃgt;eciatiter dédit,fed per nos alifs erogtndum tranfmipt, quod fi ndù dederimus res aliénas inuà pmuis. DE SIMOMIA, Item in alio quodam loco. SifKt Enuchuf fitit ^ui lo/êph compdräuitjtä qui grd tidmmercdturtUiuMnfernennonhdbet fitniiit ffnitdli^ îcJlîm's« bus, pc quoi^ ignis facrtpcij, qui per feptudgnta annos Bttbilonicie captiuiMis ,fubdquduixerat,extinâuse{l tu$ ignem I4/ôni A htioeixi uendentifteerdotium, quod fignifeouit quot;oâ )j)iritulfmfli ignem non lueere in Symonucorum (den* mentis,CTc. nbsp;nbsp;nbsp;, Inpfalm.CXXX. intenddtchiritits uefirttfindgnA reseommendatur. QSo» |
|
VARIA ET ï gt; QÿomoJo Simon iü: nugui ht mîrcibilibui utgredi uok' hat fuper fejpropterrd phtsillam deleiltUà t potentie A« ' po/hlorttm,giMm iuflitm Chh/lianorum. At ubi uidit pir nunus impo/itionem Apoliolorim,C^ per orattoaef eo^ rum dcumdiire Ãdelibm /}gt;tritumfiutéîum,cr quid tunc permirdculum denunÃrubdtur dduentuf ÃintufJitnSh, utlin^ifloquerentur,qudf non didicerunt cmnesfuper quosueniebdtfpiritu{Jdnéhts:nec idea modo non ddtur Ã}iritujjdnihts,quidlit!guii non loquunturquicirduntf Jdeo enitn tuncoporltbatjUtHttgHifIoquertntur,utÃgm^ pcdrent emnet litigudf Chri/îo crediiurat, ubi impletuM eü quod figniÃcabdtur^mtraculum oblattim eR C(«m er^ AAo.s. gî boc uideret Simon mAgiM,uoluit tdliaÃicere, non alii ejjè, Etnojbsquid ettam pecunia puauit comparandum ^mon fine ^iritumfanéhim. Erat erg» dealtbiu, quiin templo in^ quod'uau nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;entendum Cf uendendivm, enure u»lcbat,quod dtre diipo. uendere di/Ãonebat. Et ucrèfratres nui quia alis erat Wauii. î,. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;intraticratad eof,dominus lÃos expulitdetem plo, qui columboi uendebantt DE SACRILEGIO. Libro III. de mirabilibus facræ feri^ pturx, Cap. XVi. AAo.f , lEcce qiuna fà A poÃolica uirtia in ChriÃo, fanum Andntam dwm Petrus ar^iit per fermonis antum impefâ rium morte ligiuit, O* Tabitham mortis u'mculo ligaam, imperifpote/laiediffoluit. idcoq^ prias Ananidf ^âpbyrd »I (onÃeäu ealeÃg cia mortui funt, ut A* latum, itcrû poÃolica duiloritat quitta eÃet oÃenderetur,G' quÃm jb nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;itcTD/mab eccle» tffpactt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;monÃraretur, cy eaten exemplo huiM taÃgtrentur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, - In Euangelium Ioannis, Traâatu L. Qwd erg)ttoluit dominus nofier lèfus ChriÃis,lrd» tf« mti,âadmotKre ecclefiam fudm,qtu.ndo unumperdi» turn inter duodecit» habere uoluit, nià ut malos mlere^ enus, ne corpus Chrià diuidamus ? Ecce tnter fanamp;os eiliudds,ccce ÃreÃtudas.EtmcontemnasÃr faerilea gus,non qudlifcunq; Ãr, Pur loculorum, fed dominicoa rwm loculorum, fed fderorum. Si crimina difceraun i Ãgt;To,qualifcunq; Ãrti crpeculatus. peculatus e» »cftïbiuffiz nimdiciturÃrtumderepublicd : CrnonÃciudic4tur,Ãr tum rei priuatæ quomodo publice, quitta uehementius iudiccuidus eli Ãr facrilegus, qui auftu Ãerit undecunq; allereâhoceR^ç^i!e eccleÃaallere. Quialiquidde ee^ cleÃa Ãratur, lude perdia comparatur. DE VSVRA. In pfaimum XXXVL Sermon. III» |
USCELLANEA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;HII Noîo /îfK faeneraaret, Cf ideo nolo, quid, deus non uult, Namà egi nolo,Cf deus uu!t,dgte. Si autemdeus non utdt,etiam fi egjuellem,malo/uo ageret qui a^t ret, ytndeadparetdeum hoc nolle f DitÃum eil alio loco: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' Qwi pecuniam Ãamdedit.adujuram.Et quam deteÃaa i-S' bileÃt.Oâqudmodiofum,quà m execrandum pua,quia Cf ipà faeneraares noueriint. Rurfiis autem egnpfe, Q/equot;,örc*à into deus nofkr, qui te prohiber eÃe foeneraarem, iubet impiohiOu te eÃ'efcenenuorem,Cf dicitur tibi: Eoenero deo, à foene-* ras homini,habes Ãem: Cf à fÅneras deo,Ãgt;em nonha^ bebis. Si fÅneraueris homini, id cH, nuituam tuam pe^ cuniam dederis, à quo aliquid plus qudm dcdiÃi expen äes accipere, non pecunianrfolamÃd aliquid plus quant dediÃ, Ãue iüud triticum Ãt, Ãue uinum, Ãue oletrrn, Ãue quodlibet aâiud,à plus quamdediÃexpefks accipere, foeneraares,Cf 'mhoc improbandus,nonlaudandits. In pfalmum LIIII. t ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â p'quot; . Eoenus Cf proÃÃionem habet : Foenus etiam ars uo # f«»«! pr.gt; catur.eorpusÃcitur: Corpus quaà neeeÃarium ciuiatt, hibttyquot;' ,£7 de proÃÃionefM uebbgil impendit,ufqueadeo i« pla» tea eÃ,quad faltemabfcondendum erat. .. . In pfalmum CXXVIII. Audent etiamÃxneraares dicere,non habeo aliud ungt; Eincr»ori deuiuam. Koc mihiCf latro diceret,deprehenÃ(sinÃu^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;**'*quot;* ce. H^ccf effraihr diceret,deprehenfus circaparietem atienum. Hoc mihi Cf teno diceret, emens pueHasad preua Ãtutionem. Hoc Cf mateÃeus incanans mala,Cf uendens malitiam fuam- Quiequid aie prohiberecondremur,re^ Ãondercnt omnes,quia non haberent unde uiuerent,quia inde fe pa/cerent,quaà non hocipfum in iHis maxmè pttniendum eÃ,quiaariem neqHialt;edelegerunt,undetf^ amtranÃgint,cfi»de fe uoÃnt pafeere undeoÃiiidant eim,'aquoomnespafcuntur. Ad Macedonium, Epi»* , ftolaLIIlt. duiddicamdeufuris,quasetiamipfekffs d indices.^,7^ reddi iubent l An crudelior eà qui fubtralrit aliquid, uel xt luUnt. eripit cbuid, quà m qui trucidât pauperem foenore { H te atqi huiufmodi male utiq} poÃidenmr, Cf ucüem ut reû tuerentur, fed non eA quo ludice repeantur. lam uero à prudenter intueamur,quod feriptum eü: Fidelis hominis atus mundus diuitiarum eÃ: InÃdelis autem nee ebolus. NonneomnesquiÃbiuidentur gmderelicirè conquiÃtis, eisqi utt nefciunt,aliena poÃidere conuincimusi Hoc enim certè alienwm non eil,quod iure poÃidetur ,hoc autem tu* re quod iiÃe, Cf hoc luÃequod bené. Omae illud quad male poÃidetur,alienum eü, male auam poÃidet.qui ma* lè utttur^ Cemis ér^ quam multi debeant reddereahena, à uel pauci,quibus reddamur,reperiu»tur,,qui tarnen ubi funt,ana magis tÃa contemnunt, quana ca luÃus poÃi* derepoiueruirt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/ AK D S |
VARIA £r MISCELLANEA.
|
DE SILENTIO amp;nbsp;tacit urnicatc« Libro X Vin. de ciuirate Dci, Cap.V. ^5 k?mùt I« omniblu firè templis, ubi colebäntur ifîs CT Serd* trtuticnda, pif; erat ettamÃmulachrtt/m quad diÿto labijs mprefjb èidmorureuidereturtUt plentitm fieret: Hoc fignificare Varro exifl:nut,ut bomiaes tos fidffe ticeretur» DE FVGA IN pcrfecutione. ⢠Ad Honoratum,EpiÃ.GLXXX. In pwffe«. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pfi'fieutiotte ftrui Chrijli miniflri uerbi amp; none agen fitcramenti eius,qdâ pritcepit fiue pertniptin hacre domi^ Oniftusp^ IcU^antcmninode ciuitateinciuit!ttem,quando eo^^ â¢quot;'Ht- rum qui/quam fpecialitcr à perfecutoribus qult;eritur,ut Mitth, ,0. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;requirttntur,non deferaturecclepd,fed præbeant cibaria conferuis fuis,lt;iHos aliter uiuere iiopofiâ fe noucrunt. Cum autem omnium,id eft, epifcoporum er clericorum eü commune periculum,bÿ qui alqs indigent non deferantur ab his quibus indigent. A ut igtur ad leca munia omnes tranfeant,aut quihabent retnanendi ne-^ cefiitatem.non relinquantur abets,perquos lUorum eii ecclefic^ca fttpplenda necefiitas, ut aut panter uiuant, autpariterjufiirant,^ eos paterÃimiliasuellet perpeti. Poft pauca. Vlam qui fitgunt,uel fuisdeuin£bnectÃitatibus Ãlt;gea re non pojjunt, fi comprehenfi patitmtur pro feipfis, non pro fratribus utiq^ patiutur.Quiuero proptereapattttn» tur,quiafratres qui eis ad Chn/hanam faîutem indigebant deferere noluerunt, fine dubio fuas animas pro fratribus StMcntn ponant. VndetUudquoniamepifiopumquendam dixifi etuufdam h audiuiwus : Si dominus nobis imperauit fiimm in eis perfecutiontbus,ubtpoteft efje fructusmartyrq,quanto . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;magis debtmus fùgercfltriles pafiiones, quando eü bar^ baricuscrhofiiHs tniUrfius. Verumeslquidem CT acce^ pabile, fed his quos ecclefiafiici offidj non terunt uin= fula. Non enim quifquam eü qui dicat minifiros mane^ re oportere,ubi ïamnon fiterint,quibusnecefjefit mini* mfirare. ta quidam fan^ epifeopi de Hyfigt;ama profit^ g:rum,prius plebibus partim fitga lap fis, partim perem^ ptis,partim otfidione confumptis, partim captiuiate di^ fferfis, T usic de Iods 'm quibus fumus pramente perfecu* none fùgendu effe Chrifli miniftris, quando ibt aut plebs Chrià non Ãerit cui mimliretur,aut poteft implert per Othos neceffarium mimlkrium,quibus non eR eadem cau^ AAor.9. nbsp;nbsp;Ãfùgierdi : Sicut 'mfforafubmilJuf,quod fupra memo» |
».CoMii.p raui,fr^t Apoftoluscuà perfecucore prcprièipfe quit^ reretur,alqs utiq^ neeeÃiatem fimilemnonhabentibus,d quibus tüte mmlkrium ab fit ut defereretur ecdefig. Sicut fiigtfânâus Athanafius Alexandritius epifiopus ,cum De fuga A eum/fiedaliter adprehendere Confhntius cuperetimpe^ thaoafi). rfttorjW^Kd^ttdind egteris mintftris défera plebe catho» lica,qug m Alexandriacommanebat. Cumautem plebs tnanet,cr miniftri ÃguM,mintfieriuq; fubtrahitur, quid er it nifimercenariorumillafü^damnabilis, quibus non Ioan.)«. eÃcuradeouibus. Poft pauca ibidem. Hic forte quis dicat,ideo deberedei minifiros Ãgere i ahbus miminentibus malis,ut fepro ubliateecclefig tent portbus tranquillionbus feruent, Rede hoc fit à quibufi* dam,quando non défunt alij,per quos fuppleaturecclefia= fbewm minifitrium, ne ab ommbus deferatur ,quod foe^ ciffe AthanaÃum fupradix'mtus.îiam quantum neetfja* nafi) uni«» rium fiicrit ecelefig, quantumq; proÃerit, quod uir lüe tnanfitin carne,catholica fides nouit,qug aduerfus Ar» rianos hareticosoreiüius etatnoredefinfaed: Sedquan» do ed commune periculu,tnagisq; ttmendum quam idÃcere credatur, non confulendt uolufiate, fed ti» more moriendi,magiicj- Ãgendl cbfit excmplo,quà m ui* dendi profit offido,nuDa rattone Ãdendum cd, Demque fanäus Rtauid ne fe co mmitteret peric ulis prgltorum, CT R,g. ,7. firaÃis exiingueretur,ficut ibidiilum ed(lucemA if* rael)a fuuhocpetentibusfumpfit,ncnipfe prgfumpfit, alioquin muttos 'miatoresfixcilfet ignauig, qui eum cre* dertnthocfoeciffenonconfideraticne utiliatis aliorum, fed fugperturbationc formid'mis. Adhuc poft pauca CigrH fi enimhaffinus fguiattllapernicies,ut folos minifiros ecclcftg perfequatur f Qnid «/if«m f A n reim» quenda efl à mirvfiris fii^enbbus ecclefia,ne lt;t morien» . tibus miferabiltus rel'mquatur i Sed fi latei non qugrun» nbsp;nbsp;1^,7;, oe turadmortem,pcffunt occulare quoquomedoepifcopos CTclcriccs/uos,ficutilleadiuurrit,in(uiuspctrfiatefunt omni'a, qui poteft CT ncaÃgentem per mtrabtlem con» feruare potentiam. Sed tdco qugrimus quid nos fiicere de« beamus, ne 'm omnibus Ã^endo dimua miracula tenare dominum iudicemur. Sub fine ibidem. Nono 'm hoc catu excipiat perfonam fudm,ut fi alt» qua gratia uidcturexceÃcre,ideo fe dicat uiaCT ob hoc Ã^ effe digniorem. Qjiifquis enim hocpuat,nim;um fi* bi placet: Quifquis autem etiam hoc dieet,omnibus di/fili* cet, Qjiicwn^ t^tur ifio modo Ãgt,ut ecelefig neceffa» rium mituftrrium iBoÃ^ente non défit, Ãcit quod domi^ nusprgcepit fiuepermifit. Oui autem ficÃgt,utgre^ Chriftieaquibus jfiirialiur uiuit, alimena fubtrèifian» luf, mercenarius lücfÃ, ^«iuidet lupum uententem, CT Ãgf,quontam noneü ei eurade outbus. melius amen quod in his periculis Ãciamus, muenire non poffumus, bus addrS quam orationes ad dominum dtum noftrum,ut nuferea» tur ttofiri, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tet crimus. |
VARIA ET DE LABORE
manuum.
Li'bro de opéré Monachofum, Cap. I.
PrjfflWH erg) uiJendum, lt;j«td diùnt iüiiK profiÃio^ tiif homines,qtu oferiiri twiunt. Non inijuiunt de hoc o*^ pcre corporaltjin guo uet agricole uel opifices îi^orant, fThetri.)/rtcepit hoc Apoftolm cum diceret: Qiji ncn uult ope* rJri,nc!i nMnductt-i^eij; enm Eiungelio potutt effè con^ Mïtth. c. irdriuf, ubi dit ipfe domtnus : Idco dico uobis,ne foüiciti Ãtii einimæ ueÃrte quid nunducetis, ncq^ corpori ueftro quid indtuminiCXc. Quapropter inquiutu, ineo quad dit Apoftohts : Qui non unitoperdri,non imnducet, 0^= OcioforC perd Ã)irialiddebemusdccipere,ficinquiunt,crnos ry°cm«ior Letmus cum Ãdtnbitt,qutddnos äbeflii ftculi ut iiborare ucniuiu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ut dpud nos tti ucrbo dei, er in ordtioni-!'
CT rtfnftfij Ãiiriahbusrequiefcdnt. A doquimur cos,conloldinur, exhortamur,jediÃcdntes in ei'S,^ quid eorum uit£ pro Ãiogrddtt deeÃe perÃicimtts. Tdlidoperd fi non fiiceremas,peruulol:ddomino dli^ menta ipfd Ãiiritxlid [umeremus: hoccnmdicit Apoflo* litffQui non imit opeidri,non nunducet.
Caput 111. codem libro.
Laborem ^â^5â demoiiftrdrc debemus bedtum dpoftolum BianuaJem Pdu!um,operd corpordlid,feruos dei opetdri uoluijje, Ãnemhdberent in inogadmmercedemÃjiriiilem.dd deiBonÃrat. hocut ipfo uiikt CT tcgumtiito dnullo indiffrenijed md^ nibiK juis hcec Ãtbi procurdrent. Dicitenim ApoÃolus : i.Thtflaj. tjdmer cumdpud uoseÃei7MS,hocuobis pr^cipiebd* imis,q»onidm à quis non unit operdri, non munducet. Audiuimuiscnim quo[ddm inter uos dmbuldre inquiété, tuhä eperdntts,[edcuriofe dgentrs. Hitduieinqui eiuf^ modi Ãunt, prifcipimtis er obfeerdmus in domino léfu Chrifto, utcum filentid epenntes pdneiri fuim mdndu^ cent.
Poà pauca ibidem.
QwiJ nbsp;enim qüod dit ApoÃolm : Ne$ pdne mgrdi»
».Thcfla.j tisdbdtiquomdnducdiiimus.fedin Idboreer futi^tione die dc noéît operdnres,nc quem ueffrutn grdiuremus, non hdbuerimits potejlutem,f(dutnos ÃrmdHi ihtcdcEui ddrcimtsuobis,qiunosimiturenuni. Audidnt er^ quh üborätrdc Pgt;'â^â'i'pit,td eü,qui nonhdbent hdne poteÃutem bin«. qud iÃehdbebat,utaiitumüdoÃgt;irttdliteroperdntes, md' ducct pdne dcorporalt Idboregrdtuitu: er quemddmodü dtcit,Pr£cipimus er objecrAmus in Chrifto, ut cum ft» ientio operdiites, pdnein (uum mdnducent, non diftutent contrd mdmftftiÃimduerbd ApoÃoli, quid er hoc pertif netdd ftlentium,cum quo debent operdtttes mdnducdre pdnem jnum.
Cap.XII.
Per hoc enint quod iure donumco debebdOtr bonis E* Muth.d. tiin^li[lis,non propter hoc eiunffliztm^us/ed qu^eren
MISCELLANEA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Y
tibus regnum dci,ut h£c omnid idponerentur eis fimeniii bdntdlijocca(ionem,dequibusidemdicit; Ueq^enimifti Romanjd deoftruiuntt fed fuo uentri, quibus hdne occdftoncin dm» puttire uolebdt Apoftotus, ut etidin quod ftbi luÃe debe* bdttir omitteret. Apertèquippc hoc ipleoftrndit in ft» cundd dd Corinthios db dlijs ecclefijs /iippletds,diceiis nc» ceÃiatesfuds. Veaerdtenim ft«ut ddpdretddantdmm» dioenttdm, ut de lonoinquis eccleftis ei necefftrid mitten re de Euan
® I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/ â¢Â» nbsp;nbsp;/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;UfUlz
rentur, dum turnen dbeK,dpudquoserdt,tubilt3.le dtci» uerct.nä ac perrt ; AlidS eccleftds, i»quit,expolidui,dccipiens jÃpen» dium db cU dd ueÃrdm mimftrdtionem, er cam dpud uos ftiilTem èr egerem,nemini grauis ftù.
Cap.Xllf.
Ndïn pr£cduet Cf ipft Apoftolus,ne c^uifqudm ex ne» ceÃiate fuftmtxnd^ uitu: 'm mdld operd dildbdtur : Qui re prfwuc ftfrd{gt;lt;jùlt;r,i«^«âf,Min nonÃiretur,mdgiidutem Idboret Ep\ieC. . nidhibus fins bonum,ut hdbedt unde tribudt cui opus eÃ.
Cap. XV.
Ai TimotheumÃcribens, 'mquit ApoÃolus, Idbordn» i.Timot.x tem dgricoldm primum oportere de ftulhbus perctpere, ftcundumlüudquoddd Corinthiosdixerdt: Quis mihat ». Corint.? fuis fhpendijs unqitdm ? Quis pldnat umedm.er deftu» élu eins non edit i Qsis pdftit greffin,er de Idäe gregis non percipit ? I'oecit iaq^ ft(urum,cdftiim Eudii^liftum, non ad hoc euangelizantem, ut uenderct Eudngetium,fed tumenhuicuitteneceftaridfuis ftbiexhiberemambits non tnccih men iw^entrtHjWt Mirrffigeret quod neceffdriumftbifumebat ab cleifxn^pi^ eis,quibus anquam prou'uicidlibus mihtdbat,er quos dians men - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicitutcciic
anqudmumedm cuiturdexercebdt, uel anquam greÿim fed potefta* pdfcebdt,non eÃe meiidiciatem ftd poteftutem, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â¢
Cap. XVI.
QÃii eni)» d^nt qui operari corporaliter no!unt,cu{ rei Udcem ftire deftdero ? Ordtionibus 'mquiunt,er pfal» mis, er leéhoni, er uerbo dei, faiidn, planeuita, er in ChrifhfuMitdte laudabilis,ftdinhisauocandinonfumus, necntdiiducandinneR, nccipft eft£quottdie pr£pdran» c(£,utpoÃintadponi eraÃiimi, Sidutein adifh udcare gf laborarf feruos dei certisinterudllistemporamipftus inftrmitatis neceftitascoÿt,curnoner Apoftoltcis pr£ccptts obftr» repoffunti «aniK aliqäds partes temporum dep'uamus ? Citius enint exauditurunaobedientisoratio,quantdecem milia con* temptoris. Cantica nero dtuina cantare, etiam mambus opérantes fädle poÃfunt,er laboremanqu 'amdiuino ce* leuma te confolari. An ignoratnus optfices,quibus uanita^ tibus, er plerunqf turpitudimbus theatricarum (äbula* rum,donent corda er lin^ds fuds,cum manus ab opere non recédant{ Quid erg) impeditftruum dei mantbM operantem in Ic^ domini meditari, er pfaüere nomini donünialtiÃimi: iu fanèut ad eadicenda qu£ memoriter recolat,hdbedt ftpofta tnnpora^ Ad hoc en'imer lüa bond Opera ftdelium fubftdio fupplendorum neeeÃario» rumdeeÃe nondebenduthortquibusad erudiendum a* ntmurn ita uacatwytt tüa opera corporalia ffri non poft ftnt^
VARIA ET MISCELLANEA.
|
qnj pOCfiA fif» urfhscft.ho DE miiupjni». f!»/,nen opprltnurti egeÃAte.QjtiMttm [è dùunt udcdre kSbcni,nonnelOuc rnucniuntquod pr^ecipit Apofiolusf Qnlt;e eü iÃa, er^pcrua/ités lefbom nolle obumperdre, dumuulteiudcdre: crutquodbonumeA diutiut le^^ tur,ideo ficere noUe (}uod legtur f Qhm enim nefcidt an t» cittut ^uem^ profit ere cumboM le^t,qiuna dtùu ficit Mod lernt i C3p,XVllL si dutem dlieui ferma ero^ndiu ell,cr îtA oaupdtur, ut mdmbui operdri non udcet,nunquid hoc omnes in ma jféicM. ndfierio pofjunt uenienhbus ddfe ex dlio ffnere uit,e frd=gt; tes ucrbum tr^M,uel dttâttdt lefboues exponere,uel de dliquibuf Ic^ diaiiobboâ {hombuffdlubriterdiffiuarel Qn^dndoer^non omnei tïtxcuianf poÃ'unt,curfttbhocobtentuomnes udcareuolunt,^uiind ^udm cr fi omne! poffent uiciÃm Ãteredeberent, non folumneceeteri 'd necefidri/f operibufoccupdrentur,fed etidmquid fufificit ut dudientibui plunbuf unutloqudtur. SJeindeipp Apoftolo quomodoudcdret operdri numbut fuis,nifi dd erc^ndumuerbumdei.certu tempordconÃ* Oter et. Cap. XX Vin. Diijfco/)« am multos hypocritiu [ub habita Momcho ' rw» ufqueqtu^; dij}gt;erfit,arctimeuntes prouinctdt, naà 9t «âofts nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fixas, nufqu'dmfktntes.nufqudm fluwftiona. fedentes.Alij tmmbrd nartyrumfi amen nartyrum tien dicdnt, dlif fimbrids cr phildéitirid fud nagntficdnt, di^ pdrentes uel confdtiÿtineos fuos in liïd uel m tüd redone fe dudijjie uiuere, nbsp;nbsp;dd eos pergere mentiftntur, cr om^ tuspetunt,cromnesexigunt,dntfumptttf lucrofe ep^ fkttis,dutfimuldt£pretium fdn{hatif,ttim intered lAi-* (Unq^inÃlhsfuis nulis deprehenfifiiertnt,ueltjuoguo modo innotuerint,fub generdli nomine moiuchorum uee flrum propofitim bld/Ãhenutur. Libro XXII. de cîuiïate Dci, Cap. XXII. T)efidid,fegnities, pigritid,negliÿ;enttd,uitid funt utig;, quibia ldbBrfiiÿtur,cum labor ip/e,cbdm qui cA utilu, MEDICINA amp; medici«, Libro XXir.de ciuitate Def, Cap. XXII. Certè nihil uidetnus credttm in corpore utdiatii cdu» fd,quodnonhdbedtettdmdecoriilocum. Plusdutem no» bis id dppdreret, fi numéros menfurdritm,quibus inter fe cunikl connexd funt, CT codpaa noffemut.quos Ãrfian dda operd in hts,quie Ãris eminent, humand pofjèt 'tnue» filtre folertid. çfu£ uero teSti funt,dtlt;ji à nofiris remo* moa con/j)e{bbus,ficuti eü ana perplexitds uenaritm dtq; aeruorum,ty uifcerum fecretei uiolium CT inueni» re nullus poteÃiQutd er fi medicorum diligentia nonn Kulld crudelis,quos dttAwmicos adpeHant ,laniauit cor» |
pord mortuorom,fiue etidm inter mt tun feedntis nbsp;nbsp;pen feruantismorietttiwn,dt^inedrmbushumdnis fatis in» Anttemi^ htmdnè dbdiactfttihrimatd eü, utquid,crqucmodo, et quibus loeis curdndum effet dddifceret:numeros amen dcindiiign» dequibigt;sloqRor,quibuscodptmio,qute hdrmonid gr^ecè^'*' dicitur,anqudmcuiufddm orgmi extrinfecus dtq^ mtrin» fecus tottus corporisconflut ; Quiddicäm { Nfnw luJuit inuenire,quos nemo dufus eil qtuererr.Quod pnott effe potui/fentfin interioribusquo^ ttifcertbus,qu£ nullum ofkntit decus,itii delelktretpulchritudo rdtionis,ut omni firme ddpdrentiqu£oculuspldcet,ipfius mentis quie 0=^ eulis utilur^rdfirretur drbitrio. De natura gratia , Cap.XXVI. Udmmedicus homo cumfdttduerithomitum,idm de c£tero (uÃenandum elementis CT dl'tmentis corpordlibus, ut eddem fdnitds dpto fubfidio conudlefidt, dtq^ perfiflüt, Poft mri« dcodimittit,quipriebet ifbii»cdmeuiuentibus,cuius e~dS°fsmii' rdne etidm illd,qu£ditmcurdret,ddhibebdt. No« oii« â«quot;t. quenqudm medicus,ex hü rebus quds ipfe credueritfdndt, jed ex mius operibus,qui credt omnid neceffarid fdins dt» queuitiofis. Libro LXXXr. Quæftion. Qiiæft.XLV. Conceptus gfmittorttm,quonidmtinoconeubifu tffi^ citur,dttrll!sntibus medicis, quorum difciplind mulio eSl MtSieeri certiordtq; mAnifillior,ampdruo punà otemporis con» miTiKraatû tinç^t,ut tn duds minutds minuarum non tenddtur. o nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ticratqjin» TTâ J I'I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mfcfiioitll todem Iibro, Qiiæltionc LXXXII. siceiiindnimobedtitudo,ktincorporefdnitds. Que p^etpa ddmodum in ipfo corpore alia prlt;ecipitur medicind, ne tiuctpim» bctiA udletudo dmitatur,dlid uero ut dnvffd recuperetur, âââP'â* Sic in toto fktu hominis dUd tunc priecepa dda funt, ne dmitteretimmoraliatem : dlid nunc prtecipiutur, ut cdin recipidt. Et ficut in udlitud'me corporis,fi quis prieceptif medici quibus eddem bond udletudo euftodiendd eil, non obtemperdndo in dliquem mart urn incident, dccipit dlid prucepaut fdndripoÃit,qud ftepe run fufficiutup alu eil morbus,nifi ddhibedntur d medico quteddm ddtutorid plerum^dfi)erd,cr dolores tmporantid,qt/ie amen ta» letttdd recuperdnddmfdlutem. Vnde fitut homo qtà muû idmobtemperdtis medico,pdtidtur amen ddhuc Mores, non folum de ipfo morbo nondum fdttdto, uerumetidnt deddiutorio medicine: Ita homo perpeccdtum Idpfus in huiusuitie morbiddm O' cdldmuofdmmoradiatcm,quid primo prtecepto obtemperdre noluit,quo fimpittrnont euftodiretdeteneret fdlutem, fecunddprcecepaieger dee cepit,quibia cbtemperdiis idm quidem non dbfurdè did* tur luftè uiuere, fed amen moiefi:dsqudspdtitur,uel de ipfomorbo nonditmfdtuto pdtiturjieldeddiutorio me* (ÃeiRlt;» Sermon. |
|
'varia ét Scffn. XrX.de Sanâis. strut a BIC/ nbsp;nbsp;nbsp;Sokm mfdicinie pmtt^eprituditifJ.qMfcurandMfuf na contra/ lcifgt;(»m,äiiqudnao cui areper contraria, alicjUdtiao per curà 'i^f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^âdene mediana fïcca }:umidis,humida fictif, itaaiiquan/ â^âdida friÿdii Dppcnuntur,cr minus fortia contraria à doper Cmi fortiorituf contrariesÃtptruenicnbhuf luptrantur. Simi* ii ratione, Ãmilia pmilibus adponuntur,etim feewndum ^uantitatrm uulmrumucl tumorum men/uratnr lon^tu» do uel latitudo tpitimatum. ik fcorpionum carnes oleo ccât.percufiombus medentur lcorpionuni,ficthyriaio. de frrpenttf carne confèita,morfihuf ferpêtinis oceürrit, cr pofionef ueneno inÃäas,in potu funipta expeBit. DE VIDVIS, Libro quxfti'önurn fuper Deute* ronomïum,Q_uæftion.XLII I. Wr uerè dicendat funt ùidtiee,qui!eetiam paupere^ funt. ld eiiim CT fi po ftoluf eutdciner c/h ndit, ubi ait : Si ^ua antrm uidua ^bos Oquot; ncpoies habet, difcat prin im ). Timet.f l'yogi piètra{hire,0'mutuamMccmparentibui reddere,bccertmacceptwmelicoramdcminc.C[nee au^ tim urreuidua efl e:::r dcferat!i,/perabit ir, detnmum, Vettuidua in craticmbuf ncékac die. Banc uerè niduatn nert habet non habet a ijuibuslujtrntetur, quia non folum teuï?â*'quot; nkOifedebam pc/krifat^emmope de/hatsieÃ,diuitem ^wppe non diceret defolatr^m. Pauperi tbq;pignus twit efl auftrendti/m uclrmcntum: Btan cr hocipfb cjucd ue* Ãvuntum prchibetaufèrri, pauperem cftmdit.iicceue t» tiim creditor non potiuf anfit rei argem uw, uel p quid a* bud quam ue/f mentum. quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Serrr. VII. de feinporc. Vidu* nS KTrttwi uobif IcquoT quee ejhs uidui, cufkdite uiduita* dtbent efle tent,noneflotr uctbo/ie, fed lt;um filentto cxpcbhte domi^' ïuim. )4f gt;âum,qiupupillum CT«iditómfufcipit,Ãdbenam utduam, f. Tiniot.f CT iii^^ oraticneefi,in humilitnte, in eleetnofynii pronipta,p eerté tonde Ãciat non habet uoluntattin bo« liam,cr cogtxttcnem fynceram habeat. Libro dc uita Chriftiana, Cap. XV. Tri» font nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;niduartm genera non ignorare te credo. V» genera ui/ rumquodperpfbfitnum e{i,coelelliqj prattttio defbnAit Luc'«quot;». nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ritu ilhui de Puangeiio uidute, deo oratiombuf amp;leiunijs, diencdhiq} deferuit, hUud uero,quod filio-* rum euram habere dicitur cy domus,non tarnen onto pramio dignum,nee tumen peccattf obnoxium, Ter^ turn autem genus efl in epulis O' delitijs, quod tternce morttfeiuiturcr poen£,suut fcriptum efi: riduat ho» â¦.Timef.f nota qu£ uere utduafunt.Q^alis autem Chrifh uidua debeateJJe,ApoÃolui dicit: Quauerè utdoa e{l,^«t iff dciWKfl,cr in fiat orabembus die at no £it. |
KlSC£LLAiJE/s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vi De orando deo ad Probam, Epiftola eXXL Cap.!. QKod enim maius oportuit effe ne^ttim uiduiatif, quaniperfifitre inorationtn((kacdie,fe(ioKdtmi Apoi gctium ui/ ftoli admontbonemi iBe quippe aittQnie auam uerc uidua ffl cr defolata, fierauit m denuno, or perfifht in Ãctc tn ora orrfftoffenciÃfdcdif. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j'.'TÃÅot.j- Cap. III. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/ Non enim Apeflolus qualieurq; uidue hoc tnunus . . , tribuit, fed que uerè,inquit,uidua eH,cr defolata fiera» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,⢠J o âj êit in domino, cr perfifkt inorabonibus die ac neèk. Quoduerofequitur,ui^laubÃime caue: Queautem in delitqs agit, uiuens mortua efl. Aÿt enim homo 'm htf, que diligt,que pro magno appentu,quibiis beat urn fe effe credit. DE FATO; Ad lanuariiim Epiftoi» la CXIX: Manicheorum uel Mathematlcorum deliramtnia ctmdetefiationeirridenda font: quibuicuw. obiecerimtu uanacommtna,imde homines in errorem preciptant, ramciaaitic quo prim precipitab font,^rruli fibiuidenair, cum di* ticn'*ruh^ sunt nobis, curCTuosa'd foliscr lune compuattonem âââ«d»-Pafcha celtbratis,quapncsordibes fyderum ac uiciÃitu» dines teniporum à fun mo atq^opbmo deoconditas ar» guatnus,cr non eormn peruerfiatrm/jue rebus fopten* bfimè cognitif,ad fiilnÃimaf cpinionesabubtur f Ndirt Cr/i tflathemabcus nobis contradiifiurm efl de fyderi* bus cr lundmaribus coeli ad facramena myficè rrfndd pmilitudmes ducere,contradifattt cr augures, ne dicatur nobis: Efiote fmplices ut columbe. Ccntradi* Augutes. cant cr b/larft, ne dicatur nobis : Eflote prudentes peut ,o. ferpentes. Contradie ant hiÃricnes, ne in Pfaimis cytha* rdw ncmincmus. At quid ex his rebus ad myforia uer* Hrrtnonei. borumdeiÃmilitudinempgnA fumumturf Dicam ppja» cet.uel aufiicia uos capture,uel uencna conpcere,uel iheatricos aiffeltiu luxuries, qued demenbÃimum cA de* cere. In Euangelium Ioannis, Ttadatu VIII. Vlathcmabcisreffiondeamus: Etipp unde ccitantur eonu'meere, quia fub fom erat lefos i Qnia ipfe ait, ut nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠â inquiunt, nondum uenit hora mea. St er^ dixiffet, non''âf.uHe horam non habeo ,exclupffit Mathcmabfos,non effet ciuiflum. undecalumniarentur. Nk«c tiero qua dixit,nondum uenit hora mea : contra ippus uerba quid poffumus diet* ref Mirum efl quod Mathemabci eredendo Uerbis Chri* ficcnantur fDnuiticereChrifianos,quod fob hora foali tuxertt ChriÃus,Cr(da»t erg) ckrifh dtcenbiPotefitent iiabeo |
VARIA ET MISCELLANEA.
|
haheo pcnendi 4K'ma» i»edm,Cr'potrÃ3tetnhdbeo itea t Ium fumeiidieam: Nemoallitearn d we, fede^ pot no earn a me ipfo, zjquot; iterum fumo earn. Erg) neiÃapo» tefl^s fubÃto eft? oÃendaiit hominem quipoteÃatein hd» beat quando moriAtur,quamdtu uiuAt,pmnino non ofkn» Wuiiiuho/ dunt Credant erg)deodicenti.Poirflatem habcopoiten» iâfdm,cr iterum fumendiearn, Zir quêtant quareÃt dióluin: Nondumuenithoramea.Necideo iatit jubÃto pettant condiarem cali,cteAtorem atq^ otdinato» rem Ãderum,quidà eÃetÃtum de fyderibut,non pote» tdteÃe fub neceÃitate fyderum condttor fyderum. Adde quid iton fclum Chnfius non habuitquadddpeüas Ãtum, led nec tu, aut e^, aut ille,aut quifq^ hcminum,uerutita» menltduÃtfeducunt,zypropctu.iu ÃHaciax honunibus. Nulle» h«. Serm.XXXIIII.de tempore. Wines nafci nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠lubfato. fjiitic autem tenium al hortet à uero fub ÃtUato Ãto â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;W4(|0« e//ê Chrifiiim, ut nullos hominesitn nafeictedat quifquis teile credit'm Chrifliim. Sed de^niluris hetnii inim uanthominesloquantur,quod 'mfipiëter op'mantur, ncffm uoluntttequApe(cani,(cnÃngut neeeÃiatem qua peccatd deÃndatu. Perdîtes meres per quos 'm terra ab iominibus detrÃiintbr,m calo etiam fjprecoHitttur,ZJ' a fyderibits mAKArementiantur. In Pfalmum XXXI. Wntepronunciant 'miquitatemfuam,fedaduerfus ip» fum dominum deum, quando muemurtur inpeccatis fuis V dicunt: Deus hoc uoluit.Si enim homo dicat nio faci, aut mines f«i. hocÃcamquodar^is ncncÃpeccatwm,non ptoniin» â*'*°*â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ciat 1KC dduerfum fe, wc aduerfus deu.Si dicat, prorfus faci,Zir' peccatum eÃ,fed deus hoc uoluit, quid c^faci, hoc eÃ, pronunciare aduerfus deum. Porte dicatis, nemo hoc dicit. Quis eÃqui dicat, Deus hocuoluit Æ Wulti zy hoc dicunt : Sed CTâ qui hoc non dicum, zy aliud dicunt, Quiddicunt l Fatum mihi Ãaeit,Ãelldjne facerunt. Itt «nj per circuitum ad deum uolunt peruenire. Per cireui* tumuoluttt ad deum dccufandum peruenire,qu'i noltmt de compendia uenireaddeum placandum,cr dicunt, Ã,, tum mthifacit.Qnideà Ãtum fStclbe mefacerut. Quid funt Ãellie {Ãertè iflt quas in calo conjÃicimus. Et quis e» Ffttm, 4e: t«fûrert?Dei«.QnȔ cas ordinauerit {Deus. Erg) ui» des quid uoluiÃdicere, Deus facit utpeccarem. Itaille iniuÃus,tuiuÃus,quia mà ille fa ciffet, tu non peccaÃfes. ToUeiÃas excufadones inpeccatis. Ad hiecenim magni uirifunt, quiprttendunt peccAafua,mAgni fuHt,cr qui rutmerant fydera,zy compuant Ãellaszy tempora, zy K An Ãciat honùc{dwn,z^ VmusAdulterium. M4gm dofh V eleBi uiri uidentur in hocfeculo. DicAnt illi eles cr docks numtrAmtes fyderwm : Dicant tilt fapien* teseos,qu{ejUAri di^runt in di{bs fräa, htanAnd, zx de» fcrikint de frliu mores bumAaos.Cimt Isbero arbitrio vu |
creduit deus, à peccdui eggt; peccditi,ut ntn folum pronun cieminiquititein medm domino,fed dduerfum me,nonddlt; uerfuieum. Non Ãtum, non ÃrtunA.,non diabolus, quid nee ipfeco^t,Ãed eg) perÃudentt confenÃ. St cdÃbits ro» guntur hoittiius,nuild prouidentid dliquid pritur. In Pfalmum XCI. Non cf/Jdt fdthdnds fuadere mAlum,fed nee deus cef* fdtddnwnere bonum.Sdtbdiids dutem twn eogt'mui turn, III tud poteÃate eà confentire dut non confentire. Si alt» ntmVnVco^ quidperftudentefAthAndmAli faceris.dimittefdtbaium nbsp;nbsp;muitu* Gâdcculdte,utdccufAtionetuA dci mfericordiammcred» rii, Expetif lüum dccufdre, qui non habet uemam. Tf «c» cufd,Z}' dccipies indutgentiim. Deinde multi non dccu» fans fdthdnA m ,fed dccufant Ãtu, Eatum mumme duxit dielt. Cum dixeris illi,quArefaeifliequatepeccd/hf Ef ille : FdfD rwo ntalo : Ne (I/fdf, eg) fad. tain ntdttus dd deumtendit,lingudb!AÃ}hemAt,Nottdumquidcmhoc a» acculant, pf rfè dielt, fed ti attende ZiJquot; uide, quia hocdicit: QUteris db lUo quidÃtÃtumtEtdicitiÃeUemdhe. dtiretis ab tllo quis facit ÃrllAt,quii ordinAUit/kllAS,non habet quid tibi re/}gt;ondedt,nià deiu, Refkit er^ ut Ãue per trän fein tum,Ãueper cannain lon^m,Ãuc pef preximum deum dccufet,cr cum deus puniat peccaa,deum Ãcidt dutorent peccdtorum fuorum. Non potefl cnim Ãeri ut pumat quod facit: Punit quodÃcis,utlibetetquod facit, f^li» quAiido autem dimiÃis omtubits omnino direâè eunt m putant^'^ deum,er quando peccant dicuitt,Deushocuoluit,Z7 à nollet deus,non peccarem. Libro V. de ciuitate Deü Cap. I. ForMin Cdufà erg) magnitud'mis hnperij Rontd«' nee Ãt» tuiaeÃ,n(cÃalif,fecundinn eorumfententiam Ãueopi» niüttein,quieddicunt effeÃrtuia,quie uel nuUas cauffas hAbent,uel non ex dliquo rdtiottAbili ordine uententes,Oâ qâ,d tit. tdfÃtdlidqu^ prêter dei hominumuolufiairm cuiuf» dAm ordinis neceÃiate continpint. Prorfus dtuinA pronidentiAregnA coti/fituunturbumAnA. Quem ft pro» ptrred quifqtum Ãm tribuit, quid ipfdm dei uolitnaten uelpoteÃtitem fà ti nomme AdpeÃAt,fetitenliAm tenedt, Im» ^Atn eorri^t. Cur enim non hoc primum dicit,quodpo Ãed diâurus efi,cum db lüo quifquAm qult;rftcrit, quid xerit Ãtum. Nom id hctmaes qudndo dudiunt ufiam loquendi confuetudine non intelligunt, nift uim pofttionis fyderum,quAliseflqudndo quit rufciturÃue condpiturt quoddliqui dlieitAnt i deiuo!i{ttt!ite,dliqinoxdld etiAiit hfecpendere confirmAnt, Sed iDi qui Ãncdei uolwttsJe iecermre opindutur fyderd quid Agimus,uelquid bono» rum mdlortmue pAtiAtnur,db auriboi omnium repelleit* difunt. Non folumeortm quiuerdm religonemteneM, fed quid eorum qudliumcunq; licet fà lforum uolunt ef[e culmres : Hdc enim opinio quid dQtd!iud,n^utniillM ommno eoldtur dut rofftur ^us. Op. |
|
VARIA ET MISCELLANEA. Cap. VIII. Ip/dw nbsp;nbsp;nbsp;pr£cipue dei fummi uoluMittm,cuiiu po tefkis infrperefrilittr per cim£kiporrigtur,eos dppelld» reÃtumficprobdtur:Annei Sencciéfrnt,nifi Ãlior,hi uerfus. Ducmffrmmepdttr,dltidoininAmr Olympi Hmtut nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;plAcuerit,nulld pdrendi mord eA. SttiKd. Affrm imptger,ficc nolle eomitibor gmens. Mdlus^ pdtidr Ãcere quod licuit bono. Ducunt uolentem Ãti,nolenttm trahunt. Hempe euidenu/^ime hoc ultimo uerfu,edÃt3, dppetld uit,qu£frprddixerdt fummi pdtris uolunatem.Cui fe pdrdtumobedire dicit,ut uokns ducdiur ne nolens trcdjd tur,quonid fcilicet ducunt uolentè Ãa, nolentè trdhunt, iDt quoip uerfus Homer ici, huic fencentue fuffrdgntur, quos Cicero 'm Edtinum uertit. Homttut, Tdles funt hominum ntentes qudlts pdter ipfi ïupiter dubhÃrdsluflrd iitluminetemu. Nee in hdc qu£fiione duëhriatem hdbet Poeticd fententid. Sed quonidm [bi* fîn^^aât, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãtidfferentes)ifbsex Homero uerfus fo* lere ufrrpdre,non de illius Poet£, fed de i/brum Philo* fophorum opinione tr.iilkltur,cum peri/bs uerfus quos difruationfddhibent,qudm deÃm hdbentquidfentidnt effeÃtum dperäÃime dccldrdtur, quonidm louem dppel* lint,quern fummum deum putint,d quo connexionem di cunt pondereÃmrum O'c. Eodem Iib.Cap.IX. Ãdoetfu» nbsp;nbsp;nbsp;Nof dduerfus ifbsfdcrile^sdufus dtq; impios,0'de itttotet. ' Uâ** dicimus omnid frire dnteqMm fidnt,et uoluntite nos Ãcere quicquid 4 nobis non mfi uolentibus fieri fentimus NuUi Uto nbsp;nbsp;nouimus.Omnid ueroÃm fieri non dicimus, immo nulldfieri/imdicimus,quonidm Ãanomenubifoletdlo quendbasponi,ideilin co/litunonefyderum qud quifq^ conceptus dUt Mtus ell,quonid!n ref ipfd indniter dfferi* * ⢠tur nihil Udlere monflrdinus. Ordinem dutem cdufdrum ubi uoluntdS dei plurimum poteH, neq; negmu5,neq; à tiuocdbulo nuncupdmus ,nifi frrteut Ãtum dÃndodi* ^m 'mtelligtnus,ide^ 'dloquendo.'Hon tû dutemcon* fequens ut fi deo certas ell omnium ordo edufrrum, ideo nihil fit m nofrrie uoluntdtis drbitrio.Et ipfe quippe no* flr£ uolunates incdufitrum or dine frnt,qui certus è deo eiufq; præfr'id continetur, quonidm O' huntdn£ uohmtn* tes humdnorum operumcdufrfunt. Atq^itd quiomnî* d rerum cdufds pr£fciuit,profrà o m eis cdufis, etidm no firds uoluntdtes ignordre non poluit,quds noflroru ope* rum cdufdS effe pr£fciuit O'c. Quaeftionum ueten's nout tefta« menti. Quæft.CXV. Accedente entm timoré dei,umcuntur uicid qu£ prias CoKtt» r». rfoff«»4f)4ntur.Ql»4n(u)« dut po[^it timor legs, hmc dd* nmiatgu.â uertdmus.Ante lulidniediéhim, mulieres uirosfros di* *««â¢Â». nbsp;nbsp;nuttere nequibdnt,dcceptd dutem potejl!Lte,caperunt Ã* cere qét prias Ãcere non poterdnt.Caperunt enim quo* tidie uirosfros licenter dinuttere .Vbt Idtuit Ãtum tintis |
â va temporibui^Timore credo le^s occulfibdtfe. iHud AutS ^uomodo fubintrduit guod trddidit Aoyfa {Dormicnti buicredo enim trdditd funtiUis feriundd, O' tdlid qudlid nuBd ^ns hdbet prieccptd.Et ne hoc dliqs dd pldgon cacli rcftrenddm putet,in omnem prope orlà dü ^erà mdnddtd legs fnie cu/kdiunt. H£c priCceptd cotra Ãtd funt. Non enimforteÃteruiK tribus nülibus dnnis et fitprd à con/iitutione mundi,pofkd dutem ddtd pernunèt ddfinem. c^ttod erg) mt mlibits dnnis non fuit, guo coepitl Stelldrum enim curfus d con/iitutione mundi e{i. Etlt;^diTiudeil,utcumt!tntdmultitudo iud£oruin fit per mtum mundum,nemo immuteturex his ut fidt ffntilis, cum uidedinus ex pdginis licet r£lt;ro fieri iud£osiEcce qudntum pertinet dd ritum \ud£orum,exclufum e^ tum,ciuid O' extrdÃtum efje caeperunt^et in co perntd- Gnic.)gt; nen(.Cisid uidetur de Sodoma O' Gonu)rrd,quoru c/ud» lisÃerit exitus, uindi^ta obtutibus ddidcet. Sic frit ut omnesffgt;urciti£ inÃtnie dffgt;erÃ,diuinoigne confîmteren lt;^cne.^ tur. ïn Cdtdclyfmo oès wniusÃtifreruntjUtomnes and morte O' codent tempore cunih pcrirciit,exceptd domo Noë.Etomnis exercitus Phdrdonis uno decrem ddmnA^ Exo^^. tus dicitur,ut inceptus error Mdthefeos uindicetur, qd dimer/i frnt in rubra nuri cum fro rege. Ei d/w qtuntd txempldfrntqu£pr£termittimustquid dd frtisÃcHo-nem fr/ficiunt duo exempld ,qudnm^tnags mt myfrerid . Nd)« CT cun{l£ gates diuerfd hdbent in/litutd , O quod dlibi licet thic non licet,O' iterum,quod hie licet, dlibi non licet. Hie enim in urbe Romd O'finibus ei = ' us,qu£ fdcrdtiÃimd appelldtur,licet nuilieribus uirosfrs os dimittere,cum cdutum /it in leg diuina, ut ne uiri nbsp;nbsp;Matth.^ dem hdc poteflite uterentur, exceptd frrnicdtionis cdu^ k o^mani* fr.Ecce tn hdc re mcliores frnt Edrbdri, quod O' hoefer meuote*. Uiri poffe non impo/?ibile eû,quid prins feruitum doee^ tur. Mutatum eR erg) Ãtum,quid eacpit licere quod date prohibitu erdt. Et Eunuchos in regno Romdno /ieri no licet,dpud dlios licet,quid dutè O' hie pofjent fieri in db^ fconfr licitum eÃ.Nd)nÃtum licet occulte probdtur,/i du temeeffrret timor,publice fieret. Metuserg» prohibetà tum,uincitur enim (i quod uultÃcere no fuit. Et Per fr nwlierum mort in dureshdbent,quodhicinhon(frimet mote mu»-illicitum eil.C}uid dutc O' hie fieri pofiit ,dttefh.ntur dn ti/lites mdtris qu£ dppelldtur mdgm ,0' reuerd maguA frit,fed meretrix,fed 'm co difh,t,quid iÃieynedi funt,Hit uir{.Etquiddicemusllnomniorbeterrdrum hifoli hoc Ãm nAfcuntur,ut dbfeifi 'm mulieres trdnsformentur,0' in mm mundo iflipduculi inuenidtur ,quos conflit minis circumueniriietpromifiis pr£mijsdd hunc dolorem O' dedecus cog. Si dutem dd hoc ndti e/fënt non cogretur. * Ptrfr licitum hdbent cum filidbus fuis c'oHenire,qdâ et hic fasPhciJâ^eî fieripo/Jê ofknditur p idqdâdquibufddÃclum ,pbdtur. Sed qd uindiâa mteruenit O' metu correpti frm ne fice rent,qdâ pote^ fieri,fed non licet. Oc enm qdâ ^phibetur, idea ^phibetur,ne qd potefl fieri fidt.Si dütÃti effet,non pojfret fieri neq; /hiberetiir.Nï fi no effet Ãti O' ,phibef BB renn' |
VARIA ET MISCELLANEA.
|
refur po//f Ãeri, rià cR ftgniÃclt;iretur,et qiu pru dentia eü ,pbibere nbsp;nbsp;non pote^l fieri iAtfi dliquis ^phi-» bedt,nequii de urbe Ronuna. trUsiiolet m Hi/fidnià ,dut lie quis humeris motem trds/èntt.lUa autrm quie poffknt fieri cum non debednt ^phibentur. JAos Mdurorum eü ut indures etid in nAribushdbedntfoeminlt;e:î^unqdfiitie{li Si fiti ejjet hue trunsldti fie mdnerent,qd fifiettt eflunus^ qfq; fecum hdbet fitam fuum. Sed qd non eüfùti, oês inde uenièteSjhic immutuntur, uidètes turpes ifiic uideriquod iUic decorupuMur.Certe apudoês gentes,numerus, nuâ: merus efl,terrd,terrd eR,^dqud;dqud, e^,Grdêr ,der è, Ceignis igniseü: blunquid poteüdlicubirepeririter^ rd qua non lt;triddfit,dut der quipdlpdbilisfit-,dutdqt(i que non fluxd ey lri^ddfit,uel ignis q fri^dtis fit i Sic ubiqi Jupiter Jupiter efi,C^ Sdturnus Sdturnus e^ ,et Ve nus Venus ê.Eodê modo CT caterd fignÃ. Ars enim iftd, und rdtioe trdibltur ubiq;,fed qd dpud oês gentes injUiuf m nMnent,nonfrmrivm rdtioe,que ubiq;und efificuttrd (hint,fed hominu exeo^tutioe qiibet q primas hdbitus ê dpud fuos,qdâ rdtioe digmtm uifum fà â ,amp; dptum decori cutg' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;preerdt: Inde itndqueq- re^o uel ^ns ,pprid nicniiiim ac hdbct ouc fcruct. Sicut Solon lt;7 Lieurgus mula flutue^ niorS kgisz gt;â «1«,^«^ d Greets le^s more jerud,rentur,que pduldtim Uiorc* nbsp;nbsp;nbsp;deficicteregno eorum obliterdafunt.tiâre^bus Jttdto= rtim mule pldcuerùt dd feffum,Komdnorum dut no mu le fed equi,Gdrdmdtudut q fuprd.TripolimAfi-orufunt reÿbus,tduri pldcuerunt dd feffum.Perfdrum uero re^s uehiculis firitnturt'üd ueteres re^s Perfdrum,nec uide^ bdtur 4 populis.Et reges Mddidn Cdmelis deleâdtur dd feffum,itAut CTeoUoeorumdureis exornètur torqbus: Et P Affricd dfinis mdgs uolut infidere q equis ,c{im om nid ubiq; fint non amen omnid omnibus grdtiofd funt,qd unusquifep eli^t qdâ ma^s dpud ilium hdbedtgrdtid. Nii CT nobis ipfis diuerfd uoluntds e{l,et in ueftibus ZJ in ci bis,cr in cetera ufuttT in ipfd fentctid.Ãiuod nefiti di^ cdnt q multorum diuerfd dfieruiK fiia, hec res ,pbdt,qd frequëter in nobis muatur uoluas. Qnod enim diuamd uimus,polled difigt;licet,lt;:7 diligere ineipimus qdâprias li béter no hdbuimus,^^ fiéhl cofuetudine immuati nune-* mus. Ordiné dut fie dicunt effefiimrum,ut fit qd qbus ef . ficidt tèporibus p mterudUd recurrëtid dd prifiinAtUtpu^^ a qdâ hodie fiiciunt,iterumfiicidnt poH tepus: Non enim in uno dicusttur mdntre.Ndp difeiplùum cofuetudi Muiicribuj uïncuntur. tà ulieribtts etenim Romdtioruw mul niâinusquot;iittinporibasuiniufus in cognitusfiut.nifciplinAenim iflcognitus. eofuetuidine cofirmduit fcnfumfuum, ut retineret qdâ^pdejje didicerdttNusiqd iliis tèporibus hec fùtdfùe» runtetêquot; pofled mortud funt ut ceffdret res bene inuentd f Sed no fà td hec,fed difctplinA inuenerdt: Atubireceffim VctcrSRo ^^ât^ofuctudine,periitdifeipliKA. Etueteres Romano^ minorû cô^ rum,tdte cotinentiefùerunt ,ut etid obbtd munerd refit eineiitii. nbsp;nbsp;nbsp;tdrent,bondm fitndm diuitids arbitrâtes, GT uirtutê uo» |
lHptdtibuspreponêtes,Gr hisÃtis fucceffumè,dutobie^ runt/ed no fitifiât,fed difcipliite que etid ipfius fiiti,pe ddi^gts eH.Quomodo enhn pofifètfiiti e/jè qdf ni^ diit te tempus habuit,neqi nunc hdbet lEt quidè nefeio ut qd tdntdm inuididnt fùto frcidnt,ut in omnibus ffflis ipftvM diednt au(brem cum fît GX non fit. Poft pauca ibidem. Etquonid difcerneredicunturfinguUs quomedo mo ridtur,dutfîrro dutldqueo,dutprecipitio,dut oAufi-d^i ÿo,uel aliter tnultis modis eddem preflnnt.Nemo enim poted folus db omnium fiitis difcrepdre Qwod/îgtiws uentusfiieritdifcrepdre,idnÃe'(lfîtifedeuêtus. Et fi in unius morte euentus e{l,erit GT in midtorum .GT iâ non eritÃti.Andxd^rds in pilé coiedus iuffit re^s coneufî r» mo«, /tw exptrduit,qdâ no cotigit ulli hotninum.Et Siftri régi AUophilorum mulier pdlivm in tèpordfixit,G}' itdred^ n imuhcr« didit/fiiritum,hcc modo nemo eü mortuus.Etdntedcru ci homines figebâtur qdâpofled edicto ^hibitum mdnet,fi ludi. 4 ^tft erdtquomodo defijt? QuSdo enim qi^fùti ed jihibe tur Gtr nofitiuincitur flitum.Aut fi no eratfà ti, non flto homines crucififfbdtur,fed iudicio le^s. Et itd edutno film homines ddmnétur,fed couidi d mdlis fuis operibus. Apud rujlicos ndtus dicitur quidâ tâ fîrmofus fîcie qud nemo unq fiiit,Gr qd uir bonus erdt,ne cui infu/fiitioné ueniret,qd etid honefldru nuilierum oculos iUiciebdt dé fibi fepté pld^s ustlnerduit, ut pulchritudinë que db oibus defiderdbdtur,ddn4,ret. Ecce quomodofîfùtd funt fuperdtdfunt. Leÿturndmq; edutum in quodâ iuris li= jvrunerqo{ be[lo,aliqudndo mulieré quinq; peperiffe,quomodo fur^ â1^«â qâ'quot;'? reptum eslflitislVthuicfolihocna.turddecreuitqdâ tio *quot;** erdtflitiiQuodfîfii,tifiii]Jet,dliqudtehdcforte onernte fiiijfent.Etcum quidâdd peregrine locd ,pficifceretur, uxoréfM dinico quéfidelé feiens commen^uit, no utiq; puera, fed mdtureetdtis. Qtiidputdinus fitifitiffe,an cofilifîSedquomodoÃtifiieritqdâcontrdriumdl^ Qui uincit enim qdâ ndtum in eo efljiicexindnit fdtum.Et m ftudijs certefdtorum uertitur cdufd,ut feidt qs dliqd,dut * no poÃit coprehendere. Oês er^ Senatores imum hd» bentfdtum.Nuüus enim SenAtorum fine Uteris ed, etgé tepque fine literis funt,umum hdbcnt,G?â oés ferui unius funt fdti'.Nemo enim feruorum ed Senator. Sedfî quad nafeitur dicitur fdtu, quicqd dccefferit extra fatum erit, at fi quad accidatcxfatouenit,qiureperldboréuenid Tune enim diceretur fati,fi inuito homini eueniret. Ibidem poft pauca» QMieJdm mulier fuit in urbe Roma quam conflut un NJatîu v*! decim marins hdbuilJè,G^ alius uir qui duodecim hibuit uxores,quefatafunt que his bec deereueruntlNam tê^ VirquidS pore imperatoris Confluntimi manififlum eflpueüam in ^xorc«'* parte Campanie immutatam in mafculum, GX Romam perduéiam.Qttebecflitafiieruntl Aliaut opimorque uos nefeitis. O fi de hoc nomine taceretis,Gê' aliqua cuen tui GT cdfihts remitteretis quedam prouidentie conce* deretis.Nam tantum potefl uirtus GT induftria animo* rum,ut non folum nature refi)lat,ueru GT fe ipfam emc det oat memendet, quia habet iudiciumfui. Traduntur tnivi |
VARIA ET MISCELLANEA,
VIÃ
|
tnim nvdierés Scythdru ^Ujt Am4?:oncf diitte funt ,^4 Sk nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eorum occupdtt hello longnquodiu abejjent, »öqux nbsp;nbsp;propter fobdem fe mifcuijfe feruii,^' omnem nurem nd, «^3uquot;r ml' nbsp;nbsp;nbsp;necduiiferelillis foeminis,ia ut ««Iio operam Idntfi rabiiu. nbsp;nbsp;do ddret fed db ineumte £ate pdleflrd CT dr mis imbuere tor. Hdrtfw fwim uirtus in rebus pendis foit, ut p mul* turn feriem regnAntes dnttorum,nonnttllds genres fubigp renCtdlidmcyomnemfubtrtbumponerent. Quidddhoc poterit dicUN unquid h£c fttd fiteruncfQudt per at dn^^ ttos fà nbsp;nbsp;nbsp;funt^t omnid qu£ fùti putdntur effe ,exiM.s nireti?riinum,Utcontrd ndturdmmulieresfpretis uiris regndrèt.Qetnde quod feruis mixt£ funt proprijs.Ter^^ tioM omnes ndti rndfculi necdrentur,foemine ùiuifcdrêf tur.Tdnta, eM pro/ferias eH fecut^ut pne uiris regnum ceptum magnis copijs,mAgnis temporibus prapdgarent. Certe hocpihim 4 confhtutione mundi nunq fdéhirn eSi, nip in Scythia tdn;um.Ne Ãrtedicerenc,quia cummun» dus innoiidiurpoilannos mille quddrmgenas fexdÿn* CnfTiis dtx h£cueniun{. Quippe cum mundus iam fexa mi^ *us igciiz leÃimo d^atr dntio,qdiu quod imitants quisperit,fdcit, md M 'uiti Nd)« Craffus a^Ia/his diéhis eR, quia femel traditur in jiî'mu^Bni nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lumiis Brutus esi cognominatus, quid fd eusituUii 1C ^ciconplioPultumfepmulduit,nedfuperbore^ prehgt; pterpecunùefue magniatdinem occiderear .Tempore Conjïuncini morionem fe tri^ntd anms pnxit qutdam, qui Sdmatius uocdbdtur,ut imperaarem peut ipjepoÃed flixttdtedqs fuis auocdret.Vbi eù rdtio faarum. DE VOTIS, De ucra innocertn'a. Cap.XV. Nosipfos nbsp;nbsp;nbsp;Quifquis benecógt;gtdtqujeuouedtdeoCT quieuouè* aro'quot;quot;quot;* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;perfoliMt,fe ipfum uoueat et reddat.Hoc exigturhoc Izuc. 10 debe.ur.lma^ Catfarisreddatur C^fari, ima^deired^ da^^er deo.Sedpcutuidendumesi,quid oPiras 'iXcui of^ praSjitd etiam conpderdndum eP,ubi oPèras, quid ueri fdcripcij extra catholicam ecclepam locus non eP. Lib.XVlI.Dcciuitatedei. Cap.IlII. Kïtet Si- nbsp;nbsp;Mater ip/â SdmueJis AnttA,qHieprius pitPerilis O' ptgt;Pertore foccunditatellt;etataeà ,prophetare'aliud non Mt dco red M(iietur,c(lt;in congratulatioiKm fuam domtnà Ãindit exul t-Bes-i tans,quAndoquidem eundem puerum natum cr afclaiï» turn deo reddidit eadem pietaa qua uouerat. Sermo.VlLde remporc. J^abii. rf Vouete 0 reddite domino deo uefro. Noy dulciter CT conpdenter uoueamus,ille dabit poÃibilitatem ut red dere poÃimus.iios tarnen quicquid iUi promtttimus, de illo pierentus. Etprtaffe interrogtas me quid debeatis bodie uouere CT reddere Sunt enim multi qui uouent ,ali as palmam alius oleum, alius ceram ad lununAria no* ilis,dliusutuittumnon bibat per aliquot annos, alius ut ipaniAterjottmporefdcidt^i^itsutcairnes non^ tometgt; ddt.Non eSl iÃud uotum optimum nee perpéhim, adhuc â gt;. melius uolo. Non eligt deus nee ffeciem tudm,nec oleum duin Ct vcf tuum,necieiuniumtuum,fed hoc quod tehodie redemit, ipfum ofpr, hot eft dnimam tuam â . Etp interroges me, quomodo animam meam quam ipfe habet in potejhte of pramiEt e^ reffondebo tibi,quomodo moribtis fanSbs, eogtdtiontbusca(iis,operibus puihtops, duertendo 4 mdlo CT conuertendo adbonum. |
Defahiflavirgintfafe. Cap.XXlX. Pr^fumiteitdq; ,pdite,roboramim,permanete q uo uetis CT redditis domino deo uepro uota perpetue con » tinenti£,non propter pratfens feculum,fed propter re* gnumcalorum. Defide ad Petrum* Cap.IIE Secwwdttw ApoÃolidiâum gt;nbsp;quiÃAtuit in corde fuo prmus.non habens neceÃitatem, potejldtem dutem hat i.Corfhf.? bensfu£ uolumtatis,CTuoueritcontinentiam deo, debet roquot;ad'^' earn ufa^ in pnem ata mentis foüicitudine cuPodire, ne nbsp;nbsp;â damnationemhabeat,)! primant pdem irritant feecerit. Sinultter CT coniugtti uiri CT coniugtt£ mulieres pex* confenfu perennem deo uouerint continentiam,nouerinc fe fui uoti obnoxios detiiieri,nec lam pbi debere comnut^ xtionem cdrnis,qudm primitiis licita habueruiK ,fed deo fe debere continentiam quam uoueruiK CTc. Debonoviduitatis. Cap.X. Proindequidicuncapropopmca/btatisprolabanti* jf «w, nuptias non effe nuptiasfed potius adulteria, non gt;lt;â amp; ii mihiuidentur fatis acute dc dilignter conpderare qutd Ifincontli-dicant^falliteos quippe pmilitudoueritatisCTc. nenn» mi^ Lib*eodem,Cap.X[. Sj enim quod nulle modo dubitandum e^,ad offrnpo nem ChriÃi pertinet,cum, membrivm eiuâ fidem non fer* udt mariio,quanto grauius offrnditurcum illi ipp no fer iidtur pdesineoquodexigt oblaium, qui non exegerat Qjiod qutf ofprendtimlCum enim quifj; non reddit ,quod non im* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;to periocompulfiis,fcdconpliocommonitusuoutt ,tantobef. magispauddti uoti äuget iniquitdtem,qudnto miiws hd» ' iuituoüendi neceÃitatem.Wcideodi/futo, nedrbitre* ris uel fecumdas nuptias crimen effe,uel qudfcunqj nupti as,cum pnt nupti£,malum ejfeCTc. Lil?» Qüacftionumfiipernumcros Ndnippum eft ita uoluijfe legm ,foenunAm e(fe fub uiro,ut nuUd uota eins,quae ab/Hnetite cdufd uouerit red ddntur ah ed,nip auéhr uirpierit permittendo. De adültennisconiugijs,ad Pollen* num,Lib.I.Cap.*XXIIlL Non folum dutem mechandtvm non ep quod ficit tiS nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, quidamjfedomnis qui dimittituxorem fuam CT duett ad terdm,et p propterea duxerit utfdciat ChrpHanam ifed Hi ttiéùd |
VARIA ET miscellanea.
|
ïMmquiftjuisnonaüi^tusuxori continentiam deo urrit,nitllo modo debet iÃn ccmpenfcitione peccitre, 'ut idea cadat uxorem ftbi elfeducêdiim,qtà a prompt qit^ fiuptitu eiiK appetit,fùturdm je eÃe ChrijbartAm. Quod Votïconz entmcui(iMmtin(eciiu.muouilJêtlic^tit,ctm id femvn^ «âjj Ãilurum uouerit,iton licebitdi nmen id uoueritquod uo honumma uendomjùit^pcut e{i perpetud uirgniUfjUel continenM tumpt'ndä.P^^ txpertdcoiinubidfoliitisduinculoeoniugili,uelex confenfuuiuentibut (S' cdrndliddcbitipbi inuicem reld» Xdtttibut ,fidelibuf cdpifq^ coniu^hut ^quod dltn urn pne alter d,uel dlteram fine altero uouerepkdf noneü.Hiec er g) Cffiquddlid funt qu£ reibÃime uouentur,cum homi» net uouerint,nulld conditione rumpendei funtqug fine Pf»im I uUdcondittoneuouerunt.QuidCrluKdomnumpr^ce^ quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pi/Jè itttelligendum eü ubile^tiir: Vouete CT reddite do mno deo ueftro. Vnde CT Apofklut de quibufddm qux continetitidmuouent,(^pc/hdnubereuolunt, quad eii dntequdm uoui/Jeht utiq; licebdtilïdbentes inquit damiM »iTimot.y tion(m,qi!otudm primentpdemirriam/èecerunt. toihil erffexpeditqucdillicinim eil, CTâ.nihil quodprohibet dom'nusdicitum eü. Ad armcnrarium Ripan'um S(f Paup linam eius iixorem Epj» flola.XLV. Continentid dlid uoueiidd non funtà coliiu^tittni P ex confenfu CTuoltmnte communi .Etppreprepere Coniugato fierit,md^s eü corrigenda temeritit,qudm per* ni nemo folueiidd pronuÃio.bleq; enm deut exigt,p quit ex dlie quot;itcrius^'cô nodliquiduoueritifedpotwt ufurpdreueM dlienutn.Di tincntiî vo /HUA quippe dehdc re per Apcflolum eilproldta feinten* î^COTinu 7 tid.uxor nonhdbet potejhtem corporit fui,feduir,Ãmi liter O' uir non bubet poteÃdtem corporis fui fed muli* er.Sexum nomine corporis nuncupduit. Ad Pauhnum Epiftola» V ouentur nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LIX. deToifXn 'Vouentur datein omnid qu£ offvruntur deo,mdxime *iw. fdnbh dltnris oblddo,quo fdcrdmento prtcdicdtur noftrn dliud uctum maximum, quo nos nouimus in Chrijb ejfe mdnfuros,utiq; incampdge corporis Chrifti. Cuiusret fdcrdmmaim eü , quad units pants iiniancorput mula fumus O'c. In pfalmum.LXX V.vcrfii. Nemo qdâ quot;Vouete er reddite domino deo uepro, non ptis pim uauct (iHj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' I uiribut un - dd uouendum,non enim uiribus ueftris implebitis,deficte ^erçprjciu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pr£fumitis,pdutcin de illo cui uouetis: Vo |
«fte tfecuri redditis.Vouete CT reddite domino deo no* fhro oinnescommuniter.QuiddebemusuouereiCrede* re in mum,/}gt;erdre db illo uitam lt;eterttam,bene uiuere ,fe citmdumcommuuemmodum .eH eiiimquidam modus communis ommbus.Furtum non faedre, non cd/Hmonidli pr£cipitur,O' nupttenon prtecipiiur ,ddulteriiim no fit* cereîOmnibus pnecipitur.Non dmare uinclentiam,qua ingur^atur dnimdyCr corrumpitur 'm fe templum det, cmntbus lequdliter priecipitur. Non fuperbire ommbus requdliter prlt;ecipitur.Non hominem ccciderejion odi^ frdtrem,ncn dduerftis dliquem teuerepcrnicicm.Omni* bus in cemmuni pr^cipitur.Uoc totum omnes uouere de beiAus.Sunt etiam uotn proprid pngulorum.Alius uouet deo edftiatemconiu^lem,ut prater uxorem fudtunott nouer it dlidm,pc CT famina ut prater uir um futm non nouentdttum. Alij etidm uouent à experti tale con* iugum.ultrdmhil tale pati,nihil tdle concupifetre dut Ãt Ãintre,et ipp uouerunt dliquid nuius quam illt: Alij tiir gnitdtem judmdb 'meumte atate uouerdn{,ut mbH tôleut experidHtur,qudle illi expertifunt Cr rel'mquerunt, CT ift! uouerunt plurimdm . Alij uouent detnum fuamefji hojfitdlem ommbus fdiiilis dduenientibus ,mdgnum uo* tum uouent.Alius uouet retinquere omiiid fud diÃribu* endo pduperibus,Ci' ire in communem uitdm,in focietd» tem fan£kgt;ru'm,mdgnum uotum uouit.Vctiete öquot; reddi* te domino deo uefiro. QuiÃji quod uouere uoluerit uoue dt ,illuddttcddt,ut quoduouerit redddt. Vnusqtiifq^dett quoduouet,p refficit retrerfum tndlum cà Z^c. In Pfalmnm.CXXXI. Quider^ ttouimusdeo,niputÃmus templum dei* YHhügrdtiuseipoffiimusojfrrre ,qudm utdicamusei quod dicitur in Efdid,pcÃide nos ZXc. Debonocom'ugalt. Suntquaddin qua etidm no uouentes debemus ,quie* ddm etidm qua nià uouerimus non debemus. Sed poüq Vom«4/ eddominopromittimus,neccffdrio reddere confirm^* mur. Eodem li'bro. Qtiiddm nubentes pofl uotum djferunt ddulteros ef» fe,e^ dutem dico uobb, quamg^duiter pecceOK qui teilet , diuidunt. DE ORNATV IN, DECENTI. Ad Poflidonium Epifio» laLXXHI. N'oîodf orndwntKdKriwf/uf/îw praproperdm hd beds in prohibendo fententidm,nip in eosqui neq; con* * ia^ti neq^ coniu^ri cupientes,cogtdre debednt qtiomo do pldceant deo.lüinutemcogitdnt qua funt mundi,qito modo pldceant iiel uiriuxoribtis, uelmulieres mdritis,ni p quod cdpillos nudarefveminas (quas etidm cdput ue* f.Cetifi-t lare Apo/hdus iubet)gt;iecntdritdtds decet. Eucari dutent pigmfntis,quo uelrubicundior uel c.'indidior ddulteriHAÃllacide{l,qud non dubim etid/n ipfos mdri* â'ibuauii«« lt;oj fenoUe decipi,quibus folis permittenda funt fami* neorrurffecundumuenidtnnon fectindum imperium. Nam uerut ornants mdxime ChriÃianorum zsrcbriÃi Midnmt,ntm tanttim nuUut fùcus mend4x,uerumnedst* ri quident |
VARIA ET MISCELLANÃÃ.
|
riquidem uefliÃq- pontfed mores boni funt.Execrdn* dd dutem fuperjiicio li^turdrum,in quibus eâdm indu* res uirortim in fummis ex itnd pdrte duricuUs fuj^enfte depuantur.iJon dd pldcendum hominibusfid dd feruien dumdaemonibus ddhibentur. Quisdutem jjgt;ecidlespoff fit nephdridrumfuperftiâonuin prohibitiones infcripM ».Corin .d ris inuenire,cwn ^nerdliter Apojîoliif dicdt ; NoZo koj focios fieri d£moniorum,(J iterum,quie enim confoni^ tld Chrifti dd Belidl CTc. AdEdinam EpiftoIa.CXCIX. Njtlieri non licet dicere coniu^t£,jicio quod uoîo de meo,ctvm ipfd no fit ftid,fed cdpitis fui,hoc eü uiri fui: â'anfttum /ââ^^â^^ddin ( Ut commcmordt ApoÃoluf Petrus) Åuiicrû q gt;nbsp;mulieres fdnil£ qu£ in deum(berdbdntorndJfdnt fe,fub lit ornaïus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uiris,pcüt Sdrd obfequebdtu/^Abrdh£ dominu eum uocdns,cuius mquitÃ.^:£ eflisfili£.Q)siaGrfiiem dumcntuin mond.ch£ dekihhdt,etidm hoc grdtius poffet tndrito obferudto,exordtx)qjfumi,qudm iUo inconfultoco temptvq;pr£fumi.Quod Ãomnino non(ineret quid tuq D^iéî.)} propo/ito deperiret^Ab/it ut hmc diÃiliceres déo, quod coniuff tuo nondum defùnélo,non induereris peut ÃnnA fed peut Sufdnnd,.Keq; enim CT ille qui tecum idm cape rdt euftodire turn magnum continentie bonum^etid pcos iu^le non uidodle uoluiffet ut dcciperes indumentum ,dd indecentemquoq^te coinpulijjet orndtumQuodZXp dli'qud durdconditionecogereris,poffes hdbereinfuper bo culoi cor huttule.Nempe dpud patres Pieper iÃd re^^ na, deum timenSideuM colês,deo fubdia^mdrito re^ dbes Kdln.d «igfHf, non eundem fecum colenti deim,tarnen fùbieihii feruiebdtiQttecum extremopericulo,nonfud tantum, fedetidm3:ntisfu£qu£ tuncerdt populiis dei, domino proÃerneretur ordndo.in ipfd ordtione fud dixit yin pbi tffe orndtum return peut pdnnum menPrudlem, Ztr ia ordntem conpflim exdudiuit qui cordis infpeihr eâ ues re dicere fciuitZJ'c, Ibidem, Scriptumefi quidem, mulieres debere effe inhdbitu '».Tiraot.t orndto,duriq; circumpoptio,ZX innrtio crinium,cr ^uxt^TX' c£terdhuiufmodiqu£uelddi»dnempompd,uel ddiüea fcendend». ^ihrdtnprms hdberifolent,mërito repr£henfdfnnt, fed e?l quidam pro modulo perfon£ habitus matronalis à ui dudii ueÃe diÃin^is,qui poteil pdelibus coniu^tis faluds reli^onis obferuantia conuenùre. Lib.llll. De dodinha Chriftiana, Cap.XXI. Mdrtir Ciprianus de habitu uirgnum ia fcrippt. Si pinffndidrtipxuultum alicuius O' jfieci^ em O' corporis qualitatem £mulo colorepgnaffettO' p ' gnato iam cÃfumatocj^ pmuldchro manus alius m^ret, ut iam Ãrmdta,idm piiU quap peritior reÃrmaret,grds uisprioris drtipcis iniurid,O' iuflu mdignatio uidere^ iitrjitt tlt; (xiflitwf impune nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;am impro^ ttw ritatis duddcidm,dei artipcis ofpiifamlVt enim 'impudi^ Cd circa homines,0' ineeÃaÃeis lenocinantibus non ps, corruptis uiolatisc^ qu£ dei funt, peior adultéra detines ris.Quod ornari te putds,quod puas comi,impugiMtio ep ueritatis. lAonentis dpo/bili uox esl, expurgate uetus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j |
prmètum,utptis noua con/perpo,pcutepis dzimi Etes 'nim pdfcd noPrumimoldtus ell ChriÃus Ataq^ppices lebr emus,non in prmento ueterfneq; in prmenco mali» ci£ GT nequiti£,fedindzimis fynceritatis O' ueritatis. Nit fynceritas perfeuerat O' ueritds,quando quo fynce ra funt poüuuntur,0' colorum adulterinis medicaminü Ãcis in menddcium uerd mutanturiDominus tuus dicit: Non potcsÃcerecdpiHiimunum,album aut nigrum O' Mwb.i biddumcenddmdominituiuocem,uis te efje pctiorent auddei conatUjO'fdcrile^ contemptu. Crincs ttios inps cis,mdlo profd^opiturorum ,capilios'iam tibiflammeos dupiicaris.Lonfftmellinferere omnia quo fequuntur. lUe uero poÃeriorut in tales diceret.Binc ilia inquit nas uerbi m if. feumturmcentiuauitiorum,utquoptiscolortbusora de pingint,dumuiris dilplicereÃrmidanc-, O' de adulterio uultusmedicanturadulterium capitatis . Quanta hoc amentia efpgem mutdrenatur£,piiPuram quorere ? Et dum uerentur maritale iudicium perdiderunt fuum. Sermone.XVni.De verbis Apóftoli. Corporis enimhuiusjdep exterioris hominis ornas menta, quamo ma^s appetuntur ,tanto funt intcrioris maioradetrimenta.QMnto autemminus appetuntur tumuUerS ornamenta exterioris hominis,tanm ma^s mcribus pul chris homo interior adornatur. Vnde dicit O' Petrus, ornantes fe non inmrtis crimbusa^um enim ^xifpt, or« »antes fe,quid aliud à carnalibusqtiam uipbilia ipaor-» namenta putarenturi Continuo tulitco^tationi quod cu piditas inqiiirebit.Non inquit in tortis crinibus,neqi an ro,ùel mar^ritis,uel ueÃe prociofa ,fed ille abfcoiiditus cordis homo,qui e^ ante deum diues. Neqi enim deus di* ùitÃM daret exteriori hominfO' inopem rehnqueret lA ieriorem,dedit inuiftbilidiuitias inuifibiles, O inuipbi^ lemornauit,inuipbiliter. His ornamentis Ãidentesdet puello,fanilo uir^nes,nec quod licebat appetierunt, né quodcogebantur confenferunt Oâc. DE VLTIOME ET VINDICTA, Scrmo.XCVII.de temporc. * ProcedebatmKoremo populum carens pirituuitu luspguratus,ut tali duce demes populus uteretur,qiialis Ãerat O' ipfedelibhs ejpchis.Et ne tantimali pneuin* didniinpo^os manaret exemplum, Ãatim uindicatùr in reos.Dum enim malis modus imponitur,pdnptur li* etntid ptccdPfrMn,frequenter enim pliÿs difiïplina^^fç'^^^^^^^ Il B 3 |
VARIA ET MISCELLANEA.
|
'eorhg(Hr,fj nihil proficùnthortAmetM iulbrum,^ dS »Abiltbut fr{hs homines uindiihi compefcit,(iuos »« bolt;â nis operibus bénéficia deireänere non pojjùnt. Sienim non mter primes peccantium Upfus con[uleret/ed 'rnfr^ turum fu^enderet ultionis occurfum diuina cenfura, euldubio JcaleÃorumomniu/m latites /pceÃijjet audada. Deniq; fi uis tuorum proficere difciplinam .exerce een» furam. Vbi deiÃttur^ umdid/e jollicitudo uerfatur, illic out non peccatur,aut ardins delmciuitur. Cenfura en'm interdum quidamlufcipiuntfuppltcium,ut multi corri» ^ntur in paucts,nepoA modum ira commotus indpiat grajjdripermulms. Lib.LXXXIII, Qiiæftionum. Qiiæfti.XXXL vindicatio eüper quamuis aut iniuria, CTomnino offuturum eA,defindendo aut ulcifcendopro pulfatur. Contra crcfconium Grammaticumi» Lib IlLCap.L. Nullis bonis in catholica hoc placet, ft ufq^ ad morte in quemq licet hæreticumfouiatur. Lib.Qiiaeftionum fuper Leuiticum. Qiixft.LXX. Vtndicari nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uindicari ueüe nià llt;eiari CT con» vciienihi^ foldri de alicno malo?Et ideo dióhim cR : Non irafeeris lîtari d^auc filifs popuU tut'.Sic cuim rcäc ira deÃnita eH^quod fit ul» ao maio, cifeendi libido. Ad Marccllinum Epiftola. V. Viiidifti nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;itltima,tu/k pofdtur,quindo nuUut ia qnpctcndjj reftat corre^onis locus, extreme fdlicet fummoq^ iudi» do.Numc uero cauendumefl, neuindicandi ciipiditatt amitaturÃut nihil aliud dicam)ipfa patientia,qu£ pluris ellhabenda,quamomnequodpoteft etiam inuiio inimi» eus aufèrre. Paratus italt;j debet efje ho iiiftus CT piiis pa» tienter eorum malida fujbnere, quos fieri bonos quierit, ttt numerus potias crefca t bonorum,non ut pari nuditia Ãe quot^ numero addat malorum CT c. Inpfalmum. XXX.conci» one II» ChriHianus Tu ChrifHane toUeraredididfli,non uhtdiHSim retri nonu'.ndu buere.Vindicariuis Chrifiiane , nondum uindicatus eü buer/didigt; Chriftus.An tu paffus es improhum , CT iüe non paffiis cit- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;edl? Nonne prior pro te paffus e^l,qui non habebatqua» re pateritur. InPfalmum.LXXVIir. sînAi f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prietereundum, quomodo aedpi deieat qdâ |
modo uin/, f« Apocalipft Ãcriptum efl,fubare dei martyres ad deum înmkiî' £ elamare CT dicere:Qupufq} domine nonuindicasÃangui tun. rtfzrt noÃrum, ne propter exaturandum odium credan» f (ur faiià i depderare uindidTSm,quod ab eorum perfiBi» one longe abe{i,CT amen feriptum ell,l£abitur iuÃus cum uiderit uindiiklm impiorum,manus fuas lauabit in fanzine peccatoris.Et Apofioliis ait: Non iios ipfis uin dicanteschariÃimi,fed date locum ir^.Scriptum cP tnim mihiuindibhm et e^retribuam didt dominus. Nee ipfe Deutt.^^ iaq; pr£cepitut nolint uindicari ffed ut non fiipp uindi cantes dent locum irlt;e dei, qui dixit nuhi uindiPam CT eg) retribuam Et dominus in Euan^lio,uiduam propo Luejg â nit inpmilitudirtê qu£ uindicari depderans, iudicem 'm terpeüabatmiuPum,quiearn andern aliquando noniu/U da duihisffed tedio uiilus audiuit. Hoc dNtern dominus propofuit,ut ofienderet multo magis deum iufium cito fr durumiudiciumeledorumfuoriim,quiadeum clamant ;^poc.^s die acnode, indeed CTiüefub aradei martyrum da» Mairh-j nwr,ttt dei iudicio u'mdiCentur.Vbi ed erg) illud ,diliÿ» nbsp;nbsp;â * tt inimicos ueftros,benefrcite eis qui uos oderunt,CT ora te pro eis qui uos perfiquuntur,ubi ed CT iOudtNo red» denies malum pro mato ,nec maledidum pro maledido, CT nuUi malum pro malo reddentes ,fi enim malum pro malo nön ed cuiq reddendum, non folum frdum malum pro frdo malo,fed nec uotum malum reddendum ed ^p» frdo CT uoto malo. Reddit autem malum uotum qui etia p non feipfum u'mdicat,tarnen ut eins 'tnimicum deus pU» niatexpedutatqsoptât. Qjtapropter cum CT homo iufius CT homo malus de mimicis fuis uelintà dnou'm» dicari,undedifcernentur, nipquiaiuÃiis CTma^scupit inimicum fuum corri^ quam puniri,CTcum 'm eum ui» det à domino uindicari,non eins deledntur paenA,qa no eum üdtt,fed diuina iufiicia,quia deum dili^tl Denit^ p in hoc feculo in eum u'mdicatur, uelpro iüo etiam lata» tur p corri^turatcl certe pro alijs ut eum timeant imi» tari,ipfequoqiÃtmelior,nonfHpplicioilliusodia fuapa fcendo,fed errata emendando.Ac per hoc de beneuolctia ed non de maliciaquodlatatur iufius cum uidet uindi» dum CT manüs fuas lauat,id ed opera fua mundiora ef» Ãcit 'm fanguine,hoc ed in exitio peccatorum fumés inde non mali alieni giudium,fed diuina admonitionis exem» ' â plum.Siautem inÃiturofaculo ultimo dei iudicio uindi catur,hoc ei placet quod deo,ne bene fit malis,ne piorum pramifs etiamimpi/perfruantur : Quodutiq; iniufium ed,CT d régula ueritatis quam iufius diligt alieiuun. Ctt en'mi nosaddiligendos'mimicos dominus hortarctur,ex emplum propofuit patris noftri qui 'm coclis ed,qui fr cit folem fuum oriri fuper bonos CT malos, cT pluit fuper lufios CT iniufiostNunquidtarnen ideo uel temporalibus corredionibus non emendat,uel pertinadter dures infi ne non damnatfSic erg) mimicus diligitur ut non diffli ceat domini iufiitia qua punitur. Etfic ploceat iufticia f punitur,ut non de malo eins,fed de bono indicé ^udea» tur.lta 'mteüigimus fandos homines deifuos inimicos dilexiff'e,nec cuiq uoluiffe nifi bonum, quod eft pietOs in hocffaculo,aternitta mfitturo, tn poenis autem nudorit ' non malts eorum,fed dei bonis iudieijs fiiiffe, delednas. Et ubicunq^ in fcripturis fandis leguntur in homines odii eorum,odiafiiifife uitiorum,qu£ ipfe etiam unusqs» honünitm odire débet in fep dili^t fe. Dt |
VARIA ET M DB VISIONIBVS ET AF
PARITIONIBVS
VARUS
Contra Adl'mantum. Cap. lt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xxvni,
Vari» t/ I^tiff^duifionis infcripturii ftin^s inuetùui «era utlio' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oculos corporis, peut uidit Abrd-a
G^cfi» )8 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Mdmbrlt;e,cr Ui-oyfesignemm
BxoJi}.' rubo,Cf dipipuli trdnfpgurdtum domitutmin nwrttr, Mathp.p intertlioypncriicliam.crcteccrdbHiuimodi. Alte^ ruim fecundum quod iiMQUAmured qu£per corpuf fenttmus,Ndmetpdrs ipfd nojiricum diuinuusA^unti tur,multi reueldnoir non per oculos corporis,Mt aures ttliûm ue feiifum cArnAlcm,Sed amen bis pntilid,peut ui t dit Petrus difcuin lüum fubmittiè caclo ctw» uurijs nm* Ãfto.yo, rMlibus. Ex fcoc genere eà età m iflud Efdi£,quôd inn peritiffinw impij repnehendunt. Non entm dcumÃrrM corpora circumiertnigt;Mt,f£dquemAdinodum figsrdte, nonproprûemuladicuniir, iaeädi» pirate multi monftrditur. Terftum dutem ^nus uiponis eÃfecun^ dttwt mentis i»Mnm,quo inteUe^lA con/pictun^r uern tds dtq^ fdpientidfpne quo genere lUd duo,qu£ prius po^ fui,uel mfru^ojd funt,uel edum tn errorem mitaint. Cumenim edqu£put corporels fenpbus, pue illi psrd dnim£,qu£corpordliumFerumimd^nes edpit diuini^ tus demonPrdntur,non plumfenaunturhis modis, fed ktidm mente intclliguntur,TustcepperÃilüreuelddo.
Ex boc tertio ÿtnere eP uipo lUd quiin come nordui di» Roma«., cente Apoflolo. Inuipbilidenimdei iconÃitutione mun» di,per ed qu£ früi funt mteüeóta con/ficiundtr. Hie uipone uidetur deus cum per pietitempdei,C!'per ag» nitionem dci,morum optunorum eordi mundintur, .Danictis,; QmdenimproÃu'BiltbdZdrire^,qu0dminiim feri» bentein dnte oculosfuQS,in pdriete co/fexit ^Cuiuipotii quid nonpoiuitddiiift^re mentis d/}gt;eélum,qu£rebdtdd bue uidcre quod uiderdt. Tali dutem dcie luminis qiti ifli mtelliguntur,Ddniel prieditus menteuidit,quod tile uident corpore, Rurfiis lUd pdrte dnimi qui imi^nes corporumcdpit,uiditfo)nnium Nabuebodonozor rex. Et quonidm non bibebdt idoneum oculum mentis dd me
lilts uidendum quod uiderdt,id ep,dd intelligendum qd^ niderdt,ideo dd mterpretindumuilwni fuurà dpecTunt qu£puit Alienum,dufdem fcilicet Ddiiielis,ctti «men d* perienti,ut certi deeomoddretpdem, etidm ipfumfom» lUtttn,«! pbi diceretur exegf CTe.
Librode cura pro morttiis harcri* da. Cap. X.
JiieMni ui nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ndrranfur uifdquidim quiie huicdi/futitioninon
inferere qud!fiionem,pruntur Uffuant. quippemortuinonnuUi,uel infomnis,ueldlioquocum^ nwdo dppdruijfe uiuentibus,dtqi ubi eorim corpord id» ttrem in bumiti nefdendbusflocis^ monprdtis ddmo^
SCELLANEAi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;X
nuiffe,utpbi fepulturd, lt;fu£ dèfùerdt prà beretur. llicc Æ jilfd effe relfonderimus contrd quorumddm feripap» delitim,eycontrdeorumfcnfus ,quitilid pbi dccidiffe conprrmnt impudenter uenire uidebimur. Sed re/fon» dendu ep,no ideo putddum effe mortuos iÃi fentire,quid b£c dicere uel iudicdre,uel petere uidentur 'm fomnis. Nam CT ttiuentes ipptcrent fepe uiuentibus dormienti» iiiquanv'A bus,lt;iumfeipp nefcidncdppdrere,etdbeisqui b£c fom» niduerintiudiuntdicentibus^quodeolin fomnis d^n» tes dliquid,uel loqaentes uiderint. Sicr^mepotep: dliquis in fomnis aidere pbi dliquid,quód péhtm ep ùn dicdntem,ueletidm quod pturum eà prenuncidnteniâ, cum id e^ prorfus ignorem,CJ' omnino non eurem non folum,quid lUe fomniet,fed utrum dormiente me ui!glet, cm ui^ldnteme dormidt,inuno eodernq; tempore uiÿ» lemus dmbo pue dormidmus,qudndo tile fomnium ui let in quo me uidct,quid mirdmp nefeientes mortui,nee ipi fentientcs,tdmen Ãuiuentibusuideritur in fomnis, amp;nbsp;dliquid dicMtt,quód euigldntes Ucruni effe cogno» fedni ? Angelicis i^tur operationibus perierediderim. pue permittdtur defHper,pueiubedtur,utdliquid dici* re de fepeltendis corporibus fuis, uidednturin fomnis, cum id penitus nefeidnt quorum iHd funt corpord. id dutem dliqudndoutiliter pt,pue dd uiuorum qudlecun » qifoldtium,ddquos pertinent iUi mortuiquorum cippdi rent imd^nesfomnidntibus,pue ut bis ddmonitiontbus fftieri humcino fepulturx comendetur humcinitds. Qj«; licet depnPis no opituletur,culpdndd tdtnen irreligio » ptdte negligttur. Aliqtidndo dutemplldcibus fomnis bij homines in mdgnos mittuntur errons,quos taliaperpe^ Vn-giiiui tiiuPueP,uelutpquifquidedt in fomnis,quod Aenecis uidiffe dpud inferos poeticdplfitdte monÃrdtur ,cr ut eicuiuspidm nonfepultidppdredtima^ loqudtur, quAlidprturiUilocutus pijfe Pdlinurus,Cf cum euiÿ* lduerit,ibi corpus eius inuenidt ubi ideere tnkumdtum cum fomnidret dudiuit,ddmonitus rogdtus,ut fepeU* ret inuentum,^ quid id uerum effe comperit,creddt i» deo mortuos fcpeliri,ut eorum dnim£dd locd trdnfcdnt unde inftpultorum dnimds inprnA probiberi leff foin» niduit, nbsp;nbsp;Nonne itd credens,pluriinum a trdmite uerü
tdtis exorbitdt ?
Ad Pauân'nam, Epiftola* CXII.
C«m Eudngelium exponens bedtus Ambropus tHedi oldnenpsepifcopus,ttenijfetddeuloeit,ubidiigelus dp» nbsp;nbsp;Ambtd
pdruitintemploZdchdri£fdcerdoti!,exhdc ocedpone, Hidequdntd cr qudliddedei etidmuiponediPeruit.No immerim inquit dnfflus uidetur in templo,quid ueri fd» Qui^ cerdotis idm nuncidbdtur ddutntus,cr coelePefdcripciu rerc Jic»-parabatftr in quo dngeli miniprdrent, Z!' bene dppdru* iffediciturei,quieumrepenteconpgt;exit. Hoc fpccidli» ter dut de dngeps , dut de deo diuinci fcripturd tenere fonfueuit, ut quod non potep uideri dppdrere
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;feB 4 «ùcatMr»
VARIA ET MiSCELLfANEA.
dkdtur. Sic enim hdbes,dppdruit deus Abrdhtcdd ilicè 'Gene. ) 8. IA.dmbr£. NiOn c|Ht dnte non prxfentitur,fed repentina uidetur dt}gt;eéîu,dppdrerememordtur. No« enimÃmii licerfenftbiliduidentur,ZT 'ts incuiusuolusiateÃtu eà uideri,ZT cuius ndturx non eà uideri,uoluntutis uideri, Ndmà nonuult,non uidetur,Ãuult uidetur,dppdruit enim deus Abrdhx quid uoluit,dlijs quid noluit non dp» pdruit,Vifus eÃetidm Stephdno cumldpiddretur d po» pulo caelum dperire.Vifus eà etidm lüfusÃins,dd dex^ terdm dei,ZT non eà uifus 4 populo.Vidit pfdids deum fdbdotb,fed ZT dlius uidere non potuit,quid cum pldcuit dppdrhit. 'Etquiddehominibusloquimsir,cum ettdm loinni«, de ipÃsTceltÃbus uirtutibiis ZT poteÃitibus legerimus.
Z^uid deum nemo uidit unq.
ContraMaxirtiiniimlibro III.
Cap. xxvi.
Perfuhic. nbsp;nbsp;nbsp;QK^Mtîo fe pdtribiis diuinias oÃendebdt, per fubicâ»
ftiin crci- (hm credturdm,fe uiÃbüem demonÃrdbdt. Ndmpip» ndturdm ufq^ddeomuifbilK eÃ,utipfe Ko» Bxo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eicumquoÃeiedd freiem loqud-'idtur diceret. Si in»
uenigrdttdmdntete,oÃendemihi temet'pfum nantfrfle.
ÃtiniA^ abfentis corporis,ncc îHe ipfe obtultu qito eer nitur. Tertiü uero mtetleifhtale,db ntteüciîu,lt;luid men^ tdled mente ipfd uocdbule nouitdte nimut dbfurdû eÃjit dicdmut. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cap. IX.
Dephantx fticis uiiîo nibus.
DE PHAMTASTICIS VISIONIBVS.
De fpj'n'tù SC anima,Cap.XX Vf.
'Dicit hnnMnA opinio,quôd qi(lt;tddm drtt mulieruM (JpoteÃixdeinonum homines conuertipoffint in lu n pos Gquot; iumentdiöâ quxcii neceffdrid porare,z^ poÃp dcU operd icerum dd fe redire,nec feri in tis mentem be
tid,qudddiÃulfiritü,qHimodoquoddpropriouocdtur Ã)iritus,uis dninte queddnt mente inÃrior.ubicorpord liwm rerum (inülitudines'exprimuntur. Itdq,-nags J Jofeph prophetd,qui inteHexit quid Ãgnificdrent feptê Ãice, ZT feptem boues,qud Phardo ,qui eds uidit in font nis. lUius enim IfiritusinÃrmdtusefl, utuideret huius mensiOumindtdutintelligeret,dcphociniBo erdt lin^ gud,in ijk) prophetid,quid in iUo rerum intdgndtio, in iÃo intdffndtionunt interpretdtio.
Eódemlibroj Capir.
I« extdfidntemuntmaudirepotui, ZTeum rulHcd^^ num uirum udlentent quod fentiebdt exprintere,qui ZT bu*. ui^ldre fe feiret ZT uidere quidddm non ocuUs corpor» eis. iidinut eins uerbis utdr, qudntum recolere poffim Animtinedinquituidebdteum,nonoculiniei. l^on tds men feiebdt utr um cor pus effet dutimd^ corporis. No Ado.»«» enim erdt tdlis,utiÃddifcerneret,uerumtdnten(impli-* eiter Ãdelis,ut eum ft audirent,dc fi iüudfeuidiffe ndr* rdbdtipfeuidiffent. Ac per hoc à pdrddifum Pdulus itd uidit,ut dppdruitPetro ille difeus fubmifjus c caelo,ut Apo«.,,
lodnniquiequid in dpocdlipà fe uidiffe confcribit,ut E« Zechieli cdmpus iüe cum offibus mortuorum,ZTiüd eo rum refurreÃio, ut P.fdije fedens deus in conÃcfhieius Serdphin,ZT drd unde cdrbo dÃumptus prophet x Idbid , n â j - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mundduit,maniÃflumtà eumignordrepotuiffeutruM
tnielugeuiumeÃfduontdmdxinonesndturds noncredt .. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
in corpore dnextrd corpus edutdertt.
fUxlcm^fcd mtioitAlcm humanAm^ fcruAri, Hoe (jc
fed à liijùid ale Ãcerepoffuiu,ut uideanar eff: t^uà d im
funt. 'tinüdenimdrteuelpotejki(eininii^,Ãdnec cor» pus quidein dliqud rdtione in nieinbrd,uel in linidmen* td belhdlii uerdciter coniterK poteft. Sed phdnafHc uho» nüms.quiictidmcoQtumdoÃuefomnidndo per rerunt inttumerabiiitim generd iidridtur,cr cum corpus no fit^
DE MORTE
Hzech.fn
Efüe,
Omnes in hdc uitd inortdles fHmus,et dies huius ub omni h»» te ulcimus omni homini eà feinper incertus. Verumtd^ meniniiiÃntidÃerdturpueritid,Z}'in puer itidÃerd^ fempn- lt;» tur ddoïefcentid,Cgt;' in ddolefcentid fperdtur iuuentus,
corporamÃiriilesÃrnMS mird celeritdtecdpit. Sopitis
dutem amp;oppreffis hominis fenf bus corporeis,dd dlioi ZT in iuneiitutcÃ)erdturgrduitds,ZTingrduitdteÃie^
jrum fenfumÃgurd corpored perduci poteÃ,ia tn qüod rdturfaieShis,utru cotin^t incertu eÃ,eà tdmen quid
corpusipfumhondnisdlicubiidcedt,uiuensquident,fed fÃeretur ZTc.
muito grduius dtq^ expreffius qudmiemnofuis fenfibus Ad luliahum Cómitem.Epi'e obferdttSyphdnaÃieumdutemiTludueluäÃrntdti in dli* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftola, CXI.
cuiiis dnimdis imcugnem dlienis fenÃbus dppdredt, a-si nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tiiemo hontinum nouit diem exitus fui, hon amnef
lis^ homo Ãbi uidedtur,quilts Ãbi uideri poffet in fom^^ in fenechite mortuntur,fed in diuerÃs xtdtibus de hoc quo««*» nis,ZTporare onerd. QuxonerdfuerdÃntcorpd nutndomigrdnt,ZTinquibusd(libusunufquisq;homo SS«* portdntur'ddemonibuStUt Uluddtdrhominibus,pdrtim â nbsp;nbsp;nbsp;- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.......... -
uero oiwru corpord, pdrtim Ãlfdiumenmrü cernèabus. Libro XU. DeGenèGadlitteram.
Cap. VIL
Tril gene nbsp;nbsp;TrM fine generd uiÃonum. Printum ergo dppeBec
tiuifion». )ftiftcorpordle,quidpercorpuspercipit, CTcorporeis fen Ctbits exhibetur. Secundum Ãiriale quiequid enim corpus non cÃ,ZT amen dliquid eÃ, idm ⢠re(ieÃiritus dicitur, ZT utiq^ non eà corpus,qudmuis eorpori pmilit
inuentus Ãterit^in ei fient iudicabitur qMiido eUtiniA exlt;^ ierit de corpore, niciteit im pfalinifx. üemo in infèr»
dieitnr.
no conÃtebitur tibi. JdeoÃÃneinus dd paenitentid con* uerti,femper dnte oculos noÃros uerfetur ultimus dies, ZT cum diluculo furrexerimus ,nedd ueÃierà nos coÃ* ddmus peruenire,ZT cum in leäulo membrd depofueri* mus,delucis non conÃddrmtsdduentu.ltdÃciRimecorâ pus noÃrum d uitijs ZT concupifeentijs refrendre.
Ad Nebridiurn,Epiftolagt;CX VLâ
|
VARIA ET MISCELLANEA. Profiibotuü quasquietascrfceliceshabere neque= as,per totam couture uitam,ncn eà homints de iBa una, idbma qu£ mors uocatur co^antis.de qua uel (ola inteb jfgt;aud» dl- li^s uere effe co^andum. Dedit quidem deus pauds wmfoTrir î«'tK/lt;i4m,q«0îgKfco-H4»r« eccleÃarum efà uoluit, Ut Zf illam non folum txpedktrentÃrbcer,fed alacriter *** etiam deÃderarent,zf earum obeundarum labores Ãne uUoanmrefofdpereitt. Inpfalmum XXXlIILconci-One I . Qjjire dc» Mdgjw miÃricordia dei mcwit,âutbeneuiua9 tis?n^eni diem nobisnouiffimum mortisnoÃr£ abfeon* ordinauc gt;nbsp;dit,nc nobis de foturo aiiquid premittentus. Inpfalmum XXXVIII. Inhacuiu Quidenim fit hocterra cerüimeÃ,ru(imors f Con^ nihil ccmP morte nihil incrrtius hon mortis« (ideracr omrua omnino ^ucl bona uel mala uitte huiiK,uel in ipja iuÃi ba,uel in ipfa iniquiatr, quid hic ctrtum ejl ni/i mors ?ProfÅcild,quiâfishodie fciStquidjuturuscra fHno nefeis- Peccaior es quid (is hodie (cis, quid (iscra ftino ne(cis.Speraspecuniam,incerbm eftan prouem-at. Speros uxorem,incertumeÃanaccipias,uel quäle accipias,Ãieros filios incertum eà annaÃätKr.Nabfünt incertumeà anuiuant,iiiuunt,mcertum eÃan proÃcd ant,andepctant. Quccun^ teuerteris incera omnia, fola mors certx. Pauper es, incertum eà an diteÃi^s. In^ dochis, incerbMeà anerudiaris. ImbecilJis, itfeertum eÃanconualcÃas. Natuses, certumeà quiamorierrs. Rtinhocipfo,quiamitrsceraeÃtdies mortis meertus eÃ. lacp htec i ncerta ,ubi fola mors eà certa, cuiiii e« tiam hora tncerta,Zf fola muitu ca/uetur^qiue n«IIo nw« do dcuiatur zfc. , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Inpfalmiim LXVJL mors ferrn PiifterKrr ergJ etiam ipfam mortem Ãramus Slius eti ^^gt;â^pbgt;,qui licetpeccaro nuüoe/fet debitor, mortü Zf i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dominus eÃet,o quo nemo ammam tolleret,fed ipje eani afemetipid poti£ret,tbam ipfuisÃiit exitus mortis Zfc. In pfalmnm CL tio?^dicm nbsp;nbsp;^(enim ne diÃierationc homines peius uiuercnt,proe nionis foE' w« fît tndulgenbie portant. R urfusnede Ãgt;e ueniit peius diem mortis incertum, prouidenbffime utrunep conÃituens,Zf reuertentes quo rectpiontar, Zf diff^erentes unde terreantur. In pfalmuin CXXII. Mortinc/ nbsp;nbsp;nbsp;Qttiscnimre(ifot mortitÃatres intendattharitas fteÃra. ReÃjlirurigmbus,undis,Ãrro,reÃÃiturpote^ â Ãibbus,ReÃfotar regibus,uentt m jiwrt, qüis eireÃ:=^ fot f Nihil eà illa forbtis-. Libro VI. de Gcnefiadliterani. Mort qua I^o Adam Zf Rua moricoepertmt,quo morf joirtcpft' le^,qua infemum inucterafoerentacceperunt. lanijturx WBnis eau lt;»!. Libro de agenda cura pro mortals. VocÃturantrtempusb0w,ne diutim tiexentur |
XI à noxi/s : Maliuero zf tmpq toUuntur,nt diubus bÅ nosperfequAiKur. Sidedtuit'^scrhonoribiit morumnobilitAte te pdtrU zy pulchritudine corporis hono» ribut,qua tibi ab komirnbus exhibcruriReff^ice tr ipfum quid mortalis terra es et in terram ibis. Circumfpice qui (imiltbus ftuxere/^ilendoribus. Vbifuntqui ambiebafit curru potcflitisiVbiinfupabilts imparoresiVbi funt qui cÃucntusdif^oebAtetfèjia,etequorul^lcdtditMtricr(s^ Mert oià Vbi nuc ueflrs Zf ornamenta peregriuAi vbtferuorMn turba i Vbiiocus Zfhefida {Vbt exercieuum duccs f Vhifitrapg et tyranni^üoiine cmniapuluis etÃuida i Nonne in paucis uerfitus eot um uita patet ntirnoria f Re/^iceeorum /epulch/a^Zf uidequiferuus^ui domi^ iMS,qt»diucs,quipauper. Difcernep potes uiâum à fefffirtem à dtbiUypulchrivm à defirmt. Vide fiefta^ , liquod in eoflgnwn la^ntue fi(£, lAemorareiaq^ nactt rlt;e,neextollaris. MaU Libro I. Deciuitatedei. Mala mors putanda non eÃ, quam bona uita pre^^ ce(Ãt. Ne(^enimfoecitmolammortem,quifequtturcfi ubibox mortem, Non /Mç,- multam curandwm eà eis, qui na P;âyj,â ceffari£ moriturifont,quidaccidat, ut morianturifod mortendo quo ire coçintur. DcdikiplinaCbriftiatta. Latet ultimus dies, ut obferuentur omnes dies. nbsp;nbsp;nbsp;vitimu* Sero parantur renudia, quam mortis iminet pericui: Ium Zf c. Libro II, DedodrinaChri» Iliana. Timor defotura morte, meniem neeeÃdrio eon* cwtitt.er qua(i clauus carnis omnes motus /uperbi£ li- mortisml-gnocrucisaffi^t. Item alio loco. ISSonpottà male mori,qui bene uixerit,Zf uix bet Q^j bcÃe nemoritur,daimaleuixit. ⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â In Luangchum Iohannis. ».on. QMid eà mors i ReliBio corporis, depoÃtio fareb n£grauis,fedfi aliafarcinam nonportetHr,quahomo pr£cipitetur in phennam. Ibidem. QuideÃderatdtÃülui,Zf e(à cumchriÃo non patitnturmoritur,fedpatienttr tduit Zf ddedabiliter moritur. DE ADVOCATIS. Epiftola XXXVL l^iïufotùefyiKeriùscVnfolatur,iufleâicitUradM}f â caio.reddequôdâccoepifo,qùandocontraueritatemfac catit^ihiùgt; tiÃi,iniqUitatia(hbÃi,iuditiumÃÃliilli,cduÃdm luÃam »cc'p« t^pprejjlÃijdefolfitateuiciÃi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' Ibidem. Qj(w tdndfffi tidweatits focile ttperituir, qui dicatfufeept« |
VARIA ET miscellanea;
|
iitcdit fufcepto fiio. Recipe ^uod mihi (^umk male ddefi fem)dcdijti et redde Aduerfario tuo,quódmeinigyé ä^n te Abjhili[li,ni(tforte refHtuendum efl âlientim, quôdfur tut» cldculà Aufertur, Et reflituendum non eÃ, guód in ipfo Ãro ubi peccaa pt(nitmnir,decepto iudicCi CT «rc{t nentii le^bus obtinetur. Ad Macedonium,EpiftoIa.LIIII- Non pue qnicciuid db inuito fumitur iniuriofe duÃra tur. Ndinpleric^necmedicouoluntredderehonorêfit» «Mtjrtfc operdrio mercedem,nec tumen hiCc qui ab inuit to dccipiunt,per miuridtn dccipiunt,quiie poäm per iuridtn non darenrnr. Sed non ideo debet iudex uendere iuÃum iuditiwin,auttepisuerum ttÃmonium, quid lient ditdduocdtut iuftuin pdtrociniumif:^quot; iurifperitM ueru Jsddexdmina, pacrociiiiu, ddhibenturjÃi exunA pdtf'te conpÃune^um dutem iudi» ^usucrum teÃimonid,qu£ nec iuÃd,nec uerd uendendd funt, potcftucn^ iniqud Cfquot;fdlfd uenduntur,mul(oÃoelerdtiuiutilt;^ pec» dcre coniui fumitur, quid fcaclerdte ,'etidm qudmuii à uolentibut ddtur. tüeamenfolettdnqÃbimdkdbldtdin pecunidm repetere qui iufbim iuditium emit, quonidm uenede effe non debuit.Qtti uero pro itüquo iudttio dedit,uellet qui» dein repetere, tüft timeret uel puderet pniffe. Sunt dli£ pcrfon£ inÃrioris loci,qu£ db utrdc^ parte, non in folenter dccipiunt,Ãcut officidlii,^^ à quo dmouetur,et cuiddmouetur offitium. Ab hit extora per tminodci raam improbiatem repeti foleiit,ddaper toUerabilein confuetudinem nonfolent,md^sqi repr£hendimui ,qui tdlid inufiate repetiuerut,qudm qui ea de more fumpfe» runt,quonid inult£ neceffdri£,perfon£ rebut hurndnif, uel muitdntur huiutmodi coinodis uel tenentur Cfquot;c. In pfalmum.CXXXVL Aduocdtum effe inquit qtliÃidiA magna ret eÃ, potgt; Aduoci-» eloquentid in omnibiK hdberefuffefhs, pem »oruin lin/dentes ex Im^ddefertipatronifuitCf ex eiui oreÃera aiu/cftÃi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ddmna uellucrd,uel mortem uel uitdm,uel pernio byionu. tiem Uel fdlutei». t^efcisquo te miferis. AliuiCriÃe fluuiui Babylonisefi,crquödmultum fonat Ãrepitui aqu£ in faxd percutit. Attende quid fluit,percutit,deten= de quid Idbiair,^^ fl attendas,quid fluit er labitur, edue quid trahit Cfc. DE eVRIOSITATE. Libro I, contra Manichæos. fc^dihu' nbsp;nbsp;^ompeÃdt fe humana temeritaStCr id quod non eÃ, mana curl' «Ort qH£rat,ni Hlud quod eft non inueniat Cfc, DeXfrf Libro X.confefllonum. ïbribus gc Curiofum g:nus hominum conflffores ad cognofeen* nerthomi^ dumuitamalienam,defldiofum dd corri^ndum fuam. on?. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Libro de Moribus ecclefiæ. Sunt qui defertis uirtutibiK,CJ' nefcientes,quid fit de phis'âiii'ini*5 quanta fit maieÃas,feinper eodem modo manen^ curioiit. tisndtur£,magnumdliquidfeaÿreputât,fiuniHerfdnt ifldm corporis molè,quamundum nuneupdmus euripa pfftme perquiruntiundeetiam tdntdfuperbia ^gnitur, ut inipfocalo,dè quoÃpe diÃutant flbimet hdbitdre uidedntur. |
Li brode vera religfonc. Irt confiderdâonecredturdrum,non efluand et péri» jâ (u,, â«g tura curiofitdt exercenda,fedvradusadimmortalia et (empermanenttdfaciendusCf'c, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cendt. Ad Diofeorum Epiftola,LVI. Eg) (tatort ueüem te abripere de medio deliciofarim inquifitionim tudrum,Cf' conÃipdre inter curas meat, ut uel difeeres non effe inaniter curioflu,uel curiofltatê tuant cibandain atq; nutriendam imponere non aude res upf^opl eis,quorwm inter curas uelmaximacuraeÃ,reprimere officium te de refendre euriofos,quanto etiim melins,q^antoq;Ãu= óluoflus,fi in dandis uUis litteris,tempus at^ opera im» pendttur,ddhocpotins impenditur,utrefecentur uaneo dtq;Ãllacescupiditatestu£,qu£tanto mags cauendtp funt,quantoÃciliusdecipiunt,nefcioqud umbra hone» flamp;tis,ö'liberalium f{udiorum,nomine ueldt£atqi paHi dt£,qudm ut noÃro nümfkrioatqi (ut ita dixerim) fa» teUicio indurat£ ,'quo tambonam tuam mentent pr£» manc,uehenKntius excitentur,liumilitati i^turfaluber ri)n£,qua dominus noÃr iefus Chrifliis,utdoceret hu» miliatuseÃ,huicinquam maxime aduerfatur qu£dant Ãut ita dicam) imperitifflma fcientia,dum nosfeire ^u» demus,Quid Andximenes,quid Anaxa^ras, quid Pi» tha^ras,quid Democritus fenferit,et cateri huiusmo» di,utdoéheruditiqiuideamur,ctmhoc à uera doitr^ na Cf eruditionelonff abflt. In Pfalmum, VIII. Intuere pifees maris,hoc eà curiofos, qui perambu» laut femitas maris, ideà inquirunt inprofundcuhuispj^iSriM f£culi temporalid, que tdnq femit£ in mdri tdm cito eua nefeunt Cf intereunt,quam rurflus aqua confunditur poÃqudm trdnfeuntibus locum dederit uel nauibus uel quibufeunq; ambulantibus aut natantibus, iion enim tantum ambulant[emitas maris, fed perambulant dixit,Ofkndens pertinadffimum Ãidium,mdnia Cf praterfluentia requirentiwm,U£c dutem trid ^neraui tiorum,id eÃ,uoluptas carnis,Cf fuperbia, Cf curioû tos omnia peccdtaconcludunt, Qji£ mihi uidentur i ïohdnneapofloloenumerata, cum dicit, nolite diliffre ' tnundum, Quonidmomnidqu£in mundofunt,ton* )l»»«*ââ⢠cupifcentidcdrnit eÃ, Cf concupifcentidoculorum, Cf ambitio fecuU, Per oculos enim maxime curiofitas pr£» udlet. Reliqudueroquo'pcrtineantmanfÃtmeÃ.Et illa dominici hominis tentdtio tripertita eà Cf c. per curiofitatcm,ubi de pinna templi admonetur, ut fe de» orfum mittat,tentandi grlt;dia utrum ab anfflii fuÃipi» atm- Cfc. be accepa |
|
VARIA ET MISCELL.ANEAk t)E ACCEPTIONE PER SONAR VM. Ad Pafeentium. Iniquum eft,ut quifq; de alio iudicdreuelit,cr iudi» tdridefenolit. In Epiftolam lacobi fuper illud, Fratres meinolitepeccare. peccatiim* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diftuntiom fedendi O' fbndi,dd honores ec» cfic petfoz leftafbcos refirdmut,non eft putandumleue effe peced^ ceptio tn tum in perfenarum decepdone hdberefidem donuniglo eccicfia dci nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diuitem dd federn honoris ec» cleftieconttmpto paupere mftrubliore O' fandiorei t thtra itemmquodamfermone. cuio^dequot;quot;^ dotnine,ut m nbemaculo tito pr£ pauperibus ftx paupe dccipidnturperfonædiuitum,dutpr£tgnobttibut nobi» lonKâdiurz les,quando potnit mftrma mundi ele^fti ut confimderes tum non az à rpiuciidx. gt; DE FESTIS ET SOLEN# NITATIBVS. In fermonequodam. Virtutrs Todes enim dies namlitios fandvrum eelebramUt, ïft queues uirtutes eorum reeolimus, qutbut claruerunt 'm fella cotS nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(lt;4 gloria illiut d quo ivtu habemut refiramtit. ccc rare. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Libto de decem chordis. Cotta oc i Melius ftceret iudaut 'm agro fuo aliquid utite,qudm 010 siud»z jfj fbfdfro fediciofus exifteret, O'melius foemine eorum diefabbdthi lanam nerent, quà m tout die 'm neomenifs fuis impudiee falarent. Chtiftiani nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Libro III.conrraFaiiftnm. quarc non Siqudros cur ChrtfUanut nonobferuat ocium fabbd dum7iba nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dcminus non uencrit foluere le^m ,fedddim» ihi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fiere,ReJ^ondeo iftitd no obferuat Chri/banlis,quid qc^ Wathp.p i^Ãgiiraprofttebdtur, idipfe impleuit.in rfto hdbemut fà bbdthum qui dicit. Voiitc dd «k omn(s,qui labordtii V ittuenietii requiem drumabiK ueftrii (J-c. Ineuangeliiim Ioannistracfïa!U XX. Chtiniani Srfcrw»! fdbbdthum eft antiquis pdtribw priCeeptum Krobfcr^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Chri/hdtufigt;iritudliter obferudmus, quu db om» uant fibbi ni [eruili operedd efl,ob cmni peccdto dbftinemtK, ej â¢hum. 1^1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n â â nbsp;nbsp;nbsp;lt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' t, â nbsp;nbsp;nbsp;. rlt;tDfmM{^«jlt;^c0icoTOf,cr jpiritudlem bonis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;De uera mnocentia. eptnbuj Male celebrant fdbbdtlnim,qui à bonis operibut ceft ^f^im db iniquitdtedebet effe, quia bona cofti enti£noninquietum,fed traiiquiVum fticiunt ammü. DE SAPIENTIA. De ciuitate dei. Nemo line nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;faluAtore,falutem uult habere, nbsp;nbsp;fine uerd vctafapien fdpientid^eftitnd.t fe prudentnn fieri poffe, non fanut fed dtntcmX prudensfedftultut in tegi-itudineaffidue ldbo=^ rabitfC^ in ciuiuitenoxia ftultut cr demens permane* bit. De libero arbitn'o. Non aliam putes effefapientidm,nift ueritatè in qud |
Xll ttnetur CX cernitur fumu bonum,Nuïïo loco ab eft,nufq decftjÃris ddmonet.intui docet.ntfe omnes in mdiui co mû uctua* mutdtà nullo in dtteriui comuMur^ nuüuf deilla iudiit cdtjHuüus Ãne iüd bene iudicdt. Libro lX«Deciuitate,Cap.n. Hortuni nuÃd eft cduffd philofophandi.nift ut bedt tut (it. Ad Dio(coriim,EpjftoIa. LVI. No^j e/im quicquid propter ddipiftenddin fdpientiS. p,otgt;tct f* d«if n£«r,a(«t de nwrtbut, out de tMtura, aut de rdttone picnnam quceftionemhdbere. DE MVNERVM AQ CEPTORIBVS. In Pfalmum XXVLExpo« fïn'OncJI. Ne per cum impift deus anäMM medm, amp;nbsp;ci«rt Ktrif fdtiguinum uitdm medm, ïn quorum manibut iniâ quitdtts funt dexterd eorum repka eft muneribus. M« nerd non folum pecunid eft,non folum durum amp;nbsp;ar» ffntum,non folum encenid funt,ne(^ omnes quidccipï* unt e.t,dccipiuiumunerd. Aliqudndoinimdccipium^ . .. r I A II ,, nbsp;nbsp;- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. I â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;loannijji turdb ecclejid,quod dico,Petrut dccepi t,dormnus lt;tcce» pit,loculos hdbuit,ed qute mittebdntur iuddt duftrebdt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j j Sed quid eftdccipire nUtncrd i Propter munerd Idudd^ cipctcmu^ re hominem,dduldri homini,pdlpdre bldiidiendo, iudi^ cdre contra ueritdtem propter munerd. Propter quce tnunera ? Non folum propter durumc^dr^ntum, Gquot; buiut modi dliquid,fed etidm propter laudon, Quiiudi* cdt male munus dccipit,G' munut quo nihil inaniut. Pdtuit enim iOi munut dd dccipiendum iuditium lin^ii dlien£,Grperdiditittditiumconfcientilt;efult;e. Erggt; in quorum manibut iniquiates funt dexterd eorum repk a eft muneribus C^c. DE SACERDOTiBVS. Jntrd cdtholicam eccleftam in myfterio corporis âonâ nfeÆÂ« O'fan^inisdominÃnihild bono maius,nihil à ma/o to pcrfià a minus perficiturfacerdote,quid non inmeritoconfecra tis,felin uerbo perftcitur credtorit Cfuirtute ffiritus^ fdnfii. Si enim in merito effet ftcerdotit nequaq ad Chriftum pertmeret. Ãlwicdutem (teut qui bdptizat ipfe Chrifhis eft,itdipfe eft, qui per fttiritumfanihim, hanefudm eff'icitcdrnemjey transfundit in (dnfftinem, Credendum eftenim,quodinuerbis Chrifti fdcramenta conficiumur,cuius prins er eatur emperio eiutitat^ uert bo recredntur dd meliut. Item in atio locok Nemo quippe nocet in ecelefta dei dmplitit, gwani qui peruerfe agens nomen,uel ordinem fdnbhtatis crfd cerdotis habet. Delinquète näq- hue redarguere fuiüus fia peruerà prdfumit, et in exeplit eulpdudhemèter extêditui-,quâ^ « cva°opî. do pro reuet |
VARIA ET MISCELLANEA.'
|
pro rcKtrentit ordinis pecedtor honordtur,£pifcopuf U quod taliumcriminA non corri^t, mdÿs dictndm eft canis impudicui quà m Epifcopus. Super illud Apoftoli ad T imotheum. Qiiibenepræfunf. Prxroytcri nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prixfunt uita, nbsp;nbsp;nbsp;doihrinA digs quomodo m hibentur Ãfubditis duplici honore,fez ut}fgt;irituiditer noK digni nbsp;nbsp;obedidnt.c^ exteriord bonà tmnt/lrent,^»i enim di dkimar, Ãienfdmres Ãdeles, non folum honore fublitni premi ari debent,fed terreno,ut non contrijkntur iniiffn» tid fumptuum,G' giudedne obedientidfpiritudlium. lut ftintior enim fit,ft non humilidtur inopia, CT crefeit in Hlo authoritM, cum uidetfe etiam in prtefenti labor id firuóium pereipere, non ut dbundat ,fed ut non deficiat. â DE RECONCILIATIONE CVM PROXIMO. De verbis dominifecundum Mat* thaeum, Cap.V. Proxim« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pedibuf corporii,fedanimo hu (tuomodo mili te projiernas ,in conjfie Ru eiut oblaturuf es,ft pres ad amorem ab eo ueniain peiendoft eumlefi/h, uelfi le Leferit, dimitcendo cordts ranco* rem CTc. DE RAPINAj Inlibroquxftionum fuper exodum. Fürtum nbsp;nbsp;nbsp;pof «Ab f/I occulteaufirre, tnulto maiorid poene eft hauurur'x uiftbUitcr eripere,aujirre er^ nolenti,ftueoccul(e,pue hen ° nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;precepium fuum, Yurti enim nomine bene intediÿtur omnis lüicita ufurpatio ret aliéné. Hon enim rapinAm permifit,quifitrtumprohibuit,fedutiq; fitrti nomine,in le^ ueteris teflAmenti,et rapinAm ineeüiÿ uo luit. Aperte enim mtum fignificauit,quicquid illicite re rum proximo aufrrtur. Ibidem. runt redden nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inuenilli,^^ non reddidi/li,rapui/fi,quantMn di. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;potuijli,foecijli,quia plus no inueniÃi,qui alienum riognt, p pofifet ey tolleret,deuf cor interro^,tion manum» De verbis domini Sermo.XX. â⢠A minori nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Si tn ignem mittitur,qui non dedit retn propriam, t*biputasmittendusep,quiinuafttalienAm. Si cum dis eifepum^ abolo ardet.qui nudum non uejliuit' : Vbiputas arfu» *quot;'*â*â rm ep,qui expoliauit ? Non «ocenr mala preterita,p non placent. Sermo IIII, Dominicæ qua» dragefimæ. I. Si pÅnAle eà clanculo aufirre »muîto maiorif pcetie eà uiolenter eripere. DE ERRORE. Ad MarccllinumjEpiftoIa.Vfl. |
Eg) proinde pteor me ex eorwin numero effe sonari qui proficiendo fcribunt,et feribendo proficiunt. Vnc depatiquidiuel incautim,uelindo(lim\à mepofitueà quod non folum ab alijs, qui uidere id poffunt, mérita reprehendatur,uerumetiam ameipfo,quiaGâ e^ fal^ tem poflea uidere debeo fi proficio,ncc mirandu eÃ, nec dolendum,fed poâui ignofeendum atq; gratulandu,non quia erratum eÃ,fed quia 'mprobatum, Ham nimis per uerfe fe ipfum amat, qui er alios uult err are, ut error fuudlateat. Quantoen'tmmelitiS0'utiliuf,ubiipfeers rauit,alij nonerrertt,quortimadmonitu errore careat. QMdPnoluerit,falttmcomitéserrorisnonhabeat. si enim mihi deus,quod uolo preÃteritjst omnium libres rum Bteoru quecumq^ mihi reÃifpme diÃgt;li«ent,ope ali» quo ad hoc ipfn inÃtuto coUigam atq; demonÃremjtitc uidebunt omnes homines,quam nonfim acceptor perfo ni mee. Vos autem qui me tnultum'^ diligitis, fi talé me afferitis aduerfui eos,quorum mAlitia,uel imperitia, «cl imteUigenttareprehendor,utmenufq fcripmrum meos rum erraffe dicatis,ÃuÃra laboratis,non bonam cou fam fufcepiÃis,Ãcileineaetiamme ipfo ùtdice fuperamiiti. Qjtomam non mihi placet,cum à charifjimis meis ta-» lis eÃe exiÃmor qualis non fum. ProÃÃo enim no me, fed pro me alium fub meo nomine dtligant,p non quod fum,fed quodnonfum diligtnt. Ham 'tnquantum me nouerunt,uel de me uerum credunt^eigi ah eis dili^r,m quantum autem mihi tribuunt, quod m me non cogna« fcunt,alium talem qualem me putant pro me diligunt. Hec Romani maxmusauiiorTullittseloquif,nutlûunq xuliii»» uerbum tnquitquodreuocare uellet, emifit. qu£qui« dem laus,qudmuis pricclariffima uideatur,tamen credi« biliorepde nimiumÃtuo,quamdefapienteproÃ{lo. Ham ex idiquos uulggt; tnoriones uocant, quanta ma« gis à fenfucomunidiÃotiant,ma^s^abfurdi,crinful fi funt,tanto ma^s nuUum uerbum emittunt, quod reuo care uelmt,quia difh mali uelÃtlti,uel mcôtnodipceni« tere^tiqi cordatorumeÃ. Sedfi in bonam partem acci» piatur,utquempiam taleÃiÃ'ecredamus,qui eu omnia fapienter loqueretur,nuüum unq uerbum, quod reuo« care uellet emifit,hoc poâus de hominibus dei,qut ftiritu fando afii locuti funt,quà m de illo quem fie Cicero lau« dat,faluberrimapietite credendumeÃ. Abhace^ ex« cedentia am lon^abfum,ut p tuidum uerbum, quod re uocareuedem protulero,ptuo firn quam fapienti fimili« or. Idius quippe feripafumma funt outhoriate dignif« pma,qui nudum uerbtfm,non quod reuocare uedet, fed quad reuocare deberétemipt. Hocquifquisnondu eà aÃecutiis fecumdas habeat partes modeã,quia primat non potuit habere fapientilt;e,quia non ualuit omnia non poenitendadili^nterdixiÃ'e,paniteat qua cognoueri^ dicenda nonÃiÃi. Cum erg) non peut quidam charif« fimi meipuant, nuHa uelpauca,fed potiuspluraÃraf« fequam etiam maledici opinantur uerba dixerim qute modem reuocare p poÃem,non mihi Tudiana ida bktn« ditur fententia,qm( di^m eà mdlum unq uerbum, qlt;t reuoear« |
VARIA BT MISCELLANEA.
Xlll
|
reuoeürt utUet imipt, fed MQt me pldne HoratidaA fen* Botitius. tentidtHefcituoxemijdriuerti. DB PVLCHRlTVDfNB; wuiAriu, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Lib.X V,de ciuitatc Dei» d 0 corpo * Pulchritudo corpora bonum Dei donum efl:,fed pro* â¢um^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mdlis,ne mdlum banum uidedtur bonis- DE PROVIDENTIA humana» De feffltionc Domini in monte. dJ 7eccfft nbsp;nbsp;Q««M uiderimus dliquem feruum Dei prouidere, we n)s poffu. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;neceffdrid pbi depnt,non iudicemuf eum de cra/hno Ioan,» nbsp;nbsp;foüicitivm elJe.NdmeJ'ipfe Dominut propter exemplum Aftotä,loculosbdberedignAtuseftfCT'mddlbus Apoflolorum fcriptum eft, ed que dd uidum funt uecejjdrid procurdtd tjji in futurum,propxr imminentem Ãmem. Lib. defingularitateClericofum. vbi prooi Vbicunq} flierit prouidentid, fruftrdntur umuerfd co huftrauur tfdrWjKfci dutem prouidentid neg!i^tur,omntd contrdrm omnia con domindtur. DE RE GIB VS ET PRIN ci'pibus* Lib.n.de ciuitate Dei, Tni on nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CapUtXX. hxquot; ft tp Rex cum tR Kiquiii,tyrdnnus eil. Item Iin.lib.Caput IIL Matus pri nbsp;nbsp;nbsp;M4/1M Ct fi reÃit,feruus eil tot Dommorwi/i,qttot ui Horum,ae. Lib.V. CaputXXIIIL Imprrato. nbsp;nbsp;Nf^j nei Chriflidit Of,quonddm Imperatores ideofee* Xusâfl? nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicimtis,quid uel dtutius imper drimt,ucl imperdntet loiicc* nbsp;nbsp;nbsp;Ãliof ffiorte pldddd reliqueru»t,uel hoflts Reipublice do rftuerumt,ucl inimicos dues contrdfe infurffntes,çr cd* 'u(re er opprimerepotuerwnt. Btecenim-e^alidhuiuf» , modiirunofe uitie uel munerd uel foldtid, quidem etidttt cultores Demonum dccipere meruerunt, qui non perä* nent dd regnum Dei,quo pertinent i(b,cr hoc de mtferi* eordid ipflus ÃHu eil, ne ab iUo iflu qui 'm eu crederent, hecteinquim fummd bond deflderent. Sd foehces eos d(dmus,p iujh imperdnt,/! inter linguds fe/ublimiter ho* norawtitt»«, er nimis honordbiliter fdlutdntium ,crftbi fumii humiliter obfequentiu, tio extoüdntur,p fe homines tfle memmerint.Si poteftät? fudm dd dei eultu mdxirw di ldtddum,mdiefl3,tiq- dus Ãmuld Ãdut,Si deütiment,dili gunt,crcolunt.siplusdmdntregnntBud,ubinontiment bdbere confortes.Si ardius umdicdnt,fldte ignofeunt. Si edndem u'mdiiklm pro neceÃitute regende tuende^ Rei« publice non pro fdturdndis intmicittdrum odqs txercent. Si edndem ueniamnondd impuniatem iniquitdtum ,fed ddflfem correfhonis'mdulpnt.Si quoddfliere coguntur pterim^ deccrnere,miferi(ordie lenimte, esquot; b eneficiorä |
Idrgitdte compenfdnt. Siluxurldmeistiniocdfligdtier, qiumo potefl efle liberior. Etfi hec omntd Ãddnt non propter Ãuore mdnis glorie/ed propter chdritdtem fees licitdttseterne.Si propter peccdahumilitdtts,crmiferd tionis er ordäonis fdcrificium, Deo uero imoldrenonne* ^igunt. Tdles[ Chriflidnos 'mperdtores dicimus effefoe* lices, 'm term)^e, poÃed reipfd Ãturos,cum id quod expe {bsmus dduenerit. Lib.III,ad Chrifoftomum. In hoc feruiunt re^ Deo, (i in regno fuo bond, tubes dnt,mAld prohibednt, non folum que pertinent dd focie* fcruiunt tutem humdttAm,fed que dd relijgoncm diuuidm. DE PRÃEDICATIONE, Libro de mendatio à d nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Adfaiute« Confentium. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;opituiante - - nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;z t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n I » rt ⢠mendatio Ad icmpttcrnäm [(uutem gt;nbsp;nuUut ducendui cjt opitus nemo dux laiKe mendatio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cendus. In Apocalypfimhomiliall, f nbsp;nbsp;nbsp;Vbi mint* QKia AtigeiiMwuncmjinterpretator. Q««M«$eâftri angcU pifcopus ucl pre/biier,uel etidm ldicus,de deo Icquitur, et «ticuntur. qnomodo dd uitdm eternAm peruenidtur dnnuncidt, me» ritô Angelus dicitur. Item alio loco. Interrog) uosfrcitres uel (orores,dicitemihi,quidplus Vtrbum uideturuobis,corpusChrillianuerbumChrifli» Siuultis ^âefl?^ uere rcfl)ondere,hocdicere debetis,quod noflt minus Dei Chnfti cor uerbum qudmChrifiicorpus,Etideoqudntdfoüicitudi* Pââ* neobferudmus qudndo twbis mimÃrdtur,ut nihil ex tpfo de mdiiibus noftris in terrdm cddat, tdntdfoÃicitudine ob feruemus, ne uerbum domini quad nobis erogitur, dtm aliud dut coÿtamus dut loquimur, de corde puro peredt. Quidnonminuseritreus per uerbum Dei,negligenter audierit , qudm lïïe qui corpus ChriÃi fud negligentia i» ttrramcdderepermiflt. DE HISTORIA. Ad Memotium EpiftolajCXXXI. Efl per noftrum miniflerium non Uteris itlis quds ud» ridrum ferui Itbidinum,liberales uocant, fed dominico pd* ne nutritus,qudiitus ei potuit per noÃrds anguflias di^eu fdri. Quidenim dliùddicendumeil cis,quicu/m finti» loan.g. â niqui et impifllibcraliter fibi uidentur eruditt, nifi quod in Uteris uere liberalibits legimustSi uos filius liber duerit tue uere liberi eritis, Fer eum nan^ prceflutur, ut ipfe etiam qui liberales difciplinit ab eis qui in hbertatem uocati non ftmt,appeUdtur,quid in fe habeant liberale nofeatur. Bequeenim habent congruum libertatt,nifî quod habent congruum ueritati.'Vnde lUe ipfefilius,Et ucritas 'mquit, liberabit uos. Non erg) tlie iniuimeratilej e3 impidflbu lie, quibus iMnoriMW plena funt carmina Poetarum, ulio CC modo |
VARIA ET MISCELLANEA.
|
b''!as^*or nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;confonäht lilgt;ertnti,i^on ordtorum infldtd et expohh menJaeid, Nonden/g^ ipfcrinn philofophorum flati'ct^xz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^uodttél Dfttw prorftu tioHcogtuue» poiiti men ru^tiUeltMncognoui/Jèntdeum^nonftcut Deumgiorifî grdtidf egerttnt,fed rudnuertmt in cogia* tiónilw fui5,Z^ obfcurdtu efi infipiens cor eortim, dif Rom,), -cfnf« fe effe fipientes ftulti ãh(ivnt,Et immutiuaunt Contra arz gforMwi nuorrupa Dei, in (imilitudinem imagnif eorru» fubsPHfo fophotum. peniium,Hel cfuod iÃis fimuldchris non dediti, nut non ni» inis deditt,ccluertint tarnen, etleruteru^t potiuf ereatu» r£ quamcreatori. Ahptommno uti/krumtuiiitatei ty 't'nlani£ mendaces, uentofie nuga ac fuperbud error, reâe liberales literie noinineMur,hominum falket infceliaïi, gui Deigratiamper ïêfum ChriÃum à cniinum iieÃrum, gud fola liberaniur de corpore mcrtis huiuf, non cogncue rMit,nec in eis ipÃs guie uerafiwt [enferunt. HiÃvria/a» ne,cui{tsÃriptoresfideinÃprlt;ecipueiur:ationibuf fuis dcbae proÃtei!tnr,ÃrtaÃii habeat aliguid cognitione di» gnum liberis,cum fine bona Ãue mala he minum, tank ue ra iiArra}uur. Quaiiiuk in eis cognoà endis, guiÃgt;iritu» fanélo non à diuti fugt;nt, rumoresg- colligere, ipl'a humane inÃimitdtis conditionecompulà limkguemadmodMn no fiUerentur plurimif no uideo.EH fomö m eis aligua pro^ pmguitdf hbertatk,à uolwitatem menäendi non haben/, nec hominesÃüunt, niÃcum ab homimhus humaita inÃr nutate Ãllu/itur. LiEII.de doÃf «na Cbn'ftiana, nbsp;nbsp;nbsp;« Caput XXVIIL â r' âSâ^rdcordine irmporlim tranfaihrttm riçplurimû indicatea gue appeHafur hiÃoria,p!urimvm nosadiuuat aTinquot; Hfl nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hlâtos mteHigendos, etiam Ãprêter eccleÃdnt óam icri z pucrilieruditiotie difcatur. l^amey per otympiadas tj pturj iairç p^j. nomina,multafepe gueriinturà nobis, er ignoraiti ia cöÃlatus guo natus eà dominus, uel guo paà lus eà nonnuüos coegt errare, ut putarent gtudragnta loanni» annorum etate paffivm eÃe dominit, guia per tot an» Duc», i nos edificatum eÃe templtvm dkitim eà a iudieis,guod i» magtk dominia corporis habebat,Etannoru guidem fite trignti baptizdtum elfe,retinemus authoritateEuan plica. Sedpcikaguot annos in hac uita eprit,lt;p(angua textu ipfo aitionum eius animaduerti püÃit,Tamen ne a» liunde caligj dubitationis oriatur,de hifiüria pniium cel Jaacum Euangelio,liguidiuscertius^collig!ur. Tune cnim uidebitur nonfruÃra diüum eÃe,guodguadrdmn{» tafex annis tnnplum edÃicatiim fit,ut c um refirri ifie nu merus ad etatem Domini non potuerit,adfecretioremin» flrubhonemhumani corporisrefiratur,guo induipro* pteriiosiiondedignatusefl unicusDetÃlius,per guem Ãunt omnia. De utilitate autem hiÃori£,ut omittam Grecos,guantam noÃer AmbroÃus gueÃonem filuit ca* lumtuannbus Elatonis teihribus CT dileÃoribiis, gui die (treau/i funt,omnes demini noÃri lefiu Chrià fentêtias. guas mirari erpredicare coguniur.de Pldtonis litris eu didiciÃe,guoniam longe ante humanum aduentum doinia m PlatonemÃi^fi ntgah non poteÃ. Uonne memoratus epifiopiu, coiiÃderata hiÃoria gentitim, cum Platonem reperiÃit Biertmie prophete temporibus profiâum û iÃeinA egypiiim,ubi tune iUe propheta erat,probabilius eÃe oÃendit,guod Plato potius noflrk literis, per Biere» Piuo t. miam Ãerit iinbutus,ut illa poÃet docere uelfiribere gue fndnur'i« j«rf/d«d(in(Kr. Ante liter as enimgensis Bebreorum,m giu unius Deicultusetmcuit,exgua Ãecundumcarnem iienit Dominus noÃer,nec ipfe guidem Pytha^ras Ãit,i cuMs poÃris Platonem theologam didiciÃe ià aÃerunt. Ita conÃderatis temporibus,Ãt imilto credibilius iflos po tiusdehteris neÃris l:abuiÃe,gue( ung^ bona CT «erd dit xerunt,guamde Platonis,dominu ncflrumleium Chri^i flum,guod dementiÃimum efi credere. |
DE PROPHETIAlt; Pauhntad Auguflinum epi* ftola LVIII. Prophrtiià pro,ideR, procul,tJ ÃorfariSiguià gue funt, irunt uel Ãermtt,lccuturus. Hane autem prophet dis dicitw« andi diÃerentia abs me cognitam preÃeribere uolui,oräs nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, ut tibi à guippia ÃpereÃe uideaturrcfiribOs. Prophetare eni inuentu eil ÃgniÃeareÃturarureretmprediäionö, unde Efaie y. Eece uirgi concipict Ãlium. Item prophe» fare ePi preterita narrare, ut in pr'mcipio creauit Deus coelum erterram. ItemubidicebatHelifeus,nonnecor mtumitiprefin{ierat,guandoreuer(use^ihomomcurt ruÃiol Eà etiamprophetareprophetiasreciare,utma» *â nbsp;nbsp;nbsp;''' QÃratus exercitus Ãegregauit Ãlios A/aph,guod prophe» tarent in citharis CT pjalterijs. Prophetare eà guog- lau» des Dei (anerc,ut :Quistnbuat mihi utomnis populits Numeti,)» prophetet. Eà g«cg;prophetareidem guod doeere.Vn» de ApoÃolin:AemulaminiÃiritalia,magisaHtemut pro''^°'^â'* pheträs,cr in aäis,Etant in ecclcÃa prophete CT doih» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* res. Item eà exercere officium preloeutDris,ut in Exodo : Aaron erit propheta tuus,id eÃ,pretocutor. Prophetare etiam inuenimus idemguod figurare,gucmadmodum lo* /«f dicitur. propheta,guia Ãgurabat Chrifltm. Eà etiam propheta gui aliéna refirt, Ãcut Saul, già prophetauit m medio domus fuesid eÃvtlienA refirebat.lflo uero loco u» bi Paulus EpheÃà Ãrtbens, non eos gui ueiiturttm in cor ne dominum ChriÃumprophearuntprophelasdicimiu, fidperalic[uamgratiamfeeuturi,ut Agibuscernebat,gui etÃmeminÃantempredixit: C^gu-ebeatus Paulus Hie roÃlimis paÃurus eÃet, ÃT uerbo denunciauit, Ãgno zone eius oflendit. AdPauIinum cpiflofaLiXi De PrDphetisguodaitApoÃolus,guoÃdamguidede» dit Dew in eccleÃa ApoÃolos,guibujdam autem Prophe tof: |
varia et miscellanea.
fdt:h9c ia inicUt^ ijuoi i(gt;p; ItripÃlH, prsphettU eof di* Moz3, ». nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quièitt ^gabui erat non iTlof qui uentu*
ram m carne Dominum propheauerunt. Enan^'iftoi ^ewtin uerointicnimus quos fi,poffolosfiuffenonle^mut ,Ãcut ftoipEuan nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Marcuf. Paflorcs autetn (3quot; dochres,
gdiiif. Pro 5«or maxime ut dtfeernerem uo'.uiÃi. Eo[dcm puto effê Soresâaó nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nozid'iorp(t/ïorff,dfoï(Iolt;3or«
Ãorr»
ineelligimut,fed idea cum (tr^dixijfet, paÃvres, jubtun^^ xiffe doóhres, ut inteHigerent paftores ad officium /uum
per/tnere doilrinam. ideo eiiim ncn cut : Qupfdam autetn pa/iores, quofdam uero daâores, fed cum fupertora ipfo heutionis ^nere di/tingueret dicendo.quofdam autem A« poÃolos,quofdam autetn Prophetas,quojdamuero £u4« p'tÃas.hoctanquä unrnn ahquid duobus nommibm anti plexus eÃ,quoldam autem paÃores cr doâores.
alijÃrteSjtton dediuitijs,twn deuiriitis corporis, non de aliqua in tempore praicelleiut potentia dignitatis, fed prie fomentes de luÃtiafiu- Hcc ^nttsÃruumcauendum, mttuendtm,aduer[anditm,non imitandusn. Prelumcntiu inquam,iion de corpore,non de openbus, non dc ^re, non de honore,Omnia enim iÃa quis ncn uideat tempora* lia,Ãuxa,caduca,uolatica ? Sed prafumenitumde luÃaa fua.Talis Ãrtitudo impediuit ludcos, ne per Ãramett d= (US intrarent. Cwm cniw de feprte/umant quod tuà Ãnt, er tanquam fatii Ãbi uidentur, nuduinam recUjauerunt, CT ipfuw medicum necauerunt.
InPfalmumLXXXV.
Con tri dt fc prselutnS tes
Inpfalm.XCIir.uerfu.
Exd?fttrf qui iudicat terram, zf redde retributionetit fuperbiSiRedditurus efl Ãatres. Qÿid eR ettim quod di^ Hum eH.exafare qui iudicas terrant, redde retr,but,oetn fuperbisf Propheita eà prcedicentis non audacia iubetuts. tJon enim quta dixit Propheaf Exaltare qui tudicas ter^ ^^fxerTt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Propheta ChriÃus,utrefurgeret Cf-
quichrifta iret in calitfSed quia hoe Ãäurus erat ChriÃusthoc pr^e ^âxitPropheta. NonideofaecitChnÃusqua Prophea pritdixerat/ed ideo Propbea pr/edtxit,qu « tüe Ãilurut erdf^CTf.
Qÿicquid eà circa teuelmte, unde poffis pre fume* Pncum re,abifce à fr, cr toïd pnefumptto tua Deus Ãt, iUius in* J'Jâ digenseÃo,ut ipÃimplearis.Quicquidenimaüudhidtue bâ ris Ãtte ipfo lattus,inanis tris-
DE POETIS.
DB PRAESVMPTIONE.
Dc «erbis Dominifermo X UT.
Viultot imped't à firmitate prcfumptio ffrmitatis. Nft«o ent à Deo ffrmus, nifi qui fe à feipfo fentii inÃra W»w,Oâc'.
Super ilïud Ecckfïaftici vn. Non te iuftifice s ante Deum.
quoniaagnitorcor dis eÃ.
Drprspiit iuftitia fuà birr.prrnt/ cioltilimz rft prxfun ptio.
Luc», )x
Pfilin.f)
tJuBa prefumptlo pemicit^or, quam de propria iua Ãtia,autfcientia fuperbire.
In Pfalm.LVin.Contionei.
Sunt in hominibus quidam Ãrtes repreheiiÃbiliCf damnabiliÃrtitudine, quod prefumunt quidem ,fed de temporali faelidtate. Non uobis uideturÃiffeÃrtis diues iÃe, qui nunc ex Ewngelio recitatus eÃ,quoniamfucceà Ãt et rego in opuletuiaÃuHuum! Perturbatus conftlium reconditionis inuentt,ttt deÃruHis ueirribus apothecis,no uas con ff rueret ampüores, eis^ completis anime fue di* ceret : Habes multa bona anima,eptdarejucundare ,fae tiare,Quälern Ãrtem utdesi Ecce homo, quod non pofuit adiutorv fuu,fed ÃterauitinmulMudtnediuttiaru fuaru. Vide quà m ÃrtisÃtfCT prtualuit w iunitAtefiu,Suftt Cf
Lib.I.eonfeÃi'onnfnjCap.XVr.
Item lib.ir.de trinitate, Caput XIII.
Didici in eis uttlia mults, intellim louem touanian et
II nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i* I I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poetis uiwt
adulttrantem,Ãngebathoc Hcmerus,crhuntattAaddeos aneutiin transÃrebat,diuiitA malern ad nos, Sed uerius dicitur * quod Ãngebathaequidemille,fed hominibus ÃagtioÃs diuiru tnbuendo,tu fla^tia putaremur,Cf ut quifquis ea foeciffet,non homines perdîtes,fed coeleÃos Deos uidere* turtmitatus,crc.
In eodem Capite fub fine.
I^onaecufouerbaquaÃuafaeleHaatquepreciofa,red VtrSi nS ttinWM erroris quod in eis tiobis prepinatur ab ebrifs dogt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;âÃ'i,
Hortbus, Cf luà biberemur cedebamur, nec adpeHare ad guftmu« a'iquem ludicem fobriom licebat. Et tarnen cg) Deus me* U!,in cuus conÃteHu icon fecura eà rccordatio meajiben ter hec didici,Cf in eis deleHubar nufer, Cf ob hoc bont Ãreipueradpeüabar.'i
Lib.n.dedocÃrina Chrifliana, Caput xviH.
Q«j/^«if bonus uerus^ chnÃanus eà Domini fui ef* Vbitunep fe mteüigit,ubicunq; inuenerit ueritatem,quam conÃtens Cfagnofeenstetiam in Uteris facris fuperÃtiofafigmettta ueritateni rept^iet doleatq; homines atq^ caueat,quod cognofeentes ùuèuigat Df ftMi.tto« ut Dettm g!oriÃcauerunt,autgratias egprut, fed euanuerunt in cogtttionibus.
DE FRATERNA COR/
/ redione»
Super epiÃolam ad Galathas.
Nibil IscfA ratoantnio
Qjiiequid anintolacerato dixeris,punientts eà im* f^Vorn^ci CC a petus Jis ftairii*â
VÃRtA ET MISCELLANEA.
xm
|
pefu!, nonchiiritiif coirigettiis, Eilige Gquot; die quicijtdd Kolet, zxc. De chahtarc fermo VIL difcipli* ram erga Non pKf« te irrure feruttm qiundo titm non ced^^, xcrsâno'r Oilt;ttiMt(arMrrfilium,^udndoei nondiu dtfaplÃMm,ciut »flr chiitiz tuf!camare Ãlilim tHum ijudtidoeumnoncorrigif tWn tatun. fÃiÃg, chariftifledlaiiguor. Ad Macedönium qjiftöla LXIIII. Mifcricor PlurimurA intereft ijuo inimo ijuifg; pttreatjKttti cnim CriMi't's nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mi[eri(ord!a punitns, ita G crudditAf par patccns. (tnSfG'C, In fegiilaCIcncorum. ttiilnus habetUi» corpóre, ^od Utilt ccculari cum titwt fccari, ncrtiK crudeliter x (r /i/c« retur ic milericorditcr kidicaretur, quanto cr^potiUi debts mAntfrÃireermen, nedteerius putre[cat ra corde. DE DIVITIIS ET DPz uitibusf Ad Hilarnim ÃpiftoîaLXXXlX. ^cribis quondam dicere, diuitem inanentetn in diuitijt fuiiiregnum Dei non pefje tngredi, nià omnia ftu. uendi* derit,ntctiprodcffeÃfirtetxtpfis diuitiijsmandaafoe* cerit. PiuferuntiÃorum diÃgt;utatt0ts,pattes mftrihbra ham ^faac et Iacob, qui taiuo ante ex hac uita mtgrartmt. Habcbant quippe hij omnes non partus diuttias, peut fi j Matth. 911 deltÃimaxÃiturlcriptura,multos tarnen uenturos ab 0^ riente G' occident e ,Gncin (upra ipfos, iiel extra tp{os, fed cum ipÃs rectibituros in regno caetorum. 1 De /p/e qui propter nos pâtis eà pauper i um uere d'ues effet, uera^ ciÃima promiÃione pratdixit Et quamuis fuperbus diues qui induebatur purpura G bijfo, et epulabatur quotlidie pjendidè,mûrtuus apud inpros torqueretur,tarnen ft pou peru ukerop, qui a ntt ianuam eitts conttmptus lacebat, miftrtUA fiiffet, mereretur G ipfe mÃiricordiam , Et à noi^auquot; r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nteritum eÃei inopia non iufitia, non utiq^ ab |
honora Ange/w 01 Afcrxfcif grfwiw« quidiues hic fùtrat tollere^ diuitii non âI oÃtiiderttur,nec in iÃo paupertatem per damnatat jeipfain diuiiiitus honoratam,nec in iUo diwt as fù ffe da^ in'iito pic. mnatas,ÃdiniftopietateinjmiUoimpietatttnluostxitu« loVquot;â quot;quot;'* ^'^^â^ilp,Ãcfufcepit impiumd uittmcruciatusignK,uta télu gt;s â¬kl menpiitm pauperem fufeiperec Ãniu diuitis. Qui fane cü tâhabuifle uiueret,druitias Ãc habebat,G tas pro Dei prlt;e* eeptts parnipendebat, ut ettam cum ipÃtis Ãlij molattotte noOet offendere Deum iubentem, qüem 'lurum diuitiaru G/ferabat G optal-at hrredem. Hte «lt;f$ dicunt,td(o patres antiques non uendidtjfe omnia qu£ habebant, G dtdiÃt paupmbits ,quia hoc eu no pritceperat Dominus. JSJonduM enim reueiam refkimento noUo, quod ÿoa fieri ntà plenitudine temporis opor«bat,ntc eorum uirtus fiie rat reuelanda, qua uirtnte hoc tos /iuüinte poffe Ono m f crj0« eordibus nouerat, quittfimonium illis tam mÃg* ne perhibebat, ut ctmi Ãt oinnturr fatifktwn De«lt;, tanq de prteipuit amids fuis dicere dignaretter ; Eg) fum de!= Bxo4f, us fi braham,deus t/aac,deus lacobjtoc mihi noltien eü iu cetemum.PoÃra uero quam tnagr.um pietatisfacramenti tnaniÃlhtum eà tn carne, amp;nbsp;uocandis omnibus Gttiti» bus ChriÃi aduenfas illux it,in quem etiam lUi patres cre* diderant, fed huiusÃdeioliuam fteo tempore mu niÃÃt.n» dam in Uhus arboris.de qua ApoÃolus loquitur,tanquim radiceferiubans.d.dwir cÃdiuitt: Vendeomnta qua ha^ fi/iuiKt^ besGda pauperibui, G habebis thefaiirum in calis, Gquot; uenifequere me. Ecbc à dicunt, uidentur ahqutd raticttabi liter dicere, fed to!urn atidiant, tetum aduertant, non in parte aures aperiant,in parte furdefeant.Cuictihn Do-milius hoc preiepiti ProÃfic iUidiuiti,qui uite etetue co jequende confrivm qmerebat atcipere. Hoc enim domi» nodixerat: Quid Ãciam ut uitam eternain con/equari jDe auiem non et reÃiondit: Si uis uenire ad uitam uade G uendeommaqu^iiabes, Sed à uis uenire ad uitam ferua ntandaa. Q«f« iuuentscum fibii Domino ex lege com* mimorataferuaÃc dixiffet,» qurfiÃet quid adhuc Ãbi degt; f^^/iâonfurr. a(clt;pit,Si uis perÃäiis effe,uade et uen^ dtemtuaquehabes G dapaupenbus. EtnefeiUaqut multum ainabat.hoc modo perdere exiÃmaret,G habt» bis inquit thrfaurum in calis. Deinde addidit: Et ueni let^ quere me. Ne cuiquam cum hlt;rc fÅcerit aliquidprodeffe extflimeair,à non fequitur ChriÃum. At ille quidemtri* Ãis abfceÃit,qui uiderit quemadmodum lOa legis manda» taferuauerat. Putoenim qitodfearro^mius quamueri» US ferudffe reÃgt;onderat Veruntamema^Ãer bonus man* data legis ab tÃa exceüentiore perÃfhone diÃnxit, ibi e» nim dixtf.Si uis uenire ad uitam ferua mandata. Hic aut, à uis perÃäus effe, uade utnde omnia que habes G cete ra.Cur er^ ne^mus diuites, quawuis ab illa perÃihoiu abÃnf,uenire tarnen ad uitam,fi mandata feruauerint,G dederint ut detur iüis,et dimiferitut dmitatut illis,Credi mus enim noui TeÃamrmi miniÃrumÃitÃe ApcÃolum, CumÃribens adTimotheum dictret : precipediuitibus gt;-Ti««.d huius mundi, non /uperbe fapere, ncq. /Ãerarc in incerto diuitiarum,fedin deo uiito.quipreflat nobis omiiM abu» damer ad fruendtim .BemÃciaiwdtuites,Ãnt in operibut bonis,flcilttr:buani,comn;.ugt;nicent,thefaurizent ÃbiÃn» dameMumboiiumin fiiiurum,utappréhendant nerxw «jfxw.De qua G lüi ädolefcentidiÃum eflfl uis uenire ad sutam/crua mandata,Gc. Puto quod iÃa precipiens, di» Uites inflrueb.:tnon ÃUebat Apoflolus,precipediuiti» bushuius mundi,utuendani omniaquehabcm.dempau peribus G fequantur Dominum,Sed non fuperbe fapere, ntq^ fperarein incerto diuitiarum. tfia fuperbia diuictm à lum.quiiacentemanteiarutamfuamconttmnebat paupe» rem 11^ um,Gifla fles in incerto diuitiarum,quia (e pro* pttr purpuram.biÃum, G epulas flendidas bcatum putt bat^ion ipfe diuitie perduxirutad inflrm eormima,Gc divert de lüa mattria in quepiombus Hilarij. |
VAklA ET MISCELLANEA
|
In Pfalmntn LLucrfn. Izcce homo qui non pofuit ddiutorem fuwm Deum/ed l}gt;erMit in mukitudine dtuitiArtvm fiurii î^on dicdt pdu* per forte nMlui,ego non ftvm de hoc corpore. Audiuit e^ nim Prophetdnt dicentem'.Sperduitinmultitudinediuitid rum fudrum.C otinuo à pduper eÃ, attendit pdnno! fuos. Re/pexit iuxtdfeÃrtemdiuitem m populo Det oriidtiut ueliitum,et dit in corde fuo : Dr z/îo dicit,nitftquid de nu{ Panpcrrs Noli inde te excipere^twli Ãpdrdre,nià uidem et timue* apm non nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hdedf. Ndmquid tibi prodeR à eg:s Ãcula^ dcbcnt. tt,e^ ordes cupidttdtel Poft pauca ibidem. Matth.i9 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dominui dixiffetjÃciiius eà cdmelum fron Ãre perÃromen deus,quint diuitem introre in regnu coe^ lorum, s^poÃolidpudÃdtxertmt: ojtifnam potent fob uoniQ^iddttenderuntl NonÃcu'.tdtesfed cupiditates. Non ptcu Videruntetidmipfos pduperes,crà nonhabentef pecu^ niiin dniix rtz«zz»,ttz»ert fcafcfrcdiMrzfzdw. Ftutnoueritisnonpecu^ tekd auan . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;। nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i tia condc/ mum tn diuitejed audritidm condemnart, dauertite quod dtco.ReÃticisiüum diuttentÃantemiuxtdte,crÃrtem illo eà pecimid, ziT non efiauoritid, i« te non efi pecimio C^esldUdritio. Adhucpoftpaiica. Ab cxcm^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;faipturds^Ctr inuentes diuitem Abraham,ut no^ pio Deum uerisquidnondiuitiopuniufitur,habebdt Abrdhdmmul Srunusquot;^z tum dHri,drffttti,pecorum,Ãnülio,diueserdt, CTm eitu Lu« 6 ÃnamLdzortupauperfub!dtiueÃ,inÃnudiuitispdup, An potiuidmbo à Deodtuites^mbo 4 cupiditotepdupe* ress Ibidem» pau^nate Hof intcndite IW paÃim diuites reprehenddtis, amp;nbsp;rur dum*^'quot;quot;''quot;â^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fgr/btr profumatis. St entm non eà prafumendum de dfuitijs,qttdnto magis non eà profu mendum de pauper tute, fed de D to uiuo. In PfalmumCr. Z^aXnâ-a nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hcmtnes fuftt diuites? puto duro CT argent nim.fortuto,fà mtlidterrd,fedomntaper ipfiimfalb.ftmt. Quid dTauX*â fââ8â nbsp;nbsp;dititis,per quem ãlofunt diuitid,iUe etiom qult;e tionfimt uene diuitt£? Pertüum enim ZX tUe diuitiet^tn^ pnium.memoriam,mores. Vita ipÃtu corporis famtat, fenftKconfirmatioq. membroram.Etenim cum htec faluo Rom, 4 ft^nt,o-pauperes diuitesfurtt. PerillumCTillemaioret diuitiiuÃdef,pietdsâiuÃtid,charitds, caÃios, mores bo^ ni. Nemo enim cr has habet, ntà per eiim quiiuÃficat tmpiunt.Ecce quain diues,Z!'c. De dodrinaChriftiana. Peennii Peounid idea pei unia uocata, quia antiqui habebont wndtdica . Sufficatit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;De orando ad Probam. |
drccntcr ap SufÃdentiä utto non indecenter uult,quifquis ea unit, ptti pofle, cTziozi amplttti, quiquidemnon appetiturpropter feipa fam,fed propter fdlutem corporis, CT congruente habitu ptrfono hominif,ut non inconueniens eis cum quibus ui^ uendum efl de^t. iÃd er^ com habentur utteneantur, cum non hdbentur,ut habeantur orondum eÃ. DE FAMA BONA CV/ RANDA. Lib.de bono uiduitafis. Nonfutitaudiendi Ãueuirifan£b,Ãuefoeminie,qui Fam» bont quando reprehendumtur in altqua negltgentia, per quam quot;quot;âdadi Ãt,ut in malam ueniant fuÃiicionem, umde uitam fuam Ion ge abeffe fcitmt, diewnt coram Deo fufÃcereÃbiconfcien ttdm, icÃmationem hominusn non folum imprudenter,ue rumetiam crudeliter co ntemaenttes, quum occidant anio mas dliorum,Ãue bldfphemantium uiam Det, quibinfecu dum fuam fuÃtcionem,quaà turpis.que caÃa eà dtfplicet uit a jdnilorum,uel etiam cum accufatione imicanttum,no quod uident,fed quod putant. Proindequifquisà crimini bus fla^tiorum atq; Ãcinorum uitam fuam cuÃodit, Ãbi beneÃcit,Quifquis autem etiam Ãmam,ZT i» alijs eà mi fericors. Nobis enim necefjaria eà uita noÃra, alijsÃ.f ma noÃra.ö'c. De dodrina Chriftiana. Sicdo{iorbonameligntuitdm,utettambondmnó negt; Bomram» DE IVDITIO TEME4 RAR1O» Librode fermone Domini in monte. Nij maxime fernere indicant qui de meritis aliorum Di? Ãcile repriehendiiiit,qui magis amant Hituperare,cr da^ ludiwe mnare,qudm emendare O' corrigere,quod uittum uel fnâ ferbieeeÃuelinuidii. Eodem libfo. Temerarium iuditium plerun^ nthil noeet ei, de quo Tcmewtas trmtre iudicatur. Ei autem qui temere iudicat.ipfa terne ri« cSh tcmcre tas necefje eà ut noceat. Contra Manichacos. ludicare. Noliteiudtcdre.Hoc loco r.ihilaliud nobispr^cipitur nià ut ed ãia,in quibiu dubiu eÃ,quo ammo patin melio Dubia fa* rem partem mterpretemur. Qj^odenimferiptumeÃ: A rcm'païtc'm fruà ibuseorumcognofcetistos. DemantÃfiisdiÃueÃ, qua non pofÃunt bono animo fieri : Sunt quedam ãki media que ignoramus quo ammo fiât, quia inmalocrbo no fieri pofjunt,de quibus temeranum tudicare, ut conde mntmus cauere debemas. In lib.de paftoribus. Temerarqsiudtcijs plena fimt omnia,de quo deÃera* nTi^dâ* musfubttà conuertiturCffit opcimus. Dequomultum '» prefumpferamus,defjcit CÃt peÃimus. Nee timor neÃr CC i cert ut |
varia et miscellanea. â
e xnii
|
certuf eft,neeamor. QuiJÃthodieijuifijudmhoitto uix nouit, Ipfehomo fdmcn utium nouit quid hodie,quid au^ tan eras nee ip fe. óóhofpitalicace. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Contra V.Hxrcics. fc'nna^cxhi chriÃttne Ãnc difcretione exhibere hofpitaliti^ bendaho.quot; ïitatem,ncfortceuidomumelauferis,cuihumAnitatè ne^ ^gt;^^*^'^=â'--S^ueris,ipfiÃtChriftus, Gen,, 8. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Eodcm libfo. Loti, ho/ obÃequttius Loth AngelistjnquS. peregrinesconfue* ^gt;nf^!^etudV tudine liberaliatis ItbenUwÃpericulo ciuitatis,cr tempo nc iibcraz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;njcendiuin, er itteriiu confecuttu eà prxmiie. iiirapcricu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i , n fl i ⢠lociuitatis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Deuerbis Apolioh. Qh's 110, iÃe homo dieÃur eÃe httmiintts,qui feexhibeteffehof maaus dica winfiKjCT menximeho/pitioluleipithominem. InEuangeliumloannis. Hiftrionn DoiMrf res fuds hiÃrionibui uttiu/m eà immune, non 'im nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;feitisdetallbtis qudm ÃtÃequensÃnu cum Leu mane. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;litudaturpeceeicorindeÃderÃs animic[uee,crq, De fermone Domini in monte, JVtfiior tke Dändum eà quod nee tibi nee alteri noeeat, CT quum mX'm in^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quod petit, ludicandnefliuÃtia, er non eumi» inde petenï nanem dimittlt;is,Gâ aliqudndo melius a'iquid dabis, etieim corngitur. . ⢠⢠n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. cMn imujk petentan comxeri^. DE TENTATIONE. AdConfentiiim.CXLVr. »⢠Thefr. J Scriptum eà : Ne forte tentuuerit uos qui tentâtj, CT 'ntiinii Ãt labor ueÃer,atque hic inteUi^tur Diabolus, tan quam Heus omwno non tentet,de quo alio loco feriptura. Jicoh.f dicit:ipfeautem neminem tentât. Nec contraria CT iÃn DniTquod Ã^teiitia ei qua dicitur: Tentât uos dominus Leus ueÃer. iioiitfiiia, scdfoluiturqufÃo.ctim uocabulumtentationis diuei/at dkat«r. nbsp;nbsp;nbsp;intelligrntitts habet, eo quod aliaÃttentatio deceptionis, alia tentalio probationis,fecMidum ilfam non mtcHigtur qui tentât niji Diabolt(S,feciindu hone uero tentât Deus, InPfalmumV* Dent., j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Tentât uos dommus Deut ueÃer,utfeiat à diligitis ea tÃ,nÃiut uos per tHurn feiatts, V uobilmetipÃt liitdiigi de mamÃÃrtur,quantumin etsamoreproÃceritis. ⢠In Pfalmum XXXVLCoiv tione f. Gcncf, ix, nbsp;nbsp;DiÃum eà Abrah£,nunc cognouiquadtimeas Df«, |
hoc Leus nouerat,cranteiüamprobationem. Nam iÃa probatio ideo ãbi, eÃ, utnos nojjimus quod Deut iam Houerat, çr propter nosdocendosconfertberetur, quod antedocumentum iÃe nouerat, cr ÃrtaÃe er ipfe Abra» harn nondum nouerat,quas uiret btÃferet Ãdes eins, Vnuf* quifq^enimÃtenatione tdnqudmintaro^tuf agnoÃit, Ãcut Petrus quat uires haberet, Ãdes eins utiq^ nefaebot, tp fc tani^ g«4/idodixit DominoiTecum paratut fum ufi^ admorf-tem.Dominusautemquinouerateum,priedixitubidcfi» Lucx.i» ceret,renuncians illi inÃrmitatcm eius,tanquam aihs ue» na cordis eitts. Proinde Petrus qui ante tentationem pre fumpÃt de lc,intentatione didtdt fe. Sic erÿ non abfurde fentimut,er patrem noÃrum Abraham cognowÃeuires Gencf.jt, Ãdeifu£, ubi iuÃtitimolare unicum Ãlium fuum.non du» bitauit nec trepidauit ei offerre qui dederat,quia quemad* tnodum neÃiuit unde daturus erat,nondum natUjÃc cre didit poÃe reparare imolatum. Dixit ag) Dci«: Nun« cognoui quod inteüigimus.niwccognofceretefoeci, InPfalmiimXLII. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' Quit enim pertinens ad ChriÃum,non uarijs tentatn onibus aQtatHr,cr quotidie agit cum illo diabolus CT an» geh eius,ut peruertatur quahbet cupidttate,qua!ibet fug» pÃone,aut promiÃione lucri,uet terrore damni uei proa nuÃione uitat,uel terrore mortis,aut aticuiut potentts ini micitijs,aut altcuius potentis amicitijs ? Ommbus modis Di,i,oius inÃat Diabolus qttemadmodum deijciat, Et in perfecutio ommbus nj/nM uiuimus cr habemuspirpetuos inim(cos,diabolum îi'fift X CT dngrioj eius, Sed non timeamus, Ãc funt Dtabolut cjquot; Angell eiut, quaà nului, fub lüiut gillinat alis fumus, er non nos poteÃcontingire.GaDina.enim quat nos protêt . gt;nbsp;gitÃrtiseÃ. In PfalmiimCXLIIII. Melius eft . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, . teqtari Sc Stemm nunquamtentarts,ntmquamprobarts, Non» proban,lt;gt; ne melius eà tentari CT probari, quam non tentatum re» ,7t%'bäX prcharilerc. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, In Pfalmum XLI. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qaamum Tantumadmittitur diabolus tentdre,quaiuu tibi pro» ââ¢'»'âo*â* à ir, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I , nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;⢠nbsp;nbsp;. mutaturut deà ut exercearis,ut proberis,ut quod tenelciebas,a trip» iiommcs » foinueniaris. In Pfalmum XL, Vita him* VitanoÃra inhacuiapercgrinationenonpoteÃcjji miiMM' Ãne peccato,Ãne tentationc,quta prcÃäiis noÃer per ten taticmem noÃram Ãt,ncc Ãbi quifquam innotefeit mà ten tatus ,necpoteÃcoronAri niÃuicerit,necpoteÃuincere nià certaiierit,nec poteà certare,nià mimic um er tenta» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, tioneskabuerit. De uerbis Domini fermo VI. renntio^ quot;BonusÃÃierit qui tibipr£eÃ,nutritortuuseÃ,maltts nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;âp- Ãfiterit,ientaiortuuseÃ. Etnutrimenta libenter accipe, er in tentatione approbate. DE IGNORANTIA. ' In Iitrode natura 8C gratia. Non tifgt;« reputabitur ad culpam,quod inuitus ignoras. item alio loco. Non omnisdgnoransiminuniseà à paeaa-lUcenim ignoras poteà exiufari à paaA,ij qdâ difeeret no inuenit. iSis Peccstum non elle qtf' qu(fpi.T inlt; tittus igno^ nc No omnii (gnorantix iniunis eft apuen». |
VARIA ET MISCELLANEA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;XVI
|
IHk ignofci non fjottrifsijui à quo difcerent hdbentri ope^ ram non dederunt. Libro de adulterim'scom'ugrjs. pfccata ig- nbsp;nbsp;^on reélé did potcft, (i wfcit homo non peccdt, funt nnri^icii mimpeccM ignorantium quà muif minora qna'm /cien* tium. Ad Si'xfum Romanum præ«» fbyterum,EpiftoIa CV. KitmanA fupcrbia anquam prgfumcns de uiribut li* iiri arbitrij^excufatim fepuat,quando ignoranäg non uolunMK Hideatr e(le quipeccat. Secundum hanc excu^ fanoium mexcufabilei diett fcriptura diuma, quofeunq; feientes peccare conuincit, dei amen iuffnm iudiainn uec Roman. ». iUif piircit qui nonaudierunt Q^icunq; enûn fine lege peccimcre,line lege pcribtnU. Etquamui} feipfos excu^ fareuideantur,non adimttithanc cxcufationem, qui fcit fe foecilje hominem recbim,eiq} dedifje obedientue prit^ ceptum,necniÃciuf, quo male ufm efl libero uolu^iatir arbitrio,etiamquôd tranÃret 'm pofkros menaffe pec* catum Eieqi enim damnAntur qui non peccduerunt.quan* dequidem tilled ex uno in omnes pertranfijt, in quo ante propria in finÿtlis quibutq; peccaa,omae$ communiter peccauerunt, Ac per hoc inexeufabilis eii omnis pecca* tor,uel ream orignif,ueladdiamento etiam prepru uo* lunatii,pue qui nouit,flue qui ignorât :Ãue qui ludicat, Ignorantia nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iudicat: quid Oquot; ipfa ignorantidincis,qui mj« Lii ' telligere noluerunt ,fitK dubiatione peccatum eü : In eis autemqtii non potueriinr,poena peccam Erg) in utrifq^ non eüiufla excufdtio,fèd iufla damnatio. ,DE VAFilIS SVPER/ ftidoforum nominibus» Ltbro de natura dæmonum. JncRatorej inconatores dicuntur, qui artem uerbis peragiint. Aricii. Arioti,qHi circa aras idolorum preces nepharias emite Harufpicta lunt,G- funejki fäcriÃtia offèrunt. Haru/Ãiees dicuntur horarum inffgt;e(hrts, dies enim CT horos in agendis ne* ^tijs esquot; operibnscuÃodiiint.exaqi pecudam injpiciunt. Augures. nbsp;nbsp;A«g«reî uero fuiK, quiuolatm auium uoces inten» dunt : dicitur enim ati^rium, qtu^ aui^rium, quad a* Phyfonitüe ucs ^^runt, Phytonijjx a phytonio, id eil, A poÃine di* ile,qu^dicuntfe habere fÃiritiim,per quem poffunt fu* GeneCani. (urdprueiicere. GeneÃ.in(,quigenefes,ideil,natiuitates hominum per ducdecim Ãgna coeli deferibunt, ac per hoc Ãah'torft. mortes,aéîus,euentus pricdicere conantur. Salitores^ qui dum eis membrorum quateunq; partes ofjènderint, a* liqtud male pro/fgt;erum ÃbiÃue triÃe ÃgntÃcari pr£fuis 8ottiirgj. muns: Sorülegt uero comnutni nomine à forte dicuntUr. DE MIRACVLIS^ Lib. XXir. dc ciuitatc Dci. |
Niraciila leguntur in populis ut credantur,nec in po* pulis tarnenni(i crédita legereiitur.H/cauttmubicunque . Miranii» fiuat,uixà totAciuitAteipfafciutimr,uelâquocunq} com maneitttiim in loco,lS!ain plerunq; Ãitnt ignorantibus c£ mbus Rir». teris,maximè fi magna fit ciuitas: Et quando alibialijs^ uariantur,tanta ea commendat authoritas,ut fine diffictdf tateuel dubitaftonecredaniur,quâmuiiChrifiianis fideli* bus indicentur. Libro LXXXIILquæftionum, Aliter Maÿ fà ciunt ndracula, aliter boni CtmfHani, Differmtia alitermali. Mag per priuatos contraéius ctvm demonit bus: Boni Chrifhani per publicam iuflitiam,mali Chriflia* re dicunmr. nt per figna publia iufUtia, Eodem libro. Jdeo non omnibus fondis ifiamiracula attribusintur, in miraeuz â nepernitiofiÃimoerrore decipiantur infirmi,lt;ellimantes '/^b^nadk intalibus fà dis efi'e maiorabona,qudmin operibus iufli* tpm operù tiie,qutbus uita aterna compara Uir, DE EXTASU In Pfalmnm XXX. Contione prima. Verbum extafis grecum,latine quantum datur intri* liguerbo uno exponipotell,fidicaturexcel]'us,ExcefJ'us outtm mentis propriè folet extafis did : In excefjit uero mentis duo intrlligintur,autpauor,aut intentio ad fupera quodommodo de memoria labantur interna. I« hoc extafifùerunt omnes fandt,quibusarchanadeiinun* Omnes fan' dumifluinexcedentioreuelata funt, De hoc mentis excefi fu,idell extafi,Paulus cumloqtieretitr,feipfum infinuans quibâ archâ ait : Siue enim mente exceÃimtis deo, fine tempérantes fu* musuobis,charitosenimChri/îicoinpellitnos,hoceil,fi eo tantum a^e ueUemuSjCT ea tantum contemplari,qu£ ,. conu. ;. mentis exceljuintuemur,uobifcum non efifeinuSjfed effe* mus in fupernis tanquà m cotrmptis uobis. Etquondo nos ad iHo fuperiora GT mteriora infirmo paffu fequercmini, nifirurfuscompellente noscharicate Chrifti,qui cum in formadeieffet,nonrapinomarbitratus eil, effè fe aqua* lem deo, fed femetipfumexinaniuit,formam feruiacci* piens,ut confideremus nos effè feruos,GJ'noningrotiei, à quo accep'tmus altiora,propter eos qui infirmifunt non contemnamus infiriora,et te)nperemur,nefcitis quia non poffunt nobifcuim uiderc fublmia t Hoc ergj ait : Siue menteexceÃimusdeo. ideenimuidet quod nos uidemns 'm mentisex(effu,illefolusreuelatfecreta fua. Quippelüe hocloquitur,quifedicitraptumeff'e,etollatum 'm tertium «.Corin.i*, coelum.O' audiuiffe ineffabilia ucrba,qu£ non licet ho* miniloqui.Tantusauttm fuitillementis exceffus,utdi* ceret: Siue 'm corpore,fiue extra corpus nefcio,deiis fcit. Ergifihunc exceffum mentis,id ed,hdnc extafim,figni^ ficat titulus Pfalmi huius,magna profèdô ©â alta qu£* damfferoredebemus diéhirumeum,qui condidit pfal* mum, id efl prophetam, imô uero per prophetam ffiiri* QC 4- tumfaiiifiuni |
VARTA CT twnfiitûtm. Siuero Idcextafi pauor inlrlhpnd»s efi, neq: huic /jgnificaaoni utrbi dtertt huita plalnti contc* Ktm,
DE ADVERSlTATb bus ÃC thbulationibus.
Libro II. de uerbis Dominf.
Nnwö frdn^tunduerforutnolcÃid, (^uiprof^trorun dtkitutione non cdpitur.
De uerbis DominijSerm.XXVlir.
Jdco d(Uf faeliciahbiu ttrrenis, dnuritudiiic! mifeetf alid Kt qutrdtur falicitdf,cuiU6 du'ado non tfl ÃUax.
In fermone ad Lippium,
Noli ddetirdri frdlrr.à peffijudm Chri/bdnuf rffiâus es,nutletr ufidi^; ttibuldùontf uexdnc. Quontdm Chri^ (hl! noÃrf rrli^onis caput efl,ttosq; eiut numbrd ftimut, pfurunis I^tbcmuf ffg) fioBfolwm ctvin,fedcmuiamcumaldtiP.i^ tffpcriam mc [c(iui. Vltd cniw ebrifh rt/jterfd cH anguflijs plurigt; muianin mii/umnM pdupcrtatecircitndaa, d fcribii phdriftcii bcaiuiâ' 'I *' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;propter not pcccdtoret morti turpiÃme
trdditux cH. Vnde ecnùâurdeü:Cumie dcit^ mmetifis perfecutionibuicorripit^te âmelcikrwm fuorum numero orditiaÃe. NiïÃne huiulmedi tribuldtiowbiu neijUdejtum addeum perueturepcÃumiu. Cntnesenimeiuidd pard* di[um redtre dcÃderdnt,cpcrtit tranÃre per ignent et d'* Kitth. ip. ^udtnÃuc Ãtertt Fetrut apoÃo'uf,cui ddt^eÃtnt doues re» loin\î ecelogt;um,ftue Paulus uof ek(bonis, pue loannes, cui reueldta funt lecreta (alelbo. NeceÃe efl ut etnnes di» AAor.|4. rd»f: Iâfr multds tribulaticnts oportet nos intrareinre* gnum dei.
Ad FÅlieitafem SC Rufticum, Epiftola LXXXVJI.
Ziâcft^bene nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ton miferiiorditcr praflvtur bomimbus a
fitium. denuno deo,di]uo etiam trilulatio bemptium rü ? Nam res pre/perd donum eflccnfolantis. Resautemaduer/d doi.um efladmonentis dei. Etphacpr^efl^t utdixi etiam malis,quid pneparatluftinentibus je i quorum 'm m mero _ uos per itlius gratiam eongregatos ^udete,fu{linentes 'm» uicem 'mdtl({bone,ftudentrs/erudreunit3trm pjirittts'm uinculo paeis.Non enim décrit guodin uobis muieem fuf t.Cotm.fc. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cuuosiaportiucritdcminusabforptd mor*
te in ui(hridm,utpt dcut omtud 'm ommbus.
Ad Viflorinum,EpiÃoIa CXXII.
Pro pt ccigt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;V ides etiam tpi qu'a ml um iliter er ueracitcr fabiant,
domîo no« ^utpro pcccotss juts fc paÿUari «t demno conptentur. S^ourfbâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â¢' Quttu f'im dili^tdcmnusfccrri»
F'^' flogeUat autem cmnempt umqucmreeipit. Vnde CT i.Corin.ti. :Sicnim ncfmetipfcs/mqutt,iudicar(mus,à demno uliq; non iudicaremur,Cum ludicamur, à demi* »0 eorrip imur,ne t um boc mundo damnemur.
Quire fall citatibâ ter renn deâ i^ «nintiidlet niifccit.
MISCELLANEA.'
InPfalm.XXXin.SermlL
Kulu tribulationes iuporum : Nunquid dieit,Jdeo pnt CbrijHani iu/H: ideo audiant uerbum rneum, «t nihil tribulationis pdtianturf No« Jwc premität, fed dicit mub tatribulationesiuftorum. Kagisp 'miufli funt,pductores fuftimuiti« bdbent tribulationes: Si iuÃi^multas habent.Sedpofl pau f^cuÃÃ' tu' cas tribulationes dutnul!ae,tlliucmentad tribulationem buimones. fempiternam, unde itunquam eruentur. tufli autem pofl multas tribulationes uenieitt adpdcemfempitenum,uhi nunquà m aliquid mali patientur.
InPfalmum XLIX»
Non enim prafumerc debes de uiribus tuis,Dmiud dU:: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quîâ
xilid tua mendacid funt. Ke inuoca in die tribuldtionis, dcmiitu p eruam te,cr gloripeabis me. Ad boc cn'm permip dicm iribuldtionis tibi peri,quid Ãrte p non trtbuâareris,non 'muoedres me. Cum tribularif autem 'muocas me, cum 'm» uocas me,cxmam tei cum eximam tr,gloripcdbK me, ut iamnondtfeedas a me.
In Pfalmum LVII.
Nfwo pbi dicat,Ãcrunt tribulationes apud patres noâ nbsp;nbsp;nbsp;te non
Pros,apudnosnoufunt, Si putaste non habere tribula» ber^'tnbu' tioncs,nondumccepifhcPfechriflianus.Etubiefluox A* Utioncs.nS a r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n ⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t diiminerpit
po/toli: CmnesquiuoluntmChriftopieuiuere,perfecu» elfe ciifuz fio«M patiuntur.Sier^ non pateris pro Chri/lo uüam ^âyj^ot} tribuldt ionem,uide ne nondum caepe ris 'm Chrifto piè uit uere. Cum autemcoeperis in ChriPo pieuiucre/mgrefjus estor(uldr,prapard teadprePfuras,fednDli eÃfe atidui, ne depreffura nihilexeat.
In prxfatfcne Pfalmi LXXIIII.
Toft» en'muitahumanApipertrrram,pcut feriptum loh â¢Â». efl.tentatio efl. Nec quap prcÃicra eligenda efl, fola aduerfa deuiandd,fedutrdchcauenda cR ; iDane corrum
. fL. r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp;nbsp;proipera.
pat.iita. ne fran^t,ut tunicuuj} hcminum,m quccunque deuitidiék Ãatu rcrum inuia egirit,nonptreÃgum nipdeus,nec uUum ^udiummpmprctnipiscius. Via f«»mblt;ccqult;n libet redundans fcehcitatc multos ÃPit, Deus dutrninc» minem.
DE CATHEClZANz dis rudibus.
Libro de catbecizandisrudibus, Cap. 111.
Cum quifq^ primo edthecizaturabeoquod feriptum Gcnef.i« efl: In prmcipto facit deus calu CT terram,ufq; ad pra» fcntia n mpora ccclept : Narra fio pleno, efl, non amen propterea debt mus totu Pcnateuclum, toasq; ludicum er Regnorum,er Efdrte libros,totumq; Euangelium CT adus ApoPolotum,uelp aduerbum cdidicitnus memo» letitcaimt riterreddere,uei ne Pris uerbis omnia,qua biseontiaen* tur uolununibiis, narrandoeucluereer cxplicdre,qucd â¢uc tempus cdptt,iuc uJlaniceÃitat pcÃuiattlcd twibi
fummotiin
varia et miscellanea.
xvn
|
fiimmstîiii geturMirn^; coni(gt;kffi, ia ut eligtrttur cjute^ djminirabiliora,qult;e fiauiut Mdtu^tur,atqf tn ipfisarf tculii conflituafunt,utea anqu'im inuûiucfis o/kndere, Pitim^'dconf}gt;eâu abriperenonopomt, fed dliquà ntS imnwrd!jdo^gud(j refoluere dtq; expandere, cr wjpicien* d» mirandd offèrre animis Mdmrum. Cteten uen celeri percurÃone inferendo conttxm, ia cr iOa quiS , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ttMx'mtèeommendari uoiumui^Uorum fubmiÃioiu gis emituiu. Nec ad ea Ãu^tus peruemt,quem tiAmndo uolumits exciare,nectüuKmmcrii confitnditur,qucm docendo debemus ttiÃruere.Quapropar omnid gud fcri* Fernjn., j. pt» funt,ut nos docermur fripa lùnt, cr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;noftræ fùerunt, CT in figura contingrbani illis ; Scripa futu aüt i- Corin. (0 propirrnoïji« guos finis faculorwm cbitenit. EodemlibrOjCap.IlII. cSihQuif Mümnuiorcaujfick dduentusdomini,tüfiut a*unip H nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dtlcibotum fiumin nobis .cotnnwnddns In «fncîn tim uehementrr,qua cum adhuc inimtcieffemusXbriftiis bn^ndi quot;quot;quot;nbsp;pro nobis tJiorluus cÃ- Hoc autan ideo.quia finis priece^ 3lt; omaii. f. pft CT plcÃittido legts (haritds efl,ut CT nos irMtcem dili^ {loà nV *' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quemadmoih'MiUe pro nobis animun fuitn Lioan.4. pofuit,fic â¬7 Hcs profiotribiis animas ponamus : Et ip-* otan. 8. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quoruatn prior dilexit nos,cr fiüo fuowtico no pepercit,fed proncbis ommbus (radidit eu : Si amare 'â â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pigebat,[altem redanure no pigrat. N nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r nim «wior ad amorem inuiatio, quà m pr^uenire amando. Et tümt duras eü animus,qui dilefkonem.cr fi nolebat impended retttolitCfrependere. Haeer^dtlefhotu ttbi tanquà m fine propofito,quo refiras omnia qud dtcis,quicquid lurs ras ia narra,ut ilie cui loqueris audiendo credat, credent Ifierettiberando amct. Cap. vir. Rndibu» Narrdftow finiti,fixs rtfitrreüionis tntimanda eH» ffionsâmtp Crprocapacit!itecrutribusaudientis,proqiipfius ternit «n»nd» câ. poris wo^lo aduerfiis uanas irrifiones nifideltum de cor ports re[urreibonctraRandiim,Ã' fiituri ultimi iuditij îoniate iw bonos,fdueritate w malos, ueriate in cmnes : commemoratis^ tiwn detcfiabone cr horrortpoenisims plt;ortMn,rrgr.tt»n iufiorumatà ; fidelitm,cr [upemaïUa ciuitas,eiwq. giudium cum defiderio pr£dicandu'm rft. Tfcwi Ktroiw/lrMfndd ej animanda esl infirmitas honü^ nisaduerfits teiiationes C^(candala,fiue forts fiue intus 'm tpfaecelefia Ecris aduerfus gentiles CT lud£os,uel hare^ ticosfmtus autrm aduer[us areÅ donunict paleasitJonut tontra fingula peruerfortm genera dijfiutetur, omnes^ îDorttw prauf cpimones prcpcfitis qutflionibus refillan tur: Sed pro tempore breui demonflrandumefiila effe pr£di^m,crqu£ fit utilitas tenaltonum erudiendis fis detibiiS, medicina in exemplo patienüf dei, qui fiituituf^'mfinemiflapermittere. Poft pauca ibidem. Aiextremum ettam inllruendus,ne/fies eiits m homis SWeddo ponatur,amp; de hoc [edulo monendus eft, quia neq; fis â¢daoaidw cüe abhomineiitdiceiripolefl,quisbomofitiufius. Etfi fitcilepoffêt, non ideo nobis proponiexempta iufiorum, ne fprm ut ab its iuftificemur, fed ut eos tmit?.tttrs,ab eomm lufis ficamre nos quo^ iuftificarifciamis. |
Cap,vnr. Sed illudplané non praterettndum efi,ut fi ad te quifi quam catbecizandus uenerit liberalibus dcéfrinis exculs ta quoins tus,quiiamdecreueritefie Cbriflianus,^ideo uenerituc fiat, diffictlimum omnino eR,ut non mula nofiraru fcris pturarum literarumq; cognouerit, quibus iam infiruäis: ad fscramentorum participationem antummodo uenerit. Tales enimnoneadetn bora qua Chrifiianifiunt,fedanee [oient omnia diligenter inquirere,cr motus attimi[ui cum quibus po[funt comunicare atq; difiuttre, Cum his iaq; breuitera^ndumell,cr'nonodio[e mculcando qu£ nos runt: fed modeflè perÃringenda, ia ut dicamus nos ere* dere,quiiamnotter'int illudatq;iüud,atq;hocmodo curs fiin enumerarc cmnia,qu£ rudibus tndoéhsq} 'tticulcanda funtfUtcrfiquidiiouiteruditus ifie.nonanquam ados ilDreaudiat,eyà quid firtê adhuc ignorât âdum ea com» memoramas ,qu£ lUam tioffe iam credimus,di[cat. C£te» ra uero featndum régulas do(irm£ [a!iiaris,fiuede fide qu£cunqi narraiida uel dilJcrenda funt, fiue demoribtis, fiue de tenationibus, eo modo pr£iurrendo quo dixi, ad iüam fipereminentioran uiam omnia referenda funt, Cap.lX. Sunt item quidam defchofisufiatiÃiniKGrammatico rum Oratorumq; uenientes,quos neq; interidiotas name or.itorci rareaudeas, nequeinteriHos doSbÃtmos, quorum mens magnarum rerum eft exerciaa qu£pionibus. K er^ tatem irrû qui loquetsdi arte c£teris homtmbus exceüere uidetur, cumueniuntut ChriÃiani fiant, hocainpHusquâinillis tlliteratis impartire debemus, quodfedulo monendifunt, ut humilitute induti ChriftiatsA difcantnon contemnere quoscogfwuer'mtmorim uitia quà miterberumampliitt deuiare,ty'corde caflo linguam exrdtaamnec confers reaudeattt,quam etiam prefèrreeonfueuerant. lHaximè autem ifà docendi fimt firipturas audire diuinas, ne for^ deat eisfelidum eloquittm,quianonefl inflatum,ne^ drâ bitrentur camalibusintcgumeiitis inuotua atq^ opera diiln u-l fifbihoigt;unum,q«£fnilltsltbristeguntur,non euoluendaatq; aperienda utintellt^ntiir,fidficaccipien dautliter£fonant,deq;ipfa utilia:.e[ecreti,tmde etiam myfieriauocaiitur,quidua'eatK anigmatum latebr£,ad amorem ueriatis acuendum difcutiendwm^ fifidij lor-porem,ipfa experientia probandum cft alibus. cumalis quid eis quodinpromptu poÃturn non ia mouebat eno» datione alle^ri£ alicuius truitur. Hm enim maxime uti* k efl noffe,ta effe prgponendas uerbis fentent:as,utpr£a ponitur animus corpori. Ex quo fit ut ia maüe debeant tteriores quam diferticres audire fermoncs ,fieut irtaHe iebent prudentiores qità m firmofiores habcie amices. Houer'mt etiam non eÃ'euocem ad aures det,nifi ammi adfrifïum. 1« enim non irridebunt^fi alqnos anti/htes cx atttitÃrci |
VARIA ET MISCELLANEA.
|
niiHifirDteat(fîtefèrtètiniMtlduerterit,uel(timblt;irbarip nù Gquot; foladfmis deum ittuocare,uelead(muerbii qui£ prDtuincùnturnon mtelitäreerturbdtc^; dt/bnguere. Non quM ifa mntmè corripnda funt^ut populits dd id guod plane intell(gf,dictil Aiiun: Sid amtej ptè tsléran» da futuab eii qua didiceriHt,utfono in /Dro,lic uotoin ec* clefîa benedict, la^Ãrenps i{ld noniuinijuâm Ãrleboiu difhot nungudm tumen benedifhû drei pote ft. De facrad mento autem e^uod dcceptitrifunt, fufficit prudentioribuf dudire quid res illd (jgmfieetfCiimHirdiöribasdutem ali^ quanto pluribui uerbis cr fiitulitudinibuf dgtndum eüt ne contetnttant quad uidettt. Eodem hbro,Cap.XII. Quewodo I«*»â ««quot;O p uptaa, CT paruulis congruendd f^pe rea uiitïnr 'ud nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;etsper palerni»tt,pdter^ ipiis cónz ntim,materniimq;dmorem.creopu'atts cordieorSeaant cón'jdccnt uidebu^Oir.Tdntltm enim ualet animi cempd» dendum. bentis ddftéhiS^t tüi adpeitintur nebia loquentib{U,et nes iVk difcentibui habiti mus inuiecm,atq; ita G iBi qune au* diuHt, qua ft loquantur in nebis, G nes in tHis diftamus quodammedo quie docemus. Cap.XIIL Qtièd p cdthecizdndus nimis tardus eü, G abonni q^quot;d fuduitate abf^dui G duer(us,miperieorditer fuftèrendus dum, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;decurps cieteris ea qu«e maxtme meefjarid funt, de unitate Eccleftg, de tentatsonibus, de ChriÃamt tonuer/dttene,propter frturum iuditu/m terribilittr incul t dndd ft(nt,magis^ pro iBo ad deu^quà m de deo tüt tnul* titdicenda, Cap.XV. Sedquia de rudibiu imbuendis nuncdgmus.demcip^ Qaedmo/ fotibi teftisfum,dl:terata: dâitermenwueri,{um ante me ütinftnicnz cdthecizdndum utdeoerudiliim,iiiertrm,ciuem,peregrit oâ¢' nitm,diuitrm,pauperem, priuatum,iüiui aut tüiiu pntia homimnitillius aut lüius ectatii aut [exits, ex lüa aut lüa feih,exiüodut iüouadgirierrcreuenientem,dc pro di* uerpüite motus mtt,fernu) ipfc G procedit.G progredi* tur,GÃnitur, Et quid cum eadem omnibus debeaturchd* ritds,non eadem fà omnibus adhibenda medic ina. ipfa item (haritds alios pdrturit,cUM aim infirmalur,alios r«# ratlt;fdiftcare,alioscontrtmi[citoftrndere,ddalios fe in* tlinat,ad alios fe eriÿt,alijs bldnda,dlijs feuerd, nuüi tni* mica,omnibus mater. Cap.XlX. Item docendtts ad pdem ueniens fdndkrtm,quod pr£ Fatnim nS eefterunt tempore natiuitatem dominiiunftlum fermo, (omu^d G ftlij, Gpäa. prophetidpterit uita.comuz huiustrmpütis,quoperpden paftionis Chrifti ex gpnti* Fââa.'iâp^ bus congrcgitur ecclepd,per lüos [andbos patridrehds G iiam hums prophctas cdritali populo ifraël,quôdpolkaetidm iuebei appeHati funt,G uipbiliter beneficia miniftrabanlur,qu^ cai nahter à domino deftderdbant,G coërcitiores pana* rum eorpordlium, quibut pro tempore terrerentur, fteuf torum dunttie cengruebat. Et m bis tarnen ommbus m^t |
ftrrid Ifiiritalid pgnificabdniur,quie dd Cbrifbim G Ec^ . clepani pertinerent.cuius ecclepce membrd erant etiam dli fan(b,quamuis in hdc uia fiierint cmtequà m fecundü car* fiem ChriftM dominus nafceretuf. Cap.XXVL Deinde nwnendus ebb, utpquidetüim in ftripturis audidt,quodcarnaliterfonet,ettam p non inteüigt,ereddt tarnen[fiiritalealiquid ftgntficari,quodad [anéhs mores fiuuramq; uitam pertineat. Hoe aulem ita breuiter difeet, quiequia audierit ex libris canonicis,quod ad dile(bontnt leternitatis, G ueritatisjG fanbbtatis, G ad dilcbbonent proximt reprre no poftitjft^ratè diihim uel geftum effe credat,ati^ ita conetur inttÃiffre,utad lüdm ^minam rei prat dileà tonem. ita fané ut proximumnon carnaliter intrüigat,fedomiumquicttmeoiniUafanbittciuitatepo* ttftepepueidm,fiuenondum adpareat. Et ut de ttaüius homimscot hominis correbhone'dtPâeret,quem paticnlia det uidet ut* rp*°quot;j uere,non ob aliud,peut Apoftolits ait,ntft ut adduedtur ad Koma«. ». poenitentiam. DE VIRTVTIBVS in sencre. O Libro LXXXnr.quæftionum, Virtus eil animi habitus,naturce modo dt^ rdäone confentaneus. Qudrecmmbuspartibuseiitscognttis tota uis erit ftmplicis honeftatis i opderanda. Habes igtur por tes quatuor,prudentiajuftitiamfirbtud'inè, temperantia, Libro XXL vnius fcntcntiariim, Scntcnr.XIX» Tria funt ^nerauirtutum. Prima duties polyliceru, Tritgtni» Seeundiepurgatorite,quibusexuituranimauitifs.Tertiie exemplares, qult;e iam contimplanti menti imprimuntur à deo,ubi tottvm uiuit,ubi totum [emper beatè uiuit, Lib. V. de ciuitareDeijCap.XlL Via uirtiu eil,qua nifitur tanquà mad pcjfeÃionis Ã* Vîaut da nem,idril,adgloriam,honoremdtnperium. Hodnfttum hdbuiffe RomanosetiamdeorumapudiSosiedesindicSe, çoffcffion» quas eoiur.ibft'mas conftituerunt uirtutis G honoris pro nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' di/s habrntrs,qua dantur à deo, Gloriamer^.Ghonot rem,G imperium,quiepbi excptabdttt,G quo bonis ara ttbus peruenire nitrbantur boni,non debet fequi uirtus,fed iptd uirtutem, Hrq^ enim eil uera uirtus, ruft quee ad eunt finem tendit, ubi eil bonum hominis quo melius non eil. Vnde G honores quos expetiuit CatD,petere non debuit, fed eos auilas ob eius uirtutem non petenti dare. Sed esuM lüa memoriaduo Remanieffentuirtutemagni CcefarG Cato, longé uirtus Catonis uirtitti uidetur propinquior Ãiffe quam Cgfaris. L,b.XIX.Cap.XXV. Proindeuirtutrs,quasfibihabcreuideairquis,perqitds ,7dfum hnperat corpori G uitqs ad quodlibet adipifcendum uel tenen dum,nip ad detim retulerit,etiam ip[d uitiafunt po* nus quam uirtutes.Ham licet a qiubu[ddm tuneuerè G ho neftitpuai |
|
VARIA ET nefidepulrnlure/feuirtutes.eudd feipfds refiruntur,mc propter aliud expetuntur,etidmtuncinfidt^ac fuptrb'it fuM,CT ideo non uirtutes/ed uitid iudicanda funt. Lib.IIH.contraluliannm Pela^ gianiim,Cap.ni. Qux fint ^fi^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uirtutes uerè cuiquam feruiant, nifi iHi nel propter ilium eui dicimui: Deus uirtutu conuerte nos, vâh. 'âquot;æ Preinde uirtutes qu£ carndlibui delelhtttontbtïs, uel qui» Pfiim. 7?. limq. commodis CT emolumentii temporalibus feruiunt, uerf prorfus ejje non poffunt: Qug autem nullt reiferui» reuolunt, nee ipfe uerè funt : \âer£ quippe uirtutes deo frruiunt in bominibitf, Deo fcruiunt in angelis^à quo do» nantur CTangelis.Qjiiequid autem bom fit db homine,cr â propter hoc fitproptrr quod fieri debere uera fapientid prifcipit.cr ft officio itideatur bonuniiipfo non refb fine peccdtumeR, DE EIDE, In Enchiridio ad Laurentintfl, Cap.V, Fidtifund* Certtim propriumiji fidei cotholicte fitndainentum, tntnt^Chri chrifîus eil. Eundamentum enim aliud nemo potefl po* j.Conn.j. iure prêter id quod pûfitumeil,qHod eslchrifius l'èfus, In Ãuangelium Ioannis, Tracfî.XXVI. Credfte nt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quifquim ccclefiam poteft nolens, dccipere po «îû uotrtisâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nolens, crederenonpoteft ntfi uolens. â Si corpore crederetur,fieret in nolentibus, fed noncorpo* Romaà jo feeredituradiu/Httam. Apoftolumdudidicentem:, Corde â lt; nbsp;nbsp;' ' credituradiuflitiam Etjquidfequitur: Oreautemfitcon» fiÃio dd filutem. Oe radice cordis furÿt i/h. confeÃio, Libro XllI.deTrinitatc,Cap Hi A liud fuM ea quie creduntur, aliud fides qua credim» Sur,}Uaquippe'm rebuslunt,qu£ uel effe,uel fiii/fe.uel Piitt in ». lûfuu fjjf dxÃwter : Ua:c autem in animo credentis esl^ nimo crtdi coti/fiicud cuius eil,quà muis fit (Tin ali/s, non meÃ. ipfa^ fed (InuHs^ Non enim numéro eüuiid, fed gene«, propter Ãmihludnteitt tumen CT nuÃM diuerÃtutem meta guundmduimuteffeijttdmmuUits, Libro Xllll.Cap.XX. FiJfj saquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ffl erg) Ãdn,ut beatitudinem eonfetjudn» bratiiudiiiE; tur onimbtM fcitfflrtfif «Afurx bonis,ideü,CTdnimi CT neceflana. ^gjrpoyis, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;auirmÃdem iti ChriÃo effe deÃninm, qui Komin lt;? *â Tffufrtxit d mortuii,non nurituruf ulceriuf, â â necntftperiüttm quenquam liberdri à dtaboli domittAtu perremiÃtonem peccttcorum. Sub fine eiufdem capitis, lufliii ex fide uiuit, qut fides per dileâtonein operd^ luftmuiuit tur,iaut uirtutesqucq}ipf£,quibusprudentrr,Ãrtiler, i^ddeAo temperdnterjiuftèqi uiuitur^omnes dd edndem refèrdntur o^nopcriz fijeni.Non enim dliterpoteruntuerée/feuirtutes,qute Abacuc a. amen in hdc uia non udlent an turn,ut diiqiundo non fit Cuu.^. lj,ç nccejjtrid qudltumcun^ renuÃio peceaarum, qute |
miscellane a. 2ÃVÃI1 non fit mfiper eum,qui fanguine fuo Uteit principem pee citorum CTc, Vide fuprd de fide cr operibits, DE SPE, Libro XV« de ciuitateDei, Cap.XVlIL refurreRtonii'. I«ffieùi* Sp^wait uitqu'aindiu peregfmdturhieciùitds dei,qu£^gniturex fide refurreiitonis Chrifti. Ineuang. Ioan. Traçff.XXXIII. Pxutroqji^tur homines periclitAntur, CT/fierando, Spe 'à ifqoi CT d(/}gt;erando,contrdrijs rebuSjContrarijs adfifhonibtes. Speraitdo qui decipitur f Qtti didt. ^onus eil deus,mile» ricors til deut,fà ciam quod nuhi placet,quodlibet,laxem habertds cupidiatibui meis,impleâ defideriaammie nte^. Qÿarehoci QÃ'd milericors eil deus, bonus eâ deuf, manfuetui eil deus ffie ifli pericliantur. In Enchiridioad Laurentium, Cap. VIII. Quidautem^eraripotefiquodnonereditur i Por» spenri nS rà etiam aliquid quod non /fieratur,credî poteft. Quis nanqffidel(umpoettasnocreditmpiorum,nec/}gt;crat Wî» Crcdjpogt; men f Et quifquii eafimminerefibicredit,acfigacianimi fibintotu exhorret.réchus timtrediciturquà m ffierare, Qtttduo Lueanusdt/lin^ens,iacomplexttsait: Liceat Vùcmus, ffieraretimenti. NonautrmabalioPoèa,qtà muismelio» vtrgiUut. re,propriè diâumeil, hunce^fipotuiantum/fierare dolorem. EHiaq^ fides CT malarum rerum et bonaftim, Ftacs bon» ^«ilt;tcr6o«A credunturermala,tThoc fidebonA,non nula, Eil etiam fides prteteritarum rerum,priefentium et cft. fiituraram Spes dutem non nifi bonaram rerum eil, nee Splt;'â quot;o» ntfi jùturirum,cr ad eumpertincnlium,qui earifin /fient «rumâeft''â gerereperhibetur, Deitlaenim i^po/lolasait: Spes qu£ uidetur,non eil /fies. Quod enim uidet quis,quid fijcratï Si autem quod non uidemus jfierainus,per patteutiam ex» pedamus. Cumer^ bonabonis fittura e/fe creduntur, mhil ediud qudm /fierantur. Decathecizandis riidibus, CapXVL Quiueramrequiem CTueram foeliciatem defiderat, inunbod» debet tollere /fient fuam de rebus moralibus CTprgtereü^ Sa ip% tibus,cr earn ctdlocarein uerbo domigt;ii,uth£rens eiquod BMnet in£iernum,etiam c Ãw illo maneat ineternum. De orando deo ad Probam, Cap. VIH. Spcf fignifieatur ist ouo,quia uia puHi nondum ed, Spâ , âlt;» fed fittura e{l,nec iam uideturjed adkuc/fieratur, compiraf. In Pfalmum LXH. AÃHifr.Cr dilcite,CTteneee,qu£fitlfiesChrilliano» 5prsChtîgt; «MW. QBlt;»re fumus Chri/hani {Non enim ad hoc fumus Chriliiani,Ut terrenam nobis fÅlictaiempeanuts, quam plerunqi kabtnt CT latrones CT fccleratu Ad aliamfccli* eiaaiti |
â¼ ARIA ET MISCELLANEA.
|
eitatem nosfumus ChriÃani,quamtuncaccipiemus,tum uita iÃus faculi tota tranÃerit. Erg) premittitur nobis G carnis re/urreiho, G talis refurrebbo carnis nobts pro* mittitur,ut caro quidem iÃa,quam modo portamus, refur gat in finem. Nfo incredibile uobis uideatur. Si enim deus fÅcit nos,qui non eramus,magnum tlli eü reparare qui eramus. In præfationcpfalmijCXXni. Tribulatio noflra in prigftnti(£culo,Ãgt;es uero noÃra Ppesneftra defrturo fdculo: G ntÃiti tribulatione prdfcntis fdculi, qâunarts eonfoleturncsÃesÃturi Ãeculi,pcrimus. Gaudium perfcnaiit, noÃrum,Ãatres,nondwme{iinre,(cdiamin Ãgt;e, Spes autem noÃra tameerta eil,quaà iam res perÃbhÃt.EJeq-enim tinumus promittente ueritate: Veritas enhn nec ÃUi poteÃ, necÃUere. EonumcU ut hareamus iüi,illa nos li* beratfÃdà manferimus in uerbo e us.Medo enhn credia t.Cetin.fi uldebhnus, Cum credimus,Ãâese{liniÃo fa* culo: cum uidebhnus,res crit ht Ãtutofeeculo.Videbmus autem eum Ãde ad Ãdem. DE CHARITATE. Lib.X. dc ciuitate Dci,Cap. V. Ãîl Q«lt;ef nbsp;nbsp;nbsp;i« mimÃerio taber naculi Ãue templi, mul* qux ptzet. tis modis de facriÃtijs le^ntur diuinitus eÃe priecepta,dd dikAioncm dHebbowm dei G proxhni ÃgniÃcando reÃruutur. Jn «Uz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãriptumeüttoalex pen* renda. ' det G prophetd. watth,ii. Lib, dc fide Ã^operibus,Cap. X, EJolo fJuribus hnmorari, Kamà diligenterconÃde* fin^proxk ratur,iÃü duo pracepta ita ex alterutro connexa repe* où dlIcAióc nj0ifijfc dtledio dei poÃit eÃe ht hemine, à non di* tea.liÿtproxhr.um,nec dilefhoproximi,Ãno diligt dium. De uera reIigionc,Cap.XL VJ. Qui chatiz Scdnocabhcm(neuhicipoteÃ,quiuitiaÃuauiarit.'Ko *nuiftu$eftâ eniiftnincitur,niÃcumeieripiturab aduerÃario quod a* mat. Qui erg) amatidÃ)lum, qucdamanti eripi nen pe* teÃ, ille indubitanter inuiéhis eil,ntc ultra cruciabitur inuidia. Jd enhn diligt adquoddiligendum Gperdpien cum quanto plures uentttnt,tanto eis uberiusgratulatur. Diligtenim deumextoto corde,G extotaan,ma,G ex Manh.aa. ^ta mente, G diligt proxhrum tanquamÃipfum, Kon erg) illiinuidet,ut Ãt quod ipfe t{l,h}:è adiuuat etiam qiiS. tum poteÃ. Kecpoteà atmttereproxht.umquemdiligt, tanqu'am ÃeipÃm,quiattcqiinfeipfo eadiligt, quee oculis fubiacens,autuUisalijs fenÃbuscorporels. Ergapud fe* metipÃvm habet quem diligt, tanqu'am feipÃum.Ea auti m Tobi» 4. eü rcffcla dilcbbonis,ut qu£ Ãbi vsdt bona prcuenire,G iHiuelif.GquceaccidereÃbimalanon utilt,GiHi nolit. Elanc uoluntatemerga cmnes homines feruat. Kam erge â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;neminemoperandumeà malum. Et dtlebhoproximima Roman.n., nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_ lum non operatur. Diligmus erg ut prtecepium en Muth f hiimicos ncÃrüs,à uerè hiutbb eÃeuolumus. De uera innocentia.Cap.CLIII. |
Chitriatem habens,^u^ ex pure cor Je, amp;nbsp;confcieniiit oe uc« tioB4,cr fide non fi£ta,diliQt drum, cr proxmium Ãcut ch««««. feipfum. AHuarenimdei,amlt;invreflfui:0'quinondie ligt dciun,non diligt proxmMn,quid no diligt fèipfwn. Pro bitt autem dileikene patienter etiatn nutndiodia funt nlerandainecejjie ell enim ut not oder it,quo f uidet odifje quod diligt, Lib,XV.deTrinitate,C2p.XVaL , i CileBlo igtur, qu£ ex deo eR, Cf dem cH, proprie nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;efuH Ãgt;iritu(fanÃus eil,per quern diffmtditur in cordibui no* â* ftrisdeieharittu, per quant nos atü inhabitat trinitat. Quocirca reBiÃune ^irituffiin£lus,ctvm Ãt dcus,uoca* tur etiam donum det. Quod donum proprie quid nià cha ritas intelligfnddefl,qu£perducitaddeum,Gr Ãne qua, ad defi pelt;' quodlibet aliud donum dei non perducit ad eum. Lib. I, de baptifmo contra Do* natiftaSjCap.IX. Videantquammulta,Gâquammagno, nihil proÃnf, à unum quidem demerit,et uideant quid Ãt ipfum unum, tiec me in hoc audiant,fed ApoÃolum: Si Unguis homi* Corinjj num,inquit,loquar cr angelorum,charitatem autem non habeam Ã^tsium uelut ter amentum fcnans,autcymba-* lum tinniens. Et à habuero prophetiam,cr fecreta omnia, fciuero,cr cmmmfcientiam.G' fi habuero emnanfidem, ut montes transÃram, charitatem autem non habeam, ni^ hil Ãim. Quid CTg) fiî prodefl, à cr litiguam in facrif nyflerijs habeam anfflicam,cr prcphetiam qurmadmo* dum Cayphas cr Slt;f«i, CT aliquando prophetem,quos ÃiiÃedamnabiles fanfiiferiptura tiÃatur i Sifacramenta i-non tantum fciant,fed Gquot; habeam,Ãcuthabuit Simon ma* AtHo-s. gus: Si ÃdemÃcut damonia ccnÃfjaÃtm ChriÃiim : neq-enim non credebanttum dicerent: Quid nobis eytibi Ãli de!,fcimus quiÃs:Sidâ/pertiam ipà etiam fubÃanham Ãiam pauperibttt,Ãcut multi non folum in catholica,fed in diuerÃs harefibus ficium: Si aliquaingruenteperfecu* tionetradam adflammas nobiÃum corpus Ãumpro Ãde quam pariter conÃtentur,tarnen quid feparab htec dgu nt, nonfuffrrentes inuicem in dikihone^neqi fludentes ferudâ reunitaiemÃiritm inuinculopacis,charitaamutiq^ non habendo etiam cum illis omnibus,qua nihil eis profunt,ad ,i,quot;ân u^iui* aterna m falutem perucnire non poffunt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»aiuatur. De fententia beati lacobi apoftoliad Hieronytnum,Cap.Vni.Lib.lI, Quid autem eil pietas,nià dei cultus ? Et unde lUe co* ^^^*^^*** litur,nià charilate. Charitas igtur de corde puro,G' cott* Ãientia bctta,GÃdenon fîikl,magna Guerauirtus eÃ, quia ipfaeüGÃnispriccepti, Vteritödi(ble{l,Ãrtis Ã* cut mors ,Ãue quia nemo earn uincit Ãcut mortem, Ãue canne.?. quia ttt hac uita uf^ ad morte m eil menfura charitatis,Ã* cut dominus ait: Kaiorem haccharitatemnemo habet, ut antmam ponatproanticisfuis,Ãuepotius quid Ãcut mors ammcmaueüit à fenÃbus carnis,Ãc chantas ,.Cctw.lt;. à concupifeentijs carnalibus. Buic ful^eruit Ãientia cwn eHutiHstttamÃneiUanonwÃat. Eo4fnt |
|
VARIA ET MISCELLANEA. Lib»codefïi.Cap.X. Et ut fftteralitcr breuitcrq; complelt;!kir qudm de uir^ fhariuTin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;habeitnt tMtionem, quod ad reâe uiuendtm atänet: neminehic Virtus eücharias.quaidquoddiUgendumeR diligtur: poffîtæaugc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;maior,m alijs minor,in alijs nuüa eH. Plemf fââ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãma uero,quie iam nonpoÃitaugeri, quamdiu bic homo uinit,eR in nemine,quamdiu autrm au^i potrft, proÃ-» ék iUud quod minui eü quam debet,ex uitio eü.Exquo j.Rcg.8 uitto nonefliufkamterrdquiÃa'atbonumCf nonpec Pfiiin.,41. cet.ExquouiäoaoniuÃificabiturin co/}gt;eélu deiomnii uiuensZ^âa Cap.XI. â â . Qui totdm learn feruauerit, p in uno ofÃtideritpt riiatcm of. ommum reuf,quia contra charMtemjacit unde toa lex ómni'óKu» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;contraca inqui penderit omnia ZTc. InEuangcltum Ioannis, Trafla.XVII. Matth nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Semper omnino costateÃatres dili^ndum effedeu O' proximum.Deu ex toto corde, ex toa a)tima,ex toa mfntr,0'proximum anq teippim.Eacfemperco^ta* da,hiec medicanda hiec reti»cnda,ha:c a^nda hlt;ec implex oJâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dileltio prior eSi ordme priecipiendit Proxi dine praci. »« autem dHeSio prior eR ordineÃciendi. Heq^ enim q pnciperettibidileéhonë iÃttm 'm duobuf pr£cepfts,pri^ us tibicommendaretproximum,0' podeadeum/edpri us deum O' poÃta proximum.Tu autem quia deum not dum uides,diliffndo proximum promererii quem uide» as,dilig:ndo proxirrMm purg»s deum ad uidendum ocu ,.Iohin.4 lum.euidcnter Joannedicente,p fratrem quemuides non dilimsfdeurn quem non uides quonwdodilisre potensf TratflaLXV, lohan., J nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;In boc cognofceni omnes,quia met difdpuli e/tis,fi di b fiiiordc? l^^onom habueritis adinuicem Onq diceret, alia manera a hit)s dia. jned habent uobifct^m etiam non mci ,non folum natura, boiidifccrz nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eamfdutequxhominibiKpe^ coribusq^ communis eR.Verumetiam Ungaas/acramen» a,prophettam,pientiam,pdein diÃributionejn reru pia^ rum pauperibus,0'traditionemcorporis utardeant fed quoniam chariatem non habent,ut cymbala concrepat, j.Corint. J ^l^il illi^ prodeii.'tion erg) i« illisquamuis bo »is maner ibus meisjquue habere pojfunt,etiam non difcb puli }nei,fcd'm hoc cognofcentomnes quia met difdpuli e/lis,p dilcbhonem habueritis ad inuicein O'c. De laudibus chantatislb tcra»A, Charitas CJjdrifetî caufa eR O' mater ommum uirtutum,qu£ p ' ë ^t'tutfi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;habentur cietera,p autem apithabentur oia. ' Omnia punt Ãdlia charitate. taandatum dei non habet graue.Quomodo enim eügraue,civm pt dilebhonis mas datumlAuten'm quit non dili^t O' iam graue ê,aut dis ligtiO' graue ejje non potep. Toam magnitudinem dis uinorum eloquiorum,0' latttudinem fecura poÃidetcha Has,qua deum proximumq; dili^mas ,Si erQ) no uacat |
I XIX omms pa^nas fanilAs perfcruarfomnia uolumina fers monum euoluere omnia fcripturarum fecreta ptxnetras re,tenecharitatem, ibi pendent omnia ita tenebis quod ibi didicipi,tenebis etiam quod nondum dididjli. Ibidem. Sicut enim radix omnium malorum eil cupiditasjta _. r, 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;h * *niof .0 Oâ radix omnium bonorum est charitas. Sermo.XXXIX.de tempore. Qua propter patres feiktmini charitatem dulce ac falubre,u'mculum mentium,pnequa diues paupe/eil,O' tatu. cum qua pauper diues eil. H£cinaduerptaubus tolerat in prolferitatibus temporat,induris paÃiontbus firtis,'ta bonis operibus liilaris,'m tentationetutiÃima,in hofpita Iitate latiÃima,inter ueros patres UttÃima, interplfos patientiÃima.Jn Abel facripciograta,in Noe per diluui urn fecura,in Abrahne peregrinationtbus manfuetiÃima, Geiîc.* 'tn tribus pueris iugulandis ignes innocèter exfpeamp;at, in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J Mdcfcdamp;fw feuos ignes prttter toüerat. Capa in Sufanna i. Macii/gt; ergi uirum,m Anna poil uirum, in Maria prater uiru. Libera 'm Paulo ad argiendum,hHmdis in Petro ad obe diendum,humana in Chripianis ad conptendum diuina in Chripo adignofcendum O'c. DE PRVDEMTIÃ, Quæftionum.LXXXIir. Qiiæfti.XXXI. Prudentia eil rerum bonarum O' malarum O' neus trarum jcientia.Partcs eins memoriaintelligentia proui ptudaità i dentia.Memoria eil per quant animus repetit ilia qu£p erunt.lnteâdigen tia,per qnam ea pcrpgt;icit qui funt.Proui dentia,per quam ftturu aliquid tiidetur anteq piium eil Eodem ïibro.Qiiæft. LXV\ Prudentia carnis mors eil, prudentia autempiritui itita O' pax,quia prudentia carnis inimicaeil tn deum. Anima nam^ cum inpriora appétit ,prudentiam carnis halere dicitur,cù fuperiora prudentiam piritus -,gt;10» qa carnt^ gshi prudentia carnis fubpantia eil qua induitur aia uelexuis b«« du-at-, fttr/ed ippus anim£ aÃvitio eii,qu£ omnino epe deÃnet cum fe totam ad fupernaconuer ter it.Qui autem in cars ne inquit func,deo placere non popent, id ep qui uolus ptatibus carnis Ocquiefeunt. LibiXIX. De ciuitatedei. Cap.IIII. Quidiüà uirtusqu£ prudentiadicitur tionne tota ui glantia fua bona dipernit a malts, ut in iUis appetendis, ïpifq^ uitandis mtHus error obrepatf Ac per hoc O' ip fa quot;a a gt;naiis. nos in malis,uelmala 'm nobis epe teflatur.Jpfa enim dos tet nos malum ePeadpeccandum confentire,bonumq;ef fe ad peccandum tion confentire libidini.JÃud tarnen mas lum cui nos non confentire docet prudentia ,focit tempos rantia.l4ec^rudentia née temperontia omnino uel ims prudentiam uel itttemperantiam toüit huic Mt£ O'c. tgt;0 Li{gt;.ih |
|
VARIA ET MISCELLANEA. Lib.n.Contraluh'anum li» fera T. Jn cMfd iudicditdi dmom jlrepitu turbdrum, de omni tu hisrcbâ ordinccôuerfiitio)ùshoininum,ftueficerdoam,pue ad^ rhpcndamquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(gt;r£udrictimrimt4ddifcuÃionem tia . cffe. * _ liu/m rerum non foU notninA,fed eligendam ejje prüden tidm,ZT honordnddm eÃe pducitdtem, qndm rdtio, eru * ditio,liherafqi ÃtblinMt GTc. Quæftionum noui ÃC ueteris te» ftamenti.Qiiïft.O Qni deo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prudetis deo eR CT fdlutis fu£ memor, qiu lgt;rudcnj fit, fcienti£Ãu£ dniTponit deile^m qudin utitj; uidet no uer* boru'inlirepituiùlciri,fed rcruw uirtutibm.Et Ãne dubio i)icflultuf cr udnuseR (^ui huic rei fe comenddt qu£ tmI la munitur pr£rogitiud fignorum OTc. AdHcremirasin Sermone de prudentia, Trdtres chdriÃinünon fülum plentium teneredebeds ifl h£remo, fed prudentiain rdpere ÃjhnAte. Prudentid enim uobn neceÃdrid eR,quid docet quidfu^endum ,zr quid tenendum lit.Prudenttd enim docet te ut non fuper» Pradenti» bidi ,nec mireris de rébus trdnfitorijs quum (intcdda^ fruAu», nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poÃides anq dlieuA poÃidere ddueras,pru dentid docet te,ut qu£ non potes perpétua tenereÃu^hiot-fepernuttdSdbire.Prudentiddocette,utm cunRts fern* per idem fts,tdm in proÃeris,q'.am in dduerÃs.Ãcut nus nus qu£ eddem eÃ, O' quuin tn pdlnutn extenditur, Cf in pugitd reÃrin^tur. Ipfd te docet quomodo repr£a henfîbilts /ît mintd lduddtio,0' mmoderxtn uituperdtio, iüd quidem dduldtione,fed ijh. fuffeibt rndlignititetPru^^ dentid teÃmomum ueriati,non dnücicù reddit,prudent tidcum difcretionepromittit O'promiÃum dccelerdt,et umplius qudm pronufit pr£Ãnt,prudentid docet quomoc do prifentid or dines,quomodo prxteritorum recorderis O' quomodoÃtturd prouideus Oc, DE IVSTICIA, Lib.LXXXIll. Qiiæftionum. QjiæftùXXXI. JuÃcid eR hdbirus dnimi communi utiliate coferuit tdtfuAin cuiq^ tfibuens digniatem.Pius inttium eR à nA^ turd profiôhtm. Deinde qu£dd in confuetudinem ex utU lintis rdtione uenerunt : PoÃed res ex rtAturd proÃRus CT confuetudine probdas.legum metus O reliÿofdnxe* rttnt. Lib.II.De Geneficontra Manxhae» os.Cap.X. do*^eq°^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pdetes dgt;um£ pertinet^quid ipfd or tis aniinx, do O £quudS dnim£ eR Oc. Expoütioms Epiftolarad Romanos inchoa'æ. Huminç iu £4 gfiijff nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;humdn£ iullici£ difciplinA ,non ûtcixdl.cu . nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;a i /t- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â n |
f iini. nbsp;nbsp;nbsp;w ÃdmAre,ml} quod dei eR,O odijje quad propriu eR: Nec dd,pbdre peccaa fult;l,nec in tis éiu tmprobdre, feet feipfivm,nec puare fdtis fibi eÃ'e,utfud,peccdti diÃUce» dnf,nifi etidm uiÿldntifimd de'tnceps 'mtentione uiten* tur,nec 'm eis uitundis uires fuAs exiÃmdre fufÃcere, nià diuimtus ddiuuetur Oc. De narura 2C gratia contra Pelagia» nos.Lib Cap.LXr. Deum colere iuÃci£ proprium eR officium. Lib.XIlbDetrinirafe. . Cap.XIII, PotentidddiimfhiuÃci£,ueliüÃcid dccedeatepotê . tu^iudtcidridm potcÃ^iteÃcitypertinct Mem lufhcu 44 bon am per uoluntite bonAm.Vnde dichtm eR db dngelis nAto Chrb â Ão,glorid tn excelfis deo,0 in terrd pdx hominibus bo* i^uct. H£ uolutdtis. Potentid uero Ãqui debet iuÃieiü ,no pr£» ire.ldeo O in rebus fecundis pomtur,id eRproÃeris,fe cund£dutem d fequendo funt dtäe Oc. De liera innocentia. CCCLXV. DiHiw'tttf diiÃum eR,nolieÃe iuÃis multuin ,quonid noneRtuÃieix fdpientis,fed fuperbixpr£futncntis. Qui er^ ftcfit nimisiuÃis,ipfonimioÃtiniuÃis. Quis eà dutemqui feÃcitiuÃum,mÃqtadicitfenonhxberepee* Lib.II. De ciui rate dci. Cap.XXI. 'Verd dutein iuÃieid non eR, nià 'm ed republicd cuiut condttor reRorq; ChriÃis eR,etfi etidm reinpublicà plx pubbalcu cet dKere,quonidm exin rem populi eÃe ne^re non fumUS Oc. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Chnftus. LibXlX.Cap.XXVir. ïpfd quoq; noÃrd iuÃeix, quis uerxÃt propter ueri boni Ãnem xd quem reÃrtttr,txmen txntx eR in hxc uitd, rum consu utpotioi peeextorum renuÃioneconÃtt,qiiAm perÃRice â uirtutum Oc. Dehdc mAterix uide fuprx de ofÃcio mx^Ãrdtus. DE FORTITV/ DINE, Lib.I. De libero arbitrio. Cap.Xni. QuidÃrtitudo?'!^onei{ldeRxnim£ xffècÃo.qaAOÃd Pwltaio j inconinwtü OdxmnA rerum non in noÃrx poteÃute co Ãitutxrum contemnimus? LXXXlII.lib.Qiiæ{îionum. Qiiæft.XXXE PortitudoeRconÃderxtxpericulorum fuÃeptioctld portitu*» borum perpeÃio.Cuiuspxrtes mdgniÃcentid,Ãdetix,pd* fccumiä CI cientix,perfeuerdntix Oc. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quid fit. De vera innocentia. CapCCXCV. Portitudinem ^ntilium mttndxnA cupiditM,Ãrtitudi nem dutem ChriÃidnorum dei chxritdx frctt,qt(£ diÃüÃt eÃt» |
VARIA ET MISCELLANEA.
XX
|
eH in cerdibut ttoflrit,per Ãiiritumfdnihtm qui ddtus ê ttobii^tion per uoluntdSdrbitriMnquod eft d nobis. Lib.XlX.Deciuitatâ¬dci. CapdlK. Idm «ero iUd uirlus,cuius eil nomenÃrtitudo,in qud^ compdUmr fdpientid euidentiÃinu 'teftis esl humanorum nM aduerf»pi- lorumqu£topeüiturpdtientidtoOerdre.Qn£nuldÃci^ â®'' ci PhilofophitnirorqudÃonte mdld noneffeconttnddt, quibus Ãtrntur,p ana fiter int ut ed fdpiens uel non poà Con tn ftoicoj. fit,uel non debcdt fullinere,coç eum mortem (ibimet fèrre,dt(i; ex uia emtgrdre. Vtrwm obfecro Cdto ille pd» tientid,dn potiut impdtientidà perenütf Nozi enim hoc foecijÃt,nip Vióloridm CÅfdris impdtienter tulijÃt.vbi eft ÃrtitudofN'cmpe ceÃit,nempe Ãiccubuit,tKmpe ddeo Ãperdtd e^,ut uitdm bedtdin derelmqueret,deÃre^ retdcfugerct.Annonerdtidinbedtdi MiÃrder^erdti QHonwodo i^tur mdld non erditt,ciug uitdm miÃrdÃ^ ^enddmt/iÃciebdnt ? Ad Hicronymiim Epiftola. XXIX. CdtilinA, utde tHoÃripÃruWiquinojà potuerunt. Pintirchus invitîCû ÃigusfitimÃmcn Ãrrepo[eritierdtq;pdtien3medi£, eetonij, uiffli£,fuprd qudm cUiq credibile eil, dc per hoc er Ãbi er fuis tndgnd prtditus Ãrtirudine uidebdtar,Ãd h£c Ãrtintdo prudent non erdt,mdld enim pro bonis eli^ Sçbdt.Temperdns non erdt, corruptelis eitim turpiÃimis fidebdtur- lufius nolt erdt idm contrd patridin coniurdue ^rdt.EtideonecÃrtitudo erdt,fed dur it id pbù utÃiltos fitUeret,nomen Ãrtitudinis imponebdt .Ndmfi Ãrtitudo effet.non uitium,fed uirtus effet Si dutem uirtus effet à c£teris uirtutihus tdnq infeperdbilibus conutibus nunq relmqueretur CTc. Ibidem. « foti'i» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nirtute Ãrtis eil,ncc fernere dudet,nec mjco /tt/te tiiixt er c. DE TEMPERANT TIA. LXXXin.Qiiæftionum lib. Qiiæft.XXXI. Tempetjn nbsp;nbsp;T^P^fMtid tfl rdtionts in bbidinem,dtqt dlios non â¢11 quid lit, refhs impetus dnimi firmd ZSâ mederdtd domindtio.Ei* modefiid. Lib.I, De libero arbitrio. Cap.XIII. Porro temperdntid eà dfirtbo coercens ateji cohibès dppetitum db his rebus,qu£ turpiter dppetuntur. DeMoribus eccleliæ catholicæ. Cap.XIX. |
Om«e igtur officium temperdnti£,eà exuere ueterê OWefum tlJjomincw.GT in deo reitoudri, id eà contemnere omnes ]rescorporeds,illecebrds,ldudemqipopuldrem, totumc^ amerem dd inuifibilid er diuina, conÃrre.ynde iüudfcd quitur quod mirifice dióhim eÃ,er fi exterior homo tto fier corrumpitur,fed interior renouatur de die m diein. Audi er Propbetdm cdnehtem,cor mundum cred in me deus,er ffiiritü rechim tnnoudtnuiÃeribus meis. Quid Pfaimjo contrd flMn conuetuetidin did, nià d caecis latrdtoribus potejl { DE CASTITATE ET CONTINENTIA, In libro de continentia. Cap.1. rieuirtutednimiüu£'continentidnomindtur,fdtisco â i. . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, rr -1 n r , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' â nbsp;nbsp;nbsp;, t-onncntii itenienterzr digne difputdre difficile ejt, fed exiguudtc ciFe donum nofirdm fub tdiitiponderis fdreinet,ille cuius hcc uirtus ntdgnum efi munus ddiuudbit.ln Ubro Säpientic Ãriptà 5g efi.aifideus det,continentem effc neminem pcfÃ.Qomi ruts de ipfd mdiore ergloriofîorecontinentid,qu£con^ iugiliuinculo non continetur dit.t:io omnes cdpiunt hoc Mauhj. )p uerbum,fed quibus ddtum efi. Et quonidm ipfd quoq^cd ftitds coniugilis nià continedtur db illidto concubitu,no poteÃcufiodiri:Vtrumq^ enim Apofiolus donum deieffe pr£dicduit,cumdeuitdutrdqi,idefi er coniugtli CTed qu£ efi Ãnecodugoloquererurdicens,uellem omnesho f.Coxint.^ mines Ãc ejà Ãcut me ipjam,fed unusquifq^ propritt dos num hdbet d deo :dlius Ãc,dlius dutem Ãc. LibkCodem Cap.XIII. Ed uero qu£ uerd eft defup ueniens continentid ,non dlijs malis nuld premcre dlid,fed bonis m^ld fdndre unit omntd.Cuius ut breuiter compleddrd(honem,omntbus prorfus deleibitionibus concupifcentici qucddUefftns ciûmcoiitii-tur deleihtioni Ãpienti£,coercendis dtq; fdnundis inui» gldt officium continetüic.Vndeedmdnguftius earn Ãne , dubitdtione metiuntur qui folds libidines corpordles co^ hibere diffiniunt,melius proÃclo Hit qui non dddunt cor« poris,fed ^nerdliter libidinem Ãuecupiditdtem regendd dicunt dd continëtidm pertinere. Qu£ cupiditds in uitio ponitur,nec tdnti'.m eft corporis uerum er dnimi. LXXXHUQiiæftionum. Qiiaeft.XXXl. Continentid eft per qudm cupiditdS conÃlij gubernà tione regtur. Lib.XV. De cinitatedei. Cap.XX. Secundtimhominemuiunnt,nonfecundtimdeum3er Jndorumgymnofophtft£,quinudi perhibetur ^bilofos^f^^^^^ phdri mfoUtudinibus Indic dues dus funs, er d ffnerdn lUfi liat iccS do fe cohibent.Hon enim eà hoc bonum,nià cu fitfecun nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bo dumfidë fummi bóni,qu.e eft deus. Hoc tdmen nemo foe* num, dffe dnte diluuium legtitr ere. Sermo. CCXLVIII.de ferripore. Continentidueroerfobrietds non in ftld mtegritd* rn - /⢠1 â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Continctll te cdrnts conliftit,fed etidm m cultu er ornAtudutd pdrl^â q,.,bus ter amp;nbsp;moribus conÃftit. Debet enifh unusqutfijj contis co»*iiiir; nens effedb omnibus iUicitis ZJr. t)D » |
VARIA ET MISCELLANEA.
|
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ScfffJO.CCL. Inter ota Chri/Ãdnorum ceramind fold durîord funt âprtlid cdflitdtii,ubiquotidùnAiteil pugndCr nr A ui» âorù CTc, Ge aduken'nisconiugns. Lib,ll.Cap.XX. Viricum dfanünis utiij; hdhentibui cdrnem, tdnam fld^ant cd/ÃMetn^ ijudndo dbuxoribuf dintifime pe» regrMatr,ueltfit ür db ddulterinococùbitu incotdminA tds fèruorem trdftgere iudiètutis, O' plurimt pudiciÃime Syrurcon trdnÃ^w.'Etmdxime Syrit,qudrummdritt ne^cidndi linenti». nbsp;nbsp;qthe/libtu occupdti,iMienes ddolefcentes deferunt, et uix dltqudndo fenes dd duiculdt reuertuntur ,eo ipfo euidenti* us conuincunt non ejfe impofibile,quodfè non pojfetdu fdtttur.Si enim hoe non pc^et 'mÃrmitAs bominttm,nwl* to mizmi id poffetfexus infirmior famindnim G't. JDe bono com'ugali. Cap.lX, eXLââ*â ââ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rutbere,quid bonum eR flios procredrCt bere mchus mdtremÃnülidt ejfe,fed meliiK e{l non nubere quid meli» non nubere cibailipfimhuntdnAmfocietdtcmhocoperenÃegfrt. tirmitacis lux. DE ABSTINENTIA. In Epiftolam Ioannis. 'Delitite qu£libetftdbfq} depderio percipiMttur gt;nbsp;non hMipdè' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uile^eibidppetenter dccepti impediunt pro» lidcrio him fióbim dbftinenti£.Dduidenim dqudm nidle concupiam c*ùn°.quot; effAdittOâ HelidR cdrnes commedit. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt; De verbis dominf. Diuites vti Nort co^ntur diuites pduperum cibif uefd. Vttrttar potTuiu con confuetudine inprmtdtis fu£,fed doleant dliter feno pof iiietuJinein nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J je fujientdri.Si conjuetudinem mutdnt legrotdnt.Vtdtur fuperfiuii,dentinopibuf neceffdrid, Vtdntur prgciops, dent pduperibnf ailid QTc, De diffinitionibiisOrthodoxx fidei Eortais esl in cibo cum grdtidrum dSione percipere qcquid deus edendum prtecepit. Abjlinere dutem dbdli» quibus,nonqudft mdlü fedqiidfinonneceffdrijs,non ejt ntdlum. Super illud ad Romanos.XIIII. Noli proprer efcam 5Cc. ^on propter porcum,fed propter pomuin morte pri mus homo inuenit .Et Efdu primatum fuum non,ppter Genf. J G.âite.S ckcmpli GdllinAm.fed propter lenticuLs perdidit. Scio enim Noe ojMrte genus cdrnis quod cibo effet «fui mdnducdre con» ceffum.Helidm cibo cdrnis refi£htm,iodnne mirdbilidb» Gene 1 {⢠prd!ditum,dtUbiis locu/Ks in efcdtn ceditibus non Ãiijfpoilutum.EtfcioEfdu lenticule concupifeentid ie» ceptu^Oquot; Dduid propter^dqu£ depderiH d fe ipfo repr£* Aî«thx, 4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;regem noÃrum non de cdrne fed de pdne ten tMuin. Ad facras virgincs. |
Sobrieas eà mentis,O'fenfus mtmbrorum ontniuni» corporifq; tuteld,cdflitdtis pudieiti£q^ mun(mtntunt,pit» dori j)ximd,dmiciti£ pdcifc^ferudfhoneÃntitj} femperco iundn,criminum dtt^ uitiorivm omnium profitât. utiUtw. DE VITIIS IN GENERE, Inpfalrnum.LXVIIÃ. Vitid ndmq^ ex nobis O'ex nofird uoluntute hdbe» nMSiOquot; uitid non funt fublktntid. Adbeatum Hieronynium Epi= ftola XXIXgt; Co^murÃteriuiidplurdeÃeuirtutibtis.Vndedliqn Vît/»pi«« Htrtttm uitio toüitur,ut dmore ûudis,dmor pecunie.A.U» bul'quot;quot;' umumcedttutplurdfucceddnt, uelut q ebriofus fiienât,O' ttndà tdtë O' dmbitionèdidicerit. Poffuntitd» «o toiiititf. uitidetid cedereuitijs fuccedètibus,non uirtutibus O' ideo plurd funt. Ad Aurclium EpiftoIa.LXIIII. Cum enim Apofhlustridbreuiter getierd uitiorude Roman.) gt;nbsp;teÃdndd O' uitÃdd uno in loco pofuerit,de qbus inname rdbiUum peccdwum exur^tfeg^s,wntim hor um qdâfe» cundolocopofuitdccerrimein ecclepd uindiedtur, duo Vitintii] dut reliqud,ideHprimum O'ultimum,toüerdbiliduidè» âumcribiii tur hoibusydtqi itd pduldtimperipotesl,ut nec uitid idm nbsp;nbsp;pfccâ® putctur.Ait enim uds eleilionis ,nonin comeffdtiombus fegesy^quot;' O'ebrietdtibus,non in cubilibus O' impudicitijs, non in cotentione O' dolo,fed induite uos dominü Iefum Chri» Ãim,O' Cdrnis curà nefaeceritis m cocupifcentijs.tiorx er^ trium,cubiltd O' impudiciti£ td nugnum crimèpu tdntur,utnemo dignus no modo eccleÃdÃico miniÃerio, fed ipfd etid fdcrdmenmrum comunioeuidedtur, qfeiÃo pcccdtx) mdculduit.Etre^k omnino.Sed qudre folumiCo meffdtioes enimO' ebrietdtes itd coceffe O' licite put dn tur,ut in honore etid bedtiÃimorum mdrtyrum,no folïi p dies folçnnes(qdâ ipfum qs no fit^dum uidedt q hec nö Cdrnis oculis inÃicityfed etidm quotidiecoelebrentur, CtuefÅditds fi tdtum jid^cieft O' no etid fdcrile^ ef» fet,qbufcunq;müerdti£uiribusfuÃentdndd putdremus. ,.Cotm.)f CtudqubitAillud,qd!cummultduitid enumerdffet ide Apo/klus, mter que pofuit ebriofos itd cbclufit,ut dice» ret cum tdlibus nec pdne edere^SedÃrdmus hee mluxu O' btbe domeÃicd,0' eoru couiuiortim qu£ priudtis pd» rietibus cotinentur,dccipidmufq; cum eis corpus cum q* bus pdnëedere ;phibemar,fdltè de fdniiorum cor portint fepulchris ,fdltè delocisfdcrorum,dedomibusordtiottu tdntum dedecus dreedtur. Ad DemerriadcmEpiÃ.CXLlL Duo ndni^ funt ex omnibus uitid ,qu£ mdxime homi nes decipiiit fiti uoluptdte,^ld fcilicetdc libido.Que de ponere eo difpcilius esi,quo eis utidulcius eSl, O' tdmen h£c uitid td moleÃd tüq; delelkltioe fui periculofd ,itd à â ⢠multis cdlcdri uiditnus, ut totd £tdtë uirgnes pmdferint nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* m fumntd dbfiinëtid.Vt de iliis tdced,qu£ pok delitidrü lonÿi» |
VARIA ET MISCELLANEA.
XXI
|
fogum I«x«, amp;nbsp;ittueterätum ufum libidims,cdÃitiitidc téptranti£ fe dederint,cr utrutu^ uititim cotrdrid (ibi uirtutemutduefutt. Aliorumuero uitiorumeÃtS^di^ u(rà rdtio,(iu£ cum nihil hdbedw iuctntditdtK,td multü dmdritudinis hdbcnt, quêt^ cum dd uitSdum multoÃnc fiiciliord,rdro d qbu^ uitètur mutnies.Quid oro te inui* dcjdclellAtionis pr^flut inuidid,quc fecretis quibufdd co fcientia unguUsliuor ipÃdecerpit,^dlienAnifacilitd^ te tormenurn tiw Ãcit ? duid uero dlter db odio merce-* dis dccipit,nià horribiles di£ tenebrds,Cr confuÃe meii^ tis horrorë,^ usiltu femp dninutcj; merête,uoto quo dite* ri uidt nocere,feipfum excrucidti Qttid dut irdcuftdofù ror ÃiUf c'ÃÃrt,que feuiÃitnis exd^tdtum Ãimulis cofciè Zimx tor- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cófilio dc mntt deturbdt, ut dum irdfci* mctaquot turinfdtùrecreddturi SinulitercurrepÃnguld, inueni* *ââ*⢠es tot dnimd! tormctd,quot uitid,qi(£uti(ji eoÃcilius um ci poÃuntiquo nuUd nos iüicittnt uoluptdte. Ibidem poflpaucâ. Quzdâuû SttwnM tibi fcietidÃt,notitidfi!mmduitiduirtut(f^ «utibuj^ mn diftingitere. qu£ qiumq femp cotrdrid tibi funt, dliqud, tiuJi Bc*'quot;quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iun^ntur Ãmilitudine ,ut diferni oino uix poÃint.Qnd nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;enim fupbidin libertdtis loco du* cuntjdduldticne ,phumilitdte fufcipiunt,mdlitid prüden* ti£ dmpkfhintur uice, cr flulticiie Ãmplicitdtis nomen imponuntfdtqi früdci dc peÃiind decepti Ãmilitudine ,ui* tijs pro uirtutibiis gloridntur C?quot;c. DE SVPÃRBIA. In pfalmum.XVIII. Tielicîum mdgrdim drbitror eÃfe fupbid,qu£ritis qud. mdgnum Ãthoc delifhtm qdâ deiecit diig;lum,qdâ ex dn* ^lofoecit didbolum ,eiqs 'm Sternum 'mteyduÃt regiwn Sitpbii in« ctr/orHWfMdgmtm hocdÃifhtm eil, et^cäputdtq-cdu* *'nä*caiotfi dcUchrum, Scriptum eà enim,mit:um pec* cdti omnis fupbid.Et ne qudà leue dliqdcotemnAs -, mitü Sedera. j o inquit fupbi£ hominis dpoÃdtdre d deo.Ãoleué indlu eä boc uitiumfrdtresmei.Huic uitio 'm his pfonis,quds uide tis dmpldStdiÃlicet hunulitds ChriflidndâPropier hoc ui tium,dedignAntur fubdere coüd iu^ ChriÃi,obligati dr* tins iu^ peccdti.'iio enim feruire no eis cÃt'mgt.'Nd no Ittnt feruire.Sed eis expedit feruire.Nolèdö feruire nihil dliud dgint,q utbonodno no feruidnc.i^outoïno n'ofer uiditt,qd q noluerit feruire chdritdtfneceffe eà ut feruidt iniqtdtiAb hoe uitio qdâ efl cdp«t uitiörum omnium,qù inde egterd uitid ndtd funt ,ãtti eH dpoÃufid d deOjÃT eunte did 'm tenebrds,mdle utète libero drbitrio ,peccdtis etid cdteris cofecutis,ut cyfubflintidfiutm diÃipdreteS meretricibus uiuës ,pdig,a'p e^ÃdteÃetet pdjtorpor* corum,quie erdt focid diiglorum. Propter hoc uitium ^p* Supttbii pterhocmdgnum fupbie pecedtum ,deus humilis uenit: Ãiniftâ de H^c cdufdhocpeccdtunidgnumdfle ingens morbus did* Mdo ^dtduz rum,o!potentê mtdicum de calo deduxit ,ufqi ddÃrmi ferui humiliduit.cvtumclijs egt,ligno iu/^èdit,ut p fdlu* tè tdt£ medicin£,curetur hic tumor.Idin tdndè triibefcdt homo ejfe fupbus,,ppter quë Ãfbis eü humilis deus. |
Inpfalmum.LVIII. ïUudeH uitium cdpitdle,quodcumquifqi bene profos cerit,fuperbidtentdtur,ut perddttotum quodprofaecit. benehAs Deniqi omniduitid'mmdleÃchs timenddfunt, fuperbid end* in bentÃdis plus metuendd eü. In pfalmum.XCIir. Pxdltdremquitquiiudicdsterrdm,redderetributio* nemfuperbis.Superbisreddet non humilibus. C^ui funt ^biÃquot;***** fuperbiiQtiibus pdrum eil quod mdld Ãciunt,fed tSâ de* ÃnderepeccdtdfuA'Uolunt. Poftpauca ibidem. Quis eil fupbus i diii in coÃÃione peccdtoriim non dgt paenitctid,ut fdnAri p humilitdtëpoÃit. Qttis eil fu* perbusiOjti lüd ipfd pdued qtae uidetur hdbere bona, Ãbi uult drrogire,Gy derogt mifericordi£ dei.Quis eil fup busiaui etid Ãdeo tribuat bona, qu£ Ãcit ,'mfultdt tarne his q illd nöÃciunt,et extoUit fe fup iüos. Nd Oquot; ille phd rif£us,grdtids tibi dggt; inqt,nö dixit,e2pÃcio,de his qu£ Ãciebdt,grdtias deo agfbdt. Sentiebat erg) e^ZbeneÃÃ* cere,Z/ db Mo fe Ãcere.Vnde erggt; improbdtus eilfciuid ittfultabdt Publicdno.llle dut eli/d Ãcie,pcutiebdt peiiius fuvmdicës.Deus^ppitiusefomihi peccdmri.lüeÃpbiis trdtinbonisÃihs.lüehumU'is 'mmdlisÃihs.'VideteÃd Deo magi* tres,m dgs pldcuit deo humilitds 'm mdlis Ãihs, quamfu Ct n s'î m^e pbid inbonisÃehs.Sicoditdeus fupbus, CT Heo Ãc coti* cluÃf.Amen dico Hobis,deÃenditiuiliÃcdtus PublicdiMS mttgsqtidmPhdrifeiis. Adluliartüm Ãpiftola.CXI. ïdïbtntià Ctr fuperbidcoculcet,pÃnddhumilitdt, qd humilitds holes fdniHs dngdis Ãniiles ÃcitfCf fupbid ex dufflis ddinones Ãcit.Pt ut euidenter oÃenddtnus,ipfd ë peccdtorum omnium initium C^fitiis CT edufd ,quonid no foium es! pecedtum fupbid,fed etid nüllum pecedtum potuit,dut ppteil dUt poterit effe Ãne fupbid.Siquidë ni» hil dliud oë pecedtum eil nià deicoteinptus, quando eius pr£ceptdcÃtemnimus,e:irhocnuüd resalidpfuadet hot nià fupbid. Pörro fupbid et eupiditds intätum eà unum mdlutUt nec fupbus Ãne eupiditdte,nec Ãne fupbid poÃit cupidus inueniri.De fuperbid nam^ mtfeuntur hdrefes, Mainm fui-fcifmdtd,detrditiones,muidi£,ir£,rix£,dilfeiiÃones, co peti»». tentiones,dnimoÃtdtes,dmbitio)Ks,eldtiones,pr£fumpti ones,idibintid,uerboÃtds,uanitds,inquietudo, menddti* um,periurium crc£terd huiufmodi qu£ diiMmerdre Io* Qtm eÃper Ãnguld ZXc. IneademEpiftola. Viultorum dutem temporum labores^T ordtiones CT tleemoÃn£,C!' ieiunid ey uigli£,à cum fuperbid Ãttem 3m^bötn^ hdbuerintfprO nihilo dpud dominum computdtuur. De verbis domini. Sermo.LVIl, Audeo dieere fuperbis continentibus,expedit eddere, Utineo ipfo in quo fe exeodunt hümiliemuf. Quid enim t)D à lgt;ro«(0 |
VARIA ET MISCELLANEA*.
|
prodîfft c«{ cà conlinentia à dominetur fuperbid i De natura SC gratia. Cæterduitid in mAleÃ^Ãs Udlcnt, fold fuperbidctidm -⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i» refît frais efi cauendd. înEuangelium Ioannis. Trada.V. Qÿdre pdtimur multdd crtdturd qudm facit dtusf eu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;offtndimus per fuperbidm.Ad domandi i^turfn om abicniiz pcrbidin in/Ututt deult;,ut credturd minimd dttj; dbieOiÃi* murbeî^'z torqueret^thomo fuperbus qui feidOnuitdd^ lu, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uerfus deum,e7 proximum non agnouit, pluribus puU^ cibui fubddtur. De verbis domini. Sermo.LlIII. Prior efî in uitijs fuperbid .Non enim inuidid pdrit fu Prior in oi perbiâm,fed fuperbid pdrit inutdidm. Non enim inuidet fufctb^â^ txcellentiiC. Amor dutem exceüenti^fuperbid uocdtur. DE ADVLATI# ONE, In pfalmum.lX. Aduldntium linguie,am(pnt d ni mu s in peccdtis: De» IcÃitwr enim ed freere in qiiibuf non folum meautur re* prithenfor,fed etidm Iduddtur dudimr. Inpfalmum. LXlX. Duo flint ^nerd perfecutorum, uituperdntiuC^ddu Idntium. Ndm plus perfequitur lin^d dduldcoris, qudm tndnus perfequentis. Ibidem F4Ã/d bw-j dduldtoriSfe^quot; fimuldU dileOlo tinentes 4 ri g)rc ueriatis emoRit CXc. ' Ad Cafulanum. Melius t P nbsp;nbsp;Nftjw pfrjiWKw dut prudeiitium fnitet quod minus v.ca:i(c paz fît periculum in uerbis lingid meiitiendo,qudm manibui ^^tliuf eflautem proueriatepdti utioii - b:z fuppliciiimiqudm pro dduldtiône beneficium. iicnuutn. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Demetriadcm Epift.CXLII. Aduiatorcs Aduldtores ut inimicos edue, quorum fermettes fup molles,cr ipftfuitt idculd. Corrumpunt uiOis Idu dibus kites d nimas, ÃJ'tmk credulis mentibus blandum unlntts inÃffint.Creuit hoc in nofrrd teate uitium,ty in ukimo fine lietit,nec du^ri potefl-In hdc omnes nos feo» Idm fludiumq; deditnus, ut officium putemus iUudere, quodij; ipfi db alijs libcter dccipiinusfid dlijs qudfr quod» ddm iTtunusofftrimus.P.tffe i-ecipiend£ ldudis,eosd q* bus Iduddriuoluânas dnte Iduddinus. S£pe ddultntiu re* frflimus uerbis ddfreiem, CX in fecreto mentis fruemus, mdximumq; fruÃum capiffe nos ducimus, fiuelfiOis Idudibus pr£dicdmur.Nec co^tnmits quid tpfi fimus,fed quid dlteris effe uidedmur. Vnde eà produOa res efi^ut fte^leà ii ueriate meriti,defoU opinione curemus, qdâ te fhmonium uitit nofirie non a confeientid nofrrd,frd fr» ntd petiiruds. BedU mens efr quie perfeck hoc uitium uia cit,nec dduldtur aliqudndo, nec dduldnti credit,qu£ nec decipitdlterivm,nccipfddecipintr ,ancumq; hocmulum nec freit aliquâdo nec pdtitur. Nihil unqinte fifîum fit, nihil omnino jùcdtum. Confeientidm tudm,qu£ certe deo femp pdtet,in multitudine uerfdri pua. Nunq diiud cor de,dliudoreprtetenddf. Quicquidpudetdicere,pudedt etidm couture Cfc. |
Libro IX.Confeflionum. Sicutdduldntes dmiciperuertuntjit mimici litiÿinf tes plerimqi corrigunt GTc, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«««lt;. DE AVARITIA, Adiulianum comitem Epifto* la.CXL Annuncid,pr£cipe,imperd tfudde tuis ut cduedittfeà cupidiate, quieeilrddix omniumnalorum. Cupidits i-Timof.« enim uir,dnitndmfudm uendlem hdbet,fi inuenerit teiU' âärt iwä ÃL pus ut concupifedt dlicuius tatrum,dutdr^iitum uel ue» ⢠fles pule hr ds ,uel etidm cuiuslibet mulierem pulchrd fr» cie,pro nihilo perpétrât homicidium.Etut quis ejfundit dquim in terrdfn, ia eific effunderc frnguinem proxi» tnt fui. Pluriin £ dnim£in mortis periculum'mciderune propter cupidiatem,O' multi domino iubente obhocld piddtifunt. Sdul enim d deo dlienus effefbis efl, propter jVtgîdf dudritidm.CS' dd extremum de culmine re^li expulfus, db ininueis fuis peremptus efl.Et tibidemultismuladi cere potuiffem,fed fdpienti pdued fufficiunt. Dominus ue ro noflercrfdliumruoluitdecordibuspecunidrumdmo Loe.il rem excludere,fedquiderdnt cupidiÃimi,fdlutdrid do» mini uerbd deridebdne .Ndm O' zÃHm diuitem quein'do* minus dd regtu, calorum prouocduit, dmor pecunidrii eummtrdrenonpernufit. Seder Iud£ pefhtsdudritig fldmmd exdrflt,ut dominum cunOorum bonorum Idrÿ tore in indnus trdderet impiorum. Audrus enim uir in» flrno efl fimilis.infrrnus enim qudntos mortuos deuord» uerit,nunqdicitfdtisea,flcCrfi omnes thefduricircû fluxerint in dudrtMn,Tuinq fdtidbitur. ideo frdter mi oin^ nibusqui in domo tudfitiKpr£cipedbhocuitiocduere. Melius efl enim utexpduperatepufillitm tribudt indi» gentibus,qudm multii ex iniufld dequifitione. Vnufquis» qi iuxa quod hdbet porri^.Tdntum enim expetitur ab tinoquoq; ,qudntum ei dedit deus. Neq^ enim plus abeom qâx ab fxigt quod ipfe dedit. Eleemoflndcum iniquitate dequifltd dboimndbilis eft cor dm deo,er deception eiefl quodfieritftdeliterdcquifitum.Sutttnonulli quidiripi» -entes dliend freere ft fimuldnt ele£mopndm,cr cum ali» os præmdiKdlqs miftreriflnguns. Si dutem ex proprio Idbore dederintigratum cr acceptum erit deo. AdBonifaciura. Diuiti£fecuLiresfidefint,nonpermdldopd quera» tur in mundo. Si out ad fl nt p bond opa fernetur m calo. â qrtnd«.â Animm |
|
VARIA ET MISCELLANEA, _ Animtm uirilem ZhrifHdni non debetu fi Accidunt dttol l(re,nec debent Ãdngpre à recedunt, 1 InPfalmum CXVIII. Concionc vndecima, verfu. InclinA eör meum in teÃimoniA tuA,ZTnonm AUArb tidm. In qu£ iÃt petit tnclitfiAri corfuum.ZT non md* UAritidin. TeÃimonijsquippe fuis Alt;gt nabiÃum deus, ut eüm grdtis colxmus,quà d impedit duAritid rddix om niummdlorum. TaU uerbogr£co hicdppellAt,d quo po/fit inteliig generdlis duArit:d,quiA plus Appetit quif* qsqudmfAteÃ. rAtjp enim lAtme plus eÃ, nbsp;nbsp;nbsp;hAbi- tus eà dbeo quód eà hdbere, erg» d plus hdbendo dp« peUiaeÃ. 7iÃgt;.ovi'^!elt; ,quAsn lAtinilinterpretesin hoc loco nonnudi interpretAtifunt emolumcntum,quidd ue^ iquot; ' ' iroutilit.vemifedmeli;isquiA'Mritiäm.T)icitA;itemApo^ fblus. Kädix omnium mdiorum AUdritiA eÃ.Std'm gr£^ co,un de in noÃrdm Un^idm uerbA tpÃi trnnsldtd funt, I Timo.ä, nonlegturapu-dApoflolum,,TÃios's^'ci,quodin loco Auaritii hfdlmi hiiius,Sed iiAae-vucic» ,quo uerboÃgnifi^ generali HO nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' n t* â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Tn reine 0,11 - CÃfArnmar pecumje.Vcrum ApoiwlMintcüi^nduiqt tas '^coin'z' 'ft° nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÃgniÃcAffe,p!r IÃeciemÃd eÃper dmo pltftiiut. rè peeunie uniuerfdkm ^ncrdleinq; dUAritidm,qu£ ue-* re rddix eà omnium mAlorum. üdm ipli pritm honü* nesper ferpentèdecepti ZT eieÃi non Ãiiffentjitià phit» quAtn deceperdnthAbere,ZTplusqÃdifuerancefji uo* luiffent, Hoc quippeitle promiferdt dicens,Eritis Ãcut Adam amp;dif. Er^ifld ttAeovs^:'« fiibuerà funt.Plus enim tio» Eua fub 'laitrshdberecluAm dcceperdnt ,^3âquiddccocperdntd^ â¢Ifttuntut. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;7 n- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-Il , nbsp;nbsp;, . nbsp;, ttU]erunt,Cuius uefligum ueriatis le^bus que ubup, di^ Piijj peten nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fuiK,et in Ãrenà iure deprelrenÃm rÃ,'.iu0d in-- ftitutum eÃ,ut pltis petendo,cdujfdcdddt, id eÃ, ut oui plus petierit qudnt ei debetur,Z!T quid ei deb-bdttir dmt tüt. Omnisdutem à nobis cireucidiuir dUAritidà grd^ tiscoldturdeus. AdquödfdnÃumlob in A^nettntAââ tionis ipfe prouo cAt inimicus,ciim de ido dicit. Nzut do tiiim caufacidit, fccundum lob., qitid gritis colit lob deum Putibit enim diibolus, indeo colendouiriuflus,cor indinitumhiberetiniM ritiim, CIS' ciulJi emolumentiuelutilititis rerum tem» poriliuin,ciuibus eum ditiuent donünu,s,uelut merce-* mrius ei pro tili mercedeferuiret. Sed tjuim gntis deum coleret,tentitus iperuit, amp;nbsp;ippiritit. Si erg, cor non hibantus indimtuni tn iMritiim, deum nan colamusnià propter deum,tit(ùicultus ipfefitAerces. In Pfalmum, CXXVIII. verfiT. Supri dorfum nuum Ãbriauerunt pecitofes. Con^ fridtcit dais iuiridie^r^y uult nihil poÃideri ib iuiri-^ tii. E^poÃideir climAt.Qjiid uisiniritii poÃideri! 'Duriiubetdeuii iubeo. Qnus ausgriuejircim mei le êAugueins iÃeru è,iugü nKu leue eà .i^oliudleib W» Chri- iUiritiipoÃideriAubetiuiritiiiamiretriifeis,crob» Ãus kuw. tépenSfùibet ut te uètisprocellis^ comm^tinheo fg» |
xxii utiiiteojhiim tuà ex eo^uod hiles des pduprri. Pi^r es idÃkiedum inte te opus bonu,ej'Ãrenuus es id tritt . feundum mire ,lt;lniiMiritiiigt;nperAt,feruis,^uiidetfS tnbetiOdiÃt Poft pauca. Auiritii opus e^ ntili hominis, homo ipfeopuseà AuarWA Jri nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;®Pââ ⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;malihoRUz Ibidem poft pauca, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«ââ¢Â» Audent fxneritores dicer egt;non hibeo eiliud undeui mm.lAocmihiZS'litro diceret dcpriehenfus in Ãiicct hoc ejfridor diceret,depr^henfus cira pirietem aliauim .Hcc miln ej leno diceret emens puellis lt;x4 Auantfse proÃitutionem,hocmAleÃcus inantinsinilijCf uen^ dens rmlitiani fuiiin.Cluicciuid tde prohiberecomre^ gt;nur,refponJerentoinnesijuii non hiberent undeui^ uerent,quii indefepifcerent cfuià noniw ipfum in ilâ lis mAximepuniendumÃt,(iuiiirtem nelt;juiti£ delcos runt.unde nitim trinÃgiitt.c^inde/i uolunt pifcere^ unde ojfendunt eum,iijuo oinnes pifcunturXtTc. InPfalmum XXXVIil. fermonc habitoCarrhaginead mcnfam fandet Cyphanù Thefdurizit et no cognofeit cui congre^bit ei,o in^ fimuinitis.Beitus cutus ed dominus fpes eius,e^ non refpexit inuinitites ZT infinns mëdices,deliriretibi iiideor iuire cum h£c loc^uor ,iniculirii tibi uidentur h£c Kerbi. Tu enim homo migni conÃlii,mign£q; prit denti£,exco'ZttiS auotidie mien ieduirénd£ pecuni£. ZTdenegotiodeigricultunÃrtaÃisZXdeeloquiOfde ^u2nt ic» iurisconfultitioiie ,de militii,iddis ZT defcenore.Ho-^ pcclmsT mocorditui,nihilpr£terinitisomnino ,unde nummus ^cata. fuper nunium,ZX inocculm dili^ntius icquintur.'Def pradiris hominem, dues depr£ditorem , qtiod Ãcis times ne pitiiris,ZX in eo quod piteris,non te corrigts, fed non piteris.Prudens enim Itomo es,bene feruis,non folum benecoHiÿts-Hibes.ubiponis,cuicomittis,qiio» ifiodo nihil pereit ex fo ^koJ coUeÿ/H.lnterrog) cor tu umfdifcutio prudêtiim tunn.Ecce coUegiÃi, interrogi cor tuumÃiÃiitioprudentM tuÃ,ecceiti feruaÃi,ut nihil poÃis iinittere eorît qu£ feruaÃi {Die mihi cui feruas ? n3 iccK Jggt; no comanoro non exAggero, quieqd tnuU hübet AUdritiA UAnitAt'ts tu£,hoc unu propono hoc difeu tio ,quiid mihi dAt oceuÃo ledionis huius pfdlmi. ZTc, Libro III. De libero arbirrio. AuAritiA qu£gr£ce phildrgiriA dicitar,non in folo nbsp;nbsp;Auatfti» drgenm,unde nomen duxtffe refoni^,fcd in omnibus re^ busquximoderAtecupiunturinteüigendAed.Vbicun^ m qiOmninoplusuult'^uifqiquAmfAtu.Uec autem aua^ îmod«»â' ritid cupiditds eÃ,cupiditAs uero improbd uoluntds eH, cupiumut Erg» propteredlioluntAS omninum mdlorum edufded. Item alio loco. IDD nbsp;nbsp;nbsp;Q£gt;« |
VARIA ET MISCELLANEA.
|
ómmbâml nbsp;nbsp;nbsp;Qg«M» duATitid dlicui donùitAtur, [ubieóïus ntAlis ont lis lub 1C Aâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;demonjlrtlntur,(iuudciLMritiAoinm(inul4orif â * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;unturtZf peccAtorum omnium/jiinaproducitntur, Auiruscft Irern dcdodrrinaChriftiana. eoecus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AuArut ejl caccuf,crtdendo tnim diues eji non ui* dendo. AmAspecuniAm o caccequAmnunquidebis. Cacui poffidet,c(xcut ntoriturui es,qHod pojfides hic rtlióhtriK es- De verbis domini. QU£ eflifliAuiditAf concupifcenti£ ! Cum Vipft enimrapiuntquAdoefuâ diuiii.x nbsp;nbsp;nbsp;rinnt,pArcunt uero predie quum fenferit(AtietAtem. ïn mà aaiiita' fdStAbtlK eftfolAAiiAritiA diuitivm,femper TApit CT nun^ pcruenit. fitiAtur,nec deum timet,nec hominem reueretur, «ec pa^ tripArcit,necmAtrêcognofcit, necÃ-AtriobtempAt,nec Amico Ãdem feruit.VâiduAm opprimit,püpiüttm iHitddit liberos in feruitium reuocAt,teftimoniü fulfùat proftrt. Res mortui occupAntur, qudre G!quot; c^uiÃtciunt non mo riuntur f Qjic eft iHa animArum mfAniA Amittere ui^ tum, äppettere mortem, Act^uirere Aurum CT perdere cixlum ejc. Aturitii nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dc interpellationerob. habct'quot;quot;° Igt;'iodum non hAbet AUAri[iA,ncc cApiendo expletur, fed incitAtur,hoc egeittior quo plura qu^Ãuit. Sermo,de decem plagis. Tniufhim i^emo hAbet iniujhimlucrum,pneiulhdAmno. ïu!ioquot;4aml ^^^^^2â'd^gt;^^f*^dturdcquiritueÃrm,fed perdit û no non cft. dem,ubilucrum,ubidAmnumâLucrumin ArcA,dAmnu in conÃientiA. DB LVXVRIA. in Regula. liecfoloAff'eiht,e^tAâu,fed AfpeShiquoij; Appetl* Ocniusim tur,^ Appetit concupifcenttAmfoeminArum NecdicAtis paA,ciâVör nbsp;nbsp;nbsp;dnitnos hAbere puditxgt;s,à hdbeAtis oculos impudicos dis cft nun impudicus oculuf Impudici cordis efl nuneiuf,ey quum fe Ãbi intäciin etidin tdcente imgud,con/Ãefb nut tuo,cordAnunciAntmpudicA,0' fecumdum concupi* fcentidm cdrnis,drdorèAlterutro deleiklntur,etidm âm tA* Bis db immundd uiolatione corporibus,ÃtQt cdÃitAS ip^ fddemoribus O'c. Libro XII. Deciuitatedei. Duxurü jjtxtirid nint éft uitium corporum pulchrorum,uei utciuin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;z' â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 aniinz, nbsp;nbsp;juAuiun,led dmmlt;e peYuerÃe dmAntiscorporeds uolup» tAtes,negleBti t!impèrdtitid,quA dpamur )jgt;iritudlibus, Libro XV. De ciuirate dei. Jniqipi ttt Sicut iniquum eà duidiate poffldendi trdnsgredili-^ lonnibm dgrorum,iainiquum eà libidine concubendifub dl iimitcm uerterelimitan morum moruffi, Item alio loco. |
Luxur Ia eà inimied deoÃnimicA uirtutibut,perdit omnem fubÃAntidm,amp;ddpr£fensuoluptitemdelitiien( ÃturAm non Ãnit co^ttre pdupertdtem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«utibus. Libris confeffionum. 'ExuoluntAteperuerfAÃBAeÃUbidio,C^ dum fer^ Hxconfu« uiturlibidiniÃBtieÃconfuetutio. Dum conÃtetudini no reÃÃti(r,ÃBA eà neceffitAS. De fingularitate clericorum. QjtAntos teones domuit und inÃrmitits delicdtt, id eà luxurid,qu£ quumÃt uilis CT mferA,de mignis efâ uiiu d« m» prcitmi ert. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pïïà DB IRAi DeciuitatedeiJibro XIIII. iJoneà qu£rendum utrum lt;juis irdfcdtur ,SedtjuA» j âj Ye irAfcdtur,nec utrunt Ãt triÃis,fed quAre,nec utrum ü Pâ'^ f'P'* medtifed quid timedt. Irdfci enim peccdntt,utcorripiA^ hendenda,'' tur,contriÃAri pro dffliBo,ut liberetur, timere pericli* tunti ne peredt,nutlus fdne mentis,uel coiiÃderdtionis re prAhenddt Cc. De verbis Apoftoli. Irdm Ãdtri5tuncportiibis,quumtudduerfus eum âi®* non ird]ctrK,ut rurjum eo tempore, quo te ird pr£Dc= pouandi. cupduerit iüe te lenititte CY trdtiquilliatrfupportet. In régula quadam fratrum. Litesdut nuUdshdbedtis, AutquÃm celerrimeÃni« Ininacto Atis,ne ird crefedt 'm odium,trübem Ãcidtde ÃÃted, quot;JodTunu' etdnimAm Ãxidthomiciddm. lidmq;fcriptum eÃ.Qjti Moaunis.j oditÃdtrem fuum homicidd eÃ. Poft pauca ibidem. VielioreÃdutem,quiqudmuisird fepe tenatur men mpetrdrefiÃnAt,ut ÃbidimittAt,cuife fÅciffe tatur quant tArdius irdfcitur,dd «f'îilîcuwâ* nidm petenddm di^icilius mdinAtur. Ad NIebridium,Epiftola. CXV. ira e/I dutem qudntum medÃrt opinio, turbulen* ttis dppetitus AuÃrendi ed qult;e Ãciliatem dihonii 'tm» pediunt. ItAq; plerumq; non homintbiif tdntum,fed ca Idmo irdfeimur 'm fcribendo,eumq; coCidimus atg- Ãû ^mus,Et dledtores teffdris,cr pitres c nihilo,cr cui» q; inÃrumentoquilibet,exquodtfficultdtemfepdti dr^ bitrdtur. RdcdutemdÃiduitdteirdfcendi uelcrefeere medici dÃ'irntAM. CrementAdutemÃUisrurfus crà eile dc prope nuUis eduffis exiÃentibus irdfeimur,itd qd! fuo motu dnimus facit 'm corpore dd eum rurfus cotUf mouendum udlebit GYc. Ad Profuturum,Epinola,CXLIX. Atq; mter h£c,quÃm uiÿldndumÃt, ne cuiufq oe dium cordis intintA tenedt,neq;ÃnAt ut oremus deum m cubiculi noÃro cldufo oÃo, fed dduerfum ipfuttt Nmfi frx. deumclduddt oÃum gt;nbsp;noà optime Ãdter. répit Autem gt;nbsp;dum nulli irrdfeenti ird fuA uide~ imu»», tw 'miuÃn. itA tnm '^ueterdfeens irA Ãt odrgt; um,duià |
VARIA ET MiSCELLANEAi
XXlli
|
art,dm qtbdfi iufH doïoris admixtudulcedo, diutius tdin in uifie detigt;ut donee totum etccefcdt, udfij^ corrum^ pdt. Qudpropterftudro meliusneciufieeuiij irdfiÃTUir qudin uelut iujk irdfcendo 'm dlicuius odium tret er oc^ eulnfiieiliate deldbimur. In recipiendk eiùm hojfiitibus ignot'K iflA/blemus dicere,nudcD effi melias mdum ho^ minemperpeti,qudmÃrfian per ignordntum excludi honum,dum cduemus ne recipidtur nulus. Sed 'm dfiê-» ' mhus Aninü contrd eÃ. Nam 'imcompdrdbiliter fdlult;â brius eÃ,etuim ir£ iu/kpulftnti non dperire poenetrdl: cordis,qudddmitiere iwnfiu:ilerecelfurdm,cr peruen^ turdm de furculo dd trdbem. Audet quippe impudenter etMincrefcereiiudmpHtdtur O'c. In pfaïmum llll. verfüt. Roman.7^ tou-)bâ mo irdfcimiiü e7 nolite peccdre, duobus ^nodis 'mteUiot ditusrius n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n idcintcibgi po!t/t. Autetum irdjcimini GT noutepeccdre^id eÃ, poteft. ctiAmfur^tmotusdntnu,quiidmpropter poendm pec* cdti non eà m potejtttx,filxm et non confentidt ratio GT iwKiîre^neratneÃfectmdumdeum,Ht [er* uiamu: mciinr le^ dei,fiddhuc carne feruimus le^ pec* cati. Aut dÿx poenixniidm,id eÃ, irafeimini uobis ip* fis,de pr£tcritis peccdtis,ue ulxrius peccare definix. si propte red ir décris feruo aio,quid peccduit, ne tti ipfe perces irrdfcere tibi. Sol non occiddt fuper irncun * didin ueftrdnt. Int-eÃiÿâtr qu'dein fecimdum tempus à ex ipfd huituMconditione ej- iftfirt ftüini. niiati moredliadsqndm poramus[urripUird ChrtÃi^ dno,non debet diuteneri Z?quot;fieriprididna,Ãijce illd de corde,dnteq occiddtlux tud Hifibilis,ne te deferut luxtl Idinuifibiia ZXc. Inpfalmum CXIL i^oncr. lt;5. nbsp;nbsp;nbsp;uielior eà qui u'tncit irdm,quam qui cdpit ciuitdte, wn'itkas nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ingiorius inignafeendo,quid deirdui» qiHcapit CI ibtildnddbüitts triumpbdtur etrc, tiicatcm. Libro IX-Confefllonum» Bdîdo fern Hoc me docuià deus,ut quemadmo ium medicamen* Sfddumad quietè Uqueus cö fdcietdtisex i'ndi^nti£moleÃdtrdnfio,in ipfotrdnfitu cupiicciia:. infididUtrmihildqueusconcupifientùe Gfc. prt-(ni!ofa nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ibidem inS nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(XUum fdlus fit cduÃd edendi ZT bibendi,ddiun^t fe enndtias. tdfiq pediÃequd periculofd iucunditdS,qu£ plerumq; præire conAtur,uteiue fcilicet cduÃdfidt,qd^fdlutis eduf fdfacere me dico uel uolo ZTc, Sermo I.De Tempore. Cato frt * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cttro iumentum efi,qu6d eà Ãeno ZT Ãm£ do* üierufilem extludcre ax. quot;nbsp;wgt;s condtur iTe, |
Ad facras virgines. EbrietdS eà flagitiorum omnium mater,culpariimc^ 4^ 'â'^'â*â materia,rddix'crimirMm,ori^ uitiorum,tu'rbdtio capi* * tis,fubuerÃo fenfui.tcmpeÃas lin^£, procéda corpo» ris,nAuÃd'gum cdÃtatis,dmiÃio temporis,infanid uo* limtarid,igâwminiofus languor,turpitudo morum, de* decus uit£,honeÃiktis inÃmid,dnim£ corrupteld, Adeafdem. EbrietdS inutroq; fexu,cumih mala appétit, GT ne* phandacomittit.etutaitApoflolus régna cotleÃaap* cséunit-, peientibus dene^t. Irem ibidem. ^ifquisimmoderatus,cohuiuioqimedius amifÃs modeãÃen}S,infandÃerit ebrietate proÃratus,auer* fus re(fiicitÃantcs,quos intègres uidere nequit,autfer* mone loifgiyfuperflua uetba cmittit,Gr uana difhi com* ponit,ntak damans ZT beneÃbi fonans. Ebrius (lultu Ebrins foi deiedo fupintis dccumbit,Grfuiomnino nefcius,Ãe{t!l,* culum fe conuiuio pr£bet,Grdum nthil confequatur fa* num,nu'doAlioco'^ntepr£teruiuum cordis fuiarcha* nÃon, fâ nlt;t pdtefoecit,Gr atnicorwmfibicomiffa fecrcto in me* erftom»» Ãumprodii-, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt; Adhucadcafdem. ^briusdffumit inter pocula iiiiufldcertdmind,eT Ebrirtath nullis exiflentibus cduffis d/fierdm excitdt rixdm ,quid interponendd uerbd uind^dliorum fdtid dida, mnpdti^ tur dudire,ficd in contumelidin cri^^tur conuvidrum Z?quot; proximorum crimind. Vinumueropotdtummoderdf tee/imtdicdmeittiim,plusiuflofumptum uenenum eÃe cogtwfiinir, luetmditdti non ebrietdti credtdefi uuü nMterid. Per uinolentidm plurimi plurimeq^ à fdnélo pioq; propofito excidere,zr fui obliti,dmijfts honorib»s ignobiles renMnferitnt,cr fedibus pdternis profitgi ui* tdm ut fumpferunt finierunt. lunumerdbiles ndni^ ia* domindtionis diu recufdntes umolentid in diienum redestdrbitrium. Alexander omnium uidhr uino Aicxandclr uichiseji. Infiniti uero uino nimio impeRente iniuÃt 'âmo'ccï/ impidq- homicidid commiferunt. Qj^dm plurime ur* bes diu obfeã nec cäptie,cufiodibus femno uinoq; fepul tis db hoftibus pdtefisà ic func,zr incendias concremdtie. Ibidem. in ebrijs non ratio ulld,non uilum uiM Arendte to filium.nec ulld artium, nec gejhrum dut leüiortum mc* n gf7cr!di utoridjdut mduÃri£ prouidentid eÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;conui.um. Epiftob CXL. Vaîde turpe eÃ,üt quem tion ittncit homo, uin* Tu^pc fh » edilibido.Etobrudturuii:o,quinonuiiicmrfirro. 'â»0«quot;ââ^ In quodam fermönc. EbrKtdsefibldndusdfmon, dulce uenenum, Ebiie«» eft a uiQO . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fuduepeccd» amtii |
|
VARIA ET MISCELLANEA. jw nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pKcitunt.ciuiin ([ui habet,fe ipfum gt;wn hitbet,qu4 (kein JU. ^«(ÃcitpeccaMitf nonIÃcit,[ed ipfe totut ejl peccdtum. Super genefim ad literam, Libro V. O;nt. 19. Ebietatdecepit,quem Sodomanondecepit. Vri» Km jâicntus ti^rtfdeflammis mulierMn,^uem fulphured flamtM non filiibus mi Urcbdt C. fccbacur» Ad CafluIanUfn,EpiftoIa, LXXXVI. GâncRs nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Adam non cibuitfed prohibits cibat per* Noncibu» didit,crEfau nepotemfan^ Abrah^ none fed,fed u(c^ fcd^ptVclp contemptum fdcrdmtnti,(iaôd in primatu fuo hdbuit, ti franigrjf concupM cfcd ddmnAuit,(tc à fdnilis CT fidelibut pie lt;iincii. *6 prandetur, (^ueniddmodum à fdcrilegit éy mcredulii impié ieiundtur^^c. Ad lulianum Comitcrn, Ept* ftola. CXI. St.ân:« Jjtwr tow CT edoéti durigt corpori noftro, ut per iMm reélain poffimut incedere Efcæ enim ni* mi£ iiM lolum animas,fed etiam corpora nofira pluri* tercisorü nbsp;nbsp;nbsp;nl^datK,^/'dd tnfirmititempcrducunt.Solctcmm auidiratem per nimiamciborumdnidiatem CXpoculiinteinperdnti* no quot;nein â* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fîomachi Ãrdtudo,ncc non Cf ex habundan* (ortitudo-, tlafin^inis cholera O'p{nrim£ egritudines efcdrü Idr ^aè coningant. Sicut enim anim£ et corpori funt 'iÃi co'itraria,iai, medela eft utritc^ temper antid ieiMnif,O' à non per omne tempus,falxm facratijfimos dies ieianio* rtim.claantum pojjitmut cum dei adiutorio delitiat mun di O' ciborum opuleiittain fugarnus ,ne qnando ( quid duertit deut ) i» cruciatu flamm£ qu£ri!nus guttam a* f. qu£,O'nuüumreÃi^ritvmconfeqMmur. Eugdmus ebri£tatem,neincrinKnluxuri£incurramas quid dpo gt;nbsp;Ãolut prxeipit dicens. Nolix in ebriari uiuo in quo eà luxuria,uhusm enim deut ad Ixticia cordis,non ad ebri* etdtem donauit. Bibamus ilt;gtur non quantum gila exi* gt.fed qua:ttum natur £ inbeciüitat poÃilat. Neigtur quod ad medelam corporis noÃri tributum aÃ, ad per* tHciem depuxgt;nu5.Anuncid quefo tuis in domo tua fub* üd:is,qâiodpliriq;peruinumhomicidii O'Ãrmcatio* iKs perpetrauerunt. nec ipfam mortem recufauerunt. Ah' per uinum 'a dxmonibus captifunt. Nec eÃaliud ebrietat,quam maniÃÃis dxmon. Ebriofut putat fe a* liquil Optimum ^erecum Ãcerit ad prxeipitia deuo* l4tut,peruinolentiam arnMur ad malediibiO'conuii tta proxiinorum,0'iminutatur mens eins. O' lingta Bbuiiu a halbutit.Huiusmodienimuircumfeputdtbibereuinum »ii.ij bibi. bibitur à uino. Plurimi lunq- homines, per uinum ma* âAuiu'ide^ ximam debilitaXm contraxerunt,nec potuerunt confe* biiiiu:*, qui priÃnam firmitaxm,quta non xmperauerunt gu* beardorem O's. ' DE ODIO ET INVb DIA. |
Dc verbis dofnint fuper Mat« hæum. lnuidiaeÃfilidfuperbi£,fed ifla mater fuperbia ne* Inuidtama feiteffe Ãerilis,ubi fiter it continuo pdrit,fuffoca matrem O'nonerit filia O'c. DedodrinaChrtftiana. Jnuidia uitium diabolKum,quofolo diabolus eH reut tJiaboias O' inexpiabilixr reut. Non enim diabolo damnetur,adulKrium c0mifiÃ,Ãrtivm faciÃ,uiüdm a* lienam rapuiÃgt;fed hominiÃ3,twm inuidiÃi O'c. In Euangelium Iohannis. ToUe inuididm,O' tttum eÃ,quod babeo. Tolle inui* didm,O'meumrà quod habet amp;(. Dc tjcnefi ad litcram, Libro ni. Jnuidia fequitur fuperbiam,non precedit,non 'enim eduffa fuperbiendi eà inuidia,fed cauffd inuidendi eà fu perbid. Quumenim[uperbia fit amor proprùeexcel* Vmicorf« lenti£,inuidid uero fit odium faelicitatis aliéné,que un* denafcaturfatisinpromptutÃ. Amando enim quif^ exceüentiam fuam,uel paribus inuidet,quod eicoequä* tur,uel inÃrioribiis ne coequentur,uel fuperioribus, qd^ noneiscoequatur. Superbiendoer^inuidet,non inui* dendoquifq-fuperbus fit. In quodam fcrmoneconfecratio« nisecclefiæ. St dd menfam cuiusq; poxntis hominis nemo prefu* mit,confciffis ueÃbut, O' inquinatis decedere, quanto mags à conuiuio£terni regts,id eà ab altari domini. debet fe unusquisq; inuidi£,uel odij ueneno percuffits,i* racundie Ãrore repletus cum reuerentia O' humilitate fubtrdhere,propterquod dicitur. Tade prius recon* Manli{J.f ciliareÃdtri tiio,0' tune ueniens offeresmunus tuum, O'iterum,amice quomodohucintraÃnon habens ue* Matth.»»» fltm nuptialem. Ad Vincentium donatiftam, Epiftola, XLVlir. Non euim propter malos,boni deferendi,fedpropter , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r i jf r I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;malosbon« fconot malt solerandt funt, peut tolerauerunt prophetx nm «â«c» contra quos tanta diabant, nec communienem facra* menmrum llius populi relinquebant, ficut ipfe dominus nocentem iudant.ufqi ad condignum eius exitum toléra* uit,O' eum faeram cccnain lt;nbsp;urn innocentibus eommu* niedre permifit Sicut toüerdrunt ApiÃ[ilieos,quip in» uidiamà quodipfiusdiaboli uitium eÃxhrifiumanu* Diaboü ai cidbant. lolerauit Cyprianus CoUegrum aua* ritiam, quant fecumdum Apofloluin appelidt idolold* Cipriarf triam O'c. Adlulianum, EpiÃola. CXI. Inuidus uir fimilis eà ndui,qu£idânturinfluRi* busmaris,inperturbdtionefeniper eÃ,utlupus rapax, infanit inaniter, in miferid detinetur, O' tabe* ftens ad nihilum rediÿtur. Semper frrore pie» jms,partia |
|
VARIA ET MISCELLANEA. Homo pdcifi^ (itf fecurntn poffidet mentem,totus efl M^lorum agmi^ nc munituf iucunditiiMs repl{tin,ÿiudens ZJquot; dekiinns'm domino CTc. Sol» mift» tl» imudii caret. Qsttd Gt in uidia. QyiJGt odium. In pfalmum XLIIII. Nemo esim inuidet mifero. In pfalmum CIIII. InuidiA eft odium fcelicitAtis idienæ. In pfalmum CVIII. odium eft crimen maximum perfequentif, HisfttUQlunarupaenApdtienas c^c. Inpfalmum.CXXXVIII. verfu. Q_!d «t Perlè^% odio oderdm iüos,Qjtid eft perftlt;^ odio l iniquiates eorum,dtligebdin conditionem ».îqu'm.' tudm. Hoc eft perft^b) odio odiffe,utnec propter uitid homines oderis,nec uitid propter homines dili^s Zfc. In pfalmum CXXXIX. Suntquiddmquicumfintftlft iu/U, neceffe eft ut itt Nemoi ^^dedntuerisiuftis. Nemo enim'muidetdlteri in eoqdâ uidtt alten no» uult,uel effe uel uideri. Alius tibi 'muidet, quid di^ non^ui ^quot;^ diues uult effe,ut tibi muidedt,dut puari uult Tel effe uci diues. Alias tibi tnuidet,quid cldrus es et nobiliSj dut hoc «idcri. effedffectnt,duthocftputiricupit. Et Itcomnid qu£ KjiieziturboMdmboc feculoZTpuanoirjQuà d quifi^ uuU hiibere,crm quo uult excellere, uel cuiuf reifùmî clt;ipat,m eo obiMuidet. ifti Autem qui ftlft ittftifunt,ub deri uolunt iufh cum non finCtamp;' neceffe eft ut quern uie derint uerum iujhtmjinuidednt iüi, cr hoc cum illo agit GtncGf, ) quotnodo amittat umde gloriatur.^ hide ueniunt omnes feduiliones ZSquot; fuppluntutionei Hoc prior ipft diuboluf uoluit,qui adens]hnti homini 'muidit,et quiu ipfe dmi^ fit regnum ccelorum,hominem iduc peraenire noluit,et non uult,Et id dgt nunc, ut homoilluc non pcruenidt imdeipft eieiiuseft. Quid erlt;^fuperbut eft ipfe,zr i^ deo muidiM quidfuperbus,omne corpuf ipftus altu cor |
X5CIIÃà ptM eft-Sed nos oremus cotrd idu, qui corri^ nô poteft, ZX,piÃisquipofjun{,ut dicdmushoimiuftofQtidre m* aides iufbo homo iniufkiQt^id uis uideri iuftusiCitoftx qdâmelius eft et fùcilius erts,Quoduis uideriefto rebus, it^ diliges cui i'nuidebds,qd qdâ idü doles ef]e,eris et tu,et ^mdbis in eo, ZTipfu in te. Eteitimfi 'muideres diuitt,no effet in p otefldte tud,ut diues efftes, Si 'muideres hoitefto dlicuiftnAtori nobili,non effet m potejkite tud.ut nobtlis tueffesZT cldrus. Si 'muideres pulchro,nunq pulchrum te ftx:eres,Si muideres firti Z^ udlido,nunq tibi uires dd res. Si inuidesiuftores 'muoluntute eft,Efto quad doles effe dlcerum,t^on enim einpturus es,quod tu nos es,etd^ liusGrdtisconjht,cimconfiât. Pdx in tcrrdhomi= nibus bon£ uolunatis z^c. DE ACCIDIA. Libro I. Deciuiraredei. Deletdquippe Cirthd^nemdgno uideliztt terrore âjn Romdftlt;e reipublicte extinâlo,tdntd de proffer is rebus, ntdld ftcutd funt,ut corruptd concordid,prias fteuis cru entisqiftditiombus, deinde mox muldrum connexionu curdrii bellis ciuibbus tuntus fdn^is effuftis eft,ut cru-deliordpdterentur d ciutbusquÃmdbhofhbus ZXc. Libro X« confeffionum. Annitcnds r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rr I I I â Nemo ftcurus effe debet in hdcuitd, qu£ totd tentd- IK ex mcU* tio nomindtur,ut qui potuit fieri ex deleriore nulior, no ftdtex melioredeterior. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rcddamnr. Ad Vercellenfes. Nullusfruihis ocij,hno md^s diftendium, Ãciofus Efdu dmiftt,primdtus benedi^otiem.quid mdluit cibum dcciperequdm querere ZTc. Finis fecundi Tonii,Scqui/ tur Tertius* |
|
ARGVMENTVM. lt;X.VAEStlONVM. DIVI A VRELII AVGV# ftini, Hipponenfisepijin Heptateu chS,ideft,feptem voluminum opus fiue libros quæftionû, ex fecundo libro Retra (îlationum,Arz gumentum» Odem rempote fcripfi etia libres quicftionu, de libris eifdem di» uinis feptem, quos ideo fic appeSare uolui, quiaea qua ibi diffiutantur, ___magisquiierëdapropofui,quam qua» , Ita diffolui. Qitamuis multo plura in eis mthi uidean» tur ita pertradata, ut poffint etiam foluta nbsp;nbsp;expofita no immerito iudicari. Kegnoru quoque libros eodem mo CcneR.jo, confidcrarc coeperamus, fed no multo progreffi. Lib.,.quae gUa, qu£ mdgis urgebant, animum intendimus. In primoautem libro,ubi agiturdeuirgis uariatis,quaf ponebat lacob in aqua, ut in conceptu pofit£, oues eas uiderentcum biberent,C^uarios foetusparerent,non bene anobis expofita edcaufa, curiterum concipienti» bib., .qux nbsp;nbsp;nbsp;»Oil ponebat,id eft,cum alios foetus conciperent, ftd Gcnc^^^â P^i°gt;'^eonceptu. I^arnquteftionis alterius expofitio, ubiqu£ritur,curdixeritfocerofuolacob: Etdecepifti bi.}. que/ werceJem meam decern agnabus,fatisueraciterenodata lt;ho.q. 8i. d^onftrat iftam,ficutfolui debuit,nonfolutam.In ter^ Lciiit lt;î. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;libro,ubi de fummo agiturfacerdote, quo créa batfilios,cumhaberet neceffitatem bis in die ingrediin beuit., f. fandam fandorum, ubi erat altare incenfi, ad offeren» dum incenfummanèCTueftierè, quononpoffet,ficut lex dicit,immundus intrare,ZZeadem lex dicat, immun dum fieri hominem etiam ex concubitu coniugali, quern iubet quidem lauari aqua, fed ei' lotum dicit immundu effe ufq; ad ueffieram. Vnde dixi confequens effe,ut aut continés effet, aut diebus aliquibus inteilt;mitteretur in» cenfum,nonuidifuiffeconfequens. Poteftenimficin» teHigi quod fcriptum eft, Immundus er it ufij^ ad ueffie» mus effemus,O'ad cogicandum inftrudi,Cl'ad reffion» dendumparati. Si quisigiturhlt;ec legere propter inetd» ram, utpoft ip fam uefferam iam non effet immundus, ' turn in noftra feftinatione fermonem no faftidierit,quas fed ufq-ad ip fam, e^ueffiertinoiam tempore ineen fum mundusoffmet, cum propter creandosfilios poft ma» tutbiumincenfummixtuseffetuxori. Iteinq^ibiquafi» Lewt.af' ium eft,quomodoprohibitus effet fuperfunus patris facerdos fummus intrare, cum eum fieri facerdotem ( quando unus erat ) nifi poft mortem facerdotis patris non oporteret, dixi propter hoc neceffefuiffe, nondum fepulto pâtre ftatim poft eius mortem ,filium eius con» ftitui,qui fuccederet patri, etiam propter continuatio» beuibtf« nis ineenfum,quod bis in die neceffe erat offerri, quifa» |
intrare. Sedparum dttendi,potuiffè hoe præeipi mdgU propteriüo5,lt;iuifuturifuerMt fummi fdcerdotes, non pdtribuf fummiiÃcerdotibuf fucctdcnta,fed tarnen ex filifs,id efi,ex pofteris Aaron,fi forte fummus facerdos, autflios non haberet,autita reprobos haberet,ut nullus eorumpatrideberet(uccedere.Sicut Samuel fummo fa^ cerdotiKelifuceeffit,cum focerdotisflius ip/ènon effet, ftio.q. «4-fedtamenexfilijs,idefl:, ex pofteris effet Aaron. Dela^ moconn^ trône etiam cuididlum eft,Elodie meeum eris in paradis Domtiais fo,quod non fuerit uifibiliterbaptizatus, quafi certum btp*âqux pofui,cum fit incertum, magisq^ iüum Eaptizdtum fu» iffecredendumfit,ficutego quoq; alibipoftea diffuta» ui.Uem quod in quinto libro ^xi, ubi commemorantur nbsp;nbsp;Retraft.' matresin generationibus Euangelicis ,non eas pofitas âp-nifi cum patribus,uerum eft quidem,fed ad rem, de qua tn Ã'uftum agebatur,non pertinet.Agebatur autem de his,qui duce^ j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j Jâ* bantjratrum uel propinquorum coniuges eorum,qui fi» nefilijs defuniti effent, propter duos patres ïofeph, quo rum alterum îJtatthæus commemorat,alterum Lucas, De qua qu£ftione diligenter in hoc opere differui, cunt retrai^aremus opus noftrum contra Fauftu Manich^it. DIVI AVRELIIà VGVz ftinijHipponêfis Epifcopi,liber primus quæftionum luper Genefimincipit» j V m fcn'pturas fancflasjqii» appeUantur canonice, legendo, cr i cum aUjs codicib us fecundu feptua» ' ginta interprtetationem confermdo percurreremus,placuit easquteftio» nes qui£ in mentem uenirent, fiue breuiter commemoran do,uel etiam pertrailando tantummodo proponerentur, fiue etiam quahtercunq^tanq a. feftinantibus folueren» turftiloalligare, ne de memoriafugerent. No/» «t eas fatis explicaremus,fed ut cum opus effetpoffemus inffi» cere,fiue utadmoneremur quid adhuc effet reqttirendu, fiueut ex eo quod iam uidebatur inuentum utpotera» qu£Ã:ionc5 propofitdi iriueneritnec foluttK^non ideo fibi nihil coüatum putet, ElonnuHa enim pars inuentionif eSl^noffe quid quteras. Quarum autem folutio placuerit, non ibi uile contemnat éloquium,fcd de aliqua participa ueritate, fed ueritdi diffutatione requiritur. Exceptii ergo his,qu£ ó. priiicipio ,ubi deus coelum terrain fie^ ciffe narratur, ufq^ ad dimijfionem duorum hominunt primorunt deparadifo, tr^ari multipliciter po/funt» dequibus alias quantum potuimus dijferuimus,hiec funt quie legentibus nobis occurrentia uoluimus Itteris at» tingere. |
|
Cf ne. 4« CMe.r. Celle Æ I Q,VAET10NVM De eo quoddicîîum eft de Cain,§d ædifi» cauit ciuitatera,quæritur quomodo id fie riponît,cum ciuitas non nifi exmul tifudineborainumconftituatur, quam tempore Cain fuifle vert fim ik non eft. Qiiæ» ftio. I. ÃVomodo Cain potuerit eendere ciuitatem,cum ci uitas alicuiutiq^conÃituatur hominum multitu jUi autë duo parentes duofilijfttiffe refe» rantur,quoru filioru ab alter o alter occifus eÃ, in cuius oceià locum alius natus effe narratur ? An ideo ^te» Ãio eÃ, quoniam qui legunt, putant folos tunc fuifje ho mines,quos diuina fcriptura commemorat,neeaduer» tunt eos qui priusÃnt conditi duos, uel eos etiam quos genuerunt tarn diu uixiffe, ut multos gignerent. Non enim CX Adam ipfe eos folos genuit,quorum nom ina le guntur, cum de illo fcriptura loquens itaconciudat,q, genuerit fdios e7filias,Proindecum multo pluribus il» li uixerint annis, quam ïfraëlitie in Aegyptofuerunt, quisnott uideatquam miiltihomines nafei potuerunt, unde iHa ciuitas impleretur,Ã-Jiebriei muko minoretë» poreita multiplicari potuerunt f Vtrum, quod quidam codices habet, Mathufalcm poft diluuiumvi» xifle,verum fir.Quaâfiio.II. QVieri fokt, quomodo Kathufalem fecundum annoru computationem uiuerepeà diluuium po .w., lt;1, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(.«m omîtes prlt;etcr eos,quiiti arcam ingreÃt funt, perijffe dicantur. Sed hane qutcÃionem plurium codieum mendeÃtas peperit. Non folum quippein he» treeis aliter inucnitur, uerumetiam in feptuaginta interpretatione , Nathufakm tn codicibus pauciori» bus, fed ueradoribus, fexamiosantediluuium reperi» turfuiÃe defundus. Quomodopofuetint angelicumfi^ liabus hominum concumbere. Qiiatftio. Ill. I Tern quaritur, qult;emadmodum potuerint angeli cumfiliabus hominum concumbere, unde gigantes nati ejje p{rhibentur,qHM!uii tionnuUi O' latini GT gr^cicodices, non angelos habeant,fedfiliosdei, quos quidam ad foluendamiftam quaÃionem iuftos homi:^ lies fuifje crediderun t, qui pctuerunt etiain angdorum nomine nuncupari. 'üain de homine Johannefcriptum zfcaUcl.j (à -.Ecceegomitto angclummeumante faciem tuam, quiprlt;eparabit uiam tuam. Sed hoc mouet, quomodo uel ex hominum coiicubitu natiJi nt gigdntes,uel fcemi^ tiis mifcere fe potuerunt,ft non homines, fed angeli fu^ erunt. Sed de gigantibus,id eft nimium grandibus atque fortibus puto noneffemirandum, quod ex hominibus nafei potuerunt, quia c?quot; poà diluitium quidam tales fuifje reperiunturiC?quot; qult;edam corpora hominum ad in» |
SVPER GENESiH, credibilem modum ingentia, ncflrisqucq} temporibus extiterunt,no foluin uirorum,uerumctiamfaminarum. Vnde credibilius eà homines iuÃos appdlatos,uel ange» los, uelfilics dei concupifcentia lapfos peccaffe cum foc» minis ,quamangelos carnemnen kabentes ufq^adil» ludpeccatum defeendere potuiÃe ,quamuis dequibuf» dam da^monibus, qui funt improbi mulieribus ,dmul» tis tarn multa dicantur, ut non facdeÃt de hac re dijfi» niendifententia. Qriomodo area tanta ^quanta defert/ bitur,potucrit tot animaha QC co» rumefcas capcrc. Qiiacftio, I1II» DElt;trc(( t^oëqutcrifolet,utrumtaiitacapadta» te,quanta defcribttur,animalia omnia,qua: in eä ingrtffa dicuntur, CTefcoseorum ferre potuerit. Qu^am quteÃionem oAito geometrico foluit Crige» nes,ajferens nonÃuÃra fcripturamdixijfe,quà d iiJoy» fes omni fapientia Aegyptiorum fuerit eruditus,quige» cmetricam dilexerunt. Cubitu m autem geometricunt dicit tantum ualere, quantum noÃracubita fex uaknt. Si ergo tarn magna cubita intelligamus, nuUaquteÃio eà tantlt;e capadtatis arcam fuiffe,ut pojfet ilia omnia continerc. \ trum area tarn magna, centum an» nis potuerit hbricarû Qiâæftio.V. IT? qult;eritur, utru area tarn magna centu aniiis po» tueritfabricari'aquattuor hominibusideÃ,J^oc,et Ãox.tf. tribus filifs dus, Sedà non potuit, non erat magnum fabros alios adhibere, quà muis operisfuimereedeac» cepta non curauerint,utrum earn tioc fapienter,an uero inaniter fabricaret. Et iJeo non in earn intraue» runt, quia non crediderunt quod iVe crediderat. Vtruminferiora arcefurura erant bicamerata ÃC tricamerata» Qiiaeftio. VI. QVodait,eumde areæ fabricatione loqueretur, InferiorabicamerataG' tricamerata facies ca, quadri ^âfolct: JSlum iitferiordfuturaerontbicamera» ta eytricamerata. Sedin hac diÃinilioiie totamflru» dluram dus inteUigiuoluit,ut haberet inferiora, habe» â ret media,O' fuperiora,qiue appellantur tricamerata. Jnprima quippehabitatione,ideÃin inferioribus fe» mei camerata erat Arca,in fecunda uero habitatione fupra inferiorem iam bicamerata erat, acper hoc in ter tia fupra fecundam tricamerata crat. Qinbus efeis animalia carnibus uefif cifolita, in Area vefee» bantur,â Qiiæftio. VIL QuontAM |
LIBER FRI MVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;It
|
QVö«j(lt;w non folttttt Utu»t,fed ttùm pdfci in ammalid deus dixit Cf iuffitfUt Noê dbomnibus efas fumeret fibi0âiTlis,qmeddffium fu» erdnt ingrelJurd: Q^itnr ^uomo^ ibi leones ud x^uiLc, nbsp;nbsp;nbsp;confueuerunt carnibus uiuere, pafci potue^ rintfUtrutn CT dtiimditd prieter ilium numenwt proa pterdliorumefcdtnfuerint intromiffd^aU^preeter cdmes, quod mdgis credendum t/l, à uiro fdpientct uel deo demonÃrdnteprottifdÃnttfpif tdlium nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;⢠nimdntium efcn conuenirent. Qijomodo intellïgenduffl fit, ç dicunturanifflalia mundaSd imtnundabina intrafle» Quxftio.VIIL QVod fcriptum eà : A uoldtilüut natndis, cr i u^tdibus immundiSfC^dpecoribus mundii,et à pecoribus immüdis, ctdb omnibus ferpentibus in tertgt; rd,lt;juèd deinde non ddditur, fubduditur numdis O' im^ nundis. O' ddittngiti(r,duo O' lt;hio intruuerunt dd Hoê indrcdm^mdÃulusO' foemind: Qiilt;eritur quomodo fuperius diÃinxerit duo O'duodb immundis ^nuncdu^ temÃued, mundisÃut db immundis, duo O' duo dicdt intrdÃi. Sed hoe refertur non dd numerum mundo^ fumuelimmundorum dnimdlium ,fed dd mdfcuïum O' fceminim,qud: in omnibusÃuemundis,ÃueiinniUttdis, duo funt, meÃülus O' foeminlt;L dicituf, in quo eft fpiritus uitg, an de iptitufancfto intcllp çatur.Quaeftio. IX» NQtdndumquodfcripfumeÃantjuoeÃÃpiritut uiti : non folum de hominibus, Ãed etidm de pùgt; coribus diôlumt propter itlud,^uod i^uiddmde fpiritu fdnüo uolunt inteüigere, ubi fcriptum eÃ, O' inÃfflds ttned, uit deus infdà em eius fpirituin uit£ ^uod melius ^uh ddm codices hdbentrflMm uite. Quomodo potueïint aquae diluuij fupeiarc omnem raontium ak titudincm,cum hiftoria dicatolympum tantç cclfitudinis»
âââWtù/m dltitudine ,^udm omnem fcriptum 1 J'c/t trdnfcendiffèdi^uim cubitis iiuindecim, ^ui^ ddmnon reâè dubitant propter olympi mentis hiÃo^ ridin : Si cnim terrd inuadere potuit fpdeium truuuiuila ïi âlius devis,ubi dicitur nec nubes uidtrit nec uentos Ãn tiri,cur non O' dtpa crefeendo ? Vtfum aquæ ilJae fempet uf^ in cens tefimutn quinquagcfimuffl diem excrcuerint. ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qiiæftio. XI. |
QVôd fcriptum ià : ^dltdtdeÃd^fuper terri centum quinqudgintd dies: Q^itur utrum Oene.7» Uf^dd hune diem creuerit,dnpertot dies in edtitudine ,cpid creuerdt,mdnferit,quonidm dlij interprt t» pldnius uidentur hoc dicere. Ndm Aijuild dixit : o6»gt; finuit, Symdchustpr^udluerunt d^. Vtfuinea,quacGcnc. oâauo fadla narrantur, fint poft centum quinquaginta dies fada. Qliarftio. XIL QVôd Ãriptum eÃtCXdltdtdmtffedqudmpoà Ceiif.a» centum quin^udginta dies » O' ddduHum effe fpiritumfuperterrdm, O'deÃjffedqudin.O' concîufos fontes dbyffi,O' cdtdrdUds coeli,0' detentdtn piuuidm deealo : Ciÿ^tur, utrum poà centum lt;}uin» ^udgintd dies h^c fdäd Ãnt, atf per recdpituldtionent omnid comemordtd Ãnt, quod ^à quddrdgtntddiet plMiiieÃeri caperunt, ut ijoc folum dd centum quiric[ua gintd dies pertinedt, quad ufy dd ipfos dqud exdltdtt eÃfdutde fontibus dbyÃic^Meidmpluuid,eutt^ukt mduÃt in dltitudine fud, dum in iüo fpiritu Ãccdre» tuK C/eterd uero qu^ diäd funt,non poà centum ^uin» qudgintd dies omnid fdiid Ãnt, fed commar^rdtd fünf omnidf^iue ex fine ^uddrdgintd dierum fieri caperunt, Vtrum coruus ine,quicftiifl'us dicigt; tiir,amp; non redijffe,mortuus fit. Qiiæftio. xnr. Vod fcriptum eil, dimiffum eÃe coruum ,nee redijÃ'e,O'dimiÃdmpoÃeumcolumbdm,Oquot; ipfam redijffe, ^uid noninueniÃet re^uü pedibus fuis,lt;pidÃiofolet oboriri : Vtrum coruus mor tusfttfdn dliquo modo uiuere potuerit iquid utiÃ; fi fuit terrd ubi reipdeÃeret, etidm columbd requiem potuit inuenire pedibus fuis :Vnde conijeiturd muUis, quèd cdddueri potuerit coruus inÃdere, ^uod columbd ndta» raUterrÃugk, Qjiomodo coluftiba dicatur non in ucnifle vbi tefiderct ,cum iam cacutnina montiutn nu*
Qiiaeftio. XIIII. ITfw eMtÃioea,quomodQ columbdnon inueitir^ ubi repderet,à ia peut ndrrdtionis ordo contexiturt nuddtd fuerdnt cdcumind montium CtusequceÃio uùi deturper recdpituldtionem poÃe diÃolui, ut ed poÃa» rius ndrrdtd inteUigdntur, quie prius fdctd funt,dn pa» ùusd^ic nondumÃccdt£ fuerdnt. C^oftiodo intelligendutn fitjqædo minus die» t : Non adqeiatn ad* hue malcdiccre tena öiTc. Qiixftio. XV. t ⢠|
ARGVMENTVM. lt;t,VAESTïOKVM.
|
Ccnrf. pi Qtutf.p. lt;ïcne.)o. Gefit. /âA Vid/ibiuult^uóddominuididt: Nottddij^ dam ddhuc ntdledicere fuper tcrrdm propter ^^pera kominum i (juid dppofitd eà mens hos minis ddmdlitidm d iuuentute, non ddijddm ergo dds hnc percntcreomnem cdmë uiMm^quernddmodumfas d : Et- ddnde inngit,^Ute fecundum Idrgitdtem bonis tdtisfuiS dondt hominibus indignis, utrumkoc teftds mentinoui indulgentid figurdtd Ãt, Cf pruetcritaultio dd uctus p crtinedt tefldmentum,hoc eÃilluddd legis Ães neritdteni,hocdd grdti£ bonitdtem. Qiiomododi'catur, Dc fnanufratfis cius requifam am'mafn homi« nis,quis fit frater. Qpæftio.XVI. Zquot;^ Vid eft : Et de mdnu frdtris hominis exquis rdtn dninü hominis ?An om nem hcminan frd ~ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;trem eius hominis nomie intcUigi uduit, fe^ cutidum cogndticnem ex uno dudldm. Cut Cham in filio fnoChanaanjnon infemalediCifur,ob ofFcn/âm parris, Qiisfiio. XVIT. Zâ*â^ Vteritur qudre peccdns Chdm in pdtris offen 7 fi,ncn in fcip/o,fed in filio fuo Chdndommdles ~ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' didtur ? Kifiquidprophetdtumefl-,ters rdm Chdnddmeiedis ChdndneisindeCfdebdldtis,ti(ces pturosfuifiefidics ifrdi-l,qui ncnirent de femine Scm. Quoroododiflum fit de Nemrorh, Q; cçpit cffegigas fiipcr terram, cum gigantes antea natos fcripturacomme» moref. Qmftio. xvnr. Zquot;^ Vitritur qucmodo didum fit de iJemroth ,hie ca'pit effe gigds fuper terrdm,cum gigdntes ^^Cfdntc ndtos fcripturd ccmmemoret. An firte quid pofl diluuium ncuitds generis huntdni repds rdndide nouo cominemordtur,inqudnouitdte hie coepit (^iomodo in diebns filtj Heber,Pha* lech nomine,diuifa dicamr tcr«= ra.Quxftio. XIX. Z^ ViOritur quid fit : Et Weber ndti funtfilij duo, Il J nomen uiuus Phdlech ,quid in d iebus eius dis uifd (fi tert d, nifi forte in diebus eius lingud rum tUd diucrfitds extiterit,per qudntfidum eft,ut gens tes diuiderentur, Qiiomodo dicaturômnibusfuiflcla bium vnum,cnpriiis filij Noe dicantur diftributipertctf* ras fecundS tribus, genres SClinguas. Quaâftio. XX. |
ET erdt omnis terrd ldbiumunum,quomodo hoe pcteft intelli^hqudndofuperins diitu eft, quod fid lij Woe, uelfiliorum eins diftrihuti effent per terdm cundum tribus,Cf fecundum gentes,Cf fecundum Un» guds fuds, nifi quid per recdpituldtiemem pofted com» memordt,quod prius erdt, fed obfcuritdtè htc fick,quod eo genere locutionis iftd ccntexit,qudfi ndrrdtio de hif queepoftedfdfid ftnt, confequdtur. Qjuomodo fluke praefumentes dixe« rinr; Venite adificemus nobis ciuitarcm SCturrim,cuius caput erit ufq; incçlû. Quafiio. XXI. V Enite icdificemus nobis ciultdtetn Cfturrem,cus iuscdputeritufqftnccelum. Sifehoc poftecredi derunt, nirmum ftultdduddcid.Cf impietdsdeprehendi» tur : Et quid ob hoc deiuindifhi fecutd eft, ut eorum Ungute diuiderètur,n6 dbfurdè hoc cogitdffè creduntur,. Ad quos intelligafur deusdixilTc :Ve nitedefcendamusamp; confunda * mus linguam eorum. Quæftio. XXII. VEnitedefcenddmits Cf ccnfunddmuslingUdseos rum, nedudidt unufquifq- uccetn proximi, utru dddngelos dominus hoc dixiftèintélligdtur, dnftcun» dum iüuddccipiendum eft,qucd inexcrdiolibrilegitur, Edcidmns hominem dd imdginem Cf fimilitudinem ncftrdm.WdmCfqucdpcfteddiciturfinguldrinumerOt quid ibi CO nfudit dominus l dbium terrte, ficut et ilUc cS dictum effet, fdcidmus dd imdginem noftrdm ,in confie» quentibus tumen mn dictum eft,fiacerunt,fied fcxcitdo» minus. Cum diôlum fit ad Noë,Erunt anni ut» f^âeorum cenrum viginri,quomo=« do dicatur de Arphaxat poftea genito,qgt;plus ^ttrecentis annis uixerir. Qriaeflio. XXIII. QVà d ficriptum eft: Et ernt Arphdxdt dfifimrlé cm turn trigintd quinque,cum genuit ChdÃedm,Cf uixit Arphdxdt poftq genuit Cheuiidm dn» tics quddringentos,uel ficut in greeco iiUKiiimus,dn)tot trecëtos-.Qjiteritur quomodo dixeritdeus dd Woc-.priît dnni uitte eorum centum uigintùWondum ndius erdt Ar phdxttt,qudndo dixit hoc ^s,nec fuit i'â dred cum pd» rentibtts fuis : Quomodo ergo inteâùiguntur deinceps dnniuitte humante priedicti cent^ uigintixu inuenidtur homouixiffe dmplius quddriugentis dnnis.Wifi quid inteliigitur dnteuigintisinnosqudm liiciperetdrcdfies ri ,quie centum dnnis factd repitur,hoc deum dixiftiad Woë, cum idm pnenuncidret fie fideturum effie diiuuium, nec uitte humante deinceps futur te inhis, qui poft di» luuium ndficerentur,ftaciuprcedixiftfe,fed uittekomùiS quosfuerdnt diluuio deleturus. |
|
CtVAETIONVM i Quarcfcriptiim fit,Scm crat pater om nium filiorum Heber ÃCc. Quæftio. XXIIIL QVaritur quare feriptumÃt : Sem erat pater om» niumÃliorum Heber,cu inueniatur Heber quin» ^tus à Sem Ãlio Hoc,utrum ex tüo Hebrai acunturappeUati,peritlum enimgeneratiotranÃtad Abraham.Qiiid ergo probabilius Ãtab Heber tanq He» bereos diilos, ati Abraaos merito quaritur. Quomodo confier uentas fuper numc rum annorum Thare patris Ab« rahæ.Qiiaefiio, XXV. QVomodo accipiendum Ãt, q cum eÃet Thare pi» ter Abrahà annoru feptuaginta,genuit Abraha, CX poÃea cum fuis omnibus manÃt in Char» ram,Z^uixitannos ducentos quinque in Charram,ZX mortuus eÃ. Et dixit dominus ad Abraham, ut exiret dé Charram ,Cfexi/tinde, cu eÃet idem Abraham feptua» ginta quinq^ annorum : Hià quia per recapitulationem oÃenditur uiuo Tharé locutum eÃedominu. Et Abraha uiuopatrefuo fecutuium praceptum domini, exiÃe de charram, cUm eÃet feptuaginta quinej; annorum ,cen» teÃmo CX quadrageÃmo ZX quinto anno uit£ patris fui. Si dies uita patris fuianniducenti quinq^ fuerint,CX ideo feriptum Ãf.Euerut anni uitte Thare ducenti quinq-in charram, quia ibi compleuit omnes annos totius uitiC fute. Soluitur ergo quatÃio per recapitulationem, quæ indiÃolubilis remaneret,à poà mortem Thare accipere» tniis locutum eÃe dominu ad Abraham,ut exiret deÃhar ram,quian0npoterateÃe adhuc annorum feptuaginta quinque ,'cum pater eius iam mortuus eÃet,qui eum fep» tuageÃmo etatisfuieannogenueratiUt Abraham poà mortem patris fui annorum eÃet centum trigtnta quin» que,à omnes anni patris eius,ducenti quinq^ftterunt. Kecapitulatio itaq^ iÃa,à aduertatur in fcriptuTis,mul» tos quteÃiones foluit,quic indiÃolubiles poÃint uideri. Secundum etiam fuperiorum quteÃionum expoÃtionan per eandem recapitulationem Ãilam, quan q CX aliter iÃa quteflio a quibufdam foluatur, ex iÃo computari an» nos tetatis Abrahie,ex quo liberatuseà exigne chaldte crum,in quem miÃus eà ut ardéret, quia eundem ignem fuperÃitione Chaldteorum colerenoluit, liberatus indci età in feripturis non legitur, Judaica tarnen narratione traditur. Potefl ZX Ãc folui,quoniam feripturaqute di» xit : Cum eÃet Thare annorum feptuaginta, genuit Abram, CX Hachor,CX Aram, no utiq^ hoc inteüigi ùo» luit,quia eodem anno feptuageÃmo tetatis fute omnes tres genuit, fed ex quo anno generarecapit,eum annum co» memoraui tfcriptura.Eieri autem poteÃ,ut poÃeriorÃt generatus Abraham,fed merito exceüentite qua in ferip» turis ualde commendatur, prior Ãerit nomtnatus ,Ãcut 1« prophetapriorem nominauit minorem:Jaclt;A dilexi, Efau autem odiohabui. Et in Paralipomenon,cumÃt |
s V P E R GENESiM. lit ^udrtus lutfcmdiordine ïuddf, prior eà nomiiMuSt ét quo ludciicte gtnti nomen ril ddtum propter tribu regiu» Commodiut dutem plures exitui inueniuntur, quibui quteÃiones difficiles diÃbludntur. ConfîderMdi ril [mé narratio Stephani de hae re,cui magis harum expoÃtio num non repugnet. Et iUud quidem cogitjit non,/icut narrdri uideturin geneÃ, poà morte T bare locutus Ãt deus ad Abraham,utexiret de cognatione fua ZX domo Actu5.Tâ patrisfuiifedcUm eÃet in lüefopotamia priufq habi^ taret in Charram, iam utiq^ egreÃia eà de terra Chai» dteorum, üt in illo itinere inteUigatur ei locutus deitSi Sed quod Stephanus poÃea Ãc narrat : Tunc egreÃiti A brahä de terra Chaldteorum habitauit in Charram, cX inde poÃq mortuus eà pater eins, coUocOuit eum in ter a ra hac,non paruas affert anguÃias huic expoÃtioni qu£ Ãt per recapitulationem. Videtur aiim habuiÃe impe» riumdominiqUodei frerat locutus in itinere Mefopo» tamilt;e,e^eÃo de terra ChalcUorumtOquot; eunti in Char» ram, er hoc imperium poà mortem patris fuiobedien» ter impleÃi cumdicitur: Ethabitauitin Charram, CT indepoÃq mortuus eà pater eins, collocauit iHum in ter ra hac. Ac per hoc manet qudflio,à feptuaginta quiiup annoru Ãcut euidenter Ãriptura geneÃeos loquitur ,Ãiit quädo egreÃus eà de Charra, quo eÃe poÃit hoc uerum, niÃÃrtt quodait Stephanus: Tune Abraham egreà Ãisril deterra Chaldieorum,CX habitauit in Charram, non Ãc accipiatur, tuneegreÃus rilpoÃeaquam eile» eutus efl dominus, iam enim erat in Mefopotamia,Ãcut fupra diilum eÃ, quandoiüud audiuita domino,Ãed ipfam regulam recapitulationis contexere uoluit Ste» phanus, CX Simul dicereunde egreÃus, ubi habitaue» rit,cum ait : Tune Abraham egreÃus eR de terra Chai dicorum, er habitauit in Charram. In medio autem, ideR,inter egreÃum déterra Chaldgorum,CXhabita» tionem in Charram, locutus ril ei deus. nbsp;nbsp;PoÃea uero quod adiungit Stephanits : . Et inde poÃquam mor» tuus eil pater eins,collocauit iUum in terra hac^ intuen» dum eil, quia non dixit, CX poÃquam mortuus rilpa^ ter eins, egreÃus eil de Charram, fed inde collocauit eum deus in terra hac,ut poü habitationem in Charram coUocaretur in terra Chanaan,non poil mortem patris fg^fÃns gt;nbsp;fed poü mortem patris^collccatus in terrd Chanaan,utordouerborumÃt: Habitauit in Char» ram,CX indecollocauit iHum interrahac, poÃquam mortuus eil pater eins, ut tune inteUigamus ccUocatum uel conÃitutum Abraham in terra Chaiiaan ,quando il» lie eum nepotem fufeepit, cuius uniuerfum fernen illie Ãerat regnaturum ex promiÃodei hareditate denatat liamexipfo Abraham natus eà Hifmalt;éldeAgar,nati alif ex Cethura,ad quos lUius terra non pertinet ha» reditas. Et ex Ãaac natus eà Efau,qui Ãmiliter ab iüa kareditatealienatus eÃ. Ex Jacob autemfilio Jfaat quotquotÃlif natifunt,id eà uniuerfum /emöeius,adiVt( a 3 |
CtVAETÃONVM SVPER GENESÃM.
hmJitdtê()trtïnuit,Sic ergo coïïocdtm e:^ ccn/litutuf eil in iüd terrd Abrdhi(m,quoniam uixit uflt;^ ad natiui-» tatem Iacob,fireâè intelligitnr. Soluta ijnieflio tftfe^ tundum recapitulationem, quamuif Gquot; alite folutiones tionÃnt contemnendf.
Quomodo congruat fando ac fiddi' uiro qj Abraham foecit,dicendo Acgyptijs Saram eflet fororê fiiâ,Ãlt;f occul» tâdo Qj effet vxor fua:Erquo modo Sara inuiolatapro bari poflït.
Qp^ftio. XXVI.
ERtt«Tgo (umte utderint Aeg^yptij dicent, t^uki uxor tlliuf htec. Tcailum efl autem flatim ut intra-.......wt Abraharit in Aegyptum, uidentes Aegypti/ mulies rem, quia ljgt;eciofa er at ualde. Quomodo accif'iatur, quód Abraham uenient in Aegyptu, ctelare uoluA uxozt rem fuam ejjê Saram, faundïiomnia ^te de hoc re fcrip ta funt,utrum hoc conuenerit tarn fanà o uiro,an fub de^ Conttahu fi^âone Ãdei eiw inteîligatur ,Ãcut nonnuHiarbitrati Huit. ii. ü- funt.tamquidem centra TcauÃum dehacrediÃputaui,CT U^utn. diligentius a prefbytero Bieronymo expoÃtum efl, qua renon flt conflquens,ut cum aliquot dies apud regem Aegypti Sara facer it,etiameiusconcubitucredaturefje pclluta, quomodo mos erat regius, uicilus ad fe admit» tere mulieres fuas, ear mà fementis O' unguentis diu priusaccurate corpore,nu11aintrabatadregcm. Qute dum Ãcrent, afÃidl us efl Pharao manu dei, ut uiro red'» di iuberet intadlam, quam ipà deo maritus commiferat, tacens quod uxor effet, ^non mentiens quèd forerr effet,utcaueretquodcauerequanturnhemopoterat, cr deo ccmmcndaret,quod caut re non poterat, nefl iVa quod cauerepoterat, deo tantic dimitteret, non in dium '(redere,fed deum temptare potius inueniretur.
Qjuomodo de terra Sodomorumamp; Gomorreorû dicitiirpnïjf^ de« leretutjqj efl'et uelut paradi fus d d,5d qm's fit para d ifus ille.
Quæftio. xxvir.
QVôd terra Sodomorum Gf Gomorreorû antegt;» quâm deleretur copreticr paradifo dei,eo quid eratirrigua,utterra Aegyptiqua nihisirrigat, fatis,ut opiner,oflenditur quomodo debeat intelligi dk paradifut quem plantauitdcus ubiconflituit Adam. Quis enim aims inteUigatur paradifus dei non uideo,Gr utiqf à arbores fluäiÃne in paradifo uirtutes ainmiac cipiatdce effent,Ãcut nonnulliexiÃimant,nuUocorpo» raliin terra paradifo ueris ligner um generibus mflitu» to,ncn diceretur deifla terra,Ãcut paradifus dei.
Qijomodo intclligendum fiGqjfcmfni Abrahaepromittittantü terra?, qiiantS acie oculoru pofïet per quattuor cardi nes mundiipfe Abraham circufpicere,
QuaÃic.XXVin.
RPfficietis oculis tuis uide alocoinquo ttufx tu » ad Aquilonë,lt;3â AÃicum,C?'orientem,C^ mare» quia cmnem terram qua tu uides ,tibidabo earner fcnini tueufc^inÃeculum. QueeriturhicquomodointeUigOi» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;)
tur tantum terr^ premiffum effe Abrahte,e:!TÃminiei^ US, quantum poteratoculis circumfficere per quattuor cardines mundi ; Quantum eà enim quodad terram co» fficiendamades corporalis uifus poffit attingere Sed nuüa eft qult;eflio,fi aduertamus non hoc folum effepro» miffum,no enim diH um eü tant um terrce dabo tibi,qua» tum uides, fed tibi dabo terram quam uides. Cum enim et ulterior undiq^ dabatur,profiiló hcec percipué qua uide batur,dabatur. lyeinde attendcdu fÃ,g, fequitur,quomà neputaretetiamipfe Abraham hoc folum promitti ter» raruquod afficere ud circumfficere poffet: Surgein» quit, O' perambula terram in longitudine etus crlati» tudine,qui4 tibi daboeam ,ut perambulando perueniret ad earn,quem oculis uno loco flans uidere non poffet. Signifleatur autgneatara,quamprius populus acce» pit i frail fernen Abraha fecundumcarnem , nonillud iatius fernen fecundum fldem, quod ne taceretur,dictuin eäeifltuium ,Ãcut arenam maris,fecundumHyper» bolem quidem ,fed tarnen tantum quod numerarenuüi»
Quaptopter Abraham nominctur transfliiuiabs.
Qpaftio, XXIX.
ET Abraham transfiumali. Transflu» malcm Abrahamappdlatum etiam Graca exen plana fatis indicant, fed cur ita appeUatus flt,hoc uide» turcaufa,quod ex Mefopotamia uenims,tranÃtoflumi ne lôuphrate ,fedes cerflituit in terra Chanaam, cr transfluuialis appeUatus eH, «t ea regione unde uene» rat. Vnde le fus Haue dixit adlfraelitas : Quiduultis fer uiredijs patrum ueflrorum,qui funttransflumen.i
Qii la pauor irruit fiiper Abraham,amp; ecec timor magnus incidireijdubitatur an timor cactereq: animorG per» turbationes cadant inuiros fapienteSjöC adducitur Au lus Gcllius denodibus
attic iSjUndc fir, QuæRio. XXX.
De eocpwdflriptumefl: Circafclisautemecca»' fum pauor irru it fuper Ahrdham, GT ecce timor magnus incidtt ei. Pertractanda eü ifla quaflio ,prop» tereos,qui centendunt perturbationes iflas non cade» fe in animum fapientis , utruni tale aliquid flt quale Aulus Gelliiis commcorat in libris ncäiiim atticaiimi, quendam Philofophtim in magna mai is tempeflateper^ 4lt;i ij» turbatum,cum effet in naui, G^ animaduerfuma quo-sgt;quot;P-^â dam luxuriofo adolefcente, qui cum ei pefl traiifa»
Ã
|
liber ifttm periculum înfultitret,lt;juà d Philofophut cito per turbdtitt ejjèt, cum ipfc iie^ timuerit neq; pdüuerit: R e fpondit idea iüum non perturbdtum, quid nequiffimæ d-^ niinlt;e fut nihil timtre dcberet, quod nec dignd clfet, pro qud dliquid timtretur ; Cteteris dutê ÃudioÃs,qui m na-ui Ãierdntexpeildntibus, protulitlibrum quenddtn Epi fleti Stoici,ubi ltgtbdtur,nô itd pldcuifje Stoicis, nuUa tdlem perturbdtionem «dere in dnimum fdpientK, qud» à nihil tdkintorum dppdrrret dfftihbus, Ãd pertur^ bdtionem db eis diffimri, cum rdtio tdlibus cederet, cum autem non cederet, non dicenddnt perturbdtionem. Sed conÃderdndumeüquemddmoduhoc dicdt Aulus Gel^^ Hus, er diltgenier dijÃrendum. Qiiomodo Abrahae dicanjr. Dabo d bifiCfeminituopoftteterraraetc. in pofleffionem æternam, cutn ipfalii raelitisrcmporaliterdatafif. Quac* ftio- XXXI. T^Afco tibi Gâ femini tuo poà te terrdm in qua hdf _^^_^bitds omnem terrdm cultdm in poÃeÃionem terndin.QUdÃio ell,quomodo dixeritieterndm,cum ià tdelitis tempordliterddtd Ãt, utrum ÃcundumhocÃe^ tntlum diéid Ãt £ternd,ut dbeoquodeUiisup gritce, quodÃeculumÃgnificdttdiäum Ãt aiccvof}, tdnqudin à Idtinè did poÃet Ãeculdre, dn ex hoc dliquidÃcundunt fpiritdlem proiniffionem hic inteUigere eogdinur, ut lt;ea ternum didumÃtideo, quid hinc lt;etentwm dliquidÃ^ ^nifiedt : An potius locutionis eilÃcripturdrum,ut leter^ num dppeUent, cuius rei finis non conÃituitur, dnt non Horiri» in itâtfit,utdeinceps non fit Ãciaidum, qtum pertinetdd âpiftoti». curdm uel poteÃdtcÃcientis,Ãcut dit Hordtiiis. Seruiet £ternum,qà ipdruonefcidtuti.Tiion enim poteà in ternum Ãruire, cuius ipfd uitd,qud feruit,lt;cternd eÃe no poteÃ. Qupd teÃiinonium non ddhiberem, nià locutio^i nis eÃet. Verborum quippe illi fu nt nobis dudores,non rerumuelfiententidrum.Sidutem defenduntur Ãriptu* r£ fecundum locutioius proprids, qu£ idioindtd uocdn^ tur, qudnto mdgis fecundum eds quds cuin dlijs linguis communes hdbent. Qiiomodo diâum fit Abrabaedc fiJ« lio cius, Et reges gentiû ex illo erunt. Qua:ftio.XXXll, y^riturquomododiHumÃtddAbrdhdm de .. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;filioeius : Et reges gentium ex iüoerunt,u» trum quid non prouenit fecundum regnd ter rend, fecundum eccleÃd dccipi debedt, dn propter EfdU etidm dd litterdm contigit. Qiiomodointelligatutjqj Abraham tres videos, vnum tantum dominum appellat. Qiiaeftio. XXXIII. â¢'n' )». âr^TuidensprocurritinobuidmiIlis,dboÃio tdber^ ^j^ndculi fui,eyâddorduit fuper terrdm. CT dixif.Dos â â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mineà inueni grdtidm dnte te, ne prdtereds feruum tu^ wn ; Qaeritur cum tres uiri eÃent, qui ei dppdrutrdnt» |
PRIMVS. ini quomodo Ãnguldriter dominum dppelldt dicensiDonii^ neà inueni grdtidm dntete. An inteüigebdt unum ex e» is dominum, zydliosdngelos,dn potius in diigelisdot minum fentient,dominopotiusqu'dmdngelis loquiele«: git, quid uiio ex tribus cum ipfo Abrdhdm poÃed remd^^ naite, duo mittuntur 'tn Soilomdm, ZiTiUisÃc loquitur Loth tdnq domino. ' Qiiomodo fi agelos intellexir cflc,ad mortaliiim refeêlionê inuitauerit dii^ eens, Sumacur aqua, 6d lauem pedes veftrosetc. Qiiæftio.XXXIlII. SVmdtttrdqud, C^lduem pedes ueÃros, nbsp;nbsp;rtfrige^ rdte fubdrbore, ZT funum pdnem,cr mmnducdte. CiudriturÃdngelosinteüigebdt, quomodo potueritdä hditc humdnitdtcm inuitdre, quonidin reÃdio mortdli cdrni neeeÃdrid ed,non immortdlitdti ungelorum. Qiiomodo,quiadicifurq, Abraham ÃC Sara feniores eranr, Apoftolus pro mtraculo habet corpus A rahae Cf mortuum genuiflejCum Abraham ia mediae duntaxat fecundum illatemâ pora, elfct ætatis amp;nbsp;poftca filios deCe thurafoecerit, Qiiaeftio. XXXV. ABrdhdm dutem nbsp;nbsp;Sdrd feniores progreÃiin die G«nc.) s. biis,deÃcerdntdutem Sdrtefieri muliebrid. St» nioru dtds minor ed q fenu, quis Gquot; fenes dppdlentur feniores.VndeÃuerdfunt,qult;edn0nuüis medicis dÃe^gt; runtur, quonidm Ãnior uir cum muliere feniore filios Ã, cere non poteÃ, etidm Ãddhuefamitue muliebrid ueni» »nt. Secundum hoc ddmirdtum Abrdhdm de promiÃto^ â nefilij,?^ mirdculitpofuiÃe ApoÃolum dcciperepoÃit* Roini.4. mus, ubi dixit i-Emortuu corpus Abrdhd, Emortuum quippc corpus no itd inteüigendu ed, dcà omnino nul^â nbsp;nbsp;â Idm uim generdndi hdbere poÃet,à mulier iuuenilis tdtis eÃet, fed fecundum hoc emortuu, ut etidin de pro» uedioris ætdtis muliere non poÃfet. Udm ideo de Cethu» rdpotuit,quidG'iuuenemilldminuenit.Sic enim me» didtrddunt, quonidm cuius corpus uiri fecundum hoc idmdefecit, ut cum fxmind prouedioris cetdtis, quis menÃrudddhucpdtidtur, generdrenonpoÃ'it,de iuuen culd poteÃ. Et rurfus mulier, qu£ idm prouedte tetdtis eÃ,Suis ddhuc menÃrud Ãudiit, ut de feniore pdrere non poÃit, de iuuen« poteÃ. lüud itdq; ideo mirdculü fiut,quid fecundum id quod diximus, emortuo corpore uiri, fee» mind quoq^ proued£ ictdtis fuit, ut ei deÃitiÃent fieri mu liebrid. Ndm quodditApoÃolus, corpus emortuu,uer» bo quis promdt, quid dixit emortuum ? 1dm ergo nec d» nimd hdbuiffeÃed eddduer ÃiÃe inteüigi debet, quod db» furdiÃimaÃlÃtdtis cd. Sic itaq^ foluitur iÃd qutcÃio, Alioquinmeritomouet, quomodo cum eÃet Abrdhdm propèmedi£ietdtis,fecundumqudm homines tune ui» uebdnt, G poÃed filios de Cethurdfeecerit, dicdtur db ApoÃolo, corpore emortuo, Gquot; pro mirdculo, quid ge» twit pr^dicetur. |
|
CVVAESTÃONVM âCuflnahibo taîfl Abraham ^Sara riferintjVt dicitutj cur dominus tarnen Saram redarguit qjriferat. Qüaeftio. XXXVI. «tne.)». T / nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dominus dd Abraham : Qudre riÃtSard j^in femetipfa dicens : Ego uero pariam, ego autent JenuiiQucriturquareiÃam redarguit dominusicum er Abrahä riferit, nià quid illius rifus admirationis CT Itetitid Ãit, Sarne dutëdubitdtionis,cr ab iUo dijudicari potuit,quicordahotninumnouit. Quoraodo Sara,fi deum efleputabati negabat fe rifinc,cum feiretden nihil latere polTe, cum ferutator fit etiä cor« dium. Qiiæftio.XXXVII. NEgduit Sard dicensiHo riÃi timuitenim.Qÿo* modo intelligebant deum effe qui loquebdtur,cu etidm negate aufaÃt Sara quod riferit,tanquam hoc il* le pcÃetignordre,nift forte Sara homines eos putabat, Abrahä uero deum inteUigebat,fed etiam ipfe illa. hu* manitatis officia prlt;ebêdo,de quibus ut fupra dixi, que neeeÃdrid nià infirme carni eÃe nb poÃ'ent,mirum nià homines prias effedrbitrdtumeÃ. Sed fortdÃ'isin dli* quibus deum loqui inteBexit quibufdtùn diuirue mdieÃd* tis exiflentibus CT apparentibus Ãgnis, Ãcut m homi* nibusdeumfepedpparutÃeferipturdteflatur.Sed rur* fus queriturfiÃitd eÃ, undedngelos ÃiÃepoÃeacognd uerunt,niÃÃrtecum eis uidentibus in ccelum iÃentt Quomodo dominus pfomittat Ab rahae, non folum premia,fcd etia ob#î tinentiâ,alias obedientiam, iufticie filiorum eiuSiQpaeÃio.XXX VIIL «tne,| g. Ã7 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;filijs fuiSi er domui fult;d f^poà fe, ut euÃodiant uias dominii crÃciant iuÃi* tiam er indicium, utadducat dominus inAbrdhdmo* mnid que locutus eà ad iBum. Ecceubipromittitdomi* nusAbrdhe, non folum premia, fed etiam obedientiam iuÃitieÃliorum eiiis,ut circa eos etiam premia promif* ft compleantu'-t Qiiomodo deus,qui cundla feit, vo 1 uit experiri defeendendo, an clamo« rem illü,dequo fit mcntio,operc co* plerenr. Quæftio.XXXlX. 'I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ergo,uidebo,à fecundum tlamorem I yipforumuenientem ad meconfumdntur,Ãau* ttm non, ut feiam, uerba hecà noti dubitantis,quid du* orum potius euentuumÃtf fed irafeentis erminantis ac tipiamus, nuBa queÃio eà : ÃAore quippe humano deus in feripturis ad homines loquitur, er eins iram nouerut Ãneperturbationeeius inteBigere,qui nouerunti Sok* tnus dutem etiamÃc minaeiter loqui : yideamus à non tibiÃcio,dut,uidedmusÃnoniBiÃcio, er,à non po* tuero tibiÃcere, uelfeiamfid efl, hoc ipfum experibor, litrum non poÃim,^ cbminando,non ignorando dicitur. |
SVPER. GENESIM Irati dppdret cffeiltK, fed ptrturidtio ncn cddit in d^ UüotdutemhumdM locutionis Cf uÃtdtm efl,ut hti^ tndncc infirmitdticongrudtfcui deia codptdtlocutioneni fudm. Qin'adeSodofnis dixft deus,n5 fc perdere locS fi inucnirenrnr illic vel decem lüft t, quæn'tur an fpecialï qua dâ fententia de illa ciuitate, an de om tiibus mfelligendum fit, generaliter pareere dominum loco,in quocunep vel deecm iuftifuerinc» Quat* ftio. XC /quot;X Vari foletyUtru quod de Sodomb dixit dci!^, GtM.fH y non fe perdere locum fî inuenirentur iBicuel decen^^ iufti, fpecidliquddam fententid deilld uitdte, dn de omnibtn inteUigmdumÃt,generdliter pdr* ceredeum loco,in quocunq; Uel decem iuÃi Ãerint. 1» quaÃione non efl tjuidem neceffe,uthoc deomni Io* co dccipere compelldmurt Verunfdmen de Sodomis po* tuit cfÃlt;: did, (juidfciebdtdeiiiibi non effe uel decem, tyideo Ãc refporidebdtur Abrdhte, ut ÃgnÃcctretur, nec tot ibi poÃie inuenifi dd exdggerdtionem miquitdtis illorim. Hon enim neeeÃe erdt deo tdm fcelerdtis homi* mbits pdreere, necumiUis perderet iuÃos, cum peffet iuÃis 'tnde liberdtis, reddere impijs dignd fupplitid, fei M dixiydd oÃendenddm mdlignitdtem multitudinis dliuf dixit: SidecemibiinuenerOypdrcdm uniuerÃe ciuitdti, Gtat.f9t. tdnqà diceret t CertèpoÃiim nee pios cum imp'ijt per* dere, nec tdmenproptered tmpijs pdreeri, quid liberd* tii Cf fepdrdtis inde pi/s, pojfum impià dtgna repende* re, CT tdmenà ibi inuenidntur,pdrco, hoc eÃ, quid nec nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â â totibipojfentinueniri. Tdiedltquidefidpud Hieremi* dm,übidit: Circuiteuids Hierufdlem,e3'uidete,crqtne^ rite in pldteis eins Cf cognofeiteà inuenietts hominem ÃcieHtemiuÃicidm,Grquierentem Ãdan, Cfpropitiiu eropeccdtiseorttm,ideÃ, inuenite uel unum, CTpdrco Ciifteris,ddexdggerendume^ de monÃrdndum quadnec unutibi pojfet inueniri. Qiiomodo Loth,quos obuiamhalt;* buir,adorauitvt angelos, inuita» uitadrefeôhonêcorporalem vt ho«* mines, cum altcrum ineptumefle ni dearuracindecens. Qiiaeftio.XLr# Vôd occurit Loth dngelis, çr ddôrduit inÃs Goiâ-I9* ciem,uideturintellex!ffe quèd ditgeh effent. ^^Sedrurfiis cum eosddreÃflicnemcorporit inuitdt,qud mortdlibus necejÃrid efl,uideturputdffe quôd hominff ejfent, ergo queeÃioÃmtliter foluitur,ut folutd efl de tribus,qui uenerunt ad Abrdham, ut dliqui* bus Ãgnis dppdreret eos diùinitus miffos, qui tdmen ho* mines crederentur.Hdm Cf hoc in BpiÃold,qult;e efl dd Hebrtcos, cum de hofpitdlitdtis bono feripturd loques retur, dit. Pfr hdnc enim quidam nefcieiües hofpitio,re* ceperuut angelot. Q£M |
LIBÃR PRIMVS.â
|
Gcnc-iÿ. Gtnejj. Qilia Loth obfulitfiîiasfuas, vriïj^ corruptos fcruaret hofpires fuosjquae tttur an licita fitcompenfario flagitio rum. Qitæftio. XLIL Z'X Và d ait Sodomitii Loth: Sunt mihiduicÃli^f 7 qua: nondum neuerunt uiros, producam iHat aa uo^^ utimini Oli! quomodo placuerit uobi!,tantti in uiros i/los nefociatis iniquü,quoniä ^pftituere uolebat ÃliasfuMhaccomptnfatione,utuirihofpites aus nihil à Sodomitis tak pateraitur, utrum admittcndaÃtcom paifMioflagitioru,uel quorumcunqi peccatorum,ut noj ÃcumiK mali ahquid,ne alius grauius malu Ãciat, an potius perturbationi Loth^no conÃlio tribueiidu Ãt, quia hoc dixerit, merito quaritur, CT nimium pericu^ loÃ/Ãme admittitur hxc compenÃatio. Si autcm pcr^ turbationi humante tribuitur, cr meiui tanto inalo per» motte, nuUo modo imitanda cÃ. Si cÅcitâtc pcrcuHi erant viri Sodoi» fnite.quomodo deficere poterat quæ rendo oftium,cuiT) ncquaerercqui« dem illiidcÅcipofrenf,qLiacrgocoç=' citatedicanturpereuÃl. Qiiæ?« ftio. XHIL VIroj «fro qui erant ad oÃium domus percuffêrut cacitate, gracihabent à o ^occii'; quod magis û ^niÃcatà dicipoteÃ,auidentia, qua Ãctat non uideri non omnia, Ãdquod non Opus efl, Nam merito mouet quomodo potuericnt deÃcerequfrendooflium,à talie» rant cÅdtate percu/Ãi, ut omnino nihil uiderent. Hoce» mm modo fua calamitate turbatihac ulterius oÃtum no requirerent. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ez iüipercujÃi fuut qui quarebót Uelifaum.üanc CJ iHi habuerunt qui dominum poft re» quot;Liice. »4. furredionem cum illo ambulantes in uia nö cognouerutt quamuis non Ãtubihoc uerbum poÃtum,ftd res ip fa in » teUigatur. Qpid fignificet Å Loth deo non ere debat, fed dtnidebat. Qt-iæ*' Gene. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;XLIIIL '' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ixit autem Loth adidos: Oro domine, quia in» uaiit puer tuns miftricordtd ante te,G' magnià cajti iuÃ^ciam tua^uamftcis in me,ut uiuat anima mea, egoautemneepoftumfaluusfteriin monte, neforteco* pnehendant me mabi, Cf moriar. Hoc perturbatione ti» moris non credebatipà domino,quem in angelis cogna» feebat, quia etiain illud de Ãliabus fuis proftituendis di» xerat,utinteüigamus non pro audoritate habendum. quod dixit de turpitudine Ãtarum, non enim C hoc pro audoritate habendum eft,deo non effe credaidtvm. Qin'd hgnificct cp Loth dicatur ligt; beratus obmeritum Abrahx. Qiiæftio.XLV» |
Et recordatus eft dais Abraham, GT exemit Lath demcdio euerÃonis,Commendatfcriptura meritts magis Abrahfliberatum effeLothtUt intelligamusiu» ftum Loth didum fecundumquendam modum, maxi» .lt; mequódunumuerumdewncolcbat, cr propter com» parationem fcelerum Sodomorum, inter quos uiuens ad uitam Ãmilem non pot uit inclinari. Qiiisfitmonsinquem Lothfponte adfcendiflcdiciturjcum admonente domino adfcendereprius in monté nokierit. Qijæftio.XLVI. AOfeendit aut Loth de Segor, Gquot; fedebat in mon» te. Mirum ubi ipfemons eft,in quern fponte ad» /cendtt,quo admonente domino defeendere noluit, aut e» nimnuUtis eft alius, aut non apparet. Qtiid fi'gnificet timor Loth,quf vt dictrurin Segor habitaretimuit, QLuæftio.XLVIL TJmuit enim habitare in Segor. Infirmitati tius Qcae.t9^ dominus GT timori coneeÃerat ciuitatem, quant Loth ipfe delegerat, GT in ea promiferat ei fecurita» tern,quod propter ilium parceret duitati, tarnen ibi e» tiam ejfe timuit,fdes ita eius non magni roborisftit. Quotnodo Abraham adhuc in i!Ia aetafc in qua erat,cû deeo diciturqj ti'muitdfccre de Sara,qi uxorfuaei^ fet,pro Sarae pulchn'tiidine penclir a» rimetuebat. Qiiæftio.ÃLVIJL Dtxitautem Abraham de Sara uxore fua, forer mea eft. 'Timuit enim dicert^ uxor mea ed, ne forte ccciderait eum uiri ciuitatis propter illam. Quxri folet quomodo adhuc in lUaaitate pro Sara: pulchritu» dine Abraham periclitari metuebat- Sed magis ftrmlt;e illiits uis miranda eft, quteadhuc adamari poterat,quà gt;n qu^ftio dijficilis putanda. Qiiid fignificet qj deus de peccato quod Abimelech potuiflet commit»« tece in Sara, dixit, pcperci tibi vt no peccarcsin me. Et quomodo eidem admonepdo dictum fit,tanquam (i* ne dubio praediceret, tu raorieris, Quacftio.XLIX. Vod ait deus ad Abimelech: Propter Saram Gtne.io. ; peperci tibi utnon peccares in me,quando eum admonuit,uxorëAbrah£ effe qua putabatfo rorem : Aduertendum eft O' notandum in deum pecca» ri,quandotdiacommittuntur,qult;e putant homines le» uiterhabenda,tanquà m in carne peccata, Qjjpd autem dixit ei, ecce tu morieris : Ltiam hoc notandum eft, quomodo dicat deus,tanq pradicens Ãne dubio fttururn, quodadmonendo dicit, ut à peccato abftinendocauea» tur. Cur Abrabam ncc die quo natus eft ei filius, nec die quo circumcifus eft, fed diequo ablacftus eft,epulum fo?'» cerit. Qjiæftto, L. iHerite |
Q_7ÃESTI6NVM SVfÃR. SENÃSÃÃ
|
IL ^^rboipurltur,rttrAirdhdmnec die,lt;juo nds eH à fiiius, nec dieeue circumeifus eA, fed die,tpio dtidüdtus eA,eputum faecerit. Quçd nifîddds iùjudm fpiritdlem fîgnificdtionem referdtur, nuUd fos iutio tpttefîioniseA, Tune fcilicet effedebere mdgnwn ^dudutmfpiritdliseetdtis,lt;fudndo fueritfddlus homo ttouus fpiritdlis, id eA,non tdlis epidlibus dixit Apoftos f.Corln.}. ^iftâ^twbis potum dedi non efedtn, nondumenint â poterdtis, fed nec ddbuc poteÃis, ddhuc cnim efiis cdr^ noies. (^omodo Abraham conrriftafus efle dicatur, dicente Sara, Etjcc ancil lam 8C filium eins etc. cQ fuerftpro« phcn'a,quam vtiÅ magis debuit noG fcipfcj^Sara. Qiiaîtio«LL /'quot;^Vfritur, Sdrd dicente : ^ce dneiUdm ^filium \^Jeius, non enim hteres eritfdius dncilbe cumfilio «ifo ïfddc, qudrt cot^ftdtusfîtAbrdhdm, tumfueritprophtid,(pumutilt;jue mdgis debuit noffe intelligen^cA,uelex reueLttios nehecdixiffeSdrdi.',lt;^uid printiBi fuerdt reueldluntt iBur-uere.^uem de hde pofted deminut inftruit,pdters noâfîeâu^filio fuiffecemmotum, uel dndgt;ot priut ntfciffe,^uid ndm iBud t/fet, Cf per Sdrdtn nefeientem âkee propheticè ditlum iffe, cum lüd metd effetmuliebri tnimo prepter dncillic fuperbidm. Wenf-t). Roux y* Qpomodo HifmaeJauoqwcdiâus fil a dco fernen Abraha, et quid fi* gnificef. Qjiarftio. LIJ» NQUndumciuèdcmifmMliiâutpt Ãdeoftf menAlgt;rjh^,tgt;rcfterîUud,(}uod fîc iicdpien» cum doett AfvfloluttqKod diÃnm eîl: In lÃlt;ic uocMtgt; tur tibifmtrt, non filij cdrtiif,fed filij fromilftonis des putdtur in f{ntùie,ut hcc propriè fertinrat ad non filiut edrnis, fed filins promifficnif fuit, ubi prou tniU'tofit deetnuibus gentitus, Qsrofnoâo Abraham dicaf ur t'mpo fuifl'e humcris AgarpueiStamgran denj.Qjnænio.LIIL SVrrtxitdUtm dbrahdm tndttr,C^fumpÃtpdtiet CT «ft'On i^Uie,C!r dédit Agdr, impofuit in bus jncros ex ptirrtim ,lt;y dir.âift iïldm. rieri folet e^UeCs flic, gnctr.odo im pcfucrit in humeros pumi tam grdns dem.Ndm «ÿiifuerdtdnted qudm ndtut eÃet if de tredes rlmdntiorutneircumcifus, ctim effet Abrdbdtn vend» finidncttenittt ndtus fît ifddc centewrio pdtre.Ludebdt iucem ïfîndrl cum T:fddc,^udndo Sdrd commotdffl,uti^ tumgrdndiufculo,e^uiidm fuerdt dbldildtlts, profedio tnnorum fuit Bifîn^. fqtidndo en mdtre fud de demo pds tris expu'fus eii,dmplius fedecint, Sedut bec quod |
pitMda lufît, per recupiaddtiotiem Mcipidfnur diüum, tdnciuim dhîdAdretur ifdde, profei^ ttldm fît dmplius qudm tredecim dnnoruin puer in humera mdt^ tris, cum utreCX pdnibus,nimit dbfurdu eA, ut impefîs tus effëcreddtur.QSâm fdcHedutem foluitttriputflioJJ non fubdudidmus, impofuit,fcddedit. üedit enim Ab» rdbdm fîcut feriptum eA, mdtri eiut pdnet cr utremt quteilldimpofuit in humeros fuos. Cum dutem ddiun» Aum CT ^Ãum effet, puerum, fubdudidmus, dédit, qui pdnet CX utrem dederdt, non in humeras impo» fuit. Quomodo Agar dicaturproieciflc puc^ rum tam grandem fub arborenijtan* infans effet, èC rcliqua quo* modo artatiilliuscôgru* ant. Quaftio.LIUÃ. D T^fecitdutemdqud de utre,crproiecitpuerum gcim.«gt; ft^unomdbietem, Crdifceffît, CX federe caepit contrd iUum longe qudntum dreus mittit.Dixit enim z fton uidebo mortem fdij mei, CX fedit contrd eum. Px» cfdmdns dutem puer,plorduit. l£t exdudiuit deus uocen putridelôco,ubierdt. Ztuocduit dngelusdominiAgdr deccelo,eydixitei:Qiiid eAAgdr ? îioli timere,e» Xdudiuà enim deus uocemfilij tui de loco,in quo eA. Sur ge,decipepuerum,cxteneil!um in mdnutud : I« mo» gndm enim gentem fdcidm tüum. Sdet qult;ieri,qncmod9 cum puer effet dnnorum dmplius quindecim, proieccrit eum mdterfubdrborem, CXierit longé qudnttan dreut ntittit,neuideret eum morimtem, qudfî eum quem par» tdbdtproieccrit, itduidctKrfondrr,qKoddicitttr mixi» me, quid fequitur,fttuit puer. SedintAUgendumefît proieAum effe, non d pcrtdnte, fed ut fit db dnimo toit» qudm moriturum.biequeenim quod feriptum eA : Pro» PWâ* »** ieAus fum d fdcie oculcrum tuorum, pcrtdbdtur qui hoc dixit ; Et efl in quotididno lcquendiufu,cumprot/s citur dliquis db dliquo,cum quo erdt, nedbiïo uiikdü^r, dut ctan iîlo mdnedt.JnteBigendum efl dutem,quad fai» pttlt;r4 tdcuitjtd diferffiffe mdtrem à filic,ut puer ignom ret,quo mdtcrdbierit, CX edm in fîlueflribus flirpibu Idtuiffc, neftUumfîti depeientem uideret. lüe dutem cö« ntin;m,fî mettre diutius nonutfd,er tdnqudmperditii eo loco ubi folus remdnferdt,fietà S Qupd ergp pefled dicitur : Accipe puerum, non ut en» deterrduelutidctntemtôBeretdiAum tA, fed utei ôô» iungeretur, exeum mdnutenerctdeincepscomitejrcfî^ eut erdt,quod pherumq^fdciuntfîmul imbuldnttfcuinp libetrtdtis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Qiiomodo Agar dicatur cfraÃf iu» ta putcum coniuraticr!is,qui no tSc, fed multopofl diaua videtur hoc nomine. Qyadbo. LV» FdcÃMi . lt;- |
LIBER
FAilum efl Mtem in tempore iUo, nbsp;nbsp;dixit Abi^
melechete. Qu^ri potefi,quMdo cunt ifto Abi-^ tnelech pdäum foecit Abrahiim,ut appellatus eÃ: puteus quem fodit puteus iurationis^ quomodo congruatueri^ tdti:Agiir enim de AbrahiC domo expulfd cufiUoiuxtit puteum, Ãcuti dh^um eft iurdtionis, errdbdt, qui udlde pofteddiciturfdilusdbAbrdhdm, ibi enim Abimelech etAbrdhdm iurduerunt,quodnondumutiq;fd^um fue rdtjcum de domo Abrdhte Agdr cum filio fuofuijjet expulfd. Quomodo ergoerrdbdtiuxtdputeümturdtio nis ? An fdilum idm fuijfe inteüigendum eÃ, nbsp;nbsp;per re^
cdpituldtionem pofted commemordtum, quod egit Ab^ rdhdm cum Abimelech ? fed forte qui longe poÃed libru feripft ex nomine puteiiurdtionis dppellduit regionë, in qud cum filio mdtererrdbdt, tdnquà m diceret, errd^ bdt in iTldregione,ubi puteus iurdtionis fiduseft, qud« uis puteus pofted Ãtfddus,fed longe dnte atdtem feripft toris Æ Sic dutemdppeüdbdturputeus cum Uber feribe^ retur, nomen tenens dntiquum,quodimpofuerdt Abrd^ hdm. Si dutemipfeeà puteus, quem apertis oculis ui^ dit Agdr, nihil reftdt utper recdpituldtionem qu£Ãio diffoludtur. Nec mouere debet quomodo puteum, quem foderdtAbrdhdm,nefciebdtAgdr,à dnteeà iUe folfus qudm iUd expulfd. Vaide enim fieri potuit, ut pecorum fuorum cdufsd longe d domo,in qud cum fuis kdbitdbdt, puteum foderet quem iüd nefeiret,
Qijomodoadputeiim luramenti a* grum dicatur plantafle Abraham, cum beatus Stephanus dicat,quod Abraham in terra illa nee hæreditatê acceperat,nec fpacium pedis,
Qiiæftio. LVr.
QVlt;eri poteà quomodo dd puteum iurdmentid» ___, grum pldntdueritAbrdhdm,à in terrdilU quemddmodum Stephdnus dicit, necdcceperdt h£rediz= tdtem,nec fpdciumpedis.Seded eà inteUigendd h£re= ditds, qudm deus munere fuo fuerdt ddturus, non emp= td pretio.lnteüigitur dute fpdeiu cired puteum dd illud emptionis pdftupertinere,in quo fuerdnt dgn£ feptem ddt£, quditdoAbimelech CÃ' AbrdhdmÃbi ettdm iurd.» uerunt.
Qjio modo dicatur, quod temptauit deus Abraham, cum beatus lacob^ inepiftolafua dicat, quod deus ne* minem remptet, Qiiaftio. LVII.
Et temptduit deus Abrdhdm. Qult;eri folet quomo^ dohocuerumÃt,cumdicdt in epiÃold fudïdco^ bus, quod deus neminem temptetytuà quidlocutione feripturdrumfoletdici,temptdt,proeo,quod eà pro^ bdt. Temptdtio nero ilid, de qud ïdcobus dicit, nonin^ telligitur, nià qud quifq^ peccdto impUcatur. Vnde Aa
Ãtne.51.
Ueto. 7.
Ãtne 4!.
3ac(*b.i.
j,Zbe(lii3. poftoâusdic{t;T^eÃ)rt:etemptMerititos iSfijui
PRIM VS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;VI
Nara er a/tW feriptum eà : Temptdt ttüs dominus deus Bcomj» ueÃer,ut fcidt,à diligitis eum, ' etidm hoc geaere locuti^ onis ut feidt, diflum eÃ, dcà diceretur,ut feire uos fd^ cidt,quonidm uires dileftionis futehominem ldtent,nià diuino experimento etidm eidem innotefedt.
Quomodo dicat dominus,Modo e* nim cognoui etc.cum prius norit, Quæftio.LVnr.
VoxdngelidecÅloddAbrdhdm:TSteinijcidstnd^ Ãeneau num in puerum, neque fd cids ei quicqudm. Moa do enim cognoui, quonidm times deum tu. Etidm iÃd quieÃioÃmililocutionefoluitur,hoceÃenim,nuncco^ gnoui,quonidm times deum tu, quodÃgtiificdt, nunc te foeci eognofcere.in confequentibus dutem hoc genus lo cutioniseuide}tterdppdret,ubi dicitur : Et uocduitnoa Ãtnctts» men Abrdhdm loeiiUius, dominus uidit, utdiedtur ho^ die in monte,dominus dppdruit, uidit pro eo,quodeà dppdruit, hoc eà uidit, pro eo quod eà uideri füecit,Ã^ gnificdns per effidentem id,quod efpcitur,Ãcutfrigus pigrum, quod pigrosfdeit.
De quo dieflum intclligcfriusillud. Et non peperciftt filio tuo diledo propter me, an propter angelum, an propter deum, ^læftio, LIX»
Et non pepereiÃi filio tuo dileÃo propter me: Ãene.eu Nunquid Abr^dm propter dngelum non pepera cit filio fuo, dut propter deum t Aut ergo dngeli «o^ mine dominus ChriÃus Ãgnifiedtus eÃ, quiÃne dubio deus eÃ, ZT mdnifeÃe à Prophetd diÃus, mdgni conÃ^ £fiif.lt;gt;. â lij dngelus. Aut quod deus erdt in dngelo, ZT ex perÃ)= nd deidngelus loquebdtur,Ãcut in Prophetis etidm fo^! let. Ndm in confequentibus hoc mdgis uidetur dppdre^ reubilegitur : Etuocdultdngelusdomini Abrdhdm i^ Ã(negt; r«. terum de ccclo : Per memetipfum iurdui dicit dominus.
Non fdcile enim inuenitur dominus ChriÃus pdtrent dominum dicere,tdnqudm fuum dominum, iUo præfer^ tim temporedntequ'dm fumeretcdrnem.Ndm fecundunt idquodformdmfcruidccepit, non incongruenter hoc did uidetur, Ndm fecundum huius rei future prophe= tidmilludeÃinpfdlmo: Dominus dixitdd me,Ãlius meus es tu. Ndm neque in ipfo Eudngelio fdcile inue^ nimus à ChriÃo deum pdtrem dominum dppeüdtum, quod eins dominus effet, quiimuis deum inuenidmusin illoloco,ubidit:VddoddpdtremmeumZTpdtremue^ jota« âo, Ãrum,deum meum ZT deum ueÃrum. Q^d dutem feriptum eÃ, Dixit dominus domino meo, dd ipfum qui loquebdturrefertur, id eÃ, dixit dominus meus do^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â lt;
minomeo,pdterfcilicet filio : Et, Pluitdominiusddo» mino, qui fcribcbdt dixit, ut dominus eins a domino eh US, id eÃ,dominus noÃer à domino noÃro pluiffe inteh ligdtur, filius A ptdre.
Qÿpmodo
|
â¬LVAESTIONVM QiTofflodo Cfiattiuel nominatusjinter figt; lios jMelchc dicaturpater SyrorutrijCû tunc Syrorum genus nondum fuerit. Qiiæftto.LX. Bene»». nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vod in his ^ui nundauerunt Abrakio ndtos ef]c filios t!lelche,nainiitur O' ChAmuel pAter Syroru,no utiq; ^ui nuciduerïtt, AnnucïAre pAtrë Syros rumpotucrtint,tx origine quippe Hlius Syrorum ge^^ nut longèpofieApropAgAtum eft : Sed diftum eft lt;t per fottA fcribentis,quipoft omniA iÃA temporA klt;ec fcri^ bendo ndrrAuit, ouemAdmodum fuprA diximus de pu^ teoiurAtionh. Qiiomodo dicfïum fit, Exurgens autem Abraham, adorauft populum terrç, cum fcriptum fit. Dominum deum tuum adorabis etc. Quaeftio. LXI. Beiit.Jj-. 'XurgensAutemAbrAkAmAdorAUitpopuïumter l-M r£. Quicritur quomodofcriptumÃt,Hcminum â nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;deum tuum Ader Abis, O' lUi foliferuies,cum Ab^ rAbAmÃckonorAueritpopulum quettoAm genttum, ut tttAm AdorAret. Sed AnimAduertendu eà in codem pra-x cepto, non didum,dominum deum tuum folum AdorA^ tis,Ãcut diäumefltO' iüifoliferuies, quedefigra^ te ÃexT^iva-eç TAlisenimferuitusnonniÃdeode^ tetur. Vnde dAmiiAntur idolAtrlt;e, id eà eiufmcdi fer^ uitutemexhibetites idolis, qute debetur deo. Nee mos Bpot«. i9gt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qtt'idAm fcripturAprchibetAnge^ lus hominem ddorAre fe, O' Admonet ut dominus po^ tiusAdoretur : TAlisenim AppAruerAt Angelus ut pro deo pofÃet AdorAri, O' ideo fuerAt corrigendus AdorA» tor. Quid fit, qj Abrabam iubet puero fuo, vt manum fuam ponat fub eius fc^ more. Qiiaïftio. LXII. eene»t4. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vod AbrAhci iubet puero fuo,utmAnu fuAm poiiAt fub eius fernere,OâÃc euAdiurAt per dominumdeumcceli,0' dominum terre foktimperb tos mouere, non Attendentes mAgnAm de ChriÃo exti^^ ti ffe prophetiAm,quod ipfe dominus caeli Oâ dominuster re in eA cArne uenturus eÃfet, qult;e de ido fernere propAs gAtA eÃ. Qiiid différant auguîationes illici'tç ab île la petitione figni,qua petiuit feruus Ab rahe,vt ei deus oftenderet ipfam effe futuram vxorê domini fuilfaacQuæftio.LXIlI. pene.14. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Verendît quid differAnt AUgurAtioesiTlicite 7 nbsp;nbsp;Ab iÃApetitioneÃgni,quA petiuit feruus Ab rAtJ£,ucei deus oÃenderet ipfAm eÃe futur Am uxorem domini fui ïfAAc, à quA cum petiuiffèt ut biberet,diceres turillifbibeO' tu. Oâ AdAquAbocAmelostuosquoAduà 5 bi^e deÃnent. ^ind eà enitn mirum Aliqutdpett» |
SVPER GENESIM re,qlt;Pipfo mirAculoÃgnüÃt, Aliud h£c obferudrequiC itAfiunt,ut mir A nonÃnt, fed à con iedloribus fuperÃi^ tiofA uAnitAte interpr£tetttur. Sed hocipfum etiAm qüod mirum AÃquid poÃulAtur,quoÃgnificetur, quod quifq^ uult noÃi, utrum AudiendumÃt,non pAruA queÃio eÃ. Eo «rfmg; pertinet, q, dicuntur,quihoc non reäe fA^ ciunt, temptAre dominum. l^Am ipfe dominus cum 4 diAbolotempiAretur,teÃimonium de feripturis Adhis ^att.6 buit:iJontemptAbisdominumdeumtuum. Suggéré»â' bAtur enim tAnq homini, ut Ãgno Aliquo explorAret ip» fe quAiitus effet, id eÃ,quÃm multum Apud deum poÃet» quod uitiofe fit, cum fit. Ab hoc Autem difcernitur, quod Gedeon foecitpugn£ imminente periculo.Conful» tAtio quippe iÃA mAgis quim temptAtio deifuit.Vnde O' AchAs Apud quot;EfAiAm timetÃgnum petere,nedeumtêp» tAre uideAtur, cum hoc eum dominus AdmoneAt per Pro phetA, credo exiÃimAns, quod Ab ipfo ProphetA explo» rAretur, utrum pr£cepti memor eÃet,quo tempAtre deti prohibemur. Q_uid nobis fi'gni'ficetur in eo, quod feruus Abrahç référés mandata eius, non cifdem verbis, fed idemfignifiv. cantibus vfusfit.Qiiaeftio. LXIIII SEruus AbrAh£nArrAns,qu£ÃbimAndAtAfuerAnt A domino fuo,diciteum Ãbidixiffe : tJon fumes uxorem filio meodefiliAbus ChAnA}i£orum,interquos ego hAbito in terr a eorum,fed indomum pAtris meiibist Oâ in trtbum meH, Oâ fumes uxorem ftlio meo indeetc. Si legAntur quomodo iUi mAndAtA Ãnt, fententid eAdem reperitur, uerbA uero non omniA, uel ipfA, uel itA diilA funt. Quod AdmonendumputAui propterÃultos O'in» doäos homines,qui EuAngeliÃAs hinc cAlumnidntur, quod in Aliquibiis uerbis non omnino conueniut, quAm» uis rebus Atq;fententijsomnino non diferepent. Certe enim iÃum librum unus homo fcripÃt, qui ca ,qu£ fu» prA dixit cum mAndAret AbrAhAm, uel rekÃAÃc pone» re potuit,à Ad rem pertinereiudicAret,cum ueritAs kat» rAtionis nonexigitur, nià uc rerum fententidruq; Ãt, quibus uoluntAs,propter quAm intimAndAm uerbA fiut, fAtis AppAret. Qiiomo, vti ingrxciscodicibus re« peritur,iuratioiâ¬rui Abrahç maledi dumdicatur. Quæftio. LXV. QVod hübet LAtini codices,nArrAteferuoAb rAh£,qu£ÃbimAndAuerAt dns eius : Tunc 0enlt;»r4* mnoctiiS eris à iurAmento meo ueliurAtione meA,Gr£» ci hAbent 4 mAlediilomeo, oçkoç enim dicitur iura» tio, Kaicxça mAledi{tum,unde Oâ xa lediäus,uel mualcx^âKloç dicitur. Proindeoritur qu£Ãio ,quomodoiÃA iurAtio mAledidlum poÃit intel» ligt,nià quid mAlediäus eü,qui contrAiurAttonemfee» cerit. Vndamp; |
|
Q. V AE T IO N',V M SVPER GENESÃM. ' *V nde hæc duo, Mifericordia dC lufti^ Gcflcf* Gcnefi.24gt; tia,feu fflifcricordia amp;nbsp;ucritas,in pfal misÃCalijs fanftis feripturis ufiis fui originem duxcrc« Qiiæftio. LXVI. Slergofà citis mifericordidm criufticiamaddomi» num meimi, renundate mthi. Tiuoifla que affiduè ponuntitr inalijs fandis feripturis, ey maxime in pfal mis,mfericordta iuftitia (tantundem enim ualet, mi fericordia ZJquot; ueritas) hinc iam apparere ceeperunt, Cumdicitur, Rebecca fit üxOr fiîrj dós mini tui, quemadmodum locutus eft dominus, quaeritur quando id los cutus fit domirtus* Qiiæftio. LXVII. ECce Rebeccd in conffiedu tuo : Accipiens earn re^ curve, ZTquot;fît uxor fihj domini tui,quemadmodum local Ui eH dominus. QUirituV quando locutus fît do minus,nifî quiauel prophetam effe Abraham noueront, cr prophetice a, domino didum ^qUodper iüum didum fiterat, agnofeebant, out fîgntim iHud quod fibi didum feruus eius narrauit, locutionem domini appeUauerunt, hoc enim magis de Rebecca expreffum eft. Nam quod Abrahdm dixerdt,rion de Rebecca dix erat, fed de aliqud faemind ex tribu uet cognatione fua,ZThocod utrum^i utimmuniseffetà iuramento feruus,fî non impetraffeti quod uti^ non dicitur,cUm aliquid prophetatur : Certa tnim decet efftprophetiom, Vtrum frattesRebeccæipfitam mà gnâ comprecantes prophetæ erant, an tiani* Quxftio. LXVIIL I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;VódRebeccnèdixeruntftatres fills profici/cen ti : Soror noftra es, efto in milia mih'um, zr uerfariorum tuorum,non [nrophetie fiterunt,aut uanita^ te tam magna optaUerüt, fed eos qwd promiferat dem eJrrahe latere non potuif. Qualis fuerit exercitatio Ifaacin cam« po. Qiiaeftio. LXIX. » Zquot;X Vod fcriptum eü ; Exijt tfaac exerceri in cani po meridie : Qui uerbumde hdc re gr£cuM nefciùmt,exercitationem corporis putant. Scriptum eft autem græ« a^oAîcrxatrpcüi alt;Po» uero dd animiexercitdtionem pertrnetjCrfepi uitiodeputatur: uioreautem fcripturarum plterwmq^ in bono ponitur. Pro ifto uerbo quidam interprétés no^ ftri exercitationem, quidam gdrrulitatem,qüafi uerbo^ ptatemtquæ inbonum,quantwmad latinumeloquiMii pertinet,ûix dut nunq inuenitur,fed ut dixi in feripturis pldrun^ in bono diciturtCr uidetur mihifignificare ani mi dffräum ftudiofiflimè dUquidcogitantis,cumdek^ datione cogitationis i nifi aliud fentiunt,qui hic uerba ÿTica tneliudinteUigunt^ |
vii Cüm dïcflum fit, Adfjciens autem Ab)^ raham,fumpfit iixorem nomine Celt;« thUram,dubitatur an incôtinentia in eo fufpicanda fit, 6C quomodo ex ea filiosgenuerit,quiprius cumfenior efletjpro miraciilo ex Sara habetur gètluifle. Quæftio.LXX* ADijciens autem Abrahdm,fumpfit uxorem nôi mille Cethùram. QUiftio (2rhic effet,ftpeccd» turn eH maxime in antiquis dantibus operam propageii dlt;e proU. Quidlibet enim hic quâm incontinentia fujfii^ tanda efl tanti uiri, in ilia prifertim iam itate, Cur dutem in hdc fiUos fcécerit,qui cum miraculo de Sara fee cerat,fupradiaumeR,quamq nonnuUidonum,quodaO tepit Abraham uelut reuiuifeentis corporis adfilios procreandos diu permanfiffe afferaht,itautpoffet ey alios procreare. Sed multo e{labfolutius,deadolefcëtuîa potuifft feniorem, q, fenior de fmiore iio poffet,nifî deus illic miracultim perftitiffct,maxime propter Sdrr, non folwmlt;etatem,uerumetidm fterilitatem. Sane etiam gran dioris ietatis,ey fîcut fcriptura loquitur, plenum dierti poffe did fenioremihoce^iprefbyterum. Hincintelli» gi poteft,quia hoc Abraham appeUatus eA,quando mor turn eÃ. Proinde omnis ftnex etiam prefbyter, non om* nis prefbyter etiam fenex s quiapierunqi eft hoc nometi letatis, qu£ infra feneftutem feneftuti uiciiiaeft s CT ex hoc etiam ip fa a feneftute nomen dccepit. In Latina d«« ieni lingua prefbyter fenior appellatUr,apud gneos auia tern maximé,fîcut fcriptura loquitur fr^tcr^uTi^dp, if /⣫T£fdp dicuntur etiam,fî states iuuenum com parentur , quod dicimus nos maiorem atque mi^ norem. Veruntamen hoc fà ftumAbrahie,quod poft mortem Sar£ de Cethurafilios procreauit,nonfîcacci» piendumeftquafi humanaconfuetudineey cogitatioiie tantummodo fubftituenda: numeroporis prolis hocfiis dum fît : Sic enim poffent accipere hominei etiam qüod déAgarfrftitmeft, nifî Ãpoftolus admoneret iHa fiiiffe fà fta propheticè,ut in utrifq^ perfoiiis mulierüm eà ruq; filiorum duo Teftamenta ad fiiturorum pronunciation tient aUegoricafîgnificatiofiguraret.Vnde in ifto quo^ Abrahafà fto tak aliquid quierendum eft. Si non facile occurratsego interim quod occurrit, muneraquaacce» peruntfilij concubinarum i uidentur mihi fîgiiifîcaré quidam douadei,uelin SacramentiSi uelin quibusq^fîg his,etia carndi populo tud£Orum,amp; htereticis data ue^ lutfilifsconcubinarum, cum hairéditatis munus,quod eft Charitas,cr uita leterna, non nifî ad ifaac pertineatt hoc eft adfilios promifîionis. funtnominafiliorum Hifmaël,fc^ cündum nomina genefationum eo:=^, rum. Quaftto. LXXI. k VidÃbi uult quod fcriptum esl :Hièc funt not: mina filiorum Bifinaël fecundum nomina ge^ h neratiof |
|
tterdtionunteorum:I^cmenim fdtii elucetcur ddditum Ãt,fecundum nomind gaierdtionum eorum, cuin hi foU nomintntur quos iHe genwY, non etidm qui ab ipfit ge* nitifunt: J^iji forte quid nationesex i^ii propdgdtlt;e, torum nominibiK appellantur, cr fcoc ÃgnÃcatum Ãt cumdià umeSijfecundum nominagenerationum eoru, quamuis hoe modo iã nationesÃnt potiiK fecundu no* tnitid iÃorum, non ifla nomina Ãecundu iHdf nationes, quid iil£ pofteriiM extiterunt.'Vnde notandd loeutio eâ, quid e^pofled deillis dicitur,duodecim principes fe* (undumgentes eorum. Qiio Rebecca luerit interrogarc domi nurn,cum pregnans eflet. Quæftio. LXXII. /'âX vè dde R efcf ccilt; fcriptum eü, quid uenit inter 7 rogdre dominum cum geÃirmt puerperid in utero eins, qu£ritur quo ierit. No« enint eranttunc prophet£dut facerdotes fecundum ordinem tabernacüli,ueltemplidomini. Qko ergo ieritmerito mouet, niÃÃrteddlocumubiaramconflituerat Abra* harn. Sed iUic quomodo reÃronfa dentier, omnino facet fcriptura,utrum per aliquem fdcerdotem,quod incredi* bile eH à erat,noÃifÃenomidtum, CfnuUamibi omnino facerdotumdliquorumÃadam efÃementionem. An Ãrte ibi cum erdndo aUegafÃent deÃderiafud, dormiebantin loco,ut per fomnium monerenturian ddhuc uiuebat tAel chiÃedech, cuius tantaÃit exceüentia,ut à nonnuUis du* bitetur,utrum homo,an angelusÃterit f an erant aliqui tales etiam iüo tempore homines dei,in quibus pcfÃet de* usinterrogarit Quiequidhorumeü, Cf Ãquid aliud quodmeÃrtene commemorarem pr£tericrit, mentiri tarnen Ãriplura no poteÃ, qu£ dixit,Rebeccdm ijfÃ: ad interrogandum domtnum, eiq; dominum rejfondifÃe. Qiu'd fignificenr duopopiili, quosdo» minus dixit in utero Rebecce. Quaftio. LXXIIL IN eoqdâ dominus refpondit Kebecc£:J:iU£ gentesin utero tuo fut,et duo populi de uctre tuo Ãparalutur, Cf populiis populie Ãupabit,et maior feruKtminori,fpiri tali intedigetia, carnales in populo deiÃgnificantur per maioremÃlium, Cf fpiritalts per minorem, quiaÃeut dicit ApoÃolus : lionpriusquodÃpiritale,Ãdquodani male,poÃea fpiritale. Seiet Cf Ãc intettigi hoc quoddi* äum eÃ,ut in EÃauÃguratusÃt maior popultis dei, hoc eà ifraclitictis Ãcundum carnem,per Iacob autem Ãgu* ratusÃtipÃe Iacob fecundum fpiritalem progeniem,Ãd etiam hiÃörica proprietate hoc refponfum inuenitur efÃe completum, ubi populus iÃdel, hoc eà Idcob minor Ãbus, fuperauitldum£os, hoc eRgentem quam propa* gauit ^fau, eosq; foecerit tributärios per Dauid, qdâ diu Ãerunt ufq^ ad regem, à Ioram,fub quo Jdum£irebella* uerunt, Cf iugum ifraelitarum Idum£i a ceruice fua de pofuerunt, Ãcundum prophetiam ipÃus ifaac, quando minorem pro maiore benedixit,hoc en mdixit Cf de maiori,cum Cf ipfum poÃea benediceret. |
Quomodo Iacob,qui uir fimp!cx,et uf graccum fonat, non fiflusdicitur,per-dolum acceperit bene diflionem fratris fui. Quxftio. LXXIIII. IAcob autem erat homo Ãmplex, habitant domum. Quad grace dicitur ó:7rAc£C(;, hoclatini Ãmplice interpretatiÃunt.Proprieautem «ttZcsoc nonfiÃus, unde aliqui latini interprétés ,Ãne dolo,interpretatifut, dicentes: Erat IacobÃne dolo,habitans in domo, ut ma* gnaÃt qu£Ãio, quomodo per dolum acceperit bencdi£li onem,quia eratÃne dolo. SedadÃgnificandummagnu aliquid quodÃriptura pratermiÃt. Hine enim maxime cogimur ad inteliigenda itto locofpiritalia, quiaÃne do loerat, qui dolum fadf.'Vnde quid Ãntiremus,in Ãermo nequodam ,inpcpulo habito,fatis diximus. Qiiando a quomo faäum nr,qj tem« pore famis abijt Ifaac ad Abimelech re* gern Philiftinorum in Gcrara. Q.usftio. LXXV. IN fo quodÃriptum c^: ïadla e^ autemÃmesÃeper terrant prater famem, qua anteÃila eà in tempore Abrahä: Abià Mtem ifaac ad Abimelech regem Phili* Ãinorum in Gerara. Qtiaritur hoc, quando Ãt Ãäum, utrum peÃq Pfau uendiditprimogenita fua cibo lenti* culaÃjoà tUam quippe narrationem hoc narrari incipit, anutÃerifoletperrecapitulationem narrator ad ea re* uerfueÃt,cum pregreffusdeÃlijseiusadeum locuper* uenéffet,quide lenticula cememoratur. jÃouet autc, quid ipfe inuenitur Abimelech,qui etiam Saram cccupiuerat. IpÃus enim Paranympl.us Cf princeps militia, quiibi cememerati funt etiam hic comemorantur,utrum uel ui uerepotuerint.lQuando enimÃÃus eà amicus Abraha, nondum natus erat Jfaae,fed ia promtffus. Ponamus an* teq nafcereturlfaactüudÃiffeÃÃum. Deindeifaacfu* feepitfilios, cum effet annorum fexaginta, illi autem iu* uenes erant,quoniam uendidit Pfau primegenita fua. Ponamus etiä ipfos circa uigintiannos ÃiÃ'e,Ãuntlt;fnni atatis Jfaac uÃj; ad iRud ÃduÃlioru eins, cir eiter eÃo* ginta.Adolefccntë accipiamus Ãiffe Abimelech,quand9 matrêipÃus concupiuit, Cf AbrahaamicuseÃfiÃut.^ Fotuit ergo iam effe quaà caitenarius,à poà illudÃÃii filiorà fuoru perrexit in eä terrä Ãmis neceffitatelfaac. Non ergo ex hoc cogit uRa neceffitas per rtcapitulatio* nem putarenarratam profiäionem ifaac in Cer ar a, fed quia ibi diucurno tempore Ãiffelfaac fenbitur, ^pu* teos Ãdiffe, Cf de his conteiidiffe,Cf ditatum Ãiffe pecu nia. Mirum nià recapitulando Ãa t bmemorantur,qu£ ideo frerantpratermtÃa, ut primu de Ãlijs eius ufq^ ad iRum loium delenticulanarratioperuanref. Secundum quid Ifaac dietturm^^nus factus ualdcjSCquomodo fgnificen* turinhoctempora!iadona,criamadeo fperanda. Quaeftio. LXXVI. |
LIBBR P R I M V J.
VIII
|
IPw (fuód fcriptum eft de Jfdde : 'Senedixit eum du= tem dominuf, Cfâ exdltdtiK efl homo, CT procèdent. mdiorÃebdt quoddutij; mdgnut fijdui eft udlde, fecun^ dum terrendmfÅlicitdtem didnffequentid docent: Exe^ ç[ uitur enim ndrrntor edfdem eiia diuititu,quibut mdg^ nuf frdut eÃ:,ethincmotiif AbimelechttimuitiHuibiefs fe,ne potentid eiiM fibi effet inffftd. C^Mnq ergo ffiritd» «. nbsp;nbsp;tdiquid ijld /jgnificent,tdmm fecundu id quod itd con tigerunt,ideo prcemiffurn ed,betiedixit eum dominut, ut fuidfide inteUigdmus, etidm iffd tempordlid dond nec ddri poffe, nec fferdri debere, etidm cumdb infirmiorbi but dppetuntur, niff dbuno deo,utquiin minimii fidelis eff,etidm in mdgniffidelii fftjGf qui in mimond iniquo ffdelb inuentui eff,etid ueru dccipere meredtur,ffcut dos minui bl Eudngelio loquitur. Tdtd etid de Abrdhdm di (Id funt,quôd ei munerd dei prouenerint. Vnde non pds ruiUiedificdt /dndmfidem piémtettigentibutiffdndrrd tio, etidm ff de hit rebut dUegoriat ffgnificdtio nuUd po/fet exculpi. Qiiid fit exccratio ilia de qua dicitur :Fiat cxecratio internos. Qiiæftio.LXXVIL Otnef.tó. execrdtio internos ey'inter te;ideffiuridtio qu£ mdledidif obffringit, qu£ dccidditt ei qui ptie rduerit,fecundum qudmconffderdiidu eff,quod CT fer» uut Abrdh£ commemorduit,ndrrdns ;if d quibus accepit uxorem domino fuo ifddc. Qiiare Ifaac puteurn,in quo non inuenta eft aqua,vocauit iuramcntum. iuæftio. LXXVIIJ. lt;»««.*lt;. 'Videffquodfcriptumeft,quódcumHeniff'ent 7 pueri Jfddc ZT dixiffint : Vodimut puteum non inuenimut dqudgt;n,dppeüduit eundem pu» team 1/ddc iurdmentum. An qudmuis ffiftum fft in dliq ffgniftcdtionem,ffne dubio dicendum eff ffgt;iritdlem,quos nidm nihil hdbet couenienti£ fecundu literd, ut ideo ius rdmentu dppellduerit puteu,qu6d ibi dqud non fftinuen td, qudmq dlij interprétés pueros ïfdde inuentdm potiut dqudm nuncidffe dixerunt, fed etidm ffc qudre iurdmens turn dppeUdtum eff, ubi nuUd ff(ld fuerunt iurdmentd ? Quam fignificationem moralem habeat, qj Ifaactantus Patriarcha, ante^ moria* tur, a filio fuo venat ionem quaerit. Qliæftio. LXXIX. lt;n ,ty. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'Vonidmcdntut'Pdtridrchdïfddc,dnteqmorid tur,qu£ritd filio fuo uendtionem CiTefcdm, ~ qudlem dmdt pro mdgno beneficiOjCf pros mittit benediäionein,nuUo modo udcdredrbitrdmur ffg nifiedtione prophetied, mdxime quonidm ffffindt uxor eiut,ut iOam beneditHonem minor dccipidt, quern ipfd di ligebdt, Cf c£terd in eddem ndrrdtione niultum mouent nd mdiordinteUigendd,uel requirendd. Quam fignificationem habeat extafis Ifaac. Qii^ftio. LXXX. |
Vod hdbent Idtinicodices : 'Expduit dutem ifd depduore mdgno Udlde,gr£ci hdbent iisSH E^Tairi /tty« Ah cr^ïód'^o d*bi tdntdcomu tdtio intelligitur,ut qu£ddm metis dUendtio fequeretur^ Ipfd enim proprie dicitur extdffs. Et quid folet in mdg^ ndru rerii reueldtionibut fieri,in hdc inteüigendu efffiis (idm effe fpiritdlem ddmonitionem, ut confirmdr et bene didionem fudm filio minori, cui potiut irdfeendum fuit quad ffffllerit pdtrem. Sic de Addin cu prophetdtur j., hoc Sdcrdmëtu mdgnu,quoddicitApoftolusin Chriffo Cf in ecclefid'.Erunt duo in cdrne und, dicitur quod ex* tdffs pr£cefferit. Qiiomodo annunciata fint uerba Efau Rebeccae,quibus corainatus eft occidere fratrem fuum, c3 fcriptura dicat,hoc eum in fua cogitatione dixifle. Quæftio. LXXXI. QVomodo dnnuncidtd uel raiuntidtd funtuerbd Gcncf.iZi Efdu R ebecc£,quibus comimuut eft occidere frd *lrem fuu, cu fcripturd diedt, hoc eum in fud co» gitiüionedixiffi, niff quid hinc nobis ddtur inteUigere, quod diuinitus ei reueldbdntur omnid,Vnde dd mdgnunt myfterium pertinet,quodfilium fuum minorem pro mt ioreuoluit benedici. Qiiid fignificationis habeat qjd in græcis codicibus legitur Ifaac dixifle: Fuge in Mefopotamia, vbi Latini habent, vade amp;:c.Q_uæftio.LXXXir. QVód hdbent Idtini codices,ifddc dicentefilio fuo, Gânt.»fc Vdde in lÃefopotdmidmindomà Edthuelpdtris mdtris tu£ ,ZT fume inde tibi uxorem, grtci codices nohdbëtudde,fedfuge,hoceft ano Vnde intelligitur etidm ifddc cognouiff'e,quôdfilius eiut Efdu de frdtre fuo in cogitdtione fud dixerit, Qiâotnodo intelligenda fint verbalacobî Dominus eft in loco hoc, ego autem ne-feiebam. Quæftio. LXXXIII. Et furrexit Idcob de fanino fuo, nbsp;nbsp;dixit,quid eft dominus in loco hoc,ego dutem nefeiebd,^^ timus It, CT dixit,q terribilis locus hie, hie non eft niff domut dei, CT h£c eft portd cÅli. H£c uerbd dd prophetidm per tinent,quid ibifiiturum erdt tdberndculum quod confti» tuit dominus in hominibus in primo populo fuo. Portd autem cceliffc inteUigere debemus, tdnq indefidt dditut credentibus dd cdpefcendum regnum coelorum. Vtrum in lapide,quern lacobintitulum conftituit,06oleoperfudit,ldolatriam foecit.Qiiæftio. LXXXllII. QVÃdftdtuitldpidéJdcob,qucffbiddcdputpofflt;e* rdt,e^ cbftituit eu titulum,Gr perfiidit iUit oleo, nondliquid idoldtridffmilefoccit: l^onenim uel tunc uel poftea frequentduit Idpidem ddordndo, uel ei fdcrificandotfed ffgnum fiterat in prophetid euidentiffî» tnd conftitutum,qu£pertinetddun(lionem: VndeChri fti nom q» d chrifmite eft, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;b a |
|
iQ^VAESTlOVtîM SVPER GENESIM Qiîofnodo vocauent nomen loci illiiis domum dei,fiC cuid votum ciuslig*' nificet.Quaftio.LXXXV. Gcnef.*^' ï 1' 'T uocauit laccb tKmcn loa iDius dcnwdct, VfdWrtHt (rdtncméciuititiante. luxtdcuatdtcm aormtÃe Jj inteUigdtur,nu^A ^UdeÃio cÃ, Siautan in ci-uitatt,mtrumuidetur^uemodo fvtuerittUum tituUwi conftituere. Qmdautmuouttuotwn,Ã(gt;rcfp(rarctur tundo rtdatndojdccunas^i prctnifit demui deifrtu-^ rt in loco iU o,prophetia eû dowuf dei^ubi Cf ipfe redi^ tns d(o facrauit, non iUian lapidan dam appellan!, fed domum da, id (fl,(iuia in iHo locofittura erat domoK dei. Quomodolacob agnouit Racbel efle Fk G«nc.v- liam Laban amp;âc.QLiaftio» LXXXVL Zquot;^ Vôd uenit Rachel cum cHil:4tf patris fui , C dicit feriptura, cjuôd cum uidijfet Jacob R d* chèlfltam Laban frattii matris fuce, acceft Ãtetreuoluit lapident ab ore putei,magis notandum t/bf alic^uid feriptura prlt;etermitterr,c^ iiitelligeredebentiK, ^udmullam cjuteflionem effemouenda, InteÃigiturenim ^uèdtlli,cu quitus primo loquebatur Jacob,interrogati qute (Ifetf 'Uteuenitkattwr outlus, tpji dixeruiitÃliam effe Laban,quam utig; Jaccbno nouerai, fed tü.us inters rogationcm refpcnftomm^ illcium feripturapraters mittens, intdligi uoluit, Qiiomodo R acbelofculum ab fncognigt; toreccpcrir.amp;' quæ fit ratio ofculandû Quæflio. LXXXVII. Gaix», nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vôdÃriptu efi : Cfculattis eft Jacob Rachel, (T Jexclamatis uoce fua fieuit,Cf indKauit ei,quiaÃn ter cft eius,Cf quia filins Rebecca cft. Cons fuetudinis quidem fiiit,maximè in iüafimplicitate antis quorum,ut propinqui propinquos ofcularentur,Cf hoc hodiefit lii multis locis. Sed quaripoteftquotnodo abm cognito tHa Ofculum acceperit,fi po/lea indicauit Jacob propinquitatem fuam.Lrgo inteVigendum ejl,autilltm qui iam audi(rat,qua iVa iffet ,fidenter in ans ofeulum irruiffe, autpofiea fcripturam narraffeper récapitulas Ctnt{.\. tionem,quodprimofitâum erat,id fft,etmdicduaitias cob quis effet : Steut de paradifopoflea dicitur, quesnos do deus cum inflituerit,cum iam diîlum effet, quèd plan tauitdeus paradifum, crpofuerit iVic hominem quem finxrrat,C mu!ta aha per recapitulaticnem diäaintds iigtmtur. Quomodo annifcpfem,quibuslacob fer« uixiir pro Raefiel, étant in confpectii eins uelut pauci dies -, eo q, diligebat earn,cum etiam breue tempus lont um efle foleat amantibus.Qiiæfiio. LXXXVIII. f^^yódfcriptumefl: SeruiuitJacobproRacMau nis feptem, ZJ erant in conffeiiu ausuelut petus ~ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ci dies,eo quad diligebat iHani, quarendum |
â¢quomodo di£lianfit,cum magts etiam breue tempus Ion gum efiefoleat amantibus, Didlum tfi ergoprcipter la« borem feruitutis, quemfäcilem C leutmmtDrÃdeiat'-Vtrum Iacobpoftqua Liam duxerat,ad hue feptem annos feruiuit pro Rachel priusq earn duceret,an paulo poft ea m queduxerit. QitaÃio. LXXXlX. SI parum aduertatur rei huius narratio, putabitur quódpcfieaq Liam Iacob duxituxorem,deindefer utuit alios feptem annos pro Rachel,Cf tune cam duxit. Verunth non ita efl:,fed Laban ei dixit: Cefumma itaq^ feptunanä iflitts,et dabo tibi ethane pro opere, qdâ opes raberisapudmeadhuc feptem annosalios. Ci^itaq^ ait,confumma feptmanâiflius, ad nuptiaru celebrati* onem pertinetiqu^ feptem diebus edebrari fôlait. Hoc itaq; ait : Impie dies nuptiarum feptrm pertinentes ad ifiam quam duxifli, Cf dcAo tibi Zf hane pro eo quoi cperaberisapudnieadhuc feptem annos aiios. Deinde fèquituri'Facitautè Jacob fie,et impleuit feptimanS eiut id efl,feptê dus nuptiarum Liu,et dédit itli Ltdsan Rlt;» cW/j/iitm/Klt;tm tp/îwxorfm. Dédit autem Laban Ra* chelfiliu fuiS Lalam aneiHâ fuâ ei anedlam,etintrauitai RacheiDilexitautem Rachelmagisq Liiun,etferuiuit iüi feptem aimos alios.Vtiq; apparet,quia pcfleaq duxit Rachel,tiic feruuiit pro ta feptë annos alios.LJimis eni» durum Cf uatde miquam fiiit, ut deceptumadhuc diffir ret altos annosfeptem, Zf tune earn traderetq^am pris modebuit. Septem diebus feiere nuptiaseelebrari, et ta» liber Judicumofienditin Samfone,cpuando fcccitptOtiut feptem diebus. Et addidit fcriptura,quôdfiefolerentfiis cere luuenes facit autem hoc propter nuptias fuas. Qiiæ fit dilêretio in fcnpturajinter uxotê ôil concubtnam,(^iaftio.XC. Non facile dmofeitur, quas concubtnas appcilet GomC |4» fcrtptura,quas uxores,quandoquidem cr Agjtr a,äa eft uxor,qtuc pofiea d icitur concubina,Cf Cethu* ra,Z:f anciHa, quas dederut R ttebri et Lia uiro fuoiUifi forte omnes concubina uxor,non autem omnisuxorexa cubiiiamore loquendiferipturarum appelletur,id eft, ut 'Sara nbsp;nbsp;Rebecca,Cf Lia Cf Rachelconcubiruedicition pofftnt,Agaruero Zf Cethura,etRala et Ctlfi,Cfuxo res Cf concubina. Qiiomodo fe Lia,ficut in gtæcisexeropb ribusfonat,eufortunatam, fru benefor» tunatam dixerit, hoc cft-quid per fottu« nâ intellexerit, (yuaftio.XCI. Zquot;^ Vodlatinihabct,natofilio Luede CelfiL,quôd lt;3o»tj* dixcritiBeata fà dla uel f xlîxfiâa fum, gras cihabent sutvx h q«ôd magis bonam fvrs tummifigiHficat. Vndeuidcturoccafiononbeneintellss gentibus dari,tanq tUi homines firtunam coluerà it, out hoc uerbum diuinarumfcripturarum auiloritas inufit rtceperit, fed ut firtuna mteBigenda eftprohis rebus, qute fèrtuitu uid£nturaccidere,non quiaiiumcnaliquod fit,eum htc 'ipfa tarnen quai^ fortuita uidentur,eaufis oecultis ,duiin itus dentur, Ynde etiam uerba quit nemo |
|
LIBER P dufirre S, eonfuttudim lot^enlt;U pdrdtd funt,id tfl: förttfCJâÃraffc,^forÃtun, erfDrtuitti,Vnde uidetur iti prgcdlingudrefondre,quoddicu»t rct^à , ueltitdbeo quodeA rux«- AutcerteLidpropttredÃclocuü tÃi ^uód ddhuc gniiliatu confuetudinem retinebdti i^on tiiimhocldcobdixit,Htexhocddtd hüte utrboputetur du6hrit3,slt;. Quid figftificet Iacob dicens, Benedixit te dominus in pcdcmco* , Qiiaeftio. XCIL Zquot;^ VidIdcobdixit: Ãtbenedixitte dominiMin pede meo,fdtis dduertendum eA i er notdndud feripturdrum fenfut,ne ctimitd quis^ lo^ eututliierit,qudà dugurdri uidedtur. Midtum enim in^ tereA quid ddiecit-.ÃenediXit te dominum in pede meo: Iti tnte!ltgi,hinc grdtide dgës deOi Quid ucri fimilifudinis nafiiralis, Ãf quid æquitatis habeat,fadum Iacob, de uirgis ucrficoloribus in fÅ fand is ouibus» Quaeftio. XClII* T nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uirgdt excortieduit, detrdhent üi yjide,utdlbumudriedppdreret,crÃcinccnÃ)eäufoe tUf pecorit udridrentur, eit märet in dlueis d^udru btbe^ rentier utÃs uirgis iüdm udrietutem coÃiicerenf.Multd dicustüirÃfiterÃeri in dnimdliivmÃaetibus, Ãd CT mu* lieridccidiÃe trdditur ,crÃcriptum reperitur inlAris dntiqtajÃmi CT peritiffimi medici KippoerdtiSt quad fuâ Ãgt;itioneddulterij Ãerdtpuniendd, cumpuerumpulcheT rimwm peperiÃet,utriq; parenti ^riq; diÃimilem, nià memordtus medicus foluiÃ'et lt;}ueÃoncm, iUis ddmonitit quterere,ncÃrte dli^ud tdlis piélurd eÃet in cubiculo:qud inuena mulier d fuÃitione Uberdtd eA. Sed.dd hac ré qud foedt Jdcob uirgdru ex diuerÃs drboribus triiim copuld tio,quid contulerit utilititis,quèd dttinet dd üdrids pecu» des multiplicdnddi, non dppdret omnino,nec dliquid dd boc commodum mterefl ,utrum ex uiiius gmeris ligno Udrientur uirg£,dn plurd Ãnt lignorum generd, cum fold qu£rdtur lignoru udrietus, dc per hoc cogit inquiis ripropheUdm,et dliqudmfigurdtdmÃgiüficdticnem res iÃd,qudm Ãnedubioutprophetdfoecitldcobtamp;ideei neeÃdudis drguendits eA.ÃSon enim tdlealiquid,nià re» ueldtioneÃiritdli,eimÃeiÃecredendivmeA. lauoddut tem dd iuÃeidtn pertinebdt,Ãcut dlij interprètes dpertitis hoc ndrrdnt, ttonponebdt uirgdsin fecUndo ccnceptu ouium,quod tdnto obfeurius, c^udnto Iveuius d feptudgin tddidumeA. Qu£cUmpeperiÃentnonpcttcbdt,quód r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inteüigitur cU/m primum peperiÃent i ut idm non foleré ponere inteUigdtur,ctvm fecundo pdriturne eÃent, ne ipfe duÃrret omnes fÅtus, quod iniqnumÃit. Quid fignificet qj Laban dixit,Quare fu^ latus es deos meos,Utens plurali numero, cum antea fingulariter tantum repc«* tiatur. Quæftio. XCIUI. |
RiMVJ* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;IX Vod Ldbdn dieit : nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãrdtiis es debs 7 meos, bitte eA tUudÃrtdÃe,quod ZT dugurdri ~ nbsp;nbsp;nbsp;fe dixerdt, C eiusfilia fe bondm Ãrtund noa minduerdti Et notindtim eA quod d prindpio libri nunc prius inuenimus deos gentium,fuperioribus quippeferip turte Iods deivm notnittdbdiiti Qtiid fit à dicit Iacob focero fuo. De* cepifti merecedem meam de» Cem agnabus* Qua-ftfo. XCV. VideAquiddicitldcobfocero fuo: Et tlfce« Gfhcf.jjlt; piÃttncrcedem medmdecem dgndbits. Hoc enimquomodo, crqudndoãhgt;nÃt,fcrip» bird non ttdrrdt, fed Utiq; Ãihim eA,quc)d ifle comme» mordt .Eldm dixit hoc er uxoribits fuis, qudttdoedS .. uoeduit in edmpum. Conqliierens enim de pdtre lUdrum, dit inter cdtterd: Et mutduit mercedem medm decent ignorum. InteÃigitur ergo perÃnfftld tempord pdrtus ouium ,cum Ldbdn uideret tdles foetus eÃe nAtos,fÃdles pldcuerdt ut dd idcob pertinerentfpddium Ãdude inutaf» fe,cr dixiÃieutÃturo foetu dlioS pecudtvm coloi-ês hdbe» ret in mercede Idcob. Tune dutem iUe uirgds udrids non fupponebdt.cr non ndfcebdntur udrijÃed unius coloris, quee idcob ex nouo pdëh dufirebdt. Quid cum UidiÃet Ldbdn, rurfuspdamp;.m Ãdude mutdbdt,ut dd Jdcob Ud» rid pertinerent, tune iHdrum fuppoÃtione uirgdrunt Udrid ndfcebdntur. Ergo quod dit idcob uxoribiis fuis: W Kfd«zr mercedem medm decem dgnorum. Et peÃed ip à Ldbdn. nbsp;Decepià mercedem tnedm decem dgtidbus: iion itd dixit qudà prouenerit focero eins ipfdÃdus Ut enimnotteiproueniret,dcum Ãbidixit dduetfUs thum Ãiffe,decem uero dgnos,Uel decein dghAs,pro decem tetn poribus pofuit,qutbits oUes qUos pdfeebdt p fexenniu pe» pererunt. Eis quippe pdriebdnt in dnno. nbsp;nbsp;Contgerdt dutem ut primo dtino, q uo Ãterfe päAi funt ,crddeds pdfeendds pldcitohuiitf mercedis dcceÃit,qi.od femel pd» rerentinÃnednni,quid cum deeeÃiÃet idmfimelpepea rerdttt. R urfusq; fexto anno,id eà ultmc,lt; um femel pe» periffent, exortd ncceÃitdte proÃAionis pt ius recedereC qudm itetum pdrerent,dcper hoc ebm primUs dtinus dt» que ultimus,duos ouium pdrtus fub iVo haberent, hoceA Ãngulos,medij uero qudtuor diini bitios, funtomties in^uco'rg decem. Na m/rUM quod hiec decem tempord nemitte dg '«âS»-1» norum dppeUauit, qui eisdem tempordbs hdfcebdntur, uelutà quisq dicdt per tot uind(mids,dut per tot meÃes, quibus numerus intell igdtbr dnnc} bm, Vnde dit qui* ddm ; Feà dliquctdriflds,peirdriÃds uidelicet meÃet, er per meÃet dnnot Ãgntfiednt. Per«r «m dutem itHus regionis foecunditdt ,Ãcut Itdldibm tdntd fertur,ut bis in dnno pdridnt. Qiiae fuerit titlilorum inftituendi tatio, de qua diciiur, SurnpfitauKmlaccb k* pidem,ÃC corftifuifcumtiiuhim. Qiiaftfo. xevr. b 3 SumpÃe |
|
Q^VAESTIOVNM SVPER GENESIW SVmpÃt dutem Idcob ldpidrm,O' conÃtuit fwn btu» 'um.Diligenter dnimdduertendu eA,quomodoiÃtit tialos inrei cuius^ttÃmonio conÃituebdt, nenuteot pro dijs colerent/ed ut eis dliquidÃgniÃcdrtnt. Quid fignificet uarietas ferroonis Laban fie Iacob, quorum alter aceruum lapidü appellauit aceruum reftimontj,al(et uero aceruum teftem, Coirfn . lt;iuaeftio. XCVII. vód deeruum ldpidwn,quem interÃe conÃtue» \^^dnt Ldtdn O' Idcob, dliqudntd diuerÃtdte dp» pellduerunt, utewnuoedret Ldbdn dcentum 'Gentf.}). Gehe« Gcbc.jx, 'ir/iitnonif ,Iacob acentum tcfkm. Traditur dbeif,que Syram Kebraam linguam noucrunt,prcf)ter proprietdtem fult;e cuius^ linguae fiéhim. fin-i tnim jolet^t dlid lin^d non dteatur uno uerbo, quod alid di^ citur, cr uicinit-dtefignificdtion(s,quidlt;ji appettetur. ïidm^jkd diatur, propter hoc dppeïtdtum cà nomen, dcerttus telktur. Hoe fmm mediè poÃtum eil,qiiôd fri^i conueniretfC!' ei gui dixerdt dceruits teà monif, amp;nbsp;qui dixerdt dceruui trfiis. Qilid fit loquendo Laban ad Iacob dis« cit; Teftatur accru us biCjôC teÃaturhtu#« lus hic, amp;nbsp;uifio quam dixit,rcfpiciat deus inter me fie te, Qiiæftio. XCVIIL vid eSt quadloquendo Ldbdn dd Ucob dicitt V } Tefidtur dcertnis hie, lt;3quot; teÃntur titulus hie, propter hoc dppeJlaturnomenjdceruiii te^ ftdtur, e^â uiÃo qudm dixit : ReÃiicidt dew inter me O' te ,nià Ãrte ordo e^ltO'uiÃo qudm dixit, dew rtj^icùit inter me O' te:Dew quippe iRi dixerdt in uiÃone,ne deretO'delerettdcob, Quid eft (p dicit in confequentibus Laba, V ide nemo nobiicum eft, Quaeftio. XCIX. QVid e/i ^lod dicit in confequentibw Ldbdn iVi^i de nemo nobifewn eA, nià Ãrte nemo extrdneor rum, dut propter tefliÃedtionem dei,qudm itd hdblt;re ddgt;erent,tdnqudm nemo cum eis eÃet,quern tefti^ monio eiwddiungerent. Quisfit timor Ifaac,per quern dicirur la«# cob iurafte. Quaeftio. C. ETiurduitldcobpertimorem pdtris Ãäifddc. Per timorem utique,quo tmiebdtdcum, quein fiwo« rem etidm Ãiperiw commendduit, cum diceret ; Deiw pdtris mei Abrdh£,O'timor pdtris meiifddceA. Qiiae fint caftra dei, quæ Iacob dicit ur in itinere uidifle. Qiiaeftio.CI. CAfird deiqueeuidit Idcob in itinere,nuüd dubi^ tdtio eA,quód diigclorum Ãerit midtitudo,ed quip pe mfcripturif miliM ceeli nomindtur. |
Quomodolacob de multitudinecopiatâ Iratris fuiturbatus.hab uerit fidem dco falutcmpromittcnti. Quaftic.CIL NVneidto Ãbi Ãdtre Ãto Idcob,uenientt obuiom * ei cum quddrinffntis,turbdtus eA quidem et më^ te conÃÃls, quenidm ttnoit udlde, Cr ui/um eA hemini perturbdto diuifdm multitudinem fudm in duocaflrd di» Ãcncre. Vbi qudri pâ¬teÃ,quomodo hdbuerit Ãdem pro» tniÃis dei,qudndoquidem dixit : Siuenerit dd cdÃrd pri WdÃdter mew,lt;3exciderit ed,eruntÃ;cunddinfdlu» tem. Sed etidm hoeÃeri potuit,ut euerteret cdÃrd eiw 'Efdu, er tdmen dew peà dldm dffiiAionem ddeffit O' ' Itberdret rum,O'qute prcnuÃtimpleret. rtddmonen» diÃimw hocexemplo,utqudmuis craldmw'tndeum. ficidmwtdmenqu^Ãiciendd funtdbhominibw'mpree» Ãdium Ãdlutis, nepreetamittetiteseddeum temptdreuidt eimur. Veniq; pofi heec,qweuerbd dieet idem Idcob, eoa Ãderdndum eA.Dew,inquit,pdtris mei Abrdhdm, etde w pdtris mei iÃddc,dcmine,quidixifii mihkrecurre in ter rdm pnerdtionis tuie, O baieÃeidm tibi,idontus esmi» B hi db omni iuÃitid ,O'db omni ueritdte,qutÃxcifii put» ro tuo.ln uirgd enim med trdnÃui lorddiiem hunc, nunc autem ÃtAiis Ãim in duocdflrd. Erue me de mdtiuÃdtrü mei,de mdnu 'E.Ãdu,quid ego hmeo illum,ne cum uenerit, firidt me,O' mdtres Ãiper Ãlios.Tudutetn dixi/htbene» Ãcidm tibi, O'pemdm fernen itmm tdnqudmdrendm nu ris, quie non dinumerdbitur prt multtudine, Sdtis in his uerbis O'humdnd infirmitw,O'fidespietdti(dp» pdret, Cuius fint illa uetba,In muneribus prarce dentibuscum, Qiiaftio. CIIl. Vód Idtini codices habent de Idcob : Dixit Cau-t», enim,pldcdboituitum eiw in muncribw pree â cedentibw eum,Ãriptor libri,quindrrdnt dit deIdtob ; Dixit enim, pldcdbowiltum eiw, hucuf^ uerbd Idcob dixiÃfe inteUigitur, caterrd uero fud 'Mu» Uffe quod dit,in muneribus prlt;ecedentibw eum^dnqudnt diceret,'mmuiuribwquæ præcedebdnt Idcob,pldcdbo uultumÃdtris mei. Ordo eà ergouerborum IdcobiPlct» cdbc uultum eiw, O' poà hoc uideboÃeitm eiw, Ãrû tdn enim fufeipiet Ãeiem mcdm. imerpoÃtd dutem funt uerbd fcriptoris,in munerAw præcedentibw tum. Quid fit,qgt; ab illo angelo defiderat Iacob benedici,cui ludlandopræualuit. Quæftio. Clin, qvódatiüodngplo deÃderatIdcobbentdici,ruilu Gc»c.)»gt; Aando præudluit, mdgnd eA de ChriÃo prophe» tid. lüdmeoipfoddmonet myÃcumdliquid fdpere,quoomnis homo d tndioreuult benedici.Quomo do ergo db eo benedict iÃt uoluit, quem luSbmdo fupe» nduit i Præudluitenim Idcob Chriflo,uelpotiwpræud* lertuiÃu eà p eos ifrdélitdsfd. quibw cruciÃxw eà Chri Ãus,et di eo tdmë l^edicitur 'm eis lfrdêlitis,qHi credidt ruin |
LIBER PRIMVS.
RoMi.),. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cr ego
ifrdelitdfum,exgenere Abraham, de tribu Eenidmin. Vniu ergo atq^ idem laeob ,cr claudus, CT benedidue, Claudtis in latitudinefrmoris tanq in multitudine gene» ^(gt;^m.f^.rii^dequib(Kdidumefl, Et c!4«lt;iica«er«»t à femitis Remi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ed,Reli»
â quif per eledion cm ^atitc fdlu£frd£ funt.
Qiiidfibi vult qj laeob ait frat ri fuo.
Gcnt.jj.
Itxo.iF, ».Cor.g
admodum cum vider aliquis laciem dci. Qii.neftio.CV.
QVidÃbi uuU qdâ ideob dit frdtri fuo,Propter hoe nidi freiem tudm,quemddmodü cum uidet dliquit freiem dei, utrum pduentis perturbati Mimiuerbdnfqiinhdncdduldtionem proruperunt, da fecunduin dliquem intelicäumÃnepeccdto didd dccipi poffut.ïortdffrs enim,quiddiéltfiint ZT ge}iti!idii,qiee funt d£monid,ncn prlt;eiudiccinr oc his uerbif homini dei,iJon enim dixit, quemddmodum fi uiderem freie dei, fed cum uidet d'liqnif,ipfe enim dliqiüs, quem Ãgniû cdre poffit, ÃKertum eli,dtq; itd frrtaffe temperatd funt uerbd,ut ipfe Pfau fibideldtü tdntü honore grdtèdc^ ciperet,cr qui hicçetiim aliter intelligere poffunt,eum ri quodidd funt nuUocrimiiieimpietdtisarguent.Quôd crfr benigno animo didia hec uerbafraterna funt, quo niant cr poli bonam fufceptionem metut ipfetranfrerat, potuitfîcdtci,quemadmodum cr Moyfèt Phdrdonis dn« d/ÃiKf/l, fecundum quod dicit Apoflolut : Ptfi funtquidicuntur dij,ÃueincaeloÃueinterra.quemad^ modu funt di) multi, cr domini multi, mdximè quia fin neartieuloingrecodùHum eü,quodrtieulo euidentifr fiméfolctdei ueriuniiti fierifrgnificatio.i^on enim di^ xit rri^3lt;ru7rcp S^ov, fed dixit n-^ocrceTrdp ÿiov, fà eile aut hoc inteüigunt,qua diflantid dicatur,qui gre^ citm eloquium audire atq} inteüigerefôlent.
Vtrum mendaciterpromiferit Iacob fratrifuo, qgt; fequens pedes fuorum in itincre,propter quos moraretufjvê turns effet ad eum in Seir, Qiiacftio. CVI.
crdmduituirginem,cr locatm eà fecundum fenfunt uirginiiipfiiK,ClÿomûdoHirgodppetlatur,fr iam eu iüa dormierdt,edmqi humihduerat / Hià Ãrteuirgo no men tetatis efl fecundu Uebrteum eloquitt, cutpctiut per recdpitulationem poflea comemoratur ,quod primo fr^ du efl.Priui enimpotuit intendereanimicipÃui,cr a* nareuirginem,crloqui fecundum fenfumuirginii,des inde cum iHa dormire, «mç humiliare.
Qiiomodo filij Iacob, quos pauIoS* re loqucns cum frarrefijo,infantes cf fc Ggnificauit, potuerint tantam ftra gem facere. Qiiacftio. CVIII.
CVmpauloanteloquem Ideobcufratre fuo pfau, infrntesfilios fuos effeflgnificet.quigriecèdicü Genc.}4.
tur TicUi'iÃ. Q^ipoteft,quomodopotueruntfiicere tantdflrdgem, direptionem^ ciuitdtis,interfidif (,quii in dolore circueiÃonis) ccfli tutit^o forore fud Dina, Sed intelligaidu efl diu Mie habitaffe lacob,donec GT fi» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j j,
lid eiitt turgofieret,cr fllij iuuenes.Ndm ita fcriptued. Et uenit laeob in Salé, in ciuitatem Sicimoruin,qult;eeii in terra Chanadn,eum aduenit de Mefopotamia Syrice. cr dpplicuit ad freiem ciuitatis, GT emit partem agri,in quo fldtttitiTlictdberndculufuuab Emor patre Sichern centudgnis,crflatuit ibiaram, etinuocduitdeulfracL Exifl dutem Dindfilia L ilt;e,qud peperit ipfl Iacob, ut ca difceretfiliat regionis eiut etc. Apparct ergo his uerbis, no tranfeuter,Ãcutuiator folet Mie mSfiffeiacob,fed a» gru emiffe,cr tdbernaculu coflituilfe,aram inflruxiffe, de per hoc diutius habita/fe,filia ucro eiut,cu ad eä uenif fet ætatë^t amicoi ia hal^epoÃet condifeere uoluiffefr Hat ciuiu loci, atq; ita frdu effe pro ilia cruentiffima clt;e dé cr depreddtionë,qua: iam,ut puto,^ult;eflionè non ha» bet. Multitude enim non parua eratcu laeob,qui pluri» m it ditatwfùit, fed fill) eins in hoc fâdo nominantur, quia eiu fdem frdi principes atq; audores fiterunt.
Qiiomodo laeob timens bella finilt;*
timorum, dixit fe cxiguum numero» Qiiæftio. CIX.
Vod dit Ideob, timens bella finitimoruapud ciuitatc Salé,qua expugnaueruteiits filq,E» go dutexiguusfumnumero,eteoueniétesfu» ^.^ifuo,quod fequens pedes fuorum in itinere,pro ⢠per me,occident me,propter bella plurium quieofurgere pter quos à moraretur, uenturus effet ad e» potaant, Se dixit numero exiguu, non j minus midtos umin Seir, hoc enim,ÃcutÃripturd deinde narrdt,non ' ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;~~
foecit, fed co perrexit ex itincre,quo dirigebatad fuos. An frrteuerdcianimo promiferat, fed aliud poflea co*
Gtnf|4,
Cent.) 4
gitdnJo ddtgitt
Qiiomodofenptura Dina,humilia ram amp;nbsp;pollutam a Sichern, virgin? vocar. Qiiaeftio.CVlI.
Vomedo feripturd d icit, quid uidit Sichtm,fi liiK Emor Eu£i,princtps tar£, Dindmfilidm
Jdcob,dccepitcdm,crdormiuitcumed, CT h(mil,tMit tim, Gr intendit doimo Dityefiltieldceb,
hdberet, ÿ poffent fufficertdd expugndtionem iUiutdi i)itdtK,cum fuoi in itinert in bind cdflrd diuiferit.
Qiiarc deus loquens ad laeob pot»* dixir, Fac ibi atam deo, qui apparuit bi Cà fugeres a facie Efau fratris tui, gfac ibiaramihi, Qiiacftio, CX.
Dixit ante deus ad lacob, Sttrge,cr adfeende iulo» eu Eethel,cr habita ibi,et fre ibi ara deo,quiap» paruit tibi eu fitgeres à freie Efau fratris tui. QjÃd efl no dixit,er fre ibi ar a md)i, qui apparui tibi,fed deus di
ibiari dto apparuit tibi,utru filing ibi äppdruit b 4 Cfdeiu
|
Ã_VAESTrôNVM SvIpÃR. OENESIM if ituxpitétlaoc licit, dn in dli^uo genere locutionis MnumerAniumfiti Qiiarecum Iacob deos ali'enos augt; fcrcndos diceret, ctiam inaures ab ftuleruntjCSadidoIatnam non per* rinçant. Quæftio. CXI. . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;Và dhicobddfcenfttriK Bethel ubi iujjiii eSt di 7 ram fite ere, dicit domui fult;e, C omnibui e^ui ~ fum iHoerant: ToUite deöt alieitos,qui uo^ bifeum fitnt de medio ueflri etc. Deinde dicitur, CT de-* deruntJäcob decs aliéna f,qui erant 'm manibuf eorutti CT twrfKTff quia erant 'm auribui eorum : Qu^itür qua re Gâ in aures,quie à in ornamenta erant,ad idolatriam nonpertinebant,niÃquid inteUigendum eflphilatleria fiii/Je deorum aliatoru. Nam Rebeccam à feruo Abraha induref accepiÃe Ãriptura teÃatur,quod nonfieret,à eis inaures habere ornamenti gratia non liceret.Ergo iB^ inaures qu^ecum idolis datte funt, ut didum efl, idoloa rum phiîaâeria jùerunt. Quornodofaflus dicatur timor dei in efuir atibus,qult;c circa iHos eranr, Qtiaeftio.CXIL ETÃdttsefl timor dei inciuitatibus,quæ circa il« los erant, Gâ non funt fecuti poÃÃlios Jfrael. In» cipwmiH enitn aduertere, quemadmodum dats operetur inhominum mentibus: AquoenimtimordeiÃdus eSl in «Dm ciuitatibuSi nià ab iBo,qui fui promiffa 'm Iacob Ãlijs^tuebaturi Qiiid fignificet ciuitatis vhius nö/ minum diuerfitas, hoc eft cur vna ci uiras tribus nominata reperiatur no* minibuSjVt vllamaUSjBcthel amp;nbsp;Lu za. Qiisftjo« CXIIL VEnitautem Jacob in Luzan,qute eil in terra Chd naan, quteed Bethel. Animaduertendu eà tria iä nomih'a hunts ciuitatis comemorata, vDamaus.quod di» dum ed earn prfus uocatam, cum iUuc prius pergens 'm tÃeÃpotamiam ueniffet Jacob, G Bethel, qUod nomen ipfeimpofuit,Ginterpretaturdcmus dei,G tuza, quad modo cemmemoratum ed: Nec mirum debet uide*! ri, multis enim Iods hoc accidit in ciuitatibus,G 'm fluv minibus,G in quibusq^ terraru,ut ex alijsatcMlijs cauf Ãsueladderentur uelmutarentur uocabula, Ãcut etiam tpÃs hominibus. Curlacob »poftg Ifraelditfiüs eft à domino, irerum nbsp;eodem,Iacob ap pcllatur,cumcçteri quibus nomina mutatafSt,d6raxat pofteriori nomi he nuncupari in facra fcriptüra fole* ,äht. QiiaeÃio. CXIIII. |
I*rerum in Luza apparuitdeus Jdclt;d),Gdiicitei:No9 mentuumiamnon uocabitnr Jacob, fed Jfraël erit nomen tuum,1iocei dicit, ecceiterum deus in benedidio lK,quee repetitie co nfirmat magnum prcmiffum hoc no mine. Nam hoc mirumed, Quibufttiim femel didtsM td,Amplius eos non uOcari quod uocabantur, fed quoi tis nomen nouum imponebaiur,omnino amplius aliquii nonuocatos,niÃquodeisimpoÃtumÃtj ifium autent per uitam fuam,G deinceps peà uitam fuam appellatu effe Jacob,cui femel deus dixerat:Non iam uocaberis Jaa tob, fed Jfroel erit nomen tuum. Nimirum ergo nomen hoc.ad itam redeintelligiturpertinere promifÃonem, ubiÃc uidebitur deus quomodo non ed antea patribus ui» fus,ubi non erit nomen uetus, quia nihil remanebit uel m ipfo corpore uetuÃatis,G dei uiÃo fumrnu erit premiS, Quiddiferiminis habeantin promif fis Iacob, genres amp;nbsp;congregationes gentium,cum dicitur q,erunt exeo. Qiiæftio. CXV. IN promiÃis Jacob didtur: Gentes G congregOtioef gentium eruntexte,quteritur,utrumgentes fecuna dum carnem, congregationes autem gentium feciindum fidem, an utrumq; propter fidëgentiu didum ed,à gen tes appeUari non pcÃitnt una gens Jfroel fecHndu carnit Cur ircrum dicatur. Statuit Iacob f itUlum etc. an hoc bis faâum lit. Qiiafftio. CXVL ADfeenditautem deus ab eo locoubi locutus eÃeS eo, GÃatuitJacob titulumlocoinquolccutus tsi cum eo. tituiumlapideum, Glibauit fuper eum Uba men, G inÃdit fuper eum oleum, G uocauit Jacob no» men loci,in quo locutus eà cum eo iBic deus, BetheLjte» rtmÃdumeà hoc loco quodÃdu/mÃerat, an iteruin comemoratum eà t SedquodlibethorttmÃt, fuperlapi» dem libauit Jacob, non lapidi libauit. Non ergo Ãcut i» dolatra folent aras ante lapides conÃituere, G tan^ dijs libarelapidibus. Quotnodo duodecim filii Ifraél dis» cantür nati aut fadi in Mefopota* mia, cum Beniamin longe poÃea natus fit 6C alibi. QiiafÃio.CXVIL /'âX Vod duodedm filij coputantur Jfraël, qiti fiati funt,ut dicitur. Hi funtÃlij ifraël qui natifut C«*- tP ei in Kefopotamia,cu Beniamin loltgèpo* Ãea natusÃt, clrnt iam tranÃffet Bethel, G appropin» quarent Bethleem.TruÃraquidam conantettÃam fol» UerequaÃionem, dixeruntnon legendu, nati funt, û cut latini ptlt;eriq^ codices habent, fed Ãdi funt,gr£ce t» nim feriptu eà eyttoVjo, ita uolentes mteUigi etian Baiiamin, quit ibi natus nöÃerit, ibiÃdu tamë, quia iäÃerat in utero feminatus, ut pregnans inde Rachd exiffe credatur. Noe autë mà etiä à nati funt legereturg pcffentdicereiä 'm utero natu, quia conceptus erat, û cutdefandaKariadiduedadlofeph,Quod enim 'm ea natu eÃ, de fpiritufände eÃ. Sed diud eà quod tmpt MitA-rd dit hatte folutionem qu/eÃionis huius, quia à iam ibi Beniamin conceptus rrat,quiÃlij Jacob grandesindt exierunt, ulx annorum duodecim eÃe potuerunt. |
|
LIBER. VigintiMmlt;j}ilnMS illtc expleuif, tjuorumprimii fc^ ptem ÃnccoiüugioÃiit,donee fe^tiendo Lid defponpire tur. Viergo primo anno,quo duxit uxorem, eifiliuf tu feeretur, duodecim Minor um eÃe potuit primitiuia.cu inde proÃäuf eft. Proindeft ium conceptiufterM Ben® Mini», vntrd decern mettfes iTld omnis uid perdild e^, gX quicquid in ititiere ftriptum eft de ideob ; Vnde ftqui tur, utftlij eiui tdm pdruuli pro fororefudDind tdntdtn ftrdgem facerint, tot homines trucidduerint, itd expu gnduerintciuitdtem,mquibus Symeo cr Leui,quipri* mi glddijs dccinäi itttrduerintdd iüos homines,eosj; pe remerint, undecim unus, dlter decern dnnorum ftùjje re» peridtur , etidm ft per ftngulos annos ftne ititer^ miffioe iTld pepererdt. Quod utiq^ incredibile esldb illiui tetdtis pueris ilia omnid fieri potuiffe,qudndo cr ipfd Di nd uixdcÃwcfex dnnorum fint.Proiiide éditer foluettdd quteftio eft, utideo intedigdtur ditlum commemordtis duodecim filifs : Hi funtfiiij Ideob, qui friUfunt ei in JAefopotdmidSyria,quidinteromnes quitdm multie^ rdnt, unus tdiitum erdt non tbi tutus,qui tdmen inde hd^ buit ndfcaidi edufdm, quod ibi mdter eius pdtricopuldtd til. Sed folutio iftd queftionis dltquo exemplo ftmilis lo» cutiomsfirmdnddeft.'HuUdtdmeeftÃciliorfolutioquie ftionishuiuf,qudmut per Synecdochen diélum deci^ pidtur.Vbienimpdrsmdioreil, dut potior, folet eiui nomineetidm iUudcomprehendi quod dd ipfum nomen t Cot tt po'tinet : Sicut eid duodecim Apoftolos idm no per^ tinebat ludds, qui etidm mortuusfiiit, cum dominus refurrexit d mortuU, Cf tdmen ipftus duo deiurij nu» meri nomen Apoftoliti in Lpiftold' fudtenuit, ubi dit,eum dppdrutjfe illis duodecim. Cum drticulo e» loban.d. nimhocgraci codices hdbent,ut non poffent intelligi quicunq; duodecim, fed iUi in illo numero inftgnes.Eo modo locutionis puto CfiUudd domino diélum,Non» ne ego nos duodecim elegi nbsp;nbsp;nbsp;unus ex uobis didbolus tH f ut non dd eledionem etidm ip ft pertinere uidedtur. Non enimftcileinuenitureleiiorum nomen in mdlo,ni:» ft qudndo mdli eliguntr it mdlis. Qupd ft putduerimus cr iüum eleélum, ut per eius trdditionem domini pdffio loh»«,)}. compleretur, id eSl,mdlitidm eius dd dliquid eleHdm be» né utente deo etidm mdlis, idud dttenddmiii ubi dit,N on de omnibus uobis dico, ego ftioquoselegi, ubi decldrut lohan.d. nbsp;nbsp;nbsp;cleAionem non pertinere nift bonos. Ac per hoc idud quoddiélumeil: Ego uos duodecim e[egi,per Synec» dochendiélumeil, ut nominemdioris meliorisqf pdr» Goie }4- tisetidmidudcompleretur, quod diipfum nomen non pertinet.Hic modus eil in hoc eodem loco,ubi Emor pro filio fuo Sichern, ut decipcrct Dindfili dm Idcob,exijt lo» quicumeodemIdeob, cr uenerunt etidm filij eius,qui dbfentes er£nt,cr dd omnes dicit Emor : Sichern filius meus elegit dnimo filidm ueftrdm,ddteergoilli edmu» xorem. Q^id enim potior erdt pdtris per fond, per Sy» necdochen filidm ueftrdm dicens, etidm frdtres tenuit hoc nomine, quorum non erdt filid. Htnc eft cr idud: |
PK1M.VS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;XI Curredd oues, CTdccipeinde mihiinde duos hados,Si» mulenimpdftebdnturoues Cf hadi. Et quidpotiores funtoues, edrum nomine etidm cdprinum pecus compte» xuseA.. Sic quid potior erdt numerus undecim filioru licob,quindtifilerdnt in ^iofopotdmid, ipforum com» memordtionem fcripturdcomplexdeft etidm Eenidmm qui non erdt ibi ndtus, CT diitum eA,Hi funt filij Ideob, qui jdHifunt ei 'm tHefopotdmid Syria. Vtriim debiro ordine poft narratio* nem mortis Ifaac,narratur quas xores Efaii acccpcrir, QC quosfilios creauerit* Quæftio.CXVlIf. Qy/odpoftndrrdtione mortis lfddcndrrdtur,quds uxores Efdu dcceperit, Ct' quos creduerit, reed» pituldtio inteUigendd eA. Neque enim poft mortem I fdde fieri capit, cum idm efftnt Efdu Cf ideob centum uigintidnnoru. Ndmeos fexdgeiidrius fu feepit O' uixit omnes dnnos uita fua centum oAogintd. Qiiomodo fcriptura dicat poft mor* têlfaac partis fui Efau abfeeffifle de terraChanaan,amp;rhabitaflein mon# te Seir, cum veniente de Mefopota* mialacobfratre eius, kgaturq? iam illic habitabat. Qiiaeftio. CXIX. Vaftio eft,quomodo fcripturddicdtpoft mor» Geae-jst tern ifddc pdtris fui Efdu dbfteffifft de terrd Chdnddn,O'hdbitdlfe in monte Seir, cum ueniente de lAefopotdmid Ideob frdtre eius, legdtur quid idm iHichdbitdhdt. Proinde quid fieri potuerit,ut fcriptui-dfidlere uel Ãili non creddtur, in promptu eA cogitdre, quid fcilicet Efdu poftedqudm in Ulefopotd» midtnfrdter eius dbftejfit, noluit hdbitdre cum pdrenti» busfuis,ftueex illdcommotione,qud dolebdtft benedi» Aionefrduddtum,ftue dliqud cdufd uel uxor urn fudrum, quds odiofds uidebdtejft pdrentibus, uel qudhbet alia, Cfcaperit hdbitdre in monte Seir : Deinde poft reditu Ideob frdtris fui jdAd inter eos cocordid, reuerfus eft O' ip ft dd pdrentes. O' cum m ortuum pdtrem ftmul ft» pelijftnt,quideos plurimum diddtos,terrdilld,ftcutfcri» ptumeft,minimi cdpiebdt,dbfceffitrurfus in Seir,O' ibi propdgduit gentem idumdorum. Qiiomodo pro eo tempore quo rccitatar appellata fit terra Edom. Quæ^ ftio. CXX' vidfcriptueA.Hiprincipes Horreifilij Seir in terrd Edom, fecundu tempus quo uiuebdt, fcriptor commemordt. Cum dutem Seir hd» bitdretquiiftos,genuit,nondumueniente Piilldm terrd Efdu,nondum utiq-dppelldbdtur terrd Edo. Non enim nomen nift dbipfo Efdu 'mditum eA terra, quonidm ide ip ft Efdu O' EÃom uocdbdtu r, de quo propdgdti funt I* dumai, hoc eft gens Edom. Qtÿimod» |
Q^VAESTIONVM Qiloifhodo (ntelligcndum fît quod fcn'ptum eft. Et bi reges, qui régna uerunt in eodc anreg regnaret rex in Ifrael. (^æftio. CX^CI*
Vod fcriptum til, Et hi rega ^ui tegndue» runt in codm anteq regnuret rtic m J frdel, ~ nonficdca'piendum efl tanq ontnef regei nomindti fintufij; ad ed temperei,(iuibut coeperunt re^ gei in ifrael, quorum primut fitit Saul : Multi cnim fiie runt ineodemufquead tempora Saul, temporibm etamp; I nbsp;nbsp;nbsp;ïttdifiü«, quorum tempora fierunt ante reges, fed ex
his multis eos folospotuit comemorare Moyfes,quifilt;es runt anteq ipfemorerttur. Meerttiruefi, quod nume^ rantibus ab Abraham per Efau patrem gentis Edom gt;nbsp;ad quern per Rahuèlem Ãhum Efau, CT Saran^lium E.ahuelis,Cf Jobab Ãlium Sara,cUiIobabfucceJÃtinre gno Ealach, qui primus in terra Edom rex Ãiffe com^ memoratur,ufqf ad ultimuregê,quêpotuit nominare Moyfes, plures generationes tnueniuntur quam nume» rentur ab Abraham per lacob ufq^ ad Moyfen.î^am iüic inueniunturfTrèduodecim,hic autem ufq^ ad Moy fen firme feptem. Eierienimpotuit,utideoibi plures no~ minarentur, quia citius moriendo plures alter alteri fuc tefferunt.Sicetiamcontigit,ut alium ordinem'fequens Matthaus ab Abraham ufq; ad Jofeph quadragintaduas generationes numeret : Lucas autem in ordine alio nu^ merant generationes, non per Salomonern ficut ille,fed perMathan ab Abraham ufq^adlofephquinquagintas quinq; comemoret. Intïïo quippeordine,ubiplures âos minanturcitius mortui funt, qu'am ubi pauciores. He forte autem moueat aliquê,quód inter reges Edom coms Mumn.io memoraturBalachÃliusBeor, de Ãmilitudine nomis nis exiÃimet iHum rffe Balach,qui reflitit Moyà ducais ti populum lfraêl,fciatillum Balach MoabitamÃijfe iio Nnmcr ldnm(eum,eumq;ÃliumÃiffe Sephor, ncnÃlium Bcor, omcr.ai ^fdÃiiffettiamtbituncfiUumBeor Balaam, non Bas lach, quem Balaam conduxeratidem Balach ad maledis eendum populum ifracl.
Qiiomodo potuen't hiors Ifaacde# cem ÃÃ feptem annorum inuenirelo feph eins nepofe m,ftcuf viderur gexordinekripturanarrare. Qiiarr ftio.CXXlk
Glt;nt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vomodo petuerit mors ifaac decem cr feptem
annorum inuenire Jofeph eins nepotem,Ãcut ui* ~ detur tanq ex ordine feriptura narrare, quocunq; fe quifq^ conuertat inuenire difficile efl : Holo enim dicere non poffe inueniri, ne forte meÃgiat, quod aliiim non Ãgit. Si enim pofi mortem auifui Jfaac, des cem amp;nbsp;feptem annorum Ãit jofeph, quando eumfratres in A egypto uendiderüt, proculdubio cr pdffr eins lacob decimofeptimoannoÃlij fuilofeph centum uiginti ans norum Ãit. Genuiteumautemlfaac,cum effet annorum {exaginta, ficut fcriptum eft. vixit ergo ifaac poflea
SVPER GENESIM
centum uiginti annis, quia centeÃmo cHogepmo mor^e tuus eÃ, idcirco dimiÃtÃlios centum Uiginti annos ha» bentes, Cf lofeph decem Cf feptem. loÃphautem quo» niam triginta annorum Ãit,quando apparuitin confpe* {luPharaonis,fecutifuntautem feptem anniubertatis, Cf duoÃmis, donee ad eum pater cum fratribus uenit, trigintanouem profidlö annos agebat lofeph,quando Ja cob intrauit in Aegyptum. Tune autem idem lacob,qdâ ore fuo Pharaonidicit,ceteÃmuettrigeÃmuattnü agebat ietatis,centu autem Cf uiginti lacob,quando erat decem Cf feptem lofeph, quod Uerum effe nullo modo potefi. Sienim dedmofeptimo anno uitlt;e Iofeph,lacob centum uiginti ageret, proculdubio trigeÃmo Cf nono anno Io» feph, non centum triginta, fed centumquadraginta ZJquot; duosannos agere itiueniretur lacob. Siautem die mors tis ifaäc nondum trat annorum decem amp;nbsp;feptem lofeph, fed aliquantulo tempore poà mortem auifui ad decimus feptimu peruenitannum, quoanno,feriptura teÃante, in Aegyptum efl: à fratribus uenditus, plurium etiam q centum quadragintaduorum annorum ejfedebuitpater eins, quando eflÃlitim in Aegyptum confecUtUs . Seris pturaquippepoÃeaquam narrauitannum uitt ultimu jfaaccenteÃmumCfo{logeÃmum,Cftius mortem ac fepuburam deinde commemorauit, quemadrnodum di» greffus effet Efau A fratre fuo de terra Chdnaan in mo» tem Seir, Cf contexuitcomemorationemreguCfprins cipum gentis ipÃus, in qua fe conÃituit, uel quam pros pagauit Efau. Poà hlt;ec narrationem de lofephÃc intus lit. Habitabat autem lacob in terra Chanaan, h/e autem procreaturiclacob. lofeph autem decem Cf feptem ans norum erat,pafceiis cum fratribus oues. Eleinde narra» tur caufa fomniorum, quemadrnodum odiofus fratribus Ãtfrflus Cf uenditus. Aut ergo eodem anno decimoÃs ptimo, aut etiam aliquanto maior uenit in Aegyptum, acperhoc utrolibet modo permana queeÃio. Sienint decem Cf feptem annorum Ãtit poà morte aui fui, quan» do pater eins centum uigintiÃit, profèflô anno eiiis tri» geÃmo Cf nono,quando lacob uenit in Aegyptum,centu quadragintaduos annos idem lacob agere debuit. Puit autem tune lacob centum triginta,ac per hocfi decem lt;tT fepté annorü lofeph in Aegyptu eà uenditus,anteduode cim annos quà m moreretur auus eius uenditus inueiiis tur,Decem enim er feptem annorum effe nonpotuit, nià ante duodecim annos mortis IfaaccenteÃmo Cf o^ (lauo anno uite patris fui lacob.Uis enim cum adieceri» mus uigintiduos annos, quibus lofeph ufq^ ad aduentuin patris fui in Aegypto ,Ãiit «etatis anni lofeph triginta nouem, Cf lacob centumtriginta, Cf nuUa erit quaÃio. S ed quoniam feriptura poà mortem ifaac ià a narrauit, putatur lofeph poà eiufdem aui fui mortem decem Cf feptem annorum fuiffe. Qvapropter inteUigamus dcui» ta ifaac, tanq multum decrepiti finis tacuiffe ferip» turam, cum lam de lacob eiits Ãlijs loqueretur,uiuo tarnen Ifaac,decem Cf feptè annoru effe ccepitlofiph.
Qj^mod«
LIBER PRIMVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;XU
|
Qiiomodo de matte lofcph locum habcat, Nunquid venientcs veniez» ego,amp;: mater tua,ôi: fratres tui,alt;* dorare te fuperrerram,que iam crat mortua. Quæftio. CX^III. yôd dixit ÃAcobddïojephjQupdefifomni^ umhocciuodfomnMfli { Hunquid uenientes ueniemtKego,çr mutertuâ,,Grfrdtres tut, ddoräretefuperterrdmtliiÃm dliquomyfterio diéiü accipidtur,quomodo mtelligitur de mdtre iofe{gt;h,quiie idm erdt mortud. Vnde nec in Aegypto cum fublimdre^ tur putdtidum eü hoc effè completum, quid nec pdter e^ ⢠â â nbsp;nbsp;um ddorduit,qudndo dd eum uenit in Aegyptuin,nec md ter oltm deÃtmüd potuit. In Chrifti ergo per fond Jicile Philip i^tteUigi poteà etidm de mortuK, fecundum idud quod dicit Apofioliis : Quid donduit einomen quod eR juper omnenomè, ut m nomine left omne genu fle{ldtur,cae« leÃiwm, terreÃrium,crinÃrnorum. Qiiare fcriptura Hifmaelitas,quib9 a fratnbus venditus eft lofeph, eti^ am Madiamtas vocer, c3 Hilmaei fit de Agar j filius Abrahæ, Madia* nite veröde Cethura. Quæftio. cxxiiir. VariturqudrelÃifmdelitdffcripturdfquibiK 7 dfrdtribut uenditim eà Iofeph,etidm Mrfa didititdsuocet, cumüifmdél ÃtdeAgdrfi^ lius Abrdhie, ^ïddidiutie uero de Cethurd fdn quid fcrip turddixerdt deAbrdhdm, qu6d munerd dederitfili/f co cubindrum fudrum,Agdrfcilicet C Cethurte, O' dia miferit eos db ifddcÃlio fuo 'm terrdm orienits,und gena temfcecijfe,'mtelligendifunt{ Dequibus filiabus,cufola Dina fit, dicatur cum lugerit lofeph, Congre gatifunt autêomnes filtj eins amp;nbsp;fi^ fi?» Qiiæftio.CXXV. * â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fcriptum eà cum lugtret lofeph ,Cona I ygrtgdtifuntdutcomnesÃlij eiut OÃlidjOuea neruntconfoldrieum, Qu£Ãliteprieter Diitdin f AnÃs lios O'Ãlids dicit connumerdtis nepotibu^ O' neptibmi idmenimmdioresÃlij eittsÃlioshdbere potucrunt. Qiiis fit infernus,de quo dicftum eft, Defcendam adfilium meum lugens in infernum, ÃC qui ad infernum de* fcendant. Qiiæftio. CXXVI. T? Tnoluitconfoldri dicats ,Qupnidm defcenddm JL/jJ^hjwn meum lugens in iuÃmumSoleteÃe mda gndqudÃioquomodointelligdtur infernui, utrumib lue mdli tdntum, dn etidm boni mortui defeendere folea ditt. Siergotdntummdli, quomodo iÃeddÃlium /uum fedicit lugentem uelle defeendere i Non enim in pdenis inÃrni eumeffe credit. An perturbdti O' dolentà uerbd funt, ntdU fud etidm hinc exdggerdntis { |
Vtrum Spado IS,cut traditus eft fo* feph, rede Archimagirus, id eft, pre pofitus coquorum dicatur, an redi^ prçpofit^ milite.Quæftio.CXXVir. Et uendiderîitlofephin AegyptS Phutiphdri Spda Genc.}?^ doni,prlt;epofito coquorum : Noluntquiddmpr^a pojito coquoru interpretdri, quigrtece a^xiddocyn'a dicitur, fed prtepoÃtum militi£,cui effet poteÃdt occidendi. NdmÃcdppelldtiM etidm eà ille,quem Nlt;t« buchodonofor miÃt, penes quem potiiM inuenitur pri a mdtusÃiiffemilitite. Qiio tempore fieri potuit, quod di« citur, Fadum eft autem in tempo« re illo.defccnditludas a fratribus fu* is ad hominem quendam Adollami* tam,cuinomcn Hiras,Et vidit illic ludasfiliam hominis Chanançino» mine Sue,6c accepit earn,et introiuit adeam,amp;fpeperitfilium. Qtiæftio. CXXVllI. F' AÃum eà dutem in tempore iHo defcaidit luddx i frdtribusfuisdd hominem quenddm AdoUdmitdnt Gene.j»i cuinomèHirdi.EtuiditiüicIudds Ãlid hois Cbdudntei nomine Sue,O'dccepit edmjOquot; introiuit dd eH, O' con» cepitO'peperit Ãlium etc. QUfCriturqudndo iÃdÃea ripotuerunt. Si enimpoÃedq lofeph deuenit in Aegya ptum, quomodo intrd uiginti firme O' duos dnnos (nS poà tdntum temporis coUigitur eqs ueniffe dd eundent lofephfrdtrem fuum in Aegyptum cum pdtre fuo) Ãea ri potuerit,ut ludi£Ãlij eiusietdtis omnespoffent ducea reuxores. Itldm Thdmdr nurum fudm,mortuo primoa genitofuo,dlteriÃliofuodedit,quoetidm niortuo, exa peÃdUit ut crefeeret tertiits. Et c«m creuiffet, nec iUi e« dm dedit,timens, ne O' ipfe moreretur. VndeÃiÃum eà uteidemfocerofuofeilld fupponeret. Quomodo ergo hitc omnid inter tdm pducos dnnos fieri potuerint, mea ritomouet, niÃutÃrtefoletfcripturdper recdpitulda tionem dliquot dnnos diite uenditu lofeph hoc fieri c«a piffeintelhgiuelit, quonidmÃcpoÃtumeÃ, ut dicerea tur : t'dÃum eà dutem in iHo tempore. Vbi tdmm qu£a ritur,fi decern O' feptem diinorumerdt lofeph,qudndo uendituseÃ,quot,dnnorumeffeluddspotuerit qudrtuf filiuildcob,qudndoidem ipfe primogenitus Ruben, ut plurimum, frdtremfuumlofeph quim^ dut fix dnnos potueritætdtepriecedere. Euidenter dutem fcripturd di cit, trigintd dnnorumfiiilfe lofeph quddo innotuit Phda rdoni. Cum ergo ipfi dnno decimofiptimo ictdtis fiue uen ditus fiuÃe creddtur, tredecim dnnos peregerdt in Ac» gypto ignotus Phdrdoni, dd hos dutem tredecim dnnos dccefferiit feptè dnni ubertdtis,etfiÃifunt dnni uiginti, his dddiitut duo,quid feciido diwfitmis 'mtrduitldcobin Aegyptum |
|
Q.VAESTIONVM SVPEJl, GEHE SIM Ãtgyplum ciwM fîtijs fuis, inuenîuntur uigintiduo dnnt'i quibusdbÃtitJof{phiL.pdtre amp;nbsp;à frdtribus fuis. Quô medio tëpore quomodo fieri potuerit de uxorejCrfilijs, Vnuruïud£,omni(ilt;ju£ndrrdntur ittddgdri, difficile tRi tùfî forte McreddmusÃt hoc enim fieri potuit,inox M ddolefcere ludds coepit, eum incidiffe in dntorem eius tpudm duxit uxerem,nondMn ueiidito lofeph in Aegypti turn. Quid fignificatum eft verbis iIIis,Et depofitis veftimentis viduitatis fue* Qiiæftio.CXXIX nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;\ Et depofitis ueflimentis uiduitdtis fuit d fe. Uicin^ finudturetidm temporibus Pdtridrchdrum certd crfudfiiiffe uefiiinentd uidudrum, non utiq; tdlid,qud^ Vdconiugdtdriim. Quomodo iterum dicendo, lofepîi autê depofituseftin Aegyptumcrc. ad ordinem redeat fctiptura vnde di« fcefferar, Qiiacftio. CXXX. qVôd iterum dicitur, lofeph autem depofitus eà Afgypt«, nbsp;nbsp;pcffedit eu Phutifir Spddo Phds rdonis, dd ordinem redit fdriptu rd unde re» eefferdt, ut iÃd ndrrdret, quie fuprd digeftd funt. Quomodo iuxta græcos codiccSjqui tria caniftra condfiron, ideft,panû ' cibariofum habent, Pharao porucrit in efcis fuis habere panes cibarios. Ccne. O. - Qu^ftlÃ.CXXXf» * *** nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Idtinihdbent, trid cdnîfird Æ firinte, cum grecci hdbednt, Hovlt;ru 'â opfquod ' interpretatur, e^uiufumeiufdein linguichd» igt;ent,pdnes effe cibdrios.Sed illud mcuet, quomodo pd nemcibdriumpotueritPhdrdohdberein efcis. Dicite» niminfiiperiorecdniftrofiiiffeomnid,ex quibus edebdi Phdrdo, opus pifiorum. Sed inteHigendum e^ etiam. ip* fum cdnifirum hdbuiffepdnes cibdrios, quid diëlum eRi tridcdnîfird KÃpSquot;lt;i,iTop, GT defuperfiiifièind exom^ ni genere operis pifioris in eodem cdnifiro fuperiore^ Qiiomodo Pharao putabat fc ftare 6lt;nt.4u füperflumen*Q_uæftio.CXXXII« aVôd putdbdt fe fidre Phdrdo fuperflumenj qUemddmodum feruus Abrahee dixit, Pcce ibigric cui trrfTit^rruyùç dixit, quemddmodum hic tni Toû TroTQ/z-ov. iîieclocutiofiinteUigdturinPfdîmô tfïw.a^ ühi fcriptuni eil, Qtii fùndduiiterrdmfuper dqiidm, non éoguntur homines putdre ficùt ndUeht iidtdre terri fuper dqudm^ Secundum enim hdnc locutionein reüè in» teÃigitur, quèd dltior fitterrd quiim dqUd, dltius quip» pe db dquis fufiollitur,ubihdbitent terrend dnimdlid. Quomodo didû fir, Obliuifcenrur vbertatis futurç in rota terra Aegy^ pti, cum obliuio firpretcritonim» . Quxflio,CXXXflI. |
Vôd fcriptum eil : Obliuifcentur ubertdtU 7 nbsp;nbsp;fiitur£ in totd terrd Aegypti,nonfùturie iHis quifà mem pdtientur,tdnq pofieduenidt iüis übertds, fedfiiturderdt,tune qudndo loquebdtur tdn^ diceret: Vheridtishuius qudmfùturdm figinfieduerunt boues bonie, GT fpictc bena, obliuifcentur homiiiis in ed fdme,qudmfignificdueruntbouesGrfpiclt;e mdlt.- Qiiomodoiä tertio fignificeturfpiz ritu flan dûs in feriptura fan da, cum dicitur, Nunquid inüeniemushomi nem talem,qüi habeat fpiritum dei in fe. QuæftiO. CXXXIIIL fpiritum dei iit fe i Ecee idm,nifi fiÃtnr,tertio in P nudtur nobis in hoc libro fpirituffdnilits,id til,fpirittts dei. Primo enimdiilumeil, Spiritusdeifirebdturfuper Glt;ne.p dqudm. Secundoubidicitdeus:Non permdiiebit fpiri^ tus meus in hominibus ifiis,propter quodcdro funt: Pt Ctut.d tertio nunc quod Phdrdo dicit de Jofeph,effe in iüo fpiri tu dei, nondumtdmenkgimus fpiritumfinilum. Qiiid interpretetur nomen lofeph ci datum, fcilicet Pfotonphanecb» QiiæftioXXXXV. ETimpofuit Phdrdo nomen lofeph Pfotonfihdnech, GcarHt} hoc nomen interpretdri dicitur, occultd reuelduit, ex iüo utiqi quôd fomnid regidperuit.Aegyptid uero lin gud, fdludtorem mundi perhibent dppeüdtum ifio nemi» Cuius PhutifarisfaCerdotis filiada» fa ht loft ph. Quafftio.CXXXVL Et de dit ei A ffenethfilidm Phutifitis fdeerdotts Se» lis ciuitdtis ipfi uxorem. Qjilt;erifolet cuius Phu» tiprts, utruin lüifiS cuiiis feruus fuit, dii dlteriiu, federe dibilius dfiimdturdlterius. Ndmde illo quomodocre» ddtUr,multd funt qùte mouednt. Primumi quidfiri» turd non cetnrneinerduit, cum uidedtur hcc non petu,ffe prieterire, quodddiüiusiuuenis non purudm glciidi» pertinebdt, ut eiusfilidm dueeret cUius famulus fiit.De» inde quemodo Spddo filid habere potueritiSed refpode» tur quemodo uxorem,pcfied quippe creditur alfiifust uel cdfu uulneris, uelprcprid uoluntdte. Et quôd honor eius nonipfeccmemoraturquifola,ideü Ã(rit,quemprincipemccquorum Idtiiiiinter prêtes pofuerunt, principem, dutem mtlitùe', quidam inteUigiuolunt. Sedetiam hic refpondetur, duosiHum honores hdbuiffe, cr fdcerdotum Solis, Gf militie pnn» cipdtum. Congruenterdutem dlibiiUe honor eius com» memerdtus cil,quitdlibusdâibus congruebdt,hic uer(t pofieaq inlofephdppdruitnonparud diuinitds,ipfel:o» nordebuitnomindrifocertetus,quipertineret ad diui» tiitdtemncnpdrudm ficUndum cpimonemAegyptioru in fdcerdoté Solis.Veru in his omnibus,quia â¬7 prlt;epofi» tUsÃit cufiodiarum edreeris, nimis incredibile esl hue Ã'^fttepofitum officio fdcerdotum. Deinde non fim» pliciter |
tïBER. P RI M V S.
XIII
|
ftidter Jù^ eA, quSd Ãuerdos Solis effet,fed de dub tdte Solis, qiue uocMr Heliopolis, dbeffedutem didtitr eoaplius quim uiginti milibus i duitdte Memphi, ubi Pbdrdones,ideAr^smdximèeommdnebdnt. Qÿomo io ergo deferto officio fdcerdotij fui,potuitfirenuèrea ^feruire militie prindpdtu {Accent etidm quód Aegy» ptij fdcerdotesperhibentur »3 feruiffe femper,nià tem» plodeorumfuorwn,necdliquiddliudofÃdo egijfe. Sed à Ãrte tunc dliter fiat, creddt quifi^ quod pldcet, non tü eà queftio,cuius exitus ddufus Ãt,Ãue unus fùerit Phu» tifèr ,Ãue duo: Qÿpdlibet enim horu quifq} exifümet, non eAÃdei periculofum, nec contrdrium ueritdüfcrb pair drum dei. Quomodo didum nbsp;nbsp;nbsp;tr itici qd* cogrcâ« gauit lofeph ficut arcnara,non erat niy merus,cum cuiuslibet rei finite nu» merus fiuQuæft.CXXX VJL TT congreguiit lofephtriticum Ãcut drendm md» . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ffudtum udlde quodduf^ non potuit numerd» ri,non enim erdt numerus, pro co di£lum eA, non enim trdt numerus,quôd nomen numeri omnis uÃtdti excede» ret copid iTld, CT quomodo dppdldretur,non inueniebd» tur.NdmundefieripoteÃ,utqudntumlibettndgniefini» U tdmen mulOiudinis numerits nonÃti Qÿdmuishoc potuerit etidm fecundum hyperbolen did. Qiiomodo dicitur ,acommemoratus fit lofeph fomniorum iuorum quæ uiderat, adorantibuseum fratribusfuis, cum non compleantur eo mo de pâtre ÃC ma» tre eiuSjCS mater mortua effet» Qiiaeftio.CXXXVIlI. lt;*âquot;ââ¢4*. quot;|~7 f commemordtus eA lofephfotnniorum Ãtortvm, ui^t ipfe, ddorduerdnt enim eum Ãdtrcs fui: Sed dliquid in iliis fomnijs excelÃus inquirendum eA: Non enim poteA eo modo de pdtre dus de mdtrecom» pleri, quje idm mortud fi(erdt,quod de Sole CT Lune, eu iddiffet,d pdtre increpdnte dudierdt qui uiuebdt. GineL 4z. Quid eft qjlofeph uirtam fapiens, atque ita non folum hominum, inter quos uiue* bat,teftimonio,fed ipfa etiam icn'ptura tefte Iaudatus,ita iurat per falu* tern Pharaonis. Qiixftio. CXXXIX. |
Vid eR quod lofeph uirtMt fd^imi t itque itdnonfoluhomiiiu,interquosuiuebdt,tefli» ~ ^^rnonio, fedipfdetidm (criptsirdtefk,Uudd-* ttu, itd iurdt per fdlutem Phdrdonis, non exituros de Aegypio frdtresfuos,nifi Ã-dter eorum tninar uenerit. Anetidmbono G'fideltuirouilis fiierdt fdhu Phdrdo^ ttis,cui Ãdtm Ãcut primitus dotniiw fuo ferudbdt 'mont^ rùhusiCiUdntoenimmAgis ipÃ,qui eum in tdnto ho^ itore locduerdt,à iüi feruduitÃdem,qui eum Ã^unm empticiumpoÃidebdt. Qÿà d à non curdbdt Phdrdof nis fdlutem,nunquid e^perwrium pro cuiuslibet homi^ nis fdlute uitdre non debuit { An non eA periurium ? Tenuit enim unum eorum donee ueniret üenidmin, er uerum ÃAum eA quod dixerdt, non exibitis hine, nià ueneritÃdterueÃer :Ad omnes enim no pouiit pertinere quod diâum eA: Ndm quotnodo effet ille uenturiis, nià dd eum ducendum dliqui rediffentl Sed quod fe» quitur,ntd^s urgetqu£flionem,ubiiterum iurduit, di» eens ; Kittite ex uobis unum, O'ddducite Ãdtrem u:» flrum,uosdutemnontducemini,quoddufi^e ntdniÃfhi ÃntuerbdueÃrd,à uerddicitisdn non,Ãn dutemper fdlutem Phdrdonis explordtores eÃis,id eÃ, à non uerd dicitis, explordtores eÃs. Huie fentaithe interpofuit iurdtionem,quid à uerd non dixiÃint, explordtores effent, ideo explordtorum peend digni effent, quos td» men uerd dicere feiebdt. Heque etiim periurus eA quif⢠que,à ei,quem cdÃiÃimum nouit,dicdt,à hoc ddulterium, de quo dr^^is,comnuÃÃ, ddmndt te deus, er his uer» bis ddhibedt iurdtionem, uerum omnino iurdt. IbicA enim conditio,qud dixit, ÃfixciÃ,quem tdmen non fx» ciffe certum hiAet. Sed dit dliquis,uerum eA,quid à fa» cit ddulterium,ddmndt Slum deus, hocdutem quomodo uerum eA,à non uerum dicitis, explordtores eflis, cum etidmà menfidntur,nonÃntexplordtores l Sed hoc eAquod dixi,itd diéhim effe,explordtores eÃs,tdnqudm à di^btm effet, explordtorum poend digni eÃs, hoc eÃt explordtores deputdbimini merito menddeij ueÃri. PÃsdutem potuiffedid, pro hdbebimini crdeputdii» minidnnurnerieÃmileslocutionesdocent. VndeeAiTld Heliie : Qtÿcunqueexdudierit inigne, ipfeerit deus : Non enim tune erit, fed tunc hdbdiitur. Quid eft qgt; cum inter fc pénitentes filtj If* rael loquerentur de fratre fuo lofeph, q, cum illomale egcrint,æhoc eis diuino iudicio redderetur,q, fe periclitari uidebSr* adiungit fcriptura cC die it : IpA ignorabat qgt; audicbat lofeph, interprètes e» nim inter illos erant. Quaeftio. CXL» Vid eA, quod cum inter fepanitentes Ãlij if» Gtntamp;. 4* rdel, loqueren tur de Ãdtre fuo lofeph, quôd ^^^^cum iHo ntdle egerint, 0quot; hoc eis diuino iu» d^cio redderetur,quódfe periclitdri uidebdnt. Adiungit fcripturd cr dicit : Ipfi ignordbdnt quad dudiebdt lo» feph,mterpres enim inter illos erdt. Hoc fdlicet inteüi» gendum eÃ,ideo cos putdffe, quid ille non dudierit, quad uidebdnt 'mterpretem,qui inter illos erdt,nihil ei dtcere eorum quæloquebdntur, necobdliud ddhibitum putd» bdnt interpretem,nià quód eorum lingudmiUenefci» ret, neccurd erdtinterpretised dicereilli,dquopoû tusÃerdt,qud;nondd/Tlum,fed inter feloquebdntur. « Quid |
|
C^yAESTlO NVM Qin'd intdlfgcndutn fit lofephdixiflead fratrcscumdiciturïEt iterum acceffïtad cos, amp;nbsp;dixit illis ,nec adiungirurquid illis dixerit iterum. Qiiæftio. CXLL quot;ï â¢Â» T iffnwn dcceffit dd eos, CT dixit iüis,necddiun^ (Uii dixerit :Vnde ifitcUigitur btec tddem dixiffè^quit dixerdt. Ctnc. 4j, Quomodo intelligatiir illud : Ef deduce^ risfcnedlammeamcum thftin'a ad infer» numjan ideo ad infernum, qina cum tnftina. Quæftio.CXLIL Et dfdwcftM feticSkm meam cum trifHcin eid in firnum : 'Vtrum ideo ad infèrMvm, quid cum tri^ füctd Æ Alt etidm fi abeffet trifticid, tdnqudm dd itifèrnum Vioriettdo defcenfurui h£c loquitur ? Df iufirw oum mdgiiA quieÃioeü: quid 'mde fcripturd fentidtlccii o mnibii^iubi Ãrte boe commcmerdtumlii(rit,ob(èirult;iii:^ dura eil. Quemodouernm fit q,dicitur,qj a prçpo lito domus audiucrit, deus uefierSc deus parrum uefirorum dedit uebis thefau» ros in faccis ucftriS;argcnrum aurem ueftrum probatum habcoamp;c, Qiiæftio. CXLIII. \^ciddpr£poÃtodomiKdudiunt:Deiitue/leiâ cr dan pdtrtim uefirorum dedit uobis the« fduros infdccisuefiris ,icrgentumdutemue« firum prebdtum hdbeo, menddcium uidetur,fed dliquid fignificdrecredeitdum eü. Argentum enim qued cr dd« non minuitur,quid probdfum dppeüdtum eil, ntnirum tHud tnteUigitur,de quo dlibi le^mtK : Elo« quiddcmiriieloquidcdfid,drgentumigne exdmndturn, probdtum terr£.pur^tum feptuplum,id eil perfiäc. An amp;nbsp;lofeph ebrius fuerit, £C quomc*â do, cum dicitur : Biberunt autem, fiC incbriatifuntcum co. Qii^ftio. CXLIIIL Blfco-ttnt dutem nbsp;nbsp;mebridti funt cum eo, Solent htnc ebriefi ddhiberetefiimonij pdtrociiiium,non prepteriUos films Jfrdel,fed propter lofeph, qui udldc fdpiens commenddtur ,fed hocuerbum pro fdtietdte folere peni in fcripturi5,qui dtligenter dduerterit,multis in locii inueniet. Vnde eil iHud : Vifiidfii terr dm, CT in« Pt3.isn.64- ebridfli cdm, nuJtiplicd/hditdreedm,eoquod inldude _ benediihonis hoc pofitum eil,C!}â donum dei commcmo« rdtur, dppdret hdne ebrietdtem fdturitdtemfigmficdre. l^dm itd inebridri, ut inebridntur ebriofi, nec ipfi trrrse utile eil, quonidm mdiore qudm fdtietuti fufficit,humore torrumpitur,ficut uitdinebrioforum, quinofdtietdte ft teplait,fed mergunt diluuio. |
SVPER GENESÃM An inendacium dixerit lofeph, dicendo fratribus fins, Nefcicbatis,quia augurio auguratur homoqualis ego ôfc» Quæfiio. eXLV, quot;Vodditfrdtribw fuis lofeph: tiefcicbdtis,qMd GtM.4.»» du^trio dugurdtur hemo qud/is ego, de hoc du^rio etidm mdndduiteisdicaiduperhc« minem futim quid fibi uelit : Quteri folet,dn quid ncn fe£ rio,fed toco diiium eii,ut sxitus docuit,non eii hdbettdii mcnddcium. l/lenddcid enimd menddcilus feriodgun« tur, non ioco. Cum dutem,qu£ nc-n futit, tdnqi^ toco diewitur, non deputuntur menddeid. Sed mdgis mtuet quid fibiuelit ifiddHto lofeph, qud fidtres fuosdonee (is dperiret quis effet, tvdens ludificduit,C^ tdntu expe« (Ir.dcncfuffendit,quodlicettdnto fidfuduius eumlegi« tur,qudn(o lüisfit inopindt!Us,(Um quitus dgitur, tamp;men fopientteeiHius grduitdte,ntfi ntdgnum dliquid tfio qud« fi Ittdo fignificdretur ,necdb iVofierct, nec ed fcripturd cotn(rctur,inqud eil tuntdfdniliatis dtiikritds,G' pro phetdndcru tdtn intent,0 fiturcrit ,qud mode exequi ex« penendo non fufeepimus, fed ddmoncre tuntu uolui« imis,quid hie opcrtcdt inquiri.Ndm neciHud Udcdrectr« Htrcr,quà d non dit duguror ego, fed dugttrdtur hemo qudlis ego. Qji,èd fi locubonis genus til,in fcripturee cor pore fimde dliquid reperiendum eil. Qiio animo,8(f ^obrem lofeph fratre» iuos in tanta animorum perturbatio» ne, in quanta fuiflêlegiinturde» finuent. Qiiaftio. CXLVI. Non negligenterconfiderdndum puto, tuntammi 4* feridm in hdc perturbdtione fidtram fuorum, quemedo lofephqudmdiu ucluittenuit,crqudntd uo« luit mord protrdxit, non eosutiq; ficiens cdldmitofos, qudndotuntce etidm ipforumfutureeletticiie exitum co« ^tdbdt,^!' tetum hoc quod dffbdt,ut eorumgdudiioa diffirretur, ob hocdgebdt,ut eddem dildtione eumuldre« tur,tdnqudm non effent condignæpdffiones eortm into« toiUo tempore,quo turbdbdntur, dd fiiturdm glorium exultdtiotiis, quee in eis fiierdt reueldndd,fidtre cognito, quern d fe perditum effedrbitrdbdntur. Qito pado euenit ut mufta aliter.g aifla fint, narrentur GC c. Qiîæftio-CXLVII. MVlti in nurrdtioneludie dliierdiifa funtqudm ( urn iUis egerdt lofeph, quimuis dpud eum I0« queretur,ut omnino deilldinfinudtione,quôd explorâtes res effent,nihil diceretur. Quodutrum confulto tdcitum fit,dn C?' idfoecerit perturbdtionis obliuio, non dppdret. UdmC^'iliudquoddixeruiitfedb ipfo lofeph interro« ^tosde pdtre Ctfidtre fuo,fe dutem tUd iuterrog3nü itidicdffe,mirtmi,fi ueldd fententidm poteftiftn perueni« reitdrrdtio, utedmconfieteffeuerdcem, quunq Cl'fidli« qud filfd in ed finit, fitUipotuus per obliuionem potuit, iu/deretmenäri,dpud turn ptrfertim,cui nonficut nefd« tnti,ftd, |
|
Gsncf, , Rom».)) Sfaicja Gtne., LIBER wtó » fed etidm iüd, qua nouerdt eum fdre ad fleüendam eius mifericordiam narrAtioni fua inferebat. Quid fit qgt; dicit lofeph, Mifît enim me deus ante nos remanere uefirutn reliquias fuper terram. Quæftio. ex L Vin. Videü quôddicitlofeph: NliÃt enimme deus ante uos remanere ueÃrum reliquias fuper terram, CT enutrire. 'VeÃrum rdiquia artmmirum eü, hoc enim non ufq^quaque confonat, M reliquias, uel reUquiarwm dccipiamus Idcob crÃlios eius,cum omnes Ãnt incolumes. An Ãrte iUudÃgniÃcat dito fecretoqi myÃerio, quod ait ApoÃolus : Reliquia per eledionem grdtia faluaÃ/ta funt. Q^id prophetA pradixerat'.Età fiterit numerus Ãlioru ifrael Ãcut area na mar is,reliquia faluaÃent.Ad hoc.n.ocdfus eH Chri Ãusäludais, d'traditus pntibus tanquäin lofeph Ae» gyptijs dÃdtrihus,ut CT reliquia Ifrael faluaÃerent. Vndedicit ApoÃolus : Nam CT fg) ifraelita fum,ut amp;nbsp;plenitudo gentium intraret, CrÃcomnis ïfraêl faluus fieret,id eSi,ex reliquijs ïfraùl fecundum carnem cr pla nitudinemgentium,quainÃde ChriÃi fecundum fÃtri^ tum funt Ifrael :Autà CT genft iUi 1frdélita reÃdt Ãdei plemtudo,ex qua erant reliquia,in quibus reliquijs tune er Apofloli fdluiÃlii funt,lwc ÃgniÃcatur ea plenitudia ne liberationis lfrdel,qua per Aloyfen ex Aegypto libea ratifumt. Quomodo cum dicitur ; Intrauerunt in Aegypta Iacob S)C omne fernen eius, filij amp;nbsp;filij filiorum eius, filiæ amp;nbsp;filiæ liarum eius, cum filiä vnara ta» menhabuilTe legatur. Quæftio. eXLIX. IlUtrduit in Aegyptum Iacob eyâ omne fernen eius, Ãlij crÃlijÃliorumeitiSfÃliacr ÃliaÃliarumeius cttjnfo; QuarendumquomododicdtÃliascr ÃliasÃa liarum eius,cum Ãliam unam Ic^tur habuiffe. Superius dutemÃlids eius dixeramus occipipoffe neptes eius ,Ãa 46 cutfilij Ifrdël cmnet dicu»tur,(titun utuuerfui popului abillo propdgitui. Sed itunccum dicitÃliarum» propter unä Dindm,pluralis nunterui profinguUri pos Ãtui eü,Ãcut etidm pro plurali Ãngulärif foltt,mà nus rus cius yà fyie itfferiU: filids tim potuiÃi appeUdri. Quomodo fcïiptura intelligenda fit, quæ dicit tot animas pepehfl'e Liam, nd tot aut tot animas cxiiïe de femoribuslas cobjÃp fi a patte totum fignificare dicatur, quoraodo flat cp tot homines ex illius femore exiflê teftatur» Quæftio. CL. â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vod dicit fcriptura tot dnimds peperiÃe Lis ,udtot dut totdnimas exijffè de/èmoribut âlatobtUidcnduift câ^uid hiitc rejÃonded» |
P R I M V s. xnii t«r eif,lt;lui hoc ttfHtnotùo conÃrmdre nituntur, a pdren* tibus Ãnuddnitndf cum corporibiu propagiri.A/umdt mim diHdf pro hontinibw,d parte totum figniÃcdnte iocutione nuUui dmbigit. Sed quomodo ipfam partem, ex qua totum commemoratum eü gt;nbsp;hoc eü atiimÃ, ctùut nomine totus homo fignificatui e^i,alienemuf ab eo,quod diéîum eû txierunt deÃmoribut eiios, ut carnes tantU ex itto natas, quâmuis foU animie nomineiitur, dccipias mus,qu£rendi funt locutionun modi fecundumfcripa turas. Cum dicitur.-Hi filtj Liae,quos peperit ip#« fi Iacob in MefopotamiaSyri3e,amp;: Dinâ filiam eius, omnes animg filtj ÃC filiæ eins trigintatres, nunquid omnes iftæ trigin* tatresanimçex Lia in Mefopota» mia Syi iae natae funt. Qiiaeftio. CLI. HI Ãlij Lilt,quos peperit ipfi Idcob in tAefopotds Gtntf. mia Syrite,^ DinamÃliddn eius, omnes diaÃlà et Ãli£ eius tri^ntdtres,Nuquid iftit omties trigintetres lt;utimlt;e ex Lia in Vtefopotamia Syrix nata; funti Sed utia queÃlif, Ciâ unaÃliaexquibus neptes,commemordt(e funt. Si ergo de uno Beniatnin qu^eÃio natdÃterat, quaa do numeratis duodecimÃlifs Idcob,CT nominatim com» memordtis diéittmefi, hifilif Idcob,quiÃcti funt ei in Vlcfopctdmia Syrùe, qudntomator nunc quiefiio eSi, quomodo trigintatres dninueex Lia in Kefopotamid Syria nata fünt,nià quia iüa locutio conÃrmatur, tan» quamibi omnes ortaÃnt,quorum parentes ibiortifunt. LteindeCr iüud iamnon dubium eR,in unaÃHaÃhat nominariyplurali numero pro fingulari poÃui. Qiiomodo conftet ratio numeri, cum di» citur animas intralTe cum Iacob in Aegyptum 6Cc. Quæftio. CLIL Z*X Vôdle^tur fexd^ntdfexanmdsintrdffecum G*ne,4lt; Æ Idcob in Aegyptum, exceptis uidelicet Ãlijs ~ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lofeph,et deinde iUis dnnumerdtis,inf^tur feptudgintd quinq^ anima er ont, eu quibus ïaeob introa uit in Aegyptum,Ãc accipiendum ch, qui erant in dos mo Iacob,quando intrauit in Aegyptum. Nam utique quos ibi inuenit,non cum eis intrauit. Sed quoniam dit ligentitts difcuffa ueritdte reperiuntur, duo nati iam fù a iÃitcum intrauit BffremCt AIdndffes,quodncnfcium hoc loco Hebrai codices habere dicusttur ,uerumetiam ipfdfeptudgrntdinterpretdtioin Exododéclarât: t^ee feptud^nta interprètes mihi in hoc uidentur erraffe, qui propter aliquammyÃicam ÃgniÃcdtionemquadam uelutprophcticdlibertatehunc numerum complereuoa luerunt : Si ddhuc uiuente Idcob iHi ex duobus Ãlqs Ma « naffe Ct Bffrempropd^ti funt,quos eidem numero doa mus Idcob dggrc^ndos mdicauerunt, sed quid in» uenitur Idcob decem Ct feptem dnnos ui xiffe in Aegyp» to,quomodo peüieruiitfilq loftph iHo uiuo etidm nepo^ Ci tes bdb» |
Q_VAESTIONVM SVPER GENESÃM
|
teshdbere,non inuenitur.lngrejjiit (nim Aegyptum Idcob fecundo annofimis, ndtifunt dutnn filij lof(pb in annKdbunddntiie ; QuibuÃihet dnnif ubcrtdtis flimentur, d primo dnno ubcrtaiis ufq^ dd fecundum dit^ numÃmis, quo ingrcfjui cü Idcob m Aegyptum, no^s uem dnni funt, hue ddditis dectm ei' ftptem, quibus ibi nixit Jdcob, ui^ntiÃex dttnireptriuMur. Qwonwdo ergo minui qudm uignti ey' fex dnnorwm iuumrs etidm nepotrs hdbere potuerunt f Sed neqp uHd Htbrdicd ue=^ ritdte ifld. foluitur qu£flio.Quintddmodum dutem impie ripotuit^totnepotesfufeiperet Jdeob,dntequd intrd9 ret in Aegyptum,etidm de ^enidmin,qHi iüd letdtr uenit dd frdtrem ? Non folum fcripturdÃlios am hdbuijje co= m(mcrdt,fedcrnepotescrpronepotem,quiomnes dd= numerdtitur fexd^ntdfex hcminibits, am quibut Jdcob in A egypt urn,etidm fecundum Kebrdicd ueritdtem, per hbetur intrdffe. Videndum eü etidm, quid Ãbiuelit, quid cum Jofeph Cffilij eiu-: twn dmpiiut qudm cdh co mcmerdtitur, BetiianunueroCTeiusfili/ fmul undedm repcridiitur, non decern cr neuem cmnes ficut funto'=â do V undedm, fed decern nbsp;nbsp;cdo refirdnturinfum^ mdm tCfpoÃedJofeph cumfilifs fuis, nondnanie cdo, fed neuem fùiffedicdntur, cum cfk inuenidntur. Uae c)t(nid,qud:indiffolubilid uidentur,mdgnAmicontinent fw dubitdtione rdtionc, fed nefdoutrum peffint cunltA dd literdm conuenire,prtecipucinnumcri5quosinfcrip' turis effe fdcrdtifflmos, myfleriorum pleniffmos, ex quibmddm quos inde neffe pctuimui,digniÃimecre* dimm. Qjiomodo men'to cotnmendaturin Pa* triarchis,qj pecoriim nufhtores crant a puehn'a, SC quorum fit homini iuÃa dominatio. Quæftio. CLIII. 4lt;s. Ommeiiddtur in Pdtridrchis,quodpeccrum nu^ \^triKreierdntdpueritidfud,Gfd pdrentibus fuis. Et menti : IbJdm hoc edÃne uUd dubitdtione iufla fers uitiis,cr iufld domindtio,cü pecordhomini feruiunt, CT .'.iirf, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pteortbus demindtur. Stc enim didum ed cum cre dretur : Pdeidmus hominem ddimdgnem er Ãmilis tudùiem ncfbrdm, GJâ hdbedt potefldtem pifdum mds ris, er udldiilium coeli, O' omnium pecorum qug funt fuper terrdm:\bi inÃnudtnr rätionemdeberedcs ⢠mindritrrdtiondbüiuit£. Seruum dutem hominem hos mini, uel iniquitds ,uel aduerÃttis,dcnundri foedt. Inis quitus quidem,Ãcutdidumed : t/idledidiis Chdnddm, erit fermts Ãdtribus fuis. AduerÃtds uero, ficut dcds dit ipfi Jofeph, ut uenditus d Ã-dtribus,feruus dlienigente Ãeret.Jtdqp primos feruos,quibus hoc nomè in Idtind lins ffid inditum ed,beJld fcecerunt.Qui enim homo dbhomi ne fuperdtus,iure beüipoffetoccidi,quid ferudtus,eSl fer itus dppelldtus,indeetjndncipid,quidnMnucdptd funt. BR enim ordo ndturdlis in homimbus, ut ferddntfoemis ihc uiriSiO Ãlij pdrentibus,quid O lüic iuÃieid eà hlt;ec, Ut inÃrmior ratioferuidtfirtiari. Ihec igitur in dom ndtiembus Cf feruùutibtts chrd iuÃitid ea,utqu! neeel^ lunt rdtione, exceÃdnt dom ndtione, quod cum in hco Ãecido per iniquitdtem heminu perturbdtur,uel perfids turdrum edrndbum diuerfitdtem,firiit iu/H temporalem peruerfitdtem,in Ãnem habituriordinatiffimam CfÃm piternimfalicitdtem. |
Qijomodo confonat ucritati : Abom^ natiofftcum Aegyptifsomnis paftorouium. Quaflio. CLllII. ? A Bcmindt.0 efl enim Aegyptijs omnis pafior Gcncr.^tf ^j[quot;\cuium,mcriti Aegyptijt,in'quibus fiffera eä pi tefentis feculi, in quo abundat iniquitds : Abomindbo efl omnis pdÃor pecorum: Abonmnatio eil â enimâ,ini» quouir iuflus. Adquidfaäa fi'tilla rcpetifio: Vaic^ runtautem in Aegyptum ad lofeph Iacob öfc. Quaeftio, CLV, VJ?iKruntdutemin Aegyptum ad Jofeph Jacob et Ãfif eius ,0quot; dudiuit Pharao rex Aegyptv-Cf ait Phdrao Jofeph,dkens'.Pater tuus,Cffratres tui uenert nt dd te,ecce terra Aegypti ante tr eil, in terra optima col-s locd patrem tnum, cr Ãatres tuos : Hfc repetitio non pottfl mifceri,dd quamfepeobfcuréper recapituldtio» né reditur ,fedcmnino aper ta eil. Idm enim dixerat firi pturd,quomodo uenerint ad PharaonemÃatres Jofeph, er quid eis dixerit,uel ab cis dudierit,fed hoc nunc uelut ab initio repetiuit,ut inde contexeret narraticnem db bis uerbis,qult;e foli Jofeph Phdrao dixit, quorum omnis umincodicibusgrtecis,quid diligentioribus confcripU funt, quædam obelifcos habent,Cf figntÃcanted,qu£in Uebrito noinueniuntur,C!'infeptua^ntdinueniuntur: queedam aÃrifcos,quibused figniÃcantur,qute habent Eebriei,nec habent feptuaginta. Quid eftqjdicit Iacob fecundum grac* cos codices,Pharaoniillud.Dies annorum uitat mcae,quos inco lo fiCc. quare fcilicet dixit incoJo. C^i£efti.CLVI. QVid efl quid dixit Jacob Pharaoni: Plies annoru uit£ melt;e,quos incolo,fic enim habet graeciquod Idtinihabet ago uel habeo, uel fi quid ediud. Vtrumergoideodixitquos incolo,quidin terranatus efl, quam nondum populus diuina promiffione haredis tatis dcceperat, Cf tbi uitam ducais,utiqi in aliéna Irrrd erat, non folum quando peregrinabatur ficut in Mefos potam ia,uerumetidm quando tbi erat ubi natus efl. An potius fecundum id accipiendum efl,quod ait ApoÃolus: Qudmdiu fumus in corpore, peregrinanjur à domino. »'C*- f* Secundum hoc Cf itlud in Pfalmo dtamp;.um intrHigitur: Jnquiiinus ego fum in terra, Cf t^eregrinusficutemnes patres mei. JÃIamiterumdieit deipfis diebusuitafu^: l^onperuentTMitiii dies annijrum uita patrum meoru, quos diu |
|
iptos dies vnceherunt.tJon mim hic aliud uoluit inteUi» quam id,quod latini codices habent, uixerunt, ac per hoc figniftcduit hanc uitam incoldtum effe fuper terram, id eii peregrinationis habitatione. Sed credo fanëtis hoc conuenire,quibus alia patria cetemä dominus poUicetur. VndeuidenilumeH,quemddmodü diëbumeflde impijs: ïncolenteyquot; abfeondent ,ipà calcanéum meum obferua» but. Dehis mim conuenientius dccipitur , qui ut ab» fcondant incohmt,id eSb,ut in/idientur filift,non ma» nent in domo itueternum. Cum didum fit.Deditei^ofTeiïîonem in terra optima ,ÃC in terra Rameflem, ficut precepif Pharao, quafritur none terra Ra meflêm fit terra Geflen, qua eis Pharao dariprçeeperat, Ãl ipfi fibidaripe» ticrant. Qiiæftio.CLVII. Et ddft eis poffejÃonem in terrrd optima, O' in terra P^am(ffem,ficutprxcepit Pharao.Q^m» Hutrum terra Rame^em ipfa Ãt Geffen : tpfant enim petierdnt,O'ipfam eis Pharao daripr^ceperdt. Qyomodolomnium lofeph impletn piw tabimus, quandoquidem ubidicitur: Et mcîiebaf ur triticum patri fuo lofeph,eum pater non adorauerat,ficut futurum fom» niauerat. QuæÃio- CLVIII. Et metiebdtur triticum pdtri fuo iofeph, O' timen eum pater nec quando uidit adorouit, nec quando abtUo triticumaccipiebat: Qupmodo ergo fomnium lofeph modo impletumputabimus, OnonpotMS maio» ris rei contineri prophetiam ? Ad quid dicatur : Intulit lofeph omnem pccuniam indomum Pharaonis. Qiiæftio. CLIX, Et intulit lofeph omnem pecunidm in domum Phd» raonis : Pertinuit ad fcripturam, in hoc etiam re commendare ftdem fimuli dei. Qiiomodo Aegyptij in tanta fame,öif pe* coraöCpecorS pafcua habuifledicantur, cum in terra Chanaan defecerint. Qiiæftio. CLX. , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dutem iüis lofeph ; Adducite pecord ueftra, â I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dabo uobis panes pro pecoribus ucftris,à de» pcit argetum : Quneri poteft, cum lofeph ftumenta col» leger it,unde homines uiuermt,pecora unde Muebant,cu tätaÃmes inualefceret, maxime quid frdtres lofeph Pha raoni dixerant: Hon funt enim pdfeud pecoribus pue» rorum tuorum,inudJuiteni'mÃmes in terra Chanaa, O' propter hancetiam inopiam pafeuorum feuernffe cemt moraueranciProinde à eaÃme pafcua defècerantinter» ra Chandan,cur in Aegypto non defeccrant,eddem tune Ãmt ubiqi inualefcente ? AnÃcutperhibetur, ab eis qui locafciut,in multis Ae^pti paludibus peterant pafcua nondeeffe, etiamcumÃmes effetftunKntoru,quafcia lent üiltfiutninii innndatione proutnire, lAagis enim dicunturpiludcsÃUfirdcidpd/cud^gncrc, qudndo dt» qiM tiilimnwtxcrrfcit. |
Qiiomodo notantcr illa duo lunguntur, Mifcncordia ÃC oeritas, cum monturu« lacob ftlio fao lofeph dieft : Si fnuenigra* da inconfpetSu tuo,fubrjce manum tuam fub femore mco , èc facies in me miferi» cordiâSlt; uentatem SCö Circaquçuerba difquirendiï, quid fibf uelit in tSto uiro tafollicita corporis comendatio utnó in Aegypto fepeliatuFjfed in terra Cha«» naam iuxta patres fuos. Qiiæftio. CLXr. MQriturmïdcobjiliofuolofephdicit: Si'ntueni ^rdtiant i« coj^ieéhi (bo, fubijcc mdtium tud fub tiviwrc nKO, G'frcits'mme mifericordidm tt uerMtem. Æ rdfilium iurdtione confiringit, qud ferwtm cöflrinxit Abrahdm.lUe ntditddf undtuxorducdturfilio fuo, iÃtfe pulturä commenddns corporis fuiJn utrdlt;j; tdmen eduà fa nomindtdfunt duo illd,qu^ nuLgni hdbèdd dtq; pende» ddfuntinferipturis omnibus,qudcunq; differ fa legun» tur,tnifericordid cr iuflicid,uel mifericordid criudiciii, uelmifericordidC!'u(ritds,qudndoquidan in quodam loco fcriptwn eH : Vniuerfe ui£ domini mifericordid amp;nbsp;ueritds.itd hdc duo multum comenddtA,multum conÃde randdfunt. Seruus dutem Abrahdm dixerdt: Sifà citis in Gene.; dominum meum mifericordidm et iuliicidm,fîcut O' iÃe Ãlio fuo dicit^t fiicids in tne mifericordidm et ueritdtem. Quid fibi dutem uelftd tunto uiro tdm follicitd corporis commenddtio, ut non in Aegypto fepelidtur, fed in terd rd Chdnddm iuxta patres fuos, mirum uideturtOquot; quafi abfurdum,nec conueniens tdntx exceUentioquot; mentis pro» pheticd,à hoc ex hominum cofuetudinemetiamur. Sidu» trm in his omnibus Sacramenta quterantur, maioris ad» mirdtionis giudium ipÃ,qui inuenerit, orietur. Caddue» ribus quippe mertuorum pecedtd Ãgnifedri in lege,non dubium ell,cum iubentur homines poft eorum cÃtra^» onem,fiuequalemcunqicontrd{him,tdnq ab immunditid purifiedri. 'EthinciUa fententiddulki eü: bdpti» Zdtur à mortuOtOitertm tangit ilium, quid proficit laudtio eins? Sic OquHeiundtfiperpeccatd fua^Oite^ rum ambulans, hde eadem facit. Sepultura ergo nwrtuo rum ,remtffionem Ãgniftcdtpeccatorü,eö pertinës quod didhimeA: Beatiquorumremifficfuntiniquitdtes,0' ââf***quot; quorum teSkt funtpecedtd. Vbi ergo fepeliendd erant hoc Ãgnifiedntia eddauera pdtridrcharum,nià in ea ter» ra,ubi iUe crucifixus rÃ, cuius fdnguine fiilaeü remif» Ãopecatorum Mortibus enim Patriarchdrum peccatd hominü figurdta funt. Cicuntautè abeo loco,qdâ Abrake mium uoedtur, ubifunt ifta corpora, abeÃe locum, ubi crucifixus eü dominus, ftrètri^ntamtlibus, ut etidnt ipfe nunurus Ãgnificare ütteUi^.tur, qui in baphfma apparuit frré triginta annorum, O ft quid aliud de re ^tta,uel hocniodo,ucl fublimiU'S imeUi^ poteft.dum |
lt;t,v AESTI ONVM SVPER GENESIM
|
Inmfn no fruflrd drbitrcmur tules dc tdntos homines dei tdtMm ^ÃiÃe curdm pro fepelieitdis corportbus fuis, cum Ãt,dtq^ effe debedtfidelium iÃu fecuritds, quöd uki^ cunq^ corpora eoru fepeliantur, uel infepula etiam ini-i micorum rabie relinqudtur, dut pro eoru/m libidine di^ ' lacerdta dbfumantur,non idea uel mituu integra,uel mi nui gloriofa ineorum refurredioneÃtura.. Vtrum kgendum fit:Adorauitfiiperca* put uirgæeius,an uirgæ fug, amp;nbsp;quid figni ficationis babent ucrba illa.Qp. CLXIL Vod hdbent latini codices : Et adorauit fuper cdput uirg£ eius, nonrutUi codices emendatius hdbent: Adordnit fuper cdputiürg£ fu£, uel in cdpits uirg£ fu£,Ãue 'm cdcumine,uel fuper cdcu^ men. i'aUit enim eos tierbum gr£cum,quod eifdem litt^: ris fcribitur,Ãueeius,Ãuefult;e,feddccctus diffares funt, db eis qui ifla nouerunt,in codicibus no contënuntur, V dient enim ad magnam difcrttionem, quauis Gfunorti plus liter am habere po/fet,à effet fuie,ut no effet xurov, Gene. GtneÃ. 4 g fed â 'âauTS' . Ac P hoc mer ia queer itur,quid à t qlt;^ di= éhim eft : ISlam fitale inteîligeretur fenem, qui uirgim fèrebat eo more, quo ilia istas baculum folet, ut fe in» cl'mauitad deum adord.ndum,id utiq^ foecerit fuper ca» cumc iiirgte fu£,qtiä Ãc firebdt,ut fuper ea cdput 'mcli^ jiando adoraret deum. Quid eR er go,adorauit fuper ca cumen uirg£ eius,id efl,filij fui lofeph ? An fiirte tuier at abeo uirgam,quandoa iurabatidemfiliiiStCTdueam tenet poft uerbdiurdntis,nondum iUa reddi'ta,mox ado* rduit deumt Non enim pudebateum Ãrretantiffierin» Ãgn£ poxflatisfilij fui,ubi figura magn£ reifiitur£ pr£ Ãgnabdtur,quamuis 'm liebr£o ficcillima huius qu£fiio= nis abÃlutio eÃe dicatur,ubt feriptu perhibent, ZT ado» rouitIfrael ad coput leâ¬h, inquo atic^fenex iacebat, ZT Ãc poÃtum habebdt, ut 'm eo fine labore, quando ueUet, ordret,ncc ideo tarne quod feptuagnta interpretati funt, twüum ucl ieuem fenfum habere putandum eft. An facta fit illa promidiorFaciam tc in co= Ejationes gêtium. Qiiæftio. CLXIII. Tiam hic cememorans Iacob promifiiones deier» ga feÃckis,dicitÃbi didum : Faciam x 'm congre ÿOiones gentium, quibiis uerbis magis fidelium uocatt» Ottern Ãgnificat,quam cdrnalis generis propagationem. Quam fententiam habeant, ÃC quo ordi» dine adftruêda Gnr illa ucrba ; Nunc ergo filn tui duo,qui fadli funt tibi in Aegypro. Qiiæltio. CLXIJIL |
Vod fcriptum efi dicente Iacob de E^ffraiin et tJlanajfe: Nunc ergo filij tui duo,quifiifli fuiu tjgt;i in terra Aegypti priufquà m ad te uenirem in Aegyptu,mei funt EÃraim et Kanaffcs,tan quam Ruben ZT Synteon erunt mihi,natos autemà ge» nueris poÃea ,tibt erunt 'm nomine fratru fuorum, ap» peHabuntur in fortibus eoru,fidlit legaties aliqudndo,ut txijhtncnt ita diéhiin, tanq à alios genuiÃet lofeph,iflo rum nomimbus eos laceb appetiari pr£ctper(t,qued twn itaefl.. VerborumquippeordocontexituriNUffcerg^ Ãlij tui duo, quià fhfunt tibi in ter ra Aegypti, prius^ ad te uenirem 'm Aegyptu,mei fuiit, Effraim et Manafâ fes,tdttq Ruben ZT Symeoneruntmihi, m nomineÃa^ trumfuorumappeUdbuntur 'm fortibus eorum,hoce^ Ãmid heereditatem cdpient cum Ãatribus fuis, utÃmul uocenturÃhj ifraël. Dutcquippeipfe tribus ddiunHet fut, ut excepta t rtbu Leui,qu£fdcerdotalisfiit, duodect effe.nt, quie terram diuiderent,ZT décimas preeberent.ïl»^ lud dutem interpoÃtum eA,quod de dlijf Ãlijs Iofeph,à nafcerentur^tdixit. Cum loieph interfuerit fcpulturæ matfi» fuæ, cur tanc^ nefeienti Iacob ipli voluit indicate,ubiamp; quando ipfam fepeli* era^. (?uaeftio. CLXV. Vod locob Ãlio fuo Jofeph tanq nefeienti uoluit V .7 indicare, ubi ZT quando fepelierit matrem ei» US, cum ZTipfe Ãmul Ãieritcum Ãdtrihus fuis, fed ZTà erat tam paruus £tate,utillud uel curare, ud omnino retinere no poÃfet, qu£ res copulit modo di» ci : NiÃÃrtead rem pertinu^t commemorare ibi fepul» tarn matrem lofeph,ubi Chriflus Ãeratnafciturus. Qijid fignificetqj Iacob ita benedicitne» potes,utdexreram manum minoriimpo«: nanmaioriautem finiftram amp;c, Q.uæftio, CLXVI. Ql/oditabenedicit nepotes fuosifrdêl,utdexte* ra manu minori impondt,maiori outeÃniÃram, ZT hoc filio fuo lofeph uolenti corrigere,qua» à errantem atq^ nefcientè,ita reÃondit: Sciofili mi,fcio, ZT hic erit'mpopuiu, et hic exa^tabitur, fed Ãater eius iunior maiortUoerit,ZTfemen eius er it in multitudine gmtiu. Hdävnui de Chrifio dccipicndü e^l,quaentK etid de Ipfo \dcob Gâjrdtreeiufdiäue{i,quidmdiorferuiet minor i. Secuduhocenim Ãgnifieduit liquidprophetice hocÃciendo ïfrdèl, quod populus polkrior per CbrtÃu frturuf regenerdtione /}'iritdlt,fuperdturuif erdt popul» prior an,de cdrtuli pdtrum ^nerdtione gloridntem. Quomdo ualeatad literam conucuirc,q» Sichimädicit IacobpcipuSdarefilio fuo lofcph, amp;nbsp;addit qjeam poffederit in gla* dro fuo amp;^arcu; Emirenim centum ag» nis pofTefTionem illä, amp;nbsp;non cgpir iure uitSorie beIlicg,Qiiæftio«CLX VII. Pf»!«. 4t, QVod Sichimädicit Iacobpr^cipua dareÃliofuo lofeph, ZT addit,quodeäpoÃederitingladiofuo ZT dreu: QUieri potefl,quemddmodu ualeat dd liter am conuemre. Emit enim caitu agonis poffeffionan iTlam,noccepitiureutóhri£beUic£.Anquid Salemciui» tote Sichimorufilif eius expugnauerut, ut iure belli po^ tuit eiusÃeri, CT iuftu bellum cueis geÃiim uideatur, qui tantam priores 'miuriam foecerunt m eius Ãlid contd^^ minandaiCur non ergo tHis illdm terram dedit, qui hoc perpetrauerunt, hoc eH ntdioribns Ãlijs fuis f Deindeà modoex iüduiäoriaglorids,ddteä terrä Ãliofuo lofepb |
LIBER PRIMVS, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;XVI
|
eitrà difplicuerunt tîMc hoccommiferitnt ? Cur deiüq; ttUm niwc cum eos bentdiceret, exprobanf do idcommonorMitinfrifiKeorü ? Proculdubio ergo aliguod hic Idtet propheticum fiicramentum, quù et ïo= feph quddam prtecipMÃglüficitione Chriftum pr£Ã-^ gurtuiit, ei ddtur iUd terrd,ubi difperdiderat obrueii^: dodeos aliènes lacob, ut ChriÃus inteüigaturpofjefÃt^ WK genteSfdi^s patrum fuorum renuiiciantes, crederis t« m eum. Q_iiomoclo dicant fcn'pturæ, quod afliduedicuntde morruis, Et appo^-fitus eft ad patres fuos. Qtiæftio. CLXVIII. â¬fnc.« *V 1' Jdendiim quomodo dicant fcripturg, quod affi^ Y due dicunt de mortuis : Ãt appoÃtus eil ad pa^ tres fuos,uel appoÃtus eA ad populum fuum. ^ce enim de lacob dicitur,iam quidem mortuo,fed nondum Ãpub to, O' ad quem populum appo:iatur,non in promptu eà uiderc. Ex tdo'eni populus prior naÃitur, qui diÃus fà populus iÃact, qui uero eît prieceÃerunt, tam pauci iu^ Ãinominantur, ut eos populum appeUare cunflemur. HamÃdiäum eÃet appoÃtus eà ad patres fuos,nulla queÃioÃeret.An Ãrte populus eÃ, non folum hominum fanilorum,uerum et angelorum populus ciuitatis lüius: Sebrae.)». undedicitur ad HebrteoSjSedacceÃ'tÃis ad montem Sio, CTquot; ad ciuitatan dei Hierufalem, öquot; ad milia angelorum exultantiu i Huie populo apponi(ntur,quipoà hanc ui» tarn placetites deoÃunt.Tunc eni dicuntur apponi,quan do nulla iam remanet foUicitudo temptationu, er peri» EkIc.|) nbsp;nbsp;culumpeccotorum. Qtiodintuens ait Ãriptura, Ante mortem ne laudes hominem quetiq. Qviid figniiicenrquadraginfadics fe pulrure, quos commémorât feriptu« ra,Et quid quadragenarius numerus Sacraraenri habear. Qiiæftio. CLXIX. QVadraginta dies Ãpultur£,quos comemorat Ãeri ptura,ÃrteÃgnificantaliquid paenitentise, qua peccata fepeliuntur.l^on enimÃuÃra etiam jTcgâv?. â1â^^'^^â^ê^nta dies ieiuinorum funt conÃituti, quibut KoyÃs,es' Helios, nbsp;nbsp;ipÃdominus ieiunauit,Gr £0010» Ãa priecipuaobÃruatione ieiuniorum quadrageÃmam Ion«, j uocat. Vnde er in Hebrato de üiniuitis apud lo/iain Pro phetam feripeuperhibent, Quadraginta dies zmini» ueeuertetur ,ut per tot dies accomodatos uidelieet hu» Asia. I miliationi paenitentiu,mteUigatur in ieiunijs Ãio defle» uiÃi peccata, Cimpetraffemifericordiamdei. NeeWa Mfzi pMondu eR iÃu numeru ludui paenitetuiu tantum « modocÃuenire, alioquin no quadroginta dies faecijÃet dns cti dtÃipulisÃiis poà refiirreäionc,intrans cu eis et exiês,manducans CT bibes, qui dies utiq; magn£ l£titi£ èieriit. Uec feptuaginta interprètes, quos legere conÃu uit EccleÃa, errajj'ecredêdifunt,ut no dicerët quadragî tiidies,fed triduu eminiueeuertetur. ülaiore quippe auëloritate priediti, q interpretuofÃcin eÃ^rophetico fpiritu,quoetiÃoreunoin fuis interpretationibits, qdquot; magnit miraculu frit,tonfonuiffeÃrmantur, triduu po» fuerue,quis no ignorarët q, dies quadragita i Hebrats co dicibus legerëtur, ut in dni noÃri iëfu ChriÃi~clarifica tioneinteüigerenturdiÃblui,aboleriq; peceata,de quo diilueÃ,Qui traditus eà propter dditÃanoflra,er re» Roma. 4 furrexit propter iufrifcationë noÃra. ClitriÃcatio aut dni in refurre(Hûne,er in coelit adfenÃone cogaofeitur, Vnde er bis numero,quis unu er eundë fpirûufanëlwin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Æ * |
dedtt,primo poÃq refrrrexit,iterü poÃeaq adfcenditin coelu. Et quoniä poà triduu refurrexit,poà quadragita, stut dies adfcëdit, unit horu quo d poÃerius fadu eÃ,per numeru dieru codices HebrieiÃgnificant,alteru aut de triduo,qdâ ad eädc etiä rem pertineret,feptuaginta ceme morare, non interpretationis feruitute, fed propheti£ audoritate uoluerunt. S^on ergo dicamus unu horufid» fum eÃe,erpro edijs interpretibus aduerftts alios litige»' mus,cueriüiquiexHebr£o interpretanfyr, probent nobis hoc feriptu eÃe,qdâ interpretantur,er feptuaginta interpretuaudoritas, qu£ tanto etiam diuinitusfrdo miraculo comëdatur.tâta in ecclefijs uetuÃateÃrmetur, Qiiomodolofcph iuftit nomine fuo dicerc Pharaoni, Pater meus adiura uit me diccns, monumento quod go fodi in terra Chanaä,!^! me fepo» lies etc.cum tarnen hæc verba partis eins nó Icgantur. Quæftio.CLXX. Vod mandauit Iofeph ad potentes Aegypti,ut Genc.f o. dicerent Pharaoni nomine eins : Pater meus adiurauit me dicens. In monumento quod e» go Ãdi mihi in terra Chanaan, ibi me fepelies, Qjueri poteÃ,quomodouerumÃt,cum h£c uerba patriseius, quando de fua fepultura mandauit, non legantur. Sedad fententiam uerba referre debemus,Ãcut in alià fupra û militer iteratisuerbis uel narrationibus admonuimus. Voluntati enim enuciand£,erin noticia perÃrend£,o» portetuerbaferuire,ÃdiÃeautÃbi Jacob fepuUhrum, nufq fuperius in fcripturis legitur, Sed niÃÃeret, cum ineifdem terris eÃet, modo non diceretur. Qiiidfibivuit, cp cum pergerentad fcpcliendum Iacob, feriptura dicit. Et aduenerunt ad Area Achad quae efttranslordanem,cumpretergrefll (int locum,in quo erat icpelicndus ^ufq qngêta miliaria.Qo.CLXXI. Za VidÃbiuultq,cu pergerentadfepeliendula» cob, feriptura dicit : Et aduenerunt ad Areä Achad,qu£ eà trans lordanë. Pr£tergreÃi funt enim locum, in quo erat inortuus fcpcliendiis,milia Ãcut perhibent qui nouerunt, plufquà m quinquaginta, tantum quippe fpacij eà plus minus ab eo loco,u» bi fepuiti funt patriarch£ , in qtiibus ZT lacob ufque ad hunc iocum, quo tos aduaiiÃe narratur. l^am |
C^VAESTIONVM SVPER EXODVM
|
FdW poft fiHum ibi tudumC plandum magrium,re^ dierunt ad locum, quem prteterierant rurfus Jordanem traieiio. Hififirttqukdicdt,aljquorum hsftium uitan dorumcauffd per heremum eos ueniffecum corpore,qud uid etiam popidus J frail duilusefl per JAoyfen,db Ac« ^pto meatus, lio quippe itinereut plurimum circu* iturfOquot;per Jordanem uenitur ad Kambram, ubi funt corpora patriarchdrum, id eft, ad terra Chanaan. Sed quomodo fidum fit,ut trans iUd loca ad orientem uerfiu tantum iretur, C inde ad ed per Jordanem ueniretur,fi» gnificationk cauffa fiidu rffecredidu eft,q, per Jorddtic ttenturus erat ad tat terrat poftea jfrail tnfilijs fuis. Vtrufn lu^us fepfcmdies,annouê deb'eai fieri defuni^lis, co qgt; dicitur. Et fÅcit ludum patri fuofeptê dies» Quæftio.CLXXir. Bedeut Ocnc.ft *1 â ' Tficcitludumpatrifuoftptem dies. i^efeioutrZ inftripturk célébra» tum (Jfeltd UK neuem dies, quod af^ latinos nouen» diale dpptiïant^Vnile mihiuidenturAb hac confitäudint pngt;hibendi,fîquiCÃjrifiiâtiorwnifluiii inmertuif fu* k numerum ftruMt,qMmagkt{i ingtntiliivmconfut tudinc. Stptimuf uero ^es duddritatem in fcrîpturk ha bet. Vndealio loco fcripltun efl : Ludut mortui fèptem dieTum,Ã.tW{Mmomnesdies uitte eiut. Septendriut dutein numerus propter fahbdti fdcrdmentum prtedpuè auietk indicium eft, unde mérita mortuif tdnq requie-» ftenttbuf exhibetur.QuétdmênumcrKin ludu Jacob decuplauerut Acgyptiftqui eu feptudgita diebia luxerût, Cum feriptura dicatjlofcph filios fi*f lioruftijUel nepotesfïliorutn indilTe, quomodo cos iungit illïs fcpf uagini*' taquiïic^hominibuSjCum quibus la COD Accypnim dicit intraffe etc, Quæft.o.CLXXni. EtuixitJofephdnnoscentum tS' decem, O' uidit Joftph quot;Effraim filios uft^ ad tertiam generatio» nem, ^filij Mdchyrfilij lgt;i'.dnaffendtifuntfuperftmoi rd Jofrph.Cum hotfiliosfiliorumi Uel nepotes filiorum dicat feriptura Jofeph uiue/ido uidiffttejuomodo eos iun» gitiÃk feptuagintaquingikominilus, cum quibus Ja-: robAegyptum dicit intrafife, C^uandoquidem Jofeph fenefce)idoperuenit,uteosndtosuideret, Jdcob dutem cum ingrcffus edinAegyplum, iuuenk erdtJofeph.CT eum pater mariens quinquagefimtim e^fextum fire £9 tatk annum dgentcmrebquit.Vnde confiât certi myt^ fieri] cduffa iHum numerum, id efitfiptuagenariumtGquot; quinarium fcripturam ccmmendareuoluiffe. Siautem quifq exigit,qucmodo etiam fecundum hifiorite fidem uaumfitfJdcobcufiptuagintaquin^ animabus tn Ae* gyptum intraffe, non 1II0 uno die,quo uenit,eius ingrefi fum oportet inteUigi, fed quia in filijs fuk plerumq; ap peUatur Jacob, hoc eft in pofterk fuk : Et per Joftph e* um tenftat in Aegypthmintrafièiifitreiiuf eiw iccio |
piendused,quà mdiuuixit Joftph,per quftn fiduflt ut intraret. Toto quippe tVo tempore nafei G' uiuere po tuerunt omnes,qui comemorantur,ut feptuagintaquin^ dnimtecompleanturufq; ad nepotes Beniamin. Sicute* nim dicitiKifilij Lite,quos peperit ipfi Jdcob in Alefopo tamid Syrite, loquens etiS. de kk,qui non erant ndti,quitt iUic paraites eerum,ex cpdbus natifunt,pepererat, ibi tos perhibens natos,quoniam caufJa,quA nafcerttttur,i» bi natd eft, id eft parentes eoru,quos Lia ibipepererat, itd quoniam caufidintrandiin Aegyptum Jaedb in Jeu» feph hdbuit totum tempus,quo inAegypto uixit Jofeph, ingreffioerdt Jacob in Aegyptumper fuatji progenie, quteiilouiuo propagabdtur,per quern fidued,utingrot deretur. DIVl AVRELIIAVGV/ ftini, Hipponenfis Epikopt, liber fccundusquæftionumfuper Exodum inc/pi't. Vtrum mendacia, qualia fiicrtint ob* ftetricunijquibus deus benefecit, appiobatafintaudlontate duuna. Qjuaefiio.I, ^EOBSTETRICVMMEN« h dado, quo ftftUerunt 'Phdraonem,ne occiderent mafculos Jfraëlitas, quä^ \-do nafeebantur, dicentes, non itd pa rere mulieres liebrteas,ficut pariebaC Aegyptùe-.Qtitcrifoletutrumtdliit mendacid approbatd fint autloritate diuina, quondam quidemferiptumtü, deum bera:foeciffe obftetricibus, fedutrum pro mifericordid ignofeebat mendacio, an cripfum menddeium dignum premio iudicabat, incertS eft, Aliud enim ficiebit obftttrices, uiuificdndo infinteS paruulos, aliud Pharoonimentiendo.tiam in tllk uiui* ficdndk,cpus mifericorditefiiit, mendacio uero tUo pra ft utebdntur,ne noceret iUk Pharao, quodpotuit non ad laudem ,fed ad ueniam pertincre. NfÃ; hinc audorita^ tern ad mentiaidum tfièprope:fitam mihiuidetur ek, de quibus did ueft,Et non eft inuentu in ore ecru meiuld^ Apoexn ciu. Qtiorundä enim uitalongcinferior d preftfftone fandoru,fi habeatifta maidadcrR peccata, prcucHu pfof^f indedefTruntur,priefertim fi beneficia nontÃino runt expeâarecccleftia, fed circa terrena occupantur, Q«f aut itd uiuîct,uteoru couerfdtw,ficutdicit Apofto^ ph।i»p.-s lus, in calk fit, non eos exiftimo linguae fute mo^, qtîi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* adueritdtcjmendddttinet,filfitdtêq} uitanda, exêpl» iHo obftetricu debereformare. Sed diUgètius debac qtue ftione differendu tfi,f ropter alia exempla, qute in ftri» pturkreperiuntur. Vttiim faflum Moyfi, qui Aegy* ptiG oceidit addefendendosfratres luos,commendabilcfit,an tantutn indoles Moyh; C)tict flicdL |
|
LIBER Fau nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Mogt;/i cum ocddit Acgyptium dd deÃn» aïâ¢a â%'o nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;y^endoffratres fuos, fdtii difpMMimui 'm illo o* ai.cap. o pere,qModde«à lt;tPlt;tfrMrc/MriM»4û[«fr^MF4Kyî«/crt« pÃmui, utru indoki in eo ImudAbilKÃicritiqiM hoc pec catum ddmiferit, ficut folet ubertdx tcrrx etidm dnte u= tilidfanind qudddm herbdrum,quis iuutilium,firdcitdte Uudlt;uri,dn omntno ipÃum Ãtäü iuäiÃcdndum Ãt-Q^d idto non uidetur,quid. nuÃam adhuc legitimum poteÃdtö gcrebdt, nec dcctptdnt diuinitiK, nee humdnd focietdte ordindtitm. TdmenÃcut Stephdnuf dicit in ddibuf As po/ïólorttM», putdbdt intelligereÃdtres Ãuos,^uöd per e^ iwn deuf ddret iDis fdlutem, ut per hoc teÃimoniitm tu» dedtur lAoyÃes idm diuinitui ddmonituf, t^uodferiptu» rd eo loco tdcet, hoc dudere potuiffe. Quis appaniit Moyli, an dominus in angelo, an angelus dominus» Qiiæftio. III. tdmduit cum doininui de rubo : Dominus 'm dii» V nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dominus dngelU'S,ille qui didius eA,i/ld» giuconÃlijdngeluf,0'mteüigiturCkriÃus. Suprde» nim dixit, dppdruit iüi dngclus domini 'mfldmmd ignii in rubo. Quomodo accipiendum fit edu#» ccndusdicaturpopulus Ifraelinier* rä fluentera lac SC mel, in qiiam fec3 dumjiteramdudus noneft, Qiiae» ftio.Ilir. ^XO, ) Tj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;âIf terrdmfiuentem Idc mel,utrum terrdm fiuentem Idc melfpiritdliter dcciperedebemus, quid fecundum proprietdtem non hoc erdt iUd,qu£ ddtd eà po pulo Ifrdel, dii locutionss eÃ,qud id dd Idudè ubertdtu et fuduitdtisreÃrdtur. Quomodo clamor filiorû Ifracl di® catur vcrtifleaddeum.Qiiæftio. V. T quot;E nunceccecldmorÃhorum iÃ'deluenitdd me,no ryjicKt cldmor Sodomoru,quo iniquitdcÃne timoré t^Ãne uerecundidÃgnifiedtur. Quidde mandato domini fenticn* dum fitjquo mandat vt pracdentur Qiiæftio. VI. VödmdndduitdominiiiHebr£isperMoyfen, ut dcciperent db Aegyptqs udfd duredtCTdr» gented,cy ueÃem: dtq; dddidit, pr£dd» bimini eos, mdnddti huitts non poteà iniuÃum effe iudi» cium. yidnddtiimenimdcieÃ,dequo non iudiedndum, fed ei obtemperdndum Ãit. lüe enim nouit qudm iuÃi mdndduerit,dd feruum dutem pertinet obedienter fixere, quod mdndduit. Quid vult Moyfes dicendo, Non fum eloquens,neq? ex quo ccepifti lo quilamulotuo. Quæftio. VIL B«.4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Voddit Moyfesdd dominum, precordomi» ne, nonfupteloquau dnte heÃernum, nelt;^ |
SECVNDVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xvn d/Uc nudiuÃertidnum dient, ne^ ex quo ccepiÃi la» quifitmulotuo, intelligitur credere poffefieri dei uo» luntdte fubito eloquentem, cum dicit : Neq; ex quo coe» piÃi loquifdmulo tuo, tdnqudm oÃendens fieri potuiffe, Ut dnte heÃernum CT nudiuÃertidnum diem,qttielo» quens non fuiffet,repente fieret, ex quo cum iUo domi» nusloquicoepit. Qtiomodo accipiendum (itillud, Qiiisfoecit mutûSCaudientêetc. Qijæftio. VIII. Visfaecit mutum dudientem, uidentem CJquot; caecum ? nonne ego dominuf deus à Sunt qui dco cdlumiiidntur, uel feripturx potius ue» teris teÃdmenti, quid dixerdt deus, quod ipfe fixeerdt ca cum O'mutum. Quidergodicunt de domino ChriÃo, â dpertè in Tà udngeUo dicente: Ego ueni,ut qui non uident, uidednt, O qui uident,caci fiant I Qÿis autem, nià in» Ãpiens/rediderit,dliquid homini fecundum uitid cor» poralidpofiëdccidere,quoddeufnoliti Sedeum iufiè totum ueUe nemo dmbigit. Quid fignificet quod dominus ait ad Moy len, Sed n 5c uade tu, SC ego aperiamos tuum,amp;S inftruam te quæ locuturus es. Quæftio.IX, QVod dominus dicit dd Moyfen : Sed nunc ud» bxo'4 de tu, O'ego dperidmostuum, oâ inflrudm te qult;e locuturus es,fdtis hic dppdret, non ton» tum mÃruäionem oris, fed ipfam etidm dpertionem,dd deiuoluntatemO gratidm pertinere. Non enim ait,tu dperios tuu,0'â¬go 'mÃrudmte,fedutritmqÃpfepro» miÃt, dperid O mÃrudm. Alibi autem dicit in pfdmo, Dildtd OS tuum O ddimplebo iUud, ubiÃgnifiedt in ho» mine uoluntatan dccipiendi,quod deus donat uolenti,ut dd uoluntdtis exordium pertinedt, dildta os tuum :ad dei dutem gratidm, O ddimplebo iüud,Hicuero O dperi» dm OS tuum,O' tnflrudm te. Quomodo dominus dicatur iratus, Qiiæftio.X Et iratus iracudid dns dixit : Quëadmodü pofÃt'BKo..t mteUigi irdfeens deus, quia no Ãcut ho per irratio nabilê perturbation? per omnia tenëdu eli,ubi tale ali» quid feriptura dicit, ne de hoc eade fiepe dicendafint, Sed meritô qu£ritur,cur hic iratus defratre Moyà dixe rit, J tHi ipfe loqueretur ad populu, Videtur em'm tanq dividend na dediffepleniffimafiicultdtè,qua daturus e» rat, O per duos agi uoluiffe, qdâ etid per unu poffet,à credidiffiit. Verutamc eadê uerba oid diligëtius côfide» rdtd,noÃgnificät iratu dominit pro uindida dediffeAa» ro. Sic eni dicit,'None ecce Aarô fiater tuus Eeuites,fcio Bxo.4 quia eloquens eÃ, loquetur ipfe? Quibusuerbis oÃen» diturdeus 'tnerepaffe potius eum,quitimeret ire,^ ipà effet minus idoneus, cum hdberetfidtrê,per quern pojfet lid populum loqui quod ueÃet, quoniam erat ipfe gracilis uoeis |
|
ftVAESTrONVM SVPER EXODVH toets Cfh'ngMtiirJierif, quanqtiS de deo totumfpe!gt; réredeberet. Deinde eademipfa,^uiepautoiinte prcmi* feritt,crf)ofie4^^mirdtuf efl dicit, Dixereit eni'm. i^peridm egt;$ tuu, er inflrtMtn te,nuncdutem dicit,A pea ridm os tuum, er os eim, er inÃruam vos, ^u^e fiigt; eidtif, fed ^vonidm dddidit, O' ioquetur ipfetihi dd poe puium, uidetvr cris dpertio pr^ftitd, propter quod die eit Koyfes Ungute fe tdrdioris. De uoc is dutem grdcilia tdte,nihil ei dominus pr^ftdre voluit, fed propter hoc dd vtorivm frdtris ddiunxit, quipcffet ed uti voce,lt;iuet populodocendo fufficeret. Quod duecmdit:Etddbif ucrhd med in os eius,ofiendit. ed loi^ucdo effet ddtvrus, Udmfi tdntummododudiendo,Ãcut populo in dures tfi ceret. Deinde quod pdulopoftdit,'EtloquetHr ipfeti» Uddpopulu/m, er ipfeerittuumos, er fic fubduditur ddpopulum: quot;Et cum dicit, tibiloqueturddpopvlum, fatis indicdtin Koyfe principdtum, in AdTon minifies rium.Deindequodait,TudutentiIlierisin his,qu£ dd deum,mdgnumhoclvrtdffis perfcrutdndum eflfdcrd» tnentu,cviusfigurdmgerdt,v(lutmedius Moyfes inter dcmit.wm er Adren, er médius Adrcn inter Moy fen erpopuium. Vtrum vokbat angelus oecitâerc Moyfen,2n pucro mcircumcifum* Item quidfignificct ç dicitur fang* uiscircumcdtonfs ftctific.Qifaftio. XL »KO.4«. Tnfo quodfcriplu/m,EtÃHumeüi« wd ddrefidlioa y^nem,cbuiauiteidngelus,erqult;erebdtevm occidere, crdffumptd Sephordcdlcuto circumcidit preputiu fia lij fui, er prcciditddpedesäus,er dixit: Stetitfdngvis eircumcifionis infitntis mei, er receffit dbeo, propter quod dixit,defijt/dnguis eircumcifionis. Primvm qtuea ritur,quem uolebdt dngelus occidere, utrum Koyfen, quid diüum eü, ocurrit ei dngelus, er quterebdt eum oc» eidere. tidmcuiputdbituroccurriffe, nifi iUi qui unia uerfo fuorum comitdtuipriefidt, er d quo cicteri ducea bdntur f An puerum quterebdt occidere, cuimdter cira cumcidendo fubuenit, ut ob hoc inteUigdtur eiccidert uoluiffe if!fi:ntem,quid non erdt circumcifus,dtqi itd fdn» cire prtcceptu eircumcifionis feueritdte uindiäte.Qupd fiitdeü,ineertumefiprius,dequo dixerit, Queerebdt eum occidere, quidignordtur quem, nifi ex eonfequen* tibus reperidtur. Mird fdne locuticne er inufitdtd, ut priusdiceret,occurita,cr quterebdt cum occidere, de Pfalm.Sd quo nihil dntedixerdt. Sed tdlis e/l in Pfidmo, Tundda tnentdeius inmontilusfdr,£iis,diligit deminus portds Sion.Jndeenim pfdlmus incipit,necdliquidde tllo,uelde iIlddixerdt,cuiusfiinddmctdvoluitintelligi,diccs,Fundd mentdeiusinmontitusfdn^is. Sed quid fequttue,diligit dominus portds Ston,filt;ndamentdveldcmini,uel Sicn, er ddficilioremfenfummdgisSion,ut funddmentd eia uita lis accipitntur. Sedquia in koç proncnine, rfl eius,grt!us dmbiguu efl,cmnis ein generis eft hoc pro ncmen,idefl,mdfculini,er feeminitu, er neutri, in grico dutèinfamininogmerdià ture ttVTHti,erhda bet eodex grtetus Jci to v» cogit inteüigere no jùnddmêtd Sio,fedfunddmêtd dai,ideft,quteconftituitdns,de quo diâumefl,Aedificdns hierufdlem deminus. Nee Sion tdmen, nee dominum dntedneminduerdt, cum diceret, fiinddmentd eius in montibus fdnäis : Sic er hic non» dum nomindto itifiinte diäum efi, Occurrit ei,erqutea rebdt eum occidere, ut de quo dixerit ,in confequentibus dgnofcdmus,qudnq er fide Koyfe dccipere quifipidn uoluerit, none ft mdgnopere refiftendvm. iÃudjKtius quad fequitur,fi fieri poteft,inteÃtgdtur quid fibiuelit,ia deoreceffiffedngelumdb interfidtione cuiuslibet eorti, quid dixit mulier, Stetit fdnguis eircumcifionis tnÃn» tis, non enim dit, receffitdbeo, propter quod circumcia dit infdntem, fed quid ftetit fdnguis eircumcifionis, no quid cucurrit,ftd quidfietit, mdgno,nifi fiiüor,fdcrda mento. |
Cum Moyfes dicatur vxore in» Fantes fuos i'mpofuifle vehiculiSjVt cum eisin Aegyptum pergeret, po»» ftea verolethroiocereiusilii cum egt; tsoccurifle,poftg eduxit popiilum, quaehturqütomodo vtturacp probe» tureffe'^erum. Quacftio. All. qVodfuperius diäum efi, quodKoyfes uxorem £jto,4 er it fintes fuosimpofuit uehiculis, ut cum cis ; inAegyptum pergeret,pcfied uero lethro focer eius iUt cum eis occurrit, poficdqudm eduxit popu Exo.i* lumexAegypto, quteri petefi. quomodo utrvmei; fit uerum. Sedintelligendumefi,pcfitlldm,qult;edb dngelo fùturd erdt,interftilionem Koyfi uel irfà ntis, reuerfdm fiiiffe cum pdruulis, Udm quiddm putduerunt propter hocdngelum terruiffe, ne dd impeditffentum minifierij, quod diuinitus impofitum Iioyfesgercbdt,foemineus fe xuscomitdretur. Qiiomodo populo dicaturq? man» dauitdeus eiec^urüfecos de Acgy* pto in terram Chanaan, Pharaoni autem dicatur,q? trium dictum iref exire vellet in defertü immolate dto . fuo. Quaeftio. XIIL Veritur quomodo populo diedtur, quid md^ Exo.f dduit deus eieâut um fc ros de Aegypto in ter ~ rdm ChdUddn : Phdrdovi dutem dicdtur,^ trium dicrum iter exire uellcnt in defertu, er immoldre . deo fuo ex mdnddto eius. Sed inteVigendttm efi, qudma uis deus fiiretquideffetÃdiurus ,qucnidmpriefctebdt no eonfenfurum Pkdrdcnem dd pcpulit dimittcndum,ila lud prtmo diäum effe,qucd etiam primitus fieret ,fi iKe dimittrret, ut eni fiefierent cmnid,qucddmcducofiqucs feripturd tefiaturj^hdractscctumdcidmeruitetfuoric .* ⢠|
|
liber secvndvs. Nf^ e«'« mendMiter deut iubet,quod fcitÃilurum^ui iubetitr, ut lujium iudicüim confetiuntun Qualia fintuerbaMoyfi ad dortit* num, hoe eft,quo animo difla, quilt;# busdicif, Qiiare afflixifti populum huncetc. Quæftio.XIIJI. Bxo.f Exo.d VErba, qu,e dicit MÃyfcs ad dommum : Quare af* flixijli populum hunCfCr ut quid me miÃ{li,ex quoenimintrauiadPharaonemloquiin tuo nomine'm hune populum, non liberaÃi populum tuum : Non con^ tumaciieuerbafunt uel indignationis,fedinquiÃtioni5 CT orationis. Quod ex. his apparet,qult;£ iUi domituM re^ fpondit : Nonenim arguitinfidelitatem eiut,fcd quid Ãt fr{lurui aperuit. Qiiid facramenti habeat originis Moyfi demonftratio, C^iæftio.XV. SAcramenti locum effe dubium iw eü, quod feriptu^ rauolensoriginemA'ioyÃdemonÃrare, quad eins aciio iam expetebat, 4 primogenito Mcot, id eji, R «feen progenies coepit, inde ad Symeon, inde a Leui, ultra greffa non eÃ, quoniam ex Leui lAoyfes. Hi autem co^ memorantur,qui iam comemoratifterant 'm iTlis feptua» gintaquinqi,mquibiulfrairmtrauim Aegyptum, no enim primam neq; fecundam,Ãd tertiam tribum,id eÃ, Leuiticam deus effe uoluit facerikitalem. Qiiomodo Moyfes fe excufauit, qgt; cracih voce effet, ne ad vnum vidclt;# licet Pharaonem loqucretur,cum tiamgracillima ab vnopoffet capi, Qiiaeftio,XVI. ®-XO,5r Vod lAoyfes dicitur : Ecce ego gracili uoce fum, CT quomodo exaudiet me Pharao, non ^^^^uidetur tantum propter magnitudinem po^ puUexcufaredeuocis graciiitate, uerumetiam propter unum hominem. Mirumà tam gracilis uocis Ãit,ut nec ab uno homine poffet au^'ri ; An Ãrte regiusÃÃus non eos permittebat de proximo loqui,dicitur autem iUi- Ec« ce dedi te deum Pharaoni, CT Aaron Ãater tuns erit tu^ us Propheta. Qiiare annotanter fcriptura loquû* turde Moyfe,dum ad populS mit* teretuf. Quæftio.XVli. NOtandum,quà d cum ad populum mitteretur,no ei didum eà ; Ecce dedi te deit populo, (T Ãater tuus erit tuus Propheta, fed Ãater tuiu,inquit, loquetur tibiadpopu^Didu eÃetiam:Erit os tuu,CTtuiUi,qute addeum,nondidumeÃ, tu tHi deus. Pharaoni autem dicitur Moyfes datus deus, cr fecundum analogiä Pro^ pheta Uioyà Aaron, fed ad Pharaonem. Hie inÃnuatur »obis ea loquiprophetafdei,qult;e audiuiftab eo,nihil$ |
xvia aliud eÃeprophetamdei,nià enunciatorem uerboruin dei hominibus, qui deum uel non pojfunt,uel non meren* turaudire. Qiiomodo ditSum fit,Indurabo cor Pharaonis,amp; an neceffe fuerit ipfa indurari. Qpæftio.XVlII» A SÃdue deus dicit, ïndurabo cor Pharaonis, CT /quot;\utlut cauffam inÃrt cur hoc Ãciat : Et implebo Ãgna mea,CT portenta mea 'm Aegypto,tanquam neeeà faria Ãerit obduratio cordis Pharaonis,utÃgna dei mul tiplicarentur uel implerentur m Aegypto. Vtitur ergo deus bené cordibus malts, ad id quod uult oÃendere nis, uel quid fadurus eà bonis. Et quis uniufeuiufq; cor dis in malitia qualitas,id eÃ, quale cor habeat ad malum fitoÃatuitio,quodinoleuitex arbitrio uoluntatis,CT ta^ men qualitate mala,ut hue uel iUue moueatur, cum fine hue,ÃueiUuc male moueatur,cauÃis Ãt,quibus animiK propellitur,quie cauffo ut exiÃant uel non exiÃant, non efl'mhominispoteÃate, fedueniunt ex occulta proui^f dentia,iufliflima plane CTfapientiffima,uniuerfum quoi creauitdifponentisCT adminiflrantis dei.'Vt ergo talt cor haberet Pharao, quod patientia dei non,moueretur ad pietatem, fed potius ad 'mpietatem,uitij proprq fut. Ciÿpduero fada funtea,quibus cor fuo uitio tarn ma» lignum reÃÃeretiufÃonibus dei, hoc efl enim quod diei» tur, induratum, quia tionflexibiliter confentiebat, fei inflexibiliterrepflebatfdifpenfationisfoit diuinlt;e, qua tali cordi non folum iufla, fed euidenter iufla poena pa» rabatur, qua timentes deum corrigerentur. PropoÃto quippe lucro, uerbi gratia,propter quod homieidiu com mittatur, aliter auarus,aliterpecuniiecontemptormo uentur, tile fcilicet adfacinus perpetrandu, Ulead cauê» dum, ipÃus tarnen lucri propoÃtio in alicuius illorum non fielt poteflate.itacauffe ueniunthominibusmalis, qux no funt quidê in eorum poteflate, fed hoc de Ulis ciunt,quales eos mnener'mt iam fados proprijs uitijs ex praterita uoluntate. Videndum fane ed,utrum etiam Ãc accipipofÃt ; Ego indurabo, temq diceret, quant durum ÃtdemonflreAo. Cur Aaron fumcrc iubetur virgam, cS id MoyfeSjOuis gracili voce,per fepolfet. Qii3mio.AlX* SIloqueturuobisPharaodicens:Date nobis Ãgnu, aut portentum, CT dices Aaron Ã-atrituo:Sume utrgam, CTprcnjce illam pal'amPharaone,CTpalà mfer uis eius,CT erit draco.Hic certe no miniflerio uocis erat opus, cu uidebatur uelut ex neceffitate datus Aaron ^p» p ter graciiitate uocis NSoyÃ, fed uirga erat proljcienda, ut dracoÃeret, Cur ergo Moy fes ipfe non fexcit, nià quia ifla mediatio ipÃus Aaro inter Moy fen CT Pharao» ntm,alicuius magno: rdÃguram gerit ? Quomod« |
|
Bxo.z Sxo.;r Exo.x lt;t.VAESTIONVM Quomodo Aaron earn virgamfuä appellet» Quæfiio.XX. ETiam hoc notandwm eA,quèdaim fignum palam Pharaonefieret, feriptum eÃ, Etproiedt Aaron wrgamfita. Sijorte dixiffêt, proiedt uirgä,nu1la effet queÃio. Qÿpd uero addidit,fuä, cueam Koyfes dede» rit, non fruÃra Ãrfitan didum eÃ. An erat utrit^ tHa uirga communis, ut cuiuslibet eorum ddeeretur, uerum diceretur. Quomodo diäa fît, Abforbuit vir* ga Aaron virgasillorum, non aute draco Aaron. QuaeÃio. XXI Et abforbuit uirga Aaronjiargas illorum. Si lUdii effet, abforbuit draco Aaro,uirgas iHorvm,mtd» Ugeretur uerus Droco Aaron pbantaÃieaiBa figmenta uonabforbuiffe, fed uirgas. Hoc enimpotuitabforbere quoderant,nonquod effe uidebantur, O non erant. Sed quoniam dixit,abforbuit uirga Aaron, uirgat illo» rum, draco utiq^ potuit uirgat abforbere, non uirga. Sed eo nomine appeJlata res, unde uerfa eA,non in quo uerfaeÃ, quia in id etiam reuerfa eÃ, ideo hoc uocari debebat,quod principaliter erat. Quid ergo dicendum eA de uirgis magorum, utrum Cf ipfe ueri dracones à da Ãerant,fed earationeuirgteappeUatit funt,qua CJquot; uirga Aaron,an potius uidebatur effe,qHod no erant,lu dificotione uenefica ? Cur ergo ex utraq^parteCT uir» glt;e dicuntur cr dracones, ut defigmentis iBis nihil dià firatloquendi modus i Sed demonÃare difficile eA,quo» modo etiam p ueri dracones Ãdifunte uirgis magoru, non Ãerint tarnen creatores draconum,necmagi, nec an gelt mali,quibusminiÃris iBa operabantur.li^untenim corporels rebut per omnia elementa mundi quadam oc» cultie fminariic rationes, quibus cum data fiter it oppor tunitas temporalis atq; caufalls, prorumpunt in fpedes débitas fuis modis C^finibus. Et fic non dicuntur ange» V,qui iÃa Ãciunt,animialiu creatores, ficut nec agrico» Ilt;e fegetum,uel arborum,uel quorumcun^ in terra gig» nentium creatores dicendi funt, quamuis nouer int prlt;e» bere quafdam uiÃbilesopportunitates Cf caufas ,utilla nafcantur.Qupd autem iÃi Ãciunt uifibiliter, hoc an» gelt inuipbiliter, deus uero folus uerus creator eA,qui centfas ipfas Cf rationes feminarias rebus ipfis inferuit. R« breuiter diAa eA, qutfi exemplis Cf copiofa difpu tatione explicetur,utÃcilius intelligatur, longo ferma» ne Opus effet, à quo fe ratio noÃrteÃÃinationis excufat. Nunquid ideo obduratum dicitur cor Pharaonis, a incantatores fimfa liter fÅcerunt. Quacfiio.XXII. FOeceruntautemfimiliter Cf incantatores Aegy» ptiorum ueneficijs fuis, Cf inlhtratum eÃcor Pha» raonis,Cf non exaudiuit eos,ficutdixit dominus. Cum htec dicuntur, uid etur propterea cor Pharaonis indura» tumÃiffe,quia Cf incantatores Aegyptiorum fimilia faecerunt; Sedconfequentia docebunt quanta Ãeritil» |
SVPER EXODVM U obduratio,etiam cum incantatoresdeficerent.' Vnde incantatores dicantur ranas eduxi(re,6Cquan) aquam in fangui nem vertifle, cum iam tota in fanguf nem verfa effet. QuaeftiaXXIII. FOeceruntautemÃmiliter O' incantatores Aegy» **â ptiorumueneficqs ftùs : Et fdwxcmnt ranas fu» perterramAegypti. Qiieriturunde, à iam ubiq^ û ÃH er at. ^edÃmilis queÃio eÃ,unde O aqua in fangui nem uerterunt,à tota aqua Aegypti in fanguinem con» uerfaiamÃerat.Vnde intettigendumeA regionem,ubi Ãlif Jfrael babitabant, plagis talibus nonÃiiffe percuf» fam,O inde potuerunt incantatores uel aquam baurire, quam in fanguinem uerterent, uel aliquot ranas educe» readfolamdemonÃrationem magicepotentie,quà m^ potuerunt etiam poÃec^ iHa compreffa funt facere, fei fcripturacito narrando coniunxit,quod etiam poÃ^ fieri potuit. Quomodo ex alia caufa oÃenditur cor Pharaonis induratum effe,äex roagorum faäo. QuaeÃio. XXniI* Et Vidit Pharao, quoniam fada eü refrigeratie, rxo-S CT ingrauatum eA cor eius,o non exaudiuit eos, ficut dixerat domifius. Hi'c apparet non iHas tantum fit iffe cäufas obdurationis cordis Pharaonis, quod inconta tores eiusÃmiliaÃddgt;ant, uerumetiam ipfamddpa» tiaitiam, qua parcebat. Patientia dei fecundwmcordd hotninum, ^ibufditn utilis dd [gt;«ititendum,qittbi(fddm inutilif ttd repftendwn deo, cr in malo ptrfeurriurdum, non tarnen (fer fäfiÃm inutilis efl, fed fecundu cor mosi lum.ficutiamdiximuf. HoccrApoflolm dicit,Jgnoa rM,quia patientia dei ad poenitentiam te adducit, Secun» dum autem duriciam cordis tui, impoeniteus cor, the fourizas tibi iratn in die iræ cr reuelationis ii^i iiüü cij dei,qui reddetunicuiq^ fecundum opera dus.Nam Cfquot; alibi cum diceret, Chrifti bonus odor fumus in omni lo» co,etiam tHud adiunxit,Cf' in his qui faluifiunt.crin bis qui pereuHt, Non dixit CbriÃibonum feodorë effê his qui fUuiÃunt, malum autem bis qui pereunt, fed tantu bonum odorem fe dixit.lHi uero taies funt,ut bono o» dore pereant,fecundum fui cordis,ut fepe diilum eÃ. Rem.» ».Cor.» , qualitatem, que mundanda eH bona uolütatein dei gra tiam,utincipianteiprodeÃe indicia dei,que maüs cor» dibusnocent.Vndeüleimmutatoin meliuscordecanta» bat, Viuet anima mea crlaudabit te, cr iudicia tua adiu uabuntme-.lüondixitmuneratua, uel premia tua, fed iudicia tua. Kultum eâ autem, ut fyncerà fiducia did ptaiti.ts; poÃit,Probamedomine,Cf'temptame, urerenesmeos, Cf cor mm. Et neÃbialiquid ex fuis uiribus tribui/Jiui» deretur,âjcontinuoaddidit, Qjtoniam mifericordia tut ante oculos meos eÃ. O' coplacui in ueritatetua.Eadam ffgif à commémorât mifericordiam, ut compilacerepof^^**'*^ fet in ueritate, quoniom uttiuerfe nie domini mifericor diaoueritat, Cur |
L ï B E R S E C V N D V S.
XIX
|
Bxod. g Cur dixerunt Magi ad Pharaos nem, digitus dei eft hic. Qiiæftio» XXV. Vod dixerunt Md^ dd Phdrdonem : Digtus de i eR hict quonidtn no potuerunt educere cy^ niphes j fenferunt pro/râà ,cunt drtuim fud~ rum neÃridrum feirentpotentidm, non tnlibus dr^uSi uelut potentior in eis eljet tioyfes,fuos coiidtus fitijfe ÃujlrdtoSjUt non poffent educere cyniphegt;,fed digto dei^ quiutiq^operdbdturperMoy/èn. Digtusdutemdei,fi= cM Pudngelium mAfiifiiiiÃime loqUitur,fÃu(fdn£ius in* I teUigtur. îidin quod uno Eudngelifltt itd ndrrdnte uer* bd domini ut diceret : Si eg) in digto dei eijeio dlt;emonid» Matth. It Alius Eudngçlifin idipfumndrräs,expertere uoluit,^uid ptdi^tus dei, et dit: Si ego inÃriritu dei eijeio dtemonid. Cuitdq^ lüd^ frterentur,quorum Phdrdopotentidprte=i Ãdebdt, diÿtum deiefjein IAoyfe,'mquo fuperdbdntur, eorum ueneÃcidfruflrdbdntur, tdmen indurdtum eSl cor Phdrdonis,nucmtrdbiliótniutióduritid. Curdutem Ml irrtw ifld pldgt ^dlt;Q defècerunt, Udm pldgti coepelt;^ runt,ex quo dqud in fdnguinem uerfd eR,cr fentire Gâ ex plicdre dtjjicile eR. Poterdt eltim amp;nbsp;in primo Ãgno deficere, ubi in ferpentem uir^ conuerà efi, GT in pri= V tfura dicendum fit ut latini : Euntes ira raolätedomino,an ut græcus habet, uenientes. Qiiaîfti.XX V il. gt;M4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, ubi dqud in fdngittncm commUtdtd efl-.Grirt feciidd de rdnis^à hoc uoluiffet digtUf dei,id e{l,Ãgt;iritu} fdn^is. QuisenimdementilfimUsdixerii,digitumdei inhoc figno potuijje condtics MdgoriMn impediretty in fuperioribus ncquiuiffe ? Omnino erg certd cdUfd e^i, qudre iÃd Ãcere hucufq^ permijfi funt. Commenddtur enim Ãrtdjji trinitds, Gquot; quod uerum eü fummi Phtlo* fophi gntium,qudntÃineorumliterK inddgttur,Ãne fÃiritufdn^h phtlofophdti Ãtnt, qudmuis de pdtre Gâ filio no tdcuerint, quod etidm bidymus in Itbro Ãto me* minit,quem ÃcripÃtdeÃiiritufdnr^.. Quid de terra,in qua tlraëlitç.amp;S in qua Aegyptrj habitabantjfcgregatione fentis endura fit, amp;nbsp;cur eins primura raen* tiofiar. Qiiaeftio. XXVI. ECcf eg) miito mte,G'in Ãeruos tuoi,etin populum tuum,et in domos tudi cynomyidin, amp;' implebun* tur domus Aegyptiorum cynomyid,Ut fcids,quonidm c* gÃm dominus deus omnis terra, G'ddbo intrrudHum interpopulum meum, Gquot;interpopulumtuum. Quod hic feripturddperuit ne ubicunq^ diceret inteUigerede* bemuSjG' inpoflerioribus,G' bt prioribusÃgnisÃilum eÃe, ut terrd,in qud hdbitdbdt populus dei,nullis pldgis dlibus uexdretur. oportunum dutem fuitjUt ibi hoc aperte' poneretur, unde id incipiunt ÃguA, quibus iJSd* gÃmilid nec coiidti Ãtntfrcere, proculdubio enim,quid ubiq^Ãterdnt cyniphes in regno Phdrdonis ,non dutem Ãterdt in terrd GeÃen,ubicondtiÃint MdgÃmiltterfi* cere,et nunimé potuerunt. QUpusq; erg deficerent ,ni* hil de eius terra fegregdtione diilu/m eü, fed ex quo coeperunt ed fieri,ubiidmiUiÃmtlid Ãtetre nec conari tuderent, ^xoj.g t-, |
QVod Idtini codices hdbent : Puntes immolate domino deo ueÃro in terrd hdc, gracus habet: Venientes immolate domino deo ueÃro in terra hoc. nbsp;nbsp;Ãolebdt enim eos ire quo dicebant, fed Ut illic in Aegypto immolarct uolebat,Hoc oÃendunt iterba Moy* à quafequuntur,ubidicit, non poÃfeÃeri propter dho^ minationes Aegyptiorum, Quoraodo dixit Moyfes; AborainatiO-nes Aegyptiorum iramolabiraus domino deonoftro. Quæftio. XXVJiL Voddit Moyfes'.MonpotefiÃeriÃc. Abo* Æ mindtionesenim Aegyptiorumimmolahimiis domino deo noflro, id eÃ,hac immoldturi fumus,qua abominantur Aegyptij,G' propterea in Ae* gypto non poÃumus hoc maniÃjant uerba qua ddiun* gitjGâ dicit : Si enim immoldUerimUs abonunationet Aegyptiorum,paldm ipÃs lapiddbimur. Hoc enim non intelligentes quidam interprétés noÃri ,Ãc interpretati funt, ut dicerent,non poteflÃeriÃc, nunqUid abominas tiones Aegyptiorumimmolabimus domino deo noÃro i cum magis hoc feriptura dixerit, quia Aegyptiorum abominationcs immolaturifunt. Alij uero latiniÃc ha* bent sMonpoteÃÃeriÃc, quoniamabeminationes Ae* gyptiorum non imtnoldbimusdomino deo noÃro,Con* trarium fenfum Ãicit,additdparticuld negatiua,cu Moy fes dixerit,non poteà fieriÃc,Abominat:ones Aegyptiö rum immolabimus domino deo noÃro, Gquot; ideo in here* mum dicebant feireueUe,ubiAegyptij no uiderentabo* mindtiones fuas. Hoc autem intelligendum eà myÃici ÃgniÃcdri^quod etiam de paÃoribus diximus, qui erant Aegyptijs abominabiles, Gquot; ideo Ãparatam terram Jà raêlitadcceperunt,cumuenerütinAcgyptum.Sicenim G' fderiÃeid ifraclitaru abominationcs funt Aegyptijs, ÃeUt iniquis uitdiuÃorum. Qiioraodo dicatur i Et ingrauauit Pha« rao corfuurn,non aurem, £lt; ins â grauatiimeftamp;'c. Cfuafiio. XXIX. CVmdbldtdeÃetlocuÃd,diihMeÃ:deihar4cne: £xod.8 Et ingrauauit Pharao cor fuum,etidm in hoc tc* pore,G' noluit dnnitterepopulum. Gerte nunc non di* £lum eüfingrduatum cR cor Phdraonis, fed ingrauauit Pharao corfusim ,Ãc utiq- in omnibus plagis. in uolun* tatequippe hominiseR origoUitiorum,inouenturaU* tem cduÃis corda heminum, aliaÃc, alia ueroÃc,etiam iiondiuerÃscauÃis,fapediuerfomodo fecundum pro* prias qualitdtes,qua ex uoluntatibus ucniunnt, i Quomoa |
|
Q_VAESTIONVM SVPÃR EXODVM Sxo,9 Exod.j ExoJ.4 Exod.j R orna. 9 Qt-iomodo ingrauafum eftcor Pharaon nis ex contrarijs caufis, iifpote quia uidit, quia non eft mortuum de pecoribus filioru Ifraèl. Quæftio.XXX. Vldens AUtem PhArAo,quiAnon elt morttiumde pecoribuffiliorum JfrdëltiÃMn, ingrAUAtum eR corPhArAonis :(iupmodotXcontrArijs cAuÃis'ÃikieA hiCc 'mgrdUAtio cordis PhAVAonis fSi cnim cr pecorA ïfi rAelitArum morereMur,tuc uiderctur cAujfA competens, ^ud cor dus ingrAUAretur Ad cotemnendwn deitm,tAn^ fî MAgi dus pecorA ïfrAéliarumfocctjJentmcri:K uc uerounde debuit Ad timendwmud credaidum ^ntueri, uidens nuUum pecus mortuum ex pecoribus Hebrieo» rtwn, h'ntcingrAUAtum eil,ideil, iÃA ingrAUAdo etiAm hucuf(jiprogrefjAeR. Qiiid cftq? dicit deus ad Aaron Ãó Moy#â fen.â Sumite uobis pknasmanus fauillac, ÃC afpergat Moyfes in coelum amp;⬠(luæftio, xxxr. Zquot;^ Vid eR ijuod dicit deus Ad AAron Z:r Mayfen, 7 funüte uobis plenAS mAnusfiMÃn de ÃrrnAce, C^A/fergAt KoyfesmccelumcorAmPhA^ rAow,cr corAm feruisdits, crfdt puluisin totn terrA Aegypti. SigttA enim fuperiorA, uirgA fiebAnt, quAm nonMbyfes, fed AAron,uel extrndebAtfuperAquÃ,uel Ad terrA percutiebdt ,nunc uerointerpofitis duobusfig^ nis de cynomyiA Gf pecorum mortibus, ubi ncc Auron nee JAoyfesAUquidoperAtifuntmAnu,diciturut lAoy^ fesfuiÃAm IfurgAt in cÅlum defornAce,G' hdnc Ambo-fumere iubentur,fed iUe/fArgre nS in terrAm,fed in cce~ lum,tAnq Auron,qui dAtus er At Ad populum terrAtn per= â cuteredeberet uelinterrAmfÃue âm Aquà munurn extent dert. l^oyfes uero de quo diâum eâ : eritéji tibi 'm his qu£Addcum,incedumiubeturfAuilÃAm/fur^e. Quid duo iÃA fuperiorApgnA,ubi nec Itloyfes nec AAron nuAliquid operAntur ; Ctuid fibiutilt ifludiuerfitAs ! ncqi enim nihil. Qiiid momenti habeantilla ucrba,quo;« rum fententiam etiam Apoftolus habet; Propter hocipfum conlcruatus es,ut onendaminte uirtutem meam. Qysftio.XXXIk Et propter hoc ipfum conferuAtus es, udoflendAtn 'm te uirtutem me Am,et ut Aiinuncietur nomen mc^ um muniuerfA terrA. Hiecfcripturlt;euerbA,crApofo^ lus pofuit,cum in eodem loco perdijfcili uerfuretur. ibi Autem hoc Ait : Siuutan uolens deus olkndereirAm,et demonfirArcpAtientiAm fuAm, Attulit 'm multu pAtientiA UAft ir£,pArcendo utiq^ his,quos mulos Ãituros ejfe pra^s feier At, quie uufA diett perfióki m perditionem ut notAS,mquit,ftcerctdiuitiAs gloria fult;e,m UAfAmiferi^ cordie,'Vndeult;tforummifericordilt;e uox e/lin Pfdmis: |
Deus meus mifericordiA dus praueniet me,deus mnti demonflrAuit mihi inimicis meis. Itouit ergo deus bené uti mAlis,'m quibus tAmë humAUA nAturd,non Ad mAlicii trcAt, fed eof perfrrt pAtienter quoufq; feit oportcre, twn 'mAniter feutendumds Ad Admomtionem uelcxer* citAtionem bonorum. Ecce emm, ut AnnunciAretur no» meiiddin uiiiuerfAterrA,UAps mifericordia utiq; pre^ deU.Ad foruMi itAq^ utilitAtem PhurAoferuAtus eÃjicitt V feripturA teflAtur,cr exitus docet. Quid eftquodmandauitdeus Pharaoni, cum fe facfîurum magnam grandinem minarerurjUt feftinct cogregare pr* â Cora fua.Quailio. XXXiU. Vid eP quodwAndAuit deus PhArAoni, cum fe /Ãâurum mAguAm grundinem mnArea tur, ut fefb.net congregAre pecorA fuA,0* quacunq; iUieffent in cAmpo,ne grAitdine interednt. Boe enim non tà mdigndnter, quÃm mifericorditcr ui» detur Admcncre. Sed hoc non fitcit quaflionem, quid de usetidm irdfeens temperdt pocndmiJUudeAqucdme» rità mouet, quibts nunc pecoribus confu!Atur,fi omnii mortuAperdnt pldgd fu periore, ubi feriptum eü, quid difèreuit deus inter pecorA Bebraorum ZX Aegyptm» rum,itA Ht iüinc nuüum moreretur ,pmnid uero Aegy» ptiorum pecord moreretur. Aneo foluitur quafho.quid pradixeret edmoriturA,qu£ 'm cäpo fitijjent ,uth£cdca cipidntur omnid,lnteUigdtur AUtem eudfiffe, qu£ in do» nubus erdiit, quapotuerunt etidm d dubitAntibus et in domo teneri,ne forte uer um effet,quod Moyfes do» minumfÃônirumeffe pr£dixerAt,lt;:i'ex his effe mcdm» pisiterum poterdne, qua modo ddmonetcongregdri in domos,ne grditdine perednt. Aldxintè quidfequiterfri» ptiird,^^dicit: Quitimuit uerbum domini,feruoruia Phdrdonis,congregduit pecorA'fud 'mdomos, Ãiuiau» tem non intendit mente in uerbum domim,dimiÃt poco» rd fud in cdmpo. Hoc er^peripotuit,quddo etidm mor» tem pecorum minotus eft deüs, qudnqudm idferipturA tdcuerit. Quomodo Meyfes iubetur extenderc manum ii)cÅlum,noninrerram. Q_uæftio.XXXnil. Et dixit dominus dd lAoyfen : Extende mJnuJn ^^â9 tudm in coelum,GE er it grdndo in omni terr a Ac» gypti. Ecce itvrum Aioyfes non in terr dm, fed in ccelitm niAnum itibetur extendere,f cut fuperiits de fùuiüd. Qiiando Moyfes Pharaonidixir,q?non=s dumtimcret dominum jqiialcm timogt; rem quæliuit.Qiiæftio.XXXVk C\âmfrAgorecoeli,qui uehemens erdt in grdndine, Exeamp;9 Phdrdo territus,rogArct Moy fen, ut orAret pro illo confitentiiniquitdtcm fuAm, ty' popuU fui. A^oyfes ei dixit: EttUiCir ferui tuifcio,quid nondum timetis do^ milium :Qitfdem tnwrem quarebdt, cuitimor ife non» dum |
|
LIBER S E C V N D V S. Gen, ff Bxod. (⢠KxoJ.lo BxoJ.io JttMi erdt ei donüni timor ? Tdcile eÃ: en 'm pcendin time= re,fed non hoc eft deum timerCt iüo fcilicet domini timo^ re pieMs,lt;iuem commeinordt Jdeobt ubi dicit ; de^ Ui pdtris mei Abrdhdm i timor ifddc ddefjet mihi, nunc me 'tndnem dimiÃÃes. Cur dicat deus à d Moyfen : Intra ad Pha raonem,egO enim grauaui cor eins ÃC fer= uorum eins, utordine fuperucniant figs na mea fiCc.niinquid deus opus habebat cuiusg malitta^ Quæftio.XXXVL DOminui 'mquit dd MoyÃti : Intrd dd Phdrd^^ onem, e^ emm grdudui cor eim nbsp;nbsp;feruortm eiui,utordine fuperuenidntÃgnd ined h£c Ãuper eos, tdnqudtn opui hdbedt dem cutufqudm mdlicid. SedÃc inteUigendum eR ,dcà dkeret: Ego enim (fdtiens Ãi fuper eum,C!' feruos eim ,utnon eos dujÃ:rem,ut or dine fuperuenidnt fignd med Ãuper eos. Qjeid cum pdtientid dei obÃndäorÃebdt imdm dnimm,ideo pro eo quod eü, pdtiens Ãi,dicitur,grdudui co r etm. Quomodopoft locuftarum ablationern, feriptura induratum dtcat cor Phara= onis. Qiiæftio. XXX VIL Et non eR reliikt locufld tend 'm omni terrd Aegyi pti,cr indurduit dominiu cor Phdrdonis. Benf« ficium certè dei commemorduit fcriptitrd,quo dbfliilit locufldSjGT fecutd,dtxitindurdÃe dominum cor Phdrd^ onis, bénéficia utiquefiuOfZ^ pdtientidfud, cjudlüdfie^ bdtobflindtio dum eipdrceretur,Ãcutomnidmdld cor^ dd hominum pdtientid dei indle utendo durefeunt. Quomodo ad Moÿfen tertio didum fit, Extende manum tuam in cÅIum,SC nun quam ad Aaron,cum eriamad Moyfen didum fit aliquando: Extende manum tuam fuper terram Aegypti. Quæftio,XXXVIlL TErtio dicitur dd i^oyfen : Extende ntdnum tu^ dm in ccelum,ut fieret etidm pld^ tenebrdrum. Nuni^udm dutem diéium eü ddÃdtre eim Adron,ut ex^ trnderet tnunum in coelum. Quod erg) diéhim eRdd Moyfen, extende mditum tudm fuper terrdin Ãegypti, (y ddfcenddt locufin fuper terrdin, credo id Ãgnificdtu etidm minm po/fe,qui plm potefl,no dutem conbnuo cui minor d conceduntur,paffe ntdiord. Exodi.it An in exemplum fumi poftït furtum quod dominus mandauit filijs Ifraël.Quæftio.XXXIX. DEm dd Moyfen dicit : Loquere erlt;^ fecreto in dures populi, ut petdt unufquisque d proxi^ mo, GT mulier d proximA,udfd dured,Gr dr^nted,G}' uejkm : Non binc quifque fumendum exemplum pun tire debet dd expoliandumi/to modo proximum. Hoc |
XX enim dem iuÃit, qui nouerdt quid quemque pdtiopor^ teret,nec ifrdeliticÃrtum foeccrunt,fed deo iubenti mini» flerium prlt;£buerunt : Ctueinddinoducuminifirr iudicis occidit eum,quem iudex iuÃit occidi,proãt6 à id Ãon= téficidt,homicidd eil, etiäà eum occiddt, quem feit oc» cidi d iudice debuiÃe i Eà etf'dm iÃi nonuUd quieflio : Si feorfum hdbitdbdnt Hebrdi in terrd GeÃen, ubincc pid» g£ fiebdnt,quibm regnum Phdrdonis dffli^bdtur,quo» modo quifque petit d proximo,uel d proxintd durum, drgentum GA ueÃem, prdfertim quid ubiprimum hoc tmiidätur per Moyfen,Ãc poÃtum eft, GT mulier d ui-^ cinA fud,G^ conceUdrid,uel concelldned ,à iti dicendum eft, uel cohdbitdtricefud. Vnde inteUigendum eft etidm, 'm terrd Geffen non folos'^ebr£os hdbitdÃe, fed eis dli» quos Aegyptios in iÃd terrd cohdhitittores ÃiÃi,dd quos potuerunt merito Bebr£orum etidm iUd diuind be= neficid peruenire,ut hinc eos GT diU^ent ijdem Aegy» ptif cohdbitiitores,dc quad petebdnt,Ãcile commoddrent, nectdmendeus iudieduititdiUos dlienos fuiÃedb iniu^ rijs GT contritionibm,quds populiis deipertulit,ut nec iflo ddmno Ãriretur,qui pldgis iUis,proptered quod ter» r£ iUipdrcebdtur,percuÃ[ non erdiu. Nunquid opus fuerat deo inobedientia Pharaonis ad multiplicanda figna fua, c3 dixit: Nonexaudietuos Pharaoutmul* tiplicem figna mea, amp;nbsp;portenta mea in terra Aegypti. C LiæftioX Lv Dixit dutem dominm dd Moyfen : Mon exdudiet Exod.« HOà Phdrdo,ut multiplicem Ãgnd med,Gr por» tena med, in terrd Aegypti, tdnq opm Ãerit eim ino^ bedientid,ut Ãgnd iUd multiplicdrctur,qu£ utili[erfie== bdntdd terrendum populum dei, dtque ipfd diferetione dd pietdtemiiiÃi tndndum. Sed hoc deiÃit, nulitidcor» dis iUim bené utentis, non Phdrdonis dei pdtientid malè dbutentis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Qilid fupcraturum,SC igni comburenü» dum dominus innuit, qui totum ag« nomconfumendum præceperau Qiitrftio. XLI. V£ dutem fup(rduerintdbco,inmdnoignico^ ' crenidbitis. Qudri poteà quemodo dUquid fuperduit,cum hoc pr£inongt;.tifuerint, ut à dommnon hdbueritconfumendopecori idonedm multi^ tudinem, uicini dÃimidntur. Sed inteliigitur quoniam diélum eft ,os non conteretis db eo,remdnfurd utiq; Ãià fe oÃd,qu£ igm crenMrentUr. Qïiomododicatur; Agnus mafculus ctö cumomnis agnusmafculuslit. Qtiaeftio. XLII. A Gnus perfiéhs mdÃulus dnnitu'm erit uolis. MoueTe poteà tÃAlocutio,qudà dgnm peÃiteÃe non inajculm, nefeientem qud neceÃttdte itdÃttranÃd» t«. Ouis emm trdtisÃrri debuit,quid gr£cm r aiop d i hdbet ExoJi I* |
CLVAESTIONVM SVPER EXODVM
fcdtrt, fed 7r^óê:otlo): »W griccu lingtia gcnerif wutri potuerttnt ijuie feqwtntur omnii conuenire,tdnq Ãdiceret,pecM perfréhim mdfculum dnniculum erit uo» bis. Potuit enim diciIdtiné mdfculum pecus, tjuonwdo dicuntur mdfculd thurd gcnerc ncutro, cuts dutem md^ fculus diet non poffct,lt;juidfcemmm tg:ncris eü ouis. Item ouis ndfculdÃdiceretur,ejfetdbfurdius, pecus ue^ roà poneretur,etidm dliud intelligeretur nee ferudre^ tur fdcrdmentum.Qjiodcum fertpturddeoueloqudtur poü dicit,dbdgnis CT hoedis dccipietis illud. Qud in re ChriflusÃgnificdrimeritôdccipitur. Ciuidenimopus erdt oiiem ueldgnum db dgnis Cr hoedis dccipiendum moneri,mà iUeÃgurdretur,cuius cdro nonfolum ex iu» flis,uerumeädm ex pecedtoribus propdgatd eR f QudU^ conentur ludtei etidm hoedum inteUi^e dccipietidum dd celcbrdtidum pdfchd, G' hoc etidm diéhtm effe putd/ttdb Agnis hoedis dccipi,tdnaudm diceret,ueldb dgnis dg^ num,ueldb hoedis hoedum à iüud deÃtfumi oportere,dp== pdret turne in Chriflo, rebus impletis, quid iÃo pracepto ÃieritÃgurdtum.
Qiiomodo dicatiir ; Facietis dictn tiunc æternumjCum nullus aefernus fir, Quæftio. XLIII.
Vod feriptum eü : Et Ãcietis diem hune in progenies ueÃrds legitimu neternum uel teter^ nd!em,quod grcece dicitur a.io'visp, non Ãc dccipiendum eil tdnqudm poffit iÃorum prtetercun^ tium dies ejfe üüus (Cternus, fed lüud £ternum eil, quod ÃgfiÃedt dies,uelut cwmdicimttsipfumdeumieter num,non utique iftds duds fyUdbds düernds dieimtis,fed quod ÃgniÃcdnt, qudnq diligenterfcrutdtidumÃt quo^ modo dppeüdre fcripturd foledt eter num,ne'Ãrteitd di^ xerit folenniter eternttm,quem nefds hdbednt pretere mittere,dut fud fponte mutdre. Aliud eR enim quod pre= eipiiur quoufque fidt, Ãeut preceptum eR,ut fepties muros H ieric hq,circu miret dred : Aliud cum precipitur Ãc obferudri dliquid, ut nullus terminus preÃmdtur ob^ ferudtionis,Ãucquotidie,Ãueper menfes Ãue per dnnos folenniter ,Ãue per multorum ueldliqiiorum dnnorum certd interudlld.Aut er^Ãc dppeliduit eternum, quod non fud Ã:onte dudednt deÃnere cclebrdre,dut Ãcut-dixi, M non ipfdÃgnd rerum, fed res quie his ÃgmÃcdntur, eeteriue intelli^ntur.
Si foli piimogcniti perimebanrur, nec quglibet domus primogenitum habebar, quomododicebatur; Noncrardo^ mus, in qua non erat mortuus.
Qiiæftio. XLIHI.
Et Ãdus eR eldmor nuignus in terrd Aegypti.No enim erdt domus,in qud non erdt in ed mortims: Eionne potuit eÃfe dliqud domus, qult;e primogenitum no hdberet ? Cum ergo primogeniti antummedo morerm^ tur, quemodo nulld erdt, quie ticn hdberet mortusim i An er hoc diuinitus prcefcientid dei Ãerdtprocurdtum.
Cxodi.j»
ïofuc.lt;î.
Mxodi 12
ut in Omnibus ommino eÃent dotnibus primopniti,hi quibus percuterentur Aegyptij i Ab hdc fdnè plagt non funtputdndimmonesfuiÃeAegyptiÃquihdhitabant'm terrd GoÃen, hominu quippe crdnt,uel dnimdlium, non terrce,id eR homines cranidlid primogenitd moriebanâ^ tur,Occulta CT dngelico percuÃu,non aliquid in terra uel in coeloÃ^hm erat, ficut ranA,uel locuflti, uel tenebrie, unde qui hdbitabant,dffligerentur. A taltbus aiim pld-s gs cum terrd GeÃenÃiiÃet dlienA,proculdubio perueni^^ ebdt beneÃeium dd eos Aegyptios, qui in eddem terrd cum Hebricis morabantur, hac uero primegemti eoi um oinnes percuÃifunt.
Quomodo poft tantum lucfîum primo«* genitorum Aegyptij dicuntur prae« ftififte uafa iualudæis.
Qiiæftfo. XLV.
Fliq dutë jfrdclfoecerttt;Ãcutipr^crperdtillis Moy ExeJ.i» fes,(^petieruntab Aegyptqs uafd dured,Oâdrgë-» ted,cr'ueÃem,er dominus deditgratiam populo fuoco^ ram Aegyptijs, cr ccmmot/rfwrwnf tUis,etpr£ddtifuta A egyptios. iam hocÃih.mÃierdt dnto mortes primo^» nitorum Aegyptiorum ,fed nunc per recdpituldtionem repetitor, t^dm ndrrdtum eR,qudndoÃäum eR, Modo enimÃeri quomodo paÃet,ut in tdnto lu^exmortibus fuorum accommoddrentifluÃlijs ifr del f Nià Ãrtequis dicdt,etidm ifln plagd non ÃuÃe pereuÃös Aegyptios, qui cum Hebrieis inhdbitdbdnt terram GeÃen.
Qiicm fanguinem fignificetfcriptura,cS dicit,fanguine agni liniendos efle poftes.Quæftio. XLVI.
QVideà quod dit:Accipietis dutemÃfciculum hy» fopi, er tingntes ex fdnffiine,qui eR iuxtd oÃiu, ' linietis fuperlimen, CT fuper dmbos poÃrs :
Quxritur enim quem ftngsinem diedt iuxtd oÃium, cü iütus dgni utiq; uelit inteUig fanguinem, cuius immold^ tionefit pdfchd, utrum ne eo modo confequenter priccea pit, quamuis hoc tdcuerit, ut idc dgnus iuxta oÃium oc« ciddturi An quod eR credibilius,ideo dixit ex Ãinguine, qui eR iuxtd oÃium, quid utiq; iüe, qui liniturus eR fu» perlimai erpofies,UAs ipfum, in quo fdiigiiinem exce* pit, iuxtd oÃium poÃturns eR,utdd manum hdbedt, qudndo tingdt.
Quomodo ad taniö numerumperueni* re poferant Hebræi in Aegypro,ad quan» tum perucnifle fcribuntur,öi qiiæ lit illo* rum uerborum fententia.
Qiiæfti.XLVlI.
SvÃulerutdutemÃlijifraëlde EdnidÃeinSoccoth, in fexcentd milta peditum uiri, prêter inÃruRu uel cenfum. Si ifto modo poteR reäe interpretdri quod gr^â cushdbet aTTooKiimj., q''o uerbo non folum mobilia, uerumetid mouctidÃgnificariindicatÃripturd, ubi tu* ddsloquens ddpdtrem fuiim dicit iMitte puerum mecu, erfurgetes ibimus,utuiiumus,et no moridmur,cr nos,
L ï B E R
CT tu,(y fubflitttid wÃrdAbienimgrtecut «7rolt;fKtuHf} habet,ubi fubflaittidtn latinus interpretutut efi,quod ali» qiMido cenfum mterpretantur höÃri,Ãcut nunc inftru ihim dicere uoluimiit, dum tarnen eo nomine, zr homis nes iumenta,uel omnia Record mtelligintur: ^/bieti^ am uiri er uxores poffent intrlli^,nefcio. SeXcenta ta^: menmiliapeditucu feriptura comemoret addent ér dis cês,excepto mftruéiu,uel cenfu, uel fubflantid, itel à quo aliouerbo meliusinterpretatur aTroa-KivHp, maniÃflü eR et homines ÃgniÃcdat,Ãue in feruis,Ãue in tnulieris bus,Ãue in his letatibus, qua militia no eÃ'entidonea,ut fexcëta milia peditiîin eis Ãolis inteüigimus,qui pofÃent militiri agminearinari. Quari autem fà let,utru ad tantum numeru Kebraiperuenirepotuerint per eos an nos in Aegypto, quos offendere conÃderatus in fcriptus ris numerus poteÃ,quiprimu anniquotÃerint,nopars uaqua/bo.Dicitenimdeusad Abraham,cü Ã^himeÃet iüud facriÃetu deudccatrima,ercapra,erdriete, cr Ctatcà f. turturej,et columbd,dnteq no folum ïfaac,fed nee HiÃnael quidem natus effet : Seiendo fcias, quid peregrihum trit fernen tuum in terrd no propria, cr in feruitutem redis gatt eos,C^ noeebunt illis quadringentis annis. Si er^ quadringentosannosÃe dcceperimus,ut inferuitute fub Aegypti/s inteUigintur, non paruum ffdcium temporis ÃtiMuo itd populus multipliearetur. Sed tot annos non fiiiffe,dpertiffinu) iudicio fcriptura teflamp;tur. nbsp;nbsp;Quidam
enimputdiitquddrin^to's trigintaannos aecipidebes iâe,ex quo Iacob intrauit in AegyptUm, donee inde pos Ewi. It pulus per lAoyfen bberatus eA, quoniam in exodofcris ptttm eà : IncolatUs dutem Ãliorit ifrdil quern incolues runt in terra Aegypt!,cr in terra Chandan,ipà CT pas tres eorum anniquadrin^nti tri^nta : Seruttutis dutem torum uolunteffednnos quddrint^tos,proptered quod fcriptum eü in Geneà ; Seiendo fcias,quidperegrinum trit fernen tuum in terra non fud,Grin feruitutem redis ^nt eos,Zir noeebunt Ulis quadringentis annis. Sed quos mam feruitutis annipoft mortem lofeph compUtantur: lUo enim uiuo,non folum ibiferuierunt,UerUmetidm rt= gnauerunt, «o eüquemadmodü computentur quadrins genti trigiiita in Aegyptotingreffus efl enim Jacob anno Ãlij fui trigeÃmo ej nono,quon{dm tri^nta annorit erat lofeph j ft«n apparuit in conÃ^chi Phardonis, tJ res gndre ccepit fub iHo. Tranfaëlis autem feptem annts ubertatis,fecundodnno Ãmis ingreffusefl Jacob in Ats gyptum- cum dlijs Ãlijs fuis, de per hoc tunc a^bdt Jos feph trigintd ZJ nouem annos, qui impletis uita fua dnnis caitum cr decern mortuus fft, uixit enim in Aes gy pa poà ingreffum ad fe pair is fui, feptuaginta CT unum annos. Qjtosà retraxerimUs a quadringentis trigntd dnnis,remanebunt feruitutis dnni,idefl,pofl mortem Jofeph, non quddringmti, fed treeentt GT quins qua^ntanouemdnni. QuamÃexiüoputabimifsnos computdredeberc,ex quo Jofeph fub Phdraone regnari tapit, ut tunc quoddmmodo intelligatur intrdffe J frail
S E C V N D V §. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;XXÃ
in Aegyptumiqudndo ibiÃliiis eius tdntd poteÃate fuba limatus eft , etiam Ãc trecenti quinqua^ntd eruntt quos thicomus uult dccipi quddringentos , ut d toa pars inteÃigatur,td efl,a aa centendrio pars quinquds gpjdrid, crprobathdcloqUendi re^ld folereutifcri^ pturam. Si autem,quod aliquana probabilius dicipos tefl,tunc hdbeamus intraffe J frail in Aegyptitm, quans do iUic Jofeph effe uenditus capit, detraéhiri fumus ddhuc annos tredecim, Ut treeenas trigiitd feptem ans nos pro quadringentis accipiamus. Sed ciim fcriptura commemoretCaathÃliUmLeui aùtim Moyà cumauó fuo Jacob intraÃein Aegyptum,dicdt dUtem etim uis xiffe dnnos centum tri^ntd, Ãltum uero eins pdtreni Wogt;/i Amrdm centum trigntd feptem , tJJoyfenuerd diedt cih^ntd dnnorum Ãiffe,cum de Aegypto pepu» fttwi liberauit, etiam fi tune ^nuiffet Cddth patrent HioyÃ,quo anno mortuus efl, illc queq^ Amram ultà no uitæfuæ anno ffnuiffe lAoyfat,computet dnnos centum tri^ntd, cr centum tri^ntafeptem, ZX cfkÿntd trea centos Gr quadra^ntafeptem dnnos Ãciunt, non qud.^ dringentostrignta. QuamÃquisdiedt cxtrcmoanno uita Jacob natum eÃe Caath Ãlium Leui, feptuagnta fermé drini peffunt decedere lüi fummlt;£, quia feptudia ^ntd unum dnnos uixit in Aegypto Jofeph, poà ingrefs fumpdtris fui: Quaprepter etidmà feptudgntddiini uitie Jofeph,dbingreffu Jdcob in Aegyptum ,ufque ad natiuitatem GddthÃi tunc natus dfferatur, centum trigntd dnniipÃus Caath, crcentum tri^ntafeptem Ãlq dus Amram patris MoyÃ, GT octognta ipÃus MoyÃ, quadringentos GT decern G7' feptem annosÃs ciur.t,non quadrtngentos tri^nta. Proinde lUa nimi» rum computatio,qudm fecutus eft Eufebius in hifkria fua Chronica, pafficua ueritatefubnexa cfl. Ab iUa enim promiÃionecemputat qUadringentos trigntdaiis nos,qua uccauit deus Abraham,Ut exiret de terra fua in terram Chanaan, quid etApcfklus cum AbrahailaudatSf ret GT commendarctÃdi, in ed prenuÃione, qud Chris Ãim Uult inttUig prophetatu, id efl, qud prcnvÃtdeus Abrdh£,quôd bcnedicerentur in eocmnestribus ters rte: tJoc dutem dico, tnqUit,qUid tefhmaiti mconÃrs Gala.4 matum à deo pcfl quadrin^ntos Ct tri^ntd dnnos, Ãdu lex non inÃi Uut ad eudcUdndas prcmiÃiones.
Exiüder^ prcnuÃione,qud uccatus efl Abrdhdm,CS' credidit deo poft quadringentos trigmtd annos û {km legem dicit Apofklus, non ex tempore, quo Jdcob mtrauit in Aegyptum. Deinde etiam ipfa fcriptura Exodi fatis hccÃgniÃcdUit ; Noh enim dixit, incolatUs Ãliorum JÃdcl,quern incoluerUnt tn terra Aegyptians m qUddringenti tri^ntd, fed aperte dixit,quern tncolues runtinlerrd Aegyptâ.,Gr in terra Chanaan,ipfi GT pas tres eorum. Ac per hoc maniÃflim efl computandUrn effe tempus etidm pdtridreharum Abrdhlt;ie,Jfadc,Gy'Jds cob,ex quoperegrinari coepit Abraham de terrd Chas naan,idefl,ex iliaprcmij.tone,tnquaeiusÃdem laudat d 3 ApofkiUt
Q^VAESTIONVM SVPER EXODVM
Apc/blut ufcf;dditlud tentpin, quo in^reffin e^jfrdcl in Aegyptu. Toto quippe iÃo tempore peregrindtifunt patres in terr d ChdnaM, Gedeinde fernen ïfraèlin Aetf gypn, lt;tc fic completi funtquddringentitri^nta anni à promtjftone ufq^ dd exitum sfraël ex Aegypm,quadofi^ £kt eü lex in monte Sind,qu£ non infirmât tefldmentum dd eudcuâdds promtÃiones.SeptuageÃmo ZX quinto an^ no uit£ fu£ Abraham, Ãcut fcriptura dicit, egreffus eil in terram Chanaan, ZT genuit 1 faac cum effet annorum centtvm. ïiuntitaq; anm ui^ntiquinq- expromiÃtone ufq^ ad natum ffaac. Kis addunturomnes anni uit£ fu£ 'ifaac,id eil,cer,tivmoëh^nti,funtducentiquinqi, tune eratlacob annorum centüuignti. Nati funtentmfexdr^ ^nario pâtre ffmini,ipfe Zf Tdfau, po^ decern autë an-nos intrauitïacobin Aegypfitm,cu effet annorucentum tri^ntd, tofeph autem cum effet tri^ntunouem. Kunt preinde anni à prcmtÃione ufq; ad ingreffum ïdeobin Aegyptti,ducëti quindecim. lofeph dutem abiUo trieeÃf^ mo Zf nono anno £atis fu£,in quo eum pater in Aegyp^ to inuenit,uixit feptua^nta, Zfunumannos, quia otn nés eetitis eius anni centum decernÃterut. Cum ttaq^ ad ducê^ tos quindecim annosaccefferint feptud^ntaumis,Ãunt anniducentioâc^ntafex. R eflent centum quadraginta quattuor uel q:à nq;,quibuiinteUigtur feruiffe in egyps to populus ïf aël poil mortem iofeph. Hjî annis quantu multiplic'dri pctiicrint,à fac unditas hominis cciiÃdere^ tur adiuuante illo,qui eos uoluit udlde muâtiplicdri,repe-ritur no efjemiru,qu6din fexcentis millbuspeditu egref fus e^ populus ex Aegypto, excepta catero apparatu, ubi Zf feruitiaerant,Zf fexusmuliebrisZf mbeVis £= Gcntf. ) {â . tas. Quod er^ dixit deus ad Abraham : Sciendo feias, quiaperegrinu erit fernen tuuminterra non propria,et in feruitutem rédigent eos,Zf nccebuntiTlis quadringen-tis dnnis,non Ãc accipiendum eH tanquam in lUa duriffiv »n4 feruitute quadringentos annos dei populus fferit, Ccnc. 21, /fti quid fcriptum eil : Ik I/ddc uocabitur tibi fernen, ex anno natiuitatis ffaoc ufq^ addnnum egreÃionis ex Ae^ gypto computanturanniquddringcnti quinque. Cum ⢠er^ dequadringétis trigintd detraxeris ui^ntiquinq;, qui funt a promiÃione ufq- ad natu i fade,non miru efl à quddringetos Zf quinq; annos fumma folida quadringë tos uoluit dppfUdre fcriptura,qu£ folet tepora ita ntccu pdre,ut qdâ de fumma perfeihoris iwmert paulultiexcre f tit,aut infl'd eil, non computetur. l!ion itaq; quod ait: in feruitutem rédigent eos,Zfnccelunt Hits,ad quadrin gentos annos reflrendum eil,tdnq per tot annos eos hd= buerint in feruitutt,fed reflrendifunt quddringtntianni ad id quod diëlu eil,peregrinu erit femëtuu in terranon propria, quia flue in terra Chanad,fluein Aegypto pe^ regriiM eratidud fernen anttq h£reditdtë fumerent ter-» rä ex promiÃione dei,qdâ}dâim eil pofleaq ex Aegypto liber at i funt,ut hyperbato hie intelli^tur, Zf ordo uer» boruflt: Sciendo fctas,quiaperegrinuertt fementuuin terra no propria quadringëtis annis,tJlud out interpqÃs
tuintétti^tur,zrinferuitutëredigefiteos,Z!ânocefunt iüis,ita ut ad quadrtngëtos annos ifta interpofltio no pd» ncat.In extrema enim parte annorum fumma kuius, hoe ril,pofl mortem ioflphfidhm eil, ut in Aegypto popu» lus deiduram perageretferuitutem,
fft cjuod ait,c4.im depafcha preci* pcrct : Ent tibi in figno Riper maniï
wam. Qiiaeftic,XLVnL
Videfl quod dit,cu depafcha p/radperet ; Ent Exod. fy hbi in flgno fuper manu tua : An inteUigitur fuper opera tud,id eil,quod prafèrre debeof operibus tuis i Pertinet enim pafcha propter oceiflenem ouis adfidem Chrijli Zf fdnguinem,quo redemptifumus. Pf£c autem fldes operibus prapenenda eil,ut flt quoda» modo fuper manu adua-fits lUos,qui in opibus legis glo» riabantur,de qua re Apcflclus Icquitur, et nuliu aitpoff Hcbtt, fe deoplacereÃnefide,quifidem operibus fleanteponit, ut ex lUa pendcant bona cpera,atq; ab ea pr£uenidntur, nonutipfa uelutnuritis bonorum eperum retribuiui» gt;nbsp;deatur. iüaenimadgrotiam patinct,flautemgratia,ia Roma-H non ex operibits,alioquin gratia iam non eil gratia.
Quid eft c,dâ deus no deduxit populû Rr«# urn per uiam terrç Philiftijm, quæ prope erat ⢠Dixit enim deus ÃCë.
Qiiæftio. XLIX.
CVwj autem cmifltPkaraopopulum,iiondeduxit eos deus per uia terr£ Philifliim,qu£prope erat: Isixitenim deus. Ne quando poeniteatpopulu cum ui» derit prdiu, Zf reuertatur in Aegyptu. Hie oflenditur oia fleri debere,qu£ cofllio re-ëlefleri pcffunt,ad euita» da,qu£ aduerfa funt,etid cu deus apertflime adiutcr efl, Qiiid fir quod dicitur iccundum aliamligt; teram; Qilin ta autem progenie adfeens« derunt filtj Ifrael. Qiiaftio.L.
QVinta autem progenie adfeenderunt fllij ifrael de terra Aegypti :Vtrum prcgeniemin centuan» nis uult cemputari, Zf ideo quinta proge» nie, quiapoH quadringentos zrtrignta annos, an per honunngaicraticneskocpotiiis inteUigendu eil ab ip» foJacob,qui intrauitin Aegyptuufq^ad Ifioyfen,qui cumpopuloegreffuseil. Jacobenimprimus,fecundut Leui,tertius Caath, quartus Amrä, quintusA'.oyfesin* uenitur. Kas autem dicit progenies latiniis interprts, quas ywac. gr£ciuocät ,qu£ in Euangilio ^mera» tioncs appeVantur ,nec numerantur nifl per fuceeÃionei hominum, non per numerum annorum.
Qiiomo uerO fit qc^ dieit dominus Ifra'e«* litis; Non apponctis ampliusuidcre Ae#» gyptios inæternum tempus, cum eos poftea uiderint,
Qiiæftto. LI.
Dixitautem Uloyfes: ConÃdtte,Zf ff te,Zf uidete falutem,qu£ efi à domino,quam freiet uobisho» die. Sicut enim uid^s Aegyptios kodie, non apponetit ampbui
|
LIBER SECVNDVS. AAo, I ) Ex6.f4 Sxo,l4 timpliatuiJereeos in^terttumtemptu.CitipmodoitccU piendd futtt h£c tierbci,cwm uiderint pojlea lfr^litlt;e Ae gyptios ,lt;(n quia nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tune uidebtMtpion eos ulterins utderint, quin er iüi funt mortui qui confiquebänturyOquot; ifii omnes quiq^ die mortis fu£? Ndm pofteri eorum uif derunt pofieros tUorum. An non eos uidebitisÃcut ho^ die,inteUigendwmeftnon Ãcut hodie perfequaites O' 'mimicos, er tdnto poà uos dgmineuenientes, ut omni^ no nulidÃt qu£Ãio, nec de £tcrno tempore,quad hic po fuit, quid CTà uidebunt feutiq^ tempore refurreélionis, non Ãc utiq; uidebunt ut hodie. Quid eft ^ddidt dominus adMoy» fen,Qind tu clamas ad me, cum feriptura non dixerit aliquid de Moyfi vocibus, Qiiæftio.LII Zquot;^ Vid eSi, quod dicit dominus dd I^üoyfen: Quid tu cldmds dd me,cum feripturd non dixerit d» liquid de Moyà uocibus, nec eum ordiitem eommemorduerit,nià quid inteüigi uoluit hoc eum e= giffeuocis Ãlentio,ut corde cldmdret. Quomodo virga Moyfî dicîîa fit,quae prius dicebaturefle virga Aaron Qiiæftio. Llll. ETfK eleuduirgdmtudmiOextende mdnumtud fuper mdre. nbsp;nbsp;c eü uirgd illd in qud fiebdiit mi= rabilid, qu£ modo dicitur effe KioyÃ, tunc dutem Ãd^ tris dus Riiffe dicebdtur,qudndo per lÃd ipfe opcrdbdtur. Cum dicitur, Traniuorauit eosrer«» ra,pfo quo terra fît accipienda, ' ^uæftio. LIllI. E^XtendiÃi mdnitm tudin, O trdnfuorduit eos teri^ rd.Terrdprodqudnonmirum cA poÃtd : Totd qutppe pdrs iÃd extremd uel infimd mundi, terræ nomi= necenfetur, fecundum id,quod fepe dicitur, deus qui faecitcoelumOterrdm. Et iniUiuspfdlmi diÃrilutio^ Pfoiin,)4g necommemordtis coeleÃibus : Lduddte,inquit,dominH deterrd, O' ed exequiturinldude,qu£etidmdddqud( pertinebdnt. Qiiomodo fpiritus dei iam quinto Exoi memoretur, Qiiæftio. LV Ãw mdre:â¢'Ec^ quinto commemordtur fpiritus dei, ut in numéro dccipidmus O' quod diélu eA : Digitus dei Gtae.i eA hic. Primo ubiferiptumeà : Spiritus dei firebdtur fuper dquds. Secundo ubi dicitur : Non permdncbit in s* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hoïtbus fpiritus meus,quonid edro funt .Tertio ubi Phdrdo dicit dd lofeph ; Qtionid fpiritus dd eA in te. QudrtoubiiticdtdtoresAegyptiorudicut: Digitus dei eA hic. Qwnto mhoc cdntico : MiÃÃi fpintum tuu/m, O' cooperuit eos mdre. lAeminermus dutem fpiritum deinonfolum dd beneficid, uerumetidm dd uindiAdm commemordri.Ndmquiddliudetidmfuprd dixit. Per Ã^iritwn ir^ tu£ diuiÃt eA lt;tqud nfie itdi^ fpiritus iree |
xxn dei in Aegyptios,ndm fpiritus ir£ eius,qi{ibus nocuitd-» qudrit diuiÃo,ut intrdntes poÃent dquis redeutibus ob^ rui, fili/sucrojfrdelquibus profrit, quod dqud diuifl eA, non frit iTle fpiritus ir£ dd. Vnde Ãgmficdturpro=: pter diuerfds operdtiones O' efreAus fpiritus dddiÃimi liter dppeildri,cumÃtunusdti^ idèiV.eduntdxdt,quie^ tidm fpirituÃdnAus in unitdte trinitdtis dccipitur. Pro inde non drbitor dlium qudm eundem Ãgnifcdri,ubidi^ citApoÃolus: Nonenimdccepifiis fpiritum feruitutis Roma.« iterum in timoré, fed dccepiÃis fpiritum ddoptionis, in quo cldindmus, dbbd pdter,quid eodem fpiritu dei,id eÃ, digito dei,quo lex in tdbulis Idpidds conferiptd eÃ, ti^ mor incuffiis eà eis qui grdtidm nondum intelligebdnt, utdefud infirmitdtedtq^peccdtisper legem conuince^ rentur, O' lex tVis fieret pdddgogus, quo perducerëtur ddgrdtidm,qu£eAinfidc}cfu ChriÃi. Dehocdutèfpi^t rituddoptionis O'grdti£,ideA, de hoc opere fpiritus dd,quo impertitur grdtid O' regenerdtio in uitci £ter^ nä,dicitur : Spiritus dut uiuificdt, eil fuprd dicerctur, â-Cor.j j Ute rd occidit, id eÃ, lex conferiptd, tdntu/mmodo iu^ bens Ãncddiutorio grdti£. Si locus did^â eft Mcfra, feu Mara-h a populolfracl,quomodoergodici« tur, q, venerunt in Mcfra, feu fecua-dumaliam literaminMaratb., Q.uæftio. LVL VPnerunt dÃtinIAefrd,O' no poterdtbibere dquêi Exo.ff. deMefrd, dmdrdenimerdt. Si propter hoc ap^^ pelldtum eA nomen loci dus dmdrituà o, quid non pote^ rdntibidqudmbibere,eo quod dmdrd eÃet : tJldrdenim interpretdtur dmdritudo, quomodo uenerunt in Niefr rd ; Nià quid eo nominelocum feripturd dppeUduit, in quemuenerunt quod idmdppeÃdbdtur cum h£c fcribe= bdtur:PoÃerius eni utiq- feriptd funt q iüd dtigerüd Vtrum lignûquod deminusMoy^ fioftendilfe dicitur, fpcciale fucrir, quod dulcorandg aque virrutem ha#= buerit,anin omni ligno Moyfesid faccrepotuerir, Qiiæftio. LvII. Et eÃenditd dominas lignum,O'miÃt illudind^ Exo.)7 qudm, OfdAd eÃdquddulcis.Genus lignierdti-^ ltdm hdbens uim, dn quolibet hgno id fiicere potuerdt deus, quitdntd mirdbilid frciebdd Hoc tdmcuideturÃis gnificdre quod diAum eà ; oÃcndit d, tdnq tdle idm gnum eÃet quo peÃet hoc fieri : Nià forte locus erdt,ilt;bi lignd omnino no inueniebdntur, ut hoc ipfum eÃet diuia niddiutorii,q, ddns lignu oÃendit,ubinullu erdt,O'per lignüdquds dulces foècit, pr£figurdns gloridm O' grd^ tidm cruds, fed in tdli etidm ndturd ligni quis nià cred ( tor O demonÃrdtor Iduddndus eA ? Q_ualircmptationedicit fedominus temptaturumpopulum Ifracl,cum dicar, Vt tempte illos fi ambulabunt inlegemâ¬3,annö.Qusftio.LVin. 4 4 Dixit |
|
ZAc.f Q_VAESTrONVM Dïxit dominus äd Moy fen : ^cce ego pludm uobii panes de coelo, exiet popuIuStGquot; coUiget uni» Ui diei in diem,ut temptem illos,/i ambulent 'm lege mea, ' an non. Temptatie iÃa probatio eA, non ad peccatum fe duHio, nec idée probatio ut dem nouerit,fed ut ipfe ipfis hominibm ofiendat,quo humiliores fiant ad petendum adiutoriMn,G'agnofcendam dei gratiam. Qiioraodo accipicndiim fit illud verbum jMoyfi' ad popukim murtnurantem.Non enfm aduerfum nos murmur veflrSjfed aduerfus dominum. Et quid côgrucntig habeat cû illo verbo Petriad Anama, Nones mentitus bominib9,fed deo. Qiiæftio. LIX* MOyfesC^ A aron dicunt ad popultim inter clt;eté» ra : Propter ijuodexaudiuitdominiK murmu» rationem ueflram,qua uos murmuratis aduerfum nos. Nor autem quid fumm i INon enim aduerfum nos mur» murueftrum efi,fedaduerfm dominum.Kon enim tan» turn feualerenoluerunt,quanium deu. Dixeruntenim, quid fumm nos ? Vt iUi aduerfm ilium fe firent mur» muraffe^quiiftos miferattG'quiper iftos eperabatur. Ncc talii e/i ilia fententia, ubi Petrm dicit Anania: Cur aufm es mentirifpirituifando : JiJen hominibm menti» tm es,fed deo.c^uod fimilefiaffct,fi dixiÃet,no fpiritui» fandlo mentifm es,fed deo. Ita enim loquens,negaret deu effefpiritumfdnilum,l^tmcueroeumdixiffet : Aufm es mentirifpirituifan£to,cumiüefe putaret hominilm fiiiffe mentitu,ipfum fpiritumfanilu deu ejfe inonfl rauit, fubiungensil^onhominibrnmentitm es, fid deo. Qin'd nomine panum fignifieeiur. Ad vc fperam ederiscarnes,6C manercple bimim'panib^, Et an fimile quid in Helia fignificetur. Qiixftio, LX. DEm^ mdndauitper Moyfenpopulo : Ad uefpera edetis carnes,mancreplebiminipanibm. Ec» ce non pro omnialimento panes nominantur. Ham ifto nomine carnes ccmpleHerentur, quia cr ipfe alimenta funt, nectamenpanes eos modo dicit, qui fiuntexfiu» tnento, tpfos enim proprie panes appellare cefueuimmî Manna autem panum nomine appellati Kon autem ua» cat, q, dicie ad uefperam carnes, zr mane panes fe da tu» Talequippeahquid etiam âm Helia flgnificatum eÃ,cumeidlimneta corum afferrett An firte carnilm Roma. 4 adue/l)eram,Z^manépanibm,illefignificatur,quitra» ditmeüpŸopterdelidlanoftra, CT refurrexit propter iuflificationem noftramiAd uefperam quippemortum, exâmfirmitatefepultmefl:,manèautem apparuit difei» pula, quia refurrexerat ex uirtute, Cum dicat dominusad Aaro, Accipé vas aureumetc. Sc repone illud ante deu, dubitatur vbi Aaron poneret a nte |
SVPER EXODVM deum,cuius ne vllum quidem (i* mulacbrum fuerit,net area tc* Ramenti adhuc infiituta« Qiiaeftio. LXI. ET dixit Moyfes ad Aaron : Accipe uos aureum u* Exo. (lt;J «MW, CfmitteiUud plenum Gemor manna, eÿ repaie illud ante deum,Z^ feruetur 'm progenies,quem» admodum pracepit dominus. Quaripoteft,ubiAaron poneretantedium,quandonec ulltvm fimulachru fiiit, nec area teftamentiiam filer at infiituta. An forte idea de future dixit, repenes, ut 'mteÃigeretur tunc ante deu reponi peffe, quadofiitura erat area, an potim ante deu diäum eft,quod fit ip fa deuotione offerendi,in quecunq^ loco poneretur, ibienim eft dem ? Sed iHud quod adiu» git: Et repofuit Aaron ante teftimoniumadreferuan» dum, priorem magis fenfum afferit. Hoc enim modo feriptura dixit per prclepfim,quod pcfteafà üum eft,ci effe coepittabernaculum teftimoniji Qtlid fi'tillud, Filij autem Ifiael edc« runt Manna annis quadragin^ ta , quoadufep vneirent in terra quæ habitatur* QusÃiOiLXJL Fllif autem Jfraèlederunt Manna annis quadragin» bxo.)lt; ta,quoadufqi uenirent in terram quainhabitatur. Mana ederunt quoadufq^ uenirent 'tn partem Ehoenieis. Significauit feriptura per prolepfim, id eft, hoc loco co memorando,quod etiam pofteaftdium edl, non ediftèfi» Iios ïfraèl tn heremo nifi Manna, hoc eft enim quod ait, ufq; ad terram qua: inhabitatur, id eft, qu£ iam non eft heremm,non quia continuo utuenerunt ad terram ha» bitabilem dedliterunt uefei Manna, fed quia non ante. Traiedloenimlordane fignificatur Manna ceffaffc,ubi panes terra: manducauerunt, quando ergo ingrefiifimt habiià bilem terram anteq tranfierut Iordanem,ueltan» turn Manna uefii, uel utroq^ cibopotuerunt.Hcc quip» pe 'tnteUigi poteft,quando ceffaffe Manna no dicitur,ni» ft Jordanetraiedlo. Cur autem in ilia heremi 'tnepia e» tiam carnes defiderauerunt, quando de Aegypto cum fu is ualdemultispeccribmexierunt, magna quaftio eft, i^ififortedicatur,cumperheremumpafcua tanta non effent ,Z^ ex eo minorfiitura uideretur facunditas pe» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' cortim, peperciffe lUos pecoribm, neomnibm deficient» tibm etiam ftcrificijs neceffaria defiiiffent,uel ft quid aliud didpoteft, unde qUaftio ifta foluatur. Congruen» tim tarnen creditUr non eos carnes defidcraffe,quas de pecoribis habere poterant, fed eos qu£ deerant ex a» quis uidelicet.lpfas quippe in lUa heremo noninuenie» bant, unde CT lUis ortygometra data eft,id eft, a» ties , quds coturnices multi latini 'mterpretati funi, cum fit idiud genm auium ortygometra, quisc.otur» nicibm non ufepquaq^ difitmile. îiouerat enim deut quid |
LIBER. SECVNDVS.
XXIII
|
Bxo.là Sxo.tr Exo'4 Exo.ir quid deÃderdrent, deÃderium corwm quo cdrnis ge» nere fdtidret. Sed quid fcripturdconcupiuiÃe illos cdr» nes dixerdt, nec expreÃerdt cuiuÃnodi cdrnes,ideo qu£ flioãldeÃ. Qiiid fit : Manna edernt quoadufc^ v'enirent in pattem Phoenicis. Quaeftio. LXIII. Anndcderunt quodduÃiue uenirentinpdrtcm Phoenicis. ïdm ^xerdt quoufq^ uenirent dd ter» rAmqu£ mhdbitdtur. Sed quid no expreÃerdt propriè qudm dicer et, repetitioneutdetur qudttddin proprietd» temcxpreÃiÃe, dicatdo, inpdrtem lâhcenicis.Sedtune iHdinterrdinÃccredendum eà dppelldtdm, modoenint hoc non tfsedtur nomine. Alid quippe eà qu£ Phoenice dppelldtur regio Tyri CSquot; Sidonis, qud illos trdnÃÃe no legttur, qudnqfcripturdÃrtdÃe potuerit terrdPhoe» nicis dppelldre,ubi pdlmdrum drbores idm eÃe cceperditt poà heremtudfiitdtcm,quoniim pdfmd gr£cè Ãc dp» pelldtur.tn initio enim proÃfltonis Ãc£ inuenerdnt locu, ubi feptudgintd pdlmdril drboresÃerdnt,cr duodecim Ãntes, fed poÃed eos excepit heremi prolixitds, ubi tdle dliquid nonÃit,quouÃp uenirent dd loed, qu£ colebdn» tur. 'VerumtUefenÃts eA probdbilior, utcreddmus Ãc dppeUdtdin tuncÃtÃe terrdm : Multdrum enim terrdrie 0âlocorum,ÃcutÃuminwmZi^ urbium ttomind,certis exiÃenttbus cduÃis,diitiquitdtemutdtd funt. Qiïomodo dicatur Rloyfi, /^ccipe virga qua percufiifii flumen etc.cQMoyj» fe.s mare perculierit,non flume, quod Aaron percuffifle di» cirur. QÃ. LXIIII Et dixit dominus dd lAoyfen : Antecedepopulum, Sumedutem tceum defenioribus populi, Cf uir» gdm,in qud pereuÃÃt flumen, decipe in ntditu tud. Plu» men Adron legitur, non Moyfes uirgd percufliÃe: Etdm M.oyfes eddem uirgdmdrediuiÃt, non flumen. Quid Ãbi ergo uult : Accipe uirgdm,igt;t qud percuÃiÃi flumcl AnÃrtemdre dppeüduit flumen i QU£rendwmexem^ plumlocutionishuius,ÃitdeÃ,dtt quodAdron faedt, lAoyà potius tributu eÃ, quid per lAoyfen deus iubebdt, qu£ jdeeret Adron, CT in Moyfeduäoritds, in iUo du» tem miniÃeriu Ãit, qudtidoquidem Cf primis fuisuer» bisdeus hocilliaitdefl'dtrefuo: Erittibidd populum, tu im in bis, qu£dd deum, Qiiomodo dicatur virga dei, quæ prius d icfï a eft virga Moyfi amp;nbsp;Aaron.Quæflio.LXV ETecceego Ão fuper cdcumen cóms,e^uirgd dei 'm mdnu med,dicit APoyfes dd Icfiim Eldue,cà pr£ ciperetpugndredduerfusAmdlech. 'ütme ergo uirgd deidtcitur,qu£primum diddeü uirgd Adron, poÃed uero uirgd tAoyÃ, Ãeut dieitur fpiritus helùe, qui efl |
fpiritui dei, cuim pdrticeps nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eà HeliM,Ãc iIJdpo:= tuit did. Dicituretidm dei iuÃidd, qu£ noÃrdefl,fed dondtd A deo, de qud loquens Apoflülm, iudteos drguit dicens:}gnordntesdeHuÃicidintCrfudin iuÃiddmuo^ Romi.}» /enfeî conÃituere,ideÃ, tditqdfe Ãbi pdrdtdin,Con^ trd qudles didt: (iuidenim hdbeStquod iion dcee^ gt;âC°r.4 piÃi ? Vbtantedei)m,velcoram dcoman ducaire dicuntur panemcum Icrhro foccro Moyfi. CXuæftio.LXVI. VTdnit Adroti GTomnes Ãeiiiores ïfrdël tndnducdre pdnem cum Ãcero Moyà dntc deunt, uelÃcutd^ lij codices hdbent,cordm deo,quod gr^ece Ãriptumeà svdviiojjTotr dio'-â. Qudtriturubi dtite deum,qudndo nec tdberndculum fitit, nec drcd tefldmenti, qu£ pofled inflitutd funt. üeq;eni cr hic de Ãturodiilu dccipere poffugt;nM,ÃcutdiduineÃdelAdnnd,quod poÃtum efi in udfe dureo. Ergo (tntc deum id dccipere debemm Ã{lum,quodinhonoremdeiÃdum ed. Vbi eniin noit deusi De qua lege dicat Moyfes, Moneoeos præccptadci amp;: legem eins, cum lex dei adhuc nulla fcripta efler. Qiiæftio, LXVlI. MOgt;/fî focerofuodixit: t^id uenitdd mepo^ sxo.ts pulus inquirere indicium ddeo, cum eis conti^ gedt diÃceptdtio, eX cum uenerint dd me, iudico unum^ quemq;, çy moneo eos prieceptd dei CT lege eins : Qjiie ri potefl,quomodo ifld KoyÃs dixerit, cum lex dei dd» huenuUd conÃriptd eÃet, nià quid lex dei fempiternd eR, qudm conÃilunt omîtes piic mentes, ut quod in ed inuenerint, ueiÃeidnt, udiubedttt, uel ueteitt,Ãcundum quod ilid incommutdbili ueritdte perceperint. Nunquid enim MoyÃs,qudmuis cum iüo deus loqueretur,perÃit» gtild credetidueïi,qdâconÃlereÃleretdeu,à quid eÃet in difctptdtionibus tdntie multitudinis,qu£ iüunt m hoc iudùdndinegocio d mdne u(q^ dd ueÃerMt detinebdt gt;nbsp;Et tdmen itià [u£ menti prdÃdentem dominum conÃelc* ret, legemq^eius dtertidm Ãpienter dttenderet, quid iuÃtÃimum iudiedre inter diÃeptdntes poÃet,non inue» niret. Curdeos permifefit Moylen ab alienige» na doceri, Et quid fignificer quod le thro dixit, Nunc itacp audi me, ÃC confilium dabo tibi» Qiiæftio.LXVIII. INfo ^«oJ kthro conÃlium ddtgenero uoMoys Exoa.iJj Ã, ne occupdtusiudicijs populhCf ipje,e^populus conÃenieretur , coiiÃmptione intollerdbili : Erimd qUdÃioefi, cur hoc deusÃmulum fuum,eumquo ipà tdntd |
|
Q_VAESTIONVM bnW er fa/w lo^uebätur,db dlienigendpiiU'uieüdd^ monm.lnquo fcripturd nos admonet, per quemlibet hominem deturconÃliumueritdtiSjitondeberecotemni. Videndum eà etid,neÃrte ibiuoluerit deus ab alienigend admoneri Moyfen, ubi ipfum pofjet tempt dre fuper» bid,fedebdt enim iudicidrid fublimttdtefolus,uniuer/b populo ftdnte.Ndm hunc fenfum indicdt,cum ipfe lethro eos elegiiuffitadiudicandM cdujjas populi, qui odiffent fuperbidm^ Deinde quamÃtobferuandu,quod alibi fcri^ Hâo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pturadicit:'Fili,nemmulti5Ãntadtis tuljfatiscrhic dpparet. Deinde uerbd lethro dantis conÃhum MoyÃ, (onÃderanda funr. Dicit enim : l^uncitaq^ audime^G!' conÃliumdabotibijC^erit deus tecum. Vbimihiuide^ turÃgntficariniinisintentumhumantsaélionibiis ani» mum, deo quodammodo udcuari, quo Ãt tanto pleniori quanto m fuperna atque sterna liberius extenditur^ Qiiomodo l'ntelligatiir, Efto fu po« puloinhis.quæaddeiim ,5c rd'ciua ibidem pofita. Quæftio. LXIX. |
SVPER EXODVM Qupsautem dicat y^aiu.iUt.ÃTut3 tio'a^cjyo'ç pofi decuriones,nonÃcikfciri poteft,quoHidm hoc nomen tnnuUouÃt habemus, uel offtdorum ,uel magiÃerio^ rum.Udm quidam doéliores interpretati funt, ut tcUiganturutique literdrum, qui introducant m lite^ ras ,Ãcut reÃtnat gr^cum uocabulum. Hic fané Ãgn^ ficdtur, quôd ante legem datant habuerint Hebr£i lite^ ras, qu£quando caperint effe, neÃioutrum ualeat in^ dagari. ^oniiuUis enim uidetur a primus hominibiis e» as coepiff'e,zr pdudas eÃe ad t^oë,atqi indeadpareiites Abrdh£, CT indeadpopulumifrdcl,fed unde hoc pro« bari poÃet,ignora. Qiiomodo G'gnificcfur quinquagé» fimodie ab exitu Ifraël de Aegyx ptOjdaf a lex fcripta digiro dei,in figu ram digiti deijid eft fpirituflandi mit tendi quinquagefimo die ab exitu Chrifti a fepulchro, id eft, refiirrecftici nefua. Qiiæftio»LXXi |
|
Bxo.,8 Z-X Vod uero ddiungit,cr dicit ; ^.Ão tu populo in his,qu£ ad deum, reÃres uerba eorum ad ~ deum, z?quot; teÃaberis illis prxcepta dei,Gr [e^ gemeius, nbsp;nbsp;demonÃrabisillius uias,m quibiis ambula« bunt'm eis,opera qu£ficidnt. Cum populo uniuerÃo hoc agendum eÃe demonÃrat.üon enim ait, uniuÃu« iufq;uerbareÃresaddeum, Ãd uerbdeDrum,ctimÃspra dixiÃet: EÃo tu populo'm bis,qu£ ad deum funt. Voà h£c admonet, neÃngulorum negocia,qu£ interà ha« bent, deÃrantur, eleilis uidelicet potentibiis uiris,deum colentibus,iuÃis,ey' qui oder int fuperbiam, quos con« flituatfupermiüenosi alios fuper centenos,alios fuper quinquagenos, alios fuper denos. Sic amp;nbsp;ab ipfo Moyà remouit graues Gâ periculofas occupationes, nec iÃos grauauit i (iuandoquidem ipà miUe haberent unum fu« per fe, Gquot; fub iüo haberait alios decern, G' fub eis a« liosuiginti,Gâ fubhis alios centum, ut uix aliquid ad Ãngulos quofq; pr£poÃtos perueniret,quod iudicare ne ceÃehaberent. inÃnuatur hic etiam humilitatis exem« plum, quód Key fes, ciim quo loquebatur deus,.nonÃ^ Ãidiuit, nequecontempÃt dlienigen£ Ãceri fui confiliu, quanqu'amG' ipfe ïethro) cum iÃaelita nonfitiÃet,u« trum inter uiros detiuerum colentes,religioÃqi fapien« tes habendus Ãt, quemadmodum Gâlob,cum ex ipfo po« pulo nonÃiiÃet, merito qu£ritur, imo credibilius ha« betur, ambigue quippe pofita funt uerba. Vel utrum ë crificauerit deo uero in populo eiUS,quando uidit getie« rum fuum, uel utrum adoraueriteum ipà I^\oyÃs,quä« q de adoratione,etiamfi expreÃe pofitum eÃet, honor iiidéretur foceroredditus, eo modo quo folet komini« Gtnc.a). bus honoriÃcenti£cauÃaexhibcri i patribus. Sicutde Abraham Ãriptum eil, quôd adorauerit filios Heth. |
MEnfisautemtertijexitiisfiliorumÃraeldeter« ra Aegypti, hac die uenerut 'm heremum Sinais G' proÃilifunt ex Raphidin, uenerunt m heremit Si« nai, G applicuit ifrc^l ibi contra montem, G NioyÃs adfeenditinmontem dei,Guocauit eum dominiu de monte dicetis : H£c dices domui Iacob, G nunciabisfi« lijs Ãracl : Vofipfi uidiÃis qu£foecerim Aegyptijs,qua modoportauerimuosfuperalas aquilarum,G aÃim« pferimmihi: Siergo audieritts uocem meam,GcuÃo« dieritis paüum meum, eritis mihi in peculium etc. De« inde paulopoil : Defcende,GteÃare populo,G purifi« ca iîlos hofieGcras, GlauentueÃimenta fua, G fini paratiindiem tertium.Tertia enim die deÃendetdo« minus m montem Sinai coram omni populo,Hoedie re« peritur data lex, qu£ m tabulis lapideis fcripta eà digi« to dei, fi cut confequentia docent. Dies autem iÃe ter tins apparet tertij menfis ab exitu ïfrael abAegypto. Ex Exo.»« die ergo quo pafchafoecerunt, id eil, agnum immola« uerunt,Gederuntquifiit quartufdecimus primi men« fis ufq^ ad iÃum, quo lex dafür, dies quinqudginta nu« merantur, decent G feptem Ãilicetprimi menfis, reit« qui ab ipfo quartodccimo, deindeomnes triginta fecun« di menÃf, qui Ãunt quadraginta feptem, G tertius ter« tij men fis,qui eà a folennitate occifi agni quinquagefi« inus : Ac per hoc fit in iÃa umbra Ãturi, fecundum agiii immolati diemfiÃum,ficutquinquagefimodie lex da« ta eÃ, qu£ conferipta eà digito dei, ita in ipfa ueritate noui teÃamenti à ÃÃiuitateagni immaculati ChriÃi ic' fu,quinquagtnta dies numerantur, quando fpirituÃ'an« Ado.» diw Je altiÃimisdatus eil.Digitum autem deicficjpiri« tumfanil um, fupra iam diximiis ,teÃe Euangelio. Qgo;«oi;igt; |
LIBER SECVNDVS.
XXIIII
|
Bxo.xo. Qiiomodo deccm præcepta legis di« uidcndafint, circa quod muka mo» ucnturô^ foluuntur difertiffîmedu» bia, Qiiæftio. LXXL Zâ^ V^itur decent pr^ecepti legis quernddmodu 7 diuidenddÃnt, utrumqudttuor Ãnt ufij^ dd pr£ceptum de fdbbdto,qu£ dd tpfum deum pertinent, fex dutem reliqud, t^uorum primum : Vtono^ rdpdtrem Z^mdtrem,lt;]U£dd hominem pertinent, dii potiustUdtridÃnt, ejiÃdÃptem. Qttienim dicuntiüd qudttuor ejÃe, Ãpdrdnt ^uod diäum eü ; Non crW ti^ bi dij dlij pr£ter me, utdliud pr£ceptumÃt ; Non Ãtci^ tsttbiidolum0'c£terd,ubi Ãgmentd colendd prohiif bentur. Vnum dutem uolunt e(Ãe : Hon concupifces u= xoremproximitui, esquot;, HonconcupiÃesdomumpro^ ximt tui, CX omniduÃj; infinem. Qut uero iüd trideÃe dicunt,Gf iÃd Ãeptem,unum uolunt eÃe cjuicquiddeuno colettdo deo pr£cipitur,nedliquid dliud pr£ter tüum pro deocoldtur. H£c dutem extremd pr£ceptd in duo diui^^ dunt, ut dliudÃtpr£ceptum : Non concupiÃes uxorem proximitui: Et dbud, Non concupiÃes domum pro^ ximi tui, non Ãruum, non dnciUdm, non bouem, non d^ Ãnum, necomnidqu£cunq;iüius funt.Egt;ecem tdmeneà Ãpr£ceptd neutri dmbigunt, quonidm hoc Ãripturd tefldtur. M.ihitdmen uidenturcongruentiusdccipi trid iüd,Gr iÃd Ãptem,quonidm trinitdtem uidentur iüd,qu£ dd deum pertinent inÃnudre diligent ius mtuentibus. Et reuerdquodditlumeÃ: Non erunt tibi dij dlij pr£ter me, hoc ipÃm perfióHus explicdtur, cum prohibentur colendd figmentd. ConcupiÃentidporri uxorisdlien£, GTconcupiÃentid domus dlien£,tdntum 'm peccdndo dif Ãrunt, ut lüi quod diélum eü : Non concupiÃes domti proximi tui,ddiun(ldÃnt GT dlid,dicenteÃ:ripturd,ne= qi dgrum eius, neq^ Ãruum eins, neq; dnciüdm eins, ne-qi boues eius,neqs Ãbiugdlem eins,neq; omne pecus eins, neq; qu£cunq; proximi tuiÃint. DiÃreuiÃedutem ui» detur concupiÃentid uxoris d}icn£ d concupiÃntid cui» usÃbetrei dlieitc, qudndo utrumq;Ãc coepit : Non con» cupifces uxorem proximi tui, cr. Non concupiÃces do» müproximi tui,Grhinc coepit c£terd ddiugere.NÃdutë CM dtxiÃet,no cocupiÃes uxorc jpximi tui,huic cvnexuit alid dicens, neq; domu eins, neq; dgrum eius, neq; Ãruü eins GT c£terd,Ã:domninodppdreth£ceÃecbiu£id,qu£ inunopr£cepto uidentur contineri, GT diÃretd dbiTlo, ubi uxor nomindtd eÃ. lllud dutem ubi diÃitm eÃ, Non erunt tibi dij dlij pr£ter me , dppdret huius rei di» ligentioremexecutionemeÃeâmhis, qii£ fubicdd funt. Qupenim^pertinef.NonÃcies tibi idolum , neq; ul» Ium Ãmuldchrum, qu£cunq; incoelo funt furfum,Gr qu£cunq; in terrd deorfiwn , GTqudxunq; indqud fub terrd , non ddordbis ed, neque Ãruies lüts , nià dd id quod diëlwneü,Non erunt tibi dij dlij pr£ter me ? Sfd rurfivm qutcritur quiddijferdt : Non Ãrtu/m Ãucies, db eo quod pdulopoà de non concupiÃcndis pro» ximi rebus pr£cipitur : Non quidan omnis,qui rem pro ximi fui concupifcit,Ãrdtur, fed quid omn^s, qui Ãird» tur rem proximi concupiÃit, poterdt in iüd gjcnerdli» tdte,ubi de no concupiÃendd re proximipr£cipitur,etii lüud quod ddÃrtumpertinet contineri, Similiter etidnt quteritur, quid diÃerdt quod diiliim eR : Non moechd» beri5,dbeo,quodpdulopoà dicitur: Non concupiÃes u» xorem proximi tui, In eo quippe quod didum eÃ, non machdberis, poterdt GT lüud mteüigi, nià ÃrÃtdii in iüis duobus preceptis, non moechdndi, GT nonÃrdndi, ipfdoperdnotdtd funt,inhisueroextremisipfd concu piÃentid, qu£ tdntum dijferunt, ut dliqudiido mache» tur,qui non concupiÃit uxorem proximi, cum dliddli» qudCduÃdiüi miÃetur, dliqudndo dutem concupiÃdt, nec ei miÃedtur,pandm timens, GT hocÃrtdÃe lex o» Ãendere uoluit,quèd utrdq; peccdtdÃnt. Uem qu£rifo» let, utru machi£ nomine etidm Ãrnicdtio tenedtur,Noc enimgr£cumuerbumeÃ,quoidm Ãripturd utiturpro Idtino. tÃochos tdmen gr£ce non nià ddulteros dicit, Sed utiq; iÃd lex non folis uiris in populo, uerumetidtn faminis ddtd eSi.Neq; enim quid didlum eil ; Non con cupiÃesuxoremproximitui, nihilhicÃbi pr£ceptum debet putdrefamiitd, tdnq licite poÃet concupiÃere ui» rum proxim£ fu£. Si ergo hoc ex iüo,quod uiro diâunt eÃ,inteüigitur,quisnondilt;aiim Ãt,quöd etidm ddfa» mindrn pertinedt, qudnto nidgis ex eo qu6d diëlum eH, Non machdberis, uterq;fexus conÃringitur,cum lpfumpr£ceptumpoteà reÃrridd utrumq;, Ãcut non occides, nonÃirdberis, GT dlid qu£Ãmiliter non expreà fo uno fexu utriq; uidétur fondrecomuniteriTdmëuà UHUS exprimitur,bonordtiorutiq; exprimitur,ideà md Ãuliniis, ut ex hoc intcüigdt etidfamind,quidÃbi pr£» ceptumÃt. Ac per hocà famind machdtd eil, hdbens uirum ccncumbendo cü eo,qui uir eius no eÃ,etidm à iüe non hdbedt uxorem concumbendocued,qH£ uxor eiu» non eil, etidmà iüd non hdbedt uirum, SedutrumÃÃt» cidt,qui uxorem non hdbet ,cum famind, qu£ uirum no hdbet,dmbo pr£cepti huius trdnfgreÃione tenedntur^ meritö qu£ritur. St enim non tenetur, noneà prohibita in decdlogo Ãrnicdtio,fedfoldmachid,ideà ddulte» rium, qudinuis omnis machid etidmÃrniedtio eÃe 'm» tcüigitur,Ãcutloquuntur fcriptur£.Eiominus enim di» citin Eudngelio, (^uicunq;dimiferituxorem fudm,ex» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ç |
ceptd cdujÃdÃrnicdtionis,Ãcit edm inachdri. Hoc utii^ ÃrnicdtionemdppeUduit,à cum dlio peccet, qu£ uirum hdbet, quod eil macbid,ideÃddulterium : Omnis ergo machid etidmÃrn ic-dtio in feripturis dicitur : Sed uiru etidm omnisÃrniedtio machid dicipoÃit m eifdem feri pturis, non mihi interim occurrit locutiouis exemplum, fed à non omnis Ãrniedtio etidm machid did poteÃ, ubi Ãt in decd bgo prohibitd iüd Ãrniedtio, qudm û ciuni |
|
rralm.ç BccIc.7 Exe.10 Gene. 41. Q_VAESTI0NVM dunt uiri,^uiuxoret no hâtent eut» faminis,qu«e maria tof non hahntiUtrum mumire poffit,ignore. SedÃfora ti nomine benè intcUigitur omnis lUicitd ufurpatio rei aliène, non enim rapinam permiÃt, qui fùrtumprohia buit, fed utiqi à parte totum inteïïigi uoluit,quicquid il» licite rerum proximiaufertur, profidô nbsp;nbsp;nomine moe chite omnif iUicituf concubitut, atq^ illorum mnnbroa rum nonlegitimuf ufuf prohibits debet intelligi. Et quod diäum efl :Non occides, nonputandum eA Ãeri contra hoc prlt;eceptum, quando lex occidit, uel occidi aa tiquem deus iubet : iüeenimÃcit,qui iubet, quando mia nifterium negare non licet, in eo etiam quad diélum efl: Tdlfum teflimonium non dices aduerfus proximum tuu, qu^ folet,utrum prohibitum Ãt omne meudacium,ne flrteÃthoc prieceptum aduerfus eos, qui dicunt tune efa fe mentiendum,quando iflud mendacium prodefl alicui, Cf nihil obefleicui mentiris. Taie quippe non efl ada uerfusproximum tuum, utideouideaturhoc addidiffe fcriptura,qult;epofletbreuiterdicere, Ãlfum teflimoniîi non dices, Ãeut dixit, non occides, non mÅchaberis, no fùraberis. Sed hinc magna quaflio efl,nec à fiflinantibus commode explicari potefl, quomodo accipiendum flt : Perdes omnes qui loquutur mendacium. Et, l^oli ueUé mentiri omnemendacium, Cf cxterahuiufmodi Quomodo popukîs dicatur vidifle vocera, Qiiæftio. LXXII. Et omnis populus uidebdtuocem,Cflampades ,Cf uocemtublt;e,Cf montem finnantem. Solet qult;eri quomodo popuIusuidebatuocem,cumuoX non dd uia fum,fed potins ad duditîî pertinere uideatur.SedÃcut dicitur,Ãcut modo dixi, utdedtur de omnibus,qua a me diilafunt,Ãcuiderefoletpro gener edi flnfuponi, non folumcorporiSfUerumetiamanimi. Vndeeflilbtd. Cu uidiffet ïacob, quid funt efete 'm Aegypto, unde utiq^ aba fens erdt. Ciuanq nonuudi uidere uocem nihil aliud ara bitrdtifunteffe,quà m 'mteUigere, quiuifus mentis eflgt; Cüm ucro hic breuiter dicendum ejfet,quèd populus uii debatuocem,Cflampddes, Cf uocem tuba, ac montem flmantem, qutflio maior oritur,quomodo audiebatlaa pddes,Cf montem jumantem, quod pertinet ad flnfum uidendi. Ni/i quis dicat, nec tam breuiter dicenduflifa fe, fed ut totum diceretur,audiebdtuocë, Cf uidebatlâa pades,Cf audiebat uocem tuba, Cf uidebat montem fit a mantem.Duoquippe genera uociserant, CfdenubibuSi. Ãcut tonitrud,Cf tuba,fl tarnen ipfà m dixit ucce}n,qua denubibusedebatur, ac per hoc melius in his, qua ad fenfum audiendi pertinebât,generalis fenftts efl pofltus, hoc efl uidendi, cum breuiter totum ueUet flriptura coa ple£li,quà m ut in his qua pertinent ad uidendi fenfum, fubinteÃigereturauditus,quomoreloqui nos Ãdemus, Ndm uidequid fonet, folemus dicere, audiquid luceat, ïionfolemus. Qjeomodo |
SVPER ÃXODVM Qiiomodo timor ad uctusteftamen turn pertinerefignificatur in hoc, dicituf, Loquere tu nobis, ÃC no lo» quatur ad nos deus etc. Quatflio LXXIII. Loquere tu nobis, Cf non loquatur ad nos deus,ne exo.»s quando moriamur. Multum Cf folidè fignificaa tur,ad uetus teflamentum timorem potius pertinere, Ãa cutadnouwmdile£lionem,quanq Cf in ueterenouu/m lateat, ey' 'm nouo uetus pateat. e:fuomegt;do autem tali po pulo tribuatur uidere uocem dei,fi hoc accipiendum eit 'mteUigere,cumÃbiloquideum timeant,ne moriantur^ non fatis elucet. Qiiomodo ob candc ferefignifica» tionem dominus eos temptare dica» tut, Et quomodo deus tempter. Quæftio.LXXJIII. Et dixit eis Koyfes: Conflantes eflote, proptea Sxo.t» rea enim uenit deus ad uos,temptare uos, utÃt tia mor eiUs'miiobis,nepeccetis. SiciHicohihendifreranti peccatis utiq; timendo, ne panas fenÃbiles paterentur, quianonc!umpoterantamareiuflitiam,Cf 'm hoc erat eis temptatio à domino,qua probabantur, ut apparerent cuiufmodi eflent,non ut deo notifièrent, quern non latea bat qualefeumqi effent, fed ut inter fe ac fibimet. Mula turn tarnen iflis terroribus teflamenti ueteris differaitid commendatur, quod etiam in epiflola ad Hebraos aper» tiffimèdidumeü. Quomododicatur ÃMoyfes intraitc nebulamj'n qua deus crat, cum deS coelicapeie non rolfint* Qiiaeftic* LXXV. MOyfesMtem mtrauitinnebulam. ubieratdeus, id eâ, ubi exprefforafieban tfigna,qutbus coa gnofeeretur deus. I^am quomodo in nebula erat, cu ceea licalorum non fufficiant, nifi quemadmodum nufq no efl, qui in loco nuUo deefl. Quomodo repcrendo, Deos aureos amp;nbsp;argenteos non facicris,omneli# mulachrumprohibetur. Quæftio* LXXVI. kJ On fleietisuobis decs argenteos, Cf decs auria Exo.*» _J\[ os non fleietis uobtfipfis. Repetitur quod in prt mo pracepto inculcatum ed,Cf ex dijs argenteis if au» reis utiq; omnia Ãmulachramte[liguntur,ficutln tJlo ea tiam pjalmo, Idola gentium argentum çy-aurum. Qliomodoex libertäre ferui Hebrçi poft fexennium no debeat fibi Chrtgt; ftianushbertatem vendicare, vetiiâ ab Apoftolo, prçfertim eu ilia liber* tasmyfticafuerir, Quaéftio. LXXVIft |
LIBER. SECVnDVS.
XXV
|
Va de feruo Uebrao pracipiuntur,ut fex dU'^ nos feruidt CX dimittdtur hber gratis, ne fer» ⢠uichriÃdni hoc fid^tnrentadominis fuis, Apoflolicd dnihritds iubet feruos dominis fuis effe fubiefhs, ne dodrina er nomen dei blafphemetur. ib lud enim ex hoc fdtis conÃdt in myfltrio praceptu,quid et pertundi fubuld eius durem dd poÃem precapit deus, qui liberalem illdm recufdret, Qiiomodo fequentia iierba quæ de ancil la fubdimtur obfciira fint amp;nbsp;explanari debeant. Qiiaeftio. LXXVUI. SI quis dutem uendideritÃlidmfudm in Ãmuldm, no dbibit laut dnciHa recedunt. Quodà no pldcuerit domino fuo,qudm non ddneminauit edm, remunerdbit tdmGenti dutem extera non eil deminu uendere iUdm, quonidffreuit ined. QupdÃÃlio ddneminduerited,fcf rundum iuÃÃcdticnemÃlidrumfrcietei.Quodà dlidm dccipiet ei,qult;e opus funtGquot; ueflem cr conuerfdtienem eius nonÃduddbit ei. Si dutem trid hac nonfacerit ei, exibit grdtisÃneprecio. ObfcurifÃmu locum inuÃtdtee îoeutiones f£cerunt,itA ut interprètes neÃri quemddmo^ dum eum explicdrent pene ncn inUenirent. In ipfo quoe^ graco etoquio multum ebfeurwm tü,quéd hic dicitur, Tdmen quid uidedtur ut potero dperidm. Si quit dutem inquituendideritÃbdmfudmin Ãmuldm,ideü, utÃt Ãmuld,qudm oiKirr.p graciuocdnt,nondbibititdut recedunt dnct11ee,intrlliffndum e{i, non Ãc recedet quo^ modo recedunt dnciUahebraapofl fex annos.'Edquip^^ pe oportet etidm in fanundm bebraam legem data in=^ teUiff qua ferudtur in maribus. Cur ergo ifri non itd re^: cedet, luà quid in lUo Ãnwldtu intelliÿtur humilidtd quod ei fe dominus mi feuer it ? Hoc enim in confer quentibiis utcunq^ cldrefcit. Sequitur enim Cf dicitur : Quodà non pldcuerit domino fuo qudm no ddncmind.rgt; uit edm,id eü non earn facit uxorem,rcnu nerabttedm, fcoc eil quod fuprd dixit,ncnabibititd ut recedunt an» ciVa. JuÃum eil quippe earn dliquid dccipere pro eo qdâ humilidtd eil, quid no ei feitd commifcuit ut Ãccret uxorem,id eil ut ddnominaret eamfi bi. Hoc dutem quod diximus,remuncrdbit edm,quiddm interprètes dixerut, redimetedm. QuodÃin gracodifhim effet, Seno^x« Ffai«. nbsp;nbsp;nbsp;TfwciTot fcriptiim effet,Ãcut feriptum eil. Et ipfe |
redimet iÃdöl : Udmaquot; âTroAxTçwa'tTûU Ãriptum eil. Inkocdutemloco uocdbuluma.reo'Ãiiri^cbo-ou le^ ^tur ,ubi inteüigitur quod dccipit Mdgis dliquid quam precioddturutredimdtur. Quemodoenim dabitdomi» nus eins ut redimat, quam ipfeÃnudam poffidetl Gmä dutemextera ncn eil dominus uendere iVdm,quonidm Ãreuit in ed,id eil, non quidà reuit in ed, ideo dcminuf eil uendere iüdm, id eil, non tdntum ei dcmitidbitur, ut etidm extera ^nti edm licite uenddt.Hoc eil dutem Ãre^: Ult in ed, quod eilÃmeuit edm. Spreuit dutem earn, hoc eilhumiliduitedmideil concumbendo necuxoremÃ=â riendo.Dixitdutemgrace irécrisoip, quódnos dtxi» mtuÃ)rfuit,quo uerio(cripturd utitur dptid Uimmid: Sicutj^crnit mulicr turn aticommifcetur. Ddiide (è* quitur amp;nbsp;dicit: QuodÃÃlioadnominAueritedin,(i» rundum iuPificdtiontm Ãliarumfiicietei:liiciainape» rire 'mcipit quemddmodum fuprd dixerit,lt;judm ncn dd^ nominduit. üdm quid eü dliud ,Ãfilio ddnomindumï edm,»(à Ãlio coniunxerit edm uxorem, qudndoquidem dicit fecundumiuÃiÃcdtionem Ãlidrum freiet ei,ideflut Ãc trdddttdnqÃliam,dotcm ÃcilicetdppctKiis d:Deinde ddiungit : Quod à dliam dcdpietei,idâeH,no ifrm depu tduerit uxorem Ãlio Ãio,Ãedri dlidm dccipidt, quie opul Ãtnt: ueÃrm esquot; conuerfdtionem eiin nonÃduddbit ei: Simili leffquieccmpettmt,quonidm nenmatfruxer Ãilio eiin, quernddmoaum ei ddret à rdm Ãbi Hon ddnoe mindÃedZiX tdmen cencumbendo bumilidjÃet. Quid nut nos diximui, eoiiuerfationetn nonÃduddbit, greecut hdt bet o/.i iâÃlapiÃd eü iocuticnem,quo nomine inteVigitur feripturd honeÃits dppeUdreconcubitum. Quideà dut concubitum nonÃduddbit,n!à procoiicubitu nurcedem dabit Æ Ã¼dlt;^ dpud Ddnielê cotrd Sufdnnd frlftiteÃmo-* mumdicentes feniores : Venit inquiutdd edm ddolefcent qui erdt in Idtenti dbÃc(mditu,Crconcubuiteum ed. Ddit niel dutem de hoc ipfo interrogtns dit : Sub qud dr bore uidià tos lcquentes,quod illidixerdnt,ccncubuitcued} Deinde dltaumdrp^ens dtq; conuineens dixit : Semen Chdnddn CT non iudd,/Ãccies del(lkgt;uit le,cr concupià centid euerbtcor tuu : SiceiiimÃciebdtisÃlidbus iÃrdcl, fed illlt;e timêtes dequieÃebdM uobis. Gvtcc Uf dutem hdbet c/JiAitrcxp quod peffet Idtne uerbum (X unbo diei,loquebdntur uobit,quo ÃgmÃcdreturcoiicubitus. l^dm ubi dieitur : Subquddrbcre cemprehendiÃs eos^ grttciu hdbeticomprehendiÃs eos coUcquentes iiiuiccfi^ CT micÃgmÃcdtur concubititt. Quod n g» dekdc de qud dgitur ddiungit fcripturd tS' dicit ; Si dUtè trid kdc nonÃceritei, exibit grdtis, hccinteUigitur ,fi edm ipfe coneubitu non humiliduerit,neepÃliD fuoecniunxeritt neq; dlidÃlio fuo dudn ifitm eiecet it dbibit gratis,id cflt fuÃieiet ei non teneri in feruitiiir.Abibit cnim,mhil dcci» piens ut ferudis hebrieus:lS!cn enim licet domino eius co^ puldri lUd uiro no bebrao, qud no licet exttree ÿ:nti trdât di. Sidutem feruo bebneo earn copulduerit, hoc Mique intcUigttur,quôd cum co gratis exibit nequaquam à tnaif rito fuo fepdrdtd. duoiTiododeusdicatur trsdere cccfdcn diim in manusnolcntis, quotnodo idê faeSurn a dco ab homme fiat miufte.Qiiaftio. LXXIX. Slquispercufferitdliquem corner tuns Ãicrit,mcrtr txd.xt moridtur : Qui Autnolens, fed deus tradiditin ma^ Il us eius, dd bo tibi Iccu in quem Ãgidt. Quarttur hic qucmododiéhtmfit: Si dut nolens, fed deus bddiditin rndnus eius,qudà Grà nolens occident, peÃet occidere, nià deus trdderet in mdtnts ettis.inteHigitur ergo tdntie* tnodo dtumfreiffe cü quisque occiditur d nolente, (S' pi o t koe |
lt;\,VAESTIONVM S fjcc tMttuwdo ^uid dem id facit,diâu e^l,fed dem trd-^ didit inmAiimam. Cumitero nolens cripfeocciditjO' dem tndidit ir, m.gt;nm eim, hoc er^ mtereli, quèd tllic timen dem facit, hic dutë cy dem et homo,propter ko« lumrdtem ficientis,fed no facit dem ut bcrno : Dem enim non nifi iufle,l)omo autem panA dignm,iion qnidiUum occidit quem dem noUet occidi,fed quid periniquiatem. lJon enim minifterium deo iubenti priebuit,fed fuie malie gnacupidititi feruiuit. in uno i^tur eodemq;Ãdb CT dem de occulta tequitate Iduddtur, CThcmo de proprii iniquitate pumtur. Hon enim quid dem proprio fiko iio J?onia.s pcpercit,/èd pro nctis cmmbiK tradiditiüu, ideo iudlt;u excufdtm e^, qiu eundcm ad morte tradidit Chriftum.
Matth.8 Qtiomodotntclligrndum fit; Siautcmli« tigauerint diiouin amp;fc. Etiitrnm qdâ in utero formatum adhuenon eft, animatumponct infelligi.
Qr.-Rio. LXXX.
Kxod, tt 1lid^sbunt duo uiri,Cf percujferitquis mue feilerem fatü in utero häbentcm,et exierit infinis eim nnndum fiirmatm, detrimentu pdtietUr quantum indie Tcerit uirmulierif,etdabitcu pcfiiildtione. Mihiuidetur fignificdtioisdlicuimcaufd did h£c,m)gis quam feripe turam circa huiufmodifiikt occupdtam. Häfi iUudate trnderet,ne pregnans mulier percufia in dbortum com^ peüeretur, non polteret duos lid^.ntes uiros, cum pofe fit Gf db uno hoc ddmitti qui cum ipfa muliere litigiuee rit,uel etidm non litigiuerit, fed dliai£ pofieritati nocere uclendo idfacerit. Q_uód uero iionfirmAtuin puerperiu noluitad hemicidium pertinere, profiëhnec hominem deputduit quod tale in utero ffritur. Hic de anima qu£ a fho folet a^tari, utrum quöd fiirmatum non eR,ncc anie matum quidem poÃit inteüi^,Cfideo non fithemicidie um,quid ncc exdnimatu did pote^i,/i ad hue anima non Mebat. Sequitur enim cydicit. Si autem firmatu fiiee rit,dabitanimam pro anima.Vbiquid aliud inteUi^tur, nifi cy ipfe morieturi Ham hoc zy in c£tcris ex hac oce cafioneiam prec£pit : Oculum pro oculo,dentem proe dente,manum pro manu,pedem pro pede, combufionem pro combufi:one,uiilnm pro uulnere, liuoran pro liuoe re, talioimuidclibet£qu!tate. QU£lexideo confiituit, ut dembftraret qu£ uindiékt debeatur. Hifi enim per lee grin fdretur quid uin di{ã deberetur,unde fdretur quid
Mart lt;s nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â Dimittenobisdebitanoe
'â ftrd ,ficut zy ms dimittimm debitoribm nefiris ! Des fgt;( ro w igt«r le^ monjlrantur, ut appareat quidsiitnite tatur qtiddo ignofdtur. Heq; enim débita dimitteremm, ' mfi quid nobis deberetur legi indice difeeremm. Sier^ iüudnifirme puerperiumiamquidem fiierit,fedadhuc quodamodo infirmiteranimatum,quoniam magna de amma qu£jiio non eü predpitatida indifeufia temeritate fententi£, ideo lex noluitad homiddiumpertinert,quia nondum did potdl anhna uiua in eo corpore quodfenfu caret,fi talis eü in carne nondumfirmata^zy ideonon» '
VPER EXODVM
dum fenfibmpredita. Ciucdautem dixit'.rt dabit pcfiiilationequod maritm mulieris ir.firtniexclufodä» dum confituenÃncneü in prompte intelligere: A'dani» , mam quippequod gracm habetpluribm nwdisinteüi» gtur, CT tolerabüim cum pcfii/latiotiediébim efl,quam fi aliud dicerttur.fortafiis enim pcfiulabit,ut de co tno» do deo fatiffadat, etiam fi maritm mulieris no expetat.
Qiiotrodo intclIigcndS fit iUudqjfequi* tur; Si autem cornu pcrcuflerit tau« rus 6Cc. Qiiacftio.LXXXI.
SI dtttem comu percufiferit taut m un um autem mu lierem et mertumfierit, tapidibm lapidabitur tau» i rm,^ ncnmanducabuntur carnesdtis,dcminm autem inne eens erit.Ad iufliciam pert.nct,utanimalkcmitiibu{ nexium perimatur,ey quod de tauro pofilum eii,a par» te te. tum intelligndum eîi, quiequid dcpccoribus ufui hu ma no fubditum infifÃMn efi hcminibus, Sedfi neeefie e/l oeddi, nunquid lapidarii Quid intercR enim amnuil qued aufirendum eü qua morteaufiraturi Deindequed addidit carnibus dus non effe uefeendum, quopertmet, nificmniaifta fignificentaliudquod feripturamaxime feiet intveri.
Qircmodo fi'militer accipiendnm fit q? di citur de tauro pcrcuticndo,an fimüe fit in alio ciuoque rccore.
Qiiaeftio. LXXXII.
SI autem conui percufiferit alicuius taurus taiiritm proxinù zy mortuus fieritfUendenttauram uiuum zy partientur precium eius^ zy taurusquimortutis fite» ritdiffiertietur. Hunquidinfolo taurohæciufificatio feruandae^l,zy non deomnipecoreintalicafui Frön» de à parie totum in hoc mleHigndu eéi, fed hoc de carni» bus oedfi pecoris fieri non poteii qu£ non uefeuntur. Qiiæ iuftiheatio fit qt pro uitulo uno quin que reddantur, ÃC pro one quattuor.
Qiiæftio. LXXXllI.
V£ iujbficatio eR, ut pro uitulo uno quinque ExoJ. i* reddantur, pro oue autem quattuor, nifi ali» quid fignificare intelligttur.
Qiiomodo furnoâurnus occidi permiftatur.
Qiiæftio. Lxxxriir.
S lautem perfidiens inuentus fiieritfitr zypereuffus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*â¢
mortu^iis fiterit, non eü- illi hoiniddium : Siautem ortetur fol fupereum,relis eü,zy morte morictur. Intel» ligtitr er^ tune non pertincre ad homicidium,fi fur no» éliirnusocdditur,fi autem diurnus,pertincre. Hoc cil enimquèdait: Siorieturfupereum fil: Poteratquip» pe dificemi quôd ad fiirandu, non ad cccidmdum uenifi fit, zy ideo non deberet cccidi. Hoczyin îegbus anti» quisfiecularibuslquibus tarnen ifh eH antiquior ) in» uenitur impyne cccidi notfh'rni'jm fitrem quoqtto modo, diurntmiautemfificum telo dtfindefit,iamenimplus eflquâmfiir.
Qj^smc/d«
Sxod.ii
Sxod. II
Mxodi.y
I.Cor. 8.
Exod.1}
Kxod.ii
I
r ï 3 E R SECVNDVS.
XXVI
Qnoftiodo guts per dciim conuidus dicatur: Quæftio. LXXX V.
QVid eüqui (gt;eriurio conuiéhis frerit perdeum, rcflituet duplo,nià quid imi It dem aliqudndo no ddto prodere peierdntem ?
Dcqmbusdicatur: Deos non male-dices. Quæftio. LXXXVL DEorno nuledices : QMritur qua dixeritdeos, utrum principes qui iudicdnt populum,/icut dis âum eü de Moyfe, quod ddtusJuerdt deus Phdrdoni,ut per cxpo/iticnc dtilu fit quod fiequitur^uelut ofiendens doques dixeritdeos,ubidit:Et principem populi tui non mo ledices, quod griecus hdbet, non dices mole : A n fecundum iUud dccipiendum,quôd Apoflolus dit : î^dm etfi funt qui dicuntur dij,fiue in cÅlo,fiue 'm terrd,ficuti funt dij nudti CT domini multi,dddendo enim,ficuti funt deos inteUig uoluit,qui digne etidm dicuntur, itd fdnè ut lAtrid qu£ dicitur griecCjCf 'mterpretdtur Idtine ferui= tus, fid ed quÅ dd reli^onem pertuiere mteUigitur, non debedtur nifi uni dec uero qui nobis ed deus f lUidutent qui dicuntur dij etidmfi quifimt qui merito dicuntur, prohibiti funt moledici, non iufiifunt fderifieijs uel uUis Idtriie obfequijs honordri.
Qiiid fignificationis habeatg?dicitur;
Nôeriscvr pluribus inmalicia, Qiiæftio. LXXXVIL
K ' ' On eriscu pluribus 'mmdlicid. Hefi'mdequiss I \ qudm definddt,quid cum pluribus facit,dut idea non putet effe peccdtum.
Qiiornodo fi'gnanter poft ilia uerba : Et pauperis non niifereberis, addatur,in dicio.Et poftea; Si autem obuiaueris amp;Cc,
Qiiæftio. LXXXVIII.
Etpduperisnon mifereberis 'miudicio. Ttiifidddis di^et, 'm iudicio,mdgnd effet qudjbo ; Sed intellis pndum effet etidm fi firiptum non ejfet. Suprd enim dixerdt : Non dpponeris cum multitudine,cum pluribus ut declines iudicium,dc per hoc C pduperis non mi fires beris,pcffet intellig,in ludicio. Sed cti ddditum eil,nuis ld qudflio eA hoc effe pr£ceptum, ne firte cum iudicds mus,uidedmus iujbeid effe pro diuite contrd pduperem, cy non reikficere uidedmur,fi contrd iuficidm pdupes rifiuedmus caufd mifericcrdi^.Bcnd eA n-g) mifericor did, fid non debet effi contrd indicium. Indicium fine ilJ«d dppelldt fcripturd, quod i' flum eA.Ne quis dutem propter iflum fentcntiom deum putoret mifericordidm prohibere,qucdfequiturcipportunifiimc fequitur: Si dUtem obuidueris boui mimici tui, dutfubiugili eins ers rdntibas, reducens reddes ei, ut fcids non te prohibitum ficere mifericordidm. Tdc edm ergi inimicos tuos cum poteflds eA d ludicdndo liberd,non enim cum reducis er^
rantein bouein inimicitui,Ãf reddii,inter refides.
ali^uos index
Qpid fignificeturnobis cuiti dicitur.Sex annis feminabis amp;^c. SC quomodo beftijs prgeipitur curam impendijSC cetera quomodo intelligenda, Quaftio. LXXXIX.
SEXdnnisfimindbisterrdmtudm,coUi^s fiuAti â eiiis,feptimo dutem dnno remiÃionem Ãcies, CT res quiem ddbis iUi,et edent pduperes gentis tu^e, qute dutent fuperdbunted(ntfir£befii£ ; Sic freies uinedm tudm O' ohuetumtuum. Quæri potefi quideoüi^ntpduperes, fifeptimodnnoiapdreit terr£,utnec feminetur quide ? Hon enim dduinedm O' oliuetum pertinet,quèddiüum eA : Bdent pduperes gentis tu£ : quid de terrd non femis ndtd nihil poffunt fumere, ubifegetes ndfii non poffunt ; Deuincdenim O' oliuetopofed dicit,fimiliter ejfefrets endum, de per hoc iüud de druis 'mteUi^tur,qu£ frumen tisfiruiunt. Anficdccipiendum: Sex dnnis fimindbis terrdm tudm,O' coUiges fruóbim eins ,hoceA,fix dnnis fimindbis O' coUiges, feptimo uero non comges,ut ins teUi§itur fimindbis, etidm fi diélum non eA,ut dd fix dn nos fetnindre O' coUi^epertinedt, dd fiptimü uero dis wittere,quod frerit fimindtum : Ham quid mde hdbes bunt pduperes, quorum refidunm etidm firis beflijs des dit,eis uidelicet qu£ illis fiu^biis uefei pcÃint,ficut funt dpri,Oâ cerui. O' à quid huiufmodi Æ Quod amen non diceretur,nifi dlicuius fignificdtionis grdtid. Hdm fi quoddttinet dd preciepa,quie hominibtts daa fwnt,de bohiis curd non eA deo, quod non fic intelligtur,tdnqud non ipfe pdfedt ed,qu£ ncc fiminant, nec metunt, neque cogregsnt 'm horreum,fed quid ei cur£ non eA pr£ceps to monere hominem,quomodo bouifuo con fuldt, qudnto minus ei cura eA de firis befiijs pr£cipere,quomodo tUis ab hominibus cofulatur, cum eas ipfe pdfiat diuitijs ndtu r£ufq-qudq; fruAifir£, qui eds etidm per alios fix dns nos pafcit,cimi coUiguntur qu£ fiminantur.
Qiiomodo intelligatur illud ; Non rollâ quesagnum feuhcedum in ladema«* trisfue Qiiaeftio. XC.
NOn coques dgnum 'm Idäe mdtris fu£.Qucmots Exod/ij do intcUigitur dd uerborum proprieatrm nefiio
utrtvm pcffit reperiri. Si enim dlicuius fignificdtionis -edufd prohibitu dceipidmus,dgnimi 'mldék coqui,nullus uftis eA ia coquendi. Si dutem in diebus quibiis IdShtur, quis hoc hdbuit unq lud£orum mobferudtione ,ut ags num non coquerct, mficum defifieret fuffre i Quid eA dutem m Idäe matris fu£,qudfi poffet etidm fi hoc mtels liffretur,finehuius pr£cepti trdnfgreffionecoqui,fieQ natomortudmatreeius dbouedlid IdÃtireturi cumdlis cuius profiih rei figmficdnd£ edufd effe pr£ceptum nemo dmbigtt. Sed etidm illd qu£ poffunt obferudntid frAiari,n'o fine eduft ia pr£cepa funt,fignificdnt enim dltquid.Hoc uero quomodo obferuetur,dd proprieatem uerborum,aut non eA, dut non elucet, mteÃeihim tdmen deChrifiDdpprobo,qu6dhdc Prophetidpr£dilt;fius eA,
e 3 nonocs
Q_VAESTÃONVM SVPER EXODVH
|
«o occtdatdut à ludieis inÃns, guändo Herodesgutcrens Mattii.x eü,utocdderet,mn ifiuenit,Mcoques,(luoddiótumeil:, pertincdtad ignem (^ffionis, hoceiitribuldtionem. Vn^ de dicitur : Vdfafiguliprobatftirndx,^' homnes iu/hs temptatie tribuldtionis. Quid er^ non eil tunc hÃ-us ' â pdffuf,(um qu^erente Herode huiuÃnodipericulum minore uideretur, prtediilum eil hd uerbis : Kon coques dgnum in Idik tnatris Ãue. lUid quoq; ÃrÃtan non db^ furdum eü, quod dUj dkunt,id effè prlt;eceptum per pro^: pbetdm^nc fe boni iirdelitne/ocidrentrndlis ludidsà qui â bus ChriÃus pd/Jits esl,tdnqudm dgnits in Idék matris fult;e,id f Ãjfo tempore quo conceptus eü.Dicuntur enim foemin£ ex quo,concepermt Idc coUi^re,illo namp;mq^ fe pdffitm effe Chrijbim^CX pdfchie obferudtio,cr dies ec clefîæ notiÃimus natiuitatis eius oÃendit.Qui enim men^ fe nono natus eil oihiuo cdlendds Idjwdrids, proÃdh nunfe primo conceptus eilcircd cilattum cdlendds Aa prilts, quod tempus etidm pdÃiönis eiusfitit in Idäo ma^ tris funOfhoc ebl in diebus matris fiae. Quomodo, amp;nbsp;dc quo didum fir : Ecce c* go mitfoangcliim meum amp;c. ' Qiiaftio. XCr. «xod.iî i 7 Cceegirnfto dngelum mciimdnte Ãciem tudm,ut rjÃ^^tt trin uid, CT induedt te in terram qudm pdtgt; raui tibi. Attende tibi,^^ cxdudieum,ne non credos tUi^ nihil enim fubtrahet tibi,wmcn enim nuumeil fuper eu. Hoc de Ãlo mmit um inttlligtur,cui nomen mutatum eü, ut Ifrail uocdretur, ipfe quippe nitroduxit poptilum in terram pronuÃionis. Qiiomodoaccfpicndç fintpromifTiones: Sennes domino deo tuo, ut bcnedi«* n,...,.. cam Ã^c.QuaeÃio.XCn, Et feruies domino deo tuo,utbenedicam panem tu^ tvmjZy uinum tumiOX aquam tudm,Gr duertam in Ãrnutatem auobis. Kon eritquinon ^neret,ncq;Ãrrb lis fuper terra tuam. Kumcrtvmdierumreplelo,etti^ morein mittdm qui teantecedat^etameutes Ãdam omnos gentes quas tu intrabis c. Quamuis iãpremiÃiones poÃint O' ffiritdliter inteUi^, tarnen cum fecundum tim poralcm hoininii fcelidtatêifitelliguntur, ad uetus teÃde mentu pert!net,ubi quämg prlt;iecepta,exceptis his qu£ in Sacramento aliquidÃgnificdnt,eadödd mores bonos per tinenùa reperiantur, premiÃiones tarnen carnales atque Pftim rr funt.Vnde in pfalmo.lxxij.penè lapfos GT effu^ deidicit, cum ceelaret in peccato^ ribus pacem peccatorum intuens. Ea quippe cernebatatt bundare impijs qua: ipfe fecundum teflamentum uetus expedtebat a domino deo , cui hac mercede feruiebat. Etcumhinc eifubrepere coepiffet fenfus impius,quód deum non curare exiflimaret humana, correptum fedi^ cit, dum audoritatem fandorumnoneildufus impros bare, GT incepit cognofeere, GT ait ; Hie labor ed ante me donee introeam in famduarium dei, nbsp;nbsp;inteÃigi m in nouiÃima.ibi enim premia dabuniurad nctmm pertlnen tia teflametitum,qult;e impij non dceipient,cr pana: tune futur£ funt impiorum,quds nuUus picrum fenfurus ed. |
Qviid intelligendum fitjper feabronesfeu uefpas,cum dicitur ; Et mittam uaa fpas 6Cc. Qiiarftio. XCllI. Et mittam ueffas ante te, er eijdet Amorr£os,cr Exod. i Euieos, Chanoteos, er Ethaos.Quieriturdeiflis bojtijs quid intelligendum ÃtiKäer promittit hoc deus GT Uber fapientit dicit impletum,ubiait :Et miÃt antes Sapico.j» cefferes exercitus fuiueffas.Konautem letmus Ãdtim, neque Moyà temportbus, neque fub kfu naueâ ncque fub iudicibus, neque fub re^bus. Ac per hoc ueffie tÃlt;e aculei tintoris inteUigendie funt Ãrtaffe,quibus a^tos banturnumorattegntesutcederentÃliis ifrael.^ Etens enim loquiturin cuius fermonc Ãfirgurate aliquid dh catur,quodod preprietatem nonÃt impletum, nonin^ pedithiÃoriie Ãdem,inquaperÃgt;icitur ueritas narrativ cnis : Sicut nec Euangelifkrum narratiofecundum pro prietatem impeditur,à aliquid à ChriÃo didturÃgurate. Quid graccehabeatur,ubi latine dicigt; tur: Siferuierisdijsamp;c, Quarflio. XCIIIK Stferuierisdijseorum,erunttibioffendiculum. Hie gra:eus TsovÃtûcrtç habetnon ZaT^tiferie. Vn« de/ntelligtur,quia 2sovA{ia debeturdeotanqua'indo» ââ mino, 7(cx-T^i:a uerononniÃdeotanquamdeo. Quomodo iuftficationcs intelligantur, amp;nbsp;ubi inceperintbaberi, ÃC quomo= dograecedicantur 6lt;c, Quaftio XCV. Et Moyà dixit: Afcendead dominum tu,GT Aa^ ron,Gr Kadab GTAbiud, er feptuag.nta fenioru )jracl, GT adorabunt à loii^ dominum ,Gr accedet Kioy fes folus ad dominum ,ipà autem non accèdent,populus Mtem non afcendetcum tUis, ïntroiuit ergo Kioyfes,Gr narrauitpopulo omnia uerba dei,Gr iuftiÃcationes. Re« ff ondit autem omnis populus uoeeuna dicentes: Om^ niauerba,qu£locutusell dominus,Ãciemus GTaudie» mus. Vfque ad hune locum fcriptur£, iuÃiÃcationes irt^ telliguntur,qu£ dat£ funt populo ad obferuandum. In^ cipiunt autem quantum ipfa fcriptur£ uerba indicant, unde hoc nomen iuÃÃcationum exortum ebl, ab Ulo fcr^^ uo Hebr£o cui auris ad poftiin pertunditur. In quif bus omnibus iuÃiÃcationibus conÃderandum eil,qu£ inde ad a^ndamuitam ermorum bonorum conferua= tionem duci poÃint. lAulta quippe in eis facramenta funt ÃgniÃcantia potius aliquid,quam uitamnoflram inÃruentia. lufhficationes fanelatini interprétés eas effedixeiunt,qu£gr£ci 2iinoL.v/j.aTa appellant. Qä£ Cxo3,t4 â¢* |
LIBER SECVNDVS.
XXVII
|
Qiâe Gt ratio ordiniSjCufn dicitun Omnia ucrba qnæ locutus eft dcus faciemus 8C audiemus, cum potius econtrario dicendum fit; Audiemus öC fa=gt; ciemus.Qiiæftio.XCVI. »xod. j 4 T^T Ottindum eR, quod itemm popului ita rejjgt;on^ I det : Omnia uerba lt;ju£ locutm eA dominus ciemus GTaudi(mus,cumuideaturordopoPitldre,utdi-» ceretur, audiemus C^Ãeiemus. Sed mirum nià aliquis fenfus hic lotet : Nam /i audiemus, pro eo poÃtum eslt ^uodeR intelli^mus, prius oportet uerbis deireddere Ãciendiferuitutem,ut ad mteUigentiam earum reru, quæ ipfo pnecipienie fiunt merito deuotionis, qua non con^ Mïth.î, temptlt;eÃidãl£Ãint,ipfeperducot. SeduidendumeR utrumiÃepopulus iüi filio Ãmilis inueniatur qui patri iubenti dixit : lbo m uineam, ZSâ non ijt. Gentes enim qu£ dominum penitus contempferunt pofleaper unius obtdientiam iuÃÃcat£qu£ non feitabantur iuÃiciam ap* prehendertwt iuÃieiam, Qiiomodo populus Ifrael fignificetur ef« fealtaredei, cum dicitur; Edificauitaka* re fub monte, nbsp;duodecim lapides, fiufduodecim tribus Ifrael» Mxod.»4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qiiæftio. xcvir. NOttndttW erg) lAoyfes £diÃcauit altare fub monte,cr duodecim lapides,Cf in duodecim tribus ifr^û-l. Inte'di^tur enim ex duodecim lapidibus ab are ædiRcatum ÃgmÃcaÃe ipfum populum effealare «.Cor.a. jii^ÃcuteRtemplumdei, Qiiomodo dicatur ; Et immolaucrunt Hoftiamfalutaris,nonautem Hoftis am falutarem. Qiiæftio.XCVllL Bxod.»4 -| Æ Y immolauernt HoÃiam falutaris deo. Non dixit _l\iloÃiamfaluarö,fed tiojbam faluaris,quód gr£» Pfiim.iis- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vndeö'inPfal^r mo : Calicem in quit falutaris accipiam, non dixit colb cem falutarem. ' Vbiuidendum eü,ne Ãrte iüe ÃgmÃce^ tur de quo dixit Simeon : Quoniam uiderunt oculi nui faluare tuum. Hunc enim Cf pfalmus commendat, ubi TSiiai.ys If^tun^encnunciatediemexdiefaluareeius. Ciuid e^enim aliudà diligenäus attendamus, quid aitdiem tx die, nià lumem ex lumine,hoc eil deum ex deo, quod eil uni^itus filtiis i Qiiomodo Moyfes prim um facrificalTe legaturdeo poft Exixum de Aegyp^s to.Qiiæftio.XCIX. Ixod.i4 C* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lAoyfes dimidiam partem fanffiinis, ^infudit in craterem, (S' partem reliquam fanguinis mpiditadalare, Cfaccipienslibrumte)hmenti recia^ lùt mMrespopuli. j^oandum eil nunc primum facri9 ÃcaÃe Moyfen euidenter feripturam dicere, ex quo ex Aegypm eduóhis eil populus. Primo enim de iethro db Hum erotÃocero eius, quà muis cum aliqua ambiguiate, quod immolauerit deo. Et aduertendum librum tejhmeti cum fangline PlcÃi£ reciari, in quo libro iflas iuÃiÃca^ tiones conferiptas debeamus aedpere. t^am decologum legis in abulislapideisÃiffeconfcriptum poflea nnnb Ãflum eil. |
Qiiomodo iam tertio populus refponde« at fub eodemuerborum ordinctOm» nia faciemus SCaudiamus, Qiiaeftio. C. ETdixerunt: Omnia qu£cunq; locutus eil domb ExoJ.t4 nus,Ãciemus Cf audiemus. Non aliter refÃondent ecce iam tertio. Cum deus( fpiritus enim eft ) nulloloco contineatur,quomodo fubditur: Vi® derunt locum ubifteteratibi deus. Qiiæftio. CI, ETafcendit M.oyfes CfAaroCfNadabCfAbiud-Rxoa.i4 Cffeptuagnta feniorum ifrael Cf uiderimt locum ubiIkterat ibi deus ïfraël. Gonflât inter cos qui refîe in^ teüigunt,nullo deum contineri loco, nee aliquo uelut Ãtu corporis membra ponere, Ãcuti eil noflri corporisÃttis, federe,Iacere,flare,CS'à quid huiufmodi eil. Pl£cenim loh. 4. funt nià corporum, deus autemJfiritus eil. Qjiôd au^ temfe ofîendit flgt;ecie corporal! uel Ãgnis corporaliter expreffis, non fubflantia eius apparet qua eil ip fe quod eil,fedajfumptiofcrmarum uifibilium eiusomnipotenl^ ti£ fubiacet. Qiii fint eleefti de quibus dicitur : De c* leeftis I fraël non diflonuit nec unusjubi de prçdeftinatione quedam inferuntur.Item quomodo quaternario numero fignifi= cati aliorum eiusdem numeri fi» gurâ gerant. Qiiæftio.CII. Et de eleSis ifîrail non diffonuitnecunus,Cfâp9 paruerunt in loco dei, Cf manducauerunt Cf bibe^ rtont. Quis dubitet illos quos nominatim expreflit, Cf feptuagnta feniores nue appellatos eleéhs 1 frail, qui proculdubio perfonam gerebant eorum qui eleihfunt in j/riicr. a populodei.Nonenim ommumeilÃdes: Etnouitdomi^ i. Tium.j nus quiflmt eins. In M.agna autem domofunt alia uafa inhonorem,aliain contumeliam. Quoniamer^quos ante pr£fciuit,Cf pr£deflinauit, quos aSt predeflinauit, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* tUos Cf uocauit, quos autcuocauitipfos Cf lufliÃcauit, quos autem iuflificauitipfos Cf gloriflcauit,profléh) de eleihs Ifraël non diflonuit nec unus. Sigiùficatur autem in quaternario numéro in IJIoyfeCf Aaron Cf Nadab Cf Abiud,propter qiiattuor Euageliflas, Cf totius orbis qui in quattuor partes diuiditur promiÃionem, Cf fep^ tuagnta de fenioribus ifraclnumero.f. feptenario decu^ plaio, qui pertinct ad ÃgnificäduJfiritu fanilîi. Saphiro autem Ãgnificatur uita ccelejlis, maxime quia dichint cil ; Sicutaflgt;eéhisfifmamenti : Firmamentum autem cae ium appellari quis nefdat ? Etflrnu lateris in eodem faphiro quadraturam ipfam,uel fliibilitatem,uel eiusdem quaternarij numeri SacramentumÃgurat. Qjiód autem e J mandu» |
Q^VAESTIONVM SVPER EXODVM
|
Aïatth.f. WaUh.S Lucc.)» »14dwranf ft bibunt, in loco deifuduiutëlîâuritatèq; pr£ figurât uel fignificat in iUo regno tetermtutis.BCittienim ^iefuriunt Ztrfituntiufiiciï guonMtpfif'ntura.buntur, Aâ nde amp;nbsp;domintt! dicit uetnuros mulmSjCluos utique p tlefhs, pricfiitos, pr£defiinAtx)S,uocatos,iufiificatos, glorificdtos i e^recubituros cum Abraham crifdoc cr lacob in rcgno ccelorum ? ï^am cr aliolccoipfehoc promittit fidelibtü pis, quodficiateos recumbere, (S' tranfcat ZSquot; miniflret eis. Quidfibiuelifqj lefns Nawcnocomme«* moratus ïn illi's quattuor de quibus men® tio fitjfubiro cum Moyfe apparct Qi Qiræftio. cm. Mtciff. »4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;\'ïdpbiutiltijHod lëfiti Haue noncommetnos ratitstnillis quattuor fubitocum tfioyfieapr^ ^^parct, cumiüo afienditin montem ad dccipiendas tabulai legis, CT fubim rurfius idem ïëfùs abfconditur,id e}l,tacetur, nbsp;nbsp;nbsp;Moyjes accepit legem in tabulis, nbsp;nbsp;cum. eo Herum apparet. An Ãrtepgnificat nonum tejhinentum nomine lefu Gquot; abfconditum ejji in Vamcti.)4 /fgfjCr aliquandoapparereinteÃigatäbus. Q^duero icfus iam uocatur cum 'mlibro numerorum qudndoid nomen dcclt;cperit, ficriptura teftaturquodiampropeeà pet ut terrain promiÃionis intrarent, per prolepfim, hoc rblper prieoccupationem anticipât (cripturd quodpo^ (kafiéhim eil. Omnia quippe ifia po(kaquam fà ibefunt ficripta (unt,ac per hoc quando fiibim efi quomodo coe m(mordtur,nondtm uocabdtur lefiis,ftd iptando prip» turn c/l idin hoc uocabatur. Qjigfint cymacia aureauerfatiiia in circunu, »xod.if nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qiiaeftio. Clllf. ETfreies inea Cymaciddurea uerfatUidin circub tu. Cymacid dixit qune in quddrdturd extdnt per quattuorpartes,peutmenfiequddraifieri folelit. Nfc ait uer(atilid,mobilid debemus accipere. Fixapmt tnin,pcut dixi menfias habere folitas,fed uerfatdid dixit, tortilia,qu£gr£ce uocdntur nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uel cannalibus peut fimt columme tortiles, out implicatis duabus uir^ gulis in modum refiiSipcutetiam torques fieri folait. Qjiod aiitem ait Btfrhricabis Uli qudttuor annulos au» reos, OX impolies Ãuper qudttuor laterd areg, duos ans nulos in latere uno z^duos annulos 'm latere dltero,dd quattuor angalos occurrimt qudttuor dnnuli pnguli in pngitlis,OX per dngulorum nurnerum fit,ut quod 'm duo bus Idleribus ponituretiam in omnibus quattuor pona» tur. Vnusenin an^lus duobus Idteribtis communis eH. Alioquin non occurrit, ut bini annuli ponantur per quattuor latera eum pnl quattuor annuli, ofhquip^ pe e(Je di buertmt ,p aliter inteUigimus qu'am quod dixi fieri ruimero angulorum. Ad hoc enim dnnuli in angulis ponuntur, quod inducantur fiupportatoria uel^Jhto» rid quibus Arcd quattuor hominibus hmc atque inde portetur. |
Qiix fit ratio propin'atofrj ftc inflitiTs* endi : Et quidaurum SkI Area fignificent. Quaf« ftio, CV. PB.opitiatoriwm ad quid dieat piperimponencum piper Arcam qugri polet,Ped eitm aureum fieri iu» beat, eiupji lon^tudinem CXlatitudinem tantam expri» mat,quanta CX ippus dreg dietd eii, proculdubio uelut tabulam auream tantg (ormgfieri prgeepit qua tegere» tur Arcd,itdut 'mipfopropitiatorioe(J'entduo Cheru» bin, hinc atque 'mdealterutru attendentes, itaut uultus torum 'm propitiatorium ejjint, OX pennis ptis obiim» brarent propitiatorium, quod magnum fA fiacramentiL Aurum quippe pgnificat papientiam,Arca pgnificat /f* cretum dei. In Area iuffia ftmtponilex, OX manna,OX uirga Aaron.ln legeprgeepta pmt, uirgt potefiatem pg nificdt,manna graham,quia mp cum gratia non eft po» tejhsprgeeptafreiendi : Veruntamenquialex aquouis loiia«.* profieiente non ex omni parte completur,propihatcrium efl defuper : Ad hoc enim opus efl ut propitius pt deus, OX ideo depuper ponitur mifcricordia iudicio. D«o uero cherubin pennis piisobumbrdntes propitiatorium,id efl,honorant uelando,quonidm myfitria t/h. tbi punt,OX muicem Peattendunt, quia conPonant, duo quippe ibi tea» (hinenta figurantur. Et uultus eorum Punt in prepitia» torium,quid mipericordiam domini, 'm qua una Ppes efl Udlde commendant.Denique hinc Pepromipt locuturunt deus ad Koyfen de medio Cherubin depurpum propitia» torq. Porro fi creatura rationalis in multitudinepciëtig, quoniamhanc 'mterpretationem habent Cherubin,duo» bus ipps animalibus pgnificdtur,ideo duo Punt,ut Pocic» Mem Charitahs commendent, ideo pennis puis propiha» torium obumbrant, quia deo non pbitribuunt pennas Puas,id efl,deum honorant utrtuhbus quibus prgjknt, OX uultus eorum non punt nip 'm propihatorium, quia cui» cunq; proueéhii ad midtitudinem fieientigpes non erit, nip in deimiPericordia. Qiiomodo accipiendum fitillud: Erunt annuli in thecis fupportatonjs ad tollendam menfam. Qiiæftio. CVr. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Exed^tr Vod Mt : Bruntannuli 'm ThecisPupporfito» r'ljs ad toUendam menpam, hoc mtelli^tdum efl, quod annuli eppent uelut thecg Puppor» tatorig,id efl,quo Pupportatoria tanquam in Thecas 'm» ducantur. Brunt quippe in Thecis, ita diifhtm efl tanqua diceretur,erunt pro thecis. Qiiæ fit ratio : Tabernaculutn fieri iubea^ tur decern auleorum : Et quid fibi uc lit qj tarn fçpe dicit.- Cherubin fa eies opere textoris, Qiixftio. CVIE DEcfm auleorum iubet fieri tabernaculum, cum skoJ, td pt decalogus le^s.Aidea ueropgnificant lahtu» dinem, |
|
LIBER SECVNDVS. â Jinentypropfer /à cRitdtem. chdritdt quippe plenitudo Pfidm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eüjCrnon nifi chiriMifunt pritcepta ÃdliaiUnde ipfti diLttatio commendätur cum dicitur : Dilatd/li gref fui mcos fubttt^ me,C^ non funt infirmdta ucfligid mcd, Row», f Sed quonidm iftd dildtdtio per grdtidmfit dei, chdritdt tnim dadiffufd eÃ: in cordibuf noftrii, non per nofipf» cs fedperfpiritumfdndumqu{ ddtuieA nobis,ideo hic myfticeipfe numerus ctidin commenddtur, qui pertinet etidm dd fpiritumfdiidum per quem lex pofjlt implerL dicitur enim duleum longitudinem debere hdbere in cu^ bitis uigintioäoAfte dutem numerus,quid per fcptend^ num diuidendiis eüjÃgnificduit, cum dicit Idtitudinem duk^eincubitis qudttuor ; QUdter aiim feptem fiunt uigintiodo. Et e/l etidm ifte numerus perÃittus,quid cut Ãndriusfuis pdrtibus conÃdt. QuiduerotdmÃe^a pedicit : CherubinÃcies edopere textoris quid dliudq in bis omnibus multitudinemfcientig commenddt, quod interpretdtur chérubin. Qiió Sein qua fignificatione ffloralipræ» cipiuntur fieri fub tabcrnaculü vndecim vela capillacia, feu faga cilicina,vt alia lifcrahabet. Qiiiftio-CVin. »xo'»4 Æ T Ãciif ufh cdpiUdcid operire fuper tdberndculit, j^VndecimÃciesed,quiecdpiüicid ueld funt^d eÃ, ciUcind undecim dicuntur ejÃe : In pecedtis quippetrdnf greffio cR.TrdnÃgrejJjo uero undendrio numero Ãgni» Ãcdtur,quonidm trdiijgreditur dendrium,id eà legem, Ideo ipfd undecim perfeptendrium multiplicdtd,Ãciu»t Mitth.) 8 feptudgintdfeptemiVbiÃgniÃcduit dominus uniuerfdm remiÃ'toiiem pecedtorum dicens : Non folum Ãepties,ue-^ rumetidm Ãptudgieffcpties,quod generdtiones reperi^ untur,cum Lueds à bdptiÃno dominienumerdnsÃirÃim uerÃis ddfcendit Cf peruenit per Addm uÃq- dd deum. Ad hoc enim fitÃgnificdtio pecedtorum in his uelis,ut p conÃfÃonem exprimdntur, Cfpergrdtidm qu^ ddtd eà Pr»i«. j,. eccleji^dboledntur, hoceÃtegdntur.Vndedicitur ? Be dti quorum remiffe funt iniquitdtes CT quoru te/ld funt pecedtd^einde lubet ed ueld cooperiri pellibiis drietinis rubricdtis. Aries dutê rubricdtus cui non occurrdt Chri fiiispdfTionecruentdtus ? Significdittur his etidm mdr^ tyres fdnûi,quorum ordtionibus propitidtur deus pee» cdtispopuh fui.IpÃs deniq; fuperidciuntur peUcs hidlt; cynthine, ut Ãgnificetur uitd d^teritd niriditdtc tdnq uif gore perpetuo. Qjiid iignificationis habcat quod gr.rcc dififur,Facies duos âconicos. Q5. CIX. I ^quot;Aclef duosdnconicos columnsuniconÃÃentes ex dduerfo, hoc eà unum hinc,^^ unum inde de Idte^f ribiis colummc, «uKu'iitxwe dutem dicit,quod uiilgo uoedmus ai'Kuvsç ,Ãcutfuntincolumniscelldrumui ndridru quibiis incumbunt lignd quic cupds ÃrÃ.Duüd eil dutemÃmilitudo uerbicubitis ubifledunturntdniis quibiis incubutrecubëtes,quigreecè avxÅvîç uocdtur. Qiiidfitillud , Bales columnarum duas vni etc» Qiiæftio. CX, |
XXVM BAfes cohtmndrü dudS uni.Edfes non edt tdiitu ui=â detur dicere feripturd quibus columnæ db imo Ãd auuntur, fed etidm fuperiores qu£ cdpitelld nos dici^ mus. Ideo dicit duds bdfes columnd: uni in dmbds pdrtes eiusiNd qult;e funt dmbd pdrtes,nià inÃrior Cf fuperior» Quomodo columnas oc?îo baies fedecim fieri præcipitur,Qiiæ» ftio. eXL Vodoilo colunds Cf bdfes edru fedecâi fecudu fuprddiüdm rdtionem à poÃerioribus tdber» ndculi feripturd dicit, cum fuperiusfex di^ xerit,inteUigitur dnnumerdtis dudbus dnguldribus oito Ãeri. Qiiæ fit differentia inter fancQum, ôé fan« dumfancQorurn, vbidicitur: Er diui* detvobis velamen inter medium fancfîum,S^ inter mediû fan* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â dumfandïorum Qtiae» ftio. CXII. Et diuidet uobis ueldmen inter medium fdnilum,et inter medium fdn£lumfdn£lorum, id eÃ,ut inter fdntlumCffdnltumfdnätorumÃthoc ueldmen de quo nuneloquiturinqudttuor edumnis extentum.Ete hdc diÃferentid inter fdnilum Cf fdnélumfdndorumddHe* Htbr».j br£os epiflold loquitur, quid ubidrcd teÃimoniÃibi fdit {tumfdnilorumjroc eà intus intrd uelum,firis dutent menfd ef cdndeldbrum, Cf c£terd qua pdulodnte dixi: quemddmodumÃcrern, fdiifld diitd funt Cf non finHd'^ fdndorum : EtÃgniÃcdturÃris uetus teÃdmentum,in» tus dutem Cf nouum,cumÃt utrumq^ in leilione ueteris teÃdmenti, Cf expreffum operibus, Cf ÃgniÃcdtione Ãgurdtu. Ac p hoc in fdnäis figurdfigur£,qd Ãgurd eà ueteris teÃdmenti, in fund is dulem fdiitlorum Ãgurd eR ipÃus ueritdtis, quidÃgurd eR nouiteÃdmenti ; Tos tum quippe uetus teÃdmentum in hiis rebus Cf celebrdlt;t tionibus, qua itd obferudndd pracipiuntur,Ãgurd eû Cufpræcipitur alrare fieri trium cubitoriî inaltifudine,c3 homo vix longior fit. Item quomodo fuper alrare ligneum facrificium quod precipitâipofler incedi» Qiâæftio.CXllI. DEdltdri quaritur quomodo tribus cubitis dltum eÃeuoluerit,cumtdntdÃreÃt Ãdtura hominis dltitudo.Quomodo ergo miniÃrdbdtur dltdri, cum grd dus hdbere dltdredlio loco prohibedt f Nepudenddiny quit tud reueles fuper iUud. Sed iUud dicebdt de dltdri qf terrduel Idpidibus conÃruendum effet, ubi grddusipà coadiÃcdti dd corpus dltdris utiq^ pertinereiit, nunc ue» ro detdbulisÃeridltdre pracepit,quo à dpponereturdd hordm ddminiÃrdtionis dliquid ubiÃdretminiÃerdltdi* ris, Cf pdRo miniÃerio toUeretur, dd corpus dltdris no utiq} ptineret.itê quaritur quo fup dltdre ligneu fderië ciiidu |
|
Q^VAESTIONVM tiuijdâmfvreblt;iturpoUitinccdi,pr£fertigt;n tiuin concii^ uum fieri lubit, O'erdticutdm deponufq; dd medium ei^ ut,id eft, medium concduitdtiieiui, opesefrilum reticu Idto : An quonidin dixit : Et facies cornud in qudttuor dngulos, ex feipfo erunt cornult;i,0' teges iüd nerdinento^ Hondd[bldcoriutdreferendume^ quad dit, teges iüd £rdmento,fedddomnidde quibus loquebdtur de dltdri fäbrtcdndo prtecipiens. Qind per fpi'ritum «ntellefliis, 0^ per ftolas cQ cornibus intelligatur» Quæftïo. CXIIII. Jixo.ii I gt;nbsp;tuloquereomnibus fdpientibus mente quos re» Yjjpkui fpirituinteüeäiis, îlt;rÿiilt;riaa- quidemgric eus bdbet, quem Idtinefenfum,non inteUeiiü dicere fo^ lemus: Sedferipturd de[enfumteriore quem inteüeólü uoedmus ,Ãeloquifeiet,ficutie^ddüebrieos : PerÃ^ Hebt» f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eà dutem folidus cibus eorum,quiper hdbitum e^ xercitdtoi hdbentfenfus dd difeernendum bonuOmd-» Ium. ibieni quodpofuit fenÃts, gr£cushdbet ia-Qiitrie. Quem ergo iÃum fpiritum, nià fpiritum fdnilum debe mus dccipere ? FtÃolds qudsÃciet,pe{lordlem, hume^i rdlem, Otunicdm tdldrcm,O'tunicdin cum corni^ bus,lids dppeüdtds Ãolds effe O c£terd, cum fuperius vndm Ãoldin Ãcienddm propoÃifÃt,notdndum eil.Tu^ â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ttiedtn uero cum cornibus, honeÃius putdrunt Idtini in^ terpretes dici, qà dicerenc cum cyrris, qui bené difpo^ Ãti orndmeiito efÃe ueÃibus Ãolent. Quae fint afpidifee, de quibus in alia tranf* latione,qiiam Aiigiiftinus tenet, men® tio fit, Sc quid fpithamus,6C qui lapp des in quibus nomina filiorum in feripta dicunturfecundum eorü natiuitates.Quæ^â ftio. CXVgt; txo.xs i SpidiÃds 'mneÃeÃcerdotdliquds dicdt,utrum _f~\_fcutulds, qu£ dÃuto Idtine dppeüdntur, quid et gr£cifcutum ao-Tri'J'a dppeüdnt : AnuerodfpidiÃds propter diligentem coÃigdiitidm dicit db dfpide ferpen^ te,Ãcutetidm murenul£ dppeüdntur. Spithdmus dutem longitude, O fpithdmus Idtitudo, Idtini quidam intern pretdti Ãent menfurdm extent£ pdlm£d fine poüieis ufq^ dd fine digiti minimi, item quod dicitur : Sûmes du os lapides OnychinosjOÃeulpes 'm eis nomindfiliorum Ifrdèl,Ãexnomindinldpideuno, OâÃexreliqud'm dlte^ ro,iuxtdordinemndtiuitdtiseorum, dn mteüigendwm Ãt ut lapides de nominibus Ãliorumifrdcl, Ãcundum nd» tiuitdtis eorum,id eä Ãecundum ordinem,quo iidtifunt. Qiiomodo rationale vocetur proprer in«» opiatn linguaE,quod græce non fie dicitur. Qiiæftio.CXVL Kxo.xs I 1^ âT ÃeiesÃuperrdtiondieÃmbridscompleilentesos cdtendrum de duro puro, quod Idtini ratiotid^ |
SVPER EXODVH lemterpretdtifunt,mopidlingU£ Ãaecit, gr£eus bdbet-enim 'Aoylop,n'b Tioy'iapRdtiondle dutem iüudÃo^ lemusdppeüdrequodgr£cidicunt AoyiKo'/j. Sedquo* nidm Ãôyeç 'mgr£cdlingUddmbiguumeÃ,utruuertâ bum Ãgnificet, dn rdtionem,quid utriufq; rei nomen eÃ, ubiputdtumeilduerbodudum â^lyiop, eloquiumno« Ãri'mterpretdtifunt.tSldmquodhdbemus: âEloquiddo^ Pûim.jr mini,eloquidcdÃd,gr£ci hdbent Ãoyloc. Plie ueroin ueÃeÃicerdotdliquodexduro O' hideyntho, O'pur^ purd,O COCCO duplicitorto, O' byffo dupUci tortd fieri pr£ceptumeÃ, quddrdtum duplex quo effet'm pedore fdeerdotis O' 'A.oyiop uocdretur, 'mcertum utrum d ra tione, dn d uerbo dudumfiierit, interprètes noÃri 'd r««* tione didum putdntes, rdtiondle dppeüduerunt. Qiiomodo præcipitur: Imponesfuper rationale demonftrationem SCveri» tatem. Qiiæftio.CXVII Etimponesfuperrdtiondle iudicij demonÃrdtio^^^^â** nem O' ueritdtem. QuidÃbi hoc uelit, uel 'm qud^ li re, uel metdüo,poneretur fiuper rdtionaledemonÃrdtio Oueritds, quonidm tdlid dicit fieri'muefie fdeerdotis qu£ corpordliter fiunt, inuenire diff'icile ed. Pdbuldn^ tur tdmen quida lapidéÃiffe,cuius color,Ãue ad aduer^ fd,Ãueddprofperdmutdreturqudndo fdeerdos 'mtrd-» bdt 'm fdndd,0'hoc effe qdâ dif.Et dfferet Adrou iudicia filiorum I Ãdel fuper pedus fuum, oÃendens uidelicet in t'üddemonÃrdtione,0' ueritate,quid de lÃis iudicauerit dominus,quamq pcffît 'mteüigi deinonÃrdtionö O' ue* ritdtemliteris impoÃtdm fuper Aoy'iop. De runicae talaris, ÃC periftonij con* fecfîioncjfecundumalialiterara. QiixÃio. CXVIIL EtÃciestuniedm tdlarem hidcynthindm,ideduf» Exoat q; dd talos dependentem,O' eritperiÃoniii, ex ed medium, ideÃ,qudcdputeijciatur. Hoc eà enim quod gr£ci dicunt Tvs^lsotop. Oram habens 'tJicircuitu periÃonij, opus textoris, contextam, id ed, ne ipfa ord extrinfecusaffuatur,hoc uidetur dicere cemmiffuram contextam. Vnde etidm addidit, ex ipfa ne rumpdtur,id eÃ,ut ex feipfd Ãtipfa ora centextd cum ueÃe. Qiiid fignificationis habeat, qj Aaron in* trantisSCcxeuntis in fandum,uöx tarn ftricfîeprçcipirur audirijfub peena mortis. Quæftio. CXIX. Et erit Adron,cum cceperitÃngi facer dotio audie^^ Axo.it turuox eins mtranti in fanduarium mconfpedu üo)nini,0'exeuntiutnonmoridtur, mtrantis O'exe« tmtisuocem de tintinmbulisdicit dudiri,tdntumq; ibi pondus obferudtionis pofuit ut diceret,ne moriatur, TeÃimoniaergo .qu£ddm Ãgnificari uoluit 'm ueÃe face r dotait |
|
LIBER SECVNDVS. fäccrdotiilif^ua utiq^/ignificMr ecckpd per h£c tintin ndbuld, ut iiotdfitconuerfdtio fdcerdotis,ficutApofto^ Titum.i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnes teipfum bonorum operumprie*^ iTimotiu bcns exemplum : Aut iTlud : Qj(£ dudifti d me per mul^ tos teftes^ b£c eddem commenddÃdelibus, zT bis quiido nei funt dlios docere. An quid äbud, mdgnum turnen e{l quicquid UludeRilntruntidutem Z^exeunti, pro in^ trdiitis exeuntis locutio eR, uoxpro fonitu,ndm tin= t'mndbulorum mdgis fonus quum uox efl. Qiiomodo fancîlïtas domini formai niiibeatur in laminaaiirea ,Slt;^ reliquaeiufdêloci ftio. CXX. BwiaS Et freies Idminumduredm purdm, crformdbisin eddem frrmdtionefrnditdtem domini, O' impo^^ nes tilud frper hideynthum duplicem tortdinjOquot; erit fu-s per mitrdm, fecundum dfpedum mitr£ er it,O' erit fu-^ prdfrontem Adron, utdufrrdtpeccdtd fundorum qu£i^ cunq; fundificdbuntfrlij ifrdel omnis ddtus frndorwm tor um. Qÿpmodo frrmetur in Idmind frnditds domini, non uideo, nifi dliquibus Uteris, quds quiddin qudttuor tjfr dicunt Hebr£iis, quod ut gr£ci dppelldnt nreoc y^d^^aro: ,nomëdei'meffdbile credunt frifreuel efre ddhucufq}. Sed qu£libet frnt, uel quomlibet fe hdbeditt iã liter£, ut dixi frnditdtem domini,uel frndifredtio^ nem à hoc mdgis dicendum eÃ, quod graecus hübe dt ayidcTfiLce nonnià in duro Uteris frrmdri potuiÃe crediderim.lbidutemdicit freerdotem frndorumdu^ frrre pecedtd, qu£cunq; frndiÃcdbunt inquit, Ãlij iÃdäl omnis ddtus frndorum eorum, quod drbitror didum in eisfdcriÃcijs,qu£off'eruntpropeccdtis Ãtis,utnon frn^ darum bominemintelligdmus,fedÃdndorumdbeo, funt frndd,qu£ offiruntur pro peccdtis. Cum ergo de Idmind dixiffet, ddiunxit dtq; dit : Et duferet Adron pec citd eorum qu£cunqs fundiÃeubunt Ãlij ïfr-dël omnis du tus frndus eorum, idem Ãdcerdos dufrret, qu£cumq; of firunt pro peccdtis fuis, qu£ dicimtur O' fundd , quid iufliÃcdnturO'peccdtd, quid pro peccdtis offerumtur, Ãcut multis Iods hoc ipfum euidenter feripturd commet mordt. CiuoddutemddiungitO'dicit. Eteritfuperfro tem Adron,femper dcceptum Ulis in confpedu domini, Oâ ddldmindmiUdmreuertitur :ln quo dduertendum à inueniri poteÃ, qui non hdbedt neceÃitdtem pro fuis oÃfere peccdtis prêter ChriÃum, qiä folus poteà om^ nium duÃrre pecedtd, iiiteUigiturÃontis orndmentum, Ãducid bon£ uit£, qudm qui uere perfideq^, non Ãgnb Ãcdtionem fed ueritdte fdeerdos hdbet, folus poteà dufrr re peccdtd,nec hdbet neccjfitdtem offerre pro Ãas. nbsp;nbsp;- Qiiomodoprccipiatur,vtmanus Ãagt; ron amp;nbsp;filiorS eins implcantur. Quaeftio. CXX DE Adro« CTÃlijs Adron, cum pr£ciperâ¬t loqcs dd MoyfethquomodoueÃiretur O'ungerentur. |
xxn quid eà quod dit : Et implebis mdnus eorum ut fdeer^ dotioÃmgdntur mihi. An frrte muneribus qu£ o^erenlt;: ddfuntdeo? Qiiomodo femoralia linea,precipiiin« turtegere turpitudinem lacer» dotS.QiïæftiO'CXXIL Et fiicies eis fimordlid lined, tegere turpitudinem Exo.iS corporis eorum,dlumbis ufj; dd frmord erunt. C« ueÃis tdntdcooperidttotumcorpus. quid eà quod dit^ Ãmordlid freies lined tegere turpitudinem corporis eo» rum,qudÃdppdrerepoÃ'ettdntd defuper ueÃe ddhibi^ td ? Idà quidÃgnum ejfeuoluit in hoc cdÃitdtis,uel co^: tinenti£, qu£ ideo per indumentumÃgniÃcdtur, ut non ex feipfo hdbitd, fed ddtd inteüigdtur. Qiiid fignificetnf per cidaras. Qviæftio.CXXIII. CVmdeÃlijs Adron loqueretur : Et indues eos in^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j quit tunicds. O' cinges eos zonis O' circum dd^ bisetsciddrds: QUdmdicitciddrim uelciddrds,quonid non eà interpretdtum, nee in ufu modo eil, ignordtur, puto non tdmai effe cdpitis tegimen ut nonnüüi putdue^ rumt. Eieq^enim diceret, circumddbis eis, nià tdledli'o quid effet,quod non cdpiti ,fedcorpori ufui effet. Quomodo facerdotium filiorum Aa* rondicatur fempiternumjcum iamnonfir. Quxftio. CXXIIIL ETeritiüisfdcerdotiumihiinfempiternum. Quo Exo.zt diedtin fempiternum, dehis ÃgniÃcatiuis rebus juperius fepe diximus: Etdm utiq; mutdtum eà hoc fda cerdotium, utide effet in£ternum fecundum ordinem M.elchifedech,nonfecundumordinemAdrön.ïbienim ® O iurdtio, O nulld dei'poenitudo,qud ÃgniÃcetur mu^' tdtio. lurduitenim dominus, O'non poenitebiteum, tu es,inquit,fdeerdos in£teri;um fecundum ordinem tüeb chifedech.De ordinedutem Adron diäum eH quidem, in fempiternum, uel propter tempus non pr£ceptu,quoa ufq^ obferudTetur, uel quo resÃgniÃcdret £ternds, nufr q eH tdinen didum defreerdotio Adron, quid lurduit dominus O' non peenitebit eum, Etideo didum eà in il^ lo freerdotio fecundum ordinem A\elcbifedech,non poe^ nitebiteum, utÃgniÃcdretur, quid de freerdotio Adron poenituit eum, id eà mutduit ülud. Quid per manus Aaron fignificctur,cum dicitur,Etconfummabis manus Aaron. Qiia^ft.CXXV. 'VideÃ,Oconfummdbismdnus AdroihO'md Exo.ij. numÃliorum eius.An per mdnus poteÃdtem ÃgniÃcduit, ut dliquid etidin ipà confeerd^ re poffent i PoteÃds dutem frndiÃcdtione confummd» bdtur, qud pr£eeptifunt fiindiÃcdri d E'ioyfe. Quomod» |
Q_VAESTIONVM SVPER EXODVM
|
Mxo'i? 1X0.1? 1X0.1? Qiiofnodo dicendo, Et füpchmponent Aaron amp;nbsp;filt) eins mantis fuas eteJi« gntficetiirjvnde fiipra dicSû fir, confiimmandas efle manâ eofum. Qiiæftio. CXXVI. Et adduces uitulum adoÃium tabernaculi, cr fu^ p(rim[;onent Aaron O'Ãlij eins manus fuas fuper caput uituli incoiifpcâudcmint. Ecceundefupra diâu ffl, confummandas c/fe manus eorum, id eft perficietttf dam poteftatem, ut etiam ipfifaniltificarent, ^uemodo fit cum ponunt manus fuas fuper uitulum immolandum^ Quid odor dei vocctur, Quaeftio. CXXVIL ' Vod odor fuauitatis fepe domino dicitur fa^ criftcium de uidtimis pecorum in fcripturis fa erts^non utiq; deus odore fumi deleilatur, fed tantum iJlud^ucd hie ftgnificatur fpiritaliter deu deleäatcum fpiritaliterexhibetur,quoniam ipfe odor deifpiritaliterinteUigitur: Noâ fniw ficutnos odorem corporelsnaribus ducit: Sicuterga illeolftcit,ftcifta ftgnificant, Quomodo pccfîufculum dkartir Aa=» ron, Quaflio. CXXVIIb Et fumenspeduftulum deariete confummab'onisi quodeA Aaron,ide/l ipftus Aarcn.Hoc enim per tinere uoluitad fummum Jacerdotem. Qiio mulra alia intdiigantur , viddi^s ccr, Er mt Aaron amp;nbsp;fijrjs fins Icgiti» mum aererniim,ErftoIafan(fri, amp; rdiquafçqufnria.Qtiæ» ftio. CXXJX |
Eterit Aaron CT'ftlijseins legitimivm atertrum à ftlijsJfrael,cudiceret de Peâuftulo cr Erachio utéiimarum. MoretUo ergo aternu/m dixit, quern fiepe fupra cemmemorauimus. Et ftola fandli qua eil Aa« ron, er It ftlqs eins poft lum ungere eos tn tpfts etr ion fummaremanus eorum. Septemdielusueftietfe ea fa-^ cerdos,qui fuccejferit ei defilijs eius,quiintrabit in taber ttaculum teftimonij deferuire in faniiis.Elac uerba rnuU tas quaftiones habent.Ham prin. urn hie notandum cH, quomodo eum ftolam dixerit fanili, poftea pluraliter dicitungereeosinipfts,tanq in ftolis. Nam CT fupra multas ftolas eas dixerat, quitus unaconftaret, quà mq ambiguumfît, utrum in ipfîs ab co quod funt ipfa gene^ re neutro, quacunq; funt quitus lUa ftola eompletur,id eft,ueftis facerdotalis, quod magis putandum eil,eoq, in confequentibus dicit, feptem dietiis ueftiet fe ea facer dos qui fucefterit ei, ea fcilicet omnia qua commémoras uit,cum ueftemfacerdotalem deftriteret, repetiuit fane quod fupra dixerat,confummaremanus eorum, unde quidmihiuidereturtxpofui. Quodueroait, feptèdies lus ueftiet fe ea facer dos, nunquid alijs dielus fe non uet^ ftiet t fed iHis feptem centinuis intclligi uoluit, quibut eins focerdotium quodämodo dedicatur, at^ hebdemas dis eft in eius tnehoatione fiftiuitas. Succeftorem autem Aaron eum dicit,quiintrattabernaculum teftimonij de* feruire in faniits, eum fcilicetftguificans,qui non pote» rateffeniftunus,nonquales erant filij Aaron e urn uiuo patre fuo, fed qualisfucctftfor ipftus Aaron. Quomodo ergo proprium dicit huius unius effe, intrare tabema* culu teftimonij, deferuirein fanâis,cu O' iUa qua funt extra uelu quo uelantur fanilafandlci urn, fanäa appel* lentur. O' tabemaculum teftimonij etiam lUud uocetur ubifunt fanila, id ell, men fa O' candelabrum, ubi cum deferuiant etiam fequentesfacerdotes admenfam O'ca* delabrum O' ipfum altare, quomodo un um dicit fuccef* forem Aaron,qui mtret in tabernaculum teftmonij de* feruire in fanftis ? Si dixiffet deferuire âm fandis fan* dorum,nuUa effet quadio: Ad hac enim ubi ed area te* ftimonii,folus unus mtrabat fummus facerdos, quod e* tiaminepiftolaadUebraos diligentijfîmê commenda* jjeferx-r fur, Nift firteeoipfo, quod unum dicit intrarein taber naculum teftimonij dejeruire 'm fandis, non uult utiq; inteüigi,nifî in fandifandor urn,quia Oipfauticji fan* daappellantur. Nec enim omnia qua fonda funt,etiam fandafandoru dicipoffunt, quit econtrario,qua fonda fandoru funt, proculdubioutiq; fonda funt. Vnus out ifte q ui femel manno intrabat in fandafandoru,quoni* am Ch) iftumieftim fîgiiificabat, apertiffimè fupradi» da ad tiebraos Epiftola commendotur,Qucdaute pra figuratum eft in fandafonderum, ut fuper arcam qua legem habebat, effetpropitiatioriu,ubideimifcricordia fîgniftcatur,inteÃigendumeftquà m propitius fit pec» catis eorum qui legem non implent. Hoc mihi uidetur e* tiain in Ipfa uefte facer doits fîgnifîcari. Nam O' ipfa quid aliud quam ecclepa focramenta figiiificat, quod 'm gt;0'} 00 ideft,rationaliinpedorefttcerdotis pefitciu* dicia conftituit, in lamina uero fonctifieaticnem O' ob* latioiiempeccatcrum,tanq rationale fit in peetore ft* mile area in qua lex erat, O lamina ilia in ftente fimi* lis propitiatorio,quod fuper arcam er at,Oâ utrobiq^ fer uaretur quod feriptum eft ; Superexoltat miftricordia iudieio. Qiiid præterca fi'f,qj purificatum 8C fan* flificatum alrare ieptem diebus di-cit quod fandîum fandi erit. Quæftio.CXXX. Zquot;X Vid eft,quad purificatum O'fandificatum al ^7 tarefeptem diebus dicit quad fandumfondi erit oltore i Non quidem dicit fandumfan* di rum,fîcut(ft lUudquoduelo feparotur,ubiedarca teftimonij : 'Veruntamen O hocaltareextra uelumpo* fîtum,perfandtfteotionem feptem dierum dicit potitts, q per uiidionem fieri fandumfandi, Quomodo |
LIBER SECVNDVS.
|
Qiiottiodo intcllig_afiir, Cmnisquifcti® gerit alrarcfanâiticabitur. Et qiâoddi* âiimeft, Sub toitili corcnaciiism duo latera eins induobus lateri» bus, amp;nbsp;quedâ alia. Quæâ ftio, CXXXI. Sxo(l.jp T â T dddit : Omnis ciuitetigeritaltdrc fdtiiliÃcdbi^ I 7 /â «r, cum dednnulis lot^ueretur dltdris manÃ, qdâ dUd)(noninierdri,ftd'mdUrdriiuÃ'it: Et duos dnnulos Bxe.jo durées puros freies,inquit,fubtortili coronde!tis,induo btera freies in duobus Idteribus ; Quoindm graecus kd^ ' betitd liVOKÃiTarrÃi'uqcx TToixCio/}, uel 2.uo«A/s Tüi. Trçtc'îcTîua'fç 2 uai/} rr^svenç. I^dnt elite Idterd, funt, cr pleujieldtedr. funtViide quiddm Idtinifie in^ terprietdti funt,induds pdrtes freies in duobiK Idteri^ bus.tion diitemditgrieeus ^i^r,quodeü pdrtes, fed k2.1t(, quod Idterd. iidm hoe uerbume^iniüopfdlmo pfaimjir ubifcriptumefltVxortud fieutuincd firtilis tn Idterb bus domus tua. Ac per hoe tdntum cdfus inter eft, quid prius decufdtiuum,poft ucro dbldtiuum pcfuit,in duo letterdfreies,in duobus Idteribus. Qj^isdutem fitfenfus diffieileeftdffequi,niÃfr'rteutfolet feripturd dmdree* elypÃm,ut dliquid deÃt Cf fubdudidtur, etidm hie fbudu gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;didtur, erunt, ut iÃeÃt fenfus, in duo Idterd freies , in duobus Idteribus erunt, id eÃ,dd duo Idterd freies dnnuo los, quonidm in duobus Idteribus erunt. Quid fit. Et arcus amitibus, Et vtrum arcus, an Thecap debeant dici Quaeftio. CXXXII T T erunt dreus A mitibus itd ut tolldtur iUud in eis. I Q«oî dnnulos diteerdt, dreus dieit. Annulos quip pc pro rotundis dnÃs po fuit. Et quid ell dliud diinuliis uel eirculiis, nià undiq; dreitsUdeo quiddm noUntes dr» eusdicere,Theedsinterprlt;etdtifunt,quibus dmites in» dueerentur, dieentes : Et erunt Theeadmitibits, qudà greeeum hoe non poÃet dieere, cum etidm Theca gracie uerbum Ãt,dixitdutem nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quod dreus inter» pratdtur. Quomodo infelligcndufn fit incenfiim conrinuaticnis; Et quomodo tantum femel in anno exorabit Aaron de fanguine purification is. amp;nbsp;quedam alia. Quac» flio.CXXXIIÃ. |
Tfuperitlud incenfum eontinudtionisin cen» Jffpeâudomini in progenies corum. Continudtionis incenfum dieit, quod eontinudtim fieret, id eft,nullo die pratermitteretur. Cumdedltdripraciperet incenÃ, id rH, in quo incenfum tdntum poncretur,non holccduflu, non fderificium, non libatio, pradixerdt idipfum in» cen/ùmquotidieponidebcre,nuncdutem dieit : Et de» propitidbit Adro uel exordbit fuper eornud eins femel in tnno defdnguinepurificdtionisdeliilorum. Depropi» ridbd t,db f 0 5«0(i efl depropitidtio , qua grace dicitur sfiÃact/dce. quot;Viideetidm inteHigenduni eÃ, hoc quid femel indnno iubet fieri dd propitidndum deu fuper cor» nud dltdris incenÃ, id eÃ,ut de fdnguine purificdtionis delillorum uidimdrum . f. qua ojferuntur pro de» liilis femelindnno, tdngdntur cortiud dltdris incenÃ, non pertinere ad itldm dppoÃtionem incenÃ, qudm quo tidie fieri illfferdt. lUd enim fiebdt dromdtibus, non fin» guine, cx quotidie, non femel in dnno. Nou ergoÃmus intelieiluri femel in dnno intrdre freerdotê folere in fin» (Idfdnâorum, fed femel in dnno cum fdnguine, Cf quo» tidie quidè folere intrdre fine fdnguine eduffd incenji itn ponendi. Cuni fdnguine dutem femel in dnno, mdxime quid fequitur Cf dicit: Semei in dnno purifiedbit iliud, fdnUumfdndorum eà domino, üon ergo fnncl ut dnno ponet illib incenfum quod quotidefieri iuffum cfi,fed fe» mei in dnno purifiedbit lUud quod cu fdnguine fieri de» here praceptum eÃ, pofi hoe ddiungit, fdnÃumfdn» £lortmieÃdomino,dcperhoc fdisilumfdnlîorivm non extrd,fedintrdueliimerdt, etidm üludproftüo dltdrc de quo nunc dgitur quod ponicontrd uelum intrinfecits iufiit. Quid fit quod ait ; Si acceperis cempufa/» tionem filiorum Jfraël in uilitatioo nem corum.Qé.CXXXIIll. Exo,) O QVideÃquod dit, Sidcceperis computdtionemfi» lict umifrdèl in uifitdticnem cot um, nifi quid iu bet eos dliqudndo uifitdri Cf ccptitdri,id(à numerdri f Qtçcd in Dduid preptered uindicdlum intel» hgendum eH, quid deus non iufferdt. a.Rcg.14 Quemodo praâcipiunrur vt omnia un* gantur vngucto chrifmatis, Ã6 quç-dam alia fiiblcqucntia. Qua* fiio. CXXXV. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J ADuertendum ell etidm Cf itetdnau qttèmddmo» Ãxo. j» dum unguento chrifmdtis cmnid lufiit ungi,td» birtidculum fcilicet Cf ed qua inillo erdnt, Cf dande e» runtfdnildfdnücrum : Qmnid fcilicet cum fiierintun» lid,erunt frnddfiniloi tim. (Xuidigiturdifidbit td in» ter tUd interiord qua uclo teguntur etc.fi omnid eu un» ildfiierint o uni fdiifldfdndtorvm, diligentius require-* dumjhactdmtnnotdndd eredidermiisubietidm memi» nermus, q ficut de illo dltdrifderificiot um, quodpoà unäioncm eppelldriuoluit fdnüumfdnUi, continuo di» £iu eà ; Qninis qui tdiigit iîlud fdnâlificdbitur,itd deem nihits peÃed qua de tllo unguento undid didîd funt, fdn» {Idfdndtoru cddem fententid fubfecutd eÃ, ut diceretur : Cmnis qui tdngited fdudltfiedbitur : Quodduobiis mo dis intelligi peteÃ, fiue tdngendo frndifiedbitur ,fiue findlificdbittir ut ci liccdt tdngere,fi tarnen non licebdt tdfigerepopulo tdbernaculü,qudndo cÃ'erebat hoÃi^, uel quacunq^ab eis abldtd oÃerebduttir dco.tdam con» fequenter non fobs facerdotibus, neq; folis leuitis di* cenduin ddmonet quod dit ad Koyfett, Cfftlijs ifrdel loquere dtcens, utiq^ filij I /rdê l totns ille pcpulus tritt. , labet |
Q,VAESriONVM SVPER EXÃDVM
|
lubetafttem Ãw iià , oleum linitio unilioni^^., fanâum trithoi uobis inprogenies ueftmsi fuper 'arnem ho^ minienon linietur, Gquot; fecundum compoÃtionem hanc non Ãdetis äliud, quin Ãmiliter finävm eÃ, G ÃndU Ãcitio eritiiobis. Quicunq;ÃoeceritÃmiliteri G quis tunq^'däbitde o) exfo-gt;e naticni, interibit de populo fuo. lubeiigitur non folis fncerdotibus,Ãed uniuerfo po-^ piÃolÃdel, ut non fäcinnttdle Unguentum in uÃis hu^ mdnos.KoceÃenimquoddit: Super cdrnem hominis non linietur. Prohibet ergoÃmileÃeri in uÃis fuos, G interitum mindturà quifq Ãmiliter facerit, id efl, un^ guentüddufus fuos. Similiter ÃÃmile confacerit ^uel cuiqhincdederitextericndtioni. Ac per hoc quodditi SdnäiÃcdtioerit uobist cum hoc populo ifr del uniuer^ fo did iubet, non uideo quid tnteüigdm, nià quid lice« bdteis qudndo uetiiebdittcum fuis quifq; muneribus tdn gere taberndculum, G tängendo fdiidificdbdntur pro^^ pter illud oleum quo cundd perunild funt, G hinc dis. £lum. Omnis qui tdngitfdndificdbiturtnontdmenÃc quemddmodum fdcerdotes, qui uttterno Ãcerdotio fun gerentur ungebdntur rx tHö. Qiiid fit opus vnguentarn, Qiiac» ftio. CXXXVI. Vod prMpit quibus dromdtibusÃdtThymis V dmd, id eÃ, inccnfum. G didt unguentdrio more ccdum opus unguentdrià noc ideo pu tdredebemus UnguentumÃeri, id eÃ, unde dliquid uns gdtur, fed ut did um eà T fcy wirf Wrf. uel incaifum quod impondtur iRi dltdri incetiÃ, ubinon licebdt fdcriÃcdri, Gerdt intrd fdnddfdndorum. De difcrimine inter altareincenfifiC tabcrnaculum teftimonn. QÃ.CXXXVIL Et conddes de iHis minutim G pones contrd tefiis monid in tdberndculoteÃimonÃunde innotefedm, ibi inde in fdndufdndoruerit tibi'meenfum.Pcce ites rum hoc 'ineenfum quid 'mtus ponebdtur dd dltdre ins cenà quod intus erdt, fdndumfdndorum dicitur,G tds berndculum teÃimonij propric didtur, iüud ipfum 'mtes riusubidrcd erdt, ddhibitd fdne diÃerentid, cum dit, unde'tnnotefcdm tibi inde. Sic cnimdixerdtprimum de propitidtorio, quod uti^ intus ed,ideÃ,'mtrduelum fuprddrcdm. Quo fpiritu Bcfelecl Architecfîus repJetus dieütur ,öcS quomodo fpirituflanäus needutn nominatus lubproprio vocabulo rcpcriatur.C^iac» ftio» CXXXVIIL VideÃquodPefeleelcum iuberet ddhiberio» J peribus tdberndculiÃciendis, dixit eun: fe res pleuiffe fpiritu diuino, fdpiaitùe CZ «tfclifr« Hus er fdeiitite 'm omni opere excogitdn G drehites äondrietc. Vtrum fpirituffdndi tpunerietiäm iÃdos perd tribuendd funt qud: pertinere dd optÃdumuidötur. dnGhocÃgniÃcdtiue didumeilj uted pertinedntdd diuinu fpiritum fdpientiie G mteUedus G feientitequse his rebusÃgniÃcdnturiTdmenetidm hic cum fpiritu repletus dicdtur iÃe diuino fdpientise G fdentilt;e, non dum legitur fpirituffdndus. |
Qilid fibi velit, q? cum de fabbato obfergt; uando præciperet, ait : Teftamentö acternSin me fiirjslfrael ,6C no ait inter me fiC filioslÃ* rack Qiiarftio» CXXXIX. Z*^ VidÃbiuultquodcumdefdbbdteobferudndo prieciperet dit. TeÃdmentum lt;eternum 'm me GÃlijstfrdel, non dit, inter me Gfiliot quot;ifrdel. Anquidfdbbdtum requiemÃgnifiedt, G requi» es nobis non eà nià in iUoiNdm proÃdoÃlios ifrdël u» uiuerfum populum fuum didt, id eÃ, fernen Abrdhdmt G eÃlfrdilfecundum Cdrnem G fecundum fpiritum. Udmà ïfrdèl non effet dicatdus, nip ex genere cdmis, non diceret A peÃolus : Videte ïfrdël fecundu cdrne,ubi proÃdoÃgniÃcdteffe ifrdcl fecundum fpiritum qUiin Rom».« dbfconditoiudeeuseÃetcircudfus corde. Sic ergo mes lius ÃrtdffediÃinguitur, teÃdmentie dternum in me, ut indedliusÃtfenfus,GÃliistfrdelÃgnum ceternum,ii eÃ,ietern£reiÃgnum,quomodo Petrd erdt ChriÃus, quid PetrdÃgnificdbdt ChriÃum, Hon ergo itd intelii» gendum eà teÃdmentu aternum in me G inÃlijs ifrdel, tdnq i n deo Gfilifs Jfrdël Ãt hoc teÃdmentum seternii, in me,quid in lüopromiÃd eil requies leternd? ,G Ãlijs ïfrdël Ãgnum eà teter num,quid filq ïfrdël dccepe» riet obferudiiduÃgnu quo requies ÃgniÃcdtur lt;etemd ueris ïfrdëlitis, hOc eilÃlijs promiÃtonis G uifuris dm ficiedd Ãdem Ãcuti eÃ. Quomodo in fine poft tantum fer^ monem danturMoyfi tantum due tabule lapideç.Qiiæ#â ftio CXL. Et dédit MoyfiÃdtim ut cefÃuit loquidd cum, in R»o-W monteÃnd duds tdbuids teÃimonij ,tdbulds Idpis acds fcriptds digito dei. Cum tdm multd locutus Ãtdetis, dutetdntumtdbuheddnturMcyÃldpidete, quie dicun» turtdbulee teÃimonij Ã.tur£ tndrcd.Himirum omnid eseterd qud prdicepit delis ex iVis decem pr^eceptis qu£ dudhus tdbulis conferiptd funt , peiidere intcUiguntur, à diligenter quecrdntur G beneintelligantur, quomes do hiec ipfd rurfus decem prlt;eceptd ex duobus lüs, diles ilione,lcüicetëkiG proximi in quibus totdlex pefidet GProphetee. Qtia decaufta Aaron iuftit inaurci tolli vxorum Sefiliarum vridc deos faccrer.Qô.CXLI. QVod iubet Adron indures demi dbduribus uxo I um dtqiÃlidrum, undeillisÃceret deos,non db» fur^ inteUigitur dif icilia prdcipere uos |
LIBER S E C V N D 7 S.
XXXI
|
gt; ut hoc modo eos db iHd intentione reuocdret. Fd^ üum tdmeiiiTlud ipfumdifficileute/Jetdurum ddfrci^ tndum idolum, propter eos notdndum putdui, qui con-gt; trtjhnturà quid tdle propter uitdm icterndm diuinitus fieri uel ^quo dnimo tolerdri iubedtitur. QuomodoMoyfesdixent: Hidtjtui Ifraël amp;c,cum hoc populus nô dixerit.Quæftio.CX LIE RxoJ.}x nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Micdns l^oyfiquid fÅceritde uitulo J^^ypopuliK,hoc eR de idolo quôd ex duro fuo fiÅce^ rdnt,diciteosdixi(]e:Hi dij tui ifidèl quiteeduxerunt deterrd Aegypti: Quôdeosdixi/fenonle^tur,fèddnii' mumeorumhunc fiiijje deusoflendit. Horum quippe t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uerborum gerebdnt in corde fintentidtn, qua deum Idte» ^enonpoterdt. Qind per maliciam intclligaturcutti dicf«» tui ⢠Bt propttiatus eft dommus de maü liciaquam dixit facerc populo fuo.Qiiæftio. CXLIII. Exod.ji I Æ TpropitidtuseA dominus de mdlicid qudmdixit ^^Ãcere populo fuo. Mdlicidm hicpcendm inteüi^ uoluit,fîcuti eü ; Eflimdtd e/i mdlicid exitus idorum. Secundum hdnc dicitur, bonum mdlum d deo,non fe^^ cundummdlicidmqudhomines mdlifunt. Mdlusenim deus non eA,fed mdlis ingerit mdld,quid lufluseA. Qiiid tnyfticæ fignificationis habeat Moyfes tabulas fregit iterandas, ôô quo» modo tantafupplicatione propopulo ad deum laboraucrit,quitam feuerus in uindicandopoftca extitit. Qiiæftio.CXLIlIL Bxod.}* quot;^Kdtusquidem JAoyfesuideturtdbulds tejlimonij dif J^ro dei fcriptds colUfî/fe dtq^ fregijfe : t^dgno tdmê my/kriofigurdtdcA iterdtio tejhmcti noui, quonidm ue tusÃierdt dbolendum e:!!' confiituendum nouum. Flotdn-dumfdne qudntd pro populo dd deum fupplicdtioneldi: borduerit ,quitdm feuerus ineos uindicdndo extitit. Quôddutemin ignemmiffum uitulum fuplemcontrif uit e::^ 'm dqudm ffdrfit,qudm populo potum dédit, quid nobis uidedtur fignificdre, idm alibi fcripfimus 'tn opere «umH ix' lt;:°â*trdFdufium Manichaum. Cip.jt. Quomodo Aaron dicat : Et dederiît mif^ hijôC mifiinignem,filt;exqtuitulus Exed , hic.Quxftio.CLXV. 1 / dederuntmihi, GTmip 'mignem, ejexijtuitus hic. Compaidio locutus eA, non dicens quôd ipje fôrmduerit utexiretuitulus Ãplis : Anexcufatio^ nis cdufd timendo mentitus eA tanqua ipfe 'm ignem peri^ turum durum proiecerit,dtqppfo non id dgente firma uituliexierit ? Qitpd ideo non eA credendum hoe eum animodixiÃ'e,quidnecldtere N.oyfen poffetquid effet inuiro cum quo deus bquebatur, erfi-atrem de menda= ciononredar^it. |
Qiiomodo Aatondicatur populura diflipafte.cum ipfipetierint. O.uxftio. CXLV. Et cum uidiffet M-oyfes populum, quid diffipatus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jt cft, diffipduit enim eos Aaron ut in gtudium ue^ nirent aduerfarijs fuis. Fiotandum eA quemadmodum iüud tvtum tnalum quôd populus foecit,ipp Aaron tribut dtur,quôdeis confenferitadfiiciendum quôd malepeâue rant. Mags enim diéhim eA : UiÃipduit eos Aaron, quonidm ceÃit eis, quam diÃipauerunt fe ipp qui tdntunt â jnalum flagtduerunt. Quo pado Moyfesdixerit: Dimitte populo, aut dele me de libro tuo quem feripfifti Slt;c. Qiix;* ftio. eXLVIL CVr» Moyfesdicitdddeu.Pracorpeccauitpopu^ ExoJ. jt lus ifle pecedtum magnum Ãcerunt pbideos dureos, er nuncpquidem remitttis iUis pecatum iüoru, remitte,pndutem,dele mc de libro tuo quem fcrippÃi. Securus quidem hoc dixit,ut in cofequentil us ratiocina^ tio concludatur,id eA,ut quid deus Moy fen no deleret de libro fuo, populo pecedtum illud remitteret. Veruntd^ mé aduertendnm eA qudntum malum 'm iüo peccam per ffexerit Moy fis, quôd tantd cadecredideritexpidndum qui eos pc dili^bdt, ut pro eis iüd uerbd deo fiinderet. Cur nulla uindidain Aaron proceflerit, cum tarnen didus fit dtflipafle populum, Sefaduram uituli fcecilTe. Qiixftio.CXLVIIl. MErito quaritur, cum fuperius populum diffipaf ExoJ. j gt;nbsp;fe dtiAus fit Aaron, cur 'm ipfum uindiita nuüd procefferit, nequecü Moy fis interfici iuÃitomnem qui Leuitis euntibus ad portam et redeuntibus occurriffetar» matis, neque cum po/ka fitöhim eA quôd firiptura dicit: EtpercuÃit dominus populum propter fitéktram uituli quem fÅcit Aaron, Maxime quid or hie hoc idem repe^ tendoinculcatumeA.Fione'mdiöhimeA : EtpercuÃit dominus populum propter fiôhirdmuituliquem foece^ runt, fid quem facit Aaron, ZiT tarnen none A percuffus Aaro. Quid etiam iüud quôd de facer dotio eins ante pec^ cdtum eins deus praeipiebat impletum eA,fed iuÃit et ip* fum e:yfiltos ablui, orpeordinati funt 'm facerdotu). ltd nouit iUe cui parcat ufq^ ad c'omutationem in melius, eyâ cuiparedt dd tempus, quamuis eum prafiierit in me» Hus non mutari, Ztr cui non paredt ut inutetur in melius, O' cui non parcat ita ut uita gt;?Mtationem eins expeéîet, Oâ hoc totà ad id redit quôd Apofiolus dicit exclamans: Quaminferutabilid funt iudicia eius O' inuefigibiles uiaeius. Quomodo et quarc irafeendo dicat deus, Vade afeende hinc ru ÃC populus tuus quemeduxifti de terra Aegypti; Et quo« modo deus dixeriteidê Moyii; Sine me, ÃC iratus conterram eos ; An iubendo,an f petendo. |
|
q_vaestiomvm svper exodvm petendo,cum neutrum maicftafidiuinac coniicniatjamp;f quid nobis in hoefiga nificetur.QuxÃio. CXLIX. VAde erafcendehinctii er popultis tuns quem c« duxifli de terra Aegypti.Deus iratiis dicere uide^ Bxodi }j tUr,tu amp;nbsp;l^opuluf tuui ^uem eduxiÃi de tem Aegypti: Alioqiiin dixifjit^^ tu CTpopulut meta quem eduxifli de terra Aegypti, fed illiquando idotum po(gt;ofcerent ita lotuti funt. Uloy fes enim hic homo qui eduxit nof de ter^ r^Ageypti,non fdmiaquidfräumÃtei, liberationem fuam im hominem'confÃtuendo defecerant:Hoc eis modo replieatur cum dicitur : Tu (tofulus tuia quem edu^ xiÃi de terra Aegypti, quad lUa dl criminis,et no Koy Ã.Non enim aliuduolebat Aioyfesnià ut non 'm iUo, fed in doimno fpem fonerent, C iomini mifericordia fe cu gratiarü aÃione crederent ab illa feruitute liberates, cu^ hts tarnen apud deum tanquamÃdeltÃimi ÃmMli tantum erat meritum per lUais gratiam, ut ei diceret deus ; Sine me,er irattis conteram eos. Ojuod utrum lubentisÃt cu ait : Sinemc,anquaÃpetentis Ãt,utrumq^ uidetured^^ furdum: I^am età iubebat deus,mobedienter frmulus no parebat,cr deum hoc à ftruo uelut pro beneficio petere tion decebat, cum prieferkm peffet eos etiam ilio nolen^ te conterere. iUeitaqitbifcnfus'inpromptueü,quà dhis uerbis ÃgniÃcat deus plurimum apudfeprode/feiUipo:= pulo,quia Ãc ab ido uiro diligebaiuur,quem Ãc domtnus dihgebat, uteo modo ädmoneremur,cum meria noÃra nos grauaffent ne dili^mur à deo relettari not apud eum iüortvm meritis pcjfe quos deus diliÿt.'i^am cum ab om^ nipotente dicitur honum : Sine me CT conteram eos,quid aliud dicitur, qiiam contererem eos,nià diligeraitur abs te ? lia ergj di^Ãtim eSl : Sine me,acà diceretur, nolieos dili^e Ztr conteram eos,quia ne idfreiam dileSho tua 'm, idos 'mu rcedit mihi. Obtemperandumautem effet dornig no d!centi,noli eos dili^e,à hoc iubendo dixilfet,Z^ no potins admonendo ZT exprimendo quid ilium ab eortmt fupplicio reuocaret, nec tarnen etiam illo intercedenteÃz: ne flagella difciplin£ populum dereliquit. nbsp;nbsp;Hefcio quo en'mi modofltÃc eos diligeret ipfe Koyfes deus lüos oc^ cultiiis dtligrbat,qui maniÃflü uoce terrebat. Qiiomodo dominus quafi per apoftro» phen conuertens fermonem ad populum plus mifericordiçin ai^elo quipopulum ducat, in fe erfe ftgnificet, Qiiæftio. CL. VBt dieit deus ad lAoyfen tVade ÃT afcendehinc tu zr populiis tuus,quem eduxifli de terra Ae^ gypti in terrain quamiuraui Abraham ifaac ZT Iacob dicens ; Sf mini ueftro dabo earn,continuo tanquam ad ip fiim Koyfen adhucloquatur occulta conuerÃone, quæ grace arri^eaqii dicitur, iamadipfumpopuliiloqui^ tur dicens: Et Ãinul mittam angeiu meu ante te ÃT e'qciet Chananaumçy Amorraucr AethauniZTPherefeum |
Gergefaum Euaimi CT Kiebufteum, er introdus cet te in terram fl uentem lac crmel.îJon enim afeendaftt tecum, quia populus dura ceruice es, ut non deleam te in uia.IAagna, Sacramentier mira prefunditas, tanqtiatn mifericordiam maiorc poffet atiÿlus habere quà m dt us, ' qui populo dura ceruicis pareer et,cui deus fl eu iüis effet ipfe non parceret, et tame etiam'per an^lu fuum fe ques damodo at eis ab fente qui nusq ejfeabfens potefl:,imple=â refedicitquod patribus eorum iurauit, tanquam er hic oflendes hoc fe ideo Ãcere, quia iHis patribus iuflis pro^ mtflt,non quod ifli digni effent.Quid erg) flgnÃcat,mà Ãrte ideo fe non effe eum eis,quia dura ceruice fusit,quia non eum propitium fed falubrem, mfl humilitas er pie^ tas capit. Effe autem deum cum dura ceruicis hominibus nikil eHaliud quam uindicando adeffeatq; puniendo.Vn de eu eo modo malis non adeH parcendo, freit quodper^ tin et ad iüud quod dicituriAuerte feiern tuam à peecatis meis,quia ntfl auertit,aduertit. Sicut enim fluit ear a à feie Ignis,fle pereant peccatvres à feiedei. PfalÅ.f» Pfïlm.ôj» Qiiomodo Moyfes uolens manifeÃefeu feienter uidere deum, duplicem fe habere diledionem fignificet 6lt;c. QuaeÃio. CLI. Et dixit yioyfes ad dominum: Eccetumihidicis:^^^tf E)educ populum hune, tuautemnondenwnftrafli mthi quemflmulmittasmecum. Tuautem dixifli mthi, feio te pra omnibus,er gratiam habes apud me. Si er^ muent gratiam in con/feâti tuo, eflende mihi temet ip^ fum manififteutuideam te,ut flm 'muaiiens gratiam an^ te te,er ut fciam,quia populits tuus eà gens hac. Qjjôal habet graeus 710SW , hoc quidam latini interprat Mifuntmaniflflr,cumfcripturanÃdixerit Petuit er^Ãrtaffe petius did: Si 'muaii gratia âm con^ ffeiflu tuo, ofiende mihi tcmetipfum ut feienter uideam te,quibus uerbisfatis oftendit Moyfes,quod non ita uii^ debat deum 'm ilia tanta fmiliaritate con/feâus,ut deflde rabat uidere,qucniam tVaomnesuiflonesdeiquactmij; mortalium prabebantur a/fcSibus, er ex quibus fiebat foniis quo mortalis attin^et auditus ,flc exhibebantur affumpta,flcut deus uolebatJfecie qua uolebat, ut non in eis ipfa uUofenfu corporis fentiretur diuina natur a,qua inuiflbilisubiq;tot!ieü,etnuUocontineturloco. Et quia 'm omnibus praceptis hoc efl dileflà onis dei er proximi tota lex pendet,ideo Moyfes in utroq; fuum deflderiitde monflrabat : I» dileSione.fdei, ubi ait : Si inueni gratia in con/feiht tuo,oflende mihi temetipfum mantfefîe ut ui deam te,ut flm inueniens gratia in con/feôht tuo : In di^ kSioneautem proximiubiait,erutjciam quiapopu^ lus tuus efl: gens hac. Qin'd fit qd* dicit deus; QuoniS feio te prae omnibus ex nomine, QiiajÃio.CLII. Vid eR quod dicit deus ad Moyfen, quoniam Exoa, ? gt;nbsp;feio te pra omnibus.i^unquid er^ deusnouit ~ plus alilt;lâtd pratiqua minus lAnfecutidum Mmb.ti quod- |
L t B E R S E C V N D V S.
XXXII
|
**0lt;, quüd dicitur ([uihusddm in rudngelio : flo/i noui uos. Seamdumhinc eniln fdentid (juadeindicitur fcirequ£ , iHi fgt;ldcen(, nefcire (ju£ dif^licent, non quid ignordt ed, fed quid non d^^robdt,Ãcut drs reâe dicitur ncfcire uitid CUM improbdt uitid : Pne omnibus dem Kloyfen fciebdt, quid deo pro omnibus TAoyfes pldcebdt. Qiiomodo dicat Moyfes dixifTc dcum : Scio te prç omnibus, priufö hoc alis» cubi kgatur.Quæftio. CLIIL KOtdndu eR,quöd prias ipfe Moyfes dixerdt deo, Dixifli mihi: Scio te pro omnibus,qdâ iüi deus po gt;c ipfe dixit legtur dixiffe,dnte dut no legiturfat inteüigdus dnte onid effe fcripa quo di ido deus locutus tR,fed dili^ntuts inquirendum eü in prioribus fcriptus ro pdrübus,dn uero it3,Ãt. Qiiid figmficationis habeant illa iierba; Ego uocabo nomine dominijUe! no men domini, non enim fcnptö eftjuocabor SCà Quae« ftio. CLIIIL IS- CVm dut dixiffet Moyfes dd dominu: O/knde mihi gloridm tudm,reÃio^t ei dominus :Eggt; trdnÃbo dnte te in glorid med, nbsp;nbsp;uocdbo nomine domini 'm con^ Ãieäu tuo,cr miferebor cui mifertus ero,et mifericordid proflsibo, cui mifericordidm pro/litero :Cum pduloente dixi/fetipfe : Antecedd te nbsp;nbsp;requiem tibiddbo. Qti°^ KoyfesÃc uidetur dccepijje,dnteceddm te,tdnq non ei po pulo qui pro fens m itinere Ãiturus effet, nbsp;nbsp;ideo dit : Si non ùupfe firmd ueneris nobifcum, ne meducds hinc etc. Deus dut neq; ei hoc ne^uit dicens : Et hoc tibi uerbum quôd dixifliflcidin : Quflmodoergo eu dixiffet ei Moy« fès : oflende mihi glorid,rurfus tdnq procefjiirus O' no CH eis fimalfrturus uidetur dicere : Erg) trüÃbo dnte te, fuà quid hoc dliud e^l f iHe quippe inteüi^r loqui (T (iicere ; TrdnÃbo dnte te,de quo dicit Eudngebu ; Cu ue« nifÃt horduttrdnÃretlcfus dehoemundodd pdtre, qui trdnÃtus eüd pdfehd mterprehtriperhibetur. Hoc iaq^ ntdgnd omnioprophetideü: ipfecnimdn omnes Ãlös trdnfijt dd pdtrèdehocfoculo pdrdreiHismdnÃonesre gni calorum, quds ddbit eis 'm refurreBione tnortuoru, quonid trdnÃturus dnte omnes primo^nitusdmortuis fl^s eH. Grdtid uero fud 'm eoipfo uxlde comenddt cum dicit : Et uocdbo nomine domini 'm conjfcóhi tuoanqin cof^eihi populi JÃdel,cuius Moyfes cu hoc dudiret typu ^ebdt.lnconfÃeäuenim ffntis ipÃus ubiqs differfeuo tdtur dominus ChriÃus 'm omnibus gpntibus.'Vocdbo aut iixit,non uocdbor, d^tiuu pro pdÃiuo ponens ^nere lo« tueionis muÃato/m quo nimirü nugnus fenfus Idtet. Sic ent Ãrtdffe ÃgniÃcdre uoluit feipfu hoc Ãcere,id e^l,grd tid fudÃeri ut uocetur dns 'm omnibus gctibus. Q^d ue« ro dddidit.Et miferebor cui mifertus ero,et mifericordid proÃabo cui mifericordid proÃitero, ibi pldne expreÃus oÃedit uoedtionë qud nos uocduitj fuuregnue::^ glorid, fw f meritis noflris,fed mifericordid fud, Quonid eni fe gctcs introduifiuru poHicebdtur diccsiVocdbo nomine domini 'm cofleihi tuo,comendduit fe hoc mifericorditer fleere,Ãcut ApoÃolusdicit: Dicoenim ChriÃumini^ ÃruÃiffe circunciÃois propter ueriatë dei,dd cofiniid« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»f |
dds promiÃioes pdtru,gëtes dutfuper mifericordid glo« â rificdredeii.Hoc erg) prodiëtu e^l: Miferebor cui mifer tus ero, nbsp;nbsp;mifericordid proÃabo cui mid,proÃtero,q» bus uerbis ^phibuit hoinë uelut de ,ppridru uirtutu meri» tis gloridri,ut qui gloridtur,m domino glorietur. Non enimdit,miferebor tdlibusuel tdlibus,fedcuimifericors »'Cor,)* fiierOfUt neminë procedentibus bonis opibus fuis miferi» cordidmtdntee uocdtionismeruiffefedemonÃrdret. Et« en'im ChriÃus pro impifs mortuus eR. Sed utru hoc idë nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j., repeter e uoluerit,cHdddidit,mifericordid prefhbo cui mifericordid preÃterOfUelÃcutdlij 'mterprlt;etdtifumt, cui mifericorsÃiero,dn dliquid mterÃt,nefcio. Qtiod eni greedlin^dduobus uerbis di£him eil sAencro/j, CJâ ciKh^oltrop, quôd unum dtq; idëuidetur ÃgniÃcdre, no potuit Idtinus diuerÃs uerbis dicere,fed diuerÃs modis eundë mifericordd repetiuit. Si dut diceretisr, miferebor cui mifereor, dut miferebor cui mifertus ero,no fdtis co» mode did uideretur, et tdmëÃrtius iUe ipfe ibi fenfus eSl, quid dutipÃus mifericordie fueÃrmitdte deus ifld repeti tioemoÃrduit,Ãeut,Amcdmö,Ãcut,fidtfidt,Ãcutrepett» tiofomnq Phdrdbis,plurdq}Ãmiliddutiutrif^ populis, id eR,gëttbus CT Hebreis Iwc mo deus prenuciduit mife ricordidfeeffeflöiurii Quôd ApoÃolus itd dicit : Sicut eni uos dliquddo no credidiflis deo, nuc dut mifericordid Rom») gt;nbsp;c'ofecuti eÃs i tHorit mcredulitdte,Ãc CT ipà nuc q no cre diderut à ueÃrd mifericordid,ut CT ipà mifericordid co» fequntur. Cocluà t eni deus oës i 'mcredulitute ut oniu mi» feredtur.Deinde poH hdc fue mifericordie cÃmêddtioné refpodet dd iUud quôd ei diëlufiterdt : Oflmde mibi glo» ridm tiüi,uel quôd fuprd petiuerdt Mcyfes dicens: OÃeit de mihi temetipfum mdnifiÃe ut uidedm te : Non poters 'mquit uiderefreiem med : No enim uidebit homoficient mcd CTuiuct,oÃendens huicuitequed^tur 'mfcnÃbus mortdlibus corruptibilis cdrnis,deum Ãcutielldppdre» re non poffc,id cR,Ãcuti eR uideri in iüd uitd poteü,ubi ut uiudtur huic uite moriendum eil. nbsp;nbsp;Item interpoà to drticulo dicente Ãripturd, CT dit dominus, fequitur CT loquitur :Ecce locus penes me,quis enim locus, non penes deum eil, qui nusqeil dbfens ? Sed eccleÃdinÃg« mficdtdieendo: Ecce locus penes me, tdnqtemplum fuü Mitni.j« cÃmenddns. Et Ãabis 'mquit fuper petrdm,quid fuper hdc petrdm,dit dominus, tedificdbo eccleÃd medjhtm ut trd Ãet glorid med, id eUÃdtim ut trdnÃet glorid mea Ãdbis fuprd petrdm,quid poU trdnÃtu ChriÃ,id eil,poà pdf» flonemCTrefurreiltonë ChriÃ,Ãttit populus fidelis fu» prd petrd. Et poiw te inquit 'm cduertid petrte, inunimë ÃrmiÃimu Ãgnificdt.Ali/ dutem interpretdtifunt, in fpe luncdpetrd, fed grxcushdbet nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hocenimfordmen uelcduerndrectius interpretdmur. Ettegdmmdnumeà fuper ttdontc trdnfedin. CTduferdm mdtium medm cT fi tunt |
Q^VAESTIONVM SVPER EXODVM
|
lunc uidtbis pofkriord m(d, Ãcies aut med fion uidebitur tibi. Cum idm dixifjit,fldbii fuper petram flatim ut tran pet glorid med, ubi 'mteUigitur poP tranptüptuin pro^ mtplÃe Ãtper petram PdbiUtAtem,quomodo deciptendum eü quód dit,pondm te in cduemdm petrde,cr tegim ma^ num mearn fuper te donee C^c. quap iam iüo in petra eo flitutv tegit manu fuam fuper eu/nttGr deinde tranfeat^eït effe in petra non poÃit mp poil eütstranptum. Sed reed» pitulatio intelligenda eürei prtetermiffe, quält folet uti fcripturdin nudtus loeii. PoÃea quippe dixit quód ordi= ne temporisprius eil.Q«iordo itafehabet: Tegim ma= nu mea fuper te donee tranfea,cr twie uidebis poÃeriord med,nam peies mea non uidebitur tibi,crfhbis fuper pe trdmfhtim ut tranpet gloria mea, O' ponam te in cauer na petree. Hoe enimpcium eil in eis quos tunepgnipea bdtperfottA Moypiid eil,\fraclitis,quiin domtnn iefum peut dihts ApoÃolorum indiednt,poÃTd erediderunt, id eHjhtim ut tranpet eius gloria. Ndm pofkaq refurre* xit dmortuis,0'afcmdit in ecelum, miffo de coclojfiri^ tu fanih, etim linguis omnium gentium loquerentur A« pofltgt;li,eompufiih funt eorde tmdti ex cis qui eruciÃxe^ rant Chrifl!im,quem p eognouiffent, nunö donunu glo^ rie erueipxiffent,cdeitas ex parte ifraëlpHa eil ,peut AAo.i. !,.Corin,x Koma. II Pfaim..y. jiihim perat,te^m manum meam fuper te donee tran^ feam.Vnde pfalmus,dieit : Quonia die ae neik grauata eü fuper me manus tud,diem appelldiu,quando Cbriflus diuina mirdculd peiebat,noilem,qudndopeut homo mo riebdtur,qudndoO'iUititubdueruntquiin dieeredide^ rant.Hoe eil er^ cum trdnpero,tunc uidebis poÃeriora mea,cu tranpero de hoc mundo ad pdtrem pofkriusin mecrediturifunt,quorutypuffris. Tuncetenim copun » AAu I. cordedixerunt '.Quidpciemus i Et iupifunt ah Apo polis dgere poenitètiâ O' Baptizdriin nomine iefu Citri p,ut dimitterentur iUispeceata eorum. Quod tn Pfdlzi mo iUo fequitur, cum diihim effet, die de ncâe grauata i.Cotin i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;manus tud, id eil, ut cOLgnofeerem : Si enim cogncuiffent,nunq dominum gloria crucipxiffent,fequi tur O' iun^t .Connerfus fum in terumna mea dum con-f pÿturPina,ideil,cum efem eorde compunéius.Dein^ de addict : Peceatu meu cognoui O pcinus meum non operui,poÃq uiderunt quanto fcelere Chnpim crucip= xerint. Et quia receperunt cenplium ut a^ent poeni= tentiam O'in BaptifmoremiÃionem acciperene peccdc arum ; Dixiinquitpronunciabo aduerfum me deliihim meum domino,et tu remipp impietatem cordis mei.Hae autem prophetiam potius piÃe quetm lacutus eH demis nus ad ^^oyfen,fdtis res ipfa indicat, quandoquidem de petrd uel cauerna eius, CT de manu eius fuppoptione,de uipone poÃeriorum eius nihil poped uipbtli opere fubfes futum le^tur. Mox enim adiun^t interpepto articula fcriptura : Et dixit dominus ad Moy fen, cum ipfe domis ttusutiq^etidmiUaquafupra funt loqueretur atq; indé eontexit quid deinceps dominus dieat : Ex tide (ibi duat Md} lapideas peut O' primas |
Qiiideft qj dictum eft de domino: Et rcS non putificabir jfecundum aliam lix teram. CXuacftio. CLV. Vid eil quod diiium tH de domino : Et rewm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 su 7 non puripcabit, nip non eum dieet innocenté. Qiîomododeusloquens Moyfidepopu lo Ifrael^dicit : Popukis tuns £i c, Quæftio. CLVI. DEttJ in monte nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tabulas con ekoJ.j^ fcripturo dicit Moyp inter catera : Coram omni populo tuo pciam gloria fa : Nond« dignatur d:cere,ca* rä omni populo mea. An ita dixit populo tuo,qucmoda cuilibet homini eiusdem populi diceretur,ex quo populo es ? Qjiomodociuitdti tuadicimus, noncuidominaris, uel quam eonptuip,fed unde auis es. Sic enim O' paulo^ poH dicit. Omnis popuhts inquibus cs. Alio modo quid diihim cil,nip populus tuus i Qnod autem non dixit in quo es,confuctudo locutionis eil. Qiiid fit cp dtcitur ad Moy fen: Attende ibi nequandoponasteftamentum amp;c. Qiiæftio. CLVIL 'VideilquoddicituradUioyfen: Attendeibi^^^^'^* ncquando ponas TeÃamentum his qui fedent fuper terrain, tion enim habetgracus, ne quando ponas,fed ne quando ponat. An prte de populo ei dicere uoluit cuius ipfe duéhr piti Sed non ipfe intro» duxit populum in earn terram ubi prohibet poniteÃamö turn cum cisquiiniUahaUtabant. Mirumitag^locutio» nis genus eil,cradhucinexpertum,uel non animaduer» fum, p tarnen locutio eil,ac non fen fus aliquis. Qiiomodo deus zelator dicafur. Qiîæftio. CLVIIL C Vm praciperet deus loquens ad Moy fen, ut data terrain poteÃate, omnis idolatria euerteretur, necadorarentur dipalieni,ait: Dominusenim deus Ze» lans,nomai deus Zelator eil ,id eil, ipfum nomen quod dommus deus dicitur,Zelans eit,quia deus Zelator eil, Qupdnohumana perturbationis uitiofreitdeus,fcmp atq; omnimodo incomutabilis atq^ traquiTlus,fed hoc uer bo indicat non impuiie plabcm fMm per aliénas deosÃr ntcaturam.Duiîum eil enim uerbu à trapa metaphora à Zelo maritali,quod caÃitatem cufbdit uxoris, quod no» bisprodeil,nodeo. Quis enim taliffnereÃrnicationis deo nocuerit-.fedpbiplurimu utpereatf Quad deus pro hibet terrore grauiÃimo Zelantè fe appeUas. Cui dicitur in Pfalmo: PerdidiÃiomnemquiÃrnicaturabste, mihi autemadhareredeo bonum e^.Deni^ fequitur'.üeÃr^ Pftim.r» te ponas teÃamentum his qui fedent fuper terram Ct'Ãr nicentur poH deos eorum. Quid fit Q»dicitur: Non uideberisin confpedu meoinanis, Qijaftio. CLIX» Qu öd ait: |
Exod. ;4
Exodi J4
}4
Exod.)4
Bxod.34
Exed.}4
LIBER SECVNDVS.
xxxin
QVod lt;tù:No uideberis in coJJjeihi mco indnii,{tcut mdicant circüfli),ntid,de (juibia loquitur in co]jgt;es '^ciu tuodicitdominui in übernAculo fuo,hoc fft dut twn ibi uideberis inMis, ntf^ intnibis finedlit^uo muru:re.CiUÃd]jgt;irit3,literintclleinim mdgitti fdcrcimcnf tu e^. Verii h^ec dicebMtur in umbrisÃgnificdtioninn. Qtn'd fjt qd* dicit de Sabbato loquens; Sa= tioneSiT meÃe requiefces.Qiiæft.CLX. C\-m de Sdbbdm pr£clt;epijjet, quid nbsp;nbsp;quad ttddi^
dii::De Ãtione ZSâ meÃe requiefces ; Videtur enim dicere,tëpore fdtionis ZSâ nKÃis. An Ãrte itA obferudndu requiem Sdbbdti pr£cepit,ut nec iüd tcpord hdbedni ex^ cufdiionemqu£ dgricolis udlde funt neceÃdrid propter uióhem dtq^ uiam ? 'üeÃ'um eü crg) ut etidm tempore fd= bonis ZSâ meÃi'S qudndo muUu ur^t operdtio, requicfcd^ tur in SdbbdiVjdc Ãc p h£c tepord qu£ opui plurimu fld= ^tdtiÃgnifiedtueilomnitcpore, Sdbbdto debereceÃdri. Quid fit ; Non concupifcet quif^ de ter«â ra tua cum afcendes uideri in confpe«
óïudei» Quæftio. CLXI»
VÃd dixit : No concupifcet quisq de terrd tud cumdfcendetuideriincoÃe^deituipertrid tepord dnni,hoc ueult intelli^ ut fecurui quis quedfcenderet,necdeterrd fud foüicituieÃet deoproi mittente cuflodidm, quad nemo inde dliquid concupifce--^ ret,propter ilium qui dfcendit nee fudm inde timeret db^ feiitidm. Et hicfdtis oÃendit quidfuprd dixerit,non dp^ pdrebis in coÃeilu domini dei tui induis, quid in iUo loco dixit,ubi tuber ndculu ucl templu deus Ãerdt hdbittturus. Qiiid fitjNon occides fuper fermentS fan guinem immolatorum meorum,
Qpaeftio. CLXII.
QVid eR quod dit : Non occides fuper Ãrmentivm fdnguinem immoldtorum meoru. Au iüd hoe loco dicit tmmoldtd fue que per Pdfchd occiduntur, Crpritcepit nc tune fit in domo Ãrmentivm,quonid dies funtdzimorum ?
Quid illud.No dormiet in mane immola» tio folênitatis Pafchç.Quæftio.CLXIII. QVid eA quod dit: Et non dormiet in meme immoe Idtio folënitdbs Pdfchlt;e, mà quôd fuperius dperte pr£cepit ne dliquid ex pecore quad mmold tur cdrniu relinqudtur in mune. Sed locubofÅcit obfcuri tdtem, dormiet enim dixit pro mduebit.
Qiïo illud.Non coques agnSinlaifîe ma» tris fuae,de quo etiam priusdifquifigt; tumeft. Qiiæftio. CLXIIII.
NOncoques dgnïi mldék mdtris fue. Ecce dixit iterü, quôd quemddmodu inteüiÿ poÃit ignore. MdgKd. tdmen eR de Chriflo prophetid ,ZS'à fieri ddliis terd poÃit,qudnto muÿs à nà poteü. In fermonibus enim dei no funt dd proprietawm operu omnid reuocddd,ficut nec lUud de petrd ZS cduernd eius ZSâ ntdnus fuppofibos ne, Sed pldne de fide ndrrdtionis hoc exigendu eü,ut qua
dicitÃölAcÃ'e,uereÃ^ki Ãnt,ZJâqute dicit di£h eÃe,uere diiÃtiÃnt. Quôdexiÿturetidmdndrrdtoribus Eudns ^lijiCum enim ChriÃimndrrentqu£ddmdixiÃequ£ in pdrdbolis dixit, tdmen h£c eum dixiÃe non pdrdbolid cd,fed HÃoricdndrrdtio eSl.
Qïió Moyfes fignificatur ieiunaffe iterö quadragintadies. Qiiæftio.CLXV.
Et erdt ibi MiOyfes in conÃeöhi domini quddrd^n Exod, j4 td diebus ZT quddrd^ntd noiUbits, pdnem no ntdn ducduit ZS dqudii non bibit. Quôd ZS'dtitedixerdtqudn do tdbulds dcc£pit quds ã^t, hoc etid modo repetit,no â recdpituldndo quôd Ãäum eli, fed iteru Ãi^im eÃe con« menddns. Repetitio quippe legis idm quidÃgnificet dis ximus.Qjiôd dut dit,pdnem nonmdnducduit,ZS'dqudin no bibit,inteUiÿtur,ieiunduit,d pdrte totumÃd eA,nomis ne pdnis omne cibu, ZS nomine dqu£ omne potumÃgs nificdnte feripturd.
Qiiomododicatur Moyfes feripfifle dca» cem uerba legis,cum prius deus didiis
fit illud foecifTe, Qiiae.CLX VL , Erz*â t 1
Tlcrtpfitmtdbultsteflumentidecemuerbd, De TAoyfediihim eR quôd ipfe feripferit, cui etidm de US pdulodnte dixerdt: Scribe tibi uerbd h£c. Cu uero pri^ miile^m dcc£pit,cuius tdbulds dbiecit ZSãgit,necipgt; fe excidiÃe dióius eSl abulds Idpideds, et modo diélu eÃ: Excide tibi duds mbulds ldpidedS,nec ei diélu eSl ut feri^ beret,Ãcut ei mo didtur, nec eds ipfe fcripÃÃi ndrrdtur, Ãcut modonArrdt fcripturd,ZSdicit: ScripÃtin tdbulis Exo. tefldnÃti decc uerbd,fed tue diélu eH: Et deÃt UioyÃflda tim ut ce/fduit loqui dd eu in monte Sind duds tdbulds tefli monij tdbulds Upideds feriptds di^to dei.Deinde pdulo^ poU-.CÃuerfusinquitéiioyfesdefcëditdemonte, ZSdu£ tdbul£ teflimonij i mdiiu eius, tdbul£ ldpide£ feripta ex utrdque pdrte edru, hinc dtq^ hinc erüt fcript£,et tdbuhe Opus dei erdnt, ZS feripturd, feripturd dei ZS fculptdin tdbulis. Eroinde mdgnd oritur qu£)lio quomodo iüt td^ bul£,quds erdt lAoyfes deo utii^ pr£fciente Ãölurus,non hominis opus diedntur eÃe, fed dei, nec db homiite ferip^ t£,fed fcript£ di^to dei. Pofleriores uero tdbul£ tdmdin mdnfur£ZSint^erndculodc templodeiÃtur£iubente quidë deo,td db homine excife Ãnt,qud db homine ferip» t£. AnÃrte in tdis prioribits grdtid deiÃgnificdbdtur, no hominis opus,qud grdtid indigniÃöhfunt reuertëtes corde in Aegyptum etÃicientes idolu, unde iüo benefitio priudti fumt,ZS proptered t/ioyfes tdbulds ãigt,iflis ue ro tdbulis poflerioribusÃgnificdti funt qui de fuis ope^i ribusgloridtur.yndcdiciturApoÃ)lus: ïgnordntes dei Roma.)«» iufticidm ZS fudm uolentes cöfiitiiere, iufbci£ dei no funt fubie£li,ZS ideo tdbul£ humdno opere exculpt£,ethumdi no opere c0fcript£ ,ddt£ funt, qu£ cu ipÃs yndnerent dd eos Ãngnificdndos de (uisoperibus gloridturos no de di ^to dei,hoc eH deÃiritu dei. Certe er^ repetitio le^s nouü tefktmentu Ãgnifiedt, illud dutuetus Ãgnificdbdt, un^ conÃdölu et dbolitü eA,ttMxime, quonid cii fecudo
f à kxdiUur
Q_VAESTÃONVM SVPER EXODVM
Ux dätur, nüUo terrore dtitur,Ãcut ilia in anto flrcpitu, ignium,nubium Gquot; tubarum, utide tremefà élus popului jÃxod. »O, dixit : Non loquatur deui ad tu)s ne moriamur^undefig nificatur timor effi in ueteri tejhmcnto, 'm noua dileého. Q«o i^tur hic foluitur cju^ltio, guareilhe opta dei, iã opus hominis,Gt ûhe c'a fer ipt£ di^to dei,}ft£ ferip t£ab homineiÃn forte,ideo magis i illis prioribiis uetia Ãgnificatü cà ttÃamctum,ciuia deus ibi pr£cepit,fed ho mo non facit f Lfx fmm po/jta eü in ueteri tefhmento i]U£conuinceret transgreffores qu£ fubintrauit utabu Rom.p nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;deliébtm. No «wm 'mplebatur timoré,qu£ non im
pletur nià Charitate. Et ideo dicitur opus dei,quia deus ⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;legem coflituit,deus cofcripfit,nullimi opus hominis,quia
homo deo non obtemperauit,Gt eum potius ream lex fa citAn fecundis out tabulis homo per adiutorium dei tabu Watrti nbsp;nbsp;lasfacitatq;confcripÃt,quia nouiteflamenti Charitas
Roma.,} le^n facit. Vndedicitdoininus: Eton uenilegtm fob ^**ââ*' uere,fed adimplere. DicitautemApoÃolus:Plenitudo legis Charitas : Et fides qu£ per dile^honemoperatur. Eaäum eil itaq; hominiÃeile 'm neue teflamento quodin uetere difficile fidt, habend fidem qu£ per dilcäionem dpe » Cotin } nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i eflffiiritum dei intus earn
in corde fcribente,non firisinlapide.Vnde dicit Apcflo:= ius ; Non in tabulis lapideis fed in tabulis cordis carna^ libus,quoniam C haritas dei qua ueraciter impletur pr£f ceptu/m,diffufa eil in cordibus noflris perÃiritu fanäu Roma. f. qw datus e^l nobis. Hoc eR erlt;ÿ, prima data eil lex ubi Ãgnificatur uctus teflamentÃ,quod eil opus tantumo^^ Roma.z dodeiGtconferiptiodigitodei. QuodApofklusdieit: âitaq- kx quidem fanila Gt mandatu fanihnn Gt iuflum Gt bonum. Lex er^ fanda nbsp;nbsp;bona, deiopus ed, ubi
hcmoruhtl a^t,quia no obtempérât fed reatu pobus pr£ mitur lege nunanteatq; damnäte. Peccatum enm inquit ntappareat peccatum per bonum opatum ed mthi mor^ tem.Eeatus autem homo eà cu hoc mandata fanihim Gt iuÃü Gt bonuÃcit,hoc etü opus eins,fed p gratiä dei. Qiiomodo ct qiiare ambigue dir aturjiec iierbaquæ dixit dominus facere ea SCc.
Qiiæftio.CLXVlI.
fixed.}4 A ^Oyfesadfilios ifraelpoflraqdemonte defcen^ ^dit habeas abas tabulas legis circumpoÃto fibi ucianiine propter gloria uultus eius,q filij ïfraël non pos terant mtueri. E{£c inquit uerba qu^ dixit dominus Ãce^ cereea,ambiffiepoÃtum edi,utrum ea Ãcere,ipfedomi^ nus,an iüi,fed utiq^ manifiÃu ed, quod iOi, luÃit quippe ille qu£ fierent. nbsp;nbsp;Sed firte ideo Ãc poÃtum ed, ut ex
utroq;accipiatur, quia Gt dominus'^Ãcitcum'fäcientes adiiiuatyfecundum illudApoÃoli, Jn ftnwrc CT trfmore Piiili (gt; t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ipforum falutem operamini, deus entm ed qui
operatur in uobis Gt ueÃeGt operari ^p bona uoluntate.
Qpid fit ; Omnis ofFerens deptionem» Quæfiio.CLXVIlL
fixed,} ç nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ofÃrens dempttone, ar^ntu Gf £s attule^
runt dempäonc domino,tanq dicer et: Omnis qui ittMit,attulit illud,atq^ illud inier catera qu£ dicebat,ee
argentu,Gt £s comemorans.Demptionem fane mterfire» tattfuntlatini,quödgr£cushabet cqstât/ao, AppeUatu ed aut déptio,eo quod Ãbi demeret qui domino oÃirret. Quomodo Befelecl iterum dicatur fpir it ti diuinoplenusjamp;^ quæfi't Ãrebiredonica»
Quæftio» CLXIX.
NArrante Aloyfecomemoratumed quod ei dixit deus de Eefeleel eifdem uerbis ac totidem,quèd eà tmpleueritÃiritudiuino fapienti£ GT mtelleihis G^fci^ enti£ ad tabernaculi opera Ãeienda, qu£ pertinent ad ar» tes opificum : Vnde quid nobis uideretur ia diximus. Sed ideo nuc hoc idem cenumorandu putaui, quia ao fi'iiÃrd eifdemcmniouerbisrepetitu ed,quibusantea faoyÃ^ domiaoÃerat'mtimatii Sane nouomoreh£cars Archi» tedonica perhibetur opificu ex auro gt arÿinto er quo» cunq; metaUo,cü iHa dicifoleat Architedomca qu£ per» tinet ad Ãbricas ædificiorum.
Qiiomodo m ulti ardifi'candi périt ia dona» tifuifiefignificentur. Qiïæftio.CLXX.
Exe.fS
1?â T omnes quiÃonte uellent ire ad opera ut confum Excd. jmarent ea, GSquot; acc£perunt à Moyfe omnes demp»
tum £sAn noticiam tantu Moyfes pertulit qu£ dominus Opera fieri pr£cepit, tabernaculS.f cum omnibus qult;à 'm eo eÃent GX uefics facerdotales. Comemorauit autent quosdam quibus dixit Ãiritu diuinitus datum, quod Mat, efficere pojfent GT tarnen multi intelliguntÃonte ad ea» dem Opera ueniffequibus ncc imperatum ed, neceorunt nomina comemorata funt à domino dida MoyÃ. Hoer» g) Mifolihoc inunus diuinitus habuerunt qui nomiatint comemorantur,fed Ãrtaffe pr£cipueatq; exceüentms-. Laudandiis edaut 'm his omnibus no attradus ad opus feruiliter animus,fed liber aliter CT Ãonte deuotus.
Quomodo fignanda fit iufticia Archite«* florum ,qui plus offerri nbsp;opus eflet pro»
hibuerSr. QuæftiOtCLXXl.
NOtandumquôdilliqui fapientesappellanturcf» fixed« Ãdoresoperufandietiam moribus tales erant, utcum ipà fufeiperentomnia qu£ populus ofÃrebat» exiÃmlt;).ns neceffaria ex quibus iüa omnia complerentur, uiderunt plus ojÃrri q eratncceffe, GT dixerunt MoyÃ, atq; ille per pr£conem ultra populum oÃvrre prohibuiL Eoterant autem à uellent inidta aufèrre,fed modeÃa pro hibuit,uel religio terruit.
Quomodo Moyfcs pofte^ defeenderat de monte cum decem præceptis, tantum !o» quiturdeSabbato.Quaftio.CLXXIL Pofieaq defeendit A^oyfcs de monte, opera comenda ExoLif tur tabernaculiconÃruendi G^ ueÃs faeerdotalis, de quibus fà ciendis anteq aliud pr£ciperet,lccutus ed ad populum de Sabbati obferuabone.'V binon immerito mo» uet,cum deeem uerba legisacc£pit in tabulis lapideis iteru quas ipfeexcidit,ipfe con fcripÃt,quare de Sabbato folo poflvaq defeendit populum admonuit i S i enim pro» pterea decem pr£cepta legis fuptrfluuÃitut populus ite
rutn
LIBER SECVNDVM
xxxini
|
rum dUiierit, cur hóe non fitit fufierflii'um utdc Sdb^ bdto Mdirct,cu hoe 'm eifdë pneeeptii decein legdtur: AnGT hoe fîmilecü ueldmento quofdeietn obtexit,qui(t fpkiidcremuultusciufÃlij ïfrdëlnonpoterdntintueri ? Nd»nfx (/fcem pr^eeptM hoe folum populo prueeepit, Qjlodfigurdte ibi diäum cfl : Ahd qutppe nouempeut pr£eeptdfunt,etidm in nouo teftdinento obferudndd )ni= ntmedubttdmtM.lUuddutemunum de pbbdto ufq^adeo pgurdtddicifeptimiobferudtionedpud Jfrdêlitd! ueld^ tum fritfC^in my per io precept um pit, CT quoddm fd^ crdmeneopgurdbdtur,uthodiednobifnon obferuetur, fed folum quod pgnifiedbdtn ituedmur : I« iüd dutem re^ quie ubi operd feruilid iubentur eejfdre mdgnd eü dititua tudogrdtiadei.Tuneenimpunceürequie operd bond, cum pdes per dileflionem operdtur, timor dutemtors mcntumhdbettamp;in tormento qua requiesiVnde timor non eft in chdritdte,chdritds dutem dijfufd eü in cordis bus noÃrisper fpiritumfandum quidatus ep nobis,idea f .Eolian 4 phbdtum reqtiies fandd domino dicitur,dei fcilicet grds tia tribuendlt;i,non nobis uelut ex nobis : Alioquinnos Prd opera pc erunt,ut pns humand,dutaum peccato,aut cumtimore,noncumdiledione,Gt'ideoferuilia pneres Rom», f 'tien enim puPrdinpitutum eH Gf fdbbdtum fdbbatos rum. Superius qudndo prius locutus eH deus de tdbernds culo ungendo,dixiteddem unfUcnefauHipcdritUd oms nid Gf peri fanddfdnllorum: Altäre dutem holocdupos matum eddem undione fdnllipcdtum,dixit fdnliu fdna^ iti,GX hoc intertffeuidebdtur quod nihileorum dixiffet fdn£lumfdndorum,nip quod tantum uelo feparabatur d fanëlo,ideP,ubierdtarcd tepamenti Gf dltdre incenn p.Nunc autem cum eadem rcpcteret,dixit de tabernds culo undo his qua in illo effent quod eadem undione fandipedrentnr Gfperent fdndd,iîlud autem altare hos locduPomdtlim,de quo prius dixerat quod peret fandu fandi,eadem undione nunc dixit pen fandufandoru. ynde ddtur inteUigi tantundem ualere quod didumpes rat fdndumfdndi,quantum ualet quod didum ell,fans dumfandorum,acper hoc GfiUa omnia undd,id eP, totum tdberndeulum GX quacunq- 'm eo effent,qua priits dppeUauerdt fdnddfdndorum,tantundem ualere quod nunc ait fdnda,nec unumquodqi eorivm did tantumodo pop ipdm undionem fandumfandi, uerumetiam fans dum fandoriMn,pcut altare holocauPomatum,ut iam nihil mterpt,qudntu ad hane appellationem attinet,ms ter ilia qua interius intra uelum perant,id ep,ubi erat area tepimonij GT caterdpris,nip quod ilia interius itd diccbdntur fandafandorum uel fandumfandi,utetiam anteundionempc appelldrentur,caterd uero undione fandipedtd funt,ut hoc nomendccipercnc. Quodocio difeutiendum ep quid tpa pgntpeent: Qiiomodo dicatnr Moy fes extent» dit aulea fiipra tabcrnaculum,0(^ qug kim. Qiiæftio. CLXXIIl. |
CVm feripturd ndrrdret quomodo Moyfei cons Hituerittdberndculum : Extendit inquit duled fuper tdberndeulum non utiq^ defuper tedium, fed eins gens columnAS,quid de columnis dixerdt,quöd pdtuerit tdberndculumAtem cum dicit : Et fuper dtrium in cirs cuitu tdberndculi CXdltdris, mdnipfldtdltdreholocdu fiomdtum dd opium tdberndculifirinfecus piffe ut dtrio totum dmbiretur,O'dltdre effet inpd dtriutti inter pors tdm dtrij GT Opium tdberndculi. l^otdndd eflquoq^res multum mirabilis, quod nube defeendente eSquot; implente tdberndculum,qu£ tdmenglorid domini dicitur,n6 pos terdt lAoyfes intrdretdberndculu,quiin mote Sind qud, do legem primitus dccoepit intrauit in nubem ubierdt deus. Proculdubto ergo dlidm perfondm tune pgurdbdt ididmnunc.Ettunceorumqui pdrticipes fiunt intima ueritdtis dei,nunc dutem ïuddtorum, quibus glorid das mini qua in tdberndculo efl,quod ep gratid Chripi,tds qnubesopponiturn6edm,inteUigentibus,Grideo non intrduitin tdberndculuin tepimonij. Ethoccredendunt edl femel fddlum mox ut conpitutum eil tdberndeulum, pgmpcdtionis huius eduffd ud dlicuius dlterius ; bieq^ es nifemperpeerdt nubes fup tdberndculuuttUuc Mofes intrdreno poffet,qudndoquidem non remouebdtur, nip cumeishocpgnumddbdturdipungaidi,hoc cH cdPrd mouendi ex eo loco ubi erdnt,et dccedendi quo nubes dus cebdtper diem,GrÃdmmdpernoHem.Qua duouidp pm fuper tdberndeulum mdnebdnt,ubicdprd pofuiffent nubes perdiem Ãdmmd per noHem. Topograplna Tabcrnaculi. QVoriwm über qui exodus dicitur, in conpitufios netdterndculifumitterminum,de quo tdbernds culoetidm per fuperiordeiufdemlibri multd diéldperdnt quafdciebdnt diPficultatem intelligettdi,ps cutfoletomnis t tîo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;o,id eH loci dlicuius depris ptioinomnihiPoridfdcere,uifum eil mihi de toto ipfo tdberndculo fepdrdtim dicere,quo inteüigdturpperi po teP,qudleiUudGrquidperit,interim dd proprietdtent ndrrdtionis infpelld,Gf in illud tempus dilata pgurdtd pgnipcdtione,neq; enim ibi aliquid piffe putanduin eH qdâ iubente deo cöpitueretur pne alicuius magna rei fas crdmento,cuiuscognitiopdemprmdnq; pietatis adipös cet.lubetergo deus Moyp facere tdberndeulum decem duleorum de hideyntho CT purpurd Gfcocco torto GJquot; iyffotortd chérubin operetextorisavÃcPtx: qudsgra ci dppellant latini dulad phibët ,quds cortilids uulgo uos ciïtNo ergo deeë dtridperi iulfit,pcut quida negligëtcs interpretdti pint: l!iÃenidulds,fedduladsdixit. Cpere ergo textili hcerubin iuffit in duleisperi, quoru duleoru longitudinem effe pracepit cubitorum uigintioHo, es* Idtitudinem cubitorum quattuor. Coharere dutem inuis cem duled Gt'coniugi inter fe quinq^ hinc,^^^ qnq^ inde, utfpdciunt Exo.40 Exo. J7. |
Q_VAESTIONVM SVPER EXODVM
|
Ui fpäciu ^«0 J eU cingereiur,hoc elfct tdberndculi fpd^^ âciivm. (^omodo dutem 'mier fe connedmntur eddetn quinddHleditdpriCcepit: Frfnej jDw tKgwï dnfdt bid's cynthiiid^t ora Ãvmmd duki unim ex und pdrte in corns nti([urdm,G'Ã.c freies fummdtn dd commifrurdm fecun ddin,id efrubicommittiturdiilcum duleo,tertiivm feilis cet fecundo,quod fecwtdwm idm cum primo commijjiim t^l,id efr,coniunaum diq^ connexum,freiem contrd frs ciemconÃfientidexdduerlbfrnguld,quonidm inter fe iuÃited coniungi,utex dduerfo conÃituerentur .Vs trum dutem quddrum fpdcitvm bis concluderetur,dn ros tundum,nondumdppdret,fed dppdrebitcum de colums nis cceperitdicere, quibus protendunturdtded.Uon ers go dmpltusqudm de trium conexione dicer euoluityqute Ãt in dudbus commiffiiris,fecundi dd primum, O' tertij dd fecundum,utex hdcueluti reguld aeterd iungerens tur.Anfds ergo prlt;ecepit fieri prjmo duleoquinqudgins td ex tmd pdrte qud iUtfiterdt committendum fecuttdum O'dnfids quinqudgintd tertio duleo ex ed pdrte qud fies cundo coniungebdtur,ipfium dutem fiecundum,id eÃjns ter utrdfiqi quinqftdgends medium circulos hdbere uoluit quinqudgintd dureos,utiq; ex und pdrte per quos coniungeretur quinqdgintd dnÃs duki primi,dc per bocconfiequens erdtut ex dlidquoq; pdrte circulos tos tidem bdberet,per quos coniungereturdnÃs duki tertij. diiod breuiter ficripturd itd dixit : Et freies circulos quinqudgintd dureos,O'coniungesduleum dd duleum ctrculis,O'erit tdbertidculum unum. Circuli ergo quins qudgintd durei fiecundi duki infierebdntur,quinqudgins td dtiÃs tertij duleiy O' deiiiceps itd aeterd connediebdns tur,utquinq; compkilerentur, dtqjexdduerfrpdrte dlidÃmtliterquinqi.Deindedicit : E.tfiu:ies ueldcdpilld cidoperirefiupert^erndculum,ideÃ,qui£ uenirent fius per,non à pdrte teili,fied fiupercingendo.Decimus enim O'Ãc dliquid fiuperponi,non quemddmodum teilum dos mus, fied quemddmodum tedoriü pdrietis,tdnq fiuper lis nedinfrficidm. Vndedm inquit ueldfreies ed : Longitus do uniusuelierittrigintdcubitorum,0'qudttuorcubis torum Idtttudo ueli unius. b^enfiurd eddem erit undecim uelorum,0' coniungens quinq^ ueld in fie,O' fiex ueld in fie. Ciuomodo ergo dukduoluitquind coniungi,Ãciftd ueld quinq^ O' fiex qu£ undecim erdnt Oâ non decem. Et dupltcdbis inquit uelu fiextum fiecundu fideië tdberndcus li ne moueretur,quid 'impdriliter dlterutrum incurrebdt fiex O' quin^'Oeinde dicit etid iftd ueld cdpilldcid ques ddmodum Ãbimetiungerentur:Etidem dicit,O'frrtdfis fiepldtiius: Et freies inquit dnfids quinqudgintd in ora ueli tmius quod cotrd mediü eÃ,id ell,cotrd fiecüdu,quid ipfium erit mediu inter prirnii O' tertiumfiecundu comifi fiurd,id eSl,iund:urd, O' qnqudgintd dtifids frccies fiuper xird ueli,quod coniunilü eà dd fiecundu uelii,id eÃ,fiuper vrd tertij ueli quod coniügitur fiecüdo. Etfideies circulos ^ereos qnqudgmtdyet cöiuges circulos de dnÃsetcoutges ueld,Oâeritunum.Circulosergo medio uelo uoluitdp» poni,id eÃ,fiecundo,quibtis quinqudgenis diiÃs iungeres tur primo O' tertio. î^ibil ibi dliud eÃ,nià quod circulos non durcos,fied eereos fieri nunc priecepit. AnfidSdutent in duleis bidcynthinds dixerdt,in uelis dutë cdppilldcijs quonidmtdcuitcuiufimodiefifient dnfie,quid nià cdpikds cidS eds credibilius decipimus !Qj(od deinde fiequitur itd eH dd intelligendum difficile ut ueredfneexponendojidt obficurius.Dicit enim : Etfiuppones in uelis tdberndculi dimidium ueli quod fiuperduerit,fiubteges quod dbunddt deuelistdberndculi,fiubteges poA tdberudculum cubitu ex boc, O' cubitum ex boc,ex eo quod fiuperdt uelis de los gitudine uelorum tdberndculi,erit contegens fiuper Idtes ruUdberitdculi, binedeq^bincutoperidt,cum fiextivm ue lum iuÃirit duplicdrifiecundumfdciem tdberndculi,quid diedtfiuperdreinuelisdimidiumueli,O'quid diedt cus citum ex boc O'cubieum ex boc,cu dimidium ueli quin decim cubitd fint,quonidm trigintd cubitorum iufÃt efifie unum uelum,quis frcile inteUigdt {Aut à proptered fius perdt de longitudineuelorum,quid primd dlued de by fis fio O COCCO O' purpurd O' hidcyntho uigintiodo cubis tislongdeÃe pr£cepit,iÃd uero cdpiBdcid trigintd cus bitorum ejfie uoluit,duobus cubitus fiuperdnturÃnguld du led d jingulis uelis cdpilldcijs,qu£ in fiummd indudd,ex ceptoundecimoquodduplicdri iuffiit,uiginti cubitd exs crefcunt,quibus fiuperdturdmbitus duleorum dmbitu cds piUdciorum.'Decem quippe uelorum cubitd bind quibus longiord erdnt,uigintifidciunt,quorum exutroq^ Idtere decem binc,O'decem inde poterdnt fiuperdre, non cubis turn ex boc,0' cubitum ex boc,Ãcut ficripturd loquitur. Qjidpropter diffierendd mibiuideturbuius lociexpoÃs tio,donec tdberndculum columnis omnibus cu dtrio qdâ circumponitur omni ex pdrte conÃÃdt. EortdÃfiis ent m per dnticipdtionem dliquid dicit de his uelis cdpiUdcijs, quod dd iUd proficidt de quibus nondulocutus ed,Qupd enim dicit : Et fidcies ueld cdptUdcid operire fiuper tdbers ndculum,utrum uniuerfium tdberndculum his uelis coos periri uelit cum dtrio ficilicet de quo circumponendd pos Ãed loquitur,dn hoc interiiis tdberndculum quod decem duleisfieri iuffiit,incertum eÃ. Sequitur ergo O'dicit: Et fidcies operimentum tdberndculo peUes drietum rus bricdtds.Etidm hoc operimentum utrum uniuerfio tds berndculo fieri iuffierit in circuitu, dn interior tdns tum,Ãmiliterhdbetur incertum. Ciuodueroddiungit : Et operimentd peÃes hidcynthinds de fiuper, hoc non in circuitu , fied d teélo uelut cdmerd dccipiendum e^. Et fidcies inquit columnds tdberndculo de lignis imputribilibiis , deeem cubitorum columndm undmi O' cubiti unius, O' dimidij Idtitudinem columniC unius, duolt;e dnconificos columiice uni conÃÃentes ^ex dduerfio. Sicfidciesomnes columnds tdberndcuU QUd^ re iuffierit fieri hos dnconificos , de quibus dnted dixi quid ejfientt non fidtis mihi dppdret. Si enim dd columnds |
|
LIBER SECVNDVS; columns ftortdnJdi fiereni ^ujttuor ut in um fièrent fi dutem ubiftrre incutnberei!t,ctidm pluresfierent,ndnt quitidt fierrds fingulii columnis diftribuit. Hifi forte ijt bis dncoiufcis non dlilt;iuis ufui,fed fold fignifi^ catio fit, ficut in uclo undccimo cdpilldeio : Nrfw co/mrM duos dnconifcos uelut brdchid hinc dt^ hiiK extendens,figurdin crucis reddit. Nunc idm uided^ mus numerum columndrum,m quibus (y'firmdtdber^ ndculi poffit dduertiutrum quddrd,dn rotundd fit,dn ob longdm bdbedtquddrdturdm Idteribus longioribus,bre uiortbusfrontibus,ficut pLeneq} bdfilic£conftruuntur, boc enim potius hic euidenter exprimttitr : Nlt;lt;)n iM di^ eit: lîtficiescolumniistdberndfulorum,uiginticolum^ tids db Idtere ijlo quod refpidt dd dquilonem,quddrdgm td bdfes drgenteds fides uiginticolumnis,dult;is bdfes cos lur,:n£ uni m dmbds pdrtes eius : Et Idfik f xundum co« tTd duftrum uiginti columnds, ZSquot; quddrdgintd edrimt bdfes drgentedStduds bdfes columnx unimdmbdspdr^ tes eius,^ duds bdfes coluinnte uni in dmbds pdrtes eius. Repetitie nonmouedt,quid genus locutionis eft,ut om^ nes itd inteüigdnturde qutbus non didt. De bdfibus du^ temidmdnteddiximusjcur und columnd duds hdbedt, quid cdpitd hoc loco bdfes uoedt. Videmus igitur uice= nis columnis porredd duo Idterd tdbemdculi dquitonis C^lt;Htflri,duo funtreliqud,orientdleö' occidentdle,qu£ fi totidem columnds hdbuiffent,proculdubio quddrdtunt effet.Qupddutem hdbent deocddentdli,nontdcetur,de orientdli tdcetur. Vtrum quid nonlidbuit^zy fold lUic finecolumnis extendebdntur duled db extremd columnd unius Idteris ufq; dd dlterius dlterdm extremdm , dn (Xdliqudcdufdtdcedturutetidm tdcite intelligdntur, nefdo. Po/led quippeex ipfd pdrte orientis decern co^ lumn£commemordntur,feddtrq de quo polled loqui^ tur^quodhuictdberndculocircumponi iubet. Commet mordtis ergo Idteribus tdbemdculi dquilonio çy duflrd^: Heruicenis colunis,deindefequitur cr ddiungitdicens Et retro tdberndculu per pdrtè qu£ ed c6trdmdre,fiLcies fex coluitds etduds colutids jiciesindugulis tdbemdculi dpojlerioribuStZ^tequdles deorfum uerfus,erin fe cos uenieiites erunt de £qudles de cdpitibus in commijfurdm wtdm. Sic fides dngulos,duobits dngulis£qudlesfint, cr enModocolumn£,cr bdfes edrum drgenteæ fedes dm,cr du£ bdfes column£uni,cydu£ bdfes column£ uni in dmbds pdrtes dits. De bdpbusfimilis rdtio cr fi^ milislocutioeH. Ldtusitdq;ocddentis,ndm hoc efi dd mdrecolumnis odo extenditur,fex medijs CT dudbiis iinguldribus,quds £qudles dd undin commijfurdm didt ejfedebere : Credo quod dugulusduo in fe Idtcrd coms mittdt,crfic columnd dnguldris Idteri utriq; commus nis,ifid occidentdli cr dquilondri, cr ifld occidentdli cr iuftrdli.Quoddutemdicitetidmtequdles deorfum uers fus, hoc utiq; didt utdd perpendiculum librdretur , ne robuftiores effent tnfi-d qudm fuprd/icut pl£r£q^ co* |
XXV lumnlt;efunt. Deinde dicit. l^tficièiferrdideUgnis in* putribilibus quinque uni columme ex und pdrte tdber* ndcuU,cr quinque ferras columnie Idteri tdbemdculi fe* eundo,cr quinque ferras columiM poflerior Idteri td* berndculi,quod eft dd mdre. tAirum fi dubitdri poteft Id* tus orientide columnas non hdbuiffe 'm hoc mteriore td*t berndculo, cui pofted circumponitur atrium. Singula« qudfque igitur columnas omnium trium latemm habe* re ferras quinas iubet. Et ferra inquit media inter medi* as columnas pertranfeat ab uno latere in aliud latus. Hoc uidetur dicere,ut de columnd in columnam ferrd perueniret,crperinteruallumcolumndru porri gere* turd Idtere unius ufque in lotus dlterius,ac per hoc und ex his omnibus columnd no erat habitura proprias quin que ferras,ad quam extremam quinque perueniebant columna fibiproximo uenientes. Et columnas inquit in* durabisauro, zy annulosficies lereos in quos 'tnducet ferras,cr tnourabis auro ferras,ne column£ fordmini* bus cduemarentur,quo 'introre ferr£ dimulos fieri iuf* fit quibits ex utraq; parte continerentur fines ferrarivm, ProindemteUigunturhiannulifixialigno anfulis pe* pendiffe,ut extremas partes ferrarum poffent capere cy continere. Et érigés inquit tabernaculum fècundum fpe* ciem qu£ monftrata efi tibi in monte : Et fades uelomê dehidcynthozy purpura zy cocco tor to zybyffo netd opus textileficies ittud fuper cherubin, zy fuperimpo* nes mud fupcrqudttuor columnas imputribiles inaurd* tasduro,zycdpitdedrumaurea, zybdfesearum quat* tuor drgented, zy pones uela men fuper columnas, zy in duces tHud internis ubi uelamen eft,arcam teftiinoniftzy diuidetuobisuelamen inter medium fandi zy medium fan(lumfdn{lorum,zy cooperies de uelamine arcam te* ftimonij in fandiffond:orum,h£c omnia manififta fun« mterius intrauelamen hoc quattuor columnis impofi* tarn jùiftê arcam teftimonifquam non fic operiri iuffit uelamine,ut fuper drc£ cooperculum idceret uelamen, fed ut contra men fam ftatueretur. Deinde dicit : Et po* nes menfam fvris extra uelamen,zy candelabrum contra menfam in parte taberiidculiqud refpicit ad auftrum, zy men fam pones tn parte tabernaculi qu£ refpicit ad aquilonem.Etiamhocplanumeil. Quod autemfequi* tur : Etficies addudorium de hiacyntho zy purpura zy COCCO torto zybyffo torta opus uariatoris, zy ficies uelaminiquinq; columnas zy inaurabis masduro,zy cdpitaearumaured,zyconfiabiseis quinq; bafes areas, Cui ufui uelamen hoc fiat quinq^ columnis extentum,poft apparebit,nam hic non apparet. Vult enim illud effe ue* lamen oftq tabernaculi huius,uidelicet interioris cui dr* cumponitur atrium. Deinde iubet altare fieri facrifi* dor urn zy holocouftomatum, zy dicit quemadmoduin fiat, nondum autem dicit ubi ponatur,fed hoc quoque poft apparebit, Hic iam de atrio loquitur ufq^ di finem quod dreumponendum tabernaculo tdi, de quo |
OVAESTIONVM SVPER. EXODVM
|
iecluopriili tótijliiuêftaiióeittansr.ct fà à a incjuit ^rium,quoii dicitur gr,gcè «uAmiL', non iivâAicxp,? dÿodqMdain 'mterprêtes noftri non difcementes,^ hoe Cf tHlt;iMlett,quii^duleiif non dulds grtecidictmt,ii^ trid 'mterprxtdtifunt dicentes, Cf fdcies tuberndculnm decent itriorum,ubidecemduleoriim dicere debuerunt. l^onnullidutein multo imperttiores idnuds interprlt;etati funt,CfMltU Cfdukds^ [sicutdutem in lingua latina in uenimus aulea quas grteci auleas uocant,ita quain iUi ap^: pelldnt avAnp, noftri duldm uocduerunt.Sed tant no itrium ifto nomine,fed domus regid ftgnifiedtur in Idti^ tid lingud, quod gr^cos dutem dtrium. trgo Cf fdries inquit dtrium tdberndculo in Idtere quod refpirit ad du= flrum,Cftentorid dtrij ex byfto tortdftongitudofttcen turn cubitorum uni Idteri,columns edrum uiginti,Cf bd fes edrum tereg uiginti, Cf circuli edrum, Cf dreus edrti drgentei. Sic Cfldteri quod dd dquilonein tentorid een» tum cubitorum longitudinis,Cf column£ edrum uigin» ti,Cf bdfts edrum tere^ uiginti,Cf circuli edrum,Z^ dr» eus columndrum, Cf bdfts indrgentdt£drgento. Ldti» tudo dutè dtrij qult;e eft dd mdre tètorid eins quinqudgin» td cubitorum,columnie edrum decern, Cf bdfts edrum de eem,Cf Idtitudo dtrij,quod eft dd orientem,quinqudgin td cubitorum,columnie eius decern, Cf bdftes edrum decê, Ulf idm uidemus commemordri columnds dboriente, cu loquitur dedtrio,Cfeds deem dicens,eum bdftbus nereis ficut dixit etidm de occidentdlibus,ubidiffictllimd oritur qud-ftio.Ndm facile eft quidem ut dccipidmus ab oriente unum ordinetn columndrum dd atrium pertinentiu, qd.â tdberndculum inter ius per omnes qudttuor partes cingi» tur,quid non habe bat ex ed parte columnas tdberndculn interius:Aboccidente,dutemubiidâ¬rdnt interioris ta» herndculi columult;eo(lo,quomodo etidm iftds deeë quds exterioris dtrij commémorât dccepturi fumus,tdnq ab occidenteduo ftnt ordines columnarum,interiorum orio Cf exterior urn decern i Quod ft ita ril,lcngioraerdnt etidm latera atrij exterioris,q tabernoculi interioris,ut fttundeab extreme in extremum alius columnarum or» do dirigatur,Cf non incurrat in ordinem priorem ad in terius tdbernaculum pertinentem. Et ft hoc eil,continent rrit,utuicen£illiecolumn£duoru laterum tabernacuU interioris auftri Cf aquilonis interuaUis breuioribus di» canturquam ilheuicentequds habet atrium exterius ex eifdem lateribus. Et quia illi exteriores ordines uicena» rum columndrum,ftcut ftriptura loquitur, centena cu» hita tenent,ifti interiores totidem columnarum quamli» bet min us cubita teneant, quoniam hoc ftriptura no ex» prefftt,continens erit,uto{lo columiueilhe tdbernaculi interioris in latere ocridentali rarioresftnt quam uicenæ illx eiufdem tabernacuU auftralesCfaquilonidiutpolftt comprd:hendifpdcium qtum fufftcit decern iUis auleisrir» cumtendendis,quibus primitus dixit hoc tabernaculum fierifhabent eni cu^ta Mcena et oëtond,qult;e fiunt ft mul ducentd oëlogintd. Quorum ft centena effent in later ibM duobus auftri Cf aquilonistubi uicenarum columnaruin ordines funt, quadragena utiq; cubita tenderentur per alia duo latera orientis Cf occidentis, Cf proportione oe currerent in oëlo columnis cubita quadraginta, ftcut in uiginti columnis cubita centum,fed non efftnt longiorn latera exterioris atrij,quonia cctenis cubitis definita fut Cf ideo non effet quemadmodu iUe ordo decern columnar rum ab angulo auftraliin angulum aquilonium include» retordineminteriorum oHo columnaru. Proindcuta» trio undiq; circunderetur interius taberndculum,opor^ tet iUud e^e etia logitudinis breuioris,dtq^ ita neceffeftt uicends eius columnas in duobus lateribus qbus in longii porrigiturdenftusconftitui,q funt atrij exterioris etH ipfe uicen£,Cf rarius oilo columnas tabemaculi inte» rioris aparteoccidentis q decern ex eadem parteatrij ex terioris,quoniam quicquid minus cubitorum ex idisau» leis extenditur in columnis uicenis duorum laterum ai auftrum Cf'adaquilonem,compenfandumeft: latitudini orientalis occidentalis lateris,ut ducenta oriogintci cubita confummantur auleorum. Non emm ftcut de ue» Us cappilacijs.ubi unum plus eft,ita Cf^his auUis iuf» fttaliquidduplicari. QMpropter ft tantum breuiatur longitudo tabemaculi interioris, q, ab atrio exteriori pojfet includi, ut in uicenis eius columnis non centeiui cubita tendantur auleorum,fed uerbi gratia,ut mtnimS nonagena Cf ftna ut quaternis cubitis breuiora ftnt,h£e ipfa quaterna cubita,id eft,orio cubita in duobus alijs U teribus utiq; tëdëda fut oriëtali,et occidëtali ac ftc in iüit orio colunis occidëtaibus tabemaculi interioris no extê» duntur cubita quadraginta,ftd quadragintaquattuor et alia quadragintaquattuor ab oriaite. Cum ergo in decê columnis exterioris atrij tendunturcubita quinquagin» ta,in oëlo autem interioris tabemaculi tenduntur cubita quadragintaquattuor,rariora inueniuntur interuaUa in teriorumoëlocolumnarum quam extericrum decan, quia ft paria efftnt ita in columnis oëto quadraginta en bita tenderentur, ftcut quinquaginta taidebanturin de» cem, quoniam quod funt proportione oëlo ad decem, hoc funtquadragintaad quinquaginta : Quinariiiquip pc numerum quadraginta cities, habent quinquaginta decies.Eicc nos mouerait columnarum interuaUa difpa» ria,qiièd der.ftores in lateribus longitudinis ponerentue ubiuictn£fuiK,rarioresautemin latere latitudinis ubi^ oit O ftnt,nift abudexifteret quod urgeretmutare ftn» tentiam.Cum enim commemoraffet longitudinematrif ad marehaberetentoria quinquaginta cubitorum, colnmnas dccem,Cf bafts earum decem. O' latitudinetn atrij ad crientem , item quinquaginta cubitorum Cf* columnas decem Cf bafts decem , atque his di» dis perftâa uideretur firma tabemaculi cum a» trio fuo undi^i ambiente, iniecit aliud, quod ubi Cf quomodo inteÃigendum ftt difficile réperitur. |
Et quinderia |
LIBER
Ef quinJedm inquit cubitorum tenl-oriorum altitudo Id ttri Hnicolumn£ edrum treSjVbdfa tdrum trts,ldteri fecundo quindecimcubitorum tentoriorumdlMudo,co^ lumn£ (drum tret, er bdfèsedrwm tret,er port.t Atrij tegimrn uiginti cUbitorZ dltitudo et hideyntho CT purdcr COCCO netoer byIJb tor td,udrietdte dcu piitd, column£ edrum qudttuor er bdfes edrum lt;^udttuor.U£c ubi conflitudiitur perfedld illd Ãrtnd tdberndculi non ui= dco,fcd pldnc uideo eundem ejje nuinerum columndrum decem in tribm er tribut,er qudttuor ternii.f.d bterilt; btif,er qudttucr in medio : Ac per hoc tentorid lUd quin fludgititdcubitorumnoncontextderunt,nedditus in d:= trio iiullut Ãt,fed quindenit cubitis medid uiginti cubitd fepdrdbumur,utficidntport£ tdberndculi tegimen,hoc tft ueluiu quod orndinatto ueldmentcq; dependedt ut tenedt fpdeium qudttuor columndrum, quod port£ dtrij deputdtum dtq^ fepdrdtum eÃ. tdeo ueldmen ipfum d Id^ teribut quindenorum cubitorum diuiÃim dtq^ fepdrdtum ttidm fpeciediftinguiuoluit,ut operedcu pido qudttuor «n/f colonbilt laridretur. Sed Idterd illd quindenoru cu~ bitorum bitte dtq^ bincteritdt columnd! hdbentium ,à ad cdtidem line£ reditudinem pcrt£ dtrij coniungdntur, non erit fpdeium inter deectn coluninds exterioris dtrij er odo interiorii tdberndeu!i,ubiÃtdltdre quinq^ cubi= torumquddrumoccupdns fpdeium, er dnte ipfum dltd^ re ubiferuidtur dltdri,er inter ipfum er oÃium tdber^ ndculiintcrioriiubiÃtldbrumfneum. Sic enim poni tuffatn efljUnde mdnut er pedes fdcerdotes Iduent qudn^ dotntrdnttdberndfulutntuel qudndo dccedunt ut dltdri deÃruidnt. Ciuoi niÃÃrit à tdbcrndculo in dtrio intel= kxerimtitjCuomodo po/Ãnt prius Idu tre mdnitf er pe=â des,er (tctdberndculuin introire ? Poris dutem db dtrio non poffumuidltdreÃdtuere,quid er tdberndculum er dltdre circumddri dtrio pr£cepit. KeÃdt igiturutiüd Idterd quindenorum cubitorum hinc dtq; hinc,er colu= nirum terndruinÃc dccipidtnus d ldtenbus,ut ipfdÃ^ cidnt intcrudllum dliquot cubitorum inter portdin dtrij er oÃium tdberndculi interioris, portdm quidem pdten^ tem uiginti eubitis er qudttuor eolumnis,et hdbentê ue^-Imn dcu pido Opere udridtum uiginti cubitorum,oÃium uero tdberndculi inter ins ubi pondtur ueldtncn iüud in quiiiq;columnisextentum.Quodutich non intrd ilium ordinem odo columndrum fed extrdÃris dd dtriuin po» Ãtum inteüigere debemtts. Kunc enim erit uelum oÃij td berndculi,quod oÃium tdnq ttdluis dperiebdtur,ubi duled inter fe circulis er dtiÃs non coniungebdntur.AutÃÃr te intrd ilium ordinem odo columndrum tdberndculi in^ terioris opponebdtur hoc ueldmen in quinq^ columnis o« Ãio tdberndculi,ut qudndodperiebdturinteriord nonu-d-irötur neii profpidentibits uiil'erentur,quod tdinen ue=: IdmenÃueinteriitsdb ilioordine columiidru,Ãue extt^ ritii poneretur,quod non fdtis elucct, proeuldubio diÃd= bdtmoderdtointerudliodbecdem ordine columndrum, tiequinqicolumn£dd qudttuor columndf denÃus con= Ãipdtemtercluderaitpotiusddituin qudm ueldrent.Sea
SECVNDVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;XXXVI
cundum iÃum itdq; modum,er fecundum hdiic Ãrmdnt tdberndculi nihil idm opus eà uicetids iUds columnds J4« tfrwm interioris tdberndculiddduÃrumerdquilonent coiiÃitueredenÃores,errdriores illdsodo Ãcere qu£ db occidenteÃerdnt:Decem quippe ill£ dtrij exterioris db eddem pdrteoccidentis nomlongum ordinem faciunt columndrum, quo includdntur odo interior es,fed ten^ nis db utroqÃdtere conÃitutis er qudttuor in portdm fpdeium concludunt,ubi er dltdreÃc holocduÃomdtum intrd portdm dtrij ante oÃium tdberndculi, er Idbrum inter oÃium tdberndculi, er dltdre er interudHum necef» fdrium miniÃerio inter dltdre er portdm dtrij,er Ãcil-* lud totum fpdeium dtrij concluditur columnis decem, tribus db dquilone,er tribus db duÃro, qudttuor db oecidente,tdnqà r gr£edm literdmÃcids : EtÃc ddius gebdtur idem fpdeium longioriordini columndrum td^ berndculi interioris,tdnq à literd memordtdm ex edpdr te qud non hdbet ddiungds liter £ produtHionem qu£ io^ td dicitur,ut eins pdrte qu£ in medio eil db eo Idtere co^ cluddtur,er reÃent hincdtqÃnde ex ipfo iotd reliqu£ pdrtes.Pcterdnt ergo numerdri decem column£ in lUo longo ordine pdrtis occidentulis tdberndculi interioris, à cu iüts o{lo ddderentur du£ qu£Ãerdnt ultim£ in or» dinibus Idterum dtrij dquilotiis er diiÃri.t^dm eriïl£ decem qu£ proprie ad atrium pertinerent à parte oeci» dentis,unde intrabatur dd tdberndculum teriids ha^ bebdnt in Idteribits er qudttuor in Ã'cnte ubiporta erdt, dtq; itd fpdeium ufui facriÃeiorum neceffarium intra a^ tri.um ante tdberndculum ampleilel-dtur. Interius autem columnis qu£Ãeraiit d lateribus,tcntorid erdnt de byà fo quindenorum cubitorum, id eÃ,quattuor autem ubi porta erat uelum erat uiginti cubitorum acu pi^Ho opere uariatiim.'Nec moueat quod dicit fcripturd,quindeciin cubitorum tentoriorum dltitudo,colum!i£eorum tres, er bdfes earu 1res et btits fecundum quindecim cubito* rum tentoriorum dltitudo,column£ edrum tres, erbd^ fes edrum tres,er port£ dtrij tegimen uiginti cubitorZ altitudo. Altitudinemquippeeandem dicit,qu£Ãerat longitude tentoriorum. Eadem quippc dltitudo eÃeunt texuntur,qu£ longitude eà cum tenduntur. Qu^od ne fufpicariuideamurälioloeoidipfum Ãriptura commet mordHsdit: EtÃxeeruntatrium,quodeà ddauflru,ten^ torid dtrij debyffo torta,ccntum per centum,id efi,cen=â tum cubitd tentorioru per centum cubita fpdeium' quod tenebdnt uiginti column£. E)einde fequitUr : Et column n£ eorum uiginti, er bdfes earum uiginti £re£, er latus quod eà dd aquilonem centum per centum, ercolum^ n£ edrum uiginti £re£,er bafes earum uiginti £re£,tt latus quod eà dd mdre,aulcd qtiinqudgint.i cubitorum er column£ eorum decem er bafes edrum decem. Eadê dicit dulea qu£ tetoria, er latus quod eà ad oriente quin quagintd cubitoru tentorid. Poà h£c redit adpoÃerio-^ rd tdberndculi,ut oÃendat quemadmodum ill£ decent (olumn£ fpdetu de quo loquebatur airij copleäebantur.
Q^decint
|
Q_VAESTrONVM Qjiindecim cubltorum induit quod fft d dorfo. Dorfu appeUdt quid poÃeriord tdberndculi erditt,id eÃ,d pdrte ocadentis.Etcolumnlt;e inquit eorum tres,Z^ bdfcsed^ rum tres, GT d dorfo fecundo hinc ^hinc fecundu pdr^i tern dtri/ duled quindedm cubitornm,öâcolumnue eorii treSjCr bdfes edrum tres.t/ldni/efltvm eà certe eddem duo dorfd did hoc loco cum comemordtur omnid querns ddmodum frdd funt qult;e Idterd dicebdntur qudndo prie^ dpiebdtur utfierent Idterd.f. quid hinc dtq; inde coniü^ ilec porta occidentdlis dtrij fpdcium concludebdnt.'Dordâ fum uero qnod d tergo tdberndculi erdt,hlt;ec pdrs dtrij i pdrtc occidentdli. Sequitur dutem didt. Omnid duled dtrij de byÃb tortd, bdfes columndrum area, CT dn^ fa edrum drgentea,cdpitd i«drgentatddrgento,om^ nes columna dtrij. Deinde ddiungit, quod nondum iÃic commemorduerdt : Eterdt memordti dtrij opus udrid^ torisdehidcynthoc^purpurd CTcocconeto, crbyffo tortd uiginti cubitorum longitudinem Idtitudinem. Ecceubidppdret edndem diildmfuperius dltitudinem, qua duleorum extentorumfuerdt longitudo.Deinde dd^s didit : BtIdtitudinem quinq^ cubitorum.Totenim cubi» tis Idtitudinis erigebdntur tentorid exterioris dtrij Ãcut interior is cubitis qudttuor.Sic dutem cr fuperius dixe^ rdt,Longitudo dUtem dtrij centum per centum,ZJ'Idtif tudo quinqudgintd per qUinqudgintd,Gf dltitudo quins q; cubitorum ex byÃb tortd : Kdnc Idtitudinem dicens dicens qudm poÃed dltitudinem dixit, quonidm qua idm Idterumldtitudo eÃ,e^eddem teiloru dltitudo : Sicut quodpdulo diite commemordui,qua cum texunturdls titudoeÃ, eddemcum tendunturlongitudo eÃ.Biunc id quod diÃulerdm uidedmus,qucmodo ex hdcÃrmd unis uerà tdberndculi, qudmÃcut potui dnte oculos coUocds ui, dtjficultds iUd foludtur de cdppilldceis uelis. Qua fir tdÃe idea erdt obÃruÃor,quid per dnticipdtionem ibids liquid diilum eà quod proficerit operi,de quo poÃed fie rdtlocuturu5,cumdtrium tdberndculo drcumponendu defcriberet.BIunc itdq; uerbd ipfd uidedmus. Et fuppones inquit quod fuperdbit in uelis tdberndculi, dimidium uelt quod fuperdbit fubteges quod dbunddtfm uelis tdbcrnds culi fubtegdspoà tdberndculum. Hoc totumquoddis iiumeà unum fenfum hdbet,quid dimidium ueli quod fuperduerit,hoceà idquod fuperdbundduit de uelis tds berndculi,fubtegendum eÃpoÃtdberndculum. Quos modo ergo fuperet, id eil,dbundet reÃet dimidium ueli, ex iUd ferie connexorum uelorum oportet inquires re, quonidm quinq^ infe,o'fex in fe conneéli uoluit,Ãs cut fuperius loquens dixerdt,fextum uelum à fide tdber tjdculiduplicdndumdd eÃ,db oriente : Totiens enim pos Ãeriord tdberndculi d pdrteoccidentis effe ÃgniÃcduit id eÃ, dd mdre. Quid igiturficies tdberndculi, nià pdrs iHii intelligendd eÃ,quaeà ddorientem Ipdrs ergo iHd qudueldquinq;eonnexdfMU,hdbet cubitorum centum quinqudginta,hoceÃ,qHinquiestricend : Tricenorum enim cubitoru ernntÃnguldÃcut m deus fieri iuÃirdt. |
SVPER EXODVM lUd uero pdrs in qud non erdnt quinq^.fed fcx uela, Ãbis^ metfimiliter connexd cubitd hdbedt, centum cilogintd, ide{i,fexiestricend:Acperhocdupplicdto ex eis uno uelo,ficut iuÃinn eÃ,fecundumficiem tdberndculi mis nuebdntur in ed duplicdtione cubitd quindecim,Quibus detrddis,centum fdxdgintdquinq; remdnebdnt,Grideo poà centum quinqudgintd cubitd quibus illi pdrtiquinq; uelorum etidm iÃd pdrs fex uelorum aqudbdtur,fupcrif bdnt dtqi dbunddbdnt cubitd quindecim.lHinc enim erdt Ãpdrtequinq;uelorum,cubitd centum quinqudgintd, hinc dutemdpdrte fex uelorum duplicdto uno uelo fes cundum ficiem tdberndculi, erdnt cubitd centu fexdgis tdquinq^.Plus ergohdbebdt pdrsiÃd cubitd quindecim. Hoc dicit dimidium ueli quod ùibet fubtegi poà tdbers tidculum, utquid iHud dficie duplicdtum efl,hoc dimis dium redunddns d pofleriore pdrte tdberndctdi non dus plicdretur,fed fubtegeretur, id eH,omnid ipfd quindect cubitd fubtermiÃd tegerentur,dc à etX ipfdiUilongitus dinidetrdherentur tficut iUd itidem quindedm ifdcie tdberndculiuniusuelis duplicdtionedetrdddfunt.Ecq; modo centu quinqudgintd cubitis quinq; uelorum ocs currerent,ex dlid pdrte centum quinqudgintd cubitd fex uelorum,trigintd fcilicet cubitis d centum odogintd des trddis Afdcietdberndculiueloduplicdto, G'dpoÃerio bus tabertidculi dimidio uelo fubtedo.tdm iUud quod fes quiturdliudeÃ,G^dlidquaÃionem inftrt,propterqui mdxime huius loci expofitionem differenddm putdui,ut prius,cr firmd confiituendi tdberndculi, Gf dedtrio circumponendo,qucd fcriptum eà uideremus. Sequitur ergo : Cubitum ex hoc cr ex hoc,ex ço quod fuperdtue lis de longitudine uelorum tdberndculi erit contes gens, etX fuper Idterd tdberndculi, hinc dtq^ hinc ut operidt. Aliud eà quod fuperduit ustd pdrs fex uelorum dlidm pdrtem quinq^ uelorum propter dmpliorem uelos rum numerum, unde idm diximus,dliud quod fuperduit de longitudine uelorum, unde nunc didum ed. Itd enim non pdrs pdrticompdrdtur, Cf dlterddlterdm fuperdre inuenitur,illd fcilicet qua ueldfex hdbet, lUdm qua ueld quin^hdbct.Quadmbautfibimetaqudrentur d fide tdberndcult,fddd ed unius ueliduplicdtio d tergo di-^ midij fubtcdio. Sed ipfd ueld cdpiUdcidcompdrdtd duleis ex quihus dectm iuff t fieri interius tdberndculum qudts tuor coloribus textis longiord reperiuntur cubitis binis. Bd enim erdntduled finguld cubitorum XXVIII. iÃd XXX. ideo hie nuncdit,ex eo quod fuperdt uelis de lo^i gitudine uelorum. Quid eà er go,cubitum ex hoc, GT cit bitum et hoc erit,contegens fuper Idterd tdberndculi,nifi quidiUdlcngitudo in qud binis cubitis ueld cdpiUdcid longtordfiunrduleis,his fingulis fingidd,nontotdinus ndm pdrtc cogendd,id ed,ut quicquid fuperdt dd pofles riord tdberndculi coUigdtur,fed diÃribudtur ex aquo, tdntumq; etus ddpriora tdberndculi qudntu ddpoflerio rd tribudtur,id eÃ, quonidm duo cubitd infingulis uelis edndem qua fuperdtlongitudinem,fdciunt ut cubitum inde |
|
LIBER in^i ia^à t f)ars iftd nbsp;nbsp;cubitum iüdjtd dc Ãngulii cu^ hudiÃtis hdbeat pdrs i/h cubia decent, nbsp;nbsp;iüd deÃngii^ Ui décent, quonid dece ueU binii cubitii lon^eird ui^iiti cübitorti Ibÿtudinë freitmt, qud uidenttir fuperdre ferie fudferiem duleorum.'Deinceps uidendum efl hiccuignti cubitdc^u£ fuperlt d lon^tudine ueloru'ni,cui jÃdciocin^ gen/h proÃeidnt. Si enm uelis cdpiüdcijs interiu'i tdber^ ridculum circumtegtur, itd Ãtperdtuut quid ex eis ca operidtur twn Ãt omnino.Vnde refldt etidm ipÃi Ãtbte^ GXÃibte^ndo detrdhi, qu6d Ã:ripturd non dicit. Auled quippe decent qu£ hdbent cubitd uigend GX obhnd, qui= Du^ interitK tenditnr tdberndculu circumpleéhitur/pdi: à umqudntumpoffunt circumplebhcubitd ducentd obh ^ntd. Vnde hüerd iUd lon^ord duÃrdle nbsp;nbsp;dquilonium habentia uig:nds colundt,duÃeruttt ex hii cubitis ducen^ tdcubitd,reÃdnt ofk)^ntd,qu£ duobui reliquis Leteribui breuioribui, orientdli quad non hdbetordinent columnd rum,C^occidentdli ubi erdntcoluntn£ oékgt; quddrd^nd diflribudittur. Proinde'mcdpilldctisuelis quonidm detrd dis triÿntd cubitis trecentd refldbdnt,à trecentis cubi^ tiscdpüldciorumuelorum ducentd obh^ntdcooperidit tur duleorum itd Ãiperunt uiÿnti, ut nonÃt quod ex eis tegitur. Proinde duo tUd cubitd qu£ Ãnguld cdpiüdcid plus hdbent,ex quibus Ãonmd ui^nti cubimrum coUebhi efl:,ÃcdiÃribuendd ÃiM, cubitum ex hoc,et cubitum ex hoc,id eÃ,ne omnid in tifidm pdrtem co^ntur, ut pro^ Ãciditt operiendis Idteribus tdberndculi,Ãed exterioris dtriÃid eR, omnid tUd trecentd cubitd ueâcrum cdpiUdci^ Drum extrinÃecus tdbemAculum cing^nt. Adiun^s quip pe Idteribus dtrij exterioris centum cubitorum,id eli,du^ firi z^dquilonis, quinqud^ntd cubitd ÃtperÃumtorietis V' occidentis, qu£ omnidÃu^t trecentd, quibtts coope^ riendis cdpilldciorum trecentd Ãufficiumt. Hoc cà quöd tut,cubitum ex hoc,Gf cubitum ex hoc,id efi,diÃributio duorum cubitorum, quibus unumquodq; uelum cdpillds cium lon^us eR,hoce^l ex eo quodÃiperdt uelis delon^ ^tudincuelorumerit cote^ns Ãuper Idterd tdberndcu^ li, lUrf. Ã. exteriord qu£dd dtrium pertinent kic dtque hincutoperidt. NeciUdipÃus dtrij qu£ centenis cubitis GX uigenis columnis tenduntur ;! pÃt enitn nonÃwt ihlongord qudm iüd interioris,tdberndculi qu£decé duleis tenduntur,Gt ui^ds etidm ipÃerd columnds hd-^ lent.t^dm Ãcut interioris tdberiidculiduo Idterd db dqui tone GT duÃro centenis cubitis porriguntur, itd er rxs« terioris dtrij. tjon er^ dd ipÃd exteriord totidem colum tidrum Idterd tegendd cdpilldciorum uelorum proÃit lonÿtudo, quid longitudinem Ãcperdnt duleorum. Tdn=^ tum enim ddntexterioribits Idteribus qudntum CT inte^ rioribus durent, id eR, cubitd centend, qu£fiftnt ducen-td,Ãed quid li^eribus oriaitis et occidentis fufficerent fed quid baeribus orientés GT occidentis fufficerent Idterd quddrdgend, à tdntummodo interius tdberndculum uelis Cdpiüdcijs cingeretur,ddditis dutem Idteribus dtrij creuit tdbemdctdtldtitudOfUtteffndis Idteribus orientdli Gr |
XXXVII occidentdli idm non quddrd^nd, fed quin qudÿitd cubitd Ãntncceffdrid,ddedtegödd proficerepotuit cdpiüdcios rum uelorum lon^tudo dmplior qudm dulrorum,ut non dmbo cubitd quibus binis lon^ord funt quique ex und pdrte impenderentur,fed cubitum ex hoc GT cubitum ex hoc, dc Ãc hdberet ex ipfd fuperdbunddntid Idtus ori^ entdle cubitddecem GT occidentdltdliddecemiViginti enim fiuntbind decem,quid uelisundecim cubitd tri-a gintd duplicdtione GT fubteflionedb hoc dmbitu detrd-* huntur. Sed quonidm id quod Idtine interpretdtum eÃ, cubitum ex hoc,Gr cubitum ex hoc, ex eo quod fuperdt uelis de longitudine uelorum tdberndculierit contents fuper Idterd tdberndculi, gr£cushdbet n-Aaylex, qu£ Idtini nonnulUnon Idterd fedobliquiinterpretdti funt, mérito mouet, quid età nihil hic uidedtur obliquiim ubi omnes dnguliqudttuorldterum re^hfunt, nAayla tdmë did Uterd iüd no pofÃm t, quorum unit eà inÃeict dlterii retroideAorimtdleeroccidenttde,fed KÃaylot did poffunt d dextro GT AÃniÃro, id e^, dquilonid GT duÃrdli. Cumer^non funted TvAaylv, qu£hdbent cubitdquinqudgintd, quibus Idteribus te^ndispotuiÃfe diximusfuperdnte inlongitudincmcdpiüdciorum ueloa rum,quomodoerituerum cubitumex hocGTcubitunt ex hoc, ex eo quöd fuperdt uelis de longitudine uelorum tdberndculi erit contemns fuper Idterd tdberttdculi i Sed nimirumde Ulis Idteribus te^ndis loquitur, qu£ etidm dorfd dppeüdt quindenorum cubitorum coliemndrumque terndrum,qu£ cum portd dtrij hdbente cubitd uiginti GT, columnds qudttuor,quinqudgintd complent cubitd GTca lumnds decem. li£c Idterd ex iÃis fuisÃnibus in met? dium pofuerunt dtrij portdin, ex iüis dutem oÃium tda berndculi inter portdm dtrij GT oÃum tdberndculiÃid» cium idcet,qudntum cubitd iüd concludunt uiginti d por td GT dextrd leudque quindend. In eo jÃdeio eR dltdre tda berndculi, GT inter dltdre tdberndculi Idbrum dreum, ubi fdcerdotes mdniis er pedes IdUdbdnt. Diligenter dua teilt menfuris exdmindtis,Ãrtdff'e in iÃs Idteribus ternd* rum columndrum qu£ n-Ãayioi gr£cediëbtfunt,nons nuüd etidm obliquitds inuenitur, ut nonfruÃrd quiddm interprétés noÃri obliqud interpretdrentur, qu£ in gre co iTÃayicx reppererur.t. Non enim ueld cdpiüdcid quindenis cubitis fuis pojfunt te^e quindend cubitd tentorioruminiüis Idteribus,nià poflerioribus pdrtibus tdberndculidntequdmddiüdldterd defleëtdnsur, nodma phusqudm deitd cubitd dependerint ex lined reihpoa flerioris tdberndculi, id ell, d pdrte occidentis, qu£ lined cum hdbuiÃfet oëh columnds pertinentes dd interius tda berndculum, decem hdbere coepit ddditis Idteribus dtrij exterioris, GZ cum hdbuiÃfet cubitd quddrdgintdddo* óh columnds pertinentid,quinqudgintd hdbere coepit in columnisdecem. Exhdcer^^linedcumteclAÃerintuea lis cdpiüdcijs,deiid cubitd db utroque dn^lo uenientid,re Ãubumtinmediotrigintdnonte^uelis cdpiüdcijs,fed. tllis tdntummodo duleis, in quorum triÿntu, cubitorum g medio |
Q_VAESTIONVM
Medio per ijuotlibet cubia tenderentur, erdt ojUum tdber tiAculi. Proinde iUd latera trinarum columnarum ey ^uiiidenorum cubimrum,à ex iHif finibin fuis qutbue Ãa bi iimgebatur portiC artij, patebanc inter fecubitii uia ^nti,quia tantum habebat porta ^Uie iUa latera dirime» bat, ex alijs autem finibut quibui hitrebant poflcriori ila li linete abemaculi ,de qua locuti fumue, habebant inter fecubiatriÿnta,proculdubio erant obliqua,quoniant plut interfe patebant ex hoc parte ubi habebant media cua bia triona, quam fx jHlt;t parte ubi habebantmedia cua bita ui^nd : Iftt jlllt;lt; decern cubiacapiUaciorum uelorum, quod erat dimidium abundantit lonçntudinit quie proa ficiebant poÃeriori parti aberna{tdi,hoc eA occidenali, Ãcut alia decern proÃciebant prioriparti,ideA,orienaa li quiniscubiti5,copleba teilurdtlateruilloru,qult;ie gr£ce TT'CO': a diibiiÃint,iiide quinq^ ey hinc quinq;. Cln£à deÃiiÃent,dena cubia tegcrmttur tn eifdem lateribut,ey quina nuda effent, laque quantum mihi uidetur, meliut intelliqitur hinc eÃet diélu, cubitum ex hoc,GT cubitu ex hoc ex eo quod fuperatuelis de lon^tudineuelorii aher naculi,non quia erant cum hinc GT inde quina eÃent,fed quia ex iUa lonqitudine redundabant,m qua binit cubitis (rant auleit captüacia lon^ora,ex quibut duobut cubitis uniufcuiufq; ueli cubitum proficerat parti orienali, rea fiabatutiquealterum cubitum parti occidentali ,utcua bitum ex hoc eÃet contegens fuper n- Aayict tabernacua ii.Vndediéïum eR,hinc atquebinc,utoperiat,quia non operiebdt totum,ÃeademquinacubiadefiiÃ'ent. Nunc iam quoniam fatit diÃutatum eR,quomodo illcL omnia intelligenda Ãnt,qua; in tabemaculi confitutione uideban tur obfcura, breuiterà poÃiimut enitamur ofirndere, quid Ãteadem difputationcconfeirum. Rboccidente iÿtur trahebatur,et prima trat ingrediendi porta atrij, qu£ patebat uiginti cubitis, GT habebat quattuor eoluma nas,quibus dependebat uelum ui^nticubitis extentum : 'Erectum autem cubitis quinque, quattuor lüis f^pe com memoratis coloribus acu pi^ opere uariato. Hac pora ta ingredient exdpiebatur dtrio,cuius latera dextra l£jt I uaque quindenis cubitis CT ternis columnis porripbaiii» tur introrfus, ut in medio ponerent offium tabernaculi interioris in ea parte qua perueniebant,Ãcut in medio ponebant portam atrij ab ea parte unde incipiebane. Hoc itaquit atrium latius erat quam longus. Nam longtudo dus erat à porta ipÃusufqi adofiium tabernaculiintta rior'is in cubitis firme quindecim ,latitudo autem circa portam m cubitis ui^nti,circa oflium uero in cubitus tria ginta. 'Vnde obliqua iüa latera ÃiiÃe inteUiffintur,quce dexterabeuaqueincolumnis ternis Gfquindeniscubitis trant.lnlw atrio erat altare facriÃciorum quadratum, quinque, f. cubitis longiim Gt totidem latum. Inter por^ tarn amp;nbsp;altareÃacium erat, ubiuerfabanturqui facriÃa da tmponcbant altari ,introrÃts uero inter altare CT oflium tabernaculi, locus eratcinerisantealtare,dea iade labrum aereum ubi nanus Gf pedes faccrdotes ba
SVPER EXODVM
uabät,uelaltariinatrio firuituriue! taberndculum ina terius ingreÃiiri. Tentoriapmro huius atrij in lateria bus ternarum columnarim biÃina erant extenta cubia tis quindenis, erelki cubitis quinis. Ab hoc er^ atrio intrabatur oflium tabernaculi, cum tranÃÃet altare CT bbrumineum. Intrabatur autem apertis auleis quibus decem, quinque hinc CT quinque inde ex aduerfo fibia met conflitutis totum ipfum interius abernaculMn cina gebatur. QuooflioingreÃb,occurrebatuelumquodad oflium Ãierat oppoÃtum in quinque columnis extentum, uariatum illis quattuor colonbiis, quod uelum cumÃa ciendum prieciperet, adduHorium uocauit, credo quod curreret, ducendo, öâ reducendo cum operiretatqueaa periret ingreÃiim. Tranà to ifio uelo,excipiebat pars taa bernacuU media inter hoc uelum Griüud alterumintea riusquöd columnis quattuor Ãerat impoÃtum exiüis quattuor coloribus Ãihirn. Glâ fiparabat inta fan(ki qu£ forinficus erant, O* fan£bl fanihrum interius poa fita. In hoc ituque medio Ãacio inter ijh duo uela,mcnfa erataurea,quie habebat panes propoÃtionis in parte aqui lonis, et contra earn candelabrît aurai fiptë lucernarum in parte aufiri : Hucufç^ ficundis facerdotibus licebat intrare. Interius autem, idem in fiinélum fanëîorum ina tra uelum quattuor columnarnm, arcaerat tefimonij deaurata,in qua erant tabuhe lapidea: le^s, Cr uir^ Aa aron,G^ urna aurea cum manna,GS'propitiatorium deaa fliper aureum, ubiflabant duo Cherifiin alis obumbraiia tes propitiatorium Gf intuentes inuicem ad ipfum. Ana te arcam uero, id dl, inter arcam Gf uelum, poÃtunt erat altare ineen fi, quod aliquando aureumdicit feripa tura, aliquando deauratu, aureïi utique appellant quód eratinauratum. AdhtecfanSki fanëhrumnififummo facerdoti no licebat intrare quotidie propter infiredu in cenfum,Sem(l autem in anno cum fanguinc ad purificait dum altare, Gf fi quandofirte exigebat neceffitas pro peccato facerdotis, aut uniuerfe Syna^ga:,ficut in tea uitico feriptum e^. Sic intrabatur in abernaculum ab occidente,ideA,à porta auftriufquead latus orientale introrfus ubi crat area tefiimonq. Hoc autem interius tabernaculum quad incipiebat non à porta atrij, fid ab ofio quôd appeUabatur oflium tabemaculi, Oquot; finiebaa tur in longum latere orientisubi erat area tefimonij, decem auleis concludebatur, quorum erant finguta ui^ti tioéheubitorum, quiquehinc, GT quinque inde fibimet connexaanfulis Gtcirtubs exaduerfo fibimet eonflitua ta,GX columnis uicenis inlateribus lon^orbus aquilonis atque aufiri, GS' columnis oikà latere occidentis, à latea re autem orientis nuüis columnis,fed jolis auleis. aulea decem erigtbattturin cubitis quattuor, G^pertoa turn eircuuitum tedebantur in cubitis ducentiscà ogin a ta,quorumcentenainlateribus erant lon^oribusaufiri GT aquilonis peruicenas eolumnas,quadra^na uero cua bitainreliquisduobus lateribus breuicribus,uno occi* dentis per eolumnas eëh, altero orientis ubicolumné
^n erant.
LÃBÃR S Ã e V N D V S.
xxxvia
|
won trant,fed fold trndebdittur duled, de folis dtubtn dn^ ^Uribui eolumnis,medijs dutem mUis. 'Et erdni hlt;ec dulcd decem de qudttuor coloribm tcxtx, hoc e^l intérim tubenidculum circumddbdtur dtrio db duftro ui^nti co^ fwmnisettrdb dquilone lu^nti. Que duo dtrif Idterd £â » qudlem hdbebdnt longitudinem cum Idteribm interiorie tdbernAculi ,(luidej'ipfduicenis columnis porri^bdn^ turincubitii K)tidem,id eR, centenis,d Idteredutemori^ entie dtrium concludebdtur columnis decem,cubitis quin ^udgintd: Qui ordo columnar um reibus erdt, ZX incur rebdt miüds duos diiguldres interioris tdberndculi,(iuM folds orientis purs hdbebdt. Proinde cum ipfis compte bdntur decem. A Idterc dUtem occideiitis hdbebdt quidem atrium decem columuds, non tdmen reih ordine, fedÃs cut idm oÃendimus tdqudin triporticum, qudttuor à por td, cr ternis d Idteribus. Vniuerfum dtit dtriu in circuit ht tdberndciilitêtorijs byÃinis cin^bdtur que eri^bdtur cubitis quinq;,his fuperuenibdnt ueld cdpiÃdcid undecint ex nbsp;nbsp;nbsp;pdrtcÃbimet quinq^ conexd, ex dlid fex. In cônes xione er^ quinque ueloru,cubttd erunt centum quinqud gintd/x dlid uero pdrte in connexione fex uelorum,cu^ kt4 erdnt centum oihgintd, quonidm ueld Ãnguld tri^ cetiorumÃerdnt cubitorum. Sed ut dlid pdrs dlteri coe qudretur,duplicdtum eü unum uelum d Ãcietdberndcu^ li,ideA,db oriente, cr fubteiium eüdimidiumuelumd pdrte poÃeriore, id eil,db occidente, dtqueitdfubtrdHu funtcubitd trigintd,qusntderdtueliunius longitudo, reman ferimt centum quinqudgintd,qudntd etiü ex pdrte alterd Ãernnt. Circuitus itdq^ uelorum'cdpilldciorum quo cingebdtur dtrium tdberndculi, trecentis cubitis ten debdtur,Ãcut circuitus decem duleorum interioristdi-tdberndculi,cubitis ochgintd. Auled quippeÃnguld hd^ bebdnc cubitd uiceiid CT oihnd in longitudine, cdpilldcia uero ueld tricenis cubitis longa er dite. QUdpropter ex dmbitu duleorum interioris tdberndculi, qui erdnt in cu-bitis ducentif oihgintd, centend cubitd in Idteribm lon^ gioribus erdnt duÃri ZT dquilonis,et quddrdgend in duo:= bus breuioribut,orientis amp;nbsp;occidentis. Ex ftinto dnf cdpiUdciorum uelorum quo dtrium exterim tegebdtur, quid dmbitus erdt in cubitis tricems,centenA er diu inld^ teribus lon^oribiis duÃri ZT dqtùlonis, quonidm tcqud^ lid erdnt Idteribus tdbernaculi interioris ,quinqud^Kd, dut in reliquis dudbtis pdttbus orientis ZToccidentis ; |
Ac per hoc duo iüd cubitd quibus longus erdt duleo uelu cdpilldcium,non Idteribus duÃri ZT dquilonis,quie pdrid erdnt dtrij exterioris ZT tdberndculi interioris, fed Idte^ ribus orientis ZT occidentisproficiebdnt. In eis enim Id^ teribus creuerdt tdberndculildtitudo ,circumpoÃto ex« trill feciis dtrio,fed quinqudgend cubitd uelorum cdpiüd^ ciorumd pdrte orientis per decem columndrum reéh or dine tendebdnt ,eifq; proficiebdt unum cubitum ex duo bus illis,quibus eorundem uelorum mdiorÃierdt lon^'i^ tudo, dlid uero cubitd quinqud^ntd, qu£ occidentdli Id^ teri debebdmur, quibus dlterum ex duobus lUis cubitum proficiebdt nontendebdntur per columndrum ordinem rcéhim : Ibi enim erdt illd tdnqudin triporticus, qu£ con cludebdtÃ^dciu dtrià ubi e/fet dltdre fdcrificiorum,quds tuor columnis d porta ZT Idteribus ternis,de per hoc no poterane etidm cin^e iUd cubitd quinqud^ntd, fed ufjj dd cooperiendd obliqua ilia latera tendebaiuur, qu£ in co lumnis ternis ZT quindeiiis cubitis erant. Eri^bantur dutem edpiUaria ueld cubitis quattuor, eifq^ tegebdntur dtrij tentorid byÃind,quorum erdt ere^Uo in cubitis quin que,pelles uero rubricdt£ fuper cdpiUdcid ueld ueniebat. Defuper dutem, id eR, a parte tefh uice cameriC tdber^ ndculum pellibus Hidcyiithinis te^batur, Vtrum cunt dtr/o ZT fpdeium iüud interius non dpparet, fed credibi-^ lius eB, dtrij jfdeia qu£ inter exteriores ZT interiores columnas erant, uelum apertum habuiffe, maxime iüud occidentis ubi erdt dltdre fderiÃeiorum. DIVI AVRELI AVGV# ftini hipponenfis epi,liber terdus quaeftionum fuper leuiticum incipit* Qtiomodo fntelligcndSfitilkid: Qii/no nunciauerit uolcnti peierare.accipier pec« catum: An hoc uittum pcrprodih* onem Gt fngiendum, Qiiæftio. I. --â--1 lAVTEMANlMAPECs I*'â''* ! cduerit,dut audici-it uocem iuratio» ! nis, ZT ipfe teÃis Ãerit, aut uiderit, ' dutconÃius Ãerit,à non utiq; nun^t i ciduerit ZT dccipietpeccdtum. Quid hoceü à non nunciauerit, dccipiet peccatÃlQthd enimadditu eil,ZTlocutionis eil uÃtdt£ in fcripturis.Verii iÃe fetifiis quia obfctmis eSl,exponens dus uidetur : Hoc enim uidetur dicere,peccare hominem, quo audiente iurat aliquis Ãlfum, ZT feit cu Ãlfum iura^ re, ZT tdeet.'TÃedüt fcit,fi ei rei de qua iuratur teÃis fiie^ rit,dutuidit,dut confciusÃiit,id eil,dliquo modo cognos uit,dut oculis fuis coffexit, dut ipfe q iurat iüi indieauit. Itd enim potuit effe confeius, fed inter timorem huius pec cati,ZTtimorem prodiaonis ho;ninum,nonparuaextiti plerumque teinptatio.PoÃfumusenim paratum adperiu rium ddnwnendo uel probibendo à tdin graui peccato reuocare. Sed à non audierit ZT coram nobis de re quant nouimus Ãlfum iurauerit,utrum prodendiisÃt,Ãpro^ ditus etiam in periculum mortis incurrat, diffeillima, qu£flio eü.Sedquid non expreÃit cuihoc indicanduin Ãt, utrum iüi cui iuratur, an facerdoti uel cuipiam qui non folum eum perfequi non poteÃ,irro^ndo fuppli cium,fed etiam or are pro iüo poteÃ: Videtur nuhi quod fehoc foluat a peccatiui uinculo etiamà indicettahbus S £ |
Q_VAESTIONVM SVPER EXODVM
|
IrCUir. f. ijui ntdgis pofjlint prodefje quiitn obefje periurio,Ãue ad corrig^fdum cum ,pue ad deum pro dlo placandum,p G' ipfe conpÃionii adhibeat medicittam. QiLiid fibi uultjqj pro tacito ciu'uf^ pen'us» ho,6C procoqptangitur morticinqm nel aliquid immundum,nullum facnficium commemoratur, pro co uero ubiquid falfum mifcp nefcicns iurauir,di=-xit affcrri agnam uel capta. Oiiarftio. II. Poft hoe äutem peccati genutçiuôd dcperiu^ rio alicuius non mdicato commemorduit ,nul lum pro eo fdcripcium iuÃit offirri, fed de'm-^ de fiibiutixit ; Anima ^utccunq; tetiffrit omnem rem im-gt; munddm, dutmortkinnm iumentorwm, dutd fèrdedpti inmundi.dut eorim queefuntmorticina dbominatiotium 'tmmunddrtvm,morticinum iumentorum immundorum, aut trti^it immwndibdhominif 46 omni immuditid cui^ tifqudm p teti^itt 'mquinabituretp latueriteum,poR hoedutem cogtiouerit etiam dereliquerit Oâc. t^eque l)oc fdcripdum pro ifo genere peecdti quod offerde fttr commcmorduit,fed ddhuc ddiecit CTdit: Anima qu^ cunqueiurdueritdiÃinguens labijs malepcereautbenes pcere fecundwm omnid quxcunque di/Hnxerit homo iu^ reiur dildo,or Idtuerit ei»n,et idcognoueritet peccdue^ ritmiumcx bis ,crconfiffiK périt peccdtum pro quo feccduit dduafui ipfum. nis omnibux pne aliqud inters poptionne fdcripdj eoniiexis Gquot; explicdifs, ddiungt tiT didt : Er offer et pro his qute deliquit domino pro peced» ro qwo pcccduit , fceminam db ouibus dgndm, autede prdm de cdpris pro pecedto, CT exordbit pro eo fdcer= dos pro peccdtom,Cr reimttetur tRipeccdtum. Quid fft er^ quod pro adm cuiufq periurio, CT pro eo quod tangtur mortidnum uel dliquid inuruindum ,nuUum fd^: cripciumcommemorduit ,proeo uero pecedtoubi quid frffumquifquenefdens iurduit, dixit offirridgnam uel cdprdmi An pro ouibus ppradtlhs hoc fdcripdum os portet inirllig} ? Voluit enim prins omnid enumerdre,o-pc mftrre quofdcripdo poÃint expiari. Sed in eis om= nibus fuprddidisgeneribitspKcdtorum, ftsnt quidam propter locucionumtnodos fubobfeure popta,pcutie{l quod dit, mortidnuin iumentorum : Ed enim qu£ græce dppelldntur,plierique noffrorum iumentd in^ terpretdti funt,quoi nomen in Idtina confuetudine eorum dmmalium eü,quorum laboribus ddiuudmur, maxime m portandis oneribus,pcut funt equi,dpni,miili, cames It,^^pquidhuiusmodi.QMuerogr,ed iKim uoeatta late inteUiguntur, ut omnia dut prope omnia pecora nomine condudantur.Et ideo non genere locutionis uelut ïrAfovà o'/xo ddditue^ingreco,ïmundoru, cudiceres tur,iumentorum quoniam funt etiam munda pecora qult;e ;m«V£ dppellantur. Que autem iumenta ufus Idtinus ap peUdt fecundum leÿs didionem, no nip immundafnnt. |
Qiiid fit diftinguere quo fcn'ptura freque ter utitur. Item quid fit agna foEmina, SC quid quod dicitur: Poft hoc autem cognouerit 8C dcliquerit. Quaeftio. III. ITemquodait: Anima quecunqueiuraueritdiflings nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f uens Idbijs makÃcere^dut bemÃcere, queritur quid dtxerit ,diÃinguens. AÃiduequippehccuerbumponit fcriptura. Vnde eR cr lUud : Reddam uota mea qute dis Ãinxerunt labia mea. Item dicitur ad Ezechielem ; Cum dicdin iniquo morte morieris ,crtunon dipinxiÃi neque loctttuses. ïtemfcriptume^: Siquaindemopatrisfui conÃitutauouerituotum, diÃinguens labijs fuis aduerfut animam fuam.Videtur er^ iÃa diÃiudio quapdiffînitio rffë,qua fecernitur aliquid a aeteris que folo diéhon tej naitur Sic er^ accipiatur tanquam diHumpt : AnimA que iurauerit dtfpniens labqs maleÃcae, aut lencÃces re,fecundu omnia que difpmerit homo cu iureiurando, CT Idtuerit eHjid e{i,nefciens pciendu effe,uel non pciens du iurauit ptceretCr id cognouerittCf peccauerit unu ex his,pue quia iurauit antequa cogncfceret,pue quia facit iurauit Ã'cognouit poÃrd,quia nopitpeiendu neque iu randum, CT conpffuspérit peccatum quod peccduit, id eü,peccatum quod peccauit,locutu} eü enim. Quod aut addidit aduerfus ipfum quid inteUigtur,nip aduerfus ips fum peccatum conpffits perit,id eil,conptendo peccatu accu faueriti Et offset pro his que deliquit domino pro peccato quopeccauit.fantinam abouibus agnam: Vpta, ta locutione agnam faminam didt, quap poÃit effeaut agna nip deouibus, autcapra nip decapris. KonnuUe aut quepo e{l,immo non parua,quidpt quod aÃidue di^ cit,poü hoc autem cognouerit CT dcliquerit, quap tuitc pat delidii cum périt cognitum. An potius nip quia pro cognito fatisperi non poteil,fed non ait, poR hoc autem cognouerit CTpoenitueriteum : Quid er^ eR,poil hoc cognouerit CT dcliquerit,nip poft cogniäonem deliquts rit,utp piensfacerit quodpeiendwm non cjfa,Uinc des li£ki pur^üo debeatur i Sed non ita perlocutus fft : Ea quippe uidetur exequipeccata queab ignorantibus, amp;nbsp;per hoc à nolentibus committuntur.EortaÃis erg) aliquo genere locutionis dcliquerit, diékim cR, dcliélum effe dis dieerit. An potius conuerfo or dine diiium eR,quia aba ge «era locutionis habet fci-iptura,quèd per alia locapmilie redo ordine dicebantur ? Nam cum alibt Kticns fcriptii pt,cy dcliquerit Ctrquot; cognitumpérit,ei hie tarnen cornus tato (ut dixi) ordine,prius dichim ell,cognouerit, deins de dcliquerit. Qrdine autè fuo ita did poffet: Anima qu£s citnc^ tikrit omnem rem iinmundam aut mortidnum, autapracaptiiminundi, aut eorum qua: firnt morticina abominationum imttiundarum mortidnum iumentorum immiindorum,aut tetigçrit tmtnwididam hominis,ab om niimmundidaeiusp teti^itinquinetur,ZJ'platuerit cum dcliquerit poü bocautem cognouerit. |
LIBER TERTIVS.
XXXIX
|
Qiïid eft q, præcipiuntur offerri duo tar^ tures,unus pro pcccato,aker pro holo» cauftomate. Quæftio.IIff. SI dutem no udet ntAnui eim quod fatise^in ouem, ofjrret pro pccatto fuo quod peccAuit, duos turtures out duos pullos columbinos domino, unumpro peccitto, unum pro holocdu/bmdte. Certebic dperit qu£flio^ uem de qua fuperius cum loqueretur dmbi^bdmus: îdeo quippe uidetur dicere unum pro peccdto , dlferum pro holocdu/bimdtc , quonidm non ofjirebdtur fdcrificium pro peccdto nift cum holocdufto.Denit^ cum prius feor» fum de holocduflis loqueretur, commeniorduit turturem, Gquot; non dixit duos, nunc uero ideo duos dicit, quid fdcri^ ficium pro peccdtoÃne hobcduÃomdte nonolfèrebdtur, Qttod erg) fuperiusdicebdt: Et imponcs Ãtper holos tduÃomA,non nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quod prius holocdu/hmd,des! inde iUud Ãuper imponcbdtur ,nunc uero de duibus aliter dicit, ut prius ojfirdtur pro peccdto und duis,deinde dl^ terrd pro holocduÃomdte. Quomodo animampro hominc pofuir, Qtiæftio. V» /âX V6d dutem dit : Animdà Idtuerit, earn obliuio eR ei, id eil,à obliuioncÃihtmÃierit ut Idtes ~ dt eum,uel edm à dd dnimdm reÃrs, quonis am eum dicendo, dd hominem retulit : Animam quippe hichotnincm dicit. Qiu'd a lancftis ( fecundum aliara li« teram)fif. Quæftio.VI» Et à peccMcrit nolens d fdnlhs dcminuK G'c.Vis fdetur clÃciirepoÃtum hoc peccdti^nuf,fcd ir. /equentibus dperitur,ubi dicit,quod poR obldtum de etefdcripcium rejUtuctiUud,G quintds ddijciet.lbiem, 'â inteüioiturhoccÃe dÃtndis obliuione peccdre,dliqi{id per obliuionem ufurpdre quod debetur fdn^hstÃutÃtcer dotibus, Ãue obldtiombus uel primtUdrum, uel quicquid huiufmodi. Qliiduerbainculcata uolunt quibusque dam genera delidorura excepta leguntur. Quxftio, VII. |
ET dnimd qudcunq^ peccdueritetÃxeerit unum db omnibus praceptis domini qute non oportet Ãeri, noncognouerit G deliquerit,G'non cognouerit pec cdtu fuum, offvret drittem Ãne ntdculd de ouibus precio ar^nti in deliilum dd fdcerdotcm, G exordbit pro eo fdeerdos propter ignordntidin eins qud ignorduit,Gâ ip fenon feiuit, ZT remittetur lUi : Dcliquit enim delit^m ante deum. Excepa.locut!onuminuÃt!itddenÃate,quie idm propter dÃidudm repetitonem debent effe notiÃm£, totus iÃt fenÃts obfeurus eH, quonid qudritur quomodo difcertidtur hoc^us deliihdbeis,qult;e Ãtperiusqud^ ddm ÿtnerdUtdte complexus cH. Videtur enim hoc ratio pofcere,ut certis ^tribus pecedtorum certu ÿnerd quis busexpientur ÃdcriÃcicrumddhibaiddÃnt. Kocdutem quod modo fomemoraui ,non /Ãecidliterexprimitpec» cdtum, fed in ed uidetur ^ntralitdtt uerfari, de qud ante cum diceret, confiituit fdcrificium ficerdoti uitulum, Gquot; uniattfe Synig)glt;e Ãmiliter uitulum, principi ,cdpru, OTtiiicunqi dnimiie,hoc eSl cuicunq^ homini, cdprdm,uel à uoluerit,ouë tdmëfamineu pecus. Deinde ccepit excep ta fiicere qu^ddm ^nerd pecedtorum, GT nomindtim exs primerepro quibus quid ofivrendum Ãt,uelutdedudito et tdeito cuiusq periurio, crdetaélumorticino Gquot;immun do, G iurdtionefitlfd per ignordntidm,G'de ouibus dgs tidm dut cdpTd de capris, dut par turturn dut duos puUos columbinos,dut decimdm parte Ephi fimildmnis, pro eo dutem peccante qui per obliuionem aliquid fanihru ufur pauit,arietem G eiufdemreirefiitutionem quintisadies {Us ; tiunc utro non expreffaJfiecie pecedti generaliter, addit : Anima qudcunq} deliquerit GfÅceritunumab omnibus praceptis domini quic non oportet fieri, Ãc in iüageneréilitdte ubidicebat, unumexpr^ceptis domini quôd nonfietG non cognoueritGâ deliquerit, ideR, per ignorantiam no lens peccauerit, drittem iubet offers ri,non caprdm,dutfoeminam ex ouibus Ãcut fuperius in talipecedtorum generaliateconfiituerdt. QuidÃbier^ uidttfla permixtio, niÃÃrte quôd hic dixit, deliquit ent delicb deUóhtm ante donùnum ? Koc quad dit, ante dos minu, in his iioluit deliihim inteUig qu£fiusit dntedos minum, id eH, à quibus domino in tabemaculo deferuis tur, unde dliquid paulo ante dixerat cum ait, peccauit à fanëlis, G inttlleximus, Gufurpauit dliquid fanëbrîi quodettdm relb.tuipr£cepdt: Ac per hocnonfietdmen pecedri pote^l m his rebus,fi'dliquid inde per obliuionent ufurpetur, fed etiam multis tdijs modispotcR quisque perignorantiam delinqutrein hisqu£ftruitutidomini cxkibentur, hoc uoluitpoftea gmus deli^rum généras liter c0memordre,G ideo G lUic G hic arietem iuÃit of fèrri. Elena funt autem fcriptura cum dicitur, ante dota minum, G non inteüigitur,nià illudqucd domino exhis betur,ficut facrificium,uel primitia, uel aliqua in facris feruitits. Vtrum ubiep accipiendum fit: Si non ua^ let manus eius quod fatis eft ad ouem, offerte eum debere par turturS, aut duos pullos. Qiiæ« ftio. Vllfi QVaritur etiam,utrurn ubie^ fit accipiendum quôd Vtuit.ç diôlum eUtSi non ualet manus eius quod fatis eR *^ad ouem offèrre eum debere parturturu, aut duos puUos columbinos, G fi hoc quoq; non ualet, cers tarn fimilagnis quantitatem, quoniam fi ubiq; ita licere mteUigtur, non poteH quidem did facer dotem non has here uitulum aut uniuerfam Synag)§im, dut prindpem non hdbere cdprum uel ouem. Età ita eÃ:,quöd opus erat pofitd dicere,tacitum cuiufquam periurium, dut tadum imnMndum,G periurium per ignorantiam fidum pur gtri fdcrificio dgn£ G capr£,cum eadem facrificia pra ceptafinr,etiâ in ifia generalitate peccdti,ad quam genes g à ralitateni |
Q_VAESTIONVM SVPER. LEVITICVM.
|
etùm iÃn fetuerant pertimre ? Si autrm twc i/hdifcernuntur quolicebjit fgt;ro eo turturrs CT column bdf,ucl etidm à hoc non (ffitÃmldgnem cÃrrri, ibi dut ubi lien dióium (ü non liccbdt, nonuidetur fubuentu effe fgt;duperibitf,quonidninuila poÃimt efji deliikl nen Ãe» cidliter exprejjd,qu£ dd iüdm ^nerdliatem rtÃruntur, ubigrdUdrötur inopesà tnntuir.modocdprdmfonnindm dgndm ex ouibw, iüdi duiculdf, Ãmildgne li^ cebdt oÃirri'.aifiÃrte qubi diedt, hoc diÃcerni tfld excep tdiyitomindtimexpreÃd peccdtddb illis qu^e gencrdli^ ter comemordtd fwnt, quid hic dgndm dixit, ibi ouem,ut tetdf pecorum aliqudin diffirentutmÃcidt,du tarnen telli^.tur pduperibiu per ueque fubuentum,ut à non hdbe^ rentulld dnimdlid quddrupedid,dutmmordtdx dues,aut Ãmila^nem efferent pro peccdtis ignorante Ãi£. Si dïit inouet,qudreeum generdliter oninid ignordntite peeedtd concluÃrit Cf fdcriÃcid,non pro diftiintid pecedtoru qud non Ãeerdt, fed pro difle^ntid perfenarum diÃuixerit, po Ãed uoluerit etidm peeedtd diflinguere, CTproeorum diueiÃtdtifdcriÃcid diuerfd prlt;eeipere, qudfi non dd ffld ffnerdlitdtem omnid peitincrent. Sicfi£hm peÃeriut ex^ ceptionem oporttet inteüi^, ut quteeunq; remdnferit his exceptis qui nomindtim cr/feeidthn comemorduitdi^ tUd generdlitdte inteUigimui. lt;jnem modum locu tionisdlibireperiricerttimnoneil,fed effein feripturis t.Corit\,d Ãnllif.Tdlee^iüudubiApofloluidit: Omnepeccdtum quodcunq; foecerithemo extrd corpus e^,h'tncenim nb hil uideturintermiÃffepeccdti, quandoquidem ditfOm^: ne peccdtum quodcunq; foecerit homo, pofled tarnen ex« c£pitÃrniedtionent cum intulit ,quidutem Ãrnicdtur, i« corpus proprium peccat. Qnod fecundum confuetm^ dinem noÃra: locutionis itd diceretur : Omne peccdtum quódcumq^ foecerit homo excepta firniedtione,extrd cor pus efi,qui dutë firniedtur, in corpus proprium pcccdt. itd GT bic, cum priits ffnerdliter omnid ignordnti£ pec^ cdtd diceret Ulis qu£ comemorauit fdcriÃcijs expiant dd,poÃed tarnen exc£pitiUd quibus expreffe CT dijUnéie poÃtis certain faeriÃciorum pur^tionem adhiberet, ut bis exc£ptis qu£cunq- reliqud effent, ad tHarn ffnerali^ tdtein pertinerent. Qiiidfibiuult; OfFcrctan'eîem abouibus fine macula præcio in quodddi« quit Slt;c. Qiiæftâo.IX* fceùit.fî nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;drietem db ouibus Ãne mdculdprecio in |
\^quod deliquit. No itd diflin^iendum efi,quaff precio in quad predum deliquit, fed ff offvrret arietem, prcciodff^at,idefl,imptum. Etiamhocuideturad Sa^ erdmentum dlicuius figniÃcatiois pertiiureuoluiffe, quo niam predum ipfum non deÃniuit. t^ain ff deÃniffet pof fet uideri hoc prec£piffe, ne uile pecus offvrretur, ut etia ff Ito enteret quioffvrret, tale tarne offvrret qdâ tatiudk^ ret.Addito dutö,utnon folu prtdo emptus dries offvrret tur,uerumetidm ftclorum fanciorum,ita enim dicit pre^ (io ar ff litt ffclorumfanäorumaliquot ffclisutematur ariet,nonunoffdouoluit. Quidfibidutimueîitffc'tim fdti(rum,iam ubiuiftvm efldifferuin.us. Qucdutroiutn dixiffet, CTdelifh fuiefffret domino driettm abcutlus ff ne maculd precio,deinde addidit in quad deliquit,inteh bffnditm eil in id offer et in quod deliquit, id eil, in earn rem, propter earn rem. Et duÃret Holccdrpoma quod confumpferitignis,tUam holocauffrÃm abaltari. Quid auffret, quod cenfumptum eil i tuÃit enim facerdetent duÃrre poH totius noffis ignemholocdrpe ma,id eil,hoiâ locdkÃtim quod ignis con fumpferit. Vel quidffbi uult etiam iUud quod addidit,iHam holocauflcffm,cum hoc in teiltfftur holccarpcmd quod holocduffvffs, niffffrte ih lud eiluerum quod in quodam gr£co inuenimus. No« enim ait auffret holocarpcffm, fed auffret catacarpoffm hoc eil reliqui'as holocaufli quod ignis cenfumpfft. ltdt autem reliquias uduti GTcinis CT carbo appeVauit iVant holocauÃt'Ãm, eius rei nomine qu£ confumpta eil, relia quids ipffus confumptionis appellant. Qiiisordo ÃC fenfus illorum uerborum; Ifta holocauflofis fupcr inct nfionem eiusamp;c. Quaeftio.X» QVaddutfuprddixit -.iftalexholocaufli,ttrdeina de exponent qu£ffteadem lex dixit :iftnholoa caufleffs fupcr incenffoiiem cius fuper alt are totam noamp;m ufq^ in mane, cr ignis altaris ar debit fua per mud,non extin^etur,planius etidm fecundu iioffrlt;e confuetudinis locutionem à non hdberet,C:rc : j^dm ifla coniunilionedetraëlAita fenfus contexitur: ifiaholoa edufloÃs fuper incenÃonem eius fuper dltare totam noa Hem ufj; in mane ignis altare ar debit fuper iliud, id eil, fuper altare. Deinde ad cuinulum exprimend£ ffntentùe intulit,non extingtietur. Ham hoc iain erat diiieum,totii noéîv. Qiiideft; Abqciet Holocarpomafeii Holocauftomata extra caftra. Quæftio. XL ET induetflolam aliam,GS' abqciet holocarpomd eX trd cdftra in locum irMndum,hoc appellat holocar poma quid iam concrematum eil,hoc autem in iUo gr£a co catacarpoffs legtur.Q_uidam uero Idtini addiderunt, quod confecratum eit, GT ita interpretatifunt : Et abiff det hdocarpoma quod confecratum eil extra caftra iii locum mundum. Quid fit : Ignis altaris Temper ardebit ab eo,5C non exringuetur, Qii^æftio. Xlî. I â T ignis altaris femper ardebit ab co,O' non extin j[^guetur,ideil,ab tHo ignein quo arÃtholocduftuin ufque in mane. tHon ustlt enim ignem prorfus extingui, fed cum ufque in mane arffrit holocauftum i ablatis inde reliquijt confumptionis necÃc extinguiignem, fed inde iterum renouari quo ardeantalia qu£ imponuntur. An cunt |
LIBER TERTIVS.
XL*
An cuft) dicit.-EtfuperilIud exiiret facersâ dos ligna mane,quotidie intelligatur fieri. Quæftio. XIII.
Vod Mem fequitur (3quot; dicit : Et exuret fuper J iUud fdcerdos lignd mine, Cf ftipubit fuper iU ludholociullumzy'fuperpomt fuper lüud itdipem Ãlutdris, ignis femper ar debit fuper illud (y non extingucturiUidendum efl: utrum mune qnotidie uo^ luerit inteUigi, ut nullus dies pr£termitteretur quo no inueniretur holocauftum 'ö' adeps fdutdris,dn mdnc,i^ deoutquocunqjdieimponeretur non nifi mdue impo= neretur.Sienimquotidicintellexerimus,quidà nullus offeret? Sidutemtdnq de publico uel de fuo fdcerdotes quotididnd holocduÃd procur dbdnt,fuper ipfd impone= bdiituredquieiuÃitd populo obldtd pro peccdtis fuper holocdulld imponi,Cf non erdt necejfe offerentifdcriÃ^ cid propeccdto etidin holocduÃum offerte fuper quod illud imponereturinià qudndopdrturturum offerebd-tur,dut duopullicolumbini:ï^dmibi omnino definitutn eüunuin pro peccdto,dberum inholocduflumofferrio^ portere,e:Xprius pro peccdto,deindeholocduflu. Dein^ de queri poteÃ, utrum holocduÃum quod mdnc iuffit lm pont.ipfum etidm per totdin noélem drderet ufq^ dd alte^ rum mdne,dn tdud quod dit^totd noUedrdere debere,hos locduÃum Ãerit iiefpertinum, Oquot; deinde coeperit de lege MocduÃi dicere,ut 4 uefpertino holocduÃo inciperet, quodmrumeü à t4ceret,nec ddinonerettdlid uefpere offerte oportere.
iXiiid eft quod dicifur; Iftud donum Aalt;* ronôi^filiorumciusetc. Qó.XIIIL .
Et locutus eà dominus dd Nloyfm dicens ; iÃud donum Adton ctfihorum eius quod offerunt do= minomdte qudcunq^ unxeris eiem.Alid fünf fdcriÃcid qute comemorduit in Exodo quibus per feptem dies fdn^ (lificdtur fdcerdotes utfdcerdotio fuo Ãngiincipidnt,et aliud eà quod modo commemordt quid oÃerdt fummus ficerdosquando conÃituituttid eÃ,qudndo ungitur. Hoc enim fequitur nbsp;nbsp;dicitÃn die quacUnq; unxeris eu :
^on dixit unxeris eos,cum etidm fecundos fdcerdotes ungi precipidt. Deinde dicit ipfum Ãcrifciu décima par temephiÃmildginisinfdcriÃcium fempiternum. Cities ritur quomodo fempiternum,à illud eo die offretur c^uo ungiturfummusfdcerdosdbiüoquiunilus eÃ, nià ut femper hoc offerdtur in die quo ungitur fummus fdcer-^ doSyhoceà per fucceffiones fdcerdotum,quis Ctillo mos do fempiternumpoffit inteüigi no hoc,fed qd'Ãgnificat.
Qijideft: Dimidium eius mane, 5C dimidiu poft meridiê. Et quid fttphrcfa. Quæftio.XV.
Dimidium eius inquit mane ZT dimidium eins poà meridiem,quodgrecus habet ÃiiÃiiop In far^ tdgine inquit m oleofiet confperfd,oÃerdt earn etqioap, ideÃ,edmÃmildginem.Deindedielt cfç/tra, à tarnen bocreéie interpretatum eHex iUo,qHod grecus habet
t'CUit.ö
ï*tuit.8
Lcol, ö
h^iiTov, ZTplutdliterhocpofuitgenete neutre. Non enldit tdnqedndcÃmildginem quadixerat confperfdm.li£cauté cp^io-a fdcriÃcium deÃagmes tiseffedicitur.vtrumergo (paiera, dicdtipfdÃumen^ td,id eA,comminutd,dn ipfd minutiffima Ãmilaginis ç^co'ûc dixerit,noneAeuidens.
Qilid fit : SacerdosuncftuSjquipro illo eft ex fil q s eiâ faciet iHud etc.
Qtjæftio. XVI.
SEquitur dutem er dicit : SdcriÃcium in odorem fua Lcuir,, 4 uitdtis domino fdcerdos undus qui pro iüo eA ex filijs eius feietillud.PropterhocÃrtdffis dixerat fems piternum,ut hoc fà cidtomnis fummus fdcerdos qudiido fuccedit mortuo eo die quo un AusÃerit.Adiunxit enim zrdie,lex teternd,cuin poffet £ternu fecundu id 'mteüii* giquodÃgnificdt.
Qilid; Omneconfummabitiir Qii-Tftio. XVII.
SEquiturdut: Omneco/umdbitur.Quodhabetgr£ Deui.a eus êttiteAiç ^HcrsTof, ZTdliquiinterprétés di!= xerunt, omne imponetur,ubi uult intcUigi effe holocdu Ãum,quid nihd exinde remdnet. Deniq; ddiungit : Et omne fdcriÃcium fdeerdoti holocduÃum er it ZT non e^ detur. Hoc ergo dixerdt,omne confummabitur.
Et quid illud; Sacerdos qui imponet ma#» ducabitillud etc. Quafftio.XVlII.
DEfderiÃeiopro peccdtocumdieeret : Sdeerdos Lciiiti.dlt; quiimponetillud mäducabitilludlîZonhoc qd.â imponitmdnducdbit,ndm illud igniconfumetur,fed qdâ inde remanferit. Hon enim holocduÃum eà ut totimt ars dedt 'mdltari-Dicit dutpoÃed i Omiudqu£pro peccato funt,ex quibus illdtumÃerit a fdnguineeorum in taber ndculu teÃimonij exordri in fdnAo,non edetur,fed igni cremabitur. Quo ergo ad fdcerdotes ptinet mdnducdnda qua: remanent de fdcriÃcijs pro peccdtis ? Quod inteUiâ gendlueÃ,h£cexc£ptdeffe dequoru fanguine tdngitur illud dltareincenà in tdbernaculo teftimonij. Hoc enim iuff 't Ãeri fuperius deuitulo quem pro peccato fuo facer dos o^erret,ZT deuituloquë pro pecedto tiniuerfo fy^ nagog£ ut carnes qu£ remanferintÃris extra cdÃra co burdntur,hoc eA quod modo breuiter comemorduit.
Qilid illud ; Ifta lex eft arieris qui pro deliffto eft, fanäafsndorum flint. Qiiaâftio.XlX.
Et iÃd lex eà drietis qui pro deliAo eÃ, fdiiAdfan-^ Lcmh? Aorti fi(nt,id eÃ,ad fdcerdotes ptinent niäducdda.
Quædiffcrentia innuatur inter pecca^iim öi' deli(ftum,amp;.' quid greca lingua ad bocconicrar. Qiiæftio.XX.
qVideA, qiiôddedriete pro ddiAoium dixiffet, L«uit.r legemep fdcriÃcij expofuiffct ait ; Qiiomodo qdâ fft pro peccato,ita et id quodpro deliAo lex undeÃeorum.Qtt£ritur interpeccatum ZTdeliAuqu£ Ãt differetia,quoniäà nuUa eöt,nullo mo diceretur quo et
g 4-
|
lt;VVArSTIOÃÃVM SVPER ^uid eRpropéccdto, nbsp;nbsp;^uidprodtliâo, Qotimuk nim ff X dufqi fjcriÃcium nihil di/let,quia kxunä fü eo rutttitamenipÃduoqiiorumur.um cR ficrificium,idtà peccatum etdeliRu fîinterfenihil diff'errmt^O' Ãuiiius rei duo notnim (Ãmt^non cumretÃriptum tarn diligen ter commenddre unum eÃe utriufq^ ÃcriÃdum.rortdà Ãs ergo peccatum efi perperatio mali,deliiliim autem defertio boni^ut quemadmodivm in laudabiliuitd, aliud eR dcdinare à malo,aliudÃcere bonum,quod admone^ nturdicentefcriptura: 'Déclina amalo O'Ãcbonumy ita indamnäbili,aliud Ãtdeclinarea bono, aliud Ãcere mala^tiS' iüuddelidum,hoc peccatum Ãt.btam ^ipÃm tiocabulumà difcutiatur quid aliud Ãnat delidum, nià derelidum,G^ qui delinquit quid derelinquitnià bonu l Criieci autem duo nomina uÃtata huic peÃi impofuerut: Kam delidum apud eos noi^a7i'i6j/ult;x dicituriOquot; âGalat,à nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â iÃo ipfoquippvloco Leuitici ttAx/i» Pi^^la eR. ApcÃolut autem ubididt: Sipraoccupa^ tuiÃ:erithoinaliquo deliRo, 7rcr^oi7T3w/xclt;Tt grie^ cui habet,quorum ncminum à origo diÃutiatur inTrc.^ £ tanq decidereintelligitur quidelinquit, Vndecadauer qucd latini a cadendo dixerunt, grlt;efé Trnc^ct (i Tnd/aca' dicitur, a'Trd tov Tr^TrTB^, id eÃ, ab co quad eR c adere. Qui ergo peccando malum Ãcitfpriuidelinquendoa bcnocadit.'Et 7rZK/t./ji£Aia Ãmile nemen eR negligenti£,nam graicè negligentia dicitur, quia cur£ no cR quod negligitur. Sic enimgro'cKfdicit^noncuro nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Particula ergo qu£ additur TrÃu'f, utdicatur TrÃH/UtaiAloe praterÃgniÃcat,ut nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quoduocaturne=â gliger.tia , uideatur fonare Ãne cura rrÃiip p.e'Ãlcxp praeter cur am penetantundaneÃ. Hincerquidä nof firi ttxAh/x/Ãâ.A/«/) nondeli{lum,Ãdnegligentiamin= terpretarimaluerunt.Inlatina autem lingua quid aliud negligitur,nià quod no legitur,id eÃ,non digit ur{ 'Vn^ deetiamlegercalega!do,ideÃ,ab eligendo latini au^ dores appellatum eÃ'e dixerunt. Bis quodamodourfli^ gijs ccUigitur,qucd lüe delinquit qui bonum dereiinquit reli'nquendo d bono cadit,quia negligit,id eÃ,non le^: git. PeccatumueroundeÃt diRuqdâ greed a/aa^rla dicitur, in neutra lingua mihi interim occurrit: PoteR etiam uideri lUud eÃe deliRum,quod imprudenter,id eR, ignoräteriVud peccatu qdâab Ãientecomtitur.Huic diÃi pSm ' â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uidentur iÃa teÃimonia confonare diuinaiDeliäa quisittteÃigit i Etillud: Quoniam tu ÃiÃi imprudent: tiammeam.ContinuoquippeÃcutusadiunxit: Et deld (iameaaienonfuntabÃondita,uelutalio modo repe^ tens eandem Ãntentiam.Kec ab eadem ratione diÃordat quodpäuloantecomemorauiApoflolidiilvm: Si prtct^ occupaties frerit homo in aliquo deliRo,hinc enim quod prteoccupatum dicit,imprudeterlapÃim eÃ'eÃgnificat, Iacob.4 nbsp;nbsp;peccatum uero adÃientem pertinere ApoÃoliis Jacobus tanqdeÃniensait: Seiendigitur bonumÃcere,zr non Ãeienti,peccatum eR lüi : Sed Ãue illaÃue iÃa Ãue alia |
rr aliquadiÃirentiaÃtpeccatiC!'deliRi,niÃâaliqud eÃet, non Ãriptura ita loqueretur ut diceretiQuomodo quod pro peccato,ita er quod pro delido lex una eà eorum. IndiÃerenter autem pherumq^ dicuntur,ut GT peccautm , nomine deliRi,cr delidum nomine peccati appelletur. Keep enim cum dicitur 'm baptifmo Ãeri remiÃio pecca-^ hacx. torum,mentioÃt etiam deliilorum,e::rtamenutrum^ 'untelligitur. Sic dominus ait, pro multis eÃundi fan^ â guinem in remiÃionem peccatorum : JSIunquid quoniam non ait, Gf deltRorum,ideo quifq dicere audebit in fan guine ipÃus deliRorum non Ãeri remiÃionem f Itc quod feriptum eR apud ApoÃolum,Kam iudicium quidem ex Koma. ; uno in condemnationem,gratiam uero ex multis deliilis iniuÃiÃcationem,quid aliud quam nomine deliRorum etiam peccata comprehenfa Ãmt Æ In fcde quoq; ipfa ferd nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;( ptura J..euitici,qua cogimur aliquam inter deliRum pec catumq; diÃantiam,uel 'tnuenire,uelcredere, ita legitur, cumdehisipÃsqu£pro peccatis oÃ'ereuda iubebantur focriÃeijs deus loqueretur: Si autem omnis 'mquit Syna» gogaÃliorum Jfraelignorauerit,CS'latuerituerbum ab oculis fynagcg£,eyâ foeceritunum ab omnibus manda-* tis domini,quod nonÃet er deliquerit,cognitu lUisÃe* rit peccatum quod peccauerunt 'm eo. Ecceubi dixit,ZJquot; deliquerit,ibi continuopeccatum quod peccauerunt ad* didithoc ipfum utiq; quoddeliquerunt.Et Paulo poÃ. Si autem princeps mquit peccauerit,zrfaccerttunum ab omnibus pr^ceptis domini dei fui.quod non foecit no* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' lens,Z:r deliquerit. Item mconfequentibus. Si autem ani* ma inquit unapeccauerit nolens de populo terrlt;e, in co quod Ãcitab omnibus praiceptis domin,quod nonÃet et deUquerit,Z:r cognitum Ãerit ei peccatum quod pecca* uitin ipfo.ltemalibi.Animaqu£cunq;iuraueritdiÃin* g«lt;n; labijs maleÃcere aut bcntfacere,fecundum omnia qu£cunq; diÃinxerit homo cum iureiurandOjZr latuerit eum,zr hic cognouerit Ct peccauerit unum ex his,^quot; confiÃus frerit peccatum pro quo peccauit aduerfus ip* fwm,oÃ'cretproeisqu£ deliquit domino pro eo peccato quod peccauit. Et paulopcÃ. Et locutus eà dominus ad Ji/ioyÃndicens:AnimaÃlatueriteiimobliuione,crpec» * â cauerit nolens à fanilis domini,oÃ'eratdeliili domino a* rietemÃne macula de ouibus precio argentiÃclorufan* £lotum,pro quo deliquit ZT pro quo peccauit à fanâis reÃituet,ZT quintasadijeiet fuper iüud, ZT dabitil* lud facerdoti, ZT facerdos exorabit pro eo in arie* te deliäi ZT remittetur iüi -Sequitur adhuc ZT di* cit : Anima qu£cnnlt;^ peccauerit, ZT foecerit unum ab omnibus pr£ceptis dcmini, qu£ non oportet Ãeri ZT cognouerit ZT deliquerit ZT acceperit peccatum fuum,oÃ'cret arietem de ouibus precio argenti in deli* Rum ad facerdotem, exorabitq; pro eo facerdos pro ig norantia eius qua ignorauit,ZT tpfe nonÃiuit CT remit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* teturiUiiDeliquitenideleRodeliRuante dominum. Et adhuc ita dicit. Ef locutus efi dominus ad lAoyfin dices : Anima |
LIBER TERTIVS.
XLI
|
Aniind (jufcuncj; pcccdnerit defpicient defpexerit pr£^ ceptddomini,cr inentituf^crit(iu£funt dd proximum de commenddtioite dut de focietdtefdut de rdpind,dut in^ oibiKiurid fcectrit dlic^uÃproxmo,dut inuenerit perdi tionc et mètttitt fieentde eo et iurduerit miulle de uno db qutccuij; foecerit ho,itd ut peccet in bis GT erit cu pecdue rit deliijuerit,reddetrdpindmqudrdpuit,autiniurid ^udinnoeuitdutcommendatum quod depoÃtuin eil d^ pud eum, dut perditionein qudm inuenit db omni re iüi qudm iurduit pro ed 'miufle CT reÃituet ipfdm,cr quin= tds eiui ddijaet dd iüud cuita eft, ipà reddet, et qud die conuiiliM jùerit deliHi fui,offeret domino drietem db os Uibuf Ãiic mdculd precio in quo deliquit,et exordbit pro eo [dcerdos dnte dominum,eSquot; remittetur iUi de uno db omnibiK que foecit CiT deÃquit 'm eo. Penè ergo 'm omni bu^ ÃHn qu£ dicit cfjepeccdtd,eddcm etidm deliild di^ cit : Qjidpropter ZT indijferenter ed dici mdniÃÃum eà tnultis ÃripturdrülocK, hdbere dliquid differentiic Ãripturd teÃdtur,qu£ dicit : Sicut quodpro peccdto,i= td CT quod pro delidlo. 7. ^Mi.7 Qiiid üt â¢â¢ Ornnem adipetn boum 8ó ouium öf caprQ no edetis etc. Qiiæftio. XXI OMnem ddipem boum C/ ouium O' edprdrum no edetis,O'ddeps morticinorivm O'd Ãrdcdpto:^ rivmÃetinomneopiK,0' cibononedetur : Omnisqui ederit ddipem de pecoribusqu£duÃretis ab eis hoÃidm domino, peribit dnimd lüd de populo Ãio. 'Dixerdt fupe^ rius de ddipe : Omnis ddeps domino,O' qu£Ãerdmuf u^ trumomnis omnino pecorid mundi duntdxdt,ndmde immundisnitUdqu£ÃiocÃ, O'quid de ddipe Ãeret que uetuit 'm eÃdm uenire,nunc dutem dixit quidÃeret ded^ dipe morticini O' d Ãrd cdptiut Ãt 'm omne opud. Omne opuf utiq; iüud opu^ cut tdle dliquid neccÃdriimi esl.Vn deremdnÃt qu£llio,quid Ãeret deddipeceterorum dni» mdliumqu£immunddfuiKddueÃendum. Sed cum di^ cit,omnem dtiimdm penrede populo fuo qui ederit ctdi^ pern eorum pecorum ex quibus domino ojferetur,uides turdeÃniÃeiUumtdutumadipem de pecoribus mundis prohibitum mdnducdri,ex quibus Ãt fdcrtÃcium, quduii Jud£os dudierimus nuüum omnino ddipem 'm efcdmfuigt; mere. Sed quid Ãcripturduoluerit,non quod iÃi opindti Ãierintrequirendum. Deniq; non mueniunt quid rede de ddipe Ãcidtuunde à dbÃinent, O' quomodo eum proij cidnt,cumdidumÃt: Omnis ddeps dominoà non ddi= pem fdcriÃciorum tdntum,Ãd etidm eorum dniimlium de quibus non fdcriÃcdtur,quis immundorum hic uoluit 'mteüigi. Qin'd fibt vukq?defacrificio faluta« risitcfiim admonef. Qiiæ^ ftio. XXII. |
VidÃbi uult quod de fdcriÃcqs fdlutdris iterü ddmonetO' ^cit,eum qui oÃert donumfdcris Ãcij fdlutdris ÃtipeduÃculum O' brdcbium fdcerdotibus ddre debemiis,itd tdmen,ut ddeps peduÃulioffereturdo mino cum pennd iecoris,cum fuperius loquens de fdcri^ Ãcijs fdlutdris,penndm iecoris cum ddipe uentris O' re= num O' lumborum ojferri domino præceperit, tdcuerit dutem de ddipe peduÃuli ? An quodibipr£termiÃt, hic commemordti Qudreergo depenndiecoris O'ibi O' hic i An Ãrte dliquid mtereà quod fuperius de fdcriÃ^ cio fdlutdris pr£cepit,hic dutem uddidit fui,tdnq cdiud Ãtfdlutdris,dliud fdlutdris fui. Qiiae fit ratio facrificij pro delidîo feu pec* cato facerdotis. Qpæftio.XXIII. CVmfdcriÃcidpro pecedtis, prius commemoret, Ueui.7 uitulum dixit offerendum pro peccdto fdcerdotis quifcecilfetpopHlumpeccdre,poÃedetid ndrrduit fcrb turd quemddmodu ed qu£ pr£cepic dominus geÃd funt, ergo pro Adron O'fili/s eius dicitur obldtus uitulus pro peccdto,fed fuperius de fdnguineuitulicornud tdgiprae cepitdltdris 'mcenÃ,ddfpdrgendum etidm ex ipfo fdn^ guinecontrd uelum fdn£ium,reliquum uero fdnguinetn Ãindendum dd bdÃm dltdris holocduÃomdtum, poÃed ueroqudndofdniliÃcdtur Adron de dfperÃone fdngui» nis contrd uelum,nihil didium eÃ,de cornibits dutem db tdris didium eR^fed non ddditum edl 'mcenÃ,ddditum eà dutem,effundendum fdnguinem dd bdÃm dltdris,non db xitdd bdfes eius,tdnq neceÃeÃiÃet iTlud altdre dccipere cuius cornud futguine tetigijfet. Proinde quis dmbigue Ãt poÃtumÃberum eà tdmem itd mteüigereÃdlum, ut ÃdlumÃerdt dnte præceptum de uitulo,pro peccdto, ut non eius dltdris cornudtddldmteüigdmus dd cuius bd^ ÃmÃfus edl fdnguis,fed tddld cornud dltdris incenÃjÃi» fum dutem fdnguinem dd bdÃm dltdris fdcriÃciorum fu^ perius,quid genenditer pr£ciepibdtà fdcerdos peccdÃit ipfum fdcerdotem unilum O'confummdtum, quem uult mteüigi fummum fdcerdotem fdcriÃcid iÃd offerre, nuc uero cum fdniliÃcdtur Adron, ^ioyfes offert O'ipfedc:^ cipitpeilufculum impoÃtionis qdâdntedpr£loquutus eà fdcerdotieffe ddndum. Inde dutem puto pedufculu im^ poÃtionis diiilum, quid imponebdtur inde ddeps Ãcut commemorduitfuperius de fdcriÃcio fdlutdris. Cu ergo uidedtur db Adron ccepiÃe fummum fdcerdotium, quid putdmusÃiffe ^^oyfen,à ergo fdcerdos nonÃit, quo=^ modo per lüum cmnid üld gerebdntur,à dutemÃit,quot modo fummum fdcerdotium db eius Ã'dtre cocpiffe deÃ^ nimus ? qudmq etidm pfdlmus iüe ubi diHum eà : Moy» Jfî O' Adron in fdcerdotibus eius, dufferdt dubitation PCilm. nem,qu6d fdcerdos Ãierit Gt AIoyfes,ueÃem tdinen iüd fdceriotdlem,qu£ mdgnü continet fdcrdmentum,Adron iubetur dccipere ZT fucceffores eius fummi fdcerdotis 'm 'Exodo,dnteqomninodliquid defdnilificdndiszrquoi' dammodo ordinandis fdcerdotibus pr£cipidtur,qudndo t.\oyà |
Exo,
Leuit. 8
CLVAESTIONVM SVPER LEVITÃCVM.
Moyfeafcendeiite 'ut montent,iubentur non dfcendere fd cerdotes,quosintelli^ere ditos non (tojjumus nià filios Adron,non quid idm erdne,fed quidfùturi erdnt,hoc eos idm tune fcripturd dppellduit per dnticipdtionem ,Ãcut funt pUrdq; tdlium locutionimt. ï^dm G^Ãlius Kdueilë^ fusdppflldtus eil,cuin longe pofted hoe nomen ei fcriptu rdndrret impoÃtum. Ambo ergo tuncÃummi fdeerdo^ tes erdnt,IAoyÃes 0'Adron,An potius Koyfes, Adron uerofiibiTlo,dnGripfeÃmmus propter ueÃemponti^ Ãcdlem,ille uero propter exceUentius miniÃerium. t^dm d principio ei dicitur ; Ipfe tibi qu£ dd populum, tu iUi qu£dddeum.Qttjerietidmpoteà poft mortem Moyà quis ungebdt fuccejftrem Ãummi Ãdeerdotis, qui Ãucce^^ dere nià defiintüo no utiq^ poterdt : An quid iam unäus erdt inter Ãecundos Ãdeerdotes ? Idem quippefitit oleum quo Gquot;Ãummus, Cfâ quo Ãecundi ungebdntur,ueftetn tdn tum Ãumebdtille pontiftx,qud eius Ãummitds dppdreret. 'EtÃitdeR,utrumipÃeÃumebdt,dneum dlius induebdt, Ãcut poft eins mortem lAoyÃesÃliumÃ-dtris fui. Si ergo db dlio ueftiebdtur, nunquid ndin poterdt d fecun^ do fummus,prieÃertim,quid tdlis erdt ueftis,ut eum db d^ lioinduinecefÃefteritt AnÃc induebdtur prius,utetid pofted ? No« enim Ãemelindutui non edm ponebdt, dut â cum poÃuiÃÃet,non edm reÃumebdt.Yieri ergofirtdÃÃe po= terdt,utfecundi ueftirent primum,obÃequendo non ex» â¢ceUendo.VndedUtem dppdrebdtquiÃndinÃliorum Ãum^ tno ÃdcerdotiÃuccedere deberet Æ No» enim primogenii: tum,dutmdioremÃcripturd deÃniuit,nià intelligdmus aliquo diuino itidicio fiert Ãolere,Ãue perÃrophetdm,Ã= uequolibetdliomodoquoconÃulidauÃolet, qudmq ex contentione res peruenifte uidedtnr,ut pofted proptered fuerint plures fïimi Ãdeerdotes,quid cotendentibus excel lentioribus,litisfiniendd: edufÃd pluribus honor ipÃe tris buebdtur.
Qiiid fibi vult quo dicitur ad Aaron amp;nbsp;fl« lioseius, Ad oftium tabernacuh tefti?
moni] fedebitis feptem dieSjdie ac no(5e,nc monamini Quæ« ftio. XXI iir.
Vid eft quód dicit MoyÃes dd Adron,cr filios J eins,cum Ãdnilifiedntur dd ineundum Ãdcerdos tium: Ad oftium tdberndculi teftimonij Ãesi debitis Ãeptem dies die (::rno{le,ne moridmini. üunquid ndm credtbile eft fitu corporis uno loco Ãedere prdtceptos
Quidfit: Vocauit fenatutn. Q.uat«* ftio* XXV.
Etfitilumeft dieoaduo,uocduit KoyÃes Adrcn et filius eius,?^ÃendtumtÃrdel. Quem quiddmnos jtriÃendtum interpretdtiÃunt, yi^oua-ictp, griecits hdbet,hoc eft ergo Ãecutus inter pres,quid CT Ãendtus à Ãenio uidetur diiius. t^on dutem dpte in Idtino diceretur, uocduitÃenedutemtÃrdel pro ÃenibusuelÃenioribus,q-* uiseddem locutioeÃÃet à diceretur,uocduit iuuentutem tÃrdelproiuuenibus.Sedhoc uÃtdtumedlin Idtind Hn« gud,iTluddutem none A. Ndm hoc proprie diceretur,fi diceretur,uocduitÃeneilutem 1Ãrdel. Vnde quiddm inÃ* lenterputdntes etidm Ãendtum did, interpretdti Ãunt or dinemÃaiicrum.Compendiotdmen fiirfitdti melius di» cereturuocduitÃeniores iÃrdeL
Quomodo præcipiunturofferritn'agcne ra facn'ficiorum, Só quomodo quattuor fint eorum genera. QiisÃio.x!X VI.
M OyÃes dicit dd Adron : Sendtui tÃrdel loquere dicens : Accipite hircum ex cdpris, unum pro peccdto,CTdrietem,CTuitulum, CTdgnumditniculu, 'm holocdrpoÃmÃnemdcüld,lt;:T uitulum d bobus, CT ds rietem 'mÃdcrificium Ãdlutdris dnte dominum, CT Ãmild conÃperÃdin in oleo,quonidm hodieuidebitur dominus in uobis. Qudttuor generd Ãdcrificiorum de dnimdlibus Ãuperius ccmmendduit,holocduÃipro peeedtis, Ãdlutd» ris,CT conÃummdtionis,ÃedconÃummdtionis dd Ãdeerdo» tu Ãdndificdtionem pertinet : Trider go generd reltqud hic priiecipiuntur offerri, CT dicitur hoc Ãenioribus tÃrd» el, ut pertinedt dd uniuerÃum populum. Sed hoc loco Ãd» crificium pro pecedto hdbettrid pecord,hircum CT drie» tem, er uitulum,dd holdcduftum uero dgnus pertinet,et dd ÃderiÃieium Ãdutdris,hircus CT dries. Qudpropter no eH Ãc diftinguendnm ne pro pecedto no inteUigdtur nt» à hircus,trid uero,uel quod in holocduftum,id eft, dries CT uitulus CT dgnus,Ãed potius printd tridpro pecedto, id eft,quod diilum eft, Accipite hircum ex cdpris unum pro pecedto,CT drietem CT uitulum,Ãubdudidtur ,p pec» cdto,zT reliquus, id eâ,dgnus in holocdrpoÃm, id eÃ:, inholccduftum.Quod ideo comonendum d nobisfitit, quonidm pcftit,etidm itd diftingui,ut cum didlum eÃet, dccipite hircum ex Cdpris unum pro peccdto,rellqudid
Trcuit.
Leuit
per dies Ãeptem die CT node unde Ãe omnino non commo ' dd holocdrpoÃm pertinere dicerentur. Quod uero dd»
uerent t Nectdmenhinc tdnqdUegorice dliquidÃgni» ficdtum,quod non fieret cogendiÃumus dcciperejed po» tius dgnoÃcerelocutionem Ãcripturdrum,ubi ÃeÃÃtonem, ».Rcg.i pro hdbitdtione CT commordtione poÃuit. Nonenim
quid dtdum ed de Semei,quódÃederit in NieruÃdlem dn» nos tres, ideo putdndum ed pertotumillud tempus in SeUdÃedifiÃe CT non ÃurrexiÃÃe.Ninc CT Ãedes dicuntur, ubi hdbent commordtionem quorum ÃedesÃunt ,hdbi» tdtio quippe hoc nomen accepit,
iungit,Ãne mdculd,dd oid refirripoteft. Cum ergo dm» biguumfit,quomodo dptius diftingudtur iüd res dddu»
Ãuperius pro pecedto principis hircum iufÃtoff'erri, CT pro pecedto cutuÃq; proprio cum pecedt diite dominum Ãiciendounumex hisqute non oportet, pr£cepit drie» tem,pro pecedto uero uniuerfie /ÿndgogæ uitulum,opor tebdt ergo utÃendtui loqueretur quid uniuerÃus populue ojferr^
|
LIBER TERTIVS. o/ferredebrtit,cr hirciM iuheätur propter principes,CT ^ries propter proprium uniulcuiuftj; peccütum,cr uitu lus propter peccatum uniuerj'£ fyndgogte : Aliud eft ent in populo hübet cfuifg^ peccatü fuu propriü,et poffunt hdbere omn« proprid,tiliud guMdo coe peccütumeÃ, quoduno aiofit lt;3quot; iwüuoluntüteüliquidmultitudine compüriitiicomittitur. Quod uero ÃcriÃciü fälutdris, uitulu GT Arietein iubet,iubet qu£ pr£cipuü funt, uni-uerfi enim populi caufa eü. Prjecipiens nute dnteü de crifrcijs fdlutdribus undelibet iufftt offerri,(iue mdfculu, fiuefÅmmd,dutdmen no nià debobusO'deouibuf V cdpris ojferdittur. Si dutem qui£ritur,qudre duo pnece^ ptt,uitulum CJâ drietem difficile eà inuenire,nià Ãrte uitulum uoluit fdcriÃcium fdlutdris uniuerà populi,drie tc dut pro unoquoq; tdq Æ Ãngulis quibufq;,quid uide-tur etidm fuperius qudà duo generd fdlutdrisfdcriÃcij pr£cepijÃe,unum quad uelutuniuerÃgt;rumeffet,dppelld^ Ult fdcriÃciu fdlutdris,dlterum dut ubi dixit,à quifq; ob tulerit,fdcrificiu fdlutdris fui. Vbi etid differaitid repe^ riebdmt{f,quid 'm itto quod dppeüduitfdlutdris,non co^ memorduit ddipem pedufculi offerendu domino,dtc[} ip fum peeplufculum (3 brdchiü dextru ddndd fdcerdoti,fed iniOo hoc fieri iufÃt quod poÃed dicit fdcriÃcium fdlutd rii fui.QuodÃrtemtelligitur Ãnguloru quoruq; pri^ Udtum,nÃpublicuuniuerforu. TtidinCT ià oyfes obtulit fderiÃeid fdlutdris,nec diiium eà ibi,fdlutdris fui,credo populo imiuerfo obtulit.Vbidutein uniuerÃ,ibi CT Ãn» guli,nondutubiÃnguli continuo ibi uniuerÃ. Singuld enim po/funt effeÃne uniuerfo,uniuerà dut non poffuiit nià ex Ãngulis quibufq^ conÃdre.Hd Ãnguli quiq^ con^ gregdtiuel 'mfummdreputdti,Ãciuntuniuerfo. ï^otd^ dueÃfdnecupro populo offeruntur fderiÃeid CT pro peecdto^dcrificid iiiffd effe offerri, CT holocduÃum, GT fderiÃeid fdlutdris,profdcerdotedutobldtum Ãiffe pro pecedto crhotocduÃuGr confummdtionis .Non dutem fdlutdris, fed confummiüionis tue obldtü eÃ,qudndo fd-^ cerdotes fdniliÃcdtifunt,utfdcerdotio Ãngerentur, er hlt;ec obtulit Uioyfes pro Auron füijs eiiis,poÃed uero A.dro ipfe idm fdnäiÃcdtiis (3 fdcerdotioÃingens offers re pro à iuffus eà uitulu pro pecedto, CT drietem inhos locduÃum,^o dut iuffus e^ pro fe offerre confwmmdtio nis,quod tue ideo obldtum eÃ, ut comfumdretur fdnili s ficdtione,e3â fdcerdotio Ãngi poffet,quoidm quonidm Ãingebdtur non opus erdt eum iterum confummdri. Qiiæ fit ratio ordinis fernandi in oblan'o» nibus pofitis QC præceptis. Qp. XXVII. Et dit Koyfes dd Adr on : Accede dd dltdre, CT Ãc quod pro pecedto tuo CT holocduÃum tuu, CT es xord pro te CT domo tud. Mirum eil quomodo prius dis cdt faciendum quod pro pecedto,delude holocduÃum,eu fderiÃeid pro fntccdtis fuper holocduÃd fuperius iubedt tmponi,exceptoquoddeduibuspr£eepit. An Ãrtehtc |
XL« quodpriitsÃebdt,ideà holocduÃum poflerius commet morduit t Non miw ^««»rfdmoJtwn deduibiis dixit, Ãc priusiUud CTpoÃedtUud,fedÃteiüuddtg^ ittud. Ciuid dutem prius Ãciendum Ãt mdiedt fuperius expoÃtd ms Ãruilioneubi dicit fuper holocduÃum imponi fderiÃs ciumpropeccdtis,qudmqudlde mouedt,quod etidm it£ ndrrdtfcripturdfaeciffeAdron quoddudiuit,CT priui commemordret eum Ãcere pro peccdto,de'mde holocdus Ãum.QupdutrumcTipfe prius fcecerit,dn prius hoe feripturd ndrrduerit quod poÃed Ãilu esl,Ãcut m muls tis Ãcere folet,hdbetur 'mcertum,nià quod dixi fuperius» legeretur cum dgeret de fdcrificio pro pecedto. Itd enint legitur : Etfuperponetillud fdcerdos fuper dltdre fuper holocduÃu domini,CTexordbitpro eo fdcerdos pro pecs cdtoquodpeccduit,CTdimittetur itli. Quomodo ergo poffet hoc fuper holocduÃomd imponi,nià holocduflos md prius imponeretur f prieeepit dutem hoc CT de fderis Ãcio fdlutdris,ut fuper holocduÃomd imponeretur, fed quid non hoc ubilt;^ dicit,non per omnid fderiÃeid fdlus tdris,uec per omnid fderiÃeid pro pecedto,poteà ÃrÃs tdndidnonhoc reguUriter Ãsiffe pr£ceptum, fed illic tdiitummodout fieret didumeÃ.id eil,m fdcrificio fds lutdris,cunÃt de bobus,ibienim pracepit CT in fdcriÃs cio pro pecedto cumÃtdefoemind ex ouibus,c£terd ue* roÃue Ãnt fdlutdris,Ãue pro peccdto,non effe neceffe ut fuper holocduÃd impondtttur. lAouet etidm quod cum Ãceret Adrondond populi qult;e fuprd commemorduit, non omnid commemordtd funt immoldtd qudiÃerdne priediild,fed tuntum hircus pro pecedto CT holocduÃu, ubi tdmen iüum dgnumnon expreffit,duo uero dlid qult;e dd fderiÃeid pro pecedto potius quam dd holocduÃum pertinere diximus,tdeuit,id eÃ,drietem CT uitulum,nià Ãrte d pdrte totum mteUigi uoluit,ut folo cdpro comme mordto etidm iUdfubfecutddcciperemiis. Cum defdcris Ãcijs fdlutdris populi ndrreret,quemddmodum ed foece* rdt Adron ieuitulo cTdrietedit : Etoceidit uitulum CT drietem fdcriÃcif fdlutdris populi,CTobtuleruntÃlij Ad ronfdnguinemdd eum, CT effudit dd dltare in circuis tu,CT ddipem etc. quomodo prieeepit dominus KoyÃ,. tJuncÃnguldriter,nuncplurdliter loquitur,cu de duos bus dnimdlibus loqudtur,uitulo CTdriete. Quodergo di cit,duos renes,db utroq; dmimdnte inteUigendum ell,dt q- itdqudttuorÃuntitd CT cieterd. Quoduero dit : Et pofuit ddipes fuper peilufculd,cum ipfd peitufculd non impofueritdltdri,fdcerdoti enim debebdntur cum brds chijsdextris,quidÃbi uulti An 'inteUigendumeit, CT 'mpofuit ddipesqui funt fuper pellufculd,ipfds enint pofuit,quds imponeret dltdrid peitufculis demptdt tJdnt itd CT fuperius pr£ceperdt.E)eniqifequitur : Et impos fuit ddipes dit iri,CTpe{tufculum CT brdchiumdextrum dbÃulit Adron obldtionem ante dominum,modo Ãngus Idriter mferens, peitufculum dicens utiq; utrumq^ ex utroq^ dniminte,qu£pellufculd dixerdt. ynde Aaro» |
CLVAESTIONVM svper leviticvm
Vnde Aaron defccndifle dtcat ur. Quæftio. XXVIir.
Ltuüi.ï,. Videüguoddit: CuextuliffetAdronmätiM 7 fuper{â¢opulMn,benedixit cos CT defccndit cu ~~ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;focciffet quod pro peccdto 0â holccduÃctnit
td cr qua fdlutdris.vbidutcin iftd foedt, nift fupcrdb tdre,id cfl,dd dltdrc fldns eiq; defcruicns ? Inde ergo de^ f'qiâwo° nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qttttftionis dd
(iiim fupcr hoe teftimoiüo uidctur,ubiquapuerd)nusmE= Exo-q h xodo quomedo fcruiri potueri(dddltdrequod erdtdU tumcubicis tribus. Grddum quippe iHic bitclligere pro=^ hibebdmur,quid id deus uctutrdt,nepeper dltdrepudëdd uirilid mittiflrdtis reueldrentur,quod uttq;fieret,à pdrs dltdris grddus effet,id eft,ff compddus ddhareret. Dc= niqi ibi hocuetuit,ubi dedltdri ftruUililoquebdtur, unu enim effet dltdre cum grddu cuius pdrs effet grddus, cyâ idea uetitum eü,hic uero ubi dltdris tdntdfiierit dltitu dojUtniff fdcerdosfuper dliquid ftdret dpte miniftrdre non poffet, intelligendum eft,quicquid illud erdt quod dd hordm miniftrdtionis penebdtur cr duftrebdtur,non ffeiffe dltdris pdrtc,et ideo noftiiffe cotrd,praceptu grd dum hdbere prohibitum eft,hoc dutem qudlecunq^ fiierit, tdcuit fcripturd,cy ideo quaftiofoäd eft, Sed nunc cum dicit ftripturd,fdcerdctem cum Æeciffit fderiffeid deftcn-:gt; di/ft,hoc eft cum immoldtdimpoffeiffetdltdri,utiqi ind^ niftftdt dlicubi cum ftetiffe unde deftenderet. Et quid ibi fteterdt,idco trium cubitorum dltdri miniprdndo defer gt;â uire potuiffi.
Qiiomodo in extafim cccidit populus. Quæftio. XXIX.
Lcui quot;I I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;popultes O' dmensffedus eft. Quod
dlij inter prates dixerunt expduit, condntes trdns ftrredegraco,quoddiaieeft unde llTacrtc dicitur,quid fape in fcripturis Idtinis legitur mentis ex^ ceffits.
Quomodo ignis exnfle dicirur a domino. Qiiæftio. XXX.
Zeai T? 'T fxift nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;domino, O' deuorduit qua erdnt fu
I gt;perdltdre,holocduftomdtd O'ddipes.Quiddixe^ ritddcmino,quaripoteft,utrumquid nutu O uclun^ tdtedeminiftilumeft,dndbeolocoignis exijt ubi erdt drcdteftimonij :Eloncniminloco dUquo itd eft demh nus,qudff dltbi non fft.
Qui dicantur appropinqiiare domino. Quæft, XXXI.
POftq exeunteigned domino,incenff,O mortui fut filij Adr on, qui duff funt 'tn bdttUis fuis ddhibito ig ne dlieno incenfum imponere domino,quod ideo non 11== ctbdt,,quid extUoigne qui diuinitus dd dltdre uenerdt deinceps cuftodito,oid erdnt dceendendd qua tn tdbernd culodccendioportebdt.Mortuis ergo iHisdit Koyfes, hoc eft quod dixit dominus dicens : In eis qui mihi dp^^ proptnqudtfdnâtftcdbor, o in omni fyndgogd glorifia cAbor,eos dpproptnqudre domino uolens tntelligi qui itt
tdberndculo fdeerdotio ftingebdntur, fdiiiliffcdri dUtem in eis etidm uindiedndo ffcutftdlum eil : Vli urn ut hinc fciretur,qudm minus dlijs pdrcdt,ff Ulis non pdreit,quo fenfudidumeSliSiiuftusuixfdluus erit,peccdtcr O' hPetti.41 impius ubi pdrebum ? An pctius fecundu illud ; Cui plus ddtur,plus exigitur db eo : EtiVud: SeruttsquinoncO!=â gnouit uoluntdtem demini fui, O ftcit dignd,pldgis ud^ puldbitpducis,ftruus dutem qui cognouit uoluntdtem domini fui,O' non facit dignd,pldgis udpuldbit multis : Et illud : Exiguocumconcediturmifericordid,potentes SapKB.^^ dutem potentiord tormentd pdtientur. Sed ubi hoc dixe» rit deminus quod cum dixiffe A\oyfes commemorduit, in fcripturd qua retro eft non inuenitur. Tdle eft hoc, qudle tn Exodo,ubidicit dominoiTu dixiftifeio te pra cmnibus,Qucdinueniturquidem,deminuseidixi/fe,fed pofted. Sed quonidm menddciter nun^oc iJioyfes dice» ret,inteUigitur idem etid m dnte dixiffe,quis ftriptu no fueri : Itei Oâ hoc. 'Vnde dppdret non omnid fcripta effe qua deus locutuseilei5,perquos nobis findld fcri* pturd eius miniftrdtd eft.
Qiiid fit Aaron 5C duos filios eius mor« tem reliquorum duorum lugcre prohi bens dicit ; Caput veftrum fldara non nudabiris. Quaeftio.
xxxn.
vid eft quodAdro O' reliques filios eius mor tem iTloi urn duorum lugere prohibens dicit :
Cdputueftrumciddrd non denutdbitis,ubi certeeftenditciddrdstegmind cdpitum ftiffâ¬,niff quid illud ftciebdntlugentes,qua confuetudini emdtus efffent (ontrdrid.Sicutenimin noftrd confuetudine qui cdput dpertum indgts hdbemus operitur in luilu, fff quid tHi eperimento cdpitis orndbdiitur munddnum erdt lugenti^ bus. Qiiod ideo prohibet ne lugerent cos in quorum poe» ridfdti tliffcdtits eft dns,id eft,comenddtus eâ timor eius. Nfc idfo lugendi non erdnt,non permittit dlios,lu» gere iUcs fed,quid illi lugcre tunc non dcbebdnt cum dies fdniîipcdtionis eerum dgerentur,nondum complctis ft» ptem ,âquibiis cos pracepit de tdberndculo non dbfeede» rc,qudr,iq peffit uideri,qui illo cleo fiierdnt fdnäiffcdti, hccdi{lumejfequèdnunq quenq lugeredeberent. itd enim dicit : I'rdtres dutc ueftri omnis domus ifrdêl plo» rdbunt iiicendtum quo incenff funt à domino,o db eftio tdberndculiteftimenq non exibitis ne moridmini,oleu/in enim untïionis quod eft à domino,fuper ucs eft.
Si Aaron filij eius uîiiû óóliccram bibere non poterant quando in taber« naculum in quod intrare debebant ins« traturi erantjquando ergo hocpotugt; erunt Qtiæftio. XXXIII.
Etlocutus eftdcminiis dd Adron dicens : Vinum i^cait.fo O ffcerdm non bibetis tu O'filij tui tecu cu intrd» tuis tdberndculum t(ftimonij,dut cum dccedetis dd dltd» rtfO'nonmorieihtni. Qudndo ergo eisbibere liccbdt, qudndo»
LIBER TERTIVS.
XLin
|
tjudndo^uidem in ubernAculum fis quotidieneceffeerat introire cy äccedere dd dltdre,propter continudm feruh tutem Qnpd fi quisqudm dtdt, non omni die fdcrificid imponi folere, quid dieet de ingreifu in tdberndculu, qui quotidâdnus erdt propter cdndeldbrum ey pdnes propos fitionisfupermenfdm ponendos f Si dutem reÃgt;ondetur, tdbernAcultvm tejUmonij tuinc quod dit, illud e/Je intelli^^ gendum ubi erdt dred teflimonij, etidm illud neceffe erdt intrdre fummum fdcerdotë propter ineenfum continudm tionis. ^ion enim Ãmel in anno mtrdbdt,fed cum fdngui^ ne puriÃeddonis femel in anno, propter tneenfumdutem quoOdie.An inteUigendum eü deum prteceptffe,ut uinum omninonon biberenti Curer^nonlitdpr£eepitpotius ut breuiter diceret,uinum non bibetis,fed dddtdit,cwm in trabitis in taberndculum, dut cum dccedetis dd dltare ? An quid cdufd no bibendi tucendd non erdt, mdxime quid deus præfcius erdtfutures pofled tum multos etidm fum^ mos fdcerdotes uno tempore,id eR,non per fucceÃionem qui tdbernAculo ey fderiÃeijs y ineenfo ey uniuerfo il^ Ãminifkrio uicibiis def'ruirent,qudndo utiq^iUinonbi bebdnt quoru locui erdt deferuiendi,dlij dutem bibebdnt! An quid aliud hoc loco intelligendum eil, quonidm cum uiniim ey Ãcerdm fdcerdotes bibere prohiberet, fecutus ait,le^timu/m aternum 'm pro^nies ueftrds.Ambi^um eü utrum fuperiori fenfui connelhtur, id eR, dd uintvm non bibaidum pertincdt,dn infiriori ubi fequitur diftin-^^ guère inter meduim fdniiorum lt;y contxnünAtorum, zy 'inter medium mundorum Gf mmundorum, zy 'mÃrue= refilios tfrdelomnid le^timd qutclocutus eR donunus dd tos per manum, ^AoyÃ,ut hocÃt officium fdcerdotum le^ ^timum 'm pro^nieseorum. duomododutem diedta^: ternum,idm fepediximus. Hocquoq;dmbigtepoÃcum eR quod dit,diflinguere mir medium fanRorum zy con tdminAtorum, zy inter medium mundorum zy immune darum, utrum db eo quod fiwt fitiRd zy immundd,uel inquindtd uel tmmundd, dn db eo quodfuntfdnRizy mundi, uel inquindti zy immundi, id eR,utrum inter il^ ld fdcrd qu£ rite uel non rite fierait diftinguere uoluit fd eerdotes, dn inter ipfos homines probdndos uel impro j bdndos, dn potius dd utrunq^ référendum eR, Ãue honti^ nes,Ãue fdcrd. Quando appellat pcc*îufci)kim fegrega= tioniSjan etiam brachium fegregati#' onis poflet dici. Qiiae= ftio,XXXinL T) r£bifculumfegregtttonis,zy brachium obldtionis manducdbitisinlocofdnclo. CiuamuisÃngtldÃn gilis ddta Ãnt,nimiru tarnen utrunq; poffet dicifegregi' tionis,duid utrunq- fdcerdotifepiratur, zy utruqi obld^^ tionifÃuedemptionis,quod grgee dicitur 'a.(^cu ao:., quid utrunq^ denütur zy duÃrtur eis pro quibus offirtur ut detur fdeerdoti. PeRufculum fane impoÃtionis fiiperis^ US le^mus,zy brachium oblationis,quid de brdchio mhil impöebdtur altari, ddeps dut de peébifculo imponebdtur. |
Qiiid fit,defafrifictfs falutarium ÃCc. Qiiæftio- XXXV. 'VideR quod dicit,defderifieijs fdlutdrium,cu Lcuitjo ed dicdt qu£ alibi dixit fdcrificid fdlutdrisÃn^ gildri numero, id dixerit fdcrificium falutd ris,cum de eddem re diceretur. A nÃrte hoc loco ubi dit,d fderifieijs fdlutarium,fdnitdtum dici debuit Æ Ndm in iüo Pfdlnu) ubi diRum eR : Exaudi nos deus fanitatum nos Ãrarum,hoc uerbum habet gr£cus quid etiam hoc loco, id eR, (rtüTH^icii ,qui^tiuus plurdlis in grlt;£cd lingud ambiguits eR, utrum a fdlute, dn d falutdri nomen decli» ndtumÃt, quonidm tuth^iû dicitur füitsuel famtas, undefit^nitiunsplurdlis tSgt;p crcgt;:THrgt;ü,. SdlutdreaHt ocoTHqtop dicitur, zyindegmitiims pluralis idem ips fe eR. Si er^ reRe poteR inteUi^ etidm fdcrificium fds lutis quid eR fdcrificium fdlutdris,quonidm falutaris fds lus ddtur, zy iüud eR fdlutdre, unde fdlus decipitur, non eR neceffe ut tanqudin mtdtorum fdlutdrium fdcrificid hic intelligimus,ubi diRum eR de fderifieijs fdlutdrium, fed multdrum ÃrÃtdn fanitatum, que tarnen ab uno fas lutdri dccipiimtur. Quad Ãt dutem falutare dei de quo diRiimeR-.Cdlicem falutaris accipiam: Et de quo Sys bucc.i mcondicitin Euan^lio. Qtionidm uiderunt oculimei falutare tuum, fides Chrifhana nouit, poffunt fane non dbfurde inteüig. uel dici etidm fdcrificid falutdria,que fimt fdlutdris. Quare addatur : Et filiabus tuis SCc, Qiiæftio. XXXVf. ETcnïftfcz zy filijstiiis zyfilidbtis tuis lemtimum fempiternum EloiifruÃrdcR ddditumfiliabus, quonidm quedam ad efcas pa-tincntid fdcerdotum pros hibet dfoeminis dccipi,fed à mafeulis lubet. Cum queÃfs fet Moyfes cdprum oblatum pro populipeccatis,zynon inueniffet, quonidmfuerdtiiiccnftis, zyiratuscR quod ed que pro pecedto a populo offiirctur eoflituit dominut fdeerdotibus cdendd,dblatis indeddipibus zy rerubus. IrdtiK aut effet non Ãatri fuo, fed fili/s eins, credo quod ddeos fuggerendiminiffiriupertmeret, reff edit itli Ads ron zy ait : Si hodie obtiilerunt ed que pro pecedto iUos rumfunt,zy holocaujlafuddntedominum, zy contins riw mihi talid,ut comedä quod eR pro pecedto hodie,nan quid pldcitum erit domino i Etaudiuit Moyfes zy plds cuit iHi.Hoc uidetur dixiffe Aaron, quod ipfo diequód primum obtulerant fili/1 fracl pro pecedto fuo, no debuit d fdeerdotibus mdnduedri,fed totum incendi,non inde re guldmÃeiens zyc. biam denieeps fdcrificidpro peceatis ipà edebdnt. Sed quid hoc prinuim fiiit ipfo primo die primitusobldtum,credetidu)neR Aaron fdeerdotem hoc diuina inffiiratione dixifÃ,utzytUudcircafaca-dotes deinceps feruareturquod preceperat dominus MoÃ,zy hocquod Aaron dixittanqdiuinitus diRum b^oyfes dp pro^ret.Ciuid er^ de ceteris eiufdem diei fderifieijs,id eR,dedriete zy uitulo que diximus etidm ipfapropecs cdto oblata debcreinteüigi,dn de uitulo nuHaqueÃio eR, h quoniain |
CLVAEST'IONVM SVPER LEVITICVM.
|
tfuouttnt oportrbdtftc fieri,ut de eiuf fiin^tine quemdd^ Modüm prieceptumfi(erdti»tromitteretur,unde gtTOJtor comud dlturis incenfi, CX cofequès erdt ut atus drderet ? duid er^ de driete An quonidtn primum cd prum qudfiuit Moyfes,quöd de cdproiüire/fionfumeR, hoe eyde driete'mtelU^ndum ell quein ex ordinefiierdt quiefiittrui,nifi iUud rejfionfumficerdotis ei pldcutffet ? Df Hjfti/o dutem quid qutereret, cum ed le^ fieri potuerit qudde uitulopropeccdteuniuerfe Synd^g^pracepes rat deus ,ficutdeuitulopropeecdagt; fdcerdotis, id e^,ut eotus drderet extrd cdflrd. H# c enimfivnt uerbd irdfcen^ tis Moyfi ddfilios/rdtris fui,eu hircum pro pecedto quie fituin noninueniffet, quidfiterdttotusmcenfu/s: Qudre no comedifiis iUud qu^ fiiitpro peccdto in loco finóh ? QuonidenifïtAfdn^rülwit,hoc uobis deditedereut duferdtis pecedtu Synd^gte, CT exoretis pro eo dd dos minutn. Non enim iUdtum eR d ftnguine eius infmihim anteficiem intus. Edetis lUud in loco fsnih quotnodo mi hi conflituitdominus. Vtiq; cumdicit,nonenimilldtum til d fdnguine eius in fdniium dnte fitciem intus, procul dubio difcernit illud quod itd fit pro peccdto fdeerdo^ 'tis,fiue pro peccdto wmuerfe Synd^g(e,nondehirco de quo fdnguis,quonid m non erdt iuffus infirri ddattÿtndd eornud intus dltnris inceiifi, non debuit totus incendi, fed dfdcerdotibtis rndtiducdrL Hoc dutem qudrefitfióhint, id e{l,ut etidm ipfi totus incendcretur, refiondit Adron V pldcuit M.ofi. Sdne quonidm fix pecord prteceptd fits orunt finioribus populi ut offirrentur pro populo,quos â rum prius qudttuor commemorduit,hircttm,et drietem, tyquot; uitulum, ZT dgnum unniculum, quorum tndnififium â fft hircum pro peccdto,mdnfifitim eR etiam dgmm dus niculum in holocduftiim, duo uero medid drittem GT uis tulum dinbi^e pofitd, uidedmus utru dd ftcrificium pro peccdtopertmeraK,uthirco ddiunffrentuY,dn potiusdg no ut in holocdufium offirrentur, unde quid mbis uides retur,fuo loco expofutmus. Pofieduero ut fix dnimdlid eomplereneur uitulum GY drietem commcmorduit in fits crificium fdlutdris,ncc tdmen in confiquentibus eum ims moldtd flint, GY identidem commcmordtufit tncnttopc^f corum ipforumdrietisGYuituli, qult;e inter edprum GY dgnum pofiterdt,fid tdmen die ttitulus, GYiüe dries coms mcmordritur, quos in fdcrificium fitlutdris offirri iuffi-: rdf.ut idm non fix pecord, fid pohus qudttuor fitififi cres dintur. PoteRfirtdfiis intellig que duo iUd, que prius inter hircum GY dgnum pofuerdtiterum mminduit, GY noneRdlius uitulus GY dlius dries in fdcrfficium fiduttts ris,ut cum dixi/fet hircum pro peccdto, GY arietem GY ui tulum, non dtccns in quid, id eR,in qUdin rem, dgnum uero dnniculuin holocdufium pofied dicereuoluerit,quid de uitulo GY driete faciendum efifit, id eR, quid ncq- pro peccdto ficut hircus,ncq; m holocdufium fitut dgnus,fid in fdcrificium fitlutaris lubebdntur infirri. Sedfi hoc ins tellexerimus.mdneb t qud'fiio,qudre pro peccdto Synd^ ^d'h.ircus obldtttsfit,cum defdertfieijs quiepropeccdtK offirendd effent db initio dominus loquens,uitulum effir ri iufferitpropecccdto SyttA^g£,ficut pro peccdto Sds cerdotis,^non cdprum,fed uitulum,de quo uitulo etid fitns ^tincm finuliterut propeccdto fitcerdotis ddtAiigendet cornuddltarisincenp priecepit infirri.Etqult;e cdufdfit-* erit utpro peccdto Adron fiioyfes uitulum offèrret,ut ipfi Adron dlterum uitulum ficut pro peccdto facerdotis fecumdum dei prieceptum offirri oportebdt, pro peccdta dutem populinon uitulus ficut prteceptumfiierdt,fed hir euspotiusoffirretur I QuódcomnwnereuifumeRnc^ bis,ut fuprd diximus, quod non folus hircus pro peccdttt populi,fid GY dries GY uitulus offirri iuffus eR,utdd i/ki trid fubdudidtur pro peccdto, quid GY principes erdnt in populo, pro quibus hircus fiierdt offirendus, GY fin^U quiq; hdbereproprid pecedtd potuerunt,pro quibus dris es, GY unum dliquod pecedtum omnes, pro quo uitulus ficut dbinitio precceptum fiterdt,propeccdto uniuerfie Synd^gie uitulum offirri oportebdt. ideodutem cum immoldtd funtjhircus tdtummodo nomindtur,utdlid etis dm tdcitd intelligerentur, Iccutioncd pdrte totum, quitt omnid fiterdiH pro pecedtis. |
Qiioaqua immundS fadat,an 5C ipfaim mundafit diccndafecunduni aliam litcram. Quæftio. XXXVIf. CVm dgeret denwrticinis immimdorum dnimdlitr urn : Etomne udsfiRile inquit in quocecideritex eis qutecurtq; funt intus,tmmimdd eritnt,GY tHud contes rdtur,id eR,ipfum uds. Etomnis cibus quimdnducdttir in quemeustq; uenerit fuper iSum dqud, immundus erit uobis.Non qult;ecunq; dqud inteUigendd eR qute fuperues riireteibo,fitcit eum imi7utndum,fed ex illo udfe quod fits éhim eR imnuendum de morticinis tmmundts ,fi forte ipfum Uds hdbuit dqudm. Qiiaefintantrnahauiuificanfiaquspgrxce ^â ^yo^i'v''a dtcunfur.Quæ.XXXVII1» I'Nfiruefilios ifidêl inter uiuificdiitid qu£ manduedns tur, GY inter uiuificdntid qu£ non manducdntur. * Qtuegrtecushdbet ^oyo/divrex, nofiri quiddmuiuifis cdntid interpreari mdluerunt, quid utewnq; hoc uerbum nofitrufusrecepit qudm ficerenouum infolitum fidici poffet uiuigtgnaitid.Non enim quic uiuificdttc,id eR,ius uere fisduntffid qu£ uiuos fetus ^gnumt,id eR,nooud, fed pullos dicuntur ^oyoaic^a. Qind eft qd* ait de mirfiere quae pqjerif, Omne fandum non tanget Qé c» Qiîæftio. XXXIX» Vid eR quod dit de mtclere qu£ peperit ; Oms ne fitnaum no tdnget GY fdnfl.udrium non ins troibit. Qjiôdfdnéludriumuultinteüi^cu le^tur in tdberUAculn ,nottnifi fdeerdotes folere Ingres di, GY ufcp, dd uelum interius ficundum, ultrd uelum out ipfum ttbierdtdrcd non nifi unum fummum fdeerdotem: Att et dnte tdberndculum ubi erdtdltdre fiicrificioru fdns ihidriumdicipotuitl Ndm fiepe dppelldtur locus firns (iusetii |
LIBER TERTIVS.
xmir
(hs ttM ipfum (ilriunt,cum dicttur ; I« loco fätidh edent ed. lüuc(ortdÃis folebunt intrure mulieres qudndo offv^ rebdiudond fud qute imponerenturdltdri.
Qiid eft quâait ; Si mafculum pepcn'M'm mundaerit feptem diebusSCc,
Quæftio. XL.
QVid eR quôd dicit : Si nufculum peperit mulier, immundderitfeptem dies fecundum dies feceÃio nis pur^tionis eius immundd erit,cr in die o~ ihiuo circuncidet cdrnem pr^putij eius, triignt3.tres dies fedebit m fxn^ine fuo mundo : omne quódÃdnäu non coän§;t,amp;' fdnéîudrium non intrdbit. Qu£ dif^ fèrentid inter feptem dies lUos quibus dicit edm immü ddm, nbsp;nbsp;triÿntdtres dies qtubus in fdn^ineÃuo mundo
fedebit. Sienim idm immundd no eR per tri^ntdtres dies qudre non tdn^t quad fdnélum e^iAnhocdd hoc inte^ reR, quid in fdngu ine e^l,licet mundo, ut hoc diflet,quid cum inmunddeR,ubicunq; etidnt federit immundum cit,cum uero idm in fdnguine mundo fedet, tdiitum quad fdiAm e^inoeilicettdnffre,e:^in fdnihidriumintrds re. Hoc eft enim quod dit,fecHndum dies feceÃionis pur^ ^tionisÃu£. Quaddicitdlioloco,imgt;nundicidmfoenù= n£ qu£ menÃruis pur^tur Ãeptem dierum eÃÃe, qudndo enim fuper quod Ãederit immundum erit. SeceÃionis uu^ tem dicit, quonidin Ãecedebdt dliqudntum ne omnid coin^ quindret cum perdgmet älos dies. Hos dies immundici£ eiusÃfacmiiidpdreret, lex duplicdbdt, nbsp;nbsp;qudttuorde^
cmiÃebdiu,reliquos dutem quibus Ãedebdtin Ãdnguine mundofuo, etidmipÃosduplicesiujÃitÃerudri,ide{l,fe-f xdgntdfex,ut omnes ejÃent 'm pdrtu mdÃcult quddrdgn^ td, ei' Ãcemin£ oihgntd. Aliqui dutem codices gr£ci non hdbent, 'm fdngtine mundo fuo, fed 'm Ãdn^tine nwndoÃuo. Et cum impletiÃierint dies purgitionis eius fuper Ãlio dut fuper Ãlid,offcret dgnum dnniculum à ne tndculdinholocduflum pullum columbinum CTtursf turem pro pecedto dd oflium tdberndculi tejürnonij Ãd cerdotem,^^ ofÃret eum dnte donünum, et exordbit pro eo Ãdeerdos Zii' purgibit edin dfinie Ãdnfftinis eius. ïfld, lex eius qu£ peperittndÃculum dutÃoeminAm. Si dutem non 'mueneritnunus eius quod Ãdtis eft in dgnum, dcci' piet duos turtures, dut duos puUos columbines, unum 'm holocduÃiim, Cf unum pro pecedto, Cf exordbit pro ed fdcerdos Zf purgibitur. Reäe erg) Ãuperius non legn^ dum e^, offiret dgnum dnniculumÃnc mdculd 'm holo:= cduflum,dut pullum columbinu,dut turturem pro pecedto Ãcutnonnulli codices hdbent,Ãed fieut diilumeR,Zfpul Ium columbinum Zf turturem pro pecedto, qudndoquis dem poÃed dicit : Si non inuenerit mdnus eius quod Ãdtis eft dd dgnum, dccipiet duos turtures, ubi Zf plus uidetur hdbere.t^dmedconiunfiionedetrd{kt,mtcgreÃequitur: Accipiet duos turtures,aut duos pullos coîumbinos,unu fcilicet in holocduÃum, dlteru pro pecedto. Sed quo pecs cdto, ntiquid peperiÃe pecedtü eflS An hic oflenditur ils Id propd^ ex Addm,unde Apofiolus dieit,ex uno in cos
demndtionem, Zf quid per umu hominem peccatu mtrds uit 'm mundum, Zf per peeedtu mors, Zf itd m omnes homines pertrdnÃijti Et hicÃdtis appdret quemudmos dum diihtmÃt: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'miniquitdtibus conceptusÃum,zf
'm pecedtis tndter mcd 'm utero mc dluit. Cur er^ non ils lud quod ndtum eft purgtri dicitÃcripturd per hocÃderi ficium,Ãcd ipÃdm qu£ peperit ? Aitdd ipÃdm quidem uns de tUd ori^ trdhebdtur reldtd pur^tio eft propter Ãdns guinisfintem? Eton poter dttdmen Ãneip/ius Ãoetuspur gtfione fieri qui ex ipÃo Ãdngu 'me exortus eR : Ndm quo pertinetquôd Ãuperius dit,Ãuper fi io,dutÃuperfilidoffis retdgnnwn dnniculum fine mdculd'm holocduflum Zf pullum columbinum dutturturem propecedto,Ãnihil per hocÃdcrificium fiebdt ,p eis qui ndÃcebdntur i Quod à quisq itd diihnguere condbitur,utdicdt non (Je tuns gendum Ãuper filio dut Ãuperfilidoffirre dgnum dnnicus Ium fine mdculd in holocdufbim,Zf puUum columbinum pro pecedto,Ãed itdpotiuslegendum : Cum ddimpletifis erint dies purgttionis eius Ãuper filio dutÃuper Ãilid,id e^ dies purgttionis impletifiterint Ãuper tÃlodutÃuper iüd, filio Ãcilicet uel Ãilid, deinde db dlio Ãenfu Ãequdtur : cfiès ret dgnum dnniculum fine mdculd in holocdujh, Zf puls Ium columbinum pro peccdto,id cil,pro pecedto Ãuo,cu)n completifiteriittdies purgttionis eius ÃuperÃiliodutÃus perÃilid. QuiÃquiser^ itd diÃin^tendum putduerit,ex Eudngelio conuincetur, ubi cum tdle dliquid ndto ex uirs gne domino ficerent mdgis propter conÃuetudinemles Luce,*; gs,qud.m propterncceÃitdtcdlicuius in eo expidndipur gindiq^peccdti Ãclegtur : Et cum inducerent puerum leÃum pdrentes eius utficei'ent Ãecundum eonÃuetudinem lems pro eo,non di^m eil,pro mdtre eius,Ãed pro eo,qs uis ed Ãierent qu£ hoc loco pr£eeptd Ãunt de duobus turs turibus dut de duobus puHis columbinis. Sic enim bdptis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J
ZdriipÃe etidm digndtus eft bdptiÃmo lohdtmis, quierdt bdptiÃmusp(£nitenti£ inremiÃionempeccdtorum,quds uis nullum hdberct iüe peccdtu. Merito ergo quiddm nos ftri itd interpretdtiÃunt etü iÃum in Leuitico locum, ut non dicerent fuper Ãilio dut ÃuperÃiltd, Ãed proÃilto dut pro Ãilid. Hiinc enim uim huius propoÃtionis ejfe intelles xcrHnthoclocÃ,ubigr£cusdit iTiiâbua'lo^ii ^rri ooin's oa-Ks STT!luA'ÃiX-oç. Sdne dduertendum e^, q pduper dominus n dÃci wluerit,ut non pro illo ofirrretur dgnus Zfpulluscoluntbinusdutturtur,Ãedpdrturturum dut duo puili collunibini,Ãcut in Eudngelio legtunquod Ãeri pturd Leuitici tuneiuÃitolfirri,à non hdbuerit nunus offirentis, qtKâd Ãdtis ed mdgnum.
Qiiomodo akerum alferius fif expofitiuu cum dicit ur,homini fi cui facfla fuerit in cute corporis eius cicatrix öuc.
QLiaekio.XLI.
HOminià cuifitiht fiierit in cute corporis ciedtrix Lcuit i î ÃgnÃMcidd, Zffieritincute coloriseiustdéhis ' lepr£ z^ c.Velut exponendo dixerit poflerius unde quod primu dixerdtititrlligeretur,quonidm dixerdt hominifi h a cui
lt;bvAESTI ONVM
cuifi^h fùeritîn cute corporis dm ciatrix Ãgmluci^ dä,ne cicdtricem fie inteüigrrcmm cjucmodo folet efje Mfliÿum fiiiud uulncris ,lt;iperuit hoe fe de colore dicere, cum (idiunxit:Etfùeritincutecoloriseimtddm leprte. Q^uiequid er^ iüud coloris uitium eR, quod nomine ei* cdtricis dppeUdt. Quèd uero dit, tddm leprgt;e,non quad tddu color fentidtu r,fed it a dicit tdihrni lepri£,tdnqudm ipfe homo uel corpm eius leprdÃt tdilum ,hoceAmd^ culdtum dtq^ uitidtum ,Ãcut did fokt ,teti^t eum uel non teti^t eum Ãbris. Deniq; ipfdin mdculdm tdddinuo^ cdt,e^edmfemperiflononunedppeüdt. VndenonnuUi noÃrinontdilHm,fed tmiculdm interpretdtifumt^quo nomine quidem pldnius uideretur fonArequod le^tur, fedpotuitgreccusnondicere oo-rqsp, ide^l,tddtu, fed ti.(ó/j.op,id eA, nuculdm, unde nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicitimn
mdculdtum, qudmq nondb lüo folo quod in colore cons tingJt, feddbomniuitiopurum foletferipturd afx-ii!d.op dicere.Vnde non ntdculdm coloris,fed omnis uitij notdm iisiltintelligt,quà d (xiL'Mj dppelldt. Poffeter^quod adfolumcolorem dttinet j-n-iA-âi' dicere. Quouerbo ufus dl dpo/hlus ubi dit de ecclcÃa, non hdbentem md= Ephef culdmdutru^m,ncc /x^âj.op dut nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dixit fed
oa-TcpVf id di tddum, quod in grtcca lingua inuÃtdte didturin coloribus, ZX tarnen hoc fephid^ntd interpre^ tes non piguit grtece dicere,cur er^ latinos piguerit i Quoddutc dicitur cicatrixÃgni, uelideadicitur, quod ÃgniÃcetdliqui.l,uel idea pc tius,quod ipfum homincÃg fio quodam difeernit a c£teris, hoc di notabilem reddit.
Qiiideftait; Et uidebit facerdosamp;Tin quinabit eum ad quem ueniet.
Qiiæftio. XLIL
Lcult.if
Vid e^l quôd ait : Et uidebit facer dos Gf ins 7 quinabit eum ad quem ueniet ut mundetur ?
Sed inquinabit diâum e^,id di,inquinAtum prcnunciabit,à hate in co uiderit qu£ fcriptura dicit de macula lepra;.
Qiiid eft Lucidusalbus color amp;c» Qiiæftio. XLIIL
SI dttfrm luddus albus erit in cute color dus nbsp;nbsp;hus
ml:s nonfuerit affdlus dus à cute, iMcidus albus fubaudttur tadus,id eÃ,ilia macula coloris,non pilus. Quod poflea dicit :Si autconuerfa inutata fuerit Ãgnd Ãcado in cute, hanc dicit Ãgmficationem qmed fuperius Ãgnum in latino legtur. Nam gr^cus fupra hoc uno eodemqi uerbo ufus dl ni/jcotj-imp dtccns.
Qiiid eft: Et fegregabit ilkim facerdosfep teni dicbiisfccundo,06 uidebit.
Qua.âftio, XLIIII.
Et fegregibit ilium facerdos feptem diebus fecuns do, Ztf uidebit ilium facerdos die feptiino fecusido, lO' obfcurus tadus non cd conuerfus in cute,zt^purgis bit eum facer dos,Ãgnum enim dl,hoc ed purgatum eum pronunciabit : £^on mim ed lepra,fed Ãgnum.
Veuit. ff
SVPER LEVITICVM.
Qiiomodo iterum dieatur; Inquinabft cumamp;c. Quaeftio.XLV.
Siautem conuerfa mutatafiterit Ãgnificatio i« cuti pofleaq uidit ilium facerdos ut purget^
nt denuo facerdoti zy uiderit eum facerdos, zy ecce cos muata Ãierit Ãgnificatio i cute,coinquinabit eum facers dos,lepra enim ed. Etiam hie inquinabit dixit, inquinas nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠l
turn pronunciabit,autamplius habet ex more locukonis fcriptur£. Boc itaq; uideturadmonuiffeutcum uifus fus erit foins color albus Zif lucidus difcolor fano colori,ads hue probetur à facerdote,ut fi uiderit etiam pilum mutas tum in album colorem, zy humilioremfadum cutis locli 'm quo ed albus color,tunc pronunciet kpram,id ed, 'm quinethominem pronunciandoleprofum. Siautent mquit lucidus albus fuerit in cute color eius,ided,lucis dus albus fuerit iUe tadus, quo nomine eaudem mas culam appellat, humilis non Ãierita/fiedus eius i cute, zy pilus non fiierit conuerfus in album, ipfeautent ed obfcurus,id ed, ipfe,quia non ed albus, fegregibit fat cerdos tadiim feptem dies, et uidebit facerdos tadum dje feptimo,id cd,allam maculam, CT ecce tadus manet ante eum. Non commutatus ed tadus in cute, id ed, non ed difcolor zy diÃimilis 'muentus à cute ; Er^ fanatum ed quod uitiofum erat. Sed adhuc iubet probari eandem fas nitatem per alios feptem dies, atq^ ideo fequitur zy dicit : Et fegregabit lUum facerdos feptem dies fecundo,id ed, feptem alios dies, zy uidebit iüum facerdos die feptimo fecundo,zy ecce obfcurus tadus, id ed,quia non albus et lucidus,acper hoc concolor fano colori, non ed mutatus tadus in cute ,ficut zy pauloante dixit, hoc ed, non ed diÃimlis à c£teracute,zy purgibiteum facerdos,id ed, purgitum pronunciabit à fuffiitionc lepr£, non quoniam habuerit lepram quam iani non habet, fed quoniam lepra nonfiiit quad in ido lucido zy albo colore tadus, id ed, macuU illius apparuerat, cum expedaretur utrum hu a milior fieret locus, zy pilus iUic in album conuerteretur non contint, fed potius ide tadus qui fùit aine lucidus ZJâ albus obfcurus 'muentus ed, id ed,Ãmilis c£trro colori, non lucidus : Non erat er^ lepra,Ãgnum cd cnim non lepra quid fie apparumt. Tarnen etiam propter hoc purgatus à fuffiitionc lepr£, lauabit uefbmenta fua, quia zy in ido Ãgno aliquid fuit propter quid lauädafiierant ueflimenta,zy mundus erit.D einde fequitur.
Qitomodo mutata dicerur fignifica»* tiolcpræ. Qiiæftio. XLVI.
Siautem conuerfa inutata fuerit Ãgnificatio in cute i'Sitit./f poÃraquam uidit idum facerdos utpurgiretidum, idcd,poÃeaquäm uiditeum facerdos feptimo die prias fanumut pur garet idum, mucata ed ida Ãgnificatio, id ed,idud Ãgnumincute,zy uifus fiierit fecundo facerdos nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
ti,id ed,pod alios feptem dies, zy uideiit eum facerdos, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
er ecce commutata ed Ãgnificatio in citv, id ed, non -fletit in tda fanitate 'm qua eum uiderat pod primos feps tem dies, zy inquinabit idum facerdos,lepra ed enim.
lattthic
|
LIBER TE ^mhic quom^ iUud MÃd uifum Ãierdt pofl primas fep^ Km dies fdiuvm non Jktit in (uo, fed muatum e/l 'm pri» fHnum uitium, leprd prcnuncidtur, ito. ut non hic expe« éktur uel locus humilior,uel pilus mdlbum conuer/us, Cumenim lepTd non pt notdbilis dtcj; uitiofd, nià uttrie-» tds, hoc ipfum de uitiofo colore redire ad fanum, ZT de fano redire ad uitiofumpanotabde eHutnonibi füerit expeihtndum ^uódm primo expe£hriprieceperat,de hunuliori loco er pili candore, fed iam etiam iflu uarie^ tAteÃnedubiatione Ãt lepra. De eadem fererc.Quae.XLVlL gt; à nbsp;T^E««de fequitur : Et taâus leprlt;eà pierit m hos -1 y mine ueniet ad facerdotem CT uidebit facerdos, execce cicatrix alba'm cute, C^hac mutabit capillunt album, er d fano carnis uiu£ 'm cicatrice. Hmcà fub^ ⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;trahdmus,er (more enim locuäonis fcripturdrum poÃs tumeil)ifleeritfenfus: Etuidebit fdeerdos, CTeccecis edtrixalba 'mcute,?^ h£cmutnuitcdpiüum album à fa^ no carnis uiu£ 'm cicatrice ; Ordo eH, mutauit capillum album 'm dcotrice à fano carnis uiu£, id eH, cum caro uiuaerfand, habebatcapiUum obfcurum,uel nigrum, h£ccicatrix album habet, lepra ueterafeens eR'm cute coloris eius, er mquinabit eum facerdos, id efl, mqui» natumpronundabit.lSSon fegre^bit eum, quia immune dus e fl,hoc uidetur dicere, quid ubi muentus fuerit pilus in album mutatus concolor dlbo uiäo cutis, iam non fee gregitur,utprobetur,necexpefhurutrum etiam humie ÃorÃdt locus, fed ex hoc tarnen quod alba efl cutis dife color a c£terd, er album habet piluin difcolorem c£teris quifuntin earns uiua er fana,lepraueterafeens proe nunciatur, idea ueterafeens, quia iam non efi probanda iUis bis feptem diebus. Si autem reÃitiitusÃerit colorfa^ miser conuerfus Ãeritalbus ,quoniam dixerat totum album Ãfhim per totam cutem, eo ipfo tarn mundum eà fe,quia uarietas ibi iam non eÃet. Deinde ait: Et quacun^ quedieuifus Ãerit'm eo color, uifus inquinabitur ,ubi fdtis oflendit'uarietatem improbari. Ac per hoc quôd modo dixit: Si autem refitutus Ãierit color fanus er con uerfus Ãierit albus, ueniet ad facerdotem, er uidebit fa^ cerdos, erecce conuerfus tafhis 'm album, erpur^bit fdeerdos tafhim, inundus efl. ReÃitutum colorem fa== num,nondebemusaccipereutcolor fanuseÃet,etenim ipfeeratper quem tarnefiebatimmunduspropteruarie-tatem. nbsp;ReÃitutum er^ dixit colorem fanum, ut lüud tÃfet quodfiterdt,id efl,albus fano pereunte : Tuneenim rurfus mundus erit, cum totus albus fuerit, quid nuUa ibi Udrietds erit. Sed reÃitutum pro pereunte accipere,nimis inuÃtdtalocutioefl : Nidgisenimuideturdiceredebuià Ã,à dutem reÃitutus fuerit color albus : Elunc uero ait reÃitutus fanus er conueifus fuerit albus,tanquam dices ret,fdnus color,à reÃitutus fuerit in album. |
XLV Qjiid fitqj cutnde Icpta capitis loquere® tur, eam etiam quaffationem appd* lauft. Quæftio. XLVni. 'Vid eR quad cum de lepra capitis loqueretur, Leiiij j 7 eam etiam quaÃationem appellduit,cum infos ~ lo colore fiat, uel cutis, uel capiHorum, er quad humilior aÃieifhts eius à c£tera cute appareat ,Ãs ne dolore tarnen ZT fine uUa uexatione l An hoc quôd 'tmmundum efl per quaÃationem uoluit appellareplas gim, uelut hac immunditia homo pereuÃfusfit ? Quidfibi uulrquod cum diceret de lepra ueftimentorum aliaruncà rerum See. ait: Aut in ueftimento lanco.aut ftuppeoamp;ftamineö^c. QiJæftio. XLIX. Vidfibiunit,quôdcum diceretdel^raueÃisl,tui(.fj V J mentorum aliarumq; rerum ad ufus hominum pertmentium,dit: Aut in uefrlmento ldneo,dut in ueÃimento fluppeo,autflatnine, aut in Lana, aut in lin ncis, dut in laneis,cum iam fupra dixiÃet in ueÃimento fiuppeo? Elam fiitppeum efl uticà lineum. AniilicueÃis menta inteUi^ uoluit,hic autem quodlibet laneum,er quodlibet lineum. Non en jwi ueÃimenta funt ÃraminA iumentorum cum fint lanea, aut ueÃimenta funt r£tia cu fint lined. Eriuser^Ãgt;ecidliterdeueÃimcntis,deinde^s neraliter de omnibus rebus lands ZT linds dicere uoluit. Qiiid dixerit in omni operaria pelle. Qiiæftio.L Vieriturquiddixerit: ïnomnioperariapelle, Lcuit,j quôd nonmtUi interpretati funt, in omnicon^ fifbi pelle. Sed non ait gr£cus l^yao^amo 2!^aji.lt;xTi,ditautem nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iQiiöduerbumetis am in regnorum libro pofitum efl, ubi ionatha loquitur ad Dauid: Effo in agro in die operaria, id efl, in die qua fit Opus. Ac per hoc etiam hic pellem operariam in qua fit Opus, debemus accipere, id eÃ, alicui operiaccommoa datam. Sunt enim peües qu£ tantummodo adornamen* tum hdbattur,non ad opus. Qilid fit: In omni uafeoperariopellis, amp; quomodo grace dicatur, Qiiaftio. LI. QVid efl quôd ait : In omni uafe operario pellis, Lcui, j 4 nifiquôd efl expeÃe Ãfhim,hoceflin omni uafepellitio l Hoedutiflo locouas dicit, quôd gr£ci appelant o-xsuoç, hoc enim nomen generale efl omnitm utenÃlium. Aliud efl dutem quôd appeUatur ayyiof: :Ndm ZT hoc latina lingua uas dicitur,fed ytop iVud magis intelligtur uas quôd liquorem capit. Qilid fit qgt; ait: Qiiçcunc^ tetigerit qui flu« orem feminispatitur SCc. Qiiæftio. LII. QVid eà quôd ait: Et quicunq- tetigprit quifluorem nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;s feminis patitur,zr manus juas non lauit aqua,las Uibit ueÃimenta amp;lauabit corpus fuu aqua, h 3 zrim* |
!
QâVAESTIONVM SVPER LEV'lTlCVM?
|
iET imniundu^ erif ufq; in uejj'erdm ? Ambi^e quippe pofitum e^l quad dit fudi non Iduit dqud, utlut po/kdqudm trtigcrit. Sed mttUigendum eü,quicnnq; non lotis md)ubuf toti'^rit tpfequctvti^itldudbit ueftimëtd. Qiâpmodo Aaron orare lubetur pro fan« dïsabitnmiindirqsfih'orum Ifraëi. Qiiæftio, Liir. t'tuitjj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Videüquódcumprutciper^tquomodo intra rt deberet fdcerdos fummus in fdiidu, quad eü intrd uehim,dit inttr cattra : Et exorabit pro fdiiShs ab immunditi/s filiorà ifrdêl, ÃT ab iniu/H^ (ijs torn, çr de omnibus ptccatis earn. QHoinodoer^ projaiiéhs à ab immunditijs filiorvm ïfraël O'ab iniu^ fiicijseorum de omnibus peccatis cortim ? An quid non dit,pro immuditijs filiorum jÃael, fed ab immunditijs, hoc intvUi^tdum eR,exorabit pro fanBis ab immune ditijs Ãliorum JÃdel,id eR,pro eis quifanChÃint db imif munditijs Ãliorum tÃrael non confentientes immunditijs 'eorum.nonquiaproipÃs tdntom exordndunterat, fed quia etiam pro ipÃs,ne quisq putaret iiaÃiffe fanóhs ut nihil effet unde pro eis exoraretur, qudmuis effent ab im munditijsÃliorum ifrdcl O dbiniuÃeijs eorum atiéni? bf omwtfcfw peccdtis eoru,id eih, qult;e iniuÃeid ueniebdnt à eommbus peccdtis eorü. PotcR O' tÃe e^e fenfus : Exo« rdfci'tpro fandisab immunditijsÃliorum tfr-aefideH, ut hoc pro itlis exordri mtelUgitur ut ab immunditijsÃ^ tiorum ifraëi tv.ti effent. Sed exordbit,non poteA accipi, nià quad alio uerbo dicitur,propitidbit.Vnde propitid^ torium uoedtur, quid alij exoratoriu interprctutifunt, '^rtscedut dicitur rAcxo-niaJt- Ãt quodhoclocoidtinifs Pfaim nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pro fdiiëhs reecus hdbet i^jÃacriTct', quad non intelligturmà pro peccah's. vnde feriptum eil in Pfdlmo t Qhi propitms Ãt omnibus iniquitdtibus luis. Siueerqo aptior fenfus eà ut'inteUi^tur facerdos etiam pro his propitiare dominum,qui fanétifuntabim^^ munditijsÃliorum ifrael, O quid licet itd fanëh Ãnt ut immuaiditijs Ãliorum Ifrdel O' intuÃeijs non confën^ (tant, hdbent^diquid propter quod eis neceffariaÃtprot pitidtio dei. Sdite in ouodam grlt;eco muenimus,O' exora bit fdnâum, non pro fanBis, O' iüud quidan'fanihim ge «srenfttfrojideft, Tlt;j äcy: p. î^dpoffetinteUi^,exos rdbit fdnéhmdeum. O'nuUd effetqu£Ãio. CiiiPmodo dutem poffet intrUi^r, exorabit hoc fan0him,diÃitile eil dicere,niÃÃrte iUttdfanäiim quicquid eilquod deus eil, quia O ffirituffanihis qui utiq; deus eil ncutro ^nere, gratced'xitur ro' nvu'/ust to aylop. rt Ãrte hoc eâ à tarnen iüe codex uerior eil, qui emendatior uidebatur i^'ActiTToU Toicy'iop, hoceii rd n-vsyaca to' ayiop, ÿuôdiatine ^ereneutro dicinonpoteil,qudiiisO'in tribus dlijs codicibus uno grlt;eco O' duôbus latinis non inuenimusnià quôd fupra diximus, exorabitpro fan^ ëhs.Quôdpoteà O'Ãc accipi,ut non pro fanibs homis iiibiis,fed pro his qult;e faniîn funt mteüigttur, id eil,td^ berndculo ipfo,0 qugcumqf 'm eis effent faniUÃcOta do* mno,ut hoc Ãt, exorabit pro fandis ab inmundiths Ã* Horum ifrael, propihabit deum pro his qu£fandiÃcata Ãmt domino ab immunditijs Ãliorum lfrdel,quid in mc» dioeorumerattaberndculu. Sicen'tm fequitur. ï^ameu dixiffet, exordbit pro fanibs O' ab immunditijs filiorS ifrael, O' ab iniuÃeijs eoru de omnibus peccatis eorum, continuo fubiecit : Et itaÃciet tabernaculo teà monij qiff creatum eil in eis in medio immunditi£ eorum, ut adhuc neceffarid uideatur iTld propitiatio pro fandis, id eil,pra taberndculo O' omnibOs qua'meofdndadicuntur. |
Etdm O'pdUlopodhoc dicit detdtdri,quèd aÃerÃene fanguinis munddret iüud fdcerdos, O' faiidiÃcaret ab im munditijs Ãliorum ifrael. Qiiid uocetur fancfîum, cum dicitur: Et perficiet exorans fandum. Qiiæftio. Lirii. EtperÃeietexoransfandum:Vtrumperficietfan dtm,dn,exoransfandum,feciundumidquiödfu^ pra diximus. Nlt;t»n CT fcic neutro ffneregr£cediiiium eil To oiyloL'. Vtrum er^ exorans dominumperficiet fandum, idtd, perÃdx fandiÃcat quodfandiÃcat,dn perficietquöd aitexorans fandtim ided, iüudfandum quod TO /Tvsv/Xix TO äyiop didumed. De duobijs h ircis im molandis, de quibus folet eÃet difeeptario ; Et quid fit fandum. Qiiæftio. LV, BEduobus hircis,unoimoldndo,0'dlioindeferto^ 'baät.u dimittendo,quegt;n «tto ttolcttoIop uocdnt,foi: iiÃeptatio, O' à quibufda iüe mmolandus'tn bono dccipitur,ille düt dinuttendus in malo. Eton tarnen ifk fen fus ideo cbÃrmandus eil,quid homo tneuius manu 'm he» remioH hircus dimittitur,cà rediret lauare iuÃus eil ue» Ãmcntdfud O' corpus fuum aqua, O'Ãc ingredi 'm cda Ãrd, tanq O' hocÃtindicium cur in malo fit iüe hircus dccipiendus,à cuius contd^one homo ablueiulus ed. Sic cnim dicit dbluendum, O'eum qui alterius hirci quo in la co dcc£perit cdrnes extrd edfird combufferit ,quidita de iüoO'deuitulofieri iubet,de quorum immolacorum fan» ^lineÃtaÃerfio, O' funt pro peccatis,depvr hoc no ne^ gbÿinter ifiorum duorum hircorum diÃnamp;ioi aüe^ri» cdÃgnifiedtione troihndd ed. Item cum conflituiffet di* em decinuim feptimum menÃs fabbato fMdtorum, qiuf fierit fupradiébt purgitioa facer dote Ulo uno qui patri fucceditfloquens deeodem facerdoteait : Exorabitfan* dimfandi. Qwdtam nefcio utrumaliteraccipiendunt fit,fanëh exorabit quam fan{b,quoda)n ^nere Iccutio* nis, in iüo fctlicet fanch quo fobis ipfe fumtnus facerdos intrabatiquód ed intra uelum,ubi area erat tefiimcmij Oquot; altare incenfi. Eton enim eundem locum tanq deum exo* rabit,fed quid tbi exorabit deum, itd pofitum ed : Exo* rabit fanébim, fandi : Eiam O'hoe genere neutro iit gr£co pofitum ed to ayiop, too ayioy, An Ãrte Ãiritumfdndumfandideüoced Toay'iop Trvtv^oc, Tou ôiytoù Siovi Anpotius exorabit dtikimedex* omnda |
LIBER TERTIVS.
XLVI
ordtido pur^bit, NdmÃc uerbd coiitexit : Et exombit fdJiüumfitniU ZT taberiiiiculum teÃiinoniorum z^al^ tdre exorabit Gr proÃcerdotibiK pro omni fyiMgo^ ^dexorabit. Qupinodo ergo exorabittaberiMculunt er ältare, nià ut diilum eù intelligamiif exorando pKrgabitf
Dequibuspecoribus occiGs minetur lex. Qiiæftio. LVI.
quoddicit. Qnicimg;occiderituitulum,Mös uem dutedpram 'm caÃriStGTquicunq^ occiderit ex trd cdÃrd GT ad oÃium tabernaculi teÃimonij non attu^ leritjGT 'm hocconÃituitpeccatum^GT comminatur Ãt cienti,nonde his dicit qu£occiduntur ad uÃim ueÃen« di licl à quid aliud, fed deÃaeriÃeijs. Prohibuit enim pri uata facriÃcia,neÃbi quifq; quodamodo facerdos efjeau deat,fed illuc afferat ubi per j'aeerdotem offerantur deo. quot;iÃd enim nec uanii facriÃcabant :NamGr hoc in ea co==^ fuetudine cauendum prannonuit. Cum ergo non liceret oÃerri fderiÃeid nià i« tdfcfrndcH/o.cttjïfmp/uw poÃed fuceÃit, unde er rex ifracl VLiereboam uacca^ Ãcereau^ fuieÃquibuspopulus facriÃcari,nehuiiK legis neeeÃif iate feducerentur,db eo quifub regno eins erdnt,dum per gerent Jiierufalem, ut intemplo deiojferent fderiÃeid , fua mquoÃäoadominocondendtiis eil,merito quicri tur,quomodo licite facriÃcauerit Helios extra templum dei,quando GT ignem decoeloimpetrauit,cr Prophetos dæmoniorumconuicit. Quod mihi non uidetur aliard^ tione defindi,quam tHa qua deÃnditur GT AbrahicÃHu, quodÃlium dco iufÃts uoluit immolare. Cum enim iubet illequi legem conÃituit,aliquid Ãeriquodin legeptohis buitjiuÃiotlld pro lege habetur, quontam duäor eü le^ gis.tionenimdeeÃepeffentmiraculdalia pr£ter Ãacri^ Ãcium quibiis fuperarentur GT conuincerentur Prophet tic lucorum,Ãed fpirüus dei qui Ãierat in Helia,quicquid de hdc reÃxcit contra legem eÃe non poteÃ,quia dator legis.
Q,uomodo dicatur : Anima omnis carnis farguis eins eÃ,amp; quæ kquuntur.
Quïftio. LVII.
' Vid eà quod prohibent edendumÃnguinetn dicit : Anima omniscarnis fanguiseins eil.
( nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;QuemtotumloeumÃcexplicdt:Homofi=
Horum Ãrael aut de proÃlyt is quiappoÃtifunt in uobis, quicunq; ederit omnem fanguinem, GT Ãatuam Ãciem tneam fuper animam qu«e manducat Ãanguinem,Gr per^ dam iüam de populo Ãuo : Anima enim omnis carnis Ãan^ guis eiuseii. Et egodediiüud uobis exorari pro anima^ bus ueÃris, fanguis en teius pro anima exorabit. Propte rcadixiÃlijs ifracl : Gmnis anima ex uobis non edet fanguinem,Gr profelytus qui appoÃtus eil in uobis non edetfanguinem.l^unquidnamà animam pecoris fan» guinemdicinius,etidmdnimd hominis fanguis putanda
'â'«it.):.
eil ? AbÃt. Qtiomodo ergo alt,non anima omnis carnis pecoris fanguis eins eil,fed anima 'mquit omnis carnis fanguis eius eil i in omni utiq^ carne etiam hominis cd^ rodeputatur : An quid CT tale aliquid eil 'mfanguine quid per ipfum maxime 'm hac carne uiuitur qui in om^ mbits uenis GT corporis iundura diÃitnditur, ipfam ui-* tarn corporis uocauit animam,nonuitam qua migrât ex nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â .
cor pore, fed qua morte finitur f Qualocutione dicimus iftam uitam temporalem eÃe non aternam,mortdlem no immortalem,cimiÃt immortalis anima natura,qua al* lucx lataeà ab angelis inÃnum AbrahafGr cuidicitur:Ho* Luesti» Jic infc«gt;« fxH Mî paradifo, cr qua in tormentis ardébat 'mÃrni. Secundum iÃam ergoÃgniÃcationem qua per* hibetur anima,etiam hac temporalis uita,dixit ApoÃo* lusPaulus : nonenimÃcioanimam meantprecioÃorem quam me,ubifeoÃendere uoluit GT mori paratum pro Puangelio. !gt;iam fecundum ÃgniÃcationem qua anima dicitur lüa qua migrât ex corpore, magis earn pracio* fam Ãciebatcui tantum meritum conquirebat. Sunt 0quot; alia huiufmodi locutiones. Vita itaq; iÃa tanporalis ma ximefanguineconcinetur'm corpore. Sed quid eà quod ait : Dedi uobis eum ad altarc deiut exorct pro anima ue Ãrdftanq anima pro anima exoret. P^unquid fanguis fanguinequaà denoÃroÃnguinefollicitiÃn.us,cu pro anima neÃra uolumiis exorari i Abfurdumeà hoc : Sed multo eà abfurdius ut fanguis pecoris exoret pro a* nima hominis qua mori non potcÃ,cum maniÃfle feri* -j ptura teÃetur in eptÃola ad Hebraos,tblumfanguinent uiilimarum nthil prcÃiÃeadexorandum deum pro pcc catishominumifedÃgniÃcaÃealiquidquod predeÃet : ImpoÃibile eà enim mquit fanguinem hircorum üâ tau* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
rorum auÃrre peccata.PeÃatitaq; ut qucniain pro ani* ma noÃrexorata mediator tUe qui omnibus iüisfacriÃ* cijs qua pro peccatis eÃerebantur praÃgurabatur,illud appeüetur anima quod ÃgniÃcat animam. Seiet aute res quaÃgniÃcdt eius rei nomine quam ÃgniÃcat nuncupa* ms dc gena ri,Ãcutfcriptumeil : Septem fpicafeptem anni fuiu : cen^j. No« f«im dixi't feptem anncs ÃgniÃcant. Ptfeptem bc* ues feptê anni funt,Grmultd huiufmodi. Hinceà qdâdi* {lumeÃ.'PetraeratChriflus.trion enim dixit Petra Ã*t.Cot.ta gniÃcat ChriÃum,fed tanq hoc eÃet quod utiq^ per fub* flantiam non hoc erat,fed per ÃgniÃcationem ; Sic GX fanguis quoniani prepter uitalem quandam corpulenti* am animam ÃgniÃcat, in facramentis anima di£l useÃ: VerumÃquifqputatanimam pecoris effe fanguinem, non eà in iÃa quaÃione laborandum. Tantum ne anima nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'-a
hominis quacarnemhumanam uiuiÃcat GS' eà rationa* lis fanguis putetur,ualde cauendum eÃ,G:r hic error modis omnibus reÃttandus. Quarenda etiam le cutie* nes per id quod continet id quod ccntinetur,ut qroniattt aia fanguine tenetur 'm ccrpore,na à Ã:erit eÃofus abÃe dit,p ipfu apttus Ãgnificata Ãtala,et aus nomèfâguisac (cepit. SicuteccleÃa dieitur locus quo eccleÃa eogregatur
b Nd)»
(â¢Cor.))
Ecde,24
ïohan.ó
Lcnifi. )8.
Q_VAESTIONVM SVPER LEVITÃCVM.
quot;^dm ecclefid homines funt,deq'nbus dicitur : Vt exhb beret fibi gloriofdm ecclefîdm.Hdtic tdmen uocdri etidm ipfdmdomumordtionumidem Apeftolus teftis eH, ubi dit.l^unquid domos non hdbei is dd mdnducdndum ZSâ bi bendum^n ecclefidm dei contemnitis i Et hoc quoti« didnus loquendi ufus obtinuit,ut dd ecclefidm prodire, dut di ecclefidm confrgere non dicdtur,nifi quod dd lo^ cum ipfum pdrietesq^ prodierit uelccufùgerit,quitus eeigt; clefite congregdtio continetur. Scriptum eH etidm : Et effundit fdguinem qui frduddt mercedem mercendrij. Alercedemfdnguinemdixit,quonidm in ed fuftentdtur Mtd,qu£ nominefdnguiniSdpp^dtur. Sed cUm dominus dicdt:Nifi manduedueritis cdrnem medm CT biberitis meufdnguinemnonhdbebitisuitdm inuobis,quid fibi uult quod 4 fdnguinefdcriftciorumiquie pro pecedtis ofi firebdntur tdntopere populus prohibetur,fi illis fdcrifis cijs unwm hoc fdcrificium fignificdbdtur,in quo uerd fit remiffto peccdtorimfd cuius tdmen fdcrificij ftnguinein dlimenttm fumendo,non folum nemo prohibetur,fed dd hibendum pottus omnes exhortdntur qui uolunt habere uitdm ? Quarendumtgitur quidfignifteetquod homo prohibetur in legefniguinem mdnducdre,eimiq; deo fùn dereiubetur.Eidmdednimlt;endturd cur per fanguinem fignifiedtdfit qtu in pratfentid fdtis uiftim eft,diximus.
xi/fetfmteîUgeremus etiam cum filid nouerc£ prohibit tum ftiffeconcubitum,qudm exprioreuiro nouered pe periffet,nec huitts qui prohibetur foror effet,uel ex pitre uel ex mdtre.Cii uero dddidit,qu£ ex eodem pâtre foror tud eR,non reueldbis turpitudinem eius,mdntfèftdt defo roreftélum efte iftam prohibitionem,cum fùerit ex pd« tre Zf ex nouercd,de qua idm fuperius dixerat. An ideo iterum hoc dpertius uoluit prohibere,quid fuperius fub» obfcurumfrit : Sepe enim hoc fiât feripturd.
Quid turpitudo patrui etc. Quæ/» ftio. LX
TVrpitudinemfidtrispdtris tuinon reueldbis, Zf^ zeaù.tS dfrnxorem eius non introibis. Expofuit quid di« xerit turpitudinem frdtr is pdtris tui,id eft,pdtrui tui no reueldbis, hoc eft enim,dd uxorem eius non introibis. In uxore quippe pdtrui,uoluit intelligi turpitudinem pi» truifficut in uxore patris,turpitudinem pdtris.
Quid turpitudo vxoris fratris Qiiæ* ftio. LXL
TVrpitudinem uxoris fidtris tui non reueldbis, j turpitudo enim frdtris tui eft. Q^itur utru hoc
üio, LVIIL
TVrpitudinem pdtris tui, amp;nbsp;turpitudinem mdtris tUiC non reueldbis,turpitudo enieorueR.Prohibet cum mdtre concumbere,ibi eü aiim turpitudo pdtris ZJquot; mdtris. l^dm poftedprohibet ZT nouerc£,ubidicit:Tur pitudinem uxoris pdtris tui non reueldbis, turpitudo enï pdtristuieftt'Vbiexpofuitquomodoin mdtre utriufj; fitturpitudo,ideftpdtris Z/mdtris,in nouered dutem tdntiMn pdtris.
Quid turpitudo fororis dotnini autforts nata:. Qiiaîftio. LIX.
TVrpitudinem fororis tu£ ex pdtre tuo dut ex md^i tretud qu£ domi eft ndtd,uel qu£ forés ndtd eél no reueldbis,turpitudo enim edrum eft. Q_U£ domi ndtd eft,
intelligiturex pdtre,qu£ forts ndtdeft,intcüigitur ex mdtre, fi forte de prioreuiro earn mdter fufeeperat, zr cum iHdin domü uenerat quando pdtri eius nupfit. Que monet feripturd,ne reueletturpitudinë fororis fu£. Hic uidetur non prohibuiffe, Zf qudfi pr£termififfe concur Uturn cum forore de utroqipdrente ndtd. Uon enim di^ xit,turpitudinem non reueldbis fororis tU£ex pdtre cr mdtreffed ex pdtredut ex mdtre.Veru quis no uidedt es tidmillud effe prohibitum multo maxime. Si enim non licet fororis turpitudinem reueldre ex quolibet pdrente ndt£,qto magis ex utroq^.Quid eft dutem quôd inters pofitd prohtbitione,concubitus etidm cum fuis nepttbus, fiue de fibo,fiue defilid,fequitur Z^ dicit,Turpitudinem fili£ uxotis pdtris tui non reueldbis i Si eni hueuft^ di«
Mua frdtre,dn mortuo fit prohibittmi, cr non paru4 quifftio.Sitnimdixerimusdeuiui fidtris uxore locutd fcripturdm,uno generdlipr£cepto quo prohibetur hos modduxorandccedtredlitndmttidm hoe utiq; conti^ netur.Qjtidefl ergo quod tdm diligenter hets perfoitds qudi dppelldt domefliedi proprijs prohibitionibus dift'm guitdcæteris.liumenim crquodprchibetde uxorepd tris,lioce^dencuercd,uiuo pdtre dccipiendumefietC^ non potius mortuo.î^dm uiuo pdtre quis non uidedt mut to mdxime prohibitum,fi cuiuslibet hominis uxordlie» nd prehibitd eft mdculdri ddulterio i De his per fonts ertgt; go uidetur loquiqult;e pofiênt non hdbentes uiros in md^ trimonium conuenire,nifilegeprohiberentur,ficutfir tur cjfeconfuetudo Perfdrum. Sed rurfus,fifirdtre mor^ tuo inteUexerimus prohibitum effe ducere fi-dtris uxos remâoccurritiüud quod excitdndi Seminiscdujfd,fiiUe finefilijs definäus effet iubet fcripturd effe ficiendum, dcperhoccoUdtdifidprohibitionecmniüd iuffione ne inuicem dduerfentur inteüigendd eSl exceptio,id eft non licere cuiqudm defùnélifrdtris ducere uxorc,fi deftnilos pofteros dereliquit, dut etidm iÃud effe prohibitum ne
liceretducerefrdtrisuxôrem,etidmfidfrdtreuiuo per repudium recefftftct.Tuncenimficutdominus dicit, dd duritidm lud£orum Moyfes permiferdt darilibellum re pudifeyperhdncdimiffionempotuitputdri quôd licite quifq fibi uxorem copuldretfiratris ubi dduûerium no timeret,quonidm repudto difcefiiffet.
Qiiid turpitudo mulicris ÃC(Hieeiiis. Q.uæftio, LXIl.
Turpitu»
Sxo.to
LIBER. TERTIVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;XLVn
|
teuft.,8 lt;^ 8 vrpituiinem mtilierk (yÃliie eiui non reuelabif, I »d eA,nc putet quif^ licm Ãbi duccrefilidm uxot-ri5 jui£. Simul enim mulieris CT fili^ eiits non licet reue^ Idre titrpitudineinjd eÃ:,lt;imbAbus mifceri,e^ mittri, ZX Qijomodonolicctaccedere ad filiam filij,aut filiç coniugis,nâ¬ceam duâ= cere. Quæftio. LXllL Ltiut.jS I 'ibäm fdif eiui,fiUttin filiæeiitsnomccipies. E» tidm neptem uxoris defiUo uel defilid duct prohif^ butt. Super uxorem fororem eiM non dccipiet in zzlum. Ute non prohibuit fuperducere,lt;juod licebdt dtitiquK ;p^ pter dbunddntidm propdgdtionis,fed fororem forori zios Jttit fuperduciji^uod uideturfceciffeldcob,Ãue quid non^ Gcnc.}o dumÃierdt legeprohibitumgt;Ãue quid fuppoÃtd dlterius Ãdudedecepttif eR,Zirilld mdgii depldcito ueiiiebdtquS poÃeritis dcceptt,fed iniuÃum erdt priorem dimitti ne Ãceretedm moechdri.Hocdutem quad dit in zelum,utru ideo poÃtum eR,neÃtzeltts inter forores qui inter iUm qu£ forores non eÃfent contemnendtisfiiit,dn ideo potius ne propter hoc Ãdt,ideÃ,ne hoc dnimoÃdt ut in z^^nm forons fororfuperducdtur. Qiiomodo nec menftruatam attingerc, Qiiæftio. LXlIir. Lewt.)8 Â¥ »p ddmulierem in fegregdtione immt(nditi£ eins [ y non dccedes reueldre turpitudinem cius,id eÃ, dd men/lrudtdm mulierem non decodes. Segregdbdtur enim fecundtimlegem,propter immunditicm.I-ioc eum ftipe^ rius fdtis fuÃ^icienter prohibuiÃet,quid Ãbiuultquöd e^ tidm hic hoc eifdem pr^ceptis uoluitddiungere AnÃr tene 'mfuperioribusquoddiäu eÃ,Ãgurdte dccipiendu putdretur,etidm'Ãic poffitum eü ubitdlid prohibitd funt qutcetidm tempore ncui teÃdmenti remotd umbrdrum ueteru obferudtione,Ãne dubio cuÃodiendd funt Æ Oitod uideturetidinper prophetdtn Ezzchielem ÃgmÃcdfÃe, qui inter iUd pecedtd quee nonÃgurdte,fed mdtiiÃÃe ini» quitdtis funt,etidm hoc cominemordt,dd mulierem men^ flrudtdmÃquisdcceddtjZir inter iuÃiehemeritd à non dceeddt.Qud in re non ndturd ddmndtur,fed condpien^ d£ prolit noxium prohibetur. Quomodo nec coniugcm proxi'mi. Lcuit - Qiiæftio LXV. euit.jS I 7 .puxorem proximitui non ddbis coneubitum J^feminis tut mquindri dd cdm. Ecce ubi rurftttpro^ hibet ddulterium, q uod cum dliettd uxore committitur, quod etidm in decdlogo prohibetur.Vnde dppdret iüd itd prohibitd ut etidm mortuis uiris fuis non duednt uxores, qudrum prohibet turpitudinem reueldre. Quomodo vetetiir idolatria. Quar«' ftio. LXVI. Lettit,8 JLyHidfO quid inteUigdtur,nià principi qnipro deo colitur.Nonenidit ZouAf'fs/ , fedAa.roï\iii^ ingr£ co,quodldttnits nonfoletinterpretdri,nià ut diedt fer uire,Elurimum dutent diÃdt : NJw feruire hominibuf quoferuiÃ'ruiuntquodnoneR nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fedÃoi^ |
AiutZp feripturdnon prohibet, feruire dutem fecun^ dum id quod e^ Aar , »lo iubetur hominibtis nià uniuerodeoÃcutfcriptttmeH: Dominum deum tutvm ddordbisZXiïlifoliferuies.Nonfolumdutem hoc uerbo quoddit ÃaTsi'tilf}, fdtisÃgniÃcdtquem principe di» cdt,ideÃ,cuicultustdnqdeoexhibedtur, uerumetid eo quod ddiungit : Et non prophdtidbis nomen fdnilum, Ãue dei,cui populo ddtur iüo modo feruire principi. Siue nomen fdnÃum ipÃus popuh jfrdèfpropterquod dici^ tur : Sdnäi eÃote quonidm ego fdnilus fum. opportun-niffime etidm hic ddiungit : Ego dominus,hoc utiq- dd» , monens,quidiütfoli debetur nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ideà feruitiis, qudferuiturdeo. Qifomodo terra dicatur exhorrerc, Qîixftio. LXVII. Vod dicit : Et exhorrebit terrd eos qui inÃi^ Keuit. |S dent fuper edm,propter nidld ãld eoru, qutc fuperius commemorduit ,non ideo diflum putdndumeüquodhdbemtterrdfenfum quo iÃd fentidt Ziltquot; exhorredt,fcd nomine terr£ homines ÃgniÃcdt qui funt fuper terrdm. Eroinde cum h£c mdUÃciunt homi» nes,inquindnt terrdm,quid inquindntur homines q hæc imitdntur, Z:^ exborret terrd,quid exhorrent homines qui neeÃeiunt nec imitdntur. QLtomododidîum fit; Non mcntiemini, nec^ cakimniam faciet vniifquifc^ 4?ximofuo.Q_uæftio.LXVlIL NOnÃirtumfrcictis,neqi mentiemini,neq- cdlum=^ Lcuft.)j nidmfdcietunufquifq;proximo fuo.iUud deÃr tu poÃtum eà in decdlogo-ciuód dutem dicit,neq^ men» tiemini,neqi cdlumnidm Ãeietunufquifq^ proximo, mi» rum Ãnoneo prdicepto coninetur quod ibi poÃtum cA, neq;Ãlfum teÃimonium dices dduerfus proximum tuu, quonidm neq; cdlumnidÃnc menddeio Ãeri poteà quod Ãlà teÃimonij generdlitdte concluditur. Sed utrum hxc dliqud compenfdtione ddmittendd Ãnt, mdgndqudiÃio e^,Ãcut de menddeio pene omnibus uidctur,qu6d ubi ne molæditur,proÃlutententiendum eil.Vtrum ergo itd ZS' deÃrto,dn Ãirtum Ãeri poteà ubi nuHits Ifditiir f QtiinimoÃeri poteà etidm qudndoeicuiÃtconfulitur tdnqÃquifqhominHUolcnti feoccidere,giddi.um Ãre» tur. !^am cdlumnid nefeio utrum cuiq dd eins utilitdtent ÃeripoÃfit,niÃÃrtc quod ddntdius gdudium Ãebdt quo poÃcd fi-uerentur,quod ïofeph de Cypho cdlumnidbdtur Ãdtribus fuis,quibtts etidm explordttonis Ãlfum crimen intenderdtiQjudmq à deÃnitionibiis itd determitidre têp temus,ÃrtaffeÃirtum non eà nià qudiido älieno occulte übldtoproximusIcediturjCrcdlunidnoeÃ,nià qtiÃlà criminis obieäioneproximiis l£ditur,menddciu dut non poffumus dicere tune tdntumodo cffe,qudndo proximus Uditur: Cum enimÃlfum db feiente dicitur,proculdu» biomenddcium eÃ,Ãueilio quifq,Ãue nemo Uedntur^ Proinde |
|
Q^VAESTIONVM T?roindegt;nJgn(l^u^fliodemendädo,utrtm pofjit dli^ A iquando tuftum effè tnend(iciutn,Ãcilt folueretur fi fold fârd:ceptd intummur non exempla.îiam quid iflo pvie^ cepto dbfolutiiii.'^ion mentiemitti i Sic mint didunt eft, . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quomodoj^^onfacies tibiidolum,quodfrdum non po^ te/l dliqudndo iuÃum effe,?!^ quomodo didum eft, Non woechdberis,Quudutemdicdtdliqudndo maeihidm iu^ ftdmefjepoffe i Et,tlt;ionftrdberis, fecundum deftnttio-!= nein lUdnt ftrti,iuftum e^eftrtum nunq poteft.EdfJon occides : Qnonidtn cum homo iufte occiditur, lex eum occidit,non tu, nunquid itd dicipoteft cum homo iufte mentitur,lcx mentitur Æ Sed exempld frciunt difficiUb Exo.) nbsp;nbsp;nbsp;gt;Klt;t w qu^/lionem. Kentitue funt obftetrices Aegyptilt;e,et hond tUis deus retribuit. Mentitd eft Rddb pro explord-Iofue,i nbsp;nbsp;toribus terr£,e^ ideo Itberdtd eH,An ex quo didum eft in lege : Non mentiemini,ex iHo intelligendum eft, nec in tdlicduffd licere ntenddciu,'m qudlicduffdlegitur Ed^ db effe mentitd i Sed mdgis tredibile eft, quid intuftum erdt menddctum,ideo prohibitum,non quid prohibitum, ideoftdum iniuftum.Eortdftisergoftcutde cbftetrici-bus diximus,nonhcc in eis remunerdtum quod mentit£ funt,fed q, infantes Heir£os liberduerut,ut ,ppter hdc mi fcricordid üiudpeccdtu uëidle fitfà au,no tn exiftimetur no fuifje peccdtu. Sic etidm de Rddb inteÃigendu e^l,res mutierdtdm in iUd liberdtione explordtorum,ut propter edndem liberdtionem uenid fit ddtd menddcio.Vbi dutem uenid ddtur, mdnifèflum eft effipeccdtum. Sed tüud cd^ uendum eft,neitdquifq; exiftimetetidin dec£teris pec^ cdtis,fipropterliberdtionis hominumfidnt,itd ueniam . pcffeconcedi.Multd etiiin nidld intolerdbilid Zi!' nirniu deleft diiddiftum feqtMtitur erroran. Qviomodo; Nonnocebisproximo. Qiiæftio. LXIX. N On nocftif proximo. Si quid fit nocereü'non nocere pdteret hominibus, hoc generale pr£^ ceptumad innocentiam retinenddm fortdffe fufficeret. Gmnid enimqu£prohibenturcommitti in proxmum, dd hoc unum refirmdd funt quod diäum eft : Non noce^ bisproximo.tidmquodfequitur : Non rapi«, nifi dd hoc refirdtur,ne rdpiendo nocedtur,dliqudndo eumit ut non rapiendo quifq^ nocedt.'tgt;idm glddius infdnienti rd-piendus eü,e^finonfoecerit quis ut oportuerit mdgis nocuerit. Ecuit.)2 Quomodo addat ; Non vindicarurma^ nus tua. Quæftio. LXX. QVideft quodcumfuprddixifjet : Non cdiohd^ bebisfidtremtuumindninto tuo,drguendo dr-gues proxmum tuum,Cf non dccipies pro^ pter iflumpeccdtum,confequenter ddiunxit,^:^ non um dicdtur mdnus tud,utrum pro eo quod eft,non ponitur ; Animoentm bono ftcies cum difciplinam peccdti proxi^ momponis,nedccipids peccdtim eins negligendo. Ad hoc enim pertinetquod ante pofuit ; Non odiohdbelis |
SVPER LEVITICVM proximum tuum in dnimo tuo.videri enim poteft ei qui drguitur quod oderis eum,cum non fit in animo tue. An nonuindicaturmanustud,hocpotius ddmonet ne qu£s ras uindicari manwm tuam,nec ulciftendi libidine rapide risiEiam quid eR aliud uindicari ueüe,nifi Idtari Oquot; coa folari dedlieno malo ? Et ideo didlum eft ; Non iraftes risfilijs populitui. Sic enim reite ira de finita eft,quod fit ulciftendi libido.Quidamuerocodices habent, necuin^ dicabiturmanustua,ideftnearguendouindicarete ue» lis, fed potiuf confulere illi quem arguis. Qind illud : Etmeifiones fuper anigt; mamnofacietis in corpore ftro. Qiiæftio.LXXI. ETincifiones fuper animam non ficietis in corpore vcuii.)ylt; ueftro. Super animamdixit fuper fùnusmortui,de anima quippe dolor esl qu£ receÃit.Ad hunc autem do» lorempertinetlu{ius,inquo luHu nonnull£ gentes ha» bent confuetudinem fecare feu incidere corpora fua.iioc dutemfierid iudeis deus prohiber Qiiomodo illud accipiendum : Ira vt fornicêtur principes de populo fuo. Qiiaftio.LXXll. IT a utfèrnicentur principes de populo fuo. No depo» pulo fuo principes,fed de populo fuoftrnicentur. E» os qutppe principes uult hic inteUigi,qui pro dijs cole»-batitur,ficutApoftolusdtcit: Secundum principempo» Ephe,« teftatis aei is : Et in Euangelio dominus : Elue princeps huius mundi miffus eH foras : Et,Ecce ueiiit princeps Joh3n,n mundi hums GT in me nihil inueniet. Quomodoillud; Homo quicuncj;adul#gt; terauerit vxorcm virïctc. accipier#â dumfir. Qiiæftio.LXXIll. HOmo quicunq- adulterauerit uxorem uiri ,aut Vtaît.to quicunq; adulterauerit uxorem proximifui,mor te moriantur,pluiâaliter dixit, morte moriantur,hoc eft qui adulterauerit O' qu£ adulterata eâ : Hic aliquid di^» ftareuoluit mterquemlibetuirumO proximivm, quis multis locis proxtmum pro omni hommeponat. Sed qu£ eihftalocutio,utcumtamdixtffetde uiro,hoc tdanre» petierit de proximo,cum fit confequens,ut multo magis db ux ore proximi abftinendum fit fi ab uxore cumslibet uiri abftinendum eftiEla fi prius de proximo dixifjet, ne nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, putaretur uxorem licere adulterate no proximi adden» dum fuit, fed de quolibet uiro. N«nc uero fi quod minus eli,ncn licet,quanto minus licet quod mains malum eü, l^am fi non licet adulter are uxorem cuiuslibetuiri,quä» to magis proximi. An ftrte ifta reptitio tanq exponit quidprius di£lumfit,ut ideo inteUigathomo quantum malumfit adulter an uxorem uiri,quia fi hoc faecerit, uxorem proximiadultérai i Eroximus eB enim omnis homohomini. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p Quomodo illud: mulicr quæ accefTcrir ad omnepccus afcendi ab eo etc. Qusftio.LXXlUb Etmulier |
LIBER TERTIVS.
XLVm
|
Vcuitto Et mutier qUiSiccelÃeritddomne pecus ufcendieib eo interfieietis mulierem cr pecm,morte morittn^ tur,rei funt.Quæritur quomodo Ãt reum pecus cum Ãt irriitiondle,nec uUo modo legis eapdx. An queinddmodu trdniÃruntur uerbd modo locutionis qu£ gr£cè appela Idtur metdphord,db diiimdli dd indnimdle, Ãeut dicitur inprobus£flus,uelirdtummdre,itd GT hic trdnsldtum tà d rdtiondli dd irrdtiomde ? Ni pecord inde credendît eil iuÃd interÃci,quid tdUfldgitio contdmindtd 'mdignd reÃiednt Ãdi memoridm. Quid Ggnificet vidcre,curn dicitur: Vcuit.îo ris iug.Qiiæftio.LXXV. Qvienne^ dccepit Ãororem fudm ex pdtre fuo, dut exmdtrefud,e:Xuideritturpitudinem eüu proprium eil,extermiiidbuntur in coufpedu generis Ãti.Turpitudtnem fororis Ãu£ reuelduit, peced^ tüfuumdccipiet. Quid dit mhocloco,uiderit,nià cont-cumbendo eognouerit,Ãeut in lege dicitur,cognouit u~ xorem fudm,pro eo quod eÃ, mixtus ei eA. Et quid dit peccdtum fuum dcciptent,cum de paend eorum loquere-: tur,niÃquidCripÃdmpoendmpeecdti peccdtum uoluit dppelldre. Quo gradu cognationis prohibcatur cognata. Qpæftio LXXVl. /quot;X vicunq; dormierit cum cogndtd fud turpitu^^ dinem cogndtionis fu£ reuelduit,Ãnefilqs mo rientur. OJifriturquaufq; Ãt intelligendd iÃdcogndtiojcum ex longo'grddulicedt utiq; dccipere uxoremfemperqjlieuerit.SedinteUigendum eà ex bis grddibus quos prohibuit non Heere, nbsp;nbsp;fecundum ipÃs dtAum,quicunq; dormierit cum cogndtd fud,ubi ZT dli^ quxnoncommemordtd intelligendd diiniÃt,Ãcut foros rem de utroq; pdrente,Ãcut uxorem Ãdtris mdtris id eà duunculi. l^dm de uxore pdtrui primum prohibuit,quds uis h£e non cogndtio,Ãd dffinitds perhibetur. Sed quid eA,Ãnefilià morientur,cumÃlq ex huiufmodi conium^ fiiontbuse^'dntendtiÃnt, hodieq^ ndÃdnturfAnhoc tntelligendum eA lege deiconÃttutum,ut quicunq- ex eis ndtiÃerint non deputenturÃlijiid eÃ,nullo pdrentibus iurefucceddnt Æ Et noi» execrdbilesÃcietis dnimds in pecoribusti^'inuolucribus CX in omuibus ferpentibus terr£,qu£ ego fegregdui uobis in immuditidm. Videtur hie ÃgniÃcdre non h£c ndturd immundd eff'e,Ãd dliquo fderdmcntiÃgno,qudndoquidem dicit,qu£ ego Ãgre= gdui uobis m immumditi4m,tdnq immundd eis no efÃtu. à eis fegregdtinon cjÃenc. Vterobrui pra:cipiatur,an uentriloquus tantum,an mulierliabenseum. Quæftio. LXXVIL Et uir,dut mulierà ÃrteÃerit illi uentriloquus dut medntdtor morte morixntur dmbo,ldpidtbus Id^ pidjibitiseos,reiÃint.Vtrum uir cfmulierydn uirCTués triloquus,dut mutier nbsp;nbsp;nbsp;uentriloquusÃueinedntdtor i Sed hoc mdgis nbsp;nbsp;qui hdbet ZiT qu£ hiÃet. |
Qiiomodo ftlutato nuteetodicatur: Mulierem fornicariam non accis* pient,quia fandîuseft.Quæ» ftio. Lxxvni. MvlieremÃrnicdridm eyprophdndmnon dcci» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ââ pient, CT mulierem eieAdm à uiro Ãuo,quonidm jMitus cA domino deo Ãto. Superius non dccipient, di^ xerdt,nuc dutem quonidm fdnAus eÃ, non quonidm fdtt Aifuntdepluribusqui uno fuht tempore fdcerdotÃus loquebdtur,Ãdde unoquoq; eorum dixit,quonidm fdn^ Aus eA,locutione qud Ãletuti fcripturd.îJdm unu/mih IumÃonmum poÃed commemordt qui intrdbdt ÃdnAd^ fdnAorwm.üdmCi^plurdliterconcluÃtdicens : Etfdit^ AÃcdbis eum,dond domini dei ueÃri iÃe offeret,fdnAus eA,quonidmfdnAuSfZy ego dominus quiÃdnAifico eos, Qttdntumdutem pertinet dd dond,quonidmdixitdornt domini dei ueÃri ipà ojferet, non Ãolum fummus iüe of3 firebdt,fed etidm fecundifdcerdotes:Ac per hoc qnod dit mulierem Ãrnicdridm Gâ prophdudm G eie Adm 4 uiro fuo non decipiet,hoc G fecundi fdeerdotes prohibitiÃitz ^dm G de fummo poÃed dicit,qui etidm non nià uir^ ginem dccipere iuffus eÃ. Qu is facerdos magnus a fratribus fuis. Qiiæftio.quot; LXXIX. ETfdcerdosmdgnuscordÃdtribusfuis,ideÃ, qui Lcuti.ij interÃdtres fuos mdgnus eÃ,itle fcilicet unus md gnus fdcerdos cuifufum eA fuper cdput ex oleo ChriÃo, Ipfum oleum dppeüdt feripturd ChriÃum. Quæ coniummatus induere veftimenta dicatur, Qiiæftio. LXXX. EtconftimdtusmdnusinduereueÃimentd,ittdutiq; qu£ inueÃefdcerdotdlioperoÃÃimc defeributur. Quid fit : Caput non rereget cidari. Quælbo LXXXI. CAput no reteget ciddri,G ueÃimentd fud no fein Ueuit.i» det, G fup oem dtümd mortud no introibit. Inteb ligitur ed qu£ fuprd dixit in luAuÃcere eum prohibit tu,id eÃ,cdput nuddre ciddri G ueÃimetd fcindere.Ven Ãimentd enim feindere lugentiu erdt dntiquoru,Ãcut de lob fcriptueA,cu eifilij eius ruind nucidrentur oppreÃi. biuddre dut cdput ciddri propteredlugentis eÃe potuit, nbsp;nbsp;nbsp;â quid detrdAio eà orndmenti.Quod uero dit : Super oem dtdm mortUd no introibit,quo dicdt dnimd mortud cor^-pus mortuu,difficile eà intelligere, G tdmen feripturd^ ru eà uÃtdtd locutio,qu£ nobis inuÃtdtiÃimd eÃ. tiomo quotti'd reddenduiüie/l in refurre{iione,Ãcut leJificium quoditppellätureccleÃäetMcumindeecceÃd txiret qui homines funt,nihilominus eccleÃa didtur. Sed eu corpus no uccipidt a'he nome in homine uiuente,qu5 tune uoce^ tur cmiinu eït clt;irueritam,iniru eÃ, Porro à animS mor^ tuMnintcUexerimus î corpore ÃpärMm,ut ipÃm Ãe^i pdrdtionem mortem dixiffc uidedtur,id efl, ut aU mor^i tuaÃt dirempta i corpore, non ndtura Ãtd perditit No» |
Q_VAESTIONVM
Non atim O' cum dicimur mortui peccdto^Mturd did-mur irttcrijjijfed quod idm peccdto non utimur,ut Ãc in telligdtur dnimd mortud,id cà corpore mortud,quôd uti co deÃerit cum in fud. natura uiuat,quomodo poteà quifq intrare Ãiper animam mortuam quod facer dos iÃe pro^^ hibetur,cum quifquis intratÃtper mortuum corpus m-tret non fuper animam qu£diÃcelÃtt 'acorpore.Anipfam uitam temporalem anim£ uocabulo dppellauit,qu£ utiq; mortua eâ in defumHo cor pore Anima iHa emigrate qu£ mori non poteà lüon quod ipfa uita dnimaÃerit,Ãd per anim£ pr£Ãntiam qu£ ÃtbÃÃebat, nomen eius acce^ périt,Ãcut diÃinximus cum de [anguine loqueremur qd didumÃt anima : Omnis carnis[anguis eius eÃ. Eà ent O ipÃ[anguis mortuus in corpore mortui,nonenim cu abfcedenteanima ab[ceffit.Vetuit ergo fcriptura [urn» mum [acerdotem etiam [uper patris uel matris Ãnus in^ trare,quod [ecundum non prohibuit. Sequitur enim : Su per pdtrem [uum O [uper matrem [uam non inquinabi^ tur. Ordo eà autem uerborum : Superpatrem[uum no htquinabitur, nee [uper matrem [uam.
Qiiomodo dicarur; Et de fandlis non exibit. QuæftioXXXXIL
f / de [anil is non exibit : Eo proculdubio tempore I j quo [uorumÃnera celebrdntur,Ãcut eis [epte die^ ⢠bus quibus[aniliÃcdbatur de [anilis eil exire prohibit' tiis,non aueem [emper.Sane à uxores ducere,uel filios â RcttiH nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uetabantur [ummi tunc[acerdotes, magna
lt;ap. à c oritur qu£Ãio,cum lex etiam coniugali concubitu im-f niundum hominem dicat u[q; ad ue[peram,etidm cum ab lueritcorpus[uumaqud,criubeatur[ummus [acerdos propter 'mcen[um continuationisbis indie quotidiein^ trare 'mtrauelum,ubierataUareincenÃ,necquemq im^ mundu adÃnilaÃs eÃet accédere, quomodo id quotidie [ummus [acerdos implebdt,Ãfiliosprocredbatl Nam â £gritudo lüi accidiÃet, quis loco eius Ãngeretur l Si quisinquirdt,re[ponderipoteÃ,quödgratia dei non£^ grotabat. Nunquid Ãc etiam defiliorum procreatione reÃponderi poteÃ,unde Ãt conÃquensut aut continent e[[et,autdiebusaliquibus intermitteretur incen[am,aut ÃiüudintermittinonpcÃet,quodno nià per [umtfium [acerdotem neeeÃe eÃet imponi,non fieret immundus coi tu coniugali,merito pr£cipue [anilificationis[u£. Aut à etiam ad ip[um pertinet,quod de omnibus filijs Aaron 'm conÃquentibiis dicit,ut nuUus eorum accedat ad [an^ ila,à cui aliquid acciderit immunditi£,illudpro pecca^ to reÃat accipere quod nonnuUis diebus non imponeba^ turincenfiim.
Qiiomodo fiiperfunus patris prohibea#â turinttarc. Qiixftio.LXXXIIL izcuit-it nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vod autem [uperÃnuspatris[ui [ummus [as
cerdosprohibeturintrare,qu£ripoteà quos ~ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;modo iam eÃepoterat[ummus [acerdos nos
â RemA nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mcrtuopdtre[uo,cumeospatribus[uccedereiubes
ei'v-sf nbsp;dt: Jdeo neeeÃeerat wndum [epulto[ummo [aeerdo^
SVPER LEVITICVM.
continuo [ubÃitui Ãacerdotem propter continuationis 'm cen[um,quodper [ummum [acerdotem quotidie cportes bat imponi,quamq nbsp;nbsp;iUa qu£Ãio de £gritudine[ummi
[acerdotis manct,à moriturum neeeÃe erat diebus aliqui bus £grotare,niÃÃrte Cf hoc ita[oludtur,ut dicatur no [olere [ummos [acer dotes,ntà [ubito mori non pr£cedês te£gritudine,Ãcut de ipà Aaron[criptura teÃatur. Qiiomododominusfepedicat: Ego do^ minus quifan5ificoeum,fcilicet fasâ
cerdotem.cumMoyfiiuncritj Et fanäifieabis eu. Quxs ftio. LXXXIIII.
A Duertendum eà quotiens dicit ego dominus qui io. j[quot;\janilifico eirni loquens de[acerdotecum hoc etia tAoyÃdixerit: Et[anilificabiseum.Eiuomodoergo CT Moy[es [andlificat,^^ dominus ? No« enim NloyÃs pro domino,[ed Moy [es uiÃbilibus [acramentts per minifies rium [uum.Eiominus autem 'muiÃbili gratia per [piritu [andlum ubi eil totus fi-u(lus etiam uiÃbilium [acramens torum.Nam Ãneifia [an{lificationeinuiÃbiÃsgrati£ui Ãbiha [acramenta quid proÃnt f Merito autem qu£ris tur,utrum etiam ifia inuiÃbilis [andlificatioÃne mÃbis libus[acrameutis quibus uiÃbiliter homo [andlificatur pariter nihil profit : Quod utiq^ abfiurdum efi.Tolera» bilius enim qui[q- dixeritfine lUis ifiam non eÃe, quà m fifiieritnonprodeÃ'e,cum 'mifia fit omnis utilitas iüos rum,[ed etiam hoc quod fineillis ifia eÃe non po[[it,quos modo redle di catur,iniuendum efi, Nihil quippe proÃit aAo. t Simoni mago uifibilts baptiÃius cuifiandliÃcotio inuifis bilis deÃitÃed quibus ifia inuifibilis,quoniam aÃisit pro Ãit,etiam uifibilia [acramenta perceperant fimiliterba ptizati. Nec tarnen MoyÃs quiuifibiliter[acerdotes [an dlificabat ubifrerit ipfi ip[is [aertfieqs uel oleo [andlifis catus oÃenditur,inuifibiltter uero [andiificatur negare quis audeat cuius tanta gratia pr£eminebat. Hoc CX de lohannc baptifia dicipotefi. Prius en'i baptizator,quant baptizatus apparuit. Vnde eum [andlificatum nequaf negare po[[umus,id tarnen in eoÃdlum uifibiliter nà ins uenimus anteq ad miniÃerium baptizandi ueniret. Hoc er de latroneillo cui [ecumcrucifixo dominus ait. Ho« die mecum eris in paradiÃ.Neq^ emmfine[andliÃcatios a-k «-'faAt neinuifibili tanta[celicitatedonatus eÃ. Proindecolligis turinuifibilem [andlificationem quibufidam aÃ'uiÃe,atq; proÃiÃefineuifibilibus[acramentis,qu£ pro temporu diuerfitatemutata[unt,ut alia tuncÃerint, er alia mos do fint,uifibitem uero [andlificationem qu£ fieret per ui fibilia [acramenta fine ifia inuifibiiipcÃe adeÃe,no poà [e prodeÃe. Nec tarnen ideo[acramentum uifibile contés nendum efi : Nam contemptor eius inuifibiliter [andliA ficarinuUo modo poteÃ.Hinc efi quod Cornelius er qui aôo«« cum eo erant cum iam inuifibiliter ir.Ãà [audio [pintu [andlificati apparerent baptizati [unt tamen,nec [upers flua iudicata eà uifibilts [andlificatio,quam inuifibäit iampr£ceÃerat.
QuomoJo
LIBER T E R T 17 S.'
XLÃX
|
Qiiomodo lubetur faccfdotem mundum ede oportere quiciinc^ ad fanda ac)» cedere «oluen'f. Qiïx^ ftio. LXXXV. Xettit»» y / locutui eSl dontinui ad Koyfen dicêi ; D/c Aä.« J[_^rottcrÃlifseiufut attendct/Uà Ãn^lis Ãlioru}fgt; raelfC^ nan prophandbunt nomenftnéhtm meum qudn do ipÃÃtnSiÃcMt nùhi, nbsp;nbsp;nbsp;dominus. Et dices iUif : In progcniM ueflrds omnis homo ([uicunq; dccejjèrit ab om niÃmitie ucÃro ad fdn^isim, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fundiÃcMer'mt ⢠filif J/raêl domino, nbsp;nbsp;erit immunditid eius in iüo,extern tnindbitur dnimd iUd d me : Eg) donwniM deus uefler.Ab Ida eü omtiis dubiatto,neminem fdcerdotum uel fummo lt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rum uel fecundoru/m debui/fe decedere dd fdndüm, à im nuinditid eùts in ipfo ejÃet,Erdt er^ confequens cotinem (M fdcerdotis,ne propter Ãlioru procredtionem dlilt;luibits diebus non tmponeretur cotinudtionis imcenfum, quod ù foils Ãmmis fdcerdotibus bis in die folebdt imponinani CT ue]Ãere,qudndoqMdem poR coitum coniugtlem etidm lotus corpore immundus erdt ufq; dd ueÃgt;erdm, d quo id neeeÃe erdt imponi. Quöd dutem dit,qu£ fdn^hÃcdnt fi= Iq ifrdël,inteüi^ndum eA,offvrendo fdcerdotibus offès. rendum per eos domino. Etnoandum fdniliÃcationis ^us,quödÃt uoto ej deuotione ofÃrentis. Sed utrum Ãcut iÃo modo fdnäiÃcdntur ed qu£ oÃeruntur db homi^ X^uU.; Lniitiiz nd)us,ia O' ipà homines eodem modo feipfos fdnfliÃcd^ re dicdntur,cum in dUquh re feipfos uouau:,obferudndum tsl'mfcripüiris. Qiiid fit im miinditia anime, Quæftio«LXXXVI. quot; Et quicumq^ teti^it omnem iminmditidm dnim^, id fil, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;morticinum, cuius Ãeundum le^m tdibis mquinduit. Qiiomodo quis nialedicere deum , aut nominate nomen domini diffe«? renter prohibetuf. Quæâ ftio. LXXXVII. HOmo à nuledixeritdeum fuum,peccdtumiccigt; piet,nominds dut nome domini,morte moridtur, QuiÃdliudÃt ntdlediceredeumfuum,dliudnomindre nomen domini^tq; iüud MiÃt peccdtum ,hoc dutem pec» cdtumneÃs,utetidmmorteÃtdignum. Qudmuishoc loco itd imeüi^ndum Ãt quod diéhim eA, nomen domini ut cum mdlediilofidt,id eA,mdledicendo nominet. Qgiti erg) difktt inter iUud peccdtum, O' hoc anti fceleris cri^ men ? AnÃrte hoc ipfum repetendo monÃrduit non leuè iüud eÃe peccdtum, fed tdntum fcelus, quod morte punien dumÃt : Sed quid per diÃndionem hoc intulitnondi-eens, nomindns enm, fed nomindns dutem fub obfcun» rum Ãi^him eA. Et ideoà hoc reäe inteUiÿtur noans dum eA etidm locutionis genus. Qiiomodo anima hominis percutidt catur.Qiiaeftio.LXXXViU» ' |
Et homo qui percuÃeritontntm dntnam hominis O'mortuusÃerit,mortemoridtur.l^ondit :Quia Lcuitt4 eunq; pereuÃerit hominem O' mortuusÃerit, fed dni^ nam hominis, cum potius corpus hominis d pereuÃore firidturifeutOâ dominus dicit: Nolitetimere eos qui corpus oceidunt.'Eo more erg) quo foletfcripturd dppeb Idt dninam uiam ipfdm corporis qu£ Ãtper dnimdm,et hinc uoluit oÃendere homiciddm, quod hominis dninam percutidt,id eA, percutiendo uia hominem priuet. Cur er^ dddidit,O' mortuus Ãerit à idm hocipfo oflendit ho micidium quod dninam hominis pereuÃerit, id eA, uitu homo d percutiente priudtus ÃtiAn exponere uoluit quo mododccipiendumÃt,qucddixerdt,hom'tnis dninam pereuÃdm »O'fie dit. O' mortuus Ãierit,anq diceret,ii eA, mortuus fiierit, hoc eA enim, dninam hominis Ãiià fe pereuÃdm. Qiiomodo intelligendum fit illiid: Cum introieritis in terram quam do uobis, 5C requieuerit amp;:c. QiiaE» ftio. LXXXIX, CVm introieritis in terrd qud eg) do uobis, O' rca Leui,xf quieuerit terrd qiam eg) do uobis Sdbbda domi^ m,)ex dtinis femindbis dgrum tuum, O' fex dnnis pua^i bis uinedm tudm O' congre§tbis Ãu^m eius, dnno dut feptimo Sdbbdto requies erit terra Sdbbda domino. , duomodo inteUigtndum eA, cum introieritis in terrdm qudm do uobis. O' requieuerit terrd,fex dnnis femindbis dgrum ttium etc. dudà tumeÃeri praceptum Ãt, qudtt do terrd requieuerit,cum proptered terrd requiefedt quo nid hoc Ãt. E.equiem enim terra feptimo utiq^ dnno tudt intelli^,quo iuÃit nihil in ed quemq operdriperdgricul:i turdm. Sed nimirum longum hyperbdton Ãcit obfeuria» tem huic fenfui.Videtur erg) hie eÃe ordo uerborum: Cti introieritis in terrdm qudm eg) do uobis, O' requieuerit terrd qudm eg) do uobis, Sabbdtd domini qua db fefure gunt, dgrum tuu non metes,O uiiKdin fdnAiÃcdtionis tua non uindemidbis,dnnus requiefeendi erit terra. Et efunt Sdbbdtd terra fdnAidtibi,0'puero tuo,OpueUa tua,O mercendrio tuo. Oâ inquilino qui dpplicdtus eA ddte,O' pecoribus tuts. O' beflijs qua fitnt in terrd tud, omne quod rafeetur exeoinefedm. Interpofuitdutent exponendo quomodo terrd requiefedt, Oâ dit: Sexdnni'S nbsp;nbsp;nbsp;_ femiiabis dgrum tuum,O'fex dnnis putdbts uinedm tu^ dm, O' congregdbis ÃuAtim eius * dnno dutem feptimo Sdbbdtd requies erit terra Sdbbdtddomino. Agrum tuii non femindbis. O' uinedm tudm non putdbis. Et per hoc quod dit : No putdbis,omnem culturd eo dnno prohibits debemus dccipere. üeq;enim ÃputdnddnoneA,drdn» die A dut ddminiculisfuÃendendd,uel quodlibet dliud quôddd eulturdeius pertinedtddhibendu. Sedquomodo folet d pdrte totum intelliÿ, itd per putdtionè omnis cult» turd ÃgniÃcdtd eA. Et per dgrum dtqi uinedm,cu Oâ ildi him fembari,et hdne putdri prohibuit, omne dgri genut ijiteili^ndumcA. Ne^,-enimmoliueto,uelquolibetdlte^^ -- J. |
|
iCLV AESTI ONVM SVPER LEVâlTICVM? * Yiltt ÿnerîs d^ro dliquid ofwandu cR, de quitta tdcuit. Xisoduerodit: Eterunt Sdbbdtd (erriefdnibitibi,^â puero tuOjCr puethe tult;e G'c, fdta dperuit ncc dominwn dgri prohibitum uefci eis, quæ non ddkibttt culturd Ulo anno J^nte nd,fciintur, fcdÃ'uihisredi^re prohibitum. Sic er^ permiffus etl dliquid indemefcdm fumer e, quos modo trdnÃens, ut hoc folu cuperet quod fldtim uefeen» do confutneret, non quod tn uÃa reponcret. Qoomodo illud; Terra non uenundabi»* turôde. Quæftio. XC» teuL»f 'I Æ âTueiiu'nddbiturinprophdndlionetn. rj codices hdbeK{,in confirmationem. qudmmen tiojiatemin dlterutriis prias d gr^co dccidijji drbitror propter uerbiftnulcm fonum, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;enim prophd ndtio dicitur,êgt;ië-oaaio-ic dutem coiifirmdtio. SediHe fenfus dpertus eil: Etterrd non uenundabitur m prophd ndtionetn, id eil,nequis duderet terrdmquam dcctepitd dco,uendere prophdnts qui ed utunturdd mpieMc, cub ttmq; deorum dlienorum dtq; frlforum.lüud MÃt fubcb^ fcurum eti, non uenunddbitur terrd mconÃrmdtionem. ' Quód puto non intelligrndum, nfî ne itd uenditio conÃr metur,utedmno recipidt uenditor temporeremiÃionis, fieut pneceptum eR. Quöduero fequiturutriq^ fenfui poteü congruere,Ãuelrgatur, cr terrd non uénunddbis turtnprophdndtionemÃueinconfirmutionem. Secutus quippe ddiunxit.Med enim e^l terrd,propter quodpro^ fdyti ZT 'mcoU uos ^s dnteme. Quomodo dlud ; Merce dem dabîs terræ. Quæftio. XCI. f ün » r I / nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnem frrrdw poffeÃionis ueÃrie mercedm â â J[2^dabitisterrie, Aüj dut codices hdbent rédemption acm ddbitis terree. Senfus er^ hic eil: l^onucnimddn bitur trrrd in prophdndtionem,id eil, tHis quied utdntur ili inïurid credtoris,dut in confirmdtionein,id eil,ut edm emptor perpetuo poÃidedt, nec certo fecundum deiprdn ceptum tnterudUo dnnorum reflitudt uenditori. Mm eH enim inquit terrd,undefefundum meum prlt;éceptit ed uti debebitis. Atq; utoÃrnderet fudm ejfe non ipforum quid ipà tn 9d effent, confequenter ddiunxit dicens : Propter quod profèlyti tSquot; incoLe uos ejhs dnteme,hoc eH qudmn uis profelyti, id eil, dduenteÃnt uobis qui ex dlienigtnis ddiungiiMur gmti ueflrie ut incohe, no tn terrd proprid mdnentes,tdmen etidm uos omnes ante me dduetue eflis et incolje,hoc deus dicit,fiuelfraclitis quodalidrum gentiit llicte.*f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;expulit eis dederit, Ãue omni homini qui dn» te deum femper me.net ,crÃcut Ãriptum eil,eoelum amp;nbsp;terr dm implet utiq^ priefentidfud : Omnis hetno dduetus, eü nAfeendo, cr incola uiuendo, quonidm compeîlituK migrdre moriendo. Qiiomodo quod addjr,tan^ l'nquüini redemptionem. Qiijo fhô. XCIL * f Tn^EmJe ddiun^t cy dicit : Po- omnem terrdm pof J JfeÃionis uefirie merctdem ddbità terres idn^ i» |
quiUni,uelredemptionem, iUud niÃfiUor uultînteU!^2 quôd inde reddebdnt quodâinodo per ccffitiones fepti^ morum quoruncunq^ dnnorum , quinqudgtÃmi dnne quemuocdt remiÃionis,utipfd udedtio terrte uelut mem ces hdbitdtionis dut redempâo effet db lUo cuius eil,hcc fà dfc eius credtore deo. Quæ fit anima de«. Qjiia«* Rio. XCIII. Et pondm tdberndculum meu in uobis ,cr no dbo« Vtuif, »9 mindbitur dnima mea uos-Aninum fudm deus uo» luntdtem fudm dicit : îèSonenim eildnimâl habenscor» pus nbsp;nbsp;dnimd,neq^ fubfldntid eius eiufmodiefl cuiufmodi credturd eius quieanirnd dicitur,qudm Ãcit.Eoecit enm fi eut per fe idm ipfetefldtur dicens tEtomncfldtu e^faen ci.Ã[uèd turn dednimahominis dicere, confequentid ma Elût.t» wÃfitM. Sicut er^cu dicit oculos fuos et labia fud etc. uocdbulomembrorum corpordlium,nonutiq; deetpimus eum firma corporis efÃe deÃnitu,fed iüa omnia membros rum nomina non intelU^mus, ntfi effiihs operatienunt dtq^ uirtutum, ita O' cum dicit: Anima mea, uoluntatent eius debemus accipere. Perfide quippefimplex iüa na» tura qute deusdidtur, non confiât ex corpore Gf fiirita^ nec ipfofiiiritu mutabilis eUÃeut aia,fed fpiritus efi deui Cr femper üquot; idc ipfe apud quem no eH comuMio. Hinc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â â â dût dcclt;eperwnt ApoüinArifi£ occafionë, qui dicunt ani mam non habuiffe mediatorem dei cr hominum, homine Chrifiu lefumffed tantu uerbZ GTquot; cdrnemfiifie,cu dice^ ret Triftis eH animameaufq^admortë,fedipfoeius adtt qui nobis per Euangelica de claratur hiftoriamtfic appa» rent humatiæ animic officia ut hinc dubitare dementis fit. Qiiomodo dicitur, q; tranfgrcflbres legis gladius confumet,amp; qp erunt in terra inimicorum fuorum.Quae» ftio. XCIIII. y id eil quod cum'itiobedientig poenas commis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»« naretur deus,dixit inter ctetera ; Et confumet uos perambulans glaudius. Deinde ait: Et erit terrd uefira defertaetciuitdtesueftr£eruntdefert£. tunebenefentiet terrd Sdbbatd fud, omnes diesdefolati» onis fu£,Gi'Hos eritis in terrd inimicorum uefirorum. QHomodofrg) confumet eosgladius,fi eruntinterrOt inimicorum fuorum i An in ipfa terra confumet, quoni» am firdffmortiiorum fà da non eruntibi i An confumet uos,fie dit, de fi diceret,interficiet uos,utdd ifiam con» fumptionem tUi pertineant qui gladie cdddnt,non omnes quâdoquidê paulopoU dicit: Et cisquireÃdui funtex uobis fuperducam firmidtnem in cor eorum. An fecun» dum hyperbolen didumeil, confumet uos, fecundum quem loquendi modum de abundantia eorum di£h- meUt Et Ãcut arena maris. nbsp;nbsp;Secundum ifium modum etiam dicitur quôd deinde fequitur : Et perfequetur eos finu« filij uolamis, id (H, quia niniius in eis timor erit, ut ÃT leuiÃimdquc^ firmident, DiaûiH |
|
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;L I B E R lt;X. DIVI AVRELll AVGV# ftini hipponcnfis epi, liber quar« tus quæftionum fuper Nu/ meros incipiu Qiioraodo a Numéris appelkntur principatus. Qiiæftio. I, Numeri.* Bxod. )S VJD EST Q^VOD SIN« ^losde Ãngulii âi^iubctprinci» pes,eofq^ appellat quos quidä latiiù interprètes tribut nosappeÃauerunt uidcturà tniUecognominati. Sedcîî ^onÃliu lethro Ãjcer Moyà genero /«o daret,qu6d etiain deus approbauit, de ordinando populo Ãtb principibus, Mnoomnes omnMcauÃe Uioyfen ultra uires onerarèt» XiAiaçxouç appeüauit cojbtuendosfuper miUenosho^ ruines,^ txa'jovrâçp^ouç, fnpercetenos^obipÃs N«« merisquibuspr£elfent, TrfultKoo'iaçxoï'Ã, fupet-quinquagenos, 2ifKo:a'iaç?lt;ouç îi ÃtxaçXoûe fugt; per denos, cA ipÃs tiumeris quibus preeffènt cognomi« natos.iîunquidna,m ztrhicÃcaccipiendifunt quod Ãn^li effent fuper millenos 1 No nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;îieq; enim uniuerfusomnis populus ifrael duodecintbomintt milia tuncÃteritt. Singulos enim ele^t deÃn^lis tribu-^ bus,qu£duod(cin tribus proculdubio no miüenos bomi^ nes,fed multa milia continebant. iiomen er^ coinune eh cit illis qui in Exodo appellatur Arcéçxoi ,quod unuf^ quifq; dlorume/fet miliumhominumprinceps, iÃorttm (Uitem unufquifq; milium princeps, quoniam Ãue à mil^ k,Ãueä miUbus, eadem compofitio nominis refonat ut appeUentur \iAiaç\oi. QindMyfterijhabeat Numerus ille qui* narius lecundum propinquitates, po* pulumjdomoSjNumerum ÃC cagt; put. Quæftio. IL Numrri. * quot;à jT Ertto qu£ritur, quidÃbi uelit quod per own« compuantur per Ãn^las quasq^Ãlij Jfraël in £tate militari dicitur,fecundu propinquitates eo ru fectmdu populu eoru feewndu domos Ãmiliaru eorîi, fecundu numerii nominu eoru,fecumdu caput eorumyZT h£c quini^Ãmiliter omnino repetutur, donee tribus oës compleantur, quaà aliud Ãt, fecundum propinquitates, aliud fecimdum populos, aliud fecumdü domosÃmilia^ rum,aliud fecimdum numerum nominu,aliud fecundum caput eorum, cu potius uideantur alijs uerbis eadem Ãgs n^are ifla nomina.ïntentionem aut mouet,quia tam di= I'ff liter per omnes tribus eadem repetuntur, ut nonÃv^ Ãra fieri quiuis etiam iudicet à non intellifft. Nimirum erg» Numerus ipfe aliquid inÃnuat Sacramëti, ut hoc idem quinquies uarie repetatur,Nam ifle Numerus Ãcut 'm ipÃs quinq; libris NioyÃ,id eh,quinArius,in ueteri te fbmento maxime commendatur, 1^4 nero quoi deineept |
V A R T V S. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;L quattuor connehuntur, id eh, t/iafeulina à uiffntiannis fupra,omnis qui prccedit'muirtute,Gtârecogmtio fo« r«w,^«dw«w Gfipfaper omnes tribus eodëprorfiis mo do repetantur,habent neceffdriam difiirentiam. Cu enim affretur deNumero uniuerfe nwltitudinis ad unam trh bum pertinentis,difcernendus erat fexus, ideo poÃtu eh, omnia mafeulina. Et ne paruuli etiam computaraitur, adiunhum eh, à ui^nti annis CT fupra. RUrfus ne imi* beUis £tas feneâutis annumeraretur,additum eh, omnit qui procedit 'm uirtute. Et omnia concluduntur uerbo eins operis,qucgt;d fiebat,utdicatur,recognitio eorum-Re cognitio enim h£cfiebat ut hominum milia computaren tur. Citiinqs igtur illa,propinquitas populi, domus Ãaa miliarum. Numerus nominum, nbsp;nbsp;caput,Ztr ifla deinde quattuor,fexus, £tas,uirtus, recognitio,Ãrtaffe in ipfo Numero aliquid mÃnuant. Si enim hortim duorum Nuf merorum,id eh, quinarif Ciquot; quaternary alter multiplia cetur ex altero, id eh, ut quinquies quatemi, autquater quiniducantur,ui^ntifiunt Qlio^ttntero etiamado» lefeentium ittas iUa fignificatur. Qui Numerus corne» moratur z^quandointraturad terrain promiÃionis,^^ dicitur iUdietas uiignti annorum quie no declinauerit in dextrd aut ÃniÃram. Vbi mihi uidentur Ãgnificari fan» hl fideles ex utroq- teflamento fidemueramtenentes. Näuetus teflAmentumquinqÃibris üioyà maxime ex« ceUit,ZJ' nousem quattuor Euaitffl'ijs. Qiiis fit alienigena quem uetat accedcre tabernacukim dum erigitur,autlc« uatur. Qiiæftio. III. QVÃd ait de tabernaculo dillin^iendo,leuando,er{» Namcr. j ffndo ; Etalieniffiia qui acccÃ'erit morietur. Nie *^alieniffna intelliffndus eh etiain ex lUisfilijs }frael,qui no de iHa tribu fiierant quam tabernaculo fer» uire pr£cepit,id eh,qui non fiierit de tribu Leui. Mirum eh Aut quomodo abuÃue alienigena dicitur, quod magis alterius ffneris hominem Ãgnificat,id eh, aÃoffnes, Cf non mags AUophylos, quód Ãgnificat alterius tribus hominem. Quo nominemagis utitur fcriptura 'tn aliarti ffntiumnominibus,ut Aüophyli appellentur,quaà ali» drum tribuum homines. An ibidem uigiliç,an euftodiç reiflius dicantur. (^aeftio. IHR Et locutus eh dominus ad ià oyfen dicens : Accipe tribum EeuiZf cofiitues eosinconjfiehu Aaron facerdotis CiâminiÃrabuntei,Cf cuflodientculkdias ei» us, Cf euÃodias filioruin ifraëlantetabemaculumtefli» meinij.Quas (^suAaxaç gr£cusdixit,hasnoÃriinter» prêtes alij cufiodias,alij excubias interpretatifunt^ Sed mirum niÃuifflix melius dicantur qu^folent in caÃris temaruin horarum obferuationem habere. Vndefcriptîî eh : Quartaautuimlia nohis uenitadeosambulans fu». nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt; per mare,bocehpoh nonam horam nohis,pohtres ui» delicet ui^ias. Et muhis locis feripturarum noÃri ui^» Uasinterpretdtifunt: Quasgneci epuAxuaj uocans: i a Vnde |
^VAESTIONVM SVPER N V M E R O S.
Vsiie rtttllj dubiatio noihirni temporis Ãgm^ ficäri. diià J pum ZT hic dccipiendum. Quomodo enim Leuitit iubentur obferiMre^cujlodiM Adron, zy cuftodidt filiorum\frdél,id cAj-tuAaKac;, tüà ÃrtuÃi diéhim cA, ncputurent db obÃtruddis uitlij s,qult;e proprie incdflrii obferudri folent,propter honorem quo feruiebdnt aber^!' tidculo immunes eflèdebere,CU ipÃos oporteret prop^ teropdtdberndcuUnon nümKuiciÃstnobferudre ui^U» dsqu£ obfa-udrentur indlijscircumqud^ cdfiris Ãlio» rum iÃdiiL
Qiiomodo ex contacfîu tabemaculi do« minus mortem mfncrur,cum in Lee uitico falutem promifcrit» Q.uæftio. V.
ALienigend quitetigerit morietur: au^rendum quomododixeritin Leuitico : duitetigeritas berndcuiu ÃdnAiÃcdbitur ctw« hic dicdt, dlieni^nd qui tetigerit morietur,uolens 'mteüi^ eos qui non ejÃent de tri bu Leui. An Ãrte hic,tetiÃrit mOrietur,dd obfequium di xeritÃeruitutis, quod dfolis Leuitis deberi tdberndculo .priecepit ; Hoc owi» loquebatur.
Qiiomodo primocenita dicantuf dei. Qiiaeltio.VL
QVid eA quod Leuitds pro pritnogenitis Ãliorum 1 f âdêlÃbt deut depuM, ut itu numerdtis primo^ â genitis populis,quiplures muend funtqerdt twmerus Leuiarii, dr^nto redinwrentur quinq; Ãclis ;p uno ddtis.Quód pro pecoribus no eAÃiü it, cuCt'pe^ cord leuitdrii pro primo^nitis pecoru Ãmul Ãbi eÃe uob uerit. Qw dnnceps primo^nia eoru uel pecoru eorum pertinebdnt dd deu,ubi iuÃit imundd pritnogenitd uel hu indnA inutdri ouibufi «o ctid pro eis deinceps pri^ mo^itis coputdbdnturfilij Leuitdrum f Kdnebdtenim in poÃeris eddem tribui que poÃet pro primogenitis po« Ãerioribus computdri,nià quid tüud iuÃum Ãierit,ut qui ndÃcercntur de tUis qui idm dd portionem domim pertine bdnt,ddtAmproprimogenitisquide Aegypto exierunt, idm deus proprios hdberet tunq fuos de fuis, nec poÃent pro iüii iuÃe computiri ,qui deinceps primo^niti deo de bebdntur. De uniuerfo quippe populo amp;de umuerÃs pe^ coribui populi, ddtd eft portto deo pro primogenitis, cr h^c portio erdt Leuitic ZT pecord eorum. Jdm à quid nutjÃet,deierdt. tionpoterdthactdiiq dpopulodm quod idm dlienum erat, dc per hoc débita deinceps prigt; mogenitd deo reddi oportebdt,nec pro hts computdri po» Ãeros Leuitdrum uel pecorum eorum.
Qtiomodo panes dicantur Temper eÃe lupcr raenfam»
Quæftio. Vn.
CVm prtcciperet de eoüendd menÃd,iuÃit cum iHd et pdnes toüi,Ãc dtcens : Et pdnes qui femperÃiper edm erunt. Non utiq; ijà femper (uper edm erunt, fed Ã= tniltseorum,quidilliduÃrebdntur ZTrecentes quotidie
Hwner;)
ponebMtur, du tdmen Ãne pdnibui menfd non relinquè^ retur. ïdeo dixit,qui femper fuper edm erunt, hoc eA quid fuper pdnes,non quidilli femper.
Quomodo fcquentia intelligi debant. Qiixftio. VIII.
Et fi^r dltdre dureuniddoperient ueÃimetum hi^ Numcr.lt; deynthittu, ZTddoperientilludoperimentopeÃi^
CIO bidcynthino. PoÃet iÃd locutio uideri qudm uelufdb* furddm ZT fio integrum Idtiniinterpretes tdtiÃrrre nol^^ uerunt^d eA fuper dltdre dureum ddoperient ueÃimen^ tum hidcynthinum,tdqudm debuerint did,ZT dltdre au» reumddoperientueÃimento hideynthino. tidm ZT opgt;e» rient ueÃimentumhideynthinuM,hoc uidetur ÃgniÃcd» re quod ipfum ueÃimentum ediunde ddoperietur fuper dltdre. Sed mihi uidetur non tdm genus locutionis eff'e q fubobfeurus fenfus. Hoc quippe iteüigi poteÃ,et,fupe-,e dl tdredureum ddoperient uejbnwntum hidcynthnu utips fum ueÃmentum hideynthinu, dlid reoperiendum preci» peret, quid ueÃmentum idm fuper dltdre eÃet,dc à ^e» uitertttrumq;compleiAeretur,tttueÃmento hydey thiw dltdre operiendum, ZTueÃmtntum hidcynthinum. dlio tegmine operiendum fubiunxerit.Demq^ unde coo periri ueüet ueÃmentum hidcyftshinu,oÃndit cum ddie eitÃt ad operient iUud operimeto pellicio hideynthino.
Qiiæ peccata redimi pecunia iu» beanrur. Qiiæftio. IX.
VIrdutmulier quicunq^ fescerit db omnd)us:peeed^ Num^.f tis humanis, ZT deÃieiens deÃexit ZT deläquerit, animd iüd annuncidbit peccdtu quod peceduit, ZT reÃ^ tuet deli{lum,ZT quintds eins ddijeiet fuper iüud,ZT'red» det cui deliquit ei. Si dutent non Ãerit homini proxönus, itd ut redddt Uli deliófum, ipfum deliilum quod reddi tur domino fdcerdotis erit, excepta driete propitidttonis per quem exordbitin illo pro eo. Hic ed pecedtd intelligcndd funt, quorum in his rebus perpetrdtio eA qult;e pecunia reÃtui poÃimt. Non entm dliter dicer et quotnodo reÃtu» endd funt,nià damna pecunidridÃiÃent. lubetenim re» Ãtui cdput ZT quimds,id eA totum illud quiequid eA, CP quintdm eins partem, excepta driete qui Ãerdt oÃiy,-ef[» dus in facriÃeium ddexpiandum delictum, iubet iUud qued reÃtuitur fdcerdotis eÃ'e,id eA ipfum c aput et quintdm,à non eA proximus ei in quem commiÃum eA, Vbiutiq} inteUi^tur tune domino reddendu/nquôd Ãt fdcerdotis,à homo ià non fuperÃt qui dd:mnum paÃus eA,nec proximus eius,quem puto haredam intellisi uol» uiÃe. Seddeipfohomimemihildixitfcripturd: Veruna tarnen cum dicit : Si non ei Ãerit proximus, fub hac breuitdte inÃnuattuncqult;eriproximumeius,Ãipfenon Ãerit. Si autem nec proximus erit,domino reÃtuetur, ne impunitumretnaneatquodadmiÃumeA: Qupdtarnen non cedat in facriÃeium, fed Ãt ftcerdotis. Sic fane uerba feriptura diÃnguenddfunt. Si aub m nonÃerit homini proximus,itd ut reddat illideliélum ad ipfum , locuti» oius eA entm quod dddidit, ad ipfum, aut Ãrte ad ipfuia
dixit
fixo.ts
Num«, 7
Numf.ç
LIBER T E R T I V S.
LI
Jixit,lt;juôd dJ ipfuvn perâ'nedt,id e^,ipfè poÃidedt. De« iwJe fec^uitur : Dclichim quad redditur domino fdcerJo^ tiserit. Deli^iindutemdicitcum redditur ed res (jue per deliéhm dbldtt eH.
QiiomododiiFerenterhicôif inExodo iubeaturreftitutio.. Qtiæ*
ftio. X.
Vieri dutë poteA quontodo bt Exodo dicitur, \^J Si quis fiirdtus Ãterit uitulum Mt ouem, refill tuere debere quinq^ uitulos uel qudttuor oues P odciderit,dut uendiderit : Si autem quà d dbfrtlerit fdb uum dpud eum reperitur,duplum effè reÃituendtvm^cum bic reflitui iubedt cdput GT quintdm,quôd lon^ f ft efMi» d duplo qudntomdgis A quadrupla uel quinquies tanta, Nip jà rte,quidhiciiit ; Vir dutmuUerquibunq; fÅcerit db omnibus peccdtis humants peccdtd ignordntiif,uoluit mtrUi^ humana peccdtd.'Fieri enim poteR ut parti attë 'dendo P negliffntia traijciat homo rë alienam inrem Ãud. Quà d ideo peccatu eft, quia p dtli^nter attenderetur,no idmitteretur. Ethtec uoluitcapitaquintarepitui,non peut fùrta mulëkiri. Elam p jùrta C fraudes hic biteUeii xerimus^ quia non per ignorantiam negli^ilt;e, fed pis randi uelfraudandi animo committuntur, CT ideo diëkl humana, quia in homines fiunt, ille nip frUor eritexitus qudÃionis huius,ut ideo quifxcit non reddat uel duplü, quia no repr^henditur uel conuincitur,fed ignorantibus d quo fr frumpt,uel utrum frélumpt ipfeannundat des lidîi futi. Cuenim dixifret feriptura, uir dut mulier quis tiii^ faecerit ab omnibus peccatis huanis, GT defriciës de frexerit GX deliquerit, id eâ,cotem!tendo ifla comiferit, adiunxit Giquot; ait : Anima ilia annundauit peccatu, quôd peccouit CT refrtu delichim caput GX quintas eius,(à rte rrg) propterea tantii quia ipfe annundauit,et ideo no eo danino pleâcndus frit, quo frrem copr^henfuin uel con iiiilum plein oporteret.
Qiialiter accipienda fintuerba quæfcrip« turadicitmulieri a facerdotedi» cenda. Quæftio. XL
VErbaqult;e feriptura didtmulieri à fà cerdotedis eenda,quando ad fufritionem adulterij earn maris tus addudt, det earn domintis m malediéîum GX 'm exe^ eramentum,grieeushabet èvo^Ki'o)). Quouerbouides fOquot; pguipeari iuramentum per exeerationcm, uelut p quifquam dicat,pc non mihi iOud Gt illud eonängit, uel certeitaiuret,iliudGX iüudmihi continetpfcecero,uel nonfxcero. ïta hoc dilhtm ell,det te dominus in makdis iium GX m execramcntum,tanq diceretur,ut de te lurent qui per execrationem iurabunt,pc non eis continet, aut hoc eis contm^ nip hoc illud de te ficer 'mt.
Et offrret munus fuum domina agnüm anniculum pneuitioinholocaulhma, GTagnaanniculamps Numc.i ne uitio unam in peccatu. Hoc quidam nc/lri 'mterpretes tranifrrre uoluerimt, ueluti locutionem tnuptatam uitan tes Grdixeruntpropeecato,noninpeceatu,eum ptfeits fusinea locutionequinonfreratperturbandus, inpecs catu quippe diihim eft, quia hodpfum quà d pro peccato offerebatur peceadm uocabatur. VndeiUud ellapud A« pojhlumdedomino Chriflo: Eumquianonnoueratpec^-^°â^quot;''f^ eatti, peccatu pro nabis fxcit, deus pater fdlicet eum frs lium pro nabis fxcit peccatu,id eH, facrifidum pro pecs cato. Sicuter^agâiusinholocaujkma,utipfumpceus ePetholocaufroma,pc G^agnain peccatu, utipfumpcif eus effetpeccatu,id dl,facrifrciumfreret propeccato,ps eut dearietequà d frquitur 'm falutaredidt, tanquam ips fum pt falutare,cum pt facripdum falutaris ; Quà d pas frea repetendo manifrfrxtl^am GX lUud pro peccato dis dtquà dprius dixeratâmpeccatum,Gfhoc facrifrdunt falutaris quà d prius dixerat in falutare.
Qilidillud:Hoceft deLeuitis» Qiiæftio.XIIL
LOcuius eP dominus ad t.ïoyfendieens : HoceP Nume,« de Leuitis. Hoc alij interprètes interpretatifunt, h£c eP lex de Leuitis. Sed quà dfcripaim ep,hoc ep de Leuitis,mteüiÿtur diclum,h£c confrtutio de leuitis.
Qiiomôdo hyperbaton uerbotum ordi« nandum. Q.uæftio.XIIIL
Quid fit agnum ofFerri in peccatû», ^aeftio* XII.
DEinde frquitur. A quinto GXuicepmo dnno G^ Numc,8 fupra,'mtroibuntminifrrare inminifrerium in opcribus 'm tabernaculo tefrmonij,GXà qumquaffnario recedat ab hac miniftratione, G^non operabitur ultra. Et minijlrabit frater dus intabernaculo tefrmonij eufra dias,opera autem non operabitur. Hune frufum obfcurii freit u7r£çêc(lop, quaditaconfrfum eP,GXtanquagt;n de ipfa fratre pt diPum, cujhdire eufrodias, eum diPunt pt de iUo qui recedit ab operibus, CZ remanebit ille in tas bernaculo teefrmonij eufrodire eufrodias, opera autem non operabitur,fed operabitur frater dus, id eP^qui non dum peruenit ad tetatem quinqua^nariam, d uiÿntis quinque annis incipiens operari. Erg» ita difringuendum eP:Etâ quinqua^nariorecedet ab hac minijiratione, CT non operabitur ultra, GX miniftrabitfrater dus. De* ⢠'mde redit ad iüum quinqua^narium de quo loquebatur, G^ de illo explicat c£tera dicens : In tabernaculo tefrimos ni/ eufrodire cufrodias,opera autem no operabitur. Ã^uà d autë ait,cufrodire,fubauditur,mcipiat,tanquam id uerbo alHuodiceret,cufrodiet eufrodias. Soletenim uptate etiam mlatinis locutionibus 'mfrnitumuerbumponipro pnito
Quomodo immundifubpafchafint piandi» Qiiæftio. XV.
CVm Pafrha; tempore quidam qui immundi fiiPi Numcr.j er ont fuper animam hominis, id esl, fuper mors
i i tuum
Q_VAESTIONVM S VP ER întwM, (ju^ererent quonwdo Pafchdficercnt, quomam portcbat eos ab immunditijf feptcm dicbus purificari fe^ cundum le^m ,(onfuluit domnunt tAoyfes ZSquot; re]j)on^ fumacceptt,cuicti^q; bdealiquid acà dijjet, uelm tant lon^nquo iâaerc conjbtutut ejlet ut non poffct occurred rf, lt;(/io inenfe eum fiu:ere debere Pafcha,propter diein me Ãs quartumdelt;:imiim,ubi luntc nunKrus obferuabatur. SedÃqufraturtquidÃcerent à Ãrte talis immunditia ttiam ad fecimdum menfem occurreret f Arbitrer ii quôd diiiumeü de Ãeciwdo menfe,tanq refftlariter ÃiiÃs fe retinendum ,-ut tertio menÃe obferuoirentyout certe Pa^ Ãha non e^jÃe tali neeeÃitate -, ad culpam non per^: tiiicret.
Qoomodo cæfera fane diFFicAia expO#» nantur, Qiiæftto. XVI.
Et die qua fltttutum eà tabernaculum ti^it mibes ta bernaculum domum tejbmonij, Gâ uefÃeretrat fuper tabernaculum uelutjÃedes ignis ufq;ma.ne, itafie batÃemper. Nubes tégebat illud die,Cf Ãgt;ecies ignis nos
Ef cwm afeindi^et nahes à tabemaculo, er poÃea promouebantÃlq tÃ-a'el, ey in loco ubicunq; Ãrttrat nits bes,ibi caftra coUocdbantÃlij ïfraë per pr£ceptum dos mini coftra coUocäbunt Ãlif lfracl,ÃX perpr^ceptum donuni promouebunt. Oinnes dies in quihus obumbrat tutbes fuper tabernaculum,in caflris eruait Ãlij ifraël: Et quando protexerit twbes fuper tabernaculum dies plurts,G^ cuflodieiufiljj tfroelculiodiamdomimfZyno promouebunt. Eteritcumtexerittiubes dies numero fu per tabernaculum, peruocem domini incaÃris erunt, per prieceptum domini promouebunt. Et erit cunt Ãterit nahes A uefbera uÃj; mane, O' a^endërit nahes mane, z:}'promouebuntdieuelnode, GEcumÃcafeens derit nahes, promouebunt dieuel menfe diei abundans tfj nabe obu/mbrante fuper iUud, incaÃris eruntfilij ifs raïl,Zf nonpromouebunt quoniamperpreceptumdos mini promouebunt. CuÃodiam domini euÃodierunt pre prteceptum domini in tnanu MoyÃ. Totus bic locus difs Ãcild diliffnter exponendus eR quoniam muÃtatis gcs nfrifcui locutionum ohfeuratu^ e^l. Et die inquit qua fb.s tatum eih tabernaculum texit nahes tabernaculum dos â mumâ teÃmonij. Idem tahernaculnm appeUauit ,domum teÃmonif Et ueÃere erat fuper tabernaculum uelut Ães cies ignis ufq^ manedtafiebatfemper. Eeinde diligetiter exprimit,quidÃebatfcmper. Eiuhes inquit te^hat illud die, Ãecies ignis noék.Et cum afeendiÃet nahes 'dtas 'bernaculo, et poÃâa promouebant Ãlij ifraël. iÃa fentëtia 'obfcura non e^, nià propter lüam locutionétn ubi addis tur,zy': Ãrdo enin uerborum integer fequitur etiam à deÃt ipfa coniun^lio, utÃc dicatur : Etcum afeendifs fet tutbes à tabernaculo , poÃea promouebant Ãlij iÃs raël,quamuis zy ipfum quad dióhim eA, poÃea, à deefs fet,plena poÃet eÃefententia. Deinde fequitur dicens:
tourner.?
N V M E R 0 S.
Et w loco ubicunque Ãeterat nabe!, ihi caà rd ccVcd^ bantÃlij ifraëLHoc aîit totumquód Ãc!ebant,adpr£i^ ceptum domini reÃrens ita complcfbtur : Per prtecep» tum inquit domini caÃrac0ÃccahtntÃlijÃrdcl,z:^perâ preitceptumdomini promouelunt. Pitceptum domini appellatÃgtuim ipfum quodÃebat in ntihe,Ãuecumflü^ ret ohumbrans tabernaculum utcaÃra ccnÃÃr(nt,Ãue cum afcendiÃet atque ultra moueretur, uteam eleuatis caÃris fequerentur. Jflutauit fane in hac fententia nar^ rantismodum,zytanquam prlt;edicensatque prtcnitn's dans uerhaÃturi temporis habere coepit : Neque enint dit,per prlt;eceptum dominicaÃra ccllocabantÃlij Ãracl, fed coUocabunt, uec ait, per prieceptum domini promogt;^ uehant,fed promouehunt,Et hunc nwdutn etiam in cons fequentibus feruat, quimedusin feripturis eA inuÃta» tiÃimus : N4t« per uerba prieteriti temporis ÃepeÃtus ra predifh, eÃe ncuimus,Ãcuteü: Eoderunt manus meas ZT pedes mcos ; Et, Sicut ouis ad immolandum V duihs eÃ,ac innamerabilia talia. Vtautem narrator rerum ^Ãarum uerbis utatur temporis Ãturi,Ãcut hoc loco, diÃcillime in Ãripturis inueniripoteü. nbsp;nbsp;nbsp;Er^
poÃeaquam dixit de die ZTnoékquo Ãgno promoues ret populus uel mancret, neputareiitur per noäcm ams bulare ZT per diem fokre conÃdere, atque hoc diebut omnibus Ãcere ,fecutus adiunxit ZT ait : omnes diec in quibus obumbratnubes fuper tabernaculum, in cas Ãriserunt Ãlij Jfraël, ZTquando protexeritnahes fus per tabernaculum dies plures. nbsp;nbsp;Deinde admonens nott
hocexillorumneceÃitateÃeri,feddeiuoluntate: Et euÃodient inquitÃlij Ãraöl cuÃodiam domini, id ell, eus Ãodiain quam prtecepit dominus, ZT non promouebunt^ Et tanquam diceretur, quando er^ promouehunt ?
Eterit inquit cum texeritnubes dies numero fupertds bernaculum, ideSl, certo numero,qui numerus uti^ dec placet, per uocem domini in caÃris erunt ZT per prieceptum domini promouebunt. Kane uidetur dicere uocem dorn ini,Ãgnum quid dat de Ãatione ZT motu mts bis,quiaZT uox loquentis proculdubioÃgnam cA uo» luntatis. nbsp;nbsp;Quid er^ ait,ZT per prieceptum,hoc ident
Ãgnumputo intelliffndum, quamqpoÃituox ZTpr£s-ceptum domini tHud etiam accipi quid locutiis eA ut Ãs let ad tÃoyfen. Et prlt;ecepit hoeÃeri. Kequeen'm feis teneiüi promouendumeÃe nuhe promouente,ZTj'hns dum eÃe nabe Ãs.nte,nià hoc eis antepradperetur. Inhisautem quatdiëia funt nondum apparuit,utrunt per diem tarne ambularent,an etiam per noblem, fecuns dum Ãgnum quid juihes motufuo dabat. EortaÃis enint quamuisplUres diesincaÃris manerent nabenonpras mouente,potuit tarnen putart nahem non folere afeendes rede caÃris,ZT Ãgnum itineris darenià per diem. Sequi tur ergo ZT- dicit: Et erit cumÃierit ruibes à ueÃer.i uf^i mane ZT afeenderit nahes mane,ZT promouebunt die. Eiic iBa copulatiua coiuunSio more fcriptur£ poÃta eÃ; Udea detrach plenus eA feiifus hoc nio, Et eritcii Ãerit nubes
|
nntf à d uefperd ufq; mdne,et dfccderit nubes mdne ,pmo~ Uebuntdie.DeindequidCrnodleà nubes dfccderit pro^ tnouebdnt,dtq; iter noilur num à illud Ãgnum dcciperët agebdnt,ddiunxit er dit : Vel node O~à dfeenderit nu bes promouebunt. Sed locutio eà inuÃtdtior. Non cnjtn tdntumpoÃtumcÃ,cr,fedcomorepoÃtumeà quo no folet.Vnde mihi uidetur priepoflerdtuf ordo uerborum, Ãcut fepe in Idtinis locutionibus fieri folet:Quod genus antiÃrophedicitur.Proindeà itddicdtur,uel CTnodeà afcenderit nubes promouebnt,dut certe itd,à noded^ feenderit nubes promouebunt,pldnifÃmus fenfus eÃ.Ad^f hue dUtem occurrebdt cogitdnti ut fetre uellet,utru quo cognitumed folereillos ddnubisÃgnum diebus CTno^ dibus dmbuldre,uel diebus nodibus in cdÃris effe,itd ttidm foleretit per dies tdntum mdnere ,etidm quoru no» dibus dmbulderent,quod drbitror feripturd in cofequcff tibusintimdffecumdicit : Gie uel menfe diei dbunddnte, nube obumbrdntefuperiüud in cdÃris erunt filif ifrdel, er non promouebunt.Quid enim dixerdt,uel node erà dicMtem fi nondfccnderit non promouebunt, qadndo ^uäfipromoueredebereuidebdfitur.Sedquid hoc ettdm Muf plurimi'! fieri poterdt,ut noâibuf dmbuldrct pro^ mouente nube, eted mdnente diebuf non dmbuldrent,tdeo pofuit die uel menfe dici : Non dixit menfe,neibi V no^ des eiufde metifis dcciperentur,fed menfe diei,id eft,mc^-fe ex Cd pdrte qud dies lüi fuit,non ex ed c^ud nox.de er^ go uel menfe dteidbunddnte,nube obumbrdnte,id eft,dbu ddntein obumbrdndo,ucl dbunddntiuf obumbrante fup illud,tlludfcilicettdberndculumincdftris erunt filij fff rdel,er nonpromouebunt.Poftremorepetijt diuinddu^ äoritdtefädum,cui refifti utiq; non dcbebdt,ddiungens: Ãluonditn perpr^eceptMndeminipromouebunt.Cuftof! dtdin domini cufiodieruntper pricceptumdonuni in md^ nu ifÃoyfi: Rediftdduerbumprdterititemporis,ut di^ ceretcufbodierunt.Quoduero in finepofuit : In munu Moyfi, ufitdtiÃimdin feripturis locutio eji,quid p IMoy Nwaer, Cur præcipiat ruba cancre.. Qiiæ** ftio. XVll. Et cumcongregdueritis Syndgogdm,tubd ednetis, (ir non in/igno.Non ergo dd hoc cdnendum pr£:f cipit ut congregetur Syndgogd. INdmà hoc fit Ãgnwn ed, fedidmeongregatd Syndgogd pr^cepit tubd cd^ nere,tdnqddcdntumidmpertinedt,nondd ddndum Ãf^ gnum,quo ddto fieri dliquid ddmonetd.Proindecum hoc quod idm congregdtd Syndgogd tubis ednebdnt ,quifq homo noui teÃdmenti dd dliqtud fpiritdle interpretdtur, illiÃgnumedquiintelltgitqudrefidt,non illis qui non intelligebdnt,ntà qudndo dd hoc fiebdtutdliquodopus indiceretur. Andk'cndum fitAiifcramdc fpiritu tuo,an dumtaxatdc fpiritu qui eft in te,Qiis?ftio.XVlII. |
tiBER CVVARTVS; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;UI Et duÃrd de fpiritu qui eà in té, CT fuperpondÃtp Nââ*-eos, er fuÃinebunt tectim impetum populifey nou portdbis illos tufolus.Pberiq; Idtini interprétés non ut in grteco eà trdnÃulerun{,fed dixeruitt,dufirdm de fpi^ ritu tuo quieà in te,erpondm fuper eos,dut pondm in eis,er foecerunt fenfum Idboriofum dd mteütgendum. Putdri enim poteà de fpiritu ipÃus hominis didum,quo humdnd ndturd completur corpore ddiundo,quie coÃdt ex corpore er fpiritu,quem etidm unimdm dicunt. Dc quo er ApoÃcltts diett : Quisenimhominumfcitquæ . fuitthominis,niÃfpiritushominis qui inipfoed ? Sic ° â enim er qute dei funt,nemo feit nià fpiritus dei. Pt quod ddiungit dc dicit ; Noj dutem non fpiritum huius mutidi dccepimus, fed fpiritum qui ex deoed : oÃendit utiqi dlium ejfe fpiritum dei,ciuus partieepsfit fpiritus homi^* nis pergrdtidm dei,quispoÃet etidmÃcut dlij interpre^ tdti funt intelligi fpiritus dei in eo quod dicitur defpiri^ tu tuo qui eà in te,ut didum Ãt,tuo,quid fit etidm noÃer quideieÃcumdccipimus eum,Ãcut de lohdnne didum eÃ,InfpiritueruirtuteHeliiç.Nonenim dnimdHelid; in eufiterit reuolutd. Quodà quiddm hureticd peruerf= Ãtdteopindntur,quiddidurifuntin eo quod feriptum eÃ: Spiritus Helid; requieuit fuper helifd:um,cum idm ib 4.R«g.* le utiq; hdberet diiimdm fudm,nià quid dtdum eà de fpi^ ritudei,ut etidm per iliuoperdreturqudlid per Helidm operdbdtur,non db lUo recedens,ut iÃum poffetimplere, dut difpertitus minus effet in iüo ut poffetex dliqud pdrte Gquot; in j^o effe.Deus eà eniin quipoÃet effe in omnibus td tus ,in quibus per lüdm grdtidm effe uoluerit.tiu, dutent cum itd feriptum Ãt:Et dufèrdm dc fpiritu qui ed fuper te,nec dtdum Ãt,de fpiritu tuo,Ãcilior ed dhfolutio qult;e Ãtonis,quid inteUigiinus nihil dliud deum ÃgniÃcdre uo^f luiÃ'e,nià ex eodem fpiritu grdtiic illos quoq; hdbituros ddiutoriumex quohdbebdt Moyfes, ut GTiÃi hdberent ^tumdeus ucllet,non ut ideo M.oyfes minus hdberet. Quo animo Moyfes dixerit ; Nunquid ones boucs occidentur fuffici« ent illis erc. Quaftio.XIX. Et dixit lÃoyfes : Sexcentd milid funt peditum 'm , quibus fuminipÃs, er tu dixiÃt,cdrnes ddbo eis eredentmenfedicrum,t^unquod ouesCr boues occis dentur illis er fuÃ'icu nt illis,dut omnis pifeis cogregd* bitur eis,(^fuÃieieteis t Qu£rifoletutrum hoc Nloys fes diÃidendo dixerit,dn qu£rendo. Sedà putduerimus eum diffidendodixtffe,ndfceturquccÃio,curhoc ei non expro^dueritdominusÃcutcxprobrduitquod dd pes tram undedqudprofluxit uidetur, de poteÃdte domini dubitdffe t Sidutem dixerimus hoc cum dixiÃe rendo modum quo fieret ipfd domini refponÃü,ubi dd eum dixit,nunquid mdtius domini non fuÃtciet,qudà reddrguentts uidetur quod ifie lUd non credidifjet. i 4 Sed |
Q^VAESTIONVM SVPER NVMERO'S
|
âfci nttUui drlitror tntelligi dominum iti refpondijp» tdmjuam modumfuturifailifiuein illere^uirebatdicere nolumt,f(dpotiufoigt;erei(gt;fofudm potentidm danon-^ ftnre.Poteratenim ZT Mdritedicenti,Quomodofietis Ãud ^udnidm uirum non cognofco, d cdlumnidntibiti obijci,quodminuf crediderit cumiüd modum quteÃue^ rit,nondeuirtutedeidubitduerit.Quod duttm refpons fum c^HU:Spiritu(fdnilitsfuperuâ¬nit in te C}â uirtui dltiÃimi obumbrdbit te,poter dt et Ãc refpohderi ^uomo do hic : Nun quid fpirituifdiiflo impoÃibile eil qui Ãt£ perueniet in te,deà idem ipfeÃenfta conÃerudretur. Por» ro dutcttdidqudddmdicens Zdehdridt incredulitdtis, drguitur, O' uocii opprefÃe poend pleilitur: Qudreini» à quid deus non de uerbK,Ã;d de cordibuf iudiedt. Alios Lucx.i Lucx. I excufdri uerbd MoyÃ,nià in eum cldrd effet diuind fen» tentid,quod diÃÃdendo tdlid dixerit. Ndm itdÃ: ed uerbd Numc.io hdbent: Audite me increduli:Nunquid dePetrdifld edu^ cimusuobis dqudm ? Pieindefequitur. PtekudtdMoy» fesmdnuÃid pereuÃit Petrdm uirgd bis,O'exijtdqud multd fO'bibit Syndgogd O' pecordeorum.Vtique dd hoccongregduit populum. O' dd hocilldm uirgdm in qud 'tdntd mirdculdfoecerdtÃumpÃt, eiq; Petrdm per» cuÃit,dtqiindeÃ}lite uirtutis efl confecutus effedus. Verbdergotlldquibiifdit,Nuquidexhdc Petrd educiit tnus uobis dqudintpoÃent Ãc dccipi,tdnqudm diceretur: Nempeex hdc Petrd fecundum ueÃrdin incredulitdtem dqud educi non potefi.Vt deniq^ percutiendo oÃendere» turÃeri diuinitus potuiÃ'e,quod iüi inÃdelitdte non cre» diderunt,mdxime quid dixerdt-.Audite me increduli, itd quidem inteUigi pojÃenthec uerbd,nià deus qui cordis infpeiloreSlquodnimodifld fuerint indiedret: Sequi» tur eniim feripturd O' dieit. Pt dixit dominus ddMoy» fen O' Adron:Quonidm noncredidiÃis fdniliÃcdreme inconfpeHufilioruntJfrdcl,propter hoc non inducetis uos Syndgogd hdne in terrdm qudm dedi eis. Ac per hoc inteUigitur ilia uerbd itd dixijfe t^oyfen,tdnqudm dd in» certu percufferit,(lt à non fcqueretur effe{lus,hoc prit» dixiÃe putdretur,cum dif.Nunquid ex hdc Petrd educi» nus uobis dqudm,quod in dnimo eius Idteret omnino,ni» â fi dei fententid proderetur. Econtrdrio itdq; iÃo loco de» bemus inteUigere uerbd fAoyà de promtÃis cdrnibus, qu£rèntis potius quomodo Ãeret qudtn difÃdentis Ãnffe, qudndo fententid domini nonfecutd eA, quié uindiedret, fed potius quicdoceret. An uxor ilia Moyfi,fit filialethfo. Qiiæftio. XX. Kumcri)t quot;I XE uxore iJIoyà £thiopiÃd quierifolet,utrü ipfd I yerdtfilid Iethro,dn dlterdm duxerit uelfuperdu» xerit. Sed ipfdm fuiffe credibilie eA-.Pie Mddidnitis quip» . pe erdt,qui reperiuntur in Pdrdlipomeno lethiopes did, »â¢P« qudndo contrd eos pugnduitlofdphdt. Ndmin his Iods dicitureosperfecutuspopulu$ ifrdel,ubi Mddidnitishd» bitdnt,qui nunc Sdrdceni dppeUdntur.Sednunceotie» thiopes nemo fire dppeüdt,Ãcut foknt locorum Oâ gen» tium nomindpherumq; uetuÃdtemutdrL Qüomodo illud: Videbitis populum fl fortiseft an infirmus,exponaturpâ¬C illud; Sipaucian multi, Qux^ |
Aio, XXL ETd{xitddeos.AfcenditeiÃdheremo,0'dfcende» Nama-if tis in montem O'uidebitis terrdm qu£ Ãt. O' potd pulumquiinÃdetfuperedm,Ãfirti5eÃdn inÃrmus,à pduci funt dn multi. Expofuijfe inteUigitur fecundu quid dixerit,à potens e/ldninfirmus,hoc efl,à pduci funt dtt multi. Ndm quomodo poffent de monte profpicientes fett tirehumttidrumuiriumfirtitudinem i Potefi O'dliut fenfus ejfe multo congruentior ueritdti,quod dit : Afceit detis 'm montem,in ipfdm terrdm dixit qudin explordre uolebdnt : No enim poffentÃcile explordtores inteUigi, ubi tdnq peregrindntes omnid perquirebdnt. Ndmà de montisuerticeeosputduerimusconfpexiffe terrdm, amp;nbsp;explordffc,quomodo poffntexquirere omnid qu£ Moy» fisexquirrnddprdicepiti Q»ointrdreciuitdtes qudse» OS fcripturddicitmtrdffiiQupdeilldUdUe botrumtol» lere,propterquem O'loco nomen eà inditum,utudüis botri diceretur i In ipfo ergo monte explordbdtur terrd, quid ipfe erdt à quo explordretur. O' ibi ermt quiddm de preÃior locus,de qud UdUe botrus dbldtus eA. Qtlid fit pauor terrae. Qiiaeftio XXII. ETprotuleruntpduorcterrie qudmexplorduerut. Nviaa.ft Pduorem terræ dixit,non quod pduedt eddem ter» rd,jed quem ex ed terrd conceperdnt. QtiOmodo intelligantur verba Caleb lofue; Ãbfceflit tempus ab eis,dorais ' nus aure in nobis. Qp. XXIII. Aleph O'Icfus ndueloquentes dd populum ifrdel Nomw-H inter exterd : Vos dutem ne timueritis populum terrie, quonidm cibus nobis funt : AbfceÃit enim tempus db eis, dominus dutem in nobis,ne timueritis eos. dt^od di Aunt eA,cibus nobis funt,inteUigi uoluerut, confumemus eos. Quodueroddiunxerunt,dbfceÃitenim tempusdbeis, dominus dutem in nobis,fdtis diligenter non dixerunt, dbceÃit dominus db eis,impij quippedntiquitusfiierunt, fedquonidm O' impiisoccultddifpenfdtionediuiniepra uidentix diuur tempusflorendi dtq; regndndi, dbfceÃit inquiunt tempus db eis,dominusdutem in nobis,no dixe» runt,dbfceÃit tempus db eis, O' noArum fucceÃit,domi* nus dutem in nobis,non tempus.lUi enim tempus hdbue» rui'a,iÃi dominum detim temporum credtorem O' ordi» diimtorem. O' quorumumq; ut ei pldcet dtÃributorem. Qiiae lintpeccatanolentum. Quæftio. XXIIII. QVodpriecipiturqu'oe)cpienturpAdqu£ nofpon Numer.);^ te comittutur,merito quieritur qu£Ãnt ipfd pAà iiv,.,, *^tiu utru qu£ 4 nefcientibus comittütur,dn etü poÃit |
|
LIBER QVARTVS. poÃit retSr did ptecdtunt effe nolentif, quodfacere con^ pellitur,nam Z^hoc contnuoluntdtemfrcere did fokt. Slt;(i utici; uult propter t^uod Ãcit cum uult uüiere,à fei^ txet quifq nià facerit mortem minetur. Vult ergo Ãce^ re,quilt;i uult uiuere,e:xideo non per feipfum dppetendo MÃdfumiurettfedutfiilfumiurdndouiudt. CiupdÃitd tli,nefcto utrum poÃint did iÃd pecedU nolentium,lt;iud^ lid hic dicuntur expiandd. Kdinà diligenter couÃderd* tur,firte ipfum peccdre nemo uelit,fed propter dliud Ãt qdâ uult qui peexdt. Omnes quippe homines q feientes Ã, dunt quod non licet,udlent licere :Vfq;ddeo ipfumpec^ cdrenemodppetit propter hocipfum,fed propter lüud quod ex eo confequitur.Uec à itd fe hdbent,no funtpec» cdtd nolentium,nià nefcientium,qult;e difeernuntur à pec cdtK uolentium. Qjjæ pcccatain mann fuperbi'ç. Quæftio. XXV. â«'«â¢K I T nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;peccduerit in mdnu fuperbi^ j^ex indigeni5,dutex profelytis,deum hic exdceri= bdr,e^ extermindbitur dnimd. lUd de populo fuo,quonid uerbum domini contemÃt, CT nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eins difperdidit. Contricione conteretur dnimd illd,peccdtum eins in iüd. ClU£Ãnt peccdtd qult;efiunt in mdnu fuperbi£,id eÃ,fu^ perbidcommittuntur,fcripturd ipfd m confequentibus fais expo fuit,ubi dit,quonidm uerbum domini contem-» pÃt.Aliud eà ergo pr£ceptd contemnere, dliud quidem tttdgnipendere,fed dut igiidrum contra Ãcere,dut uidu, Qu£ duo Ãrtdffe pertineant dd iüd peccdtd qu£ à nok n= tibus Ãunc,de quibus fuperius quemadmodum deo pros pitidto expidrentur ddmonuit,dc deinde fubiecit peccdtd fuperb!£,cum quifq; fuperbiendo,id eÃ,pr£ceptum con temnendoperperam fdcit. Ciuodgenuspecedtinon dis xit UÃO generefdcrificii purgdri oportere,tdnq in finds bile, iudicdns lüd duntdxdt curdtione qu£ per ficriÃcid gerebdtur : Qudlid fdciendd inhdcfcripurdpr£cipuns tur,qu£ à per ipfddttenddntur, nuüo pdeto pojfunt mederi.Sidutemresipfequdrumh£c fdcrdmentd funt inquirdntur, in eis inueniripoteritpurgatio peccdtoru. Pxoau.fS nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fcriptum eà : Pecedtor cum uenerit in proÃindum malorum contemnitÃÃe Ãgnifiedtus eÃ,que feripturd hoc loco dicit, in mdnu fuperbi£ delinquere. Hoc igitur Ãne pand eins qui committit non poteà dbos lerÃdtq; idea non poteà non punitum effe, cum pani tendo fdndtur ipfd dffiielio panitentts pand pecedti eÃ, PEüm.fo quis medicindlis CT fdlubris.M.erito quippemdgnumiu diedtur peccdtum.cum fuperbid pr£ceptum contemnit, fed econtrdrio ut findri poÃtt, cor contritum O' humis lidtum deus non fpernit. Veruntdmen quidÃne pand no fit,ideotdlidhincditid funt,deum inquit hic exdcerbdt, quid deus fuperbis reÃÃit.'Et extermindbitur dnimd lüd '433 populc fuo,quonidm tdlis omnino in numero eoru qui dd deum pertinent non eÃ,quonidm uerbum domini cons tempÃt CT mdiiddtd eins difperdidit, contritione contes retur dnimd illd. Qjidre dutè contritione conteretur,cos fequenterddiungit diejns: Pecedtumeius initio, de per |
ini boc à tedi pecfdto debitdm contridonem ipfe Ãbi ddhibe» dt panitendo,cor contritu ut didlu eà deus non fpernet, quk ingr£cono didlu Ãt hoc loco,cotricione coter etur, fed ex cotritione exteretur did iüd. Quod itd dccipipot, qudà oimodo terendo extingudtur dc à non Ãt,fed prius ndturd imortdlitdtis dt£huc intcüeélu recufdt.Deinde à quod exteritur,oïmodo officeretur ut no Ãt,non dicerct defdpiente: Etgrddus oÃiortim eius exterdt pes tuus, Ecc(c.lt;t Verii iüd diferetio mdgis mdgifq^ conÃderdndd eÃ,utru nemo peccet nià dut igndrus,dut ui£tus,dut contemnët unde nunc longum eÃet difputdre. Qiiid ülud : Ociilos hominum abfcidif* fes. Qiiæftio.XXVI. QVid eà qdâ Ddthd O' Abiro cüin feditionè cofur rextffent,uocdti d Moy/cdefuperbeO'iniuriofe rndentes:'NonquidpuÃüÃhoc,quonid edus duxiÃinosinterrdfluenian Idc O'mel,mterÃcercnos in herrmo,quonid pr£es nobis princeps,O' tu in terrain fluentë lac O' mei induxiÃi nos,0'dediÃi nobis fortein agri O' uineaslpoà h£c addiderut : Oculos hoim iüorii dbfcidijfes ,no dfcendimus,quorühominü oculos dixes rutlvtru populi ifraeftaq dicentesiSiifld pr£ÃitiÃes, oculus hominu iüorü afcidiffès, id eà ita te diligerct, ut oculos fuos eruerent O'durent tibi:Qupd indiciumd'^ gnüdikëlionis,Et ApoÃolusdicif.QÿpniâÃÃeripoffet oculos ueÃros eruiffetis O' dedijfetis mihi. Et deinde pks nd co ntumdeid ddÃderunt:Non afcendimusÃd eÃ,no ue niemus,quid uocauerat cos.An potius oculos hoim lüorit dicit hoÃiu qui nimis acres O' terribtlesÃierant,nucidti, tdq dicerct,et à hoc faciÃes,n0 tibi obtdperarcmus,nià 5 modus uerbi dlius pro dlio poÃtus eÃ,ut no dicerët,no afeenderemuStfed no afceiidiinus quoda genere locutiois? Qiiomodo Moyfes amp;nbsp;Aaron iubentur abfeedere. Qiiæftio XX VIL Et locutus eà dns ad Koyfen O' Aaro dicens : Abs ff dite «o; de medio fynagog£ iÃius. t^otandu eA tMc lubere dtim fepardtioëÃeri corporalë,cà id uiiidiila Imminet malis. Sic iioe cü domo fua fepatur d c£teris di luuioperitrris'.SicLothcüfuisfepdratur a Sodoiiiisis gchcâij/ gne calitus cofumëdis, Sic ipfepopu.'us db Aegyptijs ma rinisfluilibus obruendisiSiciÃiitiica Synagoga Chore Exo.i.^ Abiro O' Dathd, qui fe primitus p feditionë dbrüpere uo luerÃt cü quibus tn fanAidittea uiuentes O couerfdntes, O cüc£terisquosreprobdt deus fccundü uerbaquæ in eosincrepans dicit,cotdminaritndb eisminimmepotue rüt,nec feparari iuÃifut, qn uindiëla dns,Ãue differebat Ãue tale ddhibebat,quii innocentes piliiarilediue nopofs feitt,ÃcutfepentumorÃbus,ÃcutÃrdgemortiü,quddeas quë uolebat Ãcut uolebdt dlio peutiebdt intd{lo,non Ãcut aquddiluuiÃdutignea pluuia,dutaqud maris,dut hiatu terr£,qu£ pmixtos poterat pdriter abfumere, no quid et ibi deusfuos coferuare no pcÃet,f(d quid opus erat tëps tdtione mirdculi, ubi fepdrdtio Ãeri poterdt,utuel aqua, uel ignis,uel hiatus terr£ quos iuueniÃet auÃrret. Sic O' |
Q^VAESTIONVM SVPER NVHEROS.
|
SicC^ântjineAZÃZiiitijs fcpirnbunturfi-umentii ut Matth.)}. loscremAntibu^flimmii,iujli fülgebuntÃcut fol 'm re» gnopdlrtscortmt. An in vifionc,an in biata didum fit. Qiiæftio, XXVIII. Numeri, ) 6 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vod dit Utoy fes de Chore O' Abiron O' 'Dd» thdn,m uiÃoneoÃendit deits,^dperiens ter» rd os fuum dbforbebit uos, Qtùddm 'mter» pretdti funt, inhidtuoÃendet dominus, credo putdntes diäit xaa-^aTi, quodgr^cepoÃtumefl (fot(ru.ar!, quod pro eo diilum eii,dcà diceretur 'm mdniÃÃdtione quod dpertis oculis dppdrebit. i^^on enimÃc diilum efl, in uiÃone,quemddinodum folent diciuiÃonesÃue fom» niorum Ãue qudrumcMjq^ 'mextdÃÃgurdrum,fed ut dixi 'm mdniÃÃdtione. NonnuHi dutem db'ud opindntes, inphdiitdfmdteinterpretdriuoluerunt. Quod omnino Ãc dbhorret d confuetudine locutionisnoÃriie,utnufq Ãredicdturphdntdfmd,nià ubiÃlÃtdte ui forum inteUe» äus noÃeriüuditur,quisO'hlt;ec d uidendoÃtdiHü-.Sed ut dixi dliud loquendiconfuetudo preiudieduit. Qiii dicanfur inferi : Quæftio.XXIX. Numeri. )ó y i y defeenderunt ipà O' dnimd quacunq^funteis J[_jUiuentes dd'inÃros. Notdndum fecundum locum terrenu dtäos eÃe 'mÃros, hoc efi 'm 'mÃrioribus terrie pdrtibus. Vdriie quippe in fcripturis et fub inteHeflu mul tiplici,Ãcut rerum dequibus dgitur fenfus exigit,nomê pcniturinfiroïum,0âmdxime'mmortuishocdccipifo» kt. Sed quonidm iÃos uiuentes diilum eà dd infiros de» fcendiÃe,0âipfdndrrdtionequidÃ{lumÃerit fdtis dp» pdret,mdniÃÃum efl ut dixi'mÃriores pdrtes terr£ in» firorumuoMo nuncupdtds 'm comperdtione huitts fu perioris terr£ 'm cuius freie uiuitur,Ãcttt 'm conpdrdtio» necÅlifuperiôrisubifdnflorumdemordtio efl dngelo» rum,peccdntesdngelos in huius devis detrufos cdliginc, fcripturddicittdnqcdrceribùs inÃri puniendos refer» ».Pet.i .udri :'Sienim deus inquitdngelis pecedntibus nonpep» cit,fedcdrceribus cdliginis infiri retrudens trddiÃtin Ephe.t ittdicio pustiendos referudri, cu ApoÃolus Pdulus prin» cipepoteÃdtis didboludicdt,quioperdturinfilifr Ãjfi» denti£. Cur dominus dicatiir ad MoyfenSC Eleazarumj^ non ad Moyfen Aaaron fient folerjocu tns.Qiiæftio.XXX. Numeri )d nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;T dixitdominusddM.oyfrnO' ddEledzdrumû |
I Hum Advonfdeerdotem. Tollite Thuribuld £red i medio exuÃorurn, O'ignem dUenum himc femindibi, quid fdnäiÃcduerunt Thuribuld pecedtorum horum in mdnibusfu{s,0'frccolumnds duÃiles circupoÃtionan dltdri,quonidmobldtdfunt dnte dominum O' findtû cdtdfunt O'fril£funtin Ãgnum filijs ifrdel.Hoc loco cur non dd Moyfen O' AdronÃcutinfuperioribus dns loquutus Ãt,fed dd Moyfen O' dd Eledzdrufiliu Adron, h£cmihicdu/fdinterimoc(urrit,quonidm qu£flio erdt de progenie fdcerdotum,ideÃ,de quo genere effê debelt;» rent,unde iüi ex dlio genere,quidÃbi ufurpdre fdeerdo» tiumduÃfunt,tdmhorrendo O' mirdbili fuppHdope») rierunt,nondd Adron,quid idmfummus fdcerdos erdt, fed dd Eledzdrii uoluit loqui deus qui eifuccedere debe» bdt,0'fecundoidm fdeer^tio fungebdtur,ut eo modo feriem generis commenddret qu£ in fuceeÃionibus fdcer dotumeÃedeberet.Vndeetidm in confequentibus dicit: Et dcc£pit Eledzdrfilius Adron fdcerdotis thuribuld £» red qu£ dnte obtulerunt quiexufli funt,O' dddidit ed dr cumpoÃtionem dltdris memoridleÃlià ifrdëfut non de» ceddtquifq dlienigendquinoneÃdefemine Adron im» ponereincenfum dntedominum,O'nonerit peut Chore O' Ãcut cofpirdtio eias,Ãcttt locutus efl dominus 'm md nu MoyÃ.Hoc ergo modo uoluit per Eledzdru deus no fdeerdotium quod idm erdt in Adron, fed fuceeÃionis fd» cerdotdlisprogeniem commenddre.Ciuoduero dit : Et ignem dlienum hunc femind,ibi fpdrge,inteüigendu eÃ. Et quod dddidit,quidfdndiÃcduerunt thuribuld peced» torum horum in mdmbus fuis,locutione quide inuÃtdtd expreÃd fententideÃ.Sed notdiidum nouo modo didd fdndiÃcdtdpoendeorumdquibus hocpeccdtum frerdt perpetrdtît, quid p eos exemplu ddtit eà c£teris,quo ti» meret.CircupoÃtionedutdltdricurex eis Ãeri uoluit, dddidit dicens,quonidm obldtd funt dntedominu O' fin» difiedtd frdd funtinÃgnum filijs lfrdël,non ergo 'm eis reprobdri uoluit dtdlibus obldtd funt,fed hoc potius dttendi dnte quern obldtdÃnt,id efl quid dnte dominum, ut plus in eis udleret nomen domini dnte quern obldtd fut, qudmpeÃimumrneritumeorumdquibut ohldld funt. Hoc dutem idm O' in Exodo commemorduerdt fcriptu» rd qudndo dltdrefrbricdtum dicit,Vnde intelligitur gene rdgerumgeÃdrum diÃributdeffeper libros,nontem» porumordocontextus.tildm O' deuirgd Adron quo» modo resgeÃd Ãt,utO'florens,0'germindnsele£lio» nem fdcerdotij eius diuinitus indicdret,in hoc libro fcri» pturd ndrrduit,O'tdinen de ipfd uirgd in Exodo dicitur utinfdnflisfdnflorumcummdiind in drcd poneretur qudndo pr£cipiturdetdbemdculofiidgt;ricddo,quod utu^ longe dnte pr£ceptu eà q ipfum tdberiidculum frbried» tu perÃtlumqi conÃÃeret. Stetitdutem primo menfe fe» cundi dnni ex quo de Aegypto egreÃifunt. O' liber iÃe incipit à fecundo menfe eiufdem dnni fecundi primo die menÃs.'Vndecldrum eÃ,iÃdà Ubrorum ordine con» Ãderemus,per recdpituldtionem,id eà pr£teritorum re corddtionem commemordri,qu£ putdnt qui minus dtli^ genter intendunt,eodem frfld ordine quo ndrrdntur. Quardicanturpeccata fancfloium. Qiiæftio. XXXI. EtdominusddAdrondicens.Tu O'filijtui,O'do Num«*)» mus pdtris tui tecum dccipietis peccdtd fdnflorum O' tui GT filij tuidccipietis peccdtd fdeerdoti) ueflri.lî£c funtpfldqu£dppeUdnturfdcrificid;ppeccdtis. Proinde I püd fduftoru dtflit efi,nö qu£ Ãli C0mittut,fed db eo flint |
|
LIBER Q^VARTVS. fimt fMâ^iiftinâorum,lt;juiti in fdnâis offiruntur: Et fgt;ec cdtm dtcuntur fdcrificid pro peccatis, ideo appeUdta funt pcccdtd fdnäorum. Et peccatd fdcerdotij ueflri,id dem ipjd ^Ute ojf 'eruntur pro peecdtis,ficutetidminLe uitico decldrut, O' pcrtinere debere didt ad facerdotem. Qiiæprimogenita offerri præcipiantur. Qiiæftio. XXXIL Usmcpj J I nbsp;nbsp;p^imogenita omnia quactrntj; Ãierint in terra eoru q«4«fdcwn^; attulerintdomino^tibierunt.Hicpri r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;moge«it(lt; non foetus primitiuospecorum didt : Nam ip fagr£cè Te^aTOTOKa nominantur,h£cautcm royivH/aajö!. Sed latine duabus his rebus duo nomi* na reperta non funt. Et ideo ifla Tr^aHoyi^ju'^j-alx quidam primitifs interpratati funt, Sed primitive âne dicuntur,O'aliud funt. Eltec igitur tria ita die fcernuntur,lt;iuia n^y^ToloKo. funt primitiui animalrum ' fxtus etiä hominum Tr^oio^svN^iaTa uero,primi frudus de terra fumpti,uel dearbore uelde ufte. Primitiæ Mtdefudibus quidem,fed iaredadis ab agro Ãcutde tnaffa,delacu,de dolio,de cupa, ([Uie primitus fumebane tur. Qiiomodoinbisquscdc j'uucnca rufadi» Nttmeri cunturjOOiii teftamenti fignum pre» figuratû fir. Q.uæft.XXXIII. De i««fnc4 YU ft cuius dnerem ad atiuam afperÃoe nis,eorumqi inuifdationem c^ui mortuum tetigee YintproÃcerelexmandauit,nec tangere permittimur. EuidentiÃmum enim Ãgnum in ea nouiteftamentipr£e fgurabatuY,nK fatis digne fèjlinantes diceredetanto fa cramenta ualemus. Primo enim quod ita coepit de hac re ioqui fcriptura quern non moueat, Oâ intentiÃimam me tern j^iat in altitudinefacramend ? Et locut us edinqt dominus ad Utoyfen O' Aaron dicens: ifla; diftindio legis qu£cunq; conflituit dominus,proculdubio non ed diflindionifl inter aliqua duo uel plura : NdJrt difliiie dionem flngularitas non requirit. Nec diflindionè cuie usUbet rd commemorauit,fed addidit legis,nec cuiufeue legis : AÃidue quippe in fcriptura didtur de unaquae q; re de qua legitime priecipitur,hlt;ec efl lex illius,uel ile liusrei.nonuniuerfalis lex qu£ continet omnia qua lee gitime pradpiuntur : Hie uero cum dixiffet,h£c ed die flindio legis,fecutusadiunxit,qu£cunq^ conflituit doe minus,pr£cipiendo utiq; non creando. Nam etiam none nulli interpr£tes,qu£cunqi pr£cepit dominus,tranflule runt. Si ergo efl diflindio kgis qu£cunq;pr£cepit doe minus,proculdubio magna efl ifla diflindio. ET rede intelligiturduotrflamentadiflinguere. Eadem quippe funtinuetcri Oâ nouo,ibi obumbrata,hic reuelata, ibi pr£Ãgurata,hic manifrflata.Nam non folum facramëe ta diuerfa funt,uerumetiam promiffa ibi uidentur tempo ralia proponi,quibus fpiritale pr£mium occulte flgniÃis cetur,hic aut maniflfliÃime fpiritalia promittuntur Oâ fterna.Tcporaliuaut bodotti atq^ carnaku et fpiritualuî |
Lim atq- £ternoru qU£ clarior certiorqâ diflindio efl,q paÃio domini noflri lefu Chriflflm cuius morte fatis conflituit nonifld terrenam tranfltoriamqifoelicitatem à domino deopro magno munere fperandam O' optandam,Qtflie doquidem in unigenitofllio fuo,quem tanta tHa perpeti uoluitjlongealiud'afe peti expedariq^ oportere aper* ttÃima diflindionè drclarauit. Hane ergo paÃionem doe mini noflri lefu Chrifti uelut diflindionè duorum teflae mentoru hoc quod de iuuenc£ ruf£ madatione narratur fatis congrue prafigurat. Locutus efl enim dominus ai lAoyfen OâAaron dicens : ïfla diflindio legis qu£cunqf conflituit dns,ac deinde mand areincipis hacadiugens O'dicens,LoquereÃlijs}fra'elpotefletid ita diflinguù Et locutus efl dominus ad ^oÿfen O Aaron dicens. ifla diflindio legis qu£cunq- conflituit dominus dicens,noit qu£cunq; conflituit dominus creans,flcut cÅlum O'ter ram Oâomnia qu£'m eis funt, fed qu£cunq; conflituit dominus dicens,m duobns uidelicet tcflamentis,ut deine defequatter: Loquerefllijslfrael,Oaccipiant à teiue uencamruflm fine uitio.luuenca rufltcarnem Chrifli flgnificat. Sexus f£mineus efl,propter infirmitatem car nis.RuÃed,propteripfamcruentampaÃionem. Quoi autem ait,accipiant à te,in ipfo I^oyfefiguram legis oe flendit,quoniam fecundum legem flbiuififunt occidere Chriflum,quia foluebat fecundum ipfos fabbatu Oâ flcut putabant obferuationes légitimas prophanabat. Quod er go fine uitio didtur hac iuuenca,miru non ed : Hane ee niin carnem etid extera hofli£figurabant,ubi flmiliter fineuitio pecora immolarilubentur. Erat quippe ilia ca ro 'm flmilitudine carnis peccati,fed non caro peccati. Verumtamen hie ubi euidentius legis diflindionem deus uoluitcomendare,parumflitdicereflne uitio,nifl dicee retur,qu£ non 'm fehabetuitium.Qupdfl, repetendicau fa didum ed,fc)rtaffe nonfluflra cd,q, ea rem ipfa repee titiofirmiuscomendauit.Quamq lUudnoabhorret,î I uero ut ideo additu mtelligatur,qu£ no habet in fe uitiu, cu id didum effet,iuuencdfine uitio,quia m fe no habuit uitium caro Chrifli, ,in alijs autem habuit qui mebra fist eius. Qu,£entcaroinhacuitafine peccato,niÃlüa fola qu£ non habet in fe uitium f Et non ed fuperpoÃtu fup ediugu.Non enimfubiugataed inquitaticuifubiugatos inueniens liberauit Oâ eoru uincula dirupit ut ei dicatur: Dirupifli uinculameatibifacriftctdsohoflidlaudis.Sup tllius quippe carnem no ed pofltu iugu, qui poteflatent habuitponendianimdfudOiterufuniendi ea.Et dabis edinquit ad Eleazaru facerdotem. Cur non ad Aaron, nifl forte itaproefiguratu ed,nonad tempus quod tunc erat,fedadpofleros huius facerdotij paÃionem dominé peruenturam i EteijcientedextracaflraiSic Oâeiedui eddominuspaffurusextraciuitatem.Quod autemait^ in locum mundum,ita fignificattim ed, quit non has buit cauffam malam. Et occident earn in confpedu eius, ficut occifa ed caro Chrifli iii'confpedu eorum qui Ãturi erant in now teflarnento domini facerdotes. |
o VAESTIONVM SVPER NVMEROS
Tt dccipiet ^ledzdrfinguiiimeitK Gâ dfperget contrd fäcieintdberndculiteÃimonij in fdnguine eiiK feptits. Vhec tffliÃcdtio (ft Chriüum fecundum fcripturM Ãidif fc fdnguiiKm 'm remijf onempeccdtorum : Ideo contrlt;t ficiemtdberndculi teftimonij,quid nondliter decldrdtîi eR ijudinfrerdt diuino teÃimonio pnenuftcidtum. Et b dcofcpties,(ÿ(idipfenumertKdd munddtionem ptrtinet fpiritdlem.Et cremdbuntedin in confpedueiui : Puto quidconcreindtiodd fignumpertinarefurrciUonii. Ni t«rlt;i cft quippe i^nis ut infuptrnd mouedturtZT 'm turn conuertitur quodcremdtur : Ndm ZXipfwncremdrede grieco in Idtinum dutlum uerbu eà d ÃtfpenÃone. Quod uero ddditum eÃ,in conÃpetlu^ui,id eÃ,in confpettu fd ccrdotii, hoc mihi tnÃnudtum uidctur, quid lüis dppd^ ruit rcfurreilio ChriÃi qui füturierdnt regdle fdcerdon tum.Idm quadÃquitur ; Et peüis eiui cr cdrnet cr /in» guis dus cum ÃcrcoreduscobureturÃdipÃm expoÃ^i tum eü quomodo concremdbiturtZy Ãgnificdtum eÃ, q, nonÃlum fubÃdntid mortdlis corporis ChriÃi,qute cÃ^ tnemordtionepeUis Cfcdmium Gt fdnguinis intimdtd tÃ,uerumetidm contumelid cXdbiedio Pl£bis,qudm no mineÃercorisÃgnificdtdm puto,conuerteretur in 'glos ridm,qudmcombuÃionis fldmmd Ãgnificdt.Et dccipiet fdcerdos lignum cedrinum GThifopum ZTcoccinum O' immittet in medium combuÃionis iuuencie. Lignum ces drinum fpes eÃ, que debet in Ãupernis firmiter hdbitds re. HifopusÃdes,qu£ cumÃt herbd humtlis rddicibus he ret in Petrd. Coccinum chdritds,quod ftruorem fpiritus igneo colore teÃdtur.Piec triddebemus mitterein reÃir retlionem ChriÃi, tdnqin mediu combuÃionis illius,ut cum iüo Ãtdbfconditd uitd noÃrd,Ãcut dicit ApoÃolus: Col.j EtuitdnoÃrddbÃ:onditde{lcum ChrtÃoin deo.Et Ids UdbitueÃimentdÃidfdcerdos. O' Idudbit corpus fuum dqud,0'poÃedintroibitin cdÃrd,O' immüduserit fds cerdos ufj; dd uefperdm. Ldudtio ueÃimentorà O' cors ports quid eÃ,nià munddtio exteriorum O' interioru ? Et hecficerdos.Deinde fequitur: Et quicombureted, Idbduit ueÃimentd fud O' Idudbit corpus fuum dqud. O' immundus erit dd uefperdm.ïn eo qui comburit,eos Ãgurdtos drbitror qui ChriÃi cdrnemfepelierunt,refur reilioni edm ueluti confldgrdtione mdnddntes. Et cogre
I gdbit homo mundus cinerem iuuence,O'ponet extrd cd Ãrd in locum mundum. Qttid dicimus cinerem iuuence, reliqudsuidelicetiüiitsinterÃilionis O' combuÃionis, niÃÃmdm que confecutd eftpdÃionem refurreHionem
Pftim îlt;î
O'cinis erdt,quid uelut mortuus db inftdelibus condems ndbdtur,O' tdmen munddbdt, quid O' refurrexiffe d fis delibuscredebdtur.Etquidhecfimd dpud eos mdxime cldruit qui in ceteris gentibus erdnt,O' non erdnt de co fortio ludeorum,ideo diilum efife exiÃimo O' congres gdbit homo mundus cinerem iuuence, mundus utiq; db interfidione ChriÃi, queiudeos fècerdt reos. Et repos M in locum mundum,id eÃ,honordbiliter trdddbit,
Tdmen extrd cdÃrd, quid extrd celebrdtiontm ^uddice confuetudinis honor Eudngelicus cldruit. Et erit fyndgo gefiliorum jfrdcl in confuetndintm ; Aqud dfperfioniSt purificdtio efl.PoÃed decldrdt plenius quemudmodutn ex iÃo cinecefiebdt dqud dfperfionis unde munddbdntur dcontddumortuorum,quod utiq^ fignificdtur db inis quitdte moribunde uelmorticineuite.Sedmiru eà q£ fequitur : Et qui congregdt inquit cinerem iuuence Id^ udbit ueÃimentd fud,O' immundus erit ufq; dd uefperS. Quomodo erit ex hoc immundus qui mundus dccefferdt, nifiquidO'hiquifibiuidenturmundiinfide ChriÃids nd fe dgnofcunt,quid omnes peccduerunt O' egent glos rid dei,iuÃificdti grdtis per fdnguinem ipfius. Hunc tds men ueÃimentd fudldudre dixit, no etidm corpus fuum: Credo quod iüius cineris congregdtione O' repofitione inlocomundo.fihec fpiritdliter inteUigdntur,idmins trinfecus uult inteüigifiiiffe munddtum,ficut Cornelius dudiens O' crtdens quod predicduerdt Petrus itd muns ddtuseÃ,utdnteuifibilembdptifmum cum fuis qui ddes rdnt dcciperet donum fpirituÃfdnUi .Verumtdmen ikc uifibilefdcrdmentumcontemnipotuit,ut dbldtus etidnt extrinfecus Idudret quoddmmodo ueÃimentd fud. Et erit inquit filijs 1frdH O'profelytis qui dpponuntur legitis mumeternum.auiddUud oÃenditur,nifi bdptifmurn ChriÃi quem fignificdt dqud dfperponis,etludeis O' gè tibusprofùturum,id eÃ,filijs ifrdël O' profelytis tdnq ndturdlibus rdmis O' inferto pinguedini rddicis okds Ãro Æ Querndutem nonficidtintentum,quodpoÃablus tionem de fingulis quibufj; dicitur,O' immundus erit uf q^ dd uefperdm ? tieq^ hie tdntum,fed in omnibus,dut pe ne in omnibus tdlibus munddtionibus hoc dicitur.Vbi ne fcioutrumdliquiddliudpoÃitinteUigi,nifi quod omnis homo poà remtÃionem pleniÃimdm pecedtorum permds nendoinhdcuitdcontrdhitdliquid unde fit immundus ufq; dd eiufdem uitefinem,ubieidies iÃe quoddmmodo cldudttur,quod fignificdtuefperd.Deinde incipit fcriptu rd dicere,O' exequitur quemddmodu immundifiiHi ho* minesaqudlUddfperfionispurificentur : Qiu tetigerit inquit mortuum omnis dnimd hominis immundd erit /ê* ptem diebus,hie purificdbitur die tertio CT die feptimo, O' mundus ent. Et hie nihil dliud inteUigendum uideo, nifi contdäum mortui,eÃf⬠hominis iniquitdtem. Septem uero dierun: immunditidm propter dnimdm O' corpus diildm puto,dnimdminterndrio corpus in qudterndrio. Quod qudre itdfit,longum eft difputdre. Secundum hoe drbitror diilum per Prophetdm: In tri bus O' qudttuor impietdtibus non dduerfdbor: Aditungit dutem dicens. Amos.f Sidittnonpurificdtus fueritdie tertio O' diefeptimOf nu erit mundus. Omnis qui tetigerit db omni did hominis O' mortuns fiierit et nofiierit,purifiedtus,id eÃ,dn mor tuus fiierit tdHo mortuo qudm fiierit purificdtHS,tdber^ ndculum domini polluit, extermiiidbitur dnimd i^d ex if rdël,l^otdndum eà quod dtfficiUitnc reperiturin his It-» bris dliquideuidentius de Mtd dniin^pofi mortem fitiffe
- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- - - conferiptunt.
|
LIBER Q^VARTVS. eonfcriptum. Die tertioamp;indiefeptimo eypuriÃcd= bitur diefeptitno O'UuJ.bitueftimena['ud,GrUiu.bitds qud Ztr immunditt erit ufq;ddueÃgt;erdm. AlideHdqudi d!jgt;erÃonis,ZX dlid utiq; i^ qiu, Iduit uejHmentdfud. Et ldudbiturdqud,qudmputoÃgt;iritdkm inteüi^nddm per Ãgnificd!ionem,non per proprieatem. NdjnÃne dubio uiÃbikierdtjÃcutiUxomnesumbrtefiiturorum Proms tie qui fdcrdmento bdptiÃni rede dbluitur ,qu6d iUd dÃgt;er onis dqudi figurdbdtur,munddtur Ãgt;iritdliter,id ed,muis Ãbiliter in cdme Ztr 'm dnitnd ut Ãt mundut ZT corpore ZTfpiritu. Quoduero HifopodixitdquddÃgt;erÃonKds Ãvrg i qud herbd fuprd diximuiÃdem ÃgniÃcdri, quid ÃHarn ) ? nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;occurrit,mà quod fcriptum ed ; Fide munduns cor dd eorum : Non enim proded bdptismut^à deÃtÃdes. A «iro dutem mundo dixit hocfieri,ubiÃgnificdntur nü niÃri porantes perÃnds domini fui,quiuere mundus eà . NdmZr de bis miniÃris 'm conÃquentAui dicit, ZT quicircumdÃgt;erfftdqudm dj^Ãonis, IdudbitueÃimens a fudÃd edfObferudbit ZT corpus. Et qui tetigerit dqudnt dj^erÃonis immunduseritufq;dd ueÃgt;erdm. Etomne quodcunq; tetiffrit immundus ,immundum erit. Et unis ma. que teti^it, immundd erit ufq; dd ueÃ/erdm. Idin dixi fuperius quid mthi Ãgnificdre uidedtur ufque dd Nom«.)? Corin. )o utjjgt;erdm. Quid uuJneratum Ã' mortiiiim dica*^ tur. QLiæftio. XXXIIII. fuper fiLciemcampi mines rdtum nwrtuum,dut os hominis,Mt monumcn â tum : Queri poteA quid diifhim fit mlnerdtum,Mt mor tmm. St mim dUud uoluit intelliÿ mlnerdtu,dliud mor tm m, cauendum eA ne putetur immundui ejje etidm qui teti^it mineratum uimm,quód utiq; dbfurdu eü, Sed qKu pofftmt ZSâ mortui effè mlnerdti, ipfos mortuos ins tediigtur difcreuijje, ut ZX mlneratum mortmm inteUis ^mui,id eA uülnere peremptum, Mt mortmmÃne uulnere. Qilid aqua de petra eduda, Namerio , QllæftiO. XXXV. Vèddepetrddqudedult;tkleil,Apo[blusPdUs lus quid effet expofuit ubi dit : Et omnes euns dem potum Ãirialem biberunt.Bibebdnt dut deÃtriali fequenti eos petrd : Petrd dut erd t ChriÃus. SigmÃcdtd fft frg) Je CbriÃo profluens grdtid Ãirialis qitd mteriorÃtis irri^retur. Sed quod utrga petrd pers Niwicr.ib cutitur,crux CbriÃÃgurdtur.ldgnoenim dccedentedd Petram gratia mana,uit, ZT quod bis percutitur,euidens tiusÃgnificat crucein. Duo quippe ligna funt crux. Quomodo dicatur aqua contradidio;# nis. Quaeftio. XXXVI. quot;Vödde aqua iüd que de Petra profluxit dis eü^ : Hec aqua contrddt{iionis,quia ma tfraelante dominumZTfanäiÃcatuseA i prius maledixerunt quando locuti funt contra beneÃciu domini quod tdu^ tränt de Aegypto ,ZTpos |
LV Ãed fanihÃcdtus eil in ipÃs ctvm iUo mirdculo profluene tis aque eins fanlHtas dedaraa eil. Anfirte duo ^nera bominu demonÃrauit, ZT contradicaitium grade cbris Ãi, ZT precipientium graciam CbriÃi,ut iÃis Ãt aqua con tradiilionis,iÃsfaniiiÃcdtionis.Nam de ipfo dominom Euanfflio le^tur :£t 'm Ãgnum cuicontradicetur. Qiiomodo intelligendum fit qirod Moy» fes dicit ad regem Edom rNecp bibe« mus aquam de lacu fuo. Qiiæftio.XXXVIf. Vod mter madaa Koyfes ad re^m Edom dis Numcr.io citmtercetera: Neq;bibemusaquamdeIdcu tuo,mteBigendum eil gratis bibemus. duid poÃed maniÃflat dicens : Si autem de aqua tua bibemus fgâ pztora mea,dabo precium tibi. Qpx fint dextra SkT finiftra. Qiixftio. xxxviir. NOn declinabimus in dextra neq; 'mÃniÃra. Plus raliterdillum eil,m ea que dextra funt,uel que Num«.»» jimiÃra funt. Qiiomodo iam dicatur aqua maledidioi# nis. Qiiaeftio. XXXJX. NOn'mtroibitisin terram quam dediÃlijs ïfraêl Name.i.o in poffeÃionem, quoniam exacerbaÃis me fuper aquammalediitionis. Quam dixit fuperius à quam cons tradi(honis,ipfam dicit bic malediihonis.'Non enim ait apTiXo^îaç, fed AiJ'-o^laç, Quomodo dicatur:^natheraâbode uoto. Qiiaeftio. XL. Etuouit ifrael uotum domino, ZTdixit: Simihi Numf.i» tradideris popolum iÃum fubieiîum, id eil,à mibi eum tradendo fubieceris. Anatbetnabo fflum ZT ciuitates eins. Hic uidendumeilquomodo dicatur Anatbemabo, quà d uouetur, ZTtamenpro malediHo ponitur,Ãcut ZT de ifh populo dicitur :'Vndeillud eil: Si quisuobis Euâ^^ ââ* fflizauerit prêter quam quà d accepiÃis, Anatbema Ãt. Hine ml^ duâum eil,ut deuofatio dicatur : Nam deuo tare fe quemquam nemo fire dicit,nià maledicens. Vnde didumfit Anathema. Quaeftio. XLI. Et Anatbemauiteum ZTciuitatemeius, ZTuoeds turn eA nomen loei iüius Anathema. Hmc diilum eit Anathema,quà ddexflabilealiquidZT abominabile uideatur. Vt enim inde uiihr 'm ufus fuos aufirret,fed totum in panam luenda uoueret,hoceratAnathcmare, quà d uul^ dicitur deuotare. Ori^ autem huius utrbi eA m greca lingua ab his rebus que note ZT perfolute, hoceA promiffe ZTreddite furfum ponebantur in terns plis, arroTw avceo'dtj.fioceAfurfumponere,uelfis ^ndo,uel fuÃendendo. In quo librodidum intelligatur.-BeJIum domini Moab inflammauit,cum nondicatur. Qiiaeftio.XLII. ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t Initinert |
|
CVVAESTIONVM SVPER NV MEROS. Nutnèr. » ) quot;T jQ /nïtr« ÃUorum I fr del quo cttftrd prcmouebdnt dt» ponebditt, inirr citerd fcnptuin eA ; Et inde cd* Ãrd collocduerunt trans At on m Henne«, ijnèd exttt d, litnitibtts A ntomoru. Eft oti«» Arnon limes inter Mo= db ZJquot;inter Amomum.Proptereddicitur inlibro: Bel* lum domini Moab infldmmduit O' torrentes Arnon ,0â torrentes confiituitinhdbiare. Etinquolibrohocfcri* ptu:nÃt, non commemorduit, neq; uUtii eft in kts quos diuinlt;e fcriptun cdnonicos dppetldmus. De tdlibui oc* cdÃones reperiunt qui libros dpocryphos inedumrum duribiM O' curio for urn condntur inferere,dd perfudden* ddsÃbulofds impietdtes. Sed hie diâum eâ feriptum in libre, non dtibim eft m cuius prophets, uel Pdtridrch£ fdnclo libro. itieque ne^ndum e^lfriffe idtn libresÃue ChdldioruntjUndeegreÃiis eü Abrdhdin.Ãue Aegyptiif orum,ubi didicerdt ls\oyfes omnem illorum fdpientidin, Ãuecuiufq; gentis dlterius : In quorum librorum dliquo potuit hoc effe fcriplwn,qui tdinen non ideeÃt affumen* dus in eds feripturds quibus diuino, commtnddtur dur'll)* ritds ,Ãcut necprophetddie CretenÃs cuius tnentionem Ãcit Apofloltis, nec gneorum feriptores uel Philofo* phi uel poct£,quos idem ipfe ApoÃolus nuignu fane dli* quid O' uerdciter promptum dpud Athenienfes loquens dixiÃe conÃrmdt : I« ilîo enim uiuimus O' mouemur O' fumus. Licetenimdiuinidudloritdtiundeuolueritquöd ucrum inuenerit teÃimonium fuinere, fed non idee omnid quiibi fcripafimt dccipiendd conÃrmdt. Curdutein hoc iÃo cotumcmorcUivm Ãt loco,non euidenterdppdret, nià Ãrte ut fines iUic inter dud,s gmtes conÃituerentur, bello délunte^,qu6d bellum eiusdem loci honunes prop* ter ntdgnitudinetn, bellum domini effe dixerunt, ut feri* berctur in dliquo eorum libro, bellum domini Modb in* Ãdmmduit, quid uel drferiteodem beUo ifld ciuitds, dut dd pugnAiidum inÃdmmdtd Ãt,hoceüexcitdtd,uelÃ* quid dliud in obfcuritdteloci huius tatet. Qiiomododicarur: Hic cftpureiisquem dixit dominn-; ad MoyfcnjCum hoc niiftp dixifl'e Icgariir. Quæftio.XLIll. 'Ty'iceilpuleusquemdixitdominusdd Aioyfen: J|_ ^Congrrg« populum O' ddboetsdqudm bibere, iM hoc commetnord tum e^, quds dlicubi fuperius hoc dd UloyfendixiÃedominusle^tur. Sed quid, nufqrepeti* tur, hoc intell/gpndum eft, O' itlic bibiffe populum qui deÃccitdte conquerebdtur, QiiomodopofTcdcrit Ifraël ciuitates. Qiiæftio. XLIIIL à * T pereuÃtt eum ifrdcl neceglddij: Et domindti 17funt terrtc eins db Arnon ufj; Oboth, O' ufq; dd Ãlios Ammon quonidm Idzer termini filioru Ammon funt. Et dccepit 1frdcl omnes ciuitdtes ilh.s : Et hdbitd* uit Ifrdéim omnibus ciuitdtibus Amorrceoruin Efebon. Hze ce rte I/rdèf pojfedit ciuitdtes A morr£oru quds bel* lo fuperdHit,quid non eus d ndthemdtfiuit.lSldÃedS And, thimdtifaÃet,pcÃidere iHi no liceret,nec inJead uftts fucs dliquid pradæ ufurpdret. l^otdndu fft fdnequëddmocu iufld belld gerebantur. Innoxius cnim trarfitus nig^bd* turquiiure kumdnlt;e fccietdtis aquiÃimo pdtere debe* bdt. Sed idm ut deus fud promiffd ccmpleret, ddiuuit hic ifrdclitdsquibus Amorreorum teirdin ddri opertebdt. |
No EdomcumÃmilitereistrdnÃtumdene^ret,nopu* Numcri» gnduerimtcum ipfd ^nte ifrdèlitit, ideiifÃlijidcobeu Ãlijs Efdu duorum ^munorum dtci; ^mincrum ,quia terrdm iHdm ifrdélitisno promiferdt,fed declinduerunt db eis. Qiii fint ænigmat ifiæ, an poefe. Chiæftic. XLV. PEoptereddicètænigmdtifltei'Veniteitt Efebo O'c tJtmn.tf Ã^tiiÃnt lenigmdtifle ideo non appdret, quid non funt in confuetudine Utterdtura neÃre, neq^ 'm ipÃs di* uinis feripturis Ãre dlio loco reperitur hoc neme/t : Sed quid uidentur qudà cdnticum dicere quo cecinerunt bei* lu inter Amorreos O'Alodbitds gtÃu,in quo Seonrex Amorrlt;eorum t.\Odbitds fuperduit,no incredibiliter pu* tdntur iÃi anigmdtiÃa ,Ãc tune dppelldti quos poetds nos dppeddmus, eo quad poetdrum Ãt confuetudo dtep; licentid tni feere edrminibus fuis enigmdtd Ãbuldru,qui* bus dliquidÃgniÃcdre intelli^ntur: No« entm dliter ef* fent £nigmdtd nià iUic eÃet tropicd loeutio, qud difeuffd perueniretur dd inteüefh'm qui in enigmdtelatitdrdt. Qiiomodo Moabifç no omnes in con« ditionem Scon regis Amorreorum ucniÃc probentur. Qiiae» ftio» XL VI. Q'Voddicitferipturd : Pofledq iÃdÃluicitAmorrd Nurn«-»* otjCZ poÃedit omnes ciuitdtes eorum, mÃÃi le* â gitosBdldc regem Alodbitdrii ädcoducendS 'Bdlddm,d quo mdlediceretur lfrdél,fdtis oÃenditur non omnes Alodbitds uenijfein conditionè Seon re^s Amor* riorum qudndo eos hcüo fuperduit. Siquidem remdnÃt gens Aïodbitdru ufqiddiüud tépus ubiregiidret âBedie rexKodb. Ciuà duero Kodbdixitfenioribus Aâiddiit id fft, Modbit£ fenioribus Alddidnitdru : Liunc ddiun* get Synd^gd heec omnes qui in circuitu noÃro funt, non und ff ns erdt, fed uicini dd uicinos dixerunt quod pdri* ter cduendum effet.tgt;ldm modbfihusÃiit Loth ex umÃ* lidruin,Ilt;\ddidnueroÃlus Abrethode Ccthurd. ^oitdq; und ffns erdt,fed du£ uicin£ dtqs conterinin£. Qiiomodo dicitur; bt diiiinationcs in manibiis eorum. Qiiae* ftio. XLVIl. QVid ell quod fcriptu eR : Etdiuinationes tn mi» Noa«.« mbits eorum,£um de his diceretur quos miferdt Bdldc dd conducendum Balddm ut mdledieeret Ãfrdcl ? Nuquid nd ipà dtuiiidbdt, dn dliqud Ãrcbät unde ficeret Bdldd quo poÃit diuindre,tdnq dliq qu£ in fieri* Ãcijs incendereruur, aut quoquo modo mpenderenturt O' ideo diä£ fur.t dttiindticnes,quid per k£c ille poter dt diuindrê^ |
LIBER Q_ V A R T V S.
LVI
|
dittittArefan ^tùd (diud ? Qbfcureen'm diélum eü.'Slot^ dîifiné quôduetiit deiudd ÃaUam ZX dixit ei: Quid bcmines qui pei:es te ZJ'c.'tiec diihim eü, utrît in fornuis bocfiiilumÃt, qudmuis per noékm frihim fdtis elucedt, cum poH hiec dicit fcripturei : Et exur^ns Bdktdm n^.Poteâcnim mouerequomodo cuhominepeÃimo deus locutus fit,quôd etidmà in fornuisÃibim effe coufl:dret, non idea nuUdquiejao remmer et propter ipfdm indigi= nitdtem: Sic çy dominus iefus Chriflus dit dediuite lÃo quideflruereueteres Apothecds zydmplioresnoudsdis fÃonebdt implere,dixit dd iütim dominus: Stulte,hdc nos üe dnimd tud dufiretur d te,qult;e pdrdfii cuius erunt ? Ne i quifq glorietur quod ei loquitur deus eo modo quo tdli^^ bus loquendà eÃe nouit, qududo poteü hoc ey reprobis Ãeri,quid. ZT cum per dugelum loquitur,ipfe loquitur. In quo Balaam peccauerit« Quæftio. XLVIIL *â¢1* /'â^'Và dditBdlddm iteruddfemiÃis honordtioribus \^JnunciÃ: Si dederit mihi Bdldc plendm domum fud drgento Zf duro ,non potero prieudricdre uers iu domini,necÃtcereillud puÃüum uel mdgnum in méte med, nuUü hdbet ojnnino peccdtü fed quód fequitur «3 eft Ãne grdui peccdto: Idm enim coÃamp;ns effe debuit femel dudito quöd ei dixerdt dominus: No ift/î cu eis,neq- mdle dices populujCsi enim benedilt;fh:s,nec eis uUd Ãem ddre, quod pofet dominus tdnq ipfe Bdlddm mmeribus Zf botwribus flexus dduerfus popultt fuum,què benedichim eÃe dixerdt,fudm inuare fententidtn. Sed ibife uiüum cupidiate uwnÃrduit, ubi loquiÃbi dominum de hdc re iterum uoluit,de qud eins cognouerdt uoluntdtem. Quid tnim Opus erdt qune fequsineur ddiun^e-.'Etnüc fuflines te ibi Zf uos nocie hdc, ey fcidm quid ddijciet dominus lo qui dd me. Proinde dominus uidens eins cupiditdtem cdps tdm deuichmqi muneribus, permiÃteum ire,utper ius mentum quo u£hebdtur eius dudricidm coerceret: Hoc ipfo conÃtndens iüdm dementidm, quód prohibitionc dos mint per du^lum Ãiktm trdufgredi dÃnd nonduderet qudm iUe cupiditdtetrdiifgredi condretur, quMis edndö cupiditdtem ttmore fupprimeret. Vettit enim deus dd Bd iddnoók,zf dit iüi: Si uocdre te ueneriit homines exurs g^s fequereeos,fed uerbii quodcunq; locutus Ãiero dd te bocÃu:ies,P.texur^ns BdlddmdneflrduitdÃndin fud zydbi/tcumprincipibus lAodb.CurpoRifldmpermià fionem domini iterum non confuluit,Zf poâ iüdm pros bibitionem iterum confulendïi putduit,nià quid eius mds lignA cupiditds dppdrebdt,quduis timoré domini pretnes turiDemq; fcripturd fequitur : Etirdtuseildnimdtionc deus,quid ibdtipfe,zf infurrexit dii^lus dei, ut no pers mitteret eum in uid, Zf c£terd quæ fequntur donee dÃs nd loqueretur.Hihil hic fine mirdbilius uidetur qud quôd toquente dÃnd territus non eü, fed infuper ei uelut tdlis bus tnonjlris dffuetus itd perfeuerdnte refondit. Pofled iUi et dngehts loquebdtur drgiiens et improbdns eius uid : Qwo uifo eum exterritus ddorduit. Qeinde ire permiffus eftdicere,ut idmperipfumpropbetid cldriÃinidprofers retur : Na omnino permiffus no eH dicere quôd uolebdt, fed quôd uirtute firitus coffbdtur. Bt ipfe quidè repros bus mdnÃt: Hdm poÃerior de iüo fdiiôtd fcripturd itd locutd eÃ,ut quidd reprehenÃbiles Zf reprobi uidm eius fecuti dicerentur : Secutiinquit uidmBdldd Ãlij Beorqui mercedem iniquitdtis dilexit. |
Quomodo fratus dicatur deus. Quæftio. XLIX. De dngelo quilocutus eft Bdlddm in uid, qua uifo dÃnd eius progredi nondufdefl, fcripturd itd lo quitur : Et irdtus eft dnimdtione deus, quid ibdt ipfe, Zf infurrexit dngelus dei dtffvrreeum in uid. Vbipritno no tdndum eft quemddmodum irdtus eü deus, Zf mfurres xit dngelus dei, nec interpofuit irdtum deum miÃffedns gelum,fed tdnq perdngelum irdtum deum ÃgniÃcduit, quonidmueritdsZfiufliciddei irdfcidngelumfÅcit n5 infurrexit quôd diclum e/l, utiq; cômotionem inteUigen dum eft. Dein de quôd dit : DiÃvrre enm in uid,quôd gra cepoÃtüeRhoce^ quôd inconfequens tibus dicit ipfe dngelus. Et ecceeg) exij in dildtionë tud, ubigrlt;£cus hdbet ^ioièoy\.lTif}.ybi firtaÃis deeufdtio congruentius inteUi^tur, ut hic quôd dichim eR diÃirs re eum in uid, dccuftre dccipidtur. Vnde creditur etidnt didbolus dppelldtus,tdnq dccufdtor Idtine dicendus Ãt,no quid nemo poÃit etidm bene reékq; dccufdre, fed quonU didbolus dmdt dccuftre, utiq- inuidëtùe fiiiTiulis d^tdtus, qudleiüiin Apocdlypà tejlimonium perhtbetur. PoÃtie eft dutem hoc uerbu Zf in comcedid,unde Idtinum effe no dubium eft fub eddemÃgniÃcdtione,uel certe uicind, ubi de pdtre irdto diciturfiUo : Rdtionem ferdt inueniÃe fe qudidilfirdtte,SoletdUtëhicintelli^, diÃfrdt, ueluthdc dtqi iüdc firdttempeÃdteuerborum, qudà difcerpdt Zf diÃipet, quôd utiq; iüe dccufdndo uidebdtur eÃet Ãfhis rus. Sed età difÃrre eum in uid intellexerimus,quid diÃis Ut dngelus eius fifindtionem remordndo,utei quôd opus erdt Zf demonÃrdret Zf diceret, non dbfurdd eil huius uerbietidm fub ifh ÃgniÃcdtionepoÃtio. QiiomodointellidendaquædeAfina narranrut. Quæftio. L. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,, Er cum uidiÃet dÃnd dngelus» dei reÃÃente in uid, Zf eudgbsdtum glddium inmdnueius,Zfdeclis ssduit dÃnd de uid Zf ibdtin edmpii. Cdmpus ifle ddhuc extrd mdeerids uinedru fuit. Et pereuÃit dÃndm in uirs gl ut corrigret edm in uid. Etfietit dngelus dei in fulcis uinedrum mdeerid hinc Zf mdcerid hinc. ëAerito quieris turà hinc dtq; iudemdeerie in medio ponebdnt uidm,Ãs cutÃeri fokt, quossiodo ibifldns dngelus, dicitur fletiffe iu fulcis uinddrum, Ne^,- enim in uid inter mdeerids pos tueruntfulcieffe uinedru. Sedordouerborueil,utcorjt rigeret edminuid,mdcerid hinc,Zf mdcerid hinc.ïnhdc er^ uid corrigere uoluit dÃndm Bdlddm,ut inter mds '' cerids dmbuldret. InterpoÃtum eft dutem, Zffietit dns gelus dei infulcis uinedrumÃn und fcilicet uinedrum qu£ f t inme« |
CLVAESTIONVM SVPER NVMEROS.
|
in medio ponehäntuiam. Et cum uidiffêt djindcingelum dei copreÃit fe dd parietem, id eü, dd mdceridm iüiui uti e^ut uincic in e^ud non erdt dnffluf,(juonidm db dlid pdr^ fr crdt in fulcis uincdrum. Et compreÃit pedem Bdlddm ad pdrietem, C^ddiecit ddhuc cicdere edm, nbsp;nbsp;dppofuit anÿ;lui dehOquot; ddijciens fubjütit m loco dnguÃo, idm non in fulcis uinedruni,fcd inter ipfds ntdceridsfd e^t, in uid in qud nonfidt declindre in dexteram ncq^ (iniftrdm. Et cum uidiffet dfinA dngelum dei,concidit fub Edlddm. CiO [denim in retro nonibdt inpdrtem non[epremebdt, qucnidm non db dlterd parte terrebatur [ed in media uid in dngo.fh an^lus er at : ReÃdt erg) ut [uhfiÃeret. Et irdtus eü Bdlddm,OS'percutiebdt dfinain uir^. Etdpcd ruit deus os dfnæ,etaitdd Balddm:Citiidfaeci tibi,quid percuÃifli me tertio hoe f Etait Baläa aÃtice: Qgw «11«/?= jli nnhi, et à hdbuiffem gladium in inanu mea idm trdnÃà xiÃem te. Blimirum ifle tantd cupidiateÃrebatur ut nee tdttti menflrimirdculo terreretur, Cf reÃenderet quaà ad hormnem loquens, ck deus uticj^ non aÃitie dtümam in ». Cotin. à nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rationalem uertiffet, [ed quod iüi pldcuerdt ex iüaÃnare Ãaffitdd tüius ueÃtniam cohibendam: lUud fèrta Ãe prieÃgurans,quid Ãidti rnundi eleiîurus erat de^ us,ut conÃnderetÃpientes, pro lUoÃiritdU Cfuero ià rdcl,hoc eü pronuÃionisÃlijs^ Qoomodo fpin'tus dei fatïîus dicatuf fuperBalaam.Quaflto» LI. Kumcr.i j t Tf[piritus detnim [uper iHum, ideR,[u^ I 7per Balaam. Ken Ã.äiis eüÃirittts dei, tdnquam ) ÃitiirdÃt Ãnritus dei, Ãdfi.^hs ek juper iUivm, id eil, Ãihim fft,ut[upertVumeffet,quemodo, Quipo^lme ^Ã^lt;tt^,ideü,Ãiiume{l,utantemeeffet, utpraponereturmihi, üuidpriortneinquiterat. Sicut Pfïim.p JDcmiluts f éh(s eft adiutor meus. Kon enim dominus Ãüura cR,fedÃCtum e^l ut me adiunaret.Et, Faches eil Ezechi. j 4on«ni« reÃigum pauper um, id eil Ãiltim eR utdd eu reÃigtrent pauperes. Et.Eachi eil [uper tne manus domi^ ni,id eil, Ãihim eil,ut fuper me effet, CTmulta talid in feripturis reperiwttur. Qindfit oftentare domino diices contra fokmjöC (^lidgrecus ilhc ha« â beat. Quaeftio. LIL |
Numer i â1 ? T' dixitdominus dd Koyfm: Accipeduces popu^ J[2yii,cr ofhnta eos dominocontra folem, etauferetur tra animationis dominidb ifrael.lratus eil deus deÃrni-» âcdtionibuslfra'él, Cf carnalibtts, Cfffiritalibus,nam Cf Ãliabus Modb fe impudice mtfeuerant,Cf idolis Ãterant vonfecrati, hoc ad lAoyfen dixit ut oflentaret dotnino du-:= ces populi contra fokm. In quo uerbointeÃi^ur eos iuf [os effe crucifix, uthoeÃt ,oÃmt!ieos domino contra [olc,id eil,palam in conffe^lucis huius.KagratcUS ait Tra^a.hiy/a.arli'lop, quod did poffetexempla quid exemplu dicitur. Ka prater feptuagnta interpreteStAquila pcrhtbcturdixiffe,conÃge,uel potius [urfumcofige^quod eà avorrt^o/). Symmdchus autuerbo tuidctiore,fuffêde.Kirü eil fdnè,qu()d feriptura narrare defliterit, utrum hoefferit ex pracepto domini impletü, quod contemni potuiffe non uideo, aut à cotemptwm eil, impune contemni. Si autem Ãihtm eil Cf taciturn, cur exeoquodPhineesfilius Eleazar tranfjixit adulteres, placatum fitilfedominu, feriptura teÃdtur,plagtmqi cef* faffe,qudà cruciÃxis ducibus Ãcut prceceperat dominus, adhuc indignatioperfeuerans alio modo placandauide^ retur,cum prcculdubio Ãlfum effe non poffet quod pree^ nundauerat Cf promiferat dominus dicens ; Aedpe du^ ces populi Cfofkntaeos domino contra folem,(^ auer^e teturtraanimabonisdominiab 1frtele Quidit^qiopui erat ut adhuc Phinces ad placandiimdeum,Ãc in adulte^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;; ros uindicaret, eiq^ teÃimoniu feriptura perhtberet quod eo modo placauerit dominum : Kià Ãrte intelli^mur cum illud de ducibus populi tAoyfes quod praceperat dominus implere diffonaeret,eum uoluiffe etiam fectin^ dumleg;mtaliapunirefla^tia,Cffacril(§nnaudaciam, ut iuberet unumquemq; intrrÃcere proximum futim dijs a}ienisncÃrieconfecratum,ätqfinter cotter a etiam iüui PhinoesÃceret,acÃciradomini iam pbcata, nonopus Ãiiffe duces populi crucifia. Phec fané f£ueritos iüi tem^ poricongrua quantum tnalumÃtÃrnicationis et idolost trite prudenäum Ãdeifatis euidenter oflendit. eadem fit caufa mortis Moyfi Aaron, Qiiaeftio.LlIL EAm caufom mortis Moyà dicitdominusquanceHc Numcr.i^ am Ãatris dus. A m bobus enim etiam hoc ante prte dtxerat, quod ideo non intraretncum populo dei in teri^ rampromiÃionis,quianoneum fanRiÃcauerumtcoram populo adaquam contradiRionis, id cR,quiadubiauoA runt de dono dus quod poffet aqua depetra profluere,ff» cut expofuimus in eo fcripture loco. Etuius autem. rei myÃerium datur inteüi^, quia nec facer dotium quod pri US infhtutum eR, cuius perfonam ffrebat Aaron, nee ipA falexcuiusperfonam ^rebat KloyfesintrodMcumtpOA pulum dei in terram htereditatis atterme, fed Icfus in quo typus erat domini Icfu ChriÃi,id eR,grdtia per Ãdem. Et Aaron quidem antedefùnchis eRquam ifracl in ali^ quam partem terræ promiÃionis intraret,Kloyfe adhuc autem uiuente capta eR terra Amorneorum atq;pofA feffa,fed lordanem cum ds non eR tranÃre permtffus^ ' Ex aliqua enim parte lex ohferuatur inÃde ChriÃ^ttaa.â ibienim funt etiam pracepta qu£ hodieq^ obferuare iu^ bemur Chriflto,ni, Sacerdotium uero illud Cf ÃcriÃciit TuiUam p.ti rem tenenthodieÃdei Chrillian£,nià quod in umbi ts Ãiturorum oRa atcji tranfaih funt. Cum uero ambobusÃ-atribus,ideR,Aaron Cf JAoyÃdicitur,ut ap pcnc-ntur adpopulum fuum, mamfiÃum eR non effeÃA los in ira dei, quia feparat a pace fanRæ focietatis otter a not. Vndc mamÃflatur non folum officia, fed etiam mor« tes eorumÃgna Ãnffe fiiturorum non fupplicia indigo nationisdei, Qupmoio^ |
|
'LIB ER Qitomodolofue qui habere fcirirum in feipfo dicitur, iubetnr Moyfes manus imponerc. Qiiae» ftio, LIIIL ET locutm eH dominm dd t/ioyfln dicens : Accipe dd teipfum Icfumfilium ndue, hominem qui hdbet Ãiruum in feipfo, er impone mdnus tuds fuper eum, etJquot; fldtues eum in conÃelhi Ekdzdri fdcerdotis, Cf mdndd bis eiinconffiechiomnis Synd^gæ G'c. t^otundum eH quod cum iam hdberetÃiritum m feipfo lefm ndue, Ãs cut fcripturd tefbüur, ubi quid dliud qud fliritu fdnUunt debemm dcapere ? Non enim de Ãiritu hominis hoc diceret, quern nuUus erdt qui non hdbebdt, iuffm eH tus me Uloyfes ei mdnus imponere ,nequifqudm homo qud^ iibet pri^Uens grdtid,SdcrdmcntMn cofeerdtionis du^ dedtrecufdre. Ql nd; Etdabis de gloria tin fiiper eum. Quæftio. LV. qVid ell quod cum dem pricciperet Moyà de VeÃt nAue,dit inter c£terd ; E.t dabis de glorid tud fu* pereum. Namgr£cdlocutione hdbet,qi(od tMtundem ualet etcà diceret,de glorid id eH amp;7rj TKg tPo^iîç. Ldtini dutem nonnuUi interpreten funt, ddbis gloridm tudtn, non de glorid tud. SedÃue lUud eÃet ut gloridm tud diceret,non ideo hdbiturm erdt Vtoy fes,nec quid dixit glorid,ideo minutum eH quid hd bebdt. Sic enim dccipieiidum ell,dcà diceret,Ãtcies eum focium gloria tu£,mn diet huiufmodi res qudà pdrticu^: Idriter diuife minuunturÃed cot£ funt omnibm,tot£Ãn gulis,qui edrum hdbent focietdtem. De qua iuratjoneintelligendum fit^ddi» citur; Homoquicunq? nouent atit iuraucrit amp;c. Qiiaeo ftio. LVI. T T Onw quieÃq; uouerit uotu domino,dut iurduerit iurdmentü,dutdeÃnieritdeÃnitionedednimdfud non prophdndbit uerbum funin, omnid qufcunq- exie^^ rintdeore eim Ãciet.'t^on hoc dd omne iurdtionem pers tinct, fed id edm ubi quisq; de dnimd fud uouerit dlicuim utq} reidbfinmtidm, qudeilicebdtutiperleQ:m,fedper uotumÃbifpà eÃieit non licere. De uoto mulien's coniugatæ. Qiiæftio. LVII. Kumtr.jo Idutemmulier uouerituotuin dominodut deÃnies rit,deÃmerit deÃnitionem in dotno pdtris fui in ius uentute fud,G!â iudierit pdter eim uoa eim, Oâ definition nes eim qiMs definiuitdduerfm dnimdm fudm,t:i^ tecues rit pdter eim, ey flubunt omnid uotd eim CTomnes des finitiones eim quds definiuit dduerfm dnimii fudm munes bunt ei. Si dutem dbnuens dbnueritp:tier eim,qudcunq; die audieritointuduotd tim ej definitiones eim qudsde finiuit dduerfm dnimdm fudm, non flubunt, ej dominus emunddbitedm,quiddbiuUtpdtereim. Quonidquidem de nudiere que ddhuc m ùwemute fud in domo pdtris los |
Ct, V A R T V S. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LVn quitur,mcrico hie qu^ritur etid de uoto uir^nitutis, mus litres quippe etidm uirgnes in fcripturd dppeUdri folere notiÃimum ell, nbsp;nbsp;uidetur etidm dpoflolm de pdtre los quicum dicit: Seruetuirg!nemfudm,cr'ddtnuptuuirs ^nem fudm,O'c£tcrd hoc modo,ubi nonnuUi inteUexeis runttuirginemfudmfuirginitutem fudm. üulldtdtnëhoc fimili flripturdrum locutione demonflrduit,cum Ãtinus ÃtdtiÃimd.QUfld dut dit,dduerfm dnimdm fudm,nee Ãc dccipiendumeH,qudà dnim£ nocedttdlibm uotis,fed dduerfmdnimdm dicitur,dduerfm dnimulem deklttis tionem,Ãcut etidm deieiunioprlt;ecipiens fuperim dit: 'Etdflii^tisdnimdsueflrds. Qiiomodo dicaturrEt dominus emun#« dabit eam.Qiiæftio.LVIlL QVÃddiitdit: 'Etdominmemunddbitednuquiddb nwbc.jo nuit pdter eim,emwtddbit dixit,d uoti non impk ti crimine dbfolutd eH, Ãcut 'm multis locis dicitur,amp;emunddbit eum fdcerdos,id ell,mundH häbc» lit,mundum iudicabitÃcutieH etJquot; lUud : Munddtionent non mundfliis reum, id ell, non dices mundum qui itns mundm eH. Quomodo cofentiente uiro uotum uxogt; ris reneat. Quæftio. LIX. Sldutemfllb fiierit uiro cr uotd eim fuper edm fes Nnmc, 39 cundum diflinlhonem Idbiorum eius qudiitd definis uitdduerfus dnimdm fudtii,?tr'dudierituireius Gttdeues riteiqudiwnq; diedudierit, cr'ifld fldbwtt omnid uotd eius G^'definttiones eius quds definiuit dduerfus dnimdin fudmftdbnr.t. Sidutem dbnuens dbnuerit uir eius 'm qud, cumq; die dudierit omnid uotd eius, etëquot; definitiones quds definiuit dduerfus dnimd fiidm,no mdnebunt, quonid uir dbnuit db ed,et dominus munddbit edm.TÅmindfub pds trednteqiidm nubdt, CTquot; fubuiro nuptdm uoluitlex ucue re itd dliquid dec dduerfus dnimdm fudm,id ell,'m dUqud rum rerum licitdrum dtque cocefl'drum dbfttncntid, ut in eisdem uotis foemined non pr£Udledt dulioritds, fed uis rilis. ItdetÃddhucmnupt£idm coneeÃerdt pdter uotd perfoluere,à dnteq perfoluerit nupferit etr uiro eius hoc cognitum non pldcuerit,ncn perfoludt ÃtominoÃne peccd'Xi,quid mundduitedm Ãcut dicitur, id eH mandant iudicduit, neq; hoc contra deu fieriputdndum, cum ipfe deus hoc pr£cepit,hoc uoluerit. Sequitur dutê de uiduis uel à uiro dbieÃis,id eH non fub potefldte uiri conftitutis, dut pdtris,C}'edrum uotd dd perfoluendum liberd eÃe dis cit hoc modo: Et uotum inquituidug expulf£q; qu£cus que uouerit dduerfus dnimdm fudm, manebimtei. Dem de dicit de naptd fi in domo uiri fui iam conflitutd dliquid tdle uouerit. De illd enim prius dixerdt qu£ in domo pds tris uouerdt,Z^ dntequd redderet nupferat Dehdcer^ qu£ in domo mariti uouit itd loquitur : Si dutem in domo uiri eius dut definitio qu£ dduerfus dnimdm eius cum ius reiurdndo, cr dudierit uir eius eJ tdcuerit ei e:Xnondbs nueritei,e::rfabuntomniduotdeus, omnesdefinitie onesqudsdefiniuit dduerfus dnimdm fudm, crftdbumt f à dduer* |
Q^VAESTIONVM SVPER NV MEROS.
|
aduerfiU Si dutë circamdufirens circwmdufirdt uir (ïutqudciin^diedudierit onmd exitrinttx Idbijs eiutjlecundumuott tiiK fecundum defînitiones aux ddrin-fuf dnintd eiu^ non mènent ei,uir eim circudb pdit,^ dominus inundduit (dm, omnc uotwm CT omne mfiurdiidum uinculi ajfliÿ-re dnimdm, uir dus ftntuet ei CTuireius circuinduÃret,à autem tacens tdcuerit ddiê tx die, ftdtuet d omnid uotd dus ZT defiiùtiones quM fuperipfdm flaiuetd,tiuonidmtdcuit ddiequddudiuit. Si dutan circumdufèrens drcumduÃrdt uir dus poü diê , qudmaudiuitcrdedpietpeccdtufuum. MdniÃflume^ itd uoluilfe le^m/oanindm effe fub uiro ut JuiUd uotd n us iiuiedigt;flincntigt;ecduffduoueritredddturdbed,nifî du^ âvr uirÃerit permittendo. Ndin cum dd peccdtum dus^ demuiripertinere uolutritraÃprius proiniferit QT pos flvd prohibuerit, etidm bictdinen )ion dixitÃtcidt mu^ lier qucduouerdt, quid pfrmilÃd prias d uiro Ãerdt,uiri dixit effè peccdtum qui dbnuit quad prins coceffêrdt, no tdmrn inulieriuel ex hoc permiffum dédit ut cum prias ei uir conceffêrdt, poÃcd à prohibuerit contemndtur, trum diitem iÃa etidin dd uotd GT à concubitu continentùe uel dbÃinenti£ pertmeunt^mcrito quteritur,nc Ãrte ed td^ men inteUiffndd Ãnt dduerfus ditimâ uou:ri,quj: fiM in Math.«; cibis dëquot;podobus. C^jtôduidetur c^iHudÃgnÃcdreubi umer, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;NoiiÃcrfiHmd plus eR quÃiH EfcdfEtcu de idunio pTiiecipitHrj ia pr^cipitur, Affh'^tts dnimds ue^ Ãrds. Eiefcio dutè Mru dlicuà le^ poÃttdduerfus dnimS, did uotum,quod de dbÃncntid cxubitus Ãerit, gt;«dxÃMe quidcumhiclex dudoritdtemuirotribudt ^nonmulieri qu.e uiro fubditd e^,ut tune perfoluendd Ãnt uotd »mj« lieris à uir dpprobduerit, à diuem renuerit non debedn^ Conn, r ApofbliiS tdmencum de concubituconiu^tdrum lo queretur, non ibi mdorem dudoritdtem uiro qium foe= tnin£ dedit,Ãd uxori inquit, uir débita redddt, Ãmiliter er uxor uiro ; Vxor nOn bdbet poteÃdtem, corporis Ãä, fed uir,Ãmiliter dut er uir nonhdbet potejhtem corpo^ ris fui,fedmulier, QUdndo erg? i« fcture pdrem utrius^ que effeiioluitpoteÃixtem, pumquöd nobis intelligtnda inà nuet iÃ:tm de concumbendo ue! non concumbendo res guldin no pertinere dd ed uotd,ubi non hdbeitt pdrem uir er millier potejkité, fed uiri mdior eil, de prope eiusfo^ lias eil z^oenim dit lex tara lio debere reddere uotd fM à uxor prohibuerit, fed uxorem à uir prohibuerit. Vn^ de non mihi uidetur in huiasmodi uotis et definitionibui dtq; obliQitiotubas qua dduerfus Mitr^dmÃunt,etid iÃn debere dccipi qua inter fe uir ZX uxor de concumbendo, uel de db/hnenttd concumbendi pldcitd hdbuerint. Deinde quid zr ijta iu/hfiedtiones dicuntur, cr meminimus in ib v lis iuÃiÃcdtionibus qua in Exodo (tib hoc nomine dlia co memmordittur, multd pracipi qua dccipi dd proprietd= tern non poÃint, nee in nouo tefldmento obferuentur,Ãs cut de dure ferai pertundendd, CT Ãquid eiusmodi eR, non dbfurdeetidinhicdhquidÃ^rdtediiRum 'mteüi^ri tur,utquonidm font tnidta dbllinentia cerimonidrum ifrdtiondbiles CT dliqudndo etidm inimica ueritdti, hoe firtdjfe hie inteUi^ woiuit, tunc rdtds effe cum rdticisA» biles frerint, hoc eH cum eds dpprobduerit ratio, qua dd uicem uiri debet regere omnem dnitndlem motionè, qua Ãt non tdntum in dppetendo, uerunetidm in dbfiinendo, Mà mente ZT rdtionedecernitur,tuncfidt,Ãdutem im^ probdtur conÃlio rdtionis,nonÃdt. Quidà ratio quod prias reifle Ãciendum effe decreuit poü hnprobet ,Ãt peccMm conÃliÃÃc tdntum ut non nià rdtioni motio il* Id confentidt. |
Qpid {it:Cumufrtufecorura amp;.'c. Qiiaeftio. LX. Vid eH ; Et miÃteos lAoyfes miüe ex tribu, zr miUe ex tribu cum uirtute eorum : Vtrum uirtiitem eorum uuU imteUi^, principes eo* rum,dn uirtutem à domino eis ditii, uel per ipfum lAoy* fen impetrdtdm, an potius uirtutem eorum,quid dedit ed quibas uirtus eorum fuÃentdretur. Quomodo rempote Balaam interemptus putetur. Qiiaeftto. LXI. POteR uideri qua/bâo, quomodo qudndo ifrdë* tttuma. jf lit£ Mddidnitds debeUduerat ,mterÃ0him di* cdtfcriptard Edlddm, quifuitdtconducÃas dd mdledicendum populum ïfrdêl, cum fuperiasqudn* do benedicere coaffas eft, itd tdndem dCtionent feripturd concluferitatmiit: Etfur^iisEdlddm dbijtrcuerxns Numcr.14 in locum faum,Edldc dbijtdd femetip fum. Sier^ redie* rdt dd locum fittim E.dlddm, quomodo bic interÃÃits eà cum de tdm longnquo, ùl eiijde Niefopotdmid uenerit S AnÃrte reuerfas eil dd Bdldc, nbsp;nbsp;hoc feriptard non di» xitt QttimJ etiimpoÃit hl locum fuumredijffeintcl» ligi,quód dbipfo loco ubificriÃcidÃciehdt ineum lochnt r euer fas eäunde Sluc exierdt, id eÃ:,ubi tdnqudm pere» grinas hdbebdtEloÃjitium. Etonenimdiamp;im eüindo» mum fadm,dutiii pdtridm fuAm,fed in locum fuum. Hd» betdutem ZXquisque peregrinus locum faam ubiddtc» ' ⢠pus hdbitdt. De ip/o autem Bdldc qui eum conduxerdf, non diéhim eà dd locum faam, fed dd femetipfum,id eÃ:, ubi domindns hdbitdbdt. Eoffet ergo dici,dd beam faam ZJâdomindns,Zi'peregrinM ; Ad femetipfum cuttern non uideo quomodo poÃit did peregrinus,cum dd hofÃi» tium faamueniffet, Qiiomodo uirtutem depredati dicangt; tur. Quatftto. Et praddm agemnt mulieres Kddidti er fupeUe» tjatact, st eitlem eorum Z!' pecord eorum, omnid qua pof federdiK ZX uirtute eora depraddtifumt Cit idm dixiÃet gt;ttulieres,fuppe!led-â.lc zy pecord ZT omnid qua poÃide» bdnt, quid detttde dddit, ZtX uirtutem eorum depraddti Ãtnt f EJimtru enim bac inteUi^idd eft uirttis de qud et fuprddilt;^tmeÃ,miÃlfe millenosex Ãngidis trtbubas cum uirtute eorum. An forte cibis quo fuÃtntdbdntur, uir nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' tos eorum dppeüdtd fiu't, quo fubminiflrdto uires fuppe» tunt, zy quo fubtrdclo uires deficiuntl Vndep ^pphetdm deus cum |
LIBER QVARTVS.
Lvra
|
deuf cum minaretur dt.AuRr^m uirtutei» eorum pMÃt C uirtutemit jue. Et fJEjyfes ergo citanno/u miferiit iHos millenos^ijuoddi^umeft ewmuirtuteeoru, Viididnitis utétis etiim hoe eorum biter caetera Iterant depr£dML Vbi Bïlaamconfiliïim malignum dclt;* denï, Qiiæftio. LXIIL umw.j) _ TvquiduiuificitÃisomnefcemininwn^Uoceiiim y faeceruntfilif ïfrdël fecundum uerbum Bdlddtn ut recedereÃcerent CT defpicere uerbum domni propter Phogor.Hxconfliuitt tmdignum.ut dd tUecebrdtn fx^ min e fupponerattur, per qudsnon folu/m corpordU^ ter, fedetidin fpiritdliter inddorditdo idolo fomicdren^ tur,iji(dnda dederit EdUdin fcripturd non dixit,O' tdittë dppdretfà cîum elfe,cum hic coinmemordtur. Sic ergo poiuit O' redire tpfe Edlddin qui idm ierdt in locum fuît Kt modo locum eins inte'digdiniu peregrindtionis hofpb^ tium,qu!s hoe fcripturd tdcuerit. Vbi fint ciuitates refugiorum. Qiixftio, LXlin» Vid eÃ: quod dit : Et erunt ciuitdtes uobîs refilt;â gid .t uindicdfite fdiiguinem, O non morietur ts quioccidit quodduf^ ft et in confpeilu Sy^^ iudiciu,cü de his loqudtur qui iiolëtes ocà de^ rii»,etdlibi diidttiinc unumquent^ in tdli cduftdconÃt^ gientium exire liberum de ciuitdte quo coi^gerdt, cum ficerdos ittdxiinits fterit deÃtmUui ? Qjiomodo ergo hic dicit.O non morietnr is quioccidit quoddufj; ftet in co fpeëdu Syndgog£ in iudicium.nift quid ideo iudicdtur, ut tun: ci hcedtejfe in ciuitdte reftgij ft mdniftftumfti: ^umjùerù in iudicio,lt;^ nolens occiderit. Qiiomodointcrfici inbeanir homii* cida. Qiiæftio.LXV. Vid edi qiiod dit ; Qj}; uindicdt fdnguinem,h pfe interfteidt homiciddm,cum occurrerit ei b fteinterficiet eum : Sic eniin fondt mxle in^ teUige!itibus,qKiftpdfint O'ftneiudicio ddtufieritub tori mortis propin jui fui iitS occidendi eius interftélo-rein.Sed hoc intelligi uoluit,quid fecundum id quod fm prd diélimt eft,qui occiderit,con-iigidt dd undin de etui =« tdtibus refugiorum,quoufqiftet i« i«d:ciii»n,ne dnte,inra uenttis 4 propinquo occiddtur,quid etft nolës occidit prje ter iHm ciuitdtes inuentiisxciditur. Cumuero dd iudh cium fteteritin uliqud cdrumciuitdtivgt;n,O'iudictüils fue rithomiciddindliqudedrumin qudjtigere conced/tur, O'effeibinonftnitur,tum idm demum iudicdtum ubi^ cunq; compertum propinquo licetoccidere. Neq; enim opus eft cum dd iudicium deduci,cum idm fùerit ludicd^ tus homicidd,0'propt(rei de iftis ciuitdtibuf pulfus ftt. |
EIVSDEMDIVI AVRE^ Irj Auguftini Hiponenfis Egt; pifeopi,liber quincusquæ# ftionuin fuperDeuten ronomiû indpiu Qiiomodo deus fignificetur fie eneaditi« ' tor hominiira.vt tarnen ipfi homines cooperentur. Qiiaeftio. I. EO Q_VOD COMMEsDcuf.i mordt Moyfes dixiffe populo tmen» tihoftes inhdbitdntes tcrrdmquoin troducendus Ãiie,Nepduedtis neq; ti^ medtis db eis, dns deus nofter q pr£ I cedetdntefticiemueftrdm,ipfeftmul dcbelldbiteosuobifcum,fdtis oftenditur itdeffèddiutorë deum,ut etidm homines dgdnt dliquid. Qiiomodo deus indurauit fpiritum Seon. Qiiæftio. II. Et noluit Seon rex Efebon trdnftrenosper ipfum, Dent, a quonidmindurduerdt dominus deus nofter fpiri^ tum eius, O' confortduit cor eius ut trdderetur in mdnus tuds ftcut in hdc die.'H£c dicens tioyfes dum populu dis loquitur tdle dliquid commemordt qudle dicebdtur in E=» xodo: EgoindurduicorPhdrdoiiis,0'quodinVfdlniis legitur. Conuertit cor eprum ut odiffent populum eius. paim. ) o 4 i:Jectdceturhiccdulfdindurdtionishuius,cumdicitur,ut trdderetur in mdnus tUds ftcut in hdc die,id eft ut uinces returd te,quod non fteretnift r^fteret,nondutemrefts pomi.,, fterctnift cordcobdurdto.Cuiusreiiufticidmftqupftes Roâ»* ? rimus,infcrutdbilid funt iudicid det,lnitiuitds dutem non eft dpud deum. Sine notdiidum eft conftirtdtum car poffe did etidm in mdlo. QuomodoOgreliquus dicaturexgigan tibus. Qtiæftio.Ill. VErumtdmen Ogrex Bdfdn reliquus ftëlus eft 4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â Rdphdim,Hx nomine quod eft Rdphdim gigis tes ftgnificdri in HebrtCd lingud dicunt qui edm nouerut. Vnde quod hdbent pheriq^ codices,dereUHus eft d Kds phdim,pldnius utiq; dicitur,reliquus fiiilus eft,ut ipfe ex illisremdnftffeinteUigAtur.Cuiusetid confequenter los gitudo Oâldtitudo ftrreileëliconiemordtur,ddeius md gnitudinem commendunddm. Qiiæ differentia fit inter fimilitudincm dC imaginem,cum dicitur,Similitude nem autem omnem imaginem. QtJa^fiio« IIIL NF focceritis iniquitdtem,O' neftcidtis uobiftpfts nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* fculptilem ftmili'tudinem,dutomnan imdginem. QJiid interfit inter ftmilitudinem. O' imdginem qupri folet. Sed hie no uideo quid intereffe uoluerit,nift dut duo bus iftis uoedbulis undrë ftgnificduerit,dut ftmilitudis né dixerit. Si uerbi grdtidfidt ftdtud uel ftmuldcru hdbës epgient |
|
Q_VAESTIONVM SVPER DE VTER ON OMI VM. tffigsemhumanam,nontarnen alieuiushominis expri^ An gentibus videatur pcrmiHiimcoIere folem amp;nbsp;ftellas,amp; omnem ornatum manturliniamentaâÃeutpi£tores uel Ãatuarij Ãeiunt intuentes eos quos pinguntuel fingunt.Hane enim iman ginem diei nemo dubitauerit,feeundtim quam dtÃinüio nem omnis imago etiam Ãmilitudo eR,nonomnis Ãmb Utudo etiam imago eR. Vndeà gemini inter feÃmiles Ãnt,Ãmilitudo diei poteà alteriiis cuiuslibet in altero. non imago.SiautempatrifiliusÃmilisÃt,etiam imago reäedieitur,utpt pater prototypus,unde ilia imago ex preÃe uideatur quarum aUa funteiufdem fubÃanti£,Ã^ Ãeut filius,alite non eiufdem,Ãeutpiäura,Vnde iüud qdâ 'Gene t. nbsp;in Geneà feriptum eH : Faff à drt« hominem ad imagb nemdei,maniÃÃumeÃitadiäivm,ut noneiufdem fub» fiantiteÃt imago qua faiia eÃ. Si enim eiufdem eÃfet,no militudincm,eum fuperius diäum efÃtfVaeiamus homi= nemadimaginem OâÃmilitudinö noÃram j quibufdara uifumeRÃmihtudinemaliquidampliuseÃe quam mae ginem,quod homini reÃrinando per ChrtÃi gratiam po Ãea feruaretur. lAiror autem à no propterea poÃeaimaii ginem folam uoluit eommemorare,quta ubi imago,eon^ tinuoOâÃmilitudoeÃ.Vnde O'hie Nioyfes Ãmilitudb nemO'imaginemÃeriuetat feeundum eamÃrtaÃe ra» tionem quam diximttsAn deealogo autem generaliter di citur,nullamÃeridebcreÃmilitudinem,nee imago eom^ memoratur. Cum enim nuUaÃmilitudo fit, proeuldubio nee imago Ãt,quoniamÃimago,utiq; Ãmilitudo: iicn autemÃÃtÃmilitudo eontinuoÃt Oâ imago,tarneà nul la Ãmilitudo,fequitur ut nuVa imago. Detiiq; ubiprehb buit Ãmilitudinem O' imaginem,homines inteüigiuolu^ it,ubi O'ÃmilitudinemÃeripoteÃ,nonhuius autittiits, fedeuiuslibâ¬thominis,et imago,id eÃjjuiusproprie,uel illius hominis. Cum uero de peeoribiu dieeretur,ätq^ ira! rationabilibits animantibiis, folam Ãmilitudinem dixit. QuitenimreperirepoteR quiÃbi unum eonÃituat ea^ nem,uel quid eiufmodi quem intuens eins imaginem ptn^ gat,autÃngati Qjiodde hominibus ufitatiÃimumeü. Ocut. 4 Gene. ) Qiiid Ã'gnificeturpcr aquam. Quseftio. V. Vid eà autem quod ait : Similitudinem »mnis pifeis O'quteeunq; funt in aquis fub terra. An O'aquam propter tradabikm eorpulentia terram inteüigi uoluit,O'feeundum hoe im eo quod ferb ptHmeSl,foceitdeuseaelumOâterram, Oâaquas debe^ mus aeeipere f AÃidue quippe feriptura his duabus par^ tibus eommemoratis,uniuerftm mundum uult inteüigi, PtiUn.fit, feeundum iüud'.Auxiliummeum à domino quifÅeit eoelu/mO'terram,Oinnumerabiliaeiufmodi. Anideo diilum eÃ,fub terra,quöd terra mà fuperior aquis e/fet, habitari utic^ ab hominibus O animalia terrena habere aonpoffet. |
cceli, Qiiaeftio, VI Et ne fitfpiciens in calum, CT «tWe/w folem Oâ fteb De ut. 4 läi O' oinnem ornatum cÅli errant adoret ea, O' fcruiM iÃK qult;e diflribuit dominut deus tuut ea omnihut gentibut qu£ funt fub calo : iJon ita didum eà tanq det» tK priieceperit ea coli à gentibus, à folo autetn populo fuo noticoli,Ãedautitadiil(imeÃ,q, deus pritfcierit gentes culturam exhibiturashls cceleÃibuStOquot; tarnen hoe pre-feiens creauerit eas^eum uero populum fturn frturum ef fe prefeiuerit i^ui iÃa non eolèret.Aut dtÃribuit diâum eÃ,utintelligaturufus quieommendatur in GeneÃ,vt Ãnt inÃgnis O' in temporibus in diebiis O' in annis, quem ufum in eis eommunem habet populus dei eum om» nibusgentibus,nonauteultum quem habentaliegètes. Qijomodo fimilitudo ibi pofteagenera«' liter capitur. Quæftio.VII. TK T r.obUuifeamini teÃamentum domini dei ueÃri 1 âJi^od difpofuitaduos,0âfaeiatisuobifmetipÃs fculptilemÃmilitudinem omnium qu£cunq^ conÃituit tibi dominus deus tuus.Hieeerte generaliter loquens Ãn militudinempofuit,imaginem taeuit, quoniam à nulla ÃtÃmilitudo,proãlo nee imago, quia ubi imago,eonti-* nuo Ãmilitudo,quis no ibi Ãmilitudo eotintfo,ubi imago.. Quidfitafummo cÅli vfcç ad fummiitn cÅ!i5amp; quid fubaudiendû,amp;' quidina telligendum. Quæftio. VIIL QVierentium quomododiüumÃt: interrogate di j es priores qui Ãerunt priores te,ex die qua crea^ uitdeus hominem fuper terram,à fummo D cut. ff Dtut.4 eceliufqiOdfummum eÅli.Subauditur eni,interrogate. Videtur autemÃgniÃeare totum orbem terrarum. Sed eur.1.fummoeceh ufq^adfummumeoelidieat,nonafum mo terr£ uÃj: ad fummum terra,no eà faeiledinofeeie. .r, f- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J t .â n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;.. Mitth.x4 Talts enim quadam loeutioeÃ,Om Euangeuo cum di-» cit dominus,^ eongregabuntur elecli eius à fummis ece» lorum ufqi ad termines eorum.lîifiÃrte hoe nee in ho^* minibus,nee in angelis auditum effe uult inteüigi, quod in boe populo faitum Ãngulariter commendatjjoe enim fequitur ; SifadlumeÃfeeundumuerbum magnum hoc, à auditum eà tale quid,à audiuit gens uocem dei uiuen* tis loquentis è medio ignis,quemadmodum audifli tu CJquot; uidiÃi. QuodÃita eÃ,ut nee in homiiubus nee in angelis hoe dieat aiiditum,quid eÃergo iüud in Euangelio, AÃt mis ecclorum ufq^ ad termineseorum,eumÃne dubio dominus hoe ait,eum de nouiÃima eleilorum fuoru eon« gregaticne loqueretur Æ Qiiomododieat Moyfes, Dominus dis Ipofuit teftamentum ad vos,non pa= tribus vcüris. QiiæftioIX. Vid eà quod M.oyfes ait : Dominus deus ue= Ãer difpofuit ad uos teÃamentum in Oreb: No« |
|
LIBER Q_V INT VS. Non fjatribus ueÃris difpofuit diîs teflämentuhcc, fed äduoshicomnesuiMentethodie Ãcie ad freiem locutm eftdominufiduos in montée medio i^nis.An quid iUi quinoningrediunturin terrdm promiÃionii, (mortui funtenimomnes) non pertinent dd hoc teÃdinentum, quorum tunc recognitie frild eR,cum 4 uigintidnnis a» tdtii er fuprdnumerdrenturufj; dd quinqudgmtd 4«= noshdbilesddbellum ? Quomodoergo iUis locutui eR dominuf qui hodie uiuunt ( An quid ex uigintidnnis Gr uifrd potueruitt multi tunc eÃe qui hoc bene meminiÃent * idieni db iOd pocnd,qudm doininui conftituit illis qui tue numerdtifuntnonintrdrein terrü promiÃionis,ut hos utiq; appeüdt qui quis uigintidnnorum GX fuprd no efr fent,qudndo deus in monte loquebdtur ut numerdri tune po(fent,potuerunt tdmen eÃe dnnorum decan GT nouem Cr infrd ufq; dd puerilem ietdtë,qud; poÃeitt iüd qu£ fr^ Hd GT diild funt GTuidere GT dudire cr memorid reti^ nere. Sed quid eR quod dit : Fdcie dd freian locutus eà do minus dduos,quospdulodnte mdxime ddmonere curd^ uit,quod nuHtim fimilitudinem uiderint,fed foldm uocem (Je medio ignis dudierinti An propter rerum euidentid GT quoddmodo prjefentid nidnifrÃdt^e diuinitdtis,de qud dubitdrenanopoÃet,hisuerbisufus eà ? QuodÃitdeà qfsid prohibetdeipfr Moyfehocintelligi,eo quoddeillo didu eA quod freie ddfreie locutus Ãtcueo dns,utnec ipfe dliquid oculisuiderttpr£terignë(Andliquiddm^ pliusuidiÃe mteUigitur,quidfcriptumeAeum IntrdÃi in nebuldm uel nimbiim, ubi erdt deus ? Sed GTà dliquid dmplius uidit qudm illi,non earn tdmen mortdlibus ocu= lisutdiÃedei fubÃdntid exiUiseiits uerbis intelligi po:gt; teÃ,quibusditdco: St inueni grdtidmdntete,oÃende mihitemetipfumutfeienteruidedm te.F^eq; enim drbi^ trdndum eà hune populum,eui tà oyfes loquebdtur, Ãc tunc uidiÃe deum freie dd freiem qudndo m monte loque . Cor., à nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ignis,quemddmodum ApoÃolus dixit in pne nos eum eÃe uifuros,ubi dit : Videmus nunc per fpes culum (« cenigmdte, tuncdutemfreieddfreiem. Quid dutem hoc GT qudntum eÃet confequenter dperuit dii^ cens,Nunc fcio ex pdrte,ttmc dutem cognofcdmÃeut et cognittis fm. Quod etidin ipfum cdutedccipiendum eÃ, ne tdntdm putetur hdbitunts homo cognitionem dei qtu nunc hdbet hominis deus,fedpro Ãio modo itd perfiîld, ut ei nihil ddhuc expedetur dddendum,ut quem perfrile nunc deus nouit hominem,fed tdmenÃcut deus hominë, Matth nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ptrfrAe nouerit homo deum, fed tdmen Ãcut ho ' tno deum. Neq; enim quid didum eà : F-Ãaie perfidiÃ^ cutpdterueÃercaeleÃis perfrélus eA,ideo sequdlitdtem pdtris qiidm uerbum hdbet unigenitu, fperdre debemus, quÃnuis non defrerint qui GT hoc fiiturum putduerint, nià frrte quid dicdnt pdrum 'mteüigimus. QiiomodoMoyfes ftet interdcum 5C populum. Quæftio, X. |
LIX Zâ^ Vid eà quod dit. Et egoÃlt;Ãgt;dm inter deum GT uos in tempore illo dnnuncidre uobis uerbd do:â Deut, i mini : Tdnq in loco eÃet dominus, hoc eà 'm monte unde iüi uoces dudiebdiit. Quod Ãc dccipiendum eA,ut non ex hoc fufpicemur dei fubÃdntidm in uUo dli^ quo eÃe corpordli loco,qui eà ubiq; totus,necper loco^ rum interudüd propinqudtdut recedit,fed demonÃrdtio neseitts inedcredturdqu£non eA quod ipfe,non dliter humdnis fenÃbus exhibentur.Vnde dominus uokns du» frrre db huiufmodi fufpitionibus mentem noÃrdm, qui» bus putdtur de loco dliquo contineri : Veniet inquit hord Io*quot;â»-*' qudndo neqi in monte hoc,neq; in Nierofolymis ddord» . 3 bitispdtrem. Vosddordtis quodnefcitis,nos ddordmus quod fcimus,quid fdlus ex lud£is eÃ. Sed uaiit hord GT nunceA,qudndoueri ddordtores ddordbunt pdtrem in fpiritu er ueritdte. NdmGTpdter tdles qu£rit qui ddo» rent eum. Spiritus eà deus,Gr eos qui ddordnt eu in fpi» ritu GT ueritdte oportet ddordre. lAedium ergo fe dixit M oyfes non inter dei fubÃdntidm et populum interudUo dliquo loci,fed quid per eum pldcuit populum dudirec£» tard dei uerbd poÃedq uehementer eà territus,duditd di» medio ignis uocem dei dicentes decdlogum legis. Sed me» ritoqu£riturquomododccipidtuur h£c uerbd Deute» ronomijdicentelÃoyfe: Et ego Ãdbdin inter deivm gy uos in tempore iUo dnnuncidre uobis uerbd domini, quo» nidintimuiÃisdfdcieignis,cr nondfeendiÃis in mon» tem dicens :Ego fum dominus deus tuus etc. Qjt£ idnt uerbd dei funt qu£ decdlogus continet ? Quid ergo uult quoddddiditdicais, Si enim putduerimus hyperbdton^ ut ordo uerborumÃt, GT egoÃdbdm inter deum GT uos in tempore lUo dnnuncidre uobis uerbd domini dicens, E» go fum dominus deus tuus, non erit uerum. Hon enim h£c uerbd per tAoyfen populus,fed de medio ignis dudi» uit. Qÿod cum fuÃinere non poÃct,dudito decdlogo,po» ÃulduitutpcrMoyfenc£terddudiret. KeÃdtergo ut quod poÃtum esl,iicens,pro eo poÃtum intelligdmus,dc fi eÃietfUt diceret,ut iÃeÃt fenfus,Et ego fldbd inter deH GT uos in tempor eiüo dnnuncidre uobis uerbd domini^ quonidm timuiÃis d fdcie ignis gy non dÃendiÃis itimo» tem,cum dicerct,Ego fum dominus deus tuus,utfubdu» didtur,cum diceretuttq^ dominus. Cum enim h£c uerbd diceret dominus,qu£ confequenter ex decdlogo cunAd commemordt,tunctimuitpopulus dfdcieignis,gy non dfeendit in montan,zy rogduit ut per lAoyfen potius uer bddominidudiret.Qjieuerbd Istoyfes commanordt 'm DeuteronomiodiAdÃbid populo,cum dudire idm nol» lent uocan dei, fed per eum peterent Ãbi dici qu£ dice» bdtdeus,ideA,ecccoÃendit dominus deus noÃernobii gloridm fudm,gyuocc eius dudiuimus e medio ignis etc, No eddê prorfus leguntur 'm Exodo ubiprimu ndrrdtd funt qu£ mo repetutur.Vnde 'mteüigdmus,qd' dliquotiës idmeommemorduinoneÃein menddtio dcputdiâdum,fr dlijs quibushbet uerbis eddein uoluntds ntdnifrÃdtur, propter |
|
Q_VAESTIONVM SVPER D EVT ER VN O MI VM. Dtut.f profttcrEudn^eli/idrum etiitmuerbii.qMiedb imperitii cdlumniofis tdnq repugndntid repriebenduntur.Ne^ gienimmdgnum trdt Koyà dttendere, qu£ 'm Exodo fcripferdt,Cf eifdem omnino uerbisiTldrepetere,niÃp^ tineret dd fdnfios doélores no/lros hocipfum tnÃnudre dicentibuft»tnihildliud in uerbis loquentium gu£rdnt nifi uoltMtdtem,propter quant enunciandam uerbd inÃi tutdfunt. Quomodo didiim fit tn Hebræo a domp no : Qin's dabit fic cor corum in eis vttimeantme.Quæftfo. XL QVideflquoddit Moyfes diilttmÃbieffc à domb not dpopulo Hebrao ; Quis ddbit ejjiÃc tor eo^ rumineis,uttimedntme,e:rcuÃodidtumd-ddtdmed? Anhicidm uult inteUigi grdtid fudconcedi hoe beneficium utÃt 'm hominibus iuÃieid deiexfide,no qudà propria uelut ex lege.Hoc enim per prophetam û gnificat dicens : Aufrram eis cor., lapidewm, dabo eis Eïtch.jc cor carneum.Quodpropterfenfum diAumeÃ,queca» ro habet,Ct'ldpit non habet,uerbo utiq; translato. Hoc» Kine nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tpfum 0â alibi dicit, Ecce dies ueniunt dicit dominus, G}' ' â confummabofuperdomumtfraëfet^fuperdomumïuda teÃamcn:iumnouum,non fecundum teÃamentum quod difpofui ad patres eorum,in die qua apprehendi manum eorum,ut educerem eos de terra Aegypti,quoniä hoc eà teÃamentum quod difpofui ad eos,pofl dies iHos dans le ges meas 'm cor eorum,ZT in mente eorum fuperferibam eas,ZTiniquitatum eorum ZT peccatorum eorum no me mor eroamplius.Hic enim difrernitnouum teÃamentu dueteri,quödinueteridataeA lex, 'm tabulislapideis,in *' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nouo autem in cordibus,quod fit per gratiam. 'Vnde ZT Ocut. S Dcut.|} ApoÃolus dicit :}ion 'm tabulis ldpideis,fed in tabulis cordis carnalibus.Etdlio loco : idoneos inquit fix At mi» niÃros noui teÃamenti,non littera fed fpiritu. Qiiomodo de domino dicatur ; Et in no« mine eiusiurabitjan iurari praecipia« tun Quæftio. XIL /âX Vod ait de domino ; Et in nomine eius iurabis. } lJonitapraccptumdccipiendum eÃquaà iu» ^^rari iuÃerit,fed in dlterius alicuius dei nomi» ne iurare prohibuit. Melius autem fit,à fecundum Euan» gelium non iurdueris,non quid mala eà uera iurdtio,fcd nemperiuriumincidaturfrcilitateiurandL Ojii eiiim iurdt,nonfolumucrum,fed Aiam frlfum iurare peteÃ. Quiautemomnino non iurat.'a periurio longe ambu» lat. Qiiomodo aperte dicatur quod alibi obs* fcurc ; Et cognita faceret quæ in cor« de tuo funt. Qiiæftio.XIIL Et recordaberis omnem uiam per quam duxit te do minus deus tuus in deferto,utdffiigerette nbsp;nbsp;nbsp;tep» |
tarette,zrcognitafrceretqu£in cordetuo funt,à ob» feruabis mandata eius,an non. Uic apertius diAum quod alibi gencre locutionis obfrurtim eA ubilegitur: T emp» tilt uos dominus deus ueÃer,utÃiatà diligitis eum. In^ teüigitur enim poÃtum efÃ,ut fciat,pro eo quod eA, ut feirefreidt,quomodo dilucide diAum eA,ut temptaret te Oeognitafreeretqua 'm corde tuo funt.t^cn enim aitt utcognoÃeret,quod quidem à dixiÃet,inteüigendum e^ rat,cognitd freeret.^ Quomodo qui prius laudabantufjnunc dura cetuice clTc dicantur in vitupc* rationem eorQ.Qiiæftio.XlIIi. Et fries hodie,quia non propter iufiicids tuas dosOeut.9 minus deus tuusdat tibi terram bonam iflam ha» reditdre,quonidm populus duraceruicees.CerteiÃi Ãst qui propterea non merueruntperire in defrrto,quid ne» frierunt dexter am aut ÃniÃram: Ecceiam dura cerui» cedppellantur.'Vndeuidendum eA illud in facramento efÃe diAum,non quod iÃorum mérita commendata Ãnt. Nam nequisexiÃimet fubito ifros uituperabiles fr Aos qui merito friÃintante laudaA,paulopoÃ: eis dicitur z Memoreris,neobliuifrdris quanta exdcerbafti domina deum tuum in defrrto,ex qua die exiftis de terra Aegy» pti donee uenifriin locum hunc mcredulus perfeueraÃi^f addominum.CiupdÃquidam eorum tales erdnt,quicii uero fideles CT boni,etiam à non utiq; iüis datur terra miÃionis nefriunt dexteram dutÃniflrdm,ut hoc Ãc 'm» teüigdmusqudÃ,nonoffenderintdeum.'l^dm O patres eorum qui mortui fiunt nec 'm eandem terram intrare per miÃi funt,tales inueniunturfiiifÃe utin eiseÃent quidam etiam boni.Propterquod ApoÃolus.noomnes fedquof» dam eorum dicit olfendifiè,in quibus eoru peccata cbm» memordt. Similes quippe ifles parentibus fuis ita eui» dentius docetjO ipfe frriptura Deuteronemij quod con» fequenter ddiungit dicens t'Ettn Oreb exacerbaflis do» minum,vbi certe lUi exdeerbduerunt,qui propter eadem mala mérita fua non funt in terra promiÃionss induAü Cumin ExodoMoyfes verba kgfs ferii* pififle dicatur, quomodo id dco afcri bitur, Qiiæftio. XV. IN lUo tempore dixit dominus dd me, Excide tibidû^ ds tibulds Idpidedf quemadmodum priores, cr afcë^ de dd me 'm montem,^^ Ãcies tibi dream ligned CT fcri-gt; bdm in tdbulù uerbd qu£ erant in tdbulis priortbtu quds contriuifli,e^ 'immitteseas 'm-drcam,Et fcccidredmex lignis imputribilibustex excididuds tabulas lapideds,û eut priores, O' dfcendi m montem,0â dult;e tabula in dud bus manibus meis.Et fcripÃt 'm tabulisfecundum fcri« pturam priorem decern uerbd qua loeutius eA deminut ad uos 'm monte c medio ignis,O' dedit eas dominus mi^ hi.J^on imerito quaritur quomodo hac Deuteronomio dicantur Moyferecolentedc repetentequa geÃafunt,cit 'm Exodo,ubi primu haedidla cr fréta narantur itaÃt Ãriptum. Et dixit dominus ad lAoyÃn : Scribe tibi uer» bdhac,etenihtuerbiskispofuitefiamentutibietïfraèl Exc.h Et |
LIBER CtViNTVS.
LX
|
Et erdt ibi Koy/cs in confpeólu dcmitii qtiadragintd die bus,cr (juddrdgintd tioélibm : Panem non mdiiducduit, crdlt;]u.im notibikit,crÃriplitin tdbulis ucrbd te^dmé tl dcccm uerbd.Cti ergo in Exodo ipfc bloyfes in tdbulis dccclegii uerbd [cripfijje ndrretur,(juo hoe in Deutero' nomio dein in tdbulis eudem uerbd fcripÃfje recoUtur. Deniej; ülud quad in Exodo cum trdnfeunter trd^tdre-s mu-s,cxquidnobisineddilferentid. uifiim Ãierit Uteris minddrcmin,cur prières tdbuUe que contrite funr digi to deiÃripte refirdntur,fecundds dutem tdmdiu in dred tdbertideuloq; mdnfurds,ipfe h\oyfes fcripÃffedicdtur, itdutperhduc diffes-entidin duo teÃdmentd Ãgnifiedtd tjÃe diximn,ut in ueteri teÃdmento lex commenddretur tdiiq Opus dei,ubihoino nihilÃcecerit,eo q, lex timoré no poÃ'et tmpleri,quonidm cum uereÃt opus legis,chdritd-s tefit,non timore,que chdritds grdtid eà teÃdmetinoui. Itifo in Ãecundis tdbulis homo legitur fcripÃjÃe uerbd dei qKM homo poteà Ãcere opus legis per chdritdtem iusli^ cte,quoJ non poteÃper timorem pane. Elunc ergoeü legiturin Deuteronemio deÃecundistdbulisitd diäum, Et cxcidi duds tdbulds Idpideds Ãcut priores,et dÃtedi 'm montem ey due tdbule in mduibus meis, ZTÃcripÃt m td bulis fecunium Ãcripturdm priorem decem uerbd : bion enim dit,etÃcripÃ,ÃedÃ:ripÃt,hoc eü deus ÃripÃt,Ãcut pdulodiitedixerdt uerbd deiÃbidi(id:Excide tibi dums tdbulds Idpideds quemddmodum priores,Gf dÃcende dd me in montem,zyÃcies tibi drcdm lignedin,zy Ãribdin in tdbulis uerbd que erdnt in tdbulis prioribus,DiÃcutics dd ndÃcitur que/iio,^ utrdsq; tdbulds,id eÃ,et priores et Ãecundds deus hic legitur fcrtpÃÃc,non homo : Sedà 'm tpÃoquoq; Exodouerbd deilegdtitur,ubiiubetedfdc td^ bulds Ãecundds cxcidi d t-^oy Ãe,tuhil aliud inuenitur, qua ®â'ogt;54 ipÃumdeumfeedÃdempromiÃÃÃe Ãeripturum. Ndm itd ÃcriptumeÃ: Etdixit dominus ad MoyÃen : Excidetibi duds tabulas Idpideds Ãcut C/ priores Cr dÃcende ad me in montem,Zf Ãcribdm 'm tdbulis uerbd que erdnt'm td^: bulis prioribtis quds tu contriuiÃi. Excepta itaqplibro DeuteronomiÃqueÃionem iÃam etiam Ãolus liber Exo« di continet quomododixeritdciis,EtÃcribdm in tdbulis Exo Ã4 fterbdqueerdnt in tdbulisprioribtis, cum pdulopoÃle^ gdtur : Scribe tibi uerbd hec,ctenim in uerbis his poÃui teÃdmentumtibi^lÃrdel,Et erat ibi MoyÃes in con-Ãpe^bu demini quadragintd dicbiis Zf quadragintd nodi bus,pdnem non mdnducduit Zf dqudm non bibit,ZfÃcri pÃt in tdbulis uerbd teÃdmettti,decem uerbd. Si enim Ãu per ms quoddiébum eÃ,Scribe tibi uerbd hec,etenim in uerbis bis poÃui teÃamentum tibi Zf iÃrdel, ad Ãuperiord pertinct,que deus itd precipiebdt,ut non in duabiis Idpia deis tdbulis Ãcriberentur,Ãed in libro legis ubi multd con^ ÃcriptdÃunt,certe tOud quodÃetpiitur, EteratibiMoy^ Ães in conÃpeäu donüniquddrdgintd dtebtis Zf quddrd^ gin d noilihus,pdtie)n non mdnducduit Zf aquam non Pibit,CfÃcripÃtiii tdbulis uerbd teÃamenti, decem uer» bd,Ãdtis mdnifiÃdt eimdem IloyÃen in tdbulis hec decent uerbd jcripÃÃÃe,non deum,tlt;liÃforte uiolenter quidem, Ãed certd neceÃitdtecopeliuiKur, ubiditHum eÃ,zfÃcri^ pÃt in tdbulis uerbd teÃamenti,decem uerba,non Moyu Ãen ÃubdudireÃed dominum. Supra enim poÃtum eÃ, Et erat ibi MoyÃes in conÃpedu domini,ut d domino in cu^ ius conÃpeilu erat, MoyÃes quadragintd diebiis Zf quadragintd noétibus pdnem non manducans Zf quam non btbens Ãcriptd intelligdntur hicc decem uerbit in tdbulis,Ãcut antepromiÃerdt. Quod à ita e{l,no qui^ dem iüd difÃerentid duorum teÃamentorum qutc nobis uiÃd eà in bis uerbis commendari poteÃ,quando Zf prio res Zf Ãecundds tabulasÃcripÃt,non homo,Ãed deus.Veat rumtamen tüa certe diÃantia non habet dubitationent quid priores tabulas,Zf deusÃoecit,Zf deus ÃcripÃt,tio enim time diiltvm eÃad MoyÃcn,Excidetibiduas tabu» las,Ãed itd potius legitur. Et conuerÃus MoyÃes deÃcendit de monte, Zf du£ tdbul£ teÃimonij in manibus eius, ta» bul£ ldpide£ Ãcripturd ex utraq; parte hincatq; hiitc erat Ãcript£,Zf tabul£ opus deierät,Zf Ãeriptura Ãcripturd dei eÃÃculptd in tabuiis.lam eniÃuperius dixerat eaÃde tabulasÃcriptasdigitodei,Ãcloquens, Et dedit Moyà Ãatim utcefÃauit loquiad eum in monte Sina duas tabu» las teÃimoinj, tabulas lapideas Ãcriptas digito dei. ibi er» go et tabul£ opus deicrdnt,et Ãeriptura ear « digito dei Ã^la.Secundas autem tabulasipÃe MoyÃes iubetur ex» cidere,ut ipÃecerto opere humano inteUigantur exeiÃd, quiseasdeus ipà ÃcripÃerit,Ãcut promiÃt cum iuberet excidi. Eorro autem à diligentius attenddmus,ideo utrïê q; diibum eÃÃe in Ãecundis tabulis,quid Zf deusÃeecit per gratiam Ãuam opus legis in homine,Zf homo perfidem Ãuam ÃuÃeipiens gratiam dei pertinens ad teÃamentum nouumcooperator eÃddiuuantisdei,ldeoautem impris Bomr» mis Ãolum Opus deicommemoratur,quid lex Ãpiritalis eà Zf lex Ãan{la,Zf mandatum Ãanilum Zf bonum Zf iu» Ãum.ldeo uero nuV.u opus hominis ibi commemoratur. |
Komx,|» quid infidèles no contemperantur adiutorio grati£,Ãedia gnorantes dei iuÃiciam Zf Ãuam uolentes conÃituere,iii Ãici£ dei non Ãunt Ãubieilii. Vnde iÃis lex adcondemnatio nem ualet,quod Ãgnificat coiitritio tabularum. Profiilo non cogimur uiolcnto inteUeüu Ãubaudire qdâ deus Ãeri» pÃerit,ubi Ãcripturadicit : Et erat ibi MoyÃes in conÃpes äudomini quadragintd diebus Zf quadragintd noi^i» bus,pdnem non mandueduit Zf dquain non bibit Zf Ãeri pÃt in tabulis uerba teÃdmenti : Vbi udlae Ãonat ÃcripÃà Ãe MoyÃen : Sed ideo Ãuperius deus Ãe promiÃt Ãcriptu rum,Zf in Deuteronomio, non Ãolum itd promiÃÃÃe,ut rumetiam ipÃeÃcripÃÃeenrdratur,ut Ãgiiificetur quod dit ApoÃolus,Deus eni eà qui operatur in uobis et ueüe, Zf operari pro bond uoluntate,hoc eà in eis qui_ ex Ãde Phiifp.« gratiaÃuÃcipiut, Zf no Ãuä iuÃieia uolunt Ãatuere,Ãed iu Ãici£ deiÃubiecliÃutfUtipà Ãnt in ChriÃo iuÃieia dei. Elam Zf |
CLVAESTIONVM SVPER DEVTER ON OMIVM.
|
l^dmO' iTlic Apoftolus utrumqi dicit. O' deum operdri, O' ipfos.t^dmft non operdbdntur,quomodo eis dicebat eum timoré O' tremore ueftrdm ipforum fdlutem operd» minii Operdtur ergo ille,cooperdmur nos. Non enim dufirt, fed ddiuudt bone uoluntdtis drbitrium. Qiiid per tnbum Leni hgnificctiif. Qiiæftio. XVL IN iTlo tempore diflinxit dominus tribu Leui portd» re drcdm teftdmenti domini, dÃiftere cordm domino miniftrdreO'ordre 'mnomineeiusufqftn hune diem. propter hoc non eft Leuitis pdrs O' fors cum ftdtribus fuis,dominus ipfepdrseius eft,ftcut dixit ei.Niftp hdnc tribum ftgnificdretur uniuerfum regdle fdcerdotium,qtr dd nouum pertinet teftdmentum,nullo modo duf us effet Deu(.)o Phim.-rz dicere homo,qui ex eddem tribu non erdt : Pdrs med do» pÃiimo ; Dominus pdrs hiereditdtis me£. Qiiomodo verba legjs praecipiatur fupcr limina domorum fiC ianuarum fenbi cQ idfaflum non fif.Qp.X VIL 1 » nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vi'f eft quod prrcepit Koyfes comenddns uer bd domini O' dit ; Scribetis ed fuper limind do morumueftrdrumO' idnudrumueftrdrum, eum hoc fecundum proprietdtem nemo fèciffeïfrdèlitd» rum lommemoreturueilegdtur,quid nec quiff poteft, nift forte diuiddt ed per multds pdrtes domus fux i An hy perbolied commenddtio eft,fteut multd dicuntur. Cur décimas Leuitis alibidariiufîasjiubct roanducariin ciuitare ubitemplum crat. Qiiæftio. XVIIL quot;Vierendum quomodo iubedt decimdtiones om» nium fi-uäuum O' primitiud pecorum non mu ducdri nift inciuitdteubitemplumerdt,cum eds Leuitis ddri in lege prieceperit. Qiiomododeustemptarc dicatur Quxftio. XIX. Deut.)» O' I dutèfurrexerit 'm te Prophetd feu fomnidtor fom» â â * f^nidns O' dederit tibifignum uel prodigium, O' ue» neritftgnumftueprodigiumquodlocutiis eH dd te di» cens : Edmus O'fcrtiidmusdijsdlienisquos nefciftis,no dudietis uerbd Prophete lüitis uel fomnidntis fomntu il» tud,quonidm temptdt dominus deus uefter uos feire, dn diligdtis dominum deu ueftrum ex toto corde ueftro O' extotd dnintd ueftrd. Hoc quiddm interprétés Idtini non itd pofuerunt,fcire dn diligdtis,fed ut feidnt an dili» gdtis,quiseddemfententid uidedtur. Verumidmenillud quod diëturn eft,fcire,fdcilius dd illos refirtur,utfic de» cipidmus,temptdtuosfcire,dc ft diceretur,tcmptdndo uos fdcit fcire.Vbi fdneinteUigi uoluit etidm iUdqutd diuindntibiis non fecundum deum dicuntur,ft dcciderint qu£ dicuntur,non dccipienddfic utfidnt quie prlt;ecipiu» turdbeisdutcoldntur qu£ coluntur db eis.Nec prxter fudm poteftdtem deus oftendit effe quod iftd contingunt, fedqudft qu£reretur,curedpermittdt,cduffdm temptd» |
tionis ex po fuit dJ cognofcendam eer urn dileäionem, trum eim hdbeunt ergd deunt fuum,cognofcenddin uero â â damp; ip/is potiiK qudm db iüo ([uifcit otnnid diiteqÃdtu. I Qiiomodo ca que de decimis diciintiir, infelligideheant, SCquornodo hat remiflioannorS. C^iæft.XX. PO/i tres dnnos produces omnem decimdia frudluu tuorum,in iUo dnno pones tUud in ciuitdtibtis tuis, O' ueniet Ltuitd quid non rA ei pdrs nee fors tecum, O' dduend O pupiüus O uidud qui m ciiutdtibus tuis erut O' mdnducdbunt O' fdturdbuntur,ut benediedt O' domi nus deus tuus 'm omnibus operibus tuis qu£cuq; foeceris. iftd decimd non dixit,ut ipfe mdnducet cum fuis : Ac per hoe Leuitis et dduenis et pupiUis nbsp;nbsp;uiduis edm iuÃit impendi.SedobfcurepoÃtumeft,quid non eft diflinUd. iÃd decimd db illd qudm uoluitcum Leuitis in eo loco mi ducdri,quern dominus elegiffet tempore fuo. Sed in ed tn terpretdtione que eH ex aebr£o,dpertias hoe diftindH reperimus.Aitenim: Anno tertio fepdrdbis dlidin decia mdm ex omnibus quee ndfeentur tibi eo tempore, O re» pones inter idnudstuds,ueniet(^ Leuites quidlidm non hdbetpdrtem necpoffeÃionemtecum,0'peregrinus o' pupillus O' uidud,qui intrd portds tuds funt o' eomedet Ofjturdbuntur,utbenedicdttibidominus deus tuus in cunHis operibus mdnuumtudrumquie foeceris. Primo hoeipfum pldnius eft quod dit,dnno tertio,inteUigitur e» nim uno dnno inter poft to.In feptudgintd dutem, quo» nidm poft tres dnnos dixit,meertum eft utrum eos me» dios effe uoluerit,ut quinto quoq; dnno Ãeret. Deinde à i dit. Et fepdrdbis dlidm decimdm,fdtis oftendit extrd ejfte illdm qudm uoluit eum ipfum qui offert mdnducdre cunt fuis O' Leuitis 'm eo loco quem dominus elegiffet. Et hdc ent et dlii decimi 'mtrd idnuds fuds eu ponerc preecepit, nonddeumlocumeum defirre ubidominus feuoluitin» uocdri: Et ueniet 'mquit Leuites qui non hdbetpdrtë nec poffeÃionem teciim,O'peregrinus O'pupiHus O'uiduit qui intrd portds tuds funt O comedent. Hinc certe md» nifèfte uerum eSl non iftdm decimdm deumfieri uoluiffe communem ei qui offert,0' his quibus impendendd eii, fed iüis folis erogdri edm iuÃitquidliud non hdberent,m quibus præcipue Leuitem pofuit. Poft feptem dnnos cies remiÃionem : Hic certe mdnififtdtur quomodo O' fuperius dixerit,poft tres dnnos, Hon enim O' hosfepté ' dnnos medios effe uoluit. Vnoquoq^ dnno eum fieri prie» cepit,tdnq fdbbdtifmum dnnorum. dicatur. Qiiæftio. XXL ATtende tibijpft nefidtuerbum occultum in corde Dcatjç tuo iniquitds dicens : Appropridt diius feptimus dnnusremiÃionis,0' mdlignetur oculustuus infrdtrê tuum egenum Oâ non tribuds ei. O' exeldmdbit dduerfü te dd dominum, o erit m te peccdtum mdgnum. Mdgni» ficeoccultumuerbühocdixit,quonidmnemo dudet hoc dicere quipotueritcogitdre,ideo non effe mutuum dun» dunt |
|
fc. LIBER V I N T V S. dum indi^nti, quonidm dppropinquat annus remifiio s nis,c(im deus propter mifericordiam utrunq; pracepes rit,z^commodaricumquifq; indict, tTremittianno remifiionts. Quomodoer^ mifericorditerremiffurus e^ tllo anno quo remittendum esl ,fi crudeliter coûtât iüo tempore dandum non effequo dandum eA ? Qiiomodoliberatio feriiorum intelligent da.Qiiæft.o. XXIL SI dutem uenundatus fiierit tibi flater tuns Hebreus .tut Hebrad, feruiet tibi fex annis, feptimo dimits lex eil liberu à te. Hos emptos no anno retniÃionis remitti uoluit que feptimum qucimj; obferuari oportebdt db om « nibus ,fed anno feptimo emptionis eius quotocunq; dnno iüorum feptimus ifle dnnus occurreret. Quomodo primogenitaoffefriiubet at. Quæftio» XXIII. O Mue prinwgcni'fiwn quôd ndtum fiierit in bobus tuis,Cfquot; i ouibits tuis mafculinwn fanltificabis dos nuno deo tuo : Quarendum utrum qua grace dicuntur â¢n^taTÃloKa nee latine dicing primo^itapotuerunt, inhis tantum inteüi^nda fint qua ndfeuntur ex matris bus,ipfd enim proprie pariuntur potins qusm ^gnuns tur. Parèrequippeeü Tintap, quôdex foeminA,unde 7r^aTCiioii.opdicitur:GignereduteR, ywetp. unde,ps prie latine primo^itus dicitur. Exfoenùnis dut daban^ tur primitiua, id eH, qua prima pariebantur, non que prima ^gnebantur à uiris,fi firte ex uiduis que idm pe* pererant ^gnerentur : No enim aliter effent quaaperis rent uuluam,quôd proprium uoluit effe lex eoritm, qua Pafcha ufq; in diem data legs in Sina. primo nata domino deo debebantur. Si er^ eü inhis Si rex præcipitur côftitui de fratribus, cur uerbis certa dijlinôlio,nonfruftra dominus non dicitur à nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;difplicuir poftea quod Saul rex ehgt; gitur. C^iællio. XXVI. SI aut intraueris in terram quà m dominus deus tutis dat tibi in forte ey hareditaberis earn ey habitaue- pdtre ^op6TOK()q,, fed /xovo7fVvNÃ. id eRtUni^iii's tuf,quèd nbsp;nbsp;unictis, à ^nortuis dulem prinwgtmim qui^ dent Idtirte dicitur,quid non potuit Idtinuin uerbwm itn co poni fecundum loquendi confuetudinem, grace dutem 7^^wró^^Kolt;^ dicitur,non nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tdnquS pd^ ter ^nutrit aqudlemfibi,credturd uero pepererit. Ndnt lt;^qu6d dicitur primoffnitut oinnis credtura quad ibi Cotin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;grace legtur, poteR itn intetliÿfecundu noudmcredturdin, dequd dicit Apoflolm : Siqudi^tur in Chri/k noud credturd,ex qud. ille printitiuus ell,quid îlt;onia.lt;j primitusiarefurrexit,utidmnonmoridturneceitnors ultrd dominetur, quà d noua credtura qua in tllo eAfii^ turum promittitur in fine. Sed ifid diflinSio non temere affimundd, fed i fcripturis diligentiies perfcrutundd eR. JAouet en'mi quemddmodum diet potuit in prouerbijs : Primo^nta tibi dicofili, id e^, ex cuiut per fond, diihim intelli^ttur : Si enim ex dei pdtris per fond, dd Cbrifitm dicitur, cuifententia, utrum fequentia confonet uix eH ajferere. Eundem dicit pritnogeiùtum quem uniÿnitutn, quid etidm nos filij dei fumus : Vni^aitum uero, quonid folus iüe defubftdntid pdtris,(y patri aqudlis dtq; eoa= ternus eH. tAiru eH autein,utrum i nter parère cr agîtes re euideiKiÃimis docutntntis fdcrd, feripturd dtfiin^dt. |
LXI Qpomodo boues ofFerri lïibeantur. Qiiæftio. XXIII. Et immoldbts Pafehd domino deo tuooues eyboa U£S,quid fibi unit hoc quôd addidit boues,cum im^ motationem Pafehadeoue tantumodo commendauerit quam iuÃit dccipi ex ouibus ey hadis, uel ex cdpris Æ Quôd myfiicedccipitur propter Chriftu,cuius ex iufUs ey pecedtoribus eüori^ carnalis. Non eitii» ait ex ouis bus dut Cdpris, licet proprie non poffent inteüiÿ oues ex cdpris,fed neÃrte ludai dicerent fubaudiendum caprunt fi diôhim effet aut ex capris,diéh(m eft ex ouibus ty cds^ pris. Quid erg) hic fibi uolunt boues f An propter alia fdcrificia qua ipfis diebus Azymorum funt immolandaf Quomodo præcipiatur alia intermiflio. Qiiaeftio. XXV. Varendum quomodo praceperit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;us quod ait : Septem feptimanas intégras dinuv merabis tibifpfi inchoare tefilcem mittere in meffem. Incipies numcrare feptem feptimanas, eyficies diemfefiiim feptimanarum domino deotuo,proutualet manus ma quacunq^ dominus tibi dederit, fecundu quôd benedicet te dominus deus tuns, ey epulaberis ante domi num deum tuum. Si enim ab uniuerfo populo lex hac pentecofk iuffa eft obferuari,nunquid omîtes uno die ere dendum eâ Ãdeem iuffos mittere in meffem f Si autem fi^a bi quisq,- obferuat ifkim quinquagefimam dinumerans db illo die quofrlcem mittit, non una cH umiuerfo popus lo,iüa uero una eRquia computatur ab immolatione ris m ea ey dices,conflituam fuper me principes fi'cut Cf cetera gentes qua circa me funt, confiituendo conjiitues fuper teprincipem quem ele^it dominus deus tuus ips fum. Exfratribus tuis conjiitues fuper te principem,non poteris conflituere fuper te hominem alienum,qui non e^ fratertuus. QuartpoteAcurdijfilicueritpopulusdeo quando re^m dcfiderauit,cu hic inuenidtur ejfe permifs fus. Sed maÿs hic inteUigendum eH merito non fiiiffe fes cwndum uoluntatem dei, quid hoc fieri non pracepit, fed defiderdntibuspermifit.'Veruntamenpracepit,ne fieret dlienus fed frater, id eil ex eodem populo indigna, non dlieni^na. Qwd autem dit ; ISlon poteris, intelligendunt ejl,non debebis. Quomodo rexuetetur multiplicare uxores. Quæftio.XXVlI. DEre^cumloquereturdit:Hontnultiplicdbitfif bi uxores,ut non difeedat cor eius, ey ar^itum ey aurum non nudtiplicabitfibi ualde. Vnde quaritur, utrum Dduid contrd hoc praceptum no fècerif.tio enim unam habuituxorem, üade StdomonemdnifèjlumeR, I quôd |
CVVAESTIONVM SVPER NVHEROS,
|
quocl trdnfgrtffiuÃierit hoc prieceptum, zy mfocminiSt i« duro nbsp;nbsp;ar^nto. Sed hinc poduf mtcUi^tur pernuf fum Ãiijje re^buf,utplureshdbmnt qudm u/ndm,nwl-i tiplicdri tn'm prohibiti funt. Qua prohibitio non haben ret tranfgreÃionem à pduciefiierittt,ficut Dauid fiicrut, Kon dutcm mult£,Ãcut Salomoni, Quamuis cumaddis dit, ut non difcedat cor eiiti, hoc magis uidetur prtece^ piffë ne nwltiplicdndo perueniat ad dlienof faminod, per j.Rcg M quaxfréhtmeilin Salcmoneutdifcederetcoreiufà deo. Muldplicatio tarnen ^raüter ito, prohibita. eü, ut eti^ dm fi ex hebrats folis eax multiplicdffet,contra hoc pra» ceptumfaecilfemeritoarffiipoffett Qiiæ lint pars prêter uendittonem* Qiiæftio. XXVIII. Dfut. I dtttem fuperuenerit Leuites ex una ciuitattvm tud^ t^rum ex omnibus Ãlijs ifraël ubi ipfe incolit fecundu quôd cupit anima etiis in locum quemele^itdoniinuSf id eÃ,à deÃderauerit ire ad locum ubi donutws inuocd^ tur, Oâ mimftrabit nomini domini deifuipeut omnes pd tres eins Leuita lt;iuiaaflanc ibicoram domino, partem partitam edet prater uenditionem qua e/l fecundumÃn miliam : Quamdiedt uenditionem, obÃcurumeil. Hifi Ãr te quia dedmationes O'primoffnitd pr acepit uendi dbeis qui i loginquo habMrent,ne multdcogereiuur por tare ad locum inuocationis domini, uel pecora ducere ut illic ab eis deruto cmerentur ex eodem pracio Et iufierat habere ibi partem Leuitä qui maneret in « ciuitate,unde im decimattones nbsp;nbsp;primogenitadebebaiuur. Et idea dis xit fecundumÃimliam hoc deberi lauita t quoniam ex ÃceeÃione qua fucceditur patentibus hoc circa eu fer^ uari oportet quod parentibus exhibitum eA. QLiomodoportentorum infpedlores prohibeanturjcS portentaeccle!# fia infpiciat. Qiiæ« ftio. XXIX.. Deut-, 8 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Voniam portencorum infijeihres prohibet 7 c0ein populo dei, quarendum eA, Qupmodo ifta portenta qua infiici prohibetttur di fier nantur abets qua diuimtus ita dantur,utquidfignifi^ cent did debeat ,ficut omnia nuracula qua in fcripturis reperiimtur fignificantia quod perüneat ad re^lamfi» dei, Sicutdicimus quidfignificauerituellus in Areacom pluta pcctim,ueL in ficca Area complutum, aut uirgi As ïadic. a aron qua floruit nbsp;nbsp;nuces attulit, catera huiusmodi. Numcr, ,7 sicut aut difcernunturdiuinationes quas confiquenter prohibet à pradicationihus uel annundationibus prov phetarum, fic ilia infiedtones prodi^orum à fignificaf tionibtts diumorum nwraculorum difiernenda funt. Qiiomodo deo coagcre præcipimur, Qiiæftio. XXX. Deut.to nbsp;nbsp;y'^^^oniam dominus deus uefler qui pracedet uobià |
^Jcum fimuldebellabituobifiuininimicos ueflèrost CT flaluos fluiet uos. Ecce cuë admodum Oquot; m jfliritahbus côflidibus/flerandum crpetrndum eA adius torium dei,non ut nos nihil ficidn:us,fid ut adiuticoepe» remur. Sic en'im ait,debellabitucbifium,ut CT ipfos aâu ros quoi a^ndum eflet cfîenderet. Quomodo cui domus non eft dedicata jubetur reuerti in domum ne moria^? tur in bello ôfc. Q.uæ= ftio. XXXI. Etloquenturferibaadpopulum dicentesiQuis eA Deut. hemo qui adificauit domum ncuam cr non dedica uitearn,uadatCfreuertaturindemumfuam nemoria* tur in bello,Gr hcmoaliusdedicetearn. EtquiseA home) quipafinAuituineam,e:jâ no eA epulatus ex ea, uadat Cf reuertatur 'm demum nemoriatur 'mbello,(yhcmoali» us epuletur ex ea, Et quis eA hemo quifigt;onfauit 'uxotâ rem Cf non accapit earn, uadat Cf redeat 'm demum fu» am nemoriatur in beUo, Cf homo aliusaccipiat earn, Pofiunt mouereifla,quafi melioreconditione moriamur in beüo qui iam dedicauerunt adificia fua, iamque epu^» latifunt de noueUis,iamqi duxeruntjflofas fitas, q hi qui nondum» Sed quoniam Iris rebus tenetur humanus affi* ^s,Cf magni afimantur hac abhominibus,mtellig:ns dum eA ad hoc ifta did 'm bellum procedentibus, ut quisagt; quis animo his tenetur,appareat cum reuertitur,ne prchgt; pter hoe minus Ãr titer a^t ydumt 'metneantemoria* tur quam demum dedicauerit, aut de noueUa fua biberit, aut ftionfam fuam duxerit.Ham utiq; quaaitum ad famia nam pertinet, melius alteri nubet intaila quam uidua. Sed hac ut dixi 'mÃtuta funtpropter uirorum animos txplorandos. Qijæuafauetenturfuper mulierem. Qiiæftio. XXXIL NOn erunt uafa uiri fuper mulierem : Vafa beHica uult mtelli^, id cA Arma : Ham quidam etiam hoe interpretati fumt. Qiiomodo maior pena fignificeturin multere quam in uiro fi utercç des fcecerit.Qiiaeftio. XXXIII. Slautquisacceperit uxoremCfhabitauerit cumea, C oderiteain, Cf 'mponatei occafionis uerba, Gquot; detulerit ei nomen malignum Cf dixerit, muUeti hanc accapitCf accedens ad earn tw inueni eius uir^nalia, Cf aecipiens pater puella Cf mater et producentuirgnalia pueüa finioribus dices, filiammeä hone dedthominihuic uxorem,Cf odio habes earn ipfi nuncimponit ei occafica nis uerba dicens : No inuenifilia tuauirgnalia, Cf ecce uirgnaliafilia mea. Et replicabut palliu coram feniori* bus ciuitiüis illius,Cf accipient fines ciuitatis hominë ila lum, Cf cafigibunt eum Cf damnificabunt eum centit fi» clis,Cf dabunt patriadolefieneula, quia protulit nomê malum fuper uirgnem lfraelitem,Zf ippus erit uxor,no potuerit dimittere earn perpetuo tempore. Si aut uerunt ftuAiim fit hoc uerbit, Cf non inueniantur uirgnalia pua ella,Cf producent adclefcentulam ad ianuam domus paa tris ipfius, nbsp;nbsp;lapidabtmt earn uiri ciuitatis eius inlapi* dibus CF |
LIBER (t V A R T V S.
LXII
|
dibat er morie(ur,quoniiM ficit impudètidm 'm filijs ià rdelprofiioieredomum pdtris fui,er dufiresntdlignum ex uobtfipÃs. Sdtis hic dppdret quemddnwdum fitbditds fxtttinds uiris,er pene finudds lex eÃe uoluerit uxores, quod dicens dduerfus uxorem uirtejHnwniivm unde Idpis ^retur iTld,à hoc uerum eÃe demon/irdretur, ipfe amen non uiciÃim Idpidetreturfi hoc fidfum eÃe conÃterit, fed tantum-,nodo cdfHgitur et ddmnificdtur eiq; perpetuo ius betur adhererequä, cdrereuiduerdt. In dlijs dutan eduÃs eum qui teÃinoniofidfö cuiqud/n nocuerit, quedà probd rctur, iuÃitoccidi eddemq^ poeita pleëii iubet qudfiierdt à uerum eÃet iÃt pleéiendits. Qj-iomodo uiolata iubetur retincfi. De«.,-. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Q.uæftio.XXXniI, Sr dutem inuenerit dliquis puelidm uirÿnem qu£ Ão fdta non eil, er u'im fîciens ei dormie7it cum ed er 'muentui fiierit, ddbit homo qui dormiuit cu ed pdtri pus ell£ quinqud^nta didrdchmdta argenti er ipÃut erit us xor,quidhumilidu!tedm er non poter it dimittere edm per omne tempus. lAerito qu^ritur, utrum iÃd pand Ãt ut non edm poÃit dimittere per omne tempus qmm mors ditMe dtq; illicite uiolduit. Si enim dd hoc inteUigere uols uerimus edm non poÃe,id eSi^non deberc dimitti per oms Bf tempus,quid uxor effèiki eSl,cccurrit iUud quöd pers Ã4 tttifit Aloyfes ddreleb^umrepudij er dimittere. In bis autem quiilliciteuitidntneluitlicere, »cddludibriumÃs eiÃe uidedtur er potius finxiÃe quid edm uxorem duxes rit quAtn uere plâdm^ duxijje: Hoc CT dciUd iaffivm eH cttiuirÃteratcdlummatuf de uirgMilibuf non inuentis^ Si Moabites uetantur intrarc ecclefiâ do« mini inçtctnumjquomodo Ruth intrauir. Qtiæftio.XXXV. Non intrdbit Ammonites Gquot; Modbites in eccleÃ=⢠etm domtni, Cf ufq; dd decirndm gpKrdtionem no mitdbtt'meccleÃdmdominieru[qi'm£temum. OUfOv fiio eA, quomodoâmtrduerit rutb quie fAodbitis frit,de qud etid caro domini oriÿnê dneit N i/i Ãrte iÃd my/tice propheanerit mtrdtiird,quod dit ufq; ad decimd ^nerd^ tionë. Coputdntur enim gtmrdtiones ex Abrdbd qiundo (ùit er Loth quigpiuit Modbitds erAmmonitds ex fills abus, er 'mueninntur cà ipfo Abrdhd copleri decë ffnes rdtioes ufq^ dd Sdlmo,qui ^uit Booz, qui mdritus fecu diisfiiit ruth.Suttnimifld!: Abrdhd,}fddc,ïdcobdudds. Phdres,Bfrom,Ardgt;n,AminAddb ï^ddfon,Silmon.Sdls mon quippe ^nuit Booz gt;nbsp;q ui uidudm duxitruth, dc per hocuidetur poRdea'mdm genorationem ffnusficiÃi 'm ecclefiam domini pdriendo filios ipfi Booz- Sed cur dds ditumfit,er ufq^ 'in £ternum,merito ddhucquterilur: An quid deinceps nuUd dnimn de Ammonitis er Modbis tis intrdbit 'm lüdm ecckÃdm popuU hebr£orum, poÃtd qudm iÃd ^nerdtione deciniA prophetid complets eü ? An potius in diihim eSi, er ufque dd decimdin genordtis onem,ut omnmo femper inteHigi uoluerit per dendrij nu meri qudtiddm uniuerfitdtem,uthoc expofuerit quoddia modo dddenäo Cf dicendo,er ufque in £temumi Qtiod à ita eSl,ruth contrd pr^ceptum uetitum uidetur ddmià fd. An Ammonitds prohibuit ddmitti, no Ammoniditds, id eit, uiros non faminds, mdxime quid cum euertiÃent lfrdëlitlt;e ipfdm gentem, omnes uiros occidere iuÃifunt, faminds dutem non, nià eds qu£ nouerdnt concubittim uiri, quonidm ipfe 'm Ãmiedtionem deduxerdnt populü, uir^nes dutem fmluds eÃe uoluenmt, non eis 'impuans tes culpdm qud euerti iUd ^s meruit, qudm etidm hic co memorduit, uelut qutereretur cur Modbitds er Ammoni tds ddmitti noluerint 'm eccleÃdm domini, fubiunxit enim,eo quöd non occurrerint uobis cum pdnibus er dfi qud in uid cum exiretis de Aegypto, er quid conduxes runtdduerfum te Bdlddmfiliu Beor de Mefopoamid ut malediceret te.HdS culpdsânec tune qudndo iÃd ^s des beUdta eil tfaminis imputauerunt, quds fdluds confers udiremäluerunt. |
Quomodo feruum fugiriuum reÃitui uetet Quaeftio.XXXVl. NOn trddds puerum domino fuo qui dppoÃtiis eH jutcr. * j tibi d domino fuo : Non intcUi^s qued dominus dus eum dppofuerit, id eH, commendduerit,potiusenim depoÃtumdiceret: SeddppoÃttim dixit d domino fuo, id eÃ,huic ddiunäum, ctim db iüo dbfceÃiÃet. Non er^ fiifcipiÃed reddi potius prohibuit fiigtiuos. Hoc quidem putdri potell, nià mteUigtmus genti er populo iÃa, dis ci,Hon unihonuni, fed ex dlid ^te refii^entem dd iÃdnt ^tem cui loquebdtur hominem d domino fuo, id eH d re^fuo,reddiprohib-dit. QuödetidmdHenismdfenids uit Aebis rex Geth, qudndo dd eum refiigt Dduid d Ãeie domini fui,hoc eH re^ Sdul. ApertiÃime dUtem hoc exs pldnAt,cum dicit de ipfo reÃ^, in uobis hdbiabit in om ni loco ubi pldcuerit ei. Quomodo fornicationem omnem pro^* feribat. Qiiæftio.XXX VIL No«erit meretrixdfilidbus ifrdël,er non erit Otuta,tj Ãrnicdns dfilijs ifrdel. Lcce ubi nidniÃÃepros hibuitÃmicdriCf uiros erfaminds,etidmeumnonds lienis coniugbus, peccdtum eÃe domonÃrdiis mifeeri non coniu^biis fuis,qudndo er mei-etrices eÃe,erdd ,, meretrices decedere probibet,qud,rum publice uendliseAcia^itioni turpitudo. In decdk^ dUtem ^tsiachix nomine non ui â detur hoc dperte prohibuiÃe,quonidm Machid non nià ddulterium inteÃig folet. yndequid nobis uidcrcturibi trdlhtuimus. Quomodo mercedem mcretricis ÃSprae«» cium canis uerat admitti in domum domini,qdlitiumentum. Quæftio.XXXVIlL KT on ofÃres mercedem meretricis,nequecomtnus Mftonew cdnis 'm domum domini dei tui adomne uotum,quonidm abomiUAtio domino deo tuo eH erutrii que. Ã^d itd 'mtcUigtur quonidm dbomindtio domino deo tuo eH, er hçc non imum horum,fed utrune^. De l t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cane qui» |
CLVAESTIONVM svper nvmeros.
|
tdnt Uetät fieri commutiitionm primoffiiitvrü, qua tute t fieri de alijs îKintindis emimalibuf^id f/è, equis O' äÃ'üi, O fi quid eft eorum qune adiuudnt hoDiinem, Ct Utine à iu-uando iunuma dicuntur. De erfne autuoluiti Odeporco.Etqudrenoluerit requirendu eA: Etfide cmnibue tdUbta uoluit,qudre foltt canem ifio loco except turn foceerit. Dt nurcedeautm mcretricisut diceret,uio detur cdejji caufii^qutifuperiwprohibuerattffèmereii triam de filiabuf ifrutel, dutqutmqudmfiîiorum ifrdel uti mcretrice, O' nefurriperet co^titioni expiari poffe toe peccatum fi aliquid inde^efierretur in templum, di^ ceiidumfitit quod pt dbomnatio domino. Quid fit iJkid; Et auferetis mafignum ex tiobifipfi'Sjan hominem,an ui= tium intelligar, Qiiæ^ ftio. XXXIX. Ik ÃeAjhonto quifurdtm eAhos A. â¼ xTOneir,crdh^refM malignum exucbifipÃt. Ajitduehec dicitfcripturd,cum iubetoeddi mdlor. Qjia f. -Corin, f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Apcjhltn cum diceret : Ciÿid e^^ tiim mtbi de his qui firis funt iudt'eare iT^onne de his qui intus fiir.t ucs iudicdtis i AuÃrtemalum (xuobiÃpÃs. Kdm gricctts habet Toprróiuedp quèdetiamhiefcrip turn I A. Hoc dutem potius malignum fielet inter pretor i, quom mdlumtEiecoit, Tonoiu^cp ideA heentoligf num,fied rdp novu^op quod eA huncmoUgnum. Ex quo dppdreteum uoluififie inteUi^ quidliquid tdlecommi Ãt,ut excommunicdtionefit dignus. Hoc enim nunc d^t in eccleÃd exccinunicotio, quod dgebdt tuenc mterfiAio. dudmuis O'aliter iüud Apo/bilcît pcÃit itelligr,ut unufi quifiquemdlumuelmdlignumex fieipfio ÃtiuÃusoufirs re. du^i fienfius dcceptabibor eÃet, à hoc malum uelhoc tttdlignum, non aut hunc malignum in gticco inuenire^ tur. Nune uero credibiläis eA de hemine diólum, quam deuitio, Qudmquam pcÃitele^nter mtelli^etiamhos Ephe 4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;malum hominem,quemaemodum di£hm eA: Exuiteuosueteremhominem.Qijódexpenensait; Qui jiirabattir,idm non frretur. Qiiid cum dicitur : Sacerdotes Lcuitç, innuatur. Qiiaeftio. XL. Dent »4 O Eeundum Ic^m omnem quam iurauerint uobis fia^ cerdetes L euit£ : Hie apparet omnem fideerdotem Leuitam ÃiÃe, quamuis non cmnis Leuites faccerdos fiiait. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Qjiomodo uetetur pigneratorintraredo mum cius oui pignus dat, amp;nbsp;quo« modo reftitui pignus debeat. Qiisftio. XLI. |
Dcuf.i4 Ã^tdebitum filent in proximo tuo,debitumquôdeunv 25 que,non intrabis in dcmo.m eius pignerare pignus, finis flt.bis,0'hcmo apud quern debi turn tuum eA proÃ= rdtti bl pignus Ãrds. Siautemhomo eget,non dormions in pignorc eius,redditione reddes ei uefimentu fiuti m cir^ cd ocedfium fiolis. O' dormiet in uefiimento fiuo, O' beneei dieet, teO'tibierit mifiericordiacordm domino deotuo. No mmerito uidetiir dd opus mi fier icordiiC pertinere, ut non intret pignerator in do mum, ne fidt perturbatio de» bitori,fied ex hoc etidm ipfium debitorem ddmenet pignut Ãrds prefirre creditvri. Quod uero iubet egentipignut eodem die refituiut in to dernudt qui non habet ubider» midt,mcri[o mouet,utrequirdtur cur non potus credito» ri pr£ceperit,ut no aufirat pignus quod eodem die opcr» trt utrefitudt. (iuodfiddeotnpeVendum debitoremfieri uoluerit,qui modo fie urffdt dd reddendum cum ficia tpi» gnus eodem diefiereetpturum tAnfirte heefieriuolue» rit propter mimoriam ne obliuifiedtur reddere, o' tunc non reddat fi uere non habuerit, maxime quia créditons fiui mifioricordia uincitur, cui eÃe non debet ingratus à pignus receperit in quo dormiat ,fimv.l O' creditor cum Hieno reddiderit debet eum credere non habere, quia hoc etiamindigetmifiericordidutpignus eipropterea refit» ti!atur,quôd aliud non habetubi dormiat ? Qiiid: Non morientur patres profi* lijsSCc. Quæftio. XLIl, Nonmorienturpatresprofiliis,0'filijnonnwrb Deate.x^ emttr pro pdtribus,wtufiquifiq} in fiuo peccato mo tietur. Ecce nonfiolum prophetic hoc dtxnunt, uerune» tiam lex dicit ,fiua culpa quemq^ interimendum, non out pdtrisfiui,autfilijfiui. QuideAer^quodalibidicibir, deus reddens peccdtd patrum in filios in tertiam O'quar s«jj« tarn pregeniem f An de filifi nondum natis tHud inteUi» tur propter ori^nalepeccatu,quod etamex Adam tra» xit genus humi num, hie autem defilijs iam na tis eA û fkt difiin{ho,ut imufiquifiquein fiuo peccato mcriatur i Non enim trahit aliquid ex patre qui iam natus erat quando pater eius peccauit. Sedeum etiam ibi dicit, his qui oderunt m(,ntdnififium eA edam iUam oditionepoà fiemutari,à filijpartntum fiuorum fiAnnonÃerint iaé» tati. Ham O' iHud ex Adam tt-mporabterredditur,quiti cmnrs propter kocworiuntur,non autem imeternum eis qui Ãcrint per gratiam Ãiritaliter rtffnerati in eaq^ per manfieeuntufiqueinfinem. QuäuisO'iüud merito que» ripcÃit ,à redduntur peccata patrum in filios qui ode» runt deum, eurentertiam O' quartam pneraticnem, uelut pricterm-'Ãa prima O' feiMjda,uel non etiam in c£ feras permanente impietateO' mitatione malorumpa» rentum.An per hunc numcrum quoniam fieptenarius in* telligtur,uniuerfitattm Ãgnifieareuoluit ,0'idco non ipfium potiusfieptenarium pofiuit,utdictretin fieptimam ^erationem i Ac Ãc omnis inteUigeretur, quia coufiam perfiAionis huius numcri hoe modopotius intimauit. Ideonamque perhibetur perfiihis, quia ex his duobus confiât,ternario ficiliat primo impari toto,0'quaterna» rio primo pari toto, VndeeÃeO'illud prophetieum exi* firno,quödaÃiduerepetitur: Intribus Cf quattuor im» pietatibus no aduerfiabor, per quod uoluit impietates uni uerfias potius quam tres uel quattuorinttlliÿi^ Cut |
|
CurpoRqiiam d/xft : Nondeclfnabis diciumaduene Sgt;C orphan» d^uidue, adiecit folQmodo lt;iz uidiia, No pignerabis ucftem utdue. Qiiæftîo. XLIiL NOn declinAbisiudiciumdduend: e^orphdni Cr uidu£ : Non pignerdbis ueÃrm uidu£ : Cur non ait, GTnonpignerdbisueÃimentum eorum ? Queen'm cdufd eü, ut trium iÃorum iudicium declindre uetuerit, pignusdutem duÃrriuefHmencum folius uidu£nonG}â morum,nià quid iudicid omnium Ãciendd proptered cos ntendduit,quid non hdbent à quibus deÃnddntur,Ãue dds uend,, quid in terrd dlieuA efi,Ãue orphdnus, id eü, pu's pillus, quid pdrentibuf cdret ,Ãue uidiM, quid maritum non hdbet : Pignus uero cum prohibet ue^mentum du* Ãrre uidu£, puto quod fdtis eleginter ddmonedt eeK uere f.'Ti'tmo.s nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uiduds,qu£ etidm pduperesÃmt. Id en'm GT ApoÃoluf euidenter oÃendit ubi dit : Si qud dutem uis dudÃiios G^ nepotes hdbettdiÃdt primum domum fudm pietrdiklre:O' inità idm uicem pdrentibits reddere : Hoc cniw dcceptum eR cordm domino. QU£ dutem uere uis dudeÃ: G^defoldtd fÃerdbit 'm dominum GrperÃfletin ordtionibus noiie GT die. Kdnc uereuidudm dixit qu£ non hdbet d quibus fufkntetdir, quid non folum uiro, fed etid pofleris dtqueomni ope defÃtutA eR : Diuitem quips pe non diceret defoldtdm. Pduperi ituque pignus noned aufèrendum ueÃimenlttm. tUdin hoc hocipfo quod ues Ãimentimprohibetdufèrri,pduperemoÃendit. Neque enim creditor non potius duÃrret dr^ntum, uelà quid aliud.qudm ueÃitneiitum.Porro à occurrerit dnimo,quid fi multd hdbedt ueÃimentd non neceffdrid, fed fuperflud, quomodo inteUigtur uere uidud i Roe eSinon folum de^ folda uerumetidm qu£ 'm delitijs dgt, qudm fubiecit disgt;â f.TlJmo,; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;delitijs dgt,uiuens mortud eü. Et hdiicquippeoppofuittdnqudm econtrario uer£ uidu£, txnqudm tdlis non Ãt uerd uidud. QU£cuMq; dutem diuis (es diidf nupäds experiri noluerunt,continentid 'm eis lau ddtur,non defoldtio commenddtur,R£ quippe inaritis ^n tum uidudt£ funt,non alijs rebus. Qnae dereIinqui,8C quibus praedpfat. Qtixftio. XLIIIL Dnit«r.î4 /quot;'X Vod idmonet ut 'm melfc oMitum nMnipulum V J nemo coUigtt, oliudm iteluMm relià ^m ne »w repeint diliffntiui negleÃn, coUi^re, GT dicit effittibtn dimitteitdd : Occtnrit fôrfîtnn co^tn^ tioni,quidÃh£cqu£iib dgrorum domints dimittun^ tur.non e^ntcs fed improbi coUrgint f Sed conÃderdn^ dum primo ilium mifericordidmÃcerequihocdiiimo dis jttittit,Ht egentef hdbedt quöd dimittitur. Demde cu hiec populo pr£cipiuntur,(ii}ud etidm ddmonentur hi qui non indigent ifh, non querere. Quödà uero quteÃerint quid dliud qudm res dliends,zy' quad grduius efl pdupes rum muddere iudicdndi fimt i V trique er^ commonens |
ixm LIBER Q^VINTVS. tur his pr£ceptis, er quorum dgriÃmt, ut mifericordis ter ed relmqudnt, O' qui indigentes non funt, ut 'mde fe abÃinednt,qudndo utrumque dicitur, GJquot; à quibus dimita tendd funt,C?'quibus dimittenda funt. Qiiisintelligaturiudicarc cum dicitur; Si autem fuerit altercatio inter homines ÃC acceflerint ad iudicium et iu» dicauerint ô(:c.Qiiæs Hio» XLV* SI dutem fiteritdltercdtio'mier homines G^dccefferint nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tf dd iudicium eJ iudieduerint cr iuÃiÃcdueritu ius Ãum : Indices 'mtelligendi funt iudicdre,non illi qui dilH funtdltercdtionemhdbere. De'mde fequitur: Ptreprea henderintimpium, Guérit à dignus fiierint pldgsqui impie dgt,conÃituent eum 'm conffeéh iudicum, G^fld* geUdbunt eumdnte fectmdum'tmpietdtem eius numéro quddrdgntdfldgeUdbunt eum,non dpponent. Si dutent dppofuerint fldgeUdre eum fuper hds pldgts plures, des turbdbiturÃdter tuus coram te udlde. Aduertendum eA cumedpeccdtApldgs emenddndd pr£ceperitqu£ digna. non funt mortis fupplicio u'mdicdri, G^ hoc tdm pducis pldgis,eum tarnen qui c£ditur dppeüduit'mipium uel ima pie dgentem, ut nouerimtts non Ãcut plurimi loquuntur locutds effe feripturas quds mcurioÃus legmus,cum pua tdmus ddulterium non eÃe impietdtem,quid 'm hominent uidetur peccaffe qui hocfxcerit,cum iüud pecedtu morte plebli iubedt lex, CT hispecedtis grduiores effe diximus impietdtes, cum Ãnt cdrum qu£ddm qu£ per fldgeUd pU gis quddrdgntdpuniuntur. itdque Leuis impietds qu£uerberedigna,eâ,GreAgrduiorqu£ mortedigna. eA : ïtd etidm illd pecedtd qu£ non in deum, fed in homia nem uidentur admitti funt morte dignd, qu£ddm funt dlid correptione,feu uerbere,feu pand Ãciliore. Itd enitn locutos effe feptudgntd interprètes confiât ,ut etidm iÃi^ us qui pldgs dignus eft impietdtem uoeduerint. Qiiomodo frater defuncfli fratris uxorcm ducat. Qiïæftio. XLVI. SI dutemhdbueriiufrdtres m i{num,G^fjtortuusÃta eritunus ex eis,fernen dutem nonficrit ei,uxor des D«tcr, tg funêli frdtrisnon dkerinubet dppropidnri ; Fréter uia ri eius intrdbit dd edm, cr dccipiet edm fibi uxorem, gy (ohdbitdbit ei. Et erit 'mfà ns quicunque ndtus fiierit, conÃituetur ex defunBi nomine, GTnon delebiturnos )nen eius ex ifidël. nbsp;nbsp;Videtur hoc pr£cepiÃelex de fida tris uxore ducendd, no ob dliud nià ut fernen fufeitetfid tri qui fine libérés defunihts eü. Ã^uèd dutem dit,con» flituetur ex defunëh nomine,GT non delebitur uomen eia us ex ifrdël, id eA, nomen defunëii, ex hoc uidetur dia ^im,ut lUe qui nafeitur, hoc nomine dppelletur quo dpa peUdbdtur defunóhis, cui quoddmmodo propdgitur. Vnde nobis uifum eïtmags fecundum ddoptionis moa rem,foluerein Eudngelioqu£fiofiemdeduobuspdtria bus lofeph,quoriim unum commemordt tJidtthtus, eum i } fcilicet |
CLVAESTIONVM SVPER NVMEROS.
|
faVcctclui^HMtJof(ph,a!trrum Lucti(,cMUi filiu! erat lofephfÃUcnian: juilhus ecru nemen Ic/eph aeeiepit:Tlt;ià Ãrte hoc diânm eü,ecnÃtiietur ex ctefrrfU nomine ncn nt eiut ne men accipiat,jed itt ex eiuf ne m nr,id eii, tunq Ãliu^,ncn eiU'i cuiuf fem ne eü Q:nitue,fed illiue diftw.^i CUI fernen fufctt;lt;Uim eü hieref ccnfhtuatur. Qiiod enim addip.me{i:'Et non delebitur ne men eiue ex tfracl, pos tfS ih inti lligâ, non quódncmen eiw puer confeijueneer accipiat,fed ^ucdiUcnen fine pcfleritute mertunseffe tiidebititr, (J ideopei meneteiu! nemen,hoc eif memo^ rid. tvcgue enim etiamfi ipftvm filium ÿnuif)'et, nc= men fuum ei fieerdtmpeÃturuf, ut nemen eine non de-lereturex ifrael,fedex hccutiquenen deleretur,ejuia non fine liber is ex hac uiu t migraret, nbsp;nbsp;hcc iubetur in eues j'xcrc Ãater eiue implerc, quad iHe non petuit. Ndm C^à fi-aternegt;nfiiiÃet propine^uus ducebatu* xcrem enaeiuiÃne fdijs rnortuus effetdd fufdtandum fernen Ãdtri fuo^Ãeut foedt BcczducendoRuth ,ut fe^ men exdtnret prcpineiuo fuo cutue fr erat iJla uxor, nec deiIJo pfpero-(it,ez temenquideiHd nahes eüex mmif ne eiuidcm defnr.bh ccnfrti'tus eil, cuia filius dus eil diet amp;s, dt^ue laframp;m eil ut nemen de fur Hinein deleret Ectuit CUI tiir ex }fracl,nec tapten dus nemine dppeUatus eil Qjtee uTsJîhcââ^ic eMrid fiu äburdantus ^uebus medis folui pcteü E« tur.brs pa uar.geltcalt;^ult;ffrc,utur,us ecrum,qucsdtUerfescemme^ â tciiiir °' trasram I'â:d[tklt;eus er Lucasjitafreritprof Minutesaltet ri ad dueendam eius uxorem, ut altes efiam fut fum uer^ fus parentesatejue mderes ifie,alias lÃe haberepetuerit. L^am à fratrum fifr fi'ifiênt,uriim habuiffent aurm, quodiicnitaeü ; ^amfeeurcumMatthäumMathan ' eil auus ïofiph, feeureum Lucdm ueronon Mathan, fedMathath. QtiödÃefuifquam putetdndm Ãmilitu^ dinemneminis ejfeutabfcrtptoribusiitura literaerra-t t-um ÃtjUt fieret dm parua pene nulla diuerÃtas, e^uid detperumpatribus diélnruseil f Namfeeurdum Lticam MathathfiÃusfrit Leui,feeurdum Matthäum autetn Mathanex Llcazar ^nitusmuenitur,dt^ueid inde furfum uerfus diuerfi fur.t patres er aui, erdevn^ demaiores ufrue Zorobabefefuifire eil uigtÃmus furt fum uerfus ad lofcpb apud Lucam,apud Matthawmau* temtmdednuis. Quipreptereaideoipfeeffecreditor, efuia pater dus apud utruri^ue Luan^lifkm Salathiel i)tu(nitur,^uamuisfieripotucritutaliusfrerit eodem no» mine habens dufdem ntmitiis patrem, cuius ZiT lUe hat buit. Mam crinde furfum uerfus diuerà fimt, alium guippehabet Zcrobabclauum apud Lueä, ^uieil Met ri,al!um apud Matthaumifuieillechcn'äs,ati]ueiinde fupcrius nufc/uam eil ccnfonantia efuoufifue uematurad Dauidapud Matthaumper Sal(mcnem,apud Lucam per Mathan. Difficillimum autem uidetur ncnfriffe edit, efuem propircfuiorem efui duceret uxorem fiatris fui, ffuam lumtfuiex Lgt;auideffet cenfan^irteus dm lont gn^uo gradu,non aliÿia mfraprepir.^uidte coniumt ihis,cumÃtapud Lucam Cauidpene^uadragrÃmusi Iof(ph,apud Matthäum autem fire uipf tiuis fept mvs. Aut à propin^ui ad uiitresdefrt Hi ium ducendasettt amitli(}ult;erebantur,quiex fam narum fati^ineprct f inquabant,fieripetuitnteffet ah'^uistdpropir^uans ^ui lofeph gr zwfhf df uxore f repinquifui, efui Ãne lit beris difieÃit, acà ei effet alter ex natura pater, alter ex le^,inc[UorumpatribusZ:rauiscr deinde maioribus, ideo nuUapropinquitas apparcret,quöd nenexmarit bus,fedexfamitii5prcpinquarcnt. Verurtamen fiita effet, ut Dauid aliquandc unus pater cccurreret, aut à quifquam pctuiffe ccnteiidät ,ubipen mus quod cenfuet tudo firipturlt;e noneHfccm nas in ginealc^apro Mat ritispenere,Ãeuteas rutHus Luangehfh irterpofuit: Vbienim ccnirr.emcrantur maires, nenpenunturnià eum patribus, acper hecautita prepirquier defuitad uxorem defui HiÃbicopulaândam, ut ori^ ccgnaticnis à Dauid repeteretur, aut adopticfacitalterum patrem quem peffet habere lofeph. |
Quomodo laudetur qui de deefrois loi# qutns dicit; Ncn deriiexeis mor#gt; tuo. Qiiaftio. XLVII. Videil quodunterlüaquee iuletdicerehctmtDnan.at nem qui in dandis decimis cr qult;eeunque dat reuel impendere iuffuseà cmniamandata 'âecmpleuit, etiam hoc cum laude CT ccmmcndaticne fid dicereiubetur: Men dedi ex eis me rtuo. An per hoc prchiietparentalia quec obferuarc grntes fclent i Quid fit ; Ite in dextera öi c. Qiiaftio. XLVIU. Nonprieterilis abtmmbus uerbtsquiee^mant do tgt;bi hcdie,in dextera autÃmfira ire poH de^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* cs aliènes feruire fHis. Qu£ri poteil quómodo poÃ/tin tetli^ Ire in dextera qui pcH deos aliènes ierit feruire iÃis, cum dexterdin laude penatur, iVud avtem nunquÃi laudabtliter fieripcÃit: Mam CT quodreprehenditur in uia uitie qua; déclinât in dextera,ncn ibiea reprehent eluntur qua dextera ftmt, fed tVe qui déclinât in ea, id ell,quiÃbi (UTogat qu^ deifiunt. Ideerdiciturin Prot uerbips : Mon declines in dextera aut in finiftra. Vias enim qu,e à dexteris funt nouit dc-minus, peruerfe aut tem funt qua aÃn/ftris. Ergs tonlt;f funt dextera; quas nouit dominus : Meuit enim dcnirnus uias htfiorum ,fit cut in Pfalmo le^tur. Cur er^ diHum Ãt,ne declines in dextera,colifequenter ofiendit addendo : Ipfc enim ret Hvsfiiciet eurfus tuos. AbÃt autem ut dexteras quas ncuitdcminus, neg mus efferi£bis,fedut dixidéclinât re in eas eH,ncn illius gratite,fcdÃbi tribuere uelk quodriHhmcH. Deinde utdixi,adiwtgtC^ dicit: ipfecnin |
|
LIBER. Q^VÃNTVS. Ipfe enimÃaetrelloi curfui tuo{,0'omnilt;i itintre tiM in pice producet. Qjtdpropter hoc quod iflo loco Deute ronomijdequoagimtKdiiiumeft: Non pr^teribis db omnibus uerbisqu£ ego ntddo tibi hodie,'m dexterd dut fintflrdire po/l deos dlieiios feruire iUis,non ideo diäum e/i,(luiddifdlijpo/Jünt etidm 'm dexeris dccipt,fed dUt terrend locd Ãgnificdtd funt,(iuid Gr m dexterd GT'mà niÃrd hdbebdM gentes dlios deof colentes:4ut hoc de dijf altenis fepardtim pronuncidndum eR, ut duo Ãnt fenfiK uniK uidelicet,Non pr£teribif db omnibus ucrbis qu£ e^ go mando fibi hodie dexterd dut Ãniftrd,Ãcundum iüu fcilicet intcUeilum quem fuprd expofui: Aliuidutem Ãt fenÃiijire poà deos dlieuos feruire tllis,ut GT hic fub^ dudidtur,nonpr£teribis dbomntbuf uerbisqu£ ego mà do tibi hodie.Quem totum fenfumà dicereuelimus,fu^ periord uerbd qu£ utriq; fenfui funt communid, repeti^: turifumufjutquomodoidicdicitur, non pr£tertbis db omnibus qu£ ego mundo tibi hodie ire poà deos dlienos feruireiü(S.Pr£tereuKdo enim duerbisqu£mdnddtdfut etidm hoc fit utedtur poÃ: deos dlienos. Non enim hoc folummdnddtumeÃjduthoc folum pr£teriri deus non uult quad mdndduit^ne poà deos dlienos edtur,fed omnid qu£ mdndduit.Boc tdmen itd pr£cipue,ut poà generd-^ litdtem pr£cepti quo ddmotiuit non effe pr£tereundum db omnibus uerbis mdnddtorum fuorum,etidm hoc feor fumcommenddreuoluerit.Poteà hocquod dit,dexterd dutÃniÃrdetidmÃcinteüigi,ut nec eorum cduÃd qu£ propter foelicitdtem dppctuntur,nec eorum qu£ propter infcelicitdtem fitgiuntur iremdnddueritpoà deos dlios, ideÃ,necprohisqu£dmdntur,nec contrd ed qu£ odio hdbentur à di/s dlijs duxilium effe pofcendum. Aut cer=: teiHo modo ueluti confuldntur quo proÃnt uel pldcentur ne nocednt.Ndm erdequibufddm feriptumeà 'm Pfdb âl'ii mo,QuorumoslocutumeÃudnitdtan,Gr dexterd co« rum dexterd iniquitdtis,ideo quid his rebus opinèiturfie ri hominem bedtum,quds GT boni GT mdli poÃunt hdbe^ re. Ef ideo dexterd eà miquitdtis,quid iniqui funt qui ed dexterdm putdnt. Non enim cà reÃe uerd dexterd,fed dexterd eà eorum quorum os locutum eà Udnitdtem. B eâd tum dixerunt populü cui h£c funt,cum potius Ãcut mox ddiungit GT docet,bedtus populus cuius dominus deus ip Ãus.ii£c eà uerd dexterd £quitdtis,non iniquitdtis. No eà ergo eundum poà deos dlienos jieque in dexterd, ut exiÃimet homo ex ipÃs fe fieri bedtum,neqi in ÃniÃrd, ut exiÃimdndo ipÃs dduerfdntibus fe fieri miferum dd hoc eos coldt ut duertdt.Aut certeà dexterd intelligd^ mus £ternd,ÃniÃrd uero tempordhd bond,nec propter iüd,nec propter iÃd eos colendos fdnÃd feripturd hoc lo co ddiKOnuiffc creddtur. QiiomodoDcuteronomion innuatur dicfîum,quaG fccunda lex feu fecü» dumteftamentum, Quses ftio, XLIX, |
Lxnn HAec uerbd teÃdmenti quodmdndduit dominus ^/ioyÃÃdtuerefilijs ifrdel in terrd Modb pr£ter Deut. : teÃdmentum quod teÃdtus eà eis 'm Oreb, oÃendit un^ dedppeUatus Ãtliber Deuteronomion,qudà fecundd lex ubi mdgis ilUus repetitie eà qudm dliquid dliud. Pdued enim funt qu£ ibi non funt 'm eo quod primum ddtum eà nec tdmen dppeüdntur h£c duo tefldinentd, qu'dmuis itd h£c uerbd fondre uidediitur.Vtrumq; en'tm imum eà tc= Ãdmentüquod 'm EccleÃddicituruetusiNdmÃpropter h£c uerbd duo teÃdmentd dicendd effent,idm non duo fed plurd effent excepta nouo. Et 'mmultisenmlocis feri^ pturddicit teÃdmentum, Ãcut lüud qudndo ÃÃum eà dd Abrdhdm de circumciÃone, uel Mud fuperius dd ^enc Noe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Genc. Si dominus negefurdedifTePIijs Ifraclos^ culos vidcrc erequomodo dicantur ergo vidiflTefignaerc.Quaft.L. Et uos uidiÃis omnid qiMcuqi fÅcitdominus deus Deute «f^er in terrd Aegypti cor dm uobis Phdrdoni CT omnibus feruis eius G^ cmni terr£ illius, temptdtiones nidgnds quds uideruiu oculi tui,Ãgnd GT prodigid lUd mdgnd,Gr mdnum udliddm,Grnondeditdominus deus uobis cor fcire,Gr oculos uidere,G!'dudire dures ufq^ 'm diem iÃdm. Quo ergo dit fuperius,'Vos uidiÃis temptd^ tiones mdgnds quds uiderunt oculi tui,fi non dedit do^ minus eis oculos uidere,G^ dures dudire f Nià quid uide runt corporCtGf corde non uiderunt, quid oculi dicun^ tur et cordis,proptered inde cocpit,Et no dedit d'Ominus deusuobiscorfcire.Adhocpertinentduo qu£ fequun^ tur GT oculos uidere,G^ dures dudire,id eÃ,inte0igere et obtemperdre. Quod uero dicit,Et non dedit dominus det^ US uobis,nudo modo increpdns ZXdrguens hoc diceret, nià dd eorum quoq; culpdm pertinereintelligiuellet,ne quifq fe ex hoc excufdbilemputet. Simul enim oÃendit et Ãneddiutorio domini deieos mteUigere Gi' obedire non poffeoculis cordis,?:^ duribuscordis.Et tdmenà ddiu^ torium deideÃt,non ideo effe excuftbile hominis uitium, quonidm iudicid dei quis occultd,tdmen iuÃd funt. Anvinum,5f quantum fecum tulerant Ifiraelire. QjLiæftio.Ll. ETddduxituos quddrdgintddnnis'mdeferto, non Deut imueterduerunt ueÃimentd ueÃrd,G^ cdlcidmentd ueÃrd non funt dttritd d pedibus ueÃris,pdnem no nidn^ duedÃisuinumGrÃcerdm nonbibtÃis,utfeiretis ,quid, iÃe dominus deus ueft er. Hine dppdret tdnttWi uini 'm fu isimpedimentispotuiffeportdre îfrdelitds,qudndo exie runt de Aegypto,quod pofÃnt cito con fumere. Ndmà omnino nihil fecum tulifÃnt undo effet lüud quo dià um eÃ,Sedit populus manducdre cr bibere,Gr furrexerunt ludere f No;i enim hoc dedqud diceretur,cum ipÃus Moyà mdniÃftiÃmd uerbd Ãnt nonÃtÃe iUdmuocent principium beüi,fed principium uini, I Quomodo |
Q^VAESTIONVH SVPER DEVTERONOMIVM.
|
Quomodo intelligêda fint verba ilia, N3 quid eft aliquis inter vos vir aut mu« lier etc. Quæftio. LU. Dcut »?. quot;^LTVnquideÃdliquisinteruosuirdutmulieruelà mulusuel tribus cuius mens declinduit'd domino de ueÃro ire feruire dijs gentium iUdrum i Nequdin ell tneorddixrurfum germindns in fille Cf dmdritudine. Et erit cum dudierit uerbd mdlediüionis huius,Cf opiit ndbitur in corde fuo dicens, Sdn£ld mihifidnt, quonidm in errorecordis mei incedo,ut non Ãmul perddt peccdto rem,Cfeumqui fine peccdto eÃ,nolletdeits propitidri ei fed tunc incendetur ird domini dei,Cf z^us eius in ho» mine iüo, Cf ddh£rebun( in eo omnid mdledidd teÃdme» ti huius, qu£ fcriptd funt in libro legis huiits. ïtd diilum eÃ,nunquid eü in uobis,ut tdnq requirentem inteüigd» mus,ne forte fit. Si quis dutem effet,eum terruit uehemê» ter,nefi)rte quifq diceret in cor^ fuo dudiens iHd mdle» ditle,fdnild mihi funt,id efi,mdledi{ld fdnild mihifunt, quonidmin errorecordismeiincedo,id eÃ,dbfit,utmi» hi iÃe uenidnt, non mihi fint h£c mdld,fed fdnäd,id cft, propitid Cf innoxid,quonidm in errore cordis mei ince» do,eundo fcilicet poà deos gentium,O'eis tdnq impunè feruiendo.Elon inquiteritfic : Elonperddtfimul peccd torem Cf eum quifine peccdto cÃ.Tdnq diceret, Cduete ne cui ueÃrum tdlid pcrfuddedt,qui tdlid cogitdt. EloUet deus propitidri ei,fiue tdlid cogitdnti,fiue itti cui tdlid füerintperfudfd,ficutipfeopindtuseà dicendo ,fdnild mihiÃnt,?^ qudfi hoc modo duertendo ù fe um illiiis md lediäi Sedtuncdccendetur ird domini Cf ztlus eius in homine illo,qudndo putduit edm Ãduertere iÃdm corde fuo dicendo,Etddh£rebunt in eo omnid mdlediäd teÃd» menti huius, qu£ fcriptd funt m libro legis huius. Elon poffunt quidem omnid euenire uni homini. Elon enim e» tidm totiens mori poteÃ,quot generd mortis hic diitd funt fed omnid dixit pro quibuslibet,ut non fit immunis db omn ibus cui euenerint dliqud eorum quibus peredt. Quod dUtemdit,utnonfimulperddtpeccdtorem Cf eu qui fine peccdto eÃ,quodgr£cus hdbet nonfic dccipiendum eÃ,tdnqdb omni prorfus peccdto mundum Cf immunem,hocdixerit äva/j-ajiiHrop lohan nbsp;nbsp;nbsp;id eà fine peccdto,fed eum qui fine peccdto effet, de quo ° â â loquebdtur dominus in Eudngelio,Si non ueniffem et eis locutus non ÃiÃ'em,peccdtu non hdberent,non utiq; om» j nttfid hoc peccdtum quo non crediderunt âm eum. Dicit Capj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ad Abimekch de Sdrd uxore Abrdh£ , Scio quid mundo corde fecciftihoc,no utiq^ inundum illiui cor itduoluitintelligi,utjimilisei5 elJetde^bufdiUu ell, Watth. f ^edti mundo cordc,quonidm ipà deum uidebuM,fed db iVo peccdto de quo dgebdtur,mundum cor hdbebdt,quos nidmqtumddipfuinpcrtinebdtnon concupiuerdt con^ iugein dliendin. Qiiomodo gratia cuidenterpromittatur. Quaeftio. LliL |
Et circumpurgdbit dominus cortuwn, amp;nbsp;corÃe» Dcutj» minis tui diligere dom inum deà tuum ex toto cor» detuoextotddnimdtudyutuiuds tu.Euidens poUicitdis tio grdtiie : Promittit enim deus fe eÃe Ã,aurum,quod fo let iubereutÃdt. Quomodo facilitas legis fuadcatur, Quæftio. LlIIf. Zquot;^ Vidmdnddtum hoc quod ego m'dndo tibiho» dïe,non eft fuprd modum,nec longe dbs te eftt non in cÅîo ell,dicens^d eà ut dicds,quis4^ fcendet nobis in cÅlu O' dccipiet nobis lUud, O dudiè» tes iUudÃciemus {!gt;lelt;^trdns mdre efl^dicens,id eÃ,Ht dicds quis trdnsÃetdbit nobis trdns mdre,O dccipiet no bis iüud,et dudientes dludÃciemus ? Prope efi uerbü hoc Udlde in oretuoOin corde tuo, O in mdtübus tuis Ãce» reiüud.PlocejÃuerbumÃdeidicit ApoÃolus,quod dd Roma.,', nouum pettinet teÃdmentum. Sed qutcri poteÃ,cur M fuperius mdnddtd dixerit qult;e Ãriptd funt in Ubro legis huius,niÃquidhis omnibus fpiritdlidÃgniÃcdntur di nouum teÃdmetttum pertinentid,à bene inteUigdntur ? Item qu£ri poteÃ,cur hic quod hic poÃtum eÃiiieq^ trus mdreeÃ,utdicds quis trdnsÃetdbit nobis trdns mdre cr dccipiet nobis iüud,ApoÃolus dixent. Quis defcendet iit dbyffum,dtlt;^ id exponens ddiutixerit,hoc eà ChriÃusn d mortuis reducere,uià quid dppellduit totdm in hoc(ieii culouitdm,quie morte trdnÃtur,utquoddmmodomdre ÃnidturfO trdns mdre mors ipfd dppelletur,udut trdns iÃdm uitdm,qu£ mdris uocdbulo ÃgniÃcdtur.Deinde qcC hic ddditum eÃ,?^ in mdnibus tuis,non ditApoÃoIus,ni à in ore tuo, O in corde tuo. Et hoc ufq^ (Uifwem execit tus eà dicens ; Corde enim creditur dd iuÃicidm,ore du» temconfiÃioÃtdd fdlutem. Merito quod ex liebr£O trdnsldtumeÃqudtttumdnobis infpid potuit,non hd» bet in mdnibus tuis. Elec ÃuÃrd tdmen hoc d feptudgin» td interpretibus ddditum exiÃimo,nià quid inteüigi uo^ lueruntetidmipfdsmdnusquibus ÃguiÃcdnturoperdin Gaiatf corde dccipidebere,ubieÃfides,qu£ per dileäionem o» perdtur. Eldinà Ãrinfecus ed qu£ deus iubet mdnibus fi» dnt,O'in corde non fidnt,nemo eà tdm infulfus qui pr£» ceptd drbitretur impleri. Porroà chdritds,qu£ eà ple» nitudo legirjÃs'^dbitct in corde,etidm à mdnibus corpo» risquifqniü, jÃitoperdri,pdxilUeÃutiq^cum homi» nibus bon£ uoluntdtis. QuiÃnt filtj virupcrabiîes feu maculati, amp;nbsp;quomodo graece dicantuu QijaeÃio. LV, PEccdueruntnoneifilijuituperdbilcsâ.Qupdingra coeä Ti^i/xovKia quidem interpretdti funt, hoc,id f ftfilij uituperdbiles,quiddm filij c0mdculdti,quis ddm filij uitioÃ.Vnde non mdgnd qu£fiio,imo nuüd eÃ^ Sed iHud merito dd qu£rendtim mouetÃi generdliter diäunt |
LIBER ÃVINTVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LXV
|
dilt;!htme^l,f)fccdufruntnonei,({uoni((m qui peccätnon pcccdt ti,id t(l,non deo nocet,((dÃbi,quomodo Pfïim 70: goidwm fit,quod 'm Pfdmo legitur : Tibi foU ptccciuit 'Et 'mHieremid ; Tibipecauimuipdtientiulfriiël domi priiiB. 40 ne.EN'terKHi Pfilino,SAM Atiimdm medm,quiA pecea* ui tibi. Et utrum hocÃt peccAre deo,quod peccAre in deu VndcAitHeli fAcerdo{,Simdeu peccAuerif homo,quit i.R«Ã.» orAbitproeoiDicAm ergo interim,quidmihi'inprieÃns tiA uidcAtur,intelligent ÃrtAÃe AÃqui rndiut qui melim hlt;fc fApiunt,Aut etiAm nos Alio tmpore qtu Adiuerit do= Quid fit mmwi. PeccAre 'm deum,eà in his peccAre qu^ Ad dei cul^ dcum^ tu pertinent.t^Ain hoc quod comemorAui nihil Aliud 'm^ dicAnt. Sic enim peccAbdntÃlij Heli,quibui hoc pAter eo^ ru dixitjÃc exiftiniAndu peccArietiAm in homines q per tinent Ad deu.NAm hoc deus legitur dixifÃe Ad Abiine^ â lechdeSArA,ProptereA,pepercitibinepeccAresime.Pec pcc ' m nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;âUftem in domino,uel potius peccAre 'm dominu,nià domino, ^rte älicubi fcriptum occur At quod huic fen fui reÃÃAt, hi mihi uidenturnonïmerito did,qui piAm pcenitentià peccAti fui noti Agunt ut gloriÃcetur ignofcens dominus, Pfâim. 70 ^lt;^uffAm quippe reddats DAuid,cur dixerit,Tibifoli pec cAut,cr mAlu cor Am te foed,fubiecit ZiJquot; Ait,'Vt iuflifice-fif fft fermonibus tuis GT uincAs cum iudicArîs.Siue cum dicit deus,JudicAte inter meet uineA meA,Ãue de domino îehan.,4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;chrifto mtclligAtur,qui Ãlus ueriÃime dicerepotU'» it,Venit enim princeps mundijGE 'm me non habet quicq id eÃ,quicq pcccAti,quod morteÃt dignü,fed ut cogno-s fcAt mundus,quiA diligo pAtrem,Gr Ãcut mAndAtu dédit mihipAter,Ãcfiido,furgtte eAmus hinc ,TAnq diceret, EtiAinà leutÃintA peccAtA mortis fupplicio perfequAtur princeps mundi,crinmenonhAbebitquicq,fed furgite eAmus hinc,id efl,utpAtidr,quiAùi eo cj, pAtior, uolun» tAtem impleo pAtris mei,nonpcenAm foluo peccAti mei. Et quad HieremiAS Ait,Tibi peccAuimus pAtientiA ifrAel domino utiq; fuppliciter dicitur 'm pÅnttentiA eu fpe fi^ I itis GT ueniie. Et quod diélu eÃ, Saua Animà meAin, quid peccAui tibi,hoc idem Agitur,utdeuSÃgnofcendo glorifia cetur,quiA mAguA eà eins mifericordiA fuper confitentes Ãbi GEredeuntesdd fe,qui dicit fe nolle mortem peccd-)} toris fed tdntu Ut reuertdtur ej uiuAt. Hinc GTipfe Da« uidjHon folu/m 'm pfAlmo,uerumetiAm cumewm deusdr« gueret per ProphetAm,non Ãne fpe propitidtionis domi e. Rcg. IX ni refpondit,PeccAui domino. Uledtco en'im uulnerdtus uidetur quodAmodo,qui ut fdnetur fe fubidit mdnibus me did,ut in eo medicinlt;e opus impledtur. In hoc Autem cAn« tico prueuidebdt ProphetdÃturos quofdAm qui Ãc fùerüt peccAturi deumoÃendendo mAgnis 'miquitAttbus fuis,ut neepaenitentiAm Agereuellent,z^dddeunt redirent fA« pitiaio.rr nArentur.DequibusetidmAlibidicitur: Quonidmedro funt,GT fpiritus Ambuldns GE non reuertens.Poteà etid Ãc mtelligi,peccAuerunt,non ei fecundwn id quod non ei nocuerunt peccAtofuo,fed Ãbi. |
Qtiid fignificatiom'shaheat benediâio Moyfi qua benedixitifraël, Qiiæftio. LVr. EThitcbenediilioqudbenedixitlAoyfes homo dei Dcutjj Ãlios lfrAel,priufqdeÃmgeretur.'Et dixit, Domi« nus ex Sinduenit,GE düuxitex Seirnobis,fiÃinAuit ex monte Phdrdn cum multis milibus Cddes. Ad dexterdtn eiusAngelicumeo, CEpepercitpopulofuo, Etomnes fAnélificAtifub munus tUAS,GEhi fub te funt.Et Accoepit de uerbis ipÃus legem qudm mÃdAuit nobis M.oyfes,hlt;e« reditdtem congregdtionis lAcob, er erit 'td dtledo prin« ceps,congregAtis,principibits populorum Ãmul cum tri bubus ifrdël. Non negligenter prectereudd eà iÃd Pro« phetiA,AppAret quippe iÃd benedidio dd notium popu« Ium pertinere quem dominus ChriÃus fdndiÃcAuit, ex cuius perfond iÃd dicuntur à UIoyfe,non ex per fond ip« Ãus IiloyÃ,quod 'm confequentibus euidenter dppdret. lgt;lAmà proptered didum eÃ. Dominus eX Sind uenit, quid in möte Sind lex ddtd eÃ,qHidÃbi uult quad fequi« tur,GEdlluxit ex Seir nobis, cum Seir mons idunuene Ãt ubi regnduit Efdu ? De'mdc tum l/toyfesÃiios ifrdèl be« nedicAt his uerbis,Ãcut feripturd priedixit, quomodo i» dem dicit,GE dcaepit de uerbis ipÃus legem qudm mdn« ddutt nobis Koyfes ? Kimirum ergo Prophetid eà ut di« ximus populum nouum ChriÃi grdtid fdndiÃcdtu pru;« nimciAns,ideo fub nomine Ãliorum lfrAel,quid fernen eà AbrdhAm,hoc eÃÃlij funtpromiÃionis,G' mterpretd« tio eius eÃ,uidensdeum,Dominus ergo qui ex Sind ue« nitChriflus'mtelligenduseÃ,quoniAm Sind interpre« tdtur,temptAtio,yenit ergo ex temptdtione pdÃionis cru cis mortis. Et düuxit ex Seir. Seir interpretdtur pilofus, quodÃgnifiedt peccdtorem,Sic enim ndtus eà Efdu odio hdbitus,fedquoniÃquifedebdnt âmtenebrisGE in umbrd mortis,lux ortd eà eis,ideo dUuxit ex Seir. Simul etidm non dbfurdeinteÃigitureffeprA:di£iumexgentibusqult;e ÃgniÃcdntur per nomen Seir,quid mons eà pertinens dd Efduuenturdm grdtidm Chriflipopulo ifrdèl.'Vndedi Romiji citApoÃolus, Itd GE hi mine non crediderunt in ueÃrd mifericordid,ut nbsp;nbsp;ipà mifericordidtn confequdtur. Ipfi ergo dicunt,AUuxit ex Seirnobis,CEÃÃinduitex mon« te PhdrdnÃd eà ex monteÃuäiÃro ; Id enim interpre« tdtur PhdrAn,quo ÃgniÃcdtur EccleÃd cum multis mili« bus Cddes. Et mutdtd interpretdtur Cddes,etfdnditudo. Kutdtd funt ergo multd milid CE fdnUiÃcdtA per grdti dm cum quibus uenit ChriÃus dd ifrdëlitAs poÃed coUi« gendos. Sequitur CE diät : Ad dexterdm eius dtigelicum eo,liocnonindigetexpoÃtione.Etpepercit inquit po« pulo fuo,dondns remiÃonem pecedtorum. Inde dd ipfum conuertit fermonem dtque dit : Et cmnes fdndiÃcAti fubmdnus tuAS, er hi fub te funt : Non utiq^ fupe«« bientes CE fuAm iuÃicidm uolentes conÃituere, fei Agnofeentes grdtidm ut iuÃidte dei fubijeidntur. Ei |
Q^VAESTIONVM SVPER DEVTER ON OMI VM.
|
Etdccapitinquitde uerbisipÃus legë,populiis utiq^de lohcF.»' nbsp;nbsp;quo dit. Et pepercitpopulo fuo. Accapit ergo deuerbis ipÃus legem,qudm mdndduit inquit nobis Moyfes, hoc eà populus eins deuerbis eins dccapitlegem,quid de do ätrindausinteUexit legem edmipfdm qudm mdndduit nobis Moyfes.lpfequippedit 'm Eudngelio: Sicredere» lohan. f. nbsp;nbsp;nbsp;MoyÃ,crederetis er mihi,de me enim iUe fcripÃt. Non enim dcctepit populus iUe legem qudm non intelle» xit,fed tune dcctepit qudndomteUexit de uerbis eins,cd» rens ueldmineuetericonuerfusdd dominum. Bdncdicit huereditdtem congregdtionis Idcob, qult;e inteüigendd eil non terrend,fed caleÃis,non tempcrdlis,fed cetemd. Et erit inquit 'm dileilo princeps,ipfe utiq^ in diteäo popu» lo erit princeps dominus lëfuscongregdtis prinapibus populorum,id eÃ,gentium Ãmulcum tribubuslfrdëfut impledturquodfuprd ditlumeà : Letdmini gentes û Roma.)), mul cum populo eius,quidclt;ecitds ex pdrte ifrdël ÃHd eÃ,donec plenitudo gentium intrdret,^Ãc omnis ifrd» clfdluus fieret. Qiiomodo dclofeph benedicens dicat; PrimogenituSjtauripukhritudo eins etc. Qiiaeftio.LVlL n- ^^Vm lofiphbenediceret dit inter Cdterd: Primo» X. ^gfwïw^ tduripulchritudo eins.Qtiod non itd le» gcr.dum eÃ,tdnq diceret,primogenitus tduri,fed cu Ãt primogenitus, pulchritudo eius puchritudo tduri eÃ, propter cruciscomuddedomino 'mteUigitur Ãgurdtu. EIVSDEMDIVI AVRE^ If) Hipponêfîs Epifcopi,liber fexö tusquæftionumfuper. Io Cue indpic» Quomodo Moy fes in gratia probetur de funäus dicendOj Sicut cram cum Moyfe etc» Qiiæftio. I. a.Timo.» OMINVS DIGIT ADIEs Ãnn ndue : EtÃcut erdm cum Moys fe,itd ero er tecum.Non folum dutë hoc t(Ãimonio,fed etidm in Deute» ronomio multis documentis dppro» bdtur Moyfes itd defùnëlttf,utdeià muluserdeopldcenstquisineo iBd uindiëld completd Ãt,ne terrdm promiÃionis intrdret. Ex quoddturintelli» gi dominum etidm bonis feruis fuis in dliquo fuccenfentê er tempordliter uindicdre, ertdmen in eorum hdhere numero qui funt in domo eins udfd 'm honore utäid do» mino,quibus ddturus eà promiÃd fdnüorum, Quomodo: Si dominus erat cum ipio lofucjfcu lefii naue, ipfe aliter dio ipofuir q euenit. Quaft.II. VieÃio ea,quom odo poÃedq locutus eà domi nus dd lëfum ndue exhortdns er confirmdns |
fttw /èg'; promittens cum iUo juturum^minclMeritidmi lèlus populo per fcrii^ ut pr^-pitrarët cibäria quodpoà tres dieslordcinem Ãentnt trlt;snÃturi,cum ittueniantur peà multoplures dies tranÃ/Ãlordttne. Cum enbn htec populo mlt;indlt;ifjet,miÃtexplordtores in Hiericho, quo» niam lordanetrdieäo ipà proximd ciuitds occurebdt. lUi dutemdiuerteruntdd Rddb mulierem Ãrnicdridm, CT dB iUd occultdti dtq; d rege quteÃti CT minime tnuen» tieddemdimittenteiUosperfineflrdm,^ monente ut triduo Idterent »« montdnis, qudttuor dies uidenturefji confumpti^indepoÃedqmmciduerunequiecircditlosge ÃdÃerint,promouit le fus cum populo uniuerfo de loco ubi erdt diluculo : ClJii cum uenijÃent dd lorddnem diuer titer mdnÃt,tune rurfus populusddmonetur ut poà triduumfepriepdrdret trdnÃre lorddnem dred domini precedëee.lîinc ergo intelligitur bumdndÃijÃe difpoû tionem qudm facit populo nuncidriut cibdrid prepdrët tdnq poà tres dies memordtum fluuium trdÃturi. Potuit enim hocÃcut homo fperdreÃeri poÃfe,à explordtores celeriterreuertiÃfent.Quibustdrddtibusintelligitur,quS uis feripturt tdcuerit,ex diuind difpoÃtioeaeterd ipletd utidm inciperetdpudpoptdumglorÃcdrilefus croÃi di ,quod cum iHo dominus eÃet, ÃcutÃerdt cum Moyfe, t^dmerhociUidiciturfluuiumtrdnÃturo, Ãeutferip^ tum eH. Pt dixit dominus dd lefum.ln die iÃo incipidm exdltdretecordm omnibusÃlijslfrdel, ut feidntquom« dm Ãcut erd cum Moyfe,Ãcero,er tecu.liecincredi» bile debet uideri etid lïïos eu quibus deus ioquebdtur edi-» quidexhudnd difpoptionedgereuoluiffe,mqudÃbideS tdmenpderenteffere{lorem,eorum^ ex lUius d quo re^ ' gebdtur prouicÃntid conÃlid fuiffe mmdtd-tid er lAoy» fes ipfe uti^ tdnqud homo putduerdt eÃeÃiciendit ut edu fds populific dudiret ,quemddmodum CT Ãbi,eriüis o« «US intolcrahile fubeundo prodeÃi non poÃit, eiufq; di» fpoÃtio diuinitus,er hoc ipfu focero eiusfuggerentc er monente, dtq^ hdncddmonitonem deo dpprobdntemu» tdtd eÃ. Qirare de longe lubeantur arcam pratcc^ derCjSC quofflodo colSnaniibis no amplius præceflit.Quæftfo.IlI, SCribie populo dicunt. Cum uideritis Arcdm teÃimo nij domini deiueÃri,erfdcerdotesueÃros er leuifWiK-P tds toUentes eüproficifeimini de locis U(Ãris,eritepoà edfedlongum interudÃuÃt inter uos crilldm,qudntum duo milid cubitorum Ãdbitis ne propinquetis ei ut feidtis uidm qudm ibitis in edm. Non onnn dbiÃis uid db heÃer â «d er nudiuÃertind die. De longe iuÃum eü drcdm pre» cedere ut poÃit d populo uideri. Tdm greide quippe dg» menÃpofi edm proximu pergere,non edm uideretperi» re, nee noÃit qud Ãqueretur. Ex hoc dutem ãlo inteüigendùm eH quad columnd illa nubis que foie bdt mouendis cdÃris Ãgnum ddre er iter oÃendere, idmreceÃerdt, nee eis dppdrebdt, hineÃäum utetidnt triduumtOud ex humdnd difpoÃtioneprtedieeretur. tiune |
LIBER SEXTVS.
LXVI
|
Iofuc,4 N«nc o-go duce lèfu drcM domini [ec^uumur nube fub= tradd,tdnqueldinine(tbldtoAordcinisiutem plenui erdt per totdm crepidinem fudm,Ãcut in diebu^ meÃis triticL HocincredibileuideturregionibiK noÃrii.lbidutem cut perhibent lt;]ui nouerunt,initio ums efi meÃis triticL Tuncdutc iüeÃuuius repktnr dmplius q perhyemem. Quomodo lapides dicantur memo riale in æ tern um cum filîjsifraâ ëlfutijri. Qiiæftio IIIL Et fTHttt uobis Idpides iÃi memoridk filijs ïfrdel uf Cl; in leternum.QUfimodo in A'tcrnum,cum coclunt , nbsp;nbsp;nbsp;eyterrdtrdnfednitAn ouonidm£ternumdUquidfioni's pednt htldpides,cum ipp ceterniejjenonpojJiiK ? CiUdti poÃitlt;iHodingrieco tcei; Sic'in'ç did Idttni,?^ ^Pîs tn f£culum,quod no eà confe^uens ut inteüigdfur sternum. .Ron».} lofue.f Quotnodoafcadicatur teftamentiamp;T teftimonij. Qiiæftio.V Et dixit dominus ddlèfum dicens : Miîdd fdcerdo^ tibus portdntibus dredin teÃdmenti teÃimonij. So^ Iet dtei dred teÃdmenti:,uel arctt teÃimoniÃnnnc didd eà drcd teÃdmentiteÃimonij, ut nonfolumdrcd/edetidm ipfutn teÃdmentum,dppelldretur teÃdmentum t^Ãimo-s nij.Kincenim dicit ApoÃoltis : Nm«c dutem Ãnc kgeiu ÃiciddeimdniÃÃdtdeÃ._.tcÃimoniumkdbens per legem cr Prophetds. I« cidufidin enim rei dlterius uenturd: te^ Ãimoniu ddtuÃerdtiüudcidâdicitur teÃdinentu uetus. Qiiomodofiltjlfraël iubentur circumcis« diiterum. Quæftio.VL Dixit dominus dd ïefum : Fite tibijpà cultros de Petrd dcutos, uelÃcuthdbetgrtecus, de Petrd dcutd , C Ãcdens circumdde Ãlios ifrdcl iterum. hl boc prtecepto quieritur cur dixerit, iterum. ilon eiiim units homo bis dreumddendus erdt, Ãed quid Mius populus erdt in quibufà din circumciÃus,in quibuà ddm non circutndfusÃdeo didum eà iterumtUtcircum^ cifus iterum circumcideretur,non homo,Ãed populus : tldmz^ fequentid id oÃendunt,Dicit enim Ãripturci, Et fæcit leÃus cultros petrinos Ãbijpà dcutos,ei'circumci^ ditÃlios iÃdel m loco qui uocdtur coVis pr«eputiorum. Hoc dutem modo circumpurgduit lefusÃlios lÃrdcl,qui dliqudndo Ãerdntin uid,z^ qui dliqudndo incircumeià erdnt eorum qui exierdnt ex Aegypto ,omnes iÃos cir^ cHcidit leÃfs. Quddrdgintd enim amp;duobus dnnis con^ uerfdtus eü iÃdcl in Deferto A\dbddrich,eiâ idea incir-= cumeià erdnt iUorum plurimi pugndtorum qui exierut de terrd Aegypti,qui inobedientes luerdnt mdnddtis dei, in qutbus ez diffinienu dominus eis ne uiderent illi terra qudtn iurduerat dominus pdtribus eorum ddre tUis terrä fluentem Idc nbsp;nbsp;mel. Pro his dutem fubÃituit Ãlios eoru |
quos circumciditleÃts,eo ^ÃiÃmt in itinere incircum^^ ciÃ,M.dniÃÃumeà ergo non omnes ÃiiÃe,Ãd quoÃld. Quidam enim de AegyptoexeuntiumÃlij 'miüopopulo incircumeià erdnt,quos potuit circucidere lëfus iUoru.f. Ãlios qui genuerunt in deÃerto Cfcotempferuteos circuit cidere,lt;^ inobedientes erdnt legi dei. Nutta itaq; edujja eà cur hi qui putdnt rebdptizados eos qui habent ChriÃidf nibaptifmifdcrdmentum,hocteÃtmonio legis adiuuari fe putent,quid nuüus bis numero unus homo eà ctrcuci» Ãts,Ãd populus quid idm fuerat in quibufddm circucifus in quibufdä uero adhuc indrcumcifus erdt. Età dliquo modoÃeripoÃetut bis deus circucidi hominem ii^eret, nunquid poffunt dicere ideo fuifje prieceptum,quia iUi ab Aegyptijs Ãierdnt circumciÃ,dut ab dliquibus hlt;ereticis ab IÃdelitarum focietdte fegregdtis ? Cum uero fatis e^ tidm dppdredt quare Ãtadeo didum,nullum hic pofjunt homines erroris fuipatrociniumreperire. Vtrum lofue fe angelo proftrauerif, Q.uæftio. VII. QVdndolëfusuidituirumcontrd fe Ãdntem eud^ Iofuc.7 gindto glddiOfCfeo refpondête dicit,q, effet prin â^ceps militi£uirtutis domini,er proÃrdtus in terrdm dixit,Quidpr£cipistuoÃmulo ? Queeripoteà utrum dngelo fe proÃrduerit,eumci^ dixerit domina, dti potius intelligens à quo miffusÃerdtipfum domina di^ xerit,eiq; fe proÃrauerit. Erat autem Ãcut legitur lëfus in liiericho,non utiq; in ipfd ciuitdte cuius muri nondü ceciderdnt,quod mox futurum trat ut in earn poffent 'ms trdre,fedinAgroddeampertinentem: Ndm interpre» tdtio qii£ell ex Hebr£0Ãc habet. Qiiomodo viripro peccato Achan,Seu Achar dicanturcecidifle. Qo. VJII. IN co quodÃüum eà ut Achan de tribu ludafurare» tur de A nathemati duitatis Hiericho contra pr£ces ptumdomini,cr propter eins peccatum tria milia qu£ miÃa fuerdnt in Hai dederunt terga hoflibus, er oedà funt ex eis trigineafex uiri, esâ populo grauiter territo lëfus cum fenioribus fe proÃrduit ad dominum, eiq; res fponfum eil,ideo faibum effe,^ peccauerit populus,Mis notas eH etiam deus non fecum eisfuturum,nià abÃules rint Anathema de fdpÃs,er q, oÃenfus eà qui foccerat, nee folus occifus eÃ,fed cum omnibus fuis. Qtt£rifolet quomodo iuÃe pro dlterius peccotis in alijs uindicetur, maxime quia in lege dominus dixit,nec patres pro Ãlios rum,nec Ãlios pro parentum peccatis eÃe puniendcs,An aliud iudicantibus hominibus eà pr£ceptn,ne quemq ;p dlteropuniät,erdei iudicionoÃnteiufmodi qui alto er inuiÃbili conÃtio fuo nouit quatenus extendat etiam të^ pordlè hominu poena,falubrëq; terrorë. Hon eni aliquid dura qtit attinet aduniuerÃmüdiddminiÃrationö,c6 tingit mortalibus cu moriuntur quandoq; morituri, CT tarnen dpud eos qui tdliametuunt difdplina fancitur,ut no fefolu quifq^curet in populo,fed inuicc fihiadhibeat diligentia, CT tanq tmius corporis er unius hois alia ,p dlijs Ãnt membrd follicita.Hee tarnen credendu eà etiam pcenis qu£ poà mortem irrogantur alium pro alio poÃe damndri,fed in his tantum rebus hanc irrogari poenam qu£Ãne fuerdnt habitur£,etiäà non co modoÃnirctur. Simul |
Q^VAESTIONVM SVPER lOSVE.
SittiUà etidm ofltnditur ^udnti connexäpt in populi fo^ cietdte ipfd uniucrptM,ut non in feipps pn^uli,fed etii tdnq pdrtes mtotoexipimentur.Verunius igitur pec^ cdtum inortemg^ pdUcorum ddmonitus eR populiK uni-^ ucrpa tdn^ m corpore imiuerfo lt;iu£rere gnod dmijpim tR.Simul etidm pgnipcdtum eft qtum mdliperet p ntti uerfd iUd congregdtio peccdlJetyCiudndo ne imut quidein itdpotuitiudicdri,utdbeo polfentcxteriejPefecuri. At uerop Achdndbdli^noinuentufdt^; comprehenpti ey iUiui critninis reut dd iudicium ïept piiÃet ddduilut,nee qud^ putdndtint eH hominem iudicem,uel pro iiïo,uel cu iOo quemqdlitvmguifocietdtepiHeiut minime teueres tur,fùipêpuniturtvm. Nf^- f hmm ei mdnddttm legis lices bdt excederctciuodddtumep hominibus ne iudicio peo quod in hominem homini iuffumpuepermiffum eil,dls terum pro dlterius peccdto drbitretur effi pleélendum. l,onge dutem fecretiore iuÃicid iudicdt deiis,ciui,potens ep etidm poà mortem C quod homo non poteà ) liberd» re uel perdere.Vipbiles igitur dffliiHiones hominum pue mortes quonidm his quibus ingeruntur e:^ obeÃi ey pro deÃe poÃunt,nouit dominus inocculto prouidentiie fu^ quemddmodum iuÃe quibupj; dippenfet,etidm cum ulios ri«w peccdtd in dlijs uideturulcifcLPÅnds uero inuipbis les qu£ non nip nocent ZX prodeÃe non poÃunt,itd nuis lus deo iudice pro dlienis peccdtis luit,pcut homine iudis ce lucre nuUus nip pro fud culpd iÃds uipbiles debet.Hoc tnim pr£cepit homini iudici deus,in his qu£dd humdnu iudicium pertinent iudicdndd,quod in fuo iudicio Ãdtis pà quo poteÃds non dfpirdt humdnd.
Si dominus cremari iuflit qui de Anathc«« mate furtum fÅceratjquomodo lapi datuseft. Quæftio. IX.
° quot;X à qn£ritur cum dominus propter ilium qui ldeAndtheindteprtumprcerdtpr£ceperit eum quifüiÃetoÃenpis ignicremdri,cureum oÃenfum Jefus Idpiddripotius d populofxcerit.Anitdeummoriopor tuit,quemddmodum lëpis qui propius dominum Ãques bdturuerbdiubentis imteUigere potuit ? Sic enim dlius quifq nonÃcile potuit.Vnde mdgis qu£rendum edi, cur Idpiddtionem ignem dppeUduerit dominus,qudm creden dum lé'fum dlMfoeciÃi quim iuÃerdt dominus, l^dinne q; dd intelligendum uerbd domini quifq potuit eÃe fdpis entior,neq; ddÃciendum quifi obedientior. Proinde is gnis nomme pandm potuiÃepgnipcdri,Ãripturd teÃis ëâ-4 eÃinDeuteronomiOfUbidiciturddpliosiÃdcl, Etedus xi uos de Ãrndce Ãrred ex Aegypto,ubi utiq; dur dm tri buldtioneminteüigiuoluit.Duædutemmihi cduã ocs currunt,nonutdmb£pnt,fedutdlterdexeis,cur no iüe cum fuis omnibus euidenti ignecremdtus pt. Si enim peccdtum eius dominus tale eÃe iudicduitiquod fupplicio tHo expidtum non puniret in £ternum propter ipfdm ex pidtionem et purgdtionem,congruenter iüd poend ignis nomen dccepit.âNeq; dd hunc intelleilum quifq tendere admonetur,p eum proprie uipbtlis ignis exureret,fed in
eo quipy remdneret quod dperte uidebdt impletum, nec dliquid ultrd qu£reret. JNunc uero cum propter dei uerbd eyÃilum îefu'dquo pr£Udricdri illd uerbd noit poÃent,rc{liÃime dicitur etidm Idpiddtionem ignem Ãs elegdnter dgnoÃere illd poend hominem ne in poÃes rum peccdto iHo interiret ÃiÃe purgdtum. Quod pgnis pcdnt etidm udfd in Leuitico, que iubentur ignepurgds ri. Si dutem tdleÃit iüi peccdtum propter quod eum etia poà iÃdm uitdm gehennd fuÃiperet,ideo iefus eum uos luit ldpiddri,ut quod d domino di£lum eÃ,igni cremdbis tur,iüud ddmoneretinteUigi quod dominus Ãceret, no quoddbippseÃetÃciendum.Sienim dixiÃet dominus^ igni eum cremdbitis nbsp;nbsp;omnid eius,huic fenfui locus nuis
lus eÃet. Cum uero itd pop tu eÃ,ut mdgis uidedtur deus quod eiÃturum eÃetpr£dixiÃe quim quod ei db homini bus deberetperi pr£cepiÃe,melius non potuit Ãicere ïcs fus qui diuind uerbdpeut tdutus Prophetd inteUexit, qui etidm hocipfum Prophetice foecit,qu'dm ut iHum Idpidis buspotiusqu'dmfldmmis interimeret,nein iHis ignibus uerbd domini uiderentur impletd,qu£ ob dliud di^a uos lebdtinteUigi.Nec mouere debet,quod non ipfum tdntu, fed etidm omnid qu£ funt eius,deus cremdndd igni pr£s dixerit. Sic enim dit,tgni cremdbitur, ZT omnid qu£cus q^ funtei. Omnid enim qu£cunqi funtei,operd eius pofs j ,Cot.f funt intelligi qu£ cum iUo dixit comcremdndd, non p s cut A popolus de quibufddmoperibus igne confumptis, ipfedutemfdluuserit.Sihuius peccdtum itd inteUigens dum eü,ut etidm £terno igne pumdtur per flios eius ZT plids cum pecoribus CT omnibus qu£ hdbebdt, populus quidem cum eum puniret pmul Idpidibus obruit ,nbtds men hoc iudicio humdno,fed Prephetico fpiritufoecit Ie fus,pue itd inteUigens,omnid qu£ funt eijit necplios cês feret exc£ptos ldpiddtionis,etidm poeiidm pro igne inge rens,pue operd eius qu£ poà mortem deus in iOofre.'-dt cremdturus,non folum per c£terd qu£ itli erdnt, uerwm etidm perplios eiuspgnipedns ; Nrc ideo fdne credens dum eà eos pro peccdto,pdtris,d quo innocentes erdtit^ etidm poà morte fupplicio infirni ignis incaifos. Mors quippe iÃd qu£ omnes mdnet,qudmq de primo peccdto uenidt tdmen quid itd ndtifumus ut neeeÃdrio moriens dumpt,dccelerdtd quibufddm eà utilis.Vnde legitur de quoddm,RdptuseÃnemdlicidmutdretinteUeélumeius, Quo ergoiudiciodei,uelmifericordidpéritirrogdtdp ue Ãlijs eius,Ãue iüis trigintdfex uiris cum omnes db eius peccdto dlienifùerint,ldtetdpud eum dpud quern non eà iniquitds.Verum iUudinpromptu eà quod z^popidum terribiliteroportebdtqu£rcrequcdZ^ddmiÃum e{i,zjâ tdnto uehementiustimueruntc£tiriãlum eius imitds ri,qudnto mdgis humdnd exhorret inÃrmitds, ZTquot; in tdnt mdgnum tdmq; iuÃum populiodium ddri,ZSS'eis qu£ di fpem propdgdndi generis fereliäurum putdbdt peccdto fuo,fecum confumptis fuis poÃeris emori.
Qpomodo deus infidias prxcepir fieri. Quaeftio. X.
Quoi
|
Æ foruc-s Roma.ÿ lofuc.g QVÃJ Jetit iubet îo^uenf dd nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;conÃitMt Ãbi rctrorfiK wÃdtM,id eR, mÃdidittes beüdtores dd inÃdidndum hojhbui, h'ntc ddmonemur no/t inittlk fieri ab bis qui iuÃum beUum gerunt, ut nihil ho^ nu iuÃiit precipue cogtdre debedt in bis rebta gt;nbsp;nià ut iuÃim bellum fuÃipiat,cui beüare fdt eH: Non cni« on^ nibud fiu cà : Cum autem iuÃim beUum fuÃieperit, u^ trum dpertd pugnA,utrum mÃdijs uiitcdt, nihil dd iufH^ cidm intereH, lufld dutem beüd definirifolent quic ulci^ fcuntur miurids ,à qud genf, uel ciuittu qu£ beüo peten^ dd eil, uel umdicdre neglexerit quad d juis improbe éhim eil, uel reddere quad per iniuridd dbldtum eil. Sed etidm hoc genus beüiÃne dtdgt;itdtione iuÃim eil quöd de^ US imperdt, dpud quem non eil iniquitds, ZT nouit quid cuiq; fieri debedt. In quo beüo duihr exercitus uel ipfe populus, non ipfe tdm duilor beüi, qudm minifitr iudia cdndus eil. V trum C quia lofue falkre uoluit 5)C iuG= fit) omnis uoluntas falicndi men* dacium dicctur» Qiiac« ftio. XI. IE/ÃM mittens dd Hdi debeüdndum tri^ntd nuUd beUd mrum,dit lüis : Vos inÃdidbimini poü ciuitdtem, ZT non lon^ eritis d ciuitdte,ZT eritis omnes pdrdti,ZTe^ (T omnis populus qui mecum eil dccedemus dd ciuitda tem, ZT erit cü exierint qui commordntur in Hdi in oba uidm nobis Ãcut dtiXd ,zTfiigemi{SdÃeieiüorum : Et cum exierint poil nos dbducemus iüos d ciuitdte, ZT di» cent,filmait ifti d Ãcie noÃrd,Ãcut anted : Vos dutem e^ xur^tis de inÃdijs, ZTibitis in ciuitdtem. Secundum uerbum iftudÃtcictis : Ecce precipio uobis. Qg erena dum eil, utrum omnis uoluntasÃürndi pro mcnddcio de putdnddÃt.zrà itd eil,utrum poÃit iu/ium ejfe mendda cium quo iUe Ãüitur qui dignus eil Ãüi.,Età ne hoc quia dem menddcium iuÃtm reperitur, reflut ut fecundum dli qudm Ãgiiificdfionem hoc quod de inÃdijs Ãiikm eil, dd ueritdtemrefirdtur. An Gabaom'ta? faccos fiipcr humeros fuos,an fupcr alinos fuos accipi=» cbant.Qiiæftio.XII» Vod Gdbdonite uenerunt ad iefum cum uea tujbs pdnibus ZT fdccis, ut putdreniur Ãcut finxerdnt de terrd ueniÃe lon^nqud quo eis pdTcereiurt Confiitutum enim erdtx domino,nealicui terras illas inhabitamiparcerent quiingrediebantur: IZonnuüicodices ZT græci ZT latini habent, ZT dccipia entes faccos ueteres fuper humeros fuos, dlij uero qui uee raciores uidentur, non habent fuper humeros, fed fuper dÃnos fuos. Similitudo enimuerbi in gr^cd lin^id mena doÃtatem Ãcilem foedt, ZT ideo latind quolt;^ exemplda rid udriata funt, a^o/j quippeZT opop non inultum ab inuicem diÃbnAnt,quorum prius humerorum nomen ^iltpofierius aÃnorum^ Ideo eil dUtem de tÃnis credibia |
LIBER SEXTVS. LXVII litis, quonidm feafui ^nte lon^nqud miÃös ejÃe dixea runt. Vndeappareteosfiiiffeleguos, ZT ideomagis in dÃnis quam in bumcris necejfartd portare potuiffe, cum nec nwlti ejfe poterant, ZT non folum faccos, fed etiam utres eos portajfe fcripturd commémorât. Qoomodoeifdem feruatum dicituriua ramentum, Quæftio. XIIL Vieri poteil quomodo iurationem feruandam lor«e.j ejfe crediderint Hebrei Gabaonitis quibus itd iuraueranttanqudmde lon^nquaterrauenia entibtis,Ãcut iüi mentiä jiierant. Sciebant enim fe debela landos à cognitum effet hebreis in ea terra eos habitda re,qudmpromijfdm fiierant abhabitantibusrecepturi. Kentientibus crg) quod de lon^nqud terra ad eos uenifa fent iurauerustt eis 1fraclitie. Pojka uero qudm cognoa uerint ibieos habitare ,ubi omnes quos inuenerant fea cumdum dei preceptum debeüare oportebat, nolebant tarnenÃangere iurationem. Et licet eos mentitos effe dia dicijfent, parcere maluerunt iurationis caufa, cum pofa fentutiqi dicere fe tantum iüis iurajfe, quos eos ejfe créa diderant,id eil,de longnquo uenientes. Cum uero aliui cognouerunt,preceptum circaeos donüni implendum erdt,ut Ãcuti c£teri expugnarcntur. nbsp;nbsp;P)eus autem hoc dpprobduit,nec parcenttbiis fuccenfuit,qudmuis eum non interro^jfent qui ndm iüi ejÃnt, ZT ideo eos iüi Ãüere Udluijfent tVnde non importune utiq^ credendifunt, ZT à filiere homines pro fud faluteuoluerunt, non tarnen fiüdciter deum timuijfe inpopub eius, propterea nec fuc cenfuit dominus iurnouibus autparcentibus ut pofica Gd baonitasipfos tanqudm populi fui homines de domo Saul uindicauerit,Ãcut regnorum oÃrndit hijbria. Et quoa niä iurattoÃc ferudta eil qudmuis in hominibus qui men titi funt,ui ad cl^mentiam fentenda jîeéleretur,non dijfli cuit deo. UäÃecontrario iuraÃent aliquot fe interfiÃua ros,quos Gabaonitas in terra promiÃionis eÃe putauifa fent, ZT poÃea didiciÃent eos eÃe ab iüa terra extranea OS, ZT de lon^nquo ad fe uetuÃe, nuüo modo arbitrana du eil quod eos eÃent debellaturi caufa iurationis implen die,cum propter ipfamparcendichemenäa Oauid etiam poH uerba quibus fe HabalinterÃtibirum eÃe iurauerat Miq; feiens quem fiteratinterfiilurus, parcere maluit, nec in re duriore implere iuramentum, magts deo^placea re exijtiman sà quod ira perturbatus ad nocendum iurel uerat non ÃeiÃet quam à perfieiÃet, Quomodo dominus inconfultus conz fulir. Qiâæftio. XIIÃL CVm obfeÃi Gahaonit£ à re^bus Amorr£oru mia fiÃentad lefum ut Ãbifubueniret,ita feriptura fea quitur ZT cücit : Et afeendit tëfus à Gal^da ipfe ZToma nis populus beüatorum cum lüoomnis potent in Ãrtitua dine. Et dixit dominât ad lefum : Noli timere iüot, quid in manut tuas tradidi eot,non fubfiÃet ex iüis quitqudm warn uobis, Vbi iteque cenfultus eil dominus, utrum |
Q_VAESTIONVM SVPER N V M E R O S.
|
tU^nium di (05 clJcttfcd ultro ftw reä( fubuenircuolen^ bbu5 fùturam ui^riam prxnunciduit. Sic er^ p('Ã(t ^udmuis wnconfultiK de ipfis Gdbdonitis adnwnere qui tff(nt,cum fe lon^nquos effe nKntirentur,nifi eipldcutf* jet iUd iurdtio qu^ jubieâit pdrcere rostet : Credidc^ rantenim deoquêdudierant fuo populo promÃfjequod illdtgtntet fubuerteret,(orMiqueterram obtincret,C^ 1}dnceorum fidem non eotprodendo remuncrduit quo^ ddmmodo. Qiioroodo îjdcm diranfurrcgfs lebufcs? orum ôC Amorrforum5amp; rdiqua que ibidem habeutur.Quæ» ftiogt; XV» ïofufjo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;VitriturquemadmodtimrexciuitotisBieru* y fdlcm Adonizedech CTcateri qudttuor ctim quibut obfedit Gabdonitdi fecwndum feptult;gt; dg.ittd uitcrpretet,primo rcg^s BiebuÃeorum cum adeos obpdcntes conuenerwit,pofli:a ucro refft Amorrceorum dicanturabipfis Gabaonitit quando nuncios miferunt ad leÃvnitUt eos de obfîdione liberaret. Sicut autem w* Ãiicerepctuimus i/n ea interpreaticne qult;e ex Hebrceo eiH utrobique Amorrceorum dùuntur, cumconfkt BiebuÃe^ orumÃiÃe reffm ciuitatii Bier ufalem, quia ipfa eH di» Ãa Biebus taiiquam illius ffntii metropolis, feptem ffntes ÃepiÃime feriptura commémorât, qudsproimÃt deus extcrminatinumÃe eÃe à Ãcie populiÃui, ex qutbus tma perhibrtur Atnorrceoiwm.BiÃÃrtehec name unb uerÃalc Ãerat omnium,aut potius maioris partis, ut non tunet,Ãed plures in bis Ãeptem boc ncmine tenermtur, quä ttis ejÃct etiam ttna de Ãeptem,quie Amorrteorum proprie uocaretur : Sicut eil pdrs qutedä quee proprie dicitur Li^^ bya, quamuis hoc nomen umuerÃte AÃiclt;e cempetat, O' parsqtuzdäquicproprie dicitur AÃa,quamuis AÃam uel dimidium trrrarum erbem quidam,uel ali) tertiä par^ temorbispeÃuerunt. Bam loi flate^odOquot; Cbananeei tanq una ff ns in iÃis Ãeptem comemorantur, O tarnen uniuerÃa lüa terraorignaliter terra Chanaan uocatur. Quomodo doceatuf præcepfum domini etiam fi crudele uidcatur, line cru» delitarepcrfici. Qiiae* ftio. XVI. lofut.io 1VT On dimiÃt in ea ibÃus quicc^m Ãirans ,Ãcut JL^ dominus Aloyà pueroÃuo, O BtoyÃes Jinubter prtecepit ieÃu, OÃcÃacit ieÃus,non eil tranÃs greflits quicquain ab omnibus quibus cortflituit dominus MoyÃ. Propter hoc ntiUo modo putanda eil ifla crudetgt; Utas,quo mdlum uiuiim in ctuitatibus Ãbi traduis dimit^ tebdtleÃus,quid deus hoc iuflerat. Quiautem exiflsmant hic deum ipÃum Ãiifle crudelem, Opropter hoc ueteris teftameneiuerumdeum ÃifÃe auÃoremnolunt credere, tarn peruerÃa de operibus dei quam de peccatis honunvm indicant, neÃeientes quid quiÃq; dignusÃt,O'ma gnum putantes malum cum caÃura dei]ciunturlt;,mort!tlÃqi nuis riuntur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;~ t |
Qiiomodo uerum fitqâ dififttf.* Et non erat ciuitas que non erat tradita filrjs Ifracl. Qiiafiio. XVII. Et Mon rrdt ciuitas qu^non erat tradita Ãlijs iÃf loftte,lt rael : Quteritur quetnodo hocuerumÃt, cum nee temporibuspoflraluditum,ncctemporibus Pegum ont» nes omnino iüarumÃeptem ffntium ciuitates capere po» tuerint Bebriei. Sedautflcintclliffndumeil,quódad nunam ciuitatem beOando acceÃifÃet iefits quam nen cce» périt, au teerte tuilla non capta eà ,ÃcilKet earum qult;e in re^onibtis Ãupra commemoratis Ãierunt. Pnomeratie , Ãunt tnim reloues in quibus fiierunt ciuitates,de quibut Ãitaeilifla concluÃo ; Et omnes coepit in beHo. Quomodo confortatum diciiür coring micorum-utobuiam irenrad bei» kirn ad Ifracl. Quæ» Jftio. XVIIl. QViaperdetnitum flihm tà confirtaricor torn ut obuiam ireW ad beUum ad tÃrael, ut extermi^ narentur ita ut non daretur eis miÃericor* dia,Ãedut exterm narentur Jie ut dixit dominus ad Moit Ãen. Ita diÃiim eà hoc per domnum ÃÃum conÃrtari cOr ecrum,bcc eà ebdurari cor eorum Ãcut de Pharaoi^ ne, quod diuino altC'q^ iudicio iufleÃeri minime dubitam* dum eÃ,cum deÃerit deus poÃidetimmicus ,quodÃe accipiendum eà quemadmedum cy'ibi. Sed hic aliud mouet, quomodo diÃum Ãt ad hoc eis corflrtatum cor, utexurffrint in beüumaduerÃus iÃrael, CTobhoc eis non pneberent tniÃericordiam,quaà pra:benda efÃet à nS beHarent, cum deus preeceperitnuÃieorum eÃe pareen» dum,(yobhoc Gabaonitis pepercerintquia fedelon^n quaterrauenifÃeÃnffiites eorumiurationemtenueranA. ; Sed quemiam quibuÃdam ultro prtebuerufil }Ãraelitlt;emi» Ãericordiam, quamuis contra deintandatum, ad hoc di» nbsp;nbsp;nbsp;â¢' £bim eÃÃeintehffndum eÃiflos itadebeHdflê utnoneis parceretur,nec ab eiÃpÃs iÃraelitte negleihdei^nda» to ad miÃericordiam fleéh rentur.Qttcd qutdem duce lé'» Ãuiquiomnia diliffnter diurna prieceptaÃcruabat,no eà credendu fieri potuiÃÃe,tiertiintamen nec ipÃe ifks tarn ci» to deleuifÃct,nià ccnjfiiratiÃ-.mc contrairfnt,aiq; ita fieri po flit ut eis ab iHo minime debeVatis qui det priée epta im plerecurabant,remanÃjÃntadiUudtempus c^uandoeis peflent parcere poà W ertem Icfit, qui no ta lata cura dei mandataficiebant. Bamlt;^ adhuc ecdeiti uiuente qui» buÃdamiUipeperceiwit tanttmedoeos ditioniÃuitÃub» iuffntes ,quoÃdam uero necuinc(repictuerMit.yerum hiec non iHo ducefiÃa Ãunt,Ãed cum tarn Ãenex uacaret 4 beüo tantumodo eis terras diuidens,ut ipà iam ido non beUante, diuiÃas Ãbi terras parbrn iam bofle uacuas tene» rmt,partim pugna;(tdo caperent. Et quod uincere aliquos minime potueTunt,prouid(Milt;ediutnlt;fÃilÃeop» per tune feripturarum certis apparebit loeis. Quomodo |
|
Xtfuf.jy LIBER S Qiiomodo quae alfa litcra habet,de afcen* fu Pharaonis ab Aegypto tune tem» pofis natrentur. Qiiæx ftio. XIX. Et rzort perdiJit Effrdim ChdnAteum qui hdbitubdt m Gdzer,crhdbit3b((t CbdndrjicM in ^jfrdimuf qtemdiem iftum donee dfcendtt Phdrdo ex Aegypto cr coepitciuitdtem ortncc/iditedm igrn ej ChdndnÅos ejquot; Pherez£Oî qtihdbitdbdnt in Gdzertrdnjpun^ xit,'^ dedit edm Pbdrdo in dotem Ãlinc fu£. Quod de Phdraone reg; diihim eft, ntiror p prophehce diiiwn in teUiffre debemui,cum htcc hi/krid iUii temporibugt;s con= fcriptAcreddtur,quibui erdntgefta,tüd recenftd. Quid Mtem mdgnum eli^ potuit quod prophetice diceretur, cum pritvrMnd.rrcnturtdcednturqluturd'indiord, tMxime neceffdridi Proindepotiui exijbmdndum eH feptud^ntd ittcerpretes,qui du^ritdte Prophetted ex ip^ fd mirdbili con fenpons interpretuti effe perhibentur hsc dddidtfp, non tdnqMm pturd pr^etutnciMes, fed quid iUo tempore ipp erdnt quo htee nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;effe me miner am CJâ in libris regnorum le^rdnt. Ptenim regum temporh buiÃclum eR. Qipd idea credibiliui nobit uifum eft, quonidm inffeximut interpreationem qu£ eft ex He» prfo, O' hoc ibi non inueninMs,pcut nec iUud quod di^ ^im eRde Hiericho quod Ozdquiidm fuperdffet in» curreritmdledichtmquoddixerdtiefut. Sic en'mfcrip^ turn cSti Etddiurauit JefutiniUddie: Mdlediólut ho» tno qui refufcitubit O' eedipcdbit ciuiatem tUdm ,itt pri» tnogenito fuo pnddbit edm O' in nouâÃimo fuo imponet portds eiut,hucufqinueniturininterpretdtionequ£ ex Hcbrito, lUud dutem quod fequitur : Et ita foecit Ozd qui ex Bethel O' Abiron priinogenito pndduit edm, O' 'm fe fdlitdto nouiÃtmo impofuit portds eiui,hoc iüic non te^tur.Vnde dppdret à feptudÿntd 'mterpoptum,qui û (iuineffenouerdnt, . Quomodo Amorrettn'butanj contra præccptum domini EfFraim fadîifünf. Quac» ftio. XX. Et Antorr/eui permdnptuthdbitdretin Uelonoâ 'm Sdldnon, O' grdudtd eft mdnui Effrdim fuper eos, zx ãli pint iHis tributdrià Phec idm contrd pr£» ceptumpebdnt. O' ddhuc uiuebdt lefut, fed dux eoru 'm tUis prelifs idm prie fensóhite non erdt. Propter hoc di» ^im cR d domino : Edéhim eR ut conÃrtdretur cor il» lorum qutpmul confpirduerdnt ire 'm bellum contrd Ic» fum, ne ifh, itlis mifericordid pr£beretur, etidm contrd dei pr£ceptum p renunpffent non expugndti, O' fene» p:ente,puedefùnéh Icfu relinqucrcturexpugndndi d p» lijs ifrdëlfqui eis contrd pr£ceptum domini poffent pdr» cerc,quod iüe nonÃceret. Quomodo dicatur: Et dedtt dominus If raëlomnemterramamp;c.cum mul* tam non habucrint. Quae* ftio. XXI. |
t X T V s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Lxvni MErito qu£ritur,cum ifrdel non folum ufq; dd di» em mortis lëfu, ueruetidm pcifkd nonerddicd» Iofuc.t» uerit ^ntes qu£ terrdm promiÃionis tenebdnt, qudmuis ex pdrte iüis debeUdtis in eddem promiffd h£reditdte co» pfkrent,quomodo 'mtelli^ndumptquöd dichm eft ; Et dedit dominus ifrdël omnem terrdm qudm iurduerdt dd» re pdtribus. O' h£reditduerunt edm O' hdbitduerunt 'm ed. O' requiem dedit iüis dominus in circuitu peut iurduerdt pdtribus eorum, non reÃtit quifqudm dtitefii» dem iborum db omnibus inimicis eorum, omnss mimi» cos eorum trddidit dominus eis t O' mdnus eorum non decidit ex omnibus uerbis bonis qu£ locutus eft dominiit pUjs jfrdelÃmnid ddueneruvt. E)iliffntererlt;^ uniuerfd conpderdndd funt. Et primum uidendum quot ffntium terrd promiffdptlfrdëlitis. Septem quidan ^tes dÃi» due uidentur commemordri ,pcut 'm Exodo lemtur : Et dtxitdonunusdd ï^oyfin: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ajcendehinctu^ populus tuus quos eduxià de terrd Aegypti in terrdm qudm iurdui Abrdhiim,O' ïfddc,O' Idcob dicens -.Semi» ni uepro ddbo edm,O' pimd mittdm dngelum nwum. O' e'qcietAmorr£umO'Ceth£umO' Pherefieu O' Ger» pfeum, O' Eu£uO' Kiebufeum O' ChdnAn£um.Hd» rum er^ feptem gentium terrd uidetur deus pdtribus promfijfe. Scriptum eft etidm 'm Geuteronomio multo expreÃius. Sidutem dccefferis ddciuitdtemexpugndre Deut,*» edm,0'euocduen5 eos cum pdce,p quidem pdcipcd re» fponderint tibiO dperuerint hbiomnes populi qui'm» uenti Ãerint in ciuitdte erunt tibitributdrij O' obedien» tes : Si dMem non obedierint tibi, O'fÅcerint dd te bel» lum. O' circum fedebis edm. O' trddet edm dominus de» us tuus inmdtMS tuds, o' interpeies omne mfeulinum eius 'm nece glddij,pr£ter mulieres O' fupeüeCPlem, O' omnid pecord et omnid qu£cunque Ãerint in ciuitdte,et ommd ulenplid pr£ddberis tibi, O' edes omnem pr£dd» tionem inimicorum tuorum qudm domiiuis deus tuns dd bit tibi. Sic facies omnibus ciuitdtibus qu£ lon^ erunt à te udlde,qu£ non funt de ciuitdtibus ^ntium ifkirum. 'Eccedutem 'm ciuitdtibus iÃs quds dominiu deus tuus ddttibi h£reditdre terrdm eorum, non uiuipcdbis om» nem uiuum,fed Andthemdtizdbis eos, C£th£um O' A* WMiTie«»» O' Chdndneum cr Pherefeum O' Euan O' aiebufeum O' GergeÃum qucmddmodum nundduit tibi dominus deus tuus. Et hic iparum feptem geiuium terrdm promiffdm 'm Hereditdtem quam debcüabis ufq^ dd internitionem cifdem ^ntibits ïfrdëlita peffederunt» niAnippum eR. C£terds enim qu£ lonç^nquius extra ipas gentes inuenireiuur, uoluitperitributarids eorum p nonrepperentjp autem repÃerent etidm ipfds inter» pci O'in perditionem ddrÃexceptis pecoribus O'quit tn prAâdam poffent uenire, ïtem alio loco in Deuterono^ mioitdle^tur. Et erit cum induxeritte dominus deus tuus in terrdm in quam intrdbis Hareditare edm,O' ab Ãuierit gentes magnas O' nudtas d conpieibt tuo, Ce» thaum O' GergeÃion O'Amorr£um cr Pherefeum O' m » Chana» |
|
iCLVAESTIONVM ex' ruo'um iHdufieitmfipuni g ntts mtig Has multas dquot; fèrticres uclis,d' tradtt cos dcmnus deus iuslt;s m Wv nus ti''as,d' percuties eosjcxtcrmnio ex termnabiscos. Hon diÃ:cnesdd«gt;Æ tt/krnmum, nclt;^e tnifcrcdris corum, neq^ ntt^trimcnijs itw^nuni eum cis, filiam Utam non dabisfilio aus, dÃliam aus non Ãmes filiotuoGfc. l-rcindcl:isatlt;iuealijs Ãrif^turarumlotis ftpceflenditur hat um fcptcni gentium terras ita accc^ fifjc in hicrcdùatemfilios îfrael, ut non cum ris qui cafi dem terras trac bant,fed pro eis iÃichabitarent. Va un^ tarnen in Gcncli non ifttc tarnen feptem gntts, fedtmde» tim promitluritur femini Abrahie. Sic cnim le^turAndio Wenef I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diÃgt;o fuit dem tws deus tiflrmntum ad Abraham db â cais:SerKinituodaboterramhanc,afiumir;eAcgyptiuf ^ueadfiumfnmlt;i.gnum,fiumcn Euphraten, Qinaeos, dquot; CenefiSDs, dquot; CethmcHifos, dquot; Ctthlt;eos,dâ Pherefeos, d'Paphaim,d' Am(irra!os,dâ ChanangoSfd'Eutca OS,Cf Ger^fiecs,d'Hitbufiecs. Qit£ita foluiturt^uie^ fio,ut inttlli^miis haue praceÃiffe prcphetiam,guèd»t eosÃnesrcgnum freratporrcéiuttts d'-dilataturus Sa* lermgt;n,de ^uo ita Ãriptcm eH ; Etomncpropc^tum Sa lomcr.is ejuo deÃnauaat tcdifcare in üierufalem CT Lie iano dquot; in omni terra potefltitis futc, emnts populufsjui dereîiébis eilà Gethao dâ Amorrtco dquot; Pherrfto dquot; Eueo CTtiiebufeo qui non erantexlfraelexÃHjseorü j) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;refdui erant cum cis in terra quosnonconfumma* uerantfilij jfraci, dâ fubiu^iitcos Salomon in tributu uf^it in diem bwic. Ecce refidtta pcpulorum debeUan* dorum atque emninoexdri prlt;eccpto perdendorum fub iv^uit Salomon vn tributitm, quosutique fecundum dei pricceptum pcrdcredebHit,ffd tarnen fubiugititanquam tributary pojfcÃifunt. Paulopoü autem tta le^ttsr. Et erat demnans in omnibus re^bus à flumineufquead terrain PhiliÃijm, d ufque ad fines Aegypti. Eccf ubi impletum eil quod in Gcnefi deus ad Abraham loquens, promittaifquepraidixerat. A fluminequippehicinteb li^turab Ejiphrate ,snagnum enim fiumcn miHislocis etiam proprio nomine nonaddito poteü intelliff. Ne» que enim dciordanehocdccipipotefl,cum d'citra lor» ditnem d'ultra lordancmiamterras ifraülitieobtitute* rant, dquot; ante regnum Salcnwnis. Erg) a fiumine Eu* phrate ex partibus orientis ufque ad fines Aegypti, qua pars iüis erat ab occidente, regnum Salomonis feriptu* ra regnorum dixitfiti/feporei^im. Tune er^amplitis fubiu^tum eü quam feptem ilhe grtttes tenebant, ac per hoc tune in feruitutem redaóhe funt, non feptem, fed un* deeim^ntes. Quodeniminregnorumhbris^iptum eil, ufque ad fines Aegypti a flumine, cum fcriptura^ Oriente ufque ad occidentem quantum porreilum effet regnum ueÃet oflcndere,hoc idem in Gcnefl,eum ab oc* cidente ufque ad Orientem praifiniret, diâtm e{l,iflu» mine Aegypti ufque ad flumen magnum Euphratrm. tlumcii quippe Aegypti,quifiniseü diflermnans re* ^utm ifrari ab Aegypto, jio« eä Hilus ,fed alius d «3, |
SVP ER ÃOSVE, mignusfiuuiusquifiuitper Rhinocorniain cîuîtatcm, unde iam ad orientem uerfus incipit terra promiÃionis. Sic erg) fiierat confitutumfilifs J/raelut Jeptem ^ibu terras exterminatis et perditis illis gëtibus ipfl inhabita* rcnt,aliis autem regnarint fubditis atque tributarijs uf* queadflumcn Euphratem. Etquamuts in hoc dco non cbtempera/fcni , quia dâ ex iOis quas cxterminare debe* rent obedientes altquos foccerant, deus tarnen temport* bus Salomcnis fidem fua:promiÃionis hxpleuit. Hunc itaque in libro lëfu naue quod conflderandum fufeapi* ttws quemodoerituerum: Etdeditdeus ifrael cmnem terram quam iurauerat dare patribus eorum , crhiere* ditauerunteam sâ Que modo adhuc uiuente kfu cmnem terram dedit, ci. m etiam reliquias lUarum feptem genti* urn nondum fuperauiflenti Ham quod fequitur, d hereditauerunt earn, uerum eil, quia iln crane ibique confederant. Deinde quod adiungt : Etrequian dedit illis deminus in circuitu , flcut iurauerat patribus co* rum,uerum eil, quia uiuo adhuc lefu non eis quidem ce* debant reliquiaeillarumgentium, fednuUa carumeosin terris ubiconfederant beUolaccffcreaudcbat. idcodi* ihimeii dquod deinde adiun^tur : Hon reÃtitqmf* quam ante fleiem i^orum ab omnibus tnimuis eorum. Quèduerofe^istitur: SccLomnesinimicos eorumtradi* dit dominus iSiis in manus eorum jtec inteUi^ ueduit ini* micos,qnicAuiamirein beUumauflfnnt. Drindequoi dicittHsndecidi'tex omnibus uerbis bonis qute locu^ tuscHdominusfilijs ifraël omniaaduencrunt, itauult inteni^,quia cum ia/n iUi contra prieceptfun domlnifara ciffent quibufdam parceudo ex iüis feptem gentibut, d eosobediences fleiendo,adhuc tomen interns falui e* rant.ldtocumiiixifftt,tx omrubus uerbis,addidit bona, quia nondum euenerant malediih. contemptoribus d tranfgrejforibits conflituta. Reflat erg) ut quodait.de* dit dominus ifraèl omnem terram quam iurauerat dai* repatribus eorum, fecundum hocinteUi^tur, quia etfi adhuc erant ex iÃis gentibns reliquicc centerende dex* terminande,uel ex alijs ufque ad flumtn Euphratem,aut fubiugindee fl non reflflrrcnt, out perdende fl reflflt* rent, tarnen in ufum eorum reliile] fltnt in quibus exer* cerentur, necamalibus effcBibus d cupiditatibus infir* mirepentina tanquamrerum temporalium projfierita* tern molefleac faltAriter fuflinerenonpoffcnt , fed elati citius intcrirent,qucd opportune alio loco demonflra* bitur. Omnis cr^ Ulis terra data eil,quia diOa part que nondum fiierat in pofleÃtonem dof a, iam data fiierat in quondam exercitationis utilitatcm. Etquomododi(?îum fit: Non refti'n'tqui^^ quam a facie illorum ab omnibus inimicis eorum. Quae* ftio. xxir. vidait: Honrefiititquifquamà flcicidorum ° ab omnibus inimic is corumiQaeripoteil quo modo uerum fltfcum de tribu Gadfuperiut fcriptma |
|
L î B E R. feriptum/ît,lt;juà J (o; ho/ks eorum no permiferuntdef* eendere in MÃem/ed pr£ud[uerunt eis in montibuf. SeJ ^nód dixüniie cum duodecim filios Idcoh feri^tum in Nie fopotxnud uAtos comemoruffettubi nonfùerat uAtut Ben^ ùinin,hoc etidm hic intelli^ndum eH, lt;^1114 pro uniuer» fo populo duodecim tribiu deputdti fimt, ea regiild quic alijs feripturdrum locis fdtis mnoiuit. Cduft dutemà qult;eritur, cur htec tribus in ed forte lt;pt£ illi obuenit ey non obtinuerit fu(Ãcientes terrds, crlt;dgt; eis quibiti te^ wbannirdffiiilaÃtiin deiquidemfecreto conflio effecre dendum eil. Verumamen cum IdcobÃlios ^s benedi:^ ceret talid dixit de iÃo Dd,ut de ipfd tribu exifhmetur ex â¬Â«Â«.49 urreâtirus dtttichriÃus. Vnde nunc dicereplurdim fuÃepimus,cum etidm ÃcfoluipoÃit hæcquieflio^quid non reflitit quifqudm dnteÃeiem iHorum db omnibus mi nücis eorum, cum Ãnud fub unius ducis imperio beüum prerent dntequdm Ãn^listribubus fud deÃndendddia uiderencurlocd. Quoniodo: In faenfieqs falutan'um no^ ftrorum,dicatur in pluratiuo numéro. Quæs ftio. XXIII. Iorac.ts y / T i« fderiÃeijs fdluarium noÃrorum. Qÿid ptu» J^^rdhter dià u funt fdcriÃcid, plurdliier etum fdlu» turid. Vbi dduertendum fA dilipntius quernddmodum dicifokdt fderiÃeium fdluaris, quoniamà ChriÃim de ceperimus, quonidm ipfe diéhis eü fdlutdredei, non oc^ currit quemddmodum plurdliterpoÃithoc uerbumin^ teüi^.Vnus enim dominus nofler iëfus eA ChrtÃus,quit uis dicantur ChriÃi per eins grdtidm,Ãcut in Pfdlmo ie» ^r ; Nolitc tangere ChriÃos meos. Sed utrumfdÃMn» Pfïim. ,04 nbsp;nbsp;nbsp;ciicipoÃint,uel fdlutarid no Ãcile dudendum nbsp;nbsp;nbsp;So» lus enim ipfe ftludtor corporis. Qiiomodolofuemortluicinus: Ego (in quit) recurro uiam ficut SC omnes qui funt fuperrerrä. Qiiac* ftio. XXIIII. Vod dicit le fus de fud propinqitdnte marte: V, / Eg) dtttez» recurro uidm Ãcut CT ontnes qui funt fuper terrdm,ined interpretdtione que eil ex Hebrieo inuaiimusÃngredior uidm.ltd er^ dcci» piendum eil quad feptudginta dixerunt, Recurro,Ãcut diäum fA fcorant : Donfc reuerntris in terrdtn unde fumptus es,ut fecundum corpus dióhtm inteHiptur: Se» cundum dnimdtn uero à uoluerifms ita dccipere, quem» ddmodumin EccleÃdÃepoÃtumeil: EtÃnritusreuer» tetur dd deum qui dédit eum,no drbitror de omnibus pofa fe did, fed de his qui Ãc uixerunt,utdd deum redire mc» redntur,tanqudmdddu0kremd quo credtifunt. Neque entm hoc nbsp;nbsp;de iüis rede intelüdr poteü, de q'uibus dici» tur : Spiritus ambuldns er non reuertens. iÃe dutem uir ftnéius ièfus Ndue à non dddidiÃet ,Ãcut ZX omnes qui funt fuper terrdin, nuUd effet quitflio : nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ot/m dUud ie ilio crederemus qudin quöd eum dignum effe letmus. lofue.t) Cwief.j CccIcf.U |
S E X T V S. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LXIX Cttw uero ddditum eSl,Ãcut ey omnes quifunt fuper ter rdm,mirum à hoc quod Idtinus interpres, recurro, po» fuit,nb mdgis percurrr, uel cxcurro dicendum ell,à hoc poteRdidquodgritcus habet bvioTtoiîlc.: Omnes c« nim percurrunt, uel excurrunt huius uit£ uidm, cum dd eiusfinem peruenerint.Sed quidhoc uerbum poÃtum eSl ubiparentes RebecÅ dicuntad feruumAbrah^tEcce Rebeccd,accipiens recurre, crÃtuxor dogt;ninitui,ideo CT hic ita hoc uerbum interpretdtum eil. An pro co q? in Hebræo eft : In rerrahi Chanaanjftptuaginta interprétés, in oronem terram dixeriat. Qiiæftio. XXV. QVod feptud^nta interprètes habent ; Etaffumpà patrem uefirum Abraham de tralÃumine,cr de» duxi eum in omnem terram, interpretatio qult;e eil in Htbrieo habet, er induxi eum in terram Cha naan.tJlirum eiler^Ãfeptua^ttta pro terra Chanaan omnem terram ponere uoluerunt, mà intuentes prophe tidm,ut magis ex promiÃione dei ttinqiiamÃiÃum acci» piatur, quöd certijfime fitturum in ChriÃo CT in Eccle» Ãa pr£nwtciabatur,quod eil uerum fernen AbrahiC, nett inÃlijs carnis,fed in^ijspromiÃionis. Qpomodo qui in Hiericho erant bcU tafle dicantur. Qiiæ» ftio. XXVI. Etbeiaueruntaduerfusuosquihabitabant Bieri» Jotue.z^ cho : Qji^ri poteü quomodo id uerumÃt, cum tiduÃs portis fe murorum ambitu tantummodo tueren» tur. Sed reüe diüum eü, quia claudere aduerfus hoÃem portas, ad beüum pertinet : Non entm miferunt legitos qui pofeerent pacem.Vnde à diibim effet,pugnauerunt aduer/üm uos, Ãlfum effet, neq; enim beüum conänuat pugnas habet,fed aliquando crebras.aliquando rdrds,ali quando nuüas. Beüum eü tarnen quando port/e hoÃbut claudumtur er quodammodoarmata deÃnÃo. Quomodo uefpe miffe dicantur, nonkgitur. Qiiæs ftio. XXVII. /âX nbsp;nbsp;Vid eü quod inter c£terd qu£ le fus naue if» rofue.i 4 raelitis dominum faeciffecommémorâtdicit: Sapicn.,» MiÃt ante uos ueÃgt;as, zy eiecit iüas, quod etia in Ãbro fapimtue leÿtur,ttcc tarnen uÃiia Ãuiium effe t his qu£ geÃa funt inuenitur,An Ãrte träÃato uerbo, u« Ãgt;as iteUiÿ uoluit ocerrimos timor is aculeos,qutbus quo dammodouolantibus rumoribus pun^bantur utÃge» rent,aut Aerios occultos Ãgt;ritius,quod in Pfalmo dicitur per audios malignos : Bià Ãrte quis dicat, non omnia quifà Ãnfunt, effe confcripta, er hoc quoq^ uiÃbiliter Ãihim,Ht ueras ueÃias ueht inteüi^. Qiiomododicitur: Nonpoteritfsfer» Diredco,quia deus fanc^useft. .Quæftio. XXVIII. m 3 |
|
Q^VAESTI ONVM QVideÃ^uôddicit lëfu! äd populum : Non petes ritK ftrutrèdeo,quM deut ftnihs e^l. Anyuta it» lint finSHtuti perfèëhittt feruitutem c^uedam» modoeontfmperari hum-in£frd^liati impoÃibik efl ? Qupäudito,iÃi non folum eiut eligere feruitutem, fed etH de ddiutorio eiui cr mifericordid priefumeredebuerimt, Pftim. Hx Qudm ilkmiiUexitquididt'mPfJmo : Nr i«er« in iu dicium (um feruo tuo, quonidm non iufUÃcdbitur in cos ffróbi tuo omnis uiuent. tfti dutdefe potiut prtefttmere dele^untiquod deo poffntÃne uUd offrnÃene feruire, ut idm tunc meiperent cjuod de tUis expreÃit Apo/klut: K oma, ) o nbsp;nbsp;nbsp;Kordntef enim dei iuÃicidm fium uolentes conÃitu» lîcma. I o ere,iuÃici£ dei wn funt fubiefh.la eis idm lex fubintrd» Koma p bdtutdbunddret deliâum , zrpeÃed fuperilundetret grdtid perdeminumChrifljim,quifinisefl le^ddiuÃi» cidm omni credewi. QiJomododeosah'cnos aijferri lulxr. Qiiaeftio, XXIX. lofiif.a 4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;efl-ciuod dit idem Icfia loquens dd populum: ^jEtnunc circüdufèrtrdeo$dlienotiiui funtmuo bis, Gquot; diriÿte cordd ueftrd dd dominum deti ifrtkl No ffifm credendi fitntddhuc hibuiffedpudfedli ^ntium Ãmuldcrd,eum fuperiut eorum obedientidm pr^dicduerit: Aut uero ft hdberertt pofl tantds kgis co» nundticncs iUd cos pre/ferd fequermeur, r«wiÃc in eos uindiedtum Ãt,quöd ufmseorumdeAnAtkemiitcÃirlu lîrhff, ; ) foecerdt. Btniq^ ïdcob dixit hoc eis qui cum iVo exierdnt deM efopotdmid ,ubiÃc idold colebdntur, ut er R dchel pdternAfùrdrett/r,fed pcfl iTlam dt/w mtcnem Jdccb dt derunt qu£ hdbeldnt. Vndedppdruithoceisiadiifhim cffe, quâid fciebdt eos hdbere iTk qui dixcrdt : Nunc uero poft Jâlt;lt;nc(lt;dnwJM'ftonö Icfu NduenuHus txledliquid pro tub't. Nee putdudum fft h)c ilium itidniter pr£ces Non rntm dit, O' nunc dufèrte deos dlienos à qui fwnt in ucbis,fcd emnino tnnqudm fciês effe, qui funtin^ quit in uoHs. Froindeprophetd fdn^is in cordibus eos rum effe cernebdt co^Miones de deo dlienas d deo, CT ip fds dtnnwnebdt duÃrri. QJiifquisenim tulem ccgtdtde um qudlis non eft deus,dlienum deum utiq^ erÃlfum in co^tddone pcrM.QUis efl dutem qui Ãc co^tet deu que ddmcdumilleeflf Acperhoc relittquiturÃdelibus,quds diu peregriud/ttur d dcnuiio duÃrre à corde f to irruen» tidudUA Pbdntdfmdtd, qu£ fe coçntddonilus ingtrunt, uelut tdlis duttdlisÃt deus qudlis uttq; non efl, er diriÿrs re cor dd iUumfideliter, ut quemddmodum er^ntum »obis expedirenouit, ipfeinÃnuetperffiritum fua, do» ) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;wf c dbfumdtur emne m(nddcium,unde diiîum efl : Om» â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nis Ixmo menddx. Et trdnfdfkl non /oltum impidÃlÃtds (.Corin.,5 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ipfoffeculo cr£nigmdte,freieddfreiem cognofcdmus, Ãcut er cognitifunws, quemddmodum ApcÃulusdicittVidemus nunc per JÃeculum in dnigs tnlt;.\tr,tunc dutem freie dd freiem. nbsp;nbsp;Nunc feio ex pdrte, tune dutem cognofcdm Ãcut er cognitus fum. |
SVPER I 0 S V E. Dc teflamentoftatuto a lofuc, de lapi^ de ab ipfo fiib ferebintho ftatuto. Sc quibiifdamalijs. Qua:« ftio. XXX. ETdi/fofuä lefiis lrfle.m(n!umdd populum in iHo die,cr deditiÃi leffm er indicium in Silo cordnt tabcrndeulo domifü dei ifrdcl. Et fcripÃt uerbd h£c in libro legis dei, erdcc£pit Idpidem magnum, erfldtuit iTlum iefus fub terebintho dnte dominum. Et dixit lefui dd populum : Ecco Idpis ifle erit uobis in tefrmomu,quiit hic dudiuitomnid qu£ dtfki funtd domino qu£cnuqj lo» cutui efldd uoshodie, er hicerit uobis in tefrmonium in nouiÃimis diebus,cum nuntiti freritis dommo deo ue» flro. El£c uerbd qtd non'm fuperÃeie tantum dudiunt, fed dliqudnto dltius perferutdntur,nequdqudm tantum tùrum tam inÃpientem putare debent, ut uerba dei qu£ locutus efl populo in animum, Idpidem dudiffecredide» rit, qui etiam fr ab artifice in hominis Ãmilitudinem efà ^dtus eÃet,inter lUos utiq^ dcputaretur,dequibusin Pfalmo canitur : Aures habcntCTnondudiettt, Neque enim idoLagentiinnaurum er drgentum fold non atidia unt,erà Idpidea Ãftt,audiunt,fed per huncldpidêpro» fiib) lUum ÃgniÃeduit qui frit Idpis cffinÃonis non cre» dentibus iud£is,er Petra fcdnddli,qui cum reprobaretur, p^r * db£diÃcAntilus,fa£hiS efl in eaput anguli, quem pr£fis Pfaim.!, r purauit er tüa petra qH£ petum Ãbentt populo ligno per euÃapreÃidit : DcçKd dicit ApcÃsslus : Eibtbdnt dutem i-Corin.i* de jÃiritali fequmti tos Petra, Petra autem erat Chri» flus. VndeerculteUispetrinis populumciratncidiifle duckr egrt^us, qui cultri petrini cum iüo etiam fcpulU funt,utprofrndum myflirium diinonflrdrtrttpeÃerii prefrturum. Sicer^ er iujhtm lapidem quamq uiÃl^» ter ftatutum ffiritabttr debemus accipere in tefrmonium frturum iudais infidelibus, hcceflmlt;ntientibus,dequis bus dicitPfalmus: inimicidcminimentitifunteC Neq^ enimÃuflra cum iam dei frmulus Mofes ,uel potius p ck deus diÃgt;cfuiffetdd populum tejkmentum, quod in Area erat,qu£ diftn efl Area teflanunti, CT in libris legis tatet facramentorum er pr£ceptoru multiplicitdte conferip» tis,tarnen etiam hir düfbim efl : Diffofuit iefus dd pepu» Ium tr/k-mentum in ilia die.Repctitioquippeteflamenti, ncuttm tefti mentum ÃgniÃcdt, quodÃgniÃcat er Deu» tercnenuum,quèdinterpretatur fccundalex,quôd Ãg* nificant erprioribus conÃ-afhs tabul£renouat£ : Nul» tis enim modisÃgniÃcandum, quod uno modo implen» dum frit : Irfw ucro quod frb Terebintho flututus rft la» pis,hoc Ãgnifieat,qu0d «(Vga (Ui Petram ut aqua preflu» eret,quia neq^ hic fine ligno/ktutus efl Idpis. ideo au» tem fubter,quid non frifl^et in cruce exdltatus, nifi humi litate fubicinis, uclquod tUo tempore quo iHud dgebat Iefus Nduèadhuc obumbrondum my/h rium fiit : Te» rebinthi etenim lignum medicinalè lachryma exudat, qu£ Arbor i feptud^nta tnterpretibus hoc Icco pofitOf quamuis fecundumaliot 'mterprêtes quercus legatur, Kirutt |
|
LIB ÃR Kîrum eà (Aite nbsp;nbsp;nbsp;fakém in nouiÃmls fuis utrbis qui buspo(gt;ulumiUocutusefiï'êfushom!gt; dei,nihil eos ob^ Mrgitt ex eo quoi bis gentibus perpercerunt.quM donu» nus ufpad uiternitionem civm Ansthemste perdendds ^epT/ecepit. Sic emm fcriptum eü, EfÃ.ilum eà poÃq inudlueruntfili/ iÃaifl ejfÅco-ut CbuMneos obedient tes,extermmp sutem eos non extermimuerunt. Nam primo id eos no potutffe,fcriptura teÃata eÃ,fed nîic po« fiesq prteualueruii{,itd ut Ãcerau obaudientes,qu6d no etiam exterminauerunc,utiqi contra prteceptum domini Ãilun eÃ,quod non eà cuiq Ãilumjcum lefts exerci^ tum duceret. Cur ergo non eos obiurgauit aSocutione no uiÃima,quodinboc domini pr£cepta neglexerint ? An f^equiapriits dixiteos Ãnpturanonpotuiffe,utiqian teq pr£ualuerunt,etià cum prsualuiffint titnuiÃe creden difunt,neÃrtepiratis obedirefi parcere uoluiÃenta^ crius eos aduerfun fe ex ipfa defperationepugnare con* peUerent,Gr eos fuperare non pofÃnt ? Hunc ergo cis bumantim timorem dominus noluit imputare ,crÃap^ paret 'meoqu£damfubdeÃ{liofdei,qu£à Ãrtis in eis elfet,ea fequ£rentur qu£ ipftm lefum debellantem fecu^ tafunt.C^iaueronoii in eis tanta fides fiiit,etiam enm aiuerfarijs fuis pr£ualu'lfint pugnare cum eis uflt;^ ad in ternitionem eorwm titnorenonaufifunt. Quemtimo» rem M dixi,non de malicia neq; de fuperbia uel content^ ptupr£ceptidominici,fed de animi infirmitateuenien^ »kTim nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dominus imputare^cum eis per lëfum no* uiÃimaloqueretur.Vttde CT ApoÃolus : Alexander in* quit £rarius multa mala mihi oÃendit,reddet iüi domi* nus fecundumoperaipfius.Debisautem qui eum peri* clitantetnnon malitia fed timoré deferueragt;»,ita locu* tus eÃ,ln primo mea deÃnponenmo mihi ajfuit,fcd om nes medereliqueruntinonidis imputetur. EIVSDEMDIVI AVRE4 Ifj Augufti'ni Hipponefis Epi; fcopijlibcr feptimus quæ; ftionuiniuperludi; cum incipic. Dccontinnatione libri ludicum cum præccdenti Qiiæftio. I, N FINE LIBRI lESV N4M /TfMÃn-zWrrttrorporrcxùJjy ficïiam,quoufq; filtj ifraêl ad colen* dos deos aliénas declinauerunt, in bofdKtem libro adordmem reditur, qucmodoconfequentiageÃaÃerint poà mortem iefuNaue.Non ergo ab lüotempore inci* pit Itber quo populus ad colenda fimulacra defluxit, fed a priortbus interpofitis temporibus quibus ea geÃafunt, poà qu£ ad lUa peruenit. |
SEXTVS: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LXX Cum dicituf Judas afccndet.an li Judas nomen tribus fit,an proprium ducis alicuius, Qusâftio.lf. Tfisdum eà poÃq defitntius eà lefts interroga* f* bantfilijifraëldominumdicentes, Qtiis aÃendet nobifcum ad Chanan£um dux ad bellandum eum ? Et dt xit dominus,ludas afeendet, Ecce dedi terram in manus ipfius. Nic qu£ritur, utrum aliquis homo ludas uocaba* tur,an ipfam tribum ita,ut folet,fic appeîlauit. Sed lUi qui mterrogauerant dominum poà mortem lëft Naue, ducemrequirebant,ttndeputaturunius expre/fum ho* minis nomen. Verum quia non fokt duces nominare Ãri pturacum conÃituuntur,nifi commemorata etiam ori* gine parentum,s2r confiât pofi lëfum duces habuiffe po* pulum lfrael,quorum primus efi Othonielfilius Cenez, reëlus intelligitur nomine lud£ tribum lud£ fiäffe figni ficotam. Abipfaenim tribu uoluit dominus incipere con teriChanan£os.Etcumpopulusde duce interrogaÃet, ad hoc uoluit refponfio domini,ut firent deum uoluiffe ab iisiiuerfo populo beUari aduerfus Chanan£os. Oixit erg9,ludas afeendet. Et fequitisr feriptura narrons, Et dixit ludas ad Simeon fratrem fuum,utiqi tribus ad tri* bum,Nonen'madbucuiuebant iüi fili) Iacob qui diëH funt ludas nbsp;nbsp;Simeon inter c£terosfiatres fuos proprià nominibitsappellati,feddicit tribus luda ad tribum Si* meon,Afcendt mecum in forte mea nbsp;nbsp;bellëus in Chanas n£os,Gi'ibo etiam ego tecum in fortem tuam. iJlanififiu efi auxiliumfibi tribum luda alterius tribus poÃulaffe, quodredderet,cumCXilli infua forte habere inciperent neceffarium. Qiio tempore de Caleb pfomitfente filiam fadumfir. Qtâæftio.IlI. T dixit Caleb : Ciiücunq;percufferitciuitatem lit terarum er cctperit earn,dabo ei filiam mcatn Axä uxorem.lamhoccrinlibroleft Nauecommemoratum efi,fed utrum l(fuuiuenteÃ{tumÃt,er nunc per reca* lofuc.if pitulationem repetitum efi,on pofi eius mortem,Eofieaq diëlum efi,ludas afeendet. Et coepit ludas debeÃare Cha* nan£os,in quobeUo ifia omnia gefia narrantur, merito qu£ritur.Sederedibilius efi pofi mortem lefu ãlum, tune autem per prolepfim,id efi pr£occupationem com* memoratum,que}nadmodum er alia.Nunc enim cu res gefi£ aduerfus Chananaos tribus luda exponcrentur, itafenarrationis or do continet,inter c£tera lud£Ã{ta beUica,de quo poll mortem lefu dixerat dominus, ludas äfcendet,Et pofieadefeenderunt filif luda pugnare ad Chananeum qui habitabat in montana er aufirum CT ca pefirë. Et abijt ludas ad Chananeum inhabitätem in Ne bron,er exijt Nebron ex aduerfo,Nomen autë erat Ne* bron Cariatharbeuel SephercrpercuÃit Sefi er AcimS O' Cbolmifilios E/iach,er afeenderuntindeadinhabi* tantes Oabir.Nomen autë Dabirquoderat ante ciui,as Utter arum. Et dixit Caleb, QKcunq; percufferit ciuita* tem litteraru oâ acceperit eä,dabo ci filia mea in uxorë. m 4 ConÃta |
Q_VAESTrONVM SVPER IVDTCVM^
|
Confftit er^û ex hot ffrdinem geftdrum rer«»» tdtn per fpicuo pofl mortem lëfu hoc e^e/dHnm.Tunc uero cum (iuitdtes ddtieipfe Cdlebcommemorentur,progreffui ex occaÃone ndrrdtor,^uod poÃed Ãüum eà pr^occupdtf uit.NectdmenÃuÃrd drbitror hoc defilid Cdleb ddtd in tùdatKpritmium bis numéro fcripturd commemordre uoluiffe. An ea quæ nar rantur de petin'one fada per filiam Calcb,qiiadrent cum di* disIofue.Qiiæftto.IIII. lofurjf \ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ndfciturquicÃiodefilid Cdleb,lt;juodinlibro ^dueficdeiUd dicit. Et fitduim eü cum in» grederetur ipfd amp;nbsp;confilnim hdbuitcum eo dicens, Pe» ta pdtreni meum AgrumtEtexcldmduitdedfîno,crc^» Iinii*, I terdyUbi Agrum petit d pdtre dtq- conceffin eH. Hic dU» tem,Etfiiihmtà inquit,cum ingredereturipfe,monuit edmOthoniel,utpeteretdpdtrefuo Agrwm. Sedineo ^uod diäum ibi eÃ,cum ingrederetur ip(d,Ct'hic diAtim eÃ, cum ingrederetur ipfie,nihil contrdrium eÃ,fimul e» nm ingrediebdittur uidm. Qÿpd uero ibi diHum eÃ,coa filium hdbuit cum eo,id eà cum uirofuo dicens, Petdnt pdtrem meum Agrum.crexcldmduit dedfinOtCTpetijt meo quod hdbuit confilium,ibi monitd efi utpeteret. Quorumdlterumhicdi{lumeÃ,dlterum ibi. Vtrum^ dutemitddiceretur,Etconfilium hdbuit cum eo dicens, Petdm pdtrem meum Agrum.lüedutem monuit edm,cr excldmduit de dfino. Porro dutem quod ibi Agrum refer turpetiffe,zrnomenipfiits Agri tdcitumeÃ,hoc uero cum Agrum petere monitd fiierit d uiro fuo,non Agrum petiffe dicitur,cldmdns de lid)iugdli,quod ibi didu eà de dfino,fedredtmptionemdquieeoquà din terrdm dufiri ^ffettrdditd,fubiecitt[ifcripturd,Et dédit ei Cdleb fe»-cundum cor eius redemptionem excelforum, CT redem» ptionem humibum. Quidfibi uelit obfcurum eÃ,nifi for» te Ager iUe ideo petebdtur ut hdberet de frudibus au un de dqudm redimeret,cuius inopid in tUis regionibus erdt quo nuptdducebdtur.Seddédit ei Cdleb redemptionem excelforum,CT redemptionem humibum,non uideo quid fubdudidmus, nifi fluentorîi excelforu, uidelicet inmçns tdnis cr humibum in cdmpeÃribus fiuemudüibus. Cur in libro lofueomnis terra dicatur fi» Iijslfrael data, quoraodo muite di* canturnon datg. Quacftio.V. luJi«' 1 / nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;h/ereditduit luddt Gdcdm CT finem eius, et ^[_yAfcdlonem (T finem eius,er Accdron CT finem ei» us, er A zotum cr ddidcentid eius. Et erdt dominus cum JuddtGquot; hiereditduitmontem,quonidmnonpotuit hæ» reditdreinhdbitdntesinudlle,quonidm Rechdb obflitit Hapnit.c. eis,eTcurruserdnteilirrei. Quod in bbro Icfu Hdue, flujftionum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;trdddrem,ubi fcriptum eÃ,Et dédit do |
minus ifrdcl omnem terrdm,cum muUds eius pdrtes no» dumpoffederint,dixiitdpoffe intelligi omnem terrdm ddtdm,quid ed qult;e ddtd non eà in poffefiioném,idtii eft i« qudnddm exercitdtionis utibtdtem.Hoc nudto euidë» tius hie dppdret,qudndoquidem commemordntur ciui» tdtes quds non huereditduit Iudds,eT dicitur,Et erdt do minus cum ludd,cr huereditduit montem, quoniam non potuit hiereditdreinhidfitdntesinudlle. Q^isenimnon inteUigdtetidmhocipfum ddid pertinuiffe quod erdt do» minus cum Tjidd,ne totum repente obtinendo extoBeren» tur.Qupd enimddiungit,quonidm Rechdb obflitit eis, ercurrus erdnteifirrei,quoscurrus timuerit,di{luM eÃ, non dominus qui erdt in Judd, fed ipfe ludds. Cur du» tem timuerit,cum quo ludds erdtfi qu£ritur,hec eà qlt;F prudenterinteBigendumefi reÃringere deum propitiu etidm in cordibus fuorum rumiie profperitdtis exceffus, utinufu eorum conuertdt innnicos,no folum qudndo uin cuntur inimici,fed etidm qudndo metuuntur.lBud ad co» menddndd Idrgttdtem fudmdBud dd eorum reprimendi eldtionem, Hdmutiq^inimicusfdnilorumefldngelus Sdthdnie,querntdmen fibi ddtum coldphizdntem dicit *' ApoÃolus,ne mdgnitudine reueldtionum extoBeretur. Quomodo gefta tempore lofuc nar* rentur, Quæftio.VL Etdederunt Cdleb Hebronficutlocututeà Moy» tu««. gt;nbsp;fes, er hiereditduit inde tres ciuitdtes filiorum E» ndch,cr dbÃubt inde tres filiosEndch.ldm hoe diélimt efiinL'broïëfuHdue,quonidm cr iBo uiuofiilum eÃ, fedhic recdpituldndo commemordtum eÃ,cum de tribu lstdd,unde^it Cdleb,fcripturd loqueretur. Qiiomodo Hierufalem dicatur.non dcui* dajUcc HiebufguSjCum prius con* trarium didum fir.Qiiaeft, VII. Vteriturquomododiilumfit: Et Hiebufeum hdbitdntem in Hierufdlem non htereditduerut filq Benidmin, (T habitduit Hiebufeus cum filijs Benidmin in Hiaufalem ufq^ in hodiernum diem, cum fuperius legtUur eddem ciuitas à tudd cdptd er in» cenfd,interfi£lisiuedHiebufeis. Sedcognofcendum eü iÃdin ciuitdtem communem bdbuiffe duds tribus,tuditn er Benidmin,ficut oflendit ipfd diuifio terrdrum qu^ fiiâd eà d lëfu Hdue.lpfd eà enim Hiebus qu£ Hierufdà ideo dut iÃlt;e tribus remanferunt dd templivm demini, qudndo ettert ( excepta Leui qut fdcerdotdlis fuit, (T terras indiu ifionem non aecepit ) fepdrauerunt feare» gno ludd cum Hierobodm.lnteBigendwm eà ergo à 1*« di quidem ciuitdtem cdptam (T incenfdm,interfiëiis qui iBicreperti fiierdnt,fcdnonomnes Hiebuftos effeex* tinëlos,fiuequid erdnt extra iBam citutdtem,fiuequia fùgere poterant quoi reliquos Hiebufeus ddmiffos effe à filijs Bemamin , quitus cum ludas erdt ci» uitds lia communis in ta fimul habitare. Q2o4 |
LIBER SEPTIMVS.
LXXI
|
Qgod ergo diélum eÃ,non h^reditauerunt niebufieum fdij Beniamin,mtdligendum eÃ,quöd nec tributaries e» OS fà cere potuerunt,Ãue uoluerunt,Aut certe non htere» ditMitliiebufxum,di{lumeÃ,quianon Ãne iüo tenuit terram qute ab iüo poÃidebatur, Quomodo Beth fan dtcatur fey tharum ciuitas. Quæftio.VllL Et non ha:reditauitManalfesBethfan,quaeà Scy tharum ciuitas.Ipfa hodie perhibetur Scythopolis dici.Poteà autem mouere,quomodo in iüisâjrartibus mul tum ab Scythia diuerà s poter it effe Scy tharum ciuitas. Sed Ãmiliter poteà mouere, quomodo tarn longe à Macedonia lAacedo Alexander condiderit A lexandriam ciuitatem,quod utiq^ faecit longelatcq; beüando, ita etiä cumScyth^ealiquando beüando in ienginqua progre» dientet tÃam condere potua'UKt.üam legitur in byÃoria gcntium,un!unfampenè AÃam Scytlras aliquando te» nuifÃ,cumregi Aegyptionmi iüi qui eis ulrro beüum indixirat trent obuiam,quorum aduentu taritus,in fuu fe regnum recepit. ftio. IX. Et non hiereditauit Manaffes Bethfan,qKlt;ceà Scy tharum ciuitas,neq; filios eius.Pilias eius dicit ci» uxites quos tpfas quaà metropolis inÃituerat. Qiiomodo repetatur,quod »n hbrolofue didumeft. .Qitnrnio. X ETfräumeà quandoprteualuit iÃdcl,Gr pofuit Cbananteu/mintributarium,Ctaufrrens non ab» Ãuii[eum,lam talealiquiddiitumeà in libro iefu tiaue penè ipfts uerbis. Proinde aut hic per Anacephaieefin di» citur,aut iTlicper prolepÃndiÃum eÃ,id eà aut hic recapitulando,aut ilUcpreoccupando. C^ioroodo quod fcqinrur fimilitcrre* petitum fit. Qiiaftio. XI. Et contribulauit Amorr^os filios Dan in monte, quoniam non permiÃt eos defeendere in uaUem, PthocÃmiliter,aut in libro lefu Naue pr^occupando cominemoratum eÃ,aut hic recapitulando. Quomodo dicitur dc monteplorationis, amp;nbsp;quæ fequuntur,3n prçoccupando dtcatur. Qiiænto. XII. Et äÃendit angelns domini fuper KAoivv.or montem.ScriptorItbrihoc nomine appellauit lo» cum,quia poÃea fcripÃt,fiam quando angelus domini fuper eum aÃmdit,nondum Ãc oppeUabatur.A plorati» onequippenomen accepit , quod grtce ploratio dicitur. Ibi en im populusfleuit,cum audiÃet ab hoc angelouerba domini uindicantis in eos quod inobe» dientet fiitÃent,quia non exterminauerunt populos fecit» I dum pricceptum eins quibuspr^ualuerunt,digentes eos freere tributariofq mterimere CT perdere, quemadmo» ^dum lufferat dominus. QjipdÃue contempto dei man» |
dato,Ãue timoré faarint, nehoÃetttduerÃimà turiut pugnare pro fahite obtintnda ^uà m pro tributo non däo do cogèrent,Ãne dtdtio peccauerunt, uelfpernendo quod diuiuitat imperatum efi,uel non pr^Ãmeiido q, «j pof» fet qui imperMerat adixuare. Qi^d ideo per tefum no» luit eit dicere,à tarnen adhuc eo'uiuente iam fieripr^ce» perat,cr non potiutprteoccupando commemaratufite» rat quod tVo mortuofieri caepit,quia hoc omnihut uo» luit exprobrare per angelum.Nondum autem omnet id foecerant uiuente'lefu,G'à aliqui forte iam espérant. Credibtïiute^ tarne nihä tale fieri coeptum uiuente kfu tiaue,tantum(^ terrarum fub iUo tenuiffe filios ifrael, quantum eit ad conÃdendum fufpeeret ,quamHii in for» tibui fuis haberentundecreÃendo GT conualefcendo ad» hucaduerfariosexterminarent, Proinde pofl mortem iefu poftquiw prlt;£U4luerntu ut hoc peffent freere,malue runt eos habere tributariof fecundum uoluntatem fuam» qinterimere GTperdere fecuudutn uoluntatem da. Pro» pttr hoc ad eos corripiendos angdus mijfus eÃ. Qtwd uerocommemoratum eÃinlibrolefu Naue,magi5 exi» Ãimo prteoccupando cömemordtum,quod poà eius mor tem ud futurum effe iam ipfenouerat Prophetico fpiri* tu,à ob iOo hber conÃriptus eà qui appeüdtitr,kfu tJa* ue^lÃaäaliofcrtptus eÃ,iamfrturu effefeiebat poà mortemPefuquod in iüo libro prieoccupando comme» morii»f. prouenire pcccata,ex verbis an^« gell com inants.Q_ó.XIII. QvideÃquod Angelusdomini inter extent diui» lusic.» mecomminotionis duit,tiots adiÃiam tranfmi» grare populum quem dixi dÃere.tlon auû ram eosafrcieueflra,çreruntucbisin anguÃias,Grdif eorum erunc uobis i« fcandalHm,niÃut inteüigamus nuüa etiam de ira dei uenire peccota t vt aitm dij gmti» um inter quas non aà exterminatis ïfraektæ habitare jnVcaiv^ uoluerunt,efÃnt eis «j fcandalum,id eà freeraueos Ãa» daltzari in domino dco fuo,eo^ offenà uiuere,indignas hoc comminatus eà dais,quod certe maniÃflum eà ma» gnumeffepeccatum. Qiiomodo per recapitulationem popu* lusdicaturirequifcpin dorn um îiiâ, quod viuenrelofuefac?lutncft. Qiiælîio. XlIII. ETdimifitIefuspopuia,cr abieruntfilif jfrael u» * nufquifqiindomüfuä,Grunufquifq} in htcredi» tem fuam hiereditare terram. Hoc per recapitulationem iterari nuüa dubitatio eÃ, Ndm C mo« ipÃus tefu tüa» ue etiam in hoc libro (oniemoratur, ut tanq ab exordio cunita breuiter inÃnuarentur,ex quo eis dominus dedit terram,C^quemadmodum fub ipfis iudicibus uixerint, ,â gt;nbsp;ipue ue perpeÃiÃnt,atqi iterum reditur ad indicium or» dinem ab eo qui primus eà conÃitutus. Quomodo |
CVVAESTIONVM îvper IVDICVM.
|
Quomodo exponatur, Non fcieruntdo« min um. Quæftio. XV. Et furrexit generdtioälterd poà eos qui non Ãcie» runt dominum CToperdeiutqUiefoedtifrdel. Ex pojuit quomodo dixerit non fcicrunt dominum,in lUis ui dflicetpriecldriscrmirdbilibiK operibus perqn£Ãdu tà dntt iïïot ut iÃdcl fciret dominum. Qjiiomodo nomina idolorum accipi debeant. Quaftio.XVl. EtÃruieruntBddl CT AÃdroth. SoîetdiciBddl nomm effèdpud gentet iHdrum pdrtium ïouif A« fidrcth dutem ïunonis,qiiod in lingud punicd putdtur 0« fiendere. Ndm Bddl puntci uidentur dicere,dominu,un^. de Bddlfdmen,qudà dominum call inttüiguntur dicere SdmenquippedpudeoscalidppeUdnturAuno dUtem Ãf nedubitationedbiüisAfidrothuocdtur. Et quonid iflut lingult;e non multum inter fc diffêrunt gt;nbsp;merito, creditur defili/s ifrdël hoc dicere fcripturd,quod BddlÃcruierunt çr AÃdroth,quid tout CT Junonibuf. N« moKfre debet, q, non dixit AÃdroth,ideÃ,iunoni,Ãdtdnq multiÃnt Junones,plurdliter hoc nomen poÃiit,Ad Ãnuldcrorum enim multitudinem refirri uoluit mteütilum, quonidm unumquodq; tunonisÃmuldcrumjunouocabdtur, Ac per hoc tot luttones quot funt fimuldcrd »Jtflligzj uoluit. Vdrietdtis dutein cdufÃd exiÃimo lauem Ãnguldrittr,lu nonemplurdlitcrcommemordreuoluiffi. Ndm CdufÃd pluriumÃmuldcrorum etidm loues plurdliter di» ci pcfÃent.noc dutem,id eü,nomine plurdli lunones in gneis Ãecundumfeptudgintdreperimits,in Idtinis du» temÃnguldritererdt.QMrum in iüoqui non hdbebdt feptudgintd interpretdtionem.Ãed ex Hebno erdt AÃd» roth legimiis nec Bddl fed Bddlim. Qÿod ÃÃrtedliud in Uebnd uel Syrd lingud nomind iÃd ÃgniÃcdnt,deos td» men dlios Ãiffe confldt CTfilfos,quibus ifrdel feruire no debuk. Quomodo dicatur,vcndidit cos ctc. Quaeftio. XVIL |
ludic f ? uendidit eos in ntdnu inimicorum fuorum in cir uendidit, tdnq diiquodprecium ititeüigdturddtum.Sed in Pfdlmolegi» Pfaim, 4) tur,VendidiÃipopulumtuumÃneprecio.PtdpudPro» .S-tiiei. pf2(t^am,Grdtis uenditieÃis,Gr non cum drgento rtdi» memini. Qudre ergo uenditi,à grdtis CfÃne prlt;ecio CJâ nonpotius dondti f AnÃrteÃripturdrum locutio eà ut uendituf etiam qui donatur dicipeÃit i Uic dutem fenfus tà Optimus in eo quod diäumeÃ,Grdtis uenditi uendtdtfli populum tuum Ãneprccio,quidilli quibttstrd didifli populum impi/ fuerunt,non dcum colendo trddi Ãbi lUum populum merucrunt,ut ipà cultus tdnq preci» umuideretur.Quoduero dt£iumtÃ,neqe cum drgento reiimemini,nondit,nelt;^cum precio,fed ne^ cum drgen to,ut preciumredemptionisinteJligdmus,qudJedicitA» ).Pt«tt3 poÃoliis Petrus, No» fnMWixrgoito cr duro redempti eÃiSffedpreciofdnguinitdgni mmdculdti. In drgento enim Prophetd omnem pecunidm ÃgniÃcduit,idgt;i dit, Hon cum drgento reiümemini, quonidm precio quidem Jdnguinis ChriÃi notdme precio pecuninriofiierdnt re» dimendi.lneo quoddominus dicit, Etegonondppondnt dufèrre uirum 4 freie ipforum de genttbus quds reliquit filius Ndue,crdimiÃt dd temptjndum in eis iÃdel à e^ ferudbdnt uidm domini dbire in eam,quemddmodum cu» Ãodierunt pdtres eorum,dn non,Cf^miÃt dominus gé tes hds ut non duÃrret iHds tune, er non trddidit lUds m mdntu lefu. Sdtis oÃenditur eduffd qudre non lèfus om» nes tUdS gentes beUdndo ddeuerit,quid hoc à Ãeret, non effet in quibus iÃi probdrentur. Poterdt dutem effe ddu» täitdtem ipforum,Ãtemptdti in eis non reprobi inuiren» tur,eifc^ tdlibus inuentis,qudles eos effedebere pr^cepe rdt dominus,idm gentes nbsp;nbsp;dufirrentur d freie eorvm, à itd uiuerent,nec beUis eos exerceri oporteret. Verhi enim domini hucufq^ dccipiendd funt, Propter quad tdn» td dereliquit gens hicc teÃdmentum metim quod mdndd» ui pdtribus écrit Cf nö obedierunt uoci met, CT ego non appondm duÃrre uirum dfreie ipforum,id eÃ,dduerfd» rium. Ctterd uero uerbd feriptoris funtexponentis un» dedixerit dominus non fedbldturum uirum degentibut quds reliquit le fus Ãlius rtdue. Deinde fubiungens qud cduffä dereliquerit, Et dimiÃt inquit dd temptdndum if» rdcl à obferudrent uidm domini dbire 'm ed, quemddmo» dum eufledierunt pdtres eorum,dn non,eos uolats intel tigi pdtres euÃodiffeuid dominiquiÃierunt cum lefu, U eà eo têpore quo iUe uibebdt. Generdtionë quippe dlterS fuperiusretuluitfurrexiffepcà iUos,qui uixeruntcuM lefiiCfdb ipÃs capiffe trdnfgreÃiones qut offenderunt dominum,pro quibus temptdndis,id eà probdndis reit» Ute fiter iint gentes,nec extermindttper tefum. Deinde ne putdretur hoc lefu conÃliofuotdnq humdnotgiffe ut gentes lUe reltnquerentur,fubiungit Ãripturd, Et di» miÃt dominus gentes hds ut non dufrrret iüds celeriter, Cf non trddidit eds in mdnus lefu.Deinde fequitur , Et jaäit.f» hte gentes qUds reliquit dominus uttemptdret in eis if» rdei onines qui nefiierunt omnid beUd Chdudntorti pTcgt;» pter generdtionesfiliorum ifrdel ut dcceretiUos beUtim. Erdt ergo iÃd cduffd in eorum temptdtione, ut W* ldrtdifcerent,id eà uttdntdpietdteCfobedientidlegic dei beUdrcM quantd pdtres eorum qui domino deoettätn beüdndo pldcuerunt,non quidcptabilcdliqUideà beliu, fed quid pietds Idudabilis eà in Mio. Quod dUtem fequi» tur, Veruquidd nte lUos nefeierunt iUds,quid niÃgentet uult intelligi,quds nefeierunt beJldttdo qui Ãterunt dnte iÃos,quoru temptdtioni,hoc eà probdtioni reliüt funti Deinde comemordns qut Ãnt,quinq; inquit fatrdpids d» lienigendtu,quds in hbris regnotu mdnifrflius expnmit. ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sdtrdpict |
LIBÃR SEPTIMVS.
LXXII
|
Sätrapi^ autem dicuntur,^uaà pdrud regnd^quibm Sd qui^innt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nomen in illis pdrtibm cuiufddnt honoris efltÃuefrit.Et omnem inquit Chdndnieum Sidom'um QT Eueummhdbitdntem Libdnumdutmoittê Hermon ufq^ dd Cdbeindth, foHtim eft ut temptdretur inipÃsifrdel, Tdnq d!ceret,Hoc dutem Ãdum eil ut temptdretur in ipÃf iÃdelÃireÃdudient mdnddtd dorn ini,non utfeiret deus omnium co^nitor etidm Ãtufo^ rum^fed ut feirent ipÃ,Z}'fud confcientid,uel gloridren» tur,uelconuincerenti{r,utrumdudirent mdnddtd domi^ niqu^mdndduitpdtnbus coruwit« mdnu Uioyà Ciu^o^ nidm ergo mdniÃÃdtiÃbifunt nonfe obediffe deo in bis gentibus qut dd eorum tanptdt!one)n,id eÃ,exerdtdtio nein dtq; probdaonem fuerdm dereliól^ ,proptered di^ xit deiK uel iüd in quibus mijjits eà diigelus, Gâ expreà felocutuseÃ,uelpdulodnte,ubidit. Propter quod tdntd dereliquit gens hxc teÃdmentum meum quod munddui pdtribus eorum,G' non obedierunt uod me£,c^ego ko dppondm duÃrre uirum dfide ipforum. Didum ed dU!= tem in Exodoex per fond deiloquentis de iflis gentibus nxo, Ȉ dduerfdrijs,Ho eijdd iüos ist dnouno,neÃdtterrddefer= td,ZT multiplicentur i« te beÃiieÃrie,Pduldtim eijddm iUoStdonec multipkcemini et crefedtis cy hireditetis ter rdm.PoterdthdncpromiÃionemfudm ferudre dominus trgd obedientes,ut extermindtio gentium lUurum cre^ fcentibuslfrdelitispdrtibusfieret,cum eorum multitu^ do terrdx wnde dduerfdrij extermindrentur defertds effe non Ãneret. Quod dutem dit,He multipiicentur in tebe-^ fliæfire,mirumfincnbefiidles quoddmedo cupiditdtes er libidines inte'dâ.gi uoluit,quiefolcnt de rependno fuc^ ceffuterreniefcetidtdtisexiftere.Heq; enirn deiishomi^ nes extermii:irepoterdt,(2r bcÃtds non poterdc,uel per dere,uel pdfdpotius non permittere. Qiiomodo dicarnr: Exciratn'r dominus laluatorem Hraci. Quæftio. XVlil. Wie. t quot;I 7 T exdtduit domin us fdludtorem lfrdë!,er fdlud^ ]ff_jUiteos.'Deinde uelutqu£reretur quem fdludtorem, OcoonielinquitfiliÃCenez- Accufdtiuiienimcdfumhic debemus dcdpere,tdnq diceret Othonielem.Adua-tendu efi dutem quod fuludtorem diedt etidm hominem per que deus fdluos Ãcidt.Hdm cldmdueruittfilijlfrdel dd domi num,crexcitduitdominus fdludtorem Jfrdël, er fdlud^:^ uit eos,Othonielfiliu Cenez ,fi'dtrem Cdleb minorem b pà us,cr exdudiuit eos.inter lüd dutem qu£ dppeüdntur vni^lèaTc: hoc genus rdrum e/l,quonidm hübet er iüud quod grxei uoednt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qnod enim ditpofted,er exdudiuit eosà prius pondturfit fermo lu cidior,Hdmordoefl,Etcldmdueruntfilijïfrdél dd doif niinum,C^ exdudiuit eos,er excitduit dominus fdludto» fern ifr d'êl.Heinde quod hic interpofitum eÃ, er fdlud^ t(iteos,er poÃeddiibumeà Othonielfilium CeneztÃiiâ tddicereturpldnius fieret,eyâ excitduit dominus fÃuds toremifrdël Othonielfilium Cenez,erfdlu4uiteos, Qtioraodo quadraginta annis ferra qm« euiflèdxaturjinalia autem litreraos duagintaânis.Qiiæftio XIX. |
Vddrdgintd dnnos quieuifÃe terrdm promiÃio nis d bellis fub othoniele indice feripturd te^!' â Ãdtur,qudntum temporis primordid Romd ni imperij fub Humd Pompilio tdntummodo rege pdcda tdhdberepotuerunt. An Aioth mentifus fit quando oeeb ditEglon. Qiiæftio.XX. V£ripoteÃ,utru mentitus Ãerit Aioth iudex qudndooccidit Eglonregem Modb.Cumenim nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;» folus foliinÃdidreturuteumpercuteret,hoc tüt dit,Verbum cccultu mihi eà dd te rex,ut iUe d fe om^ nes qui cum iüoÃerdnt remoueret.QMd cumÃidum ef fet,iterumdixitAioth,Verbum deimihiddddte rex. Sed poteà non effe menddcium,qudndoquidem uerbi no» mine fokt etidm Ãdum dppeUdre fcripturd,Et reuerd i^ td erdt. Quod dutem dixit,uerbum dei,intelligendum eà hoc Oli detun ut Ãceret prcecepiffe qui eü popujo fuo ex» citduerdt fdludtorem,Ãcut iüis temporibus tdlid fieri di-» uinitus oportebdt. Quomodo rex Eglon dicatur efie exilis valde,cum adipes dicantur conclui* filTe vulnus.Quæftio. XXI. MErito quieritur quomodoÃerit exilis udlde rex ludic. j Eglon,er concluferint ddipes uulnus qudndo percuÃuseü.SedintelligendumeÃed locutione diäum qu£foletdcontrdriointelligi,Ãcutdiciturlucus, quod minime lucedt, dbuttddre refpondetur,quod non eü, er benedixitregi,promdledixit,Ãcutfcrtptumeà iKre gnorum Itbro de Habuthe, Hdined mterpretdtione quee non fecundum feptudgintd,Ãd ex Hebrao eà itd inneni^ mus,Erdt dutem Eglon erdffusnimis. Qiiomodo fequentia recapitulando di» cantur. Qtiaeftio.XXlI. ETexiÃddÃres CT trdnftijobferudntes,cr clduÃt jadic-f idnuds domus fuperioris fuper eum er codrtduit. Hoc recdpituldndo diüueà quodÃerdt praitermiffum, tidin prius hocfoeciÃeintcUigcndum eÃ,crÃc defupe» rius defeendiffe trdnfiuiffecbÃrudntes. Qiiomodo piicri regis Eglon claiie apc* ruennr quod Aioth clauc non c!au» ferat. Quæftio. XXIII. Vomodopueri regis Eglon clduidperuerint ludic.p ' quod Aioth cldui no clduferdt,poteà mouere, AutÃiTk cldui clduÃrdt,quomodo fecum e» dmnondufirret,utiÃineccldui dperirepoÃint. Proin» de dut dlid clduis dUdtd eÃ, dut tdlecldufHr£ genus fuit quod fine cldui poÃit cldudi,nec fine cldue dperiri. Hdnt (unt queeddtn talid,fient ed qu£ ueruddtd dieuntur. QäomoJf |
lt;^VAESTIONVM S Qtiottiodo indicé Aioth oâogintaan^ nos dicatur habuifTepacem Ifraél.
Quæftio* XXIin.
luJic.i {^VbiudictAiothoHogintA Annotpacem hibuit ^^rdcl in tirrd fgt;roiniÃioriis,dupliciito fcilicet tempon re lt;fuÃm fùitmemorabilefub Komdnorum rfgeNwjw Pc mpiiïo»
Quomodo Sangar feu fanncgar pro raélpoft Aioth pugnaffc dicatur, Quæftio.
quot; * I / T poft eu furrexit SdnnegdrfiliiK Anedth, ZT pet |_y cuftit dlienigena in fexcentos uiros^prtter uitun ios botim,e:^ fdluduit ïftdël. Quomodo poft Aioth ifte ;p iftdclpugnduerit,CtdiAiuftt fdludffètfrdël,poteft eft felt;lU£ftio.î^on enim rurfut fiierdt cdptitidti,ueliugo fer uitutii innexi. Sed inteUigendum itd diélum,fdluduit,no quid nocueritdliquid hoftis,fednepermittteretur nocert quem credendum eft beiïo c£piffe temptdre,(^ huiut uin äoridÃiiJfedepulfum.Sed quidfîbi uelit quod Addidit^ prêter uitulos boum,obfcurum eft. An ftrte etidm boum ftrdgem pugndndofcccittGT itd diilum eft eum occidiffe fexcentos uiros,pr£ter iüud quod fÅcit de bobus occtfts Sedqudreuitulos {Angr£c£locutionisconfuetudoeü ttidm uitulos eos dppeVdre qui grdndes ftmt ? l^m itd là quiuulgoinAegyptoperhibetur;Sicut dpud nos puUi dppeUdnturgdlltn£cuiuslibet £tAtis,Non dutem hdbet âmterpretdtio ex aebr£O, pr£ter uitulos botvm,ftcut iftd qu£ fecundum feptudgintd eft,ftcut habet tUa ex Hc= br£o,uomereocafos fexcentos uiros,quod iftd non hon let.
Qilid eft quod refpôndit Baracb Dciborc fi ibis ibo,Ã(5 fi non ieris mecum non ibo.Quæftio. XXVI»
lBaic.4. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vid eft quod tefpondèns Sdrach rgt;elbor£ dit. Si
\^^bis ibo,crfinon ieris mecum,non ibc,quonidnt nefciodietnin qua profperdt dngclum do» minusmecum,quAfî a Prophetiffadiëdudirenonpotuen rit,nec iÃA die refpôndit, fed perrexit cum iUo. Et quid eütprofperdt dngelum dominus mecum : An hic demon ftratum eft,quid CTdngelorum délus profpcrdntur,ii tft,AÃuudntur à domino,ut foeliciter c£d(Uit,dn locution nis eft,profperdt dngelum mecum,id eft,ftcit mecu pron fperd per dngelum.
Quomodo pauefÅcit dominus Sifafam, Quæftio. xxvir,
luJic 4. y -p pduefaecit dominus Sifdram e7 omnes currus ^f^eius.Ecce quemddmodUm commendat ftripturd Ageredeum incordibusutdet exitum rebus quem conn ftituit.vtiq^ enim pduefÅcit uel obftupefoecit Sifdrdnt uttTddereteum.
Qiiomodo doccatur non fempcr qui dici* tur intrafte ad mulierem, eandem co* gnouifle, Qiiæftio.XXVIII»
7PER IVDICVM.
VEildhelmulier qu£ occiiit Sifdtimcumlocutd effet dd Eardch qui eum qu£rebdttfcriptum eft de ipfo Bdrdch,quid intrduit dd earn. Animaduertendum eft non effe confequens,ùt cum ftripturd dicdt de uiroquà J intrduit dd dliqudm fcemindm,idm etidm concubuifte cre ddtur,AÃidue quippeftc loquitur fcripturd, intrduit dd edm,utnolitinteUiginifi quôdeimixtus pt.Hicergo^pn prie diélum eft,intrduit dd edm,id eft domum eius intra uit,non ut,non ut per h£c uerbd intelligdtur concubitus, Qtiomodo incantïco Delbofeilla verba defÅcerût.Hibitantcs in Ifraël.amp;T re« liquaquæ ibidem ordinemixto
dCconfufe dicunrurordi^ nada finf.QpXXlX»
IN cdntico 'Delbore dicitUTtDefoecerunt hdbitdntes «t ïfrdel,defÅcerunt doiKx furrexit Delbor A,donee fur rexit mater in ïfrdël,elegerunt ut pAnem hordedeeu deos nouos,tunc expugnauerunt ciuitates principum.Hie inn termixtusordouerborumobfcuritdtemftcit, ey qu£» ftionem mouet. Quomodo enim inteUigAtur,elegerÃt ut pdnem horde Aceum deos nouos,tunc expugnauerunt ein uitdtes principu,quAfî tune eisftuterdt deus dd expugni dds ciuitates principum,quAndo elegerunt ut ponem hor dedeeum deos nouas. Sed in dlijs idm feripturdrum locis fepe didicimus quemadmodum fiant hyperbata, quorS direéliûne cum uerbd dd ordinem redeunt,fenfus explon natur.ïfte ergo eSl ordo,Defaecerunt habitantes in Ifra^ ëlfdefaecerunt elegerunt ut panem hor dedeeum deos no* uos,donecfurrexitDelbora,donec furrexitmater in ïf» racl,tunc expugnauerunt ciuitates prineipum.
Qiiomodo dicatur,elegerunt vtpanem hordeaceum deos nouos,cum nulla fit comparationisratio, Quæ«
ftio. XXX.
V£ri poteft,quomodo diélum fit : Elegerunt 7 utpanem hordeaceum deos nouas cum panit ~ hordeoceus quisfitmeomparatione tritici pdnisabijciendus,tdmenetidmipfe pdfcdt GT uitstalt-* mentumfit.Dijdutem nouiquosdicunturelegi/fe, qui defoccerunt à deo uiuo,non poÃint in alimentis dnima de putari,fed potius tnuenenis.An hdélenus accipiendae^ fimilitudo,quatenus ualet ut propter hoefolum dtâum inteUigdtur,quidficutpl£rumqi frftido fitMeligendd reijcidntur,Gr dfpernendd deleéîêt,itA uitio prdU£ uolu^ tdtistdnqlanguorefiiftidijcum effet deuseorumuerus fibiftlfos elegerunt,nihil dliud quam nouitdtem fpre* ta ueritdte, dtq; ita cibum mort.'ftrum tanq panem hor* deaceum elegerunt non ft arbitrdntes imie perituros,ftd etidm inde uitdin uelut efta tnnoxia licet uiLiorefumptu ras.Secundum opinionem ergo eorum fimilitudopefitd eft dnimiq; ldnguorem,nonftcundum ueritatem. ^ant dij illi noui nullis funt cibis uitalibus comporandi,
Citr
|
iMdic.d I*ïic.6 luJi'c.« lmie.4 LIBER S Cuf non exprifflatiK nomê prophetç qui dicitur miflusadeo ad popuiü, Quxftio. XXA Et Ã^im cA quandockotMueruftt Ãlij ifnel dd dominit propter Mddidm, C!â miÃt dominus uirü prophetdm dd Ãlios ifrdel ej dixit eis : Cur non dicdtur nomen hunts prophetiie,quôd ualde jcripturis inuÃtdttm eR,ldtens cdufd eÃ, non tdtnen nuUdm effe cirbitror ; Sed quid poH uerbd qutbus exprcbrduit inobedientM populr, fequitur fcripturd dicens. Et uenit dn^las domini, CT fes dit fub quercu quic erdt 'm Ephrd, non dbfurde 'mttUi^^ turiflcdn^lus Ãgnificdtus nomiw uiri,ut poÃcdq hicc uerbd dixit, uenerit dd quercu memordtdm, CX ibi fede« rit. Nomine enimuirorü foleredppeUdridngelosnotum eil, qudmuis eum qui eÃet dn^lus dppeüdtum ejje pro= phetdm non Ãiuile feu euidenter occurrdt, eum fdne qui prophetd effet di£him dn^lum letmus. Sed p dn^lorum diäd propheticd notd fumt,ideü quibus fitturd prtenun^ tidueruntfcur non poÃit angelus prophetic nomine nun cupdrifVerumtdmen utdixi expreffum C?quot; m^nififlutn de hdc re te/Ãmonium non occurrit. Qviomodo qgt; angelus dicit ad Gedeon: Dominus tecum potens in fortitudine,li, potens eft nominatiui cafusjcuinon qua« drat litera quæ habet in uocandica« fujuirorum fortiflimc amp;c. Qiiaeftio, XXXII. Tod dn^lus dicit dd Gedeon : Dominus tecum J potens in fortiaidine, nomindtiwis cdfus eA, nonuocdtiuus'.RoceAdominuspotenste^s cum eR,non tu potens. â Cur ai^elus ex autoritäre dei dicat ad Gedeon ; Nonne cgo mifj te amp;:c. Quaeftio. XXXIII. ADuertendu eft dixiÃe dngelu tanq ex domini dUn fkritdte : Nonnf ec« nuà te^eiim loqueretur dd Gedeon. Quisen'imeu,miÃtniÃquiddeudttgelumiÃtf rgt;elbordueroditdd Edrdch: Nonne mandduit dominus deus Ifrdel tibi. Hic dut non diéîum e^,nonneecce miÃt te dominus, fed,Nonne ecce mià te. Quomodo Gedeon dicendo: Eccetnille mei amp;c,fe Chiliarchum ideft princi« pem fuper mille fignificat. Quæftio.XXXIIII. VBi reffondet Gedeon dd dngelum tJnme domine, hoc eà 'm me intcde 'm quo fdludbo ïfrdël,ecce mil te mei humiliores 'm MdnAffe.lnteüi^tur praâpoÃtus fit» iffemiüe hominum, quos gricce nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dppeUdt fcripturd: An quid dliud. Quomodo Gedeon non dixit angelo : Offeram tibi üicrificium,fed OfFeram fæ« crificium meum in confpetu tuo, Si quid de angelo fenfit, Qiiæftio.XXXV. |
E X T V S. Lxxm ludic.ä A Nimdduertendüe/l qued Gedeon non dit angelo: jf~\^ofjrrdm tibi fdcriÃcium,fed dittofÃrdm fderiÃa cium )neum,ey ponam 'm conffeéhi tuo.Tnde 'mtelligen^ dum eA non eum dngelo,fed per dngelu fderiÃeiu oÃrrre uoluiffe. Quod CXipfe dn ff lus euidenter oflmdit qui no db eo fderiÃeiu tdnq Ãbi fumpÃt,fed dit lUi : Aecipe car» nesGTAzymoSfCrpcneddpetrdm iUarn crins effuna de. Et cum hoefeeeiÃet Gedeon,exkndit dnffltts fummu uirgicquieerdt 'mmdnueius CXteti^tcdrnes G!' Azy^i' mos,e^dccenfus eA ignis depetrd er comeditcdrnes GT Azymos: ltd etidm ipfe dnfflus 'm fderiÃeio quöd obtulit Gedeon,ofÃcium miniÃrantis mpleuit,igncm quippe ho mo miniÃer ut homo Ãne mirdculo fubieeiÃet, quem mi^ rabiliter utanfflusiÃe fubiecit. Deniq; tusic cognouit Gedeon quöd anfflus domini effet,Nam hoc fcripturd co tinuo fubdidit : Et uidit Gedeon quonidm angelus domini eA. Prius er^ tanq cum homine loquebdtur quem tarnen hominem dei credidit,utcordm ipfofacriÃeium ueUet of ÃrreueUtt ddiuuanduspricfentideiusfanAitdtis. Quomodo Gedeon aufus fucrat ofFerrc facrificium deo prêter locum ubi iuflerat deus. Oux« ftio.XXXVI. QV^ripoteA qudre Gedeon aufus frerit fderiÃeiu. luJic.c ofÃrre deo prieter locu ubi iufferat deus. Pr£ter tdbemdculu quippe fuum deus ;phibuerat fd^ criÃedri Ãbi,cui tdbemdculo templum po/ka fuceeÃit» Tepore aut quoÃiit Gedeo,tdberndculum dei erat in Si^ lo,dtq; ideo lüie tantum le^time poÃit facriÃcari. Sed 'm teüiffndum eA quöd tüum anffütm primo prophetd pu^ tduerdt,cr tanq deum m iüo confuluerat de oÃvrendo ft criÃeio -.CXuödilleÃprohibuiffet, nonutiq^Ãeret: Sed quonidm approbauit er utÃeret annuit, dei duAoritatc Gedeon mficiendo fecutus eA. ltd quippe deus le^tima, iäd coÃituit,ut leffs non Ãbi fed hontinibus daret. Vnde quödeunq^ prater tHa ipfe pracepit ,nona tranfgreffoigt; ribus,fcdpotiusapijsGrobedientibus impletummtellia Gene.i» gendumeA,ÃeutAbrdhdm demmolandofliaNam cr Ãc Helios extra tabernoeulum domini ad conuincendos facerdotes idolorum facriÃcduit,quöd ex praeepto domi nifoeciffe 'mteüigendum eA, qui ei tanq Propheta reue^ lationedtq^ 'mÃgt;irdtioneiuÃitutÃceret: Quamq tanta confuetudo prater tabemaculum facriÃcandi crebruerat ut etidm Salomon 'm excelÃs facriÃcaÃe 'mueniatur, nec eius facriÃeium Ãeiffereprobatum ; Et tarnen notanter reges qui inter opera laudabilia fuo no deflruxerunt ex celfd,ubi contra legem dei populus facriÃcare confueueii rM. Et qui deÃruxit,âmoiore pradicatione laudatur. Ita deus confuetudinetn populifui,quo prater eius taberna» culu,tdme tio dijs alienis cfÃrebant,fed domino deo fuo. fuÃinebat potius q uctabat, etia Ãc exaudiens oÃvrenses. Hoc aut quöd Gedeà foedt quis nà mteUigat p angelunt procuratum ut propheticeÃeret, in qua prophetia Petra iHacomendareturi Cuiqt-idem Petra nno facriÃcatueA, n fedde |
|
Q^VAESTI ONVM fed de iSa ignis contenuriStur exifjetiuo ftcrifidum con» fumrretur.SiHe enip dqtutn nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;percuffd Petrd effudit in Uerenugt;iÃuepigmm,donumJ^ritus fanfhfigmfica tur,quod ditiÃime dcmnusieÃus Chrifius effudit fuper ioipii.7 nos.Kam er»M Pià tngeliofignificatumeûhocdonuper dqudtn ubi ipfe dcmtnus ait: Si lt;]uisÃtit,uenidt ej bibat qui credit mme^Ãcut dicit ffripturd Ãumind de uentre Aftiim.x eiiK fluent dqit£uiult;t, ubi Eudn^lifld flubiunxit : Hoc i-ttcc.,* dutim dicebdtde ffiritu quent dccitpturi erdtu credentes in eum. Significdtit efl CT per igncm,ubi uentetue lUofu per congre^tos kg turXifle funt illis lingua: diuifie ue^ htt ignis,qui cr infeditfluper ustum quemq; eorum. Et ipfe dcminus dit tigncm ueni mittere fuper trrrdm. An urrunque pofitum putctur manuÃT ingua,dicendo : Lambuerunt trccenti nïr». Quac» ftio. XXX VIL 'ïudK, 7 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;T fliéhis tR Numerus eorÃqui lambuerunt mditu 1 y fud, lingtid fud,trccenti uiri : Pberiq; Idtini codices non hab(nt,me nu fud, fed tdntiénwdo îingud flid,-quomi pc intdiexerMit quodfuprd diilum eü,flcut cdncs. Grlt;e eus duthdbetutrunq;, Manu fuat:^ lingua fud,ut intel* li§i.tur quod mdnu aqiuim raptam in os proqciebant,cr hoc erdtpmik bibentibtis cdntbus qui no ore appefltop* eut boues aquam bibunt, fed lin^ in os rdpiunt ,ptut ettam ifU mteUiguntur foeciffe, fed cum manu in os dqua proiflerent qutun lingua exciperent. Nlt;«« cr interpréta tio ex Biobrieo planius id habet his uerbis : Puit itaqp nu* merus eorum qui manu in os proijeientes aquamlam» buerant trecenti uiri, Neq^enim foltnt homines itd bibe* re utpne opere manus ligua ,pcut canes aquä hauriant. Aut uero ijlis prieceptum fùerat ut hoc pLcerent,fed cu ad bibendum defeendiffentad aquam,multi ffnuftcxobibeit runt,quadpctltus CTminore laboreperet,pduci uero quid non flexu ffnu fe incuruauerunt,ut canes btberunt, fed aquam mnu in os iaikibant. Qupru numerustftid trecenti crdnt,pgtMm inpnuat cruds propter literam t gr£cam,qua iÃt numeruspgnificatur,per quos etiü ffn* tes mags in cruciflxum credituras prafiguratum eü q, Kom.i. greeca eH.Vndegnecorit nomine Apcfklus cmnes gentespgnifleat cum dicit : ludteo primu cr gr^co. Et Judecis Oquot; gr^cis fepe ita comanoranscircucponem CT prlt;eputmm,qu6d in Unguis gntiumgrteca ita excellât ut per hdne omnes decenterpgnificemur. iÃe numerus CT Ctnef.4gt; itt uernaculisAbrahiCdnimaduertendus e/l,per quosfl-d trem ab hoff bus Itberduitquando eum Mekhiftdech in magnomyfhriobenedixit. Quid enimexuberantiHic dectm CT olt;3o,»Mm trecenti dectm CT oäo ffiffe rffèru^ hir, uideturtnihi pgnifiedtum quo etiam timporeperet, ideü tertio quadffturum erat fub gratid. Nlt;tm primum fft dwe legm,fecu»dum fub legt,trrhum fub gratia. Sin ) f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uero tempora fenario numeropgnipeata funtprop ter perpBionem : Nam ter feni, decem cr cdo fund Vade tVa mulier decem odb) annos habet in inpr* |
SVPER I 0 S V E. w(ta/p, quam curuam faluator cum itfueniffet ertxit amp;quot;nbsp;i EtiaboliaUigmento (ut Euangeliumindicat ) foluit. Nä quad itd tff probdtifunt per quos uinceret Gedeon utpa miles in bibtndo canibus dicertntur,pgnifleat quid er eontemptibiliacrignobilidelegtdcminus.Procontcmp tuetimhabeturcatiis. Vndedicit, l^t^neübtnumtol* lere pdnemflliotum CT mittere canilus. Et Dauid ut fetanquam contetnptibilem dbijceret,edntmfeapptUa» uitloquens ad Saul. Quomodo Gedf on dicirur defc cndifii in pai temqiiinqnaginfaupfc amp;( pii? crciusofc. Ql)«* ftio.XXXVlIL quot;Vid pbitiult quod feriptum eü : Gedeon degt; luClic. y V y pendit ip feet Ehara puer eius,in partem quin quagnta qui trant in caflris, quod latiniqui dam codices habtnt in earn partem in qua erant quinqua geni cufkdes in caflris, alij uero partem quinquagtpmd in caflrd : Cbpurum quip^ didkm plures fententias in terpretum facit. Sed out ta pars caflroru trat quam fer* uabant quir.quagnta cuflodes,autpquinquageniinttl* ligendi funtcircumquaqi fetuaffe, inundm partem ifli defeenderunt ubi erant quincpiagmta. Qiiid firMcnfapanis Hordcacei, Qiiæftio. XXXIX. Æ J Vôd Xe qui proximo fuo fontniumitarrduit quodaudiuit Gedeon ut de uidhriafittura co flrmaretur.dixit fe uidiffe Mtn fam panis Elordedeti,uol uentem in caflris^ptrcutitntemtabtmaculum tuadi* an, cr fubutrtentem, hoc inttlligendum arbitrer quod de canibus, quid per ccntempbbXa nuindi, quiepgnifi^ cdt menfd pdnis liordtacei,fdluatorfuperbos fiierateon* fufurus. Qufd qj cxclamari ftiflic Gedeon, Qiiaeftio. XL. Z-X Vod exclamari iuÃit Gedeona trecentisfuis, Xuik.y Gladius domino cr Gedeojdeil huic Gedeon, ~ hoc flgnpeat quod gladius ideratopera^ turns quod domino placeretcr cedeon. Qiiid Gt iudicium Epliot. Quacftio. XLI. Q'Veerifoletquidflt Ephud,uel Ephod, feu ephot. nbsp;nbsp;nbsp;* Qgolt;/ quidem fl pcerdctaleefl indumtntu,quèd pkerii^dicunt,uelpotius fuperindumètum, quód érrfvJ'ÃTni- grace dicitur,uel snee/zK; quod fuperhumeraleinterpretari latinepoteÃ, mérita mouet quotnodo de tanto auro Gedeon id facerit. Na ita fcriptum eü: Et pÃtim tü pondus inaurium aurearum quas petieratpbi nulle feptingtntiauripc1i,prteterEra chidlid cr torques CT cperimtntdpurpurraqun trant fii per regts Mddiâ,prlt;ettr torques erdnt in ctruicibus Camelorum ipforH,cr facit iHud Gedeon in Ephud, cr fhtuit iHud in ciuitdte fua in Ephra,et pmiedtus eH om» nis Jfrtül poA iVud ibi, crpamp;un tfi Gedeon üquot; domui tins in |
LIBER SEPTIMVS.
LXXim
tintinfcänJdlum. C^inodofr^ijhueflisdetimodu ro fimpotuit fNcim ZT nuter Setmuclis fadtfilw fuo, Ãcutlcm)mtf,Ephitd biir,quód nonnuHi ifiterpreati funt Zphud Itneum cjudndo eü dedit domino m Kmplo nutri-* tndum.Vbieuidentiut äppjret hoc gtnut effe Mumenti, An idea di'fhim eA,fhtuit itlud in ciuitxte(ult;i,ut hinc in^ tcHigcretitr durcumÃaffeÃihim ? Non cnw» diilum e^l, pofuit, fed Ãa,tuit, quonidm ia erdt folidwm nbsp;nbsp;udUdü ut
ftsüd pojfet,hoc eü pofîtum Jhre.Hoc erm illicitum cum facciffet Gedeon, Ãmicdtuf eR poR iüud omnd ïfriël, idtü/equendo iüud contrd le^m dei. Vbi no fruftrd qu£ ritur,cu,m Idolà non fuerit, ideü, cuiufq deiÃlji crdi-» tnifimiddcrum,fed Ephud ideR,unü de Sdcrdinentis td* berndcuU quod dd ueflem fdcerdoalem pertiiterrt, quo» tnodoÃrnicdtionem feripturd dicat populi i/h, feihntis dtq; uenerdntis : IdcoÃHicetquodpneter tdberndculum deiubi erdnti/luquefibiÃeriiu/ferdt dem ifrdelextrdt ÃnükdltquidÃerifdinberdt.ldeofequioir Ci'dicit ferip turd : EtÃe^um eR Gedeon CT domuieim in fcdndalum ideR ut db ofÃnfo deo difeederet, quid nbsp;nbsp;hoc quodddnt
pnm Idoli quoddminodo erdt, quad extrd dei tdbernA» culum quodlibefmdnu. Ãätim pro deo coleretur,cum il^ Id ipfd qu£ iuffd funl in tdberndculo fieri dd dei potiut cultum reÃrrentur q pro deo dliquid eorunt, dut pro da fimuldcro colendum hdberetur : QHdq per Ephud uel Ephod, Cd locutionne qute ÃgniÃcdt à pdrte Mit, oinnid poffunt inteüi^ qUiC conÃtuit Gedeon in fud ciuitdte,ue^ luti dd colendwm deumÃmiUd tdbemdculo dei. Et prop^ lered per hoc, quid hoc eil fdcerdoalis honoris inÃgne, quad fepe feripturd commenu)rdt,ut hocÃtpeccdtu Ge^ deon,quod extrd dei tdberndculumfoecerit dliquid Ãmi^ Iciubi cokretur deus,tion quod folido duro uelutdd ddo» rdndum conflituerit Ephud,fed quôd effet ex duro ipfo etidm ex prlt;edd foecerit ed qug pertinerét dd omdmentd uel inÃruntentd fdcrdrij, qult;e omnid per Ephud ÃgmÃ^ cdtd fitnt propter exceüentid,utdixi ue/Ãs fdcerdotdlis^ Ni cr ip/Mm Ephud non qui4em ex duro foloÃeri prte^ ceptum eü nbsp;nbsp;hoc eü fuperhumerdk fdcerdotdlis uefÃs,
ueruntdmë etidm dliquid duri habet : iSJdm ex duro Gf Uidcyntho CT purpurdGTcoccino G^byffo utÃeret,di^ uinitus imperdtum efk^fed quid hoc ia pofuerunt feptud^ ^tttd interpretes,ut comemordtis omnihus que de ffolijs dcceperdt Gedeon inÃrrent, GTfÅcit iüud Gedeon in Ephud,uidetur iti dichm,tdnqudm ex toto iüo quèd co »WfrtiOMtüm eü hocÃtätim effe creddtur, cum poÃit etii «lltc inteüiÿ locutio que ÃgniÃcdtd toto pdrtem,ut quôd dichtm eü, foecit iüud in Ephud, btteüigitur, fixcit inde Ephud,uelfûccit ex eo Ephud,non fecundum iüud totunt confumens m Ephud, fed ex iüo qudntum fufÃciebdt pendens tNdrnin iüd interpretdtione que ex Uebreo eH Ãclegttur : EÅcitq^exeo Gedeo in Ephod. Quôdenim dpud feptudpncd feriptu eSl Ephud,hoc in Uebreo per^ hibetur diet Ephod. Non dwtenj omnes fdcerdotes ali utebdncurfuperhumerdh effet ex duro cr tiidcynoîo
crpurpttrd cr coccino GT byffo, fedÃlus fumus fdcer^ dos. Vnde iüud quôd de Sumtiele cÃmemornuimus fi.» éhim iüi ab eius matre, non erat utiq; ale quoniam cum datus cR niuriendus non erat fummus facerdos utiq^ pu er. Vnde ut diéhim eA Ephud bar appeüatur, uelpatins Ephud bat,Ãcut afferunt qui Hebream Ungarn noue» runt,quôd interpretatur Ephud Lineum. Sed Gedeo/t exijlimo ïüudfÅciffe quôd erat precipuum fummi facer dotis indumentum a^ ornamentum, per quôd GX cetera ÃgniÃcaa funt opera facrarij, quôd i fua ciuiate prêter dei abernaculum conÃituerat, G:r propter hoc peecattint Ãdum G}â iüi (S' domui eius m fcondalum, utÃc interi» retquôdpofiea feriptura narrat tanta dus numeroÃtas Ãliorum.
Quomodo terra dicatur qiu'euinê qijarf draginta Annis in diebus Gedeon, cura uer i fîm ilc non fit.Qiiæ» ftio. XLII.
NOnpretereunda oriturqueflio,quomodoqu!eue ruSie.it rit terra quadraginta annos in diebus Gedeon, cum poft uiéhriam qua liberauit lïebreos ex Auro }fo» liorum,foecerit Abominationem, GT Ão^ lüam Ãrrdca» tusÃtomnis ïfraël GfÃierit iüi GSquot; dotrani eius in feanda lum. QMmodo erg) poft hoc tantum neÃs, quôd ej Ge deon C^populus admiÃt ,requieuit terra quadra^nte annoSfCum hoc feriptura foleat oÃendere cum à domino deopopidusfornicaretur,tuncpotiuspacem iüos per» dere,non acqiùrere, CT hoÃbus ftdgt;iugari,non ab hoÃü infejhtione muniriiSediteüi^dücHÃcutfolet ferip» tura perprolepÃn ideflper preoeeupationem dixiffe quod Ãcerit ephud cotra dd legein,Gcdeon ex iÃo auro quodÃerat hoÃbus deuiilis atque proÃratis abLttum, quia uno loco diccre uoluit,Gr unde erat aurum,Oâquid de iüo Ãidum Ãt,fed poÃa ÃHum eil in finedieru Ge» deon hoc peccatum quando confecua funtetiam maU que deinde feriptura contexuit,poÃeaquam cotnmemo» rouit quot annis in diebtts Gedeo terra conquieuerit, quos annos recapitulando comntemorauit ideH ad ordi» nem quem pretcruertcrat,prius dieendo de iüofcandal» quod nouiÃime Ãüum cH.
Qjjibus idolispoftrnorrem Gedeon few uicrunt filijlfracljöfquomodo grauiiispeccaucrunt.
Qiiænio.XLriL
ETÃäueHcà effet mortuus GedeÃ,etauerà funtjaOte.^, Ãii ïfraël crÃrnicati funt poH Eaalim,GT pefu eruntipà Ãbi Eaalberithteflamentumut effet eis ipfe in deum. Et Ea.dim GT BiOibenth Idola inteüigenda fiint. titdior itai^ trans greÃio Ãrnifotio commiffa eä à popn lo poà mortem Gedeon,quam iüo uiuo propter Ephud, quoniam CT iüud,età iüidte Ã'shun er at,tomé de facra» mentis tabemaculi eratdjla uer o poU idola ÃmicaUo ni hcAet uelÃdfam paterne re'.i^onis drfinÃonem. Vnde Ctid»Efbad quôd tÃwÃne temporis GedëÃ, fed
8 a tateû
|
CLV AESTI ON VM ar.ttjiihm tUjti deuf fgt;itticnfertulit,utpax 'm trrrapft fnitrurct, citiid licet nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ernt quodprohtbuerat, non ' titmc fl Ic ge rect (Jmn er At ab illo qui tale aliquid in taber* naculofuo,atq;inlxncrem fuum fieri iuffierat: îlt;tmc uero^rauioraccm{[a a^'erttÃimam pcüidolaÃtni» caticnem pcpuliejje ncluit imf unitam. tuJicy ludic.^ Pfalm. 4X Quædiftinâiofir facienda in ucibisREâ nijCum dicit .-Er fi non,f xcat ignis de R harr no. Quae« ftio XLIIII. QVÃJ mducitur R ban nut, idefl queddamÃinas rii § nus 'm fimditudinem dicere entn'but lignis *tonu(ni(iuilit! ad eamutregnaretfitper ea: Si w ueritate wn^tK me uos regnartfuper uos, venite (on= fidite m proteâicncmea, GSquot;fi non,exeat ignis de R ham no et cemedat cedros Libam. Obfiurus fcnftn eb},et eil in uenta difiindtomawfi/ht.lion enim ita legtndum eiliCn fi non exeat ignis de R hamno,fed fiubdiflingaendum, fi twn, ac de'mde 'mfirendum, exeat ignis de Rhamno id fft fi no confiditis 'm pretebhone mea,aut finon 'm uerita trun^tis meregnArefupcruos,exeatignisde Rhamno cemedat cedros libani.Comminantis enim uerba fiwnt quid ficerepofiitffii noluerinteam regnare fuper fe. 'Ve= riMJi qi/M non ait,exibit ignis de Rhamno G^manducas bit Cedros l,iban(,fed ait, exeat GT mamducet, obfiurius fidh:m ebl quamfi fola difbnfbo lateret. Vehetnjuicris autcontnationiseü crqucdammodopritficntiorisefiica à ie,fi quis dicat, fi non uis ficerc quod uolo, fieuia t in te ira inea tdeil iam fieuiat,ttt quid earn bneot Qjiafi dicat, fieuiat, pertmfiiuomcdo, f oene m mtintansfi. turam, Quomcdo dicatur: pmifit dcus fpiritum malignuin. Quaftio. XLv. ETmifitdtus /jiritummalignum ir.tcr Abimclech zy 'mteruiros Sich.nu rum.liccuerbum,utru im^ pnantem,an pet nuttenten deum figmficet,ncnfiicite de^ fi.mripotefl. Quod enim pefitri eii,(mifit,griC( us habet i^amoTiiÃSf:. quid etiam eft tn Rfialmisubi le^ctur: Rmitte Lucem tvam,quamn mquibufdam lads 'mterpre tes noftri,ubiebi in graco i^aTestrniAsi: mfit, inters pretatilimt,nontmfit. Potoiler^ GXficinteUig,ut ffiiritum malignum deus tanquam ireinter eos uolentem emifierit ideü pcujhtcmdederit maligne finritviad earu pacem perti rbandam. vfqueadcoautrm etiam mittid domino malignitm Jfiiritum propter iujbciam, uindica n di,no abfurdum uifum ebi,ut quidam id quid ebl l^aTris urfiAip etiam 'm m^fit interprétatif iH. taJie.g Qjiiomodoamp;'maturabis,ucISCraani«= cabis dicifur. Quae* ftio. XLVL VErba qua mifit ad nuncios A bimelech ZebulfrU cepsciuitatos Sichimotum etiamidhabent : Et nunc furge nock tu GT populus tusis teetvm, GIT infidiare inagro. Eteritmanefimulutoritur,fol,maturabis GJquot; SV PER. lOSVE. |
tendes fuper ciuitatem. Quid latini quidam Ifdberti wa* turabis, quidam uero mamcabis, gro'cus habet quid diet poffet, non wno u(rbo,diluculo fut gens. Et firtaffe hint fit diihm,me turabis à m^tutino tempore,quamuis etiam alio tempore did fcleat ad rem accelerandam, Atanicalk autemlatnum uerbum effemhi non occurrit, SediVud nwuetquid cum dixifiet,f nul ut crin r fcl,addidit,dij luculo fut^nsicum ipfu m diluculum quid grlt;ece dkitur c^bcc,tempus antefcltm fignficetquidiamufitatfiip me dicitur lt;nbsp;urn albe [cere coeperit. Sic itaçp intelliÿncum eü utquid pofitum eà rm ne ipfum diluculum inteViga» tur. Additum eà autem,f mulut oritur fol, ut exptime» retur non iam orto fclefrciendum, fed ubi fùl^r appa« ruerit folis oriends.îion enkn ahunde albe[ctt dilucu^ lum, nifi cum coeperit partem eedi quam uidimus ab orientelux folis ad earn redeuntis attingere. UinceR quid etiam in Euangelio unam at^ tandem rem alius L«icf.i4 Euanplifta dicit diluculo fiihm cum adhuc obfcurum Aiarlt;.gt;* î effet ,âlius crie Me foie,quia CZ ipfa lux quantulat ttnque dtluculi foie utiq^ fiebat orieMe, ideà ad ortum uenieMe CT fiilgvrem [leumde fult;£ pritfintije propinquitate ia» (h me. Quam Lucem quidam Idiota; folis non effe puta» uet unt,fed lUam effe quia pritmtus condita eÃaMcquar» deus quarto dieconderetfolem. Quorrodoaccipiaturfilius Patrisfra» tris fins. Qiiaâftio. XLVII. Et furrexit peà Abimclechquifaluumficeretlf» raëlTholafihus Pb.uafiliuspattis fiatriseiusuir üeiJachar-.Eilium patruieiiis,dixitfiliumpatrisfiatri$ eius, cum crdinatius GT ufitabus atque apertius dicerç» tur,filium fratris patris eius : Eilius enim eratpatruiei» us,ficut euideMiusincainterpretaticncquteex Hebrlt;e» fà inuenitur. Non rrgp quid diibcm eà pater fratris, abeo declinatum eà quid eÃin nominatiuo cafu pater fiatris,fed ab eo quid eà patris fiater : Boe eà enim pa^ ttuus. Bam fiue 'penatur, 'm nem ttatiuo, hic pater fiatris,fiue penaturJtic patris frater genitiuum facit, huius patris fratris. 'Verum altera oritur qutcfbo ,quo^ modo fieerit patrwis Abimclech uir de ifochar , ideà uir de tribu jfaehar cum Abimclech patrem habuerü Ce^ deen, qui Gedeon de tribu fuit ManaffeQuemodo r g» Pf «a cr Gedeon fiatres fiietttnt,ut pcfiit effe Phuapaagt; trutis A bimclech,cuius pa trui films Thola fuccederet, fetundum ifkm narrationem ,ipfi Abimelecbl Petue» rustt fig) Gfrffcn GT Pb.ua tcr.am habere matrem ex qua diuerfis patribus nafeertMur, Gt fratres effent uni» us matrisfilif,notinius patris.S olebaMenim lutberefx mtneede alijs trtbubus tn alijs tribubus 'Vnde Gfquot; Saul cum effet de tribu Beniamt n, dédit filiam fuam Dauid hominidetribuiuda. Etfacerdos loiadeutiqueborna de tribu Leut,duxtt filiam loram régis hemmis de tribu Juda. Binem tÃ,ut Belifabet Gf Iflaria cognatoa in Euangelio legamus,cum fùerit Belifabet defiliabus Aaron. Ex quo inteUiÿi tur de tribu Leui cr fihabus |
|
LIBER SEPTIMVS. hÃrontäiquimnupÃffeintrihum ludumundeitdÃeret inter dmbds iHd cognAtio, ut domini cdro non folum de ft^,uerum etidm dt fdcerdotdUflirpe propdgtretur. Qliomodo ponantur illaiierba: Monnc quxcunque hæreditauit tibiCha« mos detis tuns SCc. Qiiae* ftio. XLVllL ïuJic. Il It^tercftcriquid leptetnAnddtpernunciot re^fiU^ orHWi Atnynon, etum hoc dicit : Nonne quitcunque hteredit^bittibi Chdntos dem tuns, h£c hierediabis, ey onuùi qmectmqi hlt;eredittibit donunns dem twfter cieueÃrd,b/c h^redtabimm?ÃluôdquiddinlAtinific interpretdndum putduerunt ut dicerent: Nonne qu£cu^ que dédit tibi in hterediate Chdinosdemtum,hlt;ecpoffgt; fidebis.'Vbi uidcri pote^ conjtrmdffi lepte deü iÃtim qui Kocdtur Chdmos, potuijjë dliqwd ddre in hjerediate cul tor ihm fuis. Quiddnt uerofichunc locum interpreati funt : Nonne qu£cunqi poÃedit Chdmos dem tum, h£c poÃidebis ? Et hoc ia foiMt, qudà dtiquid potuerit poÃi^ dere. AmÃrtc fecundum hoc diilum eü,quod fub dn^Us conllitut£ funt ^tes iuxa cdnticum IHoyÃÃmvli dei t Nunquid ndmer^idediigtlm fubquoerant filij Am« »TWii, chdmos dppellatm efl i Quishoc dudedtäffirmdi^ re,cum poÃitintellig fecundum eim opini''nem dióhim, quid puabdt deum fuum hoc poÃidere, uel in pojfeÃio^ nein Ãbi dediffe. îHd^ii dutè tfle fenfm elucet in his uerlt;: bis qu£ gr£cus hdbet : Nonne qu£cunqs h£reditdbit ti^ bi Chdmos dem tU'Us,h£c h£reditdbis iVt in eoquod poÃtum eA, tibi, inteüi^tur itA diihim, dc à diceretur, Ãcutuidetur tibi. Tibi enim h£reditdbit qui hoc putds, non quad iüe dliquid poÃit h£reditdre. Deinde in eo quod fequitur : Et omnid qu.ecunque h£reditdbitdornte nus dem noÃer, non dixit hdreditdbit nobis, tdnqudm diceret,Ãcutuobis uidetur,fed uere h£reditdbit dÃcie uetird.quonid dbÃdit ipÃs,C^ his dedit, h£c inqitit b£s reditdbunus. Qiiotnodo fiatoblan'odefik'a kpte» Qiixftio, XLIX. We,11 'à Xequadedmpdterw holocduÃomdo6« I ytulit deo, quorudm in bello uouerdt ÃuiciÃeteu fe AolocduÃorndobldturum quiÃbide domo exiens oc-a currijfet,quà d cum uouifÃet uicit,CX occurrente Ãbifilid quod uouerdt reddidit, fokt ejfe nugnd CSquot; dd dijudicdn dumdifÃcillinuiqu£jHo: QuibufddmquidÃbihocuelit noÃe cupientibm CX pie qudrentibm, quibufddm uero qutfcripturishisfw^iis imperitd impietdte dduerfdntur boc mdxime in crimen uocdntibm,quöd legis et propha tdruin deus etidm humdiiis fdcriÃcijs Ãerit delcdAtm. dÿfirum cdlitmnijsÃcprimitm re/^ndemm, utdeuM |
LXXV leg 'is er prophetdrum, dtqae ut expreÃim dicdin, deunt Abrdhdm CTdeum ifddccr deivmldcob neciüdfdcri£ Ãcid deleiktuerint ubi pecorum holocduÃu eÃvrebana tur,fed quöd ÃgniÃcdtiud Ãerint er qu£ddm umbr£ Ãt^ turorum,res ipfm nsbis qu£ his fdcriÃcijs ÃgniÃcdbdn» tur coinmenddre uoluiffe,ÃiiÃe dutein etidm ijhm utilent cdufdm cur iüd mutdrentur,nec modo iuberentur, in: ma prohiberentur offèrri, ne uere fecundum cdmulem dÃc^* dum tdlibm deum dekdtiri putdremus. Sed utrum etidm humeinis fdcriÃcijs ÃgniÃcdri Ãturdoportuerit, merito qu£ritur,non quödmortes honünum qudndo» quemoriturorumin hdccdufdexhorrefcere CTÃrmi» ddre deberemm,à iUi qui h£c de feÃeri grdtdttter dccit perent, im £terndm remunerdtioncin cemmenddrentur deo. Sed à hoc uerum eÃit,hoc getuis fdcriÃciorum deo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â non diÃgt;liceret,DiÃgt;liceere dutem deo fdtis euidenter ed^ dem feripturd tejhtur. Ndm cum omnid primogenitd Ãbidicdricr fud effeuoluerit dtquepr£ceperit, redimi tdmen d fe uoluit primogenitd homiiuim, ne immoldndos deo crederent Ãlios fuos ques ndtos primitm fufeepiffent. Deinde hoc dpertim itd loquitur, quöd humdnd holccdu^ fld Ãcdem improbet utprohibedt ,deteÃdns edin aliji gentibm,eT populo fuo pr£cipiens ne dudcdt imitdri : Si dutem inquit exterminduerit dominm dem tuns ffn» tes in quds tu intrdbis h£reditdre terrdin eorum in con jÃeöiu tuo er hdreditdbis eos, er hdbitdbis in terrd eo« rwwt,dttendetibijpëcexquirds fequi eos poiiqudm ex termindtiÃierintdÃcietud,nc exquirds dcos eorum di^ eens, quemddmoduÃeiur.tgentes dijs fuis Ãcidm C^ei ggt;,nonÃcks itddomino deotuo: Abomindmentdenim Matth,}« Sapicn, * qu£ dominm oditfoecerunt dijs fuis,quonidm er filiot fuos erfilidt fuds comburunt igni dijs fuis. Quid eui« dentius oÃendi poteä his fdn(l£ fcriptur£ teÃimonijs, utdlid huiufcemodiomittdm,quomodo deumdquoh£c feripturd humdno ffneri contributd esl, non folum non dili^re, uerunetidm odiffc tdlid fderiÃeid in quibtts ho» mines immoldtttur. llldpldnediligit eTcorondtcum quifqueiuÃusiniquitdtem pdtiens iÃquedd mortem pro ueritdte decertdt,ueldbinimicis quos pro iuÃicidcÃön^ dit oeciditur, retribuens eis bond pro nidlis, id eü pro odiodikötionem. Tdlem dicit dominm fdnguinem iu» Ãumdfdngiiine Abelufquedd fdnguinem 'Zdchdri£. Pr£cipuedutein quöd fdnguinem Ãiditipfe pro nobisjzyâ fdcrificium feipfum obtulitdeo. Sic utique obtulit,utdb inimicis pro iuÃieid occideretur,hunc imitdtd mdrtyrum nülid ufque ad mortem pro ueritdte certdrunt,er db inimicis feuientibusimmoldtd funt, de quibm dicit fcri^ pturd : Tdnqudm dUrum in Ãrn.dceprobduit iÃos,erÃa cutholocduÃihoÃidmdccepii iüos. Vndeer ApoÃolusi-Tidmo.^ dicit : Eg) enim hnmolor. Sed nonÃc lepte deÃlidfee» citholocdiÃbmd domino, fedÃcutpr£ceptà Ãerdt pe» cordoÃirri er prohibitum frei-dt hommes tmmoldri. Mdÿs hoc illi Ãmile uidetur quöd foecit Abrdhdm, n à |
|
lt;VV AESTI ON VM ^èd dcnv'tuis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jieri prtecef^it, ncn g:ncrali le^ fibt/iicriÃciitÃerfntdliqudndomindauit, im» me rtiatnfieriomnino prchthuit.Difhd itd^ue hoc ^t/éd lepte fÅciti.fi^h Abrahte,quomam ipfe iulfiu eltulit filium,ifkautemfÅcit,quà d Cfleffuetebatur, CTânuVo Genef 2.1. iubebaturimperto, Deittdenonfolum infiu les pefied, uerunetidm tunc deminuf in ipfo A brdhtefis Iio tdlibiis fdcrificijs quod ncndekfkireturoflrndit, cum pdtrem cuiui fidem iubendo probduerdt, a filijtdnun interfifhcnc prohibuit , ac drietent quo fdcrifieium licite fecuncum uetercm congrudm tenporibvt confues tudincm ccmpleretur dppofuit. Siautem hoc quern* qudm mouet quemedo piecrediderit Abrdhdm donumtm fdcrificifs tdhbu! del({tari,fi hcec tVicite c ffirunturdeo, idea puM rede credidiffe etidm iepte quod fti /fpm« ficiumdeopoffetefifie dcceptunt, primo conjideretdliud ejje ultra uouere, dliud iubenti obtrtnperdre. Non enim Ji dhqtlid prteter morem in demo d domino itiflitutum feruo lubeturdtqueid hiuddbib cbedientid freit, ideo non eR pleâtndufifi hoc ficere/fioniepnefumpferit. Ce* indehdbebdtquôd crederet Abrdhdm, ut propter diiiis num imperium nonpdrceretfi'io, non credent deumtd les utRintds libenter dccipere,fed hoc eum proptered iufi* fifile,ut refufeiaret occifum, cr fcwjcdliquid t^nqudm deus fdpeiens demonftrdret. ^dm hoc de illo etidm in Epl field legitur qult;e mfcribitur dd Eebreeos^cr fides elm i quid hoc dedeo crediderit quod pcffet 'filiumeiuf fufcitdre, Iduddtur : ifte ucro Gquot; deo non iubente neque pofeente, CT contrd leÿtimum eius prlt;eceptum ultra fd* crificium uouithumdnum. Sic enim fcriptum oR': Et uouit lepte uotum domino cr dixit : Si trdditione tret* dideris mihi filios Ammon in minu med iey trit qui* cumqne exierit deidnuis dcnwsmeginobuidm mthiin reuertendo mem pdee d filijs AmmoneS' erit dcnv'no ofi* ferdm cum holocdulkmd ; Ncn utique his uerbis pecus dliquoduouit, quod feewndum le^m holocdu/kntd pof* fet efirrre. Neque aiim eRdUtfiiit cbfuetudinis, ut rede* untibui cum uiéhridde beüo ducibus pecord occurre* rent. Qjidntum dutem dttinet dd mutd dnintdlid tdnes fclriM deminis bldndo frmuldtu dlhidetites cur* rcre 'm ebuidm, Df quibus ibe in fuoucto cc^tdrencn pcffet,ncin iniuridmdei dliquid,non folumtHiciium, UtTUnttidm contempMe , cr fecundwn legem immun* dum Uüutffe uideretur. nbsp;nbsp;Nee dit, quode unque exierit de idnuis domus meie 'm obuidm mihi, 0 fier dm illud ho* locduficmd, fed dit, quicunque exierit ofivrdm eum, ubi proculdubiû nihil dliud qudm hominem cogitduit,non atmen firid/feunicdm filidm,qudmqudm iTUminanta, pdternA glorid quis pojfet dnte ire, mfifirteuxor ? Nitm qttcd non dixit qult;ecunque, fed quicunque exierit de idnuis domus meit,foletfcripturd ntdfcubnum ffnut |
S VP ER IVDÃCVM. Gcnc{,iS pro quolibet fexu pc nere, ficut de Abrahdm diib tn eR: Surgens à morbto,( um eius uxor mcrtedfùiffet. Quid ergo dehocucto dtque nihil uidetur feripturdius diedffe, peut de Almdhdm quando fi,bum iufiits obtvlit, dpertifiime iudieduit, fed tdutuermodo feriptum rtli* qfgt;'pt leçntibus iudicdndum, quemddmodum de pRo lUd,efilq idccb,qudndodd ntirwn quidem fitdmnefci* ens intrduit,uerum qudnttm 'mipfo fiitrdtprnicdtus eR,quidm(retricem putduit, nequedpprcbduithocpri* pturd,nequeimprobduit,fed iupcid V legedeiconfultn leflimdndwm penfdndumque dinupt. Quid er^ifto lepte P éh 'tn ncutrdm pdrttm fentenbdm fcrtpturddti pretulit, utnoPr inteUeâiis in iudicdndo exercerctur, poffèmus idm diceredeo di/filicuipè tuleuotum, Cf dd illdm perduRf.m tffe vindiîh.m ut patri potiPimumfib'a uniedoccurreret,qu(gt;dp/fierdffet dtq^ uouijfet, neneon tnuo ut edm uiditfeidiffet utffmentd fud dixiffet : He« me filid mea, impedip me ,in offèndiculumpibi es in cadis mois. Deinde fexdgntd dier um tdm bm^ di* Idtitne datdfilia fuce, dominus db unica t:^ ehdriÃima neceeumtumnon prohibuerit, peut prohibuit Abraj hdm denec perficiendo quod uouerat feipfumpereuteret orbitdte grduiÃimd, daim dutem nequdqudm hominis im molatione pldcaret, amp;nbsp;ideo huiufeemedi pdtri peenant piÃe retributdm, ne impunitum tabs uob relinquere* turexemplum,utdutne mdgnumubquid fe uouere deo putdretK homines cum uühmds humanas uouerent,âer quódeR horribiliusfiliorum,dut non uera, fed potttu pmuldtd tddemuotd ÃfentcUm udutexemplo Abrdha Ãerdrtnt qui uouiÃent ,drum prohibiturumtdliauotd eompleri. EoÃemi s inqudm hac dicere, nip abfihfen* tentid duo nos pracipue diuittdrum feripturarum tep* nwnid retdrddrent, ut hdne rem nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;zrin his libris tdnta duihritdlis memoria commenddtam diligcntius qudMum demmus ddiuudtZXcdutiiis perferutemur, ne inulldm pdrtem iudicium temtr-drium proprdmus. Vnum,quà dm Epifhla dd Hebroos ipe lepte inter ta* les com mcmordturut eum culpdre uereamur, ubi pc fieri ptum eR : Et quid ddhue dicdtn ? DÃicit enim me tempus atarrdndi de Gedeon ,Edrdch, Sdnfion crie» pte, cr DauidiCr Sdmuel,cr Prophetis,quiperpdem uiceruntrégna, operdtttes itipcidmconfiecuti fiuntpro* mipiones : Alterum,qucd ubi deiHo ifin narrdtuur quod tdk ucuerit amp;nbsp;implfuerit uotum pranupt ficripturd dicens : Et péhis eR fiuper lepte Ãnittu domini O* perrexit Cdlaadcr Kanaffie cr trdnfijt Jfieculdm Ga* IdddfCr defifiecula Galdud trdnfijt ddfiilios Ammon,cr uotum uouit lepte domino, cr eater a dd hocipfum uotu pertinentid,utcmnidquadeincepsÃ{hi punt tanqium operdÃiritus domini qui fiuper eumfifbis rR intelligen» ddpRauidedntur. |
|
LIBER. SEPTIMVS. ï/llt;lt; (-c/imonid no^compcHunt quærere potiui cur û à um Ãtf^Uim ÃciU mfirobdrt quod fddum tfi, Sed frimoiUudciuodexepiftoU qult;e dd üebrteos eft com» memorduitinteriSoilduddbiles uiros qui ibidem reco^ luntur^non folum eRie(ite,uerumetidm Gedeon, de quo pmiliterfcripturd dicit : Spiritus domini conÃrtduit Gedeon, er tarnen eiuffaäum quoddeiüoauropries dieofvrdtum eft Ephud,er Ãrniodtuf eü pofl tHud om= nis ifrael,er factum eft domui Gedeonin fcdndalum,no folum Idudare non poffumtcsiuerumetidm quia feriptu^ nhincdpertiÃimeiudicduit, reprobare mtnime dubi» tamue,nec tarnen ex hoc uUa ft iniuria fpiritui domini, qui eum conÃrtauituthoÃes populi eim tanta Ãcilitate fuperaret. Cur ergo inter iüos commemoratur qui per Ãdem uicernnt régna,opérantes iuÃicidm,nià quia fan^ Ãd fcripturd,quorumÃdemdtq;iuÃicidm uerdciterlau dat,non hinc impeditur,eorum etiam peccata,fi qud non uit,croportere iudicat notare ueradter ? lidm er'meo quodidem GedeonÃgnum petens,ÃcutipfelocutuseÃ, tanptduitinuellere,nefcioutrum nonÃerit trdnfgreà futpr£ceptum,quofcriptumeil:Kon temptabis domin num deum tuum, Veruntamen etiam in eins temptation ne dominus quod pr£nuncidreuolebat,oftendit in comn pluto fcilicet uellere,er area totd circunquaq^ficca ,fin Leaicr a nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;primum populum }frd:l:ubi erant fanÃi cu grd tid coeleÃi,tanquam pluuia fpiritdli,er pofiea compbtn tdareaficcouellere,figurdtâeeccleÃdm toto orbe diffus fam,t:dbaitem non in ueUere tanquam in ueldmine,fed in dperto caeleÃem gratidm,illo priore populo,uelutdben iufdem gratia rore,alienato atq; ficedto. Nec tarnen ÃuÃramterÃdeles er opérantes iuÃieiam,propter bÅ nam fideiemq^ uitam in qua cum credendum eà eÃe deÃnÃum,tale 'mepiÃold ad Kehraos meruit teÃimon nium.'Vtrum autem quia poÃeaqttam diÃum eÃ,EaÃus eà fuper leptefpiritus domini,eafecuta funt, ut uotum itluduoueretdt^hoÃcsuinceret,er quod uoueratredn deret fpiritui domini, omnia deputandd Ãnt ut per inde habeatur er hoc facriÃeium,tanquam id dominus Ãcut Abraha fieri iuÃerit,non fädle dixerim,cum utiq^ de Ge deon poÃit hac affèrri differentia. Quid peccotum quod foecitqudndofoedtEphud,poÃquod uniuerfus popu^ lus Ãrnicatus â¬Ã,nuüa eà eius commemoratd profperif tos. PoÃcd uero quam lepte uotum uouidiUd eà mÃn gnis eius uiÃoridconfecuta,propter quam adipifeenda uouerdt,erqud adepta quod uouerdtfoluit. Rurfus e» nim conÃderandum eà quid Gedeon età non poÃeds qudm facit Ephud , tarnen pofleaquà mtemptauitdo^ minum ( quod utiq^ peccatumÃit ) magna Ãrage ho* Ãibus caÃs at^ fuperatis populo acquiÃuitÃlutem.Sic enim feriptu eÃ,Et dixit Gedeon ad dominum,tion ira^ fcdtur indigndtio tua in ine,et loquar adhuc femel in uel lere etc.lram quippedei metuebat,qui non nouer at têpa tädofepecedre qdâdeus in legefud maniÃÃiÃime j^hibet |
LXXVJ Hoc tdmenpecedtumeius CT mirabilis Ãgni euidentiit er magna uiÃoria profperitas liberationifq; populi co» fecuta eÃ. lamenm deusÃatuerat affliÃo populo fub» uenire,dtq;huiusducisquem ad hoc opus affumpferat» utebdtur animo, no folum Ãdeli et pio ,uerumetiam fub» déficiente er delinquente, cr pranunciando qua uole» bat,ercomplendo qua dixerat. Non enim per iÃos tantum nbsp;nbsp;etiam fi peccauerunt,interiuÃos tarnen nar» rdntur,fed etiam per ipfum Saulan omnimodo reproba» tiim,multd deus populo fuo praÃitit,itt quem inÃliuit e» tiam fpiritus dei er prophetduit,non cum iuÃedgeret, fed cum in uirum fanÃum Dauid mnocentemc^fauiret. Agit enim fpiritus domini esquot; per bonos er per malos, er per feientes er per nefeientes quod agendum nouit Ãatiut. Qÿi etiam per Caipham acerrimum domi» ni perfecutorem nefeientem quid dixerit,inÃgnem pro» lohän.,» tu{itProphetiam,quód cporteret ChriÃum mori pro gente. Quis enim agitnifi fpiritus domini curans pranunaare uentura,ut iudici Gedeon temptare uolen» tidominumier non credentiquod eiÃerat per mantm eius de fedute populi iam locutus,hoc potiÃimum de uel» lerepriuscompluto,poftmodumficco, erde Arapri» mum ficca poÃea rigata ueniret 'm mentem,ut quod Ãh defoecit à fidefmfirmitati eius deliÃoq^ deputetur. Quoi uero etiam tali eius animo ad hoc quod generi humano fignificariDportebatufuseÃdeus,ad eius 'mteUigatur mifericordiam ermirabilemprouidentiam pertinere. Si quis autem dicit omnia feientem fadÃe, er dixiÃe Gedeon ex reuelatione Propheticä,ut per eum Ãgna ta» lia monÃrarentur,ne defoeciffe à fide,erquod ei iam pro miferai dominus credidiÃe, fedaÃione Prophetica in uel lere uoluiffe tentare , atque illius tentationem ÃiÃe , 'mculpabilem , Ãcut dolum Iacob , er ülud luüc.a quod domino ait: Non irafcaturmdignatio tua »« me non ideo dixiÃe quod iram eius timeret,fed quod etim co fideret non trafei cum ea Ãceret qua fpiritu eius diÃan» tefà ciendacffetanquà m Propheta fentiret. Dicatutui» detur, dummedo iüud quod deÃÃo Ephud feriptura ipfa culpauit quodlibet fignificet,non audeat excufare à peccato, Nam er iüud quod trecentiuiriadÃgnum cru» jniic.? cis ipfi numero pertinentes hydriasfiÃiles acceperunt, eifqi ardentes Ãculas mcluferunt,quibus hydrijs ÃaÃis repente lumina numerofe micantia tantam hoÃium mul» titudinem terruerunt,tanquam ex fuo arbitrio uidetur faciffe Gedeon. nbsp;Non enim feriptura dicit dominum admonuiÃiuthocÃceret, CTtamentam grandeÃgnii quis eius animo atq; conÃlio Ãciendum, nià dominus 'm fpirauit,qui prafigurauitfanÃos fuos thefaurum Euan gelici luminis in uaÃsfiÃilibiis habituros,Ãcut ApoÃo» lus dicit : Habanus autem thefaurum iÃum 'm ua» ⦠Ãs fiÃilibus i Qiÿbus in paÃione'martyrij tan» quam uafeulis ÃaÃis maior eorum gloria Ãl» N 4 goremicuitt |
|
Q^VAESTIONVM SVPER IVDICVMJ ^emkuit, impiof âEuttngdic^ [»r^dicMionis inimicos inopindta lUis Chrifti cldritdte fuperduit. S««trgo per Icientts, feu pernefcientupriefigurdtio^) nemprd^dicdtionemg^fùturorum fpirituf detnini Pra pheticK temporibuf operdtuf eR,nec ideo peccdtd eorum dicendum efi nonliii/]repeccdtd,guid CT dem gtù etidm mdlisnoftrisZ^'benêuti ncuft,etidnt ipfïs eorum pec^ cdtis ufm eSldd Ãgmfjcdndd gute uoluit. Proinde p proptered pecedtum nonfüitpue cuiuilibet necis humd^ na,pue etidm pdrriciddle fdcriÃciivm,uel uouere,uel red dere,guid mdgiiu dligtà d et fpiritdle pgnipeduit, fruPrd dem tdlid prohibuit,cr fe odiÃetepdtm r/}-,guonidm amp;nbsp;iUd gu£peri iulpt,utigi dd dJtgudmpgniÃcdtiortem re^ rum fpiritdlium, mdg tidrumg^ refmntur. Cur ergo iUd prohiberet,gudndoguidem peterdnt propter edttdem rerum edrundem pgniÃcdtionem, propter qudin Cf iÃd licitefiebdnt,nihilomidmliciteÃeri,nipgutdttec tdkds hguid ÃgniÃcdiitid gudle expedit credere,humdnd deo fdcrificidpldcueruitt,gudndononpro iupicid. guifg; db inimicKtguid reäd uiuere uoluit,dut peccdre nolutt mgt; terimitur,pd hemodbhotnine tdngudm eleäd heÃid more pecoris immoldtur ? Qjtid p dit dliguis, guonidm pecorum uiilimte idmeo ipp guoperdntuptdtlt;e,gud viit^ripfd'd reile inteüigenttbm dd pgnipedtionem Ãpi ritdliivm reprunttir,»iinm tdmenpciebdnt intentors dd mdgnum fderdmentum ChriÃicr ecclepireguirendtim proptered dem reinÃgnicr mopindtuuolenfgudp dor mientes heminum dtiimo! excitdre,ro ntdgis guo tdlid pbt fdcrificid efferri uetuerdt,curdMC Ãbi eiufmodi dli^ guid off erendum, ut ipfdddmirdtio mdgudm gigneret guttpionentiOquot; ntdgtidguiiepio dd perprutdndum md= g num tnyÃeriumÃudium pite mentii erigeret, pie ttero ferutdns metis hominis dltitudinem PropheM,ue!uthdt: mo piÃim dominum ehrtÃum deproÃindo feripturd^ rum leudret.Huie nos rdticniC^conpderdtioni nonobtgt; pÃimm. Sed dlid guteÃio eà dednimo uouetuis, dlid deprouidentid deidMlicung^dnimoeim optime uten^ tis. Qu_dmobrempfpiritmdominiguipämeà Ãtper lepte, ut hcc uoueret omnino priecepit,guod guidem Ãri pturd non dperuit,tdmen p hoc lüe pr^cepit cuim non li cet iufÃd contemnere,non folum inppientid culpdndd non eÃ,uerumetidm Iduddndd obedientid efl. Hocenim etium p fehomoipà 'mterimdt,guod utit^ humdiid uoluntdte atg^conptiopcereneÃseP,propäo intetligendum eA cbedienterperipetim gtidmÃeleÃe,p diuinitm iuÃwm â eÃ,de gud gu£Ãione fdtis in pritno libro de ciuitdte dei di Atigiiftin* fputduimus. St düt lepte humdnufeattm errcrèhumdnu f^r'fieiit uouenduputduit,eim guidépecedtüdeunied fi â) ⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lid iure punitu eÃ,gdâ etid ipà uerbis fuis fdtis uidetur o» |
Ãcndereubid!t: Hcume filidmiimpediÃi me,in offene diculum frdd el in oculis meisfdifciÃis etidm ueÃimentis fuis,. Verumtdinenis etidm eis error hübet aligudm îdudemfidei,guiddeum timuit,ut guod uoHtrdt redde« ret,nec diuini 'm fe iudicij fententidm declinäuit,pue fpe* rdns deum prohügt;iturum,pcut fæcitAbrdhte,pue eiut uoluntdtem etidm non prohibentis intelleélum peere potim gudm contemnere Ãdtuentis. Qudmgudm CT hicmeritoguiPri peteÃ, utrum uerim intelligitur hoe deum nolleperi,Cfm eo potim deop non peret obedh retur,guonidm hoc fe noüe (T âm AbrdhteÃlio (T 'm le* gitimd prohibitione monÃrduerdt. Verumtdmen p propteredleptenonpcerct,pbi potim 'm tmied peper* ciffe,gudm dei uoluntdtem fecutmefpuideretur. Mdgis ergo inteüexit in eoguod ei Ãlid occurrit ultorem deum, iuÃieg; poente fe ftdeli ter fubdidit timens Ãeuiorem tdn* gudm de tergiuerfdtione uindiAdm. Credebdt enint etidm bonlt;e CTuirginisdnimdmfilitiebenerecipi, guöd nonfeipfduouerdtitnmoldnddm,fed uoto cr uduntdti non reÃiterdt pdtris,cr deifüerdtfecutd iudiciü. Mort enim peutneepbid guogudm fponte,neccuigudm fpon* te 'mprenddeÃfitddeo iubente recufdndd non eA,cuiM conÃitutione guccutigi tempore obeundd fÃ,nec guifg gui edm perpeti detrdÃdtut omnino euitetur,fed tdntunt modo ut di^erdtur Idbordt. H£c dutem ÃÃindntibm no» bis de prtcdiéld gutcÃione fdtis efp utcungs difeuffd pret hdc guidépdrte uifd funt.liunc id gdâfpiritm domini, pue per nefeientem Jepte,pue per fcientcm,pue per eins imprudentidm.pueper cbedientidm ,pue per cff'enpo* nem,pue perfidem in hdc regiÃd preefigurduit ,gudn* tum deusddiuudtreguirdmus breuitergi pdtiddmus.Ad* monet enimnes CT urget guoddmmodo iÃe fduAdrum Ãripturdrumlocuscogitdreguenddm potentem uirtu* te, Tälis enim diciiurlepte,guod nomen interpretedâ turdperiens. Dominusdutem tefus ChriÃus,pcut'm diedt ^eatgelium,difcipu!is fuis dperuitfenfum ut in* teUigerenc feripturds. Kwic JepteÃdtres eius repro* bduerunt,CT de pdtemd domo expulerunt, obi/cienfeS ei,guód effet fdiusprnicdriee,tdngudm ipp effent de u* xore legitimd ndti. K oc etidm cegerunt dduerfus dominu principes fdeerdotum CT fcribeeCTPhdrifei,guidclegis obfrrudtionegloridriu:debdntur,tdnguà m tie folueret legem, CT ideo ueluti non effet legitimus filius, nbsp;nbsp;rt guonidmdepnéld guidem uirgine corpus dffumferdt, guodfidelibus tiotum efl,tdmen eius mdter gudntum di geittem pertinet,etidm lild ludaicd Syndgogd diet po* teÃ. Reuoiudt guiucluerit Propheticos Lbros, CTuiâ dedt guotiens CT gudntd uerbi feueritdte dtg; indignd* tione domint iPtd gens ue/ut impudied muiter de fuispr* nicdtiombus drgudtur. Vnde eA etidm lUud 'm hoc libro recentiffimum, uel i um poA Ephud, guod foecit Gedeon cmnis tpdél legitur prnicutus , uel guódd* bierunt poA deos gentium guibus ernnt circumJd* ti : Vnde in lüos diuiiid ird commetd eA , ut per dnnos decem er oAoeonuerterentur u pUfs Ammon, Sed |
|
LIBER Sd nun^Md non ex eddem gente ifrael etidm iUi ndh e^ r^t fdcerdotcs CJâ fcrib£ ZJquot; iâhdrif£i,quos 'm eis dixi^ KUS jùi/Jê prcÃgurdtos,qui lepteidnquÃm iÃi domina ïèfum Chriftum,ueluti non legitimum filium perfecuti expukrunt i Scd'm eo fimilitudo ddumbrdta eÃ,qu()d i= fli ( ut dixi ) uelutikgisobferudtoreseum quicontrd pricceptd legis Ãcere uidebdtur tdnquAin legitimi non kgitimwm iurrÃbi uià funt eicciÃi;. Secundum hoc e^ nim plicbs lUd diild eà Ãrnicdri,qt(od legis pr^ceptd no fèrudns tdnquÃm uiro non exhibebnt Ãdem. Sic AUtem fcript eÃu de iepte. Et creuerunt Ãlij uxoris CT eiecerunt lepte^Verbum quad poÃtum eÃ,creuerunt, ÃgniÃcdt m Gtat.s i Ãgttrd,pricudluerunt, Ciiuod 'm ludiis implctum eÃ,qui pTiCualucrunt'mfirmitdti Chrifli,qtiid itd uoluit ut db eisquicoportebdtpdÃione perÃrret,Ãcut hcc idem Ãs^ gniÃcdns Iacob pricualuit angelo,cum quo ut idipfum portenderet luilabatur. Dixeruntergoad lepte : Non bfreditabis in domo patris noÃri,quoniam films mulie risfornicdriie tu,Tanqu'imdicereiitquodEuangeliuK loquitur,Non tà iÃe homo d deo quiÃc fioluit fabbatum. Seautemuelut iaÃantes legitimos filios domino dixe^^ loiun.j Noî ex Ãrnicdtione non Ãmus iiati,tmum patrem hdbemus dcum. EtÃgit leptea Ãciefi-atrum fiuorum,C7 Iohan.8 hdbitduitm terra Thcb. l'ugit,quoniamÃquantusefs fet abfcondit : Fugit quoniam eos fieuientes latuit. Si e^ nim cognouiffent, nunquam dominum gloria crucifis tCotia,.x biffent. Fugit,quoiiidmmorientismfirm!tatrmHide^ runt,uirtutem autem refurgentis nonuideruiK. Habita^ uitdutem in terra bona,uelutexprefiius dicamus, optiâ^ ttid. Quoden'tm gr£c⬠ayaÃoa hoc latine optie Kumdicitur, id autem mterpretatur Thob, \'bi mihi uidetur inteUigenda eius à mor tuis refiurreäio. nbsp;nbsp;Nam qu£ terra magisopima quà m terrenum corpus excels lentidimmortalitdtis er mcorruptionisindutu iciuod autem dicitur de lepte,quia poÃeaqudmfiigieut a Ãcie fiatrum fuorum hedritauit in terra Thob ,colUgcbantur Hwth.? nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;latrones quiambulabant cum ipfio. c:iUiamq CT ante pafiionem obieilum fierit domino,quôd cu pue B iiaie. ç hUcanis CT pecedtoribus manducaret,qudndo refipondit, noneÃetneeeÃariumfianis niedicumfied£grotis,CTine ter latrones crucifiixuseü,CT Mtum ex eis de cruce m Paradifium tranÃulit.tamen poÃqudm refiurrexit CT efie fiecoepit,fiecundumidquodfiupra expofuimus ,m terra Thob,cûlleittifiunt ad tüum ficelerati hom ines propter re mifiionempeccdtorum,Ciÿicumiîloambulabant, quia fiecundum eius pr^cepta uiuebant. Neq^ hoc fieri definit ufiq^ nunc,CT deinceps quoufiq^ ad eum confiigiunt mali, ut luÃifiicet impios qui ad eum conuertuntur, CT dificant iniqui uias eius.Nam iüud^quôd hi qui abiecerant Iepte, quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;trat enim G{ddadites,conuerfi fiant ad eum CT quafierut eum,per quem liberarentur ab mimicis fuis, quam clara priefiigurationefigiufiicat,quód hi qui abiecerunt Chri« |
SEPTI MV S. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LXXVII Ãum,dd eum rurfius conuerfi in iHo reperîunt fialutem,fi ueilliintelliganiurquos Petrus ApoÃolus cum de ipfio ficelerearguiÃet,Ãcutina£iibus ApoÃolorum legitur, CT herrtatus eÃet ut ad eum conuerterentur quem fiterät perfiecutfeompundi fiunt corde, CT ab illo quem à fie alie noueront,defideraruncfialutem, Ciÿid eà outem Itbero» ri ob inimcis, nifi peccotis i Sic enim lüis ait. Agite pce» nitentiam,CTbaptizeturunufiquifiq; ueÃrum in nomine dominilefiu ChriÃi, CT remittentur uobis peccatd ue» Aehuo.t fira,fiue iüa potiusfignificetur qu£infine fiperaturuo» cotio gentis ifirael. lAagis quippe ipfia uidetur apporere in eo quod dicitur,Et Ãdu eà poà dies,quod utiq; poil tempus fignificat, CT per hoc infinuatnoniUudintelli» gendum quod recenti demini paÃione eÃ,fitd quod pcÃeel fiiturum ed. nbsp;nbsp;Q«o uidetur etiam id pertinere,quôd fie» mores Galaadueneruntad lepte,ut per £tatem fienikm poÃeriora CT nouiÃima tempora occipiendafint.lnter» pretatur autem Galaod abi/ciens fine reuelatio, Quo» rum utrumg^ fiatss apte huic reicong;ruit,quia primo do minum Chrifium abiecerunt,eifiq^ pofiea reud^bitur. Q^èd uero centra filios Ammon dux quarebatur Iep» te,quibusuidisliberarentur,qui eo duceaduerfiusiUos bellare cupiebant,quoniam interpretatur Ammon filiut populi mei,fiuepopuli moeroris,profido itli fignifian» turinimici qui ex ipfia genteperfieuerontes in in^ditate preedidifiunt,Mt cmnino panis gehenna: pr/deÃinati. ubi erit fletus CT firidor dentium tanq populo moeroris, Quamq populus nieerDris,etiam diabolus CTangdieius non inconuenienier 'nitelliguntur,fiuequia aternammi fieriam ós quos decipiunt acquiruntfiue quia CT ipfinea terme mifieri£ deputati (unt. 'Eiegonter fianead expri» mendam multo euidentius Prophetiam lepte refipondit fienioribus Galaad,Nonne uos edio habuifitis me ,CT eie» cifiis mededomo patris mei,CT emififiis me a uobis, CT quid eà quod uenifiisquandotribulati eflis f Tale ali» quidfiiguratumeà in lofieph,quemfiatres uendentes ab ieccrunt, CT cum finie tribularentur ad eius opem miÃe» ricordiamq; conuerfi fiunt.Hie uero multo amplius du» cet fignifiicatio fiiturcrwm,quc)d non ipfi prorfius fiatrej qui eiecerunt lepte ad eum uenerunt/ed Galaad fienicres pro uniuerfio iTlo populo eidem fiupplicantes. Sieut eadent gens dicitur ifirael,fiue in eis qui tunc fiierunt Chrifitvm q; reprobaueruiu fiue in eis qui ad eius opem pofiea reuer fi fiunt, Populo enim dicit 'uTimico,fiue in maioribusÃiut 'm poÃeris fiuis longa odia trahentiatq; fieruanti,tandëqi conuerfio 'm cis qui tune conuertendi funt, Nonne uos o» diohabuiflis me,CT eieeiÃis mede domo patris mei enim eis uifium eà qui perfecuti fiunt q eiecerunt ChriÃtt de domo Dauid,m qua regni eius non erit finüs. Et dixe» rutfieniores Galaad ad lepte, Nenfiemodo uenimusad te Tanq dicerent lud£i eöuerfi ad ChriÃum, Tune ue» litmus ut perfiequeremur,modo uenimus utfiequamur. PrcfitentUr |
Q_VAESTIONVM froÃtentur etUm iâutrfut mmicos cumfrtummfibi caput. Rcfpondet itle,à tortm uicerit inimicot quod fa riteis inprincipe,quod Gedeon noluit,cum id ifraelitie Uoluifjint. Re/pondit quippe iJlit,Princepf uefler domb nui erit.Rex enim nomine prindpis ÃgniÃcacur, quod nondvm habebatgent iUa tempore ludicum. Cicperuitt autem habere Saukm,e^deinceps fucceffores eiitt aliot â quiinlibrifregnorumleguntur.t:îamin\Deuteronomio cHttt eis pnedpitur qualem debeant htdgt;ere regem, à hoc eii placuerit,nonibi rex,fed princept appeBatur. Sed ° nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quiaifieJepteiUumÃgurabotquiueruiefirex,quode=â
tiam in titulo fcriptum Ãit qui crudeiut affixua eÃ,que VdatM delere uel emendare non au fut eÃ, idea credendü efte/fedidum,Erouobisinprindpem,iüi autem dixe^ rant,er if nobis in caput,quoniam caput uiri chrifiuf,cr tpfe e/l caput corporis eccleÃte.Geniq; poÃeaq eos Itbe^ rouit lepte ab omnibus inimicis,non eisÃdus di rex, ut inteüigeremus iüud quod didum eÃ,ad Propbetiam po^ tinspertinuiÃcdt Chrifio q ad ipfum proprie Iepte,de quofcriptura narrationemitacondudit, Et iudicauit lepte ifraël fex annis,et mortuus eà lepte Gilaadites,et fepultuscÃinduitatefua Galaad. ludicauitergoïfraêl Ãcutcxtcriiudices,nonibi regnauit ut princeps,Ãcut hi qui in regnorum uoluminibus continentur. lam uero g. poÃcaq eis idem lepte dux conÃitutus eÃ,miÃt nun^ dos ad hoÃes prins pads uerba portantes,tllud oÃendi^ Roma.,2. turquodaitApoÃolufinquoChriÃisf loquebatur,Sed firn poteà J ex uobis eÃ,cum omnibus kominibus pad nabentes.Verbaporroipfaquie mandauit lepte,omnia pertradare nimis longum eÃÃÃinantibus nobis,uiden9 turtatnenmihiÃcinteüigenda,quantum attinetadfi^ gnificotione Ãturorü,ut in eis aduertatur dodrina Cbri fii,admonens nos quemadmodum Ãtambulandum, hoc eà uiuendum inter eos qui non fecunduin propoÃtüuc^i x.Timo.2 cati funt,i^ouit enim dominus qui funteius.lam uero^ cum effet debeUaturus inimicos Ãidus eà fuper eum fpi^ ritus domini,Ãgnificatur fpirituÃandus impertitus mè brisChrifti. Quod autem per trän fijt Galaad C}â Md» naffes,G'tranpjtfpcculam Galaad,cr ab fpetula Gd» laad tranÃtad^ios Ammon,proficientiaÃgnificantur membra ChriÃiad uidcriam de 'mPnicis reportandam. Galaad quippeinterpretaturabijeienf,^^ Kanaffes ne« ceÃitas.Tranfeundi funt ergo à preficientibus abijden« tes,ideÃccntemnentcs,tranftunda neceÃitas,neÃr» te cum tranÃeritquiproÃdt contanncKtes,ccdit terren ttbus.Tranfeunda etiam fpecula Galaad quonia Galaad ttiä reuelatio interpretatur. Eà aut fpecula altitude ad ,p fpidendu uel defpiciendu,id eà defiiper afpiciendu. Spe-» culaitaqi Galaad congruenlermihi uideturÃgniÃcare fCor.ti fuperbtam reue'atioms. Vnde didt Apofiolus, Et m magnitudine rcuelationum ne extoBar. Ergo O' ipfa tranfeunda eÃ,id eà non eà in ea manendum propter c4
SVPER IVDICVW,
dendi periculum. His pertranÃtis ÃeÃefuperantttr ist« imici,quodÃgniÃcatdicendo : Et ab fpecula Galaad tra fijtadfilios Ammon: Dequibusmimicisiamfupradi» dum eÃ. Et uouit lepte uotum, CT dixit, Si traditione nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;0
tradideris mihi filios Ammon in mann mea, CT erit qui cunep exierit de ianuis domus me£ 'm obuiam mihi in re» uertendo ine 'm paceà filijs Ammon, CT erit domino,CT offeram eum holocauÃoma. Quemlibet in hoc loco co» ââ gitauerit lepte fecundum cogitationem humanam, non uidetur unicamfiliam cogitaffe,Alioquin non diceret eit iUd cerneret occurriÃfe,Heu mefilia mira rmpedtÃi me» in offendiculufada es 'm oculis meis. ImpedrÃi enrnt ita didumeÃ,tanquà m adhoefeimpeditu iudicauerit,nec iHud quod cogitarat impleret. Sed quem potuit cogitare primitusoccurrentem,quifilios alios non habcbattAn coniugem cogitauit,et ut hoc fieret deus noluit,crut na relinqueret impunitum,ne quis danceps id änderet, er ut magna prouidentia ex hoc quo^ tpfo quod aeddit fa» cramentum ecclefiæfiguraret. Ex utreq^ igitur Ero» phetia coaptata eÃ,ex eo quod uouens cogitauit, CT ex eoquodnolenti contigit. Si CTenim coniugem co^ tauit,coniunx ChriÃieccleÃa eÃ. Eropterea relinquet * homo patrem CT matrem,CT adh.erel ituxori fuie,cTe» runt duo in came uno. Sacramentum hoc magnum ed inquit ApoÃolus,ego autem dice in ChriÃo CT 'm ecde« Ãa. Sed quia huius lepteconitmx uirgo ejfe non potuit, in eo quod filia potius occurrit CT inuka non remanÃt^ prohibitum facrificium uouentis audacia, cr uirginitof ecclefitefigurata eÃ.Nec abhorret it ue ro quod filia: no» mine eadem ÃgnificatureccleÃa.'Nam cuius alterius ty» pum gerebat etiam ilia mulier,iui poà tadam fimbnam fuam fanat£,ait dominus f Eilia fi.dcs tua te faluam fÅ» cit, uade 'm pace. Etcerte ( unde nuBus antbigit ) difà » pulos fucsipfc fporÃfiUcs appellauit.CT fe apertiÃime fpon/imi'mdicauit,E!on peffuitt (inquif) ieiunarefilif fponà quandiu cum iUis eà fpcnfiis, utniet autem dies cum auÃretur ab cis fpcnfiis,CT tuncleiunabunt.Holo» cauÃomaergoeriteccleÃa,quainuirgincmeaÃä le. tus ApoÃoliis appellat, quando in refurredicne mortuo» rum fiat uniuerfa quod fcriptum eSl,Abforpta eà mors 'mutdoria.runctradetregnumdco CT piüri. Qÿcd regnum ipfa eccleÃa eà ipfe cuius figuram tenetuouens iUegeÃabat. Sed queniä tune fietcöpletafiiertt fexta £» tas feculi,ideo fexaginta dierum d uirginitate dilatt'o po ÃulataeÃ.Ex omnibus quippc letatibus eccleÃa cen» gregatur. Qjtarum prima eÃ,ab Adam ufq^ ad di-» luuium : Secunda à dilHuio,id eà à Noe ufq^ ad Abra» ham. Tertia ab Abraham ufq; ad Daia'd. Quarta d Dauid ufque ad tranfmigraticnem 'm Eabylcniam.
Quinta ab hactranfmigraticneiifq^ ad uirgb.is partu. «atts. Sextaindeufi^ 'mhuiusfieculifinem.Eerquasfex £ta» testant per Ãxaginta dies fleuit fanda uirgo eccleÃa uirginaliA
LIBER SEPTIM VS.'
LXXVlri
|
uirginilidfud, quid licet uirgindlid,tnfiferdntf)(ceM deflenddjpropter quit uniuerfd ipfd uirgd toto orbe di fs fùfdquotidiedicit,Dimittenobisdebitd no/hrd. Eofdem autem fexdgintd diei, duos menfes mdluit dppeüare qud tum exijiimo,propter dos homines,ufium per que mors Kinh.c ^frum per quem refurrexio mortuorumtpropter quos etidm duoteftdmentddicutur.QupduerofùHumeÃex pTicepto m tfrdcl,ex diebus 'm dies conueniebdnt Idmës tdrifilidm iepte Galadditc, qudttuor dies âm dnno tw pus figttificdre dliquid poà impletum holocduÃomd,quod erit 'm uitdm ictemdm,fed prlt;eteritd tempord eccleÃ^ 'm quibus erdnt bedti lugentes. Qudtriduo dutem figurdtd tÃeiufuniuerÃtds,propterqudttuor pdrtes orbis,per qudf longe Idteq^ dijfufd eÃ.Ad hyÃorite uero propries tdtem non drbitrorhoc decreuiÃilfrlt;^litds,nià quid ms teüigebdntmedreiudicidim dei mdgisdd perÃäionem pdtrum ftiffc depromptum,ne tdle uouere fdcriÃcium de 'mcepsuüusduderet. Ndm qudre luctitf (J' Idmentdtio decerneretur,à uotum illud hetitufiit {Si dutem Ctâ ils lud quöd popului Effrem poÃed db eodem lepte debeUds tut eÃ,dd iudicium dei,quod erit 'tn fine,reÃrendttm eÃt ficutipfe dominus dicit,Eos qui noluerunt me regndre Ãbi,ddducite et mterficite cordm me,nee ibi quddrdgins td duo milid qui ceciderunt Udcdnti numero commemord Lut«.,2 ti futit : Sicut eni iUi duo menfes fnropter fexdgintd dies fendrium numerum fex «etdtum fignificdnt, itd ibi fexies feptindrius duäus hoc idem Ãgurdt, qudntum dd fex letdtes fieculipertinet,fexiesenimfeptëquddrdginâ tdd uo fuiit.Nec ÃuÃrd CT ipà lepte fex dnnispopulum iudicduit. Quomodo precipiatur matri Sanfonis nc ' ⢠manducet quid immundutn, c3 pn^ / preccptum fit. QuaeÃio.L 'V£ri poteà quomodo dixerit dngdus dd mds trem Sdnfoniscmdmiuncidret eiÃliumÃts turum,quidÃerilis erdt. Et nuc obf nrud er non bibds uinum Ãcerdm,non mdnduces omne tmmu dum.ç^id eà enim immundum,niÃÃriediÃfolutio dis fciplinlt;e qucc effe coeperdt 'm lfrdëltlt;^ idm dd cd mdndus ednddeosldbefoecerdtquceprohibuerdtdeus in generis butdnimdlium f Cur enim non creddtur etidm hoc eos multo procliuiusÃcerepotuilfe,qui etidm dd cidtumido lorum trdnfgrediebdntur ? Quomodo mater Sanfonispluradicat fi'bi dida ab angeloquam ange^ lus Icgatur cidem dixiffe. (^æftio. LI. |
VodmdterSdnfonis läro fuo indiedits quemdds \7modum illi dngelus dnnunciduerit Ãlium fitturit ^it,EtiiÃenogdbdtn cum undeeffettVw menfuumnon dnmmciduitmthi. QUfri poteÃutrum uerü dixerit,quonid hoc non legitur cu ei dngelus loque ret ur. Sed inteüigendum eà hoc ibi feripturdm tdeuiffi, hic dutem commemordÃi quod ibi tdcuerdt.lllud etidm non ditÃnterrogdui eivm quid uocdretur, cr nomen fuU non dnnumciduit mihi,fed dit,lnterrogdui unde effet,uis detur mconfequens quod dddidit,cr nomen fuu non dns ntmeiduit mibi.Non enim nomen dus interrogduerdt cti qu^eret unde eÃet,fed locum uel ciuitdtem, cum homi» nem putdret.Ndm cr hominem dd eum dppeUduit,fpes de tdmen uel hMtu dngelo Ãmilem,hoc eà quid td prte: cldrum uiditficut ipft ndrrduit. Sed itd diÃingUdtur,Et 'mterrogdbd eu unde effet CT nomen fuü,ut fubdudidtur, âmterrogdbd eum,er poÃed inÃrdtur,non dnnunciduit mihi,non hdbet quiieÃionem,Ad utrumq^ enim refirri po teÃ,quod dit,non dnnunciduit mihi,id eÃ,nec undeeÃet nec nomen fuumgt; Quomodo amp;nbsp;plura æ pauciora récitât § audiuic, Quæftio.LIL I Tem quod dit eddem mulierdidufibieÃedbdngaot ^qnonûm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dd erit puer duentreuf^ dddiê mortis fuie,non legitur db dngelo didum. Et quod legiin turdidum,Ipfeincipietfdluum frcerelfrdêl de Mdnue PhiliÃqm,non eà d muliere commemordtum. ltdq; Cf dliquid non dixit quod dudiuit,cr tdmen nihil credendet eÃdixiffequodnondudiuit,fedferipturdm petius non omnid uerbd dngeli pofuiffe,cutn ipfum mulieri Icquen^ tem mfereret ndrrdtioni.ldeo dutem did um eÃ,i uentre ufq; dd diem mortis fu^, quid Etdzdreei dicebdntur in les ge dd tempus qui uotum hdbebdnt,fecu»du/m ed qute feri pturdper Koyfen prteceperlt;a.Vnde hoc eÃ, quod huie iuffum eà utÃirum non dfeenderet in cdput eius,cr uis num erÃcerdm non biberet.Hoc enim totd uitd fud obs feruduit Sdnfon,quod iüi qui uoedti funt Ndzà reâ certü diebus obferudbdnt,uouentes uotum^ reddentes. Quomodo Manue^norauit,quia ange^ lusdeicft. ^xftio. LIU. QVoddicut feripturd, Quonid ignorduit Mdnue, quid dngelus da eÃ,mdniÃÃum eà etidm eins u» xorem hominem credidiffe. Qupdergoei dixit,'V'm Ãcidmus tibi nunc, etÃcidmus 'm confpedu tuohlt;edum cdprdrum,tdnq hominem 'muitduit,fed iu ut hoc cum iüo epuldretur quod fdcriÃcium foeciffet.Ni fdcere hiedum cdprdrum non Ãlet dici,nifi cumÃt fdcris Ãcium.'Denie^ cr iUe itd refpondit. Si uim faceris mihi, non mdttducdbodepdnibus tuis,ubioÃendit fe ÃiiÃe dd epulds muitdtum. Tieinde dddidit, Età fxceris holos cduÃum,dominoeff'eres iüud. 'Vtie^ideo dixit: Si foes eer is holocduÃum, quid ille dixerdt,fdcidmus in confpes dutuoh^edumci^qmdrum. NondUtemomneftcriÃeium holocduÃum erdt ; Ndm de holocduÃo non mdnducdbds tur,quid totu incmdtbdtur,cr io uocdbdtur holocduÃu, __........ -- |
|
ludic.)} Bxo.j J Efaic-î» Q_VAESTIONVM Sei Mgelutetidm nett mdnducdturuiholocituflum pos tiut fieri admonuit, non tdmen fib{,fed domino,propter hocmdxime,lt;jui4gent ifirdèl dlo tetnpore confueuerdt ^uibusliba dijs fidfis /dcrificdre,uiide tune offender rdt dttim,uttrdderetur inimiets per quddrdgintd dnnot. Quomodo vifo angelo dicunt fc deum vidifle» Quæftio. Lllll« Vidfibi uult quidpofledq tudnififidha efl Md nue er uxori eiiu dngelus lt;pui cum eis loque-bdtur,dixit idem Mdnue uxori fu£, Morte moriemur,quonidmdeumuidimus ,â¬x iTld fiUicet legis fententid,ubifcriptum eft^üemopoteftfiLciem medm ui-dere cr uiuere. Opindbdntur ergo ut homines deum fe ui dilfe,tdnto utilt;^mirdculofi£io,quod in igni fdcrificij fte tit,qui cum iBis prius qudfi homo loquebdtur. Sed deum mAngelo,tmdeumipfumdngelumdppeüitbdnt ? Sic e^ nimfcriptumeft,EtfumpfitMdnue hædum cdprdrum, er fderifieiü obtulitfuper petrd dno mirdbilidfreienti Gquot; Mdnue er uxor eins expetldbdnt. Et ÃHum eft dum »feenderet fldmmd defuper dltdre dd cah^n,G' dfeendit dngelus domini infldmmd,er Mdnueuxorc^ illius e^s peädbdn t. Et ceciderunt fiuperÃeiem fudm fiuper ters rdm,er non dppofitit tdtrd angelus domini dppdrdre dd Mdnue er ad uxorem eius.Tunccognouit Manue, quos rtidm angelus domini eft,er dixit Manueaduxorem fuä. Morte moriemur, quonidm deum uidimus. in his ergo ua bis quid non dixit,morte moriemur,quoniam dnge-s Ium domini uidimus,fed deum uidimus,oritur quieflio, utrum indng:lointcUigebdMdeu,dn eundem angelum deumuocabant.lüudenim tertium quod deum putdues raitt qui erdt dngelus,dici non potefi:,dpertiÃime dicente fcripturd,Tunc cognouit Mdnue,quonidm angelus dos miniefl. Sed undemetuebant mortem ? Non enim feris ptura in Exodo dixerat : Nemo uidet fiLciem angeli er uiuet,fed feiern meam dixit cum deus loqueretur. An er in hocipfo ÿ in angeli prxfentia deu cognouerat,Manue ita perturbdtuseAutmorte timereti Quod auteiBius xor fua refpondit. Si ueBet dominus mortificare nos, no accepiffet de manu noflra holocduftoma er facrificium, nec iBum inaffet nos ad omnia hlt;ec,fed nec inauditafoecif fet nobis hac.Vtrumipfum angelum crediderunt acciOs piffe facrificium,quia uiderunt eu tn dltaris flamma fies tiffe Æ An per hoc inteBexerunt dccepiffe dominum,quia hoc foecitangelus ut feoftenderetangelum { Quodlibet autemhorumfit,idmtdmenangelusdixerat, Si dutem freies holocauftum,domino offer iBud,hoc efl non mihi, fed domino.Quôdergofletitangelus in altaris flams ma,mdgis fignificaffè inteBigendus eft iBum magni con fllijangeluminfrrmdferui hoceftinhomine quem fus feapturus erdt,non dccepturum fdcrificiumjed ipfum fterificiumfiiturum. |
SVPER IVDICVM. Quomodo dicatur Sanfon pcîfcuffîflc alicnigenas tibiam fuper fémur. Qtiacftio. LV. Vid eft quod difium eft quôd pereuftit aliénés genassanfontibiamfuperflmur. Quisenim habet tibiam fuperflmur,cum tibia deorftm uerfus nonfîtnifîd genu ufq^ ad talum. Deinde fi locum corporis ftgnificauitubi eos utdnerauit, nunquidnam omîtes quos pereuftit in uno corporis locofiierat uulnes raturus i Quod fî effet credibilepoffemus flrptan frfpb cari eum pugnaffe tibia alicuius animalis tanS fifre, amp;nbsp;ea nias fuper flmora pereuftiffe, peut de iHo feriptu eftâ quôdmaxiUaaflnimiBeocciderit.Sed neq^ iBud,utdixi credibile eft,quôd pugnansunum tantum locum obfcrs uauerit ubieos percuteret,Etnon ait fer iptur a ,percufs fît eos tibia fuper flmur,fed tibiam fuper flmur. NimirS ergo inufîtata locutio flicitobfcuritatem.lta enim diôtum eil,acfî diceretur,pereuftiffe eos ualde mirabiliter,ideft ut admirandoftupentes tibiam fuper flmur ponerent,tis biam.funius pedis fuperflmur tdterius,fîcut frient fes dere qui mirandoftupent. Tanquamfîdiceretur,per» euftit eos manum ad maxiüdm, id eft,tanta ciede,utmas num ad maxïBam triftiadmiratione ponerent.Nunc fat fum ita fe habere etiam interpretatio qute eft ex Hebrao faitsedocet.Namitalegitur,Pereuftit eos ingentiplas gd,ita ut ftupentes fur am flmori imponerettt,Tale eft es nim,acfî diceretâtibidm flmori mponérent, quoniata fur a utiq^ retrorfus cum tibia eft. Qjjid fir,Ne forte occurratis in me vos. Quæftio. LVI. ludic-li Vid cà quodait Sanfon uirisluda.Jurate mihi ne interficiatis meuos,cr tradite meeis ne forteoccurratisin meuos?Qult;tm locutios nem Ua nonnuBiinterpretatifunt,nefirte ueniatis ads uerfum me uos,Sed hoc eu ne ab his interficeretur dixiffe 3lud indicat quod in regnorum libre feriptum eft,iuben tesalomoneuthomooccideretur, GT dicente, Vadeocs curreiTli.QupdideononinteBigitur,quia non eft con^ fuetudinisapud nos ita did. Sic enim quod militarespos teftates dicunt : Vade aBeua Sium, crfîgnificat occide iBum,quisintcBigatnifîquiiBius locutionis confuetus dinem nouit ? Seiet GX uulgo apud nos dici,compedias uitiBi,quod eft occiditiBrm. Et hoc nemo inteBigit, nifî qui audireconfueuit.PLec eft enim uis gaieralis omnium locutionum,ut quemadmodum ipfe lingua non intcBis gantur^ifî audiendouel legaidodifcantur. Diui |
LIBER VNVS.
LXXIX
|
DIVI AVRBLII ÃVGV^ ftini Hipponenfis epifcopi,liber quæftionum ueccris amp;C noui teftamentijncipif^ Quid fit deus. Qiiæftio. 1. EVS KOC EST CLVOD nuUd dttingit opinio : Plm e/l enint qudm quicquid didpoteritdUt co^^ ari, Sed dicamus tdiquid, quid licet impdr Ãt, tdmen ex oliqM conuenidt rdtione hii qu£ deo dignA uidentur: Ndin uftdquteq^ KAturd procapdciote fut fuÃiicdtur de deo,ut quAntS UAturd dijht d nAturd, tuntu diflat fenteii-» , tiddfententid in iudicdndo quiddeMÃt. Quidenimfu^ prd omntd e^l.nccejà eR ut ommü mêtes exceddt. Homi net en'm quAncu pojÃtnt ddem mentis extendere,dÃgt;ici^ untquiddeus Ãtopiniotte,non deÃnitione.AnffliMtqui fuperioret homimbiis funt, quid plus de deo diquid fenti Mïrth.)) tiu«t,non fft (iufcjttMi.ArcJ?4ngc/i ueroeoipfodmplius : Deus quid cherubtn dÃtG' ferdphin, qute potentilt;e luxtd deum efÃe dicuntur,mAiorA de deoÃnciunt, non amen compreben dunt penitus quid deus Ãt. Quid nemo nouitpdtrem nià Ãtius,necÃlium quis nouit nià pdter. l^tur deus eü Ãlt; eut homintbus uidetur,Ãgt;iritus nAturd Ãmplex,lux mdc^ ceÃihilis,i»utÃb'lis, in£llintAbilts,inÃiiitus, pÃäusnule lius egens,teternus,immortdlis omnimodo, à quo omnid mitium confecutd funt, uenerdndus,diliffndus, metueni^ dtK,extrd quem nihil eil, immo in quo funt qu£cunque funt furfum er deorfum/ummd nbsp;nbsp;imd,oipotens, om^ nitenens, uere in omnibus diues, quid nihil eil quad eius non Ãt,bonus,iuflus,mifericors.Bonus,quid foecitexifle re quód non extiterdt. IuÃus,quid qult;ecumq; foedt ut pro Ãcerent, proprio libertdtis drbitrio dimtjà funt, quid td men non tdm pcrÃih funt ut labi non poÃint,Ãmindrid his legis ineffe decreuit, nAturdliter dddens duxiliit mA» nififlAtje legis,ut duHoritds eius perÃiki effet hominibut tÃifericors uero,quid peccdnttbus no Ãcile reddit,fed fu» fhnet ut conuerÃs ignoÃdt. etià fduerus, ut terrore qu£ ab eo bene conditd funt conferuentur,ne negligentia par tret uit£ pr£cipitium. Et ne quöd mirdbilius eil pr£ termittdmus,tdntd eil eius cl£mentid,ut contumelids pdf fus db his quos foedt JuÃifdt, prior uocet ad pdcem. |
BfMe.4* ^f*^^â*i(^'^°gt;^âo^i^uirtutishoceilqud condidiffecred turdm,in quo à pmaneretiümid bonitds eius,obeffetcred tt(r£ i VndealiquAndo dili^ ,dliquAndo timerife uult ne aberrantes dbeo depereant. Hineeil,undenepdtientid eiusnoutiq;dd damnum ipÃus,feddd noÃrum omnino cotéiKndd putdretur,dit .Tdcui,nunquid femper tdeeboi Jtaq; deus bonus, CT omninA qu£ foedt bona funf.Vnde tri^ ^nalü ? whH eft malum nià pr£Udricdtio boni,dunt incoKceffd pr£fumuntur,dut coceffa inordinate fitint,ut dlibi mandatum, alibi peccatumfiat, ut quando quid in uxore conc'fjum eil,Ãt in meretrice,crquod deo ofÃren dum erdto^returdidbolo,Zircum quis non tulit futim» fed alienum, cum pr£UAricdcorem ocddiliceat, oedi ditur innocent. Nuüd igtur natura probatur malum. Volumtas dutem eH dccidens natur £ conc£ptd ex cauÃs qu£ male mouetur dum excedit modum ut iüa gerat qu£ ndtur£fu£ non funt.CauÃe autem pr£UAricdtionis ori» untur ex fenÃbus.quAndo aliquid maleuidemus,aut au» dimus. QueerrorchfcresÃdt quiahomonoeiideus, qui folus errdre no poteil. Hatura igturhominü ,pprio drbitrio remiffa CT dimiffa eH, ut poÃitÃicere q,uult,ut à bonum natur £ fu£ exerdtatto melioret, honor abilior Ãt,à dutem inÃrmctuigirö fuum, cotumclid dignus hd» bedtur homini,Ãicit enim quod contra remÃt. No eü nù nimum quod conceffum eà homini, ut cu reikt fequitur, giudeat infe,fed per id quid opéré fuo uidet fe meliorem, aut eer te im putei Ãbi, quicupotuitnon dédit operam ut me lioraret fe bonis. Si autem homo poteflAtisJii£ non ef* fet,fubieâus Ãerat neceÃitdti, ut neq^ boni operis habe» ret gloriam, neque mali pÅnam, fed Ãiiffet unum ex pe» cortbus. Quoniamer^adutrunq^ Ãdifumus poÃtbi» les,ut per negligentiam delinquamuSià quod beneaudire er uidere debemus,male ideii extra normam Zfrationê Audiamus,per uiglantiam autem natur £ bonum euÃodia mus,cr cautieffe femper non poffumus, quiaÃcut dixi ad utrunqiÃihfumus pcÃibtles. Si peccaitMS non iant condemndmur,nià iterum dclinquAmus,idm quaà prodi tores. Qui enim femel peccauerit,reparare fe debet ne de» nuo peccet, ne par Ãt ei qui fe uicerat, ut iterumà non peccetiam fuperiorhabedtur,quia qui femel elifus eR, bis triuphabit. H£c iuflida eR, ut quid colluikttio eR in numdo,quipropenfior ad peccandum eR, in non peccan do coronetur. Nihil erggt; in dei opere mdluin eR. AtÃi quibufdam mala qu£ddm dicantur, ut uenenum, aut te» nebr£, quid corpora noÃra uim ueneniÃrre non pof» funt,malum dicant etiam ignem ad aeuAm,er Ãrrum uel plumbum,quj'a inultum ab auro diÃat,malum dicatur. Adcomparatiorxm enim Eucis tenebras condemnant,cti feiant pro loco fuo neceffarias effe, Ãcut plumbum aut te ÃamtNam utique requiem dant poRlaborem. Igtur omnis qui coluikiturin mundo,Ãcenitidebet,neinre aÃgt;erd uiRus abfeedat crfiat reus, uix aut tarde fe repa» rans, CT Ãrte inter h£c proueniat exitus e::r exeat hinc cum peccdto.Qui enim omni uirtute nititur,à elifus for» tefiierit,qMà uir cadit,nec fuccenfet ei quisquä,fed hör tatu quódam animum eius reparat. Videt enim eum pro» poÃtum hdbuiff: uincendi, ZTÃgt;erattalem poffiprofi» ceread uiRoriam, quem nonÃnefi.tigitione fuiboÃis e» liÃt,Qui enim Ãciie uinc:tur,non habet animum reÃÃen di,nec uincitur,fed conÃntit :Hic acerbius pecedt. Huius modi uix ad ueniam admittrnJus cR,quiuctum habet de linquendi. Qjii enim id meditaturnec peccet, etidin fi peccduerit,non ajfere peccat. Quoniam dili^ntibus deum idiquando minora peccatd Jubrepunt, Quanta e autem |
Q_V AESTI ON VM jktm miâwrd furl-,'nnto fubtiltorti,cy'dum contrmnun^ Wr «en uiantur : Maiordciiim longe apparent : Ac per hoc qui in maioribtti pecedt uolm tAiii eiiK eà crimen. Sane quoniam fupaiu^peccataex fenfibw ortum cdpere diximiit, du contra legii imperium uel rationcm aliquid a/ftemut aut audimttt id efl pfolem uidentes adorandu eum putemus propter pulchritudinem eiuf,tunc male ui-deimis, quia ad hiiuriam pertinet creatoris comifiunii,ut quod illifoli debi turn efl, deputetur creaturie : (^uippt cum à b eo prohibitum fit per legem. Aut cum corpora bene compofita CT decorauidemus, aut aliquid proximi fi concupifeantue, aliter ea affiieimut quam mandat lex, tur.cficimus peccatu quod uocatur malum. SedÃrtedi^ catur : I^ihtl i^ur firmofum debuit fieri ne nos pecca^ remus, ut tutela noflra ex aliorum diformitate conjhret. Ot- it Aio, Qftod/j (lfet,nec firrum effet,ne de tofierent homicidia. lieq^ lucerna in ufu efiet, ne fires lunune eius ad effrin-^ tflt;lt;pcnii. ^ndil uterentur ,utquod magnrpere ommbus utde efl, decjfit propter quorundam uam lo ^uia. Cum confiet nos femper omnia afiiicert,nec tumen femper omnia concur pi fiere,quia nort illorum uitium,fid noftrum efl cum fit 'tnus negli^ntes, quod confiât ex interuaUocreari, quia non futnus quod deus efl. Sic autem male audimus,fi au= dientes idota deos rjfe,confentiamus, autfi turpia cantan ttbus aurem accommodmus. Tuncautem beneaudi^ mus,fi auiicntrsdedeo quôdunusfit,cbleélemur. Si quit autetn emtra legem aliquid audietis afi'entiat,peccat, CT hoc efl malumaudire-
Cur dens mundum fÅcerit-f C^inrftio. II.
FEcit,quiaâefl opifix : Aut ne^r fi non efl. Sed elfe,ipfa opera man'ififiont. Eoecit er^utejje quod ante non er at,quia fine dubio tnelius efleffequam non efi fe.Sidicatur: iiunquidinanefiit aliquidubrfitceret,aut quid print cratubi faxit f Hoc uax eleflioiiis Apoftoluf Paulus paucis ahfiluit. Ait erim cum de deo effet firme: In ipfo uiuimus CT mouemur CT fumas, hoc efl omnia iff-in deo, quia ubiq; efl,amp;ante omnia folut acater^ iius,inuifibâilis omm creÃtiirlt;e. Et ne myfierium prater* imfiffe uideamiir ,autpctias igitoraffe curmundus fit* Hus efl, dtamus didboli fi pefiafiam malcos angelos, id efl ffirttales potentias ficivm-in prlt;euaricationem quot;traxifi fe , dum uoluit fibiregnum impia pritfiisnptione defin* dere.duodpropketa Efaiasfignificatdicens . Qjiomo* docecidifide coelis lucifer qui me ne oriebaris, idefl qui c£tegt;ts lucidor apparebas â Erdt eni qua,fi.princepsmul» torum, inter quos'clarior erat, CT cum quorum focietate ad impiiim defienditcertamen. Vidrns enimitifia femul t-as ffiritales potentias(quippecumjn Paradifo dei prlt;e* fianttor effet cognitione myfirrij coelefiis) ipfa elationein flatus, uoluit dici deus, hac fiilicet rationt qua etiam in prxfinti utta exemplum eius quofdam inutams uidemus, qut coiuemplatione aggre^atorum circa fe mditum eia*
VETE. ET NO TEST.
tijfatellitibus in hac re fimiitem conffirationis prielxn* ttbus,imperiumfibi uendicareuoluerunt. Kitte efl un» de deus uteius preefumptionem nonpctefiate,fed ratione defirueret, materiam condidit qua effet rerum confifio, ex qua freeret mundum. Ttifinflnenim qute fimul ton» fifa erantfiunc prafliteruntquem uidemus ornatum.
Diferetis enim ab inuicemfubfiantijs ,fi{iA compa^na.» Wnad*Ã-» ttone mundui uocatur ,quia unaqu£que res ab altera fe» gregita admundum apparuit, ut hic homo pofitus, cre» ätus ex fipernis CT infernis, id efl ex coclrÃibus CT ter» rettis unixts dei dominium,non tantum uoce,fed CT ima» ^ne, qua unus abwto deo fiäus efl ex quo citteriori» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â
rentur ofienderet. Ideo enim deus unus umtm fxcit,ut doceret abmo omnia effe,ac per hocwium effedeumjUt fuperior creatura ad confifionem fitam in hominedi» feeretiqui de terra condtius efl, ueritatem,CT ex eo dia» bolus mimicus exifieret hominis. Prlt;euiditenimquia ad accufationem eius fà éhis efl hemo,unde fubtilitate fuA id ie^t,ut in eddem iüum preuaricationem m quam ipfi ruit induceret, ut accufatorem fumm participem fute damnationis efficeret. Ex tranfgreÃioneenim diuini» tatem iüi/foffondit, ad quam ipfe dum Officktret, ab eä deieéhis f ft. Et lt;j«m omnis natura à er imine libera efl, ex accidenti funt nomina, ante enim res, pofiea fignifi» catio : Ac per hoc fathanas CT T)iabolus ex aélu eius compofitafiint nomina,ut fitnon natur te eius,fid uolun tatis eiusfignificatio. Itaque utpropofitum deiquod incaufacreati hominisdecreuitmaueret, CTfà éiumdi» dboliper quad hominem circumuenit ad cumulum eius reatus proÃceret, Chrifliis de focris fedibus etiam ad ter» ras uenire dignatus efl, ut CT hominem à tranfgreÃio» nis fintentia liberaret, CT diabolifituram perdittonem, nequis'fiiflumeius imitaretur,ofienderet. nbsp;nbsp;Propterea^
dixitfohannes Apoftolus: ldeouenitfiliusdet,utfolue» retopera diaboli. Ã^ui fi natura malus effet panam ei promiftere, aut dementis erat, auténiqui. nbsp;nbsp;Qut^cnim
arguât eum quem uidet non aliter aliquid fiicere qua na» tUra eius admittit ? Si igni pdtefl fuccenferi, quia urit, autaque, quia-infri^dM, cum nonutiqueuoluntatehoc fà ciat,fidnatura { Vndeetiam E'iabolusfinaturatna» lus efict,uoll{ntatcmnonhaberet. IQecenim peffetdif» cernere, fedvmoatqueeodem modo omnibus feqiufi c£» ais ingtreret. Porro autem iudicio quodam hoc a^ nam fuam uoluntatem fà ciemibus partit, äquibufdoM neotericis diÃinudat, ad dei auxilium configrre uolend* « bus ojfcndicula CTimpedimenta opponit, CT feruisdä infidias tendit, CT promptioribus circa eius obfequia f.pttt.f magis mfifius efl. ynde manififlum efl ,gt;uoluntatem eius effi in er imine. Quamobrem Petrus Apqfiolus Olt : Sobrif efiote CT ui^late,quia aduerfarius uefirr Tgt;ii» bolus tamquam leo rufens circumit, querens quem de^ uoret. Geneiles non quoârit, JutUos non qu/eritsnahe uit£ CT conuerfationis non querit, fed qu£rit deiferuos CT Chrifb quos fibi feit mimcos, quiafitiîum eius CT
priefumpa
LIBER. V N V S. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LXXX
|
prifumptionemeitK ^ndemndnt. Deniguelege dit» t!i,plufexiirfttinuidilt;i dduerfuieosqui fubleg: ennt, feiens legis documenta, unum deumtradere t crbonam conuerfationem hominibut. lÿtur fi hoc nsturaliter pu= futur ficerc,rcuf confîitui non poteÃ, quia hoc freit qued natur £ fu£ eR cr poteH ,cr non ficit quôd non poteR, quia natur£fu£ non eR,ïaque neque Liiud((nduf,neque condemnandat e^. Ldudandus non e^^quid obfu»t qu£ A^t. Condemnandus autein twn eH, quid non uoluntate hoc ficit,fed impulfu nAtur£.Ndm dliquos fiimiii fubito dementes frA)S,fi/k,firro, lapidibuf, morfibus, nudtis iiocuiffe,quofdd etidm occidiffe. Captos autem induflrid iudicibus obldtos,minime reosficbis,eo quôd non uo^ lu»tite,fedimpeUentcuincfcio qua h£cgefferintnefci= tntes, Qupmodo enim reus confhtueretur qui nefiit quid fÅcerdt ? Itd Cf diabolus fi bonum nefiit, quare condemnandus cenfibitur ,quoniam non ficit quad nés fiit i Immo fi poffit fieri üudandus erat, quia ficit j non nouit. J^os autem iure rei confiituimur, quia ils lud non fà citnus quôd fiimus debere nosfiteere, uel quid idud fiicimus quôd fiimus debere nos non ficere. nbsp;nbsp;Sed quia per omnem firiptur£ confiitutionem reum dkd^os lumcon/htuiuidemuSjCfproptered Gehennam iHipas rdtam letmus, legibus lUum ddmnandum fiimus, quia cum fiiret Cf pofifet fà cere bonum, fÅdt Cf fociet ma^ lum. Ãec enim deus qui iuflus e{l,ddmnaret eiem quia boiuimnon ficerdtquèdnefiierdt,Cf quid malum foes cerdt,quód fiiuerdt. nbsp;nbsp;b^dnififlatum itaque puto, nuis lam natur am debere did malum, quia omne malum ficut eldruit, ex uoluntate fit, qu£ per fin fus aeddit ndtur£. Quid opus erat per Moyfen æ non ante exordium mundi amp;nbsp;ordinem ere* atureexponcre. Qiiæ» Rio. III. |
PRiusdefcribinondebuit, quiaadhucexhdccdufd error tantus non erat in hominibas. At ubi iam error creueratffneri humane, ita utetidm filij ifidël contra hone expofitionem in Aegypto tradi audirent a Philofophis Aegyptiorum, A quibus etiam lAoyfitfiees rat 'mftruihis, in omnem peritiam Aegyptiocam ,qu£ Apim quendam mundum ifium dffirit per malos angles condidijfe, hunc quoqite principem tnundi uideri, ideH fathanam, Quam fententiam Mardon fecutus, ruit tn mortem. Mam Cf Manicheiabeodem fathanahomia nem dicuntfilihtm, non mundum iflum, fiidtiores c£tes ris. Cum enim nuindum conftet hominis cou fa fibris cdtum, tUi à deo dicumt numdum fiidum, licet de aliéna, hominem uero ab aduerfarià creatum, ut in domo alteris us alter pofuent dominium. Oportuit ertgi M.oyfirt, M errorem ifium proderet Cf dufirret,manififiare mun di nbsp;nbsp;hominisJèbricati deum efii auélorem. Acc£p» enim duéhritate per figna Cf prodi^it qu£ foecit, do« cuit fine dubio iduerumeffèquèd t^busfignis trades bat, Quit enim non crederet ei cuius tanta figna in rebus ^fÃs exifierent i Denique hinc cR , unde qui contra difiiplinam hanc fentiHnt,errdre nofiuntur,quid nudis uerbis dfiertionem fuam aüe^re nitunttir. Itas que ut nihil deo co£ternum effi doceret, ordinem ipfum creatarum rerum utilefiiit exponi, ut dum minora pri« usfiiiki memorat ,pofira autem maiora, nihil horum in fichim habeatur, quia qu£ tempore minora fiint, uirtute maiora fiMtt,ut fi iUa pr£fcribere de tempore fe puteitt, ipfa infirmitate qua pofierioribus fubiefia fient, reuins cantur,autfi h£c de uirtute pr£fumendo primautm fibi uendicent,pofierioritateipfa humi'ientur, utnihil has rum non initio fubieôhtm uideatur. Ante quidem cce* lum fisôhtm eil Cf terra : Deinde lux, qu£ in officio diei eA : PoH firmamentum quad appellatum cces lum, C/congre^tiones aquarum quas appellauit Mas ria,utappareretarida terra inquapofiithabitari. Ter« ram autem quampoUccelumfiihmdidt, non terram folam unit mteUi^,fed materiam fignificauit, ideH om« nia infèrna qu£ in mundi omnemJfieciem prcfècereunt. Caelum autnonhoc carnale,fid filud fupernum quôd jfiiritale eâ in principiofiôhim contendit : Vnde cum coelivm primo dicit fiiihim, deinde terr am, in coelo om* nia inuifibilia, Cf in terra omnia uifibilia creata 'a deo fignificaret. T oti«r enim natur£ fummacfimacon prehendit, ut quicquid medium ell, proculdubio etiam fà ôhimcredatur. Luminaria uero,qu£ ad ffibernan« dum mundum infiituit,quarto dieafiferit fidtt, ut quan« to maiora fient uirtute, tanto infiriora fint tempore. Hominem autem fix to die confiituit,ut in domum iam fitlhm habitatorem introduceret : Et ualde fublimior ell homo, quern utique fexto diefitôhtm declarativin eH, quern idcirco fublimiorem dixi, quia interior eiusna« tura inuifibilisell, Cf inteUeôfu capax ,fedfirtitudine maior eH fol, CT lumine firtior L iina eH quam terra. Hwjc ( quôd quibufdam dijfilicet ) diôhim ell : Vidit de« us Lucem quia bona eA, ut quia omnia à malo fiéh di« cebantur, bona credi non poterant, Moyfes ut bona qu£ fö^ fient,probarct ,ipfi deo placita qu£ foecit, ofirndit, ut cui diffilicerent,reum fiiceret. nbsp;nbsp;Mam quomodo pofs fit ne fare Lucem qui dixit : Liat lux, Cffè.ôhell lux ? Aut quitfà cit, quad nefiit ? Laéh autem lux, Cf pla« cuit ei qui foecit, Cluis opifèx in operc fùo non Ute« tur ? Sic dichim eA : Vidit deus Lucem,quia bona eA. Etdenuo fientqui dicunt,quôdmalaeA, nbsp;duidfifis ne tefiimonio effet rehfium ? l^turdefcriptatnandifiis brica,ZTprimihominis origne traducem tenuit^nes ris Seth, qui redditus cA pro Abel, Cf per ordinem ue* nit ad Abrahampatremiud£orum,utofknderet Abra« ham hùic deo credtdtffi,qui opifèx mundi cA, CT ipfuni leffni dediffe, in qua fiturus Chrifhis promtffus eA, 0 i qui lia |
Q^VAESTIONVM VETE. ET NO. TEST.
ifui liber^ret genuf hunuKum it Jdminio Diaboli, rx b;ï räcictiAbtlis prokttur fiitf no/lra ; TtP':nwnium iiiim huic_ditt ori^ defcriptu, quia ab initiogcnuf eR Chriflianorum. Ex Srtfc etiim fih'o Adæ utrtitur ad Ãnoch, ab Enoch ad Not, ex NotadÃbrahafn, ôbAbfi raham dtfceiiditur ad tiauid,à Dauidad Mariam,ex ^aria déf^iritu fanâc nafdtur Chrifhit, quot;Priorts tr^ g3 ûwwî quotquot fidem habuertnit Ufiius dd,quam fà luanrpr^dicauitfiurt Chrifliani dicendiÃmt. Ab Apo ifiitio enim faîuator ueiiturM prcmijjin eR. VndtJo» hannesitt Apocalypji ait: AgnusquicccifustRà con^ fiitntictu fmtndi. itaqucfemper Chrifbatiifùnlunt. Hi enimcmnes quos fupradixia pr'imo hcnune cream iti mundo,per quos tradux tenditurad fd!uamrcm,huius deifidemhabueiufit. tîf^wo ChriÃis IccutUf^di» cens : H#c eR autem uita aterna, ut cognefcontte fo* loh. f ÿ., lum üquot; uerum dnim,amp;quem mififb lefwn ChriÃim.
PctcR dici ecentrario : Si ante iVi ChriÃani Ãe^ r}tnt,quie Heticiaper ChrÃtm ? Butte intrUigentiit prefrihtm aduentus conhdit Chrià , quia praâdicalio ttnius deioÃndit myÃrium, C^ quid cuique perfonct cônipetatjdtinctiflrauit,^^ad explanandam atqueex^ pkndam Itgis mÃdam addidit qu£ pritu rtferuata, èrant.
Qiiarc deus kgem non aprîtnor* diodedir. Quacs
ftiO. 1111.
PRitmiin fex 'ÃTma.ta iw Uteris darinon dtluit, quia quot;ut natura ipfa quodatnnwdo 'mferta eR,amp; reatoris notida ex traduce nonlatebat. Nam quis neà dat quid borne uit ce ccnueniat,aut igneret, quia quod fî s Tobia,4 bifierinon Ui'.lt,alij minime debeatfictrei Atubinacf Airalislex eudiiutt ,mprfÃa confuetudine delinquendi, ttinc oporluit Icg-m na mfiÃri, ut in ludais omnes au* dirent : Nonqüôdpenitus obliterate eÃet, fed quia ina* xima eiuf auâoritatecarebant ,idolatrne Ãidebatur. Timor dei in terris non erà t,?^Ãrnicatio cperabatur. Circa rem proximi auida erat concupifeentia. quot;Ttanda tr^ Itx erat,ut'Z7 qua fdebantur, auâhritettm habt* Ÿent, ty quit latere cÅperant, ma niÃÃarentur. Nm ante A\oyfen non folum nälatuiÃe,fedttiam uindicata eÃe piccata- Quamobrem Cr iuà ÃiÃere* pèriwntur multi ,quifcientes dfuw MWtJt«« hwffxiwt peccare. Quôd cum ccepiÃet iam nigliÿ, le^na* turalemreuelarioportuit, utfeirent cunRiaperta rati* one dominum requiÃturum aiîus kùmanos : duam* uis per dilutiium uindicatum legttur, amp;nbsp;in Sodemam Cmit-i y nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Gomorram,fcd heee uetuflatis obliuio textra t. Vn*
de per Moyfrn terroris eau fa addifciplmam cerriffn* dam, cr fidem in deum reÃrmc-ndam, eommdnorata
1 funt. Quare cr Apcflclus: JuÃs(ait )lex nontR pcÃta,fed tniuÃs,idola colentibits,fègt;rnicamribus,cta»
lia. Nunc uideamtts an conueniat bis ^i dei iudid* tm audientes ridentÃturum ,Ãproderit, anoberit,à ueritatemuniatur, an careat ratione. Lex quidem data eR mundo,fed Uidemus earn circa muîms ceÃare.Non er ggt; iuflum uidefur,ut qui hic peccant per pctentiam,fecuri Ãnt. Alij le^bus illudunt,pauperes depnmuntur, iu* Ãsaccufatio ecmponitur, bette agentes opprobrio funt, pijindigent, maliflorent,iniqui 0quot; corruptoresin hono re fitnt, Auari CSquot; rapmres focupletamur, iudex uenalit eR : Nonne iniqwim uidetur à condimr retwn non heee requirat,ut qui hic iniüà cpprtÃifwnt, reuehntur, tr qui bene uiuendo indiguerwtt,rrnu nef(ntur,cr qui propter iuÃrciam opprobrio erant, honorentur, iHi au* tem qui per petentiam legesecnttmpfetwtt,auttrrgr* utrfationeiVuferunt, iniquitatem liiÃntes,Ãcg]crirà in Ns ut ipà ivÃdceinfultareuideantur, uthumliatt cy tonÃà mt numis fubijdanturinecr.Ãi'ilu eorvm in quo rum mails cr deÃtihone gaudtb»nt,ut Cr de poena iUorutn Ntideo grattas referont, apud quemÃbimper* fenatum acceptibceÃtti
Vt quid Alicl facriFiciïrfn acrcptimi Cam refutauinieft. Quaftio, V.
EX uerlis hcc ipÃus ItRibnis petrR cclUgt, qui» nom R literarum artruelatahtÃria. Nan Abel prudentem amp;deuotumin ectpfofnmo indicot fcriptu* rt, Cainuero mgli^ntem Vintprouidun,oeper hoe mi.nus deuvtum, Abel et^ de placidts pebora clcgt quadro cfÃrretcreatori,utdehisutiqueqult;ecreauerat pnecipua illicffrrret ,ut perhee nbsp;nbsp;dedicationem fuam,
CXmefitUK eiUsfgt;rcbaret,utt:::r prepriam reuirenaam, erdeum auäorm oÃnderet. Hoc Cain uelut ruÃ* cut preefentare nequiuit : Totum enim animum terne inferens, mentis cculos ad caelum Ituare non potuit, ut quid creamre dignum rÃet,aÃicertt, qiuliacumque rti* dmdeoeSbtuleritmunera. Qu,e cOufa etiam in ludee* is obliqucementis deprehenditur : Satpeenim reprehen* à fwit cum mt nera fua improuide dei altari dfÃrrent, quceriec heminibus digna uiderentur, dicente donutto. Ctecas cr lufeas cfÃrtis mihi, non hec fufeipiam de maribits ueÃris. cÃrr ea prapoÃm aut dud tuofi äccceperit ea. Cum conÃt apud cmnes per fonce fubli* mi maxima cfÃrri drberenunera. nbsp;Ideoque Cain nu»
nerareÃtata fsrntdicenteeidctm'no: Quid ccntrÃt'* fus es, cr ut quid conciditmiltus futis ? Nonneà reâe offèras, refit autem non diuidat precaà ? Quiefee: A* pudteconuerfioeius,crtudominaberisaus. quot;Vides er* g) quia diuiÃo incurrit peccatum, dum nan crÃmant quid dignum deo eÃet,pcbcira referuauit fuis uÃbw. Jtoquenon quia cbtulit reprehenfus rR, fed quia indigo hfl bbrulit. Ne^e rx to damnatus eR, fed quia Ãfhij» noluit
|
LIBER V noîuit enten Jdre eomnwnltut. Ad te enim ( dit ) conuer-* fio eiut, cr tu dotniMlKris eiut, hoc eii, me non dccipi^ tnte ddtitum dominium conuerÃim eü munus a. te obUie tum,ut de c^tero (ciret quid Ãceret. Hine 'muidid ex* ar/itut occideretfrdtrem, ut db 'miu/h occideretur ho* qui iujhcidin primui oÃenderdt,CT exemplum »w» tum ddreturhomoubui. Sic enim/emuldtuine Zoeli c^* tdtiK efl, ut non folum grdtidt non d^et ,eoquód reus fd^s non frerdt, fed nee didicerdt quomodo Ixic emen* ddretyuerumetidm ddderetdliud grdutus per quod ddm* ndrimereretur. Tdliseü cdufd improuididc frdtri* Math. (8 «(iâ« Cdin,e^idli5 çr iütus nequdin ferui cuieum igno* turn effet d domino ^ mgrdtus elÃehis exiens fuffbcdbdt coferwim fuu, ut etid depr/eterim ignoto fibi Ãiinore,et 'deimpietdte in conferMim fuum ddmiffd tncxcufabtlis ddmnAretur, CT tdmen dd pree fens non eil ddmndtus Cdin,fedconfiftts O'reus fubterroredimiffus eüfuper 4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;à poenitertyignofceretuer ei. Denique timens ne dliquis eum pro hoe Ãido oedderet, dit dd dominum : Mdior cdufd eil med reUinqui me ,à eijeis me hodie'dÃ* cie tud,cr dÃcie terra dbfconddm me, ST ero gemens,eT timens fuper terrum. nbsp;Et crit omnis,qui inuenerit mc, occidet me. Territus iaque Ceun uerbis iujü iudicis dei, timet de/fici d domino, itd etidm ut à conÃieiiu ho* ininum confutefe debereputet ; Certus, qutd qui ird* ft) deo uiuit, etidm db homine pojfet occidi. nbsp;nbsp;Sed quid ti reÃjondit dominus ? Non)ic inquit, hoc eil, non dd hoc te remià cum non meredris uiuere,utdb dliquo occi* ddris ,fedut ^mds Cf trentds, qudà qui primus nulum exemplum dederis fuper terrdm, dum Idboribustuis non rejfcnndetÃu^s exhumo. ltdque omnisquioccide* rit ( inquit ) Cdin, feptem uindifhs exoluet. Hacfen* tentidoÃendit iure ddmndttdum Cdin : Qudndo enim uidit legem ddtum fubtdlicommindtione nequisimitd* returÃ^ium eius,plus ccepit timere,feiens quid mdli dd* nuferdt. Septem er^ uindiihis pronuttit à quis dd hoc Ãcinus d/firdffet, ut uidens ex hoc opere Cdin reum Ã^tum, ej cum ddhuc le^s mdttiÃjhttio non erdt, feiret fe feptemplicipeenA mulÃdrià hoc non uitdret, ut le^s noticid fex pldgds ddderet fuprd qudm meruerdt Cdin, ut cum pldgt Cdin feptem numerdrentur uindiila. Hoc etidm tuimero remmerdndi funt qui relilhs omni* bus dominum fequtintur yCrin Ãturo uitdm aterndm hdbebunt. Hoc eil Ãgnum quod pofuit dominus in Cdin ne occideret eum omnis qui inuauffet eum. In pdrricidd enim poÃtd lex eil,ut Ãquishomicidiumfe* cifÃt, quidomne pdrricidium homicidiunt eil,fepties reus effet quÃm Ãerdt Cdin, ut hdc feueritdteperterriti t£teri,db hoc fe Ãcinore inhibèrent. Vtrum Lamech occident Cain figt; cut putarur. Qiiae« ftio« VI. |
N V S. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LXXXI FR.uÃrd hoc putdutquidrbitrdnfur quod Ldmech hocdixerit de Cd'm ; Occidiuirum in liuorem mi* Gene,4 fci, CT iuuenem in uttlnere mihi. Idm enim in quintdgf« nerdtionenAtuserdt Ldmech d Cdin, id eil de Mdthu* fdlemdbnepote Cdin. Hoc dutem idcircocommemo* rdt J^mcch, ut oftenderdt dcrius ddÃringendum eum qui fub mAmfifidtA lege peccduerit : Ac per hocà poü Cain in imitatorem eius fepties uindiedtum eil, quanto amplius 'm eum u'mdicdtidum eil, quem neeÃilum Cdin CX correptio » nec poH 'm eum Idtd fententia terruit, ut i tdm impio er crudeliÃimo frcinoreuoluntdtem duerte* ret. EoH Cain er^ Ldmech hoc homicidium perpe* trduit,quiÃne dubio iuxtd ed qua fupradicln funt, fep* temuindiäas exoluit,G' quidpoä Ldmechei qui hoc fecutttsftiffet,effetf(turum oÃendit dicens : Dc Ldmech dutem feptud^ejfepties. Vtquia malum opus paenitenttd non fubfequitur, feptua^ntd feptem pldgarum iHiblts Ãridtur. Vnde fdluator etidm feptud^effepties pec* cdnti,conuerfo tamen,remitti pracepit. Sed neputetur dliusdnte Ldmech homicidium poA Cdinfaeciffe, quid dixit : De Cdin uindiedtum eA, quaà iam Ãäim Ld* mechdicdtde fe,quomodo dutemdiceretquidu'mdicdtu in eum erdt,cum ddhuc recens effet homicidium quod co* ÃffusÃierdt fe faeciffe, cum conÃet omne Ã^him fenten* tiam fecum habere ? Qjidndo enim dlidjfes non eA pra ter quam quod explem operi dignum fcitur,fiiturum pro Ã^habetur. 'Den:quedi£htmAdae::J'Eui£eA: Qua die manduedueritis,morte moriemini, eiXutiquenonfla* thn mortui fumt,fed poA longum temporis mteruaUum, fed quid idm ffem immortdlitdtis dmiferant, Ãtura mors pnfens diib, eA, quid hac ccepit in Ãgt;e hdberi. nbsp;nbsp;î^tur cum Ldmech iuuenem fe occidiffe Ãtetur, CJâ Cain (Ã* cutclaruit^ufqueddhoc tempus peruenire nonpotuit, dut à peruenit(quod impoÃibile uidetur) feniorÃut, eum non occidit. Q11à decem uerba in tabulis data iint, aijt fingule tabule quç amp;nbsp;quot uerba habuerinr. Qiiæ= ftio. VIL DEcem fententids, decem uerba dppeUauit ; Ctuid cr fdluator fenfumuerbum ÃgniÃcauit, dicens â inter catera dd ludaos : Interrb^ uoscr e^ unum uerbü,reÃgt;ondetemihi lEdptifmum ïohdnnis unde erdt ? ê coelo,an ex homintbus i Hunc fenfum uerbum appel* Iduit. Sinuli modo CT in dua.bus tabulis decem uerba Uxod.i* fcriptura dkuntur,quadecemfenfusfunt. Deniquedi* cit: NonÃnt tibi dij alij prater me,primum uerbum hoc eA: Et fubiecitfecundum: Non^icï tibi uUamÃimlitu* dinem eorum qua funt in coelo furfum nbsp;nbsp;in terra de* orfum ,neque in aqua qua eA fub terra. nbsp;nbsp;Treinde adit* dttertium: Non fumes nomen dei tui in uanum. Non en 'm mundabit eum dominus qui fumit nomen dus in uanum, hoc eA gt;nbsp;non in mendado nomen dei tui affumet 0 3 utperiu* |
Q^V AESTI ON VM VETE. ET NO. TEST.
W (ftriurtf per iUuJ. ibchinc qu^rm looo dicit : SMlt;i^ tumdomini ddtui feruAbif,amp;wn Ãcitsm iHouUum opw feruile. îî£c qiuttuor utrbd fimt de decern : iÃn ad deum proprie pertinent. Hlt;fcin prima t3dgt;ullt;i fcripti. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;infeiundd tabula hitec contmcntur. Prjs
mum uerbumeH: Honcra patrem tttum Cfmatremtue am. Secundum : Non occidet. Tertium: Non firmed-berii. Qudrtum ; Non firaber^if.Quintum : Non film tvjbmonmm dices. Sextum : Non concupifees quiet qudm proximi 011,0quot; alid Hitc in fienndd tdbuld fcrit . ptura probdt Apofklus Paulus dieens : Honora patrem O' matrem, quod eà manddtum primum in promfiiot ne. Qupmodo enimeffetprimum niÃin feeumddtabula db ipfo eceptjfet ? in pronuÃione dutem ideo dicit, quid fht'm fubiecit ; quot;Vtfis longawts fuper terram, O bene fit tibi. Hiec fà promiÃio frdohis qui mandata cufiodigt; unt. Itaque babes O' mandata difîinéh., O nurnerum eorum confumdtum,0' qu£ O quot in fingutis tabulis BxoJ.h firiptafimt.
Vt quid Moyfes de fee n dens demonte c5 tabuliSjUuftum fplcndidShabuir.
Qiiæftio. VIII.
Accepta pcteftate in pe ccdtores cum bonorificen» tid defeendit de nwnte.fiiie gloriofa. Lex enim contra peccatorcs data eH Nioyfes rrg) quid non pecedt uerdt,gloriofusdppdruit. O' intantum,ut apeccatorit bus uideri non poffet. Ofkiifum enm in eo eil,quid pecs cdtores gloriam dei iton mcrentur afficere. PcRfimuldt trurnenim uitulifitfilis, O'confraftionan tabuldrtim in quibiis lex datafùerdt,rurfusafcendens tJioyfes m mens tern cum tabu!is,in quibus dOcepta lege cum defeenderet, glori'ofafiih e^ fà cieseiuS, ut non poffent afficere filij ifraclmdtum eius,neqi Aaron, quia O' ipfe ptccduerat. Sed interpofi10 uelamine loquebdtur ad iÃos, uttandiu ^Cotin,} ifj^igâi(ffi,j[gi(,fi^^(i^^ini^p(ccatisuerfarentur.
Vnde dicit Apefiolus : Cum conucrfits fient ad deum, aufiretur ueldmen,ut dono dei abluti,digmfierent intent dere gloriam dei. In cenfia^one enim tabulanm quas ante acceperat, iudatorum populum reprobum fignifit cauit,eo quod peecatis flndmtes promiÃione dei indigné fiturierdnt. Quodautemreiterata lex eü,alter populits fiotrus fignificatus eR, cui proficeret lex data in monte. Siornnia deus bona foecirSt^ ualdcbona, «lt;nc.z utquiddixiradNoe; Demundisamp;im» raundis indue tecum in Arcam,cum im* mundum bonum diciabfolute non poflir, Quæftio.lX.
PEr id quod multimodam rationem habent uerba^t enmt quafiones ; Namfi ad banc caufam de qua a^tur refirentur, mtUa eritquatflio, quid per ordinem res ipfife produnt. Nam dliquando commune dicimus quod indiuifum eü, aliquando quod immundum eft : Duobus enim modis appellaturcomittune.Deni^ Petrtu
Apcflclus : Commune( inquit) Oimmundum nunquâ mtrauit in os meum. PtApcfhlus Paulus : Cmm Ãmt H quit)quà dncneüexfide.peccdtumea. Et Alibi: Lex (ait ) non efi fide, O'tarnen non eil peccdtum. Vides GïIi. j, er^, quia tunus atque idem ferme non eadem femperfis gnificdt. Ideo O' cum dicitur, im mundum,coiifideran^ dit eH qua, ex caufa dicdtur,quia altquando ad compara» tioncm melioris immundum dicitur, aliquando ad opéra fordida refi:rtur,ut malum iriteUigatur. NuVa iÿtur fub,t fhntiia malum,quid qult;£ per fulfiantiâ immunda dicUn» tur,dd comparationem pulcberrimarum rerum immun « da funt : Nam O panés immundus diciturad oleum,O' plumbum ad comparationem auri tmmundum efl,O co ruus ad pauenem, O cum uniufeutufq^ corporis mem» bra fint, alia bonefia, alia in bom fb. uccantur, t tim fei» antur ma la ncn effe. Itaque omniain fua natura û «* funt,quia utilia.
Cum deus dicat ad Abraham de fiIrjs Ifra^ 'él,qj quarta progenie exiturieflent de po* teftatc Aegyptiorum,ut quidecontrario kxdixit; (X^iintaprogcnie cxierunt fdij
Ifrael de terra Aegypri,ualdeenim uidtturcontrarium. Quae» ftio, X.
Vantum ad uerba pcrtinet, uidetur efii contra J rium,fi autem fenfus quaratur, muenictur eft fc non dijfiar. Sic enim lex loquitur,ut à di» liffntibiu O credulis poÃit intelligi, ut ratio ueritatis nS in curiofis, fed in fcllicitisfe reuelet. Nlt;tm utique detts dixit,quarta progenic, Oquot; Koyfesferipfit, quinta pro» genie, quamuis utrunque lAoyfes reiulerit, O filiert turn impoÃibile fit,inquo taiuauirtusoperata fit,ac per boc inuefli^ndus eft fenfus, quia non ociofe aliqutd agt,nec improuide diuina, loquiturfiriptura.Itaque dine partesfuntquasfinfftlimemorarunt. Deusenimquat» tuor ffnerationes figiuficauit qu£ natt funt in Aegyp» to,iA.oyfes autem addens his unam,exqua ha ortum ac» ceperunt, cumintraffentinAegptum, Quinta inquit ^erationeexieruntfi.ij ifrael. Generatioem enim qua intrauitinAegyptum, O' quatuor qua iUic nat a funt, fimul complexus efl. Nam Abraham ufquc ad E:lt;i» tumfiltorum lfracldeAtgyp(o,ffneratienes funt clt;Ho. Ducentis enim quindectm annis a proimÃionc ficta, Ab* raha,babitauerunt in Chanaam,O' ducentis quiiidaim in Aegypto. Hi funtanniquos comprehcndit Apo* fhlus ad Galathas dicens : Poll quadnngmtos O tri» ginta annos fi£ta eft lex, l§tur ha quatuor genera» tiones nata funt in Chanaan. In ifaac una, altera in Iacob,tertia in Leui,quarta in Gerfbn,O Caath,O Me« rari Cum intraffntautemfilij ifraiilinAegyptum, Ca» ath gpiuiit A mram. Hac ell prima gcncratio fiHa, in Aegypto. Amram autem ^nuit Aaron Gf Hloyfen O lAartam, qua efifecunda generatio in Aegypto.
EtAaroa
LIBER VNVS.
LXXXIl
|
Et Adron genuit Eledztr (TÃ-ntres eiut, qti£ eft gcne* r^io tertid. Ektzir Mtein genuit Phinees quurtd gene^ fdtione.Hie fuiK qudttuor generationes ,pcredt£ 'm Ae^ gypto.Vnde dit dominiK dï Abrdhdm, Peregrinum erit quot;nbsp;fernentuum,C/ feruitiaoppriinenteof^ego dutem libca Tdbo eos. qudrtd generdtione extent inde. Videà non dpertum eÃ,qHid non dliud ÃgniÃcduit deut,qudm quod geflum efl 'm Aegypto. Aïoy[es dutem ut etidm iüdnt ge nerdtionem poneret,qu£ cum Idcob pdtre fuo mtrduit in Aegyptum,cx qua ifle qudttuor ortginem hdbent,dia xit,(iwntdprogcnieexieruntÃlijifrdeldeterrdAegy Siviriiufti vokintas bonaeft quarclfaac non Efau quem vokiif,fed Iacob be» ncdixit quê noluir.QuæftâXI. Ivfti hominis qudntum dd conÃisntidm eius pertinet, uoluntM bond e[l,qudntum dutem dd pr^fcientidm, immunis eH db dduerÃs.Deus enimfolus eÃ,quidefttua rts iudicdt.Et per hoclfddciuÃus qudntum dd prtfen-* tem humdnitdeem dignum efl,mdiorem filium fuum bea nedicendum mdgis putdbd:,Sed deus qui occultorum co gmtor eÃ,minorcm benedicendum mereri DÃendit,ut m benedidione non hominis oÃenicret effe beitcficium, fed dei,quidofficij digtutds efi non hominis meritum,qudm Numc.lt; fequitur benedidiio.Deniq; diäum efl à deo 'm Hume» ris dd 2Aoyfen O' Adron fdcerdotes, Vos pontte nomm mewn fuperÃlios ] frdel,ego domiuus benedicdm eos, ut grdtidm trdditio per minifleriumordiiidntis trdnsÃina ddt bominibus.uec uoluntds fdcerdotis obeffldut prodefl fepoÃit,fedincritum bencdidlionem pofcentis. Qt^dntd dutem fit digmcds ordmis fdcerdotdlisjiinc dduertdmiis. 'Diktum efl enim de nequifftmc Cdif hd interftiiore fllud 'interciiterdfllocdutem d flmetipfo non dixit, fed cum effet princeps fdcerdotum dimi iüus, propbetduit. Per quod oflenditur fpiritum grdtidruum non per fond fequi,dut digtii,dut indigni fed ordindtionê trdditionis, ÿuisaliquis boni menti flt,non tdmenpoÃit beitedicere, niflÃierit ordindtus ut officium minflerij exhibedt. Do itxte« efl efflélum tribuere benediÃionis. Quare Abraham fidei fuæfignurncircû* cifionis accepir facramcncura, Quæftio. Xlf. |
SI uelis ddnertere non incongruum uidebis quod pua :ds dînerfum efleùrdtione. Credens enim fe Ãlium h^bituruin in quo omîtes gentes benedicerentur,et d quo fdmitimoniumexoriendum erdt,illd in pdrte flgnum dca cepitperqudmgenerdtiofitÃliortem,0' cejfdt ut fdna (tior fit.Sedfi dliquibus deflrnidtio uidetur,dnimdduera tant Abrdhdm in eo gduiflem, O'fitios eins hoc teftimoa nio Ãiiffegloriofos.Ndm Achiorutii^ umts ex principia bus gentiiium utdens tdntdm uirtutem elfe 'm deo Abrda h£,utlioloftrnemduccm exercitus dÃyriorutn ,cuius potentidm totd terrd tremebdt,proprio glddio mdiiu fae minlt;e decoBdret,fponte fe circumcidit,drbitrdtus ex eo^ ipfodignitdtem fibiqudiÃtdm. Nonne priefefèrt, Ãdli» quis pro nomine Chrifli oculum dutdliquod membrum dmiferit ? Nonne pdrtemipfdmhumdnisuultibusingea rit ut dppdredt gloriofus ! PrO fide enim dliquid dd tema pus dmittere lucrum efi fiicere,Itd cr Abrdhdm fidei fu£ Ãgnum dccipiens,non deflrmdtus efi,fed meliordtus. Spi ritdUter uero hocfignificduit, quid nebuld cdrnis circié cidi debebdt d cordibus hominum per fldem Chrifii,qui(t cdrndlis error obfldbdt,cdliginem prdifidns humdnis cor dibits ne cognofcerent credtorem. Abrdhdm dutem,quid O' promijfus efi ex femine eius fiiturus Chfifius,qui hdc cdliginem db^ergcret,ideo circumcifusefi, quid filiunt credidit fe hdbiturum,qui errorem hune dmputdret.Idm uideà non congrue iüd in pdrte uel tdle fignit dccepit. Süudictumdeiiuftum eft quare infanres inSodomisfimul ciîparenribuscre matifunr. Quïftio.XIIk VT nimis impium fleinus Sodomitdrum poÃit ddaGcat.19 uerti,peccdtum eorum peruenit tifq^ dd necem fia liorumipforum,ne.deoriginelUorum fignum dliquod remdneret.Nonneprouifum efi iüis ne diu uiuentes ex» empld fequerentur pdtrum ? A gehentid enim liberifunt, 'm dliend cdufld occifi. P.ventes enim tdm pro fe qudm his rei[unt,quid ut eorum operd oblitterdrentur,omnis progenies ipforum erdfd efi.Ndm ficut bonis pdrentum lieti funtfilij eorum,quod commendeturpr£rogdtiud eo rum,fic O' de morte qu£ pro mdlis tHorum mfirtur que ri non poffunt. Vt qneniddmodum pdrticipes in lucro / fuiit,ficfitu O' in ddmno. Similiter O' in Aegypto pro noxis pdtrum plcxi funtfilij. Sed ut dd emendotinë eoa rum proficeret,ut quid ex dtijs cduffis deum credere O' nenerdri,qHiin lAoyfi erdt,noluerunt,hdc pldgd teriti confitcrentur cum fdtisfiiHone,ne grduius hunc irdtunt fentireut.Uiec ergo mors filicrum,crimen eR pdtrum. ÃXUoquo eium modofilij debituin fpiritum reddiderunt, fiituridccufdtores pdrentum,quid perfidiä fudtn neefdna guinefiliorum uincere potuerunt. Non ergoinÃiturum fed dd pre fens tempus mdld pdrentum filios inuenerunt. Nec qudlecunfi beneficium efl gloriefuin nonefle,nec td men reum .Ndmà quiddm cum precibus enitdntur in po ftremis pofiti,dd fidem ueridccedere,ut'fi non corondm, ueluenidmmeredntur,quomodo poterunthinc dliqutH queri,cum quibus itd däum efl,ut neq; effet unde ignofei fibi precdrentur,neq; fublimes hdberentur qui mintme U borduerdnt?conflrnanc uniiis momenti crucidtumdd dd multi temporis picndm,Arbitrdreetiam multos Idboa rdre,O' quid perfeuerure non pojfunt,non folum dff'cäti Idboris dmittere,fed eypoend mulcldri.Addeetidm,quid difficile de indlis ndt^Oquot; inter nequiÃimos educdtiuel co uerfdtimentemfudm temperdnt dd difciplindm dei fe» quenddm.Vide ergo à non mdgis bene d(ium efl cum fia hjs perditorum. 0 Q£flt;i |
Q.VAESTIONVM VETERIS ET N®Vl TESTAMENTE
Quideà vt deus qui iufius predicatur pec cata patrum filqs redderepromiferit interttamfic quarts progcnic.
Quæfiio. XlIII.
ÃKo.xo Miniuftedeumfrcereitutdicrre,^uidulgt;it(ttin^
I \[ fitim fft, nbsp;nbsp;nbsp;P uerba domininon fupprimint
tur,fed omnid ^Ute ad eandetn qu^lHoncm pertinent pro pondntur,lueebit ^uod obfcurum uidebatur,cr pium fUmabiturquod minime iuftumputabatur. Quienim uerbd fuprimit qult;eflionK,dUt imperitttseil,auttergif uerfator,qui ealumni,e magis ftudet q doéirinie. Por« ro dutem repromiÃt ^uidem deminut reddereÃpeccata pdtrumfilif{,fedhisquioderunteum,hoeeftqui tn pa^ ternit malit uerfati feruiunt idolis,Ãcut eSâ patres iUoru, lUe enim inmiciis dei efl,qui honorem nominis eiut uen dicat creaturte. Siait enim iufloru Ãlij er ipà iuÃi nobi^ litant infegenut iufticiie,dum CT patrum er fua iuftieia fublimantur,itdCrnequiÃimorum,cripÃfilif nequiÃi» mi crementumÃdunt malici£,quia er malorüfilij funt er nequitiam iilorum exemplarunt ad perditionem mul torum. Cum terrore ergo locutus uidetur deut,fed ueru fÃ.er hoc habet ratio.Quit enim maluin CTmalihomi nis Ãlium non duplicigenere execretur, quomodo benit erbonifiliumduplicimercedenon cenfet honorandü f Ideirco dutem in tertidm CT quartam progeniem redder re fe promiÃt,ut à pefi patrem mdliim Ãliits no fequatur perfidiam patris. ^epos dutem aui in mdlis imitator exi* ftenSfÃidt fe non immunem futurum a Ãeueritate fenten» tilt,autà er neposÃrte non aui,fed patris fecutut uefli» ⢠gid teÃa mentum dtligat dei, non ignorât pronepos ad fe ufq^ peruenire fententidm à lt;emulus Ãtproaui perÃdi^^ Hdc legis manifiÃationedeterreriuoluitdeus impiospa tres,utdgnofcentes quantum mali pareret feäatio ido^ ldtriieuelaffe{iusÃliorMn,reuocdrenttir ad reuerentiä creatoris,aut Ãlij timentes ne incurrerentpeccatd patru, dei legi obtemperdrent. lUi dutem dttendentes ad nequb Ettch.)» tidm,aliterhocinterpretdricoeperuntdicentes, Patres noÃrimdnducauerun{uuamacerbam,er dentes Ãlioru obÃupuerunt,ut fecuride impunitate,eo quodfilljs ipfos rumredderenturpeccatd,iüttarnen neq; fpiritus, neq; edrnishaberentpietatem.Vlinc dicitur(is,t^0 morietur Ãlius pro patre,neq; pater pro filio,fed anima qult;e pec^» eduitipfd morutur,ut adtbfeerent non impuneÃbiÃtti:i ru,fed Ãc reddi peccata patrum Ãlijs,ut quia impietatè parentumfecutimdldqu£Dblitterandd erant eximpla-i uerint,acerbius puiamur. PeÃq eflendit deus quid malt Ãxe. ti pdridt idolatrid,addiditÃattm qux bond diligentes fe fe qudntur,dicens,PtÃciensmifericordiam in milid mi-* hum his qui diligunt me,Cr euÃodiunt pro'cepta med,ue bonumpdtris.nonufq- ad pronepotem,fcdufq; ad milid milium redJdt, Vtputaà quis ex femme Dauid däigdt dominum,quem confidtutiq^ porroantemiVeannos Ãi» iffe,huic additur mifericordia dei,ut in neceÃtdte duabus fuffrdgantibus cauÃis,mifericordiddccipaie mereatur:
Quia er ipà dti eultor efl,o'ex eius femine efl, qui a» maueritdeum.PiinhocdementiadeilaudabiliseÃ, ut odio hdbentibusfeufq; in tertiam CT quartam reddatf« geniem,crnon inmilia milium,utà inquintam proge^ niem trad um Ãierit malum,inde iterum caput habere in cipiat,utex eo numeretur ufep ad tertiam CT quartaut progeniem. Sed dieet quis audori magis ampliusred» detidum iuÃum uidetur quim imitatori,tn audorem con grueddturuindida,Ãlijs dutem quod plus didt reddi, peend ed patris. Etfi cauffam qult;eras,dcceffu legis pec* cdtores plus Ãunt rei,Ãcut CT Eamech et pofl Lamech. Quibufdam tarnenuideturÃc reddita efÃe peccata pa» trum in Ãlios,dum in cdptiuitatem dudi funt cauffa pa* trum,C^Ãierunt ibi ufq^ ad quartam generationè. Quod à uerum eÃ,non folum odio habentibus reddidit peccata pArum,fed er diligentibus nomen fuum,quid cr Daniel abdudus efl, er tres pueri,cr Baruch, CT Ezechiel, er Efdra ibi natus efl. Liquido er g o apparet iHud conueni* repropoÃtue quieflioni,quod fupra diximus.
Cum iuÃum lex prcdicet, QC hic verciu/ flus,qui plenam habet iufliciS, quo= nbsp;1
modo contra Salanion, Noli
liccu.r
(inquit) eÃe iuÃus multum. Cap. XV.
Ntmia iuflicid incurrit pecedtum, temperata uero iuflicid facit prcfldos.îicn enim Ãne mdlicia efl qutmultum efl lufl us,quia peccantibus ad fingula fi re» fpondeas,non deeritubi pecces,deniq- dei temperata iu» flicid eÃ,Peccantibus eni aliquando ignoÃit, aliquando irafcitur,aliquando non quantum digni funt,fuffert eni eos ut fine quipreÃeiant. Lex enim quid flip fam mohire non potefl, mitiganda efl ut poÃit prodtffefubfe agen» tibus.Elicer^oiuflusncneflmultü,qui dei imitatored.
QiiareangeiusvolebatfnviaMoyfen occidere. Cap.XVL
/'âquot;X Vod fine confilio lAcyfes foecerdtdpparentia
7 comminantisangelicommendduit.Deniqi ui» dens Ãeri,quodper negligentiamÃterat pri termiffum,c(fÃauitabird.ldcircoergo fic infifluman* gelum in fe uidit ÃÃcyfes,er paratum ad uindida, quid uirifubhmisculpdgrauepecedtumed. Qudntoenimp» fond eius fupplicicr efl, ti^nto magis huedilidum eius. Quod ergo à fummo uiro,utpcte à dudorepopuliÃt,a» cerbiÃimum efl peecatum. Pergebat itaq; adÃlios ifraèl, mijfus d deo Abrahie,cr fignu iuflicia no flrebdt,in quo gloriarifeitbat lu da:cs,ut aut ipÃÃUicitatcr diceretter aut no ab codé deo mifliiSjqui Abraham elegerat,ln Aid» dian er.lm kabitans Ãlios fucs minimecircumcidit,quos autem ducerefecum ad Aegypti,m,ncn debuitqui eiete» ros ibat inde educere,aut certe circumcifos afflmtre, propter qua fupra diximus ; Sephera ergouxer Moy» fi,qucd ccmpindio Icquitur flriptura,non ignorant qua cauffa uiro fuo infiÃits angelus uidebatur, aeei» piens petram,circumciditfilium fuu,t:r rereÃit angelus.
Ea
|
LIBER. E4 ttùm r(itione,mü{gdtd tü ird^qudfiierdtdccenfa, N2 aliqudndo compendio loquitur fcripturd,qH£ fubintäli» gi uult txpoÃtd rdtionf,ficut cr iüud quad faludtor di» Mttth.ff. citinterctterdadludieot,Qj{drecruosfgt;riettritif mi ddtum dei,ttttrdditiontm utflrdm fldtudtifitidm dixit» '** dominHf,lionordpdtremtuumcrmdtrrm,crqui md» kdixeritpdtridut mdtri,morte moridtur.'Vos dutem di» citiiiQuicunqi dixeritpdtridutmdtrionme munw qd' cunqfJiteritexine,tibiproderit,G' non honorificdbit pdtrem dut mdtrem fudin, Sint dubio per compendium hoc dixit fdludtor,utÃthinteUigdntur fdccrdotcs ludeo» rum,dum dudricùe ftuderent,dei legem fpreuiffe. Impid mm confpirdtione conÃlium dederutKÃlijs,ut mdledi» erntet pdtrem dut mdtrem quodcunq; ojferrent qudà donum dec,per quod ddtd fententid^n mdkdidos Ãolue retur.VndefecuriÃdiÃlij contrddei prlt;eceptum con» temnebdntpdrentet,itd GX KoyÃes cum inÃÃumÃbi ui deretdngelwm,inteüigens cduffam quid fieri deberet, o» ftendit uxori ut recederet db ec dngelut,qta eum quart» bdtoccidtrt.KocfubinteÃigiturinhdc cduÃd,Ãcut CT iüud quod fuprd diximw (n jdetrdottt. Quid eft vt maledit^îas dicat lex,qui fetne â non reliquerinf in IfracLpcr Elaiam Bfiiit ft autem nihil obcfledicarur fpado nibus quia gencrarc nó pol lunt. Cap.XVir. Q^cnidm dlittr q diiium erdt,irdel}igi cocptrdt,id circo Efdidx Prophetdcflindä pcÃcdquo ÃnÃt didum tffet. Cum enim boc ex cjujà offenà dtifintentia loco poÃtum efjet^quid deÃerentes dcum m toptrcutiebdntur,neducentet uxoret Ãemen rtlinqut» rmtjÃc hoc drripuit error humdnut,ut putdrent rcos tû Ãeapudd(um,à quidutuxoret nüU(nt,dut dccipientet ( ut dfÃoltt ) generdre,non poÃÃent,qudà nihil dliud qua fernen quareret deUf,Sicut drguuntur per Mdldchiam ProphetdiK.EÃdidtergout ccnfildretureot quos mold i»telligentidcontriÃauerdt,docuit nihil obefÃe ,à quit dut non pefiÃet hdbere filios,aut nollet,dummodo legè'dti fèruaret.Maledlâum enim illis iompetebdt,quicum peÃs fent dc ueUèt diuino obftante iudicio,flerilet erdnt,nefiu äwm haberent creationis dei,quem Ãpernebant. Vnde eit uiderentautgenerdreÃe non pcÃÃe,dut genitos minime poÃidere,cogncÃcerent indigndntet dei irdin tfÃe,etcon» utrÃÃdtiificercnt.üamG^Ãanäiuiricumcupidi eÃÃtnt filim um,Gquot; non id obtinert nt,dÃimdbdnt peccataebfld re,G dolebant,ignDrdntes det tÃÃe prouidentiam,cui Ãer Luc»' 5 uabantur.Deniq;addeiproeurdticncm,G'AnndcDnce* ludic.j, pit,Cf peperit Samuelcm Cf HcbÃabet Ichannem, Gâu» xor Manut,SanÃonö. Spiritdiis enim intelligentid in hdc cduÃÃd. tÃd tfl, ut mdlediäi habtdntur qut non reliquerim Ãrmen,quod uidedt d(um,id eà qui non habutrint dut fi» lium,autÃeruum ,dutp roximum,qui dei timertm doce» dtÃupertcrrdm. |
V^NVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LXXXIU Qiiare Sau! pcccans petit orari pro fe vt ignofceretiirlibi amp;nbsp;impetrarinopotuit, Dauid aurem pcccans poftula* uir,amp;f veniam confecutus eft .Ca.XVni. DEi indicium rttrdildri non conu:nit,ndm humd» nd 'imbeciUitdd dtqi imp:ritid dei Ãe debet iudi» CIO irddereÃm quo nonÃdpit,ut exÃententid deiinteUigdt ueritdtem,G^ nihä dliudfieri debuiÃÃe quiim quod uidet faciÃÃt deum,quemÃcit dcceptatorem perÃondrum non aäo.,o efÃe.Sienim'DduidprectmÃuÃcepitfGâ Saul rejùtduit, mhtl dduerÃum Ãentiendum tà dtum ÃaciÃÃe. Scient enim qud mente uter^ locutut eÃ,eiui petitionem dccepit,quê uidit tribuldto corde uenidm poÃuldre. lllum dutem de» Ãpexit,quid dnimdm eius pÅnà entia no tetigerdtdolor. Quid dem cerdit auditor eà magit quam uocis. Kinc di HumeÃ.Homouidetinfitcie.deuidutemmeerde. Ideo etiamÃllimur,quidÃmuldtio muer bis Gquot; uultucircu» uenit not,in cordeentm quidÃt^iidere non pcÃiimtK. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â Qudmobrem dei indiciumfequinot oportet, quiÃecun» dum cor in quo uniuÃeuiuf^ Ãententid eÃ,examindtÃn» gulot. Hoc etidm Gquot;ÃaduatortmÃoteiÃe inuenimus. Scri nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;s bdmtnimÃcofferentcm,no ÃuÃcepit,Ãcdenttm dutem Le» Marei.» w'ud TelBn£um,ÃuÃcapit,quia uerba Scriba no Ãecutum tHcor,LeuidHtemtdcenthoc 'm corde habebdt, quod Ãcribd m uerbisAöÃus autem,qut inxta quodÃcriptu eR, Ãciebdt quid effet 'm homine, Leui elegit. Froptefea Da» Io*âquot;-* uid non alium pro Ãeuoluit humüiariÃcut SauÃÃed ipÃe Ãupplex tribuldto corde uttnam precabatur. Qiierendum cfl fi Adam facfîus, corpus immortalehabuir,an mortale, Cap. XIX. DEim hominem Ãoccit, qui quamdiu non peccaret, immortdlttdte uigcret,ut ipÃe Ãbi auHcr tffet ad utcam,dutddmortem,ut euÃodient Ãe à peccdto,labore Ãuo gduderettCf effe jC hnmortdlem,Jlt;legligenf uero fit* Hus ipÃe Ãbi imputaret,quid coeperdttffe mortdlis. Qua diu tn im in creatoris lege durduit,digr, us fiait edere dc ar boreuitautmorinonpcffet.L!ecei4m corpus tale erat quod diffolui impcÃtbile uidtretur,Ãcd guÃus arbor is ui tlt;e,cDtrupticnem cor por is inhibebat. Deniq; etiam poà peccdtum potuitindiffolubilis permanere,fi à domino permiffum tffet dli edere de ar bore uttlt;e. flt;!am quomodo immortale corpus habebat,qucd cibc fuÃentabaturi lm mortalis enim non eget cibo nt^ potu.Cibus enim uirer prieÃabat,uitlt;e autem arbor medicina modo corruptie» non omntm prohibelat. Sic enim hemini erat quafi m* expugnabilis murus. Quid eà quod dicitur, Panem angelorGp^j,^ manducauir homo, ciim sngcli non egeantdbo. Ca, XX. Quippt |
|
CLVAESTIONVM veteris Zquot;^ Vippf ctimfint ndtur£ Ãmplicef, Cf potentid 7 fpinUli uigentesypdneni quent angelorum tp peUdt,Mlt;tnnlt;ie{l,M(tnntidutem interprétât turtquid cft hoe ?Videnteslt;iutemÃlij ifrdel,qudà femelt coriandri cdderefuper telrnm cdndidivm t diverunt dd inuicem,Quideà hoc ? quod in Hebrad linguddiciturt mdtthu. Hie ergopdnis dutcibui,non mUndi lege cfedtuf eà commixtione elententortm,fed defuper uenit fpiritdt lirdtioneprouifm. i^ecquidem m fupernis hdbebdturt quid corporibuf dlendis dd momentum dei uirtuti credt tut eÃ. Ideó dutem dtigeloru pdnis diélUf eü,qùid ed uirt tutecredtuseÃ,qud dngelicd ndturd fubÃÃit O' uiuitt Sinedeoenim nuUd uitd eÃ. Per id quod ergo decalouet niffedicituridngelorum,dióluteÃpdnis.Vtenim qudnt td O qudlid beneÃeid deiciredhetninem funt,memordt ret,Ãc locutus cÃ,ut grdtidt refirrent dgnofientes deot qui tdntdcurd firuos guberndt,uteit h£c 'm cdrneddhuc pcÃtit,à neeeÃe Ãerit,exhtbedtper qui uiuunt dngelh f.Corin. )à Dixit ApoÃolüt inter cieterd,PetrddUtem erdt ChriÃui utquid ChriÃiuirtutedqudfluxitdePetrd,Petrddppelt latut fit ChriÃut. Simili modo, O' quid mdnnd potet teÃdteeitituenitdecalo,mdnnd,id efi ChriÃut pdnit dicdtur.QuodtuncfiâMneiiitreifqUinunc in ecclefid cÃerturÃgurd fiifiè extÃimetur,ut ChriÃidnipopuli * qHoî in dngelis fignificduitfiripturdtpdnem mdnducdt rent homines,id rft ludti. quot;Et quid mdior grdtid eù nuct i. Cor. j qudin in Prophetis,0'libertdf ddtd per ChriÃum, quid libifpiricutdominijibi O'libertdt,dd compdrdtionein temporum à grdtidrumjChriÃidiüdngell diiüt funt quorum pdne,qui ChriÃus eü,fdtidti funt ïud£i, quos hominesdixit.Horum enimmdgis ChriÃus eR,quibus O'reueldtuseÃ,O'qui hoc nomine uocdri cenfentur. Duplici ergo genere poteà inteüigi fuprddiäd qu^eÃio, M O'pdnisdngelorum cceleÃwm didpoÃit,O' ChriÃid norim,fecundum ed qutedidd funt. Q.üid Gt ad irnà ginem Gmilirudinêdci fÅci(rehOrt7inem,fîCan rnulierima= go dcidicaturQuæftiOkXXI. Gcnef, âY Ocefiddimdginëdeifiidumeffehominem,quid J imiit imimfoecit,utficut db uno deo funt omnid itd O db uno homine omne genut humdnum,Similitudo dUtem hitc eü,ut quemddmodinndepdtreeÃÃliut,fic et deuiromulier,ut Uniitt principij duHoritdt conferuet tur.Sedfiliut inejfdbiliter O' 'mccmprehenfibiliter ndtus eà de deo pdtre,mulier dutem corpordliter,ficut legimus fig uiyQ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pgy ggffji ndtiuitdf oriretur,Pibui uero ideo ndtus eÃ,ut per ipfim fieret credturd. 1« hoc ergo diÃimile eÃ,i^am O de deo deut ndtus cÃ,de Uiroifiutem fÅmind,quid lÃic fimplicitdt efi,O' non potuitnifi fimt Grrytt. ) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;defimplici ndfiiifpiritus de fpiritu,deUi de deo. igi ±Cor.)) turuirimdgodeitÃ. Sic enimfcriplimi eil. 'Etfoecit deiis hominem,dü imdginem dei facit eim,Vnde O As ET NOVI TESTAMENT!. |
poÃolus,Vir quidem inquit non debet ueîdre cdput,cunt fit imdgô O' glorid dei,Hiulier dutem mquit uelet cdput Qudre i Quid non eà intdgo dei. Vnde denuo didt A« piÃiolut,iJiulieri dutemdocerenonpermittiturjie^do »â¢Tim».* inindrimuirivm. Qtn'dcft Vf dicat Salomon,ItiÃifica anis Eccie.j roam ruam ante obirum tiium. Et in pfalmOjNon iuftificabitur ait in côfpccfîu tuo omnis viuês. Pftim.H» Quæftio. XXIL H If iuftificdt dnimdm fudm dnte mortem, qui fpe uit£Ãturlt;econfequiturÃdemne moridtur imt pius.Sed Sdlomon de eo dicit qui fub lege uiuit O' non co uerfdtur iuÃe. Kuifmodt ergo fi corrigat dnimumut iut Ãieito uidtdmbulet,iuÃiÃcdt dnimdm fudm dnte morte. Siûomon enim proptet ludiciwn fùturtvm confiliu/m de» dit, ne quit indiligens circd fern peccdtismoridtur.Qdt uid uero de perfiÃione iuHicig locutUf eÃ,quid nemo tu Ãificdbitur dpud detim ut dignut promiÃione fit,tufi fite ritmortuuscumluÃicid. QuamdiuenimuiuitÃturu= rorummèritumnonhdbetddhucplenu.'Vnde dicit fdh MatA.,* Udtor, Quiperfiuerdueritufq; 'mfinem,hicfdluuserit. An ex traduce Gnt anime ficut et corpora. Quæftio xkin. INhoneÃumputoÃdicdnturdnim£ cumcorporibut generdrijUt dnimd ndfcdtur ex dnimd,quod nec dni» mdâipfi competit,dut à certe Ãngul£ caleÃes poteÃdtes fiil£ftmt,Oexipfis c£ter£ ndt£ funt,poteÃex und Ad£ dnimd credibile uideri edterds ndfci.Sed non con^ ucit,quid foil deo hoc poÃibile Ãit,ut Ãmplex generdret neccdterisconcederetur.QuodtdmmyÃieueà ineduf fd fdludtoris,ut non folum d folis genitlibus uel luddis, Uerumetidin db ipÃs qui ChriÃidnos fe dicunt 'meredidi bilcreputetur.Potinidnienim CT Arridnihdncfidèfper nunt, neccredunt deu generdffe,i^dmà eo tempore quo femindturcorpusetidmdnimd generdtur ex dnimd,de Addm coÃdm fubldtdm legimtis,non tdmen dnimdm nd^ tdm ex dnimd. Sedà cofid fecum hdbuit dnimdm,idm no ndtd eÃ,fed detrdäd 'm pdrtem.Sed nec hoc à riptüeÃ, Prophetd enim ZdchdricUinterc£terd,Qjii pldfnidUit Zrch.it (inquit)dnimdmhomini5ineum.Nec Pfduu dbl.isdif^â'*'^'* fentiens dit: Sic dicit dominus dttis qui facit te, O fin» Xit te in utero. Si ergo in utero Ãnguur, idm formdto corporitYibuitUr.Cum enim omnid mernbrdimpletcor^ pcruÃgurdtddicitur in(orpcre,VtfiiU[dqud cum fit Ãneefifigiâ¬,miÃfdtdmen 'muds figurdtdutde[ur,itd O' diiinideumfitndtMd 'u.corporea OÃmplex qudfi fir» mdturmcorpus,Ãnguldmiird uiuificdns. MoyÃs mdmfifi,ustrddiditdtiens,Siquispculferitmu» licrem in utero hdbentem,O' dbcrctuertt,fi fôrmdtîifite» rit,detdnimdm pro diumdji äUlem ir.fi»nidtum. firrit, muldletur pecunid,ut prolartt noh tÃedidm untefi» mS. |
LIBER
fî idm Ãrmdto corporiâddtur,non in conceptu cor^ pit cti femine dtriudtd, Nâfî eu femine dïa exiÃit^ex did midt£ ditima quotidi^ pereunt,cum fernen fluxu quo ddmnonproficitndtiuitdti.Sedà propiut refpicidmut uidebimut qutd fequidebeamut. ContempleinurÃiilurà Adx. In Adiw enim exemplum ddtum efl,ut ex eo inteb liglt;üur,quid iam Ãrmdtum corput dccepit dnimam.l^d potuerdtdnimdmlimoterriieddmifcere, GT ÃcÃrmdre corpuijSed rdtione 'mÃrmdbAtur,quid prtmum oporte^ bat domum compagindri,Gr Ãc hdbitdtorem indud. Afi ttimd certe quid fpiritut eÃ,m Ãcco hdbitdre non poteÃ, idea in fditguineÃrtur. Cum ergo corporit linidmentd compdildnonfierintubieriteinimdl AnÃrii udgdtur qudndiuimittdtur,cumrdtiotrdddtÃcddrtedm ut ani» met corput,non ut ociofd udgetur Æ Sed ex quo ietur di (dntqui dltud putdnt,ex mdre,dn ex faemind ? Si ex foes mind,non conuenie,quid dliud in exemplo eÃ. Proponut tnim ex uiro cum coÃdddtam crdiumdm. Quod mub tK rdtionibut mÃrmiri docuimus. VndeÃrte uidedtur ddri ex fcemind.mdxime propter fdludtorem quern fei-i mutÃne complexu cdrnit de fdndofpiritu itdtum ex fa mind.Qupd à drbitrdntur,plui ddntfaenitnis,duilori-tdtem eniin ui.ri mmutditt infamtiidm. Cum enim tdm corpornqudindnimieoriginem ex uiro dicdnt,conucr^ tuntfeutidquodpotiuteil,ex multere dicunt,idcÃd* nimdm,quod uero minut ex md fculo,td eÃ,corput, cum mdnifiÃum fit ordinem exempli 4 deo trdditi immutdri non poffe.
Qiiid eft,ut cum virSó mulier vna fint caro,vir imago dcifir,fit non foz= mina. Quaeftio.XXlIil.
VUiut fubÃdntit quidem funt uir GT mulier,GT in animd,^ in came,Sed grddu mdior eà uir,quid tx co eÃfamiiid,Ãcut dicit ApoÃolut. Cdput mulieris uir,Cduffd tnim mdiorem facit uiriint,non fubÃdiitid. N4I« CT (« uno corpore nidiord membrd funt O' mino* rd,non iuturd,fed ordmuttone.
Bphe.ç i.Cot.1)
Vf quid lofeph poft prophetiam adiurat 'â filios IfracI, vrcuni a deo liberaren» tufjCinercs eiusde Aegypto trâf ferrent. Qiiæftio.X.XV.
NCmociofeiÃud mdndaffe Jofeph Ãlijt îfrdël ,in dbfoluto eÃ,quid enim Prophetdre potuit,nà tm proutde locutut eÃe credendut eü. Cum enim ejfct in dei
credtoris deuottone propenÃor, feiens dutem db Aegy* ptijs fe coli cduÃd ddminiÃrdtionis,qud m mdgnd ege« Ãdte Aegyptum gubernduit poà exitum fuum errorem petiuitduÃrre,Certutudnitdteuulgimortuos mdgit ut deos uenersri q uiuos,ne ei defirretur debitut credtoriho nor. Hic ergo oÃendit fe liberum ÃiiÃcdUdnd fuperÃitio neAegyptiorum,qud!idone(uidei iniurium proÃcerct.
VN VS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Lxxxnn
cineres fuos trdnsÃrri mdnddiùt. Qupd quidem GT ApoÃolos inuenimut fecutos.Pdulus enimCT Bdrzwt-« Aifto-H cjwn ftcriÃcdri Ãbi ueUe uidijfent,fcientcs exofum hoc deo,fciderunt ueÃimentd fuddicentes , Quidfreitis, O'nos homines fumus uobis Ãmiles, oÃccompefcue« runtturbds.
Requiïendum de Helifco.an id quod dure petifleab Heliadifiîuseft , confe» cutusfir, Qiiæftio. XXVJ.
CVpidut fpiritu Helifeut Ãcienddrum uirtutum il kilut,exemplo mdgiÃri dcceptd Ãcultdte pofeen diquodcunq;uoluiÃct,dudrutdd bonum duplidterfpi« ritumÃbi ineÃe,qudm in mdgiÃro erdt poflulduit. Cui homodeiHelidf dit,DurepetiÃi.Auiditdteenimnonc5f 4 Reg-'« ÃderduitdifcipulumnoneÃe fupermdgiÃrum. Pkhdt tdmeu feiens iüum non dmbitione prtefemit glori£ hoc poÃuldÃe,refpondit,Attdmenà uideris me dbfumi dbs te,erit tibiÃc.Senfus hic ponderdndus eR. Subindignd« tus dutem cum dixiffet,C)urepetiÃi,fub!ecit, Si utderis mt tdmen dbfumi,erit tibiÃc.f^eq; negdÃe lUi uifus Ãie« rdt,oÃenddÃc tllifiiturumÃcut dignum erat,non Ãcut ipfepoÃulduerdt.^üultdenim fub inteüigi uult feriptu» rd,ut coUedus fenfus ex uerbis non Ãt rdtioni rcligioh is dduerfus.Uèi utiq^ durd petit!O,etiä nieritd debebdt amit« â tere,Sed quid cupidus boniÃcpoÃulduit, deus qui feit quid unicuiq^ ddnduin Ãt doni,priudri iUu non paffus eà mentis fuis.'Videdmus ituq^ à Hehic men tu ddmiiteret, ut 'tielifcus duplum donuin eins mereretur dccipere. Di« äum ndmq; rà a fpintufdiiilo per Zdchdridm,cuius me ritiÃiturus eÃet lohdnes,Veniet inquit in fpiritu GX uir« -hucx.f tuteHeli£,Pdrem ergo lohdnnem Heli£ oÃeiiditiOdo« minus dicit, Ncnic mdior inter natos mulierum Prophe tdlohanitcbaptiÃa. Nà dixit,omnibus maicr tÃÃoc eà £qudlemhdl£t,mdiorcm nonhabet.Pielids ergu pAr dli tÃ,nuUoutiqiminor,qucmodolitlif£usmaior illo esT-, cum Iohannes quo nemo maior eà pai Heli£Ãt,tlt;dih ut niensdddqudnvmtrdrÃtum,non acccepit honorem j-âcg.x eis ut potuiÃet trdnÃre,nià nominaÃet deum Plcli£,utp hoc dura petitio correpta u:deretur,dum non n:à nemi« ne iieli£ auditus eil,ne id quod dure petierat, accep'Ãt putdretur quod Ãon fuÃ'iceret pro temporis merito äi ⢠fpenfdtio fpiritus coneeÃa Heli£. Et h£c de qu£Ãiüne hdäeiuts diild.
Anphyronifta Samuelem excitauerir, fiC ,.Rcg.|8 ipfeabea vifusfit,£C locurusfitad Saul quae byftoria refert m !ibio gnorü. Qiiæft, XXVII.
INdignuÃeinus £Ãimo à fectidît uerbd hiÃori£ corné deturaÃöfus,Qufi entÃeripotrrat,utartemag!eddt traheretur uir, et natiuitate fÃäus,ct uit£ opibus luÃusi
Aut
Q^VAESTÃONVM VETERIS ET NOVl TESTAMENTE
Quid contradicendum hisfit qui fnund5 iftumab aeterno naturalitcr moueriin quiuntj nelt;^ initio, nett abohtio« ni obnoxium. Qpar»*
ftio. XXVIIL
Aut Ji non ätträäui tfttconlinÃt,(juod utrunt^; de uird iufto credere ab fur duin eft t Si entm Mttu ddduâiM eà nuUtim fujfrdgium hdbetiuftirid, Si dutem uolUntdriut^ (miÃt meritum fpiritdle,quod poÃtiu 'm cdrne quteÃue rdt,guod Udlde dbfurdum eÃ,quid hinc lt;jui iuÃut reces dit,permdnet iuÃut. Porro dutem hOc tà prieÃigitim fdthdnie,lt;juoutpluriK!OiÃUdt,etidnt bonos inpoteÃdte i. onri.i) Ãconfingit, Quod ApoÃolui inter cicterd dit, ipfe fdthdnds trdnsfigurdtfe 'm dngelum lucis. Vt enim erroremÃceret m quo Ciquot; ipfe gloridreturÃn hdbitu uis riiuÃi er nomine fe fubornduitut nihil proficere fpem qudm prgdicdbdnt dei cultoribus mentiretur,quddo hint exeutttes iuÃosfinxit in fud eÃfe ptdte. Sed hoc quofdd Ãllit,quod de morte SdulirÃliorumeius non Ãt mens titus,qUdà mdgnum Ãt didMo,dnte diem occdfum cors poris prduidere^cu Ãgnd quddd foledntdppdrere mori» turis.Quippe dquibus deiproteäiodmotduidetur,qud to mdgis didbolus quem dngelicd mdieÃdte fublimen 7ro phetied ordculdÃiffetrfldntur. De cuius ntdgnitudine ApoÃoluf dit. An igtiordtii dltitudinem Sdthdnæ t QuidmirumergoÃimm'mentempropemortem potuit prlt;cuidere,cum hoc ÃtundeÃllit,crÃm driptSte uult ddordri ? ISJdm tdntd hebetudinedemens effciltts eà Sdul utddphytonyÃfdmconÃ'geret.DeprdUdtus enim cduffd peccdti,ddhiecfeconfulitqult;eddmnduerdt. SedÃquis propter hyÃoridm,uted qute uerbii expritÃd funt putet nonpriietermittendd,nerdtio hyÃoriie 'mdnis Ãt,reäe Ãciet quidem,à tdmen minime iÃud dd Ueri rdpidt rdtio nemÃeddduifum cr'mteüedum. Sdul ndmq^ reprobus Ãäufjpoterdt bonum mteUeäum hdbere. HyÃoricus es nim mentem Sdul et hdbitum Simuelis defcripÃt,ed quee diitd er uifd funt exprimens,prtetermittens Ãuerd, dn fdlfd Ãnt,Ciuidenim dit ? Audieus 'm quo hdbitu effet ex iS citdtuSj'mtellexitinquithunceÃfeSdmuelem.Quidintels lixerit retulit,erquid non bené 'mteüexit contrd ferips turdm,dlium ddorduitqudm deum, er putdns Sdmues lem,ddcirduit didbolum,utÃuäiim fdUdei^ fuee hdberet fdthdnds. Hoc enim nititurutddoreturqudÃdeus. Si enim uere Sdmuel iüi dppdruiÃettnon utiq^ uir iuÃus per iuiÃÃetfe ddefrdri, qui prddicduerdt deum folum effeds dordndum.'Etquomodohomodei,quicum Abrdhdm m reÃigerio erdt,dicebdtdd uirum peÃilentite dignum drs doregehennlt;e,Crds mecum eris i His duobus titulis fubs tilitdtem fdUdciee fu£ prodidit bnprouidus fdthdnds,quid er ddordri fe permiÃt fub hdbitu er nomine Sdmuelis contrdlegem,er uirumpecedtispr/Ãtim, cum mdgnd diÃdiitidpeccdtorumer iuÃoi um Ãt,cum Sdmueleius fliÃimoÃturum mentitus eÃ, Verum pofeà uideri à de Sdmuelis nomine tdeedtur,quid Sdul cum didboloÃtu* rus erdt.Ad eum enim trdnfmigrduit, quem ddorduit. Semper enim didbolus fub ueldmine ldtens,proJit fe ditm td conÃngit qutc dbhorrednt, perfonisp quds fdUere ni» Htur,
MVndum dbtetemo conÃdreter nuUi debere fub ieäionem, improbdbile CT impoÃibile eà ,quê uidemustdntddiuerÃtdteextdre corporum,cum nihil diuinum erieternumpoÃiteffeniÃÃmplexin quonuBdl diuerÃtds uidedtur,fedÃtunitdS.Hdm CTuicesipfdstés porum non bene ferudt, ut non folum in temporibusuds rijs,Ãc et cotTdri/s confiet fubfidntijs,Ãd et m ipÃs uicis bus temporum,cum res £temd diuerÃtdtem dlhorredt, er nec tdäu necuifu cdpiendd utpoteincorpordlis, hit dutem paffioni obnoxius eÃ,quid nbsp;nbsp;dqud repugndt igni
er ignisà dmplidtusÃeritfuperdtaqudm,er terrdcu Ãtndturd dridd erÃigidd pdtitur incendium,qudà res corpordlis. Udq^ inconueniens tà mundtmi aternum di» cere,quem cum uidemus pdÃionifubiedltmt er per fee» ldfeneäutedeÃcere,credimus er Ãniri. Quideenfetde heminequimundtvmieternum putdtf Certehomocees pit in mundoÃne homine,ergo cuipreÃeiebdt dnnudû eunditds mMidi,dc Ãnedliqud prouidentidgenerdbdt. Et quemodo dtemus corruptibilid er mortdlid generd» bdt,(Umdeeternodebedt eternum exiÃere f Et quod uiÃbile eà er fentitur ertdngitur,quddudd(id uccdtur eternum i Et quod uicibustemporum tniniflrdtur ,it(l ut ipfd tempor d dliqudndo non feruentofficid fud, quos mododppeUdtureternum t Etemitds enimnoncorrus pitur,nec 'mmutdtur,
Qiiare odauodie mandatuiti eÃdrcutti* cidh Qijæftio. XXIX.
OCtduo die d ndtiuitdte idcirco preceptum eà cars cumcidi,quid iuxtdnumerum ercurriculd die» rum poà feptê ipfe rurfum primus 'mueniturqudà poà fdbbdtum,ut idm non cäduus hdbedtur, fed primus. Qjiid enim fdlusÃturd per Chrià um in primo die erdt priedrÃindtd,qui dominicus ideo dicitur,quid 'm eo rtfur rexit dominus qui eà poà fdbbdtum. Propterea fdlutis huiusfigurdincircumciÃoneddtdeÃ,ut qudfi renouds tiofieturdincircumeiÃonis legedinoÃeretur. Vtquid per Ãdem fdlMri hdberent homines,que primo die re fur redionis dominifirmdtd eÃfigurd huius rei indreums tiÃoneprimodteddtdeÃ,quettidm eÃet ÃgnumÃdti Abrdhte. integrd ergo cduffd eÃ,quidÃgnumpreteri» ticfideiprimo dieÃgndtgfigurd fuitÃture fideiprimo dieconÃdbilite.
In prouei btjsjiunus aifaccufator fui in primordioâfeftncnis ,quö iuflus, fi teccaf or.Qtiæftio.
XXX.
OMnisueritds iuÃicideÃ,qui enim conÃtetnr quod rÃ,iuÃus eÃ,ueritdtem enim loquitur.
Peccdtores dutem uindicemtesfud deliäd tufltÃcdri non poffunt.
LIBER. V N V î.
LXXXV
|
po^ffit Vndehumfmodi digneiufius dieitur,qui,pntin» etans peccatu fusim,refnittifibi utiq; pofiiilat, mifericor diam dei implorans. Seit enim dichim in lc^ : Confitere peceantua,utiujlificeris. QuideSlauteminprimordio ftrmonis confitri, nifi non coacTum fiteri, fed uolunta» rium ? QS'ï fni?« etiam timens deum fine peccato eR,cü Cf in cogtadone admifieantur delióhi, Cf aliquotiens pee terjMs muiti ? PoteA tarnen Cfdeeo did uel fintiri qui Cathecuminus dicitur, ut accedens adfidem iufiificetur. Cum eiwn petit immuari,fe fine dubio peccatorem con» fitetur ut iufiificetur. An cum mulicre, natura ferpens locutus fit,an adlu didîus ferpens diabolus cam feduxerir. Qiiac- ftio. XXXI. ZâX Vantum adhifioriampertinet, firpens natura diimseR,quia fapientior effetc£teris befiijs quas ficerat dominus deus fuper terram.Oe= mq; Cffintentiam dominus i ferpentem dedit. N4m (j«id mirafidiMus fapientiorerathefiijs : Dequodicit A» pofioius inter c£tera:An ignoratis altituihiem fathane? quot;vfijitdeo autem natura firpens fùidutdicereturtlli: Su» pra pectus Cf uentrem tuum repcs, rt terram edes om» nibus diebus uit£ tu£. Hoc lon^ fuît.i conditione fatha » n£,quia neq; corporeus esl,neq; mortalis : Et/i propius tffi'eiatur, uidebitur fententia data nihil obfiiiffe ferpen» A,fedmeoinquo fiîhtsesl,iujfiiseîlpermanere: Quia tnim minifltf fi^nis til fathan£ ad hominem fubiugtn» dnm,cui omnia deus fubiecerat, idcirco deus in ea fubie» ilionequa omnia homini fubiecerat, repreÃit elationem ferpmtis,quia caper at minifler ejfie faperbi£. Videbatur Math.,, enim homo fiiiusfub fir pente, per quein accepta confi» ko legem datam contempfit. Ci^miam autem firpeittes prudentes funt,confirmât in Euan^o donunus dicens: pfiote aftutiut ferpentes. Igtur quia claruituere fir pen» tern locutum effe cum Eua, illud fupereîi ut difiernatitr, in potuerit tarn prudens ejfie Cf afhitus, ut dolo jiUe» ret earn. Si enm c£xris bejiijs prudentior erat, non ta» men hontinibtts, quippe cum nu'lum animal rationale fit nifi homo. Itaq; ferpentem fubtilitatem ifiam compofuif» fie impofiibileefi.quamnis enim prudens dicatur,fed non titra naairam fuam. Nec fn/m (ieiifccrrft aut excogtat, out confihum capit, idcirco diabolum ejfie qui per ferpen tern inulierem circumuenit,dubium non efl Admifient tnimfie ferpenti, egt per iUum quafip orginum, ut ttec mdier occula Ciiaboii mteUigeret dohtm,feiens prüden» tè effe ferpentem,Ac per hoc corporaliter Datafenteiati fiiiritaliter m fitbanim cecidit,quia fenxnda reumte» mt. tdon enim ab homine data fententia efl,ut mnocen» tern Ãrte perimeret per errorem aut maliuolentia fid à deoquifiii utique nonpoxfl,uc fintentu eiuseumfo» Iwt aneat,qui reus efl. nbsp;Qna enim cum fit inuifibdis fiatbanas dolum corporaliter egt,corporalis uidetur da» t».fauentia,uciduin JfiricaUterteneat cuius fithuneU» |
dm fcntentidm : Nm proieéhis de ficrdtiÃintit cælorum fcdibM impudentiÃimut ÃithdKAs in terrant uolutatur ^meiis femper. SedÃrte dicatur : lit qua pu» tiU Ãn^ ferpens locutut eR admu'iereiit ? Serpentit utique ore. Si etum hodie non deÃnunt quilatratiK ca» nam inteüigint, nbsp;nbsp;luporum ulularum,cr barritum, Ele phantorum,et can turn gdüorum, qicm non ma radis adhacmtdier Ãcirepotuitcr inteUi^efibilum ferpen» tum,cumi}wltos fciamusauium uoces diÃernere i Ndw amp;nbsp;confiât diabolimeim lingua uticuiiK corptts intra» uerit,necaliter filieret iTiulicrcm ; Ac per hoc ftrpentK ore locutui eR per fcrpentem, Cumlegamnsapud Salomonern: Diues èC pauper obuiauerunt Gbi, fÅcir aurera proucr.4» ambos dominus, quomodo ergo per« fonarum accepriononefiapud dcnfQuæftio.XXXIl. Long; abfit à fi.lelium mentibus htec Impietatis afi firtio. tJain ficriptura ne pauperem cotemnendum doceret, CT diuitem honorificandum, ofiendit amborunt opificem effe deum. lion utiq; in pauperate diuitijs^ fed ineo quod fiint. Si enim ficultatibus ab inuicem dtfi» crêpant, non tarnen natura fubfiantta. Nec ni/w occafiones prouentus qaofdam ficiunt in mundo, cutt pro/fieros in diuitijs^aut infiuftos in paupertate,idcirco dcfiiiciendifant quos deus non i!lMninAuit,aut fujcipien» di,qaibus ueritas non dédit teflimonium. Contemnendi plane fiint, fed corrupmres tnorum Ct'ficrileÿ mle^t dçi,honorandi uero dili^ntes deum Cf difcipUn£cultolt;t rts. Hi enim diuites apud deum h;dgt;entur,quibonie conj uerfa'tionis fient, Cf quanto in mundo contempttbilio» res funt, tanto magis honorificemiores funt in cÅîo. IJam qui beneficium temporis habent in ainpliandisfi» cùltatibus ,firecognofiant, CfdeiinteUigmtuolunta^ tem ,quia terram omnibus dédit, Cf foletn fuum cunéHs oriri iubet, Zf plieuias indifiretas ejfandit. îniquitM autem temporis, aut fortuite occafionis, autindi^ntU quibufdam abnegit qu£deus omnibus dédit,ipfinûnii firant eis, ut perfinctentes deiuolimtatem, non folum i» mundo diuites fine, ne pauci tempons diuitiie excludant eetermts. lUi uero quos paupertatis caufa defibiciaidos putant,fi fiiturum deiindicium contemplantur, lüicfim* per diuites ernnt, ubi diuites feculie^bunt,paenitentes fipauperes nonfiifie. Cum Salomon dicat: Anni impiorûmi* nuenrur,quomodo ergo eft quod ui* Math.y J Vouer,, deamusimpios aliquanros 15* geuos. )uæftio.XXXlir. Dtgnum erat quidem omnes impios, non folum eb iushac luce carere, uerumetiainnecuniusmo* mciut temporis uia frui, qui condiioris fui immemoret Uit£totius auchriatem imputantcreatur£. Sedferiptu» ra hos impios alloquitur, qui cum fibdei le^agerettt, propenfiores m idolis trant, t'eiores enim funt etter is p tmpqtt |
Ct.v AESTI ON VM VETE. ET NO. TEST.
|
fmpij{,/iienttf fnim dcum errontetttrtentei turn, obtm perMt feruis. 'Et quod de hif diâtmÃt,probjt Apofto^ lus dictns : Scimus nutem quomant qutecu^que lex lo* quitur t his qui in le^ (iint loquitur, ffntiles iutem non â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;habmtur 'm numero uiuorwm. Kom.}. Quomodoidê Salomon: Deiis(inqiiir) fnorrem non fÅcitjCumalioloco dicat: Eccicf.» BonaSC mala,uitaSC mors,pà ti« perfasöfhoncnas adcofunr» Qiiænio. XXXIIII. N\^i dubium eR ïonA omnid ù deo effi : Mala dU* tem qu£ dixit,nobis mald funt, dum u'mdicdtur de nobis. PeeiM enim qiMmuis iu/k 'tt^itur,pdâenti tmf men nuld uidetur.^im ZSquot; per prophetum adpeccdtores loquitur deits dicens:Fiiaam uobis mala,id eü,poenis nos a^m. Via dutem et mars fie ddeoeÃl, quia le^m dédit, qutc feruantibus fe uitamprcnuttit,tontemptorihus ite^ ro mortem,fed tüam qult;e feeunda dicitur : Dû enim tinu quetnqueadiudicâtqùid mereaturab ipfoeü,fîueabfo-!^ lutio ad uitam,liue reatus admortem.i^on er^ 'muentor mortis eR,fed iudex,qutamortts audkrpeecatum eR. Qucmodo erg) deus poteratficere morte qui ncfcitpecf careiSed cm peecatis retribuit,ab ipfo diibt eR effemors, eu nt^nex ipfoÃt,fed ex hoc qui peccauit^Eadem ratione paupertas ZXdtuitù Ã. deo[unt. Cliùdam enim haben-^^ tes tmoran dei, luxuriant Ãesnunt, uitem prodi^m û ^unt,ab rpeno CT paupereoculum noauertunt,huifmo^ di cremen, ûÃctumt loncrum. Scriptutn e/l enim 'tn pro^ uerbijs ; Pauperatem Z!quot; igncbdttatem auÃrt difcipli^, na. At hi qui timorem det ncn habent fclunus uiuau et CT e^num deÃndemes, Ãcut fcriptum eil : Izi inopia e» runt,non folum ncgli^ntes zr improuidi circa fe,ueru9 etiain contempmres datlt;e le^s. Hoc tnodofoecit deus pau peres ac diuites. nbsp;nbsp;Quia dum cfÃnÃo legis parit eÿfla» tem,a deo fieri dicitur auikre legis. Et cum aliqui'^ter» rare cbfciplinam legis cuÃ. dMtt, à deo auâere legis di^ uitesfiunt. Rfs »? nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Daiiid Saul poftqiiam dciis abcorccclînChriftiimdommiim uo» lt;at SC honorem deferret.Qiiac« Ãto. XXXV, Non nefeius Dauid diumameÃe traditicmem in officio ordinis regalis, idcirce Saul in eademad» hue traditionspoÃtuin hoKorificat,nedeo tniuriamÃ^ cere uideretur, quilts ordiiubus honorem deereuit :Dei enim ima^nèhabet rex epifcopus Chrtfit.Quädiu n g3 i Kem* I ; ti traditicneeii,honorädus eil :Sino jtptcrfeuel ,ppter ordinë. Vnde Apc fiolus: Ommhusinquitpotifltitihu fub limioribus fubditi cfkte.Ho eH potefl!'.t,nià à deo.Quie tnimfunt,à deoordinata junt. Htnc rÃut gintilcm m potejhte tarnenpeÃtum honorificannts,licetip/eindif gnusÃt,qui deiordinem tenents gratiosaÿt diabolo: Potejhs enim exi^t, quiamereturlwnoTem. Ham idto Pharaoni Ãtur^Ãmis fomnium reuelatutn eÃ, CT Nlt;*« buchodonofor alijs fecum aÃiflmtibits folusfilium dei uiiâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Æ |
dit 'm camino ignis , non uti^ mtrito fuo, quim idolo fes adorari uoluit,fed merm ordinis regilis. Si anima que peccauerit.ipfa morief,quid eftur Acharfiliire Charmipcccauerit,0£^ trigintafex uiri occifi funt in caufaeius. Quæ* ftio. XXXVI. AD'o fenfu feriptura locuta eà quam propoÃtwm eil. Hon enim de hoc morte quie communis uti^ omnibus eil dixit, fed de ilia qu^e appellatur fecunda. Ucee enim peccatores fufcipit,iUis aut quiinpugna mor tuifuntnon peccatum Acharredditum eil, fedobfiiitil^: lis ne inproteihene diuina adiuti inualefcermt hcflibus, Hec enim eau fa Achar 'mfirmati funt, fed dei auxiliomit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' rume miiniti,ut du Ãrtiter Ãcere nequeunt,occidermtur. Ham paucifrerunt contra multos,unde ZT fuptratt nof. fcuntur. Huüa erg) 'miuffcia jn uoluntatedeieil,i« pot teÃtite enim habet à adiuuare unit, ut à affuerit^ miferi» corsÃt,à noluerit tuÃis : Nee eif» i» talibus debitor eil, ut teneatur cbnoxius.Hinc eà quad ïèftis ebtriÃatus fei» dit ueÃmenta fiu., intelligrns non fine caufa deum iMx^ liumfuumfubtraxiÃe. Quid eft ut mtlFa mors inlacob uencrit in IfraeljCum Iacob ipfedidus fit liracl, Quarftio, XXXVIl. VHius populi duo nomtna pofuit, ut ex nomintbut meriaeoram poÃint inteU^ HamHtiq^ quilf» ra'él cognominatus eil ,prius Iacob dicebatur. CoBu» ihns enim cu faludtore,intell(xit deum eÃe quem Ãrecie^^'^* , corporis uidebat, ideoque appcllatus eà hemo uident deum. Populum er^ quem lacob nuncupat hoc loco, Ziâ in haccaufaearnalemfignifieat, que modo notrnna qute à parittiibus impenuntut : Sed hi,id eil, ludiei propter mala opera non ifraclitce diihÃtnt, quia uaceis öquot; lueis faenfieabantin Samaria Ãudio ZT imperio Hieroboam régis. iBe autem populus qui in Hierofolymis in templo donunihoÃas effÃrebatperfaeerdotes, dei ifraelappel* latus eil. Samaria er^ propter impietitim fuam tradia, fà captùnati morti : Hierufalem autem referuaa eil,propter quod habuit régis diligentet deum. nbsp;nbsp;At ubi autem zr ipfaHierufalemimpietatemfecutaeil Sama* riæ, fentetu ia iHam conprehendit data in Samariain. Ideo erg) dtlt;^m eil : Mifitdeus mortem in Iaeob,id eH in populum Samarice, quicamAliter conuerfatus eiljt* cut fupra diximus. Et uenit in ifrael, hoc eil inpopuof luin Hierufalem, quia idolatriam fecuta (il,imirata fa^ mariam,ut finitlimcdo abduceretur tn captiuitatem â Habuchonoforficut Samaria a Salmanafar rege Af* fy riorum. nbsp;nbsp;Hrc eflaperta fensentiadata mails,zriu* uetut bonos dum defierint eÃet iuÃ. tiiÃa enim mort in Iacob, Ãcut fupra oÃenjuta eit, peruend ia ifrelnoit prietrr» |
LIBER V N V S, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LXXXVI
pr^tertnittens Sxnurîdm. Sed Jum cdufd lt;)m nti/Jd ell il! SxrMrùm inuenttt eH in Kierufdlem, miff'd iüuc uenit C in eimt locum quo eddem res erdt, quid uindichx cm^ fdm fequitur non difcernens perfondm.
Sieqiius SC inukisnonhabcnt întcllcdl3, quanto magis terra res fine fenfii, quid ergo eft ut dicatur terra be ncdiceredominum.Qiiaeâ ftio. XXX VIII.
On fH/ic inteUig^iidum ut fondnt uerbd » opus eH enimquód licet muiumjit,cldmdre dicitur
Idudem crcdtoris, horaturenim dfficientes fe benedicere op!ficem,/ïcut ii^omneuds benecompofftum Iduddtdro
Pfalm. ±9
äficem. QU'ppecum le^tur in Pfdlmis: I^lunquid confiatbitur tibi puluis, iut dnnunciibit ueriatem tudmi
I/i omnt eri^ infenfda fubftintid, non uoluntdS qu£ uti» que nuUd eü, fed operd bcnedicuntdulhrem. Si dutem ffirialiter uis hoe dccipere, per terrdm hominem Ãgni^ ficdtum inteUi^ffecundum diéhim prophete : Memento rnim dit domine, quonidin terrd fumus, quem operd cre^ dture in Idudem coiiditoris fui prorumpere exhor*
WtiHh.jf
£Uc.f4
Qiiid eft quod ïegitur in Salomone: Spes cftinquititenebrls.-Mefioreft,cam's uiuusleone mortuo. Quæ«
ftio. XXXIX.
TErtffcrif ^ntilitdtem in ignordntid ÃgniÃcdnf.
Spemer^ mdiorem in gtntili populo e/fequdnt in dpofldtd uult inteüiff per id quod fubiccit dicens : Meltor eH ednis uiuus leone mortuo, quidÃcut leo om« nibusftfisÃrtioreü.itd ChrifiidnitdS omnibus felhs. Si quis er^ db hdc defUterit dntittit fdlutem, itd ut dete-s rior ^ntili Ãt : Polcft enim Ãeri ut creddt ^ntilis, CT de quirdt fdlutem qudm perdidit dpoÃdtd. Atà non creddt ddhuc peior eli dpoÃdtd, quid deterius eH dnuÃiffifdlu^ tem qttdm non hdbuiffe. Cdnem dutem gentilemÃgniÃ^ cdtum fdludtor oÃmdit dicens : No» licet dccipere pd^ nemÃliorum ZT mittereednibus.
Quid eft quod dicit prophetaL ç tare fte * rilis quae non pan's, erumpeamp;Texclama quae non parturis, quia multi filij de^« ferte magis qua eius que habet uirum. Qiiæftio. XL.
Vonidm filij Hierufdlem terrene dpoÃntd
J nbsp;nbsp;uerunt d deo, non poteH hime ^udium de^
fcribi,fed mÅror. Ad opprobrium crggt; huius Hierufdlem prophetd illdm fuperiorem Hierufia lem letdri debere dicit,qud,m Apoflolus mdtrem noÃirdin dppe'ddt,quidÃne ^iniru CT doloribus nuilto pluresÃli» os hdbet qudm hecque cam Idchrymis gcnerdtcdrnds liter,iuieos utiq;,iÃddutem ChrijHditosperfidemJfiiri* tdliter :Quimideodefertdm dicit,quidipfseHuitdqud deferuit Addm pritmis, ZT fecutus eH mortem. Civm re^ ffnerdiKur er^ homines, reuertuntur dd edm qudm de*
feruerdnt uitdtn.Hec uitd Chriflits eH, quid ipfe dicit: P^fumuitd. ISH ZSâdeuspdter uitd, quid dit dominus : roh. 14.' Sicuthdbetpdteruitdm,itd déditfiliouitdm. Sine dub:o Zr ffiritus fdnfhts uitd eH, dicente domino : Cluid de meo inquit dccipiet : De «(ta utique qui dccipit, uitd eH, tres er^ funt und uitd. Hec eR uitd per cuius fidem re* pnerdinur. tpfd eR tndter nofiird ficut in Geneà leÿ* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
mu;,quid ipfd,id eR uitd eR mdter omnium uiuorum : Qui funt qui uiuîint,nifi quicredunti
An fpûs quifuper aquas ferebatur, fpirf» tus faniftus intclligatur,quia diiftum cft .âSpiritusdei ferebatur fuper aquas. Qiiæftio.XLI.
SI uidetur hic errdffi in ifld fenteittid, non eR dceipitt mdumquôddixit: ideo , ZXè quibufddm ffgt;iritus fdticius effe putdtur,quid deiffiritus leg,tur effîe. intuli» dd dutem ZX induis dffertio eR,non folum enim or do hoc nonpdtitt/r, zrrdtiodbnuit,fed ZTuerbd ipfd infirrmi, probdntur dd cdufim iffim dffruenddm ; Hdm his uer* bisfi-equenter aliudinuenimusÃgnificdtum'mleff. in* ter ceterd dutem dit dominus deus dicens : Hon perntd* nebitffiritus meus inhominibitsillis,quidfuntedro: Et Genet.d 'tn fubieRis : s ed deledm inquit omind db homine ufque dd pecus. Proptered quid dituuium ffllurus erdt ffper terrdin, nunquid ffiritiis fdiiéhis poteR inteHigif Non* ne dednimabiislocuttiseR iNdm non folumnoflre ani* meff)iritusdiciintur,fcd etpecorum. Sicenim feriptunt eR : Et mortud eR omnis cdro in dqiid, in qiid erdtffiiri* tus uite. Et II! Ezechiele prophetd fie diihm eR, dum dereÃrmdtionebominumpromittit deusdicens:H£cdi* Genet,:* cit dominus deus oÃibits iÃis : Extenddm fuper uos cu* tem Zf ddbo in uobisffiritil mcum Zf uiuctis. Nunquid j de finäo Ifiiritu locutus eR Zf nondednimd Æ omnia quidemcceleflidffiritus fumt,fed difÃruntdb intiicem, Zfdeusjfiiriti(seR,fedlon^dliter. Omnisitdq;ffiritus rohin.4 dei eR, nun tdmen deus eR,niÃffiiritus qui de ipfo eR ; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
Cuius Ãgnifiedtio h£c eR ut fdnlhis diedtur ; Ndm Zf homines filij deiuccdntur, Zf ChriÃus diciturfilius dei, fed interudUu eR,quid hic uerus eR,iüiddoptiui: Sic quo 1 que ZfinterffiritudeidiuerÃtdseR,ffiritusenimfdn* éhs dedeo eR Zf confubfldntidlis ei,reliqui ueroffiritus dei effe dicuntur,fed credturd funt. Cum fuper dqudsffi ritdkm credturdm effe trdddt ratio,et qu£ fuper fe hdbe* at potiorem credturdm dlterdm, quid credturd d credturd diffrrtincldritate,quicquidenim prope federn deidcce* ,,çori,,ç diturcldriordfuntmimlkrid. Vndedicit R.dphdéîdnge* lus inter c£terd: E^ fum inquitunus ex fiptêdngelis Tobîaja fduRis quidÃinws Zfeouerfdmurdnte tnaiefftem dei. Cur angelus miifus loquiad Moyfenin
ignCjSt.' in riibo apparuit in Exoa» monte. Qijæftio.XLII.
Deus excelfus eR,dignum er^ fuit ut in dito dppd reret.f.in loco qui uicinus eR cotlo Et quid ignis jemperfuperiurd appétitfurfumcrefcendoddcoelu,i eo b » debuii
lt;VV AESTI ON VM coélorum dominuf äppärere lt;jui de humo id fuper nA contendit. Jn rubo uero caufa forcit utAppAreretde^ licioru, qwA enim ptccAtoru cAuffitm le^ defcendert^ dAte. SpinA! Aut in peccAtiifigntfcAiuur, (juia fufÃrMi inciuit utf cret MiÃ/acitAut/finiis: Et lex jkhm um-= f nbsp;nbsp;dicAre non uenerAt fed prim oÃindere, idea igiiif rubum
non coinbuÃit,ide^l, daa lex non foccit reos de prA'lrrito peccAtoref. Nura Oâ quiA peocAtAtn non funt denAtura, fed ex Accedenti, Rubi, idelb, ff inArum nuiteriA non hAlt;: bet rAdicem /finis Arm: tAm. R Atione er^ /Ãélum tü,ut itA dcminm AppAreret Moyp.
Gcnc.ii Cum fciamus Abraham prohibitüa dco ncfilium fuum in')molaret,quarelepfccü fiijam fuS libarct non cft prohibiriis, fcdhumano fan^ume deo uotiS exokiir. QiJæi»
ftio.XLin.
TK ÃvItuminteruAlîumellintercAufAmAbrAhiecr 2_V nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Primo ijuidem AbrAhAm legtimc nA^
tm esl,kpteuero/furiiis,erAtenim fliiismeretricis.De-» »«i/e AbrAham coiiucrftticnis ophmte, JepK Autem prm= ccps lAtrctuim. AbrubAm uir iufbcs er in temptAtiione probAtASjin iepte am nullum iufhdje tcÃ:gt;noniwr,.AhrAy htc itAq; prAceptum eil ,utfibum fuwndeooffrrret,ut c/irnderetur honumbus quAUtu deo crederet AbrohAm, qui nocÃlium fuum iubauc eo dubimuit occidere. Qui eni cotrA tnundiÃ'-e no fei eu potuerit,fÃcere de /hrilt er Atiieub, non fuit Ambiguum, quod contrA mundi rAtionè peffet eum fuf(itAreÃmortuts,boc fick cumulAtuseH luÃiciA A brAhAm. ofltndit en im deus,quiA non fAiigui^ nem pueri popofcerAt,fed ut frtnulw fuus AbrAhAm hoc 'fidh Auibiorfi(ret,dil.g(ntes enim fe Aliquid pAti uiilt,ut j iuÃeiUosprcmcuereuideütur. EiAmleptehomo/icino» â â rofus er improuiduspultA dcuoUone ntunus deo promitâ pt dicensâ.Quiequid m:hi redeunti à ctede cccurreritAnte cÃiA danus me£,hoc ofiirAm deo, Eunquid coaÃIus de= uouit,AUt tutnquid intellexitquomodo deberet uotum û cere i Quid enim à cAuis tUi am Apnus occurri/fct,qMd dominus offirri prohibait, AutppHus Aliénas, Autfîu^: xor ut in dclore Alieno exultAns redderet uotum ? Idcir» co 'tmprouide menti quód in alienÃperniciem deuouerAt, in illum ipfum iudicio diuino retortu eA, V ufh; Adeo in fenfiüis fuit lepte,ut nee pc/kA jhltefe deucuiffe cognofs cerct,Ht error eius qui Ab pfo coeperAt,per ipfum emetic dAretur : Jnteüigcre enim debuit deum non tali fAcrtpcio deledhtri ,cr ro^re pro PulticiA ftuerAliudof/irre^ contTA legem non e/fet, fedpdelem fe pre/btitÃihispAr^ ricidA.cum con/ktpdem-PultAm non folum minime pro^ de/ft,fed obr/fe. I« cAufA itAq^ plix fu£ ipfe mAdbr tus eih, unde et deus à ali fAcripcio diÃimulAMt. Si enin hoe pro hibuiffet,Aliud eÃerreftbi ilium uoluilfeuideretur,cufci rot ut indignum non debere illum offirre : EiliA Aut eiut hierum foecit,quiA enim innccens in mAlispAtris mortuA ePfpcenAcAruitinfiri,qu()ddiu forte uiuendt Adipifci
VETE. ET NO. TEST.
nequiffet. Vt AUtem triumphus ui^ori£ lepte profeque^ retur,non meritum eiuspcitjurq^ populi, nee enim le^^ tur fupplices iHos paffe deo utdareteis depnforem. Aut nunquid ipfum inepte domi nus miÃt, am Allocutut eH f Sed quiA AHophyli deos fuos lAiidAbAUt, qudÃqui fubiedhs lUis foecerAtplios ifrAol uituperAntes deum A* fcrubif jidurco propter honorem nonunisfui deus uindit cAuit in Allophylos,fi non propter iÃos uelpropter me» ritum AbrAh£ GT fuum culmcn. Aut nunquid quiuffi» ritutdomint infiliitin SAUfonem mtretricAntem,dignut dicitur cum hoc Ãdhim mteUi^tur Ad AUophylorum perniciem.
Quomodo oftendipodef ex prophetara teftimonioiam innouo teftamentoagen tibus recepro, promiflionem quam dc* US Abrahe foccerat per ChriÃi aduenrum eflê corcplctS,
Q^iasftio. XLllir.
Scriptum ep in E/aIa prophen ;E)cmas mtA domut orAüonis uoc Abitur emmbut ^ntibus. Sed Ãrte dicÃt lud£idcmusdei, ideP Syne^^gtommbuspAtet,Necr»» mdmur, itA tAmen ut peut femper circuwdà Applicett^ turAdle^m : Lexeorum ePquAiuÃipint more Abrd» h£ circttncidi.Hihil er^ ncutim hoc exemplo prophétie poterituideri,quiAexqUAcunqi ffntequis ueniensnon ePprohibitus AdiutJgere fele^ AbtxcrdioiudAifmi. Ni» hil nowim (t prephetA difhim poterit tflimAri, immo fu» pPue,à femper ÃdnuÃifunt feruire gr ntilesdeo AbrAh£, nec (JicfUAndo prohibitiinueniuntur : Etuerum eP,quiA fub'qcientesfele^nunquAimnon fufeeptiprobAntur. Si igitur h£c itx fumt,fKperÃue uidetur ddmonuiffe prophe» tA quid ftmtl trddituin caÃoditu femper : Et An quit tAm hrbes potent inueniri, qui dicAt tAntum prophetdn rem fupn fluAtn CT indnem locMum,ncfcio,cui totum Ãb uel Audire CT non prohibere ; Nura cli luddicus Miq^ po» pulus propter peccAtd qu£ in deum delinquebant. Ab ido lis fuffrd^A requirtntes, d prophetis fept correpti,pani tentie iter ingredi noUent,ut reuertereniur dd deu,Ad ex probrAtionë ilioru domu fudm deus Aperturii feomnibut pntibut dd orÃdii ÃgniÃcAuit, ut AbdicAtis Iudris,Alios i loco iHorum poÃturum fe oflenderet. ÃAmà femper dd» mffefunt ÿntes Ad legem,Ãcut fuprd diPu eP,quoma» do hoc prophttt dicebdt fùturu, nià quid Aliud Ãgniû ciuitqudm prieceptaerdt priust Nozi enimpcffetdicere derequ£quotidieÃebAt,quidfittirderAt. VndemAniÃgt;= flum eP iflud dd necem preÃcere ]ud£crum,quibus oÃen ditprophetA,qucd dlij his amotis uocÃdi t/f ntAcreciep turi donu gratuedei quodpromiÃumÃerAtluddis, QuidÃtAutprem ffum, EÃiAx prophetddecetdicens: Veniet ex Sion qui eripiet AuertAt impietati db iAccb, Gquot; hoc iüis à me diitum te/kmentum. Igtur hoc tefkme» tum eP abolitio peccAtorum. Hoc eP tefknuntum »ouït quod promiffum eP po- Hieremiam dicenrem : Ecce ue» Hiat-tf oient diet dtoit dominât ej confummdbo domui ifrdA et doimi
LÃBER VNVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LXXXVn
|
domui ïuth. tilhmeitüM nottïtm, wn ficundü tefl^imen^ tum quod di/pofui pxtribut illorum 'm die qM, apprahen diiiMnum ittorumut educerem illos de terrd Aegypti, quiiipà non permdnferunt'tnteÃumeittomeoieye^ «fi glexi eos dicit daminus.Hlt;eceÃ: pr£UAricitto iUoru quü:gt; do fiinuhtcrum ui(ultfoecerunt,ttmc teflAmentu eius cor^ ) i ruparunt. Vnde ZT a,bul£ 'm quibus ditn lexfrerut, fub monte cofruil£ fttnt,ex eo quad grduioru pr£ceptA mes fueriint dccipere. Sedquidclemens ZT ntifericors deut eÃ, promiÃt per prophetds mutdrefele^m, ut uliud tc^ flAntent'Mt ddret quod difÃrret db eo quöd dederdt pri^s us,ut nà folum quód grdue ernt inutdret, fed ZT iUd qu£ t fi^rd ddO, crdnt,ideä. Sdbbdtu ZT circumdÃo,ut quid diu preÃt efdnt, per omnid releudti fupplices deogrdtids dgerent. Et quid in pr£:tdricdtione pdternA durdntes dni mos db idolis duertere gt;wluerunt,^ntes cum reÃduis qui fidem feriiduerunt,teÃ3,meittofruiquod Ãtturumdixerdt contejhtur,ut duplici modo grdudti excrucidrentuf per« iud£i, ZT dd tempus enim grdUdti Ãmt pr£ceplis, ZT in Ãiturum congruds pÅnds exoluent ,quid neq; 'm uete« ri,ncq; 'm nouo teÃamento fideles inuertti fu/itt. Ÿiountn er^ teftAmentum ddrefe dixit,utceÃdretuetus quod dd« tum erdt pdtribus: Ac pro hoc qui m hoc teÃAmento fer« uitdeo, neq; Sdbbdtum, neq; neomenids,nequecircumci« Ãonem cu/kdit, neq; efcdrum difcretiones, fed tdtum dei hdbet timorem 'm fide, quid non ex le^ iuÃificdbitur, fed Ahicuk.i txfide, dicente AbdcuPprophetd: C^uid iuÃusex fide uiuet : Et non utiq; idm multis utdtur pr£ceptis ad de« m protnerendum,fedpducis : Efdid iterum de hoc fenfu eadem dicente : Ait enim : Sifiterit numerus filiorum îf« rael tAnqudm arena mAris,reliqui£ eorum fdlu£ fient. 'Verbum enim cofummans ZT breuians 'm £quitAte, quid uerbii brcucatü ficiet dominus i untuerfo orbe : R eliquis qui 'm fide promtÃionis perfeuerduerint££teris diffiden« tibas,breuidtam legis uerbum oÃendit,hoc eü nouum tie ÃAincntumquodpromiÃt : C^uód non aliter teÃAmen« tum diceretur, nià Ãmili modo etixm hoc fan^inis teÃi« momofirntaretur, Ãcut ZTteÃAmentum uetus,ut nomen unumÃt utriufi'te, fed 'm ueteri multA, i« nouo autem pducdÃnt pr£ceptd,Ãcut promiÃt. Vt quid Abrahim pdtremmu!.tirum gentium futurum dixerateodemmo« doiuÃiÃcdrentur zTfilif,(tcutfuerdtiuÃficdtus ZTpdter utcejfintibus qu£poilfidem Abrdh£coeperdt,fufcipi« entes fidem per quam iuÃific.itiis eil idem^Abraham, filij eÃf;nt Abrdh£,Ãcutdiihlmeilddomito. QUÃdquidem necmirumnecinauditum eil,utÃne curd Sdbbdft ZTcir» tumcifione ZT reliquis huiufmodi minddtis iuÃificentur Goief, {⢠homines.^cc enim per hoc placit deo Enoch, ut trdnfÃr Snd fr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hocferuddo m diluuio folus muentus eà |
ittÃis,neq; ipfe Abraham poÃqudiin circumdfus eÃ, iu« Gal».}, fuficdtus eÃ. Credidit mquit Abrdhdm deo, zTreputd« turn eà ei ad iuÃiciam. Tune circumdfus eÃ,utÃgnum effetmeo,quidcrediditcumfenioreffet fdiuin fehdbi« turum, Hon erg) arcumdÃo commendat Abraham,fed fides, ideotf; credentibtis fufficit fides ad iuÃificdtionem, ut filifÃnt Abrdh£ 'mftde,non fW circumciÃone,quid h'is non eà opus dreumcifione. No en'mt hoc creditur quod credidit Abraham. ïud£i aut idcirco iuÃifunt circumda dit,ut fidei Abrah£ Ãgnum hdberent,no fu£fidei,fed ut ftlij eins fectimdum edrnem fdrentur, à aut credant erut filijeius ZTmiuÃificdtione. QuidenimprodeÃdicitfi^ hum potentis eu qui impotentÃt, nià quia magis obeà ? Dedecus eÃeni 'mdyti ZT glorioà filiu efÃÃne honore: Ham 'mtantum circumdÃocarnis nuUiusmeritieÃ,ut umdicaturum fe dicat deus per Hieremiam prophetd in omnes circumcifos pr£putio,à nonfiierint drcudÃcor« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' de. lüis aut non mdignatur qui dreumdà corde pr£pu« tiati funt carne,quia nemo fine cordis dreumcifione pla« cuit deo. Qwcmiq; er^ dreumdfi fimt carne,genus fi« gnificont Abrah£ iuxtacarnem, na qui dreumdfi fumt corde,fignificant gtnus dei fecumdum fidem,quia circu« cifi omni numdano errore deum profitenturparentem. Quid frgj prodeà carnis circumcifio,fi cum fides defue rit m ïud£o ad meritum Abrah£ peruenire non poterit? Aut quid obeà pr£puttum, eit nemo nifi qui £inulus Ãai erit fidei Abrah£ » peruenitad iuÃiciam eius ? Superflue i^tur gloriantur de carnis dreumcifione cum uideant il lam apud deum meritum no habere : Et fi,ficut eà ofien« fum,mclius eà fidem habere quam drcumcifonem,meli«i oresfumt ^utiles ludxis,quiaiÃi fidemhabent,lud£i circumcifionem. Et quos putas magis agnofeat, filios Abraham qui iuxta carnem fimiles iUifunt, an qui in fi« dei Sed Abrah£ fides teÃimoniumperhibet: Ac per hoc non in carne,fed in fide gloriatur. Ideoq; iÃos filios fuf« cepitquosuidetimitatores effeglori£fu£: Quomodo enim ihos poteà appellare filios 'a quibus uidet abhorre« re,unde placuit deo ZT iuÃficatus eà i Hon er^ filios fuos,fed inimicos poterit uendicare : Jntiidi enim eius ui« dëtur jfiernentes fidem per quam glorificatus eÃ. Hec mirum fi ïud£idiffidentes, deprehendantur minime fuf« cipientes noiium teÃAmentum, cum fdamus illos nec in ueteri fidffefideles : Semper enim contra de» rebelles ZT contumelioà fiierunt, unde talia precepta acceperunt p qu£ceruices illorum qu£inflexibi[es erat premerent, Hunquam enim bona de deo fperare uoluerunt, cuius tanta beneficia etuirtutes tam mirandas agnouerantur. nine eà unde inter cetera dicit Eztehiel propheta : Le« uaui manum meam in defer to inter eos ut difper^rentur inter ^ntes, zT diffeminarentur inre^onibus, eo quod iuÃificationes meas non facerunt, ZT precepta mea re« pulerunf : Et in fubieÃistE^ dediUlis pr£cepta nobo« na,ZT iuÃiftcationes in quibus non uiuent in eis: oÃendit qua caufa data fintiUisprecepta ZT tarn aÃ!era,ut quia ingrati tantis bonis extiterimt, diihnte iuÃieia precep« tis feuerioribis premerentur : idcirco non bona ea dixit cum iuÃa fiin, quia no illis ad iuÃificatione proficiebant, fed ad exitiu. Et poena licet digne illata patienti,tamè bo« M nm eÃ.Poà h£c tarnen quia pius eà deus nowim tzi« p } flAmentunt |
|
lt;X,V AESTI ON VM flamentum daturu fe promiÃt, 'm (juoabbrfuiatto ÃJbi, le gii iu/bfiaret credeutes. Sicut iu/bficdtuf efl A^ahim utceffxntibtK neomeniji Z^^ SabbAto ZJquot; circumc^neet tueteris preceptis,tton qutenAturalis legK fwHt,idefiho9 micidium^Adulteritimt C^t!ilid,iaii^ficarentur ut Abif rdhdm. R enowata enimfideAbrdhlt;£ omind uoluit afft* rt, ut tdletempm effet qudltfùerdtefUAndo crediditAbs rahamSedfvrtedicdnt ludtei: Si ed qute à Nlcfeddtd fnttt ecffdre di^ fimt per dbbreuà dttonem legis,nunlt;juid cir cumaÃo d Moyfe ddtd rfl ut ceffet i Ac per hocÃgnum pdtrii noftri hdbemut,(}uidfumusÃli] Abrdhte, quod propter te/bmonium geutris ceffre non debet. T empöre quidem fuo ferudnddfi(iteircunKifo,ide^,d!Uequdm no unm ti/kMMntum ddretur quod promffum erdt. At ubi deigrdhd pne/bute oncrd legis ceffdre luffd fustt^ quid opus efi circumcidi ? ide ire o dutem noud, lex ddtd eilt id efly JpiritdliSyUt eefftrent edrttdlidy fufcipientes edm Ãgnum ei/HS dcciperent ,ut feut in uerteri te/hmento Abrdh^ fignum hdbuerunt ex quoceepit te/hmentu ue^ tuSyitd exmnouoÃgttumhabcdntfaludtoriSiquinouite fb.nnntieonÃitutorefi. Quemadmodu enimtx Abrahi hebrdidietiÃent ,Ãc Ãtr ex ChnÃoChriÃidnidkuntur. Quicumq^ er^ ddhuc iiebrieidieuntur,ncmimtlt;fiamè^ tuin quód premiÃt deus nonreceperumt, beneficiu CT «h fericordidm deiin irritum dedueètes. Qui populu Ãtum idm non hcwiitis iicminejeolens cenferi,fubÃli] fuinomi^ ne ecnÃituere lUosdignc.tusefl. Qudig:turduddeiddi» awt iudtei no iicÃrd nos h geuti, fed fud,cum diedtDd-= uid : ConÃtebn' tibiiriff^ntibus : Etiterum. Epuldtnini gentes eum populo eins. Et adüieremiam proplietam di cit dominus. Priufqutim te Ãi mdreminuteroyncuiteyey Kâfrc., antequdin exires de wilud,fdi:£liÃcdui te, prophetdm in g:niibus pefui teAuddiftnus certeproprids habet Ãg» tufieationes : Auteiiim popatlus iÃein ideobÃguifedtur» dut in Same ria, aut itt Elierufalem,dutin lud^ea^utin if rael. De gnttbusautapertum efl,quidaliter illosÃgnix Ãedtquam fwn lud£i,ncÃer autem propheta cflHiereâ nuds. Quamuis cni« in omnibus prophetis gentes^ardt! cipes donifuioÃenderit deus,dd Hieremiam tarnen fÃeeiri dliter dieit, quia nebis ilium dedit prephetam. Hic enim nouiim tcfkmeniumÃiturumÃgn:Ãcauit,quod pluspn tibus prcÃceret quam iudais, quód nunc declaratum ui^ detur.Cuenim in uniuerfa terrd noui teflamentiÃt præ^ dicatio, iuddtfmus tarn raro e{l,ut difficile ludieusÃdelis iKuentdtur,cr omnes eeeltÃlt;e noui teÃamenti getttiit no^ minentur,Ãcutdtäumerdtin ofeeprciphetd: Voedbo non plebem meam,plebem medm,C^ non dile£lAm,dile9 flam. RepulÃsergiiudais contuicatgentes eamifericor did Cf gratia qua uocare dignatus fft Cf Abrahdm. Nec enim Abrahamuoeatusnon cognouitdonunumcUaque qui dignatus cfl Abraham,âta Cf ipfe dignatuscfl tes Cur er^ dicunt : üoflra eil lex,cum maniÃÃum.Ãt donum dei omnim effc uolentiu ? Ceffet itaq; ifh. ufurpd^ tiotus tcincritds,quia gratid dei eiomunif nbsp;nbsp;oibttti lt;X3P |
VETE. ET NO. TEST. namq pudorene^nt chrifiu nofirit in lege promiffum, cuuideantur onuna Ãgna in eoquielexÃtturd prtedixes rdtiQuid Cf fecundu AbraheproimÃionemomnes gen tesiuÃiÃcanturineucredentes. Etfecundü Efdiapro^ phetd deuir^ne natus efl in Bethleè ex tribu ludd ,Ãeut fuitpromifÃmexfemineDduid-.Etiuxtd^ Hieremias prophetauit,nctMm teflamentu, q, deus tunc promt fer at futuruprtedicauittCfpofl omina Ãgna uitutuofknfa humiUduit fe,fecudu diikt prophetarum, Cf omind qute pradióla funt,pdffus,tertudie refurrexit, quemddmodti feriptum efl in propheta: Età tempus promiÃionis re j eptiraneÃeutin Daniele propheta oÃefum efl,inuenient impletu tempus quo natus ey pafÃts efl ChriÃus: Quid tempore primiani Darij régis perfaru uÃp ad natiuita^ tem CfpaÃione domtni Cf excidul iiierufalë,quódÃflu efl per VeffaÃanu tmperif Rcmdniprincipë,implrtte fumt hebdomade feptua^ntd, spte funtanni quadring^ti nondgintd,qui cöputus per regnaCf per fuccefÃres im» perij ma niÃflus efl. Qjw etia à Tertuliano coputatü in» uenitur in libro que ÃripÃt dduerfus Judteot,quód ne ad iniuriä eius proficeret,quid re0kcoputduit,prietermiû nuts. Et quis ambi^t de hoc nunKro,cum trecenticirci» teranniminc fuperhunc numeru inueuiantur i tmpu» dentis eri^ efl pofl tanturfuperddditu numerum aduen tuifdluatoris,dicere,ncnuenit. Sub Apoflolis enim aut tempore quo agebat dominus inter homines fepoteratoc cultdremalicid contradicens ueritati, ut cum omnid Ãg* nd pronuÃi Chrifliuideretinfdluatore,detemporetdmen ambigere fediceret ut perfidia fuam celdret.Pofl dutcu fuper promtffum tutmeru fupercre feere multianni ccepe rüt,qult;e impudètid efl neutre uemffe, etiä Cf Ãgnis et tèporibus tüUmpletufcitur l Eid quando dliquid plenu efl Cf lio fupabuddt,potefl cotentuifus dliquis dicere,nà effe plenu: Sedfitpabunddntid clauditur os cÃtêtiofo,itd et lu» dtei têpore faluatoris potuertmt dicere ,licet p ÃUacia no beneeoputatu a Ddriftêpore uf^ ad dominu Chrtflu,ut ipfe dicatur effe qui promtffuseÃ. EdUimur enim inanis Cf in menÃhus Cf in diebus tperdtoru,Cf ad liqurdu no coBigmiis.Vbiautcreuerint tempora fup numeru præ» feriptü anoru promiÃi Chrifli, nuUa potefl prlt;etendi ex cufdtiOyUt non ipfe effe Chrtflus dicatur,qui uenit niÃc q, abÃt)men{ittfs dicatur effe quipfomiÃt. Quando enim tempus promiÃionis emenfum efl,Cfnegatur ueniÃe qui promiffus eä,quid aliud qua mendacij arguitur, qui pro miÃt f Sed uerdcem effe quiprcmiÃt Ãgna omina docent qiue predtfklin Chrtfh Ãint,Cfrepertd in Chrifb nof» cuntur. iudiciautem dum tmendari eruhefttunt,ncn co» ^tantfuturuminteÃiÿnon effemendacium. Qjiornodobo-mo adimaginem dei fa* dus fir, uMutn ad dominations, Ã:an tnulicrcuooiic, Qux* flio. XLV. Adamus inquidhomine adimaginem ctÃmilitudi» CtotC t nem noÃram. Hoc quibufdamex alia parte leäio». nistn» |
LIBER
BK inttUïgenJum iffe uidttur,ex hdc uiddicet in qud gimuf dixi/Jc deum. Voute defcendeimiK cr confundtisf muslinguMeorum,Quilt;iquantum in Ãtperficieuidetur, Ãmik eü, Vniuf enim uox efl plurali numero loquentu, fed difcrepat fenfu,quia nbsp;nbsp;diÃimilts ratio eÃ. lUic enim
de creando bomine didt, quem ad imaginem ZT Ãmilitu dinem fuam deusuultcreari.lüudautem quod didt. Ve= nite defcendamuf ZT confündamus linguas eorum ad hoe pertinet,ne fe mteUigereiK homines, Vnde ad angelos poteà uideri loeutus dominus,quaà imperator ad exer^: dtum.Communiter enim didt,quta Ãäurus erat per iU los utpote creator iüorum,Ac per hoe, ConÃndamus in quit linguas eorum. t^iam cum didt, Vadamus homi^ non ad imaginem ZTÃmilitudinem noÃram,twn poteà didangdis loeutus, quia non poteà did nna eÃe imago dei ZT angdorum,Ãcut imperatoris ZT eomitum, Quia quorum imago eadem eÃ, non poteà diÃimilis eÃe,nec dignitas,nec natura.Qeniqi adiecit,'E.tfoecit inquit deus hominem,ad imaginem deifÅciteum,ut deus dixerit,ZT deus foecertt,non alter deus aut different,fed idem deus. Quod enim units ad imumdixit,noiialiam naturam gnfieauit fedperfonam.Cumenim deusunusÃt,tres ta men perfonte funt, Gf ideo unus eà deus,quia Ãue infill lio,fiue in fpiritufando dei unius fubÃantia eÃ, quia no poteà non hoc eÃe quod de ipfo eÃ,quod ipfe eÃ. nbsp;nbsp;Dei
ergo patris perfona eà dicentis, 'Factamits,'Filij uero cientis,hominem ad imaginem dei,Ãue ad patrisÃue ad fuam,nihil intereÃ,quia utriufq; una imago eÃ. Dxdt autem fUius per fpiritumfandum. Sicut enim pater per filiuimdiciturÃcere,ita ZT filiusper fpiritumjand:um, ipfo dicente quia ego in fpiritu dei eijeio damonia. ïgi^ gitur una trium imago eÃ,quia flue pater,Ãue films, fi ur fpiritus,units eà deus,ac per hoc unusÃflus efl ho^ moaduniusdeiimagmein.ineoautem imagodeieÃbos mo,utÃcut unus eà deus'm calls,ex quo omnia fuhÃ* Ãunt fpiritalia,ita unus eÃet in terris homo,ex quo ctss teri haherent carnalem originem.Aliquibus tarnen uide^ tur,quia in dominationedei imago eÃÃäus homo , ZT quiadicit,Et dominctur pifdum maris ZTuolatiliiicali ZT totius terrie,cum non folum uiro,fed ZT mulieri ià a cernantur fubieaa,quamconÃatdei imaginemnon ha» bere.Qupdquidemduplicimodocaretratione. Per hoc enim iieq^ adftlium dixiÃe deus aÃeritur. Paciamus ho» nem ad imaginem ZTÃmilitudinent noÃram,fed ad do» minationes caleÃes,quaà ApeÃolus commémorât. Si imaginem dei homo in dominationem habet, ZT mulieri datur ut ZT ipfa imago dei fit, quod abfurdum eÃ,quo» modo poteà de mullere did,quia imago deidl,quâ con» Ãat dominio uiri fubiedani,ZT nuüani au^oritatem ha» bere ? Hec docereenim poteÃ,nec teÃls eÃe,neq^ Ãdem dicere,neq; iudicare,qto magis nonpoteà imperare.
Vtrinn Samuel fuerit dc filrjs Aalon, Si vtrum facerdosfuifle exiflimandus fit, Qiiaeftio.XLVI.
VN VS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LXXXVra
SVnt quidam inter nos qui partim ntgocijs feculari» bus occupati,partim minus Ãudioà circa ferip^« ras facras errorem patiuntur,putantes Samitelem facer dotemÃiiÃe,ideÃ,ex Aaron habere originem,ex cuius progenieconÃituit dominus deus nafei,non Ãeri facer» dotes.Nec alicuiprêter Ãlios eins coneeÃum eÃ,ut po» nere in altare incenfum. Ex quibus aliqui plus errantes, negant quidem Samuelem de genere ÃtiÃe Aaron,hoc eà non lUum dicuntnatum facerdotem,ZT nihilominus fa» cerdotio iüum aÃerunt fündimt. Qtiibus prius refpon» dendum eH, Peius enim eà negare Samuelent natum Ãt» iÃe facerdotem, ZT tarnen aÃerere iüum fùnditm eÃe fa» cerdotio,quam dicere facerdotem iüumÃiiÃe exfilijs Aa ron. nie enim ignorantia eÃ,itlicÃulticia. Cum enim dicunt qui lüum putant natum facerdotem,ex Ãlijs Aa» ron non eÃe,maniÃÃum babebunt non iüuinÃaÃe facer» dotem,ignariquianonlicuitagere alicui facerdotium, nià ei qui eÃet ex Ãmine Aaron.Compertum enim ha» bent,manifiÃum enim eÃ,qu6d Chore cum non eÃet ex Ãlijs Aaron ZT uoluiÃetfuper altare imponere meenÃt, Nume,ftf hiatu terra abfumptus eà cum fodjs fuis. Et Ozias rex, cum non utiq; eÃet ex Ãmine Aaron,fed ex tribu luda, ZTprlt;efumpÃÃetagerefacerdotium,Ãans ante altare, percuÃuslepra inÃonteeÃ,cr Ãc expirauit.ltti autent quidicunt Samuelem non natum eÃe facerdotem,ZT ni» hilominus egiÃeiüum aÃerunt facerdotiumÃatis Ãultit ed quod dicunt. ZT Ãulto fuadere quod bonum eÃ,labo» bork eà maximi, Qtt,antaenim hebetudine dudtur, ut fole apparente fuper terram dicant,quia nox eÃ,Cum e» nim legant ZTnonuno loco legant hoc 'a deo eÃe decre» tivm,ut nemo änderet facerdotiumagere prater Aaron zrÃlios eius,obÃinata mente cotendunt,facerdotê ÃiiÃe Samuelè,ao enim intelligunt,quia à natus facerdos non eà Samuel,zT facerdotiu egit,pra(timptor dicitur,quilt;t hoc deusÃatuit ut nafcerentur,nofierent facerdotes,ZT de Samuele hoc fentire puto tutu no eÃe. Quo en 'mpoÃet fieri,ut uir laudabilk ZT dei teÃimoniocomendatushoc ageret,quod inconeeÃum fdebat ? Cuius etiam prafitm» ptionk uindidam pro certo habebat Samuel, ZT iterunt fitdam,Ueq} enim dei iudicio potuitad hocafpirare, quem immutabilem fdebat,à quo fiÃrte hoc audiÃetfte» tarifepotiiiscredidiÃet,fdendodeiim nuüo modo fen» tentiam fuam poÃe refdndere. PoÃet enim magk fitb dû apparentia ZT nomine id agi fecum credere, ut circum» ueniretur à parte aduerfa quam iudidum fuum deZ pof» fe mutare. Deniq^ cum Ealaam prohibiti^iÃet à deo ,, neiretadBalach,ZTpoÃeaiternmrequifiÃet.an lret,m ° dignatuseideusexoreaÃnicorripuit eitm,quia probt» bentum angelum uidens aÃna,coeptum iter implere no» lebat.BalMueroprohibentedeo,ne irrt iteru interro» gantâanireilluuellet,ficdedeoquafi de homine iudi» cauit,quiperid quod imprafcius eÃ,uarins,ZTmutabi» Ik eÃ, Sed Balaä nuUo diuino teÃimonio commendatur,
p 4 Erètf
|
Q.VAESTIONVM VETERIS ET NOVl TESTAMENT!.â Erdt rtiîiM Hiino/iw. Samuel autem uir deo charut,C^ iudicioru eius feiens fixam effie'fetttentiam,(luomodo liudÃericrederetquamfeiebat à deo effe conftitutum { Sed Ueli inquiunt mortuo z^Ãlijs eius fdcerdotibus,Sas tttUelcoepit agere facerdotium. Quad neeleäio docet, nee ratio admittit. Hoc enim dicentes nuUum putant tune fiii/fe qui ageret facriÃeium Ãue facerdotium,ut bis tri» bus mortuis,nià Samuel populi munera obtuUffet,facer9 dotium agi defiiÃet,qult;e afjeueratio e(l dei inimico. Hü enim deus impuouidus iudicatur,quaà nefeius cum idÃa â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tuit quod permanere non poÃit.vt quid enim nUÃis alijs quam Ãlijs Aaron facerdotium agere uÃj; m feculu Ãa^ tuit,hoc eR ufq; ad tempora aduentus ChriÃi,à hoc de^ Ãcere feiebat ? Si autem neÃiuit ( quod ah fit ) improuis dus Ãiit,C^ ideoÃeripcituit,ut nec Samuel Ãerit lüis de» Ãcientibus facerdos.Siautemprouidus Ct prnefeius deus e^ljpermanÃtqtiod Ãatuit,crà permanÃt quod Ãatuiti Samuel non tcgit facerdotium,qui deinon erat facerdos. In ueteri enim lege nafei decreuit deus facerdotes, In no« ua ueroÃeridominus iuÃit facerdotes. Gigantt.une u^ num de duobus,aut natum probmt Samuelem faeerdo^ tem,autãlum. Sed eonfentiunt non ilîum natumiÃfe facerdotem,quiafcii.ntiüumnoneffe ex Ãlijs Aaron. Si ergo natus non eA facer dos SamueiÃüus autem non legitur,necprobatur,quianeeÃatuerat dkus Ãert facers dotes, in abfoluto eà Samuelem minime ÃiÃe facerdo-=^ tem. Sed contradiilores elauÃsoculis,ft facerdos inquii-unt non Ãiit, uieem tarnen egit facedotis,quoniam legi-^ oMtÃfe. CitÃsaudeatnegarequod atterre fi. fcriptum probätur, Qbtulit enim deo faeriÃeium Samut «ificium, fjott nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uicemfacerdotis egiÃe cognefeitur. Ipi^ |
feenim femper dicitut efferreeuius oblationes Ãntquas fuperaltareimponitfaeerdos,Z^Saulobtulit hoc utiq; genere,id cA,per facerdotemÃcut er nunc effertur, Et Dlt;lt;«id obtulit er Salomon obtulit, er c^teri Ãmiliter ob tulerunt, nunquid omnes uicem facerdotis egerUnt ? Quamuis enim proprio facerdos Ãingatur cfficio,illi tamenen offerre dicitur,cuius nomine agit facer dos, ip^ fienimimputatur cuius muneraofferuntur. Et qui non fiiit facerdos,quomodo uicë agere poterat facerdotis iK ît quid diaconus poteà uieem gerere faeerdotisi PrteÃilus ttenim poteà 'agere uicem prnefiili,er prlt;etor prlt;etoris, non tdmen priuatus poteà agere uicem poteÃatis alieu= ius,quanto magis facerdotis uicem agere non poteà qui non eà facerdos,Quo enim conÃlio ad hoc afpirare au^ dedtquod fibifcit non licere ? Hamfi facerdos alicubi de Ãt,poteà alterius locifacerdos rogatus uenire ettr uicem eius agere,non tarnen Propheta,quis fanihie uita: fit,ai: gerepoteà quod fcitÃhi minime eÃe conceffum. Aliui tnimeà beneuiuere,z:r aliudpoteÃatem altcuius cÃiiij accipere. Sicut eni qui facerdos eÃ,no ex eo uitam fuâco mendatam putared[bet,ita CT qui fanilce conUerfationis cr uita:eÃ,non iam ex eo fibi facerdotium uendicarede^ bebit. Q^à muis enim bonumfitfacerdotiMn,tamen ma^ lumeriteicuiconceffumnoneA,cr preefumit. Uamfi refpiciamus quod fcriptum eA de fanAo Samuele uide^ bimus quale teÃimonium det ei fcriptura,dicens, Et notuit inquit omni populo, quoniam Ãdelis eA Samuel Propheta domino. Et in Pfalmo,liant inquit tAoyfes (3quot; Aaron in facerdotes eius, CT Samuel inter eos qui inuo^ cant nomen eins. Quisnonaduertat ex hoediÃinAione diuifas effeperfonas dignitatucauffa,ut Moyfes CT Aa^ ron facerdotalem dignitatem adepti nofeantur, Samuel uero inter Prophetas deo dignus extitiffe habeaturiQtii prlt;ecibus deum inuocabant ad proptegendum populum fuum,Ãcutlegttur.Jntantum autem facerdotes minime deÃnffe probantur,utreuocataarca ab aUophylis baiu» lis Eeuitisuiris Eetfamitis,obtuleruntdeofacriÃciaabiâ fente Samuele. Rege autemÃAo Saule,Achimaas irai pronepos Helifacerdotis,quiportabat Ephot. Sed hinc inquiuntuidetur facerdosÃiiÃeSamuel,quta ueÃitus e= rat Epbot. Quaà non hodie diaconi dalmatic is induan^ ^ncs tur ficut epifcopi. Ephot autem etiam Dauid legimus fu^ iffe indutatum,cr duplicem Ephot. Samuel autem adhuc ),R«g * puerulus fucciiiAus erat Ephot. l^unquid puerutus pö» tuit deo munerapopulioÃerre ? Vides ergo.quia Ephot «««wi quidem nomen eÃ,fed no unam rem femper Ãgni« Ãcat. Sacerdotes enim portabunt,ncn ueÃiebantur E* phot,Regesueroet Eeuita Samuel induebantur Ephot. Aliquando ergo ueÃis gt;nbsp;aliquando quaà armariolum quod portahant facerdotes ad interrogandum dominu, ÃgniÃcatur Ephot. Quantum apparet,probatum eà Sa muelem non facerdotem,fed Prophetamfuiffe.Hunc his refpondemus,qui ignorantes quia Samuel nou eà de fi^ lijs Aaron facerdotis,icÃimäntiUum facerdotem Ãiffet Hec enim fas erat ut de origine Aaron defeendens facer» dos non effet. Quos prim um uolocognofcere,quia à ft* cerdos erat Samuel,Ãne dubto et Helcana pater eius fa^ cerdosÃiit. Congruum quoq^ Ãerat,CX Ãlios eius facer» dotes Ãiilfe,quos quia facerdotes non erant, indices illot eonÃituit Ãlijs ÃraelÃcuti CT idem ipfe erat Samuel. Sic enim legimus,quia iudicauitÃlios ifraelHelcana au» tem pater Samuelis propter quod facerdos non erat-, a^ feendebat inquit indiebuSÃatutis deciuitate fua Rama* thaim adorare CT facriÃcaredeo omnipotenti Sahaoth Oâ ibierat Heli (7 duoÃlijeius,OphniCt'â Phinees faâ cerdotes domini. Quid tarn apertUm, quia uenichat Htlcana oÃ^erre munera j ua ante dominum per facerdo» tes tempore conpetenti fecundum quodÃatuerat iKcy^ fes,ut tribustemporihus annieÃierretmunera er deci* masfuas,ubiÃaiffetarcadcmini er facerdotes i Quip^ peer cum duas uxores hahuit tempore uno,quod lUici^ tum eA facerdotihus. Erat enim Helcana rex LeUitis, Ãcut generatici um ordo fecontinet in libro Paralipro^ menon.Adhuc ei.im Leuiticnon erant habentes crdineitt coflitutuminiÃerijcircafacerdctes erareädnt. DaUid eni i« regno fuo difpofuit uices facerdetibus er Eeuitis, M à uigmtiannis et fupra,in lege aütuigintiqnq; anniSt |
|
lùdfc.tr j.Rejl z.P*rt.ix LIBER. CT /»prx 'mcipermt exMere feruitu (loin:nicis cm-ni* iù/t,ut effent i: fUi/s Airon.id eil Je Phinees et uhunxr irxinceclijfes ixceriotim Kigintijuxttuor, (ju£ uùes fuM igercM certif tèpmb.d, Leuiti xtit coaÃitutifunt quierxnttxberniculiixnitores, çr qui bxiuli irclt;edo* mini,t:Tquiexcubidt(eruirent,eyqui uxforum effènt fuÃodes^et qui proini/cuM fufeiperene obUtionet. Et ui^ gintiqudttuorcliffes 'mÃituU funt cxutantium cr ci^ thirizintium CT muÃcorum c£terorum,iti ut etixm hi id eft omnes t£uitlt;e hxberet temporum uices,quu necef» feemteos CT ociumhibere,ut Cf domorum funruin gerentcurdm.Etnon folum htc proficiunt dd cduffdm fuprdiiâdm,quonidm Sdmuel non Ãiit de filijs Axron » fed Cf iUud quod dicit mdter eiitt dd dominum, Cijiâdfi mihiinquit dederis fihit,coinmodo eu domino omnibui diebut uit£ fue,Non hoc diceret p ndtat effet fdeerdos oportebdt eium lüum feruire dltdri, fed quid leuitd erdt, Cflex Leuitis ddhuc non er at poptaffed unufquifq^ pro itoluntdte fud dgebdt,itd ut oberrantef idicitd preefumcs reitt. iondthd enimpliui phj lfAoyp,cuin inter Lcuitdi de putdtut effet, fdcerdotium agere præfumpfit. Ac per hoc legimui m libro Iudicum,quid unufquifq; inquitpldcitd pbt/äciebdt,eo ^nö effet rex in ifraéLldcirco uouit An tu dicens,Commodo eum domino,ne cum c£terii oberrd ret.Et td pleniiK qu.cftio difcutipoÃit ,etidm illud trd-* ^emui quod diélurn eft de Helcdtid,quid ueniebit ex die^ but in dies offerre munerd fud Cf décimas,quomodo de^ cimas offtrebdt qui nihilpoÃidebat, Leuit£ enim non ac ceperunt dgros,quid de decimit qu£ à plebe dabantur ui ilumqu£rebdn{.Sedpoteft peri,Cf pc datur inteüigi, quid potuit habere poffeÃionem uxoris fu£ dut anptdm, quiddedlijstribubits dccipiebdntuxorcs,non folum hi, fed Cf c£teri,itd ut Cf fdeerdotes dcciperait dcdlijs tri bub US uxores,leidm lodde facerdos magnut uxorem dut xit de tribu luda ftliam regit loram. Quomodo hoc quod in Efaia dic/tur, Et apprehendenr feptem mulicres etc. feptem cçclefiecarholicç fignifi ccntur.Qiiæftio.X L VII- X.'Ue. 4 Spbef. I Et appréhendent inquit feptem midieres unum ho» minem dicentes, Panem noftrum manducabimus, Cf ueftimentis noftris operiemur, ucrumtamen inuoce» tur fuper nos nomen tuum,auftr opprobrium noftrum. in abfûlutoeft,per feptem mulieres feptem ecclepas effe pgnipcatas,Quamuis enim una pt,fed feptiftrmis dici» tur,ut corpus unum fepteinplici numero conftet membro rum, Non folum autem nos,fed Cf fuper ni dues ecclep£ membra funt,cuiuscaput Chriftus eft.Siue igitur una, pue feptem dicanturecclep£,non difcrepat,Vna enim di dtur,quia unum habet caput,quod eft Chriftus,Septem Mtem ideo,quiapeut membra diuerfa fund, ita et poten tiffpiritalet inter quas Cfncsdeputoiaur diutrfe futH |
VNVamp;. LXXXIX uirtutes,propefrquoj Cf £re£ dlcuntur.ldcirco enita diuerpe funt,ut non onnia piigul£ poffnttifcd pmul otn nes corpuspiit Chrifti,quid ipfeeft cdput corporis ec» clep£,ex quo totum corpus fubpftit,idegt;l,ex quo om^ nid in coeliset in terra habent orginè.ln hac ergo qu£ in terris eftecckpdcmniu tfcleparupiildeft}nentio,quid cu huic fderamentu credtoris pr£dicdtur,etidm coelefti^ bushuifmodi mtimdtur doitrind, Inftrioribus enim cuminpnuitur,nCceff!edlutduiidntCf fuperni. Vnde Ephcf.j Apoftolus,lAihi inquit minima omniu fanilorum data eft h£c grdtid inter gentes Euangelizare inconprehen» pbiles diuitiat Chrifti,Cf iduminare omnes qu£ pt di» fpenfdtiominifterij dbfconditià ftculis in dcoquiuni» uerfd creduit,ut mnotefeeret principibus Cf poteftatibus mcceleftibuspsrecclepam mukiftrmis ftpientia dei. Perhdneergoecclepdmfupernidocentur,quid ueritas pfim.84 dit de terrd ortd eil.Vt enim mentio fuperiorumpdt,bic feptem ecclep£nuncupdntur in und pkbe,quas feptem ecclepas fupplices Propheta inducit faluatori ftclo homi ni.lnteUexeruntenim ad hoc natum effi Chriftum,ut au prret opprobrium,prtmum quidemfub lege fud dgen» tium,deinde c£terorum.ïidbebantdutë tn memoria feri» ptum (/fe,Veniet ex Sion qui eripiat Cf auertat impieta» temabldcob.Heergo feptem ecclep£ dpprehenderunt hominem unutn, id eft, natum Chriftum dicentes, Pd» nein noftrum mduducabimus,Cf ueftimentis noÃris ope riemur,yerumtam(n inuocetur nomen tuum fuper nos, duftr opprobrium noftrum. djiid eft hoc quodprecan» turl Si enim pane proprio utuntur,Cf ueftimentis fuis induuntur,id eft, Cf uiuunc,Cf ttud£ non fuiu, quid eis deeftl Si enim pdnisdd uitam pgniftcatur ,cf ueftitus dddeiinduitionem,quidquipnedeo tft,nudus didtur, Vnde Ap!gt;ftolus,Ciu,iin Chriftoditbaptiz-Vieftis,Chri nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;? ftuminduiftis. Etiterum,Siexpoliatimquit,iion nudi * muenidinur.(Xuid eft quod pofeunt ut auftratur ab eis opprobrium, nip quiahicpopuliis pgnipcdtur in fe» ptem eccleparum numtro,qui fub lege agens Chriftum expeftabat promtffum ad abolenda peccata ? idfo dicut, panem noftrum manducabimus,hoc eft,uerbis legis qu£ unum tradunt detim pafcemur,quid non âm pane tantum uiuitbomo,fedin omniuerbo dei.Et ueftimentis noftris operiemur,idtft,creatorisnoftrinominccêfcbimur,quid hoc unufquifq; indutus dicitur quod eft Cf prophetaba» tur.Deniq; fenatores uel officiales ex uefttbus 'mteüigun tur quidpiit. Sed quid h£c fatis nonftciunt ad deum pro merendum,Hoc enim ftatuit ut per facramentum cognk tionisMÃusdeihxreseffeincipiat homo regni cccloru, Perpdemenimpeccatisablutus, Cf à morte fecunda, qH£ ex fententia data 'm Addm,homines apud inpros de tinebdt,dlienus,nullo detinente,pergitin paradifum dei pdtris,in quo dixit ^trcnidns,q, feà i effetftturus,Quä UIS eni populus fupradiftus,quip feptê ecclepaspgmft» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j cdtuseft,fub dei lege effet,et deuotioeta,pprijqpdtcrni if U ft i,quid otnntf inquit pccfducrut,et egent gloria da, idcirco |
CLVAESTIONVM veteris et NOVI TESTAMEI4TÃ.
|
Büie.4 UdrcooMrttfuprdmemordtueeccle/tteut dufirdturlop^ profcritwn edrum muocdtione nominis Chrifti,quid qui fignum tim hdbent quo uidt mortem,db mimico teneri non po/Junt,Ettion folumift£ecdc/ii£ Chrfti nomen fit per (einuocdripriecdntur,f'ed ey fupern£ fpiritdles 'm caleflibta degetites,QUdmq enim fpiritdles fint CTcce^ lejles potentiiijopprobrio tdmen fubidcerent,fi d crtdto^ re fuofrerint dlien£,cr nee meinbrd erunt corporis,qu£ fdput fuum non cognofcentes oberrdnt. Et quid dliud no e^quod expldnduimut,mfubiedis Prophetdteftdturdii cens,In iüd dutem dieiUumindbit dominui 'm confîlio fu perterrdm.Etddïedt,Ciuonidmdbluetdominus 'mquit fordes Ãliorum Cf filidrum,Cf fdnguinem purgdbit de medioeorum.Quidtdmeuidens,quid iniHo die in quo promiffum dei ddimpktum fderdmentum de cldrdtum eà hominibus,illumindti funt,ut per credtoris eognitionem puriÃcdti qui reiRierdntmortis,Ãerent £-ternlt;e uitte hxredes f Promifcue igitur Prophetd Iccutus e^,utomnesdonodciindigereÃgniÃcdret,ut Ãue pec^ cdtoresÃueiuÃi,deimifericorÃdmexped:affe no feeren tur.Peccdtores propter deliild proprid,ut de Ãueibus mortis eriperentur,IuÃi uero pdterno dbfoluti peccdto, deletd fententid ddtd in Addm,per qudm cundi tenebdn« tur d morte,libertdte dcceptd dei regnum mtrdrent,Ã(li idm non ferui,fedÃlij den Ãgt;yAEST\O^VN\ NO/ ui teftamenti fecunda pars. Deus certe pcrfeflus,eft SC nullius egens^ quid ergo opus fuit Chnfto faluato» revtnafeereturde dco,amp;fili5 haberet deus per quê om* niafaccret. Qiiæft. XLVIIL ^VM EA CLVAE NONE« rdnt,detisuoluiÃetexiÃere, Cfmdie j;' Ãdtis fuic minime hoc condignum 'à 'opusfciret,priusdefe,cum Ãt ndtu^ rd ÃmplexCX'incorporeus,Ãliu ges nerduit,qui nihil db eo diÃdret,ut md gnitudini fu£ congrutts refponderet effedus. Quid enim ultrd poffetÃcere,q utfedlteru quiperÃdus eà generd ret i Hoc ergo perfidum opus eÃ,quo nihil poÃit ui^ deri pr£Ãdntius.C£terd enim cmnid minord fuM,qudni to enim excellentior his omnibus ChriÃus eÃ,tdnto md^ gis credtioiüorü 'mfirior eà generdtionieius. Eà Cfd» liud,Deus enim ex quo funt omnid,uolens condere cred-t turdm,uerbum prius quod in myÃeriodpudfehdbebdt, generauit,hoc eÃ,foecit exiÃere. Quod uerbum idcirco ÃliumnuncupduitfUtoÃenderetdefe iüumextitiffe, cf effeÃbiconfubÃdntiuü, ut lex qudfili/ de pdrentibus fut hoc credibile Ãceret per quod mdniÃÃdret credturt my flerium,quod latuit in eo ex dterno. |
Cur faluator c S fanölus natus fit, 5^ Chfi* ftus dominus in ipfa natiuitare appellatus, baptizatus eft,cum bapti fma purifi« cationiscauflafit èc pcccati. Q.ua:ftio,XLIX. Erum CfmdniÃÃumeÃ,credtoremnon eguiffe bdptifmo,quid ChriÃus non Ãdus,fed ndtus eÃ, dicentedngelopdÃoribus.EccendtuseÃuobis hodiefdl Vacn.» Udtor qui eà ChriÃus dominus. Deniq^ feiens lohdnnes fdnditdtemeius,prohihebdteumdbdptifmo,Sdludtorue Mitth.j ro inÃititÃeri oportere,nonutiqi propter peccdtum fu Mn,fedpropter implenddmiuÃicidm.Dignum enim c« rdiutipfeexemploeffetÃturis filijsdeiqui perbdptif^ mumfilius dei Ãeri doeebdt,Cf qui credentibus fpiritum fdndtvm d deo ddri promittebdt,debuit iflud in femetip» fo uiÃbiliter demonÃrdre,quo comperto credentes inui» Ãbiliter fe poffe fpiritumfdndum hdbere fperdrent,i^dnt fdludtor utiq; cum de fpiritufdndo ndfeitur, puriÃcatu corpus hdbuit,Vndio enim cdrni eius fpiritdliter in ute* rouirginisddtdeÃ. Spiritus enim fdndus purifieduit quod de Mdrid uirgine'm corpus fdludtoris prefadt, Cf h£c eà und io edrnis corporis fdludtoris,qudre nbsp;nbsp;nd tus chriÃuseà dppelldtus.QuodenimperoleiMtdio* nemprdÃdbdt deus miniÃerio prophetdrum his qui in reges ungebdnitur,hoc pr£Ãitit fpirituffdndus homini ChriÃo,ddditdexpidtione,quid duteriores ChriÃifoldm peteÃdtem imperij dccipiebdnt per undionem. Sdludtor dutem Cf poteÃdtem dccepit homo ndtus,Cfpurificdtus ed ndtus,incongruum enim erdt,ut deifilius 'm corpore peccdtis fubdito ndfeeretur. Hominis ergo edufftm fufch i piens Cf per regnerdtionemfdios deifieridocens,bdpti-a Zdri debuit ut in fe hoc oÃenderet rdtivm. Edcile enim ;p bdtum hdbetur Cf fuddetur quod dicitur,à dmdgiÃro fieri uidedtur,Ãcutiq; cfUirtutum 'mÃgnidoportuitfie ri,utidmfiliusdeidppdrens,per myÃerium regenerd^ tionis medeldm ddret corporis pdÃionibus,ut exempla efTetfrturis Ãdtribus,quid per regenerdtionem dccepit unufquifq; poteÃdtem uirtutis. Si ideo faluator baptizatus eft vt exem* plo effet,quare circumcifus,ceteros prohibuit circumcidi ^Qiiæft.L. CircumeiÃo pr£teriti temporis mdndatu ed,qudnt ufq- dd ebriÃum oportuit hdbere dudoritdté, ut tdmaiu curreret qudmdiu ChriÃus ndfeeretur promiffus Abrdh£ ut de c£tero ceffdret circumciÃo promiÃtone im pletd-lnfigurd enim ChriÃilfddc promiffus ed. Dixit enimet deus,Infeminetuo benedicentur omnes gentes, Gcm.j quod eà ChriÃus,Eides enim qudm Abrähumdcceperdt reÃdurdtd à ChriÃo eÃ,ut in femine A brdh£ qdâ eà Chri Ãus,oes gentes benedicerenturÃcut^miÃumÃefiitAb rdh£.CircüciÃo itdq-ÃgnuÃut ,pmiÃi filijdct.b Chri^ Ãi,quo ndto ceffdre oportuitÃgnu promiÃi0is,itd tnut ipfepromiffus ddueniens Ãgnu pdtrisdcciperet,utfcire^ tur Is efÃe qui promiffusÃerdt oès gentes iuÃtficdre per fident |
|
LIBER fidentmcircuntci/îoiiecordi!. OjiiÃfnim^^triAbrah^ camulttrrnefcentiffin/fîgtuculumdrcumcifionii cor porMefiiit^ti et eoruqui fpiritiditer iiAfcuntur fpiritale fignum eft circumcifio cordiSjideotj; rede pofl ChrijlH non adhuc oporttùt cArniliter circuincidi. Quomodo inreliigatiir,qj dicentt Marie 2^^^* adangekinijEt vnde hoc fciam, quia vp rura non cognofco,relpondit Gabriel angekiSjSpirituiïancfîiisfuperueniet iuteôCvirtus akifTimi obumbra^ bittibi. Quæftio. LL AMbigenti Maria de conceptu,poÃibilitittetn an^ gehn prédicat dicenSjSpirituijaiicïiK fapueniet in te,bocefi,ne dubitei,ijuia uirimt ncfcii. Qt^od enim di xit (/uia concipieStfpirituffanÃics fitpcruenicns in te ope rabitur ut concipiat fine uiro,et uirtiu altiÃimi int/uit o^ bumbrabittibi.AltiÃmiuirtuf fînedubio CkriftiK efl. Hoc enim ad ipfiuf perfonam pertinet. Superuenient er* go fpirituffandiK in uirginnn/andificauit earn, opéré fuo efficient cbrput fandum ex ea,in quo uirtut que di* citur deifiliuf nafi:eretur,cuiiit obtvmbratio in uirginem hoc eft ut de immenfitatediuitutatis aliquid eftet m utero uirginis,quantum poftet capere natura hugt;nana,quod quafi ex Ãplendore obumbratio dicer ctur,u:r tut dei effet qui dei uirtut necnon C deuf,ï^ihil enim de deo eft quod non dicatur deut. fjam hoc corporeum efl.utfit in carne aïiquid tare did non poÃit, ut pili (S'offa CT neruietc. Sideipirifiifantflonaîuseft Ghrikus/ief PfOBfT.P nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ex Maria caro fadus car di® dum efl:,Sapientia(quæ vtiqj Chri« ftus,eft) çdificauic lïbi dornum. Quxftio LU. QVeftio ifta geinina ratione poteft intelligi. Pri* mum enim domut Chrifti ecclefia eft, quant edi* ficauitfibifanguinefuo.Deindeetiampoteft CTcorput dm did domm ipfiiu,ficut diciturCftemplu dut. si enim propter kabitationem dicitur templum dei, non edgt;furde dicetur domm,fient legimm in lege. Sed fi effeilu fpirituftandi ftdum eSi corpm,CT domupof* e did arbitramur, quare ad perfonam Chrifti relatum tü, Qtipnia m fà itum filq,fà dumpatri5 eft,quia utriufij; una uirtut eft. Simili modo etiam frdum fpirituftdaéii, ftdumfiJif dei eft,propter nature eT uoluntatit unita * tatejn.Siue enim pater fiLciat,fiue filiut,fiue fpirituftdn* ilm,trinitm eft que operatur,et quicquid tret fateerint, dei itniut eft operatio. Siomniararione faefîa funt,quideft vtoo - dauocalendas lanuariasfaluarorna rusdicarur. Quæftio. LUI. NEmoficpoterithebetari,ut neget omnia fixere deum cum ratione. ïdeo ergo Chriftut deften* doit de facrif f 'dtbuf ad falutem mundo tritmendatu, ut |
VN VS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;XC rtùm mundum ipfum cr rwnpora à fe inftituta doceret, tune nafd homo uoluit ad diminutionem humant gene* ris augmentandam m deum, quando ex magna diminu tione lux que diet eft,crementu indpit aceipere,ut têpus natiuitatis dut rationi congruat dodrine diuine, que ex umbra mortis hominet coepit muUiplicare ad uitam., SiexfemincDauid Chnftus filiusdeifa= r cfl^us eft fecundum carnê, hoe eft natus iâ filins dcijóó in vtroc^ quia faneftus nai9 eft,qnomodo ergo poftq baprizatus eft,dicQum ei a domino dco eft, Tn Slt; filins mens ego hodie pfîm.» gennite.Qiiæft.LlIIl. CHriftutdeifiliut exeternoeft fecundum fpirità fanilitaeis,luxtacarnem uero ex femine Dauid natut eft filiut deo,ut in utroq^ nofà dut deofiliut habea* tur,fednatus.illud autem quod in baptifmoaudit my* fterij,uon fua caufta eft,ïiam hoe omnibut audit qui ba* ptizantur. Ipfe autem demonftratur tantummodo,ut ex hoe appareat in homine uirtutibut deus, Ceteri uero fir* mantur,quia ex hoe incipiunt eftefilij dei cum fanftum oedpiuMfpiritum. Qttifqenim fanflumnatumfitcora put domini,non tarnen facramentregenerationis firma* tut fiierat homo Chriftus efte filiut dei,nifi fpiritumfan* ilum accepiffet iuxta decretum renafcibilitatis donum, j Nrfm CT iideifilij deidifti funt in deuotione,non in faai cramento quod uunc operatur,ut accepta remiÃione pec catorumfuperuenientefanftofpiritu dicantur filij dei, -Saluator ergo CT natut eft fecundum carnemftliut dei CT poft in myfteriofirmatus,Nec enim poteratquod de fanfto fpiritu natum eft,non de deo nafd, fed ut propo* fitum myfterij implereturfuperuenimtefpiritu non di* minutum eft,fed au ft um. Qiiidcanftefnit vr illo tempore crncifigi Qusnio.g le permitterct dominus, quo oeftano ealendas aprilis pafcha geriät In» d^'i. .Quæftio. LV. OMnia proprijs Iods et tëporibus geÃit faluator. Vt enim omnia fenutupatrisrefte condidiffedo ceret,tui}c uoluit paÃione fua mundum redimere CT re* formarc,quattdo cu et creauerat,id eft,in a:quinoftio,U'n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;m und» de mundus initium caepit, CT dies fuper noftem increfee âJ re.ïn regno itaq; agent Romano,non nifi,oftauocalen* das aprilis pati debuit,quando £quinoftium habent Ro* mani.Tunc enim utiq; primum hxc part mundi iTlumi* nata eft,CT ex eo dies ccepit crementum accipere, Ideo^ CT paÃione faluatoris tune a tenebris ad luceperdufta. NuUa itaq; uituperatio au ft orts poterit uideri, quando lapfam creaturam tune refirmauit quando CT faecerat. Hec enim reprehendi poterit r ei lap fie initium treatio» nis,cum ad id redeat inftouratio. Eadem enim die uoluit effe reaouationis gaiidium,quo fuerat 9T dedicationis. Qgare |
o VAESTIONVM VETERIS ET NOVl TESTAMENTE
|
Quaïc/n Mattheo pater lofcph Iacob Q»»«io.j lcribitur,ôf in Luca Hc!i,vr aut du OS patres habere imperite de!cr» btus litjautcertequi verepa ter eins fit nefeiatur. Qiïæftio.LVL K quot;âOrt fà ÃwtâfgMUW patrem JofephJiicoiÃiijJi* I \ OrJo enim à DduiJprr Sulomonm tramitan füum ttnenr rcilo curfu perufnit ad iiicob,aii{ii Ãliut e/l Jofcph,Heli autem Ãliuf Mäthät lt;t Dttuid per l^athdit hum riuÃdm Dduid ordinem tenet uÃq- dd tempus lt;juo fdudtor dduenit,undeÃnguli Eudn^eliã d DduidÃn^ gulorum Ãdtrum generdtionum ordines profecutiqud^ ÃÃtgdtnÃocceriint,ut Mdtthteus d Dduidper Sdlcmonë deÃcenderetddlüÃph.LucdS uero dbHelt, gut tempore Ãiit fdludtoris,dfcendit pertrdducem Ndthdn Ãlij Dduid er utriuf(^,ideÃ,Heli O'lofeph iunxit tribuin, oÃen^ dent uniuf generis effèutrumq^fUtcum Heli focidtlofeph no» diferepdreeos 'm generdtione,fedÃdtre oÃenddt,Ac per hoc non folum ipÃus tofephÃlium e/Ãc fdludtorc,fed OHeli,]pfi enim rdtionequdipÃuslofeph Ãlusdicitur r fdludtcr,ipfd eà O' HeliÃlius Oceterorum omniu qui deeddantribu funt.Hincefl quoddicit ApoÃoluf, Qho rumpdfreSfOexquibus ChriÃus fecundum cdrnem,di uino etenim nutu permotus Lucds eÃ,ut db Helt per trd» ducem Kdthdn dÃenderetdd DdnidjO per Thdrdm pd tremeiusdÃenderetdd SemÃliumNoöiO' ddhuc fuper diluuium perueniret dd SethÃlium Adte qui redditus e» rdt pro Abel, O' eddem rdtioneÃceretÃlium A die fdlud^ tortm,qud dicebdtur Ãliuf eÃe lofeph O' Heli. Super A» ddm dutein trdnfcendens,dÃigndret dnteomnem edrnem ChriÃumÃlium deieÃe.lüudquad quibufddm uidetur, Dn«. t f quid Heli dcceperdt uxorem ldcob,quomodo lex mdnda uit,utÃqtfis mortuusÃiÃetÃneÃlijs,dcciperetÃdter dutpropinquuf uxorem eius,Oâ refufeitdret fernen Ãd^ tris fui. Et itd Ãdum ut Heligeneruret lofeph. Idcob cu ius uxorem dcceperdt,O'per hoc iungi generdtione, ut no immerito lofeph pdtrem hdbere Heli dicdtur.Hoc nec probdbtle eÃ,nec dd uUd rem proÃcit.lHud dut qdâfupn diäumeÃ,0'pergenerdtionem iungit duos Ãdtres Ã^ lies unius,O ChriÃum oÃenditÃlium deieÃi ernte om» ^uex.j nemgenerdtionem, EuetngeliÃd enim cum reÃrret di» cats,Et ipfe lefus erdt incipiensÃre dnnorum trigintd, Ãlius Ãcut putdbdtur Iofeph,quiÃ{it Helt,id eÃ,leÃis û litis icÃimabdtur lofeph,Et non folum lofepherdt Ãltus, fed O Heli,nDn quid lofephÃlium dicit Heli,Ãdeodem genere quo lofeph uocdbdtur Ãlius eÃe leÃis,itd erdt ^id Ãlius Hcli,propter quodÃ-dtrumÃli) erdnt lofeph O He li,id (Ã,Sdloinonis O' Hdthdn fllioru Dduid,utper Dd» tiid dfeendens dd Abrdhdm cr Noe cr Seth,Odd ipftm Addm,O fuper AddmdocedteÃe ChriÃum Ãlium dei. Cum enim dicit, QüiÃtitÃlius Seth,quiÃiitÃliuf Acbe, quiÃiit Ãlius dei ChriÃum utiq^ itd dicit Ad^ÃliimÃ!lt;» cut dicebdtur Ãlius lofeph. Ait enim M.dridddeum,Â¥iU qMdfaedÃi nobisÃc ? Etenim ego O'pdtertuut moef Ãi O' triÃes queerebdmus te. Super Adem dutem iunxit chriÃum pdtrideo,ut quihoru,id eà db Addm ufcj^ di 10feph.OHeliÃliusdicebdtur,dnteiÃos o^nesdeiue» rus Ãlius inteUigeretur,dd conÃÃonem Eotini,qui Cbri» Ãum non nià ex Aldrid,nec diite ÃiÃi: contendit. Q»o« ruMt enim non erdt,Ãlius dicebdtur, O dei cuius Ãlius ue rus erdt,negebdtur. Si enim, quod improbsbile CAO'di nulldm rem proÃeit,lofeph Helt Ãlius dicdtur fecundam quod fuprddiximus,no dixiffeuidebiturde ChriÃo,qteil ÃiitÃlius dei,fed de Add.Perordine eni Ãngulorujdio» rum pdtres fubijciendo,uenit dd Enos cuius pdtrem dicit Seth,7dtrem dUtem Seth dicit Addm.Adic uero pdtrent dicit deum, nefeio qune utilitds ÃtÃc dÃeuerdre. Si dut per ordinemÃcut diximusÃnguli pdtres Chriflidi» cdntur,Ãcut O'Ãlius dicebdtur lofeph quid diduaeü, Ojtorum pdtres O'exquibus ChriÃus fecundum cdrnê, ipfo ordine legiturÃlius eÃe Seth etÃlius Adtc. Et fuper hos omnes dfÃgndturÃlius dei,utdnteipfos dicdtur Ãji quorum Ãlius nunccupdtur. |
Qiiid eft hoc vt cum in Malachia Prophe Qs*». i» ta feriptum fit, Ecce mittoangelum meS ante faciem tuam,qui præparet viatn tuamantete, Marcus hoc Euan» gélifia in Efaia Propheta feri» «»«lt;â¢Â» ptÃaflerit. Qó.LVII. NOn potuit Idtere Kdreum quid Ãriberet, Nec e» nim expers erdt leüionis, qui edgt; 'mÃntid diuinis liceris imbutus O' exercitdtus erdt 'm lege, mdxime cum ApoÃolos Ãt Ãcutus,Sciens dtdem omnidddduäo» rem reÃrendi diäd,hec dd Efdil reuocduit quifenfum» iÃum prior intimduerdt dicens,Voxcldmdntis in deferto BW«-*» pdrdteiiidm domino,reilosfiicite femitds deinoÃri.De» niq; poà uerbd MdldchieÃdtim fubieciteudngeliÃddi» eens. Vox cldmÃtis in deferto,ut lungeret uerbd utriuf^ Prophet£ dd unum fenfum pertinentid fub prioris Pro » l^et£ perfond, Qiia rarione negat fe Iohannes Chrifium â fcifieanrebaptifmumjcum venientiei adbaptifinumdicat, Egoaredebeo MK(h.| baptizarijSótu venis ad me,quo* modo ignorabar cum quem prohibuit humilias feei» Quifiio. Lvnr. TAntd fdnctitdtepTiedittis eR etiä db ipÃs emuhu » lis lohdnes,ut necÃlli neeà Here crcddtur,nec do ⢠miiiü fuum qui eu in utero per fpiritumfdnetum älumi⢠nduerdtnefctre,dc per hoc uerum cÃ, quid Cf defeat» dente in cumfpiritu dgneuit eitm, O' privfqudin dd bdp» tifmum ueniret, non ignorauit cum. Sciebdt enax w». |
|
LIBER ieiiiin ipfceÃctqui donum Jei olim pitribui repromif^ fum miniflraturui tjjet nefcicb^^ eft quod tune fe di diciffe proÃtttur,cum uidit in eum fpiritum defeendiffc. i®*quot;««- ) nbsp;nbsp;Sic enim fe'a deo inftrudum didt lohänna. Super quem aituideris fpiritum defcenden,em nunentem fitper 17 (um^ipfi eà qui bäptizAt 'm fpiritufundo. nbsp;nbsp;Hoc età m ApoÃoluf contcÃaturjDico enim inquit ChriÃum mini ÃrumÃiffe circumciÃonis propter uerititem dei,dd co» ÃrnidndAf promiÃiones piitrum,Hoc eà 'm quo nefeie» bdt dominum lohdnnes, quii enim mdgniÃcentidm eiut non ignordrei.hoc tdmenldtuiteum,quid per ipfum û dei Abrdhie implendd erdt. Si baptifma cÅkftc myfteriufn eft cur Ni codemo cum de baptifmo dubitanti Io quitur dominus,Si terreftria inquit dixivobisS^ non creditis,quo= loha«., nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;modo fi dixero vobis cce^ kftiacrâ¬dctis.Qp,LIX» quot;Vi bdptifmwn putdtcdrndli rdtione conÃÃe» J re,hic non eà fpiritdlK,nec donum cceleÃe po terit confequi,qui fe per dqudm non per Ãde immutdricreddt. Aqud enim cemitur,ftd qui non uidetur fpiritusoperdtur,utÃdes in eo Ãt,Cttiidpcutfordes cor poredi dqud,itd fpiritui dnimdm iMuit à peccdti5,ut quo uiÃbilid uiÃbilibut,itd 0quot; fpiritdlibuf proÃt fpiritui^ per hoc fpiritdlis rdtio ua-titur in bdptifmo. Piui enim eà ibi quod duditur q quad uidetur. Cum hinc ergo Ni codemui cdrndli inÃruduf ratione dubitdret, fuludtor ut eum dd Ãdem dttriheret,exanplo ufui eà conguo, ut dd rem inuiÃhilemfirmMddm uiÃbile ddret exemplum, quod folo duditu conÃÃit,non uifu, zy non negdtur, C!â lohM j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;terrcnum,quid mundi rem operdtur. Ait ergo dominm dd Nicodemum fuddendo illi,SpiritiK ubi uult fpirdt,i7 uoeem eint dud!S,fed neÃii unde ueiuat uel quo edt,ÃceÃomniiquirendÃiturex dqud eix fpiritufdn» Ho, ut quomodo uox uenientis fpiritus,id cÃ,uenti dudi turtpiidem,nondutem uidetur,Ãcut diHum eÃ,Ãccr rdiio bdptifmi duditur j dicdtur,tdmc quomodo per fpi» ritumfitnon uidetur,duditur tdmm,cum quid Ãturum eà db eo qui uerbd inÃnudt,prtdicdtur,ut fieri creddtur quod duditur,tmn tdmen rdtioÃHiredddtur. Cüdutein nec per exempiu Nicodemui duceretur ddfidem,tunc du iiuit dfdludtore,Si terreÃrid inquit dixiuobis cr non , creditK,quomodo dixero uobii cceleÃid,credetii ? iÃd uerbd terrenddixit,qu£dd exemplum protulit.hoc eÃ, fi per rdtionem terrendm inquit,exempli date fpiritut, id eÃfUenti non creditis poffe fieri,qutd quomodo fidt,nu uidetur,quomdo fieri poterdt,utà ddrem calcÃid exe» pUquteutiqinefcitis,crederetif i PoteÃenikominifud deriquodnefcit,peridqmd feit, utputddem dicit de Chriflo,quod fiUuf eine Ãt uerut,quod quomodo Ãt, ro» prehendinonpoteÃ,PeriddUtemqucd fcimiK fecundü cdmern quomodo Ãntfilij credimnt idea deu dixiffe Chri fiut filiui meus eà uerus,utde femetipfo iUum efiefignif |
VNVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xa ficdret.Hocmodo CT fdludtor,rem qult;e nec uerbisnec dnimoexplicdripoteÃ,peridquodfenÃbile eÃ,e^du» ribus duditur uoluit commenddre,hoc eÃ,per exemplum fpiritus qui eà uentus quem fenÃbilitds cdpit, e^du» ris dudit,fed unde uenidt,nefeit ÃHum fpiritujÃdn(li,qj^ cdpinonpoteÃ,uoluitÃcerecredibile.Sed CT indHibus ApoÃolorumeodem modo legitur. Et fiHuseÃinquit fubito de coelo fonus, tdnq dduenientts fpiritusudiidi,et repleuittotdm domumetc,Ecce apperte exemplo uenti fpiritumfdnHum 'tnÃnudt. itd de calo ddueniÃe et fonuif fe quemddmodum Udlidus uentus fuper terrdm.Ndin ey Hieremids uentum fpiritum uoedt dicens, VentUs fpirdt 'm omni rtgione,Citii propterd quod in hoc mundo eÃ,et per diuerfd circumÃrtur locd,unde uenidt,uel quo nbsp;nbsp;ne feimu!. Spiritus dutem fdnilus de coelo ueni,t,Ãcut legi» mus,ut credentes illuminet. Qjÿomodo ergo quibufdd ui detur defpiritufdnclo fdludtorem dixiffe, Spiritus ubi f uult fpirdt,lt;y uoeem eiusdudis,fedeKÃis unde uenidt, uelquoedt^ Cum conÃet exempli cdufft locutum hoc fdludtorem.Deniq^fubiecitfSiceà 'mquitomnis qui re» udtus fiieritex dqud cr fpiritufdnHo,Citiid tdm dpertS quid fpiritum uentumÃgniÃcduit f Sed idea putdnt non uentumÃgnificdtum,quiddit,ubi uult fpirdt,qudà non omniscredturdlegeÃbipoÃtd,remiffifitdrbitrio pro» prio. Et nos enim imus.ZX focimus quod uolumus dgen» tes fub lege,qudre (y rdtionem pnefidbimus. Aut pofit fibile putdtur,cr neefitdtum uidetur,ut effcHum uolenf fdnHifpiritus inÃnudre,{(iuni ipfum ddret exemplum, tgitur omni genere qu^eÃionem folutdm Arbitrer. Si lex Sc Prophete vfm ad lohänein,quo 05x11,15 modo faluator ad lacerdotes mitrit offerri rauneraproemundatio* Minh s nelepre. Qiiæftio.LX. HOc quidem non fitit temporis,fed dd eondemnd» tionem fdélit eà lud£orum,ut cum ueritdtis cul» men meliordti temp oris non inteUigerent dd lucrum fd» lutis fu£fdHum,inclindret fe ueritds dd dccufdtionceo» rum.Cumenimuelutlegis'm'micum hdberint fdludto» ran,quid mifericordite eduffx db onere iUos legis uolebdt liberdre,Ãcut pr^diHum erdt db Hieremid Prophetd, j Ait enim inter cteterd,Et ddbo iüisteÃdmentum nouum, nonlt;^ededipdtribuseorum,tune fdludtor,ne inimi» cusjicut putdbdnt,dppdreret noud prtediedns, eum qui munddtus fiterdt d leprd,dd fdcerdotes miÃtofferremu» nerd pro emunddtionefud,Ãcut praceperdt t-\oyfcs, nbsp;nbsp;nbsp;Leuft ; j ut dd dccufdtionem eorum hoc proficere tefidretur,'m te» Ãimonium inquit dlis,ut iudicio hxc res contrd iUos te» Ãis effet qui fdludtorem inimicum legis dicebdnt. Htv fequutus eà ey ApoÃolus Pdulus,Cuettim prddicdret Ado.w idm non oporterecircumcididpà Timotheum circumci dit propter fcdnddlum luditoru, RUluit enim rem fuper fludmfdcere,qtumultuexcitdri dfdlÃs Ãdtribus,quod qiùdemerroriprofÅcitïutLeorum'Sdtis enim eis ÃHu eà dd horiim,per quod in perpetuum errdrent. q Qifid |
|
Q^VAESTIONVM VETERIS Quidcfî vt Iudeis difdpulos accufantib^ Cj£«*.)4 eoqjfabbatum violarcnt.fpicas manibiis confricantcs amp;comcdcntcs,fakiaror exemplS Dauid proferrct,qina mS^gt; ducauit panes quos non iicebat raanducarenifi folisfacerdo» tibus.Q.uæftio.LXr. Er quod non uidmtur excufiri,fedfîmùlcwin Dd« uid rei jTeri,Quippe cum nec fMdtis facerit hoc Dduid, Sdludtor hypocriÃm ludicorum multis uult exë^ plis arguere,maiord oftendais ddmiffi in lege, nbsp;nbsp;nuüu euifumfrijje lt;ucufire,ut non folum femel CX iterum fab» tdtum in legeuioldtum monfiraret^erumetiam facer do talon panem ipfo fucerdote concedentepr^efumptum il» liate,crquod maiuseflfcifublimiauiloritate legis fu£ uiris.Primus enim lëfusKduediuinoprtecepto fabbatu non ferudMt,quofr{to muri Hiericho ultro cedderunt. QJbtittumprofritfabbdtumnon cuflodiffe,fed fdem. Et Mdffcdfcifj cum prius cffifoffenttfabbatis dimicaue» ruM,crdehcfiiLtistriumphauerunt,et facerdetes in do tninicis cerimonijs inferuirentfmtemplo fMatum con temnebant. Dauid dutem idm undus in regem peÃq dei tartute interfidu/m drmis,expoliduit Allt phylMn,initi nerepoÃtus,neceÃitdtem Ãinispdffus,dfdcerdote pane ticcepit quern non iUi licebdt manduedre, Sed excepta ne teÃitdtenonlicebdt,Licitumautem erdt,fîneeeÃitas rx tgiffet.Deniq; facerdos uidens nec(ff tdtem,non nega-» tiit,ZT Dauid d deo eleâus Ãne cunëlationedccepit.Talis tauÃfaeft er fabbati.Ciuare eSquot; circumcidiinfabbato no prohibetur,ltiiecenimquiiepericu!ofd non funt,Ãc fer» ttanda mandata funt,ut non cbÃnt à ex neceÃitatefuerint admiffa^quianonadftlutem fed ad reuerentiam manda td funt. iüud autein quod omnino non licet,femper non licet, nec aliqua neeeÃitate r,:itigdtur,ut admiÃfum non obÃt. Eà ent femper iüicitum,quod legibus quid crimino fumeÃtprohibetur.Superiora dutem illa qute diximus aliqudndo Heere,talid funt,qudlid ieiunia légitima qu£ in neeeÃitate foluta nonÃeiunt rtos,ÃÃomaehi Ãerit eauÃfa aut infirmitatis Ãbrium-Uac igitur Ãientes,dolo fe ludddifcipulos deeufabantquafi /abbatumuiolarent, ficut fupra did um eÃ,Sdluator aut cm noluit iOis de tem pore impletiC legis pradieare,ne plus ad infaniam proû lirent,fed de pra terito unde fabbatum uindicondum ma^ gis putdbant.cdlumniofos illos cÃendit,lt;J non folum in f'id!baticasiffd,fedetidm tnfacerdctalipaneconüià funt» Ãcut fupra oÃenfum efl. Qijideft vroccilisfilqs Liç,quicr5f extri buIiidajRachelfilios iuos plangere dicarur. Qiiæftio EXIL quot;Vantum ad hyfioriam pertinet,Rachel Ãlij funt Iiidlcjj ^^JtrHusEeniamin.Pcrrcclim promalefidjspro* prijs opertbus.f. Sedmitarum flupro, qeP in coneubinatn uiri Deuitte gefferant a reliquis tribut tKtinâi er eraà Ãnt,Quianiobrcm confoiatiotum reeb |
Er NOVI testamenti. pere ueVe negatur,feiens nuHam fpem ecrum qui petlj/Jè nofcuntur,Eilü autem Lia in primeuis annis,in faluato* riscauffaocciji funttYndetorumcaulfe planäum non uultadferibi,quidcr innocentes oceià futtt,t^propter deum d quo Ãne dubio mercedis gratia atema uita doM ti funt.Quapropterplanâum RaehelÃlijsdicitcouipe» tere,qui CT in prafenti O' inÃturo eraà funt.lUi autent carnaliter plandi,fpiritaliter confolati funt,Eilij autent Rachelearnalitereonuerfatiflamis fptritdltbus confu* mentur.ldeirco autem Liafidjs oceiÃs adimpletii plan» Hum RdchelisEudngeliÃateÃatur,quid tune plangere Ãlios fuos coepit,qudndo filios fc'roris fua in tali eauÃfa uiditoceifos,utatemieuttiehartdesexiÃertnt,Cumeigt;i aliquid aduerfum aduenit ex fexlicttate altertus, n^äufla fua mtferius luget. Qiia ratione magi Chaldgiper nd!ç appa Qs»«.,« rentiam Chriftiim regêliidçotûnaâ tum inte'lcxerunr,cumftellain« Mwih.» dice femporalis rex lolcat nari. Qoaftio, LXIII. HJmdgi Chaldteinonmdliuolentia e^rorumcio' fum, fed rerum euriofitatefpeculabantur. Sicut eiumdatur intelligi,trdditionem Balaam fequabantur. Qat f«mdccerfituseffet 'aBaldcadmaledtcendumpopu tJwraf Ium dei,diuino mitu benedieereecepit.Ex huius ergo re» latione compertum habebant Ãtut um deiprouidentia ex Jacob quiregnaret,Hie enim quod non eà occultum pro phetauit dieens, OrieturÃel'a ex laeeb etc. JÃam ergo traditionem magifecuti,uidentesÃeUdm extra ordini mudifhanc eÃfeinteUexenntquam BalaäÃturam indi» cem régisludaorumprophetauerat. Quod quÃem û äum contra inimieos religioi is eÃ. lade enimteÃmo» nium dccepit undefolet imprtbari, AÃrologi enim inia mtcifimtueritatis. Qiiomodü prcbatiirpoft tres dies 5C no» Quxftfr fles reluriexific faluatorem ex mor« tui'. Quaftio. LXIIH, IN fcdc eauÃfa à numerum dierum acnodl ium per or» dinem requiris,(fÃeäu intelligentie nö habebis, quia O' Uloyfes quadragintadiebtts O' quadragintanodlibut ieiunauit. O' tn nö integer numerus inuenitur ,Quädo eni per die ddfcendtt,etpdic defecdit,cmtic utiq^ numeru nö implcuit,fedquia ubi dies efl cöputaiurattiox,et ubt Latx.ff nex eÃ,eÃputatur et dits,ut d partead totu quadraginta dies et quadraginta nedtes dieätur. Ita eà e;d' dixit jaiua tor. Sicut Ãit 1er,OS in uentre etti tribus du Lus et tril us nodlilustita entfllius hominis t» torde terra. Et quia tres ncäes fum,tres aceipiantur er dies. Eà emut noxnenouum aut contra rationëÃrteuideatur,ut f««i HOX ex diependeat,nä ante luec Ãää,ex quaappeÃatut eÃdies,qurfperuqucd fequiiur nex inflitutu,minime dubitatur,q, paÃio dnica a ncdle fumere affeueratur ini» tiunÃabÃrduefi.HäÃciU lux.udies imagouta eÃ,tta |
|
1 t B E WH fîmiUtuâo merfh nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;teneirit/tcut m fcriptu» rif euidenter oÃenduntur filij lucis cr (rentra trnebrd^ rît. Ncc mirufî eu ubiq; dies noiti lumen tenelgt;ris,hic folii(luafimtfespienetid Mterioribus priepondneur,uel quod in ali eduft rerum ordo eofùnditur muatur ut ernteÃgnAuimut. Ndm mortK nox nagis qud dies eÃe ui detur ; idf o ffrniw d noék initium fumitur,quid non dli^ terprincipitenebrdru lufiper noäem potuit fubintrd» ri,idell, non potuit uinci : Et utdliqudtenui domiuut lu^ cis,ide^,£teernlt;e uitit principi tenebrdru pue mortis fu^ ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bie^is eÃet dd temput, qudtenus CT pr^teritos Cf poü pituros d morte liberdret. Ndm no eÃet mors penitus euA cuda,nec unqud tenebrdrum cdliÿ difcuÃd,p dominum «0 uidiÃet fuhintrdntem: Etcnim tdittd luce fecretü mor^ tis in quoddomfndbdtureMnuit,nec penitut uinci poteH nip qui uel perptd uel inptis edpitur. R, eär er^ in tdli ne^cio antummodo nox obltnet principdtu,ia ut dmits teretpotePatem, Cf utludiei non credentesin perpetud nock remdnerent, nec duchr dies antipaleris, mmo ftcrilegif, fed nox peret, pracedenti noéli contrd rerum feriem fubditur dies,peut deus Cf dominus ontnm reru principi neprid: tnortiSiUt omnes d mortis Idqueis expli cdret.QtiodpcuiddhucÃrteuidetur eÃe coiurdrium,di Hinter dduerat ne incipidtiüud durius lt;eÃmdre, quad deus fe perfondm induens ferui (, no dicdm hominis ^ntor tem deleuit l Qjÿd er^ hic ordinem queer is ubi omnid uideds eÃe coutrdrid I Quo eH enim lux quo pit in teigt; nebris Cf tenebro edm no comprehenderunt I Dominus lucis qui Cf comprohenfus eH. Quienim feitfeddhoc comprohendi ut firiatur,tempus illud in mortem compu tdt EUcf dies fequens qud duditus Cf erucipxus eR. EA Cf nox quo capit in Sdbbdtu,ell Cf ipfum Sdbbd^: turn Eà ftwm ueÃer poll Sdbbdtlt ; Hoc eSi quoi iudo is d 1^0fe proceptum eH in pgurd, ut ueÃere intrdrent in Sdbbdtum,in quo dominus refurrexit,qui completh^. tur die dominicu,quid nox no computdtur pne die, ne dies pne noik. Hdc rdüonepoütres dies Cf tres Koâes dominus refurrexit. Si uno ore Sc ratione Euangdiftç locuti Vucc. X J '' funr, quomodo faClum eft ut tribus dicen Mmc'k bbusjdeft Mattligo, Lucaamp;^ lohanne, quia fextaboracrucifixus eft dominus, Marcus ediuerfo tertia bora cruci* Fixum dicat faluatorem. Quxftio. LXV. OEfeuris uerdinuoluerenoneH bonum. Ndm tres Eudn^liÃounum feufumhdbueruntur, Mitr» eus dutem rem quo db iHis protermiÃdperdt, uoluit tmidreÃciens neÃdridm. Na e/ûm püi poÃet qui duéh* rum exempld fecutus,ed quo prippt mdgnd deuotione et induprii didicit,Cf necpnefdnà o Ãiritufoecit.Quider g) ex hoc oÃendere uoluit, debet dbfolui. Ccntuetidu ia^ que ell,quid no à , Pildto, fed à ludois fd '.udtor cruapxus câ. Qt^xntunt tnim dd le^s B,.omdnds pertinuit, wnos |
K V IJ V s: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xcïi centem pronuneiduit fdluAÃrtm. Aitenlm Pildtus îudo is : Eg) nuUdm inuenio edufdm in eo. Et dicentibus dlis: Crucipg;eum,reÃondit: Quid enim mdlifacit I Denis que perpÃens Cf uolens educere eum de nanibus eorum, cdlunidm pdÃus eH, dicentibus eis : Si hunc dimittis,non es dmicus Cofdris: Omnis enim qui fe re^m pcit, ccn^i tradicit Cofdri. Sic péium efl ut trdderet eum iudicio ib lorum.Sententidm erg) nondedit Pildtus,fed ludoi.Dei» niq; promonitifunt inquit d principibus fdcerdotum, ut dicerent: Crucip^tur. Hdncfententidmterädhorddd^ tdm uult inteUig, in qud dÃiduis uodbus perdurdtues cu interiaUo hordrum f^e trium, quibus itum Cf reditum eR db Herode,crucipxerunt fdludtorem. Omnis enhn qui dddicitur morti, ex eo idm mortuns compuatur quo fententidm excopit M.dnippduit i^tur W.drcus,quid no in iudicis fententid fdhator crucifixus eR. DiÃcile eRi enim innocentem probdre eum qut fententid iuduis pu s nitur. Dijeorddre er^ fe pdÃus eR in uerbo,ut doceret tertid h-^rd captum eÃe quid fextd hord impletum eR, non legibus,fed perpfknte naliuolentid ïudoorum. Qtiomodo Marcus Euan^Iifta demo= nia cognouifle aitSC profeftaefte lefum, econtra aiuem Apoftolus,principes 8C pofeftarcs buius fçculinegetcog= nouiftè diuinitatê domini lefu. Qiiæftio» LXVI. Dlnïen»» (Keerflt;eeerlt;t Mar«;; Sciebdnfcnimip^ Ium eÃe. Appojklusuero: Quemnetno inquit prtnctpum huius focuUcognouit,penim co^uiÃent, nunqudm dominum natefidtis curcifixiÃent. Si £emos nid fciebdnt, quomodo principes ignordbditt ? Quibuà ddmuidetur principes huius foculinaiores ludoorum pgnificdÃe, qudp iuxtd iUud quid Petrus Apojiolus di^ cit: Scitis enim inquit pdtres, quid per ignordittidm gef pps hoc me!um,pcut Cf principes uepri. Erg) iudo* orumerdt» principes,non tdmen huius focuU principes erdnt: Vndedit,ueÃrinon foculi,quippecumdixerint regm f; hdbere Cofdrem,fub cuius perdnt reddRi pote* fldte. Sunt dut ià hi principes quos dlio loco fignifieduit Ephe. 4 Apoftolus dicens : No eR nobis colluRdtio dduerfuscdr* nem Cf fdnguinem, fed dduerfus principes Cf potefldtes huius mundi,dduerfus tenebrdrum hdrtî reRores. Reéte erg) q«lt;erà ttr; Si enim ià non cognouerunt iefum,quo* modo poterdt fieri ut domonid dgno feerent euiSed dliud eR quid cognouiÃe in Chrifto domones dicit, et lt;diud hutus foculi principes negtt cognouiÃe : Ndm domonia fciebdnt ipfum quide eÃe qui per legem Ãerdt pronüÃus, omnid enim fignA uidebdnt 'm eo quo dixerdtÃturd eÃe prophetOfUt j ex femine Dduid de uir^ne uenturus eÃet redemptor Ãrdefmyfterium dut diuinitdtis eins ignord* bdnt.ficut et principes eorte. Deme^ quorit,quAmuis cd* ptiofe didbolus X fdludtore dicens.Si tu esfiUus dei ^c. Videns enim dliqudndo diuiram uirtutè^dliquAndo homi ms mfirmitdtc,imb:^ns quid ueru eÃet,torquebdtur. q i Cocor* |
lt;t,V AESTI ON VM VETE. ET NO. TEST.
|
Cocor ddnt tr^ fcriptunfecundu ed nbsp;nbsp;nbsp;reucldtd funt: I npoÃtbUf türnimdifcorddrtU'niut Ãgt;iritus uirot, Oâ cruccpofitus faluator air : Parrrignofcc illlt;s,tion enim rciarquidh^ ciiinr, (i crMïn nefciiinr,qind cftqjignofdâ Gent 20 tur,maximecumdicat rcx Abimeicdiad deum : Niinquidgentcmignorans rempcrdesCâ Quac« 4lio. LX Vil. k TOttomniiignordnsimmunisapamAefl,ïlleat(t [ ignordus poteR txcufdrt dpoct2a,i]uidi]uolt;üfce ret nvn inuniit. JÃis aut hoc ignofeipetit, qui habentet d. quo difeerent operdm nodederunt.Huiufmodinon iic«t ignorare : Accipiant rrg) uenidm,ft conuertantur. Cumuriq; orandûpro inimids dominus Apoe;^ó docuerit, quid cà q? in pocalypfi contra hoc.anime occiibrum ulcifei ic petunt, a dcopo fl niantes uinditflam Quæftio.^ Lxvni. Sic?»!»» emirntf occiforu clament u'nidicdri fepepuv âantes,Ãcut finguis Abel clamauitde terra Caufe Gcntr.4 fnut,qutefâa',uredicur.tur,cÃloquinonpoÃitrt. Sanguis eninteÃ^ufus quid abud q iud(carifep6Ãulat,cld mans non uoce,fed raticnc i N4«i O' opi« oprficem lau^ dart dicitur, per hoc ipfum quod uidentc fe obieiht: No ^nim tain impatientes funtfanfli, ut ur^aitt idm fieri q, jetum tempore pnefinito /ùturu,quôd nfc anticiparipo^ teR,ncc ditjvrri. Sed hoc di^lo ojkndere uoluit,uiniica^ turn deu faiiguinem fdnétorü fuoru, ne quia tarn pattens tutne uidetur,inultu putaretur impiu beliu quod contra fanfhs geritur,utâe: terrorem incuttat perfeqentibus dei feruos,cr ut exkortaretur pro fe patient es. Releudtur tnim attmx patient is quando uindicari fe audit a potente, Trie feenim /fern frt,fimorttm fiumdudiatiudicidi-gt;^ ffgt;licere,tuceniin pro certo habet innocentem feejfei'Et deusquidiin nvfericors pattens (}i,fed moderate: Exs peókit enim utimpif credant,etpeccaares-fe emendent^fi quo minus ph ilrntur,qi, ia del Icfâ^m patientiam ccteplt;gt; ferumt duns reiexempiuetiam têporemifericordiaprce dtcarecfkndit,ncrtcipatiens,fed 'Mifenfibttis,G' qué neq; dolor alicurut ,neq; pietas lt;nbsp;cmoueret uidcretur. U'l/ncefi Bfiie. 41 unde ait per prop hetam t Tacui,mr,quid femper tacen boiEt dcminufiKuquid nofèciet dcmnusuindiihm fe» ruoi u fubi uclam: ntiii ad fe die ac ncéki Situtiq; clamât ficut fuper dixiiniis ; Si quis er^ Chri/hanus ad tempus uidicct, lion acerbe,neque cum latiguine,nonpieecdt,m(^ hut tarnen faecerit^dimiferitiudKideo. Maiiii. f Siiâ pifdicanreIehanrc,aiit fakia^orelex ceflauif.qiiomodofaluaiorair: Nonueni ioliieic fgcaiit propheras.fed adimlt;* plcrc. Qua flic. LXIX. |
SIftiim prephetia eii, quemedo no foluta e/lqutetl-* gendi amifitauckritatëi Omina qua: de ÃiriÃo di» {kl fu«t,adimpteta funt,Cr ipfe de minus ficadimpleuit lege er prophetascu omnia quatenqj de fe feripta ftint, foecit,nec diffoluit aliquid,fed confirnw.uit. Lex entm tT prophétie ufj; ad ipfum. Propheta eni de ipfö locuti funt, Ueo ultra lüum qux ab his de hlt;x,ide{i, de Chr^ dickt fumt,tédi no poffuttt, neq^ poH ipfum aliquid huiufmodi propbeta repei ire potuerut, quia neq^ habet de quo di» cantterdequo dicebatur M uenit. Omnia eteni fuis uo» lumimbus ^pltxifumt,cr mcarnationi couer/atio» ncm,crpaÃioneCf' r(furrefboné,cr diuinitaiis nuntà /htione,e:/iiti. ru eius iudicm reuelauerut,ac per hoc cef» fauerut propheta: impie to opéré diffenfationis. Lex aut duplicimodo ceffauit.îiecquidè te,ta:TS.äcridquöd ceÃ: fault potent p misuresà feruetureoditio.Aliud enim cef» fault 'm fntentia,aliud i ipfale^. Praedicäte lohäne bap» tifmu pamitentiie 'm remiÃione peccatoru,ceÃauit fatten» AIwJi.i tia legis quo' reos tenebat peccatores,ceffauertnt etiäone» ralegis,quieadduriciäccrdisiudaict Ãieratdata mtf» tis,nec inenijs Sabbatis, et ceeta is.Mifericordia en'm ad ueniente ceffauit u'mdilki, fed oner a legis 'm ppetuu cef» fauerimt. Stntêtuuerohis ceffat O' aboletur,quiperma* tunt m beneÃcio confecuto, H is aüt quiredciit a d hominö ueteremtrefricatur legis auihritas,quia imemores bene» Ãcioru redeutfüb f nteniia legis. Circuafto uero GT Sah batu ufq^ ad ilLud tempus u.-l it,quo noua legis pritdica» retur mandaiUiÃc enim data fur.t,utaduatiente legeÃdei ctffareiK. VndedictApc/blus tPii is legis Chnftiis.Hä Romajo CT Danielhoe fign.Ãcattcucfdeadufntu domim CT fée üanâ*-gt; pcribus hebdomadu prophetat,quia ejOhrifma ^iu» diciu er facriÃciü ZTipfa liuitas ceffaturaa ant. Spirin tah enim aduenicte lege neerffe erat ceffarecamalia.Tue enim ex parte corporis feruiebatur deo,nuc ex parte ani» mie.Pridëuifibtliter.f.tue,modo'muiÃbiliter.Tucimcar nt,nunc 'm ammo^uia deo utiq^ quiffiritus eil,} ffiritu feruiendti cü. No et gs foluta lex e{l,quia ccffauittfed fuc Io*'â'.4 ceffum lÃi cü impiero têpore.Necenim adnuniÃratio tius accufatur aut iudiciü ,fi peccatoribus 'mdulgentia datur, cum h'mc magts reik data CT iuÃe problt;tur,quia quibut dominabatur, peccacores fiiiffe non neganair, quia iuÃis 'mquitlex non ed poÃta. No erg) quia tnifericordia prit ââ ^*quot;quot;*quot;* Ãrenda ed,eontemnêda putetur iuÃ!cicia,cnius reueren» tiaÃiM effet,ipfa mtfericordiafruäuiw haberet T^tà au tem hanc feruduerint poà accepta oiifaicordiä, nihilil» lisproderit indulgentia.ltä dixitlex: NoÃdes hbiido» lu, neq^ adcraunis qua in ecdoÃrfum funt, zr quia 'm terradeorfum,Z!' ncn prierabis,zr honcrapatre ZT ma trc,Zr no occides,neq,firr,icaberis, ueq- Ãriü Ãcies, no dicesÃlfuceflimoniu, neq; c'ccupifces quieg proximi toi. Ltmquidhacceffaffe dicendafivnt i Abfit.Sinehis enim quis poter ttuel i hacuita idoneus iudicarilAcphcccate» ra ceffauerut quafupra dix mus neomciua, Sabl-ata,lex efcaru, facriÃeia, circuciÃo CSc. H«ic eà unde dicit A» Ro»» !» peÃolus 'mter aliai Principes no funttimoriopcribono, fed mamp;lo, Visautnobmtrepotcjhtcm,Ãc bonu,cr ha^ bebis |
LIBER VNVS.
xcm
|
iclisldudcexi1li.'ilfcl'^MtibonosÃu:iut,noamcpû ^i.Vnde nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dbundiueritiniiuitiuÃicu ue^ ftri plusq fa .jdru ZJ Phirifeorü, «o intrdbitis î reg» nücalorÃ. Addern enimiÃispoüordfdlMtorinon fohiit , , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;utiq; legem,fed ddimpleuit. Senfui enim legis dd fdlutem liominis pertinet, utpua, ccutu pro oculo, denté pro dë» te,ut timens ne pdteretur qwd dlijs Ãccre prohibities e^, cohiberet fe d nequitid. Sdludtor dut fuperiorë in hue fen» f fum,dddens iujhciitn : Eggt; ttMt inijuit dieo uobis:No reà fiere mdlo, fed à quis te perçujf;rit in dexterdm nuxilld tud, pritbe iUi CTÃniÃrd, ut du uicë non reddit mdlo,p» Ãclus Ãt. Reddere enim uicë iuflum eil, fed non plenu,à uero diÃittudet db iniuria,plena, iufiicid eil er dfciwjdi«;. Retribuere enimgdudetddtëpus. remitteredutinfiitu» rü prtefldt heticidin. Sic enim ddimpleuit legem fdludtor, du c^uos iüdm iufiicid docuit hic iufiiores efÃcit, ciuid idd non potuit. QUdobrë giudiu le^s eil, quid difcipuli eiui peritiores efjeth funt. Deflruxiffct pldne legëfi impune peccdre docuiffet. Porro dutfujpenditfententidm.ut hic qui male Ãcit,hdbedt jpdciu poenitendi ,à quo mimis re» dit in iÃu fententid eumulda, quid noit cognouit dd hoc fe renb/fum ut emenddretfe. Cum dominus cerre inimicosnos diabo« lo fieri pr£cepcrit,quid ergoeà ut in Euan gelio dicat ; EÃo confentiens aduer« fario tuo cito. Qiix» flio- LXX. QVis eil hominis dduerfdrius, nià didbolus ? NuUi dubiu eil didbolueffehominis imimicu,mixime â^fide!i5,udâhemeneiord enim teld fud contrd dei feruos exdcuit.'sicut erg) iflebonorü inimicus eil,itd ZT lex mdlisdJuerfd eil. Cpnis enim coténentife non dduer fetur l Dominus er^ peccdiorem dUoquiturutcofentidt ntdiiddtis quie illumobedientem codemndnt, utfubijeidt fe uoluntdti eoru, ZT fidt ex inimico dmicus,quid zT con» tempmrlegis inimicus eil eius, uoluntutienimeiusreû flit : ideoq; hortitur dominus pecedtorë, ut bene dgendo recocilietÃbi legem.ne in die iudicij dccufet eum dpud iu» dicem ZT condënAtus pÅnAs detffreta legs: Omini et» enim inquit qui male uultdgere,difciplind dominicd ini» mied uidetur,cuinifi cofenferit,ntittetur in glt;ehennd did bolo, qui uere inimieus humani generis eii, prdpdrdtd, QiiideÃqjlacob appellatuseà homo ui« kxod.jl densdeUjS«: Moyfesuiditdeum facie ad faciem, nec non ÃC Efaias,uidi ( ait deum Sabbaoth oculis meis: Cótra aût lohânes lohM. f Eöangelifia: Deum inquit nemo ui» dit unqua. Qiiaeflio. LXX 1. |
HOc qudntu uidetur contrdriu eH, qudntu ddfidë uero pertinct deum omnimo nemo uidit unq, ne» que pd[rë,neq; filiu, Ciuod enim ui fus dicitur,dd incelli» gentidm reÃrtur,uifus eil enim uelut in imdgne. Veluti ^s cu unperdtores nefadmus, uidemus eos m fi^rd,no in uerMte:ltd ZT deus uifus e^ ut inteUigeretur deus efife quidppdrebdt per rdtionem,no per fub/hntid, quid 'm na, turd fud deus uideri non poteH. Et ut uerius propoÃt£ quteflionis fecrea pdnddmus, fenfum EudngeliÃe expli» cdre nitdmurAohdnnes enim occultu dhquid prodereuol uit quod feiuit dd fdlutdrem doilrinü pertinere, idcirco: Deum inquit nemo uidit unq,nià ivnigmitus Ãlius qui lohan. । in pnu pdtris ipfe endrrduit. Animaduertdinus fen» fum Eudngelifla, ut enim uerü ejfe, quid nemo uidit deu unqudm, oÃrnderet,pUu hoc endrrdffe docet quem Ãlli utiq; impoÃtbileefl,quidinÃnupdtrise^.Sinus dutpd tris quid eR,nià dfÃ^is 'm Chdritdte ueri pdtris per nd» turtcunitdtem in plium f Qjidobrem nemo uidit deü,ni» à unicus filius, hoc lohdiines ApoÃolus filium dei dudi» uit d tentent inter dlid. Non quid pdtrem uidit quifqudm nià qui eü d deo hic uidit pdtrem.Vt erg» dd ccndemtid» tionem proficeret iudlt;eorum,qui Chr Ãim dri filium du» dire nolebdnt uel credere, ofiendit Eudngiltfh, huneeÃe Chriflü quipdtribiisdppdruiÃit 'm de!(,illum dutem qui pdter eil,nunqud uideri uià dfilicgt;,qudndo enim dcu pd» trem negituifum,ZTdet(dppdruilfi; pdtribus prefitetur rndniÃfidre fe unit deifilius,quid ipfe femper in dcuuifus 4 pdtribus eilf'Vnde inter c£t erd dicitiudeis depatre: bJequeuocemeius dudiflisdliqudndo,nequefi.g!irdm eius t uidifüs. Ecce non eü con trdrium, ZT uifum, ZT inuifum efife deum, Quando Icgituf in ApocalypfiIohannis: QHâfiî' VadeinquitôC accipe librûde manu an« pâââââ geli S)£. deuora ilium amaricabit uen« tremtuum ,fedin oretuoerit dulcis ficut mel; Qiâisifle libereÃqui amarura facit uentrem cum ht dulcis. QuaeÃio. LXXIl. OMniddiuinduoluminA dmard funt fedperfidis dtq^cdrndlibus: Idoldtriseniminfudw eil cum dudiunt unum deum prdfiiedri in Chri/k: Et Fotinusû mulpertimefcithorrorecorreptus ; Erubefeit etidin Sd» bellius dudiens pdtrem effe qui filius did non poÃit, quid db ipfo funt omnid ,filtum dutem idcirco filium dppetid» ri,quid non utique pdter ipfe eil, fedde pdtre,nec d quo, fed per quern funt omnid. Confiitdtur ZT Arrius cu le» gt Chrifium uerum efife filiu dd ,pne dubio enim uerus did non pofifet nià proprie effet de deo. Conuincitur ZT Kdreion dddifcens,quid uerbii edro fùclutn ell,qui putdt Chriftocdrnem negindu.Ar^:turet:dm improbus Md» lohm.j nieh£us,uidens feriptu db EM,nfflijh,quid fdludtor non folum præfentidfui nuptidrum uotd decor duit, uerumeti dm pocultshonejh.uit,qui nuptidrum dditus mtercludit ZT promifeue conuenire hortdtur. Ude continentur in Ubro quem dccepit Apofklus deuordndum. Hic liber Eudngelium Kara Iohdnnemmtituldtur,quódnonfo» litm male fentientihus dmarum eSl ,uerumetidmindif» dplindtls quinolunt corripiutin peius proficidnt. î î |
Q_VAESTI ON VM VETE. ET NO. TEST.
|
l/hreuddtieeo ampereÃih efi,e]uo Apcfklus lohans Mt î in itifuU erdt Pdthmos rele^tits d Dcmihano imper rdTore fidei aufd. TiwcÃiit tn fj^iritu ut peÃit uidere txekjÃd.e^ dum h£c ei cfknduntur qult;e Ãiturd /uni, cdu fd impiea tii Ciquot; ftiipri CT cd:terorum, datuf eà tBi liber gui dull is guidem ernt in ore, fed dtndrum freeretuen-» trcm,utex l:tsguiuidentur ttniiM corpus effe heminiSt ifits dulcis effet,gui propter guod integrie prafeÃtonis funt in orcjigniÃcatifunt, hocenim dukein ore eü,g, unum eü ; iBis autem gui hteretied prduittte cdrndliter uiuuntuel fcntiunt,proptvr guodin uentreÃgniÃcati ftmt,i)mnrus : Accuftbit en 'm eos in die iudidj det. Po/l reueldtiom m er^ Eudngelium iufÃts eü ferthere, prop» B., cchi.} nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f fuprd diximus : Et Eccechteli propheticÃ* militer diiin e-Si, ut dcciperct libru gui effet duliis m or£ eius,gMiido perfididm populi tmÃiu efl mcrepdre. quod Simeon dicirad Mariam matrem donnni,inter cetera : Hic pofitus eft in ruinam amp;nbsp;in refinreifticnera miilto» rum inifraci, amp;â tuam ipffusanimâ pcrrranfibirgladius^nr rciieicnrur mulrorum cotdifi eogitatio nes. Qiia-fiio.LXXIM. Slmco uir fdnéhts,cr diuinis ordcults coKwenddttUf j erÃiritvm fdi éhim Iccutus efl guidÃturum effet In miniluf rx cdufd ChriÃt,ut ruind his (fjet.guùtvmû tgt;i uiderrnturfkreperche)udmiam C^peritidm legis, dtffidendä temcii operum ChriÃi cdder(nt,defcidtt-dprc rmÃiotie patrum. Illis dutem gut nuHius prope dignitatis efft nt in kgc, credentl us uero tnChr Ãum, refum Sio in ifrdcfutdignideoÃerent guiprius indigniC^wutir les eran:,O' rcproharenturguidliguidiÃeputdbewur.. fciiMi.ÿ Hec cfl g, alio Icco duit dimnus : Iniudicio e^ uem in hinctr,iincuni,utguincnutdi.nr,uideattt,crguiuident, eaeiÃant. Cemg- nrn leefdeamp;res,twn f harifiti,nttt fcribicfautifunt Chifiim,fedpiÃdtcresiKmncsimpe Alatth.ff tidC^rufticani.liincefiundedicitdcntnus-.Patrrgrd t,d(a^ tihi, guid dhfcc ndià hecc d fapiimilus prüden tibui,G'reuiLÃi edpdiutilis. Cit'^lt;^dUtemddiecitdir eens: Etbidtn tpÃus dtiimcm pertrdtiÃbitglddtus,utrer * ttekntui ttudtoi um ccrdium cegtabenes, hoc utig^Ãgf }tiÃcaMt,guid etidm Mdrid, per gudtn g fltim eil myÃcr num incat ndtionis faludtoi is in morte di ntni dubitsret, tta t^mci: utin refurredicne Ãi marctur,ctt:ntsÃuport guodam in mortedcnunidubitartM.Qnis ctiim noiidm« tigeret uidens i um gut feÃhum dei dicebdt Ãchutmlicff turCfUtufguedd mej ttm deÃendertt i Etguidut dixi, cmnis dniktgtdtds m refurridicne demmu rcceffurd erut.pertrdnÃre dixit glddiMn,ncii fupercddrre,dut cor tU'gfr etiMfuntemnumbiumdligucd. quot;VtÃcut gksf dltis m ffus pati dt.ftcns luxa hominem,timoremÃcit, CX tümen non perlt;uttt,iid erdubitdtiomoeflicidmÃce^ ret twntdnuitocciderttfguid ticn fedttindidind,je4 pertrdnÃjt gudà per umbrdm,contirgrns cordd difeipur lorum. Detiigue Cleophds, cr dtius difcipulus Emeus cuntesinuidtrifles,dixerunt'mtercieterdipÃdcnuno, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;! |
nefeienses guia donunus efi : Nor putAbetmus,guid ipfe erdt gui indpiebdl Itbcrdre ifrdiél. nbsp;nbsp;Eiubitduerunt, fed ftatim dgntto domino trdiiÃuitdubitdtio. Sicut didum efl V delofeph,guia firru pertrdnÃuit dnimemeius, hoc efl mortem euddere,guid dubitsre de dco,uel de Chri fk mors efi: Ac per hoc gui deÃnitdubitdre ,eiiddit mortem. Quid fibi uuk «r Efaias propbeta dicar de Chrifto: Quipeceatum non fÅcir,contra i.cóZf autem Apoftolus; Eiim qui peccatum (inqtHr)nefciebat.pronobis pecca» tum fÅcit. Qiiæs ftio. LXXIIII. QVdittum dd fetifum pertinet,guteflicncs diuer» fit funt,fed uetbd Ãimlid,ex f^rte guident fiitü â lid,ex pdrtc uero diferepa ntid ,foectt etiim, er nonfacit,c6titrartum efl,nrfciebdt GT non foult, fir mtleefl. Prof beta er ex per fond Chnflilocutusefi, guid peccdtu nenfeedt, tiecdolti' inuenius efl in oreeii» US : Apifk'us ueroicguitur de ptrfciid dei pdtris,gui eum,idefl,C}7riÃiim guipcccdtum nefeiebdt, pro nobis peccdtum feedt. Qjiöd dt.pbd modoir. teB. gendum efl, Primum enimfeedt lUum peccdtum *dum mcatnArid^ [um uoluit,ut guem fors tt()n.tangebiit,de peccatrice cdttd ne corpus dcaperet,per guèd diettur flflus pecedttmt. Deinde dum effirttum pro peccaiis, feedt iBuitt pecca^ tum : HcÃdeiütn in h gf pro pcccdtis eblatd, pecedtunt nuncupdbatur. Non o gj Chnfliis peccdtum foedtÃ^ cutdicit prophetdifeddpdtre ipfepeccdti-mfifhisefl, Ãcut efhnfum efl. CfÃrre autem ChriÃnm pro nebis guidefi,niÃdarepctifhtimuchntieÃoccidere f QuöJ iddreo conceffum efl,guid profiiturum erdt ut effet caufll defeendendi ad infères,ut Ãyclidrettdrtdrumdttimabut, Suprralunddns er,im cr inauditum peccatum efl, occi^ diffeeum gui non folum nuBo gvnere peccduerat, fed amp;nbsp;nufltisuitam denauerdt. Hoc peccatoreusfà éhisdia^ bolus,ccntradicendi audddam perdidit. Ndm Ãnulc ali^ udad Galdthds in Epifkldleg tur : Intercietera enim G3it.i, Ãärs ingutt pro nebis maledifinm. A guo flóbis, nià d pdtreiittdicio trim dcicrux Chriflivukdi^.m efl lur dtecrum, peccdtu enim illorum excLmtitmcrs faluan ris. Crucifigier^fepcrmÃt:jtfpdÃioeiusprcfice)tt nobis,ut hinc cum Ãgno eitis exewttes, a' fei unda mor« minime tenerenutr. Mefuitenim mors etiani fentes t,us à guo uifbt efi. Cur faluator pro fe tarn er petro Didrach® mamfoluit.non etiam pro ceteris Apo* ftolis.quippecum omneseum relirais omnibuslubfecuti fint .^omnibus folueredebuifteuidetur.Qusâ ftio« LXXV. [;)itirafbtM |
|
LIBER Dldntchmd cdpitum exidio i»t(ütgitur,non prte^ iiorum tucmcm fdludtor aliquid poÃidebit m tnitimo,cum fit deminut mundi. Mortuut eit dlienis un» pendi/f fepeütur, nbsp;nbsp;nos à quibus mundut extrdneus efi Ãtfultjitts dugere cufgt;mut,utmorientesmitnduiinobis ttiUd fum,non untun uoce,ftd nbsp;nbsp;litteris contefleinHr,nt profiÃione noflra, db eo cutut mundus od, (odemnemun Hinc dominus ijiu non mqiut reliquerit omnu,lt;^ fecu^ tut me (uerit^non poteft meus efje diÃipulut. Quicunip ergo fie hdbet/à cultdtes fudt,ut fpem m tUis non kdbedt, pdrdtus dtacm fit pro fide lUds dbifcere gt;nbsp;uidm dmbuldt qud itur dd Chrtfium dominum uoflrum,Didrdehmd er go db bis ex!gendd erdt qui aliquid negocij gerebiint,dut »rtibus operum ddbdnt. Sdludtordutem,qMd nihii horu eurdbdt,neqi difcipuli eiut.exigendd. db eo utK^ no erdt, fed quid knimicut diabolus fimper in infidijs erat oecd* fionem quierens.fi peffet mclindre filuatorem exaâorë, didrdi brnsednimos occupdutt,ut aus fictrem uolunidti ut dccedentes dd Petrum qui primus inter Apoflolos erdt foliii deberedb eorum tn.tgifiro dicerent dtdrdihmd,qui lt;!gt; eis oneribux liberierant,^ibilenim dgebdnt in mum« do quod effet mundi,Vt quid non erdt unde folueret,dUt his fcdnddto effet,dutcertehumilitdtefuffrdgij qu^reret d quo folueretur.Tline dominus ut improuidum didbot lumdduerfus femttipjum femper mdchindri ofienderet, ddmdre ire Petrum Apoflolumiubct,Grcdpti pifiis os iperirefCX illic muenire nummum exddioni debttu,quo foluto,nonfolumfcdnddlumnou effet exdilorilus,neq; inclindretur requ-fito duxilio dd foluendum, uerumetid fignum uirtutis muxime dcmoiiftrdret,per quod captos à diabolo ddfe trdheret,ut argumenta afi utia fua did â Petruin Apcftolum.M.agifler uefler non fi luit d.dra« chmam ffc.QHo di^o,ntag!flru ut cmnibw. difciputis folueret,conueneri nt. Saludtor autem cum pro feCf Pe tro dan iubet,pro omnibus cxolicff uidctur,quia ficut in fdludtore erant omnes cauffe magiftei i], ita et pc ft fd UdtoremiinPetrooninescontinenttir,ipfum rtiim con« Wi«h ftâ^â*^ffftcâ^pitteorumditpdftoreff.tgregisdominici. Lïcse.i* biaminter caetera dielt dlfcipuâis,\'igildte CT orate,ne intretis m temptationtm. Et Petro duit, Ecce Sathandt expcftulauitjituos uentilet ficut tritiium,Ego autem togduiprote,utnondcficiat fides tud,cr tu tandem co* uerfus confirma fratres tuos. Quid amhigitur ? Pro Pe* tro rogabat Cr pro latob nbsp;nbsp;iobannenon rcgabat,ut ct teros tdcedin,b\dnift'ftum eH in Petro omnes contineri. hbtn.itr Qÿid et in alio loco dicit. Ego ^pbis rogo quos mt hi de« diftipdter,cr uoloutubiegofumCiripfifintmecun. Qiiidcfi^dloliarnes in Euangdio,Lcx superAloyfcn dara cft,gratiaamp;: veritas perlefum Chriftum fada eft,ergo gratia ôû venias ante no fiiit,quoniodo er» |
VNVS» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;XCUB go lex a deodata dieftnr, in qua veritas non fuir, Qiiae ftio. LXXVI. NOnfic pdÃim prietereundumeft,fed confideran« yoj,»«.» dum eft qd fit Lex p Aioyfen dlt;ad eft. Per Moy leneiiiin lex data maniftfta habet priecëptd,fed feripfit hyftoridm,qu£ er ip fa lex appeHatur. Et uideamus quid inpretceptiseius,noneritÃrteuerutn quod dicit, Non occtdes,nonfirnicaberis.nonfiirtumficies, Taliafunt cr cxteid,namhyftorideius,quiddnteaduimtum Chria ftiueritds non erdt,koc manififtum e^,Etentm qult;e fub uelamine erantquiJfignificdrent incertum erdt,Cu au* tem per Chnftum manififtaret,cuius pei fona fit quie di ^cnt.i cit in Genefi,Eaciamus hominem ad imaginem GT ad ft« militudinem ni./lram,0'quieibqui foecit,^ qui fiiertt qm in rubo Ct Patriarchis uifus fit,crquiin Petra ope« i.Cotm.)O ratus fit,qui dédit aquas m deferto,quia Petra inquit e* rat Chriftiis. Sic Ãit ueritas per Ckriftum,quando ea qua latebanc,dut in dubium ueniebatu quid figiuficarent à Chriflooftenfumeamp;,Naminter ctetera dominus ait, , . err nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â lofcM.C De mefcripjit Moyfes. Hoc pruts latutt,error enim er at. Putabatur enim deus pater,qui erat filius,et qui leftimdbdtur angelus, cognitus eft effedeifilius,cr pre^ miÃto fdëba fuerat Abrahie,quie quamdiu non reddeba» t«r,i« ambiguo erat.cum autem ueniente Chrifto reddi« ta eft,fiiibdeä ueritas, quando CT quod promi/fum esl redditum eft,CT coepit feiri qnod erat proiwfftim. Pro« mittentis enim fides tunc uera probdtur,cum cxoluit ji» mffum. C^iid cà quod intcrcetera dicit ATarcus EuangchÃade Chrifio.Intrans in domiJ voluit neminem (cire, amp;nbsp;non potuic late e,fiergo voâiiitamp;.' nonpo* tuitjinhrmata vch ntas cn usvidcrur. Quæ* Ãio.LXXVJk IMpofibile prorfus eft ut faluatoris uolutttas non bn pleatur,nec poteft uellequod fcit fieri non debere,ld« nrco quod fiibum eft,hoc uoluiffedicendus efl. Nam no* luntas eius nunq extra naturaiii eius eft. Sicut ergo na* turd eius in rapræhei fi turn non cadit.ita nec uoluntas, Nam quod proponitur,fiëbumkgitur infinibtis Tyr?» tunc intrauit tn domum CT neminem uchiit fare, Nuno requiritur quomodo uel quare nemine-m iioluit fcire.Ani mddertendume{lenm,quiatftud infinibus geflum eft gentilium,quibus adhuc tempus prA^dicandi non erat^ Deniq^mittensdiftipulosfucipriecepitdicens, initiam Manh.i» gentium neabieriiis,CT in ciuitates Samaritanorum ne introierstis,frd ite potius ad cues quee perierunt domus 1/raèl, Idcirconoluit fe prodi,quod effet m dumo , requiridutem fenon ncluit/cdlibenteraccepit.Quam« Uis enim tempus non effet priedicandi gentilibus, ultra tomen uenientes ad fidem non fuftipereinuidiæ erat. i 4 Sit |
Q_VAESTIONVM veteris et NOVl TESTAMENT!.
|
Sic fa uw (f,ut c ttw fluatcr d difa^uHf firodifut ncn tffctidbdHjs tdtncncj^uicUm 'mgrcdicnttm eomumuidtn rattfjprodiltis rfjCZcapit fciriquèd i/fct tn dcmo.ut in trdrent dd lUum ^ui ucÃent conftqui btncficid.A fuis tr» go noluit f)riedicdri,quod ijfct 'm dctno,Requiri ert'tm fe uoluitjCritd fütim nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;enim Idtuit ab diijs demons frdiuiqucd effet'm dcmo.âDttJiqitnulicr CbattaMdau diens de lUo,mtrauit ad (trni, deprecans ut expellerct ditmcnium d filia eil{s,qã niff prius fubicciffetfe dec lu deottm benefifiitm confecutanoneffet.lmpletaergouo luntdf fdludtotis eftfecundum qute explanauintus,ed e^t n'tm qult;e cotnpendio breuttatisffudettseudngehpaccm» plexus eff,difcutientes 'muenmus qued latebat. Cum IfgarunnEuapgcIioIc bannis q^cG negaflet fe faluaf or alt t ndcrc ad diê Itftû, afccndifjboc mcorftartisfPf vide* tur. Quaftio, L^XVllI. SFmperbreuidta prof ffticnefetifu cccultds, Nà fcoe quod 'm quiffticnem uocdt,tuffiau)n eff:,qudndo in ijdltlea pefttus propter tumultum ludieorutnfatribus fuis ddhuc non credentilus fibi,ccmpeÃebdtur afeendere in ludeeâm,quidfùturuscrdt dies fflus ludtoi wn.utfe-^ TtAaa.r ^itionem pdteretur.lpfeautemrefponditeis dicens,Vcs dfcenditedddietrfifu/mifumyquidn:unt!usucs non o« dit,me dutem edit,quia drguo opera eins. Ego non dfeé» dam ad diem ff um I unc,quid tempus meumr.cnà u im plette eff. Tuncffdtreseiusdfcenderuntad diemffum ipfeueromanfft'm Galiled. Fc/l autem CTipfeafcendit td diem fflum.Quiduidetur contrarium quando non tune afcendit quando negauit,fed afcenditpcfica ' Et a^ feendit non quaff ad diem fff urn, fed quaff ad litem, liïi enim omnes leeti afcenderunt,quaff ad perfruendas deli^ tidf dieififti. Certum eft ergo,quid non afcendit ad diem ffftumfaludtor. Js autem iUe fuit dies fff ut,quo paflo» loh» redemit mtmdum.Deniq; dicit,]Slunc clarificatuf eftfilius hcminis,er deus clarificatus m eo.Hic dies ftus eius eft,'m quo uicit mortem. lohaa.tf Rcbm. ÿ Sïpropn'o aibiïrio viufmus,quare falua» tor dixir,Nt mo venir ad nne,nifi pater qui mifir metraxcrttcum,Et eonfenfiens bis Apofto!us,Ncq5 volcntis.inquitjneq; cur rentisjedmiferentisdeieftja euius vult mifetctur5amp; quem vultindurar.Qiiomo do voluntatis aibitrum liberum eft, quando alterius nutu aur ad bo num duciiur aut ad malu. Qjiaftio. EXXIX. r A Liter eauffafehabet quam propefftaeft. No« kic queeftionis kuius fenfus eff,quem cb* schdis. Ham nullo genere exkisliberiarbitrijpcterit fauffaturbari,quiaffpenitus fenfum difforum aduer» Uf^des bine magis arbitrij libtrt ffi mari fententiam. |
Hre rotm contra maliuolos luditos prolata funt, Cutit tnm doloffmulationis ortie ex tnuidta,loftph patrem prium cr fflioseius ffatres afférent faluatisris,nedeieff fe fflius crrderetur,tunc faluatcr ait. Hemo uenit ad me, niff paterquimifftmeattraxeriteum.Quomode»autem pater adtrahebat ad filiié,n iff per operaqua feiebatptr iHumt Sicenimdicit,Patermanensin me,ipfe opatur, ut operaklt;ecatrakerentadftdem Chrifti.Virtutes enim quas feiebat faluator,ipfa:fuadtbantdeumeffepatrem Ckrifti,utquiaiium patrem habere iVom diceret,noit attraheretur a dec ad Chrif um,ldeo ergo deus eperatur per Chriftu,utuerliseiusfdcs conmendaretur,quibut dicebat feffliwm dei. Hlt;fc efl attraâio noftra,no uioien^ tia,fed teft.mctiimdeiin Chrifto,cuiquierediditattret» flm dicteur ab to ad Chrrftu,Hemo entm faluatcri cre^ dit,niff qui patrem lüiut proprium dicitdeu.Ham Ap^ pcftolus nenutarbitrium pulfarethiec: ftusefl,queein queeftionem redigtfti,fed ut iudicium dei retradari pro^ kiberet,kiecdicit,iufwnpriedicdnsdeu,fcit enim cuiitt debeatmifereri.Cordiseniminfpedcr prouidet peftm lantis mentem an mtreatur accipere. nbsp;nbsp;Deniq^didtper^^ Eroketam, Elccbs kite lalijs me honorât,cor autim ecru tengeefià me.Hamfmulatoiisanin.wm ii-ftumtfl,ut cbduret.Qptierimiicnptrerrcrer ,uetuni uccatfil-» fivm,fed p(rtra!:ucltntiam,aut inteSigens c ouum^ffng at fenefeire quodbci urn efl, utcenuertat ludin ma.um, hoc utiqi debet tUi praftariut uerenô intelligat bonun;, ne faluetur quod non uuit. Hec enim iuft urn tfl,ut mui» tus faluetur,quiKoii per ignorantiam fabetem fpemit, fedpermaticiamuelinuidiam . His igitur coifirniatur magis liberum at bitrium quamdeftruitur,utuntcuiqu« pro uoto fuo refpendeatur. Cum eerte aut ftliusdeiquirc^ fit auf dia* bolijfempcr ergo filius eftUed aliquâ dodti,a!iquando veto diaboli, quid ergo nafcimurjcqin« rendum eft. Quaftio. LXXX. DOminus cumfilij ifraktl fepedelinquerentedu» dideAegypto,iratus fententiam dedit dictns, tiuiiumiHorum intraturum interram premifionts ex» cepto Caleph Z!quot; Icfue fflio Haue, qui prius Aufésdi» cebatur. Eosautem quinatifiierantin defertoipfosdé» xit intraturos,ro qucd nefcirent bet. urn aut malum.He» frire autem bonum aut malum ffmpliritas quitdam eH ndturalis,qult;encq^adlonu neq; ad malum erudita efl, Hiecefl ignorantiaffnemalicta,ffne ftnfu enim nafci« mur,fed natura neftra koe bontm kabet,quod capax eft edifcere ueritatem,filius autem diabcli efl quinatus ma^ lisrebusimbuitur,utkisftudeatquieinimtca ffmt eredigt; tori, multcs efférens deos, ZX kis immedandum quafi mundiredoribus. Hicfi reffpifcat, cr luxta naturam fuam fentiat,ad creatorem fe conferttis,filus dn trit,ae per hoe neq^ filij dei funt qui nafcMttur,ne^ filij diabcli. |
|
LIBER. VNVS. QSâJ entm dicit fdlu:itor ludeif,Vo{ de pittre diibolo fin,ZT concupifcentiät pitrn uefiri uidtis fikccre. Vit lt;iej ergo opertbufttcoiÃiotefiltofcreiridiiibylo.hos Mtem elfiftlios dti,qui confidentes proprium effi deum pAtrem Cbrifli,redeuerfintur. Sicenim detts mfiituit genut nofirum,ut /ine fenfu ntfcAmur, poÃibilitdtem tA ntem hAbeAmui difcendi,fiuebonAfiue mAlA.ut ipfi not bisÃutmAlAAcquirAmut.AutboMyUt Utemur in nobis cum rede Agentes remunerAmur,Aut ipfi nobis imputet musfi pTAUA fe^uentes condemnemur. Cum Apoftolus dicat nos natura ludæi, de ludxis ergo nafci ludgos oftendR,non deprofelytis,Dico quos confiât fieri lu*â dæos. Deniqj qui in heremo n itifunr,no (untcircurncifi,Ã^ tarnen fudæicrant,Nó ergocircumcifioludaeum facir.fed n t iui-. tas fub dei creatoris dcuotione progenira, Si ergo del udæis ludæi nai'cunrur, quare non eriam de Chriftianis ChriÃfani, nam et de paganis pagani nafcij tur. Qiiæflio.LXXXI. NOrt omitf qdâ nAfcitUr,hoc efi unde nAfcitur,tJà et Auru de terrdnAfiituret no tn terrd efi,Et gem Wif et aliA muttA,et de ligno efca ndfi:tnr,et de O«o pub lus. De pAgAnis Mt ut pAgani nafantur h£c finit cAufid |
XCV tioneinfier{tur.SeddiciturcontrA,Sifiilusuti^ efl qui generdt,hocidm debet uenerdrequodipfie efi,ut dcceptit dignitds trdducem fiiceret,Hdm fiendtores generdnt fienA tores,fied fiendtorum dignitds non hdbet dpitd deum me» ritum.tgt;leq}ipfidnaturd,hoc efi fiubfidntid confiequitur beneficium,fied mfioldfirmd ZT fiermone dignitds uerti» tur, Ac per boe currit quidem fiermo per trdducem cdr» nis,fied nihil dUudprjefidtqudm opinionem dignitdtis, Sicutethiquiconfiulesfiunt dutfidtuis honefidnturgdu dent m udno, chriüidni dutem cum fiunt ipfi ndturje dc» ceditdignitAS,utcffientidipfi( hominis sternum hdbedt incorruptibilitdtis beneficium,ut non opinio fiold,fied ZT resfitin ejfieilu Apud deum. Tdle efi ifiud,ut quis dtfier» tus pduper m Uude fitZT egedt pdne,dut reliquis neerfii* fidrqs,HecenimuerdlAus efi,fi fic tHiproficidt quxficA dignitds,ut nuUius egedt,dum hocndtur£ eius præfiiia tur,ut per fieipfid uiuAt,ZT bene uiudt nutlo requifito fiufi /rAgiD,hoc efi uere diuitem fieri ZT glorioj um. Paganos clemenris tfle fubieeÃos nulli du bium eÃj2lt; quid ergo quod Apoflolus dlt; citjEramusSi nos fubelemcnrishuius mundi feruientes ,fi itaC^ ÃC ludæiclc mentis er nt feruientes , quid differebât a paganish Quæ Ãio. LXXXir. Anififiüefi ddditione,dutdiminutione,fiueim» Gii». 4 mutdtione uniusfiyUdbie fienfu peruerti. idcirco :M |
quid enï ois pAgmus in ignoritid efi, ZT qui ndfiitur ex eo fine fet^u efifdmbotgnordntes funt.Sed hoc interefi inter utrumq-,quiA qui generdt,finedubio bldÃephemus efi,de per hoefidius didbolt cfi,ndtus dutem infdits iiefcit bldfpheindre, peut nefeit benedtcere,pdgdnus tdmen efi quid fine finfu efi. De iudico dutem idcirco ludnus ndt fcitur,quiA fubcrtdtorts deuoticne generdtur.'^icut dit xit A-ddm de CA'n,Procredui hominem per deiim.Sicut enimPAgdni indeuoticredtori dtmonijs grdtids dgunt in omnibus que dgi'nt.itd ZT iudei deo credtori fupplit ces,imperfifie IdudAnt eu omni dâu fuo.in eo defptcten* di,quiAnoncognofcuntChrifium,per qaemfuntomniA. Hoc etidm modo de ludeo Iudlt;eus ndfiitur. N on enim fi eut quibufitdm uidetur,quid etreumeifiofiecit iudeu. Cir cumafio enim fignum ludd fmi efi,non iudAilmus,quiA non Pi,brAh£ circumci/io iufiieid efi,fid fignum iufticie ut müi ex Abrdhdm fignum hAberent,per quad probd» rentur filij ejje Abrdhte. Qjiippe cum ex iudd Mdchdbico hoc nomine fine dppettdti,ut non folu/mex ludd,fid ZT ceteri ex omnibus fili/s Idccb ludici uocdrentur, proptet I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;red c^uod Judds dux fiierie eis,ïdeoq; ndti iudeci fignum
dccipiunt.ut quifimt mteUigdntur.De Chrifiidno dutem â i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ideo non ndficitur Chrifiianus,quid ipfi qui generdt,non
ndtus,fidfitilus efi Chriftiinus,CiUdmobrem ZT ifiequi ndficitur fieri oportet ut fit,Nec enim per fiubfidntidm nA ficitur,fied per fidem queeidm ndtis dccedit. Ignordntid tnim cum cArne ndficitur,fides dutem pofted fipiritdU rd»
pdgdnus elementdcolereomnibus cegnitum efitludieos Mtem non elementis,fied fiub elementis deo fieruiffe, pro» pter neomenidS ZT fidbbdtd ZT circumcifionem,ZT cate» rd tdliA,hjec enim cArnilidfiunt. djtictqutd enim uifibile efi,cArnAlee{l,ZT de elementis eil,fied quid ex pnecepto dei erdtfdeo fieruiebdtur, ut ex uifibilibus dd inuifiibiliA Heniretur,ZT ex hde cdufid profiäus fieret dd mdiorA cdpiendd,Ht in bis meditdti dignifierent promifiis fipiri» tdiibus. Ex ed igitur pdrte qudm fiuprd dixi,fiub elemen-^ tts fieruiebisnt Iudiei,ex dlid parte legem habebdnt fipiri» td!em,quiezTpeccareprobibet,ZTexhortdtur dd dile» itionem domini dei,qui uetiturus eis fiierdt promiffius di remittendd peccatd.
SiperChriflum falusScT vera öf perfetÃa cognitio,curnonanrc venit vr anterio resnoflriqui in ignorStiafuerunt ad different veritatemC' Quae« Ãio. LXXXIlt.
DEni^ pofidduentum Chrifii multi fialudti fiimt, mdgis quAinprius. Vndeetfi ante ueniffèt mul» to plures fidludti fiiififint. Si ergo itd eft, reprahenfibik uidetur,nulli mifiericordidficienti cdlumniam fieri opor tere. In potefidte enim ddntis efl,quSdo uel qtu uelit mi» fiereri. Exbortdiidus efi enim buifimodi ZT prlt;ecibus pro uocddus,no cotentione à bono ope retiocÃdus,ZTÃrte no cotrddicereiur fied ,p hdc mifiericordid uices illidliqud red derêtur.An quis medic» arguet q medicdmctafiud et offi cium
CLVAESTIONVM veteris et NOVr TESTAMENtt
|
cfowt fuum gratis mpendet,dut accufabitur tarditas eitu ab eis à qubus non efl rcifuiÃtwi ! H« quidem diximus fecundum rationem,fed faluatoris bonitos ifla non curat propter 'mbedditatem humanam,fuam enim fequitur nd turam adÃciendam mifericordiam. ïdcirco tune uenit quando debuituenire,uoluntatis fua rationem fecutus'» non nteritoruni noftrorum. IdSam à mérita perpendas. ttenirenon debuit.Venit ergo quando etrfuóueniridebes reÃciuit.crgratiimfuturumbeneÃauw.Si autem eicui neceÃttasim'tnetanteÃibueniatur,erü quidem gratuMt non tarnen ualde poterit fcire quidÃbi pserÃitum eÃ. Si autem 'm ip fa neceÃitate poÃto auxilium fh-at, feiet, qua U beneficium confecutusÃt.Detribulatione enim erep» ttis,maiores grattas reÃreJ- QJiomodo à efurienti offe^ ras panem,à autem o,^lt;tf cum non efurit,non utii^ ta gratum ertt' Idci/ co retle Ã{i:um eÃ,ut non ante neniret dominus.Primwm entm dimiÃt genuf hominum utiuolu tote fua,non fine teftimonio fui, quia ex ip fa mimdiÃbri caper annua mtmera,qu£ elementorum miniflerio his^ tnanibus ufibus exhibeti decreuit,mteUigi, timeri di^ uinitatem fuam uoluit, Quippe cum etiam ex traduce primihomtnis,deinde Pnoeb O'Hoenoticia eius effet in terris,Sed cumlanguore quodam hemani generis aboââ iefeerreoepiffet cognitio dei mter bomines,Gr mores m inutarentur,eligeredignatus eà Abraham,'m quoÃrma eÃet renouatte ncticiæ det morum. Et cum adhuc re» uerentia fegnior (Ãet,poÃea per Moy fen legem Uteris de dit,qult;eneqi abelefceret,tr magis metum meuteret. |
Mdjor f«im timoreü,Hbsau{i'.'rttas maniÃfla eÃ. Et quiaocceptamlegemgentes fpreuerunt,non fe fubijd* entes ei,neq; hi qui occeperuntferuauerunt earn, motus dominus mifericordia,miÃtfiUum fuum,qui fe pro lUis offerens mortem deÃruens,data omnibus remiÃione pec catorum,deo patri tüos iuÃificatos efferret. Hon enim peffetdefeendiad 'mÃros,niÃper mortem. Hecordoent nec ratio poÃebateum qui mortuus nonfiuÃfet, intrare ianuas tartari.Honneà quis uult 'm terra fua Earbaros decipere,immutatfemhabituiücrum,ut putetur unus exhis,cr Ãc explorât quomodoiUosfubertat! UaÃäu tü d'de diabolo, quonid malo morehominëfubuerte» rat,ut 'm morte non remaneret,muentum eà remedium quomodo quos malctenebatamitteret fubintraretur ei,0'quemputabat feuelut hominem occidtÃe, reperi» ret,illumapudmÃrosdeum. QupÃäo,reus muentus omnes quos tenebat amiÃt, et de catero aperta eà ad coe Ium uia. Ecce quantum preÃit aduentus faluatoris,ut feientes hemines de quo periculo liberatifunsÃne ceffaa tionegratiasiUireÃrant.SedÃrte econtradicatur , Si multi ante legem po^legem'^eccatis preÃi Mos fe carni dederunt, e:x digni Ãerunt in tartaro rema^ nere , fine dubio Ãerunt qui deuotione CT creator ris reuerentia uitam fuam naturce legefiænarunt, Hun quid non etiam hi detenti funtapud mÃros, exuti hac ui ta {Si autem ante ueniffet peà mortem AtUeMerato Aa dam qui prior peccauerat,clt;eteris ad ccxltim aperiâret uia am,ut quia bene uixerant,agnito creatore defiindi recia perentur 'm coelum.Damnum ergo eil,quia non ante ue» nit ChriÃus à Damnum effe maniÃÃum eÃ,fed quitre m Ãum,an iniuÃum fit. Solent enim damna iuÃa eÃe,de qui busquieri nonUceat.Hunquid Ãr deprghenfus er iuxta legem in quadruplum condemnatus,aufusell quteri ? Ac per hoc damnum quod genus hominum paffium eÃ, iuÃe ÃitlumeÃ,undeG''permiÃ'umeÃ, Qjiareerfaluator 'mteripà primordiauenirenondebuit. Cumenimdia bolus fuperbiret,homo ãlus a deo pofitus eà iüi 'mimia cus,ut auxilio dei munitus quia impar erat, refiÃeret ei accepta mandata. Diabolus autem foUta fubtilitate fi» mulauit fe ignorare quid prieceptu eÃet a deo, er mue» nit Euam mÃabilem,pcÃea autc promittens illi,quod à mterdiëium contigiÃâent,pr£Ãarct lUis diuinitatem,ctra cumueniteos.Twtc diabolus fuperato homme trumpha uit,hic uiüus genus fuwm fubiecit peccato. Qi^ismobrem miuÃu erat uiilori uiolëter aufferre fpolia,quta deus qcT fielt,iuÃe Ãcit. Pr£terea cu acerbe peccauerit homo, af fentiens ei contra mandatum creatoris,fierifedeu/m.ido latriaadmifit,perquüd in deum peccaucrat,âdeoq; nois illiÃatiK debquot;âit fubueuir:,quippe cum poemtuerit, Hec grata eifiuÃet mifertcordiafi nonÃiuiÃet quidmerae» tur.Qua'nqenimomniapcÃitdeus,tlludficitqswd con uenù gt;atiom ut irrepr£her.fibi!is perfeueret. Qiiare lunçcurfus in ratione pafche ciw ftodienres paganos rcprçhendimus, quia dies lunares modumcu ftodiQf.Qp.LXXXIIlL Efit'aChriÃianisne fydera ueneraridicantur, quibus indulta eÃ. fpiritalis cultura,ut defpicien ta qu£ uident,his qu£ 'muifibilia CJquot; fupercoeleÃia funt copulentur,ut h£c omnia tranfeendant fitturi c um ange» lis dei.Ham fyderumcultores aut cum iffis erunt,aut'm fit ipfa. Quomodo enim fieripateÃut abquis fuper i..''c fit qu£ colit ? Pagani itaç^ non computum lun£ ob feruant,fed lunam ipfam uelut deam uenerantur. Et effe» {lus curriculorum eius appr£hendiÃe fearbitranies,quicl certis dicbus agendu ,quid ue cauendum fit decernunt w» perioeius,quafi uitam er conuerfationem fuamordine quodam fubijeientes, quos quia extra deiordmattenetn h£c aufi funt ufurpare filh,Ãequenter deprahendimus. H£c eni luminaria in figna temporu deus conÃituit.'Vn» de er nos numerum lun£ cuÃodimus,non ibam ipfam excolimuSiUt à q uartadecima lua,qu£ nobis fecundu le» gèprimaeA,rationèpafcheobferuemus. Dia enim ple» na deus 'uiÃituit,idecq; à quartadecima ufq^ ad utgefima prima bis fepte dtebus pafchan obis celebrate ccnccÃu/m tÃ,ut de his fiptealiquidies à parafeeueufq^ adrefurre» fliouemdcmini,conctudantur, Vtneq; tertiadecima 'm paÃione fit ,nequequartade(:ma in refurreäicne, aut quintadectma. Ham ante uigefimamprimam fecun» dum nos lunam,paÃio cbnfltfit refumilio eius, Ham |
LIBER V N V î.
XCVl
|
NiWi primo die quo cceptus mundus e^ ; Omind enim nwndi temper d unius hebdomddit curriculis numerdn-* far, quid his deus mundi membrd eSâ orndmentd compos fuit. Sex enim diebut inundum dpüuit,ey feptimd ce/fd» uit qudm Sdbbdtum dppeüduit. Hit enim feptem diebut toâuf mundi rdtio, numerus continetur. Semper enim in fe redeuntes,multiplicdnt numerum temporum. Poâ Sdbbdtum enim d primo die repetit femperufq^ in dient feptunumÃdeH Sdbbdtum. Vtrefurredio domini primo die itKhodti tnundiÃuih, diÃdtur, qui dies dominicus di» titur. ïpfum enim fÅcit dominus unum cum ueÃiere, ey ittfeptenArium numerum euoîutus incipititerum ,utÃt poü hebdomddd primus. QJipd itd decretum db initio eA propterfdcrdmentum incdmdtionis domini, CT pdÃio* nis, CT refurre^Honis. In corpore enim domini totui prope mundus refurrexit, injhurdtus eA. Abfolutum eA non nos UtnAmcolere, fed numerum qui per Lunie curfum mjiitutus eA ci^dire. Didbolus iutem qui eA Sdthdnds,ut ÃUdciie fu£ duâoritdtem dliqudm poÃit dd» hibere, ey menddcid fud ueritdte color dre, primo menfe quo fdcTdmentd donunied funt cetebrdndd,quid non me» diocris potentue eA pdgtnis, quio obferudrent ,injlituit myflerid, ut dnimds eorum dudbuf ex cduÃs in errorem detincretfUt quid pr^uenit ueritdtem Ãüdeid,melius quid ritAti. Et ^ui4 in primo meiife in duo ^ijuinodiutn hubmt Rmmni, ÃcutGTnos eiipfti oblerud.tio dbfns cuÃoditur, itdutetidmperfdnguinemdicdntexpidtionemÃeri,Ãcut \Ao,dum proueAioneddÃdem cceleÃiumqudÃÃrrdtit 'preÃdqsinEudngelio cunAAfuntÃxd,ÃrmiÃimdue» ritdtefoliddtd. StdMes etidm,Ãruentes enim CTfoüerteS CX nos per crucem. Hdc uerfuüd pd^nos detinet in ere rore,utputentueriatem noÃrdm imititionempotiusui» deri quim uerit!item,qudà per emuldtionem fuperÃitio» «equdddm inuentdm, Nec enim uerum potcA inquiunt ^mdri quod poÃtd eA inuentum. Sed quid dpud nos pro certo ueritds eA, cr db initio hec eA, uirtutum dtque prodt^orum Ãgnd, perhibent teÃimonium,ut teÃe uirtu* frdidMiimprobitdtinnotefedt. Ciupnidmen'imfoldeA que Ãcile fuddedt ,hec contrd uerfutidm CT preuentum didboli poÃtd eA,ut Ãmuldtionem eins reuelet. tiemo enim etidm inimicorum ne^re dudedt iHic effe ueritdtem â¢ui^tk'pi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dppdret. Cum Apoflolus diedt omnid fchatcamp;in infi^rislud£iscontiffÃ'e,umbrdspretered Ãuffecun» nquot; agiiniv nbsp;nbsp;pfi^f^itdfunt, qui non dubitent,cumfeidnt ChriÃu ter alias nönon iiià femel effe pdÃum,contendere pdfehd uerum non TconVio ^Ãuin ejfe,qud!ndoÃgirdru corpus fuit Chri» Bxod. ) » Ãuf occifus. üdm età ouis,qudm lex dd Pdfehd deferibit, no poteAddfcribiut Ãtexouibus CThedis ,difcorddnt enm borum dnimdliuin dd coniunAionem coinutüsfoe^ tus ipfd ndturd, quomodo potuit Pdfehd uerum gericunt defaeritdgnus tune ide qui Pdfehd cA Æ Età ChriÃts ex iuÃis, id eA ex ouibus,CT pecedtoribus, id eA ex he^ dis, feeimdum edrnem ndfeitur, hic eA folus dgnus iüe qui queritur, quiq; dum non dmplius qudm femel occi» ditur, non dmplius feciindum ueritdtem cekbrdtum per ÃMm lüud Pdfehd monfirdtitr. Eiÿire iÿtur ut dixi» |
mus tunc temporisÃterunt.Ndm dgnus eligti(r,utÃm» plicitds CZ innocentid deÃgnetur : lAdfculus quixritur, Htiiwiiius comprobetur : ïmmdculdtus, utÃne crimine: Anniculus,ut exdUo pradiedtionis tempore : Perfiilus, ut inÃruibts omni uirtutum ^nere: lAet^e primo,ut to» tus dnnus d primordio ChriÃo confecretur : Ciÿdrtdde» /cintd menÃs, ut lumine ueritatis impleto, erroris nox operidtur : AdueÃgt;erdm,utÃeculioccdfus imminensdp» probetur : EieAo Ãrmento, ut d corde peruerfe mentio mdlicie corruptio toUdtur: Oblitis fdnffiine liminibus domorum,ut Ãgurd dominiÅ pdÃionis Ãonte Ãgnetut^z JgnedfÃ(s,eAenim Eudngelium CT fermo Chriflirobu» Ãus cibus ; Nec in dqud mddidus. lJon eA enim delicdtiO interpretdtionis humido Idnguore foluendnt. JNihilpric» termittitur, nihil enim in ChriÃo omnino reprobdtur. oÃd non conteruntur, quid nec c omminui, id eA uinci inquoqudmChriÃuspoteA. C^icquidfup(rcÃ,diuinis ignibus imponitur,id eA qute quis cdpere no potuit Chri Ãi diuind feientiee remittit, eorum tdntum que mdniÃfli funt pro uiribus epuldtur inuentis. Ndm crquodflAn» tes eduntjÃrmd eA ne quis cdddt,dut ne quit in Eudn^ lio dd neceÃitdtcm proÃernAtur,fed ingéniés duimi robo» recotttrd perfecutionu prlt;elidinui£ius,ideA, fublimis ej ereihts dÃifldt. tSidm quod fuccinAis lumbis, Eudngt lice Ãgnum continentie eA,dum locus feminum coèrco» tur conÃritt^tur. Additis bdculiSy/^iritu fdttAo quo quis innititur.Pedibuscdlcidtis,ideA lubrico erroris eie» «'n fideprobantur,tepidi CTnegb'gentes rtÃmuiuur cr euomuntur. Cum drmis fummtur ; Chrijhis enim cum drma Ãnipliais dnimi purd fimplicitdte (iimitur. Cunt pigridijt pueldihicis dgrefiibut, ttmimhoc Pdfchdin Iud£orum ddmndtionem amp;nbsp;dcerbiÃimds dmdritudinet ceÃit.Uon nili drcumdfit ddtur,purgttis enim [dis amp;nbsp;Idudcro indulffntilt;ecaeleflisexpidtis,priedpiendi Chri/H forporis fdcrdtidbiÃcultM porri^tur. itdiji qu^Ãgu» rdtd in ifrdclitis frerdnt, in nobis corrobordtd fumt : Et ijuitin illis imdgnes,in nobis ipfe funtueritdtes. imitd» bdntur illi Ãcere Pdfchd,dum in Ãmilitudinibus exerce» rentur,folis difdpulis ChriÃtuerum PdfchdÃilnris : Non b» qui pecudum pertrdébint corqûe iicurq; : Sei quorum emunddt prudent prtcordid uirtus. Excludent poÃtdmfubterldbemuitioruiti,Eemi^ potertintcoc» lum penetrdre[ecundo t Aetherd idmuicuiim CJ'Uetis Quideüutcuincofîeta Daiiidufque ad tranfmigrationcm Babylonis decem ÃC fepte ehe gencrationcs, Euägelifla quat« tuordccim dicat prerermiiro ücho^ia qui poft loram eft, SC loas filfo Ocho^ie, QC Amalia filioloas Qijx» ftio. LXXXV. NiM |
|
lt;X,V AEST I ON VM VETE. ET NO. TEST. Nihil Eudngeli/hm qium fatfum It^s fecutu erea dibile uideri debet. nbsp;nbsp;Ideolt;p wn immerito hi db Tiudn^li/h fubldti fwntde numero aeterorum. Sic enim horum conhnuduit impietdt, ut mxlignum eorum nid» lum inta-udUum hdberet. A iordm dutem captum mdti» gnum fîcperdnibulduituf^dd Ozidmflt'iim AmdÃlt;e, utnuRiuf Idteris effet fufftd^um, quo experte mérita pd tris dli^UK herum rà ndneretin numero regiem. Ni(m lowm nw/igne dgent mérita lofophdt remiffus mmime» ro eR. lUorum dutem trium eontinudtd mdlignitis in deumeA. Sdlomsn guo^ méritapdtrisremtffiisinreg» na cA : Et RobodmÃliiis Sdlomonis mdligne dgens, nie rita A[d reliihis eA in numero regum. lllidutem tres in medio tndlorum concluff Ã(mtmdlignedgentes,ideoe» rdà funt. EeiiK enim d perditione generis exemplum eA, . ipundo fe iugter mdlignitde pdndit. Et ut proprie died, proptcra ^ticd ex trdduce eorum non eA leÃph.prittrr» miÃifunf.AbAbrdhdrn enim horum ^nerdtionemfe» tutus eA EuAngeliftd, ex quibus ori^nem trdhit lofeph, (ui deffonfitd eA Mdrid i^uie genuit Chriffiim. Quid eft qjprobet Mariam marrem do* roinicxtribuSCfemineefteDa» «id.Q.uæftio.LXXXVI. I Donei te/hs proffremus fermonem. Dicit enim dn^ lus dd Uldridm inter aeterd. Et ddhit lUi dominus de» us federn Dduii pdtris fui,crregndbit in Domo ideeb in tternum, CT rr gw eius non eritÃnis. Ciuomodo dicere» tur db idoneo teÃe,pdter eius DdMd,fi non effet RUrM ex ftmirw Dduidi Si unus eft deus, cur th tribus fpes faknfs â¢Qa»fti.4o cftjamp;fnon induobus,autquanuor,aut eene in ipfo uno, nbsp;quare noneft ab initio rrinitas prædicata. Qiiae» ftio. LXXXVII. Nihil pene ncuîim efff'âumeA,pcenm trinitds prd:dicdtur,ut unus deus creddtur.tiion er^ dd» dttum eA dliquid, fed fdcrdmentum dei unius reueldtum. inter ipffi uutem primordid mdnifffhri tio oportuit,^uid prins predicdndum,, Zfpoffed id ^uod pr^dicdtum eA re«tldndum,ut fcids pdtrem effèid tjuocutiAti funt,fili» urn uero diriger quemfunt omind,ffgt;iritu dutemfdnAü dppeHdri, pa- i^uem ommu qudi dpdtre ^idem,fed per filium funt re^nerdntur dd Ãdem deiunius. nbsp;nbsp;Ui er^ tres funtlt;luidem,fedund diuinias. Rdtio igturÃcit ut tres fint,IIO plures dutinfid-Omnisenimnumerusuf» que dd neuem peruenit,quid tres dum inuicem in fe funt, fitciunt tuimero nouem, quid in uno tres funt, nbsp;nbsp;tres funt unu. Qui enim uidet unum,uidet tres,dum nihil dif firtdlterdb dlteroTreser^ unum,crtcr tres unum. Kec enim in nono numero perfiAio eA,qudiitum dd nu» merum pertinet, quid de uno funt omind. Addito enim uno ex quo uelin quo tres qui numerdntur nouem,Ãunt dreem uel uignti. Semper tAnun ufque dd nouem ueni» tur eyâunus ddditur, quidnouem Mnm funt, MplettA perfidiofituniMis. |
Si Maior gratia fiC raanifeftatior intelli* ^*'â*'** gentia in nouo eft quam in ueterc tefta* mentOj quare Efaias propheta fedetem in Throno maieftatis uidit deum Sabaoth, qui eft Chriftus, iuxta inrerprerationem Iohannis Ãuangèliftç. Dixit enim inter cætera; HecloctituseftEfaiasquandouf dit maieftatê eiirs, ÃC locutus eft de co. Irt' nouo autem Stephanus primus martyr ftantem feuidifledicitlefum adextrisdei; Qtiid eft iftud ut hic fubiedus uideatur poft (riumphos,et tilic quafi do» minus antequam uinceret C Qiiæftio.LXXXVIII. PE.outcdufderdt,foeciffe iae^dominus feofiendit» ProphetieenimuifuseA qudfirex corripiens ple» bem, er hoc fefe ofkndit quód erdt, hoc eA fedentem : In pdce enim erdt edufd diuinitutis eius. Stepbdno dutaa utftdns dppdreret,foecit cdltmnid iud^orum. In Ste»i pljdnodutemfiludtoriscdufduimpdtiebdtur : Ideofe» dtnteludicedeo,fltinsdppdruit, qiufiquicdufdmdùe^ rtt,e:rquid bondcdufdeiuseA,eiddexterimiudicist» rdt : Omnis enin qui cdufdm cdcit,Ãit ncceffe eA. Quomodo accipiendum eft q» faluator in» qs»«.4» ter caetera dicit de fpiritu fando ,quod ne» niens inquit iUearguct mundum depec» caro,6C de iufticia, amp;nbsp;de iudicio. De pec* cäto quidcmjquia non crediderunt in me. Deiufticianero, quia eo adparremjCt iam non uidebitis me. De iudicio autem,quia prince ps huius mundi iudicatua cft.Qiiæftio.LXXXrX. CAufdm quidem uidetur dixiffe dtguendi mundi fed indict expldndtione. Cum faludtari non cre^ derent judlt;ei ncq; mandante potrflates,quid no folum ho» minibus femdnifijhri uoluit, fed CT prindpibus CT po» teflxtibusincaleihbustficutdocet Apoflatus in EpiflaU dd Ephefios, poApdflionem flittm uerd felocutum ffiri» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*â¢â tu fitnéium probdturum ofkndit: Et hoc eA drguere mandum,ofkndere iUi ueraeffe qult;e credere noluit. Cr«» dere enim noluit d deo uaiiffe fdludtorem. Sdludtardu» temferudtd iuflicidnon trepidduit reuerti ddeum qui ft miferdt,e2' per id quod regreffus tA probduitfe tndeue» dfeendit «ddeum, nifi qui def» uka». gt;nbsp;cendit d deo. Videntes er^ potrfktes dfeendere eum,co^ Ãifefutit,uidentes uerum effe quod uelutfidfum /freue» rant. ïta^ i/h. iuflicid dr gut eos, qua iuftum probdtum eA, quid regreffus eA unde uenerdt. nbsp;nbsp;Sic dutem drgiit ecs de peccdta, quod non folum credere ei noluerunt,fed Cr occiderunt turn. De iudicio uerofic eos corripuit, dum ofkndit prinapem pwndi reumfi^ttn Gquot; côpre» |
|
LIEE henfum eo,ctt!ut Ãdei iwn cotnunicdrwtt. Videntet ttüm (Liiü^s de inÃris ire in cÅlos, cogiiouernnt dd iu» d:cdtà elf ⢠igt;rincipc huiui mundi, ut reuf fribi! 'm cduffd fdludtoris qute tenebdt iure dmitteret. tliec quidem dfcen» dente ftludtvre uifd funt.fed fuperueniente m difcipulos, IÃiritu fdnib, pdldm dpertetj; mAnifè)h,ta fiMtt. Verd entm correptto tune Ãiit,(iudndo poU pdÃionem refurre^i * nbsp;nbsp;nbsp;ftioiiemg',. ad tr/Hmonium fdludtor is,publice d perfidis ui debdntur refur^ntes morftti, cldudi currentes, leprofi muuddâjpdralytici conÃrmlt;iti,coeci (tlÃ:cere,furdi dudi^ re,nwti eloqui,d£inonici pur^ti, mÃrmi recuperda fdia nitdtv ^rdttM d^e. Hoc wwdoJÃiritus fanihis arffiit mundum, quid in nontinu faluatoris, qui reprobdtut eA tî tnundo ominunt curdtienum uirtutes operdtus eA, Si diabolus ipfecft fathanas,quid cft ut inâ tercætcradicatfaluator; Vosdepatrediî» aboIocfliSjêC concupifeentiaspatris ue® ftriuultisfaccrcjillehornicida fuit abini® tio,2C inueritate non ftetit,quia ucritas non cft in co.Cum loquitur mendaeiâ um, ex fuis proprijs loquitur,quia mendax eli ficuc ÃC pater eius. Qiiæftio. XC. Dhamp;ol«î non fÃecidle notntn eA,fed commune. In quoetmq; enim operd diabolifrerine muentd, Jtnedubio diabolusdppelidndus eA. Operis enim no» nun eA,non nAtur£. itdq; hoc 'm loco pdtrem ïud£o» rum CamÃgniÃcdt, cuius imitttores uolentes effe lud£i fdluMrem perenurunt : Hine diciteum, quid fe pdrrii» cidio mlt;teuiduit,et rcumfoecit mortis,in ueritdte non Ãe» tijj'e,db ipfd dutem Ãrmd data, eAfrdtricidij. iflum ip^ fum dicit, cum loquitur menddcium de fuis proprijs Io» qui,ut oflmderetununquemque nonnifî proprid uo» luntdtepeccdre ; Sedquid imitutordidbolieA, ddiecit: Menddx eAfîcut CT pater eius. nbsp;Hie enim ut primum hominem morte condemnaret,Ãmulduit'fe ncfciffe quid pr£ceptum(ùijfeteià deo. SicOâ Cdininterro^tus, finxtt fenefetreubirffet fraterfuus Abel quemoccide» rat. Hocer^inlccodiabolum Cain effe dixit,pdtrem dutem eius diabolum, cuius operd fccuius eA. DiaboU * enim filius diabolus eA : Sed diabolus iUe quieAfathd» nas, pdtrem tn malieia fud, nuUum hedirt. Ipfe enim fi» bi 'mmaloouAoreA : Prior enim ipfe peceduit, de per hoc quicunq- mtiati lAum jiterint, filij eius dieentur, er tUf pater eorum. Etenim nos in fide Abrahdm pdtrem hdbtinus, quid prior ipfe credidit deo ,dc per hoc nomine eius cenfemur ; Fideles enim dtcimur ficut nbsp;nbsp;iüe, Qiiercndum quomodo contradicendum fit argumenns Fotini, feilitet ChriftumJ anteManâeflà probando. Qiiacftio» XCI. |
R V N V S. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;XCVII A Johanne prius qu£rdmus Idpbfhquem ipfe fdl» uator teflem fuum effc preftffus eA. Ait etiim in» ter cetera de domino: duidefurfum uenit,fuper omnes Iohin.ç eA,quiautëdeterraeA,de terra loquitur, qui uero de coelo uenit,quod uidit CT dudiuitjefbficatur, Gquot; teflimo» nium eius nemo accipit. Ecce Iohannes omttes fecum pa» riter ad comparationëdomini terrt fires appeUduit, quid iRum de coelis tefh.ütrueniffe,c£teros uero omnes de ter» rd rff'e,hcc eA de mfiricribus. Et ipfe dominus mter ctc» teraeadem loquitur dicens,non enim defcaidi de coelo ut ° ficerem uolunatem mram,fed ucluntatem eius qui miÃit me pdtris. Et iterum dominus inter alia hoc fenfu loqui» lohan. tur dicens,er nunc dicouobis,quide^ rogibo pdtrem. Ipfe enim pater dm^tuos,quiauosmedili^tis, CTcre^ ditis quid à deo exiui Exiui enim à patrCiCrueni mhitc mundum,iterum relinquo murdum,et uado ad patrrm. quot;Videntes difeipuli manififie iUum locutum effe.dicunt ei, ecce nunc palam loqueris, CF prouerbium nuRum dicis, Nunc feimus quoniam feis omnia, Gâ non opus tibi eA utquis te interroget. Jn hoc credimus quoniä a deo exiÃi. Hlt;cc interpretatione non 'indigent, quippe cum iÃafum» mafitreligonis nofir£,ut Chrifhim anteedrnem in cae» lis cum deo fùiffè credamtis,ut filium apud patrem, nam p propter iujkm conuerfaticnem G caeleflem doctri» nam de coelo G â deo fe dixit exiffe G ueniffe in mun» dum,eadë deberent dicere de fe omnes Prophet£ et Apo» ftoli Et quid dixit,iterum relinquo mundum.Guado dd patrem,hoc forte dicatur pgnificaffe,quia doArina qute uenerat adeo,rrliAo mundo ad deum cAregreffa. Ali^ ud enim quod dicantuon hdbent. Si enim de coelo uenifie, G a deo exijfe, G ueniffe in hunc mundum, ad uirtutis GdoArin£ pertinetcaufam,nonad faluatorisperfona. Cum dicit,iterum relinquo miindum,et uado ad patrem. lUo utiqi redit unde uenerat,fediùdimus poA abfeeffum domini, G uirtutem fitiffe 'm mundo et doArinam. Vides er^nondeuirtutediAumeffe a domino G doArina, fed fpecialiterdefedominumIccutum.Cjuodp uirtutis qu£in Chrifio Oper ata eA,dicis effeuerba,h£cipfa uir» tus deum patrem fuum appellat. Ecce incurris quod ti» mes,quia p uirtus dei filius dei eA, ip fa utiq; uirtus det cA, de qua dicit Apofiolus Chrifium dei uirtutem G deifapientiam,h£c exiuit a deo,et iteru ad eum regreffa eA.itaqih£cipfauirtus qu£Chriftus eA,in fpiritu d£montafeteftatureijcere,quifpiritusperApofioloso» ** '** peratus eA,ut fdas fptritumfanAum per quern dominus operatus eA,poA abfeeffum dominihic 'mmundoin A« pofiolos operatum, ut plenius appareat dominum de fult;s perfona locutum,quia reliAo mundo regreffus eA ad de» urn. Autp putas uirtutem hanc non effè Chrifium, du£ erunt uirtutes, G duo filij dei,G uhi eA illud quod le^» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â tur: VnigcnitusfiliusdeiquieA,in,finupatris ! Et iterum : Sic enim 'tnquit dilexit deus mundum hunc,ut filium fuum unicum daret pro co. Ammaduertis ianr r uirtutem |
Ct,V AESTI ON VM VETE. ET NO. TEST.
|
âei qu,e operM efl in mundwm,ipÃm unam effe (^ute ZT dei uirtus dicdtur CT jiliui : Et uideamuf quid credi9 derint, autcui Apofbli audientes ddomino,ecceiter^ rutn relinquomundum, s:rMdoadpatrâ¬m , refjion^ dcrunt ei : Ecce nunc pjbm loquerK, O' proutrbium ïoiian, 16 fUiHurn dicis : Isâunc fcimus quid nofli omiru,, o non opiii efl tibi ut quis te interroget. I« hoc credimui,quo^ Io! an d deo exijh. tJuw uidedmus/i de uirtutibus umbiffrent difcipuli, utrum d deo exifjet,cum uidifjcnt 1 ohSn.'p LfCÃitrJ«« idmfÅtidum qudra dierefufcitdtum :Coeco d /Jiil'nâ/ ^i^ffi^tlt;^°lt;^gt;*^osreformAms': Tdihifimbriitmulierem d pro fluuio liberdtdm ; Aquec ndturdmmutatdm (« ub num. Aut deperfonA domini nemo pldne dubitduit Maiii fd nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quippe cum dicerent ilium, dli/efilf fé iielidm,dUj aieremidm,dut unum ex propbctis.lSldm ^m Idpiddre ueHent illwin luddii,refpondit as !efui,mul ^ohMi. )o fdOperdbondoÃtndi uobis d pdtremeo,propter quod eorum opus Idpiddtis me. Dixerunt ei ludtei,not de bono Opere non te Idpiddmus,fed propter bldfphemidm, et qui d cumÃs homo Ãcis te dam. nbsp;nbsp;Si er^ luddti quad dei operd cjft tu non dmbij^'bdnt,ApofblidmbigebdntiQjiOa nidm er^ onutis dubitdtio defdludtoris perfond erdt,res eiiim i)iduditd,C:r qu£ m fenfumhumdnum non ohrue^ râdt,fhiporem honunibusÃctebdt,cum dudiebdnt diccn^ tem tHum fed deo cxiffe. O' proprium fibi pdtrem effe dcwm. nbsp;nbsp;ïdctrcodifcipuli fdtisÃbieffe Ãihim ccnfiten^ tes,mdniÃfh.tione uerborum dcmini dixerunt dd cum-: fiunc fammquonidm nefhomnid, O'non eficpusut qu is te interrc^t. iâ hoccredbnus, quomdm d deo ex-b fli. Sicnim non ucre'ddeo exiuit,fides Apcfblorum exd» â¢namp;gt;ùtur,fednonpotefl,quiddfdliutoreprobdtAefl. Rf« Ãbdit enim eisiModocreditis idefl tstntd Ãgnd uidtines ifocredebdtis. ltdqueprobdtumefl Apofhiis Chriftumd deo exffe O' uenffc, utper hdncexitionem filium ifhim dti credere non effet dinbi^um. Si enim nemo uidit deum mà qui efl d deo, hoc uidit deum, OÃnemonouit patrem nififi[ius,hoc efl uere dpud deum pdtrem fùifiè, O'db co exiffêo'ueniffe : I^emo enim dlius boterdt lohan.i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. . . ddeoexire,nift htc qui t» prmcipto erdt apud deum, quid necquifqudm dlius feiebdt autuiderat deum. ideo nen incredibile uobis efl, uerum filium hunc dei credere. Sicutdicit Iohannes in Eptjbldprimd : Etfumus inquit 'm umo filio etus Icfu Chri/b, hicefi uerus deus O' Roma.g uitdiccernA. EtApcfbltis: Qui proprio inquit filto ° nonpepercit» Et Etidn^lifla: Qi^i proprium dit Ãbi pdtrem dicibat deum. Si uerus er.^ filius dei eH Chriflus, quomodo homo tarnen efl ? Verus enim non dicer etur,nià proprie dbeo effet ^itus. nbsp;nbsp;Autà diedt |
Eotinus: Ã^dre uerus filius da crediturÃnoneflue^ rus ? Aut quid opus erat hunc credere filium dei, à units effet de aeteris fanfhs, quifilif dei digm fient dpa pelldri f Autiuiiiquid aliqud indignitds in hoc efl, .perquemfiliusdcfÃcutcieterifunbcredinon.poffet i Et idchrco dicitur ut hic de quo incredulum uidetur, erta ddtur filius effe dei. Si en'tm potior cdteris efl,quid Opus eà ut dicdtur,crede Chriftiim filium dei effe fi unus effet de ca:teris,nià quid ut dliter de hoc creddtur { Vn» de O' unicits dicitur, quad non precipitur de cteteris, ut quid multifunt qui filij dei fanflitatis cdufd appeUantur, hic folus uerus filius dei credatur ,unde O' unicus dicia tur. nbsp;nbsp;num quisfdnfhrumaufusfiierit filium dei fe di» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, cere ,non diedm O unicum,nià faludtorconfcius nati» â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. cn * gt;nbsp;I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â gt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Deute.« ttjhitw fu£ddeo pro/rctie { Quomodo autem paterea tur fe ddordri,à nefäret fe de deo,cum fcriptumÃt : Dominum deum tuum ddordbis,0' ipà foU feruies { Quippecum lohannem dnffluscorripuit,eoquódddo» Apee,*# rare fe ueUet dicens ei : lüefceceris, quid conferuus tua US fum,deum adora. nbsp;Et cum foli deo feruiendum ferip Rââ**â* tura teÃitur, A pofblus tarnen, qui feruit inquit Chrifb, placetdeo. Quare Æ Quid unum funtdeus O'Chria fliis,pater O' filius. Apcflvdus fe Chrifli feruumÃa tetur, O' dicit Cofmth'qs itlolitefieriferui honünum. Et ad Galathas : Paulus Apofblus,non abhomitubus,ncque per hemmem, fed per Icfum Chrifinm O' deum pdtrem, quifufeitatateum à niortuis,cfkndtt dperteChrifhimde» um effe O' hominem, ut apófblatum fuum non ab homi* nc,fed A Chri/b, iuxta quóddeus efi,O'A patre deo effe dememftraret. Deniquemfubiefbtdit: Nequeenim e^abhomincdccepiillud, neque aidici, /êd perreuela» tionem Ie fit Chrifli. nbsp;nbsp;Quid tam apertum I Dei en'm doflrinamnon per hominem dicit fe effeaffecutum,fed db ipfo deo doiliim ; Nrfm nos dei doftrinam per ho» mines accepimiis, uas autem elefhonis nthil feprobat ah Apofblis affecutum, hoe efl ab homtnibus : l^am fi quia dei doélrina efl,ideo non p hominem difiitur, qium laudem fitam teÃatur Apofhlus, ÃÃc didicitÃcut cateri Apofbli f Vt quid dicitur : tJeque ab homine ac» cepiiUud, nequeedoifiiis fum,frdper reuelaäonemlefu Chrifh l Quisambiÿithocloco ChrifinmdeumÃg» nificatum l Sed quid mirum ? Cum inter cateradi» cat ad Romanos: Quorum patres,ex quibusChrifht nbsp;nbsp;nbsp;ââ fecundumcarnem, qui efl fuper omnid deus, bnediéhis in facula. nbsp;nbsp;Qjtid efl,O ex qutbus Chrifiits fecundum carnem I Kon enim hoc diceret, nifi effet O' fecundum deum. O' fecundum carnem ex patrtbus,fecundum diuia ⢠nitatem uero ex deo Chrifhis fit fuper omnia deus. Sed Ãrteadpatris perfonam pertinere dicatur, fed hoc loco nuBa fà paterni nominismentio ; Ideoqueà de Chrifb diihim ne^tur, perfona cuicompetat detur. Quart dutem chrifb non competat, cuius nomini coeleflia,tà r - Philipp.« refiria O' infima ^nu fieéhint, hoc efl fuper omnia effe deum? Prater hacen'im alia nulla funt. Dicatnunc , Fotinusà hac homini getut fle(h{itt,autÃdeus potenriat illas ccelefks O' fanihs audios ut hominem adorent, decreuit : nbsp;nbsp;Sedabfit, quia deus nihil fiultum decreuit, maxime cum non licattnifi dtum adorari, quanto magtt in mint. |
LIE ER VNVS.
xcvm
|
wcoeUs. Rex enim adoratur in terris quafiuicarius dei : Chrifhis autem poA hanc uicariam,implea di/fienfatione Ioh»n,, adoratur in caelis O in terra. Eegmus namq-.quia uers bum caro Ãctum eA, hoc eA mimfl:ro /fiiritu fanAo 'mit carnatum efie ex Hiaria, hocuerbum 'm prmcipio apud deumfitiffe,O deum effe,hoc quoque filium dei appelas ri ; Quomodo er^ non ante Mariam eA quod in prmcipio erat,O deus erat f nbsp;nbsp;Etiam fi obcoecatus des um bic effe neffs, uerbum amen non negas,neque ignos ras hoc uerbum filium dei appeUari, O hoc apud deum fitiffe in pr'mcipio. Qua er^ ratione poA Mariam di^ cis effe quod in prmcipio legis fitiffe ? In Apocalypfi Apoci,f9 enimlegmus de Chriflo ; Et nomen eius eA, uerbum lohan,) dei. nbsp;nbsp;Quod uerbum maltas habet mterpretationes : Nitm nihil de deo eA quod non deus dicotur, fed propter auâloritatem unius dei, quod de ipfo natum eA uerbum appeüaait, ut hac ratione duAi qua feimus uerba nofira nonnifiex nobis effe, Chriftam de deo effie crederemas. Hec aliter quidem oportuit-Hiciutde ipfieffe crederes rruss, er non extra eum crederetur : Ham O' fimili modo O uirtus O fapientia dei uocatur,uteadem ras tionedeipfointcUigitur. Sienindixiffet, deus Odes us,nonitlumdefeeffe fignificauerat,fedduos foecerat deos, quod unitati, aduerfum eA. nbsp;nbsp;Hifc ratio in diuinis libriseA,Htfignificatusdeus Chrifius,modum excedat dei unius. nbsp;nbsp;Quod autem iÃud tuum ftultum eA Fotine, quod fic difiinguis 'm capite Euan^lij Iohannis ,neuers bum deus dicatur. Sic enim legs : In pr'mcipio erat uerbum, O uerbum erat apud deum O deus erat, uertt bum hoc in pr'mcipio eratapuddeum. nbsp;Quidfibiuult hiecdifinAio^ Quem indicat fenfum ? Quam figs tiificat pietatis rationem, nifi folam aduerfus deifilium inimicitiam ? Qua: enim fignificatio eA pronuciantis, er uerbum eratapud deum O deuserat f Hlt;fccrg) legtsue/lriefapientiaeA ut doceat,quiaeA deus f Quie lingua eA, O qu£ ff ns, qu£ terra, quiefeAa,qult;e nr# gtt (fotm effe { Etut quid mfinuet dicit : Et uerit bum erat apud deum. Aut uerbum hoc quid uult ms teHiff, nifi rationem eiits oÃendat ? Hon enim props ter deum Euanfflium legtur fiue feribitur, de quo nemo dubitat, fed propxr uerbum de quo qult;efiiones fiunt, Viyfirrium enim dei eA,quöd ideo creditur, quia non eA omnibus manifèjhim, ideoque feriptura contendit docere quid fit uerbum dicens ; Et uerbum erat apud deum, O' deuserat uerbum,hoc erat in pr'mcipio apud deum. l}hi d o rationi conuenit, O pronunciatto integra eA. Qfiendit enim quia uerbum hoc quod 'm pr'mcipio apud deum erat, O deus erat,ut in Sacramento myfierij £ters ni dei,quôd ignotum erat â feculis O ffnerattonibus,dea: US uerbum apud deum patrem fitiffe credatur. Et quia carnalibus mdubium uenit, quiuolumt feripturam pro fenfus fui loquicapacitate, fides pofitaeA,qu£ fenfum fcripturlt;e fecuta premium mereatur. Sälomoni cum fapientiam à deo poftalaffet,rejfonfum à donnno eA : F.cce dedi ttbi mquit cor fapiens Ãquot; prudens, quale non ffiit antete poA tenon exur^t uir fimilis tibi. Quid dicemus,uerumeAquodpromifit deus ? Imma uerum eA. Nrnw erg) hominum fimilis erat Salomo^ ni. Et gat'd uidebitur de Chrifto, qui 'mter ctetera : Ke^na 'mquit auftri uenit eb ultimis terreeaudire fits pientiam Salomonis ? Fcce plus Seilomone hic. Hunc |
JaReg'î eli^ cui credos Fotine,deo an Chrifio, patri, an filio t si patri credis,ar^isfiliumfifiliocredis,accufos patrem. Si enim homo tantu eA Chrifius, fiuflra fe preepofuit Sälomoni contra promiffum dei. Si autem 'mteÃiÿtur effedeus,digne feantepofuit Sälomoni, O'promifs fum'mcontaminatum eAdei,quianon exurrexithoma fimilis Sälomoni. Chriftiis enim idcirco fe potiorem ofkndit, quia deus eA. O dfmfnfw Fotini, quia Chri)^ fiamante NiariamÃteri nonuult, quemuoce fua audit teftantem quod ante Abraham fit. nbsp;nbsp;Cum enhn de tems pore a^ent cum eo Judeei dicentes : Qumqua^ntel annosnondumhabet,CTABRAHAMuidifii ^Res , firondit eis : AMEN dtco uobis, antequam[ Aoe braham fieret e^ fum : Non dixit, melior fum, fed ad mterrogtta reffiondit, quia ante erat quam putabaitt ludiei. lAcdediéiutn plane legis Fotinas euadere non pos teil,quietÃgt;em fuam habet 'm Chrijio,quem tarnen homis nem dicit,cum legat : nbsp;nbsp;füalediélus homo quiÃ^em ha»: bet in hontine. Apoflolus autem feiens Chriflum des um,Gquot; ideo 'm preefenti nbsp;nbsp;'m futuro fpem effe in eo ait: Si 'mhac tarnenuita mquit /f crantes fumas 'm Chriflot miferabiliores fumas omnibus honünibus. Hon er^ honto tantri eR i« quo jfem habere docemur, quia uana, /jgt;esmhotnine. Heecdiximaspoucademaltis: Suffis ceret enim ft bonx mentis effetÃtino,hoc folum quod pos ffiremampofuimus. Hier«., y (. Corin, )ç Quomodo intdligatur quod dicit falua«» tor â¢â¢ Pacem do uobis, pacem meam rdiUi* quo uobis: Non ficut hic mundus dat ego do uobis. Qiiae= ftio. xcir. Zâ^ Vt pacem fufeipit faluatoris, 'mimicitiam cons 7 trabet mundi. Hifienimdifcordaueritcum Diabolo, pacem non habebit cum Chrifto. Nono enâmt poteA duobus dominis feruire. nbsp;nbsp;Hic erffgt; a. mundo difcordat, quileffdei fideliter feruit, Chrifti pace munitus,ominuin aduerfariorum compr'imittela. Quis enim audeat aduerfus eum quern (cit regs ami^ cum ? Aliter tarnen mundus pacem dat quam fe faluator dare promifit. Mundus enim out metu dat pacem aut prece ; Saliiatoruerocumfitfiirtifiimttsomnium,nub lum utique metuens, non rogitus dat pacem. Saltutoris erg) ha:c pax eA,qua: idcirco datur, ut munimentumfit contra hoftes, Pax quidem uno nomine appellatur,fid long) intcruehUo difeernitur, dei mundi. nec enim r a jraglis |
/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Q^VAESTIONVM
^d^if (R, itldÃrtiif'hiec cdrnfii, flirf/}nritdlti, fcifc ttr» rettA tüi ccdtjlis, hiec de neceÃitatf,iUd de uohm täte. Chriflut en'tm nuüim e^ns,pdcem offert imulidis v 'm» ermibui,domuuis feruis,bonus mxlis, deus homiiübus.
ïohsm. )4 Keéhevf^dit : Hon Ãcuthicmundusddt.e^dtiuo^ bisjjoc enim dicensiintellig uoluit ckmentidnt bontuo» lusitdtis fua. Cumenin omnis idcirco det pdcem ut pro* fieldt fibithiciidefl fdlult;itor,dd hoc ddt,ut profit nonfi* bi, fed eis quibus ddt. A liter er^ mundas ddt pdcem qiidm dedit fdludtor : Et mundi pdx non docet bondm uitdm, non fuddet dd pdtimcidm, non prouocat dd lufüft cidm,non hortdtur dd mifericordidm,non promittit ater MAmuitdm. Qnicunt^ enim dcceperit pdcem Christ fii,dlienus er it d uitijs huius mundi, lt;pue militdns dduer* fus dnimdm.
Quærcndû an fpin'tü faniflum liabuerint Apoftoli tempore illocum fiierint in terra cum domino. Qiiacs ftio. XCIll.
Iehan.7 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;VM inter multd dicit Eudngtlifh : Spiritus
nondum erdt ddtus, quid iefus nondum fiierdt ~ glorificdttis. Et in dlio loco : Sidili^tis me dit,praceptd med ferudte, ey e^ rogibo pdtrem, Gf
Iohanj4 dlium pdrdc'etum ddbit uobis, utuobifcum fit inaterdi ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;num,ffiiritwm ueritutis, quem mundits non poteil dccipe
re,qHid non uidit neccognofeit eum, uos uidetis eum GT eognofcitis,quu dpud uos mdnet,^ uobifeum eü. Qjud eü hoc,ncgit ddtum/finitum dnte pdÃionem,ro^turum dutemfe promittit pdtrem utmittdteumi Item fubie* cit,quid cum ipfis erdt, nbsp;nbsp;mdnebdt dpud eos. Le^tur
poR refurre^honem dutem infuffidffi ZS' dixiffe eis:Ac* cipite fpiritn fdniium,tn pentecofle dutemdefeendiffe le* ^turÃnrituffdniius in Apoftolos. Tantas uideo inJjdc JO cdufd perturbdtiones, ut quid tenendum fit nefeim. I« fciî omnibus qua propofîtd funt non und eR cdufd. Ere» uita' enim fin^ldriim cditfdrum fîgn^dta funt Ãrigt; nhe, quid unus quidem eüffiiritus, fed donA hdbet mul* td. Cum er^ Icÿtur, )fiirituffdnilus,intelli'^ debet CSquot; eius officium in quo fit fignificutus : Hdm zs'eum in eis erdt et uenturus erdt ,non efi fà lfum :Sed p nonifiud dd perfondm trdhds, pd dd nAturdm : Alter um enm uen* turum d pdtre promifit CbrifiiiStUtquid indiffèrent râ eorum diuinitds,'m prafentidChr^ non putetur dbfens ffiiritujfinihis,Gf in ddueiuu CT in dppdrentid ffiiritus fdn^s prafens eÃimentur ChriÃus : Ideo cm uentu* loiijn nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;promittdt, dicit: Vos uidetis eum, quid dpud
uosmdnetGruobifcumeü: Vtfecuri effent Apoftoli, quid poHdfeenfionem domininonminorem dut degene» rem dd tuitionem hdbituri effent pdflorem dut re^m : Hdm non eü dubium non datum effecredentibus ffiirtu, ntfi peut Eudn^lifia, tepitur,poPquAmdeuiildmorK refur^ns cldrificdtus eü dominus. Ippus enim trium» phdntis dominiucrbd funt er dicentis ; Qw« lohdnnet
VETE. ET NO. TEST.
quidem bdptizduit dqud.uos dutem bdptizdbiminiffiiri» tufdnih, quem zSquot; dccepturi eflis non poft mulms hot dies,hoc tempore quo dfeendere ddpdtrem diÃiofuit m» terptus uidetur. lUud dutem quid 'tnfuffidffe in di/ci* pulos dominus le^tur poft dies pducos, refurreüionis fua ZSquot; dixiffe :AccipïtePgt;iritufdnóium,tcclefidflicdpo* tefidscoUdtd inteüi^tureffe. Quid enmomntd mtrd* johan. ao ditione dominied per Jfiiritu fdnéium dguntur, idcirco cum reguld eis ZS'ÃrniA traditur huius difciplina, dicit eis : Accipiteffiiritum fdnéium. Et quid ueredd lus Ec* clepdflicum pertinet,fia,tim fubiecit dtcens Cuius tenueri^ tis pKcdtd, tenebumtur, ZT cuius remiferitis, remiten* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
tur ei. Injfiirdtio erg) fc,«- grdtid quaddm efl qua per trddltionem infunditur ordinAtis, per quAm commendd* tares bdbedntur. Vnde Apoltolus dicit dd Timotheum: Holi inquitnegl'gere grdtum qua eft in te,quid ddtd efl tibi per impoptionem mdnuum prefbyterij. Semei erggt; peri oportuit, ut de catero trdditio ifidnon pnedono ffiirituffdn^effecrederetur. nbsp;nbsp;Sicut entmin fduAtore
ÃrmA ddtd efl uipbiliter, ut poft bdptifmum ffiirituffdn Hus credentibus de catero muipbilter ddri nondmbi* geretur: ltdZTin fuprddiftd cdufdÃrmd ddtd eil in principiojUt ex eo trdditioniecclcpdÃcaffiirituffdnilut inÃfus creddtur, Vt dutem Apopoli praÃnte domino Hirtutes Ãcerent, potefids ddtd fftpeut CT prius pro» phetis. Trium er^ officiorum Ã'rma doniffiirituffdn» (ti m Apo/hlis funt efknfa : Qudrum prima fft fc^c qua dd lus ecclepdÃcum pertinet in regenerandis uel ca terts officijs. Secundd qua m pentecofie ddtd e{t,qua fft g^fT4/iî : Hofolüenim m Apoflolos, uerunetidmiom» lies deciditffiirituffdnóhis credètes. TertidÃrntA eft, folis Apofioles coceffd efl ipgnisdcuirtutibus Ãciendis, ufquedum fideifeminA ideerentur ddcrementm.SeminA enim fideifunt ubâtutes per ApoftolosfiuHa: Ippenim dntiÃtes popti funt huius ueritdtis,qui perpgna ZT pro di^d non irrdtionabiiem effe fidem nofirdm tefidrentur. N«Hd enim probdtio maior fft ueritatis qui uirtus. Hoc eä enimqua omnem terrenam Philofophii dccufdt quid fuper folis uerbisÃiduit,non hdbens teÃnunium uirtu» tis quafidbäe effe q, uerbis dpruifhm erdt, demonprdf ret. l^turffiirituffdnilus ffnerdliter femel ddtur omni» bus credentibus, per quemfilif dei effe probentur du ma» net in eis. In fignis uero ZT prodigifs fdeiendis non ma» n(tinhomine,fed uocdtus dduenit dut fugffrit neceffd» rid ZT recedit. Similiter ZT 'm trdditione uel ordinattone de Ãris grdtiam prafiat,tuitionem etidm deferens deuo» tisfidei.
Quaerendüeft, filudas Scanothesprodi* tor domini,antepa(rionem faluato» rislaqueouitam finiiiit.
QtJæftio.XCIIIL
T Kadirn fdluAtore zT illucefcente pdrdfceue,omnet principes fdeerdotum ZT ferdta ZT feniores con* ' uenerupt
XCÃX
|
lUMrimt WJ domutn Cdiphit pentifîcls,^uo perducen dutn fciebdnt ejjic lë/um, ut dudirent eum. nbsp;nbsp;Hoc Mdt^ thaïs C Mdrcus Eiuin^liflte tefbintur, cTnuüum ex hts dnu perfiihim impiii opus A domo pr^fidis dhfceÃifi fe : Qutppe eu omnis 'mftuntid eorü CJâ deuotio dd d^n* dum Pdfchd mors effet fdludtoris. Occupdtis erg) eis dd necem domini, A mdneufj; dd hordtn noiiAm t quomodo ludiu cisretuliffet precium fditguinise^ dcceperdtdnte fchïfl. 17 cructmdomimprobdtur.crdixiffelüisin templo:Pfcs cdui, trddiderim fdiiguirtem iu/hini, cum conftet utiq; omnes principes crfeniores dme paÃionem domini non jùiffein templo.Quippecum elidmin crucepofîm inful^ arent et. i^on enim inde pote/l probdri, quid dnte pdÃi d onem reli tum ell,cum Ãnt tntda qua cudnteffékt pro^ lentur,nouiÃimd ordincintur. Et iterü qudndo locus dd^ mittit,ut quôd poRffôhim efl dnte pondtur : Ndm md^ tuÃflum eH utiq; quinqudge/imum Pfdlmü dnteriorem effe qudm tertiu. Sic er^ dliqudndo euenit ut dnticipen:!» tur qute poflrriord funt.Vnde ty Kdrid. qute poR refurs reëîionemfrdtris fui Edzuri Ante fex dies Pdfchx in cÅ^ nd, unmento pedes domini tmxiffe probetur,propter fis gnificdtionem eins dnticipdtum eil db Eudn^liftd dicente inter cjeterd ; l^idrid dutem erdt inquitt qM unxit doit minum un^nto. Hoc refèrt dntequdm Ldztrusmoii reretur,quôd nip pofted pibim inueniremus,ncfciremus Mûh.iy quo tempore póhim eÃet. SedneÃrtepoü nondmho^ rdmpiiumpt,utuidens impius cr crudeliÃtmus ludds occifam fdludtoremiGf ob hoc uclu/m templi fciffum,teriâ Tdm trenwiffêjfdxdpffd, elemcntd conterritdtipfo metu correptus, doluerit, non nefeius iuftum fe trddidiffe,in cuias pdÃioneÃc indigndtuspt iudex deus. Sed O' poü nondm hordm occupdti erdnt, peut leÃimo, feniores Oquot; principes fdeerdotum ; Veffereenim eddem die Pdfchd dià iri erdnt, Sdbbdto dutem nummos porare non licebdt fecundum leffm,dc per hoc inprobdbile eil dpud me,quo die, immo quo tempore Ltqueo uiampnierit ludds Sed^ riothes. V nde orta fit obferuatio petitccoftes uel qua rationc. Qiiae« ftio. XCV. NOn eft dmbiguum ciinihi religonis noftrte uero teÃimonio robordri, O' le^s ueteris priero^tiudi ftgndri, omind enim prieteritdlegis ueteris in ppürd Ãdei noffrtepiturie geÃn O' depgndtt nofeuntur, ut uei-rum nos tenere non dmbi^emus, qud.ndo ed quic nunc O' dudinuis O' credùnus dnte ffculd pr^deÃindtn. uideit tnus, non folumuocibus, uerunetidm pgnorumuirtiitit bus commenddtd. Sed nunc illud eil, p eodem modo ut depgndtdfuntd nobis intrUt^neur ,ut dies pentecofles, unde O' qud rdtione trdihs pt congrue dinofcdnuis. Scriptur£enim dominier fenfus fuos foUicitis O' deuot» tis dperiunt,negligaitibus cldudunt. Ncc enfwi pdr erdt utres qud! meritis dc dignis refcrud.t£ funt,pdÃim db om *iibusuiderentur, Pen(e'cofie,er^qui quinqudgefimus i Pdfchd coputdtur dieSfhdnc hdbef rdtlonem,ut peutpoü hebdomdddm donünicus dies primus eil,in quo ddimple tum eil Pdfch£ myÃeriwm 'm redemptionem fdlutis hua mdnte, quid femper poH curriculd dierivm feptem, dd pri mum reuerti neceffe eil,ut offenddtur xtdtem mundifepi-tendrionumeroconfummdri: la O'poA hebdomudds feptem,primus dies eil pentecofle. pyeniqà nunqudin ulio Pentreoa* diequdntdiedominicopentecoÃeeil,uttotumquoddd ft uîcodtc.quot;'* lutem hunandm pertinct.dominico die O' inchodttm O' ddhnplettim nofcdtur.Dominico en'm diepihts eil mun dus,O'poH Idpfum rurfus dominico die reÃrmdtus,cu» ins reprmdttonis pgiird dua eil prinutm in circtimcip,^ |
qudpuurtepdeipgnumfiiit. PoH hebdomdddm eiüm, qui ocauus dùihts eil,primus eil in myÃerio. EEeceP en'im dies qudmfoecitdominus. quot;Vnum enimdi-* emfoecit,ex quo aeteri curriculd fortirentur: Ac per hoc ipfodie refurrexit quem fÅcit. O' fecundum m.imcrtmt fuprddiihe rdtionis, ipfo die O' in monte Sind le^m de* dit perpmulu futtm t,\oyfen,utpeut dgnuspgurd pdf* Ãonis dominiÃiit in Sdcrdmentu Pdfch£,ia et levÃdtio Eudn^lic£ pr£dicdtionis,q;iid eodem die,idâ¬ii,penteco* Ães lex dda eil, quo O' /firiteffinihis decidit in difei* pulÃS,utduihriatemcdperent, defeirent Eudn^licunt iuspr£dicdre. C^uod pihim duplici teÃimonio conpr* mdtur,quid O' pr£deÃindtum oÃcnditur,0' mdnipffd ffi rituffdneh 'mÃipone diuinum O' fupercÅlefle probdtur dd legis noftr£ teÃimonium perhibendum. Cum enim incognitispbi imperitidiuerps lin^iis mdgndUd deila quuiitur,diuinitus fe 'tnffgt;irdttgt;s eÃendunt. Pilijs er^ if* rdcl tertio die menps tertij dedd eil lex per Aïoyfen,pcut 'm libro Exodi cotinetur,qui dies d qudrtddecimd menps primi,quo diepéîum eil Pdfchd in Aegypto,quinqud^ pmus eil,hoc eP pentecoÃe. Vndepéhm eP,ut dd le* geinpdeipr£dicänddm in pentecoÃe Ãnritujfdn^his de* feenderet in ApopDlos,ut ^Ãd ueterumpturorum imi* ^nes hdberentur dd fecuritdtem pdei ncÃr£,quid plfunt uideri non potrP quaddb initio pr£dicdttmi eil.Ideo re* Pfai-j-o miÃionis O' reÃrmdtionis tempus in quinqu.tgepmo pfdl mo defcribitur,ut eddem prouideniid quinqudgep m£ di* ei qu£ O' primi eil feiretur. Hine piium eil ut O' nan* KA primo die, qui eP donünicus, è calo ddretur populo lud£orum,quôd itd e/fefex dieriim cotinudtio probdt qui bus colleg^ent,et feptimo die,ideil, Sdbbdto quieuerunt, Mdnnd dutem typiis eil efcxffiritd'.is, qu£ refurreilio^ nis domini ueritds pikt eil in Euchdrip£ my pria. Om« nid itdque geÃd funt,ut dd cdufdm prim£ refurreilionis incolumid reuertdntur. O'non glorietur fdthdnds, fed hebefedt,qui hominem plp pe deiecit, ne in hoc naneret quodpiiumeilper Chripim dominum. Ntt-nc fuper* fft «t probemus,p itd inteïli'ffndd Ãmt qu£ dixiimis, ut fuprd memorduimus. lAenps primus quo Pdfchd qudr* Exod., v tddecimd die celebrdtum eft in Aegypto, h£c dies qudr* tdpridpit: 'VndeO'lexqudrtdpridddtdeil. Quod h'mc ditur 'mteïli^, quid qu'mtodecimo die menps fecun* r 3 di pro* |
|
lt;t,v AESTI ON VM a (tro/rfüoniiÃb'orum Ifracl Sabbätum uidetur fùiffe, ii-Ko, )6 idcirco no in diegrtx iüis mi/Jut fü coturnicum, fid ue^ jjgt;(re. fAane Mtem Nninm pluit de caïo,id cü die domi^ tuco,lt;]ui primus poü Hebdomadam in repetioneinuenï^ tur.'Deniq- fex diebmcoittinuis MMnicollegrrtmt,fep^ timo Mtem die qui efl Sabbatum quieuerunt. Ab hoc er^ dieufq- ad tertijmenfis diem terb.um quo lex data efi. qutere^G' inuenies quartam fèriamjùiffe quoando lex da ta efi. Sunt enim à quintodecà no die menfis fecundi, qua do Sabbattvm Ãdt, ufq; ad tertium diem menps tertij quo lex data efi,dies decern Cf nouem. Tene er^ hos decern Gâ nouem,G redifupra qumtumdecmum diem fecundi mcnÃs quo Sahbatum Ãiit, qui 4 primo copu futur quar^ tufdecimus, G' perueniufq^ad diem pnmum fecundi mè Ãs,G habebif alios quattuordicirn, qucs fupermng; ad decern G uouem fupernumoracos, tG inuenies primum diem mcnÃs fecundi Sabbatum Ãiffe. Super ad de adhuc ad caput prinu menÃsdieslefttm G decern ^quiaprimi mci.Ãs tredei im dies retrahendifunt, qui ante Pafcha fit erunt : Ctuartadecima enim dieprtm. nui.Ãs Pafi hafiif ib.tnefi.P.etra{hser^tredecim,Gadditis feptem G decem,wuenies qiiartadecirn.. mcnÃs primi quartamfief riam finffe. Pt nt legendiÃÃidumi pattaris.aut quctflios nis Ãnpula mcnbra infpicert, curiofc dôccmpendium,ut G denumcroditruquct X Pafchaufqpad datam legem fitntcertusÃs, Gabipfofictliusdifcos, quctaÃriafifi étum efi Pafcha.Tirtiodie pof) feiundÃmer.fern lex da^ ta efl. Sunt er^ menfes duo G aies tres. R ffr Jjc o-g) de his tredecimdies qui ante Pafcha fiierunt, G reliqui eruntdies quiquagnta. Q^eniam aütc.uartaÃrta data eft lex,hincficileuidetur,lAanna prima firia datum efl quia continais fexdiebus ccOegrrunt, qua prima Ãria fextodecimo die fuit nunÃs fecundi. Ab hac itaq^ prima firia ufq; adofhuïtdeamü diem quolex data efi,quar» tam fimam inuenies : A firiauerf qudrta,Ãueante,Ãue retro computes in qutnquagtÃmü diem, quarta firia efl: Jdciro quia aitarta firia P.ià ha c^runt in A â¢gypto lu* {Lei, G quarta firia leg tn accepcrunt : Quinta autem firia profifh fusit de Aegypto. l^tur dedicatio legis efl pentecoÃe, QLiercndum G Pafcha tranfirus fntcr» preretiir fïcurgrtcis uidctur. QiiæÃio. XCVL An ApcÃolii'fiillinonpctuitquiäit: Pafchano^ flrum immolatus efi Cht iflus ? Quod non fu* urn utique fed legis efl ucrbum,dict nte Moyfe : Et erit rum dicciK uobis fiUjueflri, qu£efldeferuitiohiecf Exoa. EtJùfh'i; Immolatiohtec Pafcha dominieft. Quid amplius efl iieceÃfartum ad tefl-mcmum i Lex loquitur, Apofivlus probat, hoc fupercfl ut contradióhrabijcutegt; turutperuicax. Manififlim efl enim tranfitum pofl Eafchafiiiffe. De fatigmnecnim mimolati agni fuper |
VETE. ET NO. TEST. poy?rf oflij,G fuper Urnen pofuerunt,uttranÃenf nc^ angelus, non percutiret dtmum in qua fignum fangui» nis effet. Sanguis igtur falutem pra-fiiUt, non traiifi^ tus,quia ut tranfiius non noceret,obflitit fariff'is. Qua ran'one rcfpondc ri poflir Arrfj im* ptetatihniihfercx !cgc. Qiiæ=-ftio. XCVII. I rationi fides ccnimodetur, ip fa ncminum rat» patris Gfilif cfirnderet unitatem. Si quarts quo^ modo i Hon enhn uerus deifilius diceretur,nifi extitif* fit de fubfli) ntia dei patris: Nee enim pateretur uer» tax G iuflicia dei uerum dicere filium fi de ipfo non eÃa fit.Non efl enim uerus deifilius fide ipfo non cA : Sed fcripturadicit,uerusfdeipfoefl. Qui enim ne» git de dec natum Chrifiiim, fcriptura calumntam fielt» qua ideoiUum dicituerum deifilium, ut fignificet de deo huncnatum. nbsp;Si enim non eA de deo,G uerus fi^ lius dei dieiturfiUax eA fcriptura. Qvódfi fcriptura no fiUit,qui Chrifliim non fiteturextitiffidedeo, Gfcrip» turam aiacuat,G Chr.fliim nig.t uerefilium deL Non enim uoluntax uerum fil.um ficit, fid notiuitax. Sed potential tnquiUM dei hoe fubeA, ut filfaficiat uera: tmmopoteiuiadei h«eceA,wideGomni laudedignus eA,quia uerum apud ilium uerum eA ,G.fidfum filfunt eA. Nam fi ifhid mcndacis eA, ut falfum dicat uerunt quod deonon ccmpetit : Nam om/na quidem pcteA de» us ,fed nonficit, tn/t quad conueniat ueritati eius atque iufliciie. nbsp;nbsp;Uianififium -i^tur cA tdcirco uerum dicifi^ Hum dei Chrifium ,utproprtits, id eA defubjhmtia eiut natus intelligitur. Vnde inquit Apefidus : Qui pro* prio filio fuo non peperct. nbsp;nbsp;Et in alia Epiflola ; Qai * cum informa dei effet,non rapinam arbitrotus eAeffefi lequalcm deo. Si er^ non rapinam arbitratits eA, dl» cfUî fiparem deo,uerum fcfiltum deidemonflrauit. Deo enim par effi non poter at, nifi effet de ipfo. res enim hifuM,qui aut ambo uerifunt, autamhc faifi, Nec enim parilitatem recipit coeptum G lOtemumaut unitatem. quot;Vnum enim fe effe dicendo chrifins cunt patre, parem fe deo fÅcit. Non folum enim inquit foluebat Sabbatum, fed Gpatrem Ãtttm dicebatdeum, leOMlem fe facials deo, hoc tAparem : Nonne mani^ fifliim eA itqualitatcm hatic de proprietate naiiuitatis defiendere,propriunt enim fi, idiA,uerum,dicensdeifi» lium,ieqiialemfifaciebatdeo f HineeAundedicit: Qui uidet me, uida G patrem incum. nbsp;Per lUud enim gt;* quod confubfhntij funt,qui nuum uidetambos uidet. Sicut enin habet pater uitam hr fimetipfo, fic dedit^*''^^'^ G fi.lio habere uitam in femcttpfo ,hoceA, lequalem fibi genuit filium pater : Et omina qu£ patris funt. filij funt, G quie funt filij, patris funt , G ne» mo potefi quicquam rapere de manupatris nei^ de ma» rutfilq. |
LIBER VNVS.
|
nuÃlij.EtfubiedtjEgo Sfpdter umMnfumitt.Etuerba jiw iwijwiï loijuor uobiij 'i meipfo non lo(juor,pnter Mt mMens 'm me ipfe loquitur,^ opera Ãcio, ipfe Ã=^ cit. Crédité mihi,(iuia ego in patre er pater 'm me eA,alt;: lioijuinuelpropter operaipfacrédité.C^itia enâmi gene= ratio à femetipfa non eft,fed db eo c^uigcuit,idcirco ijuic quidÃcitfÃdum dicit patrK,ut per h«ec omnia iüud fir metur,Ciuiaideoun utdicitur filing dei ChriÃut,ut de ipfa natttt credlt;ttur,ne et fuhÃantia eiui extra tmiiK dei naturam exiftimaretur.Viumiiita^ ago eim maxima ex altatio cft,Cum enim uidetur fc fubiicere dicens, Verba qM loquor uobis a meipfo non loquor, pater enim ma* nens in meipfe loqititur,er opera quseegoÃcio ipfeÃ* (it,probatfe6riginem 'adeohabere,cr uirtutem eiti^ fe effe oftendit,dum non quodefta femetipfo tfà fe dicit fe ti ipfo.Per hoc enim commendatur Ckriftn^iiion irncli^ ttatur.Quientm d feloquitur,ua'ii'. Ãhaf non eÃ.Videa ergo quia Arrij 'mdemale irteWgent CbriÃuWjUndebe ne mteUigendiM eÃ,cr inde tllarr. im probant ZSâ Ãlfum. dicunt,mde uerui dei effe Ãliut approbaiur.'üam clari*^ ficandu/m fe à patre pcjiuiat,C clarificare fe patre quo» niam petit,promittit,cr ubtfe humibare nidetur, exal* tat.Pater enim cum teÃ;moniMr. datfiiio fuo laudem fua t eftatur,Piliuf uero cum pr£dicat patrem,gloriam fuam mantfiftat,bà agnificentia enim er nobilitaf patriSige^f neroÃtOi eftueriÃlif Ideo quicquidpatriedicitur ejfe^ Zirfilij Ãne dubio,er quod fili/ diatnr tlfe,eft ZTpatris. I^am qui fpiritut dicitur dei,idë fpiritut dicitur CT Chri fli. EccleÃadicitur dei.dicitur ChriÃi. Aderatur deut, adoratur ZT ChriÃut. Seruiturdco,feruitur ZSâ Ckri^ Ão.Sandlidicuntur facadotes dei,dicuntur zrfacerdo* te-5 ChriÃi.Templum duitatit faidla: dicitur dei Ãmili^ ter er ChriÃi. tuminc dei dbÃgt;ari diiilur ciuitat fan^ £ta,eodem modo et CinÃi.Sedes deic^,nec non et Chri Ãi.ludex deui fft,(à G ChriÃui.C^uia. Pfaiat Prvphe= tain throno mateÃatis ChtÃum uiditfedentem dominu fabaoth,quod Arrq nor, negen'..Cedeo patic legitur, q^ rex reguAiiÃtZ^dcmihir, domincj urfi,eadc CT de Chri Ão Ãiio dei uero. Sic ubiq; diuinitate exaiqiiantur, pater zrÃiua,ut uniiK deimccunon egrediaturnumerutper fcnarum.interpatrem autem G Ãlium nihil mtereÃnis à hocÃlu»i,quia pater ir.genituieÃyÃiiw. uero genitutf i.Vimo.a ideÃ,pater à liulio rÃ,fi!tu{ autem de patre, qui^ quide Ap°ci, 9 fubltme cà 'm Ãho. hic enim addtfeitur ncbilitas eiut ternitatit,Et quia uerus Ãlitu eà ueripatris.Vnde eü e^ tiim ibudquedlegitur in Geneà dicente deo, Faciamut hominem ad imagintm z^Ãmilitudinem noÃram.ltaq; à imago fci «w zTÃn ilitudo una eil,qucmcdo non u^ num à n. ZT natura i In fpiritabbut enim,ubi utiq^ non fum Ãgurai/imilenon eritaliquid mà per* fubÃantiam. utubi duorum imago una eR, quemodono eoru/m una eritfubÃantia Idctrcoer.im imaginemtorum ZT fmi» litudinem unam effe ltgimat,ut eorum umm nihil differ re ab altero crederemus,hoc eÃ,uerü dei Ãlium effe Chri Ãum,quia non eà difpar à générante natiuitax. Deniq^ Judtei intelligentes, quia proprium Ãbi patrem dicebat deum,dicunt ad Pilatum,Nos legem habemus,zr fecun^ dum legem debet mori,quiaÃlium dei fè fcecit. nbsp;nbsp;ludiei » |
ChriÃianifedicunt non intelligere,qui non credebantfintelligebantfCr qui fe dicunt credere,fa» ciunt ne inteUigant. Vel hoc foltern admitterent quod ProphetaEfaiaf,utChriÃumnona femetipfo quidem, Efuie.^^ fed deo deum effeÃgniÃcarct,inter cietera ait, Poà te fe quentur abigatiuinculiSjZr adorabuntte,zr te depreca» buntur,quoniam in te eH deus,ZT non eà deus prêter te^ ' Tu enim es deus,Zir nefciebamus,dcus I fraël faluator. duantum ad bona mentem pertinet,hiec manifiÃa funt, Uis enim ZTquot;pater inÃlioelfeprobatur,crÃlius deus e« iufdem fubÃantise.qua pater eü ÃgniÃcatur, In quoeni deus eH, er pr,eter ipfum deus non eÃ, cr ipfe deus eü, quid aliud poterit did,quam hoc quod pater eà deus, Zfquot; nec diÃlnrre 'm aliquo,lioc eà enim duos effe unum,Jn io pfo en'tm deus eÃ,quia qu'amuis deus Ãt,non tarnen ex fe deus eÃ,Eà enim à patre,quiaÃ!ius eÃ,Prater ipfum autem non eà deus,quia unicus patris Ãlius eÃ. Jpfe autem cà deus,quia unaatq^ eadè fubÃantia dei zy Chri ÃieÃ. tJihiligitur ambiguitatisrelinquitur,utpatris ZiTÃtif unaeffecredaturfubÃantia. VerusenimÃÃus etueri patris cä. Tale enim etiamilludHieremite Pros phetie eÃ,dicit enim inter alia, Hic deus noÃer, CT non eÃimabitur alter ad eum,hic adinuenit omnem uiam feis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt; entia-,zr dedit eà Iacob puerofuo, Z^ ïfraël diledoÃbi. Poà heec'm tems ui fus eÃ,Ztr inter homines conuerfas tus tÃ. nbsp;nbsp;Httuquid de degenerepctià dici,ad quem a^ bus non petefi (Ãtmari,aut alius deus quam pater eà po teritdici,utdeopreÃdatadiniuriampatrii Sicnim es Ãimari ad eum alter deus ncti pcteÃ,cr abfq; deo patre (ÃjUidetean debeatdidid que^d fequitur,paiculc/umes nim eÃ, maior enim patredieetur.Putantes enim fe deo patri defirreji ab eoÃhu fegregent ei, derogatu,utquê minorem uolunt facereÃmpia obccec^t'i mente,pra'ponät cumibi (uiusaidoritati inclinandumluncputant.Scri ptura autem ut nihi! Ãlium à patre diÃerre dcceret {difs firretautimà t on effetuerus )alium nuHii/mdidt eÃio mandu ad eu,quia nuÃa alia fubÃantia poterit Ãmilis re» periri fubÃantiic dei,qult;e cà G ChriÃi. Aliter ÃquidS ChriÃü de deo eÃe dccere non poterat,q ut nubu die eret aliUm eÃimandit adeu.Sciens enideo patri nullo modo dicipcÃefubie£ttiÃliueius,uthinepatre(Ãecft(nderet tie eÃimabiturinquit alter ad tu,quia patri deo,quenia deus eÃ,lt;equaliseÃ,uerus enim dus Ãlius eÃ, Jgitur Prephetä ait,Hiceà deus,tion,hie eÃdeus I/raiil. nbsp;nbsp;Si * hieeà , ipfe tà deus ur.us. Dc iÃo enim didtÃris pturaiAudi iÃail, demitiuf dtus tuus,dtuswiuseÃ, r 4 çr |
'CVVAESTIONVM veteris et novi testaments
|
Cr ftrfe non eft bic flt;dter,ffd erfiliuf dut. Vidts ergo nonpridudicdreut}idtop(rfondmfilii,fi C ipftwnut dtuf dicatur , Quippe cum hoe fcripturd] teÃetur, Vndehoc.nià quid hr.umfunt pater filiut, quia non per fouis ÃgniÃeatur unitat,fed natura, non fubflantia duo funtffed unum,nec duo diuinitdte,fed unus deut, ut fueloquaturpater,Ãueloquaturfiliuf,uftui deut locu» tusdieatur. Nam fi ipfe deminut inter caetera de Gcne.s mare famina, lam non funt mquit duo,fed una caro, quanto magit pater er Ãhut non duo dij funt,fed una fubftantid. \ât autem duo dicantur pater er filiut,cauà fa eà natiuitdtis,Ne autem iterum duo dij ftnt.cauffa tH unitat diuinitatis. Ojia tarnen hebetudine Chriflum creatum,id eft fäumprlt;edicant,(umlegdfurnih{l dtu lohMi ) Chriflo foettffc f Si ergo finetUo iiihil fräum r/l, noneritipfefiiäura. Sienimfiäurara,fidumeÃa^ liquid fine ipfo. Sed abÃt,quia nibil/jneiÃo, Natus e* nimdedeonontffeeapit,fed(einp(rextitit. Natiuitat enim nihil eà aliud quam exitio, Exitio autem mamfif ÃatioeR,ltdqi nonãiut,fededitute{l. Vtenim Chri^ flutdeeffentiadeiexijffe uel proceÃiffe Ãgnificaretur, exitio eiut natiuitat appellata eüâut quia non dtfpar eà à genitorendtiuitas,confubÃdntiuuf tffe deo ChriÃus nen ambigerefur,Et mens lUa qute dit. Erat quando non erdt,ddmnaretur,quia non pettà aliquando non ÃiÃe, qui utapnd deum femperà ffeÃgnificaretur,de deo le^ giturproceÃiffe. Nemo enim de deo proceÃit ubi non Ãit. Solent quippe A rrijÃc interpretari defilio dei diââ ' eentet.ldeo uerut deiÃliut Chnfl us dicitur, quiaÃc th Ium facit utuerutÃt,quaÃÃtaliquid folfum quod û datdeutdeum. Etilla omnia qu^e fupradixmut de unitate patris e:xÃlij,quiderat,cumÃc roborataÃnt et Ãrmatd,à hic aliter Ãnt iendum putauit, multapoterunt diuinit folidatdoraculis unius conuelli degenerit teÃi» monio,Amputatidum cà tamen,ne Ãhi uel de eoipfo bla-t diatur iniquitat. nbsp;nbsp;tgitir Ãc inquit, JÃum facit ut Uet rutÃt,ut uoluntat ccfÃrit pro natiuitate, et Ãiiura pro generatione. Tantum enim dandum eü inquiunt po^ tenbie dei,ut poÃit Ãcere quf non funt tanq qult;e funt. Ojtoniam ergo hac aÃutiic calliditate nituntur contra Ãltutn dei,ex hiÃipÃs dequifut prtefumunt,quiain rc« lfq«i5 funtconuidli,Refpondendum tà (is,ut in totafu« maconuiicidppareant. PropeÃtio enimhtecquanium ad fenfum pertinet,nuüiut momenti eÃ,qudntum autem ad uerba,caliginem Ãcit ne cito appareat. nbsp;nbsp;Sic eil e» |
nimaeà Aegyptus peÃtut in ol fcuro,quia cauffa mala hono fenfu deÃndi non poteÃ. Adimpietatemergo dfÃndcndam faerilegit uerbis utuntur. Siitaq; ha:c potentia dei ut uerum Ãceret Chrià um effe fitium Ãbi, f iwn de ipfo non effet natuf,ergo taltm ilium facit qua« lis ipfe eil,ut hoc praÃiteritÃilura , quod datura erat generatio. Si ergo mbH 'mtereffe dicitis inter deum CT ChriÃum,poteritÃrte putari, quia non hoc malicioÃa uobis afferitur,ut quod ittuoce dicitur,hcc Ãtcrin fetu fu, quot;Vt quia ueruf diciturÃlius,uerus fentiatur per id qii unius fubÃantite eà cum patre,licet non per generation nein fedperÃiluram,quiatotum poteà deus (Ãcutdi« citis ) utÃdiumÃeÃt quaà inÃdlum. Si autan ratio« nis lineam fequentes non poffe dicitis quod initio conti« netur,iequdleeÃi CT confubÃantium cum eo quod icter« num eil, Reuelatis dolum malici£ ueÃrte quia ut fenfti uerbi clidatis,Ãlfa ucce ChriÃum uerum effe Ãltum dei dicitis,negantes ei quia £quaiis eil deo patri. Non e« nimueruseilÃin£qualis. Nunquid poterit uerusdi« ci filius,à non uerus dicatur CT pater i Si enim uerus eà filius,erituerus CT pater,quant ueritatem £qualitasë cit. nbsp;nbsp;Qu,à dà difparesÃnt,neutereorumuerus eü. Sed quontam feripturarum teÃimonium irritumÃeri na poteÃ,quo ChriÃus uerus deifilius approbatur, de deo patre natus credendus eÃ.quia ut ueritas h£c Ãrmare« tur,cr par deo CT £qualis legitur. At tu qui poten» tiam dei inaÃiinabilem pr£dicas,ais, Deus generat e no poteÃ,quiaÃmplcx natura eÃ,Per quodetiamipà deo patricontumeliamÃcis. nbsp;nbsp;A\endacem enim iflum di« cis,utÃlium quemiUefuum cr «n-wn afferit.deneges, O'tuamhypocriÃmdetegas,quiaÃlfo potentem deum pr£dicas. Sienim potentiamdet in id quod uerum ex Ã!(o Ãdium affcris,pr£dicas,ut quod uere uerum eil ii£ ludas,quanto n agis hccampleâideberes,à bon£ men» tis effes,per quod uerum quod dicitur,uerum prebatur, O' tefl imonium quoddeus pater de Ãlio fuo dedit,ucrum firmaratur. Nam dominus ait ; Apud deum autem ir£ Mitih.tt quitemnia poÃbil!a,utquicquid heminibus impcÃibile uidetur,deo pcÃibileÃt,Namà ratio can is refpicitur, nee uirgo peperit,nec Ionas in uentre c£tiuixit,nec mor tuirefurgcnt,necdeusÃiumgenuit,quiaÃmplexnafu» ° ranonpoteÃgenerare,quianih!lÃiie ccmmxtionege« neratur in hoc mundo. nbsp;nbsp;iiâec omnia autÃmulcreden« da funt,autÃmulr(Ãtlenda. Sienimratio mundi te« nenda eÃ,in bis omnibus debet auiloritatem habere. Qjtodà aliqua ratio fpiritaUum eÃ, carnalis dicendus eÃ. qui mundi ratione infiilus,negat aliter quidÃeri qui nouit. nbsp;nbsp;Aliuditerum affolentfua tergiuerfationepro» ponere. Aiunt enim, Vtrum uoluntate pater genuit fil:um,an non ? Vtcum audiuntutique quod uoluntate, Ãatimutinimicidei filij refpondeant, Ergo uolunmat antefilium eÃ,utex hoc non £ternus appareat,quöd no utiqueper natiuitatem initiit acceperit,fedextiterit,Et tamenà hoc putant,ncn folum antefilium erituoluntas fed O' antepatrem,quiacauffa generation is pater O' fi« liuseÃ, tnfidelitas carnales jenfus fequitur in omnibus. Sic enim inducit cauffam dei quaà hominis,ut aute de« Itberauerit O' excogitauerit ut generaret, quaà in« firmitati fubieÃus, cum in deo neque generatio |
|
LIBER pne ttotuntiitejù(rit, ne^ uohwtdf fine geiierätione. IpfttenimuoluntM generatio eH. Nftm commune diâvmeü,FÅcit deut,foecithomo,fed aiiterfà cit deut aliter freit homo,ita amp;mcteterK cauÃis,Sic enim dedeo dicendum eR,utdignumeft ei. Solent enim etiam ipfr de deopatrealiainfreerc^u£ftionemdicentes AceeÃit iUi ut generaret,iut eiies natura eft ut femp generet. Qjiod ideo afferuiKyUt crdeum mendacem ajferantjqui fe Chri frum generajfe tefratur^Zf Chrifrum non uerum,fed dd= optiuum frétant. Si enim generauit inquiunt, femper de^ betgenerare,uteiuia fempergenerat,nec Chrifium ge^ nuijje credatur,quafr nondum negeturfoec'ffe,quia aliot non fr.eit. Qtj« irreuerentia,qu£indifciplinatio eà lege deo ponere,ut à genuit,aut multos genuit,dut umwm ge^ nerare non potuit,ntc ipà domino credentes, qui fe umi^ cum dei filium proteÃdtus eÃ. Poà h£c qu£ fuprd eÃen fafunt £qudlid patri crfilio,uidedmus an hts concordât qu £ de fpiritnfdnflo feripta funt,ut trinitat quam 'm fa^ lutdri proÃÃione retinemus,non reeipidt diferepantidin natur£,quomodonon hdbeatfideidiuerÃtdtem. C^uan-do enim falusÃne aliquo ex his non eà uma eorum,tarne uidetur poteÃas quamfe credentibut dat falutem, Qjaoa niam ad teÃimoniumÃlij uerba patris protuUmus, nunc adteÃimonium fpirituffan£tiuerbis utamurÃlij, quibus non differri à fe fpiritumfanHum proteÃatur,ut cuanfi^ lio pater,^^filius fpirituifanilo teÃis eÃ,uniuseÃe na^ tur£ trinitcK 'utteUigatur. Diät ergo 'mter cftera domi-:^ patrem^iy aliumparacletum dabit uobis, ut uobiÃum Ãt 'maternum, fpiritum ueritatis. Cu alium paracletum mittendum dicit^fi utiq; paradetum probat, jaamamp; legitur 'm EptÃola Iohannis, Dicit enim. Habe l.loh»n. à nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aduocatum apud patrem lefum ChriÃum,qui exo:^ rat pro peccatis noÃris. Et iterum dicit dominus,Ego fu ' * ueritiM, Eece aperta umitas fpirituÃandi er Ãlij det. C^e enim de fe loquitur Ãlius,eadem loquitur amp;nbsp;de fpis ritufando.tiumcfitbijeienda funtqu£ in huifmodifenfu ordinat fcriptura. Legitur in Efud, quod dominum fa-^ booth uiderit in throno maieÃatis fedentem,quem lohan Efïie. 0 nes EuangeliÃa ChriÃum eÃe inteüexit dicens inter alia Hec dicit Efaiat quando uidit maieÃatem eins,CT locUâ lohm, ) i tuseà de eo. Hunc ApoÃolus fandum dicit eÃe fpiritu. Ait enim in nouiÃim aparte adutm ApoÃolorum, Be« Ado.ïg nelocutusedfpirituÃandus ad patres ueÃros dicens, Aure audietis er non mteüigetis etc. Hec uerba 4 domi^ no fabaoth dida funt.Hic ed unus deus quiÃue pater in telligatur,Ãuefilius Ãue fpuÃ'andus,n'o edc0trariu,qo uni eoru diuinitas et unapoteÃas eÃ.Häà inunius pre Ãdi pretorio programmat e etiam ceteri preÃdi iube^ re dicuntur propter audoritatc unius poteÃatis, quäto magis in unius dei imperio,à locutus unus e tribus Ãtea rit,non incongruedicctitur tres locuti,Ed enim eorum natura CT uoluntas Uâua. Soient iterum preiudicare fpi* rituifando,quódideo degener inteüigatur,quiainorn dine tertius ponitur,cHm tanta Ãmplicitas Ãt in [criptu |
VN VS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;a ris diuinis,ut aliquandoinuentat tertium. primum poÃ-a tum. Vtenim couÃa fe tulerit,Ãc Gquot; ponuntur, Nub lius enim iniuria ed,quia una eorum. diuinitas ed. De» legimus in Efaia dicente domino, Ego fum primus, 'EtMe, 43 CT ego in£ternum,eT manus meafrndauit terram, dexterameafolidauitcoelum, Etinfubiedis, Egolocu= tus fum,ego uocaui,ego adduxi eum, er profperum iter eins fceci,accedite ad me et audite h£c,tqon in occulto ab initio locutus fum,CumÃerent,ffliceram,er nunedo* minus mÃt me er fpiritus eius,Ãiÿemuis eÃe qui fimda» uit terram ? Ipfe enim dicit fe miffum eÃe,tqunquid pa* trem ? AbÃt. Elius ergo ed qui fe mtÃum dicit à deo er fpiritufando. nbsp;nbsp;Ecce paria funt inter Ãlium er fpiritu» fandum. Sicut enim à patre er frio miÃus legitur fpirituffandus,itaer 'adeo er fpiritufando miÃus ed ChriÃus. Hoc entwi foliut patris peculiare eÃ,ne mjfa fusdicatur. AccipedidaApoÃoli,quialio ordine coa plediturtrinitatem. Dicit enim inter c£tera in Epi» fiold ad TheÃalonicenfes fecundm^Dominus dirigat cor »â¢'Tiitfli.j daueÃra 'mcharitatedei,er inpatientia ChriÃi, Ã)uem putas dicit dominum,n:Ãfpiritumfandu ? Et quid mi» rum eum quem in throno maieÃatis fedentem Efaias ui» derit,hic ipfum dtcat fpiritumfandum dominü fabaoth, Ãcut fupra oÃendimiu. Et Iohannes ApoÃolus deum )Johw.4 'mteUigi 'm fpiritufandoÃgnificat inter c£tera dicens. In hoc cognofcimus,quia deus 'm nobis manet de fpiritu» fando quem dédit nobis. nbsp;Si ergo per fpiritum fuum i» pfe 'm nobis manet,non ambigitur de deo eÃe fpiritufan» dum. Et nee dubium eÃ,quia quod de deo eÃ,deus eÃ. Hine ed unde ApoÃolus dicit,Ilt;iemo feit qu£fut in deo, 1 ⢠Cor. * nià fpiritus dei,Qjtomodo poteà feire qu£ 'm deo funt, niÃÃteiufdem diuinitatis f inÃrior enim natura non po teÃfeirequidÃtinpotentiore,quanto magis creatura quidinconditorefuoeffetjfcirenonpoterat.Etad Co» ».Cor.,» rinthios in EpiÃola prima,pr£terito ordine qui in tra» ditionefidei eÃ,ä fpiritufando incipit gratiarum CT my Ãeriorum memorare operationes,er fubiungit,dominü lefum,cr tertium ponit deum,quatt cr in fpiritufando er in domino dicit operari,Ãeut ait er dominus, Pater manens in me,ipfe operatur. nbsp;nbsp;Per id enim quod de deo patreeÃ,erfpiritujfandus CT ChriÃus operatioeorü Opus eà dei. Deniq; fpiritumfandum idem dicit er deum,propter unitatem natur£. nbsp;nbsp;Cum ergo hoc loco idem deü qui ed er dominus,dicatoperari omnia in om» nibus,inÃrius Ãc concludit dicens. Omnia autem h£c 0» peratur unus atq^ idem fpiritus,diuidens unicuicy prout â ' Cor'quot;.) * uult. Quid tarn apertumtres unius eÃ'eOperationis, quia opérante uno operari dicuntur tres,Quare,nià qa unius funt diuinitatis Æ Ndm non eà ambtguum donum gratiarum propriefnritumfandttm operari. Sed ut deum er dominum cr fpiritumfandum untim eÃe pro» pternatur£ indiÃerentiam doceretopus ,fpiritu.iandi trium eÃe Opus oÃendit. nbsp;nbsp;Etut manifrÃaret quia fo» lius ( quantü ad^rfonam pertinet ) fpüjfandi opus ed. |
Q.VAESTIONVM VETERIS ET NOVl TESTAMENTE
|
Mtetn omnid inquit operdtur unus dttj; idem fpiri^ tiu,diuidensunicuigiproutuult,ldeo,proutuult, quid uoluntdi eiut uoluntM fà dd.Nozi en»n dicittprout uult deiMffed prout uult fpiritut. Credturd enim cogitfe ut dei Ãcidt wluntdtem, Spiritui dutem fdnÃuf ndturd» titer hoe uult. Vt dutc dperte lucedt,quid omnid fpiritus fdnäus operdtur,dicit dominm inter cieterd, Si enim «s go in digito dei eijeio dnemonid etc.Digitum dei dppelldt fpirittvm(dn(lum,ut probet ilium de dec effe. rteniq; lu» d£os qui euinBeelzebub principe diemoniorum eijeere diemoniddicebdnt,infpiritumfdnâum bldfphemdIJe te^ s ; ftdtui eft. Koyfts quoq; quid per fpiritumfdnilum ftgnd ftciebdt,confitentur mdgi dicentes,Digitus dei hie eü. îidmmdilibui Apoftolorum legimus, Deferuientibut dutem eisCfieiundntibus domino,dixit fpirituftdndus, AAo-n Segregdte mihi Bdrndbdm amp;nbsp;Sdulum dd opus dd quod uocdui eos. Ecce feruitur domino,0'hoc fpirituffdnilui ft bi uendicdt. Vnde mdniftfte dppdret hune efft dominii °' ftcutcr deum pdtrem. Et Sdulum Chriftus de ccelo uo^s cduit,e:x miÃtpriedicdre,Et hoc ftmili modoÃbi uendi» cdt fpirituftdnHui dicendo,ddopus dd quod uocdui eos. Nd nemo ignordt epiftopos fdludtorem eccleftjs inftitu* iftè.ïpfe enim priufq tn calos dfcenderet,imponens md^ AAo.zo Apoftolis ordinduit eos epiftopos. HocApoftolus fpirituifdnibo deputdt cum dicit,Attendite uobis O' om^ ui gregi,i quo uos (pirituffiinilus pofuit epiftopos rege^ AAo.f »â « ecclefidm domini left. Et inter aterd dicit Petrus ftd Andnidm, Andnid.cur repleuit Sdthdnds cor tuum ut mè tireri'S fpirituiftnilo i Et inftd,Non es enim inquit hos minibus, fed deo mentitus,Apertum eH fpiritumfdnilum diilum deum,cui mentitus Andnids deo mentitus dicitur Qttod ft fpiritumftnilumminimeuoluiffetdeumintels ligere,dixilfet,non es mentitus hominibus,fed fpirituiit fdHtlOfUt neq^ deum hune neq; hominem ftgniftcdret. Et quid miru Æ Apoftolus enim dliqudndo templum dei ho* minem dppeüdt,dliqudndo uero templum fpiritujfdnUi, proptered quid unum ftnt ndturd. Si enim deus minime » Cor.} inteUigeretur fpiritujfdnilus,qud duddeid diceret inftd, Templum dei fdnilum eft. quod eft is uos,quonidm unus deus in omnibus ftripturis priedicdtur,myfterium dutem eiusin trinitdte ddordtur. Idcirco ftc dit fcripturd,ut ftb tmius dei proftÃione ed qult;e de ip ft ftnt,id eü,filius CSquot; fpiritujfdnélus eius 'm eodem honore inteHigitur, 'm quo deus eft,Quid ideo ftcrdmentumreueldtumeftdei, ut glorideius 'm trinitdte ftgnificdretur. Qudmobremnon plend dudoritdte deus uocdtur quod de deo eft,nt dlteru dbfq- eo qui unus eft ftcere creddturSed 'mteüeilum ddt ut creddmus ed rdtione m trinitdte credtura fdlutem con ftftere,quid und eft eorum diuinitdsNe^j enim poffint fimul iungi e:x in ordine poni ertdtor eyquot; credturic, dns CTftrui,£ternitds crqu£ ftbinitioftnt. Quippe cum pne uno eorum ftlus nulliftt,Ad iniuridm enim uocdtur omne quod deus eft,ftuefilius,ftue fpiritufftnilus ,ft ex ^rd uniusdtihonorem deputetur cr gloridm. Scriptu* r£ igitur oftendunt Chriftum detvm,oftendunt fpiritum fdnäum deum,ut uidentes feidnt quid ftc oftenditur.Td leeft(tquisgêmdmoftenddt,noncldmdns quid gemma ell,nuquid quid lUe non cldmdt,non erit gëmd qu£ uide* turiltd CT fcriptura oftendunt per ed qu£ ftprd trdëld» td ftnt,quid credere debedmus intrd unius dei ftdem fen* ftm noftrum concludentes myfterio trinitdtis. |
dVAESTlON VM MIXÿ dmexnouoamp;^ veten' teftamen/ to pofitarum pars terti'a. Qiiomodo in Euangelio Iohannis diabo^- Qujfdions lus dicatur habere patrem,ficut fupra ''' fcciindaparte.q.xc.difquifirum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mm^m J XCVill. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gentium. VDISTIS CLVAE con» teftetur fdcroftnilum Eudngelium, dicente domino dd lud£OS,Vos de pd tredidbolo ndti eftis,O' defideria pd loiian.S tris ueftri uultis ftcere, llle homicidd erdt db initio,CT m ueritdte non ftetit,quid ueritds no eft 'm iüo. Cum loquitur menddcium,ex fuis proprijs loqui* tur,quid menddx eftftcut CT pdter eius. Nemofideliunt dubitet didbolum dpoftaft£ fu£ duilorem non hdbere. IpfeenimtotiuserroriseRprinceps, Quiuidensd deo ftibim fencnmediocris potenti£,dufts eâ pr£fumere diuinitdtem,ut quid c£teros uidit inftriores,fe ipfu pne fèret ut deum. Denie^ nomind quibus dppeUdtur didbolus CT fdthdnds,db dtiu eius compofttd ftnt,non ex ndturd. Omne enim malum opere probdtur,ut non ftbftdntid 'm cr imine ftt,fed uoluntds conceptd ex cdufts. Dum enim fe uidit potiorem ceteris,mflatus eft dd exercendum domi* nationem.Quomdoergo pdtrem hdbere dicitur,qui au* Hor fcÅleris eius habedtur iAut unde probdtur ab initio homicidd ftiffei Sed feripturd iüum qui eiusfterit 'mi* tdtor,nomine eius dppeüdt,Vt quid db opere nomen dc^ cepit omnis qui mdlum opus facerit,non mmerito did* bolus nominetur. Sdludtar ergo hoc loco Cam diabolum appeüduit,quid operum eius £mulus,dum inuidit fratri, homicidiumperpertrduit.exemplumrelinquetis crude* litdtis pdrricidiftSicut CT didbolus dum inuidit homini ftHodd imaginem dei,mdlignitdtemoptris fui cumuld* uit,typum prebens erroris.Hinc itd^ extitit etiam me* ddx Cdin,dicenteftbideo,Vbieft Abel ft-dtertuusi Qgi pdtris fui imbutus mdltcid, m menddcium prorumpens Nefeio inquit,utcui uitam extorferdt ubi effet,neftire fe fimuldret,ftcftrorecoecdtus ut deo ftc refponderet quafi homini,quem putaret fe poffe celdre.lgitur huifmcdi imi titoresftHilud£i,etidm ipfum dominum occiderunt, Cdinpotius fratricidam patrem uoleiites hdbere qudm deum,ut totius fanguinis effuft rei fierent.AuHorem e* nim uit£perimentes,totius f oeleris principes extiterint Itauthuic nidlo etiam filios ftos cbligarint dicentes, Sanguis eius ftper nos CT ftper filios ^r.oftros. Matth.*? |
LIBER
VNVS.
en
|
(â Corinjo VtenimPildto fudJertnt,nihilmdîie/Jèijuod petebdnt, iafiliot fuos retorqutri dixeruntà effet tniuÃum, quid MÃirorifuo fdtijfdcer(nt,necÃlijs quidem fuis pdrcere uolucrunt,tidm quid didhohts no ndturd malus eÃ,hinc f^ilius difcitur,quid pÅna non promittereturei qui no flt;xcerdtquodnefcierat,lniquumtRenim punire eu, qui nonÃcit aUud q quod fut eR naturie. Et mdgw iÃud md Ium efi,à hoc exigas ab aliquo quod fcias iUu non pcjfe, Qudmobrè iuflepleRendus cfl,quem cum ccnÃet fcire dc jdcere poffe bonum,dgtt malum. Hoc ctuw exuerkis faluatoris poteritdduerti.AitenimÃcutfupra memordâ^ tum eÃ, Pater ueÃer homicida Ãit ab initio,G' in ucrita te non fletit.igitur à pernaturam mendax eÃ,quomodo dicitur'mueritatenonÃetiffe f Hicenim inueritdte non Ãdt,qui inueritdtepermanet. ConÃatergodidkclum. in ueritateÃiÃe,fed non perfeueraffe. Deniq; legimus\in PropketaÃc dicentem dominum. Si ÃetiÃint inquit.in fubÃantia med,id eÃ,in legemea.Pt ApcÃolw ad Gala= thas,State inquit O' noltte iterumÃruitutismgocohi^ beri. Ctÿid tam apert um i hic enim mandat ut de cxtero permaneant in mandat is eùts, Qucd à diabolus feruafjit Ãeterat in fubÃantia O in legedet,Pundamentum efi e« nim lex feruantibus eam,QMmodo ergo qutbiifdam uis detur diabolwm aut malum à dco Ãäum,aut propriam habereoriginem,ideÃex nuÃoortüquod utrumq^ deo uidetur contrartum i-Quienimadhoctbumdtcit frRü ut effet malus,tn-,perftite putac deum effe bonitatis, quid perÃile bonus non facit malum. Qui uerooriginisetus deum auRorem ejfe noacredit,eius dominum deo abne^ gat. Per hocintm cum omnia deiÃttt,aliquid effe athi-^ tratur quod minime ad deum perttneat,quos oportet ptx nos perpetiacum uider'mt cunäa à iudicaripcr Chri^ Ãum. Qiiidfitillud ApoftoH , Tcmptatio vos non appræhcndar.nifi humana, Qusflio* XC1X= NâOnÃne prouidentia ( utarbitrer ) magtÃer gê tium ApcÃolusjuon uttfinptatio nos apprlt;then dot exoptdt,feduthumanadumtaxat,quia diuinatem' ptatio perniciem parit. Hacenun ludtciappriehenà dfer petentibus perierune. Agentes enim fuh dcilege,de pro^ â uidentia eins dubitabät, ac per hoc nediuina nos,fed hu^ mana temptatie appréhendât horatur.liic entm tempta riadeodicitur,quifub nomine euis agens abidolis fpe* rat falutem,quia non habet deum probatutn. Omne enim quod probatum non eR temptatur,O'in dubiumuenit. Ac per hoc diuina temptatie mortalis eÃ, humana uero temptatie falutaris eR,quid Ãcut de deo dubitare perni^ ciofumeÃfitadchoinedefperarepropterdeilegem falu^ berrimum eR.Qjiamobrem prouidenter ApoÃolui,Tc ptatio inquit uos non appréhendât nià humana,ut pro-^ pter dei legem ab hominilus tcmptati firtesinueniamur, dubitantibus de nobis hcminibus carnabbiis,deo autem |
probdti fiinus,qKia qui prebati dto nonfutUftemptantur «t emendentur.Duplex ergo temptdtio eÃ,dUqudndo e^ n'm quià fideles, aliquando quaà diffidëtes temptamur, ut fidelium temptatie humandÃt,propterfidem enim ab hominibus tribulamur.Temptät enim nos à poÃint abdu cere a fide,Propter diffidentiam autem temptantur, ut anguÃiati.poenitentesredeantinuidm,Ãcut failum eR etiam ludéis.Cun. enim diffiderant de prouidentia dei, temptatifunt à ferpentibus,ut dolorecorrepti emenda-a rentur. Deus enim Ãc temptatutcorrigathuifmodihoa mines. Eà Gf alia temptdtio,quaà temptatus eR Abrda harn ïob,necnon Tobias Ãmuli dei,ut Abrtätam per tribulationem oblati unici Ct dileRiÃimi fibj uberioa rem ÃuRum iufiicié haberet ad éternam gloridm. lob autem amiÃionetotius ÃdfÃantie augmentaretur diuis tijs locupletus in caelis GT in terrd. Tobias uero cÅcitatë Totia, * Inminum paffus,Ãc proueRior extitit,ut ad pré fens gio riofus fieret receptis oculis,G^infiiturum ferudretur ei claritas perpetua,quia dd hoc probantur iuÃi,ut profia ciant. Ideoq^ m temptdtione robuÃo animo effe debe* mus.fcientes non ad ddminutionem noÃram hoc proficea re/edaugmentum,fimodo équo animo toleremus per ChriÃum dominum noÃrum. Qiiomodo in Euangcl/o Matrhei didij fitjConfiteorribiparerdominecozli â¬tc. Quæftio. C AVdiÃisfi-atreschariÃimi quidconteÃeturEuäa Matth.,j gelium dicente dcmino,Confiteor tibi pater doa m.iiecceli CTtgt;erré,quiabfcondifiihécà fapientibus GX prudentibus öâ reuelaÃi ea pdruulis,Ita pater quoniam Ãe fitit placitum ante te.lgiturà diRorum fenfum infpi ciamus,uidebimus ea qué ad exhortationem credentium à domino diRa funt,eorum qui propterea q, mundanatn fapientiam fpernw,paruuliuiiienturfapientibas mundi, qui nuüo teÃimonio comendati fapientes uolunt did. id» circo indignuuifum eà deo bis oÃendere ueritatem,hua millbus aut qui nihil de préfumentes diuiné feuoluntaa ti inclinant,équitatefongente falutaria reuelanda funt. Hic ent prudens deo eà GT falutis fué memor,qui fdena tié fué anteponit dci legè,quâ uticj^ uidet non uerborum firepitu fiilciri/edreru uirtutibus. EtÃne dubio hicÃul tus GT uanus efl,quihuicrei fe cbmendat,qué nuHa mua nitur prérogatiuafignoru,Vnde no litteratis feculirea gnu deus ,pmiÃt,fed fidelibus,neq- ferutatoribus fyderu éternitatem poUicetur,fed rede agentibus,non dialcRia cis,quifiaude Gf minutis quibufdam ratiunculis uerum exc ludere nituntur gloriamddt,fed boné uoluntatis hoa minibus,qui occurati magis uita funt qu 'am fermone. iÃos enim reprobat deus,qui oratione clari fermonis ma gis utiuolunt quà m bonis adibus ; Nam Gf gloriam dei in à uult coueriere qui rê dei uerbis exor nare fe pua tat. R es eni ipfep fe placere debent,ut no fermo,fed fena fils laudetur. Si eni fenfus audor eà littaé,^^ uerba pro pter res Ãgnificädasinuctafut,curnbmagisresipfepu fofenfu,^ tnendé fut,utfalicius mente incüêt ad falutè} |
Q^VAESTlONVM VETERIS 1 ïieo^ pifcdtoretelegitdotninmnofler Apoflolot homh nes pmplices CrÃne litterts,qui Ãnt itiqud uerfutUÃde ) Cor.4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;beneuiuendodeiin feoÃenderentuerttiitm.
Vnde cr Apofiolus Pduliu, Et ego ueniens inquit dd uoi ). Cot. 4 ÃMres no ueni in fubliinitdte fermonis Mt fdpientiie. Et wto- £â #ter4,Q»iii non (dit) in fermone eà regnum dei» fed in uirtute,ut cjuid uerbd contrddiäioni obnoxid funt, dei kgi uirtuf teflis exiÃeret,cui omnis cedit fermonuM fublimitds. Itdtf; h^ec idcirco pnemiÃd funt Ãdtres chdf riÃimi,ut confuleretur Ãmplicioribus,ne firte indignât fe puterent grdtid dei,^uid minime funt litteris ÃrenÃ^ but eruditi,cum mdgis dd Idudem proficidt Ãmplicitdt eorum.quomidm quod prudentes inundi non uident fu^ perbidlitterdrum,hoccreddunt non uerbis,fed conÃlio prudentes,Sciuntenim in bonis operibus requiefceredeu Ctfidemquicrere.non cultumfermonum. Leguntenim dicentemdcminu,tnquo requiefcdm»nià inhumili CT Ãfiic.diS mdnfueto CJquot;trementeuerbdmed ? Qudmobrc utdigni rfÃcidmur dd pr£m!ffd pr^mid ed qu£ 4 dno iubentur ft ceredebemusfeeurt.quidhosdiligit dominus qui uerbd lohin eiuscuÃodiunt. Sic cnim dicit difcipulis fuis, Sidili^ gitis me,pr£ceptd med ferudte,ut in his domino feruien^ tes regni eius hieredes cffepoÃimus per Icfum ChriÃum dominum noÃrum.
Quomodo contra Lcin'tas Romanosdi« fccptandûfit,quicontcndunt Lciii» tasfacerdotibus,filt;diaconos p Ibyteriscoeqnare. Quæ« ftio. er»
DVm iuÃischdritdtis pdreteuolumusinuituperda tionem Ãrte cddemus,quit nuUi dliqudndo in du^ bium uenit,fcribimus,quid cum dmicitidm offendereno^ lumus,Ãudium quod dd dliqudm rem occultdm reueldn^: ddmproficeredebuit intricdmus,quis propter nimidm fiulticidmcuiufddm hoc dÃeuerdntis, quod in fubieiiis pdndemus,iÃudnobisiniunxeritchdritds memortd, ne cum nemo dtu dd hoc refponderit.in peius proficeret, ut diu in udno exercitdtus emenddri non poÃit. Hoc enim chdritdtis Ãudium eÃ,qu£ non quterit qu£ fud funt.Qui ddmigitur quinomen habet Falcidei, duceÃulticid CT ciuitdtis Korndnee idildutid,Ltuitdt fdcerdotibus,tt did conos prtefbyterts co£qudre contendit,non dicam pr£^ ferre, quia Ãultut eÃ, O' Ãrte incredibile uidetur amp;nbsp;nos noemenddtores,fedcalumniatoreshabeamur.Qua» igitur lege qua ue con fuetudine, quo nam exemplo hoc aggrediMdeat nullum feire drbitror,ut iÃos quibus co feffusintccleÃdddtus eÃmiuimehisco£quet, quipro^ pter antiÃitts dei funt,in domo dei amp;nbsp;in honore Chri flicumdignitateconfiÃunt.Qu£audadaeà pr£fbyte^ risminiÃrosipforuparesÃcere? Qu£temeritdtispr£ fumptio facerdotibus bdiulos tabemdculi nbsp;nbsp;omniu ua»
forum eius O' lignorum condfores O' portitores aqu£ conÃrre iHoc enim officium fitit Leuitarum. Tale efl,à pr£fidis cffiddles,dominis ferui tequentur. Hoc enim
ET NOVI TESTAMENT!.
feriptumeà dicente domino ad Uioyfen,Accipe tribum Leui de medio filiorum ifrdel cy Ãatue iîlos ante Aarott fdcerdotem,cr deferuient ei,Quid hoc exemplo aperti* us quod etidm nunc in eccleÃa euÃoditur ? QKdnigKlt;lt;w âKomdn£ eccleã didconi modico inuerecundioresuide* dntur, fedendi tdmë dignitdtê in eccleÃa non pr£fumuA Vt Mtan non omnia miniÃerid obfequioru per ordinem dgdnt,midtitudoÃdtclericorum,ndm utiok nbsp;nbsp;altdre
portdrent nbsp;nbsp;udfd eius,et aquam in manus frnderent fdlt;
cerdoti,ÃcutuidrmusperomnesecclcÃds,crÃcutcon» flitutum eà d domino per Koyfen, nunquid Mt melio* res Helifeo funt,qui dquäfrndebdt in mdnus Heli£ fÃc Mtem didconos dduerfuspr£fbyteros deÃndit, quaà ex prafbyteris didconi, Gquot; non ex diaconis prffhyteri or* dinentur. Sed quid E.omdn£ eccleã miniÃrifunt,idcir* cohonorabilioresputanturqudm dpud c£terds,prop* ter mdgnificentidurbis Eomdn£,qu£ caput effeuideiur omnium ciuitatum.Siitaq^ÃceÃlw, debent cr facer» dotibus fuis umdicdre,quidà hi qui inÃriores funt, ere» feunt propter magnificentiam ciuitdtis, quanto mdgis qui potiores fublimdndi funt. Qÿicquid enim officidltbut pr£Ãatur,augmentum fitpoteÃdtijÃcut honor ferui dd laudempropcitdomini,qudmqudm dpudiuflum iudi» cem deum uniiuique hie honor mdneat qui decretus eà fingulisecclefiarumoffîciis,ut qui diaconus eà didconi honorem per cmneseccleÃdshdbeat. Hon enim qualif» cumq^ honor eÃdntiÃttidei feruire in eccleÃd dumta» xdt,ut factrdos totius honoris eccleÃdÃici dignus habe» dtur. Ataior enim er do intra fe GT apud fehabet er mi» norem,prefbyterenim,cr didconi agit officium CT ex» orciãCrleÃoris,Pr£fbyttrum autinteüigi epiÃo» pum probdt Paulus ApcÃolusquando Timotheum quem ordinauit prffbyterum inÃruit qualem debeat creare epifcopum.QuideÃenimepifcopus,nià primus pr£^ fbyter Ijoc eÃfummus facerdos. Dcniq^ non aliter quà m coprefbyteroshicuocdtetconfacerdotes fuos. hJunquid et miniÃros cendiaconos fuos dicit epifeepus ? Non uti» qi ,quid multo inÃriores funt. Et turpe eà iudicem dicere primiceriumtlüdm in Alexandria cr per totum Aegyp» tumà deÃtepifcopus,confecratpr£fbyter. Quanta aut Ãtdignitasordinis fdcerdotalis,caufaoflendit Cdipk£, qui cu effet homo peÃimus, Prophetauit, quare inquit ? Qtädprittcepserat facerdotum.Etiterum multum di» xoiun.j 1 Ãare inter diaconum cr facerdotem libcr approbat que dicimus aÃus ApoÃolorum. Cum enim ex Samaria cre»
' nbsp;didiffent Philippo pr£dicantidiacono ab ApoÃolis or» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
dindto,mtÃrunt inquit ad Petrum et iohannem ut ueni»
i rent er his qui crederent durent fpiritumfanÃum per manus impcÃtionem,Ãd inÃij credo feripturarum aut
à immemores legis h£c deÃndunt. R ecordari ergo debet ' quiiÃaputatafferendd,quid Leuitisaccideritcutaliter : faperent. Cum enim nihil inter facerJotes et Letutas in» t tereffe pr£fumerent,deo iudice hiatu terr£ abforpti funt I Choreet confetOtemtsei,cr ducentosquinquagintaui» rostorrens
LIBER
wt mrrtni ignisÃmul confump/it. Et rex cwn optisfâctrdoalep£[umeret,ltprlt;i percufus eR,ut hoc uti c£teritrrriti non dudeitnt quad [ibi contf ceffam non eR prifumcre. Nm«c tnim uidrmus diâcoa nos tcmcrequà dficcrdotumcftisgereperconuiuid, öâ inorationeiduelle,utrefpondeatur tüis,cumiftud folis liccdt fdccrdotibus. Didconi (rgo ordo eft, dcciptrt lt;t fdctrdotc, crpc ddre pxbi. Vides quid pdridtudnd prcefumptio. Immemores enim eldtwne mentis, eo uidednt Komdn£ ecckpie feelfemirùflros^nonconpde^ rditt quid iüis d deo decretum fit, nbsp;nbsp;quid debedntcuftos
dire ,fed mllunt h£c de memorid dÃidu£ fhtiones dotnet pic£ CTofficidlitds, qu£per fug^jÃones mdids feu bos UM nunc pliirimu n poceÃ. Aut timentur enim ne I e fuggerdnt.dut emuntur ut pr£lknt. nbsp;nbsp;Hi funt qui fn^s
citmt eos ordinis fui non coup der dre rdtionent. Dm
â enim per dduldtionem obfequuntur iHis lUicite, pr£cipi» tesillospciuntyUtpluspbiputentlicere: Quippecum uidednt nonpc deprri fdcerdohbus, de per hoc dnteprri fe punnt : Sed telhmonio inquit didconi ptpre/byter, qutipiPuddd pr£ro^tiud,m peränedtmagnitudinis. Letmus enimdd plebem dixtffe petrum ApoPolum: là ligite inqui't ex uobis quos confîitudmus deferuire mfiris ecclep£t Nolodicere,menps. Ecceldicorum tefbmonio credti fumt didconi. Et Apofolus eum qui . ordindndus dteitur epifeopus etidm tefimonium nuit hd beregentilium. Sicenimdit : Oportetenim hutte te^ /limonium hdbere bonum db his qui pris funt. Omni» um er^ efl tefhmoniumddre, amp;nbsp;non tdnun omnes hoc honore dign/funt, nbsp;nbsp;ludiedre enim omnes poffunt, eT
non amen omnes poffutit effe quôd iudicdnt, Poteâ enim piithr iudiedri bonus eyquot;pr£prridlteri pifhridb tHo qui pingçrenefcidt, Cf cor duld melior dlid cordu» Id dpprobdri db eo qui dlteriiis efl artis : Itd ey teflis poteP epëcredndi prepyteri qui inftriorordineefl. Et iterum quo tttÃcntur nbsp;nbsp;putent pbi medtum deberi d
nobis : Perducutttur enim inquiutit qui ordindiidifunt, utdum IdtcriiUorum feptifumt,honore digniuidedntur. Edteor pditieorum effe, fed qiup officiedis :Ab epifeo» po enim nùttitur ut obfequium pr£bedt ordinando, Hdm er imperdtor ut mperdtordppdredt,ordinAtur oh â fequio miliari, non tdmen melior nec pdr efl exercitus Wtfltf lt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;îy f . .
fmperettort. Hdm CT Amdn ctmi effetcldrusmho» nore tniliari,drege mifTus efl ut tAdrdoch£o i» obfequi tim iret, utqudntumdignus rffe^lAdrdoch£US exhuiuf» modi obfequi/s, nofeeretur. Itd ôquot; didconi credndis prefbyteris in obfequium mittuntur, ut dignos cospe» n fdcerdotes omnes inteligmt. Exceptis enim fd» cerdotibus,quibus obfequium debent, omnibus preponutt tur didconi.
Qiiomodo contra Nouatianos contends dum lit qui penitentiam faluta;* rem negant. Ouac» ûio. eu»
V N V S. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cnr
Bicunt difeipuîi fuidd lefum: Oomine uis ut dicdmus fdefcenddt ignis de calo O'ccnfunMt Lucc.? r fcecit Helids ! Et reffondit iHis dominus di» cens: îsiefeitis cuius ffiricus épis : Eiliusenin hominis non uenit dnimds perdere, fed filudre. Cum dignunt utiqueep'etuiiidicdre in Sdmdrianos,nonexcipientes, eum domitius tdmen quidd mifericordidm cUndumiid» Uenit,fententidm dmouit, ut decdtero corrigentes emen ddrentur. Et prophetd Helifeus indignAtus pueris qui ei contumelidm Ãciebdnc,deoiudice u'indicduit tn eos, ut eo loco db urps comederentur ubi plus effe ne^» tur. Dominus dutem obldt£ pbi meretriei pepercit, ei uidelicet qudm in ddulterio fedeprehendiffe nidiores lohm.S iudaorum dixerunt ,ut quid pid pr£dicdtio inceperdt, non condemndndum,fed ignofeendum doceret. Hdm per Uloyfen ddtd efl lex, quid iufhim pit uindiffam in primordqs fuis cum feueritdte exerceri, quid O'in ib Numer, ,ç Ium qui Sdbbdtis exijt lignd coUigere pnebriter uindio cduiccrinplium Aegypti£qui bUffhemduerdtinde» um p militer ultionem dedit, Omedup fuplis uituli per euÃitplios ifrdël. Vndqueque er^ lexinteripfd pri Exod,}i tnodid fenfum fuum plenum oÃendit, ut uetus lex, quid dd uindicdndum prompticr erdt,inter initid fta dfferior uideretur,utmetuincuffodili^ntes O fodicimspiceret audimres fuos.Houd ergo proptered,qiicgt;d pid O' dd mi* fericordidmÃcilis efl,primordid fud rnitiÃinid O' clemë^ tiÃimd demcprduit,ut ipfd obleädtione dc dilefhone om nes dd indul^ntidm prouoedret: Pofkd dutc O illd quje dfferior uifd efl propter pd^litdtem humdni ^neris. non folum ri^rem finim moUiuit,fedO' hum^ndm O' pidm fe preptit, O'h£c qn£ climens uifd efl propter pdiglitdtem humdni generis dliqudndo uindicduit.
Andnids enim cu Sdphird uxore fud diuinitus c£p funt : Et Elimds nidgus incredulus O'dei le^ repugnuns do» aAo*.â, mini iudicio O' uirtutecceedtus eP : ElHerodes rex proptered quôd honorem non deditdeoca:li,dbdngelo dei percuffusfedtens uernubus expirduit ; Ne mi^ fericordid prædicdtur ,inultum omnino putdreiuhomi nes O'impune peecdre Jimtrem pofuit, oflendens dd hocddriuenidm deliöhrum,ut qudp exmortuis uittil pedti pofkd dbfiinerent fedcontrdrijs,ut id elaboretur, nequis hmccum crimineexedt,quidddiudicumuenie* ' tur. H£c enim unicuique fententid imputdtur in quA depnitur : Quonidm igtur noud lex plenitudinem h(dgt;etmifcricordi£,necontemptuiduceretur db dinatvit ribus pecedtorum, in fuprddichs uindicduit. Vetus uero lex qudnqudm dduindifhtm ddtdpt,quibusddm tdmen ignouit ,ne ommino crudelis diceretur.fed in plu ⢠res uindicduit, quid fenfuseius dd ulcifcendum prom» ptus eP. Sine dubio ergi mdior grdtid noue le^s eP qudm fuit ueteris. Si eri^ mdior grdtid cP, quemodo ne§gt;tur hoc prefldre peffe quôd preÃtit lüd que minc^ rem grdiidin hedmtt Erdt enim proptnfior in fe» s ueritdte.
Q_V AESTI ON VM
tKriattgt; Jtii^ueÃiÃr^paemtenttbut ignouijjc probet^ tur,ciuid Ãeri (gt;oaR,ut ifh. ^ult;e clemem eA, non redpigt; dtpoenitmtes ? Ndin iudlt;eifili/ deiappellatifunt,(]ui . per Moyfen innubecrin tnartbaptiZdti,App{hli Pauli ââ duóhritutele^ntur,legem enim dccepturi proculdubio
pur ftcati nofcwitur, M de cnettro accepts le^s redder rent rutionem, «t à ijU'^d peccdrent per panttmtidtn fi Btiit. 4,^ reÃrmarcnttdicente donuno per Efdidm prophetam :
Paenttentiam agiflr lt;jui erratis CT conuerhmtni. SedÃr» â teècontrdrio dicitur,panitentù tjuidem pr^ediota eA, non rnnen remiÃio. Si erg» poenitintM à deo predicate eflÃ-uduf erit agent ibut pamtentiiun. l^ecenim fu» peruacuehocdommufcommoneret. Porrodutem Ãb ffif Jominuf conuerÃf ddri debere pecedtorum remiÃi^ eztch.)8 onem,hocprlt;iecepitiquippeeumdixerit ; tiolomors trnt peccdmrif,tantum ut conuertitur CJâ uiuai. nbsp;nbsp;la^ue
er eflfruchis poemawite Ãcut cldruit conuerÃs dd de^ um. Lxelufdeüer^ ticudtidni impiecompoÃa dÃf Matth.)o j uerborutn demmi fenfumimuertitdicens :
Alt doiniiuis ; Qui me n(^tierit,Cre^ ne^bo ip/ùm, utÃaliquii ChriÃanut qudcun^ueex caufancguérit, ram redire non poÃit, aut eei te reuertens, minime reeiif pidtur: Etubi erit demandatd poemtentid f Cumfdl-s udarpoü ddtam hanc fententiam neuntem ApcÃnlum Petrum nonru^unit. Qudrel Quidpoenitrntidfub fequente erratum Ãtim amariÃime Ãeutt,lciens utique eanuerfis ignoÃi er reÃrmari eoi per peemtentidm. StdtioudüatuisÃngita^nddmpeemtetiam : Qnidenim dpertt non audet ne^re panitenbam dandam aÃriints lege,fubbliter hdne Ã-uÃrareeonteiidit. Qjtdndo enim diat ; Qjiid qui nc^uerit, nuüo ntodo ueniam habe^ bit j Ãed ne^.bitur cripfe mconfÃeilti angelcrum dei, (puomodonon cum dolo agenddm paemtentiam profites turi nine autem rm mfiÃ. fiatte eiut dpparet, cum Math.)» biur.igt diens : Quicunque peceduerit i« /fiiritum^ fdnéhinit non remittetur ei, ncque hie, neque in Ãturum. QUdmuK dlidcdufd fit qiiApeccatum eü i» Ãnritum^ fanéhim, Ct alia mlt;^re dominum ïéfum: HcuAbd uus amen ut buic peceato uentam deneget,unum fenfum ~uidt(Ãf, er ttt^mis demmum, CTpeecantis in finris tumfdnébi,m,ut hdc terÿuerfabcne fi-uâum dmputet poes nitentite. si enim idem eà ne^re dcminum cjuôd pec caÃe in Ãiritumfanihtm, nuUd uenia Jfierandd eH nés ganabus,nequefi-uihts dliquis panitentix,quid hoepecs caium, neque hic, neque infituro remitti deminied ord^ culd prcmiferunt. Bineer^dppdret Koudtianum eu dolodicere a^ndam poenitentiam. Vtquid enim pets niteret, à deluTum abelen negitur ? Poemtencie enim. grmitut,fletus, nbsp;nbsp;lamentatie hoe dcquirit,ut CT ueniam
mereatur, cr reÃrmabonem. tienique Cduidpoenig tens er confitens peeeatum futim CT uenidm meruit, er dd priÃnum jkiam redditusefl ,quid er rex per inanfu,cr pi Ãta prophctauit. Quód liquide probau
VETE. ET NO. TEST.
tur, in quinqud^fimo enim Pfalmo paeniiuit, er pefka perfecutionem à filio fiio paÃus prophetauit. nbsp;nbsp;Tertiui
enim Pfabnus luxta hifioridin pok quinquagefimum eü. SedÃrte re^ ignofici oportuit,humiljbuf autem ignofei non debet,cum magispotentiorilus difficiliut ignofeendum uideatur, nbsp;nbsp;Deus enim perfonam hominis
nondccipit: Quantoenim quisfublimioreü,tanto md gis, licet leue peeeatum eius, graue ed crimen. nbsp;nbsp;Sicut Roaa.»
euim bumilitds in potente fublimis er magtiifica eft, itd erculpdeiuspro criminehabendaefl. Exceptis er,im pecccdtisqu^e conÃnt omnibus eÃe lüicitd, non omnia licens potentibus quafunt conaÃa humilibus : Digni» tdtis enim homini ne^ciari deÃr me eh,CT popindm ins gredi notabile eä : Sfnatoribus quoque feenus diÃa^ mid eü. Si er^ in kis leuibus inuenti notandifunt, tanto magis rei conÃtuendifunt à peccauerint. nbsp;nbsp;Per
hoc er^ dpparet Dauid grauiÃimepeccdÃe, CT quidem dupbci modo, conuerfus tarnen cr hcrmcidij CT adultem rij umiam confecutus eR, cr quód eü amplius, drflent reÃrmatuseü. Cum enim a propheta Bathanai gus eretur, peeeatum ccelarenon dufus e{l,fed cenfiÃu. efi dicens : Peccaui domino. Tune reÃendtt prophetd ^R,gia dixit: AtÃilit dominus pecedtumtuum, er non mos rieris, quoniam pcenituià ; Et quid inuenitur ptflea prophetaÃe, dubium non eA hunc reÃrrmtum. Kam er Achab correptusd prophetd propter mortem Na» buthei ibdt plorans, CT confeidit ueÃmenta fua,er pre» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â
cinxit cilieio, er fiiihim eA uerbum dcmini in manu fe» rui eius Belia de Achab, CT dixitdotmnus: Audià quoniam motus eit Achab a fiele mea ,non inducam ei mala in diebus eius. Et Niniuitis pecedta deftentitus,
Jmnunente morte repardtdtA uitd. Eceequantuspros j^haB-F fiélustRpoenitenciie SedÃrtedicdturécontra: Con^ ceÃd quidem eR, fed non de criinine[idoldtriie, quamuis enm hiee grauia fine, rnaius eR tarnen crimen idolatrie.
R eZir tamen explofa eR non ex modica parte Koudtiani aÃerbo, qua, duo crimma grauid eeneeÃt poenitentid uis dentur: QuiaÃÃrnicdboniignofcinon debet,Ãcut No» udtiano uidetur, quanto magis homicidto aut adulterio. Sed himc uanitas eius dpparet, quando h,ec qute grauid funt coneeÃd probantur,qua,mobrem nunc, an idolatris concedi poÃe pronüferit detts,requirendum eR : Cmine enim quód lurehicconceÃum nonÃerit, nee in fieturum Mutb, gt;4 potent concedi.Bic enim Ãcut dixit dotrunus, autltgms tur,Mt foluuntur peccatd : Infibiro autem nihil aliud erit/ufi remuneratio autcodenabo: Gmnis enim qui hie iure reprobdtur, non poteriteligt,autdignus in finurunt iudicari.'Audiamus igarqu^ dicat donunus de idob^ tris ad Bieremiam prophetam : Vade CT die inquittrcis uertere ad me commoratio ifract, dieit dominus, cr non fit mabo ficiem meam in uos, quia mifericos eggt; /lt;*»» dis dicit donunus, CT non Jrafear uobis in o'uunhuerumtds men eognofee delirium tuum: impie ii^,cr pofuifli
LIBER V N V S.â
nut tujf w dl/enoi fubtui omgt;u tignum nemorofum. Efcf quid promttit cis deui qui pofl Idpfum dd fe con^ uertuntur, ut poR dpoflnjidin regreÃii remittdtt peccd^ td. rt iterum dicit deu^ per tlieremidm : Delicd» ü mei dmbulMierufit uids dj^dx, du^ti fume ut grex di)gt; reptuf db inimicii. Conjiantes e[kteflij, gâ procldn mate dd deum er it ueftrd in dbduBwne tnemorid. Ndin ficutfüit mens ueflrd ut errdretiSd deo, duplicdbitis de^ des tdtttum conuerfî qucrentes fiM». Q»i e»»» mdu^ xitin uosmdld,inducetmuos cterndm iocwnditdtent cum fdlute ueÃrd. O clementid dei, quemddmodum Idpfos prouocdt ut fe eri^nt quonwdo horatur ut poR errorem idolorum reuerantur dd eum, qudà pdterbe^ niuolus Ãlijsfuis iocundiatem perennem proinittit fdlu» tis,p fe corri^nt, nbsp;Uem dpud eundem inter ccxrd ;
lEt refitudm idos in terrdm ifbim Cf recdifcdbo eos CJquot; non defitudm, Cf repldntdbo eos Cf non eueUdm : Vt quid commindtus dixerdt : Sdcrifcdns dijs, erddicd^ bitur, ne peccdittes in deum de/ferdrent de fe,quód idm qudà fdcrificduerunt idoïis, erddicdti, repldntdri non poifent,hortdtur eos, quid p poenitednt poterumt dd fluff turn fuum priflinum refomuri. nbsp;nbsp;Mentent id enim tune
nunet p non emendetiir dcliéhim. Tienique Niniuitis prlt;edicdtume{i,quid poiltriduum euerteretur duitdx torum. QUdrepoü triduum,nip ut dut poeniterent Gquot; dupretur fententid, dut in eo pemunentes iujUus deperireM ? Hoe efl quód dixit per prophetdm: Nofo mortem morientis,tdntum ut reuertdtur Cfuiudt. ttdÃihtm eft ut ntorituris pecedcorum cdufd tJiniuitis, ignofceretur »poenitentid fubfeqente. Vtquid etenim centum dnnis fub Noe drcrfw inuenimuuspbricdtdm,ni^ put uidentes Cfdudientes quidimmiiieret,emenddrent fei iJetninem enin deus unit perire. HinceAunde in Sdlomone letmus : Qupnidm inquit dltiÃimus tnifertus eft paenitentibus : Et iterum. Kifereris omnium quid omind potes, Cf diÃimidns peccdtd homi^ «üm propter paenitentidm. ïloc fenfu G dominus dolens fuper perpdidm ludieorum ,dit : Hierufdlem Jiierufdlem qult;e interpcis Frophetds, G Idpiddsmià fosddte, quotiens uolui congre^re plios tuos quemdd^ modum ^üinA congre^t pttÃos fuos fub dlis fuis,G noluifb. nbsp;ï^.tur feinper dominus per totdm le^ pee»
edtores dd fecotuurti hortdtur, nolens opus fuum per» ditionieffe obnoxium, cum nee dlid cdufd lex effet,qudm vt ex errore homines conuertdntur dd ueritdtem : Itd tdmen, ut in nouo teÃdmento dufior legis clemer^ior uit^ dedtur, quid tempore quo Sdcrdmentum plij fui donüni nopri mAnippo.redignAtuseil, Idr^or G uberior in Kifericordid effe uoluit, ut plus grdtid prediednte plio effet qudm pierdt pr£dicdntibus feruii, Nee {«Hwex hro : Sic entmptit dignum ut mdiord dond perplium qudm per pmulos Idr^retur, nbsp;Denique dd fe conuer*
Ãs credtittibus omtüd piml peccdnt^us concedit t mtUd
*3 meh, 4
â in'(.z4
to*(.}
Czech«) S (Senef.é
Eeclefl.ix
5upre.))
date,*}
cini
wferxemWe Idmentdtione poefiiteniic. Vnde dicit Pdulus Apoffolus : Sint pÅnitentid enim funt dondG uocdtio dei, Pofl dutem p peccduerint, per poenitene^ toJïw poterumt mereri uenidm. nbsp;nbsp;Et quid po^ dceeptdm °quot;'' ââ
grdtuitdin mifericordidm peecduerunt, non idm gratis, fed interueftientegemituG Ãetu poÃiut dd indulgenti» dm peruenire ; ImpoÃibile eH enim homini ut non peccet. VndelohdnnesApopolus: Sidixerimusimf f.johttt.t quit, quidpeccdtum non hdbenuts, noppfos feducimus, G ueritds in nobis non eft. Si conptemur peecdtd noffrd, pdelis GiuÃus eft ut remittdt nobis peccdtd, , G mundet nos db omni miuÃeid : Sicut Dauid nur» vit uenidm G reÃrmdtionem cum conpteretur peced» tum, Certe ChriÃdnis loquitur lohdnnes Apoflolus, Ait enim in fubie^lis : Eilioli mei hcc feribo uobis,ut â¢Â» lohan. » non peccetis, G p quis peccduerit,dduocdtum hdbeinus dpud pdtrem lëfum ChriÃum, Hoc dicit,ut ppoA bdptifmum peccduerimus, dduocdtum fupplices depre» cemur ut exoret pro nobis pdtrem. nbsp;nbsp;Si enim dpud ue»
teres noÃros poenitentid hdbuit locum, quomodo peri poteRuthoc tempore locum non hdbedtqudndomdior clementid prcdicdtioniseH, Gquiini/nicismifertus eft uocdndoidosddgrdtidm,dmicis Ã^snon miferebitur cum mercede { nbsp;nbsp;âTribuldtio enim cordis merces eft poe»
nitentis. Si Idpps paenitentibus, qui dnte Idpfum dinici frerdnt,non ignofeeretttr, quód dióhm Eloudtidnip eà fet uerum,dolerent homines ex inimicisÃ^hs fe dmicos: Aut qudlis cÃmdnduserdtiüepinimicis non paenitett» tibus mifericordidm ddret,dmicis uero G poenitentibus non ddret ? Pr£tered cum feidt dominus didbolum ddgt; uerfus dmicos Gferuos deiplus feexmUere GÃuire, i-Pttr.f Vnde dicit Petrus ApoÃalus : Vigildle G fobrij eÃoi» te,quid dduerfdrius ueÃer diabolus Ãemens peut leo cir» cumit querens quem deuoret. Ãiÿonidmer^nouitdo» minus dduerfdrium nos habere horrendum G ualidum, p uiüi db eoÃerimus, unit nos adauxilium fuum cone frgere, dolens elifos nos, ut uirtute eius reparati Ãrtiter repugnemus. Sicut enim nip breuiati Ãerint dies iüi S4 quos dicit dominus,nulldpef fdlua edro, ia etp nefftur hominibus poemtcnttid,nemo poterit fdluusperi. Si lohà nTxç enim nemo inquit gloriabitur mundum fe habere cor : Luce.) ç Etdli'bi: Nenw dit pneforde,nec inÃns unius diet, quis poterit euddere ppoenitentid denegetur f Et ubi efl quód dicit dominus,quid ^udium erit in coelo fuper uno pecedtore poenitentiam agente f Sed p maiorit crimindinquit ignofcinondebent,Ãrnicdtio G idolae trid, ubi eP difhim dominicum, quo omnia peccata, G blafphemias promittitremitti hominibus,ffiritus autein fanóti blafphemia non remittetur hominibus f Omniit enim peccata dicit pofferemitti, excepto uno. Nunc elige Noiutionede quibtts uis diéhim : Deadhuc non credentibus,aut de iam credentibus ? Si de non credene tibus, quoniam dat remiÃionem peccatorum, cum cone
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ja Ãetome
Q_V AESTI ON VM ffrtomnftMtet^uAmcrtdint m dam ptccäfft CT'iHÃgt;i^ rieum finâum f Nam wnzwHj' ff/h domntca magcits artet appellant,opuf fanfh jjiiritui dmrutnijs aÃignan^ tts. Sj atóo» decrfdfwïfcwî uis diâum,extlufi eftaf^ WïttJi, ) Z feueratio tua, quia omnia piccata remittmtur ti, CT qui dixerit inquit uerlwncentra Ãhumhominis,remittes , turd. £r^Ãutindeum,/iuem ChriÃumprcctüir, rimittetur heminibut. omnia mim piccata complin KUS ril, pTietrr in f^iritumfanéhim. Itaquettcn hoe piccatumuult intrllig, quód peccaturindtum, hociffê C i«/jâiritum fanéhtm ,p mim hoe rlJet, non utiqui i» find exciper(t.lt;Xtitgt;iiiam er^aliudpeccatum ÃgniÃ^ cat,cum Ãafphimatur tnÃgt;iritumfari{lum,adptrfonam enim perlinct hoc diibtm ,non ad naturam /ÃtrttuÃan^ Ht,Ãue iam credtntibus ptr pomitmnam ,fiue Ãcturis ertdentihus per baptifmum omnia remtttntur prccata. Q«ólt;f aictmJÃiriuiÃarrüumptccauerunt ludai,alia cau fa ta,cr qutead tempus iiludpertinuiaVndeno iHis hoe remttti,ncque hie, ncque i« fiiturum cflindit. Non mim errore peccauerunt in jÃiritumfanihim, fed maliuoleii» tia. Scientes mim prudinte/que opera qu£ uiderunt in gc/tif faluatoris deicfji,ut populum aÃde dus auerte^ rent,hccÃmulabaiKejjeprincipisdamcniojum: Bine cà «nde dicit eis denunus : yes habetis dauern feim^ ci£,lt;^ ncc uos intratis, nie alios Ãniiis inirare. nbsp;nbsp;Hif c
trlt;^ fentmtia contra tno.liuolosprolata ea,quibus remc* dium inuenirinon potdlutfaluemur, l^ihileA mim hcc erinttne grauius, Ãngit mim filfumtÃfe, quad feit tffe uerum. nbsp;nbsp;Iudlt;ei enim qui fub dei kp tÃfe uidrbai!igt;
tur,qMbusfqueãhipromiÃio Chrifli eil ,uidemrs nw® gnalia, cr »KtrUigfRt« hoc e/fequód prcmiferatdius, inuidiaicccati jii/t:t ut hoc eÃenegartnt,Cr non folwn mirent, fed (J perfequerentur ufqueadmortem, l^on eri^ dignun eSl ifiis peccatum hoc unquadebere remittt,quiccnfcientia fua tefle,dtocuiftdeuotosdicibat auÃftmtrepugnarr. Vtautem in deum uel in Chrifliim peccetur,diuerfa: funtcaufe: Auteninaliquisdumfa» heitati alteriufinuidet dolore humilicatis fut infur^t in treaeorem,aut aliquid inrepeiuinumpaffus quodÃtad^ uerfus iracundiim, excitatus in parenté iniuriofustxi^ flit. Chrifli autmi incarnatio etiam adiniuriam prouo» cat. Dum mim ignorant homines facramentum incar» nati Chifli, blaffhemant, indignumducentesÃÃlius dti qui vncorporalis et Ãmplicis naturic eil, honünum »wore natas dicatur: BlaÃgt;hemater^ qui ignorant myÃrri^ um : Quäobrem eonuerÃs hisporrigtnda eümanus, quia Ãc contra uerum exiÃunt, dum pro uero feÃtccre arbttrantur: Tortus huifnwdiCTexun^laeushocue» rum rffe dicit quód perfequabatur : Supramemoraü aitt 'iud£ialiud fen feront £t aliud £ffrunt, quiÃne ludiceet carniÃce cofcimcia fua teflrféper torquentur. Quimip trrcrem 'mmueus exiflituero,cu conuerfus Ãimt,g3udet eognouiffe feueritatem, maliuclus aut nohabet q, ernenn deijitnim conuerttrit fe, wcipiet uerum dicere ^pritts
VETE. ET NO. TEST.
frlfum effe no nefeiebat. Spiritui autem fanfh utÃatitiii ria,caujfa nuüa extitit, ofÃcium enim dus cfÃnÃcne nS parit, quia in uirtuteÃgnotu CT predigorum apparet. Quis mim inÃbilare contra eum audeat,uidins mortuos excitatos i Aut quis iraÃatur ei cuius tffi^ht uideat cur» rentes paralyticos cæcum, lumen accipert,furdu audire { Aut quo nà amabit eum quem uideat /Ãiritus in. mundot eiÃere, leprofos mundare ,G'Ãnwl omnes inÃrnutitet curare i Buk iudei maluet tunt iniuriäÃcere, opus dut dicentes eÃe damoniorü, duino inuidiam atq; odium eS* tra faluatorë exercentes explerit, iddreonequeiÃturS hocpeccatu remitti eis cfltndit,Sed lgt;.cuatianus maiora i quit crimitia nonunatim no remitti probantur,ideil ido» latria cr^Ãrnicatiopoü lauaerS. iddreo mhn tu baptis» mo aitjÃmul omnia remittuntur peccata, ut de c£tiro fi quid graue c0miferint,nuüomö ueniamconfequaneur, quia poü accepta Ãgt;iritufan(iu, contraÃpiritufanäu eA,admitti non debet. Quis nifft peccarenunq deberi, à eÃet pcÃibile ? Porro aut feims deusÃa^le ffnus hu» manu, femper remedijs falutaribus profecutus rü eos,ut poA peccata haberentquo fe repararmt. Si aut JÃiritut datus,phibet peccantibus dari pniam, nuUa prouidmtia rfl in nouottfl^méto, CX melius uidebitur ueteribusjgt;» uifum,quibus medicina iÃa minime eü deneguta: Et qua maior gratia efl in nouo qin ueterii tiä hoc inimid eil, qui feiens hominibus aliter prouideri nÃpcffe,utpue» niant ad falutéq interuentu pccnitöti£Ãgt;iritufan£lu da» ri, cuià iniuriaãh,Ãerit metu alquo, autp aliquëer» rorë,iimfat^^éhcilocumnÃhabeatrifl)rmcndihom» në.Boc f ft occafonë qu£fflfe perdendi koines ,nofaluö» di. Sed abÃt,quia dominus aif.Eilius hois no umit animat perdere, fed faluare. Na à nobis prccata qu£ in nos pec» camus inuicemà couertamur feptua^tÃeptias remittià nobit alterutrZ pracepit deus, quato tna^s ipfe à in iliu peccetur ignofdt couerÃs Omné mim piccatorë couerti uult. VndeApcfloluStfirnkaris ej imundis remiÃu /» batdkms: NeÃrteuenims lugea multos ex his qui ante peccauerut et no egmitt pmitétiâ fuper imundicia cr Ãr nicationequägeÃ'erut. Probat quofdãg^Ãe peenkentii de quibus no dolet,fed ^udet. A liquos autÃgniÃcat tuns £^gt;ffeÃrnkationisfu£pcenitentiä propterq, crlu^ fe eos dicit,nà ptinëtes ad uitä,quia no £gerutpcenitëeii. Si mihuiufmodicriminis i hac uita femper agenda peeni» tentia eÃet, no dkeret lugere fe eos, quia nS oÿerunt, fed quia no agîit. Scimtes aut hac^iptent peragere poeniii tiä.quia no agerut.Boc eni uoldgt;at,ut ueniës ad eos paci haberet cu ccione eorti Ecce probatu t{l Ãrnicarijs po A aää poenitètiâ cokandlt effe. No miw pcjteA iBis cokari quädiu agunt: Titc alct cöicattdu oft cti deÃnut agere iu» Ãcio eccleã,liuc fupereA uidere an Ãgt;ecialiier idolatrit poffe remitti probcmus. Legends enim in Apocalypà be ati lohânis,Apofloli,poenitétiâ fuper idolatria pr£dicari. Cemonétur eni epifcopi,quos angelos uocat, ideA,nucict SkutetbeatusPoiduf ApcÃelusaii: SicutangÃudeioc» o«**.*
LIBER
'cfpi/hs me,ut fieecMibui dentpcetùtèti^, neceos pâtùn fur nunime comotKriciuifâididti fixiunt 'mecceÃd,cum Ãnt 0quot; ipà de eccleÃd. Dicit erg) eSâ in^lo Ptrginü ec cleÃicÃribe ; Hifc dicit,lt;iuihttbet glddiuex utrdci; parte acutu'.Scio ubibabitas,ubi Ãdes eA fathanæ. Etlencf no men meH,eT no negtÃi Ãdc meam,m diehut quibui Ana-* pha( tefli! meut ÃdeUÃimus occiÃa e/l, eil apud uos ubi Numt.14 ÃfbanAsh(dgt;itat,fedhabeoaduer(uttepauca,quia habet tllictenötesdoürin4mBalaä,qui docebat Balac niittere fcandalu fub oculit filiorn ifrael,)nanducare delibaa Cf Ãrnicari, ita, Cf tu habet tenentet doilrinä ttSicolaitaru ; Sittiltter age paenitentta. ïianc dicit ejÃe doilrinä Nicolai tiru i]ult;e fitit in Balaä, ideil,idolatrid cf Ãrnicationc,de lt;lud iubet a^ ponitentiä. Et quia hominibut EccleÃtc lo^ quitttr,oÃrndit dicens:HiecdicitÃgt;iritut Ecclefqt.Qjiit aut Ãuihts eil pcenitentilt;!e,itaÃgnificat:Vmcentiinquit daba manducare »j^ka quód eft abfcoditu,ut per pÅniten fid quifpuisuincatpeccata. Ciuid eftenim pccnitere,nià dolere pricterita, Cf de cictero tëperare abhitquteadmi* ferati Et angelo Thiatyric Ecclcã fcribe: H£c dicitÃn liutdeiqui habet oculot Ãcutflama ignited pedeteiut Ãmiks £ramc[o tyrino : Scio opera tua Cf dileilionë CT Ãde Cf minifleriu eT patientiam CT opera tua nouiÃintA piroribut: Sed habeo aduerfu te,q, Ãnis mitliere lezabel, qH£ fedicit Prophetaet feducet (eruos meot Ãrnicari et manducare immolatA idolis, et dedi ei temput ad poenitê* du, CT noluit affre poenitetia de Ãrnicatioe fua: Bcce mit tam illam in leëlu, CT adulteros eiut cu iUa tn tribulation Hint ) ) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fftdgna,ntà £^rint pÅnitentia Ãtihrü fiioru,et natot
eiut occida )norte,Cffctettt omnet Eccleã, quia e^ fu qui fcrutor renet Cf corda,CT dabo unicuiq} ueÃru fecu dum opera fua. Vobit aut dico CT c£teris qu£ Thiatyr£ ejbt, qui hanc doilrina no hahetis,etignoratit altitudinê fdthan£,Ãcutdicut,no mitto 'tnuotaliudpondutt Veru tenete quod habetit donee ueniält; Vincenti aut Cf feruati opa me a ufq; iÃnö,dabo ei potelhtè fupergentet.Subuna Eptflola daaad EccleÃam Thityraduplicc Nouatiani h£relitcofùndit Cf explodit errorê, Cf pænitètibuf em idolatri£ cäÃuilü promtttit, Cf in una EccleÃa malos no cotaminare bonot oÃendit,cu unius utiq; ejÃent coio^ nit,ncc en'm extra EccleÃa poÃtis fcribebatdicentiQui habet aures inquit audiat q, dicitÃgt;iritus Ecclefijt. Simili etenim modo ApoÃolus PaulusiScimus enim inquit,quia ^Corinâ ^jff^i^unc^lexloquiturhitquiÃtble^funtloquitur. Et âalio loco: Quid eni tquit mihide hit quiÃrit funt iudica re ? Vnius er^ EccleÃi£ homines,parti ad poenitentiam Apoeà z .puocat, partm coUaudat dicens iVobit aut dico,c£tcris quiThiathyr£eÃt,qHicuq^ no habetit dcéltrinâ iÃä,id* Mï«, )o eR,idolatri£,lrnetequódhabetitdonecueniain,hoce{lp* feuerare uÃq^ ad Ãne,qiâM qui pfeueraueriti^qi in ftnem, hic faluut erit. Similiter CT qui pfeuerauerit m malo,dä* nabituriAc per hocÃcut iuÃeia iuà no liberahit eum in die qua errauerit ,Ãc CT iniquitat miuà no nocebit ei cu couerterit fe. Io dixit: SaenÃcans dijt,eradicabitur : Si
V N V S. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CV
aut couerterit,uita uiet. Sicut eR iüud j alt dotninut: Quime ne§iuerit,negtbo eu. Siautconuerteritfe,non Maiiijo poterit negari ab eo que confitetiir. Hine eft ut dieeret in Pfalmo: NoiuÃÃcabiturincoÃ'eäutuoomnithomoui* uens. H£c enim fnia imputatur homini in qua moritur: Nd quia in EccleÃa mali cu/m bonis Ãturi efÃiuufqj ad iudiciüdei,ipfedeusÃgnificauitdicent:SimileeRregnü jyijj,,, eoeloru rhetimiÃà in mare,c^ex omni gmere pifciu colle* gt, cu aut uentfÃent ad littut,bonot fegregiuerut in uaigt; fa Ãa,malos autÃras miferunt :Sic erit in confwmmati* onef£culi,exibuntang:li CT (egregtbunide regnodei omnia fcandala,Cf eos qui iniquitatöÃciunt.H£c cauà Ãgnificotur etia iniUo, qui inter dtfeubentet inuentus eR non habent ueÃmentu nupttalt,quc folu ^pieéhtm de caetu oflendit Eccleã, qtà a crime indignitatis eiiu no polluit c£terot, CT quia h£c indignitat eiut deÃgnata eR, eo j ueÃmetu no habuerit nuptiale, maniÃÃtt Ãerit c£teris:
Videbant en'm eu inter fe aliud eÃe ueÃtu.Hinc eR un de,, xhimo.* Paulus ApoÃilus : in magna aut inquit domo, no Ãlum fut uafaaureaCTar^ntea,fed CT lignea CT ÃRilia.lÃid ,ppter HymeneucfPhyletu pofuit,quicue/Ãntex Ec* cleÃa peruerfe de refurreRione fentiebanc,Ãcut aliquide Corinthioru EccleÃa refurreRionem negtbant. Sed hanc domu magna Nouatianut mundu ÃgniÃeatintelligedu, non EccleÃam,ne in una EccleÃa malot cu bonis,mndos cuimmundis cogiturafferere. QuodÃcilepucocouetli. In una enim domo omnet fubuno funt nomine, quäuis en'm moribut diuerà funt,uno tarnen domini fui nomine cénfentur Cf ^pÃÃione. lAundus aut hic diuerà ,pÃÃiogt;^ nis continet hominet,ita ut diÃaret ,pÃeaturfe habere,et deot CT dominot.Videt erg) no hocpotuiffediddemuagt; do, fed de EccleÃa, in qua unodegintet nomine diuerà funtaéhi.Quà dquids Nouatianü no ignoraffeaduer:^ to, fed quia abfeeÃionit fu£ iuflat querimoniat no habe^ bat,ne aperte erubefceret,argumenta quedaÃbi confiai* uit per malam kgt interpretationë, quibut excufare ni^* teretur,Cf tegnre liuoris fui inuidä uoluntatë. Deniq; re* Ãodet ad h£c qu£ diximut dicent ; Nec egi renuo agen* dam poenitentid admiffe idolatri£,fed eg) remittere non audeo,quiacrimen hoc ab eo remittendu eR in quë admif fumeR: Hicautcu dolo reÃodet. Interpretationibus enm fuis detegtur quibus Ãaus dus apparet,QiÃdo eni didtferiptu eft ; Qtti menegiuerit, CT eg) negiboeum, Matth.p CT memiri no poR cuius uçrba funt, pÅnitentia q affn* da,dicit inanë CT inÃuäiiofam ofiendit. Si enim fententia deua eR, CT non Ãüit qui dédit, quid excrudare copellis hominë lamëtatiûnibus CTgemitibut, quihuiusreiefiv* Ru, aut denegis, aut feire te minime profitrrts ? Omnis enin qui conÃtiu alicui dat, ad hoc utique dat,ut quid ex eo ,p/icerepoÃit ,pr£dicet. Sed quia tu Nouatiane dolofe hoe profiteris,ad illudëdas mentes hominim agenda pce* nitentiä diets. Sciës en'm aperte hoc negtrinö poÃiffubat aliter Ãds, quia non uoce, fed elÃgt;Ru pÅnitentia ampun tos, Qmnem certe qui idolisfacriÃcauerit,'mÃnritum*
s 3 fanCtuni
QâV AESTI ON VM ftni^tn dicii ptcedre, cüi neq- hic,neg; in fitturum pec^ ' nbsp;nbsp;catum hoc rmittiper le^suerbdcontendis. QMmodo
ergi huim deliôh dgendam paenitentiam dicis, ntfi quid /illis,/icut fuprd oflenditiSed foies alio dole fraude hanc ueUe contegere,dicens eodem fcr.fu etiam Petrum Apofro^ Adis. 8 ' lumdixijfeSimoni:Afffoeniantidmahhacmalicidtua, fr firte remitatur tibi. Sed contuens Apo/hlus Petrus ue^ terem cruenenatam malictahominiStCrperamarä, id~ circo dubium eidedit refronfum. Quis enim nwtalium fic peccduit, ut dctwm c(« pecunia ueBetmcrcari ? Kaa^ liuolentie erg refronfum iftud datum e^,non errori. â¢Hiec f ft f nim nbsp;nbsp;nbsp;rcmediu non habet,quia nec error efb,
necperquam excufetur neceÃitas,utpoÃitperfletuad ucniam peruenire.Si in taliitaq^ cdufr'a aliquifrerint in^ uenti,hocaudiant quodaudiuit Simon.lHam ideodus: hie refronditei ApoÃolus Petrus dicens : Infilleeiiim Amari tudinis c^in obli^üone iniquitatis uideotecffe. Si er^ in (a grauicauffa, GT qu£ fine remedio uideatur dubie rffi'onfume^l,ambigttum non eAeis qui error e dut neceÃiMe aliquamindetm peccant poffe remittifi congruam panitentiam agant. Hccenim conceffum fft i«rt Ecclefiafrco ab auélore ,ut Gf pcenitentiam det, poft poeniteittiam recipiat. Et adhuceft aliquid quod des pr^hendit lSlo!Manus:Cur inquit corpus domiiiitradut eis quos nouo-unt peccatores i QuafipoÃtntipfiaccut fatores efte,qui fitnt Indices. Si autem accufaù fiierint, â GJ'manijiftatipotuerunt abifri.Namcjuis iudex accufan ïohin à tts fwnat perfonam i Ham ft ipfe dominus ludam pafr ° fus ell,quem fciebatfurem rfife, et ea qu£ mittebaiuur ex portare,nec cum qui acatfatus non eft abiecit.Uoc exem » nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;plo uti oportet,ut eum abijcere non liceat,qui pubhcedes:
leihis nonftierit. Eiam nec iulh uiro competit aliquem Wattii.) accufare.Vnde Mattheus : lofephcum ejfetinquitirnmo iufris ei' noüe^ ea traducere, uoluit earn occulte dinütes: tere, tudas er^ cum ejfet inter difcipulos,contaÿone fua non cos tnaculauit, dtjfintientes utique a frrtis cius, cr PMchariftiam inter eos occipiensnon polluitinnocentes. Nfc domf nw; ej quern latronem fciebat corpus fuiim des i-Cori, n negibat, quia fecimdwm Apo/klum : Qui indigne futs mit, gladtum fibifumit. Vnde nec ab octdis eiusfeauers tit. Peccatores etenim eospoBuuntquiconfentiuntma Pfaim. ij- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vndedichim e{l : Videbas frrem G^ concur if
rebas cum eo. amc e^ unde Apo/blusplebem Corins thiorum ar put, propterea quod lUum qui publice uxos rem patris habebat, non corriperent out euiarent, ut fe emmendaret dicens ; Uefeitts, quia modicum frrmentum totam maffam corrumpit ? Cutn enim non effet dux aliif quis out priepofitiis Ecclefi^, plebis erat corripere eum quern uidebant tarn turpiter CZ obfeoene inter eos conuer fari: Ac per hoc quafi confentieiues eos crimini eius Apoftolus arguit. Nec eniminhac re accufatoreopus erat,aut teftibus : Publice enim nouercam fuam loco us xoris habebat. Itaque quantum ad caufam noftram per tiaet expofuiifius rationc,non altos criminantes ,/ed nos
!
VETE. ET NO. TfesT.
defindentes. Nouatiani autem obleftor confcientiatû qui nos femper accufat. Sifanóhs feit effe omnes quos fe^ cum habet : Intantum autem irafritur nobis, ut cr 'Chriftianos nos neget, cum fdat nos eafide notos,de qm ipfe priefumit : Chriftianum certe profrÃio freit Gfuis ta, si er^ uides hominem ta profiteri qH£ tu,ei' non dis Ãitmlem effemuita,quare ne^seffeeumquôdtues? Certe qui dicit dominum lëfum, in /firitufanéb dicit. Herum enim dicit : Omnis enim ueritas de deo cû: Cur non affentis uera dicenti, fed negos fà ttnti ? Deinde contradicis non ratione,fedfiirore.Nunquid no inimiats dei uideris,qui uera de domino deo profitenti refiflisiNu quid pagtnus audiens aliquem idoladicentemeffe,deos, ne^t pa^num effeiCur tu nepts Chriftianu quem audis uerba intégréfideiprofitentem,cu legos ; Cordecreditur ad iufticiam , ore autem confiÃio fit ad falutem ? At tuut inimteus quôd per irocundiam non uides,deo répugnas: negans hoc, confitencem habere falutem,eu dominus di^f cat : Quicunq^ me confrffus fiterit,GS' e^ eum. Nunquid ait,fi Nouatianus mefiierit confrffus,fed tu hoc fie aftrus is ut tibi hoc defrndere uidearis,ut is faluetur quinoChri ftiarMs tantn,fed quifiierit G^ Nouatianus. Sed fi in Chri fto friki confrÃio dat falutem, ubicunque apud quoscuns que integra fiterit,h£e confrÃio habet falutem, Itaquefi confrÃionis huius traditio eorrupta eft apud nos,out fin fus immutatus refit oceufas. Sienimh£cmanetinnotf bis fieut Gf in te,nos nrgtndo,Gr te negire uideris. Sed fidei minftros aceufas : Eac uerum effe,quamuis probarc non poÃis: Qui tarnen ab hisaudierunt uerum eH, quôd dHdiertmt,anfrlfum iNecenhn fiuitiofusuerüdixerit^ non erit uerum,quia à uitiofo dufhim efi : Cum alia cou* fa fit conuer fationis GT alia profrÃionis. Nonne perfe^ cueor odio Chriftiani mminis profrÃionemperfequitur, non conuerfationem ? Primo in iüo feiens hoc profiee^ re reli^onictimeonfitemur effe nos Chriftianos,facril(f gus confitentibiis nobis credit,quôd non unit audire,quii edit: Tu aut cum eiufdem profrÃionis fis,e^ fignoci^ non credis confitentibus nobis qu£ ipfe con fiter is. Si ali* ter nos renatos feires qua tu renatuses,reéie non crede^ res hoc nos effe quôd tues.Vt quid à facrih^ perfeeuti* onmpatior,finonhoc fumquôdtues? Nafihoedeme profiterer q, tu de me dicis,perfecutionem no pata er. Ac poflremu mihi credettdum eft de me,no tibi: Meam enim profrftionem qu£rit iudex,non tuam de me. Quid er^ me côfitentem ui negos icu uerum ptinhaccauffanôali* enu teftimonium,fed meam profrÃionein requin, aut pro me,aut cÃtra me. Nolebâ nomine torquere te co tra mo, ut appareret fiueraconfitentëet tu ne^res eÃtra me,aut ctii crederetur : Dolo enim hoc proponis ,ut lufttM cau* fam uidearis habere fchimatis. Nam non ignoras in hoc re mea de me teftificationë requiri.iton alienâ,G^ hoc ue* tum haberi quôd eg) fuero confiffus, nem quódalter ne*: gnuerit. lgt;\anifrlhtm efl utiq; libcros efe eos, qui atnore Chrifti non dijqutrentes bominumaf bs, adf idem aus
confe*
|
LIBER confe(iuêJScoi!currut,hoceoru ^idntes quodÃbi utile tiorunt.i.uttr.iditionéfidei, ^u^de ChriÃo eft,confe(jiM tur.NiXin tjuipneter mylleriu aliquid dliud inhdc repu^ tdt homini ntcej]driu,trdditioiiiÃcit iniuridm, Kinut e^ nim fentit de grdtii dei. dudndo enim nià meritu homis B» louent negdt donu dei prcÃccn pojÃe deuoto Ãbi,dut potiorem, dut pdremÃdtbominem ipà trdditioni,cum Ãt rncritu hois db hoc officio. Sicut de hdc eddetn re ⢠Cor.} A.poÃoitif Pdulas,Ego p[dntdui,ApoIlo rigduit,fed deui incremmtu dedit. itd^; nec qui pldntdt eà dlquid ne quirigdt,fedquiincrementilddtdeics.Q«oinhdc re dliquid de homine fperdndH eÃ,cK uen ddtd Ãnt qu£ trd ddntur ? Videdmus itdq; quid proderità boni meriti fùe rit,dut quid oberità miliÃerit ttteriti. Accedens tierbd deidudirediÃderdt,quibus fdë coomenddits fdluteinfe credit dccipere. QnidÃcitin hdc r:à bont dut ntdU ui= t£Ãt,quiuerbdfolenidtrddit,cufidcS deuotd quærdtur percipientis,uted quie dudit totô dnimo creddt ? Nüquid à mdhe uit£ fit qui trddit,impedimentÃÃciet percipien ti ut nS creddt quie dudit credendd,ut peccdtu eius intret in cor eius ne creddt,dut deiK qui iuÃiis eà defpicere hi^ bet deuotuÃbi propter peccdtu cius,quc ipfe pdtitur effe in orcUne t Nee bowo Ãc iudiedt que conÃit ÃliiÃequc* ter,dut effe grdtiofumà itd eÃet, CT ho edm fud dgeret nonediceret deo,CiuisÃtiÃecuius cd medefpicit,nefcio, Ego dd eü tui cd deeeÃfquid tuus dicebdtur dntiÃv, te qu£Ãui,te deÃderdui,tibi credidi,de hone nihil fperdui. Qÿdreergo mdld eins mihi obÃnt, que nefeirem nià te qu£ÃÃem iSi bond eius mihi poÃent proÃcere,iuÃü uide returÃrte,utz^ mdld eius cbejÃnt mihi. SedÃcutbond eius à dubiecredidiffem,nihil proderdnt mihi,itd CT md Id eius uihil obeÃe mihi debent bene credenti, Ego eni uer bis eiiK Ãde dedi,qu£ d te ddtd dicuntur. (XuicÃq; te in^ fpirdnte loquuntu r,de te ,pmittunt,kuic defe nihil credi di,nec geÃis eius,fedÃdei qu£ ex te eà me copuldui. se* cundu hoc integrd eà cd credentis.Aduocdtoru ent more accipedtiflites'NuquidÃmdleuit£Ãt dduoedtus eotrd Ãfeeptueius pronuncidbiturthoeeà offtciudduocdti,ut fecundüiuris ordinc fufeepti fui eduÃdm poret. tiuquid poteritHitdeiusÃturpiseÃcbcÃccduã fiifceptiiPerfo nd enim dduocdti nec obeÃe nec prodeffe poterit, qudlis enimÃcrit cduÃd,Ãc cr refpondebitur ei.Ãc funtc^ qui uolunt ChriÃidniÃeri. dccedune dd Ãtiflitê,dicunt ei uos tdfudfiUe freit uerbd iuris eccleÃdÃici,à uerd uotd funt fufcipiunturdïudice,ïnquo iUe dutobeÃepoterit,dut,p ? Q«'ppc cu nec cduÃam fufeepti fui norit. Deo e^ nimiudtcifolicognitii eÃ,quis,qud mente dcceddt. Anti Ãitis erge/eÃ,delegdtoÃbiÃmgioÃtcioÃudicis aut,dut fufcipere,dut renuere cduÃam fuÃepti.ipfe eni inuenitur Mitth, 9 dixiÃe,PilidÃdes tudtefaludfaecit. Vides itaq^ nullius ttdiutorio,fed uniiquëq'Ãde fua faludri.Hoc enin deus de creuitfidei,utÃnddubitet,omneqdâuoluerit eofequatur Tu tnno ut dmicus,fed qudà inimicus Chrifli populti fub tuo nomine cbgregaÃi,ut noÃnt ChriÃidni,nià Ãerint |
VNVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CVI CZ iicudtidn/,(tiw ApeÃolus condemnet,à quis diedt fe Pdulidntvm,dutdlterius dlicuius,fe tu potiorem tciudi^ fCotin.f cdns fuper ChriÃi nomen tuum pofuiÃi,qudà iUc no fuf ficeretdd tuendam cccleÃam frdm. Qiromodo in Lcnirico dominüs facrificia amp; libamina öfFcrcnda præcipit,quæ alibirefpuir. Qiiarltio. CIII. CVm conÃet in Leiätico de fdcriÃcijs oÃerendis do minomanddÃe pdtribus,ut oÃerrent Itbdmind uel /dcriÃcid,Ãue holocduÃd. Deniq, Ãc dicit per Rieremid Prophetd. li£c dicit dominus, RolocduÃd ueÃra congre gatecu fdcriÃcijs ueÃris,er mdnducdtecdrnes,quidno Hinc.r fu locutus dd patres ueÃros,neq^ mandaui iUis qua die e^ duxi iTlos de terra Aeg ypti. De holocauÃis, et facriÃcijs à penitus dduertds,no eà de hdc reÃcere qu£flionë,nec mentitu dominii aut immutatu putes,ut mandaret, CT po Ãea denegaret.De huiufmodienim facriÃiijs,etlibdmiz: nibus feu holocauÃis nihil inuenitur mdndaÃe,de qutbits nüc fe locutu teÃdtur.Duo etenim genera facriÃeioru ad uerte,Mtu quodpÃnguld genera oÃerri mandatu eÃ,et rum. aiiud quod uoluntariu di^tt eÃ. lUud ergo quod p diuer» fd generd,Ãue pro peccdtis,Ãue pro primogenitis oÃere. ripr£ceptueÃ,quid ZT quaie,e!' quo oÃerendumeÃet mandatu eÃ. Sacrificiu aut noluntanu no utiq^ mandatu eÃ,quia arbitrio remiÃum eÃ,Vtà aliquis uoluiÃetofr firre,qd' iHi uiÃi füiÃet oÃerret,Votuntdria eni erat h£c fdcriÃcid. Et quid negligenter ZT improuide h£c oÃere^ bant no délibérantes,quid qui oÃerret potentiori munera eledd oÃerret,idcirco dicitur eis, TiJon mandaui uobis de his,fedà uultisdebetis qu£digna funt eÃerre. Siceteni inuenitur ZT Cain pcccaÃe,cu no conÃderat deo h£cde^ beri cÃerri,quie potiora funt. Cuenim ad propitiandu de um h£c oÃerre à dicer ent j» eo ipfo prouocabant deum ad indignationè,utin id quod dicerent fe beneÃcere,pec tarent oÃerentes deo holocauÃa indigna. Vnde dicit in AâidlachidPropheta,Siddducatisdduiilimä cæcum aut cluduaut£grü,noeà bonu.OÃerduteaduciautpr£po l Ãto tue à fufeipiet te,dicit dns omnipotentes. Eine eà ut per Efaiam deeadem requ£raturdeusdicens, Qjio mb hioues holocauÃitui? Eleq^infacriÃcijs tuishonoraÃi me.Elon en 'nn ad hoc te fæciutlaborares in thure,aut ut Efaic. mercdreris mihi argento incenÃi,nec adipë facriÃeioru tuorucocupiui,in peccatis aut tuis zr iniquitatibus aÃi tiÃi mihi. ManiÃÃu eà itaq; ortas eÃe qu£relas,quid cu uolutarid facriÃda oÃelrët,no in his dcu honorabät oÃe rëtes indigna,m h£c utiq- no eÃent neceÃitatis. Si en im mandataÃiiÃent.neceÃitateuidebdnturqualiacHqioÃcrs ' re.Quando autemarbitriofuoh£c oÃerebant, taliadev biierät oÃerre ex quibus exequiü infe dei oÃëderent. Sed quid animus iUorum cupiditateidolorumerraba,incDnif Ãderate h£cagebant. igitur duplicigenere exprobra-s tur,quia zr inique agentes deo audebant eÃerre, ZT qu£in digna erant oÃerebant,Cum iniquiadus non fa-criÃeijs redimanturÃed lamentatione ZT mifericordia. t Vnde \ |
O_VAESTIONVM VETERIS ET NOVl TESTAMENTE
|
Vnde dicit Dduid cum peccajÃt,Si uoluilÃcs fdcriÃcid de diÃem,uti(j; holocduftif non deleótdberis, SdcriÃciu deo fpirituf contribulattM, CT cor contritum ZT humilitdtum deuf non fperrdt.Deniq^ dicit Sdmuel dd Sdul,qui cu cofgt; tempÃjÃt pricceptum domini fdcriÃcio deu putdbdt pof* à P^dcdri.Non eniminquituult deus Ãdcrificiü mdgis q dudiri uocem Ãudm. Pt Ãcripturd dicit, mifericordid uolo plufq fdcnficium.Judnei cu iniuÃi effent O' tmiÃericor* des,obldtionibuf propitium deüfieri drbitrdbdntur, Ã* cut CiT nunc quiddm fpernentes iufticidm obldtiontbus Iduddri fe putdnt.Bond efl ergo obidtio,fi ferueturiuÃi* cid,Vnon negligdtur mifericordid,quid quod nobis pe* timus,cr dlijs pr^fidredebemUf. pdrebdt,fedtrddensfiuoluntdtieoru.Qudreergofentè Si in Euangclio Lueg dominus nuncians tidddtdefi,utqui glddiudccipit,glddiopeat,nifinuBi bellum iudacium,aduerfum fefuturum.di licet exceptoiudiceglddioquemqoeddere i Apofiolo xit difcipulis fuis, vt gladios fibi parafent, dïit Petro ufqp ad hoc permiffum efi,utdolorem Ãceret, quomodo poflq inceptu efletbellS duce noq,occideret.Obhocenimdudiuit,neiterupercuteret, Scariothe,vidés Petrus Apoftolusin fur ,Tgt;idieitprlt;£tered,quidChrifiidnisidmÃiHscccidereno genteshoftcs.protuhtgladium amp;nbsp;ampu» tauitaun'culam ferrui (acerdotunijdomp nusidcm vetuir» Quæftio. CIIIR S eiens dominus beüitiuddctu dduerfut Ãefiuurudi* xit difeipulis fuis,utglddios Ãbi pdrdrent,quo Ãäo eü cceptu effet bellum duce Simone Scdriothe,uidens Pes eri« Apeftolus inÃurgentes hoftes protulit glddiu et dm Nlitth. 16 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;duriculd ferui fuerdotu. Tue dominus iuÃit Pe* tro ut reconderet glddiu in thecdÃudm. Omnis enin 'm* ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quit qui dccipit glddtu,glddio pertbit.Vt quid pdrdriiuà fit qui prohibuit percutere,reu etid mortis defigndns eu quipercuÃitglddio,cu nonutiqÃmiufte uidedtur Apo* fiolus pereuÃiffe ? Qudntu enim pertinetdd Pär um p* euÃit eu quêcontrd (e drmdtu uidebdt,'Refifiere enim de buit 'mgrdtisferuis, Gf dd dominu needndu drmdtis. Si finguld membra inÃpicids cdute,cuius uis pdtefierirdtio nem,inuenies nbsp;nbsp;olid quæ requiris his ditlis. Quid enim |
Opus erdt,uthic qui fptritalifretuserdt uirtute, glddios iubet pdrdri carndles,Gr quiprius iuÃit in uia,nec pera firrtjUec pecunidm,necuirgdm,nunc iuberethdberiqute prius prchibuit.incipidmus ergo cur glddios iufferitpa tdri, Gr occidi prohibueru expldnetre. Non folüeniini micorujuer ü ettd ipÃoru difcipulorüfuoru eduffa dd fit* puenturu bellu armd prccurdripriccepit. t^oud enim,et mirdbilis res fitturd erdt,utis qui noud et inaudi'td figna Ãciebdt,ficfitbitohumiliaretur,utGr uerberibus fubij* ceretur GT morti. Ne ergo uelut 'fmprlt;efiius hiec pdti ui* deretur, GT à quo forte uirtus receÃtffct, h£c omnid fic pradixitfUt non dubitdret de hts,fed pr/eÃeius cctra hæc fepdrdret, quid uoluntdte humiliatus efi,non refifie* rederius 'mimicis iuberet,intdntufeipfivmeffe qui fite* Lucx 11 ^â'^^Ã^f'Bensutidmdetentusdurequitdbfcifdfiierdtre fiitueret,ut quod glddio operdnte deciderdt,redderet,no qudfi carnalis utiq^ medicus, fed qudfi corporu conditor Opus fuu truncdturefinxit.Neceni poffut medici dbfcifd corporis mebrarepare.'Vtautdeiuirtus 'miBono dimi* nutd,fed itd utfuerdt intffe uideretur,etiUudÃrmdrft qcF dixerdt, Poteftdtem hdbco ponendi dnima med,et ptdtem hdbeoiterufumenditdm. Udttrgdiduffd gladiofpdrd ri,no tdmc occidi iuÃit.I^uc iOud oflendtrefupfft,qudre contuensÃäuApoftoliPetri,tuquiglddio u/m fiierit, glddto dixit pire.cu no iniuftcpcuÃifji uidtdtur. Ni/ã«f Ãgnificdtur m Lucd,ip(b dnopmittentepcuÃit, Ãc Uacx.t» ^hibitus hitc dudiuit. Ideo ctenim permiÃü eÃ,ut Cfuin dicdrtÃpoÃtuidcrcturÃd noBe,Ct' Htuirtus oÃendert turineoindnere^quo)ùerdt,utin utroq; uindicdre à pojà no dmbigeretur,mt)nici uero f ccrto hdbermt dd^ td Ãbi db eo ptdtem ut hocÃcerent. Non enim uiäus dp* licet. In mifericordid enim pofitis,lege uiris mundo cre* diti uti non liceat dfpere. iBud düt quod ante euntibus in uid difcipulis mdnddff'euidetur,ut nihil toBerent in uid^ pacis eficduffdGTgrdtiduirtutu GT ajfdbilitas dodri* nue. Quid en im opus erat toBere aliquid 'm uid,quibus fi* gnorucaomniaofferendderant i At ubi tempus quo fi pdti permifit aduenit,propter quod rixa magis beBu int minebdt,armatos iubet effc difcipulos,no ut repugnaret qui pdti uolebat,fed ut dixi GT preefitu fe huius reiGr'm potefidte habere pdÃionem fuam ofienderet,humiliaret autem fe humdnte falutis cd,quod fuo loco dicetur. Qiio Prophetiaquadref cum Euangelio, deobfcurationefolisamp;f quibufdam ali)s. Qiiæftio. CV* CVw 'm primo aduentu domini preediâu fit,qd c^ tenebrdretur fol m paÃione eius,edd£ hora qua fi ü'u ,pbdtur.i.meridie. Sic enim fcriptu eil in Amos Pro* AswJ pfcefj, Et frit in iBd die dicit dominus, Qccidet fi^ in me* ridie,et cotenebrefeet fup terra dies lucis. ïBo ergo die i fextd hordcontenebratus efl folufij; dd hora nondm,Gr itd copleta efi Prophetid fuprddiiii Prophetie. Imdgo htt ius rei quefiitura efl in aduentu domini fecudo,in paÃio nedni efl ofienfd,qnid fine cu coepit dns aduenire ut iudi cet mudit,foluentur lumittdria db officio fuo,dicente dnc IniBis diebus fol contenebrdbitur,Grluna non dabitlu* menfiium.QuodquidemGriohelPropheta no prater* mifit,utcudmultisfignificdtur,fine dubio impleri cre* ddtur. Itd enim dixit. Sol conuertetur in tenebras, cr lui in fanguinem,priufq uenidtdies demini mdgnus CTrnd* nififlus.Hoc ^tudppetfecudo aduentui magis cogruit, tunc enim omnibus fic apte manififiabitur, dicentefiri* Apocoi- r* ptura,Tumc uidebit iBum omnis oculis,Gr plagent fi fit per iBtvm cmnes tribus terra,GT qut iBu crucifiicerunt. Itaq; fe in utroqp aduentu hoc cvtinetur,quia fol cctene* brabitur iBis diebus,quid dies iBequoan.phari foie et lu uäcecinitfcriptura.Aitentminter cetera pfitidsdicens, Tritq^ |
|
1IBER.VNVÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CVH ââ trit fupér otttném mentent excelfunt,crin emni loco ex (elfo,itquitjteritmbulttnf 'nt die iUa cum perierint multi,et cum ceciderint tnrre{,creritlumen luntCfCr lumen fos lis,cr lux folii erit feptiet tantum in diegt;cum fanabit tritionem populi fut etc.Qtii dies poteà inteBigi quo ^p* miÃt dominus fanare contritiónem populi fut. Hunc opi nor effe diem quem pater ïohannis Zitcfcdrfrff eÃendit di ctns,3enediitus dominus deus ifrai:l,quia uiÃtauit facit redemptionem plebis fua.Et erexit cornu falutis nobis in domo Dauid pueri fui,Sicut locutics eà p os fans üotfi Prophetaru fuorum^qui à feculo funt. Pt libcrauit nos de inimcis noÃris,Cf de manu oim qui odertint nos» AdÃciendam mifericordiam eu patnbiKncfiris.Pt Si» * mean inter ca:tera,mc poÃtus eÃ(inquit)in ruinam,cr »« refurrrHionem multoru in Jfraël.Hac ruina eà Seri» laru CT PhariÃeorii et Principu !udieoru,quos Prophe rlt;tÃgnificauit perturres.Bis ergo per incredubtatê rué tehta.f tibui,alq furrexerunt credendo,qui priut uidebantur in |irw« CT (fgri per negligentiam. VndeÃluator in iu» dicioait,Pgo ueniinhunc mundu^utquino uidentuides eait,et qui uident caci fiant,ut qui per legis culturam cr peritiam lumina uidentur,per incredulttatem cacarètur, caci uero.i.imperiti uel pubiicani uidercnCfdu crederct, tUe. f} QS.orum infirmitates Propheta faluaiorem portaturum priedixit.ltaq^ hoc tpe Ãluatoris Ãi£iü eà Ãcutlegitur in 'Euangelio,quia ipfe infirmitates neÃras accepit»(^ uul nera noÃra curauit. Q«lt;e quidem cmnia in paÃione fal» uatoris confummata cradimpleta funt,Sic enifalus hu» mani generis tä apud fuperos q apud inferos tiX redem» pta eil C^firmata,quia Prophttia Zachariie fupradiHi utrumt^ cbprchendit,Pthicenimapud fuperos liberati funt à contritione inimicoru interuentu mifericordite,et iüicapudis.Ãroscu ereptifuntdetartaro. Cundienim qui fperauerunt in promiffum CbriÃa,expedabantad9 uentu eius,ut deuida morte liberarentur de mÃmo.Vn» de dixit. AdÃciendam mifericordiam cum patribus no» firis. Si quis aut falutem kanc,cr 'm fecunJo aduentu co« finer i uel contueri intelligat,in utroq; tarne aduentu,ma xime in fecundo,fol conuertetur 'mtenebras O' luna no dabit fiilgorem fuum,quomodo ergoaugebit folem O' lu nam die, quo uiÃtabit dominus populHfuu,aduertemus, qn utroq; in tempore quo capta Meratio populi et adim» pleta eÃ, folem O' lunam non minui,fed contenebrari le» gamus, liià plane folem et lunam fandis eomparatos in teBigamutjÃcut in alio loco legimus fandos luminaribus adeequatos,et Paulo ApoÃolo preedicante,quia inter hos HiUl.t. homines fandi in hoc mundo uelut luminaria uideantur Et in EuangehOfTunc iuÃi inquit ÃlgebuntÃcut foL Matth.)} Dominus enim opera iufia lumen appellat. Sicenim ait, Luceat lumen ueÃrum coram hominibu(,Kt uidentes opa Matih. ç ^(Ãf^ ifcna magnificent patrem uiflrum quieà in calls |
Bi ergo qui omnibus fuis relid is dominum fequuntur iu fiieiaeO' fanditatis cauffa,foliO'lnnlt;c loparantur fe» pdf J hfn(/rati:Ãcut dicit dominus, Nemo ed qui rditt» quat domum aut uxorem,dutÃliot,lt;iut agrot qui non rt cipiet fepties tantum 'm hoc feculo. Qjà ergo ad pr te fens fepties honorantur,poteà mtettigi,quia etiam infùturo feptem partibus clariores cteterisfiituri credantur, ut re fitrrediû eorum foli coparetur ac lung, cteterorum ue» roÃcutÃellieÃnt. Claritas ergo fandorum, qu£ hie fe* pties honor atur,in refnrredione aliud fepties confequi» tur,ut qui hic claritatem lunte habet,in fùturo foUs acci» piat claritatem. Et qui hic foli comparatur,fepties tantU fùturus credatur accipere. Propheta ergo Efaias folis O' iMtie coparatione fmdoru mérita augeripr^edixittNec -immeritOfSien'tm ipfe dominus foliuÃiciiediduseÃ,fi di autemÃmiles ei erunt,lohannt ApoÃolodicente, Cu fniw dppftrttmt 'mquit, Ãmiles ei erimus,conuenienter â ' * fandos in fole effe fignificatos. Septem tarnen partibu$ maiorem folem q Ittnam Propheta fupradidus oflendit, Qi^ando enim lunam Ãcutlumen folis fùturam eÃendit» folem autem fepties tantum,ad modumutiq; folis feptiesi luna augeriÃgnifteat, ut tollsÃt tue luna qualis nüc eà fol,Quamuis fandorum ratio hie uertätur,fubhac tarne couÃä luminarium ex parte prodidit qtitatem, utpoà cremetum folis O' lunte tantum iterum maior Ãt qtü eà fcl,ut qtum in priefenti diÃatfandus à fando, tantum diÃet in fùturo poà remunerationem. QiTomodo intelligcnda funtquæ haben« tur in Genefijpræcipue de opere fex dierum. Quæftio. CVL IN principio facit deus calum O' terram. Sicalum Gtxu.i inprincipiofacit,0'terram,Calum autem firma» mentum eÃ, Ãcut in fubiedis apparet,non eà ueru,qutei prior lux fadaeÃ,O'Ãefirmamentu. Aliud enim calu Ãgniftcare non poterat,quia Ãdurä mundi d^cribit deo opérante perÃdam.Propterea enim,q, diuerfis opinioni bushominesÃlkbanturincauffamundi,Moyfes deo à infpirante oflendit qune eÃet ratio mundi. Qiiibufdam e» nim uidebaturinitium non habere,Ali/s initium quidem habere,fed ab angells quibufdam fà bricatum eÃe. Non» nullisuerofadt«Ãmiliter,Ãda fpirituquodam,qtlt;i dt CT deiM poteÃatis aduerfie. Pauci autem de origine ueri» tatls traducetn fcquentes,deum opificem eius aÃerebant, Borum ergo cauÃa diuerÃtatis quiÃdfa opinione trahe» bantur,coadus ed Nioyfes qut eÃet cauÃa huius uera o» fiendere,nefili/ ifrael erepti de poteÃate Aegyptiorum, à fidfa tarnen inteüigentia eoruliberatino eÃent.lpÃcni inter exteros magni erroris fiudiii fequebantur, Bi eni antiquitus pr^e cteteris uana- Pbilofophi£ operrfw dabät. Denq^ t/ioyfesperidq,a filia Pharaonis adoptatiis ui» debatur,eruditusedomnifapientia Aegyptioru. Quid fà nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;principio facit deus calum O'* tarram : Si enim firmamentum Ãgnificat fecundum quod fupra oÃendimus , uldeamus quid dicat. Ar» bitramur, quia tHoyfes utomnem errorem tnfèricris creaturee aufirret,impènfarum frdi mundi'm principio fubfiemtiiif ipfas tx quiius mundus corÃat frdaseÃeû |
Q^VAESTIONVM VETERIS
fniÃciiuit,lt;}uid à hoc tdcuiffet, co£ternlt;ie Ãrte putdren^ tur efjt fuhÃdtia deo iugdbilcs cÃimdtit, ut (pii huiut rei teÃimonium recipit dmbigire non poÃit,Ãitu/m eÃe mu dum^qudnäofubÃdntidf c^uxdd impenfdf mundi profoe cerunt initioÃibieüdfÃtetur.lgitur'm printipio facit dem calum crterrdm,id eü/uperndin dquot; 'rnfimdm fub fidntidm. Supemd eÃ,lt;pid confldt calum,lnfirnd dutem eoncretio eil qudddm Ãculentd,lt;}uie pro facit 'm driddm ( gu£ dicitur terrdfCrtenebrdf. VnddicitmEfdidPro« phetd,EgodeU!quifacilucem C^creduitenebrds. His ergo credtis facit Ãinul fubÃdntid,hoc eà d(}Udm,tene» irdf,amp;terrdM dnte tempord,Tempord enhn fubfirmd^ mentofunt.EirmdmentumenunÃcut (^uibufddm uide^ tur,gldcies eü dqudrum. Et ideofirmdmentum dicitur t quid concretis diuinitm dquisÃrmdmentum eH.quod db occuleitdo uel celdndo dppelldtum eil calum. Itd^ pro^ ptered dqud tndimÃt elementum,prior eilÃgmficdtd er quid pdrs eim pro facit 'm cdtnerdtn mundi,terrd dU tent pduinientum. Qjtlt;t quident CT Dduid dfpiritufdn» Pfä«. ,4g aocredtdÃtetur.Rjtenim,EtdqU(equie fupercalosfut Idudent nomen dominÃQuid ipfe dixit,cr'fdild funt,i* pfe mdndduit,er credtd funt. Poà h£c ergo elementd a« copdgindtionem mundi, facit dem luce)n,utoperdeim 'm lucem priecederent,qu£ lux modo difpoÃtd curÃi diet expleuit.Edild eil nox iuxtd diei modum, quit fimiliter impleto modo fpdcq illumindtd eil dduentu lum'mis md» tutini,e:rÃc impletm eÃprimm die{,cum capit feeUtn dm,Noxcnim diei deputdtd eil,utÃmul dicdiitur unm dies,proptered enim q, fubieilte funt tenebr£ lumini,du» toritdteedrent, nec poÃ'unt numeru fdcere.Trigintd er enim dies und lund dppclldntur,ctmi fecum hdbednt no« ües.ltdq; lucis miniÃerium, quo fpdeium confumitÃbi decretum,diesnuncupdtur. TenebrdrudutèfubÃdntid eintcq iUuminetur,nox dppeHdtur. Spdcium dutem iüud quod inter occdfum er ortum eÃ,nox eil,Uon enim tene bnefdeiunt noilem,Ãcut er lux diem,quid tenebrd: md» nent 'm fud ndturd. iMcis dutem deeeÃm fdeit diem et dif ceffud noilem,Non immerito ergo fubieild eil nox diei. Luce ergo fdild er curfu duodecim hör drum impleto,to tidemqi crnoilisfpdcioperd{lo,equinc£lium Ãitinpri mo die,erexinde capit dies mere feere fuper ncilem tri bm.f.menÃbus,quifunt tempmueris,exeo de'mdedu-^ gmentofiio minuitur dies dlijs menÃbmtrilm qui funt tempus dÃdtis. Et iteru Ãt equino{tium,itd ut ex eo nox increfcdt fuprd dtc dlijs menÃbm tribus qui funt tempm autuni. Et incipit iteru nex de mdgnitudine fud,qud fup greditur,di(m minordr iufqddÃnem qudrti temports, quod eà hyems,erÃt equinoilium primi temporis qudn do deus mundu creduit,qui dies 'mteVigitur effe undecit md cdlendds dprilis,qudndo primus dies pdfch£ eÃ,id eà Qoedir c»t frimus dies primi menÃs.In lege eni nidiiddiu eÃ,ut un» aucrit dcus dccimddieprimimenÃs uefperepricpdrdrint fe dd pd» muniium. ÃcifUdu qudrtddee imd menÃs die.i. db undecimo. Leuit. nbsp;nbsp;nbsp;Id eaini uefperdetimidia m imdeeimu lucet^tal unde»
ET NOVI TESTAMENTS
cimo cdlendds dprilis 'mitiu effetprimi menÃs. Inpritlci pio etenim fdild lund Ãiit qudrtddecimd,quid omnid plt^ nd fuiK ÃAd,ddde triduit à decimo uefpere,crhifut tres dies dnte lumindrid que Ãterunt ut undecimo cdlendds d» priliSffdilusÃt mundus,quid nuerus lun£ tb undecimo uenit dd tertiudecimu,cui pdfeha primus menÃs mteger eà dttributuSfUt t pdfehd die folcni neq^ extra undtcun» Cdlendds dprilis Ãt,neqi; extra lund quartadecimd, quid undecimd mundus fdÃus eÃ,quartadecimd diet luna met iori lumine clarior fattus eÃ. Inter principiu ergo et cld ritdtc qud ittumindtus eà mundus,fdludtor noÃer et pdf fuseÃer refurrexit,quid qudrtddecima luna pdffus e{i, primodierefurrexit, Ciuiiodiiicus dicitur,quiatpÃmt dns facit qui multiplicdtos menÃs facit er tempora Cfquot; dnos.Vtdut uno dtq; eodé mo minime celebretur, curÃet facit lue i decremëtis et cremëtis. Terrd aut erat inuiÃbi
lis et in copoÃta, tJidifiÃu eÃqa terra poÃq faäaeÃintsi Ãbiliserat et incÃpoÃta. Tegebatur eni aquis^deo erat ist uiÃbilis.lnccgt;poÃtddutideo,qacueÃctfluxdiioerataptd ad culturd. Et tenebre erantfuper abyffu. Tenebras di» citÃiifà fuper dbyffum.i. fuper immenà ex omni parte dqitä.Etfpus dei fuperÃrebatur fuper aqud. Hoc aqitant qudà fummitdtë ÃgniÃcat, fuper qud fpus dei quia fupser Ãrebdtur oÃendit,ut tenebras fuper inÃnitd proÃndita» të ÃiÃfe ÃgniÃcet. Spiritu dilt dei fup dquas, quia ubifpi ritus deierdt,obfcuritds noerat,qtu enim poter at lÃunv nabdtaqud.AbyfÃvm aut.i.immcnfam ,pÃindita(â¬lUui» nare no poterdt,hoc eà fupiores aquas tüumiabat,et fub ter eraiK tenebre CT fup abyÃu/m.Idcirco aut hue deifpi ritudicit,no quiafanäuhucintetligiuult fp:ritu,fedcu fup creaturd hylicd fpiritaliter uult mteüigi,toiu aut dei ÃgniÃcdns,deihuc qui fuper aquas firebatur fpiritu uocdt,ut praud affeuerdtieuë coueUat,qua quidd utuntur dicentes dliquid effe qdâ nöÃt dei,nd nec ordinis,nec ro» niscÃ,ut fup aquas fpuffanëlus ÃnÃfe dicdtur,quid fuà oëm creaturd eÃ. (Xued enim de deo eÃ,fup omes poteÃe tes er principiatus,erÃmiliter fup cës potaitias fpiri»
tales eÃ. HomcMdtaut mentëalicuius, quia dei fpiritus dicitur,(ucöÃdt da dei effe. Ait enim deus inter cetera Ãilurus diluuium,I^on permanebit fpiritus meus in ho» minibus tÃis,quia funt care. Et in Ezechiele inter alio, Hec dielt dns cÃihus iÃis, Extendd fuper uos cutë,ct da bofpirttttmeuinuos,eruiuetis.Iiüquid hec adcffeiu fpÃffanäi pertinet,et no a d aniindsSpus ergo hic dei eà qdëfcut cetera hylicarÃtn moderatus eà fuhÃantiaru, ipÃus enim ordo eà his preeÃe. EUce ergo faäa et curfu diei moderato,et pailo fecudo diefÅcit Ãrmameniü.i.foe lü ut lux in terrafirmamëti moderereturdtë,ut eÃet qua lucerna in domo. Hoc inq firmamentu fa£iu eü ex fupra diita dque fuhÃdtia.i^unc enim cempdginatur in fpecie mudus,ut de ccÃÃonereru diÃretis fubÃantijs, Ãngu» le partes aptarentur que ad mëbra m undi proÃc crent. SubÃdtie enim quasprimumfidas eÃe dixtmuâ.,imf en Ãfuntmundo.Etidco mundusdicitur,quiares ab inui»
(tm û
Gcik.lt;gt;
Eschkl,)^
|
«««. I LIBER can fepdrät^ qug erdnt confufie Oâ 'nt /pedem produdte mundum fxcerunt uoclt;iri,cuiin in frbricA profacerunt. i^irmdmentum ergo,id e(l, ccelum frilum eSi in medio A^UArum,ut diuideret inter dijudm,gult;e erdt fupra firmd menttm, O'inter d^udm nbsp;nbsp;nbsp;ent fub /irmitMeto,ut det turtute in medio d^udrum confifteretÃrmdmentum,fub fe,O mtrd fe,O'fuprd fe,amp; drcd fe,habêf dqud,ut effet concduum dejiri^tO intrd munitum,ne dqme fiueinte^i riores fine exterioref penetrdrent concduu eiiu,ut effet quaff domud munitdatq;ffrmata,ut fecuri, effet habitätet in ed.Tertio die iuffit congregare aqua qu£ erdtffdi cae» to,hoc eSl intra eapadtatein firmamentijin cogregationê unâ,at appareret arida qua; eft terra,O' fftéhm eftffc, Exhiufta enim latitudine terrx ftdum effe uelut adueum 'm quo demeregeretur omnù dqua,qu£ erat intra firnta^^ mentum O'apparuitarida. Kecedeiiteeni Aqua,neceff⬠eratterram apparereuiffbilc, que print erat muiffhUif. Tunc arida appeUata eft terra,O' congregationes aqua^ rum maria. Et iuffit produeereeerramkerbam pabuli, O'lingua ftdiftra ad fen en fuper terr am,Ciuarto item die iuffit deuf fferi luininaria in ffrmainento cce!i,ut luce* ant fuperterram,luminare maiut in inchoationem did, O' luminare minus in mehoationein noäis, O' fteUat, Hecadconceptum Oânatiuitat'm O'ddnutrimetitap* tinet eorum que giguntur in mun 10,0â ad ffgna tempo rumcertis curriculif neceff'iri.t.neciion O' adornatuto tiuf muniti. Sicut enim ad ornamentum domus pertinet, ff camera eiuf habeat auro diftinüd laqueararia,ita et mu do ornatum preftantfteüe diitrrfa huefftlgentes. LUci itaq; que ftfta eft,prior eft additus fplendor fold, ita ut conexaffnt hec O' indiuidua.Noâe autem que erat tee itebrofa,datum eft luminare,O' quia quartadecimafuit luna quandofà éla eft,pt ait luminare minus im inchoa» ationcm no£li5,Vaaa etenim tota node luxit. A parte er go ad totum didum eft,ad inchoationem nodis, quia no fuper uefperelucet.lMininare autem maius,quod folem dicimus, manet in imttodid,quiaffmulcum luceprios re concretus eft. Tribus ergo diebus ffne luminaribus his fititmundus.Non enim erant adhuc quibiis proffcerctofe ffcia eorum. Pit ubi autem produxit terra herbam pabuli Oâligna fTudifira,neceffdria fùerunt que enutrirent uel conferuarent que erant produda. Q^a ergo generatio omnis horummteruentuproficitur,nonoportuit priut hec fieri eorum effedu que produda de terra funt,nep hocortaputarentur,fedlUaanteftcere, utffchecffne his fida effe no ambigatur. Qjfinta deinde die aquas iuf fit pducere reptilia animaru uiuaru. O' uolatilia uolatia fuper terram fecundu firmamentu ceeli,O'fiidu ed ffc. Et inter cetera. Et uidit inquit deus,quia bona funt, O' dixit, Crefcite O' multiphcamini.ldeo autem adiecit. Oâ uidit deus quia bona funt,quia â quibufdam dicuntur ma ia effe,utuelffc erubefcant.ciwando enim deo O' condb ton fuoplacent,nuHiutiq; debent difplicere.l^am folent dicere ftulti,ideo mquiunt uidit O' placuerunt ei,quid an |
VNVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cvin nefciebat.Q hebetes,quonefciuitf Q^cquiduoltüt pro dudum eft. Pm quis uult quod nefcit i Et qui poteft Ãce9 re,poteft dici,quia ne feit quod fà ciat ? Et quod ampliu« eft non ipfe faecit,fed inffitut fierent,Oâ qui iuffit non eft huifmodi uirtutis ut fâceret i Sed quia huic omnia poffh^ bilia fuHt,iubeute hoc que non poterat,ceepit effe, ut ad huiut laudëprofieeret.Duplex ergo uirtus eft,ut infenft bilefiAeret fenff bilia producere. Sexto uero dieprecepit, ut produceret terra annimam uiuentem,quadrupedia Oâ beftias terre,Oâfà dü eftffc,O'produda funt. Et uidit deus,quia bona funt O' ualde bona,quia omnia neceffa» ria funt,fupradida ergo die dixit deus,Faciamus homi» nem ad tmaginem O'ffmilitudinem noftram. Oâ habeat (mquit) poteftatem fuper omnia queÃda funt fup ter» rd. Erimu quidëfaecit deus fubftantias ex quibiis mundu copaginaret,quo copado O' omnibus omatibiis decora to O' neceffdrijs honeftato,poft hoc hominem fcecit,qui frueretur eo O' omnibus que 'm iüo funt. Nd cu omnia fuper terra ex aqtus O' terrra product iuffiffet, hominé tarnen ut fà ceret,limum terre manibus apprehendiffe de fcibitur,ut multum differre hominem ab his quefÅcerat edoceret.Pid honorem enim hominis pertinereuult,quan do eum dei manibus Ãdum defcribit,O'fà dum ad ima-» nem O'ffmilitudinemdei,ideft patris Ofilij. Quidfft aut ad imaginem O'ffmilitudinem defquis alibi dixeri» mus,hictarne loais Ocauffapoftulatutiterudicamus, Patrisenimad filium uerbafuiKdicentis, Eadamus ho^ Gene,t miné ad imaginem O'ffmilitudinem noftrd,qq inopere utriufq; inteUigatur perfona, dicentis O' obaudientis. Hec ergo imago dei eft in homine,ut unusÃdus fft qua ff dominus, ex quo ceteri orirentur, habent imperium dei quaff uicarius eius,quia omnis rex dei habet imagina Ideoqf mulier non eft fada ad dei imaginem. Sic etenim dicit, Etfcecit deus hominem,ad imaginem dei foecit eu, Hine eftundc Apoftolut,'Virquidemaitiiodebetuelare^.Q^jg^j caput fuum,quia imago O' gloria deleft, Mulier autem idea uelat,quia non eft gloria aut imago dei. Similitudo autem dei hec eft 'm homine,utffeut ex patre fitius,fic ex homine midier. In hoc plane difpar,quia hec fada,ille ue ro natuseft.Quibufdam temen uideturomniaffmuldta foeciffe. Si enim uerbo inquiunt fcecit, quart non omnU ffmut foeciffe dicatur {Fia.mhic hominum mot ed,ff per partes foeciffe dicatur.Pdpotentiam ergo dei magis fa», cere uidetur,ff uno the omnia ab eofada dicantur.Porro autem magnam prouidentiam in hoc opere Oâ ordine co tuemur,Na potuit utic^ ffmulfacere cuda,fed ratio mut tifirmis pn^ibuit,et fepofftis his omnibus, fcripturg di* uine fides adhibenda eft,que dicit Oâ fepe dicit,Qjiia 'm fex inquit diebus foecitdns deus tuusccelisO terra,ma reO'oiniaqueineisfat.Primoenimlocoffc debuerut fieri,utfentirétac fcirétquiafaéla fut quädo enim no ft omnia ff mul uiderunt,fed unum hodie cros alterum co* gnouerunt,mitio ft contineri,0ânullo modo poffe eter* nitatem fufpicari,ubife partibus inuicem recognofcunt. |
|
Q_VAESTIONVM VETERIS ET NOVl TESTÃMENTI. fi omniet pmul extiti/fent,non tjjet tit fenfut injir* miMis.fed (futarent fe non capiffe. Quee enim uerbo deifubito fimulexiflunt.non fe fieri fentiunt, nifi eiliud dntefe,äliudpoft feuidendo.EtneÃrteülud quod pri-a mum Ãilum eü putet fe infiélu maiora pofl feÃila cent nendo. hoe credit de fe quod uidit in edttro potiore. Dea tiiq; lumen quod dies tippelldtur,dnte fe hdbet ccelum Gquot; terrdm,id eft dqudm G driddm. Cum dutem ipfd dqud et etridd G tenebrie confiifdÃilfentfidd,£ternitdtem pbi uendiedre non poter dnt,quid nihil hor urn ftdtum G pro prietdtem Ãbi dufum eR uendiedre. Sol iterum G Lund cum fint eldrifiimdfdnte fe hdbentinultd. Itd ergo fitâîi tH,utpotiord pofteriord,dnteriord dUtem infèriord cum feuidentnihilhorumfibiuendieetieternitdtem. Prtetea redq; fex diebut cpui confumdtum,totius mundi «etdtem tn feeontinet,utfex dierumoperd,fex milium dnnorum hdberent figurdm,quid quodunoquoq; feculo fiturum erdttfex dierum per ordinem operibus continetur,utpoa tequidprioribus facultétdntd cognitie dei 'm terris non erdtfiiturd.finefplendorednterioresdies uidentur. Vt dutem dnte hominem pecordfierent, quid ueteres nofiri inculti Gdgrefiespecorum more uiïluri erdnt,fexto dulem die homo fieret,htec resfoecit,quid iti fexto milieu ndrio dnnorum dduentus Chrifli hominem facit,ne mor ti effet obnoxius.Vt dUtem imdgo dei effet homo,quid do no dei coimdgindri hdberetfilio dei dicente lohdnne Apo ,.Iehïn.j flolo,$eimus dutem inquit,quid cum dppdruerit fimiles ei erimuf. Et Uds cleélionis, coimdgindri ditfilio dei. Ara hor dutem uitlt;e qu£ pofitd eft in pdrddifo,imdgo fiiitfus tur£grdticedei,que efi corpus domini,quod qui edit,ui uet indternum.'iJdmdrborfcientiteboniGmdlifignia fiedtq, lex ddtd eR per iAoyfen,qui cum cognitum faa ciffetpeccdtumquodpriusldtebdtâdedit fcientidm boni G mdli, Oftendit enim quid effet bonum quid ue mdlum. jUud uero,q, feptimo die requieuit db operibus fuis, hoc fignificdt,quid impleto fexto miUendrio dnnorum in fea ptimo miüendrio requiefcet,ceffdnte idm mundo tb cm» ni opéré fÅculdri. Hcec dicimus pdued demulti5,ut uidin pdnderemus inteUigendi fecundum cd qu£ fuprd oftendimus. De ordi'ne dici amp;nbsp;noc^ïis,vtra fit prior, Qiiæftio. evir. Vdntum dd mundi rdtionem pertinel tenebrett Ctnt.f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dnte legimus qudm l ucë,Ed enim qutedd mua |
difiibricdm profacerunt quecq; fimul fitild uidentur lumine priudtd fitiffeconfiderdnlur,id eft dqud, terrd,tenebr£.exquibuscompdgindtus eft mundus,fîa Sapit.j, eut continetur in jdpientid qu£ dicitur Sdlcmonis ex mdterid inuifd.hoc eft tenebrofd. Et tenebrds enim G da qudmftildmfdcrduolumind ipfiusdomini uoceteftdna Efîie.^f tur per EfdidmPrcphetd,Egoinquit deus qui faci lua c(m,G creduitenebrds. Similiter G per Dduid,G da Pfiim. ^3. qudsft{lds,Gterrdmfirmdtdmfuperdqutisfpirituffdn îtus oftendit.Qjiod conuenit G Eudngelicitduéloritda ti GApoftoliciC trdditioni,in quibus omnidfd^ld légua gt;nbsp;tur,G ut nihil exciperet,fiue qute in calis funt dit, fiue qult;e in terris. în hdc ergo pdrte que dd terras pertinet antetenebras legimusquamlucem s hoc'dutem eft quan tumddDrdinemle£lionispertinet,non qudntum dd dia gnitdtem. Udm utiq} multo melior lux qu'um tenebra In mundi tdmen rdtione lux dccipit nomen ut dppelletur dies,G tenebrtc nox, Sed hdc fdlicet rdtione, quia dunt lUumindtur tenebre crpgt;^â^^^itlux iüud tempus,quda diu rededtlux dicitur nox,amp; iüud tempus quo iüumia natur tenebrlt;ie,dppeüdtur dies. Nox ergo cum dicitur^ fperdtur fiiturus dies,G cum dies dicitur fperaturfiitua rdnox.Cum uero officio, hec ceffduerint trdnfeunte mua do,tenebrlt;e tdntum dicentur G lumen, Non enim poteil dici nox,cum perpetuo fint tenebr£,neqf dies,cum occia dereceffduerit lumen.Vbi etcrnitM eii, ceffent hlt;ec noa mind,quid cum mundo caperunt. Deniq^ dnteq luxfiea ret,que dppeüdtd eü dies,non nox legitur ftiif]e,fed tea nebr£,qu£ poftq iUumindte funt G preterijt lux,uefpe reappeüdtefuntG nox.lgitur qudntum appdretjfita bieäd eft nox diei. Non enim quid ante tenebree leguna tur qudmlux,idcirco,dnteponendedebent uideri, quiet G calum dnte folemeü,et tdmen cldritdte mdioreftfol G terra ante hominem G pecora G cetera animantia» G tarnen fubieila funt homini.No ergo idcirco nox pret fèrri debet diei,quia ante leguntur G tenebre,cumapa pareat G dignitate lumen tenebris, g tempore diem no âi anteponi. Sicut enim fupraoftenfum eft,cum effent tenebre,fdâaeillux,Etdppeîlauitdeus lucem diem,et tcnef» lt;« appeüduitncilem,G failum eftuefpereet ma ne dies tmus.îiam nifi dies fiiiffet,nec nox effet.Tenebrg enim erant,quecum iüuminate funt, G preterijtdies curfu fuo pera{lo,ftilut eH uefper. Et cum poft uefpea rum iüuxifftt,fditus eft dies primus,noäe trän fd£la,ut diem fequeretur nox. Hoc G dignum eft G ratione coa menddtum,ut inferior natu ra per omnia fubieila fit poa potiori. Qÿpmodo ergo nox ante diem dicitur,cuius no men poft diem legis f ï^onenimdppeüdtdfiiiftètnox,ne uefper,ni fi fdüa lux diem egijfet,quo tranfaäo faa £tus eft uefper,qui eft nox,dies utiep fdHus eR uefper,ut fcias noâem partem efte diei. Tunc enim confummatur dies,cum tranfit G nox,E)eniq; fic dic imus,annus dies habet trccentos fexagintaquinqp,non utiq^finenoélibut Cum enim dies dicimus,ibidem computamus G noties» Sub autloritateenim diei fignificamusGnotlem.t^am G fi nox prieiretdiem,fub uocabulo notlis cemputarea tur G dies. Qjiis etenim hominum dicat,poft quino; no ties uidebo te, G non poft quinq; dies f Ncc legifje not meminimus alicubinctiê ante diem fignificatam. Eiam £xo.»4 ftiit inquit lAoyfes in monte quadraginta diebus G qua draginta notlibus.Etin Pfalmo,Sol(inquit ) non uret te per diem,ncq} luna perncâem.Et ut de ipfis primora dijsdemus exemplum. Liant inquit luminaria in firmaa tnentocali,G luceant fuper te}ram,luminare maius,in ittehoationen |
LIBER. VN VS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CXIX
|
diel,CfîuM'tUri tnirtU},în inchodtionem Koflis:Sed luiu, non pottft prteponi foU,(icut nec nox di tt,fed peut lunAfubfok eft,M nox fub die.r.t âm Eudnff lia hdbemus fub duôhritnte O' numero dierum fignified tAs O'noéks.Ait'inter caterddomnus:Suitthxquiddnt circumfldntium ilui non gu/hbunt mortem,donee uidedt Ãlium hominis 'm regno fuo.Et fubiecif.Edéhtm efl poR diesoâo O'c.Uumjuêdnon in hoc numero continen-^^ hit O' noéies^Et dlio loco:li£c mquit 'm Eethdnid fffld ' â nbsp;nbsp;nbsp;funt trdns lorddnem,ubi erdt lohdnnes bdpUzdns PoÃe rd die uidit lêfum uenientemi'tJunquid dix!it,poPerd no éie?iterum fequitur.Sequenti die uoluitproÃeifliin Gd» liledm.Et in fubiedis'.Et die tertio nuptiæflâee funt 'm lob. a ChdnA Gdlile£. Efce ubitp dies m duihriate probdtur noéhm hdbens fubieibim. Si enim noHis nomine cantine retur,pr£iretnoxdiem'.tHdmquidRonumi regnumhd benc,aiflgt;dni Oâ Gdlli O Ajfri,etcteterifubie^heis fub eorum nomine Romdni uocdntur,it!i O nox,quid fubie ibi c/i dietfub eius nomine continetur .Sed 'mde quidcfrl liintur,quid iudlt;ei in fdbbdthum ueflere iubentur mtrd= re,noneonfiderdntes cur ia mdnddtum fit:Ndutiq^ pri» dieneceffehdbent emereefeds Oprepdrdre in fdbbdtu, O Idutum ire: Nunquid poffunt heec noäeÃcere,ut or» to die intrdrent 'm fdbbdtumi Dominus certe ueflgt;ere re» furrexit,O dieideputAturiJn die enim refurreHio cale» brdtur qui dies dominicus appelldtur. Sic enim legs: Hec dies quant facit dominus,non tnmennox dominicd,quid principdtum dies habet.Siue enim preterita die fluefltu» ro,femper nox fubieltu eil,quid et ordine inferior eil O' â¢Â»Thtffj.f naturd:Dicente Apoflolo-.EilijdieieÃis et lunTinis,nbno His neq^ tenebrdrum.Etp de confulibus coniflfdmus ui» debimus tUum primum nomindri qui primo eligtur.De niq;folet dici,cu illoquiserit con fuit Sierm O'noxdn» te diem effet,prior nomindretur: Nam ufq;ddeo à die in» cipit numertu, utpuap dicdmts, erds.e . edlen das eil. Amane utic^ eP ufq; du uenidtur dd dliud mane,nt tras» dihdie O nofie computetur.Ndm O lund utiq^ in ini» tio mdneãbi,ePqadrtddecimd,ÃiiA enimluceretdebu» it toti noHe,et in dliud mane capit quintadecimd: ç^uid f rg) dmbigtur,ut non d die principid tenednturiPropter quorunddm coiitentiones de re manifèfldcodih fumus U ftiM loqui,cum ipfd fe leilio expldnet, in qua dies ante no iiem apertu rdtione pgnipedtur. H^comnid fuprd me» mordafecundummundi orignem diximus : Verum p eiltiiu loqui uelimus ,mtelleihim noflrum fliritali érigé tes ui^re,incongruum depriiehendimus tenebrds ante lu cent credtds dfferere. Si enim lux caleftis ndtur£ ep O' tenebr£terrene,ineptum titiq} ePpoP tenebraslucent Ãibimputtire, quid Koyfes lucemquidemflih,m,fcd inqudnunc mundits eP parte,non quid tunc credtd eft di cic,quid omnidffiritalid ante credtifunt quant cdrndlid, Mluxqu£in fupernis erdt,fieret in fubiePis utldmpdf in domo.Quddutemrdtione dntelucein tenebr£ dicun» turtum femperpofl lucem uidtdntur IDeni^ calepin tt ffiirialid lutwn ïidhii'd effe crtditntur, terrnd O'cdrnd lid tenebr£,uttenebrarum nulld'potenttd luminis fubp» fltre uidedtur,quid otnne primum fummitdtis eP:Ndm fi requirdmus in ipfo folâ¬,tenebrds depr£hendimus.Qtid» do en'im iuxa iliumfiierit,tain cldrifiimusuidetur ut,p» fliici tion poÃit.Si uero intcruallo,cldrifiimus quidem fed ut pofiit dflici.Sidutem longe,minuscldrtis,quanto Ion» guf tdnto minus cldrm .Vnde deflâus quiddm dppdret qui tenebras nuncidt,Oitd peruenitur ut tenebr£ ex lit mine ortum cdpere uidedntur. Itaq; qui facit ltu:em,hoc modo creduit O tenebras. QHomedofreiensdquam p» nudcreduit Oterrdm,utpcutfirmum dqu£ terraeP^ itd tenebr£ deftPtis luminis. Deus dutem folus epqui de fiPum non pdtitur,quicum ubiq; pt,immo omnid intm fehdbedt,tdmprecldrus eP,utdnuUouidedtur,niflfe uoluerit temperdre.Deniq; faluatorcvm effet incorpore O non effetcldufus, minime uidebdturnip uoluiffet. Nd utiq^quodin monte trdnsfigurdtuseP, Oin Pdritdte magna dppdruit,hoc ueluti latebdt in corpore,quod cum uoluitmarufeftauit. Quomodo erggt; latebdtquiclduftis non erat? Nam p cum corpore claups oflijs intrauit ad nbsp;nbsp;nbsp;. za |
difcipulos , quemadmodum diuinitas eiits non omnid penetrat?Hoc ePcldudinon potefl ,quiddefèéhim non patitur. Cum er^ nuf j dept deus,illic tarnen dicitur effe ubi dppdret O' unit uideri. Cum er^ omnid 'tn deo pnt, quid excedit cunPtl,diceiite Apoflolo: tn ipfo enim uiui» AAo.p mu5,mouemur O' fumets, ipfe tdmen 'm nuüo eP nip in quo uoluerit-.IAiniflerio enim quoddam 'm omnibus eP, O' prouidentidquaddm in quo uult dppdret. De lingua Hcbraica unde nomen accei« pitjan ab Heber,an ab Abraham. Qji.rft.CVJII. OMnt qaod i deo eP,rdtiOttAbile efl, O' imicuit^ reiexordium caufidAt,qu£ptori^ ippus,ut non dbfurde nominari aut fubpfkre uidedtur, fed ut nu» cupdtionem cflcnderet,qu£ caput inte'digtur effeippus nominis.ïgtur ratio hominis eP,quia confiAt:Confht att te ex quattuor elementisffcilicet terr a,acre ,dqiia et igiK» deoauchreduntaxatquintuseP animus quap auriga, utconcretum O'figurdtum corpus dgit,O'quap impe» rdtorippiis:Etabhumo initiumfumppmus. O'eins no» mine nuncupatnur: Homines enim uocamur propter his mum,wtde paternofierfrrinfeciis orignem hedaet.tg» tur cdufd O' ratio frcit,Ht ex nomine alicuius cateri fub» pfientes fub eodem nomineappeUentur,ipfum pgnifica» tes'm fe. Quà mobrem uideamiisfî congruit,peut qui» dam putât ex Heber diPos Hebr£os: Videtur enim qua tumiad nomen pertinet,mde huius nominisorig) defeen dere. Anterior eP etenim Heber quam Abraham.Qjioii fl effet uerum, deberent hi qui de tribu Heber funt, poP ipfum eodem nomine nuncupari. Ab Heber enim feptima generatione natus eP Abraham. Si erg» fuper Abraham uel ipfe Abraham Hebr£us diPus efl, fine dubio Hebr£l tfb iieber auncupdntur.Si iutc non Icÿtur fuper Abra» t ham |
|
CtVAESTlONVM'veteris ET NOVI TESTAMENTh ham di^s Hebraos,fed poà Abrahaminon iam utiq; ex QuoJ hic Heber,fedab Abraham dieuntur Hebrai: Quippe cufi^ tctrLhb^ Abraham primo hoc nomine appeüati nofeatur :tn Ge rciraAitio iofeph CfÃatres eius Hebraifunt appeüati. cip.i ^cientes autem AhrahamÃifÃ,guide Syria defeendiffet in Chanaan, et muliiplieatusÃiffet,fideicauÃommbus copijs reÃrtus,rex Cf propheta appeüatus ,et pater mul Gene. 11 Gcnc.)4 Philip.) lofu. X4 tarum ffntium,q cum trecitis decc cT oilo uiris uerna^ culk fuis guinq} reges c6fiderit,qd no in angulo hac gc« ÃdG'diänfun(,utldterenceosq exfemine eiiaerant, Hebraos nuncuparunc .Ordinis er^ meritieiia fuit Abrahä,ut cdputÃeret his qui ex eo traduce habent.Dei enim iudicio princeps,crori^ pofituseRin terra Chd naanditex eo geniti alteriut ejjint proÃÃionis CZco uerfationiSi quamÃierat ipfe priusq defcèderet in terra Chdnadn.lnnoudtufenim ipfe nouum cofHtueret populu in dei deuotioe.Hinc est unde Apojlolia Paulus Hebrau fe ex Hebrais Ãtetur.Hoc enim dignitatis uidebatur effe cognomen.Tefbmonium enim nobilitdtgeneris erat, ut ex nomine eins cognomindrentur,q multis modis deo placuerat,quiqf eis erdtori^.Abijeiatur p no couenit ra tioni,lÃernAtur P di/far eil, ccucllatur p alienum eH à mentis Abraha,Ct nos reÃUdtnur guap adulatores eius. Qjta eü hac inimieiäa aditerftis Abraham, qua amula^ tio qua ei obtraSlant 'mimici, Cf q fuiu hi gt;up qÃlij eius dicunturSQjiidê in quo diÃlicet Abraha,utgloria hac aliéna ab eo puteturl Et qdegdquot; placeat in Heber,ut pri matum iÃiiin habere dicaturiCuius p conuerfatio poffet inqri,inueniretur Ãrte idola coluiffe,Ãcut'rhdre etüa* chor,cr pater t^achor,guo5 ceflat nen Io ff ab eofuiffe, peut teflatur iefus Kaue,qd idola coluerunt.Aut certe q ex dinerfofunt,oÃendant qua ratioe iiendicadum ê hoc Heber,neÃrte a nobis fupprimatur meritu eius,fed nul^ Ium efi,qa comunesfunt nobis fcriptura,Cf qd unicuiq; debeatur,im,ppatulo eil .Si enimexfvlo nomineputant hoc deberi dcÃndi,inÃrmum et âim,pbabile eÃ. Tune ete» nim rite noi eius uëdicaretur,p caufa aligna teÃes exb Ãerent gua hoc coprmarenf.Poffent enim aliq eiufdi no mirus rèpbi no fudin uêdicare .tdeoq; hoc eà uerum gdâ no folo noie,fed CfpÃjicua ratioe prmatur : N4 guoma dignatioe deiÃ^m esi,ut in Abraha uiuipcaretur gc« nushumanum,CfÃrmaperet falutarishoibus,nuUi eil ambi^um,idcirco m ipforcpiratumelfeqdâ jiierdtamif fes ucniès,C^creature iJhokmideoÃilum defcribëi. fum ititio Ãdgflitatis humana. Hic enim imago guadam poÃituse,utadeius Ãmilitudine ffnus hoim reuertere^ tur ad deu,ut et dei eultura et fermonê,q datus priusÃe rat in ufum hohn recuperaret hoibus,qa peut 'm princi^^ pio in Adä deiÃitima^ utcognitio eius effet 'm terris, itapoà ruinas humani ffneris,Cf obliuionè utri dei, in AbrahäreÃrinatumesl,utabipfoÃdes 'm deumeepta, iterum ffrminaret in Ãuihim. Vnde no c abfurdü ut ex noie eius plebs ab co cepta uocabttlum fortiretur. Sed ne Ãrte ^ppter nomen Heber fcritpulum patiätur, qa ma^s (Mn Hebrais Heber fonat nomen ,qa Hebrai dieuntur. no Abrahai,recognofcätiterum qà Hebrai no Heber ai dicuntur.Heber enim diiPus ell,no Hebrer aut Hcbre. Si erg) hinc impugnandum putant,patiätur gdâÃdunt ,et neuter noÃrum habebit ex hac parte uiâoria ,nipisq p erdinê reddita ratioe eÃendit uerum effe gdâ afferit: Qu* nbsp;nbsp;nbsp;' |
tn'm 'm una re par e{i,pdidiffe dieedus eÃ,p in altera in agualisÃerit muetusiHä,ppterfonum immutata eü li tera,ut Hebrai pro Htbraeidicerètur, qa melius fonad Qjioniä Cf ex iuda no îudai dieuntur,fed ludai. Vbicu» q; enim abfurdum uifum eR,mmutata eü litera, ut uox fonu copoptu haberetiHä medio die meridie dicimus, Cf multa funs alia.igtur couenit utefi oÃenfum,ut no'ie Abraha,tä lingua guam populusnuncuparetur. Hac er ücne.p g) Imgua eil guam dicimus primitus datä Ada Cf cate ris,guäj:pterprafumptionöturris adiÃcata credinius 'm multas differ fam Cf c0Ãfam,ut no ia hac, fed multa ex hac immutatioe habita guorundâ diihru exiÃerent, ut und haberentffeciê,nec tarnen deperiret,fed tota ccà fa effet cateris Unffiis.ita enim tuneadum e,ne fe hoies 'mtelliffrettt,Cf maiora auderet.Tata erggt; tune lingua lock in qbus hnbitarunt,uiiutqfqi lin^a ftiitm inftituit. Si dut ipfd effe minime putdbitur feriptd ë,tur.c wm fitiÃe hfc fuperdt,ut de cater ii linguii coüeibi Ãt parti» culdtim,cr cöpdgndtd in Ãgt;ecie ligua tmiuf,qiu, utere* tur Abrdhd,ut qd pdter m ultdrum gêtium erdt, ex mul» tklmguii(ermonêhdberetcopo(itiim,e:ye^et poidin» noudtus.Sed qd higuos memordt liber Genefeos , wniut uocis fermok db oriête migrdjje leguntur, e:sâ inde iter um dil^erà d deo fup Ãcie totiui terra, no utig; illic remdÃt,guin primitus Itngud ddtd remdneret.Dentg^ ne q; terrd dligudm hdbet inter hoief,utcatera lingua,ne» q; gentè,exceptk iudak,qd primo hoi ddtd eü in Pdrd* difo-.PtpoUqcoÃifa funtltngua ,nusq reptd haegua nunc dicitur Hebrad .Si erQgt; nusg hdbet locum nel tè,Abrdhd dut ndtioe Syria erat, unde hdc lingudm A» brdha uel cater is feminis eiui, nifi gd aut iüd prima eü, dutcertedemultis dptdtdtVidetnufenimdligudntds lin» guds nonuUd uerbd fimilid eint habere.Sed hoc no fiecolt;â uenit ratioi guomodo iüud,à prima ipfd efji dicatur,nS enim ociofe hocÃ^him ratio ,pbdt.}pfam en 'im lingua de buit Abrahä habere guam habuitprimm homo,ut Moy» hac UDce utereatr,gua deus locutus ea,Cf hoiem appeHa» uit,Adä,CfAdamulieruocataeil Eua,uthac uox ef* fetinlibro tJloyÃ,gua Ãerit Cf 'm hisguos defcribit,ut uere m omnibus reÃrmatam doceretprimam caufam ,et beneÃcium diuinum in Abraham. De Melchifedcchjquomodo Abraha be* nedixerit,ô6 quid de eo fenfen'r Apo ftoIus.Quæft.CIX. E M.elchifedech legmus 'm lib. Cenefeos,de Kel chifedech etiam ptnili modo eü m Epifkla data d(i |
LIBER VNVS.
cxx
|
iei fumniiAbrlt;amp;£reutYtenHAc£de regum , G'pertulit pdnes uinuin,Cf obtulit eifCy benedixiteum dicens: quot;Benediéhis es Abrdhdm 4 deo excelfo, qui facit caluM lt;7 terrditt,qHi trddidit inimicos tuos fub nanus tuas. Et tit Apofloltis ÃgniÃcdretquis intelUgeiiduf effet p Uid^ ehifedech,ddiecit:Sinedubio enim dittQuod minimueR, dmeliorebenedicitur.duodquidem nonutiq- ddtrdditio mm retulit ofÃcij eccleÃdÃici.Quistnim dmbigeretre^ Idin trdditionis dominicte,qud benedicumturfubiedi ddor tnino,meliorem effe his quibemdicuntur ibed f Egt;omini tnim myÃtrium in his uerbis quxipfum complefhintur m memordnt,operdtur. Per font dutein eius propriu me ritum potrntidm uoluit demcnflrdre. Qjtiser^ hk Crqudtitus e^l,dd cuius copdrdtionem minor dkitur A^ brdhdm,qucm conjht in omnibus Ãdelibus Ãgnum hübe reteÃmor.ijnobiliatisdcfidei il^turhic tAekhifedech non utiq^ Ãc benedixiffe intelli'gtur Abrdhdm, ÃcutÃcb UM homines fdcerdotcs.ut ex le^äone ddret benedidios mmuerbis folenmbus,fcdqult;iÃproprium,qudm no per uerbd,fed per ra,turdm dcccperit fubfldntidliter, ut fit ei proprid.Sdcerdotes dHtfm,qiiosdntiflitrs dkinws ,re^s lam hdbeitt uerbis foleiiiubus ordindttm CZ trddiam Ãi^ ln,qult;im fupponentes hominibus benediciint ,non antum quos uolunt,fcd etidin dliqudndo quos nolum ,quid ddtor reffiLeipfe feit cui ddri debedtuel inÃndi fterdtiÃimd, lenedidio.ille uero qui raturd habet benedidtoent fubeâ Ãintidliter,quem dicitfummi deiÃuerdotemtperuoluHf tdtem ddt benediSionemtVerbd enim benediSiorus et net, twriXeiuscwmuolimateconccrddM.'tJecerrat utibiuee ht ubi non debet,neq^ nolit ubi debet,fed cui dederit uer^ bdfdiiteÃiilum.BoÃri autrm facerdotes fuperiruils tos quotidk nomen domini,^:^ uerbd benedicttonis impo» iHintfed in paucis cfÃeQus eH.EAiterum quando melio res fe benedtcunf.Qudinuis enim quis faniius Ãt ,curudt tunen cdput dd benedidionem fumcnddm,quid non pro-» prium fdcerdotis e{i,fed dei inuètum. Ueli enim fncerdos Ann.vnb(nedixit,t:f profecutvs effèóiuseSl, nonutiqi merim fdcerdotis,fed ipÃus Annt,cuius miindum cor in fÃexit deus, h^itur Nelchifedech non ideo tnelior Abrd-» h£ dicitur propter folum officium facerdotiÃfed ne.* turd dnteponitur iüi,utulcrd homines inxUiiaiur.tiullo enim modo fieri poteR, ut qui anto amico dei prlt;cponi* tur ez fideliuf-i-ddeo,utdmore timoré dus neefilium fuum chdriÃimu dubiaret occidere,homo putetur. Q»lt;t enim iufiicid, quibu: operibus plus poÃit mereri quam meruit AbrahamtNeccnim erat plus quod Ãceret ad co mendatioem merieorum quam facit Abraham .Primant enim cum nefdret deum,nec Ãgnum uidiffetquo ei fua* deretur dicenti Ãbi deo : Exi de terra tuaC}'de cogneitio* ne tiieâCTde domo patris tui.iiecdiÃulit,fedfldtimobe» diuit,non folum prjefentis rd, fed CT futur i dominé im* cuiut tneriti eÃ,qui ante me.nddtifaluMns împl{uit,quà pr^dicdrentur {Apt^lus hoPpitdUatem feamp;MdSttu.» Hcbr.|gt; gnopere docet: Banc Abrdhd Ãc et am deUote excoluit, ut uidedtur db hoc didiciÃe ApoÃulus hd/K prAdicandi. Deinde proÃäus dnnis Ãc multiplicdricredidit fernen ft um(qt(od prudentibus inuiidtÃdctimuidetur)queiniid-= ^*quot;'-** nwdumfuntÃeUeeealifUt dntef fentcntid decerneretur prudendbus fecuU,dbhocddinnAtiuidedtur. PoÃeuenim Abdix.f di^m eü'.Perddm prudentidinprudentum.luffii deieir ? aitrtciditur.qaod non utiq;ÃnedoloreÃi-, Ã7 nott£grei Gcae.fr Ãrt^ut poÃtris formdin ddretpdtte^ti£. Ex Sdrd ilU uxo re fud idm dniculdÃlius promittitur,amp;' non dubiat,ut Ãt turisoÃendiretintdntududlorititidei credendü. ut etiS à qu£ irrdtiondbilid uLlentur, prd:dpidt dut promttat, HO dmbigdtur quid tndgs pcrÃnd eins rejÃicicdd eR quëi uerbd^utquod in uerbisinfitmü dutimpoÃibile mdetur, e^enim qui proinittit,de quo credendum è, quia poteii quod bomimbus impoÃibile uidetur.Qjio enim ojÃnÃo poteil iadicari,cu plus de deo opindtur ,qudm de fe fen* tit humanias f Propter quod datum Ãbi d deo AbnÃam nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* Ritthç. |o p/enî uoliwatcm.Tiicit enim dominus : Quicu^q^ plus faccrit domum,dut pdreiites,Mt Ã-atres, lt;tut cognAtos m(,nen cfl me di^nus, er^ AMlt;im,çr |
filium eodem iubente oeddere iüum non ambi^t ,nec té* pus difÃrt,nec admiratur ad dd uolunatem,utfiliu que magnopere benefieq et admirationis dederat gratia, hue iuberet occidi,certus dd uolimatem non debere ab homi ne retraihriiNeq; iuÃionein autÃähim dd fineproui* dentiaeffe. aupdut omnideuotione ÃÃinAiiter impie* ret,matri dus coniuÿ fu£ non indicat, non ignarus Ãa* ^liores effe circa filiosfaminAs,CSquot; poffehuic dcuotioni lachi-inurummiferatiune impedimentum affrrre,necno CX ipfum puerumlatet ufq- ad hör am neds, ut iuÃioni dei toto mentis obfequio obediret,non parricidium hoc de puans,fed holocauÃum,quod iujb iudice auitore fiebat. QMi?frg) bis maiora poffet ^rere A\elchtfedech,qtti-* bus pr£cederet Abraham,quem Ãteut uidemas, in nullo conÃut inobedientem fiiiffdtAoyfesetenimcin leigtur /à exo Æ/ de adÃciein dominus effelocutus,miffus ad Qtntem et ad Ãatre.ffuos,ire nolebat.ionas Propheapr£ceptumÃbi lonç.f utN iniuitis pr£dicaret,irrHp!t,ut ad alium locum per* geret quo miffus non fiierat. Job plane egregus in omni lob. bits,amcn motus amiÃionefiUorum ueÃtmenafeiditfui, ZT totondit comam capitis fui. Abraham atitem nec con* triflutus le^tur de morte chariÃimi filij, O' quem iuffus fiter at ipfe occidere,nec alicubi dec Ãbi iubente leÿtur tre pidafiê.igturperhocapparet lAelchifedech ultra honü* nem effe,quia non eratunde nulicr effet quam Abraha, »ià folapr£cedatitlum natura. Natura enim impaÃibi * hsbeatitudinem perfubÃantiam habet: Humana aiitent neeeÃias beatitudinem acquirit per nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(iuia enim p* Ã^onem diuinintis non habet per exerdtium nbsp;nbsp;coüu* Ãationem profidt itt melior fiat, cum plus uindt quant uincitur. Si enim Ãc agtret(quod impoÃibile f )ut nun* quam peccaret,melior deofieret: C^od abÃt ; Q^ia na* tura qtt£poteÃpeccarcfficut nbsp;nbsp;non peccare, à femper quot;quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;à » K««c«rer* |
|
Q_VAESTIONVM ià nccret,tTli itAtur^e fgt;rlt;fponcndd erdt,^-ult;e ideo non pec* â C!it,quia inipaÃibilii csl. Non enim magnum uideretur non peccdre,(iuid non potofl, magniÃcum dutrnifttdmen poÃitpeccare non peccdret.Hocerff intrrefl intrr fub» fhiitidin da crhotninii, t^uid dei fubflamp;ntid bedta femper tü fecuriatr inumabilK lt;earnitdtisÃu£ t hominis dutom fubftdntidlitrr beaafitper laborem:Et dlid neceffcê bed* tiiudo pt impdÃibilis,dlid illius lt;JU£ tribuldbonibuf oonfi â¢citur,ut pofPtdliqudndo gtudere.Bedtitudo enm imptf* pbiiis m eo eR femper ut bcda pt:, pdÃibilis dutem poft tnagna exitid gaudet etupfte mortem. ContriÃdtur erg» ut poÃit gtudere,nec perpétua fecurus pdÃibüitdte jiAtw« r£:ImpaÃibilis autem femper bedtus eÃ, (juid naj; nouit triflicidm,neq; fufticdtiir poffe fe contriflnri. Ndm et im turdhominum,lt;iudmuisperldborem bedtitudinemconfe* quitur,non erit tarnen intd{bl,neq; deerunt ei cicdtrices. C^uomodo enim peri poteft,ut fepe cogreffd CT dUquo* tiens uiihii non pt uulncrdta. t ImpaÃibilis dutem femper intaäiii,illiefd,muioldbilis manet.ï^tur non minimus di* eeretur Abrdhdm ad tAelchiftdech,nip potior effet statu* ra yielchifedech quam Abraham : Nà Jnec qute diximus, effe forte uidentur : Si autem leÿ:m refticiamust Hebt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dtoentur. Hic enim lAelchifi* deth rex falem,fdocrdos dei fimimi,quiobuiduit Abraha ttguni, qui CT baiedixit ettm,pritnum quidem interpreatur rexiuflitiie,deinde rexfalem ,qdâ eü rex paeis,pnepaire ,fine matre ZTpne ffnealoÿd, neq; initium dierumtiiec pnem iiitie hdbens,pmilatus au* tem plio dei manet facerdos tn pcrpetutim^r.t ut heec lo* cis quibus pgnipeauerat commendaret deo,ddiecit : Vi* detis ait quantas pt hic cui décimas dédit Abrahadepri tnitiuis princeps patrum.Vt enim qua potentid,G' qua* ta Melchifédcch pt, oÃrndat, iaudat Abraham dicens: Quia princeps patriim e{b,hoc eP ,c£terii omnibus me* lior Abraham,fed minimus ad lAelchifedech. Nonne ma tiipftiimefthunc hominem noneffe,fedmelioremf (^uid eft enim quod dicit de eo,quid rex pacis efl.cr rex iu/Ã* ciif.Propius accedite Gquot; uidete. De longe enim folem ui* dentes lucernam putatis,lt;:^ argentum afticientes, afi* matis jhannum: PoteP aliquis hesnistum did rex pacis at iufticiiitPax enim honunibus pr£dicatur,pmiliter O' iu/bciaiHicautem ideo rex pads tyiupiditdidl4ir,utab ro iuftida C^paxorignem haberenofcatur. Non enim fuper ipptm effc did potefl quod ab ipfo regtur.Nam ho mines iuftcia magflra nbsp;nbsp;pace ,erudiunturad dewn ^* mcrendum.Htecerg»quiehominum me^gftraeP,IAel* chifedech habet regm. Quantum erg» mdior ePhomi* no Melcbifedech,quandogubertMtrix hominum fub ipfo eP,regm effe regimAtaq^ cum rex iuftid£ Gfpads di* citur,auPor eorum effe pgmpcatur.Vt quomodo domi* SMS I'cfiis auóhr uit a eP,ita ZX Kelchifedech auPor iu* Pici£ eP GTpadsiQuiaqm per ChriPiim uiuunt.hidi* fpenfante lufticia ZT pace reguntur. Cordibus enim fer* uorum del lujlidam inpwdit Ct'pacem, ad exornandaia |
VETERiî et novi TESTAMENT!? difeipUttam dominicam. Scriptnm legmus in Pfalmo oibgpnuquarto: Quiaiuftida ZXpaxcomplex£funt fe,!:!quot; uerias de terra ora eP .Etut de qua iuflicia dice* ret,oftenderet,ait:Quiaiuftidadecah) profpexit.Hoc de tempore faluatoris fcriptura ofkndit, quo iuftida dei data eP mundo per Chriftum in cognitione myfterij dei Miius quod ante promiferat.iuftum eP enim feire créant ram ueritatem creator is fui, qu£ ii^idamanifrftata i» terris,fublata difeordia qu£ de iniuftidapierat gnera* ta,incognittdeipacipcos foedt difeordes, dum diuerfos dudummunapdeconftituif.Sicfe complex£funt iufti* da ZJquot; pax CT ueritas unius. De ^errd orta eP magftra iuftidadnearnatio enim Chrifti oftëdtt,qu£ effet de ipfo deo ueritas cognofeenda.igtur h£c certa iuftida dei eft, ft militer nbsp;nbsp;pax,dicente Apq/klo : ïpfe autem deus pa* cis conteratfathaiKQuomodo hoc p(^itdifcernere,non aduerto, utetim deus pads ptder fit domtni noftri iefu Chrifti,necnon cr ipfe Chriftus.Didtenim :Pacem me ilt;»h.(4 am do uobis : de Nielchifedech dicatur, quia rex iuftidx ZT pads eftiQuaratione fecertMtur,non intelli^ .Puto enim nihildiffèrrequantum ad rem pertinet, regm pa* ds à deo pads: Q^ia enim in mundo ^isq deus did no debuit ut umifoli ex quo funtomnia referuareturjioc ta men nomen regm qut immagnem e:us haberet, 'mftitu* it,qui excepro dd nomine omnem poteftatem dus habe» ref.Sed quia terrenus eft,hominum rex eP . non tamert pads iuftidaiQuiaetiamipfeducem habet iuftidam, quam non iÃi licet contemnere .iuftida enim deus tUi eP: Rej enwn dd eft iuftida,ZX qui prauaricatur eum,reut fit dei iudido. Melchifedech autem ficut datur inteüig, non more hominum rex appellatur,qu!a fub fe habet iu» ftidam qu£ regbus dcmiKatur.Nemo etenim potep ha» here fub feiuftidam ,nift dus natura fttutpeccare non poÃit.Sub ipfo autan effe ideo dicitur,quia ab eo inuen* ta eP mode kgs,perquim gabernentur qui poffum pec care.igtur rex iuPid£ moderator eP uerboriim d fe in uentorum, quibus benebeateq^ Zî'uiui poftitZ^credd Diumidtumq;laboraY)uis,ZX adhuc minus de Keichi* fedech dicimus , nift reuertamur ad fcripturam ,qu£ ZT ip fa diu pulfat ZS' clamitat,ut praffosgraui fomno exci tet ad inteUeiPum,non noPis,fed diei.Dicit er^, quia ft* ne patre,ftne matrejine gnealoga eft Kelchifedech.Et ne ahter intelligavtur quam dtgnum eP,adiecit:Nec ini tium dierum,nec ftnem uit£ habens: Per quod oftendit ne q} natum ne^ nwrtuumeffe Kelchifedech.Qjudadb£c tarn maniftfa, humana argimentatur fubtilitas t Qu£ eP tarn uerfuta ingnij calliditas,qu£audet reftfkre mat nifèftis,ut non fenfum capiat exlePionefed fenfum tri* buat lePioniiVis tnfèrtur fcripturis dcminids,ita ut eti» am hos inimicos fent!at,qui aufhritati dus fe in diuina re uidentur.Dicunt enim quidam nonitade Kelchifedech debere credi,ut relatum ePfcripturis,acper hocad fen* fum fuiim fcripturas conuertunt. Qjiibus melius effet aperte non rtdpere firipturat,quam dolofe agre con* tra idat. |
|
LIBER VNVS. I ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;frditlia,uffuh nominepdtr'npärttur lellum ,crfubte9 gmine dmicitiif Idtrdt hoflif. rgt;icunt erg) no äd ^ncrofi^ fatrm pertinere IAelchifedech,fed dd huntilian'm ^neris tiufdem,qMd fine pdtre ey nutre le^tur fitiffe.ïloc enim ideo iiunt Ãc fcriptum effe,ut oÃrndereturex dlienige^ nisfuifji,non ex tribu qudortusellAbrdhdin, quid'Q;^ nus eiui non inucnitur in le ff: Vnde Cf ddiecit inquiut, CfÃne ffnetdoffd, ut inteüiffretur pocnitus ori^ eiui in le ff defer iptd noneffe,ut ex pdrentibtu quilibufcunq} per feipfum uir bonus fréhiscredutur.Porrà dutem idm tuntd eü feripturd, utomnid per ordinem diffÃd edufe neceffdrid pondt. Primitm enim dicit,(inc pdtre,fine »ms tre,uideamiis à aeterorum motres ÃgmficdnturÃnele-s ff,qu£ Ãterit uxor Ndchor duid Abrdh£, mdter Thdre, non kfftur qu£ Ãterit mdter Abrdh£, ut de ceteris tdce^ dm:î^unquid hifine metribus Ãiffedicendifunt?Si db xiffet,fine pdtre,fiueÃcrdt color,quid omnium quiÃe-* runt,pdtres hdbentur in leff.Addit, Cf fine ffnedlo^d: Si ideo hec dixit,ut oÃenderet ffnerdttonem eius in le ff non eÃe,fufÃterdt dixtÃe,Ãnepdtre,quid illiuipdtrein nemo nouit.Multo mdgsiterumdd ync.mfiÃationem di« cif.Heq; initium dierim,neq;Ãnemuit£ hdbens.Dicqà quii es uiolentus,quomodo ifhtd inter prearist Quid eà initium dierum non hdbere neq; Ãnem uit£ ? Su/Ãceraf certedixiffe,ffnerdtionem eius m leffferiptdm non effe, dcper hoc ori^ eiits ex AOophylis credeiidd-Poteü di^ citrdnsldtum huncÃcutEnoch ,ideo non mortuum effe. ^Ão-Quid eR mitium dierum uite non hdbere? Porte di cds,quid dies nAtulis eius Ãriptus noneÃ: Cuiusenim feriptus eH in le ff ,Cf hec rdtio eSi, ut cuius ndttlis dies Ãriptus non efl,mitium dierum uit£ nefftur hdbere. Po tuit er^ey de ceteris idem did.Et Ãut homo trditsldtus Ãiffet, non amen fine uit£ erdt Ãne,quid quicquid fub ffe mortis eÃ,Ãnem hdbet. DeÃne quifquiscontentioni fhi^ des,expedit enim ueris umci,qudm uincere uerd perÃllt;= fd. Perdere ed enim,non uincere, quid ft in homine per» dere uideretur ueritds,dpud deum tumen utneit ,quid rd» tio eius inuincibiliseü.ltnq; dninutsd leffuinddebet,ut hoc fentidt quod d leff figmÃcdtur, non ut ipfe le^ fen» Ãffndetfuodrbitrio,utleffmfe uiolenterle^ exhibedt. Et dudi Zorobubel, quid fuper omnid dit uindt uerias. UmKelchifedechfiiturUm rnyfleriuminarndtionis Cf pdfiiois domint, ofkndit deus Abrdhe primum,qudÃpd trifidelium trddiditeuchdripidm Cf corporis cy fdngui nis domini,ut preÃgurdretur in pdtre,qu£ in Ãlijs fùtu» rd erdt ueritds.Qut à homo putdtur Cf fdcerdos,eo mo» requofuit Adron,dut nunc funt,oÃenddtur dut lefftur locus hdbitdtionis eius : A utà fiiit templum dliquod dut fyna^ff in qudcongreffbdtpopulum,Cfoffvrebdteo» rum fdcriÃcid,uel qui populus conueniebdt dd ilium ? Si enim fdcerdos in terris erdt,Ãne dubio hdbuit populum, CT dnte Abrdhdin utiqi,uel tempore eius erdt populus q feruiret deo:Et quomodo Abrdhdin qudà cdput fofius |
CXXà eft Ãdei,ut ex to populus hdberet noficidin dei? Similiter enim à Melchifedech erdt qui doceret unius dei timorem in terris,ÃuÃrdeleätise^ Abrdhdm,utexeo plebs dei nuncupdretur Potuerdnt enim inter eos eÃe,qui conue* niebdnt dd MelchifedechiEt eft illud quod legtur in cdn* tico Deuteronomif.QuidcumdiuideretmquitdltiÃimus Deutt,)» ffntes,quemddmodumfcpdrduitÃlios Ad£ ,ÃituitÃnes ffntium,fecundum numerum dufflorum dei : EtÃih ë pdrs domint populus eius idcob.lgtur à in mundo plebs non erdt dei,exceptis Ãlijs Abrdh£, qua, rdtioe dlid plebs putdtur fitiÃe, qu£ ex doëlrind defeenderdt îAelchife» dech,neffnteProphetd ? Qudiidoenim nomindtomîtes ffntes qu£ sn mundo funt, Cf non dicit populum dei effe niftÃlios Abrdh£,quidfupereil tuà ut exceptis his neff tur c£teros dei hdbuiffe iioticidin,quid notus in tud£d de us.Melchifedech dutcin fdcerdos deifummi,dd benedicen Pta.im.xp dum Abrdhdtndppdruitdd prdfdgum Ãtturorumfdii» (hrum : (QuidbenediëHo ddtidderat m /üturum pLebi dei per diitifiitem Ãre dei,quem dicimus fdeerdotem. Hic erg) Melchifedech præcurfor dppdruit faerdti Ãturi û lij dei ,quid pr£cedit dd obfequium qui ordine fequens, Mon er^ ddmirdndd Ãnt qu£ diximusde Melchifedech, qâMiido fcripturd ddconÃÃoneobÃrepentiumplusad* ddt cr dicdt: Poft omnid enim Idude dignd, ,utconÃnddt ntdliuolos ditiSimildtus duteni Ãlio dei ntdnet fdcerdos in perpetuum.idtn inde,dequo male fentire contendis,Cf huncnon uereris,uel ChriÃimmctue,cuiÃmilis fcriptu* r£ duibritdte reÃrtur : Per ordinem enim pduldtim dd ndturdleeiusmeritumuenit, utÃquos difki fuperiord mouerent, quibus rex luÃcio Cf pdcis ÃgniÃcdtus eft, Cf quidincdrneuifus neq;pdtreinneq}mdtrem hdbuit, hoc eü,inffnitus dppdruit, net^ örtum,neq- ocedfum hd bens ex his qu£ultimdfubtecit,fuperiord credibilid de* monÃrdret.Quisenimdudedtdicere niÃuejdnus ,hxc omnid qu£ fubliinid diëh funt, ineongrud eÃe itti qui dei Ãlto Ãmilis deÃgndtus eâ,mAticns fdcerdos in perpetu» umiSimilis dutem dei Ãlio non poteà eÃe nià Ãt eiufdein nAtur£. Et quid mcredibile uidetur, à Nielchifedech ut homo dppdruit, cum intellifftur tertid eÃe perfo» nd ? Si enim ChriÃts qui fecumdd per fond eR,Ã'e» quenter uifus eft in hdbitu hominis , quid dmbigtur de his qu£diëbtftint?Ee^mus etenim in pfdlmo: Quid Ptaim.io'x tu es inquit fdcerdos in £ternum,fecu'ndum ordiitc Mel* thifedech.Uoc nemo noÃrum dubitdt dd ChriÃi pertine re perfondm,quid eodcitt ffiierc fdcerdos eil ChriÃis in £tertutm quo Cf Melchifedech . Sedfummus fdcerdos ChriÃiseÃ, Aâielchifedech fecumdus : Mdtti ÃhomoeH Melchifedech,quomodoconuenit ut fecundttm ordinem eius ChriÃis fdcerdos Ãt in £ternü ? Id dmbo Ãmiles eÃe legtntur,Cf unius eÃediÃenfdtionis,quidiinius fumet ndtur£. Quonidmdutemomnimodo uniusdeidtiflori* tds conferudnddell,idcircoCf tertid per fond fubijeitur pdterno nomini: ChriÃis dutem iiicdrius pdtrts eft Cf t à Aiitijler^ |
|
â CLVAESTIONVM veteris et Ã4OVI TESTÃMENTR MtiÃrSfäc per hoc dicitnr CX/äcerdos. Simüiter O' ritujjdnc^s qudfi AntiÃcs faccrdos appcllacui e/l excel/i dcitnonfummus^Ãcut noftri inebUtione pritfumunt: Cluia ijudinuis untui Ãtfubfbntix Chriftus O' ^irituf* fAnchn, imiufcuiuÃ^ amen ordo fertundits efi. Sdcer=gt; dotes i^turudle^dideo dictvntur,quiciiüum mfeoÃen duiu cunts legati funt^funt etenim eius ima^-.Acper hoc Chriflus O'ÃnritufÃinöhs nAturaliter habentes dei mds ^ncm,f,tcerdctes eins dictwtvr, InipÃsuidetur deus,Ãi cutdicitdominus:Quimeuidet,uicletO'pdtrem.'Et à i« gf/îjî det uifus ejildomtnus , ffÃd dutem /jiiritufduiti fune operd,Ãgnificd/tte domtno : Qjtid e^ âm /piritudei KittKfz (ijdo dtemontdiO' mlÃtricufdiiih uiÃts efldeus. DePfabno primo,qnomodocxponcndn pÃim., inrclligcndum cftiI!ud:Bearus uir qui in via pcccatorum non ftcrif, Stfreliqua. Qiuft.CX. Edtus uir qui m uii peccdtoruM nouÃrtit.Si dutnn !kterit,rugt;n idin bedtus,Ãd reta dignus pldgs. Ad einciiJdüonem eiiim dUqium uidear habere /Ãem.quid iion mpius/edpeccdtoreft.Si dutem Mius Ãterttquinon abijt in cimÃlio impiorum. O' m uid pecedtorum non /k tit,diiplict ffiiere bedtus eil. Nee cn/m poteil efje bedtus, à m confilio peecdrorum non edt, CT tn uid peccdmrum ÃTt,qHidà non pcrditioni^poentetAtncnobnoxiuscÃ.Ãe hincddiecif.Ec m cathedrape(hlenti£ nonfedit. Hdncdi cit bedtiilt;âdinem eÃe,qu£ his tribusgrddibusconjhittOquot; triplici rdkione munuur id efl ut neq^ m conÃlio impiot: rum eaturiHeqi tn uid pecedtorum fleutr, neq; m cdthe» drd pefhleitue fededutr. Sed cum duo ^nerd tdntum hd~ bcdiuurimpiorimO' pecedtorum,incompreehenÃone eorumquie fupra memordaÃtnt, hoc trrUum cui ffneri adferibi uoluit,quod adiecit dicens: Et in cathedra pefhtê ti£ non fedit,impiorum ne,an peccatorumfSedutdea-^ mas quid Ãt in cathedra pell!lcnti£ federe, O' tunc cui ffneri hoc adferibat inteüigtmus.Uac dicitnus cathedra pelblcnti£,qu£ extra deiordinationem eÃ,ddh(cuttqi 'm ueiita,ut iniqiia inde exeant indicia iProptered peÃilen^ ti£ cathedra difh eÃ,quia efîcorruptioqu£ pant mors trm,Ãcut O' iniquias damnationem. Non eà îrg)a deo qu£ eft cathedra moras: Ndin bleyfes dceepit cathedra uit£.Ad hocenim dan ef},ut audhrias m ea Ãt iu/h lus Mitth.») dtcis uel creatoris dei. Vade dicit dominus'.Super cdthe-A\oyÃfedtrunt Scrib£Oâ Phdrifei Et ApoÃolustNttn Homm.ii efl mquitpoteÃtismfià deo:Qji£enim fuiu, à deoordi iiata func.Vnde dicit ad principem pltbis: Tu quideni fe A*o. IJ des iudicans fecundum legem, O' contra le^m iubes me ptrcuti Ci/iod,dixit fecundum legem ,iuÃwi tofaluas rem cathedre audhritatemÃgniÃcauit.tüudautein qif ait: Contra le^m iubes me percuà , iüum ipfum tniuÃim iifdicem oÃTtidit,ut in dei cathedrafedens iudicaret itüus |
Ãe.Hinc efl unde O' DamehDeieÃait regnuni, amp;â cui nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. uultdabitillud.Sicutenim terrentimperatorisaufhris tas Ãc currit per omnes, ut 'm omrubus eius Ãt reueretis tiada deus inÃituit,ut ab ipfo reff deiaudhritas indpis at,O' currat p cundhs-.Quäuis Ãequenter muttdus hoc non 'mtellifft,O'aUjsfe fubijeiat in poteÃate poÃtis qua debet,tarne inflitutio eÃut unus Ãt qui timeatur.Vbier^ g) bifc 'mÃitutio non rÃ,ibi cathedra peÃilenti£ reperis tur. Nu]^ium itniusdei audhrias abnuitur ,nifi apud tos qui mulmrum deorum pr£dicant merit um O' reue « rentiam.Hi rrg) funt qui in cathedra peÃilentie fedent, quia quod pontiÃces eoru pr£dicant,niors eÃ.Hoceiitm docent, ut cultores unius dei quaà Ãulti O' 'mimici,aut opprobrioÃnt,autdehacuia tollantur. H£c ipfa mate* ria impietatis eÃ,qu£ etiam in cetexas partes extendis tur,per quas 'impietatis fu£leges oÃtiidat :Nam iuffu Io zMantiÃites 'miquitatis'm cathedra peÃilenti£ fedes runt,quiaduerfiis mnocentein Naboth,cum indices non effent^iraua mcditantes/ubordinatis ÃlÃs teÃibiis,mor tistuleruiKfcntentiam.Vnde O'aliopfalmo dicif.Etcu prelat, impijsnonfedebo. Eloc enim indicium eius eÃ,cuius O' cathedra peÃilenti£ .Itaq; à in deicathedra fedentes ms nocentes opprimant,iniuÃum er it indicium, non cathes dra Vbi enim cathedra peflilenti£ eÃ,non poteÃiudicis um non effe miquum,quimuis quadam Ãbiapplicent ue lut uelanunA quibits impietatem conte ff nt, utuidentes Ãüantur. Non poteà enim fola impietas proponi, quia non muenit emptorem,0' ubilexdiabolieÃ,Ãipfe nos minetur,horretur, Sed Ãcutmeluenenoadnufcetur per quod latcj t ,ia O' legt diaboli qu£dam iuÃa, admifeent, O'nomen applicaiu ueritatis,fed uniuseninfq-fenfus eà iudicandus,quia ideo al.quaiido ali.^uid uerum oÃendit, ut Ãlldt,ut tum nu ligna. pr£dtcat,bonA putentur .c^up mam cathedram peÃtleiiti£ tion eÃfe de dei ordinatione affeuerauimus,etiam eorum qui extra eccleÃam uel con tra eccleÃam fedes Ãbi mÃituerunt,cathedram peÃilens ti£ dicimus.Qjti enim mconceffa pr£fumit,reus eÃ, qK ma^s à O' corrumpat traditionem eius cuius fedè ufurs pat.Nam O'ordinemabApoÃoloPetrocoeptum,O'uf q- ad hoc tempus per traducem fuccedentium epifco « porum feruatu/m perturbant, ordinem Ãbi Ãneori^s neuendicantes,hoc eà corpus Ãne capiteprofitentes, unde congruit etiam eorum federn cathedram peÃi « lenti£ appellate. Nec enim ideo impune er it, quia fub dei nomine hoc afftnt : ConÃat enim fuas illos caus fas fub dei nomme agere . Non enim ztlo dei hoc âtgft'tt , fed Ãbi locum uolentes deÃndere: Cum feias mus Chore O' ducètos qumqua^na uiros per pr£fum s Nu«».,4 ptionem deo ojÃrentes, hiatu terr£ abforptos effe. O' Oziam regem cum deo illicite obtulijfet, lepra inÃonte percuffumâ.Cläpniäclaruit cathedra peÃilenthe O'm* pietatemfupradifhmpertinere. R cliqua jifequamur, Adiecit enim: Sed in le ff doimnifrit uoluntaseius.Eiut uoluntatem |
V N VS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cxXli
mendacemiudicdiierunt,Etddiecit:Neq; peccamres ift conplioiuÃorum.Inhocpfdlmo Pfdlmilia trid hominlt generapgniÃcat,impiorum,peccamrum er iujhrum, quo or dine coepttts eà error. Sed impij ab his alieni fat^ quid fub dei decreto pent dixi, uiuerc noluerunt.Peccalt; tores auntfub deile^ dgeHtes,dnte trib^/^l^trià Ãt fitndifMit,figregdtià itt(tit,ut actept£tegs pr£Ãent rationem mandatorum,in quibusoptram non dederut, utplus haberent laudis quam uituperationis.Iufli uero ualdepropenporesinexercitio tmdlenq£ le^s inuena remunerandifunt.Et fubiecit: Ãjnoniamfcit dominus uidin iujbrû. Hü; Ãiredicitur detK,qui memorespr£t ceptoriim eius bonis operibus inpÃut,utiuà habiti co=: ronentur.liis dutem qui immemores eius circa curdm dnim£ négligentes funt ,pc dieet: Reeeditea me,nefcio uosoperarijiniquitatis,Etfequitur. Eti.rrimpiorutn peribtt. Vnde Pfatnius caeptus eÃ,er terminattts,Ht ciufd impiorum trdiiata,nuüi alij qmm perditioni dot cerentur obnoxij.Sicut enim dixi, tdcirco dicitur deus feireuiam iuÃoru, quid in lege eius ambul.'mt,iter daté impiorum,quid extra legem dei eÃ,peribit, qitia omnes ui£ impiorum tenebroÃe, peut dicit Solomon, piorum Pââ'ââ'*â autê clariffint£,duceChrifio domino nofiro.
Dc Pfalmo vi'cefimo tcrcio, qtiid fignifi* cation/s myfticehabcatetiam ricukis* eins.QiiaftiOjCXl.
Tltulus pfalmi rationem eius inpnuat,de ChriÃietti dni noÃri facramem locuturtts,dominiclt dinn pa gnauit dicensiHinc Dauid prima fabbati.Cum enim dit citur.hinc Dauid,ad eum pertinet euius hie Dauid habet ima^nem,de quo dicit propheta: Ef puer meus Dauid paÃet lUos. Prima dutem fabbdti,primA Ãria eÃ. Poà fabbatnm enim primus dies dominietts eà , affirmante euangelioamp;' dicente: Prima ante fabbati ucnit Aldria i^agdalenx et altera Alaria ad fepulchrum erc. In dot minico autê die,fdluatoris facrdmentiiÃgiiiÃcauit. Sed utper rationem ordinis pfalmus exponeretHr,à perfot na de patrisinitiumfcecit,ut diuiniatis facramentum non ineordinemaniÃlhreturhominibiis. Qui enim caufam aliquam inpnuare uult,nip eius caput er orit ^n£mtencdt,nopotrrit proprietatem eiusoÃrndere,nc» q; qu£ Ãteiusuaitas edocere.Itaq; pc orfus eà prophe* ta,cr aitiDomini eà terra et plenitudo eius. Eidern rei rum tenuit dicens : Domini eà terra er plenitudo eius. Auêbritdtem enim ueterum fanÃorum fecutus eÃ, qui terramCT qu£ func 'mea,addominrid;u pertinere dit xerût.Etadiecif.OrbiS terrdrum,er omnesqui habitat in fo.Nf Ãrte minus aliqd pgniÃcaffe putaretar, quia dixeraf.DnieÃterra eiXplenitudo eius,fenfü fuilapuit dices: Orbis terraru et uniuerà qui habitat 'm eo,utdot. ctret omne oino terra dni effe ,et qu£ funt in ea ,ut nihA effet exceptu quod nopt dei: Sicut putantquida h£regt;â-tilt;hq ÃcHfldu diÃu apofieli Petri dominü den abnegant
t QUarum
LIBER.
toïuntitem in lege domnididt effèt^uijjiretii impijs et defertis peccMribm,lt;tbnuens pelülenüx cdthedriin^^ lunatem Ãtdm in deilege flitiut:Cluamobrem, bedtum huncdixit.Et felt;juitur : Et in lege eiui mediabitur die dc nocte. M.dnifipjim eÃ, quid liber db ommbut iüece^ bris, nbsp;nbsp;immunis db hii qux dei le^ »duerfd funt, nihA
aliud quam in deilege exercitium fixit/dcrdmeutis filq deiccnfirmatus,in die bonii operibut in/i/iit, noiSc ordtiombut.Kice/lenimdequo dicitin Cdnticifcdnti^ corum,quid dormit,et cor eiut ui^ldt.Vnde dit: Et er it f tsnqudm lignum quod pldnatum eA iuxa. decurÃit d= qudrum. Qmk dwbigt etm quiinle^ dei tgt;udiatur,/j}è habere dd premiucdpiendumfQjiid Ãattlignu iuxtd 4= quampldnatumflerile effe nonpoteft.ita C qui Ãe^ quentiufule^deiÃudet,nonpote/ieiui operif minime habere efftch(m,Et ddiecit : Qjtod Ãuihim Ãntmdabit in temporefno.Omnis planatio bene^bernatafrudu dat tempore competenti: Sic er hic qui le^ dei obtem=i perat,fruäum habebit temp ore prlt;eÃnito. Tunc enim huiuidcuotionis mercedemaccipiet.cumccxperit lomi» nuile/M Chriftut federe ad iudicandum uiuos 0quot; mor s tuos.DehiiKfuhiecit :Etfolium eiut non defluet.Imanis Ãftumeà m arbore cuiiK folia non décidant uitam gniÃcdffe. Humore enim decurrentis aque ue^tatu lig^ numÃUa continet fua: Kam er dominât lefitt, p in humido ait ligno IjeecÃcunc,in arido quidfiet f In ligno humido uitMi pgnipcauit er fr uilum. Sicut lignum en
*1' g» auxilio decurrentii aquepccitatem non fentit, ita et hic qui leg; deiÃudet dccedente tempMione prepdio dei tutui nbamititifed acquiritfdlHtem,dKente Apofblo ; duid per multas tribulationes oportet nos intrare 'm regnum dei.Et fequitur : Er omziù quecumq^ feecerit Ãfto.,4. profferabuntur.ApertumeÃquoddicit.quid quile^ deiÃdem feruat,cupidus mandatorum etus,fahxÃt 'm omnibus fuisÃ^s,pcut er Iofeph,qui propterea quad timorem dei pr^efenti uiti prlt;epofuit,omnid que agebat profpera Ãciebat deus in manibus eius. Et fubiecit: tion ÃcimpiÃnonpc.Iteratio fermonis,non aliter omnino Ãiturum pgniÃcat quam promittit,quid tmpià nihil pro/Ãerum ent inÃituro,fed omnia adaerfa a'q^ ad in-f teritueorum.'Vnde aif.Sed tanquam puluis, quem ,pij^ (ituentusaÃeie terrie.Eodcm modo dicit impios inter i* re peut puluerem quem fÃiritus proiÃit aÃeie terr£,ut pereat: Sublatus enim afubÃantia fud,per aerem difÃere fus pauldtim depent: Ita er impij miniÃris an^lis pro^^ ieBi dÃcie auäoris dei,Ãne quo non poteÃ,uiui interi-* bunt,Etfequitunideo non refargunt impij in iudicio, 'Dignu eà quod dicit- vr quid enim in iudicio refurgant qui nttüum ne^ium deicredi pbi maltteruntcuiiis redâ^ derent rationemlSpensentesenideile^m er negantes, Hon eà unde pr£fient rdtionè,ut in iudicio interrogati Kixta leffin pbi creditam praÃent edufas. Arrogintes rrg) rebelles in deii inuenti,dd hoc refurgiiK,ut uideät Herum effe quod ertdert noluerunt,utpereant,quia deu
CtVAESTlONVM VETERIS ET NOVI TESTAMENTI.
|
ijuorum tid condemndtionem citnikh dei ejjë prophettcd ordculci docuerunt. Et; Ipfe fuper Mdrid dduitedin.Hoce/lquod iridUo pfdlmo fignificduit di^ paimj} cens ; Terrain fuper aquas tu fè)rmdlii,ut Ãdcm teftimo^ nium (equeretur^oÃendit quonwdofxcerit T)um eniin conÃtÃo effet rerum.cr neq; aqud propriä hdberet ffe^ ciem^iuffu dei ddunaa eft terrd,etfirmAtdfuper dquds, ut C ttrrd Z}quot; dqud hdberet orignif fut ^pprieatè.Vn in regnorülibro uox eft dei dicëas:îione dquds e^foe ci? Et fubiecit:T.t fup fluinind praipdrduit illü. Sic fup flu mind præpdrdtd eft,du intra fe aqudf coditas habet,que qudft peruendruftjhilasfluitdtesprieftdiK eidenftatê, nepaenituf ficca frdÿltseffet,CTinutilis adculturain : 'Radicibasenimnifcentiumuiadem prefhnt effeclum, Ãmulip locis aridis fiti auxilio funt.Et ut^profiÃionem fine bona uitd non ualde proficere oftenderet,ait : Quis afcendit in montem domini,autquis ftdbit in loco fanclo eius ? Proponit qualis debeat eftè qui deunt creatorent profitetur :Neq; puniendos oftendit,qui ficut dixi, do^^ ininunt deumftntegint,hiquiconfttenturiinnMnesfe 4 paenaftirent noneffe,fi reékmiiumc uerfaren(ur,mon tem er^ domini dicens,coeliem figniftcduit.Vnde in alio mors,undeuemet duxilium mihi, Loens dutein dominieft ubi apparet. lofue, Ã. Dicitur autem ad lefum ndue cum domiiuis ei apparuift Qcncüsii nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftniid eft,Et ideob ubi deu |
uidit: Hec eft dit domus dei.Etfequitur: jnnocensmd-: nibus et mundo corde. Hunc dicit dignum afeendere in montem domini id eft in caelum,dut ftdre in loco fanóh eiui,fiquisfueritiniwcensoperibut,zT tnundum cor habeat m caufa dei,id eft ftdei.Huiufmodi enim poteft in ccelum dftendere,et ftdre 'm loco fanch eius, Defùnélus enim hdc uitdafcendit in cÅhvm. Deinde dum ciuitas Hirufalem in aduentu domim defeendit de coelo, dignus eritftdre ubi iudicaturus eft dominus de uiuis O' nwr^ tuis qudfiinnocens : Impij autem O'pecedtores indigni eruntftdre in loco fanfto iudteij dei,quid refurgunt im^ Bxo }4 pijâ^d perditionem,pecedtoresad paecdni.l^dmfiuultu Mo^fi glorificdtum defcendentis de mote filij ifrael pee» cdttcdufd uidere non poter ont,quanto ma^s ipfum glo» rie dominum inthrono mdieftetis fuefedentè, cofcHäd delimits obnoxioft)rmiddbitdfficere.Audientenim:lSio noui uos,operdrij iniquicdtis.Et ddieeit:Qui nondcce» pitinudnodnimamfudin. tüuncipfa ffnerd paccato» rumtdn^t.Primoenminloco,hiceft innocens et mü~ dumcor habet,qui d fèrmcdtionc idoldtriie immunis eft. lp fa eft enim udnitds,cuiquife inclindt,didm fua fubiu» ^t corruptioni. EtfequituriNec iurauit in proximo fuo dolum. Duds edufas nwmorduit,quiefunt principa» les dei O'proximi,qitidqui in his idonats fuerit,fine dubio O' in titeris probatus hdbebitur,dicente domino: Diligis dominum deum tuum ex toto corde tuo O'om* niutrtute tua.Hoceft primummdndatum : Et fecun* dunt eft fimileilli: Diliges proximum tuum ficut te* ipfnu In his duobus mandatis totn lex pendet O' prophetit.Qnis er^ ex toto corde drum diliffiisle^tn eins non feruet ? Aut quishabensproximichdriaittn pecedtisftudeat ? Ciuippecumcdufatimorisdeidiligit proximion,Et fubiecit : Hic dccipiet benediflionem à domino, O' mifericordiam à deo falutari fuo'. Hunc qlt;ï meritu eR eius qui in edufa dei O' hominis creatoris O'proximi(idem hdbuerit,O'dileflionem ofknderit? Cluidbenedteeturd domino.ut comenddtus appdredt, O' tnhis mifericordiam confequatur qu£de toto im* plere nonpotuit, liée enim tam circumffeélus po* teft dliquis effe ut nufqudm erret,fed quid 'm mdgnis follicitus O'fidelis 'muentuseft,O' in minimis miferi* cordidmaccipidt'ddeofuo.Qttiideö falutaris dicitur, qd n'a uultmorientis morte,fed ut couertdtur O'uiudt. Et fequitur:Hlt;ec eü gnerdtio qunerentiu dnm,qu£ren* tiu ficiemdei Idcob.Vna dixit effe gnmttionê requi* rentium deivm. O' quterentium jfà ciem dei Iacob, quod non eft ociofum : Qudmuis enim utrumq} bonum fit, duos tarnengradus his diSlisfignificauit.Bonum eft re* quireredeum, plenum eûautè bonum quterere ficiem deilacob.Digniores enimfune qui ante ficiem iudicis funt.Horumer^meritorumhitc eRgneratio. Qu^ia uero ut ad h£c ueniatur, innocentia ficit et puritas cor* dis, ficut iterum ut admidumpoÃitâueniri pnecurrit iniufbciddtqi iniquitas ; (;^ia du£ generabones funt : quot;Vnd eft ex parte iniquiatis, quie eil mater Cain : Al* tera ex parte lufticiie, qug eft mater Abel. Hac m â fide confiflit O'bona conuerfatione,illd in perfidia O' obliquisoperibus. j,ïftiefuntdHieleges,boniO' mali, dei O' diaboli, O' quam fecutus qui/q^fiierit, eius ap* pellabiturfiltus,dc per hoc requirentium deum genera* tio hiec eft,fides in deum,O' dtleSio tn proximum ,fia cutfupradiximus. Ã^ui enim fidem habet in deum, femper eins qu£rit auxilium, nec hominibus iniuftttm fe pr abet,qui deumuult habere propitium. Cuius fignu hoceftcudicitur:Deuslacob,quidnotus tn luditadeus. pi3im,7Ã* Sedquareeius fidem quarere dicantur,cumdHdierit lAoyfesiCluid no inquituidebiturtibifades mea.Sier^ CT Mo yfes fà dem dei qu£fiuit,rt uidere no potuit, fru* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j ftra hi qu£rere dicumtur,quia meliorrs Moyfe no funt. Sed nemo fruftra fidem dei qu£rere dicendus eft, quia ideo fide dei dicutur qu£rere,utfdatur quern quarut, quia dignt funtrt uidere. Omnis enim qui qu£ritur, tue cognofdtur fi fides eius uideatur. Sed quoniam a mor* talibus fides det uidere non poteft,fignificatio h£c pro ficit eft,cum dicitur ,deus lacob.Diapfalma. Diapfal* ma hoc in loco perfon£ fignificatmutiticnem. Poft ent iHaquaadpatrisdeiperfonaptinent,fubiungitea qu£ adfilij deiptinent facramentu,ut ordo integr confer* ueturpatris O' filij.Nâ dataeR lex p Moyfen,utqua* fip£dagogus effet hominibus,erudiens O' pr£parans eos magiftra iufiicia,ut digni fierent ad expiandum an* num domini O' diem retributisnis,utqui fub ffie fituri chriftifideles |
|
LIBER V N V S, ^ri/bfidelesfi(i/flnt,fufciperênt eum,Cf poffentAde peccatum fit^e fecuri,quia aduentus eius quem flera* uerant,daturus effet iUis mifericordiam, de bis'm qui* bus fubreptum efl iÃK ut delinqucrent.üoc efl quod fu* perius memorauit,dicens:Acciptet mifericordiam a deo falutari fuo. Dicit er^ : Toüite portas prituipesue* ftflt;t^'^^cuoxfanâorume{lan^lorum,de quibmdi* dtin euanfflo; Qwa acceflirnut inquit angeli, cf ^phtf. 6, HÃniftrAbA nt ei.ai er^ dicunt ad principes et potefîu* tes^aduerfus quos nobis coUudationtm dtdt effe apofto* lus,ut tollantportas prindpis fui, id ell diaboli, tpti tft princepsprincipum in erroreconftitutorum, per quos itur in gthennAm.H£port£ perfidia efl Cffiillada ido* htriie.Etfeqnitur ; Et cletumini port£ £tn nAles. Ft« des cj'/pcs cum chiriatt port£ funt £temAks, quù jtS pofr/î aboleri quodpcr ueriattm pr£dicAtur, Jll£ au* trm port£ quM dixipcrfidiam fffè C^ÃüadAm idolo* rMn,tvmporAles funt, quiA omne mtndAciAm non per* tKAnet ; KiAnififlu en'mueritdte tntrribit. Docentur ers g) ut toÃAnt portAf principe tenebrArum, id eà ut a* ' motomultorum deorumerrore,unias dei fidet intro* ducAtur in Chriflo. Hoc efl quod fe Apcflolut tdocere miffum teÃAtur,ut non folum oÃendAt bominibiK,fed Cf principits Cf poteÃütibui in cocleÃbus myÃtriwm dei unitis in Chrifb.Et fubiecih Etmtroibit rex glori£. ToUendAt dicitÃÃAces portas diAbolifitbtiliate compo Ãtas ,qu£ funt pr£fumptio,per quAm deu fc aÃim^uit, ut mtrocAt rex glori£,qui eà CbriÃus lefut dominus naflrr.üuüiui enim mentetn dei fides ingreditur,nift tulerit 'afe errorem diaboli pr£UAricAtione inuètum. Et principes fupra meinorAü nonpoffitnttnunius deifi* dem ChriÃtm re^m recipere,nifi proiecerintà fi tra* ditionem^perqudmuni deo importAtur cAluminA,nfm folum terreuA,fed Cf eAqu£ m caleÃbus ufurpAtA eib ÃprincipeprincipùmfAtbA)iA,quiAillic erorem quem inter feconlfiirAueritnt,ut Au^re diabolo deos fe di* cereiUfCf hoc interrA diffiofiierunt, ut hic error illiut imA^fit.Etfequitur: Q_uif efl ifle rex glori£ Ne fuperuAcuefirte Chriftum repmglorù dicere puture* birdnterro^ntisponit perfonam et dicentis: Quis eü ifle rex glorie ? QUââà â(dmiretur Autdoceri feuelit. An lier um esletcondignum dicere Chriftum regem glorie. Etideoreflondetur ei:âDominus fvrtis Cfpotetis in prelio: Vt hocfubieâononnudisuerbis,fedciim teftif monio regem glori£ Chriftum Addifceret .Virtus enim Cf potentiA quAfub£ÿt Cf prefttt di(dgt;olum cum fatel* litibui eius,h£c oflendit lüum regem effe glori£.EtAd* iecit tToÃite portas principes ueflras, Cf eleuamini porte eternaks : Hoc eü, uirtutis teftimotrio, cui con» . tradtei nefiirium efl. Didiciflis dignum effl Chriftum did regem glorie,erff aufirte errorem de tnentibus Ue* ftrii. Et quod ait : Introibit rex glorie : oflenditur enim quia non pojfunt participari cum fide Chrifli,ni* ftobomni immundicM idolâtrie emundauerint (ordd |
cxxni eorum. Niflenim inneiüititsfiterit 'bórao',non'intrab(t Ifiirituffanlîusineum .Etfequitur :duis efl ifle reo( glorie iiteratioifluconfirmationcmfiicit. Omne enim quod nouum auditur,nô condpitur cordenift iteretur : Admirationem autem Cf ftuporem fldt, cum dicitur quod auditum eflnunq^-Et adiedt ; Dominus uirtutu, ipfe efl rex glorie.Eadem repetendo docet rite did ht(c regem glorie,qui fttdominus uirtutum.Non immerito enim rex glorie qui fit dominus uirtutum appellatur quiuirtutibusdominatur,VndeâpoftDlus: Si enimin* . tetlexiffent ait,nunlt;^Am dominum maieflAtis crudfi* xiffent. Depfaimo qüinquagefîmo, quotnodd quinquagefimus pofitus fit non pro temporisordinc,fed ratione, ÃC quid myfterq habear, Queftio.CXXIL VinquAgeftmus pfalmus hic pofttus ê, non \^J têporis ordine fed ratione. Titulüs enim,eius îio nttmero,fedrat!onifubie(hisè.QtiAntu enim ad biftoriapertinet,anterior eH q teräus. Prius enim à propbeta Nathan deliUi caufa correptusefl, quam infur^etcontra iüum filius eius Abfalon,iit eum ueUet Cf uita Cf regno priuare.Hec er^ caufa eH, ut quinqua^flmus poTieretur,quoniam cenjbst ex le^ de* fcendere,imcvnim cAutum efl quinquagefimum haberé numeruremiftionem.Eflenfmpofl feptem feptimanas primum typum habensdominid did,quia ficut pofl feptem dies primus dies ipfe efl qui initio flóhis eil,qui femper finita feptimana dtespriwms efl,ita nbsp;nbsp;poélfep* temfepttmanas quinquagefimus numeratur. Inmyfle* rio primus efl,qui duplici ffnere dominicus dies appel* latur.Primum,quiA initio fiiéhisÃdomino efl, qui fern* P in fe couerfus p curricula implea feptimana primus fle.Deinde,qa in eo refurrexit dns,triumphata morte, doicus etid dies nucupatur.No immerito er^ ist qnqtta gefimo numero q myfîerio que prima fignificatu aduer timus remijfio rÃtinetur. Deniq; lex quinqua^fimo die data ê.Aproflihoe enim filtoru l(raei ex Aegypto,qua* dragefimo Cfcfhuo dieablui iubenter,ut biduo pufi* ficati-tertia die parali effent ad legem acdpieudam-.Ãiiiie ablutie quid aliud indicjt,quam rem iflionem fitlhm in * quinquageflmo die,utpurificati legem dcciperent i Ex quo de c£teris prateritis oblitteratis, adus fui redde* rentradonem fecundu/mcreditamfiibi legnn.Hdc etidm ratione poffeffionem emptam quinquagefimo anno re* mitti debere pr£cepit lex. Hitte efl erg) unde Cf pfalmus qutnqua^fimus intitulatus. in hoe enim Ltoft. »j rex Dauid remiftionem poftulat fecundum pr£di* fïum fenfum ,unde ait : Mi/ërere mei deus fecun* dum magnam mifercordiam tuam. Sciens rex Di* uidgrauiter fe peccafle,flc poftulat, dicens : Mi« ; fet^e mei deus t fecundum magnam mifericordiam ..... nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tuam» |
|
Q.VAESTIONVM NOVIET cnim mifericordid twic eR, cum grdndid ignofcit [!ccc!iti: âEtddiccit: Et fecundu multitudinan ntifcrdlionuin tudrum,dde iniquitafcm mei : Vt num^ Ãlhret dcerbe fe deliduiUe,peccdtu fuu iniquiatc dppel lat,qdmi^uittKKonleuepKcdaimeR,lt;yqui dekt ini» qu!atem,boc eft non tnipuM,mife rdtione abunddt.ï^h hiler^incdufdfudexatldrenititur^tnon folum dni» tnum libi iudiek mitiget,fed et ^ciat condokre. Comoue turenim animus ad mifericordidm t^uando uidet re» urn Ãc fud confiteri peccdtd,ut ojkudat dolerepbi quid peccduit.Quienim non dokt,irridere uidetur iudicem, quid idea pr£edtur,ut eudddt,iterum pofltd eadem fac» turus.EtfequiturpoÃea-.Vfqiqudq^ inquittaud me db iniuÃicid med,Gr d peccdto meo munda me. Qjtoniam tnulam miferatioem dei prédicat, poenitus fe mundari pr£cdturj(t nihil manedt delicti dut iniujiici£ ineoun» de fufjieéius Ãt.Etut hocipÃtm obtinert poÃit uel impe» trdre,ddiecit : Qjionidm iniquMtem meam e^ cogno» fco,Grdeli^tm meum coram me eà femper.^oniam grduiter feit fe peccdffc,follicitus efi ne non totum ei re» mittaiur ; ConÃderdns enim magnitudinem peecdtorü fuorum,timet,feiens grdtiid peecaa non Ãcik igncfcfdc per hoccumfletibus conÃletur ,peeedtum fuum ante o» culcs hdbens,ut ex omni parte propitiitm fibiÃcidt iu» dicem. Seit enim feriptum eÃe: Die prior iniquiates tu» 4» nbsp;nbsp;di utiu/tifieeris.Et fequitur :Tibi folipeccdui et malum cordm tefÅci.Eiuncex alia parte culp£ fu£ medelam proÃgt;icit,utdd effechim pcfkilatibnem dedueat.Hdc enî profeeutione'm prirt^ edufd nocentem fedicif.l^dm qui alteri d deo peccdt,miini:iti eà audhris dei : In Io» cum enim eitii alterum eligtt,cuiduiloria.tem eins aferi» bat.'Vndehic abhae feimiquiate alienum oÃ'ndes : Tibi aie foli peccdui,etmalum coram tefaci.Uoc eÃ,quia ti» hi GT nullidliÃ]uöde!tjpererroredicerem,peccaui.Mi» nor mea culpa eà quam c£terorum, qui funt perditioni obnoxij : î^on enim mpim fum fed peceator,quid non in te fed in k^m^ tuam peccaui .Ncc rr ne^ui,fcd te deu erdominumconfitens,mhominem pecaui. Erquid in illa qu£ tua propria caufa eÃ.reus non fivm, ignofee quod inconferuumpeccdui.Sic enimpeccauiuthonoa rificentiamnoininistuinec negdrem necalteri darein. Tuititaq^ unde commouereturadntifericordiam iudex, Cum emm multi in iHum peceent,quos etiam hortatur adfeconuerti,dumhi qui non illu/m peccant,ex alijs ta men caufis ucniam poÃilant, libenter ddmittit. Sem» per enim dominus dd duxilium fuum uult conÃgere feruos fucs ; Vndeddiecit: Vt iuÃficeris in fermonibus tuis,Gr uincds cum iudicaris: Mifericordiam poÃu» Ians, deum iuÃeiam fuam non immutare pr£cdtur, cum fokdt media eff; iuÃcia,ut non peccantibus et pec» catitibus £qui fit,ut unicuiq; reddat fecundum opera fua,fednon ignorât quid poÃuktuir innocens in dei fdcramêto. Sc tens enkn deum frequenter in k^ dixiÃe : Sm, » ». Qt^ia miÃricors inquit fum tÿ dominus deus ue^. |
VETERIS rESTÃMENTI. Inde ro^t ut bac fides rnaneat, cr in'fermonibus fuis deus iuÃficetgt;ur,dum in eo permanet quod locutus eü. Nec'peccdtisbominum uincitur,utnon mifereatur.Sci» entes en 'm qui peccant qu£ promifit deus bene uiuenti» bus,çr quid 'm eo perdurdnt,iudicdnt iüum mendacem: Nofj f w)W credunt mak uiuendo uera effe qu£ prami» fit : Idcirco petit rex Dauid, ut uincat hoc deus quod putiint homines,Grdet qu£ promifit ut erubefiant, qui dum non feruant mandata,iudicant ilium non daturum. Etfequitur ; Ecte enim 'm 'miquiatibus co nceptut fum» l^unchocadiedio eau fan infirmitatis humani generis memo rat,quia Ãcik eà hominipeccare,ut examen cott ⢠tra fe iudicis mitiget.Prinu enim culp£ficit mentionè, ex qua prauaricando Adam gtnus humanum obnoxiti foecit peccato.Suafu enim etÃüaeia 'mimici ini^tatcco» cipiendo,omne firnen fuum iniquitati fubiecit, ut ex eo omnes per tra iucê ffniti,peccam effent obnoxij. Prop» terea adiecit : Et in delklis concepit me mater mea, ut ab Adam deriuatio faita peccati, conceptis GT natis im» pedimentoeffetadbonamuitam agendam,acper hoc fuppbci non nc^ndam mifericordiam,quia 'mfiÃu ha» bethofkm,quiei fuadetut peccet. Perpeccatum enim diabolus fubiedhfibiprimo homine poteÃatem aceepit carnieius fe immifcere,Gr deliifiorum quadam fubtili» täte obkihimcnta fuggerere,per quod captum hominê .9 Ãoliatuita. Qjiamrem ma^fier ^ntium memorans: quot;Video autem mquit aliam kgtm in membris meis,reput gnantem k^ mentis me£,ut hoc contuens iudcx,doknti circumucto porrigat mann.Et fequitur ; Ecce en'un ueri tatem dilexifU. Qjiia er^ ueritatem dililt;^s inquitfubue ni ro^nti, quem fiis uera pecloris fui impedimenta exponere.Cuiq;reo olim motus mifericordia,fubuenire decreuiÃ,uterroremadmiÃfum in terra,ccekflispro» uidentia emendaret.Propterquod fubiecit: Incerta Gf occulta cordis manifilbafii mihi.Incerta GTocculta cor» tis h£c fignificat,qu£ deus ad pr£fidium humani gene» ris procreauit,ficut GT apofklus : Qjiod oculus inquit ⢠Cotm.»» non uidit,nec auris audiuit,nec in cor hominis afiendit, qu£praparauitdeusdili^ntibus fi.Quifuntqui dili» gunt deu ntà q kÿ eins cÃfentiunt,non coelando uel ex eufando peccata ? El£c er^ occulta cordis maniÃÃi funt dili^tibus deum,ut quia dokbant fe deliflis 'cir» cumuenirficorrepti non ne^rent,fibi CT ori^ni fus imputantes,in aufhrem deum non transfirentes qu£ peccabant,corda illorum illuminaa funt Ãiritali cor» ufco,ut uiderent dei prouidentiam in Chrijh,quia aen* turus erataddamnandumpeccatum,quodex pr£uari» catione Ad£ humano ^neri imper abat. Hoc ergo or at rex Dauid,ut quod deenuerat deut,inÃturum uident ffnushumanumlaborare,fibiprius fubueniret in ea» dem neeeÃtate conÃriib) qua omnibus fe decreuerat fubuenturum,ut donum quod gratuitumfiturum erat, CT ante tempus darinon poterat,huic;pprece GT lach» rimiifoncederttur.Quod quomodo fiat w facet dices : AÃfer |
LIBER
Afpergeîtnt hyfbpo er munJdhor.Reäe dfperpone Bxo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;à munddri. De boc enim filij Jfrdel pofles
fuos fdngdine linierunt,ut tuti prtejhrentur 4 morte, td er hicixfptrftonehyfopi,ordt munddri fe 4 pecedtif, * we wngäftir 4 moröf,Et fequitur,ldudhK nu,et fuper ni^ ucmdcdlbdbor.tJidniftjiumeft,quidÃäum d^i diflutd Ãäohonünisjidtofuperniuem inquit dedlbdbor,quid quod deut facit multo meliut eft,qudm ijuodfacit ha tno,propterd dfferflone hyfopi petit fe munddri, ut cut cdrndle corpus dlt;jud dbluitur,itd GT per hyfopi pg= tüficdtionem,pgt;irialirdtione dnimdrwm mdculie dblut^ dntur.Afperfio enim hyfopi iüuÃrdtio quidam eü, ut per id quod uipbile e/i,inuipbiHter emundetur Et fei^ ' quitur.auditw meo ddbii gdudium et liticidm.Dubiwm non ep,quid uox pndicdntis remifftoncm,§iudium pn/kit peccdtoribics.Quis enim non litetur cum dudit ddri tnduls:ntidm f Cum enim deus remitit, et inpn» fenti er in fitturo fecurus ep,Proptered exultmibunt offd humilidtd.üuplici ^nerefunc offd humiUdtd,quid CT ut peccdret,humilildtus ep ,gt;temo enim peccdns exdltdtur, GrutpoÃedfupplexuenidmimplordrettndm utiq^ in cüicio er eitlere uolutdtus ,mifericordidm pncdbdtur, qudmobtinenseleudtusep mentis exulatione CT con^ ports repliione.Et fubiecit,duertepciem tudm 4 peced^ eis mets, 9quot; omîtes iniquitdtes mcas dele. Ude firmd remiffionem poPuldt,pcut conptutum erdt in pturum perfidem Chrip,utfaludtor qui eiPirialiter ePpros miffus,dbipfo mciperetcunih conuerps dondre pea edtd. Cuius enim non refpiciuntur peccdtd,Gr omnes delentur iniquitdtes,iton hdbet unde reut conptudtur, Cr inimicorum eiusordclduduntur.Quienim non re» picitpeccdtd,nonilldimputdt. Uocepenim duertere freiem d peccdds,dlicuius dcculdtionem contrd eum non dccipere.Et quid efr hoc.,ut cum de duobus peccdtis cor» ⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;reptaspt,hic dddät de multis fe dccufdndo ? Et cum au»
dierit dProphetd^dthdUiquid ignotum eratei.qudre Pc popildt feduld price,ui poÃit dd ueniam perutnire, nip quid non fudin folius edufam dmt.pd fub dccufatio» ne peccdtifui,K)ttus populi miferiae ndrrdt l Sibi enim refrrmationem priecdtur,quid eui ignofcitur,ncn eà p» neruboreniploco fuo per it redditus,ut dignitas loci ruborem excufet,cieteris dutem benepcium dei.quod dd cuniki peccaa abluendapturum erdt,in Chri/b pgni» pcduit.Et fequitur,ccr mundum cred 'm me deus,et Jfi» ritum iuPuin inoud in uiperibus meis,hoc èbona. men» te mifericordidm deprecdri-Nonfolum dutéde prlt;ete» ritis roQt^ed etidm depturis foUicitus efr, ut peccdtor 'tntendens odiffepeccare ne peccet, ddiuuetur 4 deo per fpiritumiupc£ quem ordt dedicariin uifeertbus fuis, id eft ut noHus dd hoc ponatur m eo ut euPodiat eum i pecc4tk ne co§itur freere quod fcitur noüe.Cor dutem mundumpcpoteRhdbere,pneq; intus,neq- Ãrtis de» linqudt,hoc efr neq^ in ope,neq^ in cogtdtione. At quid proppe impofibilt ep,ut in ommbns feruttur,uel 'm dti
V N V S. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CXXK4
edufd ferudndum eP,quit principalis eP, etiam mundu cor in fdcr amena dei GT Chrip eufhdiatur, dum fides inuiolatd feruamp;tur,quid Z}quot; in alio loco dicitur. quis glo» riabitur mundu fe hdbere cor,aut immunem effe 4 pee» cdtis I Denicii rex Dauid mundum corhdbuitincdufii ^*®â'*-** dei,quia neq^ auxilium aliquando »« uanitate qUiefluit, quic eA idoldtrid,neq- aliquid d deofibi prieclt;eptum âo impleuit.ldeodec£terifadiecit,neproiicide me 4 frcié tud,zr Ifiiritumfanilum tuum ne oufiras 4 me. Hie fen» fus efi quem fuprd memoraui,quia fecurus de uenia,foli» citus ePdcrefirmatione.Cuienim ignofcitur folum/o» let 4freie domini feeerni,quamuis enim no in tÃum uin» dicetur/n aninto tarnen domini uel iudicis freinus eius deletum no efl.ideo orat,ut penittts peecdtum eius dele» dtur,Gr dignus fit accedere ad freiem domini,et iterum prophetdre,quod Grfrtfhtmefi. Uocenim quod dicit, et fpiritumfanéhm tuum ne duferasa me. Uic eftffiri» tttsProphetaru,cr fequitur,reddemihi Utiam falu» taris tai,etffiritu principali confirma me.Lteticia dari pbipoptlat,quie prlt;emiffd eratin ChrifiD,ut omnibus tnaculis ablutus GT reparatus hetus effet in jalute qlta» pta,necamotus j,fed confit matus in rtgHo à ffiritu» fanPo. Quem idco priricipdlem dixit,quiafuper omnê creaturdm eR,per quem reges regnan[,Etfubdit,do» ceam iniquosuias tuas,Gr impij ddteebuertentur. Hoe dicit,utineodifcdntiniqui pictatem dei, qui cenfiten» tes pbifufcipitpeccaares,etprDmouct,ncr impies con» Uerfosnegli^t,fedhorattirdum alijsnuferctur. Etfe» quitur:Liberd me de fan^inibus deus deus falutis mea;. Uoc dióh oftenditpeccatu fuît morte dignît,utdci mi» fericordia quanta pt,pr£dicet : Per hoe enim etiant a» Hos prouocat conpgere ad dei clementiam.Vndepbie» cit : Exultabit lin^ia mea iupciain tuam demne. Gau» dere fe dicit in iupcia domini,quid in eo perma.net quod promipt dieens : Mifericordiam autem meant no moue» bo ab eis.Ltetus er^ Dauid rex et fecUrus in hac parte, deifuiiupciamprlt;iedicat.Etfcquitur:Labia nteaaperi» es,GT os meum annunciabitlaudem tuam. Sic labia dus dperit,duclaufd perint pnecaufa peceati,Uber ati enim os patet, peceaaris autem claufiim eft os, pudore enim »Connt,6 GT me tu cerreptus loquino audet,abfolutus autem et liberatia tripudians priedieat laudem iudicis. l^am amp;nbsp;apofhluspcut ipfetefhtur,propter quod ab omnibus liber effet : Os noftrum ait patet ad uos 0 Corinthif. Et adiecit : Quoniamfiuoluiffes,facrificium dediffem u» ttq;. Hoc de compera loquitur, fdens fanéhtin Samuel dixi/fe ad Saul regc,qui c« peccatu fuum no dolore men» tis,neq- lachrytnarum m;feratione,fed facripcijobla» hone oblitterariputaret :Kouult inquit deus facrificiu , xegu. H ma^s quam audiri uocem fuä, quia huiuftnodi facrifi» cia damnu poffuntfacere,tio tamè deû placare.Oeus etil pc placatur,p anima peccati fui memor in tribulation^ CTmoerore cordis, defteat quod peccauit. Etfequitur: Uclwoiftis no iele^^eris, nec Me^tw holocauftis
â dtut:
Q VAESriONVM VETERIS ET NOVl TESTAMENTE
|
iet»,fed ill huii»modicMfîs,'fifeenim dnimi»pro feÃ:: bsÃcere debet,non fe deÃriiredimere,nlt;itn ifts, ddiutof rium prejldre pojfunt. kninwt enim Ãcut obleddti» efl in peecdtiSf ftc tribuhri debet in p oenitentid, ej tue dele^bit detim delere eiiu peccdtd, VndeÃbiecitfÃ* criÃeium deo,fpirituf co!itribuldti»,cor contritum 0quot; humilidtuin dei» nonfpernit.oÃendit qudleÃcriÃcium pro peccitis dei» ÃÃipit,quid non poterit deum pld^^ cdre,nià qui Utdtuf eà circa Ãlutem, ZT contribuldtus Ãierit corde, ZTÃc repdrelur dd uitdin, Deni^ oinnit inquietut.uel 'indifcipliru,tus frequenter incurrit,ut mè^ irdcorporis l£ddt,qu£ utiqi non fine dolore pofrunt fdnitdtis recipere nKdicindm,pc et pecedtores non poà funtpeccdtd fui redimere ,nifr dolorem fenferit dni^ tnus qui peceduerit. Hoc eniin iufium ell,ut quid contra rdtionemgiuifiui eft,fecundum ntionem pitidturmoei rorè.Fa fequitur.Benigne fic domine inbouA uolunate tud Sion.Sion dicem, ecclefiditi fignificdt,ut perfeuera tio nofrrd non inprobdbil» ui iedtur,cui ut impledt dent promijfrjm fuu,fuggerit,frien! fe tune plendin renüffto^ nen dccepeturini,cum quod decreuerit deut 'm Chrifro impleuerit id efr ut db omni pecedto liberentur fperintet in fdlute protniffi quid tio folum 4 propr'ijt,fed db Ade peccito quod per triducem in omnes peruenit, Uberd=-bunturper Chrifriiin.Etddiecit, ZTledificibuntur mu^ riHierufdlem.ytunquiddefrrU'^i frerditt f Sedmurot llierufdlegt;ndiceni,eccl{fidm fignificdt,que per fidem in Chrido difpofiti erdt conftruendd. Cuiut muri effe finilihominettnteli^ntur.docetenot Apocdlypfi lo^ bitlis Apofro'd,quii ZT Hierufiletn ciuiat CT tnuri eint ferui, dei funt mteligeiidiâ Scient etidtn per Chriflu rex 'Diuid promijfum,qt(odfrturum erdt implendum dd liber dtionem feruorum dei.ordtut impledtur,id efr ut per fidem adificetur ecclefid,CT liberentur fperantes de hdc fide filutem.Etfequitur,tuncicc£ptabis Ãerifreium iu= ffici£,obldtiones,etholocdufh,.iloc dicit,quii obldhonet CT holocdufrd mne dcc£ptd fibi hdberet ctvm effet ecck^ fii£dificdtd,ZT non pilfiin,dutfecundum omnem con-fueudinein ,fed Ãerifreium inquit tufticite aeceptdbis. lufrum efr fderifreium, cum eondignum munut offer* loatinj 4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eü td n iufruin Ãerifreium ZTquot; eondignum,nifrutnofrpfos offerimut deo.Q^id enim deus fpirittit e^,(fririalii illi offerendi funt Ãertfreid, ut uiuo uiud ho/Ui offerdtur.c^a'd enim dixent in cdu* fd peccdti,Ãcrifrcijs cdrndltbM deum minime deleStiri, ofrenditfriturim,quid fpiritdliter deo offerendum erdt CThocdcc£ptdret,quiih£cdeo digna funt Ãcrifreid, boc efr 'm pr£terito minord fùerunt, quid cdrndlii,nunc fndiord,quid fpirMlid,Et ddieeit,Tunc imponem fuper alare tuum uitulot. Si ceffintibtis priÃinis fdcrifrcijt /fit rialii fucceffiui fderifreid frgnifrcduit,quid edl ut dice» ret,tunc importent fuper dlare tuum uitulot ? t^ifi quid per'hec corpordlid fririalid fignifiedt, quippe cum dixerit,quidcdrnalibia non deledatitr, Vitulotert ffdieens,poppolumnouellumfrgnifrcduit, ChrifH frde renAtum,cuiut deuotio quotidiefuper dltdre domini de» , Urdtur.Q^i enim de ecclefid 'mteUi^tur locutut, feris ficidquoq; eins fpiritdlid pgnifrcdffe debet 'mteüi^. |
CurfiliusdeimiflusGt ÃC non alius. Queftio.CXlII Vdmqudm omne quodÃcit detu, rdtiondhili» teretprouidenterfiihimcredendumpt,met ~ ^^^lius tdnten puto,fi pofr frdem etidm eduà {iipoffitdduerti,utquodcreditur,nonignoretur. Vns lowinf» if de dominât dit,h£ce{liutem uia£ternd,utcognofcdnt te folum aerwm 'deum CT quem mipfri ïefum Chrifrum, Primumenimeredi debet,pcuti. Prophetddiâum edi, de'mde fdri quod creditur, quid idm frdelem CT in hdc re diUigentem ddiuudt fpiritufÃndut,ut cognofeent 'm» teüi^t frdei rdtioncm,tunc enitn plenum hdbet gdudium creduliatts fu£, fi quod credit inteUi^t. Hoc eil enim frdei robur,boc immobile fr(nddmentu,creduliatis dddi» feere fderdmentu. ybientm foldfrdet eil,no eUtï ment deuotio et potefi dditum habere furrepäo.Vndeuds eie» dionis ideo labordt,ut credentes frdei fu£ rationem edi» fcdnt.Cum enim cognouerintquantus fit cuifecredide» rint,ZT que fit eins potenna,nuüo {)aiilo,nulldqi ratio» ne ibtiusffre traduci frpatientur.Vnde diitu legimus, guftdte ZT uidete quoniam fuauis eil domin us,ut data o s peracognofcantdiuinitatis eius faporem, 'mteüigentrt ' nihil fapientiiK effe quam in Chrifluin credere.Quamo» brem ipfe md^fkr ^ntium inter cetera ait,in quo funt omnetthefaurifapientiecrfcientiedeiabfron^ti. Et ' nbsp;nbsp;nbsp;â iterum,fcio inquit cui credidi,quia potent ed depofitii cufrodire.Jgitur hic frit frdei fu£ rationëet iio dubitatde potentia eiiis,cu inteüigt omnet theÃurosÃpientie ZT frientie in facramento natiuitatis ZT pafftonis CT refur» redionit Chrifri effe abfeonditos. Kanente er^ frde, diumecumcontuli,utfciremcur dominus nofkrde fa» cris CT de coelefUbus frdibus dd terrdm incarnatiK ue» niffet,CTnon alius ex bis quos ipfe dominus fandos an» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;v « gelos uocdt,incongruum enim uidetur perfow eius hoc opus fubijffe,nift caufa Ãdi nofrdtur. Deniq^ hoc ed quodmouetmultos.Nam potueritdei patris prouifio per alteram perfondm hocne^cium gerere,utcTha» minibus inerrore con/Ãtutis ofrenderet ueritdten,cr diaboln prefumptorem ZTfalutis inuidu cü fatellitibus eius comprimeret ZT expoliaret deuidu,quia peruica* cia ZT irreuerentia nequiffimorü feruoru miniftris û midisfùeratcompefrendd,ut non donùnus omniu rem fibi indignam experiretur,Heq; enim tantd uis ZT po» tentiaeilfathane,utper potefratemeiufdem conditio» nis deiduxilio ipfum abhominibus uinci,Ndm quamuis imparptfiexterrenis fumamus exempld,tdmêex ali» qua parte conuenient rationi.Seruum enim contra Da» uid regem rebelldntem, loab conferuuseiusmtffus ed perfequi, et truciddre,etcontrd Abfalon in pdtrê im* . piumferiûfitfiimdaret efr,quaittomd^s ad tiranni» demdiidfoli |
LIBER V N V S. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CXXV
|
dem diiioU ttineènddm untusdng:U minijkrium fuffieerct.cum uniut de maltii fufficerdt ejjicdcid: Quip fe cum legunus,(iuid repugMns contru Michdclem lt;tr» chdngelum perdurdre jwn potuit,fed fubitihis in terrant tR.Hccer^mecumfa-pertputant, hocfolum fciebantt ^uia i Jeo ipfe à pâtre miffia e{l,ne ad iniuriam eiuf per^ ttneretà optu per eum faéhtm, per alterà reÃrmareturt fed hoc fcire ininimicn fr4t. No enim fatifÃciebat ad tant tnagUAm ey admtrabilemcaufam,nià er aliud ccmpre» henderetur proÃceret ad arcanu inteüeät Sicfióiuni eRMantmaduerterè caufamhocpopofciffè uthicueni^ retqu' uenerit: Ipfumehi ratio anffbdt, ut ad eu copri^ gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tnèait ueniret qui dignitatem eiui et nwritum ufurpaffet. poA deü eni pâtre diabolus deud diciuoluit, quôd et nue ufquecontendit, cum utiq^ non iüum res contin^ret, fed rff t Ikc filij dei quiposl patrem deum fecundus eH.non nA-ura,fed ordîne. A.d h inc er^ caujam a^ndam non tiliumoportuituenire, nià ChrijkimdüminumnoÃrum, quia non tantum ad comprimendum diabolum uenit, fed cr mamÃfhre feipfum omni creaturæ, ut reprobata per funa niibolijhumceffe cognofeerent, cuius principatuin et maieÃatem prafumpferat fathanas, de c^tero cegnita ueritate relinquerent errorem,procerto habentes Chri^ Ãum tffedeiÃlium, qui folus deus de deoÃtC^ caput,Ã^ ue pruicipiunt eorum omnium,Ãuequ£ in cÅlo funt,û ttequtein terra, quiauirtuteCTpotentiaqua fuperauit Tyrannum fithanAm,mAniÃlhtus eH ipfe tffe,cuius im perium priffumpferat intpius diabolus qui eü fathaam nas. Dum enim uolwt inique deus did ut dominares turpoteiuijsÃgt;iritalibiis,undeincrepaturä Prophetadi *â'â nbsp;nbsp;nbsp;cente ; Tu enim dixifà in cordetuo : Ponam federn mes , am in nubibus Z?' ero (imÃis altiÃimo, nuiltos decepit, quorum conÃoiriatione princeps eorroris fà Ãihis. Qui 'mPfa'mocoinmoncntur,utreijeientes mendaciunt, fuÃipiant ueritatem. Dicitur enim eis : ToUitepors tos principes ueÃras, er eleuamini porte teternales öâ introibit rex gloria, t^ià enim toUatur error de mentitt bus incredulorm,nonpotteruKt fufeipereftdemunius dei in cbri/h.H.'c enim edocentur,ut fublatis portis per quas itur ad mortem, fecundunt perÃdiam à diabolo c£p tim,fufcipiant Ãdei facramenta per qute itur ad uitam. jÃa funt enim qu£ ÃgniÃcat 'm aternaltbus portis,quia ueritas fidei a-ternitas e/l,perfidia autem temporalis eR, quia mtndadum ad.nuentio diaboli e/l. Diabolus enim coeptam preuaricationem in ccelis, feminamp;uit m terris, nudrorum deornm fuadens culturam ,inter quas prmd^ patum haberet : Caput enim Oquot; prindpium uoluit efÃe c£terorum,quód non eidebebitur,fed faluatori. Vnde perfcquitureum ufque ad terrain ,ut compriment eum oÃendat erroris eins pr£uaricationem maniÃflata in fe uentate. Vnde dufhim cÃ. Veritas de terra orta eil : |
84 r^vif «lim de ccelis, conÃ^t ad terras,ut méditai tarn diuiiiitatem in fupernis expleret in mÃrioribus. quot;Vude diCit ApoÃglus lt4 Ut mtcmplo dei fedeat oÃen^ dens fe quaà Ãt deut : Quoquo enim modo deÃdtsf rium fuum mplere uult CT damnari,Ãroreenim pk^ z.ThtT, «ttîj miiuis putat damnari effe,qua,m non explcre auidis tlt;üem erroris. gt; Aduerfus Paganos qnomodo ^c^ncre au* deant aduerfus nos congredi, aut fi« dem nofträ impugnarcjamp;fuam commendarc» Qiiæs ftto. CXIIIL QVaratione pa^ni aduerfus nos audeantcon^ gredi, autfidem noÃram impugnare, fe aus tem putentabfolums efÃe non uideo ; Quip a pecuin nulla habeantaffertionum fuarum documenta,fus perÃtionis fu£ magisdicam quani reli^onis. Nam quic cauta non habent proÃrunt, ut ipà p^us nouarum res rum aufhres O' defin fores habeantur. Primo enim in lo co deos fe afÃrunt colere quorum nuüa 'mÃgnia, nuUa dant teÃimonia : itlos enim deos appellant, qui feauà non fur.t deos nuncupare, ut homines auihres deorum habeantur,cum deus audor debeat tfÃe hcminibus,ac per hocuana er inanis affertio eil, quiequid enim Ãne deo eil,Ãabile effe non poteil. ManiÃÃa enim effe qu£ dico probant libri eorum, in quibus nihil diittnum, nihil deo iubente le^tur conÃtutum, fed Ãngulos uiros propter qua flam caufas diuerfi aÃerunt inÃtuiÃenuminum fas crificia,uthi qui nullius iiKriti uidentur,ea ipfa qu£Ãa^ tuerantdigneÃatuiffeprobarentur. Quandoergoquos deos appellant,nihil Iwrum mandaffe legunturt.qua aus ^ritatehiÃciimt, aut acceptum Ãbiputant, quodnon probant mandatum, cumà etiim mandatum probaret» tur,examinAndumpriusÃeratà dignum eÃet, aut de£ bitum his obedire, quorum uuUa Ãgna,autprodi^a,aut commendaticnes diuinitatis in re^sffflis exiÃmnt ? Serf /ü/ent ab h'ts excluà ad elementa conÃ^e, dicentes h£c fe colere quorum gubernaculis re^tur uita humana, A quibus utfuprarequiriinus,Ãmandatum eil,aut iufs fuma,deo,quemetiamipÃmagnum erfumnuimÃtens tur er negligint : Si enimÃeri debet,ab ido mandari oportuit qui auihr eorum d citur. Si autem ab iüo no eil mandatum,pr£fumptio eil,crad poenam proÃciet,noit adpr£miuin,quiaad contumcliimpertinetconditoris ut contempto domino colantur ferui, erÃreto imperatore adorentur comités. Quemodo tÃid impunituin erit quid etiam in hic uita u'mdicari,er quidem acerbius uis deamus fSedÃfirte ab ipÃs elementis dicant mandatunt OÃendant alicubi praceptum, legmt aüquando a'iquid iüa locuta: Quod à non cÃtndunt qua, pocnadigiti funt, qui auiihres pr£fun!pt£ erconÃilo religonis des teguntur ? Libera funt ex hac impietateelemcnta ; ipfa enm luminaria tnundi accufabunt illos apud iudicein deum,quia in hac conliaj uanitate minime fcauihret oflendunt. Similiter er illos quos conÃathomines fuiff fe, deos nuiKUpant, cum coeperint pro peccatis fuis crus M fWn'jMI |
Q.V AESTI OM VM mri, in häc pärfr mintnw ft rra deftndent, in hos crh nun hoc retor^uentcf, guibut ctmhoc non mAndäffet ut deosiTlos cokre cÅperint. Igturquo pudere fidem no^ flrä reprlt;ehenddt dut irridenda puttnt,^uoru legem uir« tutîi teÃimonijslulam,nec non CT ipÃuf domini dc dei no flri relegunt uocept dicemts : Eg) ftim deut,cr no eü db US pr£terme : Qjtà d p nudis uerbif dKeret,non erdt ei credendu/m, tu pnules pdginis uideremur, lt;pii nuUd deorumfuorwm pgnA ntdielktis uidetues,colere eos coes perunt, ( quod peius eü ) inhenefh : Turpid enim iVre dguntur, gute pudoris eü reueldre, CT prudences fe dppelldnt. Porro dutem deus naÃer tefleuitutecoU fe tndndduit, O'utn/hil fujfibonis relinqueret, legm ip^ fdmhonaÃam o fdnà nm ut Odeodignum efltrddiif dit. tios uero qui Ãultià pdgdnis dicimur,deo neÃro non credidiffemuits tuà nobis fdtifjèciffet etidmteÃmoif nijs uirtutum.nec legem eius fufeepiÃfetnus ,p aoniUdm purdm O' ipfd profiÃione digndm cognouiffemus. Hine eüunde nihil dpud nos in tenebris uel occulte ffritâ tur. Omne enim quód homfhim feitur ,publicdri non timetur. lüud dutem quód turpe eü o inhoneflnm, prohibante pudorenon poteü publicdri. djidcbrem pd^.ni myflrrid fud in tenebris celtbrdnt, uel in eopUd^ dentes ; Erubefeunt enim pdbm illudi, pidculd enim quieiUic uice legjs a^miur, nolunt montfeÃdr e ,ne qui prudentes fedtcur.t,hebttes hisuidedmur quos flidtas iudicdnt. SedneÃrte l, inc iHis Ãultt uidedmur^quid lex noftrdcdlübitem ,mifericordidm ,pietdtem,contiimn{i^ lt;tm, priediedt ,dpud illos enim htee ftiiltd funt, quid cm^ nis bonus malo malus eü, O prudens ftnlto infenfdtus eü. Hdm in tantum cdfUtatem cxecramur ut etidm cy^ nedis deleókntur, mdgjhrioecrum fubie{li,qui nip tdd! lesperint, idonei non eruntipp,p dicendum cÃ, relire ont. Prepterea enim dbciduntur O hdbitum immu^ tant, ut de uiris qudp foetninie pdnt, Ocircd ndturdm fttbieóh muliebrid pdtidmur, cr tune demü dpti O digni pnt miniftri fuperfbtionis lUorum. liunqutd dccufd» ri pote/l huiufmodi quem lex facit talem ? Ideoenim dmiffo uiri O' dâi O' habita in mulierem tranfforman^ tur,ut muliebrid libenter pdtiantur. Qult;e er^ pUft tamur effe myÃerid, übi de honeÃo 'nthenePumpt. O' de incorrupto corrupturn,curnhicpt uerecultusreli^o-i nis,qui de turptbus homPospeit, de indifciplinatis motf dePos t Quemedocultcrrseius tomulipoffunteffebo^ n£ uit£, qudtido myÃerid le^s eorumpneeynedis cele^ brdri non peÃunt ? Si er^ lex eorum his delcâatur, peccdtor ent O Ãnltus quifquis non périt talis. Ideo= que PultOS nos dppeüant : Colentes enim h£c turpid prudentes db his iudicantur,euttantesdUtem O' pgen= tes,pdti. duèd quidtm caBide O ap^te db ipps ui^ detur aptatum. Idcirco enim legt fu£ applicant no^ men prudenti£,ut content reprthenpbilia eius,quid ubi prudentia, reprehenpo nulla efl. l^oÃram dutem le^
VETE. ET NO. TEST.
gem Piiltam dieunt, ut prohibeant db eet. Sed fubla^ tisnominibus prudenti£ O'ptltic'£,Oâ fulmota cmni inuidid, quam parit depnpo ambarum partium,ipfe Ie» ffs interfe confiant, ut appareat ubipt prudentia O' ubiPulticia. Sed prafente pgno crut is, obmutefcit pd^nitds. Et p ddeP quam uocant Ãttltd prudent ttd iBd, fdcra iBorum reÃondere non audtnt : R fpn'« fnwn extdiUorum,repgt;ondere non audentfOquot; occultdntur ob reuerentidm Chripan£ maieÃatis. l/t.agnA res eA ut iüa quam uocant prudtntiam, metuat iUam quam dppeUdnt Pulticidm. Cenferamus nunc tenorem le^tm. Pa^ni decs deafepte colere fe etidm litter is preptentur, O' uerum cH quód die un t, quia O' mafculoscolunt O fceminas. nbsp;nbsp;iatuis enim O' Satur»
nus,luppiter O' Mercurius,0'ApolloO'c£teri: JtéO' Minerua O'ips,O PruxtUd O' Venus O' Plora mere^ trixcu c£teris, dij de£quefumtpeut HiPDri£ tam gr£» eorum quam rotnanorum teÃantur. ChrtÃiani autem, utpete pduperes quos Pullos uocant, unum deum colunt in myÃtrio, ex quo pint omina, nee aliquid qued abeo conditum efluencrantur. ipfum en'tm fclum fufpeere pbi O' abunddre fciunt ad falutem : Non ignorantes, qttidp gloridm O'nomen eius alijs deputducrint,offrn^ dant eum, quid nullus imperator permittit utcum nomi» ne etus tribuni O' comités aderentur. Conprantur nunc le ff s utuidedntur ,utrd pt prudtntia ,qu£ créa» torem colit, dn qu£credturdm, qu£ dinutumi, dn qu£ pruos ? Po/rà peri 'm dliqua domo ut prater unum dliusdominus dpprlletur,ut pdffni litterispren/ibus 'mpituti qui pbi prudentes uidentur ,inuno mundoab uno deo condito nvaltos deos dedfque uenerdntur. Procuraccres enim O' iuóhres mutidideos O' deino» nuncnucupant,eumimprouidi denegantur ; iBudau» tem afferere quód perniciem pariat, improuidi eA o' pdti : Quoniam nectffe eA deum iniuriam fuam uin^ dicare 'tn eos qui conferuis fuis deum O' dei nomen er portam impertierunt. Dehinc conpderentur pr£cep» td. Lex noprd quos fidtos uocdnt, antiptes O' mit miniÃros ,idoneos pneermine fdnAos O'irreprehen» pbtles pr£cipitordindri. Econtrddutem pdffnorum traditio antiptes O' mintÃrosidcncos pbi effe non pof» fe,mpex uiris trdnfpgurentur'm fceminas ,utlicenter O' publice muliebrid pdfiantur , O' difcuÃisin aqua in» honeÃecr'mibus moBem quaÃatdmque uocem O'turpem emittdnt. QJiod p publice Ãcerent, abomni populo lapidaretttur, O' Cynocephalus iBe, qui mutabiindus per omnia fecirctinprriloca qu£rens membra adulteri Opris uiri iÃdis. nbsp;nbsp;Ecce quibus miniÃris pue ma^flris
pdffniprudenti£ pbi nomen aÃiÃant, cum non folunt non prudentie pt, fed etiam crinünis : o^c£na, en'tm O' probrofa diligere pneÃim eA. iBud autent quak eA quód in Jfeleo udatis oculis iHuduntur f nbsp;N«
enim borreant turpiter dchoneflarife, oculis iBic ue»
lantUTt
LIBER V N V S.
CXXVI
|
lantur^aJif dutem fîcut aies dldf ptrcutiunt, uoccm cord» tK minn{es,dlii uero Leonum morcfremun{,dlij dutent ligitis mantbuf, itttejbnis (-uUtnii proijciuntur fttperÃ^ ttcM dqud pltnd!, dccedente quoddm cum glddio, 0quot; ir^ rumpmtt mtclhnA fuprddiôb, qui fc liber ttmrem dppeh let,fui» cr aeterti inhoneÃiord. Ecce qudntis modii turpiter iUuduMur quife fdpientes dppeUdi». Sed quid h£c intenebris pdtiuntur, putnnt poffé nefciri. ïftd enim omnid qued mdîis Cf turpibus muentu funt in oc^ culm, fdnih Ãdes Chriftidttd prodit Cf detexit: Prlt;egt; dicdtd enim fide confîderdntet, qui dudiebdnt quid boni Cf fdniliM» publice pronùtteretur, cotuleruntfeddfi-^ dem, occulta iUa inhonejh Cf turpid relinquentet, Cf quomodo per ignordntidm iÃtifî fint confidentef. Tune enim idmpridem omnes prope in hoc uertebdn^ tur error», CT idcirco fibi prudentes uidebdi»ur,quid qui reprebenderet, non erdt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^k4)âç[«4w omnes errdrent fub uno fà Udcis nomine idoldtriæ, umufquifi que tarnen iuxta mores fuos ordinauit Cf conuerfdtio-nem Cf culturdm, ut unuf error diuerfitatem hdberet ex turpitudine Cf conuerfdtioue duchrum, Denique fdcrd,qu£ fderd Liberi uoednt, inhonefla Cf udnifiimd funt, Cf plena furoris ; Difficile enim impuruf non irdcunduf eü. Denique ubique eum pridpo depiéhis inuenitur, cum quo 'mhonefir uiuebdt. Hoc modo funt Cfc£tcrd fdcrd eoru/m,fedutpofkrihis inuentionibus cdptrentur,fublilitdte Cf dfhilid fi(him e^l fdthdn£,qud* quam non fine illius confilio ifia inuentdfunt. Inuen^ tis tdnun fin^iUs, djfierfit qu£ddm frdfii^d per qu£ ÿliceret homines dd errorem. Pt fie fiflum efi, ut per trdducem dntiquitdtis commenddreturfiUdcid , crex« cufdretur turpis inuentio : Per confuetudinent enim coe^ pit non turpe uideri, quèd turpe erdt. Nam cum deit honefiantur dliqui, primi erubefeunt, pofkd bldndiente confuetudine, receditpudor mutdtd fi-onte, pr£eipue fi nwltos uidednttdles: Nlt;lt;)n quffius turpitudinis tune eü, quando hi qui nobiles dicuntur, dehoneflari uidentf tur, fiicile enim mitdtores inuenit honefiatd nobilitds. |
Si er^ idm porro pridem propter hoc prudentes fibi uidebdntur, quid cuifÅdd inuentio h£c diffiliccret, non erdt,nuncquiddei mifericordid mufirdtum eü^nus humanum , Cf decldrdtum crimen efife quôd pro leff credebdtur,fiultu/m dutem quôd putdbdtur prudentid infgt; uenturti,uel db hdc dppeüdttone ceffdre deberene, permdn nere nolentes in deteih crimine, cognofeentes nomen ft* piei»i£dfe dlienunelfe. Sed utdcÃdnt dd cumulum comfiÃtonis fu£ fiulticidm, in fiulticid deprehenfi uoednt fiituos, d quibus conuincuntur. Sedfidem noftrdm Cf poftcritdtem dccufdnt, in pr£ceptis dutem non negant nihtl poffe reprehendi, qui fidem nofirdm dccufdnt, non magis contrd nos, quam cotrd duéhrem noftrum fufeidt piumt. nos enim/hiltos, qui qudfi rei fà tu£ fidem de» derunus, iUum dutem menddeem Cf eirewmuentoremt neenoncf ntdlictofumprenuncidnt,qui fidem trddejt retper qudm deciperemur. Credentes er^prius non nosÃilte credidilfe probemus,deindecdufdm du^hris, cum in erore de^emus in quo nunc mdtient pd^nifi nullisuirtutum fignisdttrd^,fi nadisuerbisqu£fd* crduocdnt,perciperemus,prodelfe putdntes,nonqued diuinitds commendduerdt,fed quód uetus confetudo trdfi diderdt. In qud ( quód non Idtet ) diuerfis lüufi Mtti^ tdtibus ,nuüdm Jfiem fdlutis cognouitnus. Quid enim poterdt prodeffe res db hcminibi» inuentd / Vt dutem ddfidem deidccederemus, Cffiliumeius incdrndtumCf crucifixum crederemus, non uerbis fudfum eü nobis.fed rebus. Vidimus enim 'mortuos fufcitdtos , leprofos munddtos ) c£co nato oculos refiitutos, d£monid eieóid^ Cfpmul omnes infirmitdtes curdtds. Nunequando fiultifiufife iudicenuir, cum nudis uerbis credidimus, dut cum rebus { Sine dubio enim res dnte uerbd fiuiit: Quippecimtddresfignificdtidds 'muentdfint. Sier^ trdditionihumdn£ tutüd fuddenteuirtute,qu£dd tBuden dds mentes hominum inuentd eil, dem dedunus, quanto magis huic quam diuindm cf deificdm omnid figna qu£ deum inuocdnt, eonteftantur ? Nomie digne fiulti iua dicdremur,p uirtutibiis non crederemus, qui fermoni^ bus crediderdiTuis ? Nonne rdtiondbiliter improui^ di Cf 'mconfulti uocaremur,fi dduocdntem /fern non fe^ queremur, qui de]fierdtionifiterdmus obnoxij ? Si dus tem econtrd.ftultum eil quód creditur. Non enim rd^ tione fubfiflit deum hdbere filium, neque emortud Cf dififolutd corpord rurfus repdrdripcffedduitdm probdu uerint omnes P HILOSOPHI Cf feótarum inuentoreSf etidm p diuerfis diffiutdtionibus fe inuicem cofitnderent, nullus dd dlterum tranfiens ,quid unufquifque in quo 'mbutus fiierdt, permanebdt : Per id enim quod uerbd contrddiihonis obnoxid funt,nullus dlterum fuperdbdt. Non enim en» unde fe quifque uifhrem ofienderet, fei inuicem contrddichonibus feÃtiguues, minime dlter dl^ teri perfuadebdt. Kmc fà îlum efl,ut dei prouideiuid, cuius fenfus 'muefiigiri non poteH, pr£dicdtionts fu£ uir tutem ddiunffret,ut ueritdspr£dicdtionisuirtutistefii^ tnonio probdretur, ut qui uerbis contrddicerent,uirtuti^ bus non duderent. QU£ enim maiorpoterit efifettf? ftificdtio ueritatis, quam eil operdtio uirtutis Æ Si quis dUtem operd uirtutum deneget , dccufdns fcripturds, quomodo poteritfiultdm fidem noftrdm diceredenegms fcripturds ? Vbi enim fcriptum eil de Chrifio,quódfiiâ lius deicredendus eil, eodein loco uirtus teftis inuenitur. £tfi cuidbfurdum uidetur leffnti Chriftum deifilium crucifixum, reuoluat, Cf inueniet refurrexifife eum à mortuis Cf intelligat nonociofeeum mortuum efife,nedi que inuitum qui potuit refurffre,fed efife myfierium. Quicunque er^ eil ille, dut tacebitde cruce,quid fi di^ xeritftultdm crucem, nonpoterit fliiltdin dicererefur^ reHionem, excufdt enim refurreiho crucem : Aut fi U 3t locutus |
Q_V AESTI ON VM iocutut fùerit de cruce, non.potm'tnegire prouidemidm tffeinea,(jMm uidet tefUnwniorrfurre^honisfirmAri. Aututruficjue enim itccipitur,dut ulrun^ue refiUiti/r, ut qui non deftndct nec dudeatdccufure. Coudre dUtt tern crucifix fe ptrmiferit, cogndfis myflvrium refer^i^ ïöiian,,o lundum eÃ, Uiortem dutem hdnc ifiantum comment dduit ut cldrificdri fe per earn tefldtut fît. HdttK^ dit : Potefhitem hdbeo ponendidnimam, amp;nbsp;poteftdtem bdko it erum fumnundi edm. îüott er^ codélus eâ inori,quid pote/htem hdbuit O' ifîori Cf refurgre. lîdncquidbnuit,nonpoteritdiciere uiolenter lüinwr^ temilldtdm : Si enim i/km negtt,nec imrtuum iOum pûterit djfîeuerdrc ,quid hoc lUic continetur ubimor^ ti trdditui leÿtur. Nenw fnim ex fuperioribut po» flrnnd,dut ex poflremis fuperiordcondemndt,quid con trarium non eR quod unim corporii eib. De twor«* tuisdutemquà d refirent ,dolodicunt fîiiltum crede^ fe f quot;Vident enim excmpld quibut credibile iudicetur. Omindeuim fîtntnA ufîhus neceffdrid ,nifî refolutdfîifi erint ,rtndfci rurfut nenpoterunt. Si hoc in mundo heminum cdufddcut decreuit, cur lUorum ipforum cor^ poributfî hoc pricftiturut creddtur, puhum putdtur f l^ifî quid ipffîiilti funt, quid dco non ddnt qudm poteïl mundut uirtutem, cum ff/hrum nunc ufque dppdredt u/inbrd, quid idm tempus non eÃfîcienddrum uirtMum. initio enim Ãeri oportuitiut fernen Ãdei per hdnc crefi wcHffWH foceret: Tdmen Cfmododectncnid ncnüitdtd cruce Chrijhterrentur, cr fi impenfîus fîdtgt;fù^Murj 'cr dij pd^norum fîirmidine Cf metu ncmindtic cructs rejfonfd ddre non pejfunt. Si opprobrium eft mort Chrijii, qudre terrori eà ? Rer enw« quie ex crimtne uenit-, non bmcri debet, fed contemni. Qnis enhn tif â¢mcdt hominem pro crimine fuo cecifum ? Autfîinno» cens liierit,dmeri tdmen non pcteft,fed doleri, ltdque nifi fentirent dlt;emonid uel dij pd^.norum Sdcrdmcmo effe crucem Chrifii, nomine.td ed non terrereneur, Cf ut expriÃius dicdm,nifî rei effent, non t.merent : Hi et^ enim omnes qui expdrtedidboli funt,confenferuntin tnortem Chn/h, Vnde ctmdh ditnwnid fîue dij tium^ nomindtacruce Chrifîi, terr ore ccncutiuntur. Gmnis enim qui in dlicuiut innoceniis morte reut efi, cum nomen eius fùerit memordtum, dtnor dpprehendit cor eius : R ecorddtione enim hdbitd deliôii reum fe ui^ det : Qudnto mugis ditmonid ,uel dij gentium qui rei funt necis domini Cf fdludtoris mundi. Sed pdgtni dntiquitdtis edufd uerum frtenerecontendunt : Quid quóddnterius eil inqutumt, fîlfum effenon pote/l i Qu)fîdntiquitdsdutuetus confuetudo priciudicet ueri^ tdti. nbsp;nbsp;Voffent enim homicidte, dui molies, dut ddulteri
uel c^etericriminofîper hoc iUicitd fuddefindere,quid .dntiqud funt, CJ db ipfo mundiinitio coeptd ^cum hinc tndgis inteUt^edeberent errorem fuum, quid quèdre^ prehenfîbik eâ Cfturpt eft ^ mule ne^tum probdtur^
VETE. ET NO. TEST.
quod dutem honefîiim Cf ftnilum eSl, digne colituf. Nec poffiturpe Cf reprehenfibile dnte fîéîumeffeho^ neflum Cf irreprehenfîbile. T.t dd extremum pdgai» norum trdditio effidb hemine inuentd, negtri non po^ teü,quiadutem ncflrd lex ddeo ddtd eü,euidens res eil, Jn morte enim dppdruit mditjbs dei ddddnddm legem homtnibus ut Cf hincfides poÃit hdberi, Primo Ãt fîgrutmultd if prodigdÃih in Aegypto, quod ho diequoque libri te/hnturd. Ptolemito recendittm^ib» liothecd Alexdiidrind. Sic ergo leg:m dignAtus eft ddre,ut nemo dmbigeret deum effe qui trddidit. Pdldnt enimCf mdnifèfkuifdeü omnibus ntdiejhs dei,tdnta filtre Cf terrore, ut etidm prieter eum nemo dlius de» iKcrederetur,Cf quodiubebdt omni obferudtionedig» num hdberetur, quot;Et ut omnid detfîcee rdtioni conue» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t
nidnt, infficidtur trdditd lex ,fî quid in ipfd iniufhim,à quid mhonefîiimjfî quid ridiculoffm ,fîcoportuit innc^ tefcerCinon ut in dngulo per impcfîurdm dppareret quie cldudinon pcte^,neque inffeculo ubi dUud eüqudm cernitur operdnte iüecebrofdfà üdcid, neque ed ferudndet celdret, quæ proptered quôd inhonefld effentin tenebris
^erentur, Cum enim unius dei notieid oblitterdtd effet in mundo,confuetudinem delinquendi^uidnwndd^ cium ueldmen pnefliterdt ueritdti, démens Cfmiferi» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
cors deus, nolens opus fwim perditioni cbnoxium fieri, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
uifîtdre dignAtus eil genus humAnum: hlonfîcdppd^ rens fîcut hi qui folfo dij dppeBdri uoluerunt, fed peut eP ueritds dei, itd fe mAnifîftauit, ut errorem ddimeret, qui folforum dcorum priedicdtione mundi fenfum cor» ruperdt. nbsp;nbsp;quot;Denique fuprd fexcentd nulid hominum e*
greffd de Aegypto, uidentes Cf cogiiofcentes domirutm hune effe fuper omnesexdppdrentid ineffdbilis glorite, proxintAre dd eum timuerdnt, fed longe curuAto gr«« eutn ddorduerunt. Pofkd profequentibus dlijs fîg^ nis, tdm iHis qu£ facit in de fera, qudm qute faecerdtin Aegjtpto, in omnibus mirdbiltbus mAnififlatus eP urnes effe deus. Hxc omnibus propeinnotucrunt lin^iis, htec uicinis gemibus terrori fùerwit : Quidtdleindijs nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f
gentium i Cui ^icui populo gloridmfîuinoflendc^ runtl Q«lt;c fîgUA dut uirtutes dd diuinitdtis fu^ te» ffimonium facerunt ; Vbi uel quAndo heuâ probdn^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;|
tur ? Sed irrdtioHAle uulÿts, dut dppdrentes umbrdf, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
dut fîtmddcrd mortuorum ut deos côlerecæperunt, que res in confuetudinem uetu/htis deduikt,drbitrdtur rdti» onisfîbi ueritdtem poffe defindi ,fum ueritdtis rdtio non ex confuetudino, quteeP ex uetuftdte Jedexdeofît qui non uetu/htedeus pre^tur, fedteternitdte. Qudm» obrem fides nonÅptd res, fed fine initio eP : l»i de«« enim credere, neftrum incipere eP : Ndm quôdcredi*
tur, lt;eternitm (il. Qut modo er^ amerioros feputf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
tdnt pAgini, quentAm quôdcolti^t,poii deum eP i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(
Kunquid non opus pop opificem eP i cofunt op(rd, ncs cpifîc(tn ; )tlicrri(turdm,nof creatortm.
Certedeui
|
LIB ER Cffit detM fcecit nuindum, Gquot; d. fe noticidm fudm v^n oflvndit Æ Aut foecit hominem, O' noluit feabeo co^ k ({uem fmit i fed dbfurdum eil. Ydihis er^ homo cae^ pit uenerdrifwim conditorem,lt;}ui!i dignum eH, O' au^ ft hoc excfÿt. Quod cum per de/ididtn hominim dboks Uâfjet,reparAuit iflud dcui t Abrahd,ut cognitio dei fuerdtinAdam, inciperetrurfum m Abrdhdm,utdbeo grmrt, /«âj eiM cognitione educdrentur, O' per trdducent non dtficeret,neijue dec/Jet (jui coleret deu,dduocdtif etui extere genus hominibusddi/hmdeicognitioncm. Qui cognofcit,fub initio eil, qui dutë cognofcitur, fupra. âwitium eil.Qud i^tur rdtione pdgtni leQ'm jïidm dntedi cunt fuilJc qium noflrdm ? Si' mundut dnte dcum eil, Ab(it,Ãc po.wt O'pd^nitdf dnteponi ChrijHdnitdti, ïlt;cmo nuretur de nomine Cbrijlidniatis : Eà enim cole^ re unii deum in myflerio triniatis. Quódfi nomë Chri^ (h puatur ex Chrifrndte,nomini^ tarnen ratio ante Chrif ma eil. A pud maiores enim noftros qui in reges un^bdit I tur,Chri/huocdbamur,habentes ima^nem Chrijliuenif turi.qui natut de deo patre in regem non immerito Chri^ flus dppelldtur,qui quod ijUs Crifmd,iTli dedit natiuitas, quem qudmdiu ignorant pa^ni,reprobdnt : C»»« autem cognouerint,diltgen(iuf excolunt^udentes,quid de md lo tranÃeruntdd bonum. Qui enim in re tdm friuold et 'tneptapertinaces fùerunt,qudnKgt; Ãrtiores O'uahcmenif (low erunt cognia ueritate. Qualis erg) Chriflus note fier eil,qai cum nefeitur, oditur, cum cognofcitur,dmd» (ur. Nam omnis malut cum nefcitur,amdtus,cognitut, oditur: Quinti retro oderunt Chri/liim,qui nucamanti Qupt qui dolent odifjè, quad nefeierant i Imprudentii enim eA odiffi,quà i nefcidt,quid probdndum eil,dn odio dignA Ãt res. E)eniquequihod:edduerfantur,in craflino delindent,pcenitentidm agmtes,tdrde fecognoui(fequôd uerum eil. Quà d fiodiodignAres fieejfit,dutaliquid hdberet fiillacie,quotidieex Chrifiianis fièrent pagani. Porto itKfcm, quoniam htccueritas eil, quotidie omniho rd fine mternufiione deferentes louem, inter quos Sophb fie O' nobiles mundi,quieum dcum confifii erant, con^ fùgunt ad Chrifijim, cui eil honor O' gloria in fieculos rum fiecula. De fato,quomodo pcrm'ciolfima fit Chri ftianis artis Mathefeos obferuatio amp; cura. Qiiaes ftio. CXV. Nihil tdm contra Chriffianos,qudm fi arti ^Uthe^ fees abhibeant curam : Htec enim inimica dino^ fcitur deile^.sienm nafeuntur qui mali fint,O' econtra qui boni fint, fi-uflra lex data dicitur, O' non folum hac, fed O' iniufiiis habebitur le^flator. Quienim le^data (omt homines contra id quod nAtifunt ficere, feiens non pofie imtare natur am, ad hoc utique Itffm uidetur deigt; di/fe,ut haberetoccafionem,qM crudeliatem fuamde hominis fatiaret, Vt quid etum prohiba^ quod |
V N V sJ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cx'xvn feit auerti non poffie ? Aut quemadmodum damnat ho» minem qui non fcecit quod fiicere non potuit Æ Si autent iniufiumuideturÃut eil)quiaiftuddedeo fentirenefà i» rium e{l,reâc O' falutdri ratione le^m dedit, fcics pofigt; fe hominem continere fe ab eo quod prohibet lex. Erg» quia iufie le^m dedit,non eR utique iniquuscum uind:ifi cat. nbsp;nbsp;itaquefi leg dei fides commodanda eil, quia iu» fie probatur data ars tJlathefeos » euitanda O' figenda eR : Hane enim aftutia O' fubtilitas inuenit diaboli. Qwaenimaperte repugnarenon audetauihri,terg^ uerfatione id agt,ut O' deo 'tniuriam fiiciat,Oâ hominent leg inimicum confiituens mortetnulélctfecunda. Qtii erg)auihritati cedit. O' fiihnn eius retraihtri mû rium ducit, leg ab iüo date obtempérât, die ncékque fiudijs eius infifiens, nee aliquid aduerfum rcfigt;icit, non dubitans, quia potens eR hemo pra-eepta eins feruaa re. nbsp;nbsp;Ham hi quipeceare g:Ãitnt, occafiones quterunt quemodo peccata fudafeÃciant aliéna , ut dum naturlt;e quafiimputanda peceata fint, immunis tfifeäpana ui» deatur peccator. nbsp;Hoc propofitum komm eR, qui de* /fieratione promifife Ãturic uitiC , priffenti defiderant fiui uoluptate. nbsp;nbsp;At hi quifreti fiducia fi.dei ,/fiemÃtu* rorum expectant,hoc implere contendunt, quód in pri^ mordio renafcibilitatis pollicitifunt,utabrenunciarent pompis O'uoluptatibiis fathang. Quanta ei-gi fub^ tiiitatc ufuseR fathanas,utpromptioremhoHi.nem ad, peccandum Ãceret,per quód inuidi£ fu£ expleret nequi* tiam. Dum enim audit fie fe natum effe ut peceet. O' deum non ignorât ejje iuÃÃimum,credit fe impune pec* care, quia qui iuftus eR iudex, non dam nat eum qui im^ perante natura peceauit. Hec quidem eius peccatum dicendum eR, quód aliui cegt per tüum ; Sic dec£ptiK eR homo, peccatis en'tm prefifus ÃRus eR morti obno» xius. Igtur coUit omne hominis bonum qui toUit O' malum. Si enim peccator non habet poenam, nee iu* fins coronam, ut quid laudantur boni O' reprehendum* tur mali ? Si enimhuius nature eR ut peccare non pofi^ fit, quid laudas 'm iüo quad non eR eius ? Et ut quid cendemnas iitpeccatore deliihim, cum feias non eius efife quoipeccati Quidnifi'minflits eritquibenumlaudat O'malum accu fat t Si flrtedicatur econtra: Eonata naturam tn komme lauio,^ ma'.am condemno,quia ZT uinum bonum laudatur,cum per naturam bonum fit,O' malum recufatur cum iüui eeque natura O'hoc prefiet. Si ita effet, nihil erit reprehenfiotiis caufa, utfic lauda* retur iuflus, nec corona dignus iudicaretur : Heque its, accufaretur 'miuflits,ut pÅna digtuis diceretur. nbsp;nbsp;For* ro autem O in prefenti O' mfiituro iuflos remitnerari feimusO' legmus, O' iniuflos pcenis fubditos concret mari, quód iniuflum utique uideretur ,fi ifit quinaturce fu£ rem g:fferat, igne ultore poenas patrretur ,aut alius quitque naturefue rem exequitur pramijs ajficeretur, Si autem laudandus cR bonus,quia quód naturic fue erat u 3 |
Q_V AESTI ON VM VETE. ET NO. TEST.
|
lacob.x Luc. )9 Ephe, z fadt,ldudiiri debet Cfâ nrahtt ^uia nbsp;nbsp;ij^fcÃmih'ter ^uod ndtur,e fu£ erdtffÃit ,utwni(fquif(jueperminens 'meo Ãäus e{b, Idudetur. Qu^id.pin quofréhis eümanens uitupcrdbilis hdbetur, au^terem an^t uituperdfio, qui tdlcin n^fci ficit qui di/Ãlicerü. lt;^ôd à iure remuff nerdnduf eil iuflus, Cf condemnandui iniufhis, idm non ndtune refjgt;ondetur,fed uoluntdti, quid naturdliberd eib, uoïwttd^ dut in eduÃd Oil, q; fetiÃbui dcceÃmpdtitur Cf receÃ'MyUt iniuflin uidoK corondri iuÃiinitfe dutem ddmv.driÃbiimputet, quiccittrdle^m fenÃbwtredens iUdlum Ãcecit cum potuit Ãcere benum. tJunquid pcteti rit dccufdri fol,quid urit,dut dqud,quid inÃi^ddt t Aut tuinquid remitncrdndd eR dqud, quidÃti dfÃähs hemis nes recredt, uel prtctnià dfftcietur fol quid reÃeit'homi^ neicdlore fuopoü fii^s ? Quodetiint ndtur£Ãueeil Ãciunt,wtde nec ddmndntur nec Iduddiitur : Aliud enim Ãcere nefeiunt. Sed quojvdm itd non eil ut dÃimdnt Ãcl^ Idrum Ifcculdtore5,rdtio achm probdt. tiemo enimin^ ueniri poteilqui bencÃ.cidt femper,dut mdle.Tunc enim uiderekir Ãc ndtw ut bene d^retà irreprehenÃbiln per nuneret, nbsp;nbsp;ia digme dÃjndretur ut eÃetmdluf à into dunret utmdleÃceret femper. At cum cf ilium quem ionum putdt ndtum, dliquotiens iiidedi nuledÿ:re , cr hunc quem indium ndtum dicis,ncimunqiidm cerndf cere bonum, quomodo hoc uei-um probdf, ut mdlut,nid9 Ã;« Ãt, Cf bonus bonus,nià quid hoc ntdgis certiÃimum eil, quid ubi dnimum quis dederit, in eoproficit ? Nifln Cfcduf£ funt qu£ generdnt pdccdui, ut dut inuidid quis litifftdutinimicusexifldt. lllddutetKqu£dlegeprobis ben{ur,non Pdldm nequemdniÃfle,fed occulteddnütji tunt, c^udrel Quidnià reuerenturlegem: Sinuelt;: ro itd utdiÃerunt dd hoc ndti effent ut mdle facerent non qu£rercnt Idhbuld nequtdliqudm le^ reuerentidm exhia berent, fed pdÃim ed facerent que cogeret naturd. Sed cum uidcds procurdri pecedtis, Cf exc^ntri ut poÃint Idtenter ddmitti, Cflccdenimcfpei-fondse^tetnpord eligiintut mdli propoÃtiimplednt uoluntdtem. Simi^ liinodo etidm Ixnü iudicio quoddm Cf bond operd fud, difeernunt, ut pro tempore Cf edufd dlicuitu bonum fu^ um diÃribudnt. Quod utique non idin ndtiir£ putdndum eil, fed qu£ in ndttird rft uohmtdti. si dutem ndturdle effet, ceffdret iudicium. Ndmà rem plenius difeutidmus, qui nunc iufti ftmt, iniuÃos illos prias ÃtiÃfe oÃendemus , ddtd dutem operd tmmutdti fwnt. ïpfe ctenim Abrdhdm per fidem iuÃificdtus len gitur. Ante er^ non fait : Quippe cum pdtrefuo duce idold coluiffe inteHigdtur. nbsp;nbsp;Et ^dcheus utique cui |
po^U'Ul^.remuitdm tefamonium prehtbet dominus. Et tti« eleihonis , qui iÃudetidmfatctur dicens: Prd» mus Cf nos ndturd Ãlij ir£ Ãcut Cf c£teri, quid cedit uoluntds pro ndturd. Ex uolumtdte enim quis iudi:^ cdturtnonexiidtuTd. Sine dubio cfomnes Martyres^ Cf iufaÃcdti font boni, quid non Ãdeles ndti, fed rendit Ãmt. Et qudntos feimus turpis uit£faiffe CSquot; protbâ ^s cultores luxuri£ , qui nunc ccntininees Cf fainfi ih fumt. Accedente en'm timore dei, uimuntur uitid qu£ prias domindbdntur, Qudntum dUtem poÃit timor legs, hbic dduertdmus. Ante lulidni edióhm, mulieres uiros fuos dimittere ncquibdnt. Acc£ptd dutem poteflite ,c£perunt facere quod prias facere non poterdnt. Coeperunt enim quotidic uiros fuos li^ anter dimittere. nbsp;nbsp;Vbi Idtuit fadum tdni is temporibus ? Timore credo legis occultdbdt fe ? iVud dutem que^ modofubintrduit quodtrididit l\oyfest Dormà nti-* bus credo fatis : Tdntd enim trdditd funt iliis ferudn* dd, Cf tdlid qudlid nuUd ÿ:ns hdbctpr£crptd. Et ne hoc dliquis ddpldgm coeli refarendum putet, in omntm propeerbem di/ferà monddtd legs fH£ euÃodiunt. H£c pr£ceptd. contrd fatd funt. Non enim farte fa» erunt tribus milibus^ dnnis Cf fuprd. à conÃitutione mundi : Poflvd dutem ddtd,permanent ufqueddû nem. nbsp;Quod ergi tot milibus dnnis non fait, quomodo coepit ? SteHarum enim cur fus d. confatuticne mon» di e{l. Et quid illud eil ,ut cum tdntd multitudo ïu^ d£orum Ãt per totum nMudum, nemo immutetur ex his utÃdtffntilis,cum uidedinusex Fdginis licet rdro û eri lud£os l Ecce quantum pertinet dd ritum Jud£» orum, exclufumeüfdäum , quid Cf extra faaum efa fe caperwnt, Cf ht eo perma nent. nbsp;nbsp;Quid uidetur de Sodomd Cf Gomorrd,quorumqud,Usfaaitexitas,ums diéh obtutibus ddideet ? Sic fait,ut omnes Ãmreitie mfdm{£ iiÃgt;erÃ,diuino igneconfumertntur. In tdclyfmo omnes unius fdti fuerunt, utomnesuna mor tc Cf eodem tempore cunbh périrent, exc£ptd domo Cent.ff Gctuf.tr Exodi 14 Noe. Et cmnis exercitus Phdrdonis uno deereto ddmndtus dicitur,ut mcaptus error Sidihefeos uhtdi» cetur,quid demerà fwnt ht R «fcro Mdri cum fuo reg:. Et dlid qudntd exmpldÃmt qu£ pr£termittinuis, quit dd fdtiffd^onem fafÃciunt duoexcmpld,qudntomd^ gis tot myflerid* Ndm Cf (ar.{l£ gutes diuerfèt hdbent hifatutd : Et qpótï dlibi licet,hic non licet: Etdterwm : quod hic licet, dlibi non licet. Hicenim in urbe Romd Cf finibas eius , qu£ fderdtiÃma dp^^ KUtKf pelldtur : licet nailicribus uiros fuos dimittere , cum edutum Ãt in lege diuind : ut ne uiri quidem hdc po» teÃdte uterentur : exc£ptd firm'cdtionis edufd, Ecce fw bdc re Meliores fwnt Edrbdri gt;nbsp;quod Cf hoc ferudri peÃe non impoÃibile eil, quid prias Ãr» udtum docetur. mutdtum eft erg) fdtum, quidcae» pit Heere quod diue prohihitum erat. Et Eimu^ chos in regno Romdno fieri non licet , dpud dlio$ licet, quid dUtein Cf hicpofÃent fieri ht dbfeonfo lin cittim eR. NiOn fdtum licet occulte probdtur,à du» tem cejÃdret timor publice fieret. nbsp;nbsp;Metas er^ pro» btbrtfd,» |
LIBER. VN VS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CXXVm
|
hïbftfiitnm, uincitur mimfî c^uoduuîtfMere non fidt. Et Perf£ mulitrum more indurés httbendefuod hie inho^ nejium CTiUieitum efl. Quid dutem cr hie fieri poÃil, atteÃdntur dntiÃites ntdtris qu£ dppelldtur Mdgm ,Et reuerd mdgndfdttfed meretrix,fed in eo diftdt,quid ifti cynedi funt,iÃiuiri.Etquiddicimus ? In omni orbe ter=â rdrumhifeli hocÃitonofcuntur,ut dbfeià in mulieres trdnsformenturtG^ in toto mundo iÃi pduculi inuenidn^ tur quos conÃdt minis circumueniri,^^ promiÃis pr£^ tnijs dd hune dolorem dedecuscogi,SidUtem ddhoc ndti effent,non cogerentur.Eerfe lieitumhdbentcumÃ-lidbus fuis conuenire,quod er hic fieri poffe oflendicur per id quod d quibufddm fdflum probdtur. Sed quid uin-^^ didd interuenit er metu correptifunt ne fdcerent,quod poteH fieri,fed nonlicet. Omneenim quod prohibetur, ideo prohibetur,ne quid potefl fieri fidt. Si dutem fdti eà fet,non po/fit fieri neq; prohiberetur. Ndmfi non effet fèdti er prohibcreturpo)fefieri,quodfatinon eà fîgnh ficdretur,Et qu£ prudentii eà prohibere quod non po^ teà fieri ? AtÃaliquis prohibedt,nequisdeurbe Komd. Kd trdnfuokt in Hifpdnium, diit ne quis bumeris mon^ tem trdnsÃrdt.âlEi dutem qu£ poffunt fiert cum non de» tgt;ednt,prohibentur.Mos Mdurorumefl ut indurés etidm MI ndribiis hdbedntfaeminlt;e,E!unquidfdti eà f Si feste eà fet,huc trdnsldtipc mdnerent,quid fi Ãtum rR,un:âfquif g; fecii hdbet frtu fiium. Sed quid nontà fdti,on!nes inde uanentes,hic immutdrttur,uidentes turpe iÃic uideri qdâ iüic decorum putdtur.Certedpudomnes gentes nume» rus,numerus eÃ,terrd,terrd eÃ,er dqud,dqud eÃ, er d» ertder eÃ,er ignis,ignis eÃ, ^^unquidpoteÃdlicubi re» peririterrdqu£ncndridd fit,dut,der qui pdlpdbilisfit, MMt dqui qu£ nofluxd et Ãigidd fit,uel ignis quifi'igic'us fiti Sicubiqi lupiter,iupitereÃ,er Sdturnus, Sdturnus eÃjCrVenus,Venus efl, Eodem modo eTÅterdÃgnd. Ars enim iÃd und rdtione trdéldtur ubiq;. Sed quid dpud omnes gentes inÃitutd mdnent,non fdtoru rdtionc,qu£ ubiqi nndeÃficuttrd{ldnt,fedhominum excogitdttone quiUbet qui primus hdbitus eil dpud fuos,quod rdtione dignum uifum eÃ,erdptum decoriÃdtuitquibus pr£e» rdt : indf undqueq; regio uel gens propridm hdbet qu£ feruet. Sicut Solon CT Lycurgus multdÃdtueruns,qu£ d gr£cis legis more ferudrentur,qu£ pduldtim deficicn» teregnoeorumoblitterdtdfunt. Ndmregibus lud£o» rumul£pldcueruntdd fcÃum,Komdnorum dutem non mul£,fed equi,Gdrdmdntum dutem ,qui fuprd Tripolim AÃorum funt regibus,tduri pldcuerunt ddÃffum. Per» fdrum uero reges u£hiculis firuntur,Ndmueteres reges Perfdrum,nec uidebdntur d populis. Et reges Mddidn cd melis deletüdnturdd feffum,ttd uteTcoUo eorum dureis exornentur torquibus. Et per Afiicdm dfinis mdgis utlant infidere quum equts.Cumomnid ubiq fint,non tdmen omnid omnibus grdtiofd funt,quid unufquifq^ eli» git quod mdgis dpud iÃum habedt grdtidm.Ndm CT no» bifipps diuerfd uoluntds eÃ, er in ueÃibus, er in cibis, er in c£tero ufuetin tpfd fententid. Quod ni-fdti dicdnt qui multorum diuerft dfferunt fitd,h£c res probdt.qw'd pequenter mutdtur in nobis uoluntds. Qjsod er, 'm diit dmduimus,poÃeddifplicet, QT diligereinctpimusquod prius libenter non hdbu 'mus,er ÃHd confuetud ne im » mutdti mdnemus. Ordinem dutempc dicunt lt;ffefdtj» rum.utptquid quibuseÃ'icidnt temporibus per in erudl Id recurrentid dd priÃina,utputd quodfiodie Ãciunc,ite» rumfdcidnt poà tempus,I^on enim 'm uno dicuiwur md» nere. Eldmper difciplindm nbsp;nbsp;confuetudinem uincun» |
tur. Mulieribus etenim 'R.omdnorum multis temporibus u'mi ufus incognitus fiiit. Hifciplind enimfdild confue tudineconfirmduit fenfum fiMm,ut retineret quod pro» deffedidicerdt,Eiuquid iüis tanporibus hxcfdtdfiierunt er poÃed mortud funt ut ceffdret res bené muentd ? Sed non fdtd h£c,feddifciplind inuenerdt,Atubireceffivm eà lt;iconfuetudine,perijtdifciplind. Etuctcres Korndno» rum tdnt£ continenti£fiierunt,ut etidm obldtd munerd refiitdrent,bondm fdindm diuitids drbitrdntes,er uirtu» tem uoluptdtibus pr£ponentes,er his fdtis fucefpim eÃ^ dut obierunt,fed non fdti fidt, fed difciplin£ qu£ etidm i» ppus fdti p£ddgogus eÃ,Qupmodo enim poffctfdti effe quod neq dnte tempus hdbuit,uec nunc hdbet f Et quids nefiio ut quid tdntdm inuiddfdto fdcidnt,ut 'm omnibus grftis ipfum dicaiit dniloreni cumpt er nonpt.Vbient dtfciphndeÃ,ncn eÃ,erubiconfi(etudo eil,non eÃ, er ubicdfusffl,noneÃ,ubidutemuidetur effe,timore legis uinc itur,rt libido enim metu compefeitur, er quxÃus pe cunix propter deupromerendum repudiaturtln hdeer go pdrtenegdri non poteÃ,qHid non poteà non effe qtf uincitur,er tdmen reilepoteÃdici,er ineoipfo non tf» fe quid cdret dufloritdte quod uincitur. itdq- dei lege qui fequitur, er confuetudinem tenet bon£ uit£, huic cedunt omnid qu£ dicunturfiitd.Tdntum enim poteà confuetu-» do ut etidm beÃids mitiget,Igt;Idm mdle uiuere uolentes ip p pbifdtd conÃituunt.Perluxuridm enim er uolnptd» temfitmtemperantid er inquietudo,qu£ pdrit iriconti» nentidm er irdcundidm.Et feientesiÃudpoenddignum, ut immunes fe fdcidnt,pudorem pdÃt fdtis dfcribunt,cum de hdc re cogitdntibus ddiutorium freidnt d£mones,quia er hocÃdtuunt,ut mdle cogitdntibus tribudnt effeilum, iflosfdtd dppelldnt,non intelligentes quid funt hominis mimici:üdmp per fenfusnonfubintrdrent peccdtd dd dnimdm,fed deintus ndfcerentur,reileomnequoddelin» quiturfdtorum effeuideretur.Cudutëuidediit per uifum erduditum er per reliques fenfus nd fei concupifeien» tidm peccdtorum,ddiuudntibus mimicis[qudfuggeffe» runt fdciendum quod contrdrium eÃ, er non putdtur qudmdiufidt. Dulce enim uideturcumfit, dutdntequitm fidt,perÃ{lu dut dppdret effe drndrii qdâ fdtis imputdnt. Quid dutem poteà uinci hinc dduertimiis,Cogitdntibus etenim nobis er de dliqud re foUieitis,plent mimici er » 4 conquiefeit |
Q_VAESTIOMVM VETERIS ÃT NOVï TESTAMENTI.
|
ebn^uitfcit libido,No» emm polfunt fuggerere occupas tis nobis, t^unquidaliquis ad aliquant rem alicuidedito aliud fuggerit f Non facit, fcüns aut fe non audiri autos poriari qua/i importune fuggerentè,}ta O'inimici quos conftateffe demones,hi funt enim dij paganorum,qui fi uiderintdiuinis rebus nos occupatof,non fe ingeruntad contraria (uggcrenda,fed in ittpdijs fun{,quarentes ocs cafîonem qua feingerant. Munimenta ergo funt animos rum,meditdtio aÃidua legis üei O' operatio,quiaà octo fas nos uiderintà rebus diuinis,excitantur ad foUicitans dos nos.lpà enim funt quipercarnem O' fanguincm fes minant ccncupifcentias.Quamuis enim habeat caro pro priummotumoriginisfuie,quianoneil ociofa carnalis D{n,ôiors tfà tiuitas,tamen inhacrcacciditadnecein hominum ad aiuttûtn. iutoriumdamonum. 'Diuerfaenimfuntd£monia,0'di fparemhabentiauoluntatem. Quidamenimfunt, qult;e cum perturbant animos,eliduM corpora, Qjitedamuero admifccntia fe fanguini,générant animis deÃderia, Alia dutein cordt hominis fe copulantia,fuggerunt cum blans dicijs contraria,Nonnulla autem funt.qut fola corpora Lac»,} obiigantinfirmitatibus, SicutO'iHamÃliamAbrah^, quam deminus curauit. Hf c omnia ignorantes pagani, Ãtum appellant,cum diuerfe Ãnt caulÃe,O' iÃaab mis micis procurentur,ut quacunq^ ex cauffa irritetur homo O'fubijciaturpaÃiontbus.Sed fatum bonum appellant, ctim bene temperataÃm corpora aut affabilitate coms mendantur,habentia gratiam quandam. Malum autè Ãs tMneÃeÃpluscalorishabeant,authumoris,autà quis non Ãtafperfus gratia, fed magis ad detrimenta parafus quos infirtunatos uocant.Fac uera (Ãfe-Vidtmus ent hiec ttiam in animalibus ut plus habeant caloris,fed animalia non funt rationalia Ãcuthomo,ut poÃint adhibita cura corpus fuum tcmperare.ldeo tnim imperator eà corpos risanimus,utgubernetillud retinaculis legis dtuinae. Ea tnim qult;eÃue impulfu carnis,Ãue ab itiimico fuggerus tur,non effe utilia lex oflendit diuina, Quam ideo adius torio dedit deus,ut diäantem mimicum mala quaà bona refpicientes legis pracepta,iUum inteUigamus tffe fedus ilorem,quia aliud fuadet quam docet lex. Sic ergoÃlt;es naturcorpus,utquiaÃruet,minusillideturO'a delitifS retincatur. Sicut enim corpus fibricitans à aedpit efcam autpotum,mcrefiitillicalor,ita O' huiufmodi corpora qu£ fanguinis firuore uruntur uahementius exardefièt, niÃfùerint gubernata. Igni enim Ãdeefl efca,fopitur. Animi eftducere corpus. Si aute,n dimiferit tUud ut f* lt;tt quo uultjpriccipitabit ipfum,Ãcut equus firiofus nes gligentem fefforem. Et quia corporis Ãeruor plus exar defcit,agentibusinimicisad decæptionem animæ, quia non corpus deÃderat,fed calore fuo generat animic defi* Sphe. f ÃderiaÃdeinoflri aÃiÃentia imploranda eà adiutelam ut prohibeat eos,quia non cà nobis cottudatio aduerfus carnem O' fangutnem,fid aduerfus prinicipes O' potes fiâtes,quibus amotis^ile erit carnis O' fanguinis mo» turncomprimere.Extinguitur enimincendium à defit materia per quam urat. lUis autem eueniunt qu£ amas thematicis dicuntur,qui creduntfuturum quod dicunt. ⢠JÃud enim agttur fubtilitatedlt;tmoniorum,ut ea efficiane qua antiftites iUoru dtxerunt fùtura.ne fà lfi detedi ere» dantur. Circa eos uero qui refponÃoni lÃorum non com» modantfidem,non prteualet effeilus eorum,quia neg; is pà tantum intenti funt ut fatisfiiciant eis quiiHis non era dunt:Neg; patiturdeusfacere lUos per quod feducuntur fidentes de deo O'non credentes diabolo. Omnia enim ficdeusvnfiituit,utfecundum ustiufiuiufg; Ãdceucniat ut arbitrium liberum maneat uoluntatis, ac per hoc qui deo credit ad auxiliu eius confiigiens ,nihil ei preualere poterit,certusefi.Eft en'm mpoteftateeiusejfiquieÃxs cit,Oâ non audet contra eum quern uidet deum commus nem habere propitium. Certe foecit deus mundum,O'fcs lem O ftellas creauit.confiituens eis cur fus quibus gus bernatur genus humanum,nunquid non habet poteftasi tern imper are iUis utaliquando aliud ficiantqu'am decre turn habent ? Sic enim ea condidit ut uoluntatieius fubias ceant. Tune demum curfus decretus exequuntur,fi aliud minimeÃierit prieceptum,utà rogatus ab his fiierit qui busminiftrant perid quod aut imporfunitate pluuiæ, aut nimia ficcitate fieriles fruâus appareant,iubcat tem perari tempus,autà forte utaffolct,irato deo uiuant ho mines,dum per luxuriant O' uanitatem cberratttes non fà iiumt quod placetdeo,diutiÃima fufpenfum pluuia, ut fidum legimus fub Kelia O' Vielifa:o,fimen excitet fus per terram,fatifiddioneg; placaius annuat ut imbres ir rigent arid.^m. Eodc eni modo moderatio m udi efiutim perium feculare. Quomodo enim quidam preÃt à redos ribus prcuinciaru, ad auxiliu imperator urn deeurrut ut erigantur,ita O homines à aduerfa fibi uiderint tempos ra,fupplices fe prtebentdeo,in cuius potefiate funt cmnût Sed hoc mathematic is uon uidetur. Aliud enim inqiuune fiere nonpojfe quam ut fydera décrétas Ãbi im pleat eau fi» jas,O' neg; rcuocari neg; ad .iliud impeUipojfunt,fed fis meifiatuta feruant officia. H^c Mathematicorum affes ueratio eft ,ut dicantfitaimmutari non poffc neg; prts cibus altquid impetrari,quia femel deumdicuntfiatuiftê totius muudi rationem O' miniftris fy deribus tradidiffie quee neg; retro neg; ante fieri pcffiint. Hie eft nror Ma» themattccru,quo O' deupulfant-Perhanc enim afteues rationem negant liquid pofte fieri extra erdinem muns di,ut omnia qu£ in mundo à deo fada leguntur,fi à mH dtlegedtfcordant,negent credenda,illa autem ajfiues rant qua iuxta mundiftatuta fiida dicuntur : \'t ne^ uirgo peperifte dicatur , neg; uirga Aaron fioruiffit neque frudum attuliffi , neg; Sara anus perperifte^ Ela:cenim mundi ratio non habet,quia extra mundt ona dinem'adeofada leguntur. Et quid mirum,à audor mundi foecit quod non poteft n, undus f Std traiifgrc/fiut uiderttur ( aiunt} rationem quam ftatuit ,à aliter ipfi |
LIBER VNVS.
cxxix
fofciffe dicitur c^uim mundo decreuit.Age uero, mundo kgm ftiituitfjtcccndi, äutgenernndi.iiunciuidcrÃhu^ militM eiiK erat,à Ãcficeret Ãcut 46 co conditut eà mît duf ? Etundcttbeo Ãdlum mteüigcretur,à mundi lege [aeciffetlt;iuodfaccit ? Vt dutem inteUigcreturddeofr^ dum,non d mundo,dlio ordineÃdum eÃ. Certe foli decreuit,ut inccÃdbiliter 'mpledt Ãdtutd fpdcid ncchd^ be4t' licentidin Ãdndi. Nunquid qui hdnc legem ei Ãd» tuit nunc ipà licebitÃdtuere illu f Certe iudicibuiÃdtu^ tum eÃ,ne licedtin reum ddtdm fententidm reuocdre, Nunquid cr ipfe imperdtor fub hdc eritlege f N4tn ipà folilicetreuocdreÃntentidm eiJquot; reummortis dbfoluere ignoÃere, Q£dnto mdgis deo licere debet quod mundo debuitconcedi,quid crcdtorisfuicÃÃmuluf.De niq^ mundus per legeÃbi trdditdm occidcre poteÃ,uiui» Ãcdre non potcÃ,per intemperdntidm cæcum credre po» teÃ,oculos tHi reÃrmdre non poteÃ: ImbectUein CT it« grumÃcere poteÃ,curdre iüum non poteÃ,Iwc enimÃ^ lohan nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;reÃruduit, unde dpÃired eim dominum omnium
eÃe. Ad fubruendum enim Ãtü pertinet,quia mortui fur^^ rexerunt, cdcco ndto oculi reÃrmuti funt,Aegri CtTâ pdrd lyticicöÃrmdtifut etc.etquiieÃddfutdlid,utcoÃgienti bui dd deum à quid Ãti eÃe poteÃ, impedimentu duÃrre nonpoÃit, Dicitenunlohdnnei^ApcÃolus,Mdior ed inquit qui in nobis eà qudm qui in hoc mundo.Rogdtuf enim deus,etidm quiÃdtuit dmouet. N41» Ktz^- Ãdtuit i« peccdtor« uindicdndum,Gr tdinen depnecdntibtis h
I fue )o nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'pà folilicet ligdre eyâ foluere. Vndecum
foli Ãdtio conceÃd non ÃtÃub lefu Ndue luÃus eü Ãdre, CT obediuiteiusimperio contrdidquod Ãbi in rdtione mundiÃerdtpr£ceptum. Sub Ezeckid dUtem dmplius 4.Rcg.io nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;E^^fclniu quodfibipromiÃum es
erdt,uerum eÃe non dubitdret,(ignum tdle dccepit quod nouum eÃet CT humdnis duribus induditum. Non enim Ãcut prius foli iuÃum eà ut Ãdret,Ãd ut reuerteretur re tro.quod uidens EzechidS certumhdbereteumpoÃeÃs bi quindecim dnnos dddere dd uitdm,qui de hord nond fæ cerdtfextdm. Etquidcontrd lAdthemdticos eà quod 'Ezechiee conceÃumeÃ,Negdnt enim poÃedddi dd uitdm Ãgnum iteruminhdcrequodcontrd Mdthemdticos eà fet dccepit,ImpoÃibile enim dÃerunt aliud dÃrd Ãcere qu'dm hdbent conÃitutum. CertiÃui eÃedicunt, feruum hdbere,dut non hdbere. EÃo. Ab initio mundi Ãs td ubi erdnt ufq^ dd diluuium,CT imÃd multd ferie dnnos rum trdnfditd nonÃit hlt;ecconditio feruitutis Aut nu* quid ex Nini régis temporibus h£c Ãtd cÅptrunt, qui primusdiciturfinitimus bcüd inÃrrecæpiÃeCT cdptos Ãcere feruituti obuoxios.Vide ergo poÃed hoc eÃe inuè tum,CTnoncÃefdti,Ãddilus d£monum,quid à fdtieà fet,dbinitiomundiÃiÃet.lpfdenun funtfyderd qu£fd* itdfuntin initio,CTnuncmanetcurfuseoru,EtdntedHi td hominum dgreÃis erdt,nec diuitijs Ãudebdtur, Quos
modo nunc AÃrologt per dÃrd dicunt diuites CT pdupes res fieri ? Nunquid mutdtd funtdÃrd ? At uerfutid CT pr£ÃigiumeÃfdthdn£,utedperÃellds dicdt fieri qua dngelis fuis miniÃris operdtur. Accedente enim tempos requointeritusei dppropinqudt,mdiord ddinuenit per qu£ peccetu r. Ecce Ãimtis laboraÃe Ãdine ttdlidm,CT A» Ãicdm,Sicilidm,CT Sdrdinidm.Dicant Kldthemdtici,à omneshiunumfdtum hdbuerunt,cum inter centum ne quidem duorumfdtd ÃbiconuenirepoÃe dicdntur. Eru» beÃdntCTtdcednt,CTdeofupplicesmdnus tendant, in cuius poteÃdte funt omnid. Sed in hocÃrte furreptum eà fdtis.Quiddicemus eÃe de Pänonid, quaÃcerdfdeÃut remedium hdbere non poÃit i O infirmitds eorum qui fis dependuld ChriÃidnos fefe profitentur. E)um enim de promiÃis dubitdnt,nec de bis qu£ fdüd funt cogitdnt.
Si eni ed qu£ d Prophetis CT ApoÃolis geÃd funt coÃde« rdrent,nunqudmfdbulds Mdthematicorum ddmitterent. Scirent enim omnid in dei eÃe poteÃdte,nec terrerentur qudndo bonis maid dccidunnt,quid in fitturo iudicio res munerdbuntur,memores ApoÃolidicentes,Quidpertri aAo.)4 buldtiones inquit,oportet nos .intrdre inregnum dei. Contentus enim CT dei fui expeädns iudicium, remunes rdtus etidmuirtdicdbitur. Sieniminprafenti iudicdri deÃderdt,dut omni duditdte prafentibus fiui copqs, du» bitat de promiÃd uitd,dc per hoc in Ãturo inter perfidos deputdtiispcenddignushdbebitur, Mundumenim deus propter exercitiumfæcit,CTomnibus copià honeflduit duds cduÃds proponent, prafentem CTÃturdm, cælefië CT terrendni,ut dd probdtionem eÃet homini,ut qui fpre td futurd uitd prafentem eligrret,cdrni deputdretur,qui ueroprafenti Ãturdm dntponeret, fpiritulibus dignus hdberetur,CT qui iniuÃe preÃus potentid iniuÃoru qua reldm deo deponeret uel reÃgndret,in fiituro iudicio res leudtus fpiritdli gloria honoraretur.Vnde nullus fanilo rum in müdo gloriofus apparuit,neq; prafentes dilexit delitids.ainc ApoÃolus,ilabentes inquit,uiäum CTue fiitum,hiscontentiÃmus.Sedqui eà ChriÃidnus etidm doletfifælix uideatur ht f£culo,cum ChriÃianorum di gnitds CTfælicitas non in terris promiÃdÃt,fed ht cæs lis,Qupmodo ChriÃidnumfedicit qui non iUic gloridri uult ubi promiÃum eil, fed hic ubi prohibitum eà f Si es nhnexpediret pr£feiitibusfrui,nonutiqih£c contemn nentibus coeleÃid promitterentur. Qua ergo fpe Chris Ãiani Mathemdticis dures commodant,cum dudiant los hanem ApoÃolum clamdntem CT dicentem, Nolite dilis ,.iohan.« gerehuncmundum,neq;ed qua ht hoc mundo funt ? r» taq; à hac funtfidei uel legis noÃra pr£ceptd,ne mudus diligatur,neq; ed qua ht mundo funt,quii eà ut quidam noÃrum quarantur contriÃati de aliorim foelicitate qua eH hn mundo, quaapud deum Ãrte htfoelicitas eÃ,cum magis gdudere deberent, quid nonillis mundus praÃat pfr ^Kic obligati teneantur humanis rebus obnoxif f
EaelicitdS
CtVAESTIONVM VETERIS
Föeti'fitlt;« enint iÃd fecuritdtK frcultdtif dcccptd dit/i^ Herum edret foUicitudine,lnâiligensenimfit tired dtuind ordculd,qui omttibus neaffdrifs rtfirtuf,un de fit follidtiif non hdbedt. nbsp;nbsp;Alid enm foUicitudine
cipcre folent Idbordre huiufmodi,ut dmplificentur in culo,lt;]uodÃne pecedto non potefi fieri. Si propiusau^ tern dfpicidtur,uidebiturinimicus mdgisiHoruefJe mun dMlt;]uos bedtos dicitur fidcere : Vix enim atiquis lUorum cOeleftid cogitdt. Gdudendum ergo Chriftidnis eft, dtim rede conuerfiintes premuntur in hocfieculo. Hie enint uincit fi£culum,citti contentus quomodo iSi euenerit M feculo,deogrdtitu dgit,dquohitc ft qud denegdntur tempordlid reddi fperet ittemd. Vtquid enim deMjua turum indicium ftdtuit,nift ut ([ui iniufte deprimuntur dd tempuf.uitd teternddonentur,depreftii his gui per po tentidm contemnentet es dutnon credentes futurn dei im dicium impunitdtem efje ftÅlerum drbitrdtifunt ? Sed fdtorum dfjertores negdntfiiturum indicium. Si enim ndftuntur qui boni fin(,crecontrd qui mdltftnt, quid Idudds dut quid dccufdf,qudndo t neq; bonus congreffus Idhorduit ut uinceret,neq; mdlus negligent fuit ut perde-ret i Quiddminterpriudtosfitbulds uendicdnt. Nam itt(f{cJtMlt;ofc/dripecc(Uoref,nWK^«ùm duft funt crimine fud fidtis excufdre,ftd fedmetipfos reos confitentes, iure fefententidmexciperenon negdnt.Udq; legis duâoritdS rdtionemcdlcdtfdtorum,itd.utnemo nomindri quidem pofiitcuinftcommouetitleXt Quomodo dutemeudi furos fie in perpetuum creduM, qui nequiter uerfidti le» gis diuintt fifUeritdtem ftudio quoddim dd tempus fùgi» tint non cogitdntesduäorem legis hinc difiimuldre non poffie ? Ndm hie imdgo legis eft,iUic ueritds, Et qui ib ludit imdginem,ueritdtem lUuderenon poteft. Hunquid til dliquis locus fine deo,dutdliquismdnus eius effiugb ut {Putdnt dUtembUndientes fijbi, quid quihiceuddit, idm fiecurus fit : Et quomodo hoe iuftum £ftimdnttUt d» lijs punitis in tdlibus cduffiis iftieuddunt ? Certe dews mu dum conftituitfCf qud legeuteretur oftendit, Eiiligens euimopusfiuumoftenditeiuidmqud iturdduitdm, or» dindni quibws ductbus uteretur,quid eft nbsp;nbsp;uid qult;e ducit
dd mortemi Hunquid non ergo requirere debet,ft hi quos miniftros regntfiui pofiuit,eo iure quo eonftituit po fulum eius gubern4runs,dutft populus edtilum eius fiu» ficepit,dut d ininiftris fideles inuenti Idude digniftnt,dut infidèles fiubdi poenis ? Similiter nbsp;nbsp;populus lege fierudtd
iduddtur,dut contemptd ddmndtur ; Hoc ius fiuum, htec cduffid expoficit. Quomodo ergo quibufiddm difiplicet fiiturum iudicium credere Æ Sed hoc mdthemdticorum in uenitdmentid. Quomodo enim poffiunt futurum deci» pere iudicium qui priefientirepugndnt,quid iudicium in ndtiuitdte effie contendunt f Et nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ndtiuitdti imputdtur
prlt;emium,deftpiunt ipft quicum quoddm iudiciondtu» rdli bows amp;nbsp;mdlos nonfieri,fied dfjerunt udfici, peccdn'»
ET NOVi TESTAMENT!.
H'fcMi retribuunt ne pdtidntur Mtd eftë pecedfd. Virgis enimmdlosCfuinculis intus corriptunt,qucs for is 'm» tmenddbiles dffierunt ndtos. An quit prudentum coripit, quos ficitemenddri non poffti Qiiodquidem dutftulti effet,dut iniqui. Sed ne hoc ipfiumfidto diednt fieri, Quiw ft fiubfidto eft,nonfidcitquod uult,utey ipft ndturdk hlt;t bednt ut uindicent in eos quos fidunt 'mconuertihiles md» nere ndturdliter,G' uere quidftc dicendum eft,ut quic» quidfidti effie dicitur,ftultici£deputetur. Quitmenim ftultum eft,utcumdicdntdliquemmdlum ndtum,necil» lum bonum probdnt quern dfjerunt bonum ndtum ?Qup modo enim poteft bonus iudicdri,qui rem iniqudm ftce» re deprehenditur ? CjMid en'mt tdm iniquum quamp;m ut mi quus creddtur qui negdtur dliud potuiffie facer e quiim foe cit i Et ft omnid fiubfidto funt, quomodo lex fiubintrduit qu£nonftndt fieri quod fidtieft i Si enim tolldturlex pdfiim publici illicitd fient, nec potentes potueruns frei, «ec ent libertds eorum,quid qui nunc non cogitdt mdlu, fiubldto timoré üteipidt mdlus effie. Deniafilegimus le» gem mdlorum cduffd ddtdm.Scd e:^ hocipfumfati forte ftit,ut kx ddretur Æ Et qud rdtionefttd fubpftnntjige» nerdnt à quo deilrudntur ? Quiquid fidtieil contrddicit lex fieri debere. Cdrent ergo ratione ft contrarid ft bi générant. Etiniqudfiunt,quidndficiftciunt hominesdd ddmndtionem. Et qult;e iniqud fiunt,duiloritdtem habe» re non debent,quid omne iniquum punitioni obnoxium eH. Aut ne forte legem nihil prodeffie diednt, quid qui ftc ndtus eft ut mdlus ftt,per legem non 'mmutdïipoteft quod ft eft,lex fuperfiueddtdeft, nbsp;nbsp;quomodo fà td rent
fuperftudm fiaccerunt ndfici, quid nihil prodeffe foto û tdq; fatd O' pro fie O' contra fiefiaciunt. Quod ft itd eil, flare non poteft quod per 'mccuftantiam rationis non te netfirmitatem. Sed ne propter hoc legem fata cffeuolue» runt,ut quos malos fiatafiaciunt ndfci,d legedamnentur utconuenidtfidtisex legeadhiberepunitionem. Ad hoc quiderit quod dicdtur,nift quid O' leges O' fiatapro» prio iudicio condeinnari merentur,fi pari intufticia hoc élaborant ut c:ciddntur,qui non fiponte,fied fiatis agenti» bus malafioecerunt i Ad hoc lex contradtcit,quid fiatd Æ priaprofiftionedamnandafiunt: Honenlm neganteos qui malifunt. Lex dutem ufiq^adeo dduerfia eft ipfts fia» tis,ut neget malos fiati effie quod mail funt,fed lUorwm uo lUntdtis,qUAmcbrem lÃos puniendos rite eonftituit.Hi» hilergolegi O' fiatis communeeft,qudndodlegenegd» gatur quodd fiatisafferitur.Quaautem rdticnenatidi» ccntur,qui Kdtheinaticos urbe Rcmaprohibueritnt,q£ ius fierudtum non ignoratur. Et certe pdgani fiicrunt. Qjiomodofidtdfiunt qua contra fiatu/m funt f Sed ft eH fiatwm,non facit contra fie. iftincn hahentfiatum qui fa» ciwnt contra fiatwm,g;r ft hi no habet fiatu,nS eft fiatum, Sed eft iniqutunt fiatum untcutq^ praftans qua morte moriatur.QMd ft ita eft,non eft accufatidus homidda {
NiUfi
|
liber, vnv^s. Ndm (Tduptid genere fe delènclet,quid CT ipfè fdtii d-gmtibufhocfa:cit,C^äledgenttbuifiidii ocdfu^ dl. Sed inter htec lex pulfdtur,quid punit obldtum homidi^ id Simili quoq^ mo ndfdtur qui ddulterpt,et qu£ idulte rd,ey'cuifidtddulterium. cîuôd/]h,ecficfehdbent, zr nwnc kx tdngitur qu£ punit ddulteros,quod à uere Ãe tieffêtjetidmillepunienduieritqui tdle hdbetÃtum ut ddulteriivmpdtidtur. Et ipfe enimpdrticeps inueniturt quid Ãtd eiut ddmiÃt utÃeret ddulteritvm.Aequum ergo erdt,ut dut Ãmulcondcmndrentur,dutÃmul dbfoluercn« tur. Inter h^c iniuÃd lex uidetur.ldeo à d deo funt ë tdflex non erit dei,quid hoc non folum deo,fed nec pru^ denticonuenit id ddmndrequodfxcit. Sed quoninn ne^ mounq contrd legem dufui eà dicere,uel d deo hdiic effe negdre,fdtd d deo did ejfe non poterut,quid iftd deits pu^ 'nit per legem. Cludndo enim ddmndtur quodÃt impelt^ lentibiK Ãtis,Ãne dubio fdtd dÃndntur. Sed dite C diunt ) tndLedd hoc nd feu ntur ut mdle Ãcidnt. EÃo. Sed non de berent mdlefdtondfci,ut innocenta db his poÃmt occts di. Si enim tll£ mdl£ dnim^ ejfent,ndfci non deberent, fed puniri ne occiderent innocentes. Sed non dnim^e qudt mdldf Ãngunt,innocentes occidunt,fed fdtd quic Ãc Ãcb unt ndfei homines ut occiddntur.Ac per hoc non di£,fed iniqud funtfdtd.Età iniqudfuntà deo nonÃnt,ergod didbolofunt. EtÃddidbolofunt,fimul ddmndnddfunt cumiüo.Etquonidmdtfcernere dicunttirfingulisquo^ tno moridntur,dutÃrro, dut Uqueo,dut prjecipitio, dut ndufi-dgio, uel dliter multis modis edde pr^fldt, Kemo enipoteÃfolusdbomniufdtis diferepdre. Ojtodà quis inuentusÃ(eritdifcrepdre,idmno eH fdti,fedeuctus et eà à in uniat morte euctut,erit in multoru.ctid no eritfdti. Anaxdgodt in Eild conieilut iuffu regts cocujfas expird^ uit,qdâ no contigit uüi hominîi. Et SiÃri régi Aüophylo^ muÃer pdlum in temporaÃxit,cr itd reddidit fpiritivm. Hoc modo nemo eà mortuus. nbsp;Et anted crud homines figebantur quod poÃea edido prohibitum mdnet, Sifa^ ti erat,quomodo defijt i Qu-indo enm quodfati eà pros hibetur cr non fit, uincitur fatum. Autà non erat fati, nonfdto homines crucifigebantur,fed iudicio legis. Et itd eà ut non fato homines damnentur,fedconuiili a ma Us fuis operibus. ApudruÃieos natus dicitur quidam tarnÃrmofus facie,quam nemo unqÃit. Et quia uir bo» nus erdt,nc cui m (upfpitionem uentret,quia etiam hones fiarum mulieru oculos illiciebat,fdciem fibi feptë plagis uulnerauit,ut pulchritudinem qua ab omnibus defidera batur damnoret. Eccequomodofi fiüa funt,fuperata funt. nbsp;nbsp;Si forte dicatur : Natur £ Ãit,ut Ãrmofus nds feeretur, fatiuero,at facies eius uulneretur. Quod fi itd eR, iam non nafdtur fatum, fed occidens cduffa eÃ. EtÃdccidens eÃ,non erit fati,fed confiltj,aut forte euen tus, quantum dd reliquat pertinet partes. nbsp;nbsp;Nam quid dliud eüuincere fatum,nifi immutarenaturam i Q^od |
exxx fià deouti^e^, Cf nec 'mmutari poffet,nec uinci. Legitur nam^ cautum in quodam iuris libeUo,dliqudna do mulierem quinque peperiÃfe,quomodo furreptum cä Ãtis,ut huic foil hoc natura decreuit quod non erat fa» til Quod fifatiÃiÃet,dliqudntiehac forte onerdtlt;eÃs iffent. Et cum quidam ad peregrina locd profieiÃere* tur,uxoremfuamamico quern fidelem feiens commen» dauit,nonutiq^puero,fedmaturlt;esetatis. Quiut di» ligentioreuÃoseiuseffet, abfciditfe.ffle,utcumea fine cuiufquamfufpitionecdutedormiret. Quid putamus, fatiÃiffe an confilij I Sed quomodofatifuerit quod con trarium eà i Qui uincit enim quod natum ineoeH, hie exinanit fatum. Et inÃudijs certe fatorum uertitur cauf fd,utfciat quis aliquid,dut non pofiitcomprehendere. Omnes ergo fenatores unum habent fatum. Nullus e» nim fenatorum fine htteris eÃ,Cf gentes quic fine litte» ris funt.unum hdbent,Cf omnes ferui unius funt fati, Nemo enim feruorum eà fenator. nbsp;Sed fi quod nafci^ tuc,dicitur fatum, quicquid accefferit,extra fatum erit. A tfi quod accidat,ex fato uenit,quare per laborem ue» nit i Tunc enimdicereturfati,fiinuito hominieuenirett Quod enim euenit,fine prouidentia fatorumdicitur, quodueroexcogitatur,Cf diu penfatur, Cf exercitijt medijs rcquiritur,curfatieffe dicitur? Eunuchus aliquis natus e{i,alij fiunt,ubi erit fatum f TniUo credo qui na» tus eà ; Qiji fiant quid dicendum de his efl ? Diuerfum eà enim nafei, cr fieri. nbsp;nbsp;Autfi hi fatofaili Eunuchi funt,ille contra fatum natus efl Eunuchus. nbsp;nbsp;Et quare tamraro Eunuchus nafdtur , ut incredibile uideatur ? QUiedam mulierÃit inurbe Eoma, quam confiât un» decim maritos habuiffe, Cf alius uir quiduodecim ha^ buituxores,qu£Ãta funt qu£ his htec decreuerunt ? Nam tempore imperatoris Confiantini manififiumefi puëOam in parte Campanile immutatam in Uiafculum, Cf Romam perdudam.Quie hlt;ecÃtaÃerunt ? Alia ut opinor qult;e uos nefeitis. ofide hoc nomine taceretis, cr aliqua euentui CT cafibus remitteretis, qiitedam pro» uidentiteconcederetis. Namtantumpotefi uirtus cf indufiria animorum ,ut non folum natur£ refifiat, ue» rum CT feipfam einendet aut 'memendet, quia habet iudi» dum fui. Traduntur enim mulieres Scytharum ,qua; A» mazones did£ funt, quia cum uiri earum\occupati bel» lolonginquodiuabeffent,propter fobolemfe mifeuifie feruis,eyomnemmarem natum necauiffe relidis fÅ» minis,itautnuüalanificiooperam daret,fed ab ineunte letate palefira Cf armis imbuerentur. Harum tanta uir» tus in rebus gerendis Ãit,ut per multam feriem annorti régnâtes, nonnuUas gentes fubigerent, Afinaq^ omnë fub tributo ponerent. Quid adhoc poter it did ? Nun» quid htec Ãta Ãerunt , qu£ per tot annos fic gefia funt, ut omnia quiefati putantur effe, exinaniret ? Eritnum,ut contra naturam mulieris fpretis uiris régna rent. |
Q^VAESTIONVM VETERIS ET NOVI TESTAMENTE
|
mtf.Deinde,^ feruis mixte fuut proprijs.TertiotUt om nes nciti mdfculi neciirentur,foemin£ uiuificdrentur. T dn td cds profperitdt eâ fecutd,utfine uirit regnum caeptü mdgniscopijstmdgnistemporibus propdgdrent. Certe hoe fdélum à conftitutione mwdi nunq fà Hum eft, nifi in Scythid tdmen.I^e firte dicerent,guid cum mundus in noudtur poft dnnos miüe quddringentos fexdgintd, ftc hlt;ecueniunt,Quippecummundiisidm fexto millefimo anno dgitur,qdiu quod imitdtus quit fùerit,ftcit. Ndm Crdffut dgeldtus diâut e^l,quid femel traditur in uitd rb fi/fe.Cur tunius brutus e^l cognomindtM,quid fdgdci co filio ftultum feftmulduit,ne A fuperbo regf propter pe^ ctmie fue mdgnitudinem occideretur. Tempore Con^ fldntini morionem fe trigintd dnnis finxit quiddm, qui Sdmdtius uocdbdtur,ut imperdtorcm ftcutipfe pofted dixit d tiedijs fuis duocdret.Vbiefl ratio fttorum,qudn do Mtufquifji quod uutt,ftcit ? Exclufd eH. iUud du^ tern quale efi^quod fttorum dffertores fuppllcdtionibus funt deuoti,cum finthis dduerfe ? n2 cr dnnoj fuos his commenddnt,C^ de nuptijs,(:^ deprofiilione querunt, CT de emptionibus,cr de dignitdtibus. Quod fifttieR, quid ords,quidfupplicds,quod etidm te inuitofiiturum eft f Sed quero inquit,dn debedm emere. Trgo noninft^ t oconftftit,quod tujicftceredeberete dicis, ft didicer is te expedire. Ndmft ftti eR,ftuftra quod uelis,nolis,que rat,non qult;erds,ft£lurus es,ords. Quod dutem nec dpud tos ip/osfixd eft iftd affeueratioftdcirco mcertd temptat ne aliud ueru inueniant quam trdRdnt,Sed prudentiores qui inter eos uidentur,non propter fatd inquiuntfupplis cdmus,cum ed minime immutari fciamus,fed horu cduft fa que iuxtdfttd funt,ne faddnt nobis dliquid dduerfum. Age uero,ft nefcio quis bonumfttum hdbedt iuxtd fe ftt dliquidquod uidcatur contrdrium, quid poterit effe cum fttum bonum immutarinegeturftcut, cr malum ? Certehocquodiuxta fttum eR,ne noceat fupplicdtUTt l^ocebit enim nift fiterit fupplicatum. Quomodo ergo il ludfttum immutari negatur,qudndo hoc quod uicinum eft timetur f Nec enim hoc timeretur,nift lUud immuta^ ri poffe crederetur. Sed quia in eo magna cauffa conftftt nefitum mutari dicatis,ftne dubio,ftne cau/fa fupplicas tis.Videte dutem ne hoeftüi ftt quod fupplicdtis,quiafts ne mdlo ftlet effet quicquid fdto affigndtis. Certe noma^ la res eR fupplicare,Cur ergo nonfatieffe dicaturiSi er go fati erat j fupplicat,cuius erit fupplicare.crnon itn petrare ? Quia ft fttierdt,mpetrare debet quod fuppli^ cat. Si autem fati eft fupplicare ZJquot; non impetrdre,ftultu eRfatum,quiafupplicari facit hominem quem feit non impetrare.Quodftnefcitdnpoftittmpetrare quod iliit facit fupplicare,improuidum erit fdl urn GT carensra^ tione,quia omnis ignorancia tnftpientia eR,inftpientia vero ftulticidcft.Jnhanc partem cadit omnis traRatus pagnorum.Viderint pdgani qui circumfufa caligene no Uident lumen. Antique enim errera circumuenti,ueritr» ti qua; prius latebdt,dures dccommodare detraRant, â Quid de quibufdam Chrtftidnis dicemus,quiin faluato» re feu faludtione mutdtipriftini error is uendicatudnita* tem,in tantum hebetdti,ut ipfum deum fubfato egiffe dó^ tenddnt,dicentes,lpfedicit,^ondttm uenit hord med, ut hora htCc non uolumtatis,fed fatalis conditionis futffet ne ceftitas,cumiUeuoluntatis fuæhora ftgnificduerit'fqua fe tradi permiferit. Deniq; ait : Poteftatem habeo ponen^: lohaa,,⢠dianimammeam cr poteftatem habeo iterum fumendi earn. Ceffat ergo fatalis neceftitM,ubi poteftas eft uolurt* tatis. Etquomodofaludtorappelldturdnobis,ftfati fut qu£agimus,ueldcciduntiQuiaidco faluator dicitUTt quia oftendit nobis uiam falutis.ltaq^ft ab hoc oftenfa eft non fati fuit,quia prius latuit. Et quod fati effe dicitur ex mprouifouenirecontendunt.Hoc eni-mfidei meritS eft quie non poteft did ex fdto, quia quod creditur,alijs feculis duditunonftit.Eatd enim hoc dicunt pr^ftare, qued'mconuerfationehominuuertitur. Hoc autem qua râdtione pra;ftare poffe dicuntur,quod ignorare deprehen dunturt Mine eR undeApoftoiusdittQuem nemoprm ».Cor.« pum huius feculi cognoutt. Hi funt principes cr potefta. tes malos angelos fub fehabentes,quifub nomine fatoró uoluptates fuos efficiunt prout eis bbitumfùerit/icut aft folent maleftci confiteri. Sunt enim quos diligutK,alics no amant,quofdd ueroodiunt, Etunicuiq^hoc fuggeritu» nufquifq^ quoddiligit,quiac^ipft diuerfas habt nt uobi ptdtes,alijs libidine diuerft ftupri,dlijs munera,aUjs uo» luptatem,alift petuldntiam,dlijsirdm,quibufddm auarie cidm,aliis lucra,aliis damna procurant.alijs charifma, alijs odia,nec non CT impedimenta, Et aliquando certes tempor ibus fotidti quiefeunt in ocio, Aliquando uero ra tione,aliquandooccupat£ menti fenon ingerunt, quia non dndntur,fed fubrepunt opportunitatem qutcrentes qua capidnt.lgituruoluntatisarbitriuliberueft,fed dS quodd deftderio négligentes circa noftpfos efficimur,fol licitdntes fuadent nobis dduerfa,maxime ft cogitare nos dliquid quod legis diuint non tft inucnrint,ueniunt in eo ipfo ddiuuantes ut impledmus quod prohiber lex.Kam ft timor deiin dnimoftt,nec cdro,nec fanguis,nec princiai pes nec poteftdtes praudlercnt, quia dei ddminiculisftc eos perfequuntur ut tdmen non cum Idborant uincantur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;y |
Siautem poteftdtis noftra; noneffar.us, quomodo qui diceret dominus,Petite O' dabitur uebis ? Cmnis enim petit,dccipiet Si ergo qui uu!t petere,accipiet, iam no eRilludquodfcletdici.Honqu£Uo!ugt;rus,fed m£ data funt hdbcmus,quid uoluntas a faluatore ir,citatur,utpe^ tat O dccipiat quodpetierit,Edtiautan hoc cffedictnt, utftuepetatftue non petdt,fato tarnen quod aut malum autbonucRconftqudtur. Hemintts autèhccexcludens ait,Eilia fides tua faluam te ftxcit.Hon iamfatifit quado fidTs percipitben(ficium.Etiteriim,Si credisait, omnia poftibilid funt credentâ. In uoluntate utique pofu^ mentum , quia fidei bonum eft , non natun. Eides |
|
LIBER tidet duffmresticcedenseä,^ue exdMddexerdtium uoliintitentjUt^uid in ndturanon eRuolnntdf.quie in ndturd cA fufcepafide,mtritum « codocetapud deuntt ta enim eA nuurd hominum ficut Idpis, qui cum ignent non habet in fubjktntii,habet amen in potenftd, ut opere ereet quad non uidetur habere, quid non exi/bt, fed qiufi m fetnine, ta eA in potfntia ,ut per exerdtium generetur, V p defitrrit, exerdtium non pt, quta et fernen ntp ex er» ceatur,non ffnerat.fedtpfumfo'.um manet : AceeÃio er» g) à ut ffneret : It* CT homo pdent non habet in na» tura,fed fernen pdet habet quod nifi ftterit prouocatum rt txercits^um,Ã-u0htm non ddbit,id eA, pdem non habebit. Mathematicorum enim/à tiscredentes,pdei fernen extern minAnt,quod creamri et iuflitilt;e dut te/Ãmonium pera btbet.Opuienmopipcemcognofcit,crlt;equo iure amo» req^crÃiAo teÃdtur,Tu^endum oinnibiosmodisab hac arte moiiemus,curiop etrnim das mimici dei funt,cr fine foUidtudine nunquäm funt, femper enimfuÃgt;enp expen {hnt, quod minime certam fdunt Nosauxm deum qui de deo omnia pro/pera credimus,(3' p qua aduerfa exti» tertnt,eiusnutu comprimi fuppliciteroramus.fecuride dus proteAtone: Nec amen nefdj,quid p quid aduen fum bene nobis agentibus euenerit, toleratum proficiet ad eorottatn. De ranone PafcIiac,undcPafcha dicflum fir,6C quomodo per fanguinê myftice ce*» lebretur. Qiieftio CXVI. PAfcha dtleAiÃimi Ã-atres,d paÃione appetlatum cA, peut docet not traditionishuitts praÃguratio,quit perpAu eA in Aegypto per fomulum dei tiloyfen,dicentt feriptura:fmmolationis pafchahocdominieA.Qureer^ raao eA,ut myflicum facramentum per fan^inem pt ce» lebratum,et reparatio uit£ per mortem, ut cum mors au-* gtnentu picere fe puarct, accepta fangdtie laluataris miet noraadeflueret, cumuiruiteoperaam fe hoc exiÃi* mdret,i)gt;prmaa rueret {M orft enim mors per opus dus Huma procuratioae inuca tA,ut quid femper mala unit, cederettir lüi ad tempus,ut iniuÃitie fu£ opere deÃruAi, regnttm pbi a blatit queri non poffèdQudmuis enim om* tua poÃit deus,nthil amè fà dt quod pt rationi abfurdumt luÃitiam enim quam exi^t,hance^ pcit, mm prafumens depoteflate. Magna eA er^ prouidetitia ergi g^nus hu* tna num,ut tuÃitiam feruans,pc ed qua iuÃe decrea er ans folueret,cr homiwm a morte erueree,quanquà m tton im* merito teneretur: Sed quia inuidta deceptas ^at diaboli, iuÃum put huic rubueniri,dei enim ftntentia teaebaiur.Sed hec operatus pseratfathanas: Vnde peut iuÃü uifim eA hunc eruere,ia Gquot; miuÃiim erat per potentidmhoc Ãce* re,negleAi iuÃitia.'viAus enim homo fuadente diabolo,ut mifericordiam acciperet,quap accufator diabolus contra* dicebat. Vndc td aiAum eA, ut iÃe qui i» peccato hominis gloriabatur,peccans deprehendcreiur, ut turne demu reus fiâus,contradtcerenon änderet. SicÃAum eAja ddp* Kitt botu ttafccretur,G' iuÃitiam predicans diabelum in» |
VNVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CXXXà citAret,propteredquodhominee à uitijseiusprohibeivt, ia ut Gquot; occideret eum,quipeccatum nefaebat: Tuitc peccaffe Gquot; grauius quidem quam homo,quem accufabat, inuentus eA, Cm» enim ex dei decrea propter peceafimt hominem pbi uendicaret,quia qui peccat,ex parte diaboli eA,inuentus eA plus peccaffe,cum eum qui no peceauerat inarfoecit, ut pbt ufurparet per mortem. Erg) morti in* teritus fubtntrauit,ut fanguis recuperaretur, fanguis effu fus eA,quia ut dixi,mortis auAor qui eA diabolus,quomi peccape in morte faluaarisinueiituseA,fanguinentdtts cum Omnium noftrum amipt,quia peut per ununt Adam peccantrm,omnes in morte tenebat,ia per unum,no pec* cantem omnes amipt. Erg» fanguis faluaaris psfus imiu* flè hoc pratmiu confecutus eP,ut ori^nis fue fanguinem cum triumpho récupérant,ad priÃinum ikitum reuoca* ret meltoraafubÃantia. viAttenim mors,ei quiiüam ui* cerat,non potuit contradicere. Beatum iaq^ paÃh£ my* Ãertumquod per fanguinem nos redemit,morte per mor» tem deuiAA,pcuti folet uenenum ueneno fuperari. De Abraam amp;nbsp;eins fide, qua meruit exa terorum fidelium pater appcllari. Qiiæÿ ftio. cxvir. Vius patriarche pdes am predpua G' admira* bilis (üit,ut ceteri homines iuÃi patrem hutte cre-* duliatis dei iuditio Ãxantur: Nfc/if nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;deo dignus et charus.nip eins fÃiusfuerit appella us. Prerogitiua enim honoris etus ac meriti,pdes eA, quam cum rebus incredi* bilibus dare no ambigit,inter cetera etiam fabjamrem ui* dere dignus extitit mfpetunepsture incarnationis,di* cente Gquot; probante domino ad ludeos : Abraam pater ue» lom.g. Ãer cupiutt ut uideret diem meum .Gquot; uidit,G' gauifus eÃ. C^ÿienim meritopaterpdeiÃäuseA,dignum fùitutfù** tororiMM filiorum fuorum Ãem preuideret,que propitio Gâ prouido deo herediatis gratis ab humano G pio pa* tre m plios obfequentes redundarett Videamus nunc quid trediditpdeshec,utad anium honorem Gglonädiui* no tuditio perueniret. Fidem enim laudauimus, fed quid credidit nondum dixinus. Educens etenm hunc dominus oÃcndit et fleHas coeli,G dtxit; Si potes numerare eas ? Sic ent fernen tuum, G credidit A braam deo, G repua* (bettet, i r tumeAei adiuÃtiain. tJon magnum effet credidiffe deo, np quod credtd t,mundus non credendum G Ãiftum iu* dieet,quia iÃud in ffererum nature none A. Vnde Abe raam unus é mundo qu a hoc credidit,fegregitus à num* danis iuÃpeatus eA. yoc en^ credidiffe perpdia nom* danefapientie magnu Ãcit, contralt; uius ffem hec cre* didiffe maximi meriti eA. DeÃteraao enim mundanorum, meritum eA G ff es ChriÃanorum Bonorum e mm pre» nuum cauffaÃcit malorum, Fortior nanq; g plenior p» des eA,cum fe tncredibilibus magis com nittit : Hoc enim iam aridus, G de uxore amcula lernen fe credidit habiat* rum,quod pre copia numerari non poffet : Non boc ma* gis refficiens quod oÃenfum eA,fed tüu qui oÃendit tntn* tiripoffe na eÃinwist ideoq^ depuatum et eA ad tuÃitiä. X Fiant rem |
Q^VAESTIONVM VETERIS ET KOVl TESTAMENTI
|
NdW rem dhÃirdiim clUiC ImpoÃibilisfcitur.hebetis efl (Tedere, ntfi perfotM (it gu£ (rrdi ïflud fuddeat. Vnde A brdham cr admireibila Ãdei eR,cr cordiï périt i, dum iBud credit quod incredibilc efl, V huic fe committit cui non credere CT flidtum e^l er peTiculofw», Videm e* nim no/lram hoe probat rationabilem,^ui non de alio cjuâ de Dfc rrcrftf pofji ipfwm ([uod promittit. Boe ergo Ãdei prcpugnaculum eft,hic triumphus. Quodperfpicientes guidant mtitidt fapientes, gaia rerwm natura hcc non pa* f.Cotitt.) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aiuntereda-e; Ignorantes, guiafecudum A» poftclum. QtiodÃultivmeftDei,fapientiuseft homini» bus.}uftc enm ftultos nos iudicdrent,à hoc de rerum im« turd crederemuf, guod probatur no pofte. Porro autem ea gu£ rerum tu.tura non pcteft, nes Ceucredimut pof» fe fi^urUm guod promiftt. Ciu£ hac re poteft ftidtitia de prehendifSi antem indignu Deo nbsp;nbsp;opus,guod poffe ere» dit ur,reik Ãdes hebetudini comparât ur. Qj^od à dignum e^ per id guod creaturcc mpcÃibtle eft, cur non laudati» da Ãdes eft, gu£ tnntumdat creatori, guantum creatura pofte negituri Magnitser^ Gquot;admirabilis Abraham, gut contra mundi fententiam Deo f rfdfre non dubitauit, guia ftcere poteft guod promittit. Natura Chaldants nu» g fier credulitdtis apparuit, guamuK A Ãrolcgce perdus, deum tarnen preepofuit humano conftlio,dignum aftmà s ft hoc credatur de Deo, guod guemodo Ãat inueÃigri non poftit. InÃrmitattm enim fuam dei potentia conÃrma uit, guia ad maieftatis fud unicam magnitudinem prote» fhndam ficere diftgt;oneret,gu£impcftibtlia Gquot; inauditi fttntmwido, guo Ãiih cÃenderet,fe dominum creature, ut creatura fubijeeret fe ei, cum hoc cceteris omnibus im» poÃibileuidttur,gucruminaeduliate plus fublimatur fidelifttmus Abraham.Yidjes enim eius incredulotwn poe» tiA e^,mcreduioru perÃdiagloria eius eft.Nä Ãdebu eft pater,CJ itiÃdeliu eft iudcx.Duius enim exempla CT boni leterna uita denamur, cr malts sterna dabunturfuppli» cia-lHoenimtemporeguomuttdits adhucfdentia paruu lus erat,ej nec ftgnis ac prodigijs,guie ad Ãdem attrahe» rent,iüuftratus Deo,contrafcientiam fuam fidem non de» neguit.Sanéîus er^ Abraham exemplum genen huma* no datus eR ÃdeliÃimus, in ipfo enim praÃguratt funt omnes Gentes ad falutem uenire per fidem,cuius ut (itper* abundans mernnentum fidei nofeereturfimptatur ac iue heturfilium futem Deo molare,guod ftHum nonerdt unquam.'Et nec rei nouitate turbatur, nec diftutat an fie ri deberet,deo iubente parricidiU'm,gui homicidiu nefte* ret comminatus eft. Sic de Dei uoâ.untate intrepidus cr fecorus, non cumlbttur prouidu efte guodiubet Deus,CT hune filium guem duo fines ex promiÃione fufeeperant premium fidei meritorum iudiceitt,Ci7'in guo omnis ffes ex promiÃione ftturifiminishabebatur. Quodutomni deuotione impleret, ma tri eius non indicauit, ne guod di* cationi eius impedimentu afferret, feiens circa affedlum fil/orum procliuiores inamore efte mulieres,ideogi etla* ttit earn,non ambigdif impleri debereguod lubetDtuf, uthoc'exemplo'doceremur omnicura Dei ftceremait» data. Si enim fideltfilmus Abraham in re tam gra ⢠ui cr aftera obediens inuenitur, gtiato magis nos guibus tUa prtecipiutitur guic poftimt portari,o fides deo dicafi t^,egt; ftes in domino firma,gue tam ehara C fuauis ed, ut parentum ac ftlio rum affedibus pr^ponatur, dicente fcrtpUiraiGuftate uidete,guoniam fuauis efl dominus. J Patriarcha autem nofttr ÃdeliÃimus Abrahèi, guia pro» pbea erat,fciuit guod fegui deberet.ldeo fiewidum guod Dominus nwtcdixit,tumcille facit, utfilio guamuischa riÃimo Deumin diledionepreeftrret dicente domino ; S» guisdiligt patrem autmatrem, autfiHos fupra me, non eft medtgnus.Vnde Patriarcha ut domino pne ceeteris di gnus exiÃeret.ocdderefilium non recufaiiit. |
De Jobjquomónobisluftifiæ 5C inno* cêtiæ^ponaturcxêplûjQiiæft.CXVlII, MAgna dilebbo eftfratres dilediÃimiomnipoten» tis Deierga gnus humanîé,gu£ ir.tclledn guidé perducitad régna coelefiia, non intefleih autem deducit ad infircs. Deus enim beneficium fuivm usilteftê fru» dtfitum,ut O' nobis psroÃiciat^Gr ilium miferen deleâet. imturguoniaiùbonused (J cmneshommes faluosuult fieri, exemplum nobts iufiitit in Job fimulofuo demon» ftrauitftcutpritfens Icbho tefiatur, guodfeciin Oâ malo carere,C^ ad boiiuuenirepottrinius,cr non folum âpÅ» liberari,fed(J remunerari. Quamerg)admircdiilised fandiÃimus lob, guia ante legem Uteris adltam tri open* bus fuis exemplar legis oftendit, nuHain baceaufa alicu* ius documenta addifcens,fed namp;tura ipfa duce,cuius Dei« iuftiti£ f men naturaliter ineffedecreuit,unde creatori re gnus eft, c guibus uerbis fiftd eius debeant extoüi, cui no ante legem,neg^poft legem parem poÃimus inuenire. Qu,amuisenimgutspeftit gfkteiusimiari,non tameu cum eo confèrendus cd, neg; eiÃmilis turedicetur. No« enim fuum effet guodtails extitiftet,guod exemplamfects tus efi alienum.Sanihis autem lob cum nihtl tale uidiftet, neg; uoluminibuslcditi)ftêt,ta'.emfipriieftiM,utnuÃusa* liquid in fe coliatum haberet,fedipfe ceteris confirret,for mam probens mirabilium gfhrum ad deum promeren* dum Quarecrdominitefimoniocommendaturdicêtis: AnimaduertiftiÃaiQpuerummeumlobiNoncftenimft» ° * nulis ei guifguam in terrisuerus deicultor.Quis tantum potuit promereri cui tale tefiimonium dominus perhibe» ret, nifi hie gui non immitator inuenitur, fed audor eo» rum guo: ÃtÃtt.Vnde cr uerus Dei cultor affentur.Nul* la enim poteft fimilatio continentice ueritatis in eo uideri, guiante fenonhabettalem. Qmnisenimgui fingithoc, Ãngit guo i cernitur imitari. £ t his taifien omnibus potio* rafunt gute dicuntur. l/i his enim omnibus laudibus nulla probamenta tribulatioiium Ãterumt/ed propoÃtum Deo dicatum in exercitie CT obfiruaticnibus conftiBitum,gc[ guia ad coronam mentor urn temptatorinon uifstm eft ple nimtfpetitHtpermittercturtldiuerfistcmptatioibus pret b.ire |
LIBER VN VS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tXXXlI
bdreeiusiuÃitidm,utin multisconÃriÃus,Alicubi h£res nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;QuaeftioCXiX,
ret,er poffet mo Ium cxcedere,quiA Ad hocfolent peccAit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AntA prouidentid e^ domini DeicircA nos, uters
tibus diuerà pan£ mÃrri, ut quid nemo omniA poteA nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rdre nos nolens, er le^m ej exempld bonorum
«4re CT pcrdere nbsp;nbsp;nbsp;Ad mortem ftliorum, ut à dAinnum
Ãrret boum,ouitim non (irret. Aut à ouium Ãrret, cAme^ lorumAtniÃionem non Ãrret,neq;feruorwm,AUttotiM fubflAnti«e,AutÃquiA grAndisAnimierAtC^fAtis mer^ deuotionis bis omnibui non uinceretur, certe uel Ajfeófu tbAritAtii cogente frAngeretur morte Ãmul omniu/m Ãlio^ rum. Sed quiA Ante legem dotAm uel ^dttAm le^m m cor de fua fcriptAm hAbebAt,nullA dAmnA,,neq; orbitAtes mino remiüumin Dei deuotione Ãxcerunt ut fornum dArct Ad deum ex toto cordefuper omniA diliffndum. Qj^AntA e/lgloriA, qni Ante legem,legem feruAùit, ut lex qu£fitturAerAtjqucmodo cuÃodiedAerAtdemoftrA^ ret, non in uerbii,(ed Auchr in fiÃls, qum temptAtor irre^ ueres eÃ. N« hicgloriA foLtii ei ui/A eft Ad probAtionèui ri iuÃi, nià Aliud Aduerfui. cum mAcbiiiAretur quad fciret Ab homme Ãrri non pojje. Petit iterà ut iüum ipÃim Ãeuo U'U/.nere percvteret à cApite ufq; Ad pedum ungues. Et ci»« /»c permi(Jùm effet, quiA Ãdes ei buberi non debet, pr£ceptiim cà ei, ut AtiimAm eius (cruAret propter Arbi^ trium,e:^ ne quid uiolenter Auderet in eum qucm rAtionis iure fuperdre non poter At. Accept A igitur potefliK recru deÃente infecrudelitAtis ficuitiA, percuÃituirum iuÃim pldgA mAgtiA, nimis,ut nihil effet in corpore quad immu* tu effet à uultiere,quod nemo hominu tolerure poÃit,nià folui qui uincere potuit SAthAiiAm. £tcumnecÃciiequi^ Ãd diAboà Aliquod murmur contrA Deumuiro iuÃo itHt teret,menior priÃinacAlliditAtis fult;e quA decepit AdAm. fAtegit à po(fet er ià um per mulierem decipere, quiA ethui quis decipitur per domeÃieum. Et in bis omnibus nihil proÃciens,im6 detrimentum ÃciensimpudentiÃi^ mus SAtbAnAS,non(o'um immobileminuenit dei fetvum, fed etiAm ntAgiÃrum. in ipfd enim neceÃitAte poÃtuf.non antum in Dei timore durAuit,uerumetiAm uxorem cons tTAriA jug^rentè inerepAns docuit omniA qut Deo pers mittente Accidunt Ãrtiter tolerAre,quod Ad dupltcem px» nompertinetimprouidi SAthAme, quiA necfuAÃtquod uo luit,er cum huic inuidit,Alios facit difeere quod nec hunc feire uolebAt. QüAntumenimproÃttempatio Deifers uis,er obÃt DiAbolo, hde leälone plenius edocemur. C« f «iw nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fe noceri eis,promouet eos,ej' cum unum per
fequitur,muttos dd tiirtutem prouocAt. Videntes enim du xilijs Del hunc protegi, multi imitdtores eius exiÃumt. Ducrum ergo uolens Ãcere perdidit, Semper enim Ãiror t/us ddmaofus eÃ.üAm cum perfequitur luÃos nemune» rentur,digniores eos Ãcit. Et cum cAtldturfdniffum lob, duplicAuit ei meritum in calo CT in terrd, qui er hic mt* éhis eil,er in calis cum fdludtore receptt», ut ià a omnid Ad fdnélorum proficidnt gloridm. Ad didbolt uero panÃ.
lob, J,
Ãrre tormentd, dliquid lüorum elicidt ei ueritAtis conÃÃi operum dAret,quibus modeÃd er trAnquiUd dg poÃit ui» onem. Itdq; permilÃm eà temptAtnri omnid eius extermi * td cum dei bmore. QlH enim du£lor uit£ eil,non uult utis a opuifuum morti effeobnoxium. e^Mmuis ndturdips fd legis non expersÃt,tAnien quid dominus bonus er mio fericors eÃ,ut mdior noticid eorum effet quxfequendd et tüortim qult;e uitdndd funt literis,er exemplis ofkndit, Ãs cut prefens leibo teÃutur. Dei er^ Ãmulus fdnilus Tos bids poà legim exemplum nobis ddtus eÃ,ut qu£ legimus quomodo Ãdnt feidmus, er à temptutiones dduenerint, à Dei ümore non receddmus, neq; Auxilium Aliun'de quAm Ab eo ffieremus, memores feriptum effe ; PuÃUus etenim iPfaim,}« femijer nunqudm uidi iuÃum derel ifium,nec fernen eius. qu£rens pAiiem. Nunqudm er^ decipi poteil qui tot a menteÃerut 'm deum, licet dd tempus tribuldtiones ort£ Ãerint per 'mÃdids SAthAn£,exempld nos docent fdiiihs rum uirorum neq- a deo permitti, nià dd incrementu mes riuirum noilrorum,quiA à £quo Animo Ãerint bAiulAt£, bic nobis ddbitur confoldtio cum effeóbt,er 'm Ãituro uis tHAternAcumglorid. DeusenimnoÃer quii{iÃusea,e^ Romm.j. perfottdru dcceptio Apud tUum non eil,temptAri nos pers mittit, quiA nos dili^t, ut poil Idborem poÃit nobis pr£s mit ddredmpliÃimd.Deniq; ApoÃolo ut ^mptauonesdb eo ceffdrenc deprecAnti Dominus Ait : Sufficit tibi grAtid ».Cor. )s «ifd, Ndm «irt«î in inÃrmioite perÃeitur. Hmîcfubfecus tus Alt: Cum mÃrmor,ttincÃrtior fum,et ^udeoimquit, 'm tribulAtionibus meis,ut inhabitet in me uirtus ChriÃ.
QuAin er^ lAudAbilis ÃtfAiiiius TobiAs',fcripturAdos cemur,cuius deuotionem nec cAptiuitdâ minuit, nec oculo rum dmiÃio quo minus Deum benedicere perfudÃt, neque exbAu(ki fub/ldntiA à uiA iuÃtt£ er ucriatis Auertit, Net cejfitAS enim probdt iuÃum in egtÃdte,£quiaeem (erudre uerA AC perÃitd iuflitiA eÃ. Vnde enim quorur.dam deuos! tio minuitur,indeAUgmentum facit lAude dignus Tobids. InopiA enimmquit,humilidtuirum,cr quibuiniliAtur,no poteà ferudre iuÃitidm. SAiiih Autem Tobi£ ereiffus dd Deum dttimus,nec cAptiuiate frdihis eÃ,nec inopiA bumi liAtiis,quiA contrA ediita occiforumcorporA fepulture ntAnddbAt, er de dei largttione fecuriK,de ipfo exiÿio nù* fcricors,er feiens bdne tndgis pldcere Deo mifericordiÃm nbsp;nbsp;nbsp;æ
qu£deexiguoÃt. Sicuteruidudilld facit qudmdomi= nus m Eudngelio coÃAudauit.Hic enim uereÃdelis eÃ,qui non dubitAtfde promiÃis Dei, qui de pAruo Idrgtur . Spe erff Ãturorum Animum (utim confotdns, deo dicAtus To biAS,m temptdüone robuÃuserÃrtisinuentus eÃ,oÃens dens 'm neceÃitAteplus 'm Dei timore uiÿlAndum,quiA à neceÃitds Ad Dei duxtlmm nos impeüit, qudneo mdgis fen curitASiCerti ergo fAtiih uiri,quod Deus ludicium Ãbi eo rum omnium qu£ m hoc mumdo Ãumt exceperit, tribuld^ bones ey ddmnA ej reliqud exercibA,uel contumelias,i:o tdntum non £gre tulerunt, Ãd er grdtAnter dcceperunt, Ãcut ÃT noÃri ApoÃoli qui c£à gduififimt, quia digni nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f
X : hdblb
CiVABSTlONVM VETERIS
ET NOVl TESTAMENri
babitiÃtnt pro nemine ChriÃi contumtUam pati. indicia recep^a anima inteïligt tjua deuotione obfequi deleat rr* enim mentorum fiiturorum exitia Ãint,quahiiuftefi^ demptori. Magna er^ ex parte tcitmiafu^âtnecefj'ariai itnt fidebbia,ftue in tribulationibis, Ãue in coutume * ! ' nbsp;nbsp;nbsp;*
Sub Hefter etenim re^na, cum iudatca» populm in perh lijs, la^tn tantumdeoplacuitiuftui Tobias,utdupli» , culopoÃtuseffetjieiu^ijs fuftragmiibusliberatusefi.Et loiux.j cigenererneritorum fuorum ccnfequeretvrnurcedem,et Himuit^ettm euerÃonis fut prtfcriptu drem à prephetn in prtferiti enim quodamiftratminiftroangplo récupéra uit lumen, ac diütus eà etiamcopijs tjutad prtfentem pertinetuitam, cr in fiituro htres regni coelorum eft ft-(luSfVt in hoc doceremur,quia ejui toto corde dn leÿ ob^ 1tmperat,nec de dei promiftis dubitat,er in hoc ftculo co piam ftpe auget Deus,cr in fùturo denat lUtOn uita tier HA. Tà ctiam aîiud guod nos muitat ad diuma obfequia. Sandus enim Tobias non folum iuÃitiie fut mérita confe cutus eÃ, guia accedit ad curruilam glorit eius eticm ex eorum bonis qui imitatores eius exiftmtt. ïmitatortbus e»
audiffent, ieitenio indiik luadcre meruerunt. Ttiufti ac prophet£ neftri (^ttando 4 deo aliquid impetrare uolebät ieiunio fehumiliabam,diceteDauid: Inieiunio humdiabü animam meam.Nam er faluatorcuiopw non erat,ut nos Matih.s.
twexonpftwn daret ieiunauit.lta^mdlidiibium eft pro defti ieittnia. Sic etenim oftmdit fehcmoueüe impetrare i]uodpcftulat,cum feaffligitieiunio.Vndedi£tü eftÃo*
riA rfl oratio cum icitmio. Vt accept), tr^ pofpt effêo*
Tob(«
Him exempla laudantur : Quod nobisquoq^poterit pro» uenire ft fic uixerimtts ut dignum fit ernes imitatores haberi.
De ieiunio dC ciusobfefuatione. QiJxflioCXX.
COngriMtm eà fratres chariÃimi, deuotÃ?ime Dei facerdotem propofitum plebis, ChriÃi exkortari populum fub cura fua pofitum in dodrina fatiaftcut ma* Ad Tii5.) j^eApoftolusiutopusfideiprotrmporisobferuatioeom rd cura diligentia^ alacrier deuoto animo fà ciamus. If« iH«M eteni qut nunc imminente die ftÃo pafcht celebran da fwit,quid proficiant,quamuis non lateat, taceri tarnen
herumÃnepieatefirmum eflyOdiedtfG'eleemofynacu iiiÃitia^t eleemofytu). feruata iuÃitta commendet orationê
fW« ieiwtio Deni^; orationem ieiunium Comclij mit» [cricordia ccmnundauit, IpÃenmaiurdaiisopibioÃu cDpijs,ieiti/naigt;M^ed ej non habentet pa(cebat,ut iBorunt faturita; leinmum eiu^ freeret acceptabile. Notinullis er» g) indigetjiy nonmllKcareredebereteiufiium.titpoÃtt meren (jiiod pcflidat.
De pafchatc, quofnodo laiidabilis glonofa fit folemnitas eiiis.Qi)agt; ftio CXXL
ignoren(ur,recenfetnur fymen. Tale eà ingemim tutur^e
firrum nifi ufum fiierit eru^nem ffnerat, ita er anima iupfrequentius diuinis exerceatur lefhontbus, nafeentur lilt peccata. HbiceÃunde in Pfalmohuncdicit beatum, qui die ncfic^ legem domini meditatur. Denie^ quamuis nota pm diuina eloquia, tarnen cum fiterint facris uolumi nibiu memorata,fic tda deuottim pefbis fufeipit quifi not lù,Excitatur enim defiderium animt erga opera faluta» t.Timot.) ria.VndeApoftotusad Timotheuminterctterat Vtrefu feiteS mquitgratiam deiqut eà 'mte. nbsp;nbsp;tÿtur necefjaria
funt nobis ieiunia,ficut uutneribus medicinA- Medelam e« nfm conÃrunt uitt perpetHt,ita tarnen ut duaru/m rerum teftmonio cemmendenttir, id eÃ, oradbne CT mifericor» dia, leiunia er^ iniemperantiam corporis mitigtnt, mo* fus aduerfos rcprimunt,pre0itram animt auftruntjicul î-ue» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ait Dominus:Holitedediti ejji in efca CT crapula,negra*
uentuT corda ueÃra. Cum enim anima ab efu er potu ni» mio Ãieritliberaa, tune fe melius recognofcit.Sicut enim in fpeculo fordido non fetalem homo afpicit qualis eÃ, ia er fi efca ercrapula fuerit grauatitt, alter um fefentit quam eÃ. TUric txcitatur libido, accenditur ira, inftam* f ntdtur fuperbia,ffneratttr luxuria.Vnde ApoÃolitsiNo* Ute ait inebriari Htno,in quo eà luxuria. Quod fi lempe* ratum fterit corpus, inierpofito ieiunio cognitione fui.
SAnlhim er falutarem dicmpafchtteTomni laude prtdicanduni,quo mors deuida eft,diabolo regnun ablatUm,facraiKentum deimaniftjktum, decreturr, quod aduerfum nés trat, euacuatum, tartan ianut confradt, uindifoluti,clauri rcmftictci lUuminati, imperitt fcienlt;= tia donatftnipij ftdi milericordes,iiiiquii er iniufts pec catorwn data re}niÃto,inimicorum reconcihatio, error K rmendatio,uerilatis declaratio,deo Ãlij ex perdiiis acquit ptijfuperbid deprcftâ,humititas exalta a, pauperes dia^ tijdiuitcs exhaufli,montes depldnati,ualles repUtt, coUes proftratijmpudentia calcata,uerecundid ecmpia,anima» bus ad coelumdataÃcultaSflibcrtat reddita, dirupta ac refoluta captiuiras,torpueruut tenebrt, confùfa eà mali* (ia,purificatus Æqualor,/âthanas detefius, inanitus infer* nus,dominus no/kr lè/us Chriftus uerus Dei plius appro bdtus,caroadconfitÃonem prudentium mundi in calot fublata,calejlia, terreftria,er infèrna unius Cei cr domi ni demonftrata. Itaq^ ftatres chariftimi,husic diemfrÃum colere CT uenerari debemus deuoti Tieo cum modeftia,ui* tteTanimtltticia,turpiaer inhonefta uitantes,utad fruihim pafeht ueniremereamurperchriÃumdominà noflrum,cui eà honor er gloria in ftcula ftetdonm, AiiKn.
Deprincipio,qüidfitprincipiunbcn dicitur Ioannis primo ; In principio eraf ucfbum. Et Genefis primo : 1 n prin*
|
LIBER ph'ncipio foecit Dcus cÅluni ci terra. (iuæftioCXXII. loitinî». ). T N principiotratuerbu.QÿideüinprincipiofQ^o Glt;n«cgt; ⢠gt;nbsp;⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lepmui ZT in ueteribus libris : In principio fa^ fit D(Ui cÅlum Cf terrant. Et in rpiftold eitu cuiiu EMn fflium eà de cuim prindpio alnjuid conamurjedieere,eo dem fenfu Ãgnificatum eÃ.Ait enim:CiSOâl frat ab initio, EpiÃoia er^ (J Eiungeliutti unum habentfenfiim.\Ali^ ud enim efl quod in ueteri aitiln principio facit deut ca lum CT terramicy aliud cum dicit, in prineipioerat uer* hum, Et : Qgod erat ab initio. In principio enim eÃi,amp; ab initio elfe^unim Ãgntfieat,qttia ab initio quod trat no capit effe, Qgi fnim incipit effe ab initio non erat, cr i* deo lubijcitur initio,id eA, ut inter ceetera in ordine print Ãt, quia tpfe initio ÃAut alios capit poA fe habere, qui poà iBum juntÃAi, ^icut legimut, quia in principio fa» tit Deus calum V ttrram,non dixit,in principio erat ca lum Ct terra,quia cum non effent, cr diffoneret deus û tere mur dum in principio, hoc eÃ, inter catera qua ad tniindâ. Ãbrieam prcÃierufit tprimum facit calum O' tetram,quia principiit initium eà inchoantis aliquid quod Pricipium nbsp;nbsp;nbsp;pgt; gt;gt;riUm in ordine.lltud autè quod dicifur,quia in prin quid û. fipio erat,id eÃ,ueTlum,antrinchoationem creaturafu^ perna O inÃrna ÃgniÃcatur Ãiffe^t no utiq^ inter hac qua creaa junt prius féhtm inteüigeretur,quia in prins fipio eratcum Deut diffoneret Ãcere creaturam. Egt; g)/j in principio erat, id eA, ante omnia erat ,femper erat,idec^ cr uetbum erat. Vbii A pud drum, inquit, ut non indigne initio /ubieétiim minime aÃimaretur quod femper erat apud de urn. Conuenit enim,ut quod ante oms nia apud Drum erat,nuBi fubijeiatur initio. Vnde adiea fitiEtdeuserat uerlum. Kune eÃmdit aperte, quia qua fupra di An funt,congruunt uerbo,quia deus eÃ, in* quit,uerlum,O' de deo aliter non oportet fentiri, quant utÃmptrdicaturÃiffe. St er.hn capit effe, creaturaeA, , treatura eA,deui nontÃ, Qficquid enhn eÃ, aut deus eA,aut aeatura eA, do per hoc Dei nomen non competit ereaturafed quia turn non capit,effe erat enim digne, di fitur effe Deus apud dcu/m.Aut idea dicitur femper Ãitffe, quia non ex fejed ex deo deut eÃ.Quamobrem O' Home rim dicitur uerlum dei,ficut fides eiufdem EuanffliÃain Afoeü. 10 reuelationefiudemonÃrat.Ait enimintercatera: Etna mcnenttcA uerbum dci. Vt enim non ipfe ex quo funt 0» nniafignificaretur,fed per qutm funt omnia, id eA, non pater, fed films uerbum dei appeBatus eA,Vt quia Deut fine uerbo effe non potrA,hic qui uerbum dei dicitur, fem per apud deum fi/iffe credatur.Et quia uerbum non eà ex tra eum cuius uet bum eA, hoc uerbum quod apud Deum trat non aliunde fed de deo effe fignificatum intrBigitur. Et quia de deo eÃ,ncn abfurde deus dicitur,Itaq; non duo os deosÃcit deumfiiiffe apud deum,Si enim effent duo, di uerfi e/jent natura,nec unius uoluntatis ⢠St enim nos ho* mines cum tmius fumus ttaiura, diuerfa tarnen fumus uoa lumtatis, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fnagis ubi diuerfitut non sA uatirit nr^ |
VNVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CXXXill uoluntatis,deut apuJ deum dicetur. Deus enim qui apud deum erat O' eA,non oc (c habet quod deus eÃ, fi quo mi nus, nec apud deum deus effe diceretur, ne^ dei uerbum deus uerbum appeBaretur^ fed quia quod de deo e A, non aliudpgnificateffequamdeuseA, Verbumdei deuseA nuncupatus,ut quia uerbum dei dicitur, ad alierum deum non refirtur. Qjiod autem deus uocatur tdeofit,nfad ins iuriam dei proficeret,fi quid de deo erat, deus mimme dia ceretur. igitur O' unitas dei (eruata eA,O' débita honoric ficentia reddia, quando non in prepriam gloriam exce» ptus eà hie qui de deo deuseA,fedmeiusdequo deuseA, Propterea de uerbo incipitloqui Euangehupriusquam loquatur de Deo patre, quia quaÃones non de Deo fiut, fed de uerbo Dei. Hemo enim dubitat de Deo, fed de deo qui eà de deo deut. Own« oiim lingua coeleÃiim O' ter a reÃriwn Ãtetur unwn deum fed in facramento unius Dei turbatur. Trépidâtenimaudiensdeum diciuerbum det, corporalibus enim modis pulfatur,quia uerbum hcminii homo did non potiA, cum utiq; deus naUira fit fimplex, non membris compofitus, neq} qui intus habeat o Ãrit, ne^ ante O' poA,aut fummum O imumfedfi poirA di« ci lotus per omnia, id eA, nufquam uariiu uel abfinulit, Vna autem claritot eiut eA tmmenfa,Namfiignis non hd bet anieriora O'poÃtriora,aut intus O Ãris,quanto ma gis creator eius. ita^ quia omne quod deiu eÃ, totum uni tfi,non diferepat cum quod de deo eÃ,dicitur Deus. Ex patte tr^ humano exemplo, O' ex parte non hununo deifilius qui eà uerbum,dei deus eÃ, nbsp;nbsp;Ea enim rations qua filif hominu homines funt,dei filins deus eA, fed quid ex commixtione fili/ hominum homines [unt,non hoc exa emplo fÃius dei deus eÃ, quia ex fimplici deo fimpltciter ndus eA, O' quemadmodum uerbum noÃrum ex nobis tAJioc exemplo inuBigtur uerbum dei effe de deo, Sed quia uerbum noÃrum non eà hoc quod nos fumus,lio hae ratiottt uerbum deus deo e A,quia uetbum dei res eÃ,ftoH fenusqui dépérit, Kec enim quia communia uocabula no bis O deo funt,una ratio erit nobis O' deo in return effea âu.Ktm tegimusiln principio faecit Deus caelum O' ter ram.QiiomodofoecitiKuttquid ficutnos nunu Ãcimud opérai Ef in fubieAis. Et dixit mquit Deus: Fiat lux,Oâ fiAa eft lu»,Cui putamus locutum effe DeumiQuia non utiqi homiru locutuseÃ,fed ei qui poÃitÃcere, qui etiam hominem ÃAurus erat ficutOfcecit.Sed quomodo locua biseÃ! Kutiquidficut nos loquimur orgtno corporali ? Ab fit. Vides er^ quod uocabula quidem nobis O deo to* mania funs fed diferepantintffedu. Aliter enhn Dtus Ãcit quam ficimus nos,0 loqui dicitur fed non more nt» firo. Sic ouerbum dei non tale uerbum ficut noÃrum, quia noÃrum poflquam fit, non eA, iBud autem manet. duod autem tale uerbum eÃ, quod audit O' loquilurOquot; operatur.Ncnfolum autem uerbum dei cAfedouirtus O' fapientia det, hoc eA, fitius dei, qui quam um ad effea (ium pertinetifilius à ciiur Dei,qtumumauttm ad locua tentm not aBoquttur Dtus,per ipfum uerbum dida |
X 1 (U*
QJVAESTIONVM veteris et NOVl TESTÃMENTI
|
Bi? dei, tjudntM» ucró Ad fApienttAm i^ui rtos dan docet, fgt;er ipfum (dcrAttsduam /uum fdpicntiA diciturdci, ({lun turn Aütan AdoperAtionem, quA per ipfum omniAfcecit crÃatdeuSjUirtw diciturdci. HocnuUiAlij pofjetcom* pettrenifjlïlto dei. ProptercA enim cpiod oc deo deus efl, omniA deihAberedicitur. Ndfceitdo enim cmniAeonfecu» tuseft dÃ^ Ncf f f»m conHoióf o-rft depner did uerbuvt deines' uirtutem V fApientidm dei, hoe tfl enim deus ua~ bwm,uirtus,G^ ftpientid. Chriftut Autem cfuiA totusde toto efldedeodeus, c/ApieiitiA dicitur deicr uirtwcf sierbum,hix eft,devm e[)e dedeo C Apud dewn.Proptcr guod AidUoc erAt in principio Apud dcum. Ad esducenA dAs enim incredulorim mentescoAStamp; fcripturA erupit, ut cffmderet Chrifhm effeDetmtewin omni loco propter UftitaKm dei,inte{lig uult Ãhriftum e/fe Dphw. ii^wtc au tem ApertA uoce dtcit etimeffideum cr femper fitiffê d» pud Diim,fAtrAmentum pAtefidettsdei, Nedeusomni== nofolitArius putaretur declArAuit,non proptercA tcnum did deum ut folitArius AftimAretar, fed licet duquel tres perfc n£ effent, t a men non prAtudicAretur wtiMi ,^uiA guod deus e(l,Ad iHum ip/uni reÃrturquiA itnuscRi^Mt uis cmniA dicAtttur ex Deo. Sed Aliud eft ^uod proprié txtititde deo.c Aliud quod nutu de Ãris creAtu eft Dd, loc eH, Alttid eft ^uod deftlfhtttiA dus proctÃit, eSquot; AÃ^: hud ^ucid ruillo modo effet ntftuolttntAte dus creAtum eà fet. QuiAcptodie [ub{hMiAdeieft,fiwt^uAmfiitpr^s ter dus fub/hntiAm, ijuod uero creAtum eft, tune toepit effe fnblhnttA cumcreAtumeft, Aeperbocinitiumnon fiAbet trinitAS folA. DeclArAtio igitur myfkrij meritA fidei KincrAuit,quiA qtuniooccultiusrft ^uodcrrditur,bmo inagis propenfforcredentis efl mcrces Cf minor pa tu diffidentis^ DeclArAtibAUtem myÃerij ffeutminorAfoedt meritA credenülus,itA mAiores exdtAuitdiffidentibus tiASjMAnifèftior enim lex plusÃdt retm.HAmfuffecerAt teftmon:iim filuAtoris cjuo ffbi proprium pAtrem dix er At Deum.Quis emm credentiuw dubitAret mhil à pAtre dif ferre in(ubfkntiA fibumi SedquiA h^retrcortm perueru fftAS inftdelitAtts ccmmcntis fidei iurA pulfAre coeperAt,A* titer Accipiendo filium dd quAm prtedieAtt(r,Addttum eft, er Ad ÃctendAm mAniÃftitiontm * Dukc Ante omniu a* pud deum füiffecr deum efffe,ut declAraret qitod ftHfun ri rAtio myfticè contiiubAt, prr quod diuitiA dementiA hu nuf nee infirmituti prouidiffe ttidetur,ut Aperiret qdl cIau» fum potioris fidei meritis referuAuerAt, VndeAdiedtdi* ceus'.OmniA per ipfum fiilti funt, ut ft quis ex fuperiori* lotnaü,* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ambigeret,quiA Anguftu eü inteBigem tA kof |
minum Ad diuinui res cApiendAS, ex bis cApAX fieret cum Audit, omniA per ipfum fittAfunt, utnon utiq- ÃäurAm iplum putAret, quiA cmniA per ipfum audit fidtl à deo, à Auum er ipfe effet fiidurA, non cmniA per ipfum Ãda 4 Deodixiffet. NecenimipfeperfefiebAt. QjiedutAd' buc AbÃlutius trAderet,Adiecit. Etfine ipfo,tnquit,fiflu eft tiihtl, Hoc dicens, excludit omnem controuerfiAm cr er ArgumotA «a, quanm's nori defint qui di^Ane, turnen qaii fine ipfô nibU fiiélum oftendA rittUo modo ill» fuihirAmeffefuffiicAridebereedoeuit, Quomodoenitn did poteftipfe elfe fAi^b/rA,cum niljil dicAtur deus fine ip^^ fo foeciffetSi enim faectt,mtntiturfcripturA. Sed Abfit. Fi» dein enim eflferipturd, que ut errorem Amputet qtunn pûtefl,utiturmAnilèflAtioaeAd fulutem homiiwmredi^ mendAm. Deniq^fubiedt: CinodfAÃiumeftin ipfouin tfl,in ipfo, id eft in uerbo quod fAitam efi uitAm effe pg» nificAt.S/cute^tpfe dominus Ait: Sicut bnbetpAter uit Ain in femetipÃ, itA dédit cr filio uitAm hAberein femetipfo. Non quiA uerbtm fine uitA er At,er pofte a Aut dAU Aut fn itAefl inillouitA,fcdipfumuerbum uitAmuulttnteUi^ effe. Si de pAtre deo poteft did quod Aliud ipfe eft, Cf aU» udinfehAbet.iaetiAmde fUiotius. QuiA ficuthAbetpA* ter uitAm in femettpfo,itA dodit filio uitAm hAbere in femet ipfo,HumâttA, enim tloquiA non funt idoncA Ad res expié cAndAS diuinAS. tdeo uitiofum uidetur quoddidtur,itt ci fAÃurA non fitddfilius,in ip/o dicAtur fAilum quod efl. Etfidix^et,qucd gpnitum eflin ipfo, etiAm fic uitiofunt uidebAtiir. Sed ut fubfh ntiAm geiurAtionis eius oftenderet opus in CAfAdum quAli uti potuitfermone,per quod exi^^ flerct demonflrAuit, quiA generAtio eius uiam in fe bubet. Nos enim uiuimus quidem, fed non pvffumus Alijs dure ui am, quippe eum nee in poteftAte noflrA fit cAdem uitA. tlle Autem ideo dicittir uitAm iit fe habere, quis potefl uie uificAre CX erwre qua uultutpntcr uiuAnt. Ad hoe ea nim iiAtus dicitur,ut omniA poftit ficere quafAcit pAter, quÃApchAbetuitAmâitife,ficut hAbet er pAter.Hoceiiim efl,omniA per ipfum O' in ipfo foeaffe ,pc eum ffnuiffe ut hAberet in fe uitAm per quetm omniA poflit fAcere ,non quiA ipfe Aliud efl quÃm uira, féddum hor potefl uitA ttut ut cr uiuAt,(y A liA poffit creAtura qua uiuAnt, uitAm hu» bere dicitur in fcmetiplo.Nos enm uiuimus fêd non hAbe* mus fic in nobis uitAnt ipfum ut etiAm AÃfs demus uitAm. Quem fenfwatCT ApoflolusPAldusmemoratintercax» rAtücensâ.QijieflirnAg)énuifibéisdei,primogpmtutAnte Cól.é omnen creAturam, quoniAm in ipfo condia funt omniA in coelis Cf in lerrA.uifièiliA cr inuifibiiiA, fine fedes, fiuc domioAtiowesfiue principAtusJiuepoirfliites,omniA per ipfum crinipfoc reAtA funt. Conueniunt AUiem EuAnge» ItA in boe duorum Apojktorum loAnnis CT PAulfieAdm enim dicunt: quiA films Dei AnK omnem trcAturAm pw* tus efl, ut credret potentiAt ffnritAles CT munditm et qua in ed funt uifibtliA. Qÿod enim dixit loAiitus: Q^iA quoi fdflum efl,in ipfo uitA efl, Hoe idem fignificouit cr Paua lusdicens:Quia inipfoconditA funt omniAi»coelisCT ÃN lerrA. Ef wfub.efhs. OmniA per ipfum cr in »p/ó creea funt. Per ipfum creAuit,quimfublhHiiA idem deui efl,boe eft,pAter m filio m ipfo uerbo,quoniAm pc ffnerA uitftlium,ut haberetpotentiAm fùciendi omniA uifibiliA rt inupbiliA.Hocfiiit fÅciffe m iBo uitÃ,ttt er uiucret, et ui ti Alqs praflaret uitsèdidnteBtgêdi,Agfndi, et cateris Mti niAntibus feettt^ qlt;f uoluit quafi inuQ) dei,DS enl (»Mg» dicioir dei, ud lOrutp refrrtur, quetp expreÃi ndtiuit Atö plenAijt |
tfBER
'pknS habet in ÃflnüHtuctinem pâtres,pote^î ^uictjuid poKà nbsp;nbsp;pater,cr nertï fit patrêuideri in fiüo,^ efi imii=
ggt; inuifibilis dei. Nnnquid quia patrem inuifibi/em dtieit, filium uifibilem fÅcit.cum hoc utt^i fit filiuf per naturam ijuod pater ? Et caw crfdfura ctele/hf fit inuifibilif, tfodum magK creator eiat {Sed hoc figntficauit quod in rcrlés eü.non quod in terra,quia quà mués fiâtes imtiCibtlK fit,iDic tanKn,id eü,mcaele/hbufuideturabApo[klisutl feair.ir. XiCteris taltbtes,de qtà btes dixit:Pater,uoloutubie^fim, 'ey ijb fim mtcwm,amp;wdeant clariatem meant. Etalibi : Watth. f. Beatt,inqutt,mundo corde,quoniiim ipfi detm uidebunt.
HüCfà patrent in filio,deiim in imagine,quod e/i detent in dea. Sieüt corporalis rei corpus ima^ eft, ia er dei Ioin.)d. imaQ) eiitQuia exemplum efi pater,filius ueroèx» rmplüde cxemplo, quodccmunicatfiiirituifanäo :ç^ia demto,inquât,accipiet. tdeaq^ in fibà uidetur deus quafi Apocii. Ã, infua imagirie. Sicut eiiim nemo dignus inuentus eit,ape» rire Itbru iy fignacula eins, nifi uer bum dei, ia cr zteam patrem tumo uidcredigmisefl,neq; nAfura,necr; merités, nifiuertts films, t^ihi! etenimmeduim eft quod obflet in* hi».a, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;paircm filrum.ipfo nobis tefle qui ait : Neque emm
patrem utd.tqutfquam,nifiqui efl à deo,hicutditdeum. brdfimfilo u:detur pater,quare nemo dignus diciturui* dere dettw,cum uideaturin fi'io,qu!anihildiffirt d pa* Ire film tithi' plaiièdfiTetmlublhntia,quia uerus fi* lilts est. Difièrt auxm incaufal atis gradu,quia omnis potentta à patre in filio efii'Sy in fubfliiitia minor tun e{l
Ioan H aufhriateamenmaiorefl pater tpfo dontiiu te* Jhnte,cy dicente: St dihgiretis me,§-uderetis utiq;, quia uado adpatrem, quta paier maiormeeü. (Remettant modum cuflodiensApofhiltts Paulus: Vnus,inquitdleus pater,ex quo omnia,icr nos mipfe,crtmus dominus le« f«i.plt;T^aemomntd,crnöj perip/âw; Vtprtmus grd« dus fit,ex quo Item omnta : Secundus,per quem ontnia : Terttiti,m quo omnia. Et quia tudlus ex his degener eft, Ht uisitiite dei (ignificati fiint,dieente Apofiolo : Qtjowwt e^ ipfo,cr ptr ipfitm,^' in ipfo fidn ommasipfi glana m fxtula lacidorirm.
'qsxti.its. Vtriim Adarti fpîrïtumfahcQurn ha* bucrir. Qtiæftia. CXXIlf.
COmperi qùofdam ex fratribus nofiris, non plenè difi ufiiffe lcrtpturas, fed fimpltcitate antmi adfeue* rare,quèd Adamfiifîusfanchim acceperit/jgt;iritum,quem peccans amifit,fiait nunc datur credêabus: HOedufb ra» tune,quafo'etadfeuerari à plurimis,quia perfidem in* flouratuseâ homo,iea ut ad prflinum redditas ftatum, hoc omne deciperet.quod meer initia Adam (itérât confe* c'utus-.Bt quiaperfècijishomo fiufiusdictbatar,quifînon habu!t,inqa:unt, flgt;iritumfaii£htm, imperfrâutfiiit. Eg» uacfin non fo'um honuitem,'ed CT cjwftl qUifoec it deus, que non pofjunt diet aecepiljeflgt;iritttm(aniium,d!co per» fl'Sbi. Ommaenim genera antmahu mfitoperfiffitjunt, utmp'eant idadquodfum flfta,titicyhomo mfuo ff* titre perfi^fiisfllfitt poters fit diflsnKrtmula lt;nbsp;twi«.
VNVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CXXXdli
praua à refhhPfienîmammaVmteüi^bile.perfèiluad id ad quad fiélum e/l.Capax efi enim dtfc'endijexcc^tangt; di zy fiictendi,iit quie'uirtute non potefl,impleat fenfu. Et quomodo ai^i fient dicere,honttnem perfidiu nafei deberO lt;y totiim fcire,quemuideiit nthil ultra nojjê quam hic di* flat, t Qftod enim diflit, neiit. Dentq; quometm qui htc non dilctt,qualis fit nefeit: C^ui fe er^ nefeit qitlt;ilis fit, quomodo omnièi twuit,cum minus fit fe nofjeqttim ceece* rat Sed quia de cèeteris diflit,de fe dutem non difcit : de alijs nciuit,de fie neficittneqi qualispt,neq. an ante corpus, an poil corpus fit.Namfi fiic perflihis Ãfbu effet ut nul hits tffret,non fiierat homo, fed deus, neq; ctrcumueiitiü preeùancc^et-.Spiritum autenifanâumhâbereultra na* turam iy perfèfbotum hominis e^,ut pofiit quèc dei finit, liunqutdnomqutaafimA locuaeflad Balaain,ultraper* flRwnemtiusefl ? Accepitenim ut poffiet qiiôd nature fiue noil erat,fied noftree. 10^ ijM/a prielhntior eft homo citteris ttnimalibus,tdcirco tOa imperftfiii dicenda fiint f Aut quia fiandt Uiifflt nrn fient quod cfl deüs , finperfèéîi fiunt {Vel qtfiet luminarta çyfkü*: imperfèfbores ftint fis* perhis ingelés.ucl quia nùbila uclamine fiuo obficurantfb* lemZylunam minusperfèfbtfuiitt'E.t quiamtinbra m* uicâneffnt à non enim pöfiunt pedes,quod pofiunt ma* nutD fmperfiikl dtcehiurt A bfît. Omnia enim pro loc'is et gradibus fuis firma et per fiébi funt,ut impleant id ad qcP Ãflafiuntt l^turommaperfètki junt,quiazy creamreoa rum peifèihis efljed ad comparationem eius imperfèila funt Deus enim per omnia petfifibis efi,qtiafi fins et ori* ggt; omntil.Nam qùt fiilhlunt, perfèih quidem funt,fiei ad idad quod filin fiuM,utin alla parte non fint pegt; fèHn, quia alteralieriusefft,zy metsqutnon effm,perfilli fiunt m quo tan effttt,idtoqi perfid O' imperfllfii, funt omma. tn(Ciuismdigrnt pedibus,qu!a rufit ambitlauerinc pedes,cciofeerunt manus. Iterùm pedes indtffnt mania-bus, calciare enim fie non pofifiunt,ne^ cUrare. Cùm er^ corpus perfèâum fit membtiSfUolare tanitn non pote nrq; ferre tantum ,quantu patefl burdo,. Cltnq; in hi p^z*
fint,gubernAre amen fie aefciunt,nec adhihere fibi poffiuntmedicmam, Vndedidumeft-.ilolite fieri ficut quusGrtnulustrnquibiisnoneflâmiellellits, aqua cr igniscum répugnantinuicern.fi«}geacre perfilta fiunt: Jmpleni enim id ad quod fiHü funt. Caquit enim ignis çp cônfiumit,purfftO'ca!eficit. Aqua utroabluitzyrefria gerat,fitientes récréât, inq; eum omnia in fiuo ffnere per fllhfint, finehomine amennihil po/finnt,nequehoma quamuis perfèHiorfit fine his.liincApoftolus imperfi* âos O' perfè^s nos dicit,Ad comparationem enim iiifi* delium nos perfilh fiamus, quia deum cognoficiinus : Sed quia qut promi/fia fient minus fetmus q debemus, quia in hic tutu non ani % pofjumus conipreheiidere quantum el^ qdâcrcditur,injperfrâi fiumus.tÿtur quanta putant perfi fbonem Adt inftaurari crcdenübus,uideamusfihactnii ftauratto nihil ultra domhabeitdiuini quà m (ùerat con* fiecaus Adain. Padus enhti Adam, pofituseU inpa*
X 4 radifs
QVAESTIONVM VETERIS ET NOVl TEifAWENTTl
|
rddi/ó,ut operdretur ihi.Cf euÃoJiret fttwi.'Hoc eil ut co^ leret terrdm,G' cuflodtret prdcept» dei,per qux fciretfje fe dontituam cuttihrttm dcctpifie,ut ipfe amn fub legf uiueret eredK)rfs,»e domiMlio extoUeret (um,C^ infldtut fuperbid immrmor fieret fiiiconditorif, Pofituf erg) eH, ttt dbii (ulknteretur uia eiut: Per Chrifiu dutem hoe eeljum e{l,ut refitrgmtet non egfdnt tibo ucl potu: Quid ^uod morale eil hominR,conuertitur in uiam.Pdäus eil Addm ut habiaretinlt;rrrd,fide{dutè Idrgridigndaeil, ut à talis Ãt hdbiaüo nofird/cripturd ipfid teflitur: Qÿid Ãil«seil,inquit,prmut homo Addinmammam uiuent tem,fectmdui auÃm homo inÃgt;iritum uiuificdntrm. Pri* MUS dutem homo de terrd terrenus/ecundus dutem homo de calo talefiis'.Qualis terrenus.ales et terrem: G'quA^ lis calejlis,ales tS' calefks : Quid am apertum q quod AddmnonhdiuitÃiirittmfdnilut Pdibis eHenimAdd in animam uiuentrm,per Chriflum dutem in Ã^iritu uiui» fi(dntem,uthomoindliguofimilis Ãt credtoriijuem cre^ dit,quidenimmy/kriumfidei, ^uoddd fdlutrm ddtu eil, trinum eil: trinui fit corpore anima CJ'(}gt;iritufdn{h,per quemdicimurfili/ dei: Qjiod minime Adam probatur, uocdtiu, crKrrenusettimÃäus eil :Pilij dutem dei non tdrndliter,fi;d/}gt;irialiternAti calefies dicuntureÃe, Ecce dbfolutum eil donum dei multo plus graftie concefiijjc ho* mini tempordfdiudtorù quam dcceperdt Adam, quid non fotum eft infldurdtui^ed etmeliordtus. Ih eo wjhurdtu«, fluid 'm peccätis allutus er inftdurdtut ril,in cdteris me* iordtits, Bocenim tJiufiitid ratio txiffbdt,uttune uberior eÃet clementtd dei 'm dandif bcttefitqs,qudndo my fieritim diuiniatis fuie innotrfeere uoluit creaturt, uteo* gnofeentes quod incognitim fiiit, ä fieculis er ffuerdtio* nibiu deiunius fdcramcntum'm tr'mittteeonÃfirre,pro ipfd nouiatis qaafi dedicatione peccai is dblutt mfuper iu* fiificentur, etddopati a deo Ãiritumfdnihim deeiperent, per quem Ãgnum ddoptionis hdbere uidedntur. Adoptio entma deo Ãgnum hdbere debet dei pdtris, ut non imme* ritofilijdeidppeUentur, Hoc donum ettdm per prophe* tds pronvÃum eil,ut tune ddretur,qudndo myfirrium dei dectdrari deberet 'm triumpho deuiHa morte, ut feiret credturd pdtrem, CT fitium,cy Ãiritumfdnilum unum toui-td. eÃTe dewn. Vnde Eudtifflifid : Spiritui inquit, nondum erat ddtus, quid iefiu non erdt cldrificdtus, Clarificdtto enim hdc eil,cu per uirtutem fium cognofeitur eÃe quod tr/hficattts eil de fe, quid clarificdtto hoc donum dédit, quod per lohelem propheam fuerat promiÃum. A it enim deus: In nouifiimus diebus eÃundam deÃiritu nuo fuper lohtLs. omnemcarnem erc, El Apofiolus mter alia: Cum aulem Titu« j. itdparuerit,mquit,benigtKtas O' I umamtatfaluitorit dei noftri,nonex operibus iufiitirequee facimus nos, fed fe* cundum fuam mifericordiam faluosnos facit per laiti* tria» regcneraboni) ZT renctiattonis per Ãiritomfan* äum, quem eÃudtt 'm nos alundé per lefum Chrifiiim faltutorem neftrtmt, ut luflÃiati gratia ipÃus haredes tÃeertmur (ecundtim Ãem Mit atertut. Confinuauit ApoÃolui, quodper lohelempropheam fiieral prömifi hhtha: fum, quid hoc pofiquäm clarificatus eil lefiu ^pleuit deus,ut Ãiritumfdndum eÃunderet'm iÃos, qui credunt in ChriÃiim, CT hoc eil haredem fieri uitit aterna, Ãiri^ tumfdnäum accipereM quid Ãiritus atemus eft,dterti Stam habeatuiam quidccipiteum: Fignusefl en'm im* moraliatis. Qui enhn aceipiteum, er manet'meius di* lefbone,trdnfdlta, hacuia pergt'm calosddeum,cuim Ãiritum habet, tncongruum efi en'm,ut qui hinc exit ha* bens Ãiritwmfandum apud 'mÃros teneatur. Signum efi: enim in homine uiikrig Chrifii,qua uicit mortem Ãi* ritus eius,ut inquofiteritÃiritus eius,db inÃris frurri non poÃit. Ac per hoc 'm ueteribus fanihs non ia fiiitÃi* rituÃdnüus,ficut nunc eft 'm fidelibus, quid exeuntrs de feculo dpud mÃros erdnt: Et non potrft did, quid Ãiri* tuÃanilus cduÃdpcccati Ade, quod per traduiem ff ne* ris cmne ftmen eius fubieäum facit inÃris, Ãmilt teneba* tur fententia daa Ada. Cum prephetis rrg) ZT iu/hs ui* ris fan^,m fiiiÃe Ãiritum non eil ambi ffiumtCum pro* phetis,propter diÃenfdtioncm: ckw iu/hs uero,cauÃa fan ihatis. Sicut legtur de Ãnih Symccne, Z^iaÃirituf* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;** |
fanilus 'mquit,erdt cum eo: l^on ut fignum eÃet adcptio* nisineo, fed meritorum eius grdtid :Bam fi if dei i re* dentes tune eÃe caperunt,quandonugt;nififlntw,(il filiut dei,u.£hmorteeunätecreature. SiauteminAdamuel 'm cieteris Ãc dicatur fiiiÃe ÃirituÃdr,Ãus,Ãt ut nunc eH 'm fidelibus,quienouadonadedit deur,cum regnum filif fui dedicauitin nobis! Etquemodo falixCf bealum temput priecatrris diciturfaluatoris aduentus,fi eapraftititquie lamfiierancprie/ha! Etubi eil lUud,quod dicit faluator ifddifcipulos: Multimquit,propheta ZT iuà cupierunt ^*â**'ââ*' uidere quguidrtis,ZTaudirequiie auditis,cr non audie» runt i Qud raticne erg) poterit did,quod beatitudo trm* ports huius luhil amplius contulit dem,quam ueteribus eà coUdtum ! Quod quidem ad iniuriam prefidt fa'uatoris, ut nihil habuerit nouum quod in ortu tmperif fut fuft ipien tibusfedottaret,ciim amenlaborarefoÃam diuites,ut t* die Ã/bnaalis fui exquifia 'muiatis dent apro /iricd, Quana n-g) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;deitshisquos ad nouum ZT mauditumdiemÃÃim,ZT omni laude dtgnum 'muiauit, non dicatur habuiÃe 'mexpera qu£donaret ! Ee nfcj eil iBudeuanffliftt Ioannis,quoddicit: In [tu uenit,ZTfui â* eum non receperunt : Quotquetautrm receperunt eum, dedit eis potejkitemfilios dci fiert hfs,qui credunt in nomi ne etus.qui non ex fai:ffi'me,iiiqi ex uo'.tmattcarniSynup exuoltmate uiri,fed ex deo itati funt ! igjar quemodo non 'mufiatit eftquoddc nauit credtntibis deus in ChriÃo quädo dedit eispctrÃttm fiüos dei fieri,id eft,fi aires filif fuiproprij,non ex uolur.ate earnis ZT uiri, fed ex deo,ut Ãtrialittrnafcerentur ! Aut fi prias gratia ifta coneeÃa probalur,timc aihil nouuaduentus Chrifti eontuliÃe dica* tur. Adie certèterrettaZTcarttalis fiiitfi{lura,noÃiritn lis:Mon en'm exdeo fine carne ZTfanguinenatus eil, ftddettrraddeofi^iseà ;ldec^ nenpetuitÃtmum*: ftiuflunt |
tîBER faiiâitm decipere,qui non eratffiiritalis,Cf cuiconceffum non erat patrem deti/m uoeare in oratione. Qui enim fln* ritumfaniîum aecipiunt,his datur poteflas,ut per id quôd ffiiritumflnihtm habent patrem tllum Chriflianorum in oratione appellent : Quod quia ante conceffum non fùit, non polfimt did priores /Ãiritunfanäum habuiffe.Ki er* ^quiptmnt Adamuel c£teroshabuiffe fliritumfanilu, lufe^nt quale dor,urn habeant det,[nee grattas congruas poÃunt ei d^re,qui plus c£tttis deeiptentes,nihitfedicut amplius confecutos.
Oüâft iT. Quibusargumentatfonibus 6c cxemplis oftcndipoflctjinum idcmqjopus difFcrrc fecundu perfonas in laiidcm fiuc condem# nationem, Qiicftio CXXIIII.
VUaeü miflricordia in diuix Cf paupere, fed aliter impuaturdiuiti,aliter pduperi, quia plus laudada e{i m pdupere q in diuix. Pauper enim qui exrguia« fui largri nontnTtiiit,flgt;erdns adeofibiretribui, Cf in pr£* flnti cri« fi(turo.Creditenitnfcriptur£ cUcentuQuia qui n ruer. 18. tribuit pauperibus,no e^bit. Vnde Cf paupercula illa di* »)⢠uiabiisKuilamittctibus fola'meruitddcocoüaudari,quid de penaria fualargri non dmiiit. Diuixs uero fecuride diuttijs fuis largwntur,pauper autem feeUrusde domino. 'Bené igtur fleiunt diuiKs,dli larguntur rffnis,fld malm melius pauperes.Ac per hoc alia remuneratio pauperis, Cf alia diuitis, Diues enim fi hoc non foecerit,iupuldbit: A paupereenim noexiglur tantam.ldeoqfiaudabiliseil paupermiflricors.Purtuminpaupere Cf diuix unupec eatu e{l,fed eBuiXm plus facit reum,quid pauper per inogt; piamfiicit furtum, diues aut cum abundet non comentus fiio,tvüit aliena,et quod peius eü/olet pauperes expolia* re,dc per hoc difflrt poena utriufq;,Cf iufliua pauperis et diuitts una eü,fld laudabilis eH in paupere magis: In ege flax enim coflruare iufliaam magnifica res cÆ1. Diues aut tdeo flruare uidetttriuf{itiam,quiaalienuse{iabinopia. Erg) uttrq- iuftiis e^ljed matus efl in neceÃitax flruare tufhnam. Superbia nna efl,fed plus damnanda in pauperé in dtuix, quia diues copia elatus eH, pauper aut in ege fldxfiiperbus,quoifad infaniam perüitet,ac per hoc plus retis efl pauper. H umilitas una e{l,fld magis laudanda in diuix esi. Quid enim magnu efl,fi pauper humilis uidea* tur,quem ipfa inopia humilem ficit i Magnifiium aut fi hic qui digniax Cf eopijs cvmendatur,inctinet fe,non fibi tiendicans,quia mereri fe nouit: Er^in omnibus humili* tasbottaeil,fedmulto magisin diuixeft.Doilrina fliidij tinaeft cauff'a,fldlaudabilior in diuia efl. Pauper entm cu nulla prxrogitiua coimndaretur,operam dedit ut habe ret unie pofJet requiri,Diues aut cum eÃet linde comtn* daretur, adhibtto labore auxit fe,ut duplici genere neeeÃd tiuscÃit: Non enim auocatus eopijs retraxit animu, quo minus perfl floreret: Et ideo hic magis laude dignus efl f pauper :Qui fi fliidijs operam minime dediÃ'et,per omnia fennnferat uilis. lllum erggt; uoluntas,huncneceÃttas faea eit cupidii, Libido in paupere Cf diuix eadem efl,cf dam
cxxxv
VN VS.
lubilior in pdupfre fin Jiuite tft. PMpërtm cnim ipfd ffÃM reuûcare debet à cupiditate luxuriie: Co^tare enm debet,quia, unde hoc impleat non habet,Gf dum hoc Ãjü» nAtadmpkre,alidmulamAlaadmittatneceffeeÃ,quibat Ãrte necdd prefens tudddt,dutcertè hocipfivm quod hd^ bet, infivmensmedicutremanebit cum nota. Diuitemaut delinartim copiit Idcefjunt ad uolupatem libidinisj Pr/re reaquiddiuittffecuri funtde imptmitiite,fciente{ ueitalid effie iuditid,et tiec redar^i fe ab dliquo.Quifenim digni= tätefültam uirü CT diuitem arguere audeat { Vnde magif dccenduntur,ut 0' uiolenterhoc agant. Hoc folum enm minitm nprehenduntur,fed in magno honore (knt, GX glonari pofjum.quia tales funt. Quod à uirr^.id fÃ,pau per CT diues pudicus fit, multu difjirt pudiana dtuitis à pudicitia pauperis. Pauperem enim pote/i humilitas reuo edre,ne quad utdt poÃit implere,dHt timor Icgum: Dtucs aut cum multis fufraglnbus cauffls dd uolupatem poÃit aUicijlaudabilis efi,à auerat hitic animu. A fu erg) renut ntranone dignus efi diues pltdicUStCX alia pauper pudis eus. Quod fi rex fitpudicus,multu eRcrgloriofum, ut omnia in poteflute habens non contin§it qdâfcit impunè à fl pojfl fieri.Hicuerèdeum tunet, hicuerèprteccpa eins eufbdit, qui in pote flute habens leges, (ùturu dei iudititm cotitemplatur. 1 alt;^ grandis res eil, at qui in pr^flnu non habet quem ttmeat,uincdt quod dete{lnt,cn deleiktfio tanâgt; tum poÃit,ut non Ãolum futurd',fld GX pr£flntid minime uereatui.Vndemultiénterentur quicunq; hanc fitperanti fed maxime hi qui in prteflnti legbits Cf homimbus domi nantur. Cdieri enim cr fcomne; GT leges ucrentur, quare et propofitu cuflodiut.Ncenim apud homines erubeflat, flruant qdâ diu tenuerunt,Gf ne condêntntur,â ,phibitis fl abjbiunt, hic aut qui dominatione nee legis timet, nee ho* mines erubeflit,magn£glori£ eil Ji fl abfiinet.
Contra Eufcbiümj utrum fpintuflandus Qjjæd feiult myfternim natiuitaris dominicaï.
Qiiæftio. CXX V.
MEwtw in quodam libeRo Euflbij quondam egres gij in reliquis uiri legjfl, quid nee fliritu^dn* â myfltrium natiuiatis domini noflri lèfu Chrifli^ Cf ddmiror tant£ doóltin^uirum hdnc maculdm /fiiri* tuifanih mflixijfe: Hoe enim dicens degfiierem iTlum fi~ gnificduit.Neq-enim potefldicidedeoejfe,fi ne feit que dei funt, quia inflrior natura quid in potiore fit, neflit. Si« uero flbflanti£eRciufdein G^diuiniMis,quomodo potefl neflirequ£ fin funti P)eniquefiliusdei,quid E» loan.,«. g) inquit,Cfpatertvnum fumas,propter uniatem fitb^ ftanti£ non immerim adiecit dieens : Omnia qu£ patris lom.ic. funt, med funt:Cf qu£ meaflitt,patrisfunt. Qaamob^ rem fi ffiiritttffaniluseiufdem diumitatisèfl,qud ratio* ne flgregitur ne fit eiufdemlcieati£,cum etufdem noti nectar e/fe fubftanti£ iQuod plus eA conceÃit,quod nünuseil renuens. Creatura enim diflit Cf incipit ait* qua flire dé auchre, Cf erunt ei qu£ didicent cùm aua âorefuoeomtmtnidiSubfldntidduxm Cfdiumitas non potefl
Q_VAESTIONVM VETERIS ET NOVI TESTAMENT!,
|
Jeo effê crciiturf communis: Ndw Jet [ubflin-» tta non habet quod difcat, quia nihil eft quod igturrt: Subfhntia uero hominum non hcdgt;et in natura ut fciat,fed utdifcat. Itaq^naturie hominum accidit fcienlia,nonta» men immutatur fubÃantia, quiahominis natura dehabet fcientiam: Sicenim condiaell,ut perexercitiu/m acquit ratfcienttam:Igtur maior eil fubflanttaquam fcienba, quia non fcientia acquiritfubltantiam,fed lubflantia feiens bam: cr (ubflanbaeil (ine fcientia,non tarnen fcientia po^ tellejfe ftnt fubflantia. Indeoautem ficuteil fubflantia, ita er fcientia,quiatpfenthil habet quod difcit,ipfa enim fubftantiaesl ftbi fctentia.Quamobrem omnia ht deo fub^ ftantia dùttntitr: SubÃantia enhncuinthil deefl,omnia fubftantialittr habet, quia mhileiacceÃitper (Indium. Qÿotnodo ergj Jtci potrfl de^iritufan£h,qtt(a nefeit nat buitatem (ilqdei,/i confub/lantinus eil ei t iSIunquid pos teà una eademq; fubflantia,^!'fcire,ZJâ nefeire i Certèfi^ lilts dei myflvium natiuitatis fu£ non didicit,feit fubflan^ baliter,non per doür'tnam. Q«lt;t er^ ratione Ãirituffan» dus dicitttr nefeire, cum flnuliter ipfenihü habeat quod dtfcat,quiaomnia nouitper fubflantiami Sicut enim dei filius,ita ZXÃiritiilJdnchts dei fubflantia eil, dicente do^ mino^: Ommaquie patrh funt,mtafunt ; Per quod f!agt; gniflcauitfubftantiam dei patrisfuam eÃe fubftantiam,eJ fliiritumfandum à patredicitproccdere,crdefuoaccia pere. Et idea inquit,dixi de meo accipiet,quia omnia qu£ patris(unt,meafunt.Si a patre procedtt,C!'de (ilioac^s cipit, quomodofili/ nefeitnatiuitatem,quando fubflantia eiut fubflantia filij efl Æ Omnia enm qua patris funt, filq funt : Sine dubio er^ patris fubflantia Gquot; ht Ãiritufana doeà AJtccitenhn fitius dicensiEtomnia qu£ mea funt, patris futu. Quid er^ ambi^titr deÃiritiifanÃo,an ttufdemdiuhtiatis(it,cumpteiufdem fubflantiiei Ham ficutde fe dixitdominus,qui à deoproccÃit,ita G'de Ãiritufanä}te(latitr,Et ne hoc aliter poÃit htterpretari: A patreinquit,proeedit,Gdeineoaccipiet,ut à patre procedere,(}oc Ãt de Chri/lo accipere. Cum enim dieitur deÃliodeiaccipere,nonambigturetiam ipfeeÃede deo, M hl fanihÃiritu patris eÃe fubflantia Gdiuinitasnon ambi^tur. Itaq^ qui hintc dicit nefeire Ãlij dei natiuita^ tem,ipp derogit cuius dieitur accepiÃe, Nee enhn aliud aceipit quam ipfe cH de quo accepit, quia accepiÃe de ChriÃD,de deo preeeÃiÃe flgntÃcauit : ideoq^ non poteà nefeire quod hie feit de euius accepit,neq; ignorare dicena dus eil dominum,quia a deo proceÃitcertcfilius dei,quia depatreeil,ideo feit omnia dei : Quareer^ ÃirituÃan-éhis negebir fctrequ£cunq; ChriÃfunt,cum de deo acce^ périt Æ itaq; à feit Ãlius dei que; in deo funt, dubium non eiletiam ÃiritumÃnilum nonignorarequ^in Ãlio dei funt,G per id quod nouit que funt in Ãlio,non nefeire di» cendus eft qu£ in deo funt.Oe eo enhn de quo accepit, dei habet notitiam. Et quid laboramus, cum teÃs Ãt in hac re Corin, ». A poftolus dicens: Hento feit qua funt in deo,ntÃÃiritus dei fEece in quo diu fudauhnus, Apoflolo adiuuana hn» pleuhnuSjG'nunquid praiudicauit Ãlio dei, quia tumi» Htm dixit feirequain deofunt,niÃÃiritumdei ? AbÃt. SicnecpraiudicauitÃirituifanäh Ãliuscumdixit: Ne« ,j, »M nouit pitrem,niÃÃliut.Heminemenhn dixit feire quae hl deo funt, prater eum qui de deo eft ; quia omne quod dedeo eR,nouitdeum,G quaindeofuntt Haturaenhn deiipfa (e nouit: Quam cum inteHigis eÃe ettam in Ãirit tufanóh per id quod à patre proceÃit,G de filio accepit, tutum no eil iflum dicere,ttefcire patrem detim cuius nat turam agnofeit in eo,G amen faluator Ãc dixit,nemitum feire deum patrem, nià filiiim,ut referuaret alij per fonte huius eognttiotttm,ftathn enhn fubieci dicens : Et cui ucigt; lueritfilius reuelare: Cui puas unltreuelarefiliusi Hulli enhncharior eÃepoteÃqu'amÃirituifanäo.QuiaÃquis inquit,Ãiritum Chrtà non habet,hic non eü eius: Qjiot modo er^ puas reuelatum deum patrem à filio Ãiri^ tuifanäo,ntà quomodo ipfe dominus ait-.Oe nuo accipiet. Creaturie enhn no poteft reuelarepater deus,quia dei na* turamfirre ncnpotefl,niÃÃierit eiufdemfubflantue: Lu* cemetenhn habiat inacceÃibilem ,creaarie dunaxat, Sed quibtifdam uidear ideo rcâè nefeire dici myflerium natiuiatis filij deiÃtrituÃanäus,quiaomniadieiturferu ari,etqui feruaar inquiüt,nefeitutiqi-Quodexalio lo* co debet inteUi^. Dei enhn uerba funt inter catera dicen* tis:E^deusquifcrutDrrenesetcorda.EtinPfalm.Scru Hicrcm.ir* ans alt, corda G rents deus. Et A pcÃolus: Qui (crua* ar inquit,corda,feit quid deÃderetÃirttus,quia (ec undu dei uoltinaam pcÃilatprofanäis.Hisexemplis cu feru aridieitur deiÃiritus,nonignorare Ãgnificatur. Etiam aladeidieitur feruari : Et quie funt ala dei, quiedieitur prieuidere t Seruari enim oceula Ãgnificat pettctrare,t(t per id nihil ei oceultum eÃeiredatur. Ala enhn myfleria deifunshiteriora,quie feruari à ireatura non peÃunt: HamGÃcundttm deiuolunatem G pro fanbhs dieitur poÃilare,quod fanbhutiq; nefeiunt, dicente ApeÃolo: Ham quid oremus Ãcut oportet nefchnus:Er^ aladei Roman. feire,G uolunatemdeinon ignorare,ur.tim figmficat. |
Quid enhn am altum myÃerium q uoluntas eil dei,quod cognitum eaÃirituifanih,c£terisuero ineognitum eil, Omnibusetenim contuendueÃquomododiiiuÃt: Qzto« niam nemo feit quid Ãthihomine,nià flnritus hominis, i-Corin.». qui hl eo eÃ:Spiritimt animam Ãgnificauit,quta nemo feit quidÃt 'm ammo hominis,nià animus eius qui eflÃiritus: SicG'm deo nemo feit qu£ funt dei,niÃÃiritus dei,hcc efl ipfe deus. Qui en'm 'm deo eft,no aliud mtelligtur eÃe q deus eÃ. IdeoÃiritus dei feit quid 'm deo eÃ,quta de deo efl'.Ham à co^ationes heminu nemo nouit, nià deiis,qa maghdeifecreaGuolunatènuüus poteà cognefeere, nià Ãtdcdeo,hoc eflidem ipfedeus.lpfe eflenim Ãbifoli cogmtus : Ham utiq; in deo non funt co^ationes. Hec enhn deus traiklt apud fe quidÃciat, aut quid non Ãciat, deliberans an expediat,quia cmia qu£ m deo funt Ãnedu» biatioe funt,no per acctdctia,fed per fubfluntiä, nee per Ãudiu,fed natura,quia nS h}.miiatHr: Acphoc tio aliter HOM! |
LlBÃR VN VS.
cxxxvr
'nou;t Ijiiritufjdnihf ntylkrtidei.nilt per fubÃahtnim, um cnim fujhntKimumt habet fcnfùm,^' uoluutattm: Dedeo loqMtur,(lui feniper utuif ZT immutabilis e^, f!ueinÃ!io,Ãuein /piritufan^^ Quodenitn unit pater, hoc unit z^filita: GT quod unit pliut, radem unit CT Ipi» ritujjiutéhis. QUâflt;^ohremaliciuandôdicitur/pirituf dei, aliguando CX/pintut Chrifli,ciuia à dro,induit,f'rocedit, Gquot; à deomeoacdpiet. HincefiuKdeloanitet Apofblut j.IoM.j. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hocfdtnut,quiadeui miiobitmAnetde /piritufuo
quem dédit in nobis. Erà /piritudei in nobis ntAnente, mauere dicitur in nobis deus, ÃgntÃcatur e/Je/piritus dei» Uentq; hoc eü Ãgnum credenttit quöd Ãiu Ãlij dei,ut cum huttedccipiunt,dci ÃefiliosaudcantappeUare: NiÃenint Ãgnum diuiniatis habuerint,dei Ãlij did non poterunt. Qttanquà m atiquis ueruf dei Ãlius non efl, ut Ãt totas de toto Ãcut ZT Ckriflus : Per adoptionem autem Ãum Ãlij dei,ut aedpientes jpiritu/m ChriÃiper ipÃirn Ãlij dei dp cintur,per id quod de deo eH,qu(m in fe habent/piritumlt; inÃlijsenim quämuis adppttuiÃnt,patri5 tarnen ex alp qua parte debet uideri fubjhnttajn mando enim quia res imperÃda fuitt.adoptan ab hominibut Ãlij, nuÃu pignus fed [olum nomen aceipiunt ; Deut autquia perÃÃus efb, plus Ãtctt,ut adoptatii/piritu fuum det per quem aliquam ueriatem adoptait ab eo utdcanttir habere, quiauoeabula fine rebus inania funt. ApoÃvlut noÃer haue ajferttonein Momm, j ,⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;odueuat dicens: O alfttudo diuitiarum fapientiee et
fdenttxdei, q inferutabilia funt iudiüa eiut, ZT inuejli^i^ biles uiit dus.Qjiid amen Ãbi uult,^ cum alibidicat,fcru abilta ejjeala dd,id eSl,fccrea hoc in loco dene^t,dicès infcruabiliaejfe.Scdinhoclocodecreaturadixit,qtuain * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;feruabilia funt ei Ãerea utl iuditia da, /piriiui aut fanóh
eo Dtnnia dei ncuerit feruabilia dixit effe cuéh,quie in deo funt,ut qiï creaare incognitu eH, dd/pirità adferat non ignorare,Dei erg) n4tiir(t wgth non poteÃ,qux co-.^ gnitu habet,qdâ à ereaara non poteü comprehendi.Qtii deffnerem dicuntfigt;iritum dei fanbÃe, pulfant propoÃtu qut tolius creaturie/dlutem intriniatis diuiniate coftftrre declarauit,quia à confubÃantiuus non eà deo ZT ChriÃo, ineptum eü pottere ià u in numero patris ZT ÃlijAftfine hoc rio falut alictii fidneq^ digmtas,Si enim no eà dufdan dhdniatis,aut Ãtdte aut gratis effeblu eÃ,qdâ abfit.Quis enim prudentiu deneget creatorem de creaturacontuime^ rari non poffe,neq^ aternum eu eo,qui fub mitio fit copa-ri(ri,neq; dominu cum feruo itquAri,tieq. potentem cu im* potente conÃrri,neq^ fdim cum tnfdo dcpuari ? Sed iam ceffet calunta: Terttut cnim crdinc cbl,non natura: grat du,nondiuinitate:pcrfona,nonignorantu. Sicutenim û lius dei fecutidut à patre eÃâZT diuiniate miner non eÃ, ia ZT fpirituffanbius fequens à Ãlio eÃtnon impar,fed qualis diuiniate fubÃätix. Deniq; qux legmus de Ãlio dei, eadc letmus ZT de/ptritufanä},ipfo nobis teflante. Ait Iotn.)4. enim: Rogtbo patrem,ZTalium paradetum dabit uobis fpiritum ueriatis. Alium cum dixit fe paracletum Ãgmà i.loi».», cauit: Qt^od loannetdéclarât dicens: Qjiia/piritus dej
peÃtdat^p peceatisnoflris. Et Voulus Apofiolas inquit: rtomw. g. ipfi/ptrttus deipojiulatpro nobistEceeÃriptura ambos äduocatos eÃfe ofkndit. Et cum ueriatis illu dixit fpiritu, nihililluueriatea fedifjTrreoÃendit,quiadixit:E^fum tieritas. ^Mf/um fe à patre dixit,ZT ipfe mietere /piritum fanblum promifit-Si ipfeamittente impar non ebl, neq; à fnlttente impar ab illo /piritujfanbius eü, Ne^- mim quia tres funt finguli,alter alternts membra lunt,utdiuerfa pof fint : Vna esl: enim potentta triunt,ut mhil défit fingulis. Uic finis fit: lamenim ia libella aduerfus Arrianam imlt;â pieatem digeÃo,reliqua plenius trabka funt, qux trmi^ atis complexafunt indijcrea m umiatem.
Deco quifidemChrift/percepitjquidprg qsxa. cminennae feu prærogatiuæ habeat ad gta tiam confcqiicndam plu§a* infidelesk Qiiæftio. CXXVÃ.
SCriptumeÃ-.QniaiuÃonihilproderitiuÃitia eins, in qua die errautrit : ZT quia iniuÃo mhil oberit iuÃitia jua cum fe conuerM. Et dominus in Euaitge'ro : Quinon crediderit,H}quit.iam iudieatus eÃ,utperhoc lom.j. eum qui credidcrit,non iuditio fubieÃum ad fententiam ex eipiendam figniÃcäret,fcd Ãdei merim laude dignumfictu» rum. Er^ cognitio dei hanc habet prxro^tiuam, ut pec^ catorum con',equatur rtmijfam. Credens enim dei efje Ã=gt; Hum lc/um,dignus exiÃit ab omnibus libcrari peccatK. Diu enim erroredeuius cum perdiuerfa ignoranttx ftuâ bhbus iabtaretur,iüuminAtiis ueriatis corufcätionem na^ Ãus eÃ,in qua poà nimias tempeÃatesrequiefcatfecurus, cui congruit ut poà ccgniiionem trmperetfeab his, qux iampridem in igaorantia pofitus agtbat,Quid enim pro » deÃcognitio,fi manet priÃnaconuerfatio. Hincecenim quis uidetur cognouijje deumfi uiam mutet, ZT conuer» fatioiumfuam corrige. Cogmtus enim deus timen' debet, quia iudicaturus prxdicatur,ut ZT fideles iuÃtix fux per^ cipiantÃuÃum : ZT impij.id eà mcreduli, perfidix fux congruas poenas exoluant. Conuenit enim iuÃos in fittu= ro giudere,ubi regnabit chriÃis cum fuis: VtÃcutin fxculefunt opprobrio,ZT iniurijs fubiacent,in quo prin« ceps eà diabolus,ia ZT i» regno gtoriofi adpareant,pro3 plrr quod zT contemptibiles iudicatifuin'a mundanis: IniuÃos autem quia Ãlfo florere uidentur,per tneiidacium répugnantes ueriati in poena tribulari,utquiperfiicum glorioà uià funt, per uerum deÃreShzThumiliati iwnis adpareant. Tune enim iuà fecredidi/fc ^udcbitnt, cum perÃdos uiderint cruciari,ZT nec pcemtebitperÃdos non credidi/Ã,nià uiderintgloria eoru et fuam poenam.quos quia crediderunt Ãulios ZT contemptibiles arbitrât! funt. Er^exeoquodproÃtetur fe quis ChriÃianum eÃfe, id Ãudire debet ne peccet, ZT armarc fe contra wtia : Et quia impoÃibilc ià Ãmper uincere,fi uiÃus fiii',dolere ne iterumuincatur,quia qui fe d»!et,t(iÃumreparat fe.Qj^i erg) répugnât, habet undcfeexcufet, à uiÃus Ã.cr,t: oÃendit enim fe uetum habui/fe uincendi fed mimmè prxiului//i : De hoc /fies eÃ, quia poteà fe reparare.
|
, qvabstionvm veteris ut a/^idiU oieditatione in eongreÃione peritiar cr Ãrtior 'niuemdtur. Ndnilt;jui id hoc fur^t,ut pucet t inexcufd* bilts effeüut pergrauem habet caufam. Peiut eâ enim fub Detu luere profeÃtoWjCf uoluntatem habere peccan dl,quam Ji ignoret quis Deunt cr turpiter Gquot; contamina* te uerfetur. Hic enim nefcit qut tinure debeatt iUe(iient coiitemmt. Credentet ctto accipiunt remiÃionem peccagt; torunt,noii amen gloriofi crunt,nià po^ accepom fidem uixerint fub Dei nomtnit timoré,ut colluikiticontra hof /k{ Chriftiani nominis ui^riam fiaant, ut poÃint prte^ mium mereri dum plus uincunt quà m uincuntur, Nam qui intelligt Deunt e:^' non accedit ad fidem eius iie uiuat Chri/lianus,fed in fine unit fidê accipe,ut moriatur Chri^ fiianus,aut erubefcit ChriÃianusuiuere,autpeccatis ope^ ramdat.quiearbitratur pojjefibi remitti cunt credide^ rit,iÃum puto non bonam cai^am habere,quia ut quant* diu tn fitculo eà peccet,non unit fieri,nee niuere Chriftia* nus,aut confiinditur fieri ChriftianuiiQtialem /}gt;erat de^ wn,cui ctm militare erubefcit, unit ab eo jlipendium acci pere? Uuiufinodi irrifor eÃ. Scie ns enim fe iam non tem* pua habere ut peccet,morte imminète tunc unit fieri Chri fiianus,ut quia iam non poteà peccare,credere fe didt in Chrifluiti:Qj{afiquiexecratorpeccatiefl,non utiamfe nolit peccare,fed ut non poÃit pr^ueniente morte, iÃs de bet legi,quia Deus non irridetur. Ndw cr folent huiu(* modi aha dare mandata, utiMtdeÃiliiG'alienis tantu anhelantibus detur fides, timenies ne euadant O* confiin* danit(r,quiafa^ funt ChriÃani. Qutbus recitanda /unt Warci t. 'Euangetijuerba:QM,inquit dominus,erubuerit me con* finri in hac gtneratione,Gâ fiUus hominis confiindet eunt cum uenerit in regno patris fut. Sed Ãrte dicant, fcientes Ãa^le effe genus humaniim,idcirco in fine uitce uolumus fidem accipere,ne iam peccemus.Sed fides fie aeeipi debet, utfciaturquidaccipitur. Tune enim beneficium eius ha* Ke»»«.)» bebit ficognofeat, crÃprofiteatuream. Cordeenimcre ditur ad iuÃtiam,ore autem conÃÃto fit ad falutem, A e per hoe quia iam nefcit ubi fit,quomodo poteà did aedpe ref iSe f««« oedpit quiprofitetur fe occepiffe, feiens quia aecepit,Sienimcredunt,quia datur credentibusremiÃio pecea!orum,feire debent, quia hie credit qui corde fuo te* Ãe credit. Q^ia Deus quipromifit cordis inÃieihr efi, i* pfum enim fufcipit quern corde uidet credere. laq; cuius cor uerba fidei non aduertit,quomodo beneficium eins ha* bebit f Ergj hie pote/l uideri temere ChriÃianus accepta fide, quid id agpre cernitur.ne Ãcile peecet. Nam qui pee care ÃÃnat,idcirco non uultaedpere fidem, ne cogatur bene uiuere quod uidetur nolle, fed in morte uult con* Ãqui impuniatem J}gt;erans,G' remiÃionem praterisorum malorwm,ut Gquot; de prateritis fecurus fitetdeÃturo, quia iamutii^nonpotcritpeccaremoriturus.Sed hoc non bo no fit confilio nec^ munda confcientia,ut tunc uelit acci* pere fidem,cum lam non poÃit ettam à uelie peccare. Nis Reman. ). eonuenitdidu ihud: Foctamus malautueniant bona,hoe efi,modo peccanus, Gquot; in nouiÃtmo credamut Gquot; reitutte |
ET NOVI TESTAMÃNTT tor nobis. Ideo fubiedtiQuorum damnatie iuÃi eü. NS eà enim dignum ut his detur remiÃio peccatoriim,qui fd entes Deum quod nolit quemquam peccare, G odio ha* beat peccà tores,peccare geÃunt, nolentes aduertere do» num Dei his prefieere qui ignorantes Deum fie peccant, ut nefeiant iudicaturtim Deum. Q«i autem audiuit et tra Hauit apnd fe, cr uotum habetpeccandi, non utuinea^ tur aliqua cogeme caufa,fed uelit peccare,durum eà (gna fd ei.Nam dut caufit funt qua habent peccatorum remifi fam.VttA doni,alia poenitentia, ut qui pofi donum pecca ueritper panitaitiam reÃrmetur. Quienim in accepta gratta non permanfidut in liberate duraret,fed itrrum fe fubiedt peccato,lamentatione G gemitu impetrat oblitte* rari peccattim,feiens enim prudensq; peccauit, non quod aliquis ignorée peccatum,fed qui nefcit Deum iudicoturu, impunepuat Ãturum quod peccat, A c per hoc g^ntilis fi coeperit infirntari, G in ipfa uita deffieratione traäet a* pudfedefideGÃie pronuffa, integram habet caufam, ut huiceredenti renutantur peceaa,nec teneatur m iii/èris, fignum fèrens fecum euiillt;e mortis acÃioliatic, heet non habeat dignitatem uel remuiierationem- Qnia debet ali* quid mterefji inter etim,qui prouocotus amore fui demi* ni contra hefles eius dimicare non timuit, armant fe contl nentia et obferuatione omnium uitiorum,ut poÃit refiÃc* re mAlo,femper follicitus,quomodo imperium domini fui defindt^, G inter eum qui cum inimicis Domini fui con» uetiiens, g eis aÃiÃns in fine uita ad dominum fuum re» grefjuseù, non utregnum Domini fui uindicaret,led ut ipfi foli prodefjet eÃe duis antequam miles, ille enim qui uiuere uult ChriÃanus, ut poà morte remutteretur, fcit quia non funt condignc paÃiones buius temporis ad Ãtu» ramgloriam qua reuelabiturin iiobis. Aeper hocfufee* paarmatura fidei non dubitat congredi contra principes G poteÃates,ut in fieculo exiflens uiäorpoà faculu co* ronetur. Dignum eà enim,ut qui inter perfidos G rebel les domini fut regnum ad prafens teÃatur, hutus rei lii à aro mrcedè habeat, ubiuidentes inimid Dei tefkm Chri à propter conÃÃionis fult;eueriatem fublimen apparere in regno Dei, doleant conÃfi Ãlfum tÃmaÃc quod ue* rum eÃedeclaratumeÃ,necnonGhijquitarde credidt nint,non 'm uita,fed in morte confitentes deum, uidintes quanta eorum gloria eÃ,quifub armatura Dd militâtes, beÃA imper atoris fui deuotè G ftdeliter gffferumt, poeni* teant non fe uixifje, fed mertuos effe ChrtÃanos. Po»ft fnwn uideri mimnu tdoneus meri ChriÃanus, qui uoi um tton habuit uiuere ChriÃanus,fed Ãrte iam moriturus,id* circo uoluit did C hriÃanus,ut quia iam tempus peccandi non erat. NeÃrte,mquit,uerum fit quad creditur.uolo fieri ChriÃanus, nihil amittens fifalfum eà qdâ creditur, ut quia iam tn morte non efi uoluptat peccandi,Ãd pecca tu fieri defimtjtrmptat fi prodeÃ'e potent fides poà mer tem,cum hoc utiq^ Ãerat utile, ut in hac uita G peccaa emenefarentur übt Ãerunt admiÃd.Tnuc enim aliquis co demnaÃefepnetertoi probat,quando fidei Itneamfiqucs con» |
LIBER VNVS.
CXXXVli
|
'Vatt.d Gala. 4 Glt;ne.| itHutrfttiotuin CT uitdm uiJetur muttre. si enimpriut Wfoncfcicbdtdcum,cMn cognofciteum, ttltrd non debet peccdre ne fruÃrdfit cgnouiffe iüumJJe bet enim dliquif perfictut effiexcognitione dei. Chri^ fHdnuf enim ante proÃÃionem debet inteüi'^e operibut à pfobdndum quant nonüne.Ndnt ptoptered mÃ^ ^idtiddafuHtcieteriskgbuf potiordyCrddfun^arem pertiHentid:utexhit deiculturd dppdredt, fiquotninuf dudienf.Quid me uocdtis domine,domine,Cf nonÃcitie qua dicoiPer quod tune Ãgnificauit prodeÃicognouiÃe deu/m,à manddit» eins feruetur. Irriforenim kidetur, qui dominum uocdt eum cuiuf pracepa contemnit.Huic uer bdleÿsrecMnddfunt,quadicunt: Dft« nonirridetur. Jtici^ uerbis fuif eomdemnabitur, quid donünutn uocdt, quem minime fe titnere operibut fuis oÃendit. Dc peccato Adam äT Euæ,amp;f decora con ditionefeu crcatiône ÃC donis gra» tuitts,Quæft.CXXVlI. NVÃi dubium drbitror,mundumiflumbominis cdulfdelfefsbricdtum,Ciuicum diuerps conflet fubÃxntijs,unus eHamenmultis membrisdptdtus,utex his inuicem mutuis operibat,quie neceffarid homitiifùtu rd erdnt ggnerentur.Domus enim jiftà ià homini ctiitt dnnona,itn ut pnguld co nbsp;nbsp;nbsp;fecundum ffnus Ãertnt fu per terrdm id eRut/iikh bine hdbei'ent tn/înitdm poten tum 'm propdgne uniuscuiufq; pneris eorum qua cred's rentur in terris .Origenes enim 'mÃituta fuiK,qudrtmt fe mcnpropceretdd procredtionem multiplicdndorum ffs nerum fuper terrdm.'Vndefcripturd teflutur: EC benedia xitilld deus dicenstCrefciXtCJ' mulaplicdminifuper ters rdm. Simili modo etidm hominum ffnus benedióhim eÃ: Qttemfenfumconntemur 'mleff : Cemimus enimfcri* pam ejÃ:Creuit popuÃus,0' multiplicdtus eüinAegys pto.Qud benediÃtone enim benediikt fHnt,quadd ublis tdtem credtd funt hominis, td bcnediÃione Cf homo e{l benediâiis,utÃmilitrr ex more amp;faminA propiÿ gC= new humani crefeeret Cfquot; multipltcdretur fuper terrdm, cr peut per cultufdm meliordndd erdnt femind,itd Cf ho minum ÿnus ddhibitd curd Slud Ãtderet, ut credtoris co gnitione perceptd uitdm fudm Ãenaretad promêrendunt eum,utpmulomnid propcerentdd IdudemCfgloridm aedtoris.Et quonidm non aliud hac di{h pgnificdnt,ret ipfa teÃnnturtomnid enimqua fodn funt,del nutu mul tiplicdtd ZX meliordtd funt fuper terra. Ncc f«ww aliter poÃet decider e,quam dei uoluntds Cf benedifPo decreuit fenünibus.Quomodo ergsdicipoteR male peri, dut nod licere quod ex dei benedidione CX ipfo Ãiiente dugmtn* turnÃcitiCuius rei traditio etidm m fyrta^gt manpt, Cf nunc in ecclepa coelebrdtur,ut dei credtufa fub dei bi nediShone iungttur: IJon utiq^ per prapmtptionem,qd ab duâore ipfo ddtd eil firma. Sed p cejjafe debere putd tur,titncce(ifdredebebit,quando ceÃaturd amp;nbsp;ilia funt âidafimliter benedidttfunt ut multiplicartntur, quia à gpierdtio hominum ceÃat dd quam utditatem nafeuntur -qua benedidn funt fuper terrdmiîçion poteH enim mun dusexpdrtedgere,G'expdrte ceÃ'are. Aut tous eiùtn |
Operdtur,dut tot us pdufit in ocio .Nunquid utile corpus ed,ciùusquadam membra uig^,quaddm torpefeunt? Qjtod er^ à domino benedidum ed, cur fordidum Cf contaminatwm opus 4 quibufdam dfferitur,mp quid ipà deo manus quodianmodoinftrturitlt;Son enim hoc repra henderent,mfi de deo huiuS operis du^hre ntale fentirèt. Quid entm aperte deo detrahn-e uerentur, per opus ta* menab eo muëtum dccufdià ëum. QuuidoenimdiÃli* cet opus,reprahenditur auëhr. Si hutufmedi homines le gprentfOut potius dcciperent feripturas, memores effent Ãalddmdicentif.Quidmaledicdmquembenedixitdeusi TruPrdenimdccufatur,quiaiudiceldudaturiimmoipfe fui deeufator eR, qui ream dicit quem legis defindunt, Quiser^tuesquidamnari cenfes quod adeobenedi» (htm kgs,nià quid aut deun hune negis tffe, aut Ãri* pturam filfimdccufasi Sunt enim qui qaap noua accipi* entes,ueterarepudiandaputant: Sednon diferepant ab his noua,qua pef ChriÃim lëfum pracepta funt Cf po pulis 'mtimdtd.ïpfeenitn fógitusddtMptidsirenon de* dignatus eÃ,amp; non folum priefentid fui iüuÃrauit eas, uerumetidm'contulitqüoddeeratddlatidäm. Scriptum täehim,quidùinùmlatificdtcôf hominis. Etüthocfe* Eedeiiî^o cunduimdéipdttafuiuöluMdtëmfoccïffefedëmciifird* ret,tudà is interrogintihus an liceret hofnini dinùiîere uxoremfuam,reÃondit inter caterd dicens: (fiuoniam ab initio faeeit deus mafculum Cf faminam,Cf dixit: jviatth Propter hocyelinquet homo patrem Cf matrem Cf dd harebituxori fua,Cf erunt duo in carne una: Itaq^ iam non funt duo,fed una caro. Qnod erg) deus coniunxit, homo no feparet. Hiwe e{l,unde rogitus ad mtptias iret tibenter,ne fiiium dei patris fui inprmare uideretur. M4 ^Sautern legSueteris Cf noua doilriitam concorfire eÃendetis,nuptias noti folum no prohiruit,fed Cf inter» dignatus iÃ,teflimonium eis tribuens .quoniam deus duihf earum ell,Cf quod 4 deo iunäum eil, neq^ pro* hiberi,neq;fepdrdri deberefalutari pracepto monÃrd* uit.Etquid natiuitds prodeÃ,cum iam reUnqueret mun dum matrem fuam lohanni difcipulofuo coinmendduit, toh.jj Qudmobréamp;nos per omnia legs uéteris Cf noua mâ data feruantts,parentes honorare docenwr,quod nipfae cerimus,'malediéîum nos incurfuros cdutû eil leg: .Jtaq; qua nam eil hac prafumptio,aut ex qua lege defeendit, rwptidrum aditus intercludere, quando tarn noua quam itettts lex per omnia iflis fiuere uideaturiSed illud eil qdâ Iegmus,quid qiiod extra eil,d malo eil.Vnde ApoÃdus ).Timot.4 qui prohibèntes nubere,cr 4 cibis quos detis ad percipbs endumcfeauitdbflinendum docent. Hoc enim m Hypo» cripinimicitidrumcaufdficere dinotantur, ut le^m i deo traddtam criminètur.Ãlij ideo Ãudentespraiceptis fi lutar^ obiuas manus tendunt,Ht praua dodrida ma* |
CtVAESTIONVM NOVIET VETERIS TESTAMENTI.
|
'ddti, com(ndent:Ac per hoccduteridtamhdbere dicuntur confcienetdm:Corrttpti enim mente aliud[cientes, dliud profitentur : Sicut etlud£i,qtii non ignorantes ^/k fdU 'Kitoris cperd effe fpirituffxnéh,inHidentes dicebdnt,ijuid Matthj» inBeelzebubei/citdiemonidjttpopulMifideeius duer terent.Tdlise/l etiam fuprdfneinordtorumuerfuttd,quûi ut /dnfhMs cr cdftimonite dmdtores efji fe ftmulent, nupti^tt effèdicuntddmndnddStUt per hoc comèdentur, CT populu d ueritdte duertdnt.ZT utdbfÃnètùe (eftudere fingint,teinperdnduindcibis trddüt,ut per hoc fedlie* nos d. mundo ddcale/hd regnA feÃinamp;re ojkndnnt ,per quod mentes honünum illicientes,deinceps iUicia doceat lieer e.ey licia qiup mconcelJd ddinnAre. Httefunt pr£* (hÿdfdthdn£,utcdul[M inuertdtf^iuft nouuin mftnuds t(licjuid,excluddt ueritdtem.m qud nihil nouutn efl, quia totum£ternum.Cinis nondduertdtfenfum iftum tbdd* Uerfdrijs e(fe dptdtum ? Quisenimdudedtdeiinuentuin reprobare,Cf quod nunq dtieuiobfùit,nili dduerfdrio ue ritdtis i Cittiut impuritdtem fudmtegit,fjin(hmonidm prédicat,quant nondmdt,ttt dunt ex fo fe qMfi bont uo luntadsofienderettillicitd fadedtq'Mfî heitd. Comment ddt cnim fe ut prompttus Ã.lldt,acper hoc cdptis impru^ dentibus fug^rdt,per que plus eosfûcùt peecd!ores,qd «t eduffe fue dliqudm conférât medicina, granditer fiialt;= dctltomines peccdre, magnum ex fo renr foldcium, dion criranù fuifocios tnuleos oÃtndit leuein paenam efi fe exi!limds,d£ (t minas grduis fît,ft fecum malms uideat in ^hëna.Cjed botes,dit uincütur uitijs,dHtp mfirmita^ të dut P ignorantiâ fefe defîndik,no umdicdndo htcqut cotrdrid decipitcofcientid. A«t queobftit cdîi^utnoit quod uerum egt;l uideaturl tdam faleitt litert aliud uideri ftgnificdre,dum dut non bene prenuiiciantur.dUt impro priedifltnguntur.Cumautem leÿUtr.Vaecit deus, Cf be nedixit qdâfaecit,quis hinc diffutetKëXtÿS dubitetlQuif quod benedichim e{l,malediâum putet, nifî alioffiritu dnimeturiQuod quidemfî honümsuoxelfe diceretur, Ãrte d:liquaÃlldcid crederetur.Deus dicitur loq,Cf dubi tas,deus benedixit,Cf rcprob.til Sed Ãrte fub dei nomi^ ne lAoyfes errorein mduxit. Satis tÃiÃciantfigna Cf prodtga per t^oyfenfà ibl in Acgypm,fuadednt t:bi mi* .J 4 rabtlid qut in rubro tttari grfla funt ad hberationemfî* liorum tfraël. Audi ma^s confitentes, quia di^tus dei è hic.Confenti ApoÃolodicenti: Nolouos ignorare Ãa* Exo.8 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quoniam patres noflri omnes fub nubeÃerunt, Cf omnes per mare tranÃerunt, cf omnes per Uioyfen ba* v Conn. (O funt in nabc Cf in mari, Cf omnes eandê efeant Ãiritdlem manducauerunt,Cf omnes eundem potum /fi ritalem biberuntiÃibebant autem depotu /firitali confe queute eos Petra : Petra ante erat ChriÃis. Et unde hoc ApofloluslocutuseliiPriejloè/cripturain qua letmus Chriffum dominum noHrum dicenté ludois tSicredere* I»ha nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tis Moyfi ,crederetisÃrfttan Cf mihi, qa de me fcripfît |
Moy fes. Quis huic cocordit fide dene^t? Quis audeat dicere qdâ unum eft diÃrepat'elCüjsis ta malt mentis eH, Mt indiuiduâcharitatècotendatHideri inimicitiam? Eevt habes Cf uerborum teflimonia,Cf exepla uirtutum qu£ animam tuum fubiugent ueritati ,Htnà aliud putes uer» quam 5, ecclefit catholictcotinent libri. Quoniä igtur j}batum eà eundè deunt Ãijfe'm aeteri teflamenm q nuc naÃer eil,Cf hatte multis uirtutum mditijs uerum e/fe, intatum eius auëhritas debet pr£Ãrri,Ht etia id qdquot; 'aÃgt;i ritu(Cf fîÃrteabfurdam'a nobis£ÃimatHr)acceptume Ãrridebeat,Cf aliterfentiriquam'anobisputatur,fîdei iudiciocomendetur, qa ma^s deo credere debemas quä nobis.lnÃrmitasenim neÃra Cf impitia ,utilitifolettu* dicare qu£ nociua funt,Cf aÃintareÃlfa ,p ueris ,qdâ de deo uel fu/ficari neÃs eR.No eR enitn natura qute poÃit . Ãlli,quanngt; magisdecaiugijs dubiari no debet,deo dice« te:QMddeuscoianxit,ho)nonà feparet. EÃen';m res . dp« Cf jtmplex. Gerte omms homo gtudet cu Ãerit dei dtgnationi adepM,Cf tneliorarife credit dum facramen twn creatoris addifcit,qd'utiq; non a/fequereair, nià na tus: Cur erg) plagt qdâ gftudet,Cf qdâ gloriatur fe didi* ciffe,condëaat!Si enlm ^udet qa didicit, non autdidicif fet nià natusÃiÃet,fine dubio bonu n ê nafcitqaÃuRus natiuiatis cognitioeRueritatis. Si autem malum c na fei, non erat bona tx^nitio : Cui enim rei ,pderit cognitio à danatur nati'tîttas i Qjtia fi non expedit,nec nafei debet (utdicit)inane cut difcat dananduS.Sed q.t nemo am he bes eR ut neget cognitionê dei ,pdeff;homiiiibus, Cf bo* na Cf utilis eRtPer ipfain enimmelioratur natiuitas, ut meliorata natiuitas plus mereatur quam Ãerat toHatum Ad£,qa in coelo,non in terra regnabunt credétes,in Pa* radià deipatris,no in quo Ada coporaliter iuffus Ãerat opari.Näà encaenia celebtant Uierofolytms id eR dedi iationis templideiagbaturÃÃiuitas,quäto mags ipfî* US hominis celebrädus natalis eR, q mags templum dei eR,cuius etiä ad affiidum deo gratias manibus,templutn eR Ãbricatum. Melius eR enim têplum corpus noÃrum, qa hoc dei ope,illud uero humano labore cbÃruiRiim eR, CfhocfubÃe£trrnieatiseÃ,iüud pditiois.Itaq} q deo 'm Ãtucte natum fe nouit ut ei gratias agit, cognitum habet nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, m yÃeriu eiiis,debet 'm natalifuo giudere,uides ,pÃiluM eÃe natiuitatis fue.Vere aut illinafei no debuerut, q ere amrefuum relmquètesgloria eins alijs deputantjtorutn enim natiuitas ,â^cit ad poenam,ftd non natiuitas crime mcurrit,Ãd uoluntas. Sed quis estuq nuptias fhibes i Porte Marcion, qa corpus non â deo Ãbricatum putas, fed à diabolo,diam uero errore quodä lapfum pa/Ãm ut ad tenebrartvm partes,in qbus nunc mundus eR,ueniret oontèdis.Quomodo erggt; poffet h'mc liber ar i à ^phibeair generarilNatus enim cognouiÃicafum tuu,Cf Ãtaopa id egÃi ut remeares ad patriam fedè,redditus forti tua;. T)eniq; gratias affre te diets ChriÃo,p què hâe cognitio nè affecutun te gratularis. Age uero : Si natas non eÃet ceffaretcognà iojtecjgt;fequjcreturliberatio.ïtalt;^fîSgt;u* des animam liberart,Ãuenatiuitati: Naà natiuitati reà Ãis,ittimicus es diarum. Aut fî Manicheus ef,q nuptias |
|
LIBER VN VS. '^udfï contrdridt rênuti.iJUiero 4 fe,quiaà corpora nimegignerentur,quoinodoau hincquamfitfam intene brarum partem herentem hylicis rebut ajjeris, erb peretur ? i^afcendo enim liberari earn in librit uejlrit fcriptumhabeti!,utà luna fufcept£ anime exeuntes de corporibus foli tradantur,lt;iuem dewm animaru ueftraru afferitis.'t^am giudetii cum Ntanichei uocamini:Per hoc enim nomen Itberationem animaru ueÃrarumfla^tatis, quod utiqi nefcireti5,nip natieÃetis. Long: itaij; appa^ retper HypocriÃm uotnuptiatcondemnare-.Sanilimos niam enim profitentetjatenterimunditie Ãudetit, quod non Ã)lum priuatum,fed etiam ediBis proditum eà im* peratorum.Audinuncchatolicecr ex Euangelio difce prodeÃehominit natiuitatem.Cum Simeon enimuirim fins ueüet exire deÃeculo,Ã{Ã^icere fibi putans creatoris fine myÃefij eiut cognitione noticiam, non permiÃum eà ei nià er ementum fixeret in dei perceptione, iit ple^ nam haberetÃdei Ãue mercedem.'Dentqi natum faluato^^ rem accipiens inmanibus benedixitdeivm crdixif.Do^ Luct.x nbsp;nbsp;mine,nunc diinitteferuum tuum fecundum uerbum tu^^ um 'mpaeciQuiauiderutoculimciÃalutare tuum:Mani» ÃÃe oÃenfum eà deibeneÃeium eÃe in hominis natiuita^ tate.quando uiro iuÃo de morte co^anti reÃonÃumeH, q, non ante moreretur quam ChriÃiim domini uidiÃet,in tantum enimproÃeiebat in uiautdignusfieret etiam in preÃenti uidere quem liberatorem Jfierabat poà mortem^ Quier^reÃeruatus in uita nonpernuÃiis eà mori, nià jfieiÃuseÃruihm uidiÃet,utÃecurut eÃÃet ,quia de uica ad uitam tranÃiret,quomodo poteÃdicinonhuic profiiiÃe KiitiuitasiSi enim molum eà q, naÃeimur ,non ParadiÃm promitteretur ,non uita £terna, non regnum calorum, fed pocnaey ffhenn£ perditio, ut tiineret alterum gene^ rare quiÃe Ãciret natum ad perditionem, ut die quiÃe iüb eite natumÃciret,non aÃvilaret ^nerare. Sed forte dica^ tur: ïiegnum quidem ccclorum promiÃum eÃ,Ãedfideli= bus G'beneagenäbiis.ReÃieuides .Icaq^nonuideoreos fieri hom!nes,quia natiÃun(,Ãed quia male couerÃati Ãum: l^eq^enim non natis promiÃum eÃrtgnum'calortim, ut natiuitati imputent quibus non dabitur.Prom'Ãiim esl aut naüs bene a^ntibut,uf neq^ natiuitat profit male as ffnti,neq;obeÃe poÃit beneagenti. Afidelibut enim CT benea^nttbus melioratur uatiuitof, ab infidelibut autem CT male agentibut detrrioratur, Sicetenim eà natiuitas, quafi arbor qu£ inÃeritur,quia fi bono Ãurculo inÃerituri tneliorfiet CT bonadicetur,fi ueromalo Ãurculo inÃeraf tur,deterior erit, CT non bona, Ãed mala uocabitur ; tta CT natiuitatifi bonaaccedat doÃrina,bonos Ãdet fi-us ilus,fi autemmala,malosÃcietÃuihis.Uaq^ ficut neeeà faria eà arbor ut Ãtubi inÃeratur, ita etiam neceÃÃiria c natiuitax utÃt ubi profidatur.Sed reÃondetur econtrai Si utilis ë natiuitas,cur renaÃdmur ftion rtnaÃceremur nifiutiliseÃetnatiuitas: RenaÃdenim renoiiarieÃ,CT qui renouätur,inÃa,urantur. Non erg) aceuÃat renaÃdbi btas natiuitatem/ed reÃrmaf.Et quod refirtnaturÃbeni |
cxxxvrä ab inÃio âmlHtutu/tn probatur. Igtur q, renaÃdmur, coh filio mutamur corporis expiatione ÃuÃcepta, ut reddas murad priÃnum Ãativm Ad£,anim£ autem peccato mi culatum eà corpus,quo reparam CT melioram per fidem conÃlio abluimur,ut ficut per conceptum dei fiierat pol* latum,ita per obedientiam abluatur,ut effugat Ãententi* am datam Ad£CT poÃitreÃurgere.Itaqj fi ab anima cÅ* pit peccatum,cur non à corpore accuÃatur,cum in cauÃa peccati Ad£ non fuit defideritim corporale ,Ãed /fie deità tis iüeita anima transgreÃa fit dei pr£ceptum, ut cor* pusÃüivm Ãubiugirct peccam CTnaÃceretur homines Ãiib peccamiQuodquidem hthil obeÃhomini, fitarnen leg deiobediat,nifi q, moritur,cui rei beniuiolentia dd pro* miÃtmercedem,utqui in creamris deuoticne fideles inue niantur,Ãaluetur:Fer prauaricattonem autem,quia Ad£ corruptioniÃubieÃiÃunt CT mord,pro kac reÃuÃeipiant à iitdicedeoultra quamÃcratconceÃum Ad£,utinÃtu ro CTglorioÃÃin CT £ternam habeant uitam,CTadcp* tatifilij dei uocëtur,ut lucrum Ãt,quia natiÃunt. Ex hoc iam reuertar ad reliqiiam partem leÃtonis. Cum pofitus Gmcä. i eÃÃet homo in ParadiÃoh£caacpit mandata : Ex omni inquit ligno quod ë m ParadiÃo,ad eÃcam edes : De ligno autem unde dinoÃdtur bonum CTmdlumndnedetis ex eo. Omtiia ligna qu£ commémorâtÃuäiis Ãunt ad eÃwm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' credturârwm.Déniq;usto nominelignddicuntur,Ãed lUs ria inteüigtntur in Ãuthbus. Omnia tarnen ligna Ãunt et edendi unum eÃgrMS,qudmuis diuerÃa fint qu£ edan* tur.Cum enim mulaÃuchium ligna creaÃet homini ad edendum ,ficut dixi,de imo ligno edi prohibuit,ut reue* rentiam a-eatoris ex aliqua parte baberent,qui omnia in potrÃateacceperant,dum una reÃeruaneà arbor,çuius licentiam non haberent,ut memeres eÃÃent conditionis le* gs.Quomodoautemex Ãententia peccati genus intelli* gbaturi Ethomidd£ enim CT malefico CTadultéra CT 'tnÃmicongruit hac fientëtià .Acharquoq; filius Cbarmi cum peccaÃÃet,conÃumi uim omnibus fuis adiudicatus eÃ: Ojiomodo erg) poteà h£cÃententia peccati genus intel ligf Grande deliâum fiiiÃi poteà cognoÃd, non tarnen . ffnus deliÃi inteüig. Sdmus enim alios hac damnatos fentëtiacuÃcüituraliter deliquiÃe.Et Amorr£i CT Sodo mit£ cuoibusÃuis piÃe noÃctintur .Ita entm fit,ut CT uni US peccati rei diuerÃa firiaturÃentetia, CT diuerfi crimi* nis peccatores unoatq; eodëgencre puniatur. Quäobre AdiC CT Eu£ iio ex data fentëtia peccati genus poteà in tellig. Quäuisenim unueorumpeccatumÃt,ÃedÃecüdü perÃonam Ãuam uir CT mulier fientëtiam acceperet, ncc* non CT Ãerpens,ut non Ãolum in eo q,ÃÃi Ãunt non ma* ncrëtfUerumetiam adderetur eis labor ad paiiam .Cum enim omnia pecora CTanimantia hominiÃiÃent,ficutle gmus fiubielht/erpës contra banc conÃtutionem erexii Ãe,CT dolo CTÃüaeia circumuentum hominem fibt Ãub* iecit. Sine dubio enim qui aliquem capit intra Ãe uimÃ* cit.Propter quodÃerpens ne aÃuti£ Ãu£ efÃtÃum ha.be* retiÃenttntia dei reuocaturfT i'eprimitur iiltraquinii |
|
Q_VAEST10NVM VETERIS ET NOVI TESTAMENTl. (Tdtf.éhis.nc fuprd hominem effet,ut caÃiditAte fiu no folum dd whil fe profoecijje doledt,fed Cf deteriordlJc. Civm enim prudentior legnur fuifje clt;eteris bejlijs,poilq deeoepit hoiem,miledilt;fl!is foéïus efl db oibin befliji ter:gt; r£. PoUfentètid âdtà in hoiem ,ddtd infamind, ddtd in ferpentem,felt;juitiir ut CX tnulier qtumfibifociduerdt dd contemnenddmdeileffâm,excipidtfententidm. Ait etüm: Replens replebo lerumnds tudi cr gc»Hïtt»n tuum,m tri fiicid pdries Ãliot, dd uirum tuwm conuerÃo tud,C^ ipfe tui denundbitur. NfW ij/rod repr£hendit,ipfecon= Ãrmdt.Siideo conceÃifuntÃlii,quid ufurpduerdt coitû, er^ plus ufurpdtio prlt;eÃitit .Sed quid dixit : In trifHcid pdries filios,inde puas ^nerdtionem fumpÃffe prindpi Mn,ubi erst quod dióhm e{l:CrefeiK ZT multiplicdminii JnteUige erg) hoc dd poendm tantum ddditum,ut cum per Uticidm fiterdt dnte concejjum,tripicid fubderetur dd pee ndm,ey ut durior tnultplicdta, poend mulierem fern-* per urg:ret,ddditur conuerÃo dd uirum,ut effet unde ei dolor iterum innoudretur, Si coituni dominus ddnind= bdt,cur in fubie^lis dddebdt :Etdd iiirum conuerÃo (ud? Nemo quod ddmndt,hoc pro pand conftituit ,cum ubq; poend Ãtddinndtiocontrdrid,nccu»q ex uno ,fed econ* trd proueniduf.çruod Ãinunoeffent, ddinnddonem ne «w metueretiPJeniq^dliquis in hoc dddifceret,ex quo in lege commiffim uideret effe, hoc eà confirmdffe,non pu mffepcccdtiem,fedideocoiiuerfîo faeminxdd uirumZX ex eo q, colit,e^ non quod uerum eà conuerÃo Ãmplici^ ter dnte conceffd cum ultimd feruitute, propter pcendin eidem creddtitr impoÃM,quonidm per mulierem concef fdni fubiechis ficlus fiterdt uir. Et Ãne dubio fuperior ui debdtur,cuius conÃlio ufus puauit prodeffe quod fudÃt, fitÃtÃtim dei fubtilitdteferpentis deflrui uideretur ,in^ fhurdtur per fentetidm dei i»lhtutdm,Ht reuertdtur mu lierdd conditionis fubieÃioiiem humilidtd uiro ,Ãcutfüe rat conflitutRm nbsp;nbsp;ddditum ei quod ddditur dd poendm, cum dudit: Replens replebo moerores tuos gemitu tim:ln trifticidpdriesfilios,ZXdduirum tuumconuerfio tM,zy' ipfe tui domindbitur. N unquid fiterdt dliter de» cretwmqudin utmulier dominio uiri effet fubieÃAlHinc ffpp^tfot mulierem rcuccdtdin t ffe dd id quod Ãterdt cam ddditdtnentv:Vtide dif.Replens replebo moerores tu cs Gf geirutum tuum. cxucd replet in eo quod minus eÃ, dddit,non in eo quod non eà uidetur operari. Hdc erg) Gene., nbsp;nbsp;nbsp;fententid qu£ dnte pruecefferdt: Crefdte ZT multiplied^ |
mini,non indpit dd creandtim ,fed dd crcdtura qu£ fite* rdt coneeÃfd perniciem.Mttlieri dd pdriendum filios do* lor ddditur,dilÃcultds imponitur,non procredtionis no* tu, Ãrma. componitur.'tidm à ex hoc reäe gtnerdtio ffe rdtur,indms tntelli^ poteà drbitrio ferpentis ^nerdtio Matth.j nejtt extitiffe,qudm domini:Et eà uerum utdit iOe.-Pro* genies uiperarum. Si quis dutem fe exiÃintdt itd ndtum, quid mocredtur,dduertdt,ut propter peccdtu dmpliÃcd* retur ei dolor pdrtu, ut qu£ modicum dolor is hdbiturd crdt,Ãliorumcrefcereteicduffd deÃ(li,qui4ZT cum ff* mitu ZT moerort pdriuntur,ndti dutem fine trifHeid non hdbentur.liunc tertio promitur in uirum fententid td* lis:Quonidm dudiÃi inquituocem mulieris tu£ ,ZT edi* Ãi de ligno de quo pr£ceperdm tibi ne ederes ex eo,mA* ledilta terrd in operibus tuis,ZT in moerortbus tuis edes ex ed omnibus diebus uit£ tue: Spinds er tribulos ff mû ndbittibi.Ethincidem Addmddhoc reuoedtur ddquod Ãterdt fi.£ius,fed cu decremento. Ante enim poÃtus erdt, utoperdreturterrdmfimpÃciter,ut fequeretur eumld* boris efiv£his:At ubi dutem ffreuit prcceptum dei, me* liusÃbiprocurdricredens conÃlio ferpentis qttdin free* rdtdeus,dd inÃitutum priÃinum reuoedtur cumldboris diffendio,ut terrd ei fecundum labor em mtnime reff on* deret,mdledidla nonÃbi,fed operibus eius,ut oÃendere* tur propoÃtum deifubuerti non poffe .neç; melius poffe quemq prouidere quam dcum.Nemo enim poteà dlteri* US Opus plus diliffre quam ipfe qui facit, dicente Apo* flolo:Qjiid nemo inquit cdritem fuam odio hdbet,fed nu trit ZT fouet edm,fietit tT ChriÃus eceleÃam. Videdmus nunc fequèttd le^s,dn concordant cum initijs eius.Abrd* hdm cu pldcuiffet deo,inter c£terd qu£ dd remunerdtio* nem Ãdeieius pertinèt,cum fentor effet,unumÃlium ff Gcn«.,S nerdre dignus eà iudiedtus. Ciucmodo erg) dciufdri po teÃ,quod pro merito eonceffum uidetur ,ut quiipÃus dei uolunatemfacerdt,deui uolumatem eius impleret,qu£ mintme Ãtiffet mplea,nià innoxid effet,nee deus impie* ret quod maleuel imperite pofei uidebdt,mdxime db eo q Ãbipldceret,hocenimnechominieonuenit:Et Anna cu flerilis effet ZT drum diliffret, petijtut hsberet filiam, ZT dceepit,quod à contrdrium effet motieri potuit db eo quemdiliffbdt,nerem poÃuldretdduerfdm.Et natus ex ed fdnÃiÃimas Sdmuèl Ãlios ff nuit, non amen iuÃici£ fu£ meria minuit. Prima enim £t3.tefud. femper duéhts tÃ,utm feneÃutepropenÃorideiteÃimcniocommendd bu«-gt; retur.Et 'Zdehdrids facerdos uir iuÃis, in feneÃnte fua deinutu ffnuitÃlium,quo nondum nam meruit Prophe tare: Ziud erffi rdtione dccufdtur,quod minime obeffe^p* bdturlEt quis nefft bonum debere did, quod neminem IcdidEtuthoc loco dliquid de ApoÃolis diedtur quod dd roburperanetcduf£:CertefdiiÃus lohdnnes cdÃmo ni£füitcuÃos,condifdpulus dutem eius id eà fdnSius Pe trus uxorem hdbutffe cognofcitur,ZT primatum ut dcci peret inter Apojlplos,noneiobÃitit generdtio Ãliorum. duomodo erg) condemnAndumputatur quod non impe ditmeritumiainc ApoÃoliiseum quiuxorem hdbedt,fi in c£terisferuet mAnddt{l,fdcerdotemfieri poffe dc debe reoÃendit.duodÃiHicitumeffet,nonpoteratuti^ pec* cdtorem dicere debere fieri fdeerdotem. E t quid tarn dper tumlEiufdemenim ApoÃoliuoxeÃdicentis: Diuirffni rCormt? busdutem imperium domini non hdbeo. Cum enim Co* rinthij exdfftnrentur dbh£reticis,qui in Hypocrià nu* ptids ddmnandds docebdnt,confuluerunt ApoÃolum Ute ris,dn liceret nubere,dn uxorem remittere.Timc pr£ce* pit Apofhlus,non debere uxorem d uiro recedere, cum bdbuerit |
Liber, vnvs.
cxxxiX
|
bitbuerit occitfionem difaicnii Sifdffct fie docendo non lictrenubere,lt;iuomo^([itod ftbiiwn fit trdiitu docere fcnonpofjeofknditiQuis iudetdifcipulortm docere, »â¢Timot WA^firo traditu noneüfVelqud noaudiAt prit dicantem:Volo ndolefcentuLu nubere,filütprocreiiref Sed /orte dicdtur:Si licet,cr bonum eà nubere, cur fucer dotibufnon licetuxores hiibert,ide^iut ordixÃtisidm nonliceiüconuenire-.Q^ nefcint^ unumquodtj; fiuin le g;m häbere^ER enim quod omnino ffnertditer omnibut non hcedt,efl item quod ali/i licet, amp;nbsp;ili/t non licet, amp;nbsp;dl ^«od aliqudtido licet,CT iliqiundo non Heet .ïórnict ri omnibut femper nonlicet:tie^ùri nero dliquAndo licet,idiqM^o non licet. Antequim enim ecdefiaÃeut quit fit,licet ei ne^iiiri,^dó idm,non licet.Et ChriÃi» nocumuxorefiuiconuenirealiquAndo licet fäliqudndo uero non licet. Propter dies enim proce/lionis à liqiundo non licet conuenire: quid etiam d licitit db/linendum eü, »â¢Corin.?â mÃciliuf impetrdripoÃitquodpofiuldtur. Vnde Apo* Ãolut ex conÃnfu dittdbÃinendum dd tempus,ttt üdceaii/' ordtioni.Ndm fecitndum le^m inieiunio clt;edi amp;iurgt ri non licet,poÃed licet,quid nuior reuerdid debetur dei cduÃis.Nunquidomne quoddiueceteroslicet,dnti im* perdtorem licedQttdim md^s in deitduÃis. Ac per hoc untiÃitemeiutpurioreaeteriseff'eoportet: Ipfiui enitti ffondm hdbereuidetur:Eà enim uiedrius eiüi ,ut quod exterit licet,illi non licedt^quid nece/fe hdbetquotidie ChriÃi uice d^e,dut ordre pro populo,dut olÃrre,dut tinffre.Et non folum huic concubitus non licet, uerum* etidm nüniÃro eiits, quid ipfe mundior debet eÃe, quid fdnUnfuntqugminiÃrdt.üdm ficutdd compdrdtionc luceriue,tenebrd gt;ton tdntum obfcur£,fed etidm fordicLe funt,ddcompdrdtionemdutanfletldru/iin luctrno, cdli^ t{l,dd folis uero compdrdtionem flelhe nebuloÃe ÃtM, deidutem cldritttem fdnox eÃ:la CT qutdd noslicitn crmunddfuntiddeidutemdignitdtem qudfi älicitdOâ mmunddfuntâ.Qtidmqudm enim bontfunt,deitarnen perfonit non competunt. Nunquid non tunica mediocrit hominisqudmuis rnHndd,imperdtori taüienfordidd CT iHicj« eà iSimiliter er Sdxonicidfenatori: Ac p hoc an* tiflites dei puriores eÃe debêt quam cteteri,qiiid Cfquot; Chri fii habet p/'onAm,Cfâ mintÃros dei mundiores eÃe opor* tet.tiemo enim imperdtori ttuntflrdt,nifi ueÃimentit cld rit O* mundis mdutus: Deus autem quid naiurd cldriÃi tnus efi,miniÃros eiut luturd mags quam ueÃibut mu» dos eÃe opOrtettCui laus amp;nbsp;florid in ftculdfeculoru: Amen, |
DIVI AVRELII AVGV^ ftini hipponenfiscpifcopilibelf quæftionum Euangeliörü fecundum Mà cchæüm încipi'U Qiiid fit,quod diäiim cft,occilb8 ihi fames abimatii infra. quæftioj. V Ãb bïCtVM E ST, oc «yôf inÃntes à bimatu Cf inÃd fi* gnificdtumeïl,humileshdbcntes ff* minam chdi'itatê tamq pdruulos bi* i mot poÃe mofi pro Chri/h. Qiiid fitiquoddico vobis in tenebris, quæftio II. 'VoddicOHobisintenebris,idê ,cuâm ddbuc'm timoré cdrnalieÃis,qutdtntenebrts e timor, diciteinlumine,hoceÃmÃdUcid ueritatis, dcceptù ÃirHuÃdndo.Et quod m dureauditis, pradied* te fuper teda id èfi quod in fecreto dùditis,fdlcdto carnis domicilio pnediedté. De eo quôd âif.bJoh véhipate mit« tere in tcrram,qua'ftfdll. NOlite drbitrari quid uenerimpdeem miitefe in terramil^onuempdcem nuttere,fed glddium: Veni enim feparare hominem aduerfut patrem fuum. Quid renunciat quit diabolo quiÃiitpater eins. Etfilia aduerfut matrem fudm: Plebtmdei aduerfut mundanam 'ciuitdtem,hoc eH aduerfut perhidofam generis humani fociebieni,quam nunc Eabylomd, nunc Aegypm, nunc Sodoma,nunccdijt dtq^dHjsnomintbus fcriptura figtufi cat.NurUm aduerfut focrum,ecclefiam aduerfut fyna^ pim,quie fecundum cdrnem ChriÃumpeperitÃonfum tcclefiie.Diuidunturautem glddi0Ãiritus,quod eà oer* bum dei'Cf inimici hominis dome/tici eiut,cu quibus an* teaconfuetudineimplicatusefdt. Qyid fignificetleprofusillc tnun* aatus,q Z*X âVoddutem de/cendens de monte pojkaq prt* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;। y ceptadlie difeipulis 'CfMudtitudinidedit,le* profumfidtimextendensmanumfudmeu* । rat /igttificdt eos qui de illis implendis dubitant fuo au* jcilio abhuiufmodi udrietate nuindari. De eo qUod ait, Vulpes foueas ha« bent.Quacft.V. QVod dominus dixit fcriba qui eum fequiuoluit: VulpesÃueat habentCfuolucret call tabema* culd,filius autem hominis non habet ubi ca* fut fuum reclinetilntelligtur miroculo domini tommo* luj propter itianem ia^ntiam eum fequiuoliiiÃe,quant dUtt.EinxiÃe auttm difeipuli obfequiuiQii^ ÿ J |
lt;tVAESTIONVM EVÃNGELIORVM SECVNDVM MATTHAEVM.
|
ÃSho imlpium nomine ftgmÃcMesl. ^eclinAtioneuero captttshumiliÃlrin ftum Ãgnificjuit,iju^ inillofimuU^ tore dc fuperbo nonhabebat locum. De CO qiiod air, Dimitte morrnos fepelire mortiios fuos,qu3Eft. VI» Matth. $ 'I AlWffr nwrfttof fepelire mortuos fuos. Kortuot I Jbic non credences dixit: Mortuos Mtein fuos,lt;iui nihdoininus Ãnefide de corpore exierunr^ Cur prxcepcnrcxcufipulucrcm depedi* bus difcipuIorum,quæft.VlI. EXcutitepuluerède pedibm ueflris'.Autetdc'itellnti one laboris trrreni què ;p itlis inAniter fufcepiÃcnr, AM ut oflenderèt ufq^ideo fe ib iplcs nihil terrenum que^ rere,ut cliAin puluerem de terr a eorum Ãbi non pAtrren tur Adherer!. De afturia fêrpentiSjquaeft.VIII. IbiJcm, J â¢* Score er^ prudences ÃcutferpentescAd cAuendum J|[2gt;n:(j/tw« in cApite cujhdiendo quod eü Chriftus: tsAmferpenscotum corpus procApiceobqcit perfequen* ti.Velq, per AiiguÃtAS fe coArÃns ueceri tunicA exutus int nouecur. Q_uod imiantur quitus diéium eil : intrAte per Matth, r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;porÃm,cum uetere hontine exutentur. Nttm /i cAuendum niAlwm itA moneret, ut uiolenter repflendum Matth p nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dixiffet: Mitco uos peut oues in me dio lupcrwm.Simplices Autem pcutcolumbAs ejfe uoluit. Ad nuOi nocendumcNAtn hoc genus Auis nullum omnino animAlium nee At ,non folum grAndiumeontrA que uires nenhAbetjfedeUAm minutiÃimorum ,cum quibusetiAm perpArui pA(feres Alunair.Eà Autem omnibus irrAtioM libus AiiimAntibus unA quedAm inter fe focietAS ,pcut eti Am rAtionAltbus fuA Ãd eà hotninibus ,non folum fecum, fed etiAin cum a ngelis.'Difcunt er^ ex pcmlitudine coluf 4)Arum nuÃiprorpisnocereAdfocietAtem fuAm pertinen tiparticipAtionerAPonis. Ldc.,0 Matth, to Deconfcflionc laudis quahi dominus co fefl useft ad patrem jquarft.lX. COnpteor Cibi pAter cap 0quot; terre. HotAndum co» feÃionem poni in lAudem dei. Hon enim pecCAta donunusconptebAtur,que nuÃA hAbebAt,prefertim quid eum exultAHtem hoc dixrjfeAPusEuAnffliÃA commemo , rAt,quAmq cr uerbA ip ft quedicit non hAbeAnt dubitA» tionem,q, in lAudem deidicantur. Erggt; coiipÃionemuo» cAt fertpturA generApter quicquid mAiiippe peut cerni» tur enunciAcur.HAm ZT {dud quod aP: Si quit me conpf» fus Ãurit corAm hominibtts, conptebor CT e^ eum cor a pAtre meo,uel peut alibi eil,corAm Angeps dei. Non utiep peccAtA coptetur qui ChriÃum conpteiur. Quod p pro» ptercA putant ApquiconÃÃionem uocArpquiA pro crimi ne obijciebAcur Chrefli nomen tempore perfecutionis,nu3 quid itAetiAm ChriÃus eorum pAtre uel ct^i engppt eins hominem quifeconpffuspceritconpteturi EÃetiÃm î«^ ecclepAÃico itA popeum: Et hec dicetis m (orÃÃione,ope â * â rA domini wciuerfA quonid bouA uAldc : Qito in loco in» dubitAUterdeilAudesexAggerâtur.Hec di£ta funtpro» pter imperitiAm pAtrum,qui cum legente leflore Audi* une hoc uerbum,peâorAÃatim tundune, non Attedentes quo loco dicdtur,qudp non poÃet nip peccAmrum effe co ÃÃio. |
In euulüone fpicarum exemplum regis ôC facer dotis prolatum, quæft.X. NOtAndu déco iUicite ptlû uederetur lude^ is,q, difcipulifAbbAtop}icAse»ulplfene,unuexê Matth-ie plum dAtum regie poteflatis de DAuid, Aperum fuccrdo tAlis,de his qui per miniÃerium templifAbbAtum uiolÃt, utmulm minus Adi pfum euulfArum fibbAto ÃicArum crimen pertineAt,qui uerus rex CT uerus ficerdos eütCT ideo dominus fAbbAti. Cum aufcm dormirent Iioîes,venitinimi eus eius SC fupcrfeminauit Zizania in medio rritici abijr» quæft XI. CVm negligentius A^récurprepopti ecclepe,Aut cum dormitionem mortis Acciperent ApoÃoliAte nit diAbolus CT fuperfeminAuit eos quos nulosplios do» minus interpretAtur. Sed reäe queritur ,utrum hereti cipntyAn ntAle uiuentescAtholici Popfunt enm diciplif mAUetiAmheretici,quiAex eodem Eudn^lq femgt;.neCT ChriÃi nomine procreAti,prAuis opinmbus Ad plfA do» gnutA conuertuntur.Sed q, dicit eos m medio tritici fe» miMtDS,quAp uidentur illipgnipcAriqui unius commu nionis fttne.VerumtAmêquoniAm dominus Agru ipfum, non ecclepAinJed hune mundum interpretAtus cà ,blt;ne i»telligunturheretici,quiAnonfocietAte unius ecclepa uel unius pdei,fed focietAte folius nominis ChriÃiAni in hoc mundo\permifcentur bonis, ut illi qui in eAdempde mAli funtfpAlcA potius quAm ZizAnia deputenturiQuût pAleAetiAmpindAmentum ipfum hAbetcumÃumento,rA dicemc^communem.ln iÃA plane fagena quA coticludust rn»tA(. || tur CT mali CT boni pipes,non Abfurde mali cAthoUd in teUifftntur.Aliudenimeâmare,quod magis munduM iflum pgnipc it,aliud nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;que uniuspdei uel uniut eccleÃe communionem uidetur oÃendere. inter hereti* cos er malos catholicos hoc interril,q, heretici frlfacre dunt,iUi autem uera credentes non uiuunt ita ut credit. Solet autem etiam queri,fcifmatici quid ab hereticis di* fient,CT hoc mueniri,cum fcifmaticos non pdes diuer* fApciAt,fedcommunionis dirupta pnietas . Sedutrum inter ZizAnia numerÃdifint,dubitari poteU.Magis aut uidentur Jpicis corrupM effê pmiliares peut fcriptum efirVentoAutem corrumpetur plius iniquus,uelpaleis Arifiirumfiafhs uel fciÃisCT de fefftediruptis. Quo enim uleiores Id efi ,fuperbierts, to fraÿhores leui * ortf^ |
LIEES omnis hiereti^ eus uelfclnpnaticus corporaliter ab ecclepa feparetur. SienimplfadeeoeredityUelde aliqua, parte clodtrin£ quic ad,fideipertinent £diÃcaäoneitt,ia ut no querentis eunântione tempatus fit, fed mconeuffe credencis,nec vm nino pientis opintone atq; errore difcordâs,h£reti=-eus,e{l Vpris efl animo.quis corporaliter intus uide^
V N V S,
CXL
nità tem fcckPlt;e,neg^ inter Zizâtti'itjCjuoiüain t'Ha extrj ndicata fuiit,neq; inter driÃirum pakJû» qu£;fc etiiin frumciitis Audet dl^erii diffenfione dquot; fra^li chtiGuè fuper!mponere,fed qudinuii fubie!h.m frumeisti^, tdüis imer paleam q/« ultinu uentildtionefepArdtidd f/l itu^ menntur.'Boiù date cAtholicifunt, qui cr fidem inte-^ gram fequntur GT mores benos. c^uod autan ad
atur. Mulms enim tales pornt ecclefia;quia no itadepn»
^dadoamp;rinAmpertinetJtâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(jmd qujerai-
duntplÃtaxm fententi£ fu£,ut inxntam multitudinein Jum habcnt.ut abfit cohc'ertitio pericülofa,uel »» pciatu,quodfi pecerint,tune peBannir.Item quicunq^ ti,uel ei cum quö qu£ritur,uclris qui dijf-rentes audi» imuident bonis,ia ut quer ans cccafiones excludendieos â unt,lta autem docent fi quid doceitdum habent,utufita» autdegradädi,uelcriminAfuapcdcfindereparatilunt, tacr confirmatalecuriffimc CTÃdentiÃimc lenià p obieibludprodiaperint,utetia conucnticuloru le» fimt utpoffunt infinuentilnufitatauero etiam fi ueri» ^rsitioncs.ueleccUp£pturbationes codant exciare, t^tismampjbamp;tioixliquidilPinapercep:ruiu,qit.tren» ia fihifmatici fumt,crabunitaxcorde dilctjp,etiäp tum ⢠nbsp;nbsp;potius quaprecipiendiaut affinnandi modo,prop»
inuentis occafiombus,aut occultisÃais fuis'acramento ter audientisinprmitatcm.Sianten tantum habet plt; tcikfiecorporaliconuerfationefocientur.Quapropter nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
ion*
dus aliquod uerum,ut uires difeentis excedat ,fufjgt;ena dendume^ùt extenditcrclcentem, non imponetidum utobterat pa^uulum. Inde tftenim iliud domim : Sed L^wr.ig,
iHifolicatholci mail depuantur, qui quis ueracredane qa£ ad uera Ãdri doélrinâ pertinent,etp quid prie ne^ ft:iunt,qu£renduexi/bmât,cr fdlua pirate difeutiune Ãuealiqiio prMudieto ipÃusueritatis,et bonos,uel quos
filius hvninis cum uenerit, putas inuenietÃdlt;ni in ter»
â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. ra {Aliquando autem Cf cccultanJum eÃ,fid cum/Ãe
bonosputät amâtatqihonorâtqtumpoffunt,tü flagi» hortitorta,utnonpciatdepgt;eratiopi'^diorcs,fed dep» iiofeatqiÃcinorofeuiuunt contra q uiuaidu eff; cre» deriumcapatiores. IndeeÃiaudeiufdemdohüni-.Mid» lohan.,«, dune.Tales etüm etiam fi prodantur aut accufentur py nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uobis diccre,fednon poteHis portare modo,
difciplina ecclefie falutifq; fuecaufa correpti, Ueli co» Qnod er^ ad morespertinet,hocbene CT breuiter di» munioncfu/Ãenfi.nullomodo fibi recedendu effei co» titttr,auteonfii2tndà eà cumamoretemporaliumbo»
ntur,4utconfliffndu cjl cumdiwretempomliumbo
tnuniogt;Kcatholic£ Ãdei exiÃment, quomo^doeuq; per» miÃt perine fatifp^onis querentes locu,ey aliquando prpaenitenüain inpumenta mutantur,fiue correpti, fiueremotipue etiam uerbo dei nuUo nominatim aecut fante aut merepaate perteriti. Aliquando autem edam fub nomine poeniirnaii ia uiuHitt ut folent,aut no mulco ininus,qu;da n etiam amplius,nu!lo modo tarnen à ca» tholicauninxdipedunt.QHibiuinuiueanbus fi mors obrepferit,palelt;e deputantur ufq; inÃnem. Hoc edsm ipficredunt.Namfiiditer credustt cr inconcuffix» nent,iam inxr hereticos numerandi func,putinxs om» mbus deum etiam in magna, iniquiax uÃj; m Ãnem uit£ perfeuerantibus,tiimen quid eccleftie unitaxm nonpnee* ra dile£bione,nifi ut bene uiutrent.kd magp panarum timoré Xnuerumt,ueniamdituru.ià er^hô hoc ere» dunt,uelnonÃrmiter opinantur,ey fi adhuc prptan qu£ru»t:Sedmagis eosdeapit/pes dilationis,dum fe ^utius là fluros putane, etperditos mores aliquando in ScdtCa, j melius muaturos.Contraquos dicitur i He tardes con» uertiad deum,neq- différas de die in diem-: Subito enim U miet ira eius,G^ 'm xmpore uindiilbe difÃerdet X. I Sc fwm conuèrtuntur qui reamp;e uiuere 'mcipiuiu, hoc eà f»H» lidxifMn redire. Qui aùxm concupifeenttas fuas perfeueranter fequuntur. dorfum quodamodo habene ad dettm ,quamuis m unitate conÃtuti fepe ilium re» xrto collo conenturaÃgt;icere.Erp çr ià ut aitprophe» ta,carofunt cr fÃirnus amhulans er non renertens. Vtgt;bo,77gt; Sedtameaut di^i^ eÃ,propter eandtmatlt;^
Korum.ut non uincat,aut etiam edomitui fubditufq; effe debet,utcim furffrecoeperit,peile reprinMtur,aut ita, extindhis ut fe omnino nuHa ex parte cominoucat. Ex qwo fit ut etiam ipfam mortem propter uerùatem alij firtirer obeant,alü lt;equanimiter,alif libenter.Quie tria etiam pnera puons funtprtäis terra trieeni GT exa* geni CSquot; centeni. In horum aliquo genere inueniaidus eà tempore mortis fu£,p quis de hac uita reéh c gitat emigrare.Tolerandafuneautê nonfoluM Zizania w'ig (id meÃtm qu£ Ciim diabolus afÃrrfis prauis erroribut plfifji opinionibus fiuperfeminapf t,hoc eà priecedeiite nomine Cbriphlt;trefes fuperiectfpt,magistpfe Intuit itqi occultiffimus pchis eÃ,hoc eà tnim lt;7 abijt, led ttiam paleaufq^aduensilationem.biecprobaturprtius grauitispumccpru,nifipaleie 4 perturbationibus, quas cum premere noh potucrit ueriate depnfa,cefferi( pit fiasuniateferuAa. Cluamquaminhac parabola do» nüntispeut 'm eius expofitione conclufit, non quitdami fid omnia fcandala,Gyquot; eos qui pcium iniqiiitatem Z/* içdniorttMi nomine fignificaÃfe intellifftur.
Cum aurem creuiflet berba amp;nbsp;fru^lum foeciffet, rune appariierunt et Zizania, Qiiæftio .xir.
fÃiritPis homo efje cceperit dijndi* , da,tuncei erroresmcipiunt appare* re. icrui antem dixerumt ei: VisimusGT coUigimtis ba ? Vtrum GT ipp fine firui quos paulopoU mef» [oret appefUt » W quu tn expoptirne paraboU
f.
Q^AESTIONVM EVANGELIORVM SECVNDVH MATTHEVM?
|
'mtljbrcf dixit efft m^Ios , nee quiftjudm factie dicere tiufus fiiit angelos nefdjjè quif ZizanU fttperfemind* uerittGT tel tune appaŸuilJe an^Us cumherba facijJêt.Kld^s oportet inteüigi honünesipfos fideles feruoru nûmine^oclocofîgnificiitostquos etiamboniim fernen dicit. tiec tnirum pcrbonum femeiiipfi dieunei tur,crferuipatripÃmiliM^Pcutdefe lt;iit,quod ipfe pt * nbsp;nbsp;* Idniu,amp; quod ipp ptPiiJbr:^xdiuerfisenimpgmfin cdtionibus una res etiam plures diuerfas ptnäitudb »er recipitiprecprtim quid cu ad feruos loqueretur no dit'Anteniporemeffis dicam uobis: Colligite primunt Zizdnid,pd,dicÃmquit tnefforibus.'Vndt 'mteHigitur coüipndoruZizdnioruddconburendudlid efp tnini^ peridtnec qutmq ecclepiefiliudebere arbitrari dd phoc oficiu pertinere. Cü i^tur efp quifq; Jfiirialis coepe^ rit,cognopiterroreshitreticoru,cr omnino difudicat it^dipernit,quicquid dudierit dut legeritdbhorrere i reguld ueriatis,pd donee in tifdê/fiiritdlibiu perpeid^â turO'quoddmodomdturepdt inpuébtmquemherbd deditfpotefi eit mouere,qudrefub nomine ChrifUduo td mult£ hereticoru extiterutt plptdtesAnde ettd tà quad ferui dieunt: ^onne bonum fernen pntindfii in dgro tuo, undt er^ hdbet Zizdnid i Deinde eunt ct^nouait hdneexeo^tdffepdudem didbolunt,eumcontrd tiinl( nominis dudoritutem nihilp uAlercpntiret,ut pUdeidt fuds eodem nomine obtegpretipoteà ei fuboriri uolun-» tiis,ut tides homines de rebus humants auÃrdt,p dliqud temporis habeat pculatemfed utrum peeredebedt, iu^ fheiam dei eonfulit, utrum hoe eipr£eipidt,uel permit^ at,et hoe offieiwmejphomntvm uelit.iline eil quo pr» uidieunt: VisimuseoHigmus ed f Quibus ueritds ipp rePgt;ondet:Nonit!ihominemconptutum efpinhdc uitdfue eertus ejppolfitqudlisquiftypturusfitpoÃrd, cuius in pruepntid eernit trrorem,uel quid etiam error tius conférât adpropóhim bonoruminon ejfe tales du* Ãrendos de hoc uitA,ne eum malos conatur interficere, bonos interficidt,quod fortepturi funt,aut bonis obpt quibus ejinuitiprit utiles funt,fed tune opportune peri,cum idm in fine non reÃat uel tempus computdndit uit£,uel proficiendi adueritatem ex occdponedtq^ co* pardtione alienserroris:Tunc autem hoc non ab homi* nibus fed ab angelis fieriAnde eà quod reÃvndet pater* pmilids.l^on,ne forte coüigpntes Zizdnid,eradicetis fimul Oquot; triticum: Sed in tempore nuffis diedm mtffo* ribtiscrc.Atqjhoc modoeos ptüientiffimos O' trän* quiUifftmos reddidit.Qitari autepoteÃquod dit: Al» ligate ppiculos ad comburendivm^ur non unum pfeem, dutunum deeruum Zizdniorum peri dixit i Hifi pr» te propter uarietdtem h£reticeru,et non fotum d tritieo, uerumetidm 4 feipfis diferepantium ipfd uniufcuiufip hertfeos propria eonuenticuladn quibus fingiüdtim fud comunione deuinfh funt,nomine pfciculorum depgnd* uit.Vtiam tune incipiant aOigtri ad comburendum, cS à CdthoPed eomuniotte fegrcgittfudS proprias qaup teta clepds habere cceperint,ut combuÃio earwnfitin fint f£culi,modoaUigitiopfciculorum.Sed pia effet,non tarn multi reppifcendo,cr in chatolicam remeando eb erroredefeifeerent. QuapropterCT' aUigitio pfcicu* loru in finepturd tÃ,ut non conple,fed pro modo per* uerptatisfua uniufeuiufqi erroris pertinacia puniatur. HeprtecoUigfntes Zizania erddicetis fimul GT triti* cum:Vtrumquid etiam bonicum adhuc infirmi funt, o* pus hdbent in quibufdam malortim pamixtionefiue ut pereos exerceantur,pueuteorucomparatione magna, illisexhortatiofiat,utnitantur ad melius quibus fubld» tisaltitudocharitatisquafieuulfa marcefcat, quod eil eradiedrilHamficditApoflolustVt in charitair rd* diedti erpndatipo/fitis comprehendere. AnÃrie ide» Upbtf, j, pmul eradicetur triticium cum duÃruntur Zizania, quid mulä primo Zizania funt, erpoÃca triticum fi* unt {Qtti nifi patienter cum mali funt tolerentur, ad lduddbilemmutationènbperueniant,itaqj p euulppe* rint,pmul eradicabitur cr triticum quod pturi effent, p eis parceretur. |
De negociatorequeren' boas margaritas quæftio.XIII tmileeÃregnwncoeloruhominine^ciatori qua* rent! bonos margiritas:inuenta autem una prccio* fa margdrita,dbi)t cr uendidit omnia qua habuit cr e* miteam.Qu^ÃtoeÃ,(ur 4 numero plurali ad finguld* rem trai^ierit^t cumjfudrat homo bonds margaritat, unaminueniatpreeciofamquam uenditisomnibus que habet,emat.Auter^ifitbonoshominesquerens,cum » Tim». ⢠quibus utiliteruiudtfinuenit unum pre omnibus pne peccdto,mediatoremdeicrhominum Chrifhm üfum. Autpreceptdquerens quibus feruatis cum homimbus re£kconuerfetur,inuenitdilelbonanproximi,m quo*^ uno dicit Apifiolits oia conäneri-.Vt no occides,n5 mce* thdberis,non furaberis.non plfum tepmonium dices, C fi quod eà aliud mandatumfingule margirite fi at, que in hoe fermonerecdpituldntur:Diligps proximum tuwntanqud tripfum.Aut bonos mteUe^s homo que* ritcrinuenit unum iHum quo cunffi continentur : in principio eratuerbum,cruerbum eratapud deumtEà enim uerbum domini lucidu candor e ueritatis, folidi firmitdteeternitatiSfCr undiq^ pi pmilem pulchri* tudine diuiniatis qui deus penetrdtd ^carnis tepidint 'mteüigendus efl. ille enim ad margaritam ipfam iant puenerdt,que integumentis mortalitatis qudp concha* rii obfldcub inter profunda huius feculi,dtq^ inter du* ritidsfaxedsludeoramp;dliquandoldtuerat, lüe tr^ ad ipfam margaritam iam peruenerat,quiait:'Etfi nouer amus Chriflu featndu carné fed nunc iam tio no* uimus:Hecallus omnino inirlleâiis margaritie nomine dignustft nifidd quern difeuffis omnibus cornaUbut ».Cori^ tegminibut ptrutnitur, quibus pue per utrbd ht* mand, fine per pmilioidines circumpoptas optri* tnsr Mt puruf ZTfoUdus, amp;nbsp;uufquam aftdiffonans. |
uber VN vs.
|
etrtdrdtionecernatur.Quot tatnenomnes ueros cr Ãrinos ey perÃ^los intelleéius unus tile continet, per quemÃiiafuntomnia,quodeÃuerbumdei. QuidUbet duthorumtriumÃtjuelfialiquid aliird occitrrere po= tuerit,quod margaritiS uniat et prlt;eciofe nomine bnp^ gnipcetur,priecinm eius eA,nofipfi,quiad earn poÃides dam non fumas liberi.. nià omnibus pro noÃra libera^ one contemptis,qu£ temporaliterpojfidentur, uenditis enim rebus noÃris, nullum earum maius dccipimus pracium.quam noppfos : Ciuia talibusimplkati noÃri non eramus.Vtrurfusnoppfos pro ilia margarita de^ mus,non quia tantiudlcamus, fed quia plus dare non poffumus. De obccccatione non credentium. qiiætiio. Xlin. EToculos fuos clauferunnt,ne quando oculis aide» ant,tdeÃipà caufaÃerur^udeus eis oculos clau» deret. Alius enim E uangelifla didt: Excoecauit oculos eo feâquot;- rum: Sc J. utrum ut nwtdudm uidcdiw^an ucro nc ud pc aliqudiidouidcditt, ccccttdtr fud Ãbi diijjliccnKS, fe dolcntdyZZ ex hoc humilidti dtij; conmoti dd confitendd peccdtd (M.CZpie qa^reudum domina.Sic cmm Nlar^ CW hoc dicif.'idequdttdoconuertdntur dinuttdntur eii fgt;eccd td : vbi iiitcîliguntur peccdtis fuis meru!jfc,ut non iiitdiigcrei!C,cr tdnien hocipfum. mifericordttcr eis fâcium,ut peccdtd (uxcognofeerent,O'conucrfiuenif dm mererentur.Qjiod dutem lohdnes htmc locu itd di^ it-cit:Propttrednonpoterdittcredere,quid iterum dixit 'Efdidf.Excaccduit oculoseoriim,etindurduitcor eoru, ut nonuidedne oculis,C^ mteUigsntcorde,Cdquot; conuer» UtKiir.cr fdiirmeos'.fi^duerfdriuidetur huie fententix, G'omnino ec^re,ut quod hiedidkm eii,ne quxndo o^^ culisuidednt,nondccipidturneuclCrc aliqudndo oculis titdexMtfcd prorfut ut no uidednt Quddoquidê df erte tndicit,ut oculis non uidedn:. Et quod dir.Proptered nonpoterdnt credere,fatiso/kndit non ideofi.dhm 105 fxccrcdh'o«fm,tt(filt; common O' dolentes/e non inteliif: g^re conuerterentur dUqitdndo per panitennam : Non cniin po/fenthoc fiicere,nip prias crederciu,ut credrn^ do conuerterentur,conuerf,one fxndrentnr, fxninte («lt; te'digercnt.Sed idea potius exeacdtos,utnon crederent. Dicit enim aperaÃime: Eroptercd no poterdnt credere, OJiod fi ia eÃ, quis non exurgat in deÃnÃone ludico» rum,uteos extrx culpdm Ãiffe procldmet,quod non crediderunt, f Proptered enim non poterdnt credere, quid excaecduit oculos eorum Sed quonidm potius deus extra culpain debet intellig, cogimur frteri alijs qub bufdam peccdtis itaeos excoecari m(ruiffe,qud tarnen txcaecatione no potuerunt credere. Verba en'm lohanis ifia funt:Proptera no poteraiu credere,quiaiteru dixit EfaidS'.Excoecauit oculos eoru,EruÃra itacj; coamiir in* telliffre,ideo futffecoecdtos,ut no conue)-terêtur,cu idea conuerti no poterant,quia no crcdebant,et idea credere non poterdnt,qui4 excoecati erant. An Ãrte no abfurde |
dicimus,quofdA iudeeoruÃitffefanAbiles,ftd taitto tittni fuperbi£ tumore picliatosut eis expedierit primo non credere,cr ad hoc foijjê caecatos,ut no inteUigerent do* rninu loquentê p paraboldS,quibus no intelle(bs,iion in eu crederent,non credentes autem cu ceteris de/feratis cruciÃg:rcnt eu,dtq; ia poà eius refuurrebhonè con* uerterentur,quxnio iam de reatu mortis domini ampli» ushumiliatiua:hementiusdiligerentà quo Ãbi tantum fcoeîtisdtmiffumeffe^uderent: C^ttoniamtataerateö* rumfttpbia,uttalihumiliationeeffetdeijdenda. Quod incongrue diilum effe quilibet drbitretur,à non itaco* dgffeinaSibas ApoÃoloramaniÃÃjfimelegtrit, Non er^abhorret quod ait iohänes. Prepterea non pete» rantcredere,quiaexcoecauitoculoseoruutno uideant, ab cafeiitentia qua inteUigimus ideo excoecams ut con* uerterentur.Hoceüideaeospöbfuritates parabolaru octaltatas fentetias dni,ut poà eius refarreäionem fa* lubriori panitetiareÃpifeerent,quia p obfeuritat? fer» monis excoecati,di{ki dninon rechintellexerunt,zr ea no inteUig:ndo,no in eti crediderunt,no credendo cru» ciÃxerunt,atq; ita poà eins refurrefhonem miraculis, qu£ 'm eins nomineÃebanr,exterriti maiore criminis reatu ccipÃ^funtetprcÃratiadpccnitetiä-Ãeindexc» ceptaindulgtntix ad obediennaflagrantiÃima diledabe couerfttNä qbus^io proÃiitiüa ccedtas ad conuerfionê qu£ p liguä paraboloriiÃebatfita de Ulis Propheta alio loco dicit,q, Apofloliis etiä comemorauitcude obfeuri* â* tite lingiiaru Ãgfrefln aiqs linguis,et alijs labijs loqudr populo huic ,c:^ nec Ãeme exaudient didt dns. No« enimdiceretur,nec Ãc me exaudient,mà ad hocÃeret,ut uelÃc exaudirtnt id eà uteis ad humilem conÃffionem er foüidtam inquiÃtionem CT obedientem conuerÃo* nein fjT feruentem ÃleÃionem ualeret.Eà uero etiä iÃa ratio medicinecorporalistNamet plteraq; medicamêta prias afÃi^uit ut fanent,et ipfa coüyria que ad oculos panet,à ea opus eil intrinfecits inÃtndi,nià fenfum ui» dendi prins claudätetpturbet,prodeÃenopojfut.Nec moueatq, idc Propheta didtiNifi credideritis,nà intel* lig:tis,quaÃcotrariuÃtq, Iohannes ait: Proptereanon poferdttf credere,quia excoecauit oculos eoru id eà quia iHe parabole ita dicebantur ut ab eius no poffent heilig. Dieet entin aliquis: Si utintelligerent credere debebät, quomodo propterea no poterâtcredere,qa no intetHg* baiutHoc eÃ,quiaexcoecduit oculoseorû.Sedq, ait E» fais:Nifi credideritis,no intelligçtis,de iüa intelligentù didu eà in qua femp manebitur reru ineffabiliu, Cii au» tem dicitur q, credatur,nià q dicitur intelligitur,credi ⢠no poteÃ.tnteüigendafuntergidiÃhiutcredantur (jMae â dici potuerunt,credenda autem que did potuerunt, Ut AÃo.a. Et Gneparabolis non loquebatur cis Quæftio.XV. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t Non quia nihil proprielocutus 'cÃ:fed quia nul» lum Ãre fermonem cxplieauit iibi non aliquid^ perparabo» |
DIALOGVS AD OROSIVM.
|
pdrdboldfignificduit,qudmuis in eo dliqud cr proa prie dixerit, itd ut fepe inuenidtur totus fermo eius pd a rdbolis ixplicdtuf,totus dutein proprie dichts nullus inuenidtur.Explicdtos dutem fermones dico,qudndo ex dliqud occdfione rerum incipit loqui quoufq; terminet quicquid dd ipfdin rein pertinedt,ey'trdnfedt dd aliud : Honunqudin fdne dlius £udngelifis. contexitquod dlius diuerfis temporibus diéhi nt indicate Non enim omni* tnodo fecundum rerum gefiurum oridnem, fed fecundu fue quifqi recorddtionis ficultdtem ndrrdtionem qudm exorfus efi,ordinAuit. Inrelexiftis hec omnia. QtiæftiOjXVL âr~^]cuntei:Etidm,Aitiüis:ideoomnis fcribddo* j^_^óhts,in regno calorum (imilis efihomini patri* fiittultds, qui profirt de thefduro fuo noud CT Kcirra, Vtrumifhconclulione exponere uoluit quern dixerit thtfdurum in agroabfconditu iQuonidm fdnde firip* ture mteUigintur que nomine duorum teftumentorum noui Ctf ueterisconcludu'Htur.Ciuemddmódumdpudaa Hum Eudn^lifium gladium bis acutum taliconcluftone uidetur exponere: An quia in parabolis ifh, Iccutus efi { Etcuiri quxfiffctdb eis,utrum triteUexiffent, rejfonde* runtfi inteilexiffifirtrffi ifh finulititdine ultima pa* triffinulidSfprofirentes de tbefauro fuo noua CC^ueterd, ofirnderc uoluit eum doéhiin habendum effi in ecclefid, qui euain fripturas ueteres parabolis explicatds inteb lexerit ab ifis nouis dccipicn s régulas,quia CT ifh do* minus per parabolas cnurciauit,quamuis ipfe chrifius rffitÃnis iUorum,id efi ut in eoilla uetera compleren* tur:Vt li ipfe in quo ilia complcntur CTquot; manfifhntur per parabolas ad hue loquitur donee eius paffio uelum difctndat,ut nihil fit cccultu quod non reueletur, multo magis iHd que ad cemendandam tantam falutem tarn ionde iUo feriptafunt,parabolis epertu effi noueri* mus,que cum ludeiadlitteram aedperent, noluerunt effedobh'm regno coder urn,neq^ tranÃread Chrifiiim, utaufiretur uelamcn quod fupra cor eotum pofitis tfl, Dehisquifratrcs dom ni didifiinr. CLiiæftio.XVn. Mitthjâ, 'I ''Ratreseiuslacobue cr lofiphcrSimoncriudas crfororcscius,nonnecn!nesapud nosfuntlVnde cr^ huie omnid iih,et fcandal'zabantur im eo lEratres apud Ittdeos did fol're cegnates ufq^ adeo probatur, utnonlolum ex propinquo gvnerddoiiis gradu ficut fini pli] fratrum crfororum,quietiain apud nos ufi* tat.ffnnefratresdieuntur,fedetidanunculus CJ' fororis filtus,ptutÃbi erant lacob Laban fratresappeUati tnueniantur.Non er^ mirum efl didos effifratresdoa mini ex materno gencre quofiumq; cognatos, cu etiam excognationc Jofeph dicipotuerit,fratres eius abets qui idum patrem domini effi arbitrabantur Sin^Augujhm hipponenfis epi'copiliber de cfutfiio-. lubM EHAn^elorum(e(undum Matth^umfexphcà , |
OROSII AD AVGVSTb num in dialopum fextaginta' quinque quæftionum* Prefa tio» Lïctt multi et probatiffimi uiridiuerfo quidêfiHo, fed nodiuerfafideinumerabilidopufcula edidea rintfitaut difficile fit eoriioïa l(gere,ed tdmê qute ka guntur,propter eloquij uem^tè esquot; difficiUimAt qult;ea flionumprrplexitatetminime mteliffreiReuera enint dumnituntur propter dltitudinemfcripturie diuime oca cultitum uiam carpere, paruitdti nofire ambiguitutem non minimum reliquerunc. Sunt etidm pknefiiritdles uiri quieorumdjfequnturtloquiuZJâpenetrdnt intel* leäum.auorwm nos dum concupifcentijs fdtifiicimutt preclareeorMnfcientienonequdmur,uteds ficut ilU intelligp-e udledmus. QUdpropter quefo te,ut percunc* tdntimihirefigt;ondedd,lt;y queobfiurititeinficiunt elu* ciddre digneris. ftinihipponcnfisepifcopi Dia-logusad Orofiu fexaginlt; taquincp quæftionû incipit* OrofijjquxftioJ» N PRIM VS IGirVR quero abs te, utrum deus trinitat fit,O' quibus teÃimonijs approbes, neffidefidero. AuguftinirefponGo. PRindpium^nefioseuidenteroftendit. Aitâen'm: â â Itt principiofoedt deus coelu 03â terram. Quid a* pud prindpiit incdl^ndu putabigt;nus,nifi filul.lpfe enl defiipio interrogantibus ludeisquis effet, reflondit : jgi,., Prindpiuin quicy loquoruobis-Er^prindpiu filius. Perfiliit foecit deus coclum et terrain:Omnia per ipfum fi,bU flint (ficut E uan^lifh, ïohanes narrat^zy fiue ip* fofidum efl nihil.Proculdubio in dei nomine pater, ut prindpq nomine filius intelligendiis efi: Profifh cu di* xiffit'An prindpio foecit deus calil GT terram, fecutus adiunxit,crflgt;ertus dd firebatur fup aquas,q tertia efl in trinitate perfona.lgiturfi trinitas no effet, nunq do* minus nofier ï'éfus Chriflits diceret difdpulis fuis : Ue baptifateomnes gêtes in note patris crÃlif cr fliirituf* fandi:Necbaptifatodrioin iordane a Iohane,uox de ccelodixiiffit: Hie efl filius meus diledus,in quo mihi bn coplacui,nec ffiiritufldndus in colub£ ffiecie defeedif fe fup tu et manfiffi diceretur. Aiiror 'infoelicè SabeHiaa norit h£refim,hoc efi Patripafiianoru,q, fie cocci futmê te^ ti prstclara ta aperta tefittionia no attendant,ipfi namf |
LIBER V N VÃ .
cxm
|
'n^ iÃerunl unim eÃe perfottdm,id eP ipfum plium in Eudngelio fecundum lohdnnemtVtcognofcdntinqùit eÃe qui puer eÃ,O' ipfumÃiritufdnPu. sednosc£ci* te folum uerumdctun,crquemipÃlefum ChriÃum. Ordo ëuerboru:Vtcognofcdntte,Grquëmip^ lefum johan,)?^ ChriÃim foluuerudeu Etrurfusdlid feripturd dicit: titcmipforurelinqnentes,tresp(rfonM fecundî! ferip* turn fdnëbis inteUigmus id eà aliï eÃe pdtrë qui genu* it plium ,dlium qui geiùius eà à pitre, ilium Ãiritum* finiium: Non iltud,quii fubÃintii unum funt : Perfo* ms diÃnguimus,non deiattm fepirdmus. Igitar plius FWm, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ttdiurd esi plias,non idoptioe. Sic enim feriptum efl: âââ ExuteroinqtinttlucifrrüffmâtttNvquo'ddeuspi* ter uttruhibedtficutnoSjiutcorporetts eÃe credendus pf.Sed P uterü fubflintti inteHigt uoluit,de qui nitus eà pltus.Qnod eà pittr,hoc ffnuit,deus deuflux lucë.t^* tur peut homo hominè,c:r anis cinë ^gnit. Nunq dîlt uifuesluthomogenHeritcdnë.Acphocnon de nihilo, nec^ de iliqui dlid fubflintid,fed de feipfopliumgenuit. Orofii,quæftio»ll De perfoniru diÃnSioiK,uel de genitiplij pfoni idnfÃ^htm mihi eÃe drbitror.Nunc qu£ro ere* dds de Ãirtufdn^lOjUtrü CT ipfe ingenitus pt,in genitus. Augiiftini refponfio. SPiritumfdnfhim neq- ingenita, ntq; ^ntiitm pdes cerü decldrit.Quupdixerimus ingenitum,duos pitres dÃirmdrt uidebimur. si dutem g^nitu,tunc duos phos credere culpibimur.Sed quod certd pdes tenet,nec ingenitus ell,nec genitus,fed ib utroq; procedens id e/l d pitre Cjr plio.Et ut hgcteÃmonijsidprobem, ipfum dominum noÃru lefum ChriÃum difcipulosfuosiudi docentem: Cum dutem uenerit inquit, pdncletus quem lohan ) f. *?? nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;** pdtreÃiritum ueriatts, qui d pdtre procedu,itle tellimoniu perhibebit de me.Et rurfum ipfe dominus nojkr lëfus ChriÃispoÃrefurre^hoiü fudm, ut oÃenderet dfe procedereÃirtum/dnfhimfleutd pd* treinfufpinsindifcipulosfuosiit :Aecipite Ãiritum* fdiuPum. Item : E^ mittdm promiÃum pitris mei in Ifihin, i.0, uos.Vnus ergoÃiritusePpdtris zr plij,ttnus dinbo* ramÃiritus.I^tur quodpitris ptÃiritus, ipfe dtmi* nus cr fdluitot naÃer I cfus ChriÃis difeipilis fuis iit Non f ni«i uos eÃs qui loquiminffcdÃiritus pitris ue* . Ãriquiloquiturinuobis.EtquodidemO'ftlijptÃiri* ** tus,PdulusdpoÃDlusteÃiseÃ:SiquisduteminqHitÃi* ⢠nbsp;ritum ChriÃi non hibet,hic non eà eius. Monwn, g nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Orofi),quæftio.iïr. De pngulis perfonis,quod iliasptpiter, dliusp* lins,iliusÃirituÃinäus,uelquodplius pt ge* tutus,c:r ÃirituÃinätis procedens, fecundum feripta* risfanShsiduerttmus: Nuncuero iUud pire eupio,p deus pt plius dut ÃirituÃdndus,uel utrum uni, pt fub* fldntidueleÃentid,qudmgr£ci o/xoucrioit uoedne. Augiiftini refponfio. |
It^tendtinttnOfamp;uereijugtrntouéHt libetttiits de^ mon/lrabo.Beitus Patdut Apoflolut ^aod-filius pt dtHs,id P.ominosfcragt;tnsdt ifritlitif : Quorumpi^ Vtpmuf in uero plio dus ïë/u ChriPv.ipfecà uerus dt* us CSquot;uitiletcrm.Etut £quilititem fuim oÃriidit, iit ipfedotitittus:E^ (J pittr unum fuimu : y num funt [dlicttnAturi,nopcrfoni.Etitcrum:Propttrei inquit qu£rebin{Iud£il'éfiiminterpcere,quianon folum fob titbitfibbitum/ed ÃX pitrem fuum dicebit deum, quilemfeÃcieits deo.Etrurfumbeitus apoÃolusPiUf fus.Qutcum in pma dei eÃet,non npimm irbitribts ^P P â(âiUidern dco.l^on enim potent effe npim, ubi eequiUs ent nAturi,quie no ent ufurpiaÃd nüi : Nonnpuitquid hdbuit,C^ multi inituineribilid, qu£ id momentum no occurrunt. Spiritum uero fdniium ue mm deum iâus dpoÃolorum dpertiÃimc edocent. Am* nid inquit Petrus,cur temptduitfithdiids cor tuii men* tiriteÃirituifdndo Æ Et mfrdtüon eshombubusmeii^ titus,Ãddeo.EtinEuingeIioÃcundumlohdnnem:Igt;eus inquitIpiritus eP,PdulusdpoÃolus id Corinthios fcrif bens'.tiefcitisinqnidquid corpon uefln tetnplu funt Ãiritujjin^li q in uobiä eÃ,que hibetis i deo, tio tfiis ueÃri iuris: Emptienim eflisprecio mdgno, gloripcdte cot^n.'4 fââ gâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t^orpore ueÃro. Piter enim tà _ nowrpifoieftiniin^mulâdrctur'SedilletobediëfmS* trti induit,tx quibuf rft Chrifiut ficundum amem, dito dei^ttp eiitut fupbii.fmÃÃi ferpètif obedjèt, dei quieÃfuperomniddtusbeoidiiiKfinfiecttli. EtitfrS frtKr(gt;tt(nt^(it,etl}tfcciufitxtuit ut mortif pictili deus,pliusdeus,(}gt;irituÃdnihis deus : 'Non tres dij, fed unus eà deus: Nun ft pjter tndior,filius minor,Ãirituf-fdn^splufqudm minor,quod hxreticdpnuitds ifferit, idin non erit unus deus,fed tres dij,quod neps eà cte* dere.Etudldereddrguitillos/cripturddiuinA.Audilfri el mquit,dominusdeustuus,deusunuseÃ:Acperhocliââ cut non dicimus tres deos,nec tres tÃentids, in nec tret fdpi:tids,nec tres Ãiritus.Nd interro^ti deftn^ulis p* fonii-.Si piterfit fdpiêtii tiel Ãiritujpinilus ,rejponie*^ mus: Piter fdptctii,ttplius fapiitii,etÃirituÃdnilusfi pièttd.No tres fipiètif nectresÃiritus,fed tun fipëitii ë er unusÃiritus,(tcut ë um fubÃdM dut um effèndi, quid hoc th illi effe quod fdpientem tffe,uflÃiritü efÃ. Orofijjquæftio.IIII. Et peequiltsfuntpdteretplius quomodoipfepli M dicit: Piter mdior me tà : Et non ueni uolton* Mtm medmpeere ,fed uolunntem dus qui manifit.Et Ma«h, *«. iterum:PdterliperipoteÃtrdnftitdme cilix iflt:Et Med doëlrind non eà mci/ed dus qui me mipt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i«hw»c« * Aiîguftini refponfio. Isti Old et ilid quitd te no funt diita/ecucSiprmï fer ui qui dÃumpPt dti^ plt.lgtur eu prias ho cÃditut effet î deo,et libero irbitrio muerdttis prteceptumq; ti poptueÃetjli euÃodifjet qiue ei deus pricepit,morte incurreret. |
Q VAESTIONVM. LXV.
|
Micurreret.BtabiUo uno hoïe omnit hunutu nature uitiofi nbsp;nbsp;nbsp;peccdoj obnoxia moralit txiÃtret. Apoflo^- Romm, f, nbsp;nbsp;PMlui:PerunHinhoniiiiem induitpeccatum intrti» uit tn mundum,G?' per peecatiim worj,cr ia in omnet homines mors pertrMfift,mquo omnes peccduerunt : Quid peut per untm hominem omnes homines in cont dënAttonë,itdGrper unius iujheidm oês holes in tui t Coria, ff fijpedtionemuita, E^iterum : Primus hotmide ter* rd terrenusficundiK homo de eoelo caele/hi.Hit in^udm homo coeUftisep.CÅleflrmiaq-dico,qutdnonex hu* md»o conciptus eR femine/ed de Uldrid uir^nè pro no* prd fdlute d^umptus dplio deijïcut eudnfflifld lohdn* lob.j nes tejhtur ; Btuerbum inqitit cdroftiïttm 'ep^O' hd* biauitin nobis.Etuerbumcdrnepéium ep, non cdrne muatum^tnondepÃeret tfp quad erdt,fei coeperit effet quod non 'erdt: Affivmppt enim edrnem, non fe conuertit in cdrnèm.Cdrnem ipim 'd pdrte totum homi* nem 'mteüi^fnus id eP tdrnem cr dnimdm titiondlem. Vtficut primus homo et cdrne etdnirndmortuus (ite* rdt,iaettdmopórtuitutpermedidtOrè deicr hominit horninètêfum ChrïPum Cf cdrne (faid uiuipedretur, lob Br^utfuprd diximus ffecundum dffumptdm homi* nisprmdm diihimep-.Pdter imiormeeii. Ofôll],qiiæftio. V. 'T 7 ideote dumdeuiio jihodeiinquirimus,duosin* V tToducereuoluiffc^tdicdspliumdei,crplium hominis. Aoguflâni rcfponfi'o, NOnfuntduoplif/edunuseR plius : Quid iUe qui eratdeipltutjpéiusepplius hominis in u* niate perfonetQuid peut dnimd et cdro unus eff homo, itd uerbum^ homo unus eP ChriPus.BtudsfubÃdnti* ds id e^ duds iMturds dccipimus in uno plio dei, undm diuiniatis,crdlteramhumdnitdtis,non duat per/ondt. t^tur p dixerimus duds effe pfonds ,introdueemus ef fe duosplioS, CT id no effet trinitdsffed qudternitdS.Pro péh enim per iTlud quod dew eil,dqudlis femper pdtri, ubiqi priefens ep,Cf in calo Mus,ef m terrd tetus, Cf nuBo cententus loco ; Prr id q,homo ef paffus Cf mortuus, er refurrexit,Cf dfeendit i« calum gt;nbsp;fedetc^ dd dexterrdm dei pdtris,et pc ueniet dd iudicdndu/m ui* uos er mortuos, quemddmodii/m uifus eü ire in calum, in eddempgt;rmd cdrnis dtq^ fubÃixnM, cUi propéh im* mortdlitdtem dtdit,ndturdm non dbffulit, Orofijqiiafftio.VL CVmundpt fubpsntid pdtris Cf plij Cf fpiri* tuffdnlb,quomodoplius pne pdtre ef ffiritu* fdntto fufccpitcdrnem ? Auguftini refponfio-perfond pdtris,neqiffgt;iriruffdnüi, fed fold plij perfond ju feepit cdrnem. Et ut hoc inirHi* gds,cöpdrdtionibus utdr.utex credturdmteüigtscre» dtorem. Certe in dnimd eff rdtio,Cf cum unum pne, d* liudduimd dÿt,dliuel ratio :Animd uiuimus, ratione dpimus.ltdpdterCfpliusCfffirituffdnóhis cum fini und fubPdntid,totd trinitds operdtd eff hominem,quet» non totd trinitdS dffumpptjed fold pli) perfond. |
VOrofij,quacftio. Vik Oluntdrie genuitpdter plium,dnnecceptdte f Auguftini refponfio. NEc uoluntdrie,nec neaffitdte, quid neceffitds in deononeHtprifiredutem uoluntds fdpientidm nonpotlt;p,quodePpPus ^giturprius ep rdtiondbili* terfdpere qudm rdtiondiiliter ueüe.üdm quidam noffer cum eum inttrro^ffet htreticus^utrum uolens, an no* lens genuerit pdter phum,lduddbiliter reffondiffi uide* tur.Dic inqult Cf tu hereticeiDeus pdter necefptdte eff deus,dnuolnutdte ? Qudm p dixiffit neceffitdte,feque* Idtur illugrdndis tibfurditds: Siduti uoluntdte, reffon* debdtur tBi : Erg» uoluntdtt eP deus.non tidturd,Cf itd in Idqum quem uolebdt ponere,ipfe ineidit,Cf uid^s fe conui£lum,obmutuit. Orofq,qu3pftio. VIIL qVomodo illud inteBigendum ep quod legttur: lob.j Sieutpdteruitdm hdbetin femetipfojic dedit el pliohdbereuitdmin femetipfoi Auguftini refponGo. SCimutphu dei d femetipfo no effe fed d pdtre ffni» ^um effe, patrem uero d nuüo genitum tffe,d nuBo uudm dccepiffe. Dedit pdter plio uitam gtgnendo, non quod prius fuerit ptius pne uitd, cr po/kd dccepe* rdtuitdm, peut nos qui per peccitum amipmus ui* tdm Cf pergrdtidin fdludtoris recepimus ,ideo dicitur dccepit uitam ,quid non eü'dfeipfo genitus, non enm exifkndo dedit, fed gignendo. OroGj.quacftio.IX. Vonidm Cf rdtione ef tepmonqs perfudPpi mihi de fubiefiioneplij,quod non pt fecund fubPnnlidm minor ,fed fecundum formant ferui qudm dffumpptfideoquxro,quid de miffione ffi* ritufan£lifentias,nunquid Cf ipfe hominem affumppt, ut miffus effe dicatur i Auguftini refponfto. SicutnecfetundumfupPuntiam dicitur, feu miffus, , minorplius,itd ntc fpirituffanóhts. PoÃer mo Ã* cut nie propter hominè minor aut miffus ,itd iÃe prop* ter columbdm uel ignem miffus dicitur, feilicet quid non in Cd fubÃantid qud eH aqualis patri apparuit ,fed ut di{lumep,perfubieitamcreaturam. Uon en'tm peut plius hominem affiimppt ,utpc tmeternu permaneat, pcffirituffdnéhis columbdm uel ignem, fed Ãfhe funt iüx uiÃones de credturd inferiore, ad tnaniÃÃaatdum ffiriaimfdnóbim,quie effepoÃea deÃiterunt: Nunquam enim iHa incompnehenpbilis imutabilifqi diuinitas.qu^ eA trinitds deus,tb oculis carndUbus uideri poteA, nifi ut diifium efi,per fubieltnm creaturam. OroG),quaeftio.X» Füi'iis |
DIALOGVS AD OROSIVM.
CXLOf
|
F' Ilittt dufem Dei quotmfdo fit de pâtre ttAt»t,ll)iritut uero fanóhts ab utroej; procedenf, declarafh. Ideoj; i]uero quid diflit inter HAtiuitiUem Ãlij, CT proceÃtonent Ãgt;irituljin£li, * Augiiftini refponfio. 1 'lliuigutem foltuf eilptOrit.nonIbtritMnib. barwminqugmljgt;irittu,ideilpätrKcr fiUj.Quoi fi^iritu(Jgnih(fÃlius eÃediceretur, NuUutgutemÃliut eà nià duorum,pgtrif (Sâ nutrü,quodgbÃe ut inter Deü pgtrem crfilium tute quid fu/^iccmur, quid nec fihut ho* minii Ãmiil ex pitre procéda ey ex mgtre,quid cum pro ccdtt ex pgtre,non tone procedit ex nutre, cream pro* eedit ex matrein hdc luce, non tune procéda ex patre^ Spintieiuero fgnäuf non de patre procéda mÃbum,cr de Ãbo procéda dd fdnit^gndam credturdm, fed fimul de tttro^ procéda. ' Orofif quæftio X Ã. Vomodo inteüiffndum eR lUud.quod lodnnef 7 nbsp;nbsp;EuanffliÃd de /piritufgnélo dtca,quod nonlo* ïo«n,) lt;. ^*'quetur g/emetipfo. Sic entm ga: Non mw» to* queiur d femetipfo,fed quxeun^ gudiet.loqttetur. Auguftini ïefponfio, Non loquetur g femetipfo,quig non eH 4 femetip* Io. Pater enim 4 nuHo eH nAtui,Ãl!Ui 4 patre eH *' ffnatMjfirauffaniÃusgpgtreCrÃlioproeedenf. l(/fo »on loquetur g femetipfo, qu^eun^ autem audiet, loque* tur. Audire enim tUt ejfe efi, effe gutem dfe non eH jed à pgtre,tdeo quxeunqi audiet loquetur. Oroftj quæftio Xlf. Z-X nbsp;Vid eR quod dicù A po/blut Paulitd gd Konu oBiin.g. y notfcribencNgmquidoremus mquaÃeuto* ~ portetnefamiM.fed ipfe/Ãiritiu poftuUtpra Hobû fftnittbut inettgrrabilibiU.Oui gute firuatur cor* dgjcit quid defideret/firiui,quigfeeundum deun poflu* latprOj'gndlsl Auguftini refponfio, Genef, XX, X Odiu iÃe loeutionis frequenter in feripturit fgn XifÃM inuenitur, Ãcut duit dominuf Dem gd Ab* 4 roizjjn; Nunc cognoui quod timeoi deum.hoc e/l,cogno* feere te foeci.Stcut dicit ApoflolusiNunc cognofcitis deu, tmi nunc cogwtt eÃif 4 Dfo. Cui enim femper omnig in prulentia!wnt,zr fiaura igm /iiki funt.Qupmodo nunc dictmur cognitt 4 deo, nififaciente deo ut cognofegmus deumiSic CT hiefcribitur/firttujfgnäut gfmerepro nog bu,id efl ff menas non fricere. Infunda enim nobis chgria tem in deum proximum,Sicut dicitur latus dies, quod Le tos freit ,aut triftis, quod triftes facit, aut lata epifrola q^ Letos facit ,itacr htc ff mere daitur Ãiiritujfanilus, eo quod nos ff mentes facit. OrofijquæftioXIir, Mitih nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pearent 4 domino cr faluaare |
**' ** \^Ho/lro,re^onda illts:Geiuratiobac aduiterafrg* num quantjCrfrgnwn nondaktur ei, ntft fignumiona prof heta.S icut enim tonde frit in uenfrecaeti tribus die* bus cr tribus nofhbut, ita erit cr fi/ius hominis in corde terra tribus diebtts CX tribus noMus. A ppreba er^ quo modo in mfernofrerit tribus dtebus CT tribus nefbbus, cum frria fexta qua eft in para freue, hora nona emiferit /firitum, ey prima fabbathi ante lucem qua eft deminied r^urrexa. Face non funt tres dies pleni,nec tres noties. Auguftini refponfio. ANtiqui patres noftri hoc fenferunt, ut prima di* esquaeti parafe cue a parte ultima, CT ultima quacftdominicai parte prima debeat computari.cr ia deneminädo a parte totum,tres dies frterunt,ultima pars firia fexta, totum (abbathum, CT prima pars dominie a (umfuisnotiftus. Orofijquaeftto XIIIL CVm repromitat dominus noftrr lefrs chriftus fait Maitu-if fits fuis,quod inrefurretiionc frigeant ficutfol, quare ipfe dominus in refurretiione fua Ãc nonfrlÃtf Auguftini refponfio. CLariÃcJta carne utiq^ re/urrexit, fed noluit in eg ilarificdtione difripulis fuis apparcre, quia non poftenc oculisluis tilem clarita tem perlficere. St enim an tequam moreretur pro nobis etrefrrffret.quandotranfr frguratus eft tn monte,difcipuli fui eumuidere non potucfi â nbsp;nbsp;. runt, fed pra timore in terram cectdei unt,quanto mc-gis elarificata came domini earn uidere non potuerunt, ⢠Orofij quaeftio XV. MArcus Euiiifflilfr. narrat dominum hora tertig crucifixum,iohannes gutem frxt!i,cuipotius ere loinni». i? dendum eft ex his duobus? Auguftini refponfio, Et lUe uerum dixit,CX ille Ãmtliier, Nam hora ter* tigclamguerunt Pilato iudai: Cruciftff, crueftff UMB, M dues autem hora fexta, cruciÃxerunt eum, 1 gtf «»* quod iHi bngua ,hoc ifti mambus effecerunt, Nf uutrm uiderentur I uii/t non crucififfre Dominum, idea Euan* ffiifta pojuithora tertiacrucifixumdomtnum.quianon tantum tüt crucifixerimt qui nunifteriumimp eucrunt, fed IÃI qui clamauerutit: In eis enim ccmpletum esl quod ait P/a!migraphus:Filij hominum,dentes eorum arma et prum. fà fagittir,cx lingua eorummaeheraacua. Vides qualcm gladium habuerunt, unde hora tertia domin ü occidcrut, Oroftj quæftio XVI, CVm Deus omnia bona creauerit, nihilq; Ãt quod non ab lUo conditum Ãt,unde malum ? Auguftini refponfio, MAlum natura non ea,fed pnuatione boni hoc no mtn accepte. Deiiiq^ bonum poteft effe fine ma* to,fed malum non poteti efte fine bono,nec altquid poteft effemaâumubi non frer it bonum, Ac per hoc dicmusCX gnge'um bonum CX angelum maliim, CX hominem bonis CX homiiitm malum,ledbonum quodaiifflus,ma.um uitiofus,bonum quod homo,malum quod uitiiijus. idcoq^ quando diamus bonimi,itaturam laudainus,qiiiBdo äit i* Z mus |
|
Qj^AEStlONVM LXV. â¢mut milan,ncn mftirim.ftd uilt;ium,'ciiicd eü bome turierfpiehtiidimat. Oroftj qitóftjöXVIk OMnrf 4«gf/i\fipMfeïafi'if!lt;rlt;jWj-'ff creoti fittftiEt fï ^tjuJeSft ur nvii i'mncf firmier fhbiles fà fritif Si Ufra trr/rqudlet, (jtwrtxritoiUf préflenlit fue IhbihUUfn acclpn em ri/nwf.tïr aH/ fütMMti fn^ n^f tafum nun:meprjfuidftrpctufgt;um Angiiftini refponGo. OMiifÃÃttJnn ahgrlt tqtuki t rratiHant, f^caiè ttlui 'Hts f er /(ipciham, (trteridimtm pMöf.f:« diân la I cbæ/e, urr,atc piennrctrhm fcirntiim bihtalK,euern lUir tet ijâiaimbabi/eru^t.Etftt 'urtgraHA d(I in i miuf hf firi unoan, ta i w^i^uan pcpim ।adfi e à h^tatiiia,i^UdÆ.uwtnturdnniroreb^reinef, Cröfq(^tHfi;o XVIlf. ^'firitiiloiiit.llpndumffltjuoddidt drufin Geruft: Faeiemuthimiiitm dd inta^idtn cr Ãmilitud:nem neftram { Augiift ni rc^ponffo. IN »fcârfftâ iRrario cr ini{llig'tid,gt;pfi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;meitfi^uir dp cegitdt ea^Uit fitrt firn a, ivrciirre rot gi D« dJ' enda i fl, nbsp;nbsp;rogi'andc ietetr,d uir । ft, firut ait Pauhti I i^pcfto'uitvirnbn delrtu hrrcaputfitim,lt;w«fïfimA ^gietixdei. Clitanteq-ffmagiffxtrnderttiti d (/uod atriran eff tante ma^h inde forma uradimpnè D«, ff jJfo Blt;â« (ft I oh. teiida, ut inde/f centincat ae ttmpc* Fff Q(4hdc ufrordflf tc?^ ceg.tdi ^uf/untKmporar fra m« ter appeCaturjurtt noneft dicenda m^deiCT preptereadebetut'are caputatum,ne tigt;miumfit enttad tnfèriera pn gref^.oat cïi licita agit, lOirita lt;nbsp;oittupt/eat. OroTn quæfiioX IX. PB imut h(tnu) ttntncrblis ÃUtutÃ,an'unmora^ lm Augiiftin irefponGc. ETniiirtalis /elt; tindimi alitjuam itnmortalK fe^ cundum aban catifam. T«fr na^ rorpiti habtbat piimuf hl tno, ifuale Z!' net, fedjttir pecioto. Non fmw Eitfttff llt;pmm membrii fuit reptignantem le^ irutuK fuitjed urnj- mruit poft pr/iurieatieiiein. Igtur atnma* If f orpult; habuft A dam fed ut non feneft eret,nrc défit eret 'per lUiuf figi» uirtutftn ijud'ufkntdlatvr ,cjucd tn para* aifouitenomendcceperat. Quaprepterfidei precepta ' f'tuafjeeti bedientiiemertto iii iBudcorpui ftiritd'eijtule fdoän in re/urrefboncpromttitur,per)narififtct.peftmo dum (ommutandum.Ac per hoe poterat non nu» i,, /ï dei praeeptii pid obedientid lt;nbsp;ohafiffet. Non enim ty licfi^ dit.1 fùerat, ut non pe ffet mort licut ctetera nature q«« cwnro« mon non pi ftur.tjed üautobed.entiaimmorterâ l{m,iiiobedicntia nurat^i fi, eret. OrofiiqiiæiiioXX. |.TmieMi VidcftquoddiCitApi ftous FdufiottCaftO' fditguis regnum Dfi non pi ffidtkwnt Æ Auiiuitinireiponuo» |
Ex hoeirftimoniortut^iminttt inteHipnltfiae fttf hoe hereiicè afteritnthomtnimiu n poffe inéadê ijUiidefùnâtiieH carne refu pre, fed o-Uerites ueram lt;ar nent nAturjelua.^ualeeli ccrpiu ijuod i wu h bet, cotagt; ptuaërewm quodi tincjuamhabu t,hctnigt;iipofl rtlurre* Ihonem attribuant ,Qnod ualdeabfurdum conftderdntt» but ipfam fenantiani aprrobatur. Care O' (angua in* quit,! rgnom det non pcftidebunt. Et hoe td, m A poftof-hu Paulin exponent, e^uoiammo.iofidifei ututadiumxit: Hecf-eorrupttc^cDtiuptioueni pi fttdebit. Quibutfcri» bitAp^fbfut ,runipehit ejui dtetbami Maiiductmus O' bibamui, aat rnm moriemur. Hoe rcdar^ientbeatm Pauluf A fT.i{ollu,earnem O fdn^inè appellat,koe efl, operararnts Olanpiinis,ncnpefteadiptfciregnu Dei.. Nam ftprcpriahif lubftuntia carnitaecipienda eR, quid dtcentdehuqu/butltribitidem fipi RoJult;:'Vofautimin farw non eftu^ed tiiftnrituitiumquid nam R omani ear rum non habtbam quibut Api Rolm feribebatiiedm car iae,iitquit,tKn eftti, id fft, non eOit carnalef, non fticitü operacamts.qu^iiiimicd ftiftt rto,que(ig ieinonfub nbsp;nbsp;nbsp;. ije ur.tur. Qiji awKm in earnefuntinqult, deo placet t tio peffunt. Ef(f ^«4'« 04' o regntm dn nonpoftidebit. Na quód homo in eadem qiM nwrrtnr earne refurpt, domta nut noftrr lêfut edrriflut poft rcfurteflionem fuam dubi^ tantibttt dtfeipH'is,0quot; puaiitibut ft ftttr.tim uidert,rer ftonditi Pa paté Ou detr, quid ftiirtutcdrnem O ofti non habet, ftcut me uidettf habere. Ac per hoe credimi/t hontiiiê non tantd/m com came cr off but, fed ettam lt;nbsp;unt fanguine, ty quu quid ad natur um etm pertinetrqurp* re,cr fine ulla eorrupnone effe ilhe .,ubi femper eft ateruA uiaeyaternafeelmta(,conteKiplandotiihitatemdtuni. Igtur fiiut tufticumfuacarnead leiernam fceltittatem, la wipç ad tttrnam refu' gr m tmferam. Oroti)qiiaftioXXr. GEnefii principium hdbet,ln pnticipiofirat deut g^cC» , h icelum ey trrram. Anigi ur anpltpofittariim fica.unt, ( urn dieatur, quod primo omnium facit Dent caluin ty arraml Aiigiiftirtirefportrfa QVdndo ftiRti funtfimul fydera, aitferiptura: Laudauerur.t tneomnetdngt'imeiuocemag »kA. Civirtoenimdieftihifttntfydera,ey li anpli erant.hleq: en m die tertio,nei^ ftcudo faclifuntt In hit eiiim apparet quefaëbi funt. Tertio enim die aria da,fcititet terra «baqiiii dtfereti eft. Secundo enim ftëtR eft firmamentwn,tibi fol nbsp;nbsp;iuna d f urrwnt ty fydera. Porro primut diet ipft tft anpâica natura, quiepritifo eali nomine nurreupata eft, Vnde euidenfer oftenditrir primo dit ftiritakm fiiâam,id eft,anpltcam naturant, (y fic hoc calum quod ocuiii etrninuit, Ham quod ait: In priiicipio facit deut calim cy n iram.non eft primo cmniu/m ftcut ait.fed in prim ipro, id eft, nifilio, nbsp;nbsp;nbsp;ptr ft iS frei t deut omne ffiritaiè corporatcKq; ereaturâ.qUi» ly call cr ttrrai iwauaeappeliata tft,Na ipftftt prut Gent,^ CIplUUl |
DIALOG VS AD OR OS IVM
CXLlllI
|
eipium ,defeinterro^ntibut Jud^ii quistipt, ref^ondit: Principium qui cy loquor uobis. Primo igitur uoluit GT foc/ujrt GJquot; ternm udut quinddm/piritiH corpordâem^ tndteridm dfcere, ty /tc quenudmodum fingilldiim fdSfa, ftmt,ordnem (rxfre. Q«od ezm« dixit caelum,hoc mihi uidetur dixiÃe dqttirum dbyjjiim tenebrofdot,dnted qxogt; ddmtnoJo fluitinttm uitdm,nift couertdtur dd credtorem, Gquot; fidt lux,G coiitemp'etur trinitdtem deum ejje in deo, l^eq; enim itd dicimus, ut iÃi mdxrtes pnceddt [irmdm ftu, n, ficut pr^cedit lignum drei, fed (icut pncedit uox uerbum. No enim tempore fid origine. Igitur prtntd cred turd,luxnone{ltfld quxquArtddie/Htielitfed J^iritAt lit,id e/i,dnfflicd ndturd, OrofijquæftioXXII. CVm dicitur:Spiriruf deiÃrebdtur fuper dqudt,lo* cdlittrÃrebdtur fuut fol GlundGdUd Ã/derd» andliteri CoteCs,) Auguftini refponfio. SPirituffdnÃM dcut e^. Qud de re non continetur loco dut diÃenditur. Ne$ lemporit motiombm fub» idi etfid eü ubiq; pr^efens G totut, Cum nwdo fdnè nod minduitcredturdm, cuifuperfirri diceretur/jnrituffdmt iiuf,nonlocdli!erfid potentidhter diailur. Nonexindi^ genttd Dew faecit operdfud,fed ex beneficentid, neq^ hoa rum indiget qujt faecit. Indigutu quippe dtq^ egenuf amor fubideet rebin qudf diligt, ipfe dUtem egentn non eÃ, nec fubidcet rebut qudt diHgit. Et idea d'lflum eà fuperÃrri creaturefjnritumfdnilii, quid non ex indigmtid, nece* ffnti,fed beiuÃco dmore operdtiK eà ipfdm creaturdm. Ãroft) quxftioXXUf. CVm dixit DeusiPiat lux.G Ã(ht efi lux,in diem dixit,dn dnte emnem dieml Si in diem dixit, tem-t pordliter dixit,Si trmpordliter dixit, per dliqutm credtu rdin dixit,tgtur non eÃ'primd creaturd lux. Augiiftini refponfio. NEc in diem dixi'.nec tempor d'iter dixit, quid dnt teomne proÃiiöfredturdutrbumfuumgenuit, G per uerbu/v omnem credturdm credu t. Diâumia^ T)ei,uerbum dei eÃ. Sed diuind fcripturd pdriuilu congru tnf,G quoddinmodo eos laddns ut proftcidiu G cibum fpirttilê cdpidnt,uoluit frmper per omnem credturt Ãr^ mdtionemdiéhonemDeiiiMtcupdre, Vt uerli grdtid,ft requirdmtn:QttdndoÃilAeÃluxlAudiet. Inuetbo Dei erdt utfieret. Qnomodo fiihtmcaelumi I« uerbodeiea rdt ut fieret. Et c^trrd per ordinemfi rrquird{,qiundo à {hlpnt,in uerbo deierdnt ut fierent. Hoc efi emm, dixit Deutifidt lux. Neq; enim corpordlibin modii loquitur di uind tuMird,tuc quotient dicitur.'dixit, totient uerbd fir^ tnduit. Vnum enim uerbum genuitco^ternum Gconfub flanttdle fibi, in quo omnid ineffdbiliKt G intempordli» ter dixit. OroGjquæftio XXIIII. SI fubità Deut uidit luccm quod effet bond,,dn Me ne ftiuit,G uifto ei fontuhtfcientidm f |
Align flini rcfponfio. OMnfoput prjiccdit uoluntdt nofird,d'.im cogitu* mat quid operdri debedmin. Nemo enim ignores dliquid ficit,dum cogitdt qudliter fiditt quiC fiiciendd e og ando difito/uit. Et cum hoc in hominem cddere non poà pt,utdliquidignordns ficidt,quinto mdgiiin Deum,'qui omnid £terno G ftibili fuo conplio, qu£ uoluit fieri, nee aliter Ãchl.nec dliter Ãciendd ejfe uicÃt.Eo itd^ modo ui dit ÃPd quo uiderdt fdciendi. Oroft] quæftio XX V, ET diuipt,'nquitfcr!pttird,lucem d tcnebfn. Omne entm quod diuiditur,etidm effe poteP. Sicut erg» etfenod lucii,ia efi etidm effentid tenebrdrum. Et cur nS dixit fcripturd: Vidit Deut tenebrdt quod effent bone, p^ cutdelucediilumePi Augiiftint refponfio. Devs bom g incommuaibili uoluntutcereduit omnet dngelot boHot.Et quid ex his quofddmper luperbidm prgfciebdt aifurot per incomutdbiliatë preen feientiafu£, diuipt inter bonot G mdlot, lAd'ot dutent dppeUdnt tenebrds, G bonos dpp eüdns luctm. De bonis Gtittüt, «« dicent: Vidit Dent quid boni fiint,mdlis nuUdtenus hoe di xit,ne pecfdtd que /unt tenebrie,dpprobdre uiderctur. OrofqquaeftioXXVI. PRimum diem ffirild'em dfiruts effi credturdm, G quomodo hdbuit urfferdm G rndnel Augiiftini refponfio. OM Mir c redturd antequdm tempore fuo fieret, in à pfo Dei uerbo prius erdt db dngelis cognofeendd, G fiefuo tèporefiiciendd.Qudpropter ipfdcreda turitcognitioin femetipfduefi)erd,indeo er at mane. Quidpriusuideturipfa credturd in Deo qudm infeippl uidedtur,ideo credturd plusuidetur in drtequa fiihi ep, quim ipfd in feâpfd que fdPn efi. Proptered enim dit E«« dngeliftd lohdnnet: QjiôdÃPum efi,in ipfo uitd erdt. Omnid ergo que frPd funt,G uitdm non hdbent, in ipfo uerbo det utdfunt.infeipfis uitd non funt.Caelum,terrd, Idpts uitd m non habent,G tdmen in deo uitd funt. Vtuut iÿtur in deo fine initio, utiq; incommutdbiliter omnet ra^ Handlet creature, de per hoc plus uidentur ab aitgplis fait Pts in uei bo det ubt funt uitd,qudm in feippt, quid feien-» tid duff lor urn in compdrdtione dei quodammodo uefferd efi. Sit ergo in ecgn-.tione ffirituwm diet primut, in cog» nitiogt;tefirmdmentifecudus,incognitioiie difcretianisier re de marts tertiut,in cognitione foils G lune G Ãellds riim,quartus,tncognitionereptilium GT «oîrtn7itt»i,q«in ttu,in cognitione lumentorum G praritm uel tpput homi niSifextus. Neç enim did unius quern intelUgmus ndturi ffiritdlium creaturdrim,id eP.angcltcdrum, faxtet Ãihl cognitio fex dies faecit.propter feiiarij tinmen perfèPio» nem Sed de numeri fenarij perfiPioae aliquid tibi ex feri pttirisfdtiPiscolligttm. Libensddefio,G te totiim ddau» diendum prépara. Vnum in numero diutdi non potefi,db ^foenim/ûrÿtomnisnumerut. Ergo duo diwdt pof» a funt |
QVAESTIONVM LTV,
piirs éomm «gt;;«)« tft. Jgitxr (tittiÃo duorttm m hs tinum cR,aiuifto trium intrr urt^ fft. Quid AUtrm tiliud hic numerus ofhndit, nifi trinitatcm qu,e Drus rÃr Qÿi (jUdùiuis ires fÃM perfora,unum crcdwntur in uni tute tiiturie. Qudtcrnariui duas partes habet. Nd guur* ta eius utium,media eins duo,Vnum uidelicet.cr duo tria funt.'Ecce partes fuax,nec ultra excrefcit,nec couplet,cr idea imperfrâus cft numerus. Quinarius autèhabet ruà unum,(juod rà quinta eius. Senarius o-g) nKmcm perfè âus rR,quia partibuf fuis ccmplrtur, habet enim urum, qd' eà fextapars tius, duo que fnnt tertia, tria que [w.t media:Vnum er^iC^duo tria,fexÃeiüt.idcoq; pro-ptrr huius numeri perÃShonc ,fex diebus opcratus efl o* mnè creatura. Tres er^ he partes fenarij numeri demon Ãrdnt nobis trinitatem deum in triniatr numeri,tnenjure Gquot; ponderis fceciffeornnrnt creaturam- Plurimum ualere JettArij nunuri perÃShonem,in fnpturis /anfks Ãequen,^ trr reperimus, prefrrtim in morte domini Ãmpla, G in refurre^ottc eius Ãmpla, g in morte noÃra dup't, G refurrrfhone tuÃra dupla. Mcnitaq;demint noÃri le» /« ChriÃ,non Ãit in anima, fed hs carne fola, M ors uero noÃra uonfolum in carne Jed G in anima.in anima pro^ ptrr peccatum,in carneproptrr pocnam peccati,.inrues ro quia peccatum non habuit, in anima non rft mortutts, mà tdnttm in carnr,G hoc propter Ãinilitudinem eornis prccati,quä de dam traxif.lgitiir Ãmplarius mors pro fiiit duple noHre, G Ãmpla eius rrfurrefho, duple no* Ãre rrfurrtlhoni profiiit. EÃeirnim mors carniseius G rrfurrrfho dus, mors rarnis noÃre G refurrrfbo dut, G mors anime noÃre G rrfurrrfho rius. Mori dwfo« carnis dus G rrfurreüio rius, duas mortrs noÃras , G duos rrfurrrfltonrs noflras ÃgniÃcat. VndeÃaddas ad tunam mortrm dcmini rt unam refurrrdionrm rius fquee duo Ãciunt)quatuor, hoc eil,duas mortes G duos rrfur^ reflicnes ncflrasjex Ãimt. ideoq; Ãmplam domini bis, Gduplum noÃrum bis, tria bis funt,G tria bis fecundu quod lupra dixtmus, partes funt unde fenarius laumerus ed. Nam cr trigintafex höre, quibus dominus Ãiit in Ãrno,huic Ãmplo G duplo congrunnt. Duodecim er^ köre fùm0itdiurne,Guiginti'quaiuornoâune. item uiÿntiquatuor ad duptam mortein iioÃram concinuni,et iUe duodecim höre admortrm dcminiÃmplam. Reurra lo*n h nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;natiuitos riusfenarium numcrium habet.Qua*
â â draÿitta mimGfexannisedificatumeÃrtrmplum affe runt ludei m Euangelio, quod intelliÿtur de corpore do mini. Qjiadra^ntaG fex anni prodiebuf poÃtt fstnt, Qtiadra^nta G fexdirbus dicunt inÃntem Ãrmari in utero, G fubmde ufq; in diem parturiticnis augmentari. QMdragfeÃexiesqHâppefeniffiuntducentifeptuagintii frx,qutÃciunt menfes neuem G dies fex. Compute er^ abofbiuo calciidas Apnlis quando paffus efi Dominus (nam G tunc ctiam crediturÃuÃe cöceptus) ufq; in diem c^Mum catendas lanuarij, g t eperies dies ducentos fr» ptuagij)taf(x,qui confiant perftnar.inri aumtrum Q^d
dedlamulierein Eudn^Vo ,quim decemGofbo ai'.nis curuauerat Sathanas,quamfanAuit Dominus,dieemitsl Q«idGipÃi anni fenariumnumerum htbent. Tfr rr^ feni oflodecrm funt.lüa igitur mulier inteüi^tur fi^ra,» re genus humanum , quod fexa etate feculi à captiuitaie Diaboli,redemptor noÃer dominus lë/usliberouit. Prima etas eà ab A lüm ufq; ad Nor. secuda etas eÃaNoe uf^ ad Abraham.Tertia ab Abraham ufq-ad Dauid-Quart» à Dauii ttfq; ad tranfnügratiouem Babylonis. Quinta à tranfmigratione Babylonis ufi^ ad aduentum domini no* Ãrilefu Chrifli.Sexta que nunc agtur,donccexcelfusu( niet ad ludicium.Sexta igitur etate fei ulireÃrmaturÃ^ Illis humanum ad imaginrm Dei.ProÃäo enim anm de* cem G o£lc,non folum fex etatts,fed etiam tria tempora euidentrr drmonÃrät. Vntm fcilicetante legem, alterimt fub leff,tertium fub gratia. Qtinimo Gipfcaniutsfeua rio numero continetur,habet enim dies trecentosfexa^n* taquin^.Sexiesautemfexa^mfunttrecentifexagina. Remanent prcÃilö dies quinc^ G quadrant. Qjgin^ autemdiesjexies,funt menÃs.Tamenetiamà iBumqua* drantc pro die ponas,apartetotum,fexÃeiunt. Eteice quantum me dominus adiuuit, de fenarij numeri perfi* ihoiie,Gà non quantum uolui,tamc quantum potui red* didirationem.
OrofijquæftioXXVIL
Omodo autrm diuife diciimtur aque que erät 7 nbsp;nbsp;fub Ãrmamrnto,ab iUit que er at fupraÃrma*
rruMurn f Ordo enim clementoru G pondus, non ÃnuntutÃt aquarum fubÃantia fupracarlos. Aqua rnimcedit terre, G a^rcechtaque,G ignis ceditaerù üiJlo modo ctibn petrà fieri, ut fecundum rlemenum qS eà aqua ,Ãt fupra quartum quod eà ignis.Etquomodo di fiiim eÃiFiatfirmaentummmedioaquarum,Gdiuidat aquas ab aquisi
AuguRini rcfponGc«
Vz G qualeshbet Ãnt aque lüe quas feriptu ra docet fupra carlos eÃe,eafdem rffe tbi mini* ~~ OK dubitrmiis. Sicut eni nubes iÃe,que utiq^ aque futtt,Ãnsntur fupra aéra,quod «à tertium elemen* tum,ita fieri poffe arbitror,ut aque tenues atq^ fubtiks à rantur fupra corlum.Nam ex hoc pondéréelementoru» nudti Philofophi refurreHionè carnit illudenies, no poffe fieri inqutunt,ut homo qui utiq; ex terra faJhiseÃ,ÃtiH corlo.Sed hos ueritas conumcit,que facit multa animaUa terrena 'm aère uoliare,Gaquam effe fitpra aersm,G i* gnem uti^ quod eà quartum elemetumefà itt terra. Er^ godeipotentiaquehecfacere approbatur,facitut G homo G aqua Ãnt fupra coelum.
OrofîjquæftioXXVHL
Et quia totam terram aqua trgebat, non erat locus ubi aque congregrntur, dum totam terram aqua trgebat. QijonKifo/cripturadJiitiCongregrniuraque que fub ctelo fustt m locum mtum,G appareat arida t
DlALOat^ AD
OROnVM.
eXLV
|
' ' Augudini rcfponfio. TÃgt;Mn terräm Htjui trgeb:it,f}cut rdrff.tttd tju^Jiiin nebula, fgt;oÃea in uftum redaéki at^ colleihl eft,at poffit tiiain terrlt;c f^ecies apparere, cr terra longp Idtej; }ubpden{,pctuit eonauae partet prtbere,lt;iug to* fiuciitesaquat fufciptrent,ut arida apparet. OroftjquxfiioXXlX, Gene.,. Vm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cmuta bona crtautrit,dieête fcriptura: fccf omnia qux facit deus,bona ualdeXurrur Marei )o juf äomiiius in Eua^tiodieit:Nemo bonus nià folus deui Auguftini rcfponfio. Mirth.,» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vodhomof}tbonue,idemipfedommufinE!t uangelio dicit: Bonus homo de bono thefauro ~ cordis fui preÃet bona.Seduthocdiceref.l^e-mo bonu4,nià folm deus,illi fcilicet re/Ãc ndebat,lt;}ui uitam ce terr,am abeo e^Uderebat, 'üi lt;lui tantum heminem arbi* trabatur,dieens:Magilkr bone, tdecq^Ãere/Ãondensdi* cès:Qiiid me dicisbonumilUtmo bonus nià folus deui,}d eflfirtnam ifhm affurr.ptam quam cernis,uidebunt boni er malfpij CT tmpij,non tarnen et it eis in bonum qui ma la agur.t. Ergo non me dicas Ãeundum bane Ãrmam bo* rum,quam uilcbunt e:J till qui me pupugeruttf. ER alia Ãrma,quam non uiddunt impij, quam non uidebunt ruà foil luÃjfeeundum hane Ãrmem bonus fum eis, qui digni Ãerintmeuidere. OrofiiquæRioXXX. Ctnef, t. W nbsp;nbsp;Ons inquit fanikt fcriptura,afeendebat de terra,ir* _!Æ ngdiis uniuerfan Ãdem terrde,Zi umiucrÃm terrant itri^bat.er^ montes irri^bat, quia CT montes utiq; terra fwtt,3i uero CT montes irri^bat,diluuium erat, Et Ãdduutum erdt,quomodoterra germinaurrat berbam uircntrmCT facientem femen,Aut que modo habitabatha mo in terra,à ttniuerjam terram aqua trgebad Auguftini rcfponfio. FOns,ibi ponitur,Ãngu'aris pro plurati nunuro,hoe cnià foÃicitè mquiramus, inferipturis fandis Ãe* quentrrreperies, Habesnempein Pfaltno : MiÃt irteos tnufeam eaninam CT corne dit eos, CT ranam,CT exfermi riAU't eos.Cum uti^ nec una tnuÃa,ntc una raita Ãerit. pfaim. ,04 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in Pfalmo dixit:EtuenitloruÃi,nonait locufl^e, Eneid nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftngularem numerum pro plurali: Secumdum id quod ait nob.lifÃmus quidam poetarum:V* terumq^ arnuto mi'ife complent, Porro autem propter unitatem naturgdiäum eÃunus Ãns, utomnes intelliga mus quifuntin terra,quia quodammodo omnesex uttius GcatC* * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rtatura mar.ât. Nam quad ait:Jrrigibat uttiuerfam Ãeiem tem,non totam terram rigpbat,fed partem.A to* to enim partem Ãgnificauit,quemadmodum dicimus:Chri Ãui mortuus eR,Chriflus refurrexit.Quod non concedi tur ruà fetMidum carnem. Orofij quxftioXXXI. |
TVlit ergo dominât D#i« bomînêm,ait fcriptura, ÃTpo/uit eum inparadyfum uoluptttis,ut opera* retur CT cuÃadirtttllum. Quid roggt; operaretur cT cua flodirct paradyfum,ne an aliud i Auguftini rcfponfio. ITa fententia dupliccm intelliffntiam parit, ^iue enim operaretur homo paradyfum, ut 'm paradyfo aliquid operaretur, non neceÃitate uiRus, fed ad dele£bitionem Dperabatur, adhuc enim non peccauerat, nec ei terra fÃi* nas CT trtbulos germinauerat, ut 'm fudore Ãciei fua e* deret panemfuam,Hoc nempemeruit poRpeecotam. Ante peccatum igtiur non iudigentia,non neceÃitate, fei fold ut diximus uolupate opabatur paradifum per agri* cif{turam,CT'(uÃodiebat per diÃiplinam. Non contra be Ãas neó- contra animaha aliqua paradifum cuflodiebat, fed Ãefolum ne amitteret peccando.quem cuflodirepote* rat obediendo. Siue ipfum hominem ponens Deus in para difo utoperaretur CTcuÃodiret,operareturfcilicetutbo tins effet,CT euflodiret ut tutus Ãret.QuidUbet honim di* catur, Ãi« homo paradyfum operaretur per agricultura CT cuÃodiret per difeip!inam,Ãue ipfum hominem Deus oparetur ul bonus eÃet,CT cuÃodiret ut tutus effet,quid* uis borum inttUigat, rationem uter^ intcüeâus non 'mt pedit, OrofijquæftioXXXIL GVm Dorr minetur homini mortemdie quo cif um Geiitü».ti uetitum tetiprit,cur eo die mortuus non ÃitlSic enim fcriptura dicit: In quai u^ die comederis exeo mor* temorierif. Auguftini rcfponfio. VatuoreÃfe mortesfcriptura fanfb euidenter oÃrndit. Prima mors eà anima, qua fusim de* feritcreatorè,cum enimdeferitpeccat.Sine CtnquitDomiiiusm Euangelio')mortuosfepeliremortu* csfuos. Eece habet mortuos fecudum animam,fcilicet fe* peltentet mortuos. Et quos fepeliunti Sei imdum carnent mortuos. Hlt;c itaq^ fententia duas mortes mamÃÃÃime docef.ustam anime,quam peccando incurrit,alteram cor porif,Tertia autem eà folius anima,q ui dum ex hoe cor pore exierit, patitur ,fecufidum illud quod in Euanplio de diuite legimus: Pater Abraham futquit diues)mita La ,4^ Zartim ut digitofuo reÃipret linguam meam, quia cru* cior 'm hac flamma, Qttdr« cR mors,cum anima recipi* et corpus,ut in ignem mittatur aternum, fecundum tllud quod Dominus ait in Euanplio de Ãturo iudicio : Ite »« igrtem aternum,qui paratus cR diabolo cr anplis ei* uf.Die itaq;quo peicauit Adam, Mi diiimd mortusis eR, Sicut enim corpus uiuit ex anima,ita anima ut beatius ui* uat,uiuitexdeo.Erffdefertaanima Adaà Deo,iuredi» citur morttia prima morte, ex qua tres poÃca fecutafunt mortes. Vt enim ha fubfequerentur, primo pracefft des fertio Dei^ecudum quoi to die quo peceauit Adam mor* OMtefi, z 3 Orofif |
|
CVVAÃStïONVli LXV. Ornfrj qiixÃio XXXll L QVomöt/o potfrdt timtremortefti Adam,^uMt nul laientitfitebdtf AuguÃint fcrponfio» Slcutenlm noffc mâMre/urreâionein ifudi» nun^uS ex^pertifumiu, nee uidimus, itd tlle Itièbdt-morKm. Seiifitu ijuo^ quodexiemanimd dcorporeftiffÃciatnwr tem,CT dum reuerfa fitêrtt , tn corpore (uo Ãciet r(J irre» ihonern- Ecce/cimuf reÃtrreihonem qudm nunqiuun ex« pertt fumtu, Sic ey iÃe/aebdt utiq; mortem, non ddhuc per experienttomifed per fctentidm. Scirbdt ^utppe ^id iffet uiuere,e^ per prnutionem uitte faebdt-utic^mortê^ Sicut fciunturttncbrne per priiutonem lucis^ eyftcttt Id tur (ilentium per pnudtioiiem uocii,cr Ãeut /citur tucuu per prnutionem torpor if, itdlctebdtmonemperpruud iionent uiine,. Orornqiiæflioxxxnir. ' 'GmtC» t à Dcmiiinf ctvniln dd Addm dninulid â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uoldttlid,uidensqi ed iwnund impvluit.Et de mut lierep.tuló poild!citur;Vid:ns ergo mu^ereptod bonum effet lignum ad ue'cendum.dî'e.Efce tnattt/fflifftnefcrb Cent, J. oÃfndit amborit oculà s apertot fu ffe.IJéc'trutn Ãt tff dicere pnmot hemmet cieeos Ãfhs.Etcur po fl pdulu lum pofl hgniueaa Dflum,eademl(riptura dicif.Aper» A liutr ocult amborttm ? Ntfi enim olu!oi hdbei ent aper^^ ios,nef iBe amfnahbuf nomitta mponeretiHee tllaui^ret pulchritudinem. ReBi.r A'ugiiÃini refponfiôir Hoc qutppe uerum e fl,quia apertot ocùlot haie^ bditi.G' tarnen ruft ad aliquid i lauft effeni,nuüa-tei.ui/cripturadicérettApettifimtocttlidmboru.Apern funt fcilteei, non ob i!iud nifi adinu'cem cocupifcpndtim, ut effet Icx in ntanbrit, repftgnant legi mentit, ut etiam in tpCit meinbrif (ffet nouolttnariut motiù ,iuftafctticet ï)« uindiffa,ut homo qui noluit effefubieéîue Dru, non 'haberetfubditiim corput.Ergo in co aperit funtocuÃam iortt»n,ttt mouerenlur concupifeentiahter mimbrat Orofq quaeflioXXX V. CVM dudiffentuocem Adamamp;' Eitd(aitÃriptu^ ra^demtnt dei deambulâiit in paradtfo, abfconde runt/e.Ro^ que nam eÃipÃdedmbu'atio} AiiguÃini refponfio. à T^tutOeuiquicÃtrtmtat,exhocqu6deiMdif j^~'\^riturdeambu!atto,eorporeu( aut locatif effè créa datur Omne Ãqutdem corput locale efl, CJquot; omae loctde ttttq; corpus eÃ. Df «î uero mcorpored ret eÃ,nectempo* rahtermouetur, nec loco contineturtiieq; de toco ad loeit transffrtur. Etut narnq; deambulatio intellgt;genda eft per eltquamcreaturamÃfhi, quim creaturam homincmÃ* ^c ex ipÃut cireumÃantia Icrtpturg tnteüeäiim 4 tnaio* nbusrecolo. PfofijqiixÃioXXXVI. |
CVMdeutumufit,d!ceitîefcripttfra:Auaifraèl, dominut Deut tuut unufefl,quomoipfeÃt- Ecce Adam qitafi unus ex nobisÃ^s eftiiiobif emm plurali Meminftriuat. Auguflini rcfponfio. De VS quamuis unut Ãt,amen trbütat eÃ, pater [cilicetcr Ãliut er ffirituffdnäus. Vnut ex no* btf diflum efl,non propter pluraittatcm deorun/ed pro pter pluraltdtem per/onarum. OroftiquæfiioXXXVIk MVla uti^ udemut animaltd ex corruptione cor portim, maxime mortuorum nafei, Nunquii tune creata funt quando ipfa corpora f AuguÃini refponG'o. ABpt ut tunceredta dicantur qitando ipfa eorpo* rajedcorporibus infiid funt qüodammodo.quet funt lup tetiiport'exorta. Sicut eriim fernen cuius'tbet art borif habet quanddm um, ut cum obrutum Ãerit in ter** ra,oridtur Gf uirgultum producatUr,deinde ramit nihil* omtnus conÃpata dildtetur, C frondibiit de eifdemfforia but decoratd frufbÃi et.Ita eà èt in corpore,ut ita dicam, quoddam i'èminarium, unde fuo ermport curante prouio dentia Det,aliqtti genera animatium oriaiitur. OrofnquæflmXXXVIlL CVM deutdixeritiGerminctterraherbamuirentèi G«nc,flt; GT afferentem femö ZT tigna fru(liÃra,l.ignA »«» fruchiofa uelfftfiaf uel tribulot quando foecit { Auguflini refponfio» SImulomnia DeHffcecit,dicentefripturd: Q^iüt* Bccicf,it Ult itueternum, creauit omnia Ãmul'Nullaiettuf zgt« tur 4/f endd funt inÃu^biofa ltgaa,qu£ alique modo homi ntbut dfferunt adiunieiua,Qjiia GT reuera ià non inueni mut in eit altqutd ad edcnium,inuenimutcerteadmedi* camonturn.inuenimtit ad adiutorium. Nam quantum uti litdtu muenidtur in eis,tuip!e ronÃdera. Proinde quid i frueudo dicitur fruihis, CT ab omni ligno poffinHut habe re aliquodaditttorium, iure nuHum lignum dicimuf infru äuofumiSpingt;e autrm er tribuit quamuit poà peccdtunt homint nafcaiiturad laborem idicentefcriptura: Terra ffinat er tribulot pariet tibi,tarnen non eà dicendum tue Cd aboriri « terra,quid lam non erant, erantuti^ ddpa* Ãut pecorum uel uolatiHum ãh,itonad augpn^m ho* minif paenant produfla. Orofiiqua-fliöXXXIX. Siómnid in numero er mtnfura Gr pondéré Deus ffgt;o/utt,Ãeut lanSa feripturd ir/htur, ipfum numc* tumefmenfurdmerpondusubidifpofuitt Auguflini refponfio* VmeriM CTrnenfura et pondui ipfe Deut eff, ipfe ttt ttumtruffiat nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^uo eà ewùf numeritt : ipà |
DIÃLOGV? AD OROSIVM.
CXLVi
|
fA rficnfurA ^ne nunfuri, a (jiu eâ omnii nunfurd : Jp/é eü pondue pne pondéré, à lt;juo cft omnepondat. 'Omma eri^mnumero,Cfmenfura,cr pondéré di/}gt;ofutt,tin^ f]diferet,omfua in fedi^ofuit. Koneiiimcreaturdm tint extra fe,aut aliful^i uidit,ut peut homines tnetnorra reti^ neat quaÃceret.Qmnis er^cauffa creaturie uoluntM eâ creaarts: Hoc ibi eft uoluntas quod natura: Si tarnen le^ terna efi natura,peut sterna uoluntas: Non enim acadit deo buiu^modi ncua aliquaco^atioad fèrmandascreatu^ roe. Proinde omnia in /t trsnitat deus di/}gt;ofutt,qmam fe cttnihhabuit qute foccit, inuBrgturCf aliter: Omnia in numero, C? mmlura, O'pondéré diÃ)ofuit,idefi,omnia qiue foecit,numerum,0' menfuram.O'pondiuijabent. Orofij queftio XL. NVnqitidttam adduxitdeus ad Adam iimfh ani^ mantid terr£,O'unMerfauolatilia eaelt,qucmo-uo addueum aucupantrs uilucnantes adretia {t^n^rp* anuoxdc nube ftidaefiiuÃionis,quam inttll g^rent an« quà m rationales anime,O ea aud-a iüi cmnes obediremt Augiiftim refponfîo. N~On hoc acceperunt ammantiauel uolatilia eali, utpnt rationii capada.perquam obedtre poPmt rreacori fuo: In («o amen gtnere obermperant dro,no ra* ttonalis uoIumatKarbitrKi,fedptut nwnet ilicomnia tern fsoribusopporoinis, non ipfe temporaUter motus. Uiouet iaq^ feip'am pne tempore O' toco, mouet creatum Ãgt;iri^ tum pne loi o tempor aliter, mouet creaturam corpoream temporahter O' localiter. Prtccedit i^tur fubfluntia qute temporaliierteaitu/m mouetur, tUamquae ttmporaltter O' hcaliter mouetur. Precedit iaq^ fub^niia,que nec tem^ pora'itet nec loe aliter mouetur, tllam qutc antum tempo» rallier nwuetur.ttem/^iritusconditus mouet feipim per lempuf pne loco,mouet corpus per tempus O' locum. Spi ritus Hero creator mouet feip[um pne tempore O' loco, i^ur /piritus rattonalis,qui eP in homintbus : pue trra^ ttonalis,qui eP in brutis,eiiis iuÃis mouetur. Sed ratiotta.» lis habet inttlliffndam, per quam iudicare poÃiti utrum tuÃisconfentiat,annonconfentiat. Animaliauero reptd ita atit uolatilia non acceperunt hoc iuditium,pro fuo a» men fitere atq^ natura adiuffd aliquoa^ propeüun» tur. quot;Vnde anfflica natura iuffa dei perpiiens,mouet iufs psomiieffnusanimAtitium,docens idquodne/cit. Sirtt» nim hommes pcffüttt nonnulla ammalittm genera mdn^ fuecalà cere,ita ut quafdam uolusitates hominum Ãcert uideantur, quanto magis hoe an^'i poffunt, Orofij queftio X LI.. Q^lt;ecauÃafcecit,utdeus quemadÃruis moueri, non moueatur in tempore, aut /pint us creatus qui mouetur m tempore non moueatur e» tiammlocoi Auguftini refponfio. |
DP us qui inÃitutt tempora,O' ePantt lempora,ni» bt/meoeP pneieritttm Zf /ùturuniifuiliiuH con» plium nouum,nuUaqi noua eoQMiô, quia fcilicetpnouâ tune ttiam accident: Si uero aliquod acadit deo,tain iion immutabilis deus eP. Nthil Miaccidit,nulla ncua co^a» tio,nuÃumnouti/m conplium, ideo non mouetur in tem* -pore. Spiritus nero conditus,pcHt eP angelot um, quant quà mpne tempore contemplentur dei atèrmntem, ueri* Mem,charitittem, tarnen quia extemporein 'rnfèrioribut iuffa deiperpciunt, iure creduntur moueri in tempore. Corpora herb fûa in locomouettt,dum defeendunt de cà è* lo,0'adfcenduntm(cehim.Spiritiis itaq; hominum mo* uetur tn tempore,renttntfcendo prietertta. O' Ãitura ext pefkirido,aliaq;nouadtlcendo.Neqienim cum recordor aliquamlePionemidutaliquamciuiMcmJic mottts ePffii ritus meus coQnindo,ut blt;ecrecordaretur ex temporez iaq; motus eP O' loco Qnod fi loco mouetur,aut tn coeà lo aut in terra mouetur, quia fine coelo O' terra nuUus efi locus. Vbiautem ^it ipfe ffgt;iritus,in coelo dnin tara, ut utderitipfamle{hottem,uel ipfamciuiatem? Erg) lî iit tuiEo loco Uidit, ut recordaretur in feipfouidit. Et quia, initium habi t ettam cogtatio,0' omne quodinitium ha» bet, etiam temples habet, l^tur ficundum /upradiPtint rationemj}gt;iritus creatusper tempos moueri poteft, noli per locum : Spiritus creator fine tempore o loco : Cor» pus autem O' loco O' tempore. Orofij quæftioXLir. Cv Ai rfg«/« ««« fit nifipo/l laborem,cur deuf requiefieredicitur {Aneti^e opéré foti^tus efi htrequiefceredicaturf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-i Auguftini refpbnfioî., N Cm »« aliqUa creatura tanquà m eius bono indigos requieuit dcus,fed in feipfo.Jieniq; non in aliqiib dierum,fedpop fexb diei opera requieuiffe le^tur, Vnde liquide adparet,niJlam creaturam detvm per indigentiain fedfolabonitatefoectffe, Qÿod fi in aliqua creatura re» quieuiffet, aliquem creaturam indigens foeciffêt: Erggt; quia nuUam creaturam per Mgenliam fûectt',proinde tn nuUa creatura requieuit: Namqnoddicit lcrtptura,re» quieutffe deum in die feptimo ab omndgt;us operibus qui Gencf.»^ foecit,hoc mteiUÿ poffearbitroriquèd non 'm ipfum dient tanqu'ameius bono tndiffns quo fit beattor requieuerit^ fed ipfum diem fêptimMn,ideP,angelicam liaturam ad» duxiffe ad requiem fuam, ut uiderent fcilicet isi deo ficut omnem fèrmandam creaturamÃta O' iHum uiderint quod lUiBam creaturam pro indigenba, fed fola boniate foecif» fet. Hoc enim arbitrerpoffe inaeüi^ requiem dei. InteOH gturebam aliter requies dei,'id ep,cum nos pop bona, opera requiefeere fielt, fecundtimiüum modurn quo di* xit deus ad A braham: Nunc cognoiti quod bmeas deum: Vbi inteüigtur, cognofeerete fotci: lao'hic mtelligt» tur requiefeere deus,ctim fanPis fuis requiem pr,eitat. Item ahter requiefeere dicitur deus à condendis nouit creaturis,quiapopfdtttonem fex dierum operum, nul» lam deincepf cendidit de noue creaturam,Nam quod ait: Pater |
|
QVXESTIONVM LXV.' Ocntr.t* Bphtr.f. Perfo* vuiuitf^ «wÃo oplt;rdltty,Cf pg) operor,no tuMnt â «â¢faöjrJm condens inteÃigtur/ed qudm condidit adoiini» ftrMs amp;nbsp;conferuins. Orofij quæftioXLIir. QVomodo enimlotjuiferpens potent in pandifo, cum ^iffe adpuredtirrcdioiule animdl, cm loijtii ^noncompeatf Anguftini rcfponfio. S Erpens perfe logui nonpoient, ijuia «o« fcoc d creA me Acceperat : Adfumppt en'ttn in miwikratm ib lum diabolus, Utens eo uelut or^ino, per guod articulj» HWM fonwM emitteret: Per iÃtim ncmpe uerba fà ciebit,amp; â timen hoceüam «De nefciebat. Ndttrd erQirahonis ex^ fers fubditur ratiosulicreaturA, fed amen non an tom, quantum utilt ex edjOquot; in eafÃca,fed quantum à creacos reaceeperit. Orofij quæftio XLIIIk ETp ttoninirÃiffint ferpentes,(lHomodo Mdiutuer» ba Marforum,ut nd tncanaoonestonim de Jpe^ tuncis extant fuis? Augiiftini rcfponfio. Licet inteUeâum non habeant,amen fenfu corporis tutUaanus carent : Uabent enim CT uifum,v au-â duum,c:f oderat um,cr gufhim,etaóiim- Et ideo quantâ tiiiaudiant uerba l,iar/orum,aequaquâm amenintrÃb pint: Non mûnotedn/nt intrÃigendo,fed ut de antris ad uerba Marforum exeant, permittenie deo coguntur à iltabolo.Vnde datur teÃimonium de iÃo primo Ãih, quod frimum hominem diabolus perferpcntrmdecepitin pa* radifo. Orofij quæftio XLV» NVnquid quia opus trat Ade,ut ei uxor fieret,aJb ter non poter at fieri,nip M dormienü cofla, detra* heretur,ex qua coniunx edpearetur i Augünini refponfi'o» POterat deus etiam aliter Ãcere,fed ideo eongruentiitt iudicauitut pc fà ccret,unde aliquidfignipcaretur. Sicutenimdormienti AdtecoÃndetraheretur ut coniunx tfpciatur,iacr Chrifbmorienti de latere fanguis effunâ 4itur,ut ecclepa con/ïruaturXommomcantes nempe cor» pori ^fanmmi C^ifh,eff}eiturecclefia Chrifticonimtx. Orofij quæftio XL VI. Vomodo inteüigendum e{l quad dieet Adam : Quamebremrelmquet homopatremCT m«*» trem,Ct adhrerebit uxori fue,et erunt duo mcetmeuna? Auguftini rcfponfio. BEd(u{ Apopolus Paulas hoc capitulû pbi ponens, expofuitdicens: Sacramentum hoe magnum eü: Eggt; autdico in Chrifio cr in ecclepa,Sed quomodo Chrb fits reliquit patrem confubflamp;nitalem fibi? An alicubi effe poterit pater pneplto,cttm dctp/()plio,quieA fapientM, dieatur,quód attin^ d pne ufamp; ad pneenprtiter,cr db ErQifitbicilplHtsubiamp;'patert nonpoitfi ef[epater pnrplio,necptiuspne patretCiuiA fcilicetpc ut mfeparabilesptnt in ttalura,itt nbsp;nbsp;ittfeparaâ |
biles inperfotta.Sicenimipfepliusdepatredicitin Euan fflio:QuimenüÃt,mecumeil. Quomodo er^ derelb quit patrem utadharetuxorifuAjd e{l,ecclep£ p(e,tup iÃo modo quo Apofiotus dicte: Qui cum inÃrma dei eà ph,i^.a, fet,non rapinam arbitratusesiefje fe tqualem deo, fed fernetippmexiHAmuitfirmamferuiaccipiensi Ipfa erâ ^Ãrmaeü feruilisacceptio crexinanitio,cripfa exb sunitioquanquamnonpt diuiniatisaboliüo, aut natura amiÃio,tame propter Ãrntam ferui,in quo dntt^etturad* paruifÃÃuredicitApoftoluspatrem reliqutfje. Reliquit er matrem, feilicet fyaa^^m, ueteri trjhmento canta-s liier inh£rentrm,cr adhept uxori pM,td eil,ecclep£ fut fanä«e, ut pace noui ieÃamenti effent duo in carne utta. Orofij qiiæftio XLVIk CVR Cam ex terra p-u(hbtu munera reprobanlt;t tHr.cr Abeide adipibus gregis fui munera fufei» piuntur ? AugiiRtni rcfponfio. CAin typum gerebat ludaorum,quitÃa temporalia facramena fecundum uctus teÃamentum exerce* bant,1lorum enimfacripcia fuperuenicte teffamenti ncui fide,(ontempti CT euacuata Ãnt,cr ChriÃancrum facri» fieia,quatxinttocenha ChriÃinnocentisagni con/kint, laudantur,quapgnifieabant ippus Abel ex ou bus mu^ nera Munera i^tur Cain non accipiuntur,Vode etiä dis citurin pfalmo: Ob'-ationes CXholocaufla noluià crc. Orofi) quæftio XLVilL QVid pgniftcat, quad CainÃatrem fuum Abel in agro interÃeit i Auguftini rcfponfio. IAm fuperius diximus Cd»« pgnificare Iudaos,qui ChriÃim occiderunt.Occidituritaq; Abel nunortu* tu. Occiditur ChriPus caput pepuli minoris statu d po» pulo iudAorummaio) iinatu:llleinagro,iÃe in Calua* rù loco. PfalM. n Orofij qunffifo XLIX. QVo»nolt;/o i«tril(grz«/»wn nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;farguis Abelle* gtur de terra ad detnisutm clama ffê i Aiiguftni rcfponfio. SAngiis Abel pgmficat fanguinem ChriÃ, quo uni* uerfa ecclepa aeceptodicit, A men- Namqualem da* rnorern fäciet untuerfaecclepadu pctaturfanguineChriii Ã,cy' dielt Amen: tuipfep potes,copderaJudai rrg) qui inteÃiguntur in perfona Cain, quomam non credentes in ChriÃü,quinonpoanturfangutne ChriÃ,maledi{li futtt fuper terram-Super lüam Ãilicet terram, que aperuit os fuum per confiÃionem,C^ bibrt fanguinè Ãatris Ãi, id eü ehriÃpü. Que qua iudei no bibunt,ideo malediih fusse, Orofij quafftio L. QVid pgttiftcat,quöd Enoch feptisnus ab Adant, cum deo atÃulautt,e:^ non adparuit f * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Au^Ãni |
|
DIALOGVS AD OROSIVM. Pùta. 1,8 ». Corin.e; Roman.f. AAer.t. Auguftini fefponfio. ENofb fepbmK ib Adam traiuÃitur dd drum, feptimo rcquiei promittiOtr fiiicbs,quu i« fexa ne^ t3.tr ItculircÃrmantur in agnittonem dtt'^ ut transfrriin^ tur a i requiem. Orofij quaeÃio LL QVid figniftcat.quôd Noë peraqudm O'lignli liberatur ? Auguftini refponfio. A Qua figmficat baphfmiim^ey lignum crucem.Si* cut No'êperaquam CT lignum liberabatur,ia ZT tcclejiabaptifmo ZtrpaÃionis ChrilÃÃgaaculoliberatur. Orofij qiiæftio LH. VidÃgnificat,qu0d area de Ugnif quadratii cogt; Q_ flrudh trat intrinfecui, ZSquot; txtrinlecuf bttu^ mine limebatur { Auguft. rcfpon. Stcutarca de liguis quadratit conftruebatur,it3. ZSquot; eo 'kÃa deÃan{bt conflruitur Qjiadratü cnim m quaagt; cutiq; parte pofu :ris, Ãrtitrr Ãat.ZT fanfh in quibiuhbet trntatiorubui flbbdef permanent, non aiutrfiaitibue, non prol]gt;erititbiKtedunt. Y,itumenenm ÃgmÃcat eharia^ tem,per quam fa', éhnci HIk fcar.dalis qu£ Ãunt ab his qui intus [uni cediint, nee tilts que fiunt ab his qui Ãris junt, ZT feruant iiniatem/^iritiis in iiineulo pads, tolerantes ZT malos Chriflianos qui fünf in eccleÃa,et hereticos qui funt Ãris ZT extra eecleÃam. Orafij qnæftio LIIL Vid Ãgnificat, quid area m longitudinc habwt Q.^ treeentos eubiios,ZT in latitudine quinqua^nu, ZT 'm altitudine trigintst. Augnftini refponfio, SAriifht eecleÃa ut Ãdat mandaa dei,aditfuatur /})iri^ tu dei,di(ente PÃlmogiapho : Viam mandator utuo^ rum eucurri,(um dilaaà cormcum. Nià dilatatum eor habutff'et,uiam domini minime cucurnjfet. Et unde dilata tur cor nià per chariatrmÃiiriale! Hine ZT beatiu Pau^ lus ApoÃolus pnüU PfaâmigraphouoceconÃntit: Or iws Ãrum patrt ad uos ó Corinthij, cor noÃrum dilaatu eÃ. Vndcqutfo ddaatum eà ? Gratia, 'tnquit, dei diffuà edi in cordibus noflris per fpiritumfanilu,qui datas r/l noo bis, Er^ aceeptoÃriritufanfh operatur ecdefia talem di^ Iefbonem,Ãzprlt;teept3 dei^queÃne gratta Ãtiritu/fandi nequaq potrrit oprrari Huncenim l})iritum feptiÃrmcm fertptura fanikt corwinoratct conundat.Septies er^ ft-ptrm Ãunt quadragnanouem,ctaddilo uno uttopleatur tiumerusjÃunt quinquagnta, Vnde ZT dominus adfeen* densincodum.qu'mquapÃmodemiÃtÃiiritumfanfhim, ut corda credentitu dilatirrt. Trecenü uero cubiti Ãgntfi^ cOnt dcccm pracepta legis: Dedes aut trigna Ãunt Ire:* fcna.Sed heeprecepa non poffunt impt^i,ntà charita^i tr Ãctente,id eà Ãgt;iriüifando,qui ÃgmÃeatur in latitudine qumquagmta cubitorum. Idcirco area utrunq; nunurum habe : Nam ZT ipfa Opera bona propter fupernum Ãnent feit cce!efia,qiï figniÃcSt trigna cubiti altitudinis, Rf e« |
CXLVII nimuera/piritiiseÃaltitudonDÃra,ipfe fez tricenariut dodrinam Euangelicam confecrauit lpÃeÃctfupernus Ãnis, atq^ ontfii bono opere indubiantrr eecleÃam replet, Orofij qiiæftio LIIlI. QViii Ãgmfi. at, quod poÃdies feptrm,ex quo ingrejfits Noc m arcam,piuit dominus fuper 'â¢â nrain ' qnadragnta dicbus ZT qaadragna noÃtbus, Auguflini refponfioâ VodpoÃd es feptemdomiiuispluit fuper ter» HcaeZ.T» CL ramjioc ÃgniÃcat quod omnes qui bapttzsin=â tur,in Ãgt;em Ãtur£ quietis,que feptimo dieÃgni ficata eÃ.baptiztintur. Et omius reatus peceaioru, qut nt deeè legis preeeptis admittiturper uniuerfum orbè terra r!(,qu! quatuorpartibits conttnetur, tinde decem per qua^ tuor du{bl qaadragnta fiSt,Ãue ille reatus qui ad dies per unet ex reru proÃgt;erit3te,Ãue q ad noftesex reru aduer» Ãate contrafhisÃt, fairamèco cceleÃs bapbfmi abluitur, Orofij quæftio LV. QVid ÃgmÃcat, j No'é fcxceüiorum erat annoru, quatido dilutiij aqure inundauerunt fuper terrami Aiiguftini refponfio, S Excel, fianniÃgiuÃcant fex atates mtindi. Prima £⢠Sex tutet, tas eà ab Adam ufq^ ad Noe. Secunda à Noe ad Abraham. Terftd ab Abraham ufq^ ad Dauid. ^ai ta Dauid ufqi ad tranfmigrationem Eabylonis. Couina à transmigrations Babylonà ufj; ad aduentum donuni noet Ãri iëju ChriÃ. Sexa quae nunc agtur. Sexcenttftmo an no uit£ No'é Ãfbtm eà drtiuium,iafextattaa (£culi reÃrmatur homo in agnitionem dei per baptiÃnum. Orofij quaeftio LVI. QVid ÃgniÃeat,qu0d de omni genere ammaliu al^ uolatilium, immundabina indu^unturin aream, ZTmundafeptenai Aiiguftmi refponfio, IMmunda iUos homines Ãg niÃcät,qui ad fchifma funt Ãciles: Munda uero homines fanéhs,qui/^iritum fe-ptiÃrmem accipientes ex Ãde uiusuu. Hine etiam quidam nbsp;nbsp;Ãucoife. Poëa ait: Numero deus impare gaudet. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»s'°g» 8. Orofij qiiæftio LVIL /âX Vid Ãggt;uÃcat,qu0d omnes montes excelÃs fit» 7 perereuitaquaquindedmeubitisf Auguftini refponfio. OC(o ZT feptem quindecimÃeiunt- OÃo nempeû gntÃcant refurreihonem.et feptem quictem,Hoc itaq; myÃeriurefurreÃtonts ZT qHietf5,fupergreÃum eà omnem fcientiam fuperborHfapientiu,qui nuüatenus po» tuerunt 'mdagire fcientiam refurreÃionis ZT quietii. Orofij qiiæftio LVin. Nare cum mgrederetur Noe in arcam, dici^ Gtutf.r. fur ad eum : Ingredere tu ZT Ãlij tui, uxor tua, ZT uxores Ãltorum tiiorum ircuM« t Seorfum erg) ponuntur uiri, ZT Ãorfum faemina Æ Ef ftHB egrederctur de area, dicitur ad tum : Egrc* Gcntf.S. dere tu, ZT uxor tua: Ãlij tui, ZT uxores filiorum tuorimt, |
QVAESTIONVM LXV.
|
fcflrw. Jnâm^reÃiomiluidem fepdrati^in tgreÃione 4«s (rm conitntfh dùttntun Auguftini refponfio. HOrutn ^uippe nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(ïggt;dlïcat, ubi caro concupifcitiducrfui Ãgt;mtum,Ãgt;iritttt au^ ttmlt;iduerjui carnem,utnonguiecufiq;uolamtti,tDd eiamut: tue qufctvnq; m)lumuf,illd non fà cidmus. Egreà fîo duiem tlldtn uiatn (ignificdtgt;ubi edro idtn nuUdm hdt Mit ce)ncupi/eetuidmdduerfMÃ)iritwn,ulgt;ittthilerit fx nobtf, quod repugtut in nebit. OroCtj quafftio LIX» ^*quot;*^** nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vid (ignilî(dt,quôdcmi/Juicontut dearednS J türtutrfui. Auguftini refponfio. COr««ïi/r«câ reuertrretur, dut d(]ufi inirreepti» ril,dut dli^uo cadduere illeâus tnfedit: Ef fignifi^ tdt lUos homines,qui carnAlibui deditt rebus,dei pnecepa eontemnunt,et nulldtenus panilrndo eccltfiefaiisficiut, tindeCf permaldoperarecelJeruns.VelcerffftaquislUe eorwis inlrreeptus efl,illosfigmÃrdt,qui de eec lefta exe* iini,ei htereticorusn bdpafme pollutintur. Qjidmuis enim tittum bapttfma Ãt htereticorttm ( eot u l(ihcet,quiinnou mine patris,Ct filii,CJâÃgt;irituffdn£h bdptizdiitur) O' fr» defie cdtholice,timtn quid Ãris et extrdeecleÃam bdpti* *.Twet} nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bdpofmumddfd!utem,fedddpernin ciem,htibentes quidem (Ãeciim p!ehtis,uirtutntt amè eiut abne^ntei. Etrurfum: RnintdlesinqudmÃnritum non hibernes.Et idcirt o eos erchÃd iià rcbaptizdt.quid in no ^lu triniMK baptiZdti funs: Ipfa eü fÃäo fôrmd fa^ erdimnti,ideo dis reuerà fùerint,accipiüt uirtutë/Ãiritufâ fanëb,quë hi qui extrd eccleÃdin bdptizdtitur,nonduhnt. Orofq quaeftio LX- GctuCy. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;VidÃgmÃedt,quodlSlocuiriuÃiispldauit ui* neam,bibensq; uinum inebridlus efl, ZSquot; nudd* ~ tus in tabernaeulo fuo Auguftini refponfio. DEi« quodammodo pldntiuit gentem ludlt;eorü,fe* gregindo earnd sur.Shs gentibus : Vnde O' sir* fumciÃonis Ãgnum eis indidit,legem dedit, ÃteriÃeia in^ fhtDit,l'etpfum m carnt uenturu in le^ predixitjed cü no trederent in tiineie fuo uino,id efb,malitta populi fui pdf* fus efi,crusiÃxus csl,lfutis lüitus O' lüufus. Sedhie pdf* fusefim aberndculo fuo,iüe in ffnte fud. Oroft] quæftio LXI. Ontf.y. Vid ÃgmÃcat,^ (.hampdler Chanidn,uidensue* ^^^enda patris fui,exiutt fè)rds,O' nui iduit Ã-dtribus fuis. Auguftini refponfio. |
IN duobus Ãlijs ntiximo es^ mninto,duo populi Ãgni* Ãsdttlum,undm ur/hm d ter^portantes fdcramentu Iti iKt um prteteritie dtq; trdnfatlie domimete pdÃionis, nuditatem pdtris teffuteSfiuq^ intuentes qui in Chrifh ne* rem non eoiifeittiuni,0' rum honorant uetamento,t!inqud ftienrrs unde Ãm aati Mediusfiltuspopu'us ludeorum, idea md-tts,quid lueprimatum Apofhlorum trnutt^ nee ultimui in genttbus eredidit, nuditattm pdtris quiit «m» feiiÃt in necem Chri/hiO' nunciauit Ãatribus fuis. Per eu quippe numÃÃnm eÃ^^, c quodammodo publicatum, qtioderat prophétisé fesretum: idecq; Ãt Ãatrum fuof ftimferuus. QHidf/l entmadhuc hodie, quad gens ip fa ferinidria QhriÃidnortim,port).ns le^m O' prophetas,di teÃimonium ddÃrt eccleÃte,ut nos honoremus per facra^ mentttm,quod nuticiant iUi per literani f Orofij queftio LXII. QVid Ãgntfisat quid dixit deus ad abraham ymtf.)*« gredere de terra tud. O' de cogndticne tud, o de * domo patris tui f Auguftini refponfio. '' A Brdfcjw perfenam Chnfli pertabat. Sicut ettitn Abraham ttrram O cognationsm fuam dinuÃt, oquot; domum patris fui,et uenit in terrain quam ignorabat^ ia O' ChriÃusdmiÃtgeneemfuam/cüiset luddotuniyet uenit ad pepu u gentiu Hic et aha explanatio hoc habet: Eximus de terra noÃraâquädo diuitias O' müdi huius Ã-culatrs eontètumus.Et decognatoe noürd,id(ü,dtui* ti]s prHgt;rtbus,que nebisd natiu täte noÃra ccherêtia ue* lutafÃmatequaddOeonfan^iniateccnitn ih,(uHt.Et de dbino patris noflri,id e{l,omni mtmoria muiidt huiuSt qua oculotum oi surrt toltutibus. Orofi] queftio LXIII. Qttot funt gênera u'Ãorum. Auguftini refponfio. TRia. Fl ma ttiÃocH corpora is, fecunda/Ãiritatis, âf'^'neÃo* tertid inirlleäuaHs Corpord!üer^uiÃoeü,qua Ãc per corpus. Spiritalis, cü imagnes eoi ü qua uidimus, in nuentorta condmus. InteUeät a'islumpe.ium rdqua corporalitir uidimus,O magndlitrrin tmmoriarrtine* mus,ir,teBtäu difeern mus,q, iHudÃtcotpus,iBud fimt'b tudo corpo) is. Hunc aut intelleäiim beÃie O peccra atq^ uoldtilia ntiHatenus habrnt.Videm O' ipfd per corpus,Oquot; eorü qua utdentur imagnaliter /freies fèi mdtbr,Mide ZT pecora pra fepia recognefeunt, O aues ad ntdes fuos rf« drunt.Sed nec feipfa intrlligütqueÃttt,nscilla qua osulif cernunt. peflremö corporalis uiÃo Ãne ffiritdlirljencn potefl. Satim er^ ut auerlimus oiu'os ab eis que uidea mus,imagincseorü quauidimus,in tm moria rcummos. Spiritalis uero uiÃo Ãne corporali effe potrfl, unde ZT abfentes homines reeordamur,0 m teiiebris ea queuidi* mus,imagttdlitercern.mus. Ititrlltäua'is nempe necsor porali indiget,nes /firttali. Per inteBedlü nec cor pus uide mus,necimagnem corporis: Fer häc quippeuideturiu* fhtia,charitas,ipfe deus,ipfd mens hcmiiiis,qua nuBü cor pus habet,nec uUam Ãmilitudtnem corporis. Vbi et a rd* ptusÃterat Apoftolus Paulus in tertium coelum,id eü,ad inteBefhtalein utÃonem,ut deum non per corpus, non per Ãmtlitudmem corporis,fed fuut eü ipfa ueritascerneret. Tres er^ coelitria funtutÃonum,de quibus loquimur., genera, tsd hoc pro fiâô peruenerat Paulus, ut deum Ãe tn i/U uitu mderettÃcut feuidi poà hone uitam uidebunt, Qrcj^ |
|
ôrofij quarÃio LXIIH. QVot ^nera pint apoÃolatui i Vcï ^iule no» mnifit apcfloluf,uoto cognofctre. Auguftini rcfponfîo, APcfloltttinarpretuturmiHiu. Apo/folorom funt ^irraciiutuor, 4 dto nô perhtmii:ftn,âdtofe4 f irhi minm,petlom'ncmt:iniiim,0â rx je, A dto ta» non mifpt* r/i lAoylcs.A dto G'ptr hcmnc 'éfut Haut. Ptrhcmn(mantum,funt noprtittinporibuô multi fù* ncrctMi'^i» facerdolnm fubrog'tii'dnt^ tx Itauam, fiait ptnt ipp p!cudopropk(t£. Orcfij qiâæftio LX V. Xiuomodo^olJtmus fanlt;]uimitatnr 4 cfeo. Angiiftint refponGo. IL/bw cDgnofctntjJivm 'amp; deo,quem non paucoru ho» ntinum hutdaüo.talpobut aduLino rligtfed dlu quim G U a G twrcï opffmi,G' Apofto icoru rtibin iiho lt;o* mendai fati[rdûtttm,ucl etiam qw tunnitrftru popu'oi iwn ludiùo toniptobâtur, qui non appcM pi trf]e,qui i»ff pc» tutt dm dot ut cpifccpdtib honorem d- qu rat. Nam tKtjui proi^ frÃitut.qu dam patrSe'i^i.trr expreÃit dic-euf : Saat ft mn tffe cpt.iopu,quiprt t Ãc cupit,iiö pred«l]t. L)1 VI AVRELII A VGVz ftjnijHjpponcnfis ep:fcopi,intcrro-' gatiuiuulis Hilaiq tamckgantcr diferte latisEacknds,Liber incipic, cuius prænotatio talis cft. Aueiiftmus Epifeopus ftruus Chriï* fti of cius Ecclenæjdtlec^ifiimofiliô Hibrio in domino falütem. Vrrum îhomo polTit uiiicrcfinc peccato, St tnatidata Dci Lcilc cufiodire ii uclir. Qiiæftio t. liTÃRIS fcMÃrffri.ngfô. inrofuMitxtrm luamfed rtiam rt» ^'Ãoifum Ãudium circa iierbum dti,et Pâà mcuram pro fa'uKtud,quaeA bt ChriÃi) lë/udomitto no^rOiVndegra hot deo dpnt tion diÃidi rrpripa ptrfolutre. Si rr^ qtit »â¢14 Ml fcdf «rtt,ttlruj« quifqiumiaiu/lititeptrftfliottepro fiaat,lithicpneulloommno uitutpeccaaf Atandtqhid dicat Ibantuf ApolhItK,qutmdominuf inar di/cipnlot fuot pracipuèdiIiBibat: Si diitrimat inqiiit,quód j^ecii» tumnon habrmiu,gt;fopp/os dfcip(miO!,G' uerttat bn ho» til non c^. Si ergo illi,de qutbut mtbi fi ripftÃt,/idicunt rfjefine peccato^utdet qiiia feipfot decipiuni, Oquot; uerttat iâ fisnÃeü.Siauam ft elJe ptccanrts fâanturdit dei mi» ferioordiampoPttitrnfreriiCcInpefcant ahalijs eiiam de» (iptendii,quibM hahcluperbtS paiüadereccuAtttur.Omâ nbu^ enim rucefjaria ordbo domiiU(a,qtumenamtp» pf arietibut gregii,id efi, A poflolts fuit dominus dédit, ut umifqiiifqi dee dnat ; Dnaita nebit débita itoÃraipeut |
DT A LOG VS AD OROSIVM. (yi Tin G nos dimittirnusdebitoriblit lufiiii. Cut emm hiec in â oralione uetba rucrffaria non fùeritu.ipfe hit far pei rm fo uiuere pronundandits efi.Quà les p dbquos fùturos dos minusprteuideret,ineliores w q;qu.\mcxnarum eits A» poÃolt,aliam oraticnem lÃos dorert t,qiu iio pcar ent di» nuta pbi pecfaa,quibui in bapopnopieianr oiAnia lant dinuffd.Nam p Daniel (anfhis non coram homintbus, id t^iin oraitcnc qua deum depre(abathr,non ;o'tim prêta» apopuli ftti,fedetiamlua(onpabatur,ptuteiitiore ue» rrdico expreffum e{l,n()tl aliud mihi uiditurdicendu iftir, nipquodper propheam EZfehitlemcuidamfuperbodo E:ah. ü minus mandat'. Nunquidtufafientiorquà m DanielfSed plané qui rmfeticordia dei adiiitus Cf gratiiyfé ab eii pte» catii abÃ.tuierit,qUa etam crinùna uocantur,atq; ^a pcc «a pnt qiiibiu non hic ttiuittir,mundareoperibus mijeri cordiie,et pijs oraticnibus non tKglexcrit,mirtbitur httio exire put pcciam,qii'mnuis lt;nbsp;um bit uiuerct, baluirit non tu^apeicaa,quia pcuti/hncndcpiertim,iactiam rea media,quibuâpiirÿirentur, adpierunt. Quifqun autem bac uelut cccapone cc:mperin,(Um audierit ruotim m hc arbitriopeopne peccato uiuere,dederitfe ib!d n bit', Gâ ⢠⢠; iiimmibus m pùjs obii§-Merit,atq; ufq; in dit m iiiuor ul» tin um perdurauerù.quaslibet inar hiec elremolyi dsë eiat,G mfceliciarelue!tuiam,G inforlitiU' pnit.Sed fli uti unq^ rtderandi furu ,quando ditum ueiepeuel p ipe hie aliquè,priiearw.umlaofbmfai:^ru,qut nullü haberet emmno peccatü iBudueroquadditt,nt,/up:ctre humni hberumaubitriu addonunicapraceptx inplftida,et.lt;im Pdeigratta Gpirittilfanbb donoadepaa bena 1,0 ad,» uetur,Dmn.no tinathrmatizatutue{},G omnibus exetra» tictkbiis draÃrndu, Qjti entm hoc ad fa unt, ü gratia dei penitiuabmHfunt,:Quiignoraiiasdciiufl!tiamficutde R^rean fo tudais dicit A pofloâus,^' ptam uolentes coiÃtucre.iuû tiadetnopM fubiefb.Vlcmtudo quippetegiino eHiup i^otnan.ij tharitas.Etutiq;charitasdei diÃiifa eà in cord,busKo» Ãrif,ncn per ne pp fes,nee wribus proprio' uo'itntatis fed per ffinnimfairdui^idatus tsi ttcbis.Valet itnq; Itbcru arbitrai ad ofsera benajï diuimtin adiuuetur, quod pt hu tmltOrpeando G'pciendo. Defertuuerodiuinoadiuto» rioqualibet fcientia legis exfctlat,ntiüo modohabebit iua Ãitu (oiidiatem,(edinfiattonem mpit fuperbia G exitio fum lUmorè.Docet bat eademipfa dontimca onttio.rrii* Ãraenint rognasdeté dutmits: Ne nos inpras m anas jçi^tth tionem: p bot in tuÃrd pi pcptii eil poaflua,ut nuUo illiui adtiimrto id ua'eamus implere. Diâtim enim: Ne noî tnpras ùn ttnationcmiquod iiialli^tur,ne nos inprri deferendo permitas.Eideiis enkn deus,ait ApoÃolasqui nonuospernutat anarifupeTidquodpoKlhs,fcdÃciat * cum iéiiatione etiam exitilm ut pofh^s fuÃnere. Vtquid hócdtxitdeusnpcere,p hocpneipptis adiutorto 'm fo'a iioPra fà poxÃna Æ Nlt;si« G ipfa lex in hoc adtuio» ritim daa eil tills, quiea legtiniéutluttur, ut per tllam flt;iaai,iielquidiuÃ,ttt lam aecceperisit unde gratiai a» glitt, uel quid adhtec eis dept, quod m/hnier peant. Corin. (O |
|
(1.VAEST10NVM H Ewxi.ÿ*. Q{(j 4ultm fie âuJiunf tfuod ait lex : Non concupifees: ut koc (juia didicerint, fufficereÃbi drbitrentur, nec ddiim-a ho grdüie dei ad Ãeiendwn guod luffum efb,d(tri fîbiuir» futrm errdant cr peant,dd hoceif lex fubwlrduit^ut d» buttddret deltâum, quod diâum et! de luddit. Pdraw rnim eü guu non implent quod prtecepit lex. No« co«» cupifees:fedinfuperfuperbimtt,cr ignordiitet dei iuÃi^ tidm,td e(},i]udm dem dut,qui luftificdt impium, cr fudm uoleniet confbtuere,anqudm fu^e uoluuMu uirtbut deinenfuntfubielh. Finû enimlegis Chrif pus ddiuflitidm Omni credenü.quiutiq^ideo uentt,utubi dhundduit deliâi^m, fuperdbundetgratidgt; Cuigrdtite p fùerum ittimii i,dei ignerdntes luptidm, e:^ fium uolentrs conpituere-.qiure funt cr tfh inimici.fi in eum fredtdùgt; runt,quem iHi olt; ctderunt i An ut tüt deeipiditt premium, qui oecifo chriflofium impieijitem dcculdueiunt,lt;y fe ib liUigrdOd eogmU(ubdideruntiCy ifli portent iuditium, qui pc in chripum uolunt credere, ut eiat ipfdm grd^ tidnictnenturoccidere! Adhorquippein eum credunt, qui reâé credunt,ut efuridnt findntqjiupitidm,CJâeiiu ïohci. t., grdtid fdturentur. Omnis enhn ( peut priptum eü ) qui inuorduerit nomtn domini,fa^ttus erit, Konutiq; faluK corporii,qudm mulühabent, eOdm qui non inuocent no» wfrt domint,fedtUd fdfutedequd ipfedicit : Non fâ optu fdtm tnedi(Ut,pd lt;rgroantibut. Et quid dixerit confequèt ter exponens: tlon uem, inquit,iuftos uoedre, pd peecd» tores, luÃoser^ fdnos,pecedtoret dutem dixit ttgrons. PfBim nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;utribus pre fumât )egrotui,quid i» mul» titudiae uirtutis fue non eritfdiutif : Kam p inde prefu» mitjUidedt ne uires ià te non pnt qudles folent epefdnoru, fedqudles fo'.em effephreneticorum,qui eum pnt infdni, ddeo fe fdnos putdnt,utnec nudicum quterant,ey tune qudm imporatnu mfuper creddne, peut t/h ChriPum in» fdna fuperbtd quoddmmodo credunt,euittt grdtiemm be» ntgnum ddtutoram dd frlt; iendum iu/littdm ddto legü pre-eepit) neceffdrium non epeeontendunt. Vepneiu a^pe in/drure,et dd hoefe intrHi^nt hdberequdntum peffunt liberum drbitriu,non utfuperbd uclunmte re/pudm ddiu» toriumjedut pid uolunate inuocent deminu. Hec enim uoluntdt hberdjtanto erit libcrior qudnto Idmoriunio du» tem fdnior,qudto diuine mfericorhe grdtieq; jubicfhor, Ptiim.fft. Jpfequippepdeliierordtcr didtt Itinerd mcddirigefe» cundum uerbum tuum, ST ne dominetur mthiomnû mit quitdf.Ãlusmodoenimliberd fW ifonuiMttr inique» tds i Vt et dutem noti dominetur,uide db iDd quif inuoce» tur.Non enim dit: itinerdmeddiri^fecundumliberudr» bitrium,quid non donÃBAtur nuhi omnii iniquitdt/ed lU» nerd mcd tnquit,dirig: feeundum uerbum tuum,^^ ne do mtneturnuhi omnif iniquitdt. Precdtur,non poüicttur: B eniin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;propTtur: optât plemPimdm liberate dtoit lohci.t^^°'iaéhtpropriampotePntem.Nonenimomnis qut uiribut fuii conpdtt,fed omnif qui inuoedt nomen domim,fdluus erit. Qjjomodo duiem inuocdbunt,inquit, in quem non erediderunt{Adboter^credunt,quireUè credunt,ut |
LAR.n SOLVTIONES, inuocent in quem erediderunt,CT udlednt fiicertquod itt prdceptif le^timif dceeperunt,quonùm id quod lex im» perdtfpdes impertut. Ni «f /«»r»« omitamus legif miJ titpriteepa ,eyhoc tndeconumoremus,quodddcomme* tnorondu elegit ApoÃolus : C«w dicit leX, Non confupi» Roma«, y» pes: quid uidetur dtiud imperdre,ntp ab lUicitif cupidia» tibuscontinentidi Atumus quippe uelut pondéré atnore prtur quoctiq- frrturAubemur utiq^ detrahere de ponde^^ re eiipidiatis,quod dceedai ad podus charibtif,donee il» lud confummatur, hoc perpeiatur. Pletutudo enim legis Roman.),. fbanflt;«,crte»ifn deipfacontinenttauidequid priptum pt: Et ctm fcirem,iiiqiiit,quid nemo poteà effe continent Stfimt. nip deus det, CZ hotipfum erat fapientnepire cuius eÃfet hoc donum, adlj dominum,CTprxeotus fum iÃum-.Nuif quid dixit: Et cum pirem quid nemo poteü effecotinem, niftperpropriumliherum drbitrium,G'hocipfum erat fapientne pire à meipfo effe hot donu {Non pâane hoedi» xit,quod quidäinfua uaniatedicunt/ed quad put in fan* ilit priptiirt ueriait dicendum : Cum pirem inquit,quid nemo effe poteà continent,nip deus det. lubeterQ) deut contmentiam.cr dateonunentiä: iubet per legem, ddt per gratiam: iubet per literam,dat per ffiritimi. Lex enimp» ne gratia Ãcitabundaredeliäum,Cf liierapneffirituoc» cidit- Iubet ideo,ut pcerciuffa conati, Cf in noÃra inpr» miate fttblegept.^ti,adiutvrium gratix pofeere nourri» nuts,Cf p quid Ãcere potuerimus operis boni,eiquiadiu* uat,non pnuis ingrati, hoc iÃt facit, Id enim eum fax pientid docuitâcutuseffet hcc donum. Neq^ enim uo'utta tif arbitrium ideo tvllitur,quid iwiatur: pd idea iuuatur, quid no toUitur. Quid enim dco dicit: A d utor ou us eÃo{ . ' , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â r , , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. - Pfilm. adt Confitetur feueUeimplere quod lulsit, fed abeo qmiuÃit adiutoriu popereut poÃit:SicCf iÃecum piretnemtnem eontinenitm nip drus dct,adijt dominum, et de* precdtus eR Vtiq^ uolens ddqt,uolét precatus eil,nec pe* tiffet,nifi effetuolunas: Sed mppetiffet,quantum poffet uoluntas f Q«m etfi poÃit anieq peat, quid ei prodeÃ, nip lUi agat gratias ex ro quod poirP,a quo petendü efl quod aondit poitÃ.Vnde etiam qui iam cont'mens tü,non habet utiq; contintntiam,iufi adptuolunbs {Sed tup oc» cepiffet,quidhaberetuoluntdt {Cluidenimhabes,inqu t, f.Cot(a.at quod Ito accepià f Siautem accepiÃ,quidgloriarif qtuà non aceeperis,id eil,quid gloriaris,quap à teipfo hab: at: quod P no act epiffes,à leipfo habere non poffes {Hoc aut diâumeÃ,utquigloridtur,no »i feipfo,fed in dcminoglo Himai.y, rietur: Et qui nondu habet unde glorietur, n o à feippÃgt;e â â ret, fed dominu precctur. Satiut eà enim minus quenq ha here qtf à deo pebt,q plus habere qdâ pbi tribuat,quonil expedit abimo furpre q ex diw cadere, Dfus enmCfcri» ptueÃ)fuperbisreÃÃt, humilibiis aut dat gratia,. Ad a» Jacob. 4. (iMdanOom igiturdclifhrulex nos docet,quiducUe de» beamut,nift adiuuet gratid,ut quod i,olumtu,ualeanius: et quod ua'uetmiifjimpleamus.Adiuuabitauip non de not fir is prxlumeKs ala fapiamus, fed bumilibus confentièx Ronun.)». tts,Cf de hit qux umt poffumut,gratiat apmus, Cf pro bâqux |
|
S^O«. ä Komauf LÃBER VNV bii qnx ifdncft«« poffuuws, deum fupplidttr inhunte uo!wmttpofcimus,dd!nimculi!ntet orationem noftrnun nMic fruC^ioÃs operibtu, dando ut detur nobts, ditmt^ tmdo lit diJKindturnobd. Vtriim infantes non bapti2ati,mortc prgucnti perire non poffint. Qiiæflio. 11. vód dutem dicufitiinfrntem merte prxumtutn y non bdptizdtwmperircnonpoffi,quontdmÃigt; «f peocdto ndÃitur : Non boc dicit Apc/k^ liu,O' drbttror rfjinulita, ut ApoÃolo potiuf qudm iÃis credd/TWS Hielt enim iÃe dolt;!hr ^ittium, in quo Chriif fhis loquebdtur.Ptrunühomineptccdtü 'mtrduitin mü dum, er per pecedtum mors, eritnin omnes homines pgt;f trdnfijt,inquo omnes peceducrunt. Et P4«/opoü ditf dt : Nlt;tm ««ùrtttMt quidein ex uno delido 'm condemn ndtionem , grdtid dutem ex midtis delictis 'm iulliÃcdtio^ nem Fremde ifà quem forte muenerint 'mÃntem,non ex iDius um'us hominis concupifcetitid procredtum, ipfum dicdiH illi ddmndäoni non effe obnoxium ,nec per Chri^^ fli grdtidm d6 iUd ddmndtione efjeliberdndum, Quid eA enim, ex uno delidh in condemnAtionë, nifi iUo delich quo deliquit Add iEt quid eil,ex multis deliflis in lu^ fliÃedtionc,nifi qud Chrifà grdtid nofolu iHud deliilu fol* uit quo obÃr'mguntur inÃntes ex illo uno hotninepro credti:fed etidm multd dcliëtit, qute cum creuerint homid^ nes,dddunt maJis moribus fuis i Tdmen CT iüud untmt quo eil obliQitd propdgo cdrnAlis,qu£ db iUo primo hos mine ori^nem dudt,fufficere didt dd condemnAtionem : Ideononeil fuperflutis bdptifmus pdrutilorum « ut qui per g^nerdtionem iÃi condemndtioni obligiti funt, per reginerdtionem liberentur, crficutnon 'mueniturho^ nio qui db eddem condemndtione fdludtur,fic non 'muee^ nitur homo, qui prditer Chriflum ffiritdliter reff tieren tur, CdrnAlis dutem ffiicrdtio deliëh iüo uni er ddm* nAtionidus obnoxideA,(fgt;iritdli ueroreffnerdtio non folum illud unum propter quod bdptizlt;iutur'mfinteSt fed multd deliëki fidt dboleri, qu£ homines ntdle uiuen* do dd idud m quo ffnerdti funt dddiderunt, Idto fed quitur e:s' didt : Si enim ob unius delióhtm mors reg» nAiutperunum,multomdgis qui dbunddiKidmgrdtix CT iu/lid£dccipiunt,muitd regndbuntper unum led fum chriflum. Itdque fleut per unius deliihim 'm omd nts homines dd condemndtionem, itd per unius it^flcdt tioiiem m omnes dd iuftifledtionem uit£. Sicut enim per mobedientidm unius hominis pecedtores conflituti funt nudti, itd per unius obedientidm iufli conflituentur multi. Quid dd ifbt diâîuri funt, dut quid eis refldt, tufl ut Apoflolum errdffe contenddnt ? Cldmdt uds e^ ledionis,dochr ffntium, tubd Chrifli: ludidum ex uno in condemndtionem : Etrecldmd»ttifli ,dfferentes pdruulos quos ex illo uno homine de quo bquitur, du^ tere propd^nem »confitentur irem condemnation |
CXLIX nem, etiamfl nonflterint bdph'ztti. ludidum inquit ex uno m condemndtionem. Qÿid didt, ex uno nifl de£ lidh nbsp;nbsp;Sequitur enim : Gratia dutem ex multis delta ilis 'm iuflifiedtionem. Erg) inde iudidum etidm ex uno delicto dudt 'm condemndtionem : nine autem gra^ tiaetiamexmultisdelidisdudt'miuflifiedtionem. Qud propter fl non audent rtfifkre Apoflolo, exponant no* bis, qudre iudidum ex uno deÃäo dueat 'm condemnatiu otiem, cum ex multis dchEUs honunes ddmnandiueiiidtX ad iudidum t Aut fl propterea ita diéhim putdnt,quilt;i 'mitium peccati ex Adam flihim e/l,qucgt;d imitdticateri funt,ut Ãc ex iüo uno delido m iudidum condemndtio£ nemq; traherentur, qui eum immitando multa peceda 'runt, cur non etiamdegrdtia amp;iufliflcdtione fle di» ihm eH ? Cur non dixit flmib'ter : Et grdtia ex uno deliëh) 'm iuftifieationem i Sicut enim hominum midtet deliihl 'mter lüud unum quod imitati funt, O' iudidum quo puniuntur media reperiuntur, ab uno quippe ad multd uenerumt, ut à multis ad iudidum damndtionem» que ducerentur, fle eadem multd deliikl mter hocipfum unum,cuius 'mitationecommiffafunt, Ogrdtiamquà dimittuntur, eodem modo media funt, quoniam ex lUo uno dd multd uenerunt, ut ex tmdtis dd gratiam iufli» fiedndi uenirent. Cum er^ 'm utroque, idefl, er iudi» do amp;quot;nbsp;gratia, quód attinet ad unum cr multa deliikt, und eddemqf; ratio fît,diëantiflinobis,qudreiudidum dixerit tx uno delifh dicere in condemnationtm, gra» tidmueroex multis dtliëHs in iuftifieationem t Aut ac» quiefcant ideo fleeffe diäum,quia 'm hanc caufa duo co» ftituuntur homines : Adam ex quo fubflftitffneratio cdrnalis.O' Chriftiis ex quo reffneratioffiiritalis. Sed quia tantum iüe homo, iftc autem CT det« O homo, non quomodo iUa ffneratio uno debdo oblifft, quod eH ex Adam,itd ifh, reffneratio unum deliihim folum quod eil ex Adam. Sed illiquidem ffnerationifuffidtadcondem» ndtionem,uniusdeliiliconnexio : Quiequid en'mtpo» fttd homines ex mails fuis operibus dddunt, non pertinet ad iHam ffnerdtionem,fed ad humanam conuerfationem^ H«ic autem reffnerationi non fuffidt, iUud deliilum tantummodo foluerequödex Adam trahitur, fedquic» quid etiam pofkd ex 'miquis operibus humame conuer^ fationis accedit : Ideo iudidum ex uno 'm condemnati» onem,gratiA autem ex multis delidis 'm iuflifiedtionem. Si en'tm ob unius deliüum mors regnauit per imum, i quo deliëlo parunli perbaptifmum expian{ur,multo nu» gis quid abunddntiam gratie eriuftid^ aedpiunt in uita, regnabunt per unum lêfum Chriflum, muhv ma» gis utiqueinuitdregnabunt gt;nbsp;quia eterne uite regnuta erit,mors autem 'm eis tempor aliter tranflt,non 'm £ter» num regnabit. Jtaque fleut per unius deliélum 'm om» nes homines ad condemniüionem,de qua condemnatione paruuli per facramentUm baptifmi liberandi funt, itd per unius iuftifieationem in omnes homines ad iuftified» tiwm uiM. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hb omnej^ ^it, er ibi, quia non |
Q^VESTIONVM omncshomirwfuenirent dd gralùm iu/hficettionif Chrù fli -, (um tx,m midü Alitiuti ib lUtt 'mteternum morinMur, fed (juù omnes qui renafamtur m iu/hfiedtionem, non tiifi per Chrjffum renAf(Uittur,pcut omnes qui nAfcumd^ tur in condemnAnonem.wn ntà per Addm n^jeuntur: tiemo quippe eümtüii ^nerdtione prater Adam, nelt;ï WO in ijh, regcnerdtionac praeter ChriÃiim, ideo om^ nes,^omnes. Eofdemdutemomnes etidmmulmspot: Rom. f Ãeddicit,ddiunffs: Sicutenimperinobedientumunis us hominis pecedtores confÃMi funt muUi,fic cr per unius hominis obedientidmiu/h conibtumuur multi. Qj^i multi, nià quos idm pdulo dnte omnes dixerdt f Vide quemidmodumeommenddt unum unum,ideil, Addtn '^Squot; Chriflnm,illumddcondemndtionem,huncdd iufbÃcdtionem, cum antopoR Addtn uenerit Chrijhs m cdrne ; Vt fcidmus etidm dntiquos iuftes quicunque effe potuerunt, non nià per edttdem fidem hberdtvs, per qud liberdmur Cf nos, fidem fcilicet incdrndtionis Chri /ii,qu£ iüis prienuncidbdtur,Ãcut Cf nobisÃRdsinnun cidtur, Ideo idem ChriÃnm hominem dicit , cum ÃtCf deits,nequis exiflimetdtuiquosiuflosperdeum aiuumd! modo Chriflum, id eR per uerbum quod erdt in princis luhan., pio, non etidm perfidem inedrndtionis eius,qu4,Cfho:f tno Chrifliisdicitur,potuiffcltberari. Sententidquipte pe ifld deÃrui non poteR ,dequd Cf alibi dicit : Per j.Cotin.ff hominem mors, Cf per uniim hominem refur» reRio mortiiorum. Sicutenm in Addm omes morii! umur ,it!XCfin Chri/io omnes uiutficdbuntur. Vtique refurrechonem dicit, iufiorum, ubi eR uia teternd, non refurreRionem impiorum, ubi mors crit leternd : Ideo Cenef,,? dit,uiuificdbuntur,quidilliddnnabuntur. HincCfin ueterihus ficrdmentiscircunciÃopdruulorum oRauo die fieri pneceptd eR,quonidm Chrifhis in quo fit deliRi cdr ndlis expolidtio, qudmÃgnificdt circumciÃo,diedoini» Matt.xS nice refurrexit,qui poR feptimum Sdbbdti oRauuseR. Hdc rrg3 fides etidm antiquorum iu/hrumfiiit. Vnde dicit: Habeiues dutemeuiidem/fiiritum fidei,propter quod fcriptum eR : Credidi prapter quód Cf locutus fum, Cf nos credimus, propter quóddoquiti mur. Non tfj'ccrrt eundem Ãgt;irità fidei,nià ddmonens etidm dtuiquos lufios hdbuiÃe ipfumÃgt;iritu fidei, hoe eR inedrndtionis ChriÃi. Sed quid lüis fitiurd prdnunci» bdtur, quid iimÃän à nobis diinunciatur, Cf tempore ucteris teflamenti ucldbittur,qu£ tempore nouiteflnmen^ tii reutldtur, idea eins Sderamentd uaridtn funt, ut dUd effent in ueteri teflamento, alid in nouo, cum fides uarid nonÃt,fed undÃt : Ã^uidÃcut in Adam omnes mori^f untur, Ãc Cf in Chrifto omnes uiuificabuntun Qjiod uero iüis uerbis qu£ trdRnbdmus ddiungit Cf dicit : Lex dutem fubintrduit ut dbunddret deliéhim,quodtrd* hitur ex Adam,de quo dicebdm fuperius : Kors régnas Ult perunum, Ic^m quidem Ãue naturdlem inteüigis ffuis ,qu£ineorumdppdrettetiitibusqui idmrdtioneuti pojÃuttjiue confcriptdmqustddt}, (R per l^oy[tn, quia
HILARII SOLVTIONES
necipfd uiuificdre potuit Cf bberare d. Uffpeeedti et mor tis,qu£ trdibl eR ex Adam, fed maÿs addiditpr£uaris edbonisaugmenta: VbienimlexnoneR,idemditApos^ flDlut,necpreuariedtio : Proinde quoniam lex eR etidm in rdtione hominis, quid utitur arbitrio libertatis natu* rallier in corde conferiptd, qaa fuggritur ne maliaUa quidÃcidt quifque alteri, quod pdti ipfe non unit, fecun^ dum hanc legem prauariedti funt omnes,etiam qui legem per tÃoyfen data non dcc£perunt : De epiibus in Pfdlmo legtur : Pr£uaricdtores £jlimaui omnes peccamres ter r£. tion en'rni omnes peccatores eerr£ legmper ^.ïoyfen ddtdm pr£uaricdrunt, fed tarnen nià aliquam pr£uaris cdJÃnt,nonappelldrenturpr£iiaricdtDrcs: Vbienim lex non eR, nec pr£aaricatio. Pr£uaricdtd er^ lege qu£inpdrddifoddtd eR,nafciturhomo ex Adam cum leg pecedti Cf mortiSide qua dicitur : Video aliam le» gm in membris meis, repugnantem leg mentis meg, Cf cdptiMim me ducentem in Icgm peccdtt,qv£ ex membrit nieis,qu£tarnen niÃmald pofleaconfuttudine robore» tur,Ãcilius uincitur, non tdmen mfi gratia dei, leg au» tem alid prguaricatd, qu£ eRiniÃu rationis dnimg rag tiotidlis in £tate hominis iam ratione Mentis prauarica» tores fiunt omnes peccatores terrg ; Prauaricata uero leg, etiam lüa qu£ data eR per Moyfen, multo amplius abundat deliiium. Si enim data ejfet lex qu£ poffet uiuificare, ommino ex leg effet iuÃieia Sed concluÃt j fcriptura omnia fubpeccato ,ut promiÃio ex fide Icfu chriÃi daretur credentibitt. H£c uerbd à agnofcis, Apoflolicd funt. De qua leg iteritm dicit: Lexprg» uaricationis gratia poÃtaeR, donet: ueniret fernen cui promtlfumeR,diÃgt;oÃtum peranglos in maiui mediato» ris, chri/him commenddns, cuius gratia falut funt om* nes, fiue paruuli à leg pecedti Cf mortis cum qua nati fumus ,fiue maiores qui male Mentes arbitrio uoluntat tis, prguaricarunnt legm naturalem ipfms rationis, û ue qui legm deegperunt qu£ datd eR per lAoyfen, edm» (peeprguaricdnteslitteraoccifi funt. Cum uero etiant Puanglica pracepta homo prguaricat, uelut quatriduet nus mortuus putet : Nec de iüo tomen dejfierandum eR propter eiut eiut gratidm, quitton lentedixtt,fedmag»' nauoceclamauit: Lazare uenifèras. Lex er^fubin» lohwi. trauit, ut abundaret delifbim ,fiue cum homines negliit gumt quid deufiubet,Ãuecum de fuis uiribus prgfug mentes, adiutorium gratig non implorant, Cf addumt in firmiati fuperbiam. Cum autem uocatione diuina m» teüignt,eurÃtittgmifcertdum, Cf inuocant eum itt que reéte credufit,diccntcs ; lAiferere nui deus, fecumdum magnam mifericordiam tuam. Ef ,Eg) dtxidomine vufererc mci,fartA animam meam quia peccaui tibi. In Pfnm.40 tuaiuÃieia uiuifitme. Pt, Viaminiquitatis amoue a mc,Cf à elegtuamlfereremeis Ptnonueniat mihipes fuperbig, Cf manus peccatorum non moueant me. Et Pfiim, IttnfTit mea dirig fecumdum uerbum tuum, Cf non dog miiKturmeiomnisiniquitds, A domino tnim greffut
hominis
|
liber. V N V s, Lum. t Romaa.f Renia, y RoMa.f Reman, f boittinw dirigunfur, tSquot; uiam eiiM uolet. 'Etdlid mul», propKredfcripa (unt,ut ncfddnwnercttid implerta dttea nbsp;nbsp;nbsp;nobis iubentur. Cumerg) fchomoddiüum exttndcrit,crfieiit^nuierit,fietquad fequitur: Vbi abtutdauii dellânmtfperdbt^tidMit CT grdtid. Et Dimits tuntur â peceda multd, quoniam dikxit multum. Et diffundttur in corde ChiritM dei.unde fidt legs pleniti/^ do non per uiresdrbitrij quôd eA in nobis, fed per Jjoiri^ tumfdnóhm quiddtus edi nobis. Kouerdt quippeiUe Ie* qui dicebdt: Condeletior enm kg dei fecundum in* terioremhominem: Ettdmenddiungebdt: Videoaur tem dlidm kgem in membris m(is,repugadntem leg men tii nie£, ej cdptiuiim me ducentem in le^ peecdti, qut eü in membris mois : InfÅlix rggt; hcmo,quis me liberd* bit de corpore mortis hunts f Gratid dei per lëfum Chri fliim dominum noftrum. Cur non dixit potiiK,meumli* herum drbitrium, nià quid libertés Ãne grdtid, non eA libatds fed contumdeid { Cum erggt; dixifjet ApoÃolus: tex fubintrduit ut dbunddret delnfhim, ubi dutem db^ undduit delitflum, fuperdbundduit grdtid, fecutus dd iunxit : Vt quemddmodurn regnduitpecedtum in moru te, ftc er grdtid regnet per iufbeidm in uia ceternA per Jêfum ChriÃim dominum neflrum. Modo cumdi» xifÃt : Vt quemddmodum regnAuit pecedtum 'm mor* te,non dit, per unum hominem ,dut per Addm, quid idtn dixerdt : Lex fub'mtrduitut dbunddretdeliéhim, qu£ dbunddntid delifli non pertinetdd primi hominis pro^ pdgnem,feddd conuerfdäonis humdux prieuAricdtio^ nem, qu£ iüi uni deli£h,quo folo obÃriih tenentur inie Ãfites, idtn MJ zndjontit« £tAtibus ex dbundäntid miqui* tdtis ddducbn eA. Sed quonidnt hoc totuin etidm quod Honperanttddillius uniits deliAiorignem ,timenidc^ ned eAfoluere grdtid fdludtoris, ideo cum dixiffet ; Sic er grdtid regnet per iuÃieidm 'm uitd £tern.i,dddidit,ïë* fum ChnÃim domimmnoÃrum. NuU£itdquedrgu* mentdtiones contrd h£c Apc/hücd uerbd proldt£ impe^ didnt pdrunlos dd fdlutem,qu£ eA m Chrifk lefu domi)gt; no noÃro. Tdnto mdgis enim pro eis loqui debemtis, qudmo mdgis ipà pro fe loqui non poffent. Per unum hominem 'mtrduit pcccdtum in mundum, GT per peced^ tu/mmors,eyitdin omneshomines pertrdnfijt, inquo omnes peccduerunt. Sicut db ido uno homine ,Ãe db todem pecedto inÃntes immunes eÃ'enonpojÃint,nià db eins redtu per Chrifli bdptifmum refoludntur. vf* que enim dd leffm peccdtum in mundo fùit,non quid de^ 'meepsin uemine fuithocdtiium eA,fedquid nonpote* rdt per literdm legsduÃrri, quid folo poterdt Ãgt;iritu grdti£. Ne quifqudm erlt;^ Ãdens de uiribiis, non dies uoluMdtis,fed potius udnitdtds fu£,putiret libero drbi^ trio kgem potuiffefufÃcere, er ChriÃgrdtidm deride* ret, ideo dit Apo/blus : vfque enim dd le^m peccdtum in mundo fiiit,peccdtum dutem non deputdbdtur cum kx Kon effet. Hon dixit,non ertü,fed quid non depiddbd* |
CL tur,quid lex non erdtquA drgi(entedetnonÃrdretur,Ãue lex rdtionis in pdtitulo, Ãue kx liter£ in populo. Sed regnduitinquitmorsdb Addm ufque dd Moyfen,ciuid neclexddtdper Moyfenpetuitregnum mortisduÃrre, quid fold Chrià dbflulit grdtid. ïn quos dUtem reg* nduerit uide. In eos inquit qui non peccduerunt inÃ* mditudinem pr£UAricdtionis Ad£. Kegnduiterg) CJ'in eosqui non peccduerunt. Sedcurregnduerit,oÃndit cum dit : I» Ãmilitudinem pr£UA) icdttonis Ad£. iÃe eA enim melior mteHeihs horum uerborum, ut cum di* xiffef.Regnduit mors in eos qui non peccduerunt,qttAà nos moneretquAre in eos regnduerit qui non peccdue* runt,ddderet,in Ãmilitudinem pr£UAricdtionis Ad£, id* eA ,quid inerdteorum in membris Ãmilitudo pr£UAri* cdtionis Adg. PoteAcr Ãcintellig : Regnduitmors db Addm ufque dd Moyfen,er'in eos qui non inÃmilitu^ dinem pr£UAricdtkgt;nis Ad£ peccduerunt,quidifcipÃs cumidtn ndtieffent,neerdtioneddhue uterenturquditte utebdtur qudndo peceduit, nec pr£ceptum dccepiffcnt quidiUe trnnfgreffus eA, fed foloorigtidli uitiotene* rentur obÃricti, per quid eos regnutn mortis trdheret dd Oondemndtionem : Quid regnum mortis in eis tdn tum non eA qui Chrià grdtid reiidtidd eius regnum per tinent,quonidnt mors tempordlis, quAmutsGr ipfdde origndU deliik propdgitdÃt, corpus ineisinterimit, dnimdm uero dd poenas non trahit : Vbiuoluit regnum mortisintemg,ut[dnimA rendtd pergrdtidinidin non moridtur in gehennd,ideA,d uitd dei no dlienetur.non fe* pdretur. Tempordlis dutem mors corporis etidm in his qui Chrià morte redimuntur,relinqudtur inter'tm dd exercitdtionem Ãdei, dgonem prgfentis luihtionis, in quo Gâ mdrtyres certduerunt, dbfumdtur uero Gquot; ip* fd in renouAtione corporis quAm refurreflio poOicetur : hCotin. k Ibi enim penitus dbforbebitur mors in uiihridm,cui mo* do grdtid Chrifli ddimit regnum,nefuorumdnimASdd poends tdrtdritrdhdt. nbsp;nbsp;bJonnuHi fdnè codices non hd* bent ; In eos qui non peccduerutit,Ãed in eos quipeccd* quidem uerbis nuUo modo ià fenfus dufirtur. Secun* dum hoc quippeinreUiguntur pecedffl inÃmilitudinem prgUAricdtionts Ad£,Ãcundum quôd fuprd diihtm eA : In quo omnes peccduerunt. Sed tdmengrgeicodices, unde in Idtinum feripturd trdiiÃdtd eA, tUud plures hd* bene quôd diximus,qiiôd non ddiunxit de Adam, qui eA Ãrmd Ãturi. Neque hoc uno inteüigtur modo. Aut enim formd ChriÃa contrdrio eA,ut quemddmodum in lUo omnes moriuittur ,Ãc G in Chrià omnes uiuiÃ* cemur, G quomodo per ipÃus inobedientidm peccdto* resconÃtU!incurmulti,Ãcper iflius obediewidmiufli conflitudntur multi. Aut Ãrmdm Ãturi eum dixit, quôd ipfe mflixerit Ãrmdm mortis pofletis fuis. Ilie tdtneneA melior iiiteüeóbis , ut d, contrdrio ÃrniA effecreddtur,quAinmiidtum commenddt ApoÃlus. dd » Deiiiqut |
|
q^vaestionvm hilarii solvtiones Df«lt;(p«£ ommino extecjuoinhäc Ãmucddemcontm pctifentur, ddiun^t Cf dicit : Sfd no» fiait delióium, Rtjni doMtio, Si enim ob uniui delirium mtdtitwr» tui fuf}t,multo nM^.s grdtid dti, Cf donum in grdtid uni^ w hominii ïëfti ChnfK in mulms dbunddbit, ut intrlli^ f«r no» 'm mdgismulm, cuminiijui mugis multi fint qui ddmuAbuntur, fed mdgis dbunddbit quod in his qui per Chriflum redimuntur tëperdliter, udlet Ãmtd mor» tis ex Addm tindtternum dutemudlebituitlt;eÃrmdper Chriflum. QUdmuis er^inquit, Addm fiiturdfirmd fit dcontrdriOfplus tumen prfjht Chrifliis regenerd^ tis, qudm eis nocuerdt ille ^nerdtis. Et non ficut per unum peccdntem,iUeAcf donum :Ndm indicium qui^ dem ex uno in condemndtionem, grdtiddutem ex mul^f tis dcliélis in iiiÃificdtionem. JSlon folumm hoc inquit, nontcqudlis eHÃrmd,quiaittetempordliter nocuiteis, quos in^ternii Chrifliis redenut.ueruimtidmquuillius uno deiiëb pofhri, mfi d Chriflo redimdntur,incondem ndtionem, Chriflidut redemptio etidmultudeliSlndià foluit,quietlli uni dbundiittid prtudricdtricis iniquia» tis ddiedt, unde idm fuperius difflutduimus. Contrd htc Apofloliuerbd fxnumq; inteUeîhm nemini dcquiefids, fi Uis Chriflo cf in Chriflo uiuere: NdmfiqMindd^ modum illi dicunt,propter ed ifh, eommemordffet Apo-flolus, ut inteüiffremus di primum hominem peccdtores ideo pertuiere, quid non delicTum ex iUo ndfcendo trdxi» mas, fed cum imitdndo peecdmas, didbolum potius po» neret,quid cf prior peccduit,cfde quo nuUdm fubjhn» tix propdgtnem trdxit^iuis humAnum,fed etimfold lohin.s imiatio fubfecutdell,undedidturpdterimpiorum,fi^ cutnofkr diciturpdter Abrdhdm propter imitittionem fidei, »0» propter ori^nem cdrnis : Ndm ideo de ip» fo didbolo dichim eH : Imitdntur dutem ilium qui funt ex pdrte ipflus. Eieinde fi propter imitdtionem hoc co Aptfiolus commemordret primum hominem , quid primus peccdtor in honunibus fiiit, ut ideo dd ilium om^ nes homines peccdtores diceret pertinere,cur non fecun» Htbre * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hominibus iuflus ftut, ddquern iufliomnes propter imitnäonem iuflidt perti^ nerenttfed pofuit Addm, contrd quern non pofuitnifi chriflum ? Quid ficut iÃe homo delish fuo uitiduit pofkritdtem fudm,fici/k deus homoiuflicid fudftlud^ uduit hdredititem fudm : ïUetrdijciendocdmisim^ mundicidm, quod nonpoterdt impitts diabolus,tile do* nando ffliritus grdtidm, quod non poterat Abel iuflus. Viultds de his quicflionibus db dlijs noftris opufculis Cf Eccleflaflicis fermonibus diximus , quoniam fite» runt etiam apudnos quidam, qui ubicunque poterant, hiec fui erroris noud femind ffarffrent, quorum non^ tuillos per minifhrium noftrum fratrumque noftrorum mifericordtd domini ab iüapefk fanauit. î^ec tarnen hic deeffe aliquos arbitrer, maxime apud Carthaginem, fed idm occulte muffitant, ttmentts Ecclefi^ fùnddtifib mamfldem : Nilt;m »««lt; eorum nomine Celeflius,in eiuf dem ciuitdtis Ecclefid,iam ad prrfbyterij honorem fubi» reperecÅperat, fed fidebflima libertate flatrum prop» ter hafipfas contrd Chrifà gratiam difflutationes, ufque adiudicium epifcopaleperduéluseli, tamencoaôhseU |
confiteri propter baptizandos paruulos, quôd ipfis re^ demptio fitneceffarid. Vbiquamq uolueritdeori^» ttdli peccdto dliquid expreflius dicerefdmen in ipfîus rt* demptionis nominenon parum fîbiprlt;efcripfît. Vnde enim redimendi funt nifi à diaboli poteflate, inquaeffe non po/fenc, nifi ori^nalis obligitione peccati ? Aut quo precio redimuntur,nifi Chrifli fanguine,de quo dpertiÃime feriptum eü, quôd in renuÃionem effufus fit peccatorum i Sed quid magis conuiôhis eH ab Eccle» fia,detefh.tus quam correéhts Cf pdcatus dbfceÃit, ueri» tus fum neÃrte ipfe ibi fit,qui noftrdmfldem perturba/ reconatur, ideonominis ipfius commemorationem pu» tduieffefà ciendam: Sedfiueipfefît,fineidijconfortes eius erroris, plures enim funtqudm ^are poffumus, Cf ubi non reddrguuntur,etidm alios ad fudm feêtam fe» ducunt, Cf pc crebrefcunt ut nefciam quo fint erruplu» ri : Nos tarnen maluimus eos in Ecclefia compd^ fa» ndri,qudmexillo corpore uelut infanabilia membra refecdri, fi tarnen hoc permittit ipfa neceÃitas. Timens dum eft f nim ne plura putrefcant, dum putribus parci» tur. PotenteHautem mifericordiadomininoflri,qut potius eos ab hoc pefle liberet,qHÃd fine dubio flciet,fi fi» dditer dduertant tentantq^ quôdfcriptumeU: QtUin» uocauerit nomen domini,faluus erit. XohcL* Vtrum diucs manens in diuftrfs rcgniim deiingrâ¬dipofljr,ôô finon omnia uendi» deritjSC fi libiprodeflepoflitjfi forte ex ipfis diuirrjs foccerit man* data. Qiiæftio. III. Avdi iam pauca de diuittbut, quod in epifkla tua fequitur inquirendum. Hoc enim pofuifb il^ los dicere : Diuitem manentem in diuitijs fuis, regnum dei non poffe ingredi, nifi omnia fua uendiderit, nec ti prodeffi,fi forte ex ipfis diuitijs mandata facer it. Eiiaferunt flltirum difflutationes, patres noflri Abra/ ham, ifaoc ef lacob, qui tanto ante ex hoc uita migra» runt, habebant quippe hi omnes non paruas diuitias,fi/ cut fideliÃima firiptura teflitur : JJiultos tarnen uen/ turoscA oriente Cfoccidente, Cf non fupra ipfos ud extra ipfos,fed cum ipfisrecubituros in regnocalo* rum,iteipfequi propter nos fà ôhisefl pauper cunt lu» re diues effet, ueriÃima promiÃione pr/dixit. Et quä/^ Coriu. S uis fuperbus diues qui induebatur purpura er byffo, Cf epua |
LIBER V M V S. ^tâpit'dbiturtjuotiJie fplciiiiùe^ tnorttiuf ttpud infiros । rurqwcn rur, tumen ji pwf'eris ulccrcÃ, gui ante-iamtd auf ccntrmi.'tui iacebat, nuftraw Ãifjet, mtrerttur O' »ultricerdiam: Et à pauperiilUmeritierÃetitiopia, itnn tuÃeia, nonutigutaban^lii in Abrab£ gremium, gut du'ti hit Ãerat, toUrretur. Std ut nebtt ofirndtn rrtur, nrc m ifk paupertattm per ÃipÃm diuinitiK hoae ttcratam , ncc in illo diuittetf ÃiÃi damnatas ,fed iniÃo pirtatrm, ;» lUoimpirMem fuos exituihäbuiÃe,ÃcÃif^ c£pit mpium diuitem cruciatu^ ignis, ut tarnen pium pauptrem fufaptret Ãnns diuitis. nbsp;Qui fané cum hie
diues uiucrrtfdiuititis Ãchabebat. O'cm prodeiprie^ ceptts paruipendebat, ut etiain cum ipÃus filij 'mmola^ donc iioÃi t c Ãrndert detm lubentem, guem fuarum difi uitidrum OÃgt;erabat O optabat hteredem. nbsp;nbsp;Hic«t/gt;
gue duunt ,!deo patres antiguos non uendidiffe omnia gu^ habtbanc O' drdiffe paupenbus, guia hoc eis non praicepcrat dommus ; Nondum enim reuelato teÃa-:^ meiito nouo, guód non jieri mà plenitudine temporis opoftebat, nccfori«« uirtusÃeratreuelanda, guauirtt tute hoc eos Ãctüimc peÃe deus in eorum cordibus no a: uerat,gui trÃtmonium illistam inÃgneperhibebat, ut cwm jitcminm fanéiorumdeus,tangua,mdtpreecipuis amtcis fuis dicere dignaretur : Eg) Æ^0n deus Abra^^ ham,deus ifaac,deus tacob, hoc nuhi nomen eA inteter^ num. PoÃea uero guam nugnumpieatis Sacrament turn mamÃÃtum eü tn carnc,o uccandis omnibus ^n» tihus Chri/h ad uentus illuxit, in guem etiam tüt patres creà iJerant ,fed huiusfidei oltuam fuo tempore rnaniÃ^ flandam , m tUius arboris de gua Apoflclus loguttur tanguant radice feruabant,diéhimefldiuili. Vende â omnia gux habes Oâ da pauperibus, O habebis The^: faurum m coclis, O' ueru feguere me. Haic à dicunt, uidentur altguid rationabtliter dicere : Sed totum au^ diant, totum aduertant, non 'm parte aures aperiant, in parte furdefcant. nbsp;nbsp;Cuien'im dominas hocpr^ecepit f
Pre fleto illt diuiti ,g ui uita: £tern£ conflguendie conÃrgt; hum gucerebat accipere. nbsp;nbsp;H oc en im domino dixerat.
Quid Ãciam utuitam atternamconfeguar i lUeaunf h)(j « non refliandit ; Si uis uenire ad uitam, uade uenai de ommina gua: habes,fed : Si uis uenire ad uitam, fertia mandata. qu.c luuenis cum flbi à Domino ex lege commemorata feruaÃe dixiflet, O' guaflflfet guid adhucÃbt deeffit RrÃvnfiim acctepit : St uis perflihis eÃe, uade Oâ uende omnia gu£ habes. Oâ da pauperibut. EtncfeiUa gua; miiltum amabat, hoc modo perdere exi^ flimaret, o habebis inguit Thefaurum m coelis. De^ ifldeaddidiM Etuenifeguereme,necuiguam cum hiec fcecerit, aliguid prodeÃe exiflimetur, ft non feguitur ChriÃim: At the gutdem triflis abfeeflit. Qjil aident gtiemadmodum iha legis mandata feruauerat. Puto enim guod fe arro^iutus guam uerius feruaÃe re/fonderat. Veruntamen ma^/kr bonus mandat
Luce.
Gtnr, »1
Bxod, }
Korn».), Mittli.)?
CU
ta legts ab ifta excehentiore perfléHone diÃiixit. ibi enim dixit : Si uis uenire ad uitam , flrua man^ data. Hic autem : Si uis perfléhis eÃe , uade uende omnia gu£ habes Oâc. Cur er^ negtmus diuites, guamuis ab tha perflétione abÃnt, uenire tarnen ad ui^ Luce, 6 Mm à mandata feruauerint, O' dederint ut deturilaf lis,et dimiforint ut dimittatur ihis Credimus enim miniftrum noui teÃmenti fiiiÃe ApoÃlum : Cum ).Thimo.lt;j fcribensab Ttmothaum diceret: Priedpe diuitibus hua ius mundi non fuperbe Ãcere , negue Jferare 'm 'maf certo diuittarum , fed in deo uiuo , gui pr^Ãt nobis omnia abundanter ab Ãuendum. Sene Ãciantdiuia tes, Ãnt 'm operibus bonis , freile tribuant, commu» nicent, Thefaurizent Ãbi Ãtdamentum bonum mÃ^ turum , ut appréhendant ueram uitam ; De gua Oquot; thiadolefcenti diihim eft ; Si uis uenire ad uitam.
Puto guód ià pracipiens, diuites mflruebat ,nonfà b Icbat ApoÃlus, iubensdiuitibus huius mundi, non ut uendant omnia gu£ habent,O' dent pauperibiis,feguan)f tur dominum, fed non fuperbe fapere, negueÃerare 'm 'meerto diuitiarum. ià fuperbia diuitem iüum, â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Lucx.lv
gut lacentem ante lanuam fuam contemnebat paupea rem iuÃim, O' tfta flgt;es m meerto diuitiarum , gua fepropter purpuram ,byÃum O'epulas fldendidasbea dtum putabat, non ipà diuitiie perduxerunt ad 'mgt;f Ãni tormcnta.Anflrteguia dominus aditmxit '.Amen dicauohis,dtÃcilediues'mtrabitinregnum catlorum. Et iterum dico uobis : Eadlius 'mtrabit camelus per Ãramen acus, guam diues in regnum coelorum, ideo putantià diuitem etiam à Ãciat ià gu£ diuitibus pre= cipienda fcripÃt ApoÃlus, 'm regnum coelorum m^ trare non poÃe i Quid er^ efl f vtrum ApoÃlus contra Dominum loguitur , an ià nefeiunt guid los guuntur ? Quid horum credat ,eligat ChriÃanus.
Puto melius nos credere iÃs nefeire guid logiiantur. guam Paulum contra Dominum logui. Deinde cur non in confeguentibus etiam ipfum Donunum audb unt dicentem difeipulis pro miferia diuitum contrb Ãtis. Quad hominibus impoÃibile eü , deo Ãcile eü Æ Sed ideo inguiunt hoc dtihim eH , guia Ãtua rum erat, ut audito Euanÿ:lio , diuites uendito paa trimonio , erogatogue pauperibus Dominum feguea rentur , O' 'mtrarent m regnum coelorum , atgue ita fieret guód diÃcile uidebatur , non ut manentes 'm diuitijs fiiis pnecepta AP OST OLI euÃdiendo, id eR non fuperbe fapiendo , negue Ãerando 'm incea to diuitiarum, fed IN DE o VIVO, beneÃeia endo , Ãcile tribuendo O' communicando indigentia bus ueram appréhendant uitam , fed etiam ià pra^ cepta ApoÃtica, uenditis omtubus fuis rebus implea rent. theeà diiunt, feio gutppe eos iüa dicerct non attendunt prinutus guemadniodum Dominus cona tra eorum dogma , fuam gratiam prtedicauerit.
Noa
Q_,VAESTIONVM HILARlî SOLVTIONâES
|
'Nen enitn dit : QMÃd impoÃthile homirtibui uidentur, Ãctle eA honunibuf fi uolueritu, ftd (^uod hominibm in= quit impofîbile eft, deofdciie tA, ofkndtns qudrido i/h, reiieÃunt, nonÃerihominispotentid.feddcigddtid. Hitc tr^ dttenddnt ifli,cyà reprehmdusst eos qui gloie Pfiim nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in diuitijs ÃiiS ,-oduednt ipà in Ãu,uirtutoconÃ^ dere. Shnul tnim utrique roprehenduntur in Pfdl^ ⢠Qÿ.i conÃdunt in uirtiitv (m , z:}quot; qui in dbunddn^ tiddiuitidrum Ãidrumgloridittur. Audidnt ituquedb uites : QaóJ homimbus impoÃibile eft, dcofrak tü, , CS' fiue mdnentes in diuitijs/uis, Ãue lUis ucnditis, CT per indigentids pdupirum diÃrtbutis intrent in regnuin calorum, grdti£ dci tribudiit, non proprià uiribus bo^ num Ãuum. Qupd enim hominibus impoÃibile non hominibus fed deo FACILE EST. Audi)gt; ant hoc iÃi : Et à iam omnia fuauel uendiderunt CX pauperibuf tribuerunt,uel adhucida^intatquedi^ ^otutnt, CSquot; hoe modo préparant 'mtrare in regnunt coclorum, non hoc tribudnt uirtuti fu£, fed eideni grattlt;£ diuinie. Qjiöd enim hominibus impoÃibik eft, non ipÃs.quidCS'ipà homines funt,fed deofrakeä. Hoc Philipp, i qutppeiüis O' A P O S T O LV S dicit: Cum tuno^ re CSquot; tremore ueflram ipfordi/m falutem operamini, 'beus enim eft qui operatur 'm uobis tCrueUe er ope!â rari pro bona, uolunate. Certe ideo fedicunt de fuis^ rebus uendendis perfrehonis à O O lA iti o fufeepifr fe conÃlium, ut fequantur D O MIN V M, quoniam iüicddditumeH: Et ueni fequere me. Curer^mhis bonis qu£frciunt,defuaantum uoluntatepnefumunc^ needudiunt D O M1N V M ( quem fequi fe dicunt) 'merepantem atqueteÃdntem: SINE ME NIHIL Ioh»n,,y potESTIS FACERE? Si autem APOSTOLVS j.Thimo.O itd dicit : Pnecipe diuitibus huius mwidt non fuperbe fApere,neque 'm incerto diuitidrum,utuenddnt omnia qua poÃtdent, er cd preaa diÃrtbuendo mdi^n{ibus,frcidnt quod fequitur : Eacik tribuant, comniunicent, Tbe« fdurizent Ãbi Ãiunddmentum boiuim m fredrumitCr aliif irr eos m regiuim coclorum mtrare poffe non credit. Edüiter^ eos, quorum domos tam dtkffncer doólrint fanitdte componit, admonens cr prlt;eapiens quaks fe pr^bere debeant uxores uiris,utri uxoribus, Ãlij paren-tibus,parentesÃlijs,ferui DOMINIS,DOMINI feruis : Namquomodo b£cdÿpoff'unt fine domo, CT Ãnealiqua, re frmiliari i An hoc eos mouet quod ait DOMINVS: Cl_VICVNCL.VE DIMIs? SERIT OMNIA SVA PROPTER ME, accipiet in ho c CENTVPLVM, ET IN FVTVRO VITAM AETERNAM |
POSSIDEBIT? Aliude/ldimiferit,aliudeHuen-diderit: E^am CT inhis qu£ditnittendamandauit,etijm uxor commemoratd eil, quam mRis humanis legibus li^ cet uendere, CHRISTI dutem kgibus nee dimitte^ re,exc£ptd caufafrrnicationis, Qgid Ãbi er^ uolunt iÃd pr£cepta f Non en'tm poÃimt inter feeffe con» trarid, nià quia 'mcurrat aliquando ncceÃitatis articuif lus ,ubi aut uxor dimittattur ,aut CH p. IST y S,ut alia omittam ,à ipà uxori maritus diÃÃlicuerit chrifli^ anus,eique propofuerit,dut à ft diuortium,aut lt;t CH Rl» ST O ? Hic iUe quid elicit nià C H RIS T V M, er dimittat uxorem laudahiliter propter C H B. I» STVM. Ambobus quippe Chriflianis DOMI» N V S pr£cepit, ne quifquam dimittat uxorem exc£ptd caufa frrnicationis. nbsp;nbsp;y bi autem quælibet in eis perÃt* namÃdeliseH,conÃlium AP OST OLi attendatur, utà mÃdelis confentit habitare cum uiro Ãdeli, uir non dimittat uxorem : nbsp;Similiter CS uxor Ãdelis uirum ,fi i.Cotm.^ cum iHa habitare confenferit. duód à mÃdelis inquit difcedit,dlfeedat : Non eH enim feruitiitifubieébtsÃi» ter aut foror m huiufmodi, ideH ,à mÃdelis uoburttrf^ fe cum coniugefidcli. nbsp;nbsp;Hic agnofeat Ãdelis fuam liberal tdtem, ne ita fe fubicäum deputetferuiti, ut ipfrm dimk-* tat Ãdem, ne coniu^m anuttat mfidekm. Hoc ey Je Ãlijs ac parentibus, hoc defratribus cr fororibus 'mttbgt; ltgitur propter CHRISTyM omnes ejfe dimitteet» dos, cum proponitur ifla conditio ut CHRISTVM dimittat,Ãiüos fecum habere deÃderat. nbsp;nbsp;HocergJCT de domo atque agris, hoc erde his rebus qu£ iurtprof cuniario poÃidentur, hoc loco accipiendum e/t- Se« mul enim etiam de his non ait : Quicunque tsenat diderit propter me quecunque licitum eft uenderet fed, quiainque dimiferit. Pieri enim poteH ut dtcaiBr Chrifriano ab aliqua poteÃate : Aut ChriÃianus nonerit autÃm hoc permancre uolucris, domum poffeÃionef^ non habebis. Cum uero etiam iÃi diuites,qui 'm fuis daiur tiÃÃcÃatiierant permancre,ut ex cor«« bonis opérons promererentur deum,h£c dimittant pokus propter Chri fliim,quam propter h£c ChriÃiim, ut accipiant in hoefe culocenruplum, cuius numeri perfrikoncÃgniÃcomtr omnia Pideli qnippe honiim totus mttndtts diuitiarum eft Ãuntq; hoc mundo qudà nihil habentes CT omnia poÃi» deiKcs, ut inÃituro feculo poÃideant uitam aternam, i»e propter ifla dimijfo Chriflo mmortë prlt;ecipitefitur£ttr* ternam. Hoc quippe kg; CT conditione, non iBi ta^uM qui mentts'exceüenaa perfräionis conÃliu reexperunt utuendita fua patiperibus diflribuerent,crhumerisab ominifecidi huius farcina liberiortbus kuem Chrifr frr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j, cinam frrrent,fed etiam quifquis 'mÃrmior,crilUglDn ÃÃim£ perfriboni minus idoneus, qui tarnen fe memiait ueraciter eÃe Chrtfranum,cü audieritÃbi proponiqwd nià h£c omnia dimiferit,dimiÃurus eft ChriÃu, apprr^ hendetpotiusturrim frrtitudinis âfreie mimici,quiacam earn i« fua £diÃcaretÃde,computauit fumptus qutius Ãci paÃet,ideR,eo animo acceÃit ad Ãdem,ut huic feculo non folum uerbis renuneiaret,quia età emit aliqiud,tanq no:i poÃidens erat,crÃutebatur mundo,tanq nonutens erat,nonjÃerans in 'mcerto diu{aarum,fed m deo uisto. Cum enim |
LIBER
Cam enimomnii (fui rtnuttcidt huic f£cido,Ãne dubio renunciet omnibuf lt;fu£ funt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poÃit effe difcipuluf.
pfe etidm cum de fumptibiM tid turris £dificium necef^ firijs, de beüo dduerfui regem dherum pr£pdrdndo, â â â * ÃmiUtudinem pr£miÃffet,ddiimxitÃc : Qjü non renun {i«U omnibud lt;]U£funt eiui,non potcft metu effie diÃipu^ lus,proÃfio reniicidt etid diuitifs fuis (i qudt hdbetgt; Aut Ãc ut eds omnino non diUgens^totdf diÃribuit indigent tibuSfUt fuperfluis exoneretur fdrcinis. AutÃc ut piut diligent ChriÃum fpem dh eis trdnsÃrdt in ipfum, dtcj^ itdutdturiü,is,utÃcile tribuens CT communicdns the^ fdurizet in c(xlo,pdrdtufif^ Ãt (juemddmodum pdre ntes crfilios er Ãdtres CT uxorem,hoc modo CT iÃds relin^ qu£re, Si tdlis conditio propoÃtdjiierit,ut nià dimiffo ChriÃo eds hdbere non poÃit. bldà aliter huic feculo re^ Huncidt,lt;}Udndo dccedtt dd Ãdei fdcrdmentum,Ãcit quod deUpÃs bedtus Cypridnus ingemuit dicens,S£culouers bis folis renuncidntes, nonÃdis. De hoc quippe di^ £itur,cum ueniente temptdtione mdgis iÃd metuit dmit^ tere quîm ChriÃum negdre. Ecce homo qui coepit £dis Ãcdre,er non potuit perficere. Ipfe eà etidm, qui cum ddduc longe effet dduerftrius eius,miÃt legdtos qu£rens pdcem, ideà nondum dÃligente,fed ddhuc imminente dc tnindnte temptdtione.ut his non edredt qu£ plus diligit, dd relinquendum ChriÃum negdndumq;,confentit. Et multi funt tdles qui etidm putdnt fibi dd dugendds o^ pes fudis er mnltiplicdndd deleddmentd terrend,religio« nem fufÃrdgdri debere ChriÃidndm. Sed non funt tales diuites ChriÃidni,qui licet iÃd tenednt,non tdmen db eis ita tenentur,ut h£c ChriÃo dntepondnt,qHid ucrdci cor« de feculo renuncidrunttUtnuUdm fpem in tdlibus pondnt Hl uxores er Ãliot uniuerfdfq; Ãmilids dd ChriÃidnd m religonem tenendam, fana crudtunt difeipUna. Horum Mitt.zç domus hofpitdlitdteÃruentes,rectpiuntiuÃum in nomi« TTimh à iuÃi,utinercedemiuÃidccipiant. Erangunt efurien« tipdnem fuum,nundum uefliunt, captiuum redimunt, thefaurtzant Ãbifündamentum bonum inÃturum,utdp prehcndantueramÃdein. EtÃÃrteproÃde ChriÃipe« cuniarid damna perpetienda funt,oderunt diuitids fuds, Sifuorum orbitates uel feparationes pro ChriÃo m'maf tur hic mundus,oderunt pdrentes,Ãatres,filios,uxores. PoÃremoÃdeipfahuius corporis uita cum aduerfario pacifeendum eÃ,ne defertus deferat ChriÃus, oderunt infuper animam fuam. De his quippe omnibus mandd« tum dcceperunt,quód aliter difeipuli ChriÃiejfeno poà Ãnt. Nfc fttmen quid preceptum eà ris,ut oderint pro ChriÃo, er animas fuas uendendas eas habent.aut iüatis Ãbi mdnibus eff'undendds,fed parati funt eds amittere ^p ebriÃi nomine moriendo,nc mortui uiuant ChriÃum ne gando. Sic enim diuitids ad qudsuendendds parati non Ãterunt monente ChriÃo,ne cu eis pereant perdito Chri« fio habemus hinc utriufq; fexus diuites clariÃimafq; per fonas martyrij gloria fublimatas. ita multi quos rerum
VN VS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CL1Ã
fuaru uenditione pigueratan perÃci,ChriÃi imitata paf Ãone funt repente pei-Ãtii,er quinonnuUam inÃrmitd« tem cants er fauguinis fuis diuitijs perfÅcerunt, fubito dduerfus peccatu pro Ãde ufq^ ad fanguinem certarunt. Quibus autem non prouenit corona martyrij, neque il « lius perÃäionis de uendendiS rebus fuis conÃlium tarn pr£cldrum er tarn grande receperunt,ey tarnen a dam« nabilibus immunes criminibus efurientem ChriÃum pa« ueruntâÃtientipotumdederunt,nudum ueÃierunt, pe« regrinantem fufceperunt,non fedebunt quidem cü Chri« Ão fubllmiter iudicaturi,fed ad ipÃus dexteram Ãabunt mifericorditer iudicandi. Eeati enim mifericordes, Matth, ç quoniam ipforum miferebitur deus. Et iudicium Ãne mifericordiaÃet ilU,quinonfcecitmifericordiam, Su« Hcob.t. perexaltat autem mifericordia iudicum. Proinde iÃi de« Ãnant contra feripturat loqui, erâm fuis exhortât toni« bus ad maioraÃc excitent,ut minora non damnent. Non enim er fanétam uirginitatem aliter exhortando perfua dere poffunt,nià coniugalia uincula damnauerint, cum docente ApoÃolo,unufquifq^ donum proprium habeat '' °*' à deo, aliusÃc,alius autemÃc. Ambulent itaq; perë Hionis uiam uenditis omnibus fuis rebus ex mifericordi« ter errogatis. Sed à uere pauperes ChriÃi funt,er non Ãbi, fed chriÃo coUiguntfinÃrmioraeius membra qua« repuniantantequamfedesiudiciariasacceperintf Sie« ntm tales erunt qualibus dominus dicit. Sedebitis fuper duodecimfedesiudicantesduodec'im tribus ifrael. Et de qualibus ApoÃolus dicit : Nefcitis,quoniam angelos tu« cabimus,pr£parent potius non er iminofos, fed religio« fosdiuites reciperein tabernacula£terna,'aquibusami« Luck.,4 ct Ãdi funt de mammona iniquitatis. Puto enim quod qnidam eorä qui h£c impudenter atq; impruienter gar« rillt 4 diuitibus ChriÃianis et pijs tn fuis neeeÃitabus fu« Ãentantur.Habetenim eccleÃa quodammodo fuos mili» te5,e2' quodammodo prouinciales. Vnde dicit Apo« Ãolus f QuismilitâtfutsÃtpendi/sunquÃni ? Habet ey ,â¢Corin.p uineam erplantatores,habetgregemerpaÃores. Vn« de confequenter dicit,Quis plantat uineam,er deÃttilu eins no edit ? Quis pafcit gregë,er de lade gregis no p cipit iQuamuistaliadifputare,qualiaiÃi di[putant, no Ãtmilitare,fed rebellare,nonÃt plantare uineam, fed er« adicare,nonÃt pafeendos congregare, fed perdendos Ã
IpP âiâ^1 diuitum religio« Ãsobfequijsalumturatq;ueÃiuntur,neqi enim ad fuas neceÃitatesnthilacciptunt,ntÃabeisâ^ui res fuas uen« dunt, non tarnen iudicantur atque damtiantur ab ex« ceJlentioribus ChriÃi membris, qui maiori uirtutc , quam multum commendat ApoÃolus , fuis fe mani« bus tranÃgunt,Ãcnec iÃi damnare debent iitÃrmio« res menti ChriÃianos quorum operibus tranÃgumtur, fed rede uiuendo CT rede docendo magis eis dicere. Si nos fpiritalia feminauimus, magnum eÃà ueÃra car naliametamus i Multo quippe minori impudentia ferui a a 4 dei.
|
D gt;â Cor.y ctei,ijiii tndnt-uir (udru/tri hontÃis cperihts venditis ui^ mtu,damndnt iflos à guil-uf nihti accipii ntjcjudm ifti qui propter aliiji/am corporis inÃrmitdtem non udh mes mdnibus operdri,damndm eoÃpfos deguoriifiicultdtif-uf uiuum. Ego lt;)Hi hitc fcrtbo pe) fidhonetn,de gnd dotni-nui locutus eft,ciudndo dit diuiti ddolefcenti, Vdde uende omnid qult;e hdbes CT dd pduperibm, CT hdbebis thefdu= Manh.ip nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ueni fequere me,vehementer ddamdui, CT non meis uird-ui,fed grdtid ipÃui adiuudntcÃc foeci. Nf^- mim quid dives non fut,âdeo mit ui miht impvtdbis tur. Udm neq; ipà ApcÃoh qui priores hc c facert m, diuttes Ãervm. Sed totvm nugt;n:'um dimittit, qui 0â lüud quod hdbet,0' quodoptâthdbere dimittit. Quan^ tum dutem in hdc perfidiionis uid prcfoecerim, magis quidem noui ego,quam quifs abu* homo,fed mdgis deus qudm ego, Et dd hoc propoÃtum que ni is pc fftim uiril us exhortcr,0â in nomine domine hdbeo confortes, quibuf hocpermeumminiÃenumperfuafvm efl,Sic temen ut prercipuefdnddcdirindttnedtur,Eiec eos quit fid non Ãs avm udnd contumdcid iudicen ut,dicentes nihil prodeffe quod pudice qudmuis ccniugdliter utuiin{,quod domos fvds 0^Ãmilids ChriÃidne regum,quôd operibus miferi (ordilt;£Ãbithefaurizdm inpcÃeium,neifld difputdndt) non fcripturdrwm fanitar urn trd{latores,fed eoi urn dc^ cvfdtorts inueniamur. C^uod ideo ccmmemordui,qvc!s niitm iÃt qudndo tdlid dicere prohibentur ab eis qui hoc domini conÃlitim non eoeperum,refpondem eos tdlid dis fputari noÃe,quonidm uttifs fuis Ãuent,0' dcminicd prtO ceptd implere detraâdm,quafi non ut de his taceam.qui licet inÃrmiores,religiofetarnen utumur dtuitqs,etiam cupidt 0'duarimalihisutentes 0'tnterreno thefauro corluteumcotÃgemes,quiä0âipfosneceffeeR vfq; dd Ãnem portet eccleÃa,Ãcut iHd retia vfq; adlittus ptfces mdlos,tolerdbiliores in ea quà m tÃtÃm,qui tahd fermos cindndo0' diffemindndo itd fe uideri magnosuolvm, quid diuitids juds,uel quantulacunq; patrimonia ex pr,e cepto domini uendidervm,ut eius htereditatem, quie ufq; ddfines terr£ dilataturdtqi diffunditur, hac dodrtna, non fana perturbare atq; euerterc moliamur.Vnde quia ex hac quidem occaÃone,fed tarnen ta breuiter dixi quid etiam de eccleÃa Chrtflt in hoc faecuto fentiam,id eà quia ufqi adfinemhuiut feeculi neci fife tÃ,portet bonos 0'ma los,qucniam ex hoc inter tuas quaÃiones interrogaÃi, prolixamepiÃolamiam tandem altquando ccncludam. Vtrum liceat aliquo modo lurarc. Quafljo. Illi. Vrationem cauequan/Um potes, Uielius quippe nec uer um euratur,quonia m eurandi confuetudine, 0 in E OCTO DVLCITII CVV AE STI ONI B V S. pcriurium fiepe cadetur, 0 fern per pereurio propinqua^ tur. Sedeüiquantumalequos eorum audeue,quidÃt iurare prcrfus egnoram. Putam tntm fe non eurari |
quando in ore habem,fcit dius,0teÃis eà deus ,0te^-Ãem deum enuoco fuper anemam nieam,quea non decetur per dtum,0quiatalia reperumuriie ApoÃolo Paulo. Sed etiam ilitt ubi contrdiios inuenta e^l quam confitens tur (ffeeurattonem,ubiait ApoÃolus, Quotideemoreor per ueÃram gloriamÃatres,quam habcc in ChnÃo ]ëagt; fu domenonoliro ? ingriftw enim codicibus reperetur i Cor. if omneno effe hanciurationem,ne qvis 'm latena lingua hoc Ãc inteüigat didlum,per utÃram gloriam,quomodo dis äum eÃ,p(r meum aduentum eter um ad uos , 0 multa Ãmilia ube dicitur,per aleqvid,0 non eà iuratio, Sed no ideoquiam fuis ltterisiurauetApoÃolus,uirtn firmitd te firmiÃemtis,ludus nobis debet effe euratio. Ntultoes n 'tm tutius,ut dixi quantum ad nos attenetnunquà meu» ramus,utÃt en ore noÃro ; EÃ,eÃ,non,non,Ãcutdomis nets monet. Hon quia peccatum eà uerum eurare,fed quea grauiÃimum peccdtume{iÃlfumeurare,quo cis Matth, f t'us cadit qui confueuit iurare. AccepiÃiquod mihiui* detur melius,cxponanttÃa melicres,noniÃi quorum no uiiamfentcntiam reprobandam, fed alij qui ueraciter poÃum.Ham 0egoparatior fum dtfcerequ, m docere. Et tuum magnum conÃres bcntficium,à ea quaeüecà fanäisÃatribusaduerluseÃoiWm uaneloquta differune tur, non meÃciasignorare. in domino rciie 0 fide* liter uiuis dilcäiÃime file. El Vamp;DEM DIVI A VRE/z Ifj Auguftini Hippcncnfis EpU Iccpijdccóto L ulcitfjquç ftionibus, libcr incipir* Practatio, VANTVM MÃHI VlDE« i detur diledtiÃimefileCulciti,nbtars i dauerefpondere mterogationihustu is.Perpafcha quippe hoc anno quo dominicus eius Ãit tertio caleridas a^ prilis,a Carehagine mihi miffas lit^ ter OS tuie dileilionis accepi. nbsp;nbsp;Poà eos autem dies fan« {bosconÃÃem Carthaginem fum prcfiü us : inquaci^ uitate niht me diii are permiÃt cccupateonem qua ibi no poteÃdeeffenimia multitude. Sed poÃeaquam mde regreffusfumperaäisapudnoÃrosquindeeim diebus, qut me poà abfentiam diuturnam curare alia compule^ rum. HampoÃtres menfes ubi redirepermiffvs fum refcribere iÃa non diÃuli, 0 abs te rurfus quaÃtonibus qu£ à me per diuerfa opuÃulä mea iamÃereiu pertra^ äata,ex eifdtm opufeulis reddere uel foluticnem,uel cer tedifceptationim meam. Deniq^ lUud tantummodoubi qu£ris quaredixerit dominus pra/ciusÃturorvm : E« legt Dauid fecuaà lor nieu,tu lUe talia et tanta cemiÃrit |
|
LIBER VNVS. «ti trdâdvrrim nbsp;nbsp;nbsp;tjuS id expofti{rfm,non potui rept» rire,et utritpt in al ic^uo libro meo uel epiftola nefcio. Ac per hoc cjuonidm mthi de hoc intuli/li nouie difputa= tionKneceÃititem,in bac mea refcriptioneid ultimian fÅcifpriusuolenjedponerequie habebam in alijs meis uolunùnibui pr£parata,ut nec ftudio tuefanâitatis de^ effèm,quod nuhi eü gratiÃimum,nec aho modo eadë dis cerecogerer,quod mihieffet laboriopÃimtim, nec te a» kquo ampliits adiuuaret. Vtrum aliquando qui funt poft bapti-fmum pcccatorcsjcxeanf degehêna, hoc cft vrrum per fidê ab infer« noeximantur.QiiacftioJ. P Rima itaq^ propofitio tua efi,utru .tliquando qui funt poft baptifmum peccatores,exeant de gehens na,Aliquantortim namq; fuper hoc inquis diuerfa fenten tia eft refpondentium,ficut eft iuftoru pramtum,ita pec catorum fnem non habere tormenta,Affeuerare etenim cupiunt tam perpetim uindidam manere,quAm pr^emiîl. M»«h. f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;contra praftribitur rMÃgelica lUa Æ?«tfnrm qUie dif.Non inde exies donee reddat nouiÃiinum quadrantê. ' Supereft ergo,ut hoc reddico poÃis extre. Credimut hoc etiam Apoftoli definitione fcnbentis,Ipfeai(tem faluut e* rit,fic tarnen quafî per ignem. Sedquoniainahhilegis muf inquii, Et non cognouit earn donee peper it,quod is ta interpretari non poffumaf,idcirco de hoc cupimut fies J^efponfio âcertioret.Hucufq; eftpropofitiotua,Cuirefpondeoex ^ujtihonn. libro meo qui itifcribitur,defide ty operibuf.ubi de hac re ita locutus fum,\acobut autem inqtam uahementer in fapiuntfidem fine operibut ualeread prribus fiilutem,ut iSos etiam demonibuf compar^-t dieem, Tu iifob * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quonià unui eft deut,bené fids,et dtcmones eredut Cr eontremifeunt. Quid brettitK,ueriut, lahementiufqi diet potuit,cum CT m Euangeliolrgamuf hoedixiffedre moniacum Chriftum filiam dei eonfiterentur,Z^ abillo eorriperentur,quod in Petri confiÃionelaudatumeA { ï*cob,» Quidproderitait lacobut fratres meifi fidemdicot fe quis habere,operaautemnonhabet i Nunquid poterit fidef ftluareeum ? Dicit etiam,quia fidet fine operibut mortua eft. QJiaufi^ ergo ftUuntur qui de fide mortua fi biuitam perpetuam poUicenturfQuapropter diligenter f.Cor,, oportet attendere quomodo accipienda fit Pauli Apoftos li ilia fententia,plane ad intelligendum difficilis,ubi ait, Fundamentum autem aliud nemo poteft ponere,prieter id quod pofitum eü,quod eft Chriftut lefut,Si quit aus tern fuperadificat fuper fiindamentumhocaurum,ars gentum,lapides prlt;eciofos,ligna, foenum, ftipulam,unis ufeuiufq; opus manififtabitur,dies enin domini déclaras bit,quiainignereuelabitur,e^uniufcuiufi^ opus quale fit ignii probabitfSi cuius opus pmanferit, quod fuper s tedificauit,mercedeni accipiet, Si cuius autem optu arfi» |
CLIII rit,damnum patietur,ipfe autem faluus erit,fic tn quaff per ignem. Quam quidem fententiam quidam ita intellis gendam putant,ut iUi uideantur «edificare fuper hoc fun damentumaurum,argentum CT lapides prueciofos, qui fidei qu^e in Chrifto eft bona opera adijeiunt, illi autem foenum,ligna,ftipulam,quicueâdê fidê habeant,male operÃtur.'Vnarbiträturp quafdêipÅnas ignis eos poffe purgari ad falutê percipiendâ merito fiindamenti. Hoeff ita eft, foteamur iftos laudabili charitate cÃari,ut omnes indifereteadmittanturad baptifmum,non folum adultes ri CT adultérée contra fententiam domini filfas nuptias prietendentes,uerumetiam publicic meretrices m turpifs fimaprofrÃione perfeuerantes,quas certenuUa etia ne* gligentiÃima ecclefia confueuit admittere,nifi ab iüa pri mitusproftitutionehberatas.Sedifla rationecur no om nimodoadmitantur,omnino nonuideo. Quit enim non makt eat pofito fiindamento keet ligna,foenum CT ftipu lam congerant akquanto certediuturnioreigne pur gas ri,quam mteternum perire i Sed fil fa erunt tüa quæ ob* fcuritatemambiguitatemq; nonhabcnt.Sihabeain om* â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;» Manh.ip Jacob. Z nemfidem,ita ut montes transfiramicharitatem autem non habeam,nihil fum. Et quid proderit fratres mei ,fi '* fidem quis dicatfehabere,opera autem non habeat,nuns quid poterit fides faluareeum i Falfumerit CT lUud.No kte er rare,neq; fornicator es,nec^ idolis feruientes, neq; fures,neq^ouari,neadulteri,neqi molles, neq; mafculos loru cÃcubitores,neq; ebriofî,neq; maledici neq; rapaces regnudeipoffiicbut.FalfueftettüudiManifèftafutope ; ra carnis,qiM funtfornicationes,immundicit, impudici tia,luxuria,idolorumferuitits,ueneficia,mimicitii!e,con tentiones,iemulationes,animofitates,diffenfiones,hares fes,muidia,ebrietates,comefationes,CT his fimika qua pradico uobisficut pradixi,quoniâ qui talia agunt, reg num dei non poÃidebunt. F alfa erunt hac,Si en im tantus modo credant CT baptizentur,quis 'm maks talibus pers feuerent,faluierunt per ignem,atq; ideo in Chrifto ba* ptiztti etiam qui taka agunt,regnum dei poÃidebunt. Fruftra autem dicitur : Et hac quidem fiiiftis, fed abluti eftis.quando CT abluta h£c funt. inaniter etiam ikud à â Petrodi£lumuidebitur,SicCTuosfimili firma baptif* ma faluos ficit,non carnis depofitio fordiim,fed confeis entitebonamterrogatio. Siquidem CT habemes peÃis mat confeientias omnium flagitiorum et fivclerum pie* nis,neceorum malorum pÅnitentia mutatas,tarnen bas ptifma faluos facit,propter fundamentum enim quad m eodem baptifmate ponitur ( licet per ignem ) falui crut, lüud quo^ non uideo cur dominus drxerit,Si uis uenire aduitam feruamandata, CT commemorauit ea qu£ ad bonos morts pertinent,fi etiam his non feruatis ad uitam ueniripoteftperfolam fidem,qu£fineoperibus mortua Matt.if rü. Jüud deinde qucmdo utrum erit quod eis quos ad finiftrâpofiturus eft,dieet,ite in ignê£ternu,q paratus eft diabobCTangeliseiusi Qjjosno increpabit quia in |
euta
|
DE OCTO DVLCITII lt;X,VAESTIONÃBVS;' rKW non crediderunfjed (juû bcmt opfrd non fceco-wne. Kdwi profiâo ne fibi (^uifqiMm depdf,qi« fine operi-* bui mortud e/l,uitam promittdt iterndm,pro[)teredcm nef fentes fegregdturum f: dixit,^uie{fermixt^eifdem pdfinis utebdntur,ut dppdredt eos iBi diâuros, Domine qudndotfnidimus iUd cr ilîrfpdtientc,crnon miniftrd» uimuttibitquiineumcrediderdnt,fid bond operdrinon turduerdnt,tdn^udmdeipfdfidemortnddd uitdm per» uenireturteterndm.Anfirteibnntittifnem itternit qui cperdmifiriccrdi£non fcecerunttVnon ibuntqui d» liend rdpuerunt, uel corrumpendo in fi templum dei, in fiipfos immifiricordesfiierunt,qudfi operd mifiricordie f.Cot. )) profintdliquidfinedile£lione,dicenteApcfiolo,Sidiftri budm omntd med pduperibuf,fkdritd(em autem nonhda bcdm,nihtl mihi prodefl {Aut diligdt quifqudm proxi* numficutfiipfum,quinondiligitfiipfiim { Qui entm Prti«i.)o iiiligitittiquitdtem,oditdnimdmfudnt. î^eq; îBud did hicpoterit.ittquononnuBifiipfos fiducunt dicentes,b gnem teternum didum non ipfdm pa-nam ^terndm.Per ignem quippequi leterninerit trdnfituros arbitrdntur eof,qutbus propter fidemmortudm per ignem promit^ tunt fdlutem,utuidelicet,ipfi ignis aternuf fit,conbufti flioueroeot um,hocefi: cperdtto ignis,non fit meisiea Watih X ternd,(Um cr kocprieuidens dominus,fintentidm fudm itdconclufiritdicens,SicibuntiBiincombuftionemgter ndm,iufti dutem in uitdm leterndm. Erit ergo dternd to buftio ficut ignis,cr eos in iüd ituros ueritds dixit,quos rum nonfidem,fid bond operd dtfùiffe decidrduit. Si ers gokiecomnid CTcxterdquainnumerabiltd per omnes firipturds finedmbiguitdtediâd reperiripeffint ,fdlfd erunt,poterituerus effetBeinteüeilus delignif,fano cr fiipuld,quod hi fdlui eruitt per ignem,qui foldm in Chri fiofidem tenentes,bond operd neglexerunt,Si dutem iftd cr uerd cr cldrd funt,proculdubio in iüd Apeftoli finten tintiddliufrequirendusefi:inteBeólus,dtqjin his depus tdndd eft,qux Petrus diciteffeinfiriptiseiusquxddm iifficilidinteBedu,quxnodebent hominesperueteredd proprium fium interitum,ut contrd euidenttfiimd te/lis monid firipturdrum ficuros ficiontde percipiendd fdlus te nequiÃimos,nequitix fux pertuidciÃime cohxrentes Cbità ie, nec emenddndo dut panitendo mutdtos.Hicd mefirtdf fi quxTdturde ip fit Pduli Apcficli/ententid,quid ego fen tidm cr quo ntm modo inteBigenddm putem. Edteor mdUe me htnc dudire inteBigentiores dtq; dodiores,qui fic ed exponent ut iBd omnid uerd cr inconcujfd permds nednt,quiie fuprd cemmemordui, cr quxcunq^ dlidnon commcmordui,quibus dpertiÃime firipturd teftdtur, nis Cifii. f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prodeffefidem nifi edm quam definiuit Apeftolus, id |
eftquxperdilcilionemeperdtur,fine operibus dutem fdludrenon pcftfe,ncqi prxter ignem,nt^ per ignem, quia fi per ignem fdludt,ipfd utiq^ faludt. Abfolute dUs ïxreb * dihum eft CT dperte. Quid prodeft fidicdt quis fe ftdem habere,operd dUtem non bdbedt,nuftqttid poterit fi» des fdludre eum i Dicam tn q breuiÃimepotero etid ipfe quidfentidm deâiBa/ententidPduUApoftolidd inteBis gendudifficili,dummodoiBudquod dd meaprofiÃione dttinet prxeipue tenedtur,quà d dehdcmemdBe dixi dUs diremeliores.Eunddmenium Chrift us eft inftruilurd drchiteâi fdpientis,hoc expefitione non indiget,Aperte t enimdiäumeft,Eundamentum enim dliud nemo poteft ponere prxter id qdâ pofitu eft qdâeft Chriftus tefus. Si dU tern Chriftus,proculdubiofides Chrifti,perfidem quips pehdbitdt Chriftus in cordibusncftrisjicutidem Apos Epht.» ftolusdicit,Porrofi fides Chrifti, /Bdutiqs qudm definis uitApcftolus,qux perdileäionem operdtur. Non enim ftdesiBddxmonumcum CT ipfi creddnt CT contremi* fidnt,crfilium dei confitediitur ïèfum,poteft dccipim fitndamento.Qudre, nifi quid non eft fides qix perdiles dionem operdtur ,fed qux exprimitur per timoremî Eides itdqi Chriftifides grdtix Cbriftidnx,ideft,edfidet qux pr dileHione opdratnr,pofitd tn fiinddmento,nemis nem perire permittit. Sed quid fit xdifiedre fuper hoc fiut ddmentum,durum,argentum,ldpidesprxciofos, Crli» gr,um,foenwncr ftipuldm,fi fubtilius diftferereconer, uereor m dd inteBigëdudifficilior fitipfd expofitio,Es nitdr tdmen quantum dominus ddiuudt,crbrcuiter KJ quantumpotero dilucideexpedirequcdfintio: EcceiBe qui quxfiuit à magiftre bcno,quid bonifoceretut habes ret uitdm xterndm,crdudiuit,fi ad uitam uenire UeBet, firudnddfibieffemdnddtd.Di£iumcftei » Nonor«lt;/w,Exo.»« uon machdberis,nonfiertumfdcies,nonfilfum teftimos nium dices,honord pattern tuumCrmdtrem tuam, CT diliges proximum tuum tamq teipfum,hxcficiens in fis de Chrifti,tencretprcculdubiofidem qua perdilcâicnê operdtur.Eleq; enhn diligeret prcxin.umtanq feipfum, mfi receptd dileâicne dei,fine qua non diligeret feipfum Eorro fificeretetiam quod deminus additdicens. Si uit perfiâus effe uade uendeemnia qux habes et da pauperis tus,cr hdbebis theffaurum in coelo,crueni fequere me, xdificaret fuper iBudfinidamentum durum, argentum, lapides prxciofos,Eion en'tm ecgitaretnifi quemodo pU ceret deo,Et hx cogitdtiones funt quantum a ftimo, aus rum,drgentum,lapidesprxcicfi,Pcrrcfi circa diuitiat fudscarndliqucdamtenereturaffiilu,quisex cis muls tas Eleemofinas ficeret,nec ad eos augendasft-audisalis quid rapinxq^ moliretur,aut earum m'mutndarum ud amittendarum metuinaliquodficinus fiagitiumuèlabes retur, ( dlioquin iam fe ifto modo ab iBius firndamenti ftabilitdtefubtrakeret J fed propter carnalem ut dixi, quem in eus habebat ajfe(ium,quo talibus bonis fine dos lore car ere non pcffet,xdificarrt fupa fùndamentum tl» lud lignum,feenum,ftipulam,maximefi cruxorem fic haberet,utctiam prcpttr ipfam cegitaretea quxfunt n undi,quomodo pla ceret uxori. Bac igitur queniam af fi{iudile£ta cariialincn fine dolcre amiltufitur,prcpttr ta quia fie ea baient ut haltent in findanctcfitftyqta p dtleftionent |
|
LIBER dileéHotifntoperâturjnetjihuiciftd uUirdtione uchu' piditite prf ponant,in torum dmiÃiont pdÃi detriment tum, per ignent quenddm dolorifperueniuntdd fdlute. A quo dolore dtg; detrimente tdnto eft quifq; fecurior, qudnto ed uel minus dmduerit,uel tdnq non hdbens hd erit. Qui uero propter iüd ,uel tenendd.uel ddipifeen dd,homiadiim,ddulteriiim,fvrniedtionem, idoldtridm crÃmilid qu£q; commiferit,non propter Ãinddinentum per ignem filudbttur,fed dmi/foÃinddmento ,lt;eterno i-it gnetorquebitur.CiUdmobrem c^iUudquod dicunt ue^ tutiprobdrecupientes,qudntà udledtfoldÃdes,ubi A-^ I poÃoliK dicit. Q,uódà mÃdelis difcedit,difceddt. No enm feruitutifubieiiusÃdter uel foror in huiufmodiÃd l.Cor.r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;propter fidem ChriÃietidm ipfduxor kgitimd fo cietdteconiimädfÃne uüd culpd rehnqudtur,à cum uiro 1 ChriÃidiio propter hoc quid ChriÃinuu eilfpermdnereâ noluerit. bldm dttendunt fo modo illim reHiÃme dimit ti,à uiro fuo dicdt,non ero uxor tud,nià mihi de lutrot^ tinto diuitidx conger ds,dut nià folitd lenocinid quibus no Ãrd domütrdnfÃgebds,etid ChriÃidnus exerccds,dut à quid dliud uel Ãcinorofmn uel ftdgitiof m. in uiro noue^ rdt,quo dekildtd uel libidinem explebdt,uelÃcile)n uiäu , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bdbebdt.uel etidm incedebdt orndtior.Tunc enm iüe cui hoc uxor dicit,à uerdciter agit pÅnitentidm db operii^ G3I. t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mortiiis,qudndo deeeÃit dd bdptifmu^hdbetqi inÃn» ddmentoÃdem qua per dileilionem operaturjproculdu^ bioplustenebitur dinore diuinegratia qudm edrnislui^ Mitth.f xuria^GTmembrumqnodeumfcanddltzdtjÃrtiter dm» putdt,ÃXiKmcunq; dutein in hac direptione dolorem cor dis propter cdrnalem a jfeilumconiugis fuÃinebit, hoc eÃdetrimentu quodpMctur,hic eà ignis per que feeno ardente ipfef^abitur. Si ditt iaÃc habeat uxorem tanq no hdbës,nö propter cocupifcêtia fed ,ppter midm,neÃr te earn faludmÃceret,reddens potius quà in exigent de» bitum coniugdle,proÃilo nec dolebit cdrndliter,ciim db iüo taie comnubium fepdrabitur,tAeqi enim in ea cogita i.Cor.7 batniliquafuittdei,qi(omodopldceretdeo. Ac per hoc Mqudntum durum,argentum, GT lapides praciofos illis cogitationibus fuperadtÃcabat,intdntu nuUu detrimentit pdtietur,intdntumeius Ãruilura qua erat foenea, nuUo incendo cremabitur. Siuc ergo in hac tantum uita iÃa ho mines pitiuntur,Ãue etiam poà hanc uitam talia quada iudicia fubfequuntur, nonabhorretquantum arbitrera ratione ueritatis iÃe inteüeilus huius fententia,V crum» tarnen etiam à eü tdius qui mihi non occurrit potius eit» gendus,iÃum quamdiu tenemus,non cogimur dicere in» f.Tbah.) li^Ãi^iOonfubditis, fcoeleÃis, contaminatis, parricidis. mdtricidis,homicidis,Ãrnicatoribus, mafculorum con» cubitoribus,plagiariis,mendacibus,periuris, Cf à quid aliud fana doitrina aduerfatur, qua eA feenndum E« uangelium gloria beati dei,à tantummodo in ChriÃum er edatis, CT facramentum baptifmi eius dccipidtis,etiam à uüam iÃdm peÃimain non mutaueritis,[alui eritis. i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t - s |
VN VS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CLIin V«de nec iüd nobis niulier Chananaa prafcribit,quid do minusquodpetebateideditaumantedixiffet, Isoneà bonum toüere panem filt'orum, Cf mittere canibusquia iüe cordis infpeäor mutatam uiditquando laudauit, CT ideononait ,0 canis magna eÃÃdestua,fedomuh'cr, magna eÃfides tud.Kutauituocabulum, quid mutatum uidit dffe{lü,dtq; iÃam correptionem ad fruAum perue* niÃecognouit.Mirorautemfilaudaretinea fidem fine operibus,id eà fidem non tdlem qua per diledionem pof fet Operdri,fidem mortuam,Cfquain lacobus dicere mi» nime dubitauit,fidem non ChriÃidnorum,fed damonu. PoÃremo fi iÃam Chananadm nolunt inteüigere mutaf» feperditos mores,quando earn ChriÃuscontemnendoet corripiendo redarguit, quofeunqi inuenerint tantum» modo credae,uitam uero inquinatiÃimam,nec faltem oc cultdre,fed etiam libèreprofiteri,dc nolle mutare,fansnt filios eorum fi poffunt,ficut fanataeRfilia Chananaa mulieris,non tarnen eos fiiciant membra ChriÃi,cum ip^ fi effe non definant membrd meretricis. item in eo libres cuius titulus eà de fide,fpe, Cf charitdte,quem feripfi a^ filium meum,frdtrem tuu Laurentium,iÃd dehacre uer Au^uainut ba mea funt. Creduntur inquà m à quibufdam etiam hi . Oâ«:. qui nomen ChriAi non relinqunt, Cf eius lauacro in Pc» défiabaptizdntur, necab ea uUa fehifinate uel harefi praciduntur,in quantislibet fcceleribus uiuant,qua nec diluantpÅnitendo,nec Pleemofinis redimant,fediueis ufq; ad huius uita ultimum diem pertinaciffime per feue» rent,falui.fitturi per ignem, licet pro magnitudine fitei» norum flagitiorumq; diuturno,non tarnen aterno igné ptiniri. Sed qui hoc credunt,Cf tarnen Cdtholici funt, humana quadam bentuolentia mihi fiüi uidentur, nam feriptura diuina aliud confulta refpondet. Lihrum au» teindehacquaÃioneconfcripfi,cuius tituluseà de fide Cf operibus : vbi fecundum fcripturas fanAas quantic dco adiuuatepotui,demofiraui earn fidem faluos fiicere, quam fatis euidenter expraffit Ptoclus Apoflolus dicens GaNi.f. inChriÃoenimJcfuneq; circumcifio quicquam ualet, neq; praputium,fed fides qua per diledioncm operatur. Ham fides qua per dileAionem non operatur proculdu» bio fecutidum ApoÃolum lacobum mortua eA in femet» ipfa.Ciu,irurfusait, St fidemdicatfequishabere,opera locob.» autemnonhabrat,nunquidpoterit fides faluare cum ? Porro autem fi homo ficeleratus propter fidan fold per ignem faluabitur, CT fic eAaccipienduin quod ait bea» tus Paulus ApoÃoltis : ipfe autem falttus erit, fic tarnen quafi per ignem,poterit ergo faluare fine opn-ibusfides f Cor.f CT filfum erit quod dixit eius coapoÃolus îacobus,Pal» fum erit CT iUud quod idem ipfe Paulus dixit,Holitc in» quiterrare,neq; firnicatores.neq; idolis feruientes,ne» q; adulteri,neq; moUes, nec^ mafiulcrum concubito^ res, neque fiires , neque auari , neque maledici, neq; ebriofi, neq; rapaces regnum dei pojfidebunt. Si enim Aiam in iÃis perfeuerantes criminibus,tarnen ,p pter |
|
DE OCTO DVLCITII CLVAÃSTIONBVS. pferÃJeM Chrifii fjlui trunt,quomodo jw regno dei no ernnt ? Sed quia hæc ApoÃoticd mMiftfliÃimd ZSâ dper^ tiÃimattfttmoni(ifrlfdr/JinonpoJJuM:,illud quod obfcu rt diilum eA de hif qui itdificdnt fuper Ãtnddmenlü qdâ tfl Chri/ltis,non dur{im,non drgentum.non Idpides pre ciofos,fed lignd,foenum,ftipu}dnt,de hii enmi diilum efi: quod per ignem fdlui eruM,quonidm /ùnddmenti merito non peribunt,Sic intettigendum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bis tnanifrfUs non inuenidtur contrdrium effe. Lignd quippe crfoenum et ftipuid nondbfurdedccipipo/Junt rerum f£culdrium,qs uis liciteconce/JdrUM idles cupiditdtes.ut dmitti Ãne dni Mi dolore non pojJlnt.Cum dutein iÃe dolor urit,fi Chri Ãus 'mÃtnddmentolocum hdbet,ideÃuteinihildntepo^ iidturjCt' Mdlit homo qui tdli dolore uritur rebut qudt tddiligitmdgiscdrerequäm CbriÃo,per ignem fit fdb uut,Si dutem res huiufinodi tempordles dc fieculdres té* porttemptdtionisnidlueritteuerequdm ChriÃum,eum infiinddmentononhdbuit.quidhiecpriore loco hdbuit, tum in itdificio non fit aliquid print fiinddmenfo. ignis ehim de quo locutut eà eo loco ApoÃolut Pdulut,tdlis de fccf inCfBigGWf dmbo per eum trdnfednt,id eà Gf qui lt;es dificdt fuprd hoc fitnddmentum durum, argem um',ldpi^ des pnciofos. nbsp;nbsp;quitedtficdi lignum.Ãcenum,Ãipulamt Cum enim hoc dixtÃet, ddiunxit , VniuÃuiufque l'Cor.} oput qudle fit, ignis probdbit. Si cuius oput per mdnÃrit,quod fuperitdificduit ,}nercedem dccipiet. S« cuiiit oput dUtem exuÃumfiterit,ddndpdtietur,ipfedu^ tem fiduut erit,fic tarnen quafi per ignem.^Jon ergo u-^ niut eorum,fed utriufq- oput ignis probabit, 'Eà quidem ignis temptdtio tribulaiionis,de quo dperte dlio loco fieri ptumefl,Vdfidfiguliprobdtfirndx, cr homines iuÃos ficcle.i r temptdtiotribulationis.lÃeignis 'm hde 'mter'emuitdfis eit quod ApoÃolut dixit,Si décidât duobutfidelibut, uni ficilieet cogitdnti qu£ deifiunt,quomodo placedt deo, hoe fCorin x nbsp;nbsp;nbsp;ntdificdntifiuper ChriÃuinfisnddmentum,durum,dr^ getitum,ldpides preeiofios,dlteri dutem cogitanti ed qu£ mundi fiunt,quomodo plaeedt uxori,id eà £difiednti fiu* per idem/ùnddmentum ligna,fioenum,Ãipuldm, iBiut e^ nim opus non exuritur,quid non ed dilexit, quorum ds mifiione crueietur. Exuritur autem opus huiut,quoniam fine dolore non pereunt,qu£ cum dmorepcfifiefifiafiunt. Sed quonidm alterutra conditione propofita eis potius cdrere mdlit qudm ChriÃo,nec timoré amittendi talid de ferit ChriÃum,quis doledt dum dmittit, fialuut eà qui^ dem,fic tarnen quafi per ignem,quia urit eum rerum doa lor quds dilexeratamififidrum,fied non fiubuertit,neq; con , fumitfundamentiÃabilitdte atq^ Mcorruptionemunitu, ' 'Edle aliquid etiam poà hanc uitdm fieri mcredibile non tfi, O' utrum itdfit qu£ri poteÃ. Et aut inueniri dut la» tere nonnuUos fideles per ignem quendam purgdtorium, quanto magisminufiuebonapereuntia dilexerunt, tanto tdrdiutcit{ufiq;fidludri,uon tarnen taies de quibus diHu tÃ,quodregnumdei non poÃidebunt,nifi conuenienter poenitcntibus eadem cnmina ^miteantu^ Conuenitna terdutemdixi,utÃeriles 'm Elemofynis nonfint,quib»f tantum tribuit ficripturd diuind,ut edrum tantummodo |
fi-uôtum fie imputdturum prenundet dominus dextris,et earum tantummodo ÃerilitatemfiniÃris,quandohisdd tluruteÃ,.Venitebenedii!iipdtris mei percipite regnit dei.lüis autem,Ite 'mignem £ternum.H£cdeduobus 0« puficulismeisfiatisputoqueÃionituifiiiffe refiponfid. Eie iUduero fiet;tentiddomini,'aon exies inde donee reddas nouiÃimum quadrantem,rcfipondere mihi necefifie non fit it,cumidmtuipfiequ£Ãionemfitmilem ex Euangelij le^ (iione fioluiÃi,ubi firiptum eÃ,tion cognouiteam donee peperit.Saneutnontecelemdehacrecogitationem me dm,ueUemfi fieripo(fiet,immouerouolofi fieri poteÃ, 'm hac qu£Ãionem ueritate fiuperari.lUud enim quod dia . citur,qudndoqâ,0' fi plurimi temporis eds quim Catho lied communione moriuntur,quis ufic^ 'm finem uit£huia us fldgitiofiÃime O ficoelerdtiÃime uixerint,de poenis ui tricibut exituros,fimiliarius meum tangit dÃeÃum,quc hahemuscircdeosquinobificum corporis cr fianguinis ChrtÃi fidcramenta communicant, quiseoru mores per» ditos oderimus, quos dificiplind EcclefiaÃica emendare non pcfifiumus,aut à men fa dominica fiepdrare,fied à ueri» tdte u'mci uolo,qu£ fiacris litteris apertiÃimeno refiÃit. Hon enim qu£ refiiÃit.dicendo eà uüa ratione ueritas, uel putanda. Sed interim donee audiamus tale aliquidaut nbsp;nbsp;nbsp;1 legamus,duficultemus ei qui dicit,Holiteerrare,neq; Ãra f, cot^» nicdtores,neq; idolis fieruientes etc. regnum deipoÃidea buM,quia fi taliafiunt qu£ contradicunt,ut horum uer* borum ApoÃolicorum maniÃÃationc 'sn edios fienfius du» cere nequeantjproÃdo aduerfius ed nos 'mfiruxit,O'pa ratos efifie uoluit idem ApoÃolus dieens. Hoe autem ficito nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* te mteliigentes. quonid omnis Ãrniedtor,aut immundus, dut dudrus,quod eà idolotum fieruitus,non habet hierea ditdtem'm regno ChriÃi Odei.Hemouos fieducat 'ma» nibus uerbis. Cum ergo audierimusquofidam Ãrnicdtoa res ZEminundos O' auaros per ignem fialudri,ut habea dntb£reditdtem m regno ChriÃi O'dei,no obfiurdefieaa MUS contra iÃum reclamantein O dieentem, OmnisÃr niedtor,dut immundus,autaudrtts,non habet hareditaa tem inregno ChriÃi O'dei, O' ne dcquiefcamus iüius uer bo continuo [ubijcientem.Hemo uos fieducat manibus uerbis. Vtrumoblan'o qiiæ fitpro dcfiindis feti quiefccnnbiis,aliquidcornm conférai am' mabus.cum cuidenfer noftrisautfublcuc mur,aut grauemur adiibus,cumta« men legamuSjqj in inferno ne« mo poiïît iam confiteri. Quaeftio. If. VTrum oblatio qu£ fit pro quieficentibus, aliquid eorum confirat animdbus,cum euidenter noÃris dutjubleuemurailibus,autgrauemur,cum fiquidem ka gdmus,q, in mÃrno nemo peÃit iam confiteri. Ad quod multi dicunt, j aliquis benefitij m hoc locus poÃit eÃe - - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â quot;nbsp;poà |
LIBER VN VS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CLV
|
mortem.qudnio mdgipbi dttima fimt ipfn rejri^ ridfiu. per fe iUicconÃtendo peccM ,qudm m eorum re » ; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pi^rium ab alifi oblatio procurdtur. Dixi dliquid de hdc reineolibroquemnuper dd fanólumPduh'iium Nolds numepi/ccpumfcripp,cumm£confuluijfet; Vtrumfes pulturd qu£ Ãt in memorijsmartyru,praÃt dliquid ^is ritibws mcrtuorum-.Jnde eü hocquod his ad te liierif ins fero:Diu mq fdn^atis tu£ coepi/cope uenerandePaus line fcn'pmrum debitorÃii,exquomthifcripÃÃi per has mines Ãlite noÃr£ religoÃÃimie Plor£,qult;erensd/ne, utrdim praÃt cuiq; paà mortem q, corpus eins apud [ans fh dlicuius memariamfepeliatur. Hoc enimabsteuidud mcmordtd peäcrdt pro deÃinch ineispartibuf filio fuo, refcripÃrds confolans edtn,idq; etiam nuncians dea dauereÃdelis iunenisCinegij,quod materna ttpiodffè éhi deÃderauit eÃfe copletum,ut Ãilicet in beatiÃinti Poe ⢠lids conÃÃbris baÃlicaponeretur.QudaccaÃoeÃilunt e^,utper eofdem perldtores liter drum tuarum innreres huiuÃemodiquteÃtonemjdtq^ut reÃgt;onderem quid mihi exindeuidereturexpoÃens,nectdcensipfe quid fentidst Nam dicis uideri tibi non eÃe inanes motus animorum rehgoforumdti^Ãdelium pro fuis iacurantium.Adiun gsetidmudcdrenonpaÃe,q,uniuerfdpro deÃinihs ecs cleÃdÃipplicare confueuit, ut hinc öquot; illud contÃi poÃit homiiuprodeÃepoÃmortem,ÃÃde fuorum humando, eins corpori talts prouideatur locits, in quo appdredt opi tuldtio etiam ifto modo qudÃa fanóhrum . Sed cum b« iaÃnt,quomodohuiccpimoni cotrariumnon Ãtquod gt;-Corin.f dit Apo]loliis:Oinnes enimaÃabimusanretribundl Chri Ãi^ut reÃrat unufquifq^ fecundum ea qu£ per corpus ffÃit,Ãue bonum,Ãue ttialum^non te fatts uidere Ãgmfis cds.llecquippe ApoÃolica fententia ante mortem admos net Ãeri,quod poÃit prodeÃe poà mortem pio tune qua» do iam recipiendum eii,quod quifq^ geÃeritante morte. Verum l)£c ia foluitur qult;efliOi quomdm quodain uit£ ^ncredequiriair,dum in hoc corpore uiuitur,utaliquid ddiuuent ijb, deÃtndiostAc per hoc fecundum tdqult;eper corpus gcjferuiK eis^qua poâ corpus religofe pro Ulis ÃihiÃterint ddiuuantur. Sunt enim quos omnino mhil adiuudntiÃdjÃueprocis Ãanc,quorum am mala funt merita,utneq}tilibusdigni Ãnc ddiuudri,Ãue pro eis^ quorum am bona funt,iit alibus non indigeant adiuineit tis.Genereiÿturuitiequodfffitquifq- per corpus effi* citurdttproÃntuelnonproÃnt.quiecunqi proillo pieà une cum reliquerit corpus i Nlt;«« meritum per quod iÃa proÃiu,à nuüu comparatS eà in hoc uia ,Ãufbra qu£s ritur poH hancuitam.ltaÃt ut neq; inaniter eccleÃd, uel fuorum curd pro deÃ(nths,qu0dpotuerit religonis ims penddde^i^r tarnenÃratunufquifqi fecundum edqu£ Ãt per corpus,Ãue bonum,Ãue malum,reddente domino untcuiq^ fecundumOperaeius. Vtenimhocquod impen ditur poÃit ei prodeÃe poü corpus,in « uitaeHdcquiÃs tumquamgÃitincorpore.'Dixi etiam tak aliquid ad lMtrentium,quod itdfe habet : Tempus autem inquatn» quod inter hominis mortem CT ultimam refurreäionem poÃtum eR,animas abditts reccptaculis continet, Ãcut undqu£q; dignaeH uel requie,uel arumna, pro eoqd^ fortitd eh Hj crfrne dum uiueret. Neq; negindum eà des Ãin^hrum animas pietate fuorum uiuenbum releuari,ct{ pro Ulis facriÃeium mediamris oÃrrtur ,uel eleemofyna intccleÃaÃunt.Sedeish£cprofunt,quicumuiuerentut h£c Ãbi poÃea poffem prodeÃe nuruerüt. EÃenim quis dam uiuendi modus, nec tarn bonus ut non requirat iÃs, poÃmortem,nectdmmalus,uteinon proÃnt iÃa po^ mortem.Eü uero talis in bono ut h£c non requirat, eil CX rurfus talis 'm malo,ut nec hbs udleat,cu h£c uita trän fieritadiuudri. Quocircahicomnemeritum compara* tur,quo poü hanc uitdm poÃit releuari quiÃiiam uel grd turi.Nemo autan feÃeretquodhicneglexit cum obie* rit,apud deum promereri. No« igtur iÃa que pro de* /unfits commendandis Ãequentat eccleÃd,illi ApoÃclic£ funt aduerfa fententie qua diäum eil: Omnes enim aÃn bimus dntetribunal ChriÃ,ut reÃrat unufquifq^fecun dum ea qu£ per corpus geÃit,Ãuebonum, Ãuemalum: Quid etiam hoc meritum Ãbiquifq^jcum in corpore ui* ueretjiompdrauit-.uteipoÃent ijh prodeÃe: Non enim ommbusprofunt.Etquare non ornndaus profunc,nià propter diÃrrentiamuit£,quam quifqbffÃitin corpos reiCumer^ facriÃcia,Ãue dltaris, Ãue quarumcunq; eleemofynarum pro baptizdtis defrnlhs ommbus ofÃs runtur,pro uadde bonis gratiarum atones funt,pro no ualde malis propitiationes funt, pro ualde malis etiam à nulla funt adiumenta mortuorum,qualefcunq; uiuorimt confolationes funt. Qmbiis autem profunt, autadhoé profunt,ut Ãt plena remiÃio,aut certe ut tolerabilior Ãs dt ipfa damnatio. |
Vtrum ftatim in aduentu dotnini credett* â dum fiteflx futurum iudiciumjan fpa* cio interpöfirö témporis Q.uæftûllh TErtid tudqueÃo efl:Vtrum Ãatim in aduentu dd mini credendum Ãt Ãiturum eÃe iudicium, an Ãgt;d cio mterpoÃto temporisiincuiusdiebusaduentus,quostefl». niam legmus inquis,q, quifupererunt rapientur 'm nus bibus obuiam Chrijh m derdfCf Ãc fempercum donüno Ãsturi funt,noÃe deÃdero,utrum mox iudicium comité* tur dduentum,Zir hi qui rapientur 'm iuibes,dn foluan* tur'm mortem ,nià Ãrte ad uicem mortis ipfam immutd tionem debeanuis dccipere. H uic interrogationi tu£ qud qu£ris,utrum in aduentu domini mox credendum ÃtÃi turum eÃe iudicium, puto j fufficiat Ãdesfymboli gt;nbsp;qua conÃtemur ChriÃim à pdtrU dexterd eÃe uenturum,ad uiuos öâ mortuos iudicandos.Cum ergi ipfa Ãt ei cauÃd ueniendi,quidaliuddfhiruseH mox ut uenerit, niÃ,ps pter quod ueniet l T)e Ulis autem qui rapientur in nubi* bus,in quadam EpiÃold quam feripà ad Ãlium meum no minemcrcatorem,qu£incipit: Proculdubio notiÃimunt i(obis,cMn me confuluiffet de quibufdä queÃionibus Pe* b b IdganorMüt |
|
DE OCTO DVLCiTiî Q_VAÃSTÃONIBVS. «fgHK mortem e/Jè peccato retribuam, (jiutrnui diÃiutiuerim i« fubdita k^AÃiiutem mejudm deguibiisdixitÃpofloliis culoqueretur derefurre^ho^ â¢Â»K mortuoram: Et nos uiuentes ijui relilt;iui famus/tmul ci«n illis mpiemitr obuictm ChriÃo in aéra, ZT itu fem» per cum domino erimus,iif)vrunt(juidint alilt;]uid gult;e^ fîionis,fed propter feipfos,non propter i/ks : llt;ltim CT ft non fùnt etiam ipà morituri,quid ifios ddiuuet ommno non uideo^um txlid de his did poÃint, qunlidde illis di^* Ihtfunt duobttf,Enoch fdlicet nbsp;nbsp;Helid. Sed reuerd qud^^ tu ad uerbd beati Apofbli pertmet,uidettir affèrere quof^ dam m Ãnefeculi adueniente domino, cum futurd efl re= furrelho mortuoruMt, non mortuosfed uiuos repertos, in illiirt immortdlitdtem qu£ fanflis etidin ceteris datur, repente mMindos,e::x ftmul cum iüis rapiendos,fient di^ cit,in nubibus. Nec dliquid aliud mihi uifum eH, quotiês dehisuerbts uoluico^are.Seduellem hiepotiusaudire dodiores,ne illis etidin qui putdnt dliquos morte no prx cedente uiuificdms,ad uiam tranfiairos p -petuam dicere Corin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ApofhluiiStulte £u quod fenûnds,non uiuifi^ J. onn.)f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;moridtur.ilt;lamcr itludquod in plerifip |
codicibus leigtur,omîtes refur^mus,unde fieri poterie ni fi omnes moridmur?E.efurre{ho quippe ftifi mors pr£ cefferit,nulld eil.Et quod nonnullicodices hdbeitt, om-: nesdornuenMS,mulrofitciliiti GTdpertius idco^t mteb liÿ-.Etfi quid aliud tale in fanÃisiibris inuemtur ,dd id uidetur impellere, ut naUos hoininuin exiflimetnus im^ t,Thtini.4 mortalitatem,mfi mors prtecejjerit ddepturos . Proinde ubi dixit Apofiolus : Et nos uiuentes qui rcliquifumus, inddumtudomtninonprxueniemas eos qui ante dor^ mierunclpfe enim dominus in iujfu O' in uoce drehdn^ ffli O' in tuba dei defeendet de coelo,0' mortui in Chri jb) refur nt primi: Deinde nos uiuentes quireliquifu-s muStfimulcum iUis rapiemur in nubibus obuiam Chri^â fk m aera. O' ita femper cum dormno erimus .Vellem de his uerbis ut dixi audire doÃiores: Etfi mihipotuerint h£c ita exponi,ut in eis pofiit intclli^ , oinnes homines qui uiuunc,uel poR nos uióhirifunt ejfe moriturOs ,cora rigere quod hme aliquando aliter fenfi. N eq^ enim debe^ tnus ejje indocibiles doÃores,0' certe mtUus homo comi ri^tur prauits,qu4m fran'gtur durits, ciM his qux de* fcripfimus Ita noftra uel aliorum exercedtur,uel erudia* tur infirmitas,ut tarnen'm eis nulla uelut canonica con* fiitiutur auéîoritas. Si autem in his uerbis Apofbli nul* lus alius fenfiis peterit reperiri, O' hoc eu mtellig uolu* ^eclaruerit,quoduidenturipfa uerbaclamareÃdeA q, *. Corin, f futuri fine 'm fine feculi,O' fecimdo aduentu domini, qui non expolientur corpore,fed fuper'mduantur immorta* litate,ut abforbeatur mortale à uita, buiefententije pro* cuhlubio cotiueniet,quod in re^la fidei cunfitemur,uen turum dominum,iudicaturum uiuos O' mortuos,utnon hie intelligiimus uiuos iujbs , mortuos autem iniu/bs, qitamuis iudicandi fint,O'iufti O' miufh ,fed uiuos quos iioudum exijife,mortuos autem quos iam exijffe de cor* poribus aduentus eius inueniet. Qjtxfiita fJJcronfHrè^ rit,illa uerba eiecutieda crunt,quotnodo fic aecipiamus: Tu quod femmas non uiuifieatur,ntfi prius moriaturiEt ,,cono,,ç illud. Omnes refurgemus,fiue omnes dormiemus,ut non aduerfentur huic fententi!e,qua quidam creduntur etiam cum fuis corporibus mxternum non guflata morte ui* ûiiri.Scd utrumlibet hor um ueracior O' per/ficacior 'm tiBeélus mueniatur,quid ad eauffampertinebit ifbrnm, fiue omnes débita morteple{bntur,fiittaliqutbusab hoc exceptés eondittone parcatur,cum tarnen eonfkt notifo* Ium mortemanimxjUerumetiam corporis fecutUramno fitijje,fipeccatum non prxceÃiffet,O' gratix mirabilio* re uirtute iufbs 'amotte ad xternam beatitudinrin reut* uifcere,quamm mortis experientiam non uenire, Hxc propter tBos de qttibus mihi fcripfiÃi fatis difht fint, q* uis eosiam non exifltmen dicere, etiain fi non peccafjet Adam,fillffeuel corpore moriturum.Cxteriim quod at* tinetadquxfiionem refurreäionis propter illos qui cre* dumtur non effe morituri,fed ex hoc mortalitate ad im* mortalitatem fine morte media traiifituri ,inquifitio di* ligentieradhibendaeil: Etfiquidh'mc bfolutumacde* finitum d'lfiutotionerationabiliatq; perfiilAtUelaudilli, uel leg/h,uel etiam ipfe adhuc audire ,aut k^re, aut ex* cogtare potueris ,pem nuhi nuttere nongraueris: Eg» enim,quod confitendum efl charitati tux, plus amo difei re quam docere-.Nam hoc admonemur etiam dicente A* pu/blo lacabo: Sit autem omnis homoueloxadaudièdu, taco.f tardus autem ad loquendum. 'Vter^ difcanuts inuitare nos debet fuauitas ueritatis,ut autem doceaiTius, cogere neceÃitas charitacis,ubi potius orandum efl, ut tranfeat ifla, neceÃitaxqua hominem docet aliquidbomo ,et fimus omnes docibiles dei,quamuis O'hoc fimus cum ad ueram pietatem pertinent difeimus, etiam qtiando illa docere uidetur homo, quia neq^ qui plantat efi aliquid, ». Corin, t neq^ qui rigit,fed qui incrementum datdeus. Cum itaq; fi deus incrementum non daret,non effent Apofb'liplä* tatores O' rigitores,quanto mags fg) ueltuuel quilibet huius temporis homines,quando noÃs uidemur effe do* ibresl Qiiarc dixen't Darn'd: Potens in terra en'c . . fernen eius,gencratio luftorum benedicfi tut,cum kiamusfunorn fdios fu« ifle amp;nbsp;eflê malcdicflos, SC iufto« rum amp;nbsp;fuifle SC effe bene» didos, quæft.IIIL 'Varta tua quxflio efl: Quaredixerit Dauid: V J Potens in terra erit fernen eius,ffneratio re* fbrum henedicetur: Cum feiamus iufhru filios O' fùiffe O' effe maledifbs, O' 'miufbrum O' fit* iffe O' rffe benedifhslHuic quxftioni de Pftdmi ipfius ex pofitione relfondeo,quem cum in populo trafbirem ,di* xi i Eeatuseuim uir qui timet domtnum gt;nbsp;»« tnandatit eiiu |
LIBER. VNVS.
CLVi
|
fiuf uokt nintif. ViJerit deui cjui folus G!quot; ueraciter öquot;-miftricordiar iudicdt qiuntum iÃe proficidt in mdnddtit Job.f tiui,lt;]uonidm temptdtio eR uia humanA fuper terrdtn, peut fdiiilut tob dicit.Et iterum priptum eH: Quonidtn Sâpicn.ÿ corpus^uodcorrumpiturdggrdiidtdnimdm^Gr depri» mit terrend tnhdbiatio piifum nuilacoÿtdntem Qui du tem iudicdt nos,dominus e/l;Nfc dnte tempus iudicdre de (.Corint. 4 be,nus,doneeuenidtdoininus,Gf iüuminet dbfcoiidiate* nebrdrum,G^ manipjhbit co^tdtiones cett-dis, ZX tune tdui erit unieuifj;d deo.Viderit er^ ide qitdntumquifq; profieidt m mdiiddtis etus,turnen uolet nimts, qui pdcé tl» kus co£diÃedtionisdddmduerit,necidm dejlerdre debet, quontd in mdnddtis eius uolet nimis,^ pdx in terrd ho-Lucc.» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bon£ uoluntdtis.Vnde, Polens in terrd erit ferne etus.Et fernen fleure gt;ne/?is operd ejfe miferieordie ,Apo Jhlus teflis esl quidtcicBonum dutempcientes non dep» G3ii.d eidmas: Temporeenim proprto meceinus non d-pcieii» tes.Et iterumiHoc dutem inquit,quipdrce fenundt, pdr tCottn.y ce ZX metet. Quid dutem pdtres poteiitius, qudm ut re» gnumcalorum nonfolum Zdch£us emdtdtimdio reru L«c* 19 fudrum,fcd ZT uidud duobus minutis ZT antundem ibi uterq; pofidedtiOttid poteiitius,quÃm ut idem regnum GT thefduris diuitis,ZT cdlice dqu£piÿd£ pduperis tid» ledt.SuntdUtem quiifldpciunt du terreuA conquirunt-, dut hic mercedem /perdntes d domino,dut hominibus pU cere cupientes.Sed^ncrdtioreéhrumbenedieeturdd eA operd eorum quorum bonus deus lfrd âl,qui reih fuiit corde.Keefhimdutem corell,tion repÃtre pdtriemendi» ti,Z:T credere polUcenti, non eorum quibus commouètur Pfaim zr pcdes,ZSâeffunduntur greffus dti^ldbuntur,pcut in dlio Pfdlmo cdnitur : Dkmî :çei4w in peccdtoribus,pdcem pec cdrorumuidentes,ZJ'puant perireoperd fia ,quidnon eis mcrces redditur periturd.At ijk uirqui timet aominu, CT iu templum fdnéium dei conuirpoe rebli cordis dpa tur,nec gloridm hominum querit, nec terrends diuittds concupipit,Z:T amen glorid Z^ diuitùeindomo eius. Do mus enim eius cor eius eP, ubi deo hdbiante opulentuis lidbitdt,cum pgt;euit£ £tern£,qudm homimbus bdbitdnti» bus in narmordtis Idquedtifq^ tebhs , cum timoré mortis £tern£. Huius enim iupicid nanet infeculumfeculi. Jpfd eius glorid,ipf£ diuitie.lUius dUtë purpurd zy byf» fus Z:Tepultlplendid£,zy'cum prefo fuiK,trdnfeunt, GT c««t ddpnem uenerint, dqu£ ^ttdm ex digto ftiUdit tem depderdns,drdens lin^d cldmabit.H£cfunt qu£ m dibh Vfdlmo expofuiffi me meminitGrdd qu£(tionts tu£ qiarm loco propopt£ folutionem fdtis eÃe nunc exi» flimo. Qiiare dtxerit dominus præfcius futuro«» rum.ElegiDauidfecûdum cor me» um,cum ilktalia tanta kommifen'f. Qiiæftio.V. |
IAm nunc iUud quod reddendum difulerdm ,pduli» fferintende. Qttteris^ enim qudre dixerit dommus mmirurn pr£fciuspiturorum:Eîe^Dduid fecunducor . meu/m,cumtdUdtdntdqiipfchomocommiferit:QHodq» dempdeipfo Dduid,quireprobdto SduleGT extinbîopi it rex ifrdëfdibhtm mteüigimus, na^s quid deus prj£a fcius piturorum eft,pr£uidit in eo tdnam pieatem tdm» q; uerdcem pcenitentidm,ut effet in eorum numero de q* bus ipfe dicitiBedti quorum remiffe funtiniquitdteSfZSquot; pfjdm.j, quorum tebkt funt pecedtd: Bcaïuî uir cui non mpùtduit dominuspeccdtum.Cumer^ prdfciret eum deus pec» 'cdturum,GT peccdtd fud pid humilitate zy pneerd pceni tentiddeleturum,cur nondiceret: ïnuem Dduid fecum» dumeormeum,cuinon erdtimputdturuspeccdtumtint multd bond pcienti,zycumtdtdpiêtdtéuiuenti,G!' ipfd pietdte pro pecedtis fuisfdcripcium contritiffiritus cffc rentiiPropter h£c omnid ueriÃime diüumebl: ïnueni Dduidfecundumcormeum,quidlicet fecundum cor dei non effet q, iüe peccduit,tdmen fecundum cordeipùt pro pecedtis fuis congrud pcenitetitid fdtisfceciti Hoefo lum erg) in tllo fecundum cor dei non pit,quod iüi deus non imputduit.Uoc itdq; ablato id eft non imputdto,quid reiiMnptnip tende ueriÃime diceretur : ïnueni Dduidfe» ctistdum cor meum i Si dutem hoc prophetice difium de '' Chrifto ueliinus dccipere,nuilus nodus qu£ftionis occur» ret,nip forte ut qu£)-diur à nobis,quomodo Chriftum re âe ijh) nomine uocdre potuerit. Sed relfondemus pro» pter feinen Dduid, ex quo cdrnem Chriflus affumppt, nec pne extmplo rationem huius in Chrifto nomims red dimus. ïnueninuts quippe dpertiÃime ïëfum Chrtftum dpud Prophetdm Ezechiele Dduid effe dppebdtum, ubi . leÿtur ex perfond, deipdtris : Et fufcitdbo fuper peco».. Td mcd pdftorem unum qui pdftdt ed,feruum meum uid,Gr ipfe pdfceted,zÿ ipfeerit hismpaftoremiEiip autem dominus ero eis in deum, zy ferutis meus Dduid princeps in medio eorum.e^ dominus locutus fum. Ãt -dliô loco-.Et rex inquit umts erit omnibus imperdns, zy nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â ndnerunt ultrddu£ grntes, nec diuidentur umplius in duo regnA,neq; poüuentur ultrd in idolis fuis ,zydbomi ndtiontbus fuis,zy tncunths iniquitdtibus fuis, zyfdl» uos eos fà cidm de uniuerps fedibus fuis in quibus peccd» uerunt,zy munddbo eosiEt eruiu mihi populus, zy erà eis deus,zy feruus meus Dduid rex fuper eos zy pdftor tenus erit omnium eorum. ofe£ quoq; Prophetd,cu pr^ nuncidret tempus lud£orum, qudle nunc hdbent in Chri ftitm eos pûjkd credituros,ettsidem Chrtftum Dduid no» inineProphetduitdicens:Quômdmdiebus multis fede^ Okee j bunt plij ifrdël pne rege,pne principe,pne fdcriftcio,pne dltdri,pnefdcerdotio,pnè mdniftftntionftus: Sic nunc ef fe iud£os dmbi^t nemo,Sedquod dit Apoftolus Pdulus gentibus loquensiSicut enim uos dliqudndo non crèdidi» ftis deo,nunc dutem mifericordidm confecuti eftis pro* pter incredulitdtem morum,itd zy ifti nunc non credi» derunt in ueftrdm mifericordidm,ut zy ipp mifericordi dmconfèqudntiir.'H.ocprophetdiftetdncodntepr£dicês, Oft» î fecutut ddiunxif.Et pofka reuertèturftli/ ifrdèl, zy in* bbd iMi'itrtt |
DE OCTO DVLCITII â^VAEïTlON IB VS.
|
firent Jowwm cllt;um jkum.C^ Dauid n^mfvum ,tt jiiipefcèt in dcm no.CT in bomt ifgt;fâus in ncutÃimis die» tuf.EcceCJ^hicperHduidncnm fropken^tinefl Chri* fhiSj^uomam ^lundo ifh. prcphekbanartiBt Dduid rrx ifrdcliam olim ante dornuereittdcmtuis atrtem iefm ex eins feminefùerat in carne uenturui ,propter ^uodfro» phetico loqucndimodo appcllabaturDauid. Videtvr au» temApofklui hocteÃmoniMnita pcfuiffe inalbhuf A» poÃolorum,ut nonnià de dlo rep Dauid qui Sauh /uc* ceÃit poÃitintelli^-.Nam inter aeteratExinde inquitpo ffulaueruiu repnttCr déditiUitdeus Saulfilium Cif^i» rum de tribu Eeniamin annisquadragntatEt antoto iHo fufcitauit iDis Dauid repm^ui CT te/iitnomum perhibèt dixittJueni Dauid filium iefJe^uirMn feitvncum cor me» um quiÃciet omnes ucluntatesmeasSed quando fecutM adiungt dicif.Eiuitu deus ex fcmine feiundum pro» tmÃionim adduxit tfrael faluatorem lefum,alt:us Ãgni* ficauit in dormno iéfu potius efje inteütpndum illud te» (tmonum,quiuert freitomnes ucluntates deipatris,q in illo reg Dauid,qui licet frcune'wn frpericrem dtÃu» tatioiiem renuÃis peccatis propter ip'am queq^ piä poe» nitentiam, neu in.merito dictpoÃit it:uèus Ãeundtm cor dei,tarnen omnes uoluntatrs dei que modofaciti Qui cü excellenttÃime laudar'tur,quando eius tempora fr(bi) enarrenturjUPtatuseiitimn q, non deÃrux t excelfa, ubifacriÃeiabat populus deicontra prlt;eceptum det, qui tantummodo in tabernaculoteÃimonij Ãbt freriÃcariiuf feraf.Quamuisetiam in eifdmt excelfiseidê fraiÃcare» ttir deox^iutepc^hnodtim excelfa ex ipÃus Dauid ferne» ne propaptus mx Ezechias,cum teflinwnio magn£ fueelaudis euertit.Sicut potui reff ondttnquiÃtionibw tu is.Si quid de iÃis rebus inueniÃi melius ,fiue inuenirepo tueris,gratiÃimum habebimus,fi nosfoeceris neffe. Eggt; «â jwi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CAfuprademe ccmmenuâraui,mags amo di» feere quam docere. Vrrum iuxra hyftoriam libri rcgiim Phy« tonifiaipfnm Samiidcm Prephetam dc inferno eiiocaiierit» Qiixfi.VI |
I Rega OâExfrf tua propofmo eÃ:Vtrum iuxta hyÃoriam ü» f^brtregnorum,phytoniffd ipfum Prophetam Sa» rniietem dc inferno euocaueritlttw a me beatit menurriee Stmpliaanus MediolanenÃs epifcopus aliquando qutfû uit. Quid er^ ei reffonderim.fubditum lep:Uem quie^f * iris inquam,utriim ffiritus immundus qui erat in phyto» ni/fa,potuerit apre,ut Samuel à Saule iiideretur, CT fo* ^Btrctwr ci«M eofSfd w«/ro maioris miraculi fft , 5, ipfe ⢠fathanas pritreeps omnium immundorum ffirituum po tuit loqui cum deo,Gr petere temptandum lob iuÃiÃmu Luce, 1X uirum,quietiam ApoÃolos temptados petift. AutÃhoc ideo non habet difÃcilem quieÃionem,quia per qui ttolsie rit creaturam,cut ucluerit creaturee ubic^ prüfens ueri» tos loquitur,nec propterea magni meriti cà cui loquitur dtus.intereü enm quid ipfeloquatw, quia CT impera» tor cum multis innccentibus non IcquitUr, quitus prouiu denbÃime confulit ad falutem, CA cum nU'ltis nocenttlus loquitur,quos iubet intetÃci. Si erg) hinc propterea nul » laquefroe{i,nullaÃtquafro,qucnwdo ettam nrmun» dus Ãiritu5,cum amma fatrSh uiri loqui potuerit. Omni» bus enim fanSüsdeus creator cr fanéifreator long upqj maior efl. Quod à hoc mouet, q, licuerit maligno ffiri» tui excitare animum iuÃi, cr tlt;tn| de abditis nwrtuorü receptaculiseuocare,nennemagsitiirandum eR,q,fa» thattas ipfum domtnumaffuerpÃt, amp;nbsp;conÃituitfup pin Matth.4 IMW templif Quolibet enim modo id facer it,illeetiä mo dus quo Sanuteil fr âum eü ut excitaretur ÃmHiter la» tet.hlià freie quis dixeritfrediorem diabolo frtffe licen» tiam ad dominum uiuum unde uoluit afÃlt;medum,cr ubi ucluit ronÃituendum,quam ad Samuelis defrnShÃiritü à fris fedibus excitädum.Quod fi lüud in Eiungl o «oï ideo no perturbât,quia dom-nus uoluit atq; pet miÃt nut ta dimtiuttione futc poteÃatis cr diiiinitatis idÃeri, ficut ab ipÃsludais quamq peruerÃs atq; immundis, fr» Muth^.t^ ffa diabolifrcientibuSyCrtenerifeGAuinciri »G^illudi^'^^ amp;nbsp;crucifig,atq, interfici paffus e{l,non e/l abfurdu cre» dere ex aliqua dilf enfitione diuina Itolutatis permiffum friffe,ut non inuitus,necdorn'nante aut fiibiugnte ma» potent ia,fed uclens atq; obttinperanscccultgdiÃe» fationi dekqute Phyton ffam iüam CA Saulan latebat,cof fentiret ffiritus prophete fanüi fe 1 yîrndi aÃefhbus re» gs,diuina ftWM fentëtia percuffurus. Cur enim anima bo ni hominis à malis uiuis euocata à uenerit, amittere ui» deatur dignitatem fuam,cum GT uiui phetumq; boniuo» cati ad malos uenianr,GAagnt clt lis quod officium po» Ãilat tequitatis, feruato atq; in ceneuffo décoteuirtutis fuse,CT iüorum uitijs pro reritm prlt;efentium,uel ufu ,uel neeeÃitate tradbntisiQuanq in hoef/h poteà effeediut frcilior exitus,GA expediticr tnteüe£hs,ut non uerè Ãi ritUm Samuelis ixeitatum a requie fua credamus,fed alt quid phantafma,amp; linagnariam iliuÃcntm diabolima» chinationibus fr(hm:Quam propterea fcriptura nomi» ne Samuelis appellat, quia foient imagnes earum rerun nominibus appeüare quat um imag nes friu ,Ãcut omnia qutc ptngtntur atq; Ãnguntur ex aliqua materia métal» h,aut ligni,utl cuiufq; rei apta ad opera huiufmodi ,qut etiam uidètur in fomnijs,Gr omnes firè imagnes earum rerUniquarum ime.gnes funt appeBari frient nomini» bus. Quis tnitneSi qui hominem piâum dubitetuocaro hominem,quandoquidem GT Ãngulorum quorwnq; pi» (luram cum aÃieimus,propria quaq; nomina incuÃtin ter adhibemus ,uelut cum intuentes tabubm autparietê dicimus,ille Cicero eR,Cf Salu/lius,tBe Achilles dOt He {hr,hocflumen Sinwts,illa Roma,cum altud nihilÃnt q piibit imagnes'iVnde Cherubincum Ãnt calefiesuirtu» tes,friln tarnen ex metaUo quod imperauit deut fuper ar cam tefiamenti tnagiue rei fignificaiida gratia non altud qu am Chtrubin tHa quoq; figmenta uocitantur.Item qf» quisuidit fomnium,rtondicit^iditmagnem Auplt;fiini, Mt |
LIBER VNVS.
CLVIl
|
Mt Sitn{)licidni,feduidiAugu/{inuittdut SimplicidnutUt eu agt; têporelt;]uo tdle aliquid uidit ,nos ignornremus.và ^idto mdnifijhtm efl,non ipfos homines,ffd imagnes eo rum uideri. Et Phdrdo/^icdx fe dixit uidiffe in fomnis et boues,nSjpiedrum dut boum imdgnes. Si igtur liquida confldt nomimbus edrum rerun qiurum magnes funt, edfdem imdgnes dppeUdri,non nurum eR q, feripturd di j.lî cg. 1 g rtf SiJffwf km uifum,ettdm fi forte ima g) SdwmeZw dppdr f. Corin-o nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nuchindmento eins,qui transfigurât fe uelut angelu lucis,Gr nùnislros fuos uelut mimft-ros iufiiciæ. lam ue^ ro fi illud mouet,quom{ido et a maligno ffiiritu Sauli ue Mitthx. g rd pr£dich finc,poeefi C}' illud nurum uideri, quomodo demones dgnouerint Chriflim, quem ludei non dgnofee bant.Cumenimuult deus etidmper mfimos infèrnofij-ffiiritus dliquem uera cognofeere, temporalid dumtaxdt atq; ddifhin mortdlitAtempertinentia, facile e{l nbsp;nbsp;nbsp;non mcongruum,ut ommpotens Gâ iufius dd earum poenam qutbus t/h. pr£dicantur,ut malum quod eis impendet,dn teq ueniat,prlt;cnofcendo patiantur occulta apparatu my^ fkriorum fuorum,etiain ffiiricibus talibus aliquid diuinA noms impert!at,utquod audiunt abangelis, prenuncièt homimbus.Tantum autem audiunt,quAntum omnium do minus dtq^ moder ator,ueliubet,uel fimt:Vnde etiam ffii^ ritus Phytomeus in aihbus Apoftolorum atteftatur Pau^ lo Apofhlo,^' Eiian^lifh. effe conantur. Kifeent tarnen ifii fillacids,cr uerum quad noffe potuerint,non docendi f. R«g3.»$ inags quÃm decipiendifineprenunciam.EtÃrtehoc ë, q, cum ilia imaggt; Samuelis Saulem prediceret morituru, dixitetiam fecum fitturum,quodutiq;fà lfum eü.IAagno Euanglio legnuis,cum dominus int'r fuperbum ilium diiiitem)cum ùon apud infiros mrmenta pateretur,^ il^^ lumqtiiddeiusianudinulcerofusiacebat,iam in requie â nbsp;nbsp;nbsp;s'' g nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;interitólum effeteflatur. Aut ).R«g5. a à prapterea Stmucl Sauli dixit: ë/iecum er is ,ut non ad ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;e qiialitAtein fceliciatis, fed ad parem conditionemmor^ tis refer dtur,eo c^ uterq^ homo fiierit,Ciâ uterq- moripos tuerit,iamq; mor tuns,mortem uiuo prenunciabat. Prr« Jfiicit quantum opinorprudentid tua, fecumdum utruq-intelleóluin habere exitum iUarn lebhonem ,que non fit contra fidem,nifiÃrte profiindiore CT perplexiore iste quifitione,qu£ uel uirium mearum, uel temporis excedit dngaÃas'Anuenidtur ad liquidum, uel peffe uel no pofà dnirnam huvianMn cum ex hac uita migrauerit,magcis carmimbiis euocatam^uiuorum apparereconffieibbus, ettam corporis liniamaiia gpfhintem,ut non folum uide^ riualei^ffedGy'agnofci. Et fi pote^,utrum etiamiufli anima,non quidem cogitur magcis facris ,fed dignetur ofkndt occultioribus myfkrijs fumme legs obtempéras, ut fi fieri non poffc claruerit, non uterq; fenfiis in huiiis fcriptur£ tradhtione atq; expofitione admittatur ,fed il lo exclufo imagnaria finulitudo Samuelis diabolico ritu Ãidlu intelligitur.Sed quoniam fiue iäud fieri pofiit, fiue non pofiit,tmnenfi!lacia fdthan£ atq; imdgnum fimulan darum cdllidd operatio decipièdis humants fènjibus mul tiÃrmis'inuiglat.H£cdiximus pedetentim quidem,ne tnquifitiombus diliffntioribuspr£fcribdmus,fed tarnen potius exiÃmemiis ale aliquidÃdhtm d maligno ffiri* tu Phytomffe illius minifkrio,quddiu nobis dliquid am-â plius cxcogare dtq; explicdre non datur. H£cfHtu qu£ titnc de phytoniffa Samuele fcripfi. |
Qiialiterfatisfacicndum fit eisqiiidicunt Saramftuprum Abimelcch aut Pha raonisnonefFijgiflc,cum idfcri pturæfancfîaeteftimoniopro« bareconanriir. quyfl.V!!. SEptima tiid propofitio eft: cmiliter fatisÃciendunt fit eis,quidicuiu Saramfiupriim non elfi(gffe,cü dicant Abimclech ab eins conuentione fomnio effe reiiocd tum,cyimmiffuinmeius copnlam Pharaonem nenui^ deo,cumddhoc credendum feriptnra noscegtt. Accepit G nt.)x enimedm quidemuxorem,continuoq;diatusefi Abrd-^ hdm multis Aegyptiorum munenbns propter illam,fed nonferiptum e^',q, cum ea Pharao dornuerit, eiq; per^ mixtus fit, quoniam deus eum multis magnifq; cladtbits dffti^ndo id Ãcere non permifit. Non enim pldcitc reg bus ad coniugü fixmin£ mox etiam carne copulaban^ turiEt ficut legmus in Ubroquipr£noatur Befkr ,per Heder.x aliquot mrnfcs,immo per mtum annum, tm^entis, pilt; gmentis CT aromatibus dccurabantur earum corpora, priufqttam corpori rego mtfeerentur. Noc ergiÃMio fodbt funt iüd qu£ feripta funt, donee Pharao contritus er extcrritus,marim reÃtuiffet uxorem. A bimclech autè nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠quoniam fomnio eR ab eins cömixtioneprohibitus,id(o^ Saram nouiffe fhtprum confendunt,er putant utiq; re gern ut fomniaret,non nip pefieius concubitum dormire potui/fe.Quafi uerout omittam tempus quoaccurabanf turutfupradixiaduoluptatemregam corpora feemi* nArum,nonpotuitdeuspriufquam conuenirem eumer^^ ff re in fomno,er adnwnere per fomnium. Dicam qttod Ãihtm eR in Mauritania SiciÃnfiiNeq; enim deus fan^ âorum,non ipfeeà etiam deusiViduam in propofito co tinèti£ conp.tutam,Celcichius quidam caihecuminus iu uenisrapuit,ut haberet uxorem. Antequam concumbe^ ret preffus fomno,cr territus fcmn!o,SiciÃnfi epifcopo eandem uehementiÃime requirenti ,reuocauit irtaëbm. Viuunt adhuc de quibus loquor.lüebapttzattts,er ipfo in fe pëk miraculo conuerfus dd dominum,ad epifeepa* tum mirabili probitate peruenit, illa in fanëh uiduitate perfiÃt.Ojtidautein dixerim contra Paufliim Maniihe um,cum cdlumniaretur patri Abrah£ feiliect q, uxorem fudm duobus regbus ad concubitt(uendicaffet,mdignäsââ q;fubieci:Qu.oddutem tufium crfidelem uirummatri* nwnij fui inÃmofiÃimum nundinatorem appellant, atta. bb à riii£ |
|
DE OCTO DVLCITII ricùe lie utntriscdufjit ditobuf regbut,AbimflKh ic Phd 'CJtne.j* raoni diuerfjs tem(gt;oribi(t Sdram cottiugem ftum fororè mentitum, quia erat pulrherrima in coneuhitum ajjêrit uendicafjâe,nonorcueridicodturpi(udinc fepardt hone» jh«m,fedore maledico totum uertit in crimen.Hocenitn Abrahtefrâiim lenocimo ftmile ttidetur,fed non Mlenlt» but ex iUtus ieiern£ le^s lumitu, ipeccatis reäxÃäni di fcernere,quibuf Ãquot; con/hntid,pertiruoia uideri poteil,ét uirtus ftdud£,uitium puatur duddci£,amp;' qu^cunq; (imi liter obijciirntur , quafl non re8o d^ntibue à non reik cementibut.Neq;'enim Abiâdhamflaÿtio confenfit uxo» rit,eiuf(pult;ndid:t ddulteriidntfedficutiüdÃmulam fui nonlibidinimAriti permiftt, fed offeio ^nerdndi ultra obtulit,»equAqMm turbamordine naturdli,ubi eiui pote fins erdtiubens potiue obedienti,qium cedent concupifeé ^,(ic Cripfeconiugemcaflim,zrcdfto corde fibi cahjt* rentrm,de cuiut animo ubipudiciti£ uirtus habitat trtuüo modo dubiabdt,ticuit uxorem,dixit fororem,ne fe occi» fo db alieni^nis dtq^ impi/s captiua poÃideretur, certut de deo fuo nihil earn turpe ac fld^ttofum perpeâ fine» ref.tieceitm fides dutes^-lillit: i^amq; Pharao terri» tus ntonflris,multtfqi propter earn rnalis a))iilt;fhis,ubi ei» us r/fe uxorem diuinitus didicitiide/am cum honore re» fhtuif.Abimelech autem foinnio commonituf eS'edoiîus gt;nbsp;fimiliterfaecit. De quo fpin'tu dicattinSpin'tus dlt;i cfFerc» barurfuper aquas* Qiiæftio.VllI. NOuifime exponendum po/cif de(}gt;iritudeiqtà fuperfèrebatur fuper aqui. Qatidamenm a^e» Herant inquis,Ãjiritumfdnihem ,alii mtindanumfiiiritu dicunt,dicentes,quia non potuit hy/wriographus cS créa turis enumerare creatorem,nrc huic locum aliquem depu fyre,qui ubiq^ fit totus cü pâtre uidelicet atq; filio .Quid f g) f/rorJMn feu fer im,ex primo libro eorum quos deGe» nefi duodecim,ficut potui nonfecundum aüeipriat^fèdfe cundum rerum gttfiarum fidem feripà ,Grmboc opu» fcultvm tranftuli.ineR inquam deo benignias fummUiCr fanihtGquot; iufta,lt;::y quidem non ex 'mdigentia ,fed ex be» neficeotid ueniens amor in opa fua. Proptrrea priufquam Gtat., nbsp;nbsp;nbsp;fcriberetto-,dixit deut: Fiat lux,prlt;eceÃit feriptura dices: Etffiritiu dei fuperfèrebatur fuper aquam : Quia fiue aqut nomine appeOare uoluit mnm corporalem materi» dm,uteo modo mÃnuaret umdefà iluG^ formata fi ne om nia,que in fûts generibiis iâ dinofeere poffumus, appel» ions aqui,quia ex humtda natura uidemus omnidin ter« raper/fiteiesuarias formoriatt^ concrefcere, fiitejfii» |
lt;X,VAESTION IB VS. ritalem uitam quandam dnte finrmamcônuerfionit qntà fluititem. Superfèrebatür utù^ ffiritus dei,quia fiMace» bat fciUcet bone uoluntati creatoris,quicquid iUud trot quod formandum perficienduih^ 'mehoauerattUtdûme te deo in uerbo fuo,fiatlux in bonauoluntate Jioc efl ta benepldcito eins pro modo fui pneris maneret,quod fit» âum eü'.Et ideo reâum efl plÅuerit deo,fcriptura di cente:Etjà £hi ed lux.Etuidit deus lucèm quia ^na efl: Vtquemadmodum in ipfo exordio inchoate creaturte que ex coeli e:}quot; terre nomine propter hoc quod de iBa p ficiendum erat cornmemorata e{l,trinitas infinuatur ere dmris: Ndm dicète feriptura: I« principio faecit deus coe turn nbsp;nbsp;terram,mteüiÿmus patrem in dei nomine,cr fl Hum inprincipq nomine^qui noHp3tris,fedperfeipfum createprimitus,ac potiÃimum ffiritaHs creature,tTcS fequêter etiam umuerfe creature principium eÃ.Dicê» te autem fcriptura:Spiritui dei fuperfèrebatur fup aquâi completam commemorationem trinitatis agnofeimut: itd Gquot; in conuerÃone atq-perfiilione creature ,Htreru f^ecies digerdntur,eadem trinitas inÃnuatur, uerbu dei fcilicet eyquot; uerbi g:neratior,cum dicitur : Dixit deus 0quot; fanâa bonitos m qua deo placet quicquid ei pro fue na» ture modulo perfiilum placet, cum dicitur ; Vidit deus quia bonum eil. Sed cur comemorata prius quamuis im» pefèila creatura,poÃea commemoraturffiiritus dei pri» us dicente lcriptura:Terra autem erat inuifibtlis CJquot; in» compofita,G' tenebre erant fuper idgt;yjfum,ac deinde in ftrente:EtIfiiritus dei fuperfèrebatur fuper aquaml An quoniam e^nus atq; indiguus amor ita dili^t, ut rebus quasdiligtfubijciatur, proptereacumcommeinorare» tur ffiritus dei,in quo fonda eius beniuolentia diledioc^ mttlliÿtur,fuperfrrri dichts ed,ne fleiendo opera fua p indigentieneeeÃitatempotius quam per abundantiam beneficentie deus amareputareturf Cuius rei memor A» pofblus difhtrus de charitate,fupereniinentè uiam demo . flraturumfeait.Etaliolocoâ.SupereminêtemmqHitfci* entiecharitotem Chrilli.Cum erg» Ãc oporteret mÃnua refliiritttm dei,utfuperfirri diceretur,commodiusfl» âum ediUtpriits inÃnuoretur «liquid incho«tum,cui fit perfèrri diceretur,non enim loco,fld omnia fuperante at preceUente potentia Diui Aurelij AugufHni Hipponenfis epifeopi liber it odo Dulcitij quefhombus explicit. Eiufdeia |
Ronia'Z
AD SJMPLICIANVM LIBER,I.
EIVSDEM AVRELIl Auguftint Hipponenfis epifcopi,tn libros de diuerlis quæftionibus ad Simpltcianum,argumentum ex fecüdo libro retraccationü.
IB RORVN Q^VOS EPIâ fcopies eliborduiiprimi duo funt dd Simplicidnuecclt/i£ MedioLinenfis inttftitê quibeddffimo fucceffit Am* broftodediuer/isquje/}iottdgt;tu,quii*
r» duds ex epifkld PduH ApojioU dd Rorminos m pri*
Ronia.%
mum librum conmli.tiiirum priortfl de eo quod fcripie turn efl ; Quid er^dicemus ? Lzx pccc4t«m efli Abt fit,ufqj dd idud ubmit : Quisme Uberabitde corpore mortishuius f Grdtiädeeper lëfum Chrifluin donünS noflrum-lnqudiüd Apo/kli uerbu: Lex fliiritdlis eH, eg» itKtrm cdrnAiis fum Gquot;c,quibus edro contrd flnntu conftigere ojkndiatr,eo modoexpoCui^tunqudin homo defer ihdtur,dd buc/ub lege,nondum fub ^rdUt confliu* tus,Lon^ entm po/kd à f flirialis hominis,et hoc pro* bdbilius elf: pofjè illd uerbdcognoui. Poflerior in hoc ' libro qucftio efl,db fo loco ubi dit: Non folwm autem t114 fed Uâ Rffcfccdf X uno cÃcubitu hdbens ifddc pdtrK no* ftri,ufqidd illud ubi dit: Nifi dominus ftbdoth reli* qui/fetnobis femen,ricut Sodomdfii{heifemis,(y (i*
CLVIU
cumeo.ciuirndeeo quoJ fcriptum e/i:ïntrMii 'rex DMidcrjcditAnttdoininum Qu^innde to quod dixit Helidf.O domine teflis huis uidute cum qude^ j.Kïï.) habiio upud ipfum m meilt foeciJU otadereÃlium tiiu.
DîVlAVRÃUlAVGVr ftini Hipponenlis epifeopi ad Sim# plicianû Mediolanenfis ecclefiæ epf lcöpüm,dé fôluuône qüarundam quæiiionum ex Epiirola Pauz Pauli ad Romnos,liber
primus indpic.
RATISIMAM PLANE luduiffimem interro^tionum tudriidigiidtioncm mih pdterSim* ' plicidnemrfîfli,quibus mfî relfond âdere c(fndrer,non folum eontumdx, uerum etidm ingrdtus exiflrrem.Et lüd quidem qu^e de
cut GomordfimilesfliJfemus,In cuius quatflionis fölu* tionc,labordtum efl quidem pro libero arbitrio uolun* tdtis humau£,fed uicit detgratta,nec mà ad iüttd potuit peruenire ut liquidi/fima uerinue dixijfe ifltrlkgXwr iCer,4 Apoftolus ; Qmm fniznfr difcernit ? Quid autemhabet quod non accæpifti i Si autem accepiflt, quid gloriaris qudÃnonacceperts f Quoduolens ettam martyr Cy» p. idnus oflenderOyhoc totum ipfo tttulo definiuit, dicens in nuüo gloridndum,quando noflrum nihil eÃ.in fecu* do librotraéhinturc^ter.fquie/liones pro noflrd quantuldcuumqiflculate foluuntur, qut funt omnes de fcripturdqu£ itegnoru appeüatur.Harumprimaefl de eo quod fcriptum efl : Et mÃluit flnritus domiini in Sduljcudlibt dicatur:Etflairitus dnimalus in Saul.Qua M rg«.ie c«m exponere dixiiQuamuis fltin cuiufq; poiejhte qd ® nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uelit,n5 efl tarnen tu cuiufq poteflaie quid pojfit.Quod
idea difhim efl,quidnö dicimus effe in poaftitte noflrd, nifl quod cum uolumus flt,ubi priits er maxime efl ip* fum uelle. Sineudoquippeinteruallotemporis,prlt;e» flo efl uoluntas ipfa cum uohimusjed hdne quoq^ ad be* ne uiuendum defuperaccipimus potcjhltem,cum pree* P'*ââ***ââ' â*olnas ddomino.secitddqueflioefl,quomodo
** diilumpt: Pcenitet me quodconflituerim re^em SdwI. TerttdiUtrü immundits flairitus q erat 'm phytoniffa po tieritdgereut Samuel ASauleuideretur,etloqueretur
Pdulo Apolhlo diffoluendd propofuijli,idm d tiobis erdt utcuiK^ dtiuffi litterifq- mdiiddtd. Sed nmen eddem ip* fduerbd ApoÃohcd tenorem^; fenteiitidrumyiión con* teniiu inqtiifètionedtq; eXplicdäcnc^rieteritd:, ne qtiii in td ânegligrniiilt;s,prieterilf m dttètiufq; rinidtiu fum. ^Jon enim tu td percoiitatidd cenferesfi eorum inteOe* Ais flcilis dtqf expeditus firet, nbsp;nbsp;ÃCdm ex eo loco ubi
fcriptum Ifl.Qnid eri^ dicemusI Lex pecedtain efl i Ão»n.gt; Abflt,ufq;ddeumîocuinubidit : i^tur kx uoïenti, mi* hi bonum efl,zr ceterd,credo ufq^ dd{amp;ud ; Mifer e^ homo,quis me liberdbit de corporc mortis huius ? Grd* tiddeiper lefum Chrifliim dominum noflrum,printdm nos uoluifli enoddte quie/hotiem.Qjio loco uidetur mihi Apoftoliis trdnfflffirdffe m fe hominem fub leff pofitic, cuius uerbis experjond loquitur.Ptquidpdulodntedi* R'obi».^ xerdt: Eudcudtifumusdle^ mortis in qud detinebd* mur,itd ut feruiamus in nouitdte/firitus cr zio« inue* tu/htelittrrlt;e,dtqi itd utper h£c uerbdqiidfl reprdhè*
KiderLfubiecitfldtim : Quider^di* cemus ? Lfxefl ? Ab/it.Sedpeccdtum iio co« gnoui,nifi per legrm.Ndm concupifeentidm nefeiebdm,: niÃlexdictret'.Hon concupifees. Kic riirfus mouet uc«, j** Si lex non efl peccdtu,fed mfeinimtrix peccati, nihilo* mimu hts Uerbis reprAenditur, qudre inteUigendum efl legem dd hoc datum effe, non ut peccdtum infe* rertKrneq;Utflirpdretur,fed tarnen ut demonflrare* ttir,quo animam humanam qiaÃde innoccntia fleuram ipfd peccati demonflrdtione ream fl.ccret.Vt quid peced* tUm Ãne grdtiid dei uinci non poffet, ipfd rtdtus Ãne ' foüicitudme dd percipiendam gratiam conüericretur.
bb 4^ ïtd^
AD SIMPLICIANVM LIBER.I.
|
non äif.Ptccdtum non fan i nifi per legem fed pee» catum non eognotii ni'fï per leÿ in,Jgt;leq^ rurfies dit : blS coneupiicentidm non hdbedm.nt/i lex dieeret:Non con» cupifcei,led dit:Coneupifci'nadm nefciebdm nift lex di» cerct:!^onconcupifcei Vndedppdret coneupifeenttdm per le^m non infiam,fed demonjlratim, Confe^uent duleincrdtjUtquonidinnondum deeeptd grdtid concur pi/centi£ refÃi «o poterdt,dHgeretur etidtn, quid mdio» res uires habet concupifcenad erimine pr£Udricdttom's ddnincio,ciim etidin contra le^m Ãcit,qudm ft nuUd Ie» gc prohiberctur. Confquenter nbsp;nbsp;nbsp;fubiunÿt: Ocedfo» Roman.y dee(pn,preedtum per tnanddtum operatu eà itincomnemcotuupifcentiam.£rdtenim Cdnte legè: fed no oinnit erat, cjuando crimen priiuricdtionit ad» hue deerat.Vndedliolocodicit: Vbienim non eR lex nee pneudriedtio Qnodautem ddiwtgt.Sinelege enim peccatum nwrtuum efl,p) Ocopcfi:umeiîacf dieeret, lda:t,hoc ejl mortuum puntigt;r,(^tiod pdulopo/l euiden» tittt diShirtit efl:£mautë inqui uiuebdm fne lege dli» quando,id eR nulla ex pe cato morte terrebar, quid non Roma.r dppdrebdt,cuml(xnon(fft.Adu:niente ai:tein man» dato,peecitürewxit.hoe e/lapparuit.E^ aurm mer» tuns fiiin,ideÃ: mortuum me effeeognoui,uel quid rea» tuf pratudriciftomt certum morttf fupplicium comiiid» tilt;r.San-quoddit:Peeedtumreuixitaduenientrinandd» to,fans Ãgntfeauit hcc modo dliquando uixijfe peccaiu, Gen.xid eft notumÃtiffeÃeut arbitrer in pranidricatione pri» mihomims,qui er ipft mandatum acceperdt. NiIâw CZ j.Thimo.» alio loeodicitMulier dutrm ftduSn in pr£uaricationi |
Rem.f Roman.r Ãvhcft.Etiterum:ln Ãmilitudintm pr£Udricdfionis Ad£,qui fft formaÃtofi. Kon enim poteft reu uilcere nià quad uixitdliquando. Sed mortuu ÃieratÃd eft oe» culauim,cic moralet nati fme mandata legjs hotninet tiiueren[,feqttentes eoneupifeentiam cdrnis ftne uUdeo» gnttione,quid Ãne uÃa prohtbincne.E^ mquit uiuebdm Ãne lege aliquandotVnde mamÃjht, no ex pe. fona fud proprie, fed generaliter । x perfona ueteris heminii fe lo» qui : Adueniente autrm mandavpeeearum reuixit.E^ autem mortuum fumif^T inuentum esi mthi mandatum q, erdt H! uitam,hoc effe in mortem. Mandata enimà obe» diatur,utiq; uita. eft. Sed muentum eft effe in mortem, dü Ãt contra mandatum,ut non folum peccatum Ãat quod etiam anie mandatumÃcbat,fed hoc abundantiut et per» nicioftut,utiam dfciente CTprduaricdntrpeccetur.Pec» eaium enm inquit oecdfwne accepta per mandatum û fiHit me et per lUud occid t. Pcecatum non leg. time utent lege,ex prohibitione auch deftderio dulduf Ãäum eft, er idea ftÃllit.Falldx enim dulcedo eft,quam pluret at» maioret poenarum amaritudinetconfequuntur.Quid er^ ab homimtui aondum/firitalem gratiam percipi» enabiM fuauiitt ad mittiturquod uetatur,Ãmtpeccatum Ãlfadulcedine.djtiauiroeaamaccedtt reatus pr£Ud* ricattonts,occidit.laqi lex quidem faniftt, CT mandatu fdnffum iuftum g:r bonum. lubenda enim iubet, cr prohibenda prohtbet.Qnoder^bonum eft mihftfadu » Thi««kf eft mort,Abfit. In male utenle quippe uiUum eft, non in mandata ipfo quod bonum eft:Ciuoniam bona eft lex,ft quit legtime ucatur. Male ante utitur lege,qui no fe fub* dit deo pia humilitateaet per gratiam lex poffit impleri. Itaqfdd nihil aliud dccipit legem qui non ea legume u* titur,niftutpeccatu eiut quod latebat ante prohtbitio» nem,apparere incipiatperpr£uaricationê. Et hoc fu» per modtvm,quiaiam non folum peccatumÃt,fed etiam Roman, r cofitTd mandatum:Sequitur er^cradiungt : Sedpec» catum utappareat peccatum,per bonum mihi operatu eft mortem,utÃatfuper modum peccator,aut peccatum per mandatum. Vnde maniftjittquo fenfu dixerit fupe» riutiSiiwle^enm peccatum mortuum eft, non quia nonerat,fedquia nonapparebat. Et quomodo difhim Ãt: Peccatii reuixit,nà ut effet quod erat etaite legc,fed ut appareretquonumÃebat contra l(gem,quando qui» dem h. c loco ait ; Sed peccatum ut appareat peccatum, per bonum mihi operatum eft mortem. t\on enim ait,ut fit peccatum,fed utappareat peccatum.Deinde fubiun» gt caulam curi-a ftt. Scunut । nim inquit quia lex ftiri» taliseft,ei^autemcarnalii fum. lu quo fatii oftendit, non pojf;implerile^m niÃaffirita'ibiu, qui no ftunt nà fti per gratiam Spiriali enim leg quanto (it quifq^ ft» milior,id eft quanto mags CT ipfe in jpirinlem furgt Affeiftum,tanto cam magis implct cxuanio ca magis de» leébttur,iam non fub eins onere affliftiis,!ed eius lumine Piiim.i*. ueg;auas,quia pr£ceptum domini lucidum eft i'duminas oculos, CT lex domini immacula conuertens animas: Gratia donante peccata,cr inftmdatteffiriutm charia* tis,quo cr non fit molefhter ftt etiam locunda iufticia. Sane cum dixiffet: Eggt; autem carnalis fum,contexuit etiam qualis carnalis, Appellati funt enim ad quondam modii carnales,iäettäfub gratia conftituti, ia reiempti fägumedniCT renatipftdê.CinibusidëApoftolusdicit: Egaftatres no potui loquob'squaftffirita'ibus fed qua» ft carnalibtts,tan.]ua paruiil'.s tn Ckriftolac uebis potu dedi,nonefcam.Qjioidicens,utici^oftenditiam renatos ftifftp-r gratiam qui erant paruuli in Chrifto CT laifte pocan {i,cr tarnen eos adhuc carnalesuocat.Qui autem nondum eft fub gratia fed fub lege,itacarnalis eft,'it no» dufttrenatus'apeccato,feduenandatusfubleg^'apec»' cato,quoniam pr£cium mortiftr£ uoluptatus ampleëH» tur dulcedinem illam qitafaUitur,et deledhitur etiam co» tra le^m f acere,cum tanto magis libet.quano minus It* cet.CXaafuauttiiefu nanponftquaftpracioconditio» nisfu£,ntftcogaairtanq emptii mandpium feruire libi dint.Senatenimfeferuu dominantiscupiditatii,q pro» hibetur,cr fe reéie prohibari cognofctt,CT tarnen facit. Qiaodenioperor,ait,ignoro,n5 itahiedidued,igno» ro,quaà peccarefe nefeiat.^S cotrariu erit ÿ dixittSed peccatum ut appareat peccatum,p(r bonum mihi ope» ratutn |
|
Q_ V A E s r I ô .i. rittun eft mortem.Et tll«d fuperut : Sed pcccdtum non cognouimfi per legem. Quomodoenim appdret, dut îî^»n'' cognouit quod ignordt {Sedia diâum eft, quomo diéhirus eft dominus mpifsiNonnouiuos. Ne* Reina.r Pfatmo.f O; cnim aliquid deum latct^/juandouultus dciminifuper frdtntrs nuldiUt perdatdetrrraWiwriaMicritm.Sed dicimur ali^uando ignordre,quod twn approbamMja erg) ait:Quod enm cperor tgftoro, id eft non adpros bo.Quodconfeijutntrr ofhndttdtctns:bionenim lt;jttod uclohcca^,fedquodoà i tDudfi.cio.Quodrrg)(iit,Q^ di,hoc ait,ignora,quia Cf quibût difhirw tÃ: dominw: Ãomin, X. ll^^tt^gt;f'^s,de his lUi dicitur.Odifii donuneomnes qui operantur iniquiatem: Si autim quodnclo hccfrcio,co* ftntio leff quontdm bona efl.Ploc entm nonuult quod et lexiHam hocueatlex.Conlenttter^ le^ ,nöinquan* tum freit quod lüa prohtbet ,ftdm quantum non uult quodfreit.Vincitur enim nondum per gratiam libéra* ttK,quamuis iam per le^m ey nouerit female fretre CT nolit.Cluod ueroftquttur etdicif.biuncetutitn iam w eg) operor ilhid,ftd id quod itthabiatinine peccatum, non idea dicit,quia non confentitad fhciindim peccatu, qudmuisleg!conftntidtadhoc'ccimprobdnaum.Ioqui* turenimadhueex perftndbenums/uh lege conftituO, nondum fubgratid,qui proftih trahitur ad male ope* randumconcupifcentia dominante dtq^ frOente dulcedi* ne peccdti prohtbiü,qudmuis ex parte ncticia le^s hoc improbet.Sedproptereddicit: Noneg) operor illitd, quiauuftiiscperdtur-.Cupiditasquippe id oprratur,cm fuperanii ceditur^'t auttm non lt;nbsp;edatürfitq; mens ho* fmnis dduerfus cupiditatè robuftior,grdtidfrcit,de qud poft diffturus eft.Seio enim inquit,quid non hdbiat t» riK-hoc eft in cdrnc mcd bonum,Cfex eo quod feit con fenttt le^ ex eo auttm quod freit cedit pecedto. QUodfi qult;erit dliquis,unde hoc feit quod dicit habiare üi edrite fua,non unq^ bonumdd eüpeccdtum l unde nifi eie tra* duce mortaliatis (T affiduitate uoluptatis. lüud eft ex poena origtnalis peccdä,hoc ex pcend ftequeiitati pec* TdtifCum iUo tn hanc uitdm naftimur huicuiuendo ad* dinHK.Qut duo ftilicet natura et cÃfuétudo coniunlht, robufhfiimam frciunt Cf inuiü ffim' mcupiditiieM,q PU«, gt;} ttecdt peccdtum.Cf dicit habitare tn cdrne fua,id eR do* mà uMtm quendam Cf quafi regnum obtinere.Vnde eft iHud m pfdlmo.Eleÿ abifciindomo dorntnimagif qua â hdbitdre in tabernactlis peccatorUrn, quaff non habitet, quamuts ibi fit quiabieâus ibi eil ubicitnq; fit,unde W* R6«s.lt; finudt hdbitdtionem cit quodam principatu intelligen* dam.Siautempergratiamfiatin nobis qucd aliolcco Romui.r dicit,vt non regnet peccatum in noftro tnortalicorpo* re ad obediendu defiderijs eius,td nee habitare ,pprie 41!= citur,Veile enim inquit adiacet ntthi,perficrre autè bonu non inuenio.His uerbts uidetur non reik inteOigentlbtts fttlut duftrre liberum drbitriu. Sedquomodo duftrt,cu dicatiVeüeddidcetfnihi f Certe enim ipfum ueHe in po* ieftttte eft quoniam tnfidcet wbis/ed quod perfictpe bot |
eux num non efl in liimtuirt perUnet orî^natii --peccatt.1^0 enim eft hec prima imhira hominis,fed deli^ fh poena,per quamftita, eft ipfa mortalüits quaà fecu-: ddnAtura,unde nosgrdtid liberdt conditorii fÃbditof Ãbiperfidem,Sed iftte nunc uoces funtfub lege hominii conftituti,nondumfub grdtid.Non mimquod uult ficit bonîiqd^nonlt;^tftfubgrdad,fedqdâ ne uultmalü hoc d^tfuperatecÃcupifcêtid,no join uinculo mortaludtis, fed molecot^uetudims rotordtd.Sj jn quod no uult hocfucittiam nonipfeoperdtur i[li{d,ftd quod habitat in eo peccdtiim,flcut fuperius dtéîum eft amp;nbsp;expofttumi Innenio tr^ inquit legem mihi uolenti ftecre benum, . quomdm mihi malum ddidcet,id eft inuento lrÿ:m,boiiti mihi (ffte cumuolo ftcereqdâ lex habet,quonia mihi nia* lum ddtdcet adftcicndum,qUia fuperius quod att: Vel* k ddiacetm(hi,dd fà cilitatem dixit. C^uid enm ftciliut homini fullerconHituioqudmueUe bonum Cf ftcere malujfi ? Ndin CT lUudfine dijficnltate uult,qudmui5 no tarn ftcile faciat quant ficilt uult,Cf hoc quod odit facile habet.quamuis id nolit,ficut priccipitatuf fine difficult tdte uenit in prolund!i»t,quamuis id nclit atq^ oderit. Hoc dixi propter uerbum quod aif.Adiacet Perhibet igitur te/bmonium legt quod bona lu,homo fub ea pofi» tus amp;nbsp;nondum gratia libérâtu^.Pcrhibetoinnino eoip;* fb quod fereprehendit freeré conifrit legein,Cf inuenit earn bonuin ftbitlfe,uolcnsfrcere quod illdiubet,Cf co* cupifeentid fuperaiite non udlcns,at(]; ita ft prieuartcd» tionis redtu implicdtum uidet ad hoc utgratiain libera^ r oâa,7 torts impltà ret.Condeledor enim inquit Ifgideiftcundu ExoJi.»» interiofem hominem Ãtutiqfiegi qu^e dicit: Non eon* cupifcei.Videoautem iuquit legem alidin in membrts mois repugnantem le^i mentis me£ Cf captiudntem me fublegepeccdtiquiceftinmembris meis. Le^inappft* latinmembrisfuis,ontisipfuinmortdltatis,inquo in* ffnufeimusgrdudti. Corpus entm qtiod corruinpitur, Sapicn,^'^ dggraadtamittam.Per quod fit etiam ftpe,ut inuite deleäet qUod nen licet.Ci£dm farcinam pramentent et Krgcftfrtn ideo legem dppeUat,quid iurè lupplici) diuinO iudicio tributd CZ impofitd eft ab eo qui prIeinonMt ho* minemdicens: QuadietnandUcaueritis, inorfc niorii* mim,NrcleXrepugnatleÿmenti5dicenti:Noneoncùlt;â â¢* pifcts,cuieondeleltaturhomo fteiindüm interior^ hó* nùnè-.Etdiïteq fitquifq; fubgratid,ita répugnât,ut Cf cdptiüét eum fub lege peecati,id tft fub ftmetipja Cu ehi dicit:Ciu,e eftin rnembrismeis,hanc oftenditeandem ef* ftdeqUafuperiUsaif.Videoalialegèin rnembris meis. Hoe autè ideo dicitur,ut demeftrt tur hoi cdptiuo nbefft prdfumèdü deuiribusfuis.Viideludaos ar^ebattaiïq de operibiis legis fuperbe gloriantts, eum iraherentur coneupiftentid ad quicquid ifticitum eft,cum lex dt qud gloribahtur dkat : Non concupifees. Hnnii* liter eri^dicendum eft hominiutfto,damnd[o,capli* öo i cr nee faltem accepta lege s uiftofi, fed po* tiut prieudrifdtori humäiter exclamaiidum eft: Uiiftt |
|
ÃD SIMPLICIANVM LIBER.I. ^fifire^homo, quis me liberabit de corpore mortis huius ? Grdfid de/ p icfumChrifliidominunoflru.tioc enim rejlat in ifla mortali uita libero arbitrio,nà ut im« pleat homo iujbdam CU uoluerit,fed utfefiipplici pie« täte couerat ad eu cuius donoeapoffit 'mplere. Inhac frg» maquatraikluimusapoftolicicotcxione fiermo« nis,qui!quis putatfenfifle apoftolu q, mala fit lex,quoni* amdtcif.Lexfubintrauit,utabudaretdeliélü. Etmini« »ConnJi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fiffirata lapideis.Et uirtus pec gt;. Cor.Ià cati lex.Et mortuieftis leg p corpus Chrifli, ut fitis al« Oman, z (gfiiff quigx mortuisrefurrexit-.Etpaffiones peccatoru que p lege funt,operabätur in membris noftris utfru« {himfirrentmortitl^iuic uero Zf euacuatifumusà leff mortis,m qua detin£banMr,ita ut feruiamus in nouitate Ãgt;iritus et no in uetuflate litteraf.Etalia (i qua huiufmo« dl Apoflolu dixiffe mueniinus,atandat ideo effe ifla di« ita,quia lex au^t cocupifcentiam ex prohtbitione Zf reu obligat ex pr^uaricatione,iubendo q!i£ implere ho« mines in inflrmiatt no po/fiint, nifi fe ad deigratiä pie * tateconueranf.EtideofubiHaejfe dicutur quibus do« minatur. En autê dominatur quus punit. Punit autem præuaricatores oinnes. Porro q dlt; a punt lege, proua« rieft ea,gt;uli p gratiä confequantur poflê quod iubet. Ir» fitut nodoiiurwtiireis q iäfubgratia funt mplentibus eä per gratiä qui er ant fub eis timore dainnati. NältiUa quediihifum moueM utputeair Apoflolus legerepre« hendere, quid agmus ex eo dicit. Codekihr enim k« gdcifecundü mteriorêhominem,hoc enim dicens,lege utiq; Ltudat.Quodcuilliaudiunt,r,-fiiondent,hoc loco A pojhlit de alia lege dicere,id efl le ff Chrifti^nö de ida qu£ difhefl lud.eis QU£rimuser^abeis,dequa le ff dicaf.Lex autem fubintrauitut abMaret delifli^ Ke« /fiondent de ida ^:uldubio,quä ludai aa epe uiu. Vide erg) utru ipfa fit de qua dicttur:Occafioncaccepa pec« catii p manJatu operatu efl m me omne concupifcentia, q id q, ibiefl-.Vtabiid.iret deliélü.Videquoq^utrucon« fonetetiäidafententia : Vtfiatfuper modupeccator aut peccatuper mandatu,hoc enim,ut fiat fuper modu pec« catii,^ efl:Vt abundaret peccatii.Si igtur oflenderimus bonu efle mandxtu,unde occafione accepta peccatu ope« ratum efl ommin concupifeentiam ut fieret fuper modf, fimul oÃrndemus bona effe lege quo fubintrauit ut a« bundaret deliihim.ideflut operareturpeccatu omnem Romaâ concupifcentiam,Zf fieret fuper modu. Audiant ergi eundem Apofhlum dicentcmtQuidergidiiemusl Lex peccatu efl f Abfit. Hoc mquiunt de lege Chrifli ditfiutn efl,hoc efl de le ff grathe, Kefliondeant itacp de qua in« trdiffnt idudq, fequitur ; sedeg) peccatu noncognoui, nifiplegè. tiamconcupifcentiä nefciebam,nifi lex di« ceref.Nonconcupvees.Occafioneautemaccepta ,pec« catum psr mandatum operatum efl m me concupifeen« tiam.Ecce uerborum ipfa contextio fatts indicat de qua Jeff dixeritiLex peccatum efl,Abfit,de ida /cilicet, per cutt» mAudatum ocaÃofuitpeccdtoutopertirefuromA netn concupifcentum.rtt ilia er^ lt;luf fiibintrauit ut d» biwdartt ^liéhinit^uâ putant ilit malä.Sed cjuid aper« ttui lt;juam id guod paulopoR ait : Ita^ lex (juidetn fans iki mandatum fanéîum Gâ iuflum Crbonum i H« rurfus dtcunt non de lUa legequte Judais data e^l,fed de Euangclio diélum efl, Marucheorü eil turn ineffabiliter c^eca ifla peruer/ias ; Non enm attendunt quod aper« tiffmum zr mamÃjhffimum fequitur,Qupderg)bonS tiinuhi ÃäumeH mort:Abfit.Sedpeccatumut appa« reat peccatum per bonum mihi operatum efl mortem, utfiatfuper modumpeccator aut peccatum per man« datum.Boceft per mandatum fanâum Zf lufitim ey bonum,quod tarnen fubintrauit ut abundaret peccatii. hoc eÃ^utfieret fupermodum peccatum. Curer^ mitt.Cot.9 ntà ratio mortis dtcitur,li bona efl lexiQjtia peccatu ut appareat peccatum per bonum mihi operatu efl mor« tem.tiec mireriscum deipfapradicatione Euangelif di« óhtm Ãt : Chri/h odor bonus fnmus deo,m his qui falui » Cor.» fiufu^Zt 'mhisquipereunt.Alijsquiodor uitie m ui« cam,alijs autem odor mortis in mortem. nbsp;Ad ludeos |
emmdida efl miniflrattomortis,adquos Zf in lapide flripta efl ad eorum duriciam figurandam, non ad eot qui per legem Zf charitatem mplent. Plenitudo enim Octu^f * legs chantas. Ipfa enim lex que in Httrris efl fi^ratn lapideis,dicit:yionadultrrabu,no/{ homicidium fiiciet, nonfiraberis,nonconcupifces Zfc.ctuam le^m dicit Apvfklus mpleriper charitatem, ita loques: Qui enim diligtproximum,legem impleuit.tlt;!anfnon adultéra« bis,non homicidium fides,non fliraberis,non concupifi« ces.Etfi quod efl aliud mandatum,in hocfirmonereca* pitulatur-.Diliffsproxmum tuum,anquam teipfum, ,Cor)C quia Zf hocin eadem legefcriptum eH.Curuirtus pec« cati lex,li lex bona e/t f Qjiia peecatum per bonum 0« peratum efl mortem,iitfjat fiper modü, hoc eil maio« res uiresex preuaricationeconcipiat. Cur mortui fu« miisleg per corpus Chnflifi bona eälexi Quia mor« Mfumiislegdainnanti,liberatiabeoaffe£lu quem lex punit Zf damnat.vfititms enhn uocatur lex,quando minatur, Zf terret Zf uindicat. iaqfidempreceptum tinKntibuslexefl,amantibus gratia efl. Inde efliUudlob.t tnEuang(lio:Lex per tà oyfen data eil,gratia per le» fum Chriflum fiflti efl. Eadem quippe lex que per â lAoyfen data eil,ut firma daretur, gratia Zf ueritM perle,um Chriflum fiihefl,ut impleretur. Sicer^ ^ihimefl-.Mortuieflisleg,ac fi diceretur: Morone« flis lupplicio legs per corpus Chri/h,perquod funtde« liihdonataquelegitimofuppl/cioconflringebant.Cur paffitones peccatorum que per legm fundoperabantur inmrmbriswflrisutfruilificarentmortt,li lex bona tH i Quia iDiM hic uoluitinteOig peccatorum paf« fiones,de quibus fiepe lam dichim efl : Augmentum fWKUpifcfntue,deprohibttione et ratu poene de preua« ricaaonet |
|
AD SIMPLICIANVM LÃBER.i. ticitionethoc eft,quidper bonum operatum efi mortem utfidtfuperniodumpeccdtor dut pecedtum per mun* ddtum.Cur liberdti finnus it legf mortis, in qud detine* bdtnur,iautferuidmusinnouiate ffiiritiK CX non in uetulhte litter£,plex bond efi ? QJionidm lex litterd tfi eis q no ed implentp fiiritu chiritdtis,quo ptinet ft* fiAinëtu nouu.ia.qi mortuipeccdto liberdturdlitterd,qtid detinemur rei qui non implent quod fcriptum efi. Eex enim quid dliudquitn fold litterd efi eis qui cdm legpre ttouerunt,ZJ'i)^pl:renonpoffun{â t^onenim ignord* tur dbets quibiK conÃriptdefi,fedquonidm matuno* tdefi,inqudntum fcriptdlegitur,n5 inqudntum deleëhi perficitur. Nihil efi fitud tulibus nifi litterd,qu£ litterd non ell ddiutrix le^nttum,fed tefiis pecedntiZ. Ab eiiK er^ domindtione liberuntur,qui per ffiiritum innoudn « t Corin J ^^t-,utidm non fint obligtti litter£ dd poendm,fed intel* leiht per iuficidm copuldti.}ndeefi et lUud:Litterd oc* cidit,fiiritus dutem uiuificdt.Lex enim anummodo le* â fla CT non mteUelbi uel non implea.utiq; occidit, tunc Xoma.f mdppcUituriutcr(i.SptrituiMcuiuiftcdt,qutdpl^^ tudo legis efi chdr it ds,qu£fiifd efi in cor dibus nofiris per fpiritumfinllum,qui ddtus efi nobis. Komxÿ SEd idm utdrbitror tempus efi dd dlid trdupre q!t£* fiionem,qudmficpropofutfii,utdbeo quod fcriptu efi: Non folum dUtem i!ld,fed nbsp;nbsp;rcbeccd ex uno concu* bituhdbenslfddcpdtrisnojlri.Cumenim nondum ndti tffeiit,neqf dliquid £^ffent bonum dut mdlum, ufq; dd id quod fcriptum efi: : Nifi dominnus f:à gt;dotlt reliquijfet nobis ferne, ficut SodonutfisHi effegt;nus,et peut Gomori rdpmilesfiiiffeims.Xoa, ipfd contextio dijfercUur : Et propëlo ejl Idtebropor. Sed certe qudlë te ergt me noui, iuberemihiutdperirë,iflii,nonpoffem ,nip d domino depreedreris ut pojfem,Cinp ddiutoriofidentior Ãflus, dggredior,Et in primo ituentionem ApoÃoli qu£ per toamEpifloldmuigettenebo,qudmconfuldm. H«: efl 4«tej»,«tlt;ieopfrWMJi«e«tKnfn«»gfonct«r de quibus audebdt lfrdelit£ gloridriq, ddt£pbile^feruiffent,aâ ex hoc EuAitgelicdm grdtidm tanqudm debitim mentit ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fuis percepipèrK,quid le^ feruiebdt,unde nolebdnt edn^ dem gra/wm ddri genabus,[dnqudm mdignis,nip iuddi* ccdfdcrdnKntdfufciperent.QU£ortdqu£flio, in Apo^ ftolorum dëhbus fobdtur : üon enim inteüig:bdnt,quid eoip/ô quodgratid eü EuMfflicd, operibtis non debe^ Xoman.f, tur:Alioquingrdtididin noncRgrdtid. Etmultis locis hoc flt;epe teflutur Ãdef,grlt;itiim prjeponem opcribu^^w utoperAcxtmgult;tt,fcdutoÃrnddtnonejJc open pr£:= ccdentiiigrAtuin,fedconÃquentid ,ut jcilictt non ejjc quifcj^ drbitretur idea percepiffègrdtid^cluid bene ope-^ rdtui eft^fed bene operdri non pojJè,niCt perfidem per=: ceperit grdtiA.ïncipit dncem homo perc ipere grdtid, ex quo incipit deo crdere,uel in terrëd uel eX tcrrendad^ motione motus dd fidem. Sed inter ell quibus drticults Z«o.»o. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;celebrdtione perdmentorum grdtid pie* dgtur potiuS loqudmur ddfi-dngenddm dtq; deijci â » enddin fuperbidm hominum ingrdtorum grdtie tiior euidentior infinddtttr. Non enim cdthecumini^ deii CT dudientiumgloridridemeritisfuisifidcom* memordnt» |
CLX nonereduitt,dutuero Cornelius non credebdt cum ele-t mofynis c:X ordtionibiis dignum fe pr£beret cui dn^= lus mitteretur,fed nà ÿ.o modo ijh operdretùr,nip diite credidilfet.tiuHo mffdo dutemcredidiffet,nip uel fecre^ tis per uifd mentisdui ffitritus uel mdniÃÃoribus per fenfts corporis ddnonitionibusuocdretur. Sed in qui* bufdxm tdiMefigrdtidpdei,qudntd non fufiicit dd Ob* tinendum regnum cxlorum,pcitt in cdthecuminis,pcut inipfo Cornelio dntequdfdcs'dntentorupdrticipdtione incorpordretur ecclep£.In quibufdim uero tdiitd efiut idm corpori Chrifi CX fdnSio det templo deputeittur. Templamcnimdeifdnâum efi inqùitApofioliK quod â Cotin.j', efiis uos.i.t ipfe dotninustiXip quis ndtui fier it ex dqui figt;iritufdnfit),non intmbit in regnum cdlorum.Ti* unter^inchodtionesqueddmfidei concep'tionibus p* miles,non tdmen folum concipi,fed etidni ndfeiopus efii ut dduÃAih peruenidtur £terndm.txihilhorum tdmën boiii,confequëtur ut difPim efl,iddm grdtidm no pr£â^ ceduitt.Q« tin rem perfiidiere Apofiolus uolens,quid peut dlio loco dieit:fton ex nobis,fed dei donum efi, no ex operibus neÃrte quit extolldtur,de his qui nondum Udä erdnt,documeiitumdedit .ŸtemO enim poffet dieere quod operibtts promeruerdt deu Idcob nondum ndtus : utdiuinitus diceretunEtmdior feruiet minori. Er^ nonfoluminquittfddcpromiffusell,chm dilhin efi: Ad hoc tempus uenidin et erit Sirefilius.quid utiq; nuld Ik operibtis promeruerdt deumut namp;fciturus promit teretur,utinifddcuocdrttur fernen Abrd£,id efi illi pertinereitt((dfortemfdnlh)ramqu.ein Chri/io efi, qui feinxlligerentfiliospromifiionis,non fuperbientes de meritK fu'K,fed grdti£ uoedtioni depuantes quod cohx* redes effent Chrifi.Cumenim promiffum eHut effent, nihil utiq,-meruerdnt qui nondu erdnt. Sed CXKebecca eX unoconcubitu hdbens ifddc pitris nojlri. VigldnUfn fime dit. Ex unó concubiiu, ^mini enim concepti erdnt,neuel pdternis mcritis tribueretur ,fi qtiifqudnt Ãrte diceretddeo t^Us nAtus eüfiliiK,qHid pdter itd erdt djfeéhis tUo tempore,quo eum feuit in utero mdtri5,dut itd tndter dfifieShh cum eum concepit.Simul eiiim dmbot uno tempore iüe feuit,eodem tempore ilid concepit,. Ad hoc comenddndum ait:Ex uno concubitu, ut nec dfiros lo^sddret locum,ueleis potius quos ^nethÃdcos dpt= peüduerut,qui de ndtdlibus ndfcentium mores C euern tdconieitant.Qjiidenim dicdnt,cur ums, conceptione fiib uno utiq; teporis punäo,eddem dijfiofitione cceli et fyderütZy diuerfdfingulis dnotdri omnino nonpoffet» tdtd in Ulis geminis diuerfitds fuerit.prorfus no itiuenï^ «nt ,cr Ãcile dmmdduertunt fi uolunt,re{fionfd illd qu£ miferit uendicdnt , nullilts drtis expofitione fed Ãrtuitd fujfiitione proÃrri. Sed ut de re qus: |
AD SIMPLICIANVM L I B E R. I.
|
iwmfirJtifvr.Cum ruim iicn^iMn nati jiiffèiUinrg; alU B an' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ââiftnM^imi,non ex operibui,fed Gene, ^f,exuocMitediiium nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mdorferuietminori. Vâ^o« 'cantii eft er^ gratia,percipientis uero gratiam confer qucnturfunc opera bottA,nec ^u^graaam pariant , fed fjuje gratia pariantur. Hon enim utftfueat caleficit ig^ fus,fed qui ftruet.Nec idee bene currit rota ut rotunda pt,ftd quia rotunda eft,ftc netno propterea bene opera* turut acetpiat gratiam,fed quia acctepit.Qjtomodo eni poteft iufte uiuere qui non fuetrit iuftiftcatus ? Quomodo faniie uiuere,qui non ftiir it fanihftcatus iVelontnino uiuere, qui non fiierit uiuificatut ? iuftificatautem gra* Rowan. 4 tia^tiuftiftcatui pofftt uiuere iufte. Prima eft iÿtur gratia, fecunda opera bona,peut alio loto dicitur : Pi autem qui operlt;üur, merces non imputitur fecundim ) Thimo,4 gratiam,fed fecimdiimdebicum » peut iHa immoralitat poft opera bona,p amen uel ipfa ex debito pofeiturtSi* cut idem ait: Bonum ceramen ceraui, cutfum confum* maui,pde)nferuaui,decetero fupereftnuhi corona iuâ fficie quam redder inihi dominut in iHa die iuftuf iudex. Forir fOOT q«(d dixit: R nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pt ex debico,tu uero |
afcenddtnaltum captiuauit capauiatem,non reddidit fed dedit dona bomimbnt.Vnde mint ipfe Apoftolui ta* quim debitum reddi pbipr£fu'neret,ntp priut miebi* am gratiam p rcepijpt,qua luftipdtuf bonuaggt;nem j,Tihim.) ? Fuitenm bhfphemut perfecuror amp;nbsp;in* iurb fit .fed miferico'-diam cofecutus eft,ut ipfe teftatur, Komiy credent utiq;eum qui iuftipcat,no pium fed mbium, ut iuftificando pitm /nciat.Non ex operibut inquit, fed tx uocaiix di luin eft CiiQUâa mai or feruiet minori. Ad hoc peranet quod lit : Cumentm needam nati ptijfcnt, neq; aliqnid segiff nt bonum aut malum,ut pajfet did : Nort ex operibut,fed ex uocanx. Vnde occurrit animo querere.cur dixerit: Vtfecumduele^n m propoprit deimaneret:Quo nodo eft eniiuih,autqudifeuaq^om* ni io eleSho ubi riMÃx dilîanaa eil ! St enim nudo mtri* to eleSlus eft iicob non dum nat'at,^:^ nihil operatui, nrcomninoelim poniitnudiexifte ixdifferëtiaqua eli* gretur.item p nuUo merm impgt; obatm eft Efiu, quia Gquot; ipfe nondum nitut cy nihil operatat er at,cum dice* retur:Et maior feruiet minori,quomodo eiitt improba* tioiuftadidpoxfti Q^a en^ diftretione ,quo xqui* tatis examine quodfequitur inxUigmus'.lacobdil'-xi Maiach. I pfiuduxmodiohabuif Ciuodquidcmfcriptumefl m Pnphea.qiiilongepofteriorproph tauitquamtllina* ti mortui pnc,led ameniUa fententia uidetur com* memorata qui dtâiiin eft .Et maior ferUiet minori, ZT antequam nati Cf aliquid operiti effent : Vndei^tur ifta ele{ho,uel qualts eleftio p nondum natit,nondum* que aliquid operatit nulla fune momena merimrum i An forte func aliquanaturarum i Quit hoc tnteHigit, ex uno patre, Cf ex una matre, ex uno concubitu,et ex unocreatore t Anquemadmodum CT ex eadem terra idem creator produxitdiu, rfaammantum atq^ gignent tium,ia ex eodem hominum coniu^oatip comptexu produxit m ffminii diuerfam prolem,unam quam dilit ffret,alteram quam odiffet i HuUa er^ eleà io eft an* tequam effet quod eligeretur. Si enim bonut fà âus eil Iacob ut placeret,unde placuitantequâpérit ut bout pe* ret: Hon itaq^eleilut eil ut peret bonus, fed bonus û {his eli^ potuit.An ideo fecundu eleihonem, quia om* niumdeut prxftius etiampiturampdem uidit in Jacob nondum nam {vt quamuis non ex operibut fuis iu/hp* cari quifqi mereatur, quandoquidem btqfe operari nip iu/Hpcatut non poltil,tarnen quia ex pde iuftipcat gen* Gata»a»gt; tesdeut. Hec credit dliquis nip libera uolunate hanc ipfà mpdeiuoluntatèftieurapr£uidès deut gt;nbsp;etia nondS natuprxfcictiaquaiuftipcaretelegtt.Si igitureleilio p priefcentia prafciuit autem deutpdè Iacob,unde pro* bas quia iam non ex operibut elegit eum,fed propterea quia nondum nati erat,Cf nondum aliquid x^rant bo* tutm feu malum ,ita etiam nondum crediderat aliquis eorum,fed pcUt prtfeientia uidit crediturum, ita prx* fcientiauiderepoteratoperaturum. Vtquomodo did* cur elecbts propter ftdem ftituram qua prxfdebat deut, pc ali us poffit dicere,propter futur a opera potiut ele* {htniQue nihilominut prjefciebatdeut.Quipropter unde oftendit Apoftolut non ex operibut duftum effet Katar fr udtntinori.fedquoniam nondum nati er ant. Non folum non exoperibias,fed necexpdediihim eft, quia utrumqi deerat nondum natis. No igitur ex prx* fcientiauoluit mteUigi faitnm eleihonem minor is ut maior eiferuiret.yolenseninofkndere non ex operi* but Ãftnm,propterea inailit dicens.Cum enm nondum nati fu!ffen{,neq; aliquid xgffmt botw ftumalum: A* lioqnin poterat ei did,fed iam fciebatdeus,quis quid ef* fet afturut.Qjtamobrem unde ilia eleiho fà ftnptqux* ritur,quiap non ex operibut que non erant in nondx natis,nec expde quia nec ipfa erat. Vnde igitur f An dicendum eft quod nu'la eledio fuei'it, non exiftente aliquadiuerptate m utero matns, uel pde, uel operum, uelquorumlibetomnino nuritorum iSed dichim eil: Vtfecun lum eledionem propoptum dei maneret : Et ideoquerimiis,quiidiclumeft,nifi Ãrte pc eil diftin* :giendaf ntentia,non utintellt^mustanquam ideo no exopenbutjed ex Uocante difhim eft: Kaiorferuiet minori,utfecundum eledicnem propoptum dei mane* ret,feditapOtiut,uthocdenondumnatis CT nondum aliquid operatis exemplum datum acdpiitur, ne oliqua eleitio hie poffit intelli^ âCum enim nondu nati effent, neqi aliquidegiffenr,pue bonum pue malum,ut fecun* dum eleilionem propoptum deimaneret,id eft neq; a* liquid tgffent bonum aut malum, ut propter ip fam adionem eledio aliquaperit etiit qui bene xgerat. Cu erg» nuda effet eledio beix ag;ntts,fecundum quam ma* neret propoptum dei,nonex operibut fed ex uocante, id eft ex co qui uocado adpdem gratia inftipcat impiu, difptm eil,Cf quia maiorferuiet minori Hon ergo fe* fundurn |
|
Q_yAESTIO IT. . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eu»Jam ite^onem pro^jofi^um De! mAnet ,/èdexpro» pofico ekilio.id eJi,quid non inuenit Detu opera bona in hominibuf que eligat, idea manet propofitu iulltfi»xtio» nis ipfiutyfed quid idud manct ut iuÃijicet credentes,ideo Roman 8 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;regttum cxlorum. Nlt;lt;(M â nilt effet eleého,non effent eleili,nec rede diceretur: c^tiit (kcufdbitdduerfufeleihs DekNontdmeneledio prece* dit iuÃiÃedtionem,fed cledionemiufkdtio.Nemo en'mee liQtur ni/i idm diÃins db ido qui reijcitnr. Vndc quod dit Bphtf I* éîuitt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Df «lt; dztte mundi conflitutionê, «3« uideo quomodo Ãt diiium nià prefcientid. Hic dutê Rom.? quoddit: NoitexopenbusfedexuocdntedidumeAei: quid ntdior feruiet minor!, non eledione meritorum que pofiittÃiÃcdtionem grdtie proueniunt ,fed liberdlitdte donorum Dei uoiuit intedij^, ne quis de operibus extodd Ephcf. i, nbsp;nbsp;tur.Grdtid enim Dei fedui fodi fumui,ZT hoc non ex ope ribut,ne forte quit exoddtur,ciii£ritur dutem utritra uel fides meredtur hominis iuÃiÃcdtionem i An uero^nec fide! meritd précédant mifericordidm Dei, fed cr fides it pfd inter dooA gratiee numeretur, quid nbsp;nbsp;hoc loco cum dixiffet: Non ex operibus : non ditffed ex fide didum ed ei, quid ntdior feruiet minori. A t't dutem, fed ex uocdnte. Nemo enim credit qui non uocdtur. Mifericors dutem Deus uocdt,nudis hoc uel fideimeritis ldrffens,quid meri td ft lei fiquuntur uocdtionem potius qudm précédant. Roman.,o Qnomodo enim credent ei quern nondudieruMtl Etquot modo dudicntÃne predicanieiNifi ergo uocando prece^ dat mifericordid Dei, nec credere quifqudm potefi ,utex hoc incipidt iuftiftcdri nbsp;nbsp;accipidt ficultdtem bene operan Roma,f. di.Ergo ante omne meritum eft gratia, Etenim Chriftut pro impijsmorttius eft.Exuocanteigitur minor dccepit, non ex ullis meritis operum fuorum, ut maior ei feruii» Maiach,,. fet, Ut etidm quod fcriptum eft : lacob dtlexi, ex uocante Roman.y. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;txopérante lacob.Q«i4 deóideEfauquod feruit minori, nbsp;nbsp;quod fcriptum ed: Efau autem odio hat tui,quibusmdlkfuis hoc meruit,cum cr ipfe nondum nd tiu fiùffet, neq; aliquid e^ffent boni aut mali quando dia dwm eft:Et mator feruietminorilAnÃrte quentadmodu ittud de tacob nullis meritis bone adionis didum eft, itd là fau nullis meritis male adionis odiofiis I Si eaim quid pre fetebat Deus fiitura eius opera mdld, proptered eum prede/}induit,ut feruiret minori, proptered predeftinda uite7 lacobut ei ntdiorferuiret,quid fiiturdeiusoperd bond prefciebdt,cr Ãlfum eft idm quod ditiNon ex opegt; ribus.Sidutem uerum eft,quod non ex operibus,cr I'nde hoc probat,quia de nondum ndtis nondumq; aliquid opet ratés hoc didum ed,unde nec ex fide, que in nondum nd tis fimHiTr nondum erat quo merito Efau odio haberetur dntequam ndfceretur.Quod eii-mfoecit Deus eaque diligt; geret,nulld queftio eÃ.si autem cicamus eumfoeciffe que odiffct,abfurdum eft, occurrente alia fcriptura O' dicent , . re; Nee^ enim odio habeas aÃquid conftituiffes,amp; nihil ot â diftihorumque fac/fti. Q^o enim merito fol ftudused |
CLXI fol,aut quid offeiidit hmauttantoiUo inferior, uel quid promeruit ut fydertbus ceteris tanto clarior crearetur t Sed hec omrua bona creata ftwt queq; in ^nere fuo. No enim diceret Deus ; Solem dilexi, lunam autem odio haa bui,aut lunaitt dilex!,fiellas autem odio habui, ficut dixit; lacob dtlexi.Efau autem odio habui,fed Met omnia dilexit, quamuis excellentie diuerfts gradibus ordinata, quoniam uidit Deus quia bona funt, cm« dido eius font tnltituta, ut autem odiffet Efaunifi tniiiflitie merito iniufttimed. Qÿod ft concedimus, incipit Cfquot; lacobiuftitie merito dit Qÿod ft uerum eft,Ãlfum eft,quod non ex operibus. An ftrte iufttia ftdei,quid ergo te adiuuat.Cum enim non* dum nati Ãiffent, quando quidem in nondum nato nec iua fbtta fidei porrat effe. Vidit itaq; A poftolus quid ex his uerbis poffet animo audientis uel legentit occurrere,ftat timqi fubiecitiQuid erg) dicemus!Nunquidiniquitas ed Roman. 9.' apud Deumi Abfit.Et quafi docens quomodo abfit,Moy Ãenimdicit,inquit:Mifereborcuimifertusero, CT miÃ* Exodi,)gt; ricordia preftabo cui mifertus Ãero. Qifibus uerbis fol* uit quefiionem,an potius artius colligtuit, idipfum eft e* nim quod maxime mouet,fi mifereturcu!mifertuserit,cT mifericordiam preftabit cui mifericors Ãerit. Cur hec mifericordiadeftit Efau,utetiam per lüumeffet bonus, quemadmodum per lUam bonus Ãdus ed lacobf An idea didum ed: Miferebor cui mifertus ero, CT mtfericordia prieftabo cui imfericors Ãero: quia cui mifertus erit Deus ut eum uocet,mifericors miferebitur eius ut credat, CT cui mifericors Ãeritutcredat, mifericordiam praftabit, hoe ed ,Ãciet eum mifericordemutetiamberuoperetur ? Vnde admoaemur,nec ip fis operibus mifericordia quern* quam oporteregloriar! CT exiolli,quod eis quafi fuis Det urn promeruer!t,quandoqttidem ut haberet ipfam nuferia cordiam illeprieftitit,qui m^ericordiam praflabit cui mit fericorsÃerit. Qijod ft earn credendo fe meruiffe quis la* {litat,nouerit eum fibi praflitiffe ut crederet, qui mi fere* tur 'mfftirando fidem, cuius mifertus ed, CT adhuc infideli uocationem impertiret gt;nbsp;lam enim difcernitur fidelis ab impie:Quidenim habes inquit quod non accepiflil Si au* ,. Timet.* quidem hoc, Sed cur hec mifericordia fubtradAellabEt fau ut nonpc uocaretur,?^ uocato inffiraretur fides, GT ei Deus donauit fidem, fed earn fibijpfe uolendo pre/Htit, e:2r htJiuit aliquid quod non accepit ! An quia nemo po^ ted credere,nifiuelitfNemouellenifiuocetur^Nemo aUt tern fibi poteflpreftareut uocetur. Vocando Deus pret fltit nbsp;nbsp;fidem,quia fine uocatione non poled quifqiiam ere dere,quamuisnuUuscredatinuitus.Quomodoenimerct Roman,,«⢠dente! quern non audieru»tf Aut quomodo audient fine predicantel Nemo itaq; credit non uocatus, fed noncm* Discrédit uoeatus. Multienim funtuocati,pauciautem Mat.ao. (JeA. Vtiquebi quiuocantrmaon contempferunt ,led ec ere* |
AD SIMPLKIAN
H nbsp;nbsp;nbsp;'irtjendo feeüti finit, uolentet autefn pne ditbio credrde^
Rom.p runt. QuideÃer^quadfequitur! l^ùurnanuolentif netfi (urrentu, fed mferentii eà Dei. A ti ^uia'neeueüe pofftimus nip ueclt;tti,cr nihil luletuellc noÃnm, nip Ut perpdiunuf adiituet Demf Opu! eR erg) ueile Gquot; curre* Lacx.i. re.fJonenimÃuPradiceretur:Etintrrntpaxhomini^ j.Corint, bin bong uoluntatif. Etpccurriteiit eomprghendiitn.
l^on tumen uolentii ne^; currentis, fed miferentiseà dei, ut tjuid uolumus adiptjcdmur,G lt;juo uolumufperuenia^ mue. Holuiter^ r.fdu G'noncueurnt,frdetpùolu» iÃit G (ttcurriffet, D« lt;tdrwfono peruèniffet, lt;jui ei e^ tidm ueBeCTcurrere uocdttdopr^flaret ,nip uocdtione coniempta reprobtn perèt ⢠Aliter etim Dein prgÃnt ut ûelimuf, titter preefbt giiod Uoluerimut, ut uelimut enim Gâfuum effeuoluit CTnoÃrum ,fuumuocdndo,noflrtim lt;nbsp;feguendo. QjtoddHtemuoluerimutfohnprgÃdt^defi, ftoffe bene dffre, G femper beeUe uiuere. Vertnntdtnen rfau nondiuHMtut, nihil horum polfet ueUe feWncüe» Cur erm in utdro poptuf improbattis eHf R rtó enim dd *Ult;« di^ultttes,gt;ton folum (m »bjeurititejed etidm Ãrd ammula repetitione moleflioret. C»r enim efl im^ probatUf Efdu nondum natui, gui nee credere potrrdt uo eanti, nee coiitemnere uocdtionem, nee bont uei tntli alt« guid operari pne prgfcientia Dei Ãturg malg uoluntttfs tius i Curnm G lOeob prgfcientu Dei approbatut eà futur g bong uohtntatis etui { Qued p femel eoneefferit potuiffe guemguam uel tpprobart uel improbartexeo guod nondum tn itto eratjedguia Deut futurum effe prg feiebdt, eonpeitur eum potuiffe etiam ex operibui appro« bdri ,gug in iiïo Deuf fitturd effe prgfeiebat ,gudmuii nondum effet tdiguid operatiu, G omntno (r m/7(( dtïm-Aoma, ÿ uabit guod nondum natt era»t,(vm dtâwn effet: Et ma s ior feruiet minori, ut hme cÃrndtt non exetperibus din ilum, guia nondum guieguam erat cperatus. lüa etidm Uerba,pdiligpnlrr attendai, igiturnon eà uolentu negue currentis,fed miferentii eà Det. t^en hoc A poflolui pro* pttrea tumen dixiffeutdebitur ,guà d adiutorto Det ad id guoduolumui perueniamui, fedetiamextUa intentione Pwiip,*, gut G aho loco dtcit : Cjmh hmore G tremore ueÃram ipforumfalttvm operamini. Deusenim eà gnioperatur »« uobis G ueUe G operari pro bona uolutttate. Vbi fa* nsoflrnditetiamipfambonam uoluntatem in uobis ope« rante Deo fieri. nbsp;Nam fi propierea foium dtÃum eÃ:
Nonuolentii negue currentis, fed miferentii eà Dei, guia uobmtai hominis fold non fuffiett ut iuÃe reâe^ ui« Vdmus,nifiadiuueinurtnifericordia Dei,poteÃG hoc ntodo dut : Igtur non miferentii eà Dei, (ed uolentii eà hominii,guia mifericordia Dei fold non fufficit, mp con* fenfui noÃrguoluntatii addatur. At tOud manifiÃum rÃfruÃra nos effe uetle, nip deus mifereatur. lllud au« tern nefcio guomodo dicatur ,ÃuÃra Dfw» mifereri tup nosuelimui. Si enim Deus miferetur, etiam uolumui,id (diidem guippe m^ericoriiam pfitinrt utuelimuf. Do«
li LIBER PRIMVS
enimeÃ.gui operdturHinobii GUelleG eperart pro PhOip.u bcnauolunate. Namp gugramus ,utrum Dei donum pt uoluntoi boHA, mirum fi ne^reguifguam audeat.
Ateriimguia non prgeedit uoluntasbona uocattonem, fed uocitio bonam uoluntatem, propterea uocanti Dfo rede tribuitur guod bene uolumui, nobii uero tribut non pDiuà guod uocamur.Non igiturideo diÃum eà puait* dum ,non'uolentisne^currentil, fedmiferentii eà Dei, guia nip eitu adiutorio non poÃumui adipifà guod uolu* mus,fedideopotw,guiatup eitu uoeationenonuoluu mus, Sed p uocatio tfh eft eÃeÃrix bong urtuntatis,ut oinnis earn uoeatus Ãgiutur,guomodo uerum erit : M «fc Wawh to (I uocati.pauctelefbiCl^od fi uerum eÃ,nonconfeguen« ter uocatioiii uoeatus obtempérât,atgue ut obtemperet m eins eà poptum uoluntate.reék etidm did poteÃ. Igitur RoniMi.9 non miferentis Det, fed uolentii atgue currentis eà homi« nis, guia mifericordia uocantts non fuffiat, nipuocati o* bedientiaconfegiutur . AnÃrteiUigui hoc modouocatt non eonfentiunt,pofÃnt alio modo uocati accommodare fidei ttolHMatem,ut G iHud uerum fitiHJluiti uocati, pau* eieleÃi. Vtguamuiitnu{tiunomodouccatifiiu,nniuit guia non omnes utto modo aÃeÃt funt, lüi foli feguantur uocaiionem, gui ei captendg repenutitur idouei, G iHuJ non minus uerum fit. Igitur non uolentii neg; currentis, fed miferentis eà Dei,gui hoc modo uoeauit^guomodo a« ptum erat eis gui Ãcutifunt uocationem ? Ad altos autein uocatioguidem peruenit ,fed guia aln fiutguia moueri non pofÃntjiKc earn capere apti effent,uocati guidem di* ci potuerlftit, fed non eleÃi, G non tarnpmtltter uerum eÃ, Igitur non miferentis dei, fed uolentis at^ curentis eà hominis,guoniamnonpoirà eÃ'eätis mifrricordig Dei effe in hominis poteÃiite,ut frufira tile m^ereatur p homo nolit,guia fi ue Het etiam ipforwn miÃreri, po/fit ita uoca re, guomodo tilts aptum effet jut G nwuerentur.G intel* liprent.G figuerentur Verum eà «go: b^uki uocati; Mitrt* *⢠pauci uero eleîb. lüi enhn eleÃi giâ congruenter uocatt; lOi dutem gut non congruebant neg; contemperabant uo* cationi,non eieÃt,guta non fecuti,guamuis uocati. Uo« robwd j s uerum eÃ: Non uolentii neg; currendi, fed miferentis eà Det, guu etiam fi multos uoett, eorum tonten miferetur guos itauoedt, guomodo eisuocari aptum eà ut fegaan* tur. Faifum eflautrm fi guadtdt : igitur non miferen tis Des,fed uolentis atg; currentis eà hominis, guia nul* bus .Oem fruÃra miferetur. Chius autem mtferetHr,pc eumuocatguomodo fciteicongruere,Guocdntem non r^uat. Hk dieet ahguis.Cur o-g» Bfau nonpeeÃuo« catut ut ueUet obedtre Æ Videmus entm abo t aliter if/dem rebui demonftratis uel pgnificatis ad credendum mouert. Sicutexempligratia-Simeon in dominum noflrum l'éfum ChriÃuma^Hc inÃntem paruu'um credidtt iÃintu ei reuelanie cognofeens. nbsp;nbsp;Nathanael adunam feiitenaam j
guamabiBo audiuit, Priufguamte Phthppui uocaret, cum effet fub arbore fiel utdi «,reffondit ; Kabbi,(u es fi« llHS
|
Q^VAESTIO ï. liutVid.tuesrex'lfrdék Qÿoîtintopo/lquidconliIJâia tù Vttrux,meruit dudire,lt;juôi{ bedtus fit, nbsp;nbsp;quid ei dd^ renturdduetregnicaelorum, lAirdculo fdïlo inChdnd loinnis,!. Gdlile£,quod initium ÃgnoriM iohdnnet Euingelijh eS memordt, dqui in uinum conutrfd, crediderwtt in euM difcipuli eiui, multot loqueiido inuitdutt dd fideitt, wnltt nee fufcititis mortuis crediderunt,de cruet dtq^ morte ei^ meomerriti etidm difeipuli titubdrunt, Vamen Idtro Luci.tj. tunecredtâdit,ewm euM nonprtÃintiorem uideretin dj peribusfid confortio enteis ^qudletti. Vnus enim de nu* loin, 10. mf ro difêipulorum poft eins refùrreilionein, non tun ui^ uenttbus membrts quïmrecentibusciedtricfbuscredidit. Multi ex eorum numero î quibuscructfixusefl,quiui* dentes eum mirdculdfreientem contempferdnt, difcipulis eum priedicdntibus V in nomine cat alid fieienttbut ere diderumt. Cumerÿdliutfic tdlius dutemficmoucdtur id fidem, endemq; res f£pe dlio modo diikt mouedt, dlio tnodo dtdii non mouedt, d'itvmq; mouedt, dlium non mot ueit, tjuis dudedt dieere defùifjè modum uocdndi, quo età dm Efdu dd edmÃdemmentem dpplicdret uolumtdtemq-coniun^ret,in qud, tdcob iufhÃcdtus eH Æ Qjtod à ana quo^ poteslefje obfHmtiouolufttdtis,utcontrdomnes modos uocdtionis obdurcfcdt mentis dduerÃo, quteritur â¢nitn utrumdediuindpani Ãtipfdduritidf Cuti» enim Dom deferit, non Ãe uocindo, quontodo dd Ãdem moueri poreÃ Æ Qgw etidm diedt modunt quo ei perfuideretur ut crederet etidm omnipotentidin defwjJiiSed quid hoc qutet rimus,cu»t ipfe [ubiun^dt ApoÃolus.Dicit emmfcnptu» Exadh nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Phdrdoni,quid dd hoc te excioui, ut oflenddm intepo* lentidm medm,V ut dnuneietur nomen meum in uniuer* fi terrd i Hocdutemfubiecit Apoflolusdocumètuin, quo probdret quod fuprd dixerdt ; tgitur non uolentis neque cHrrentis,fed miÃerentis eR Dei, tdnqudm enim ei dieere^ tur.Vndehoc daces? Dicitenim Ãcripturd,inquit Phdrd^ £gt;w, quid db hoc te excitdui ut oÃendim in te polentidn medm,V ut dnnuneietur nomen meum in uniuerfd tern, Vtiq; hinc oÃendit quod non uolentis neq; currentis, fed miferentis eA Dei,cotKludit^ ia. ErgJ cuius unit mife^ retur, v quern uult obdurdt, cwm fuperius noit utrun^ fit. Neq; earn quomododiäumeÃ: Non uolentis neque currentis, fed miferentis eà Dei,Ãc etidm diäumtNon no hntts dtque contemnentK fed obdurdntis eü Dei. Vnde dd tur inxiUgt quod inÃd utruné^ pofuit. Efg) cui uult mi~ feretur,V quern uult obdurdt,itd fentètite fuperiori pof= fe congruere, ut obdurdtio Dei fit, nolle mifereri, ut non tigt; lUe irrogfturdltquid quo fit homo deterior,fed tdmen quo fic melior, non erofftur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fi fit nulld diflin» ihonne merttorum,quis non erumpdt in ilUmuocem, qudm fibijipfe obiecit ApoÃolM? Dtcis itdi^ mihi,quid ddhuc conquoritur.Ndm uolumatieiusquisrefiflit? Con qu£ritur enm Deus fepe de hominibus,ficut per innume rdbilesdppdret fcripturdrumlocos,quôd nolintcredere |
CLXll V refle uiuere.Vnde fideles Vfieienf es uoliMdtem Cei conuerfdri dicumtur fine qudreld, quod de Ulis non que» rdturfcripturd,fed quid conqueritur dit: Ndmuolunati eius quis reÃÃit, qiundo cuius uult miferetur, V quern uult obdurdt? nbsp;Et amen intuedmurfuperiord,V inde noÃrdm qiantumipfe Dominos ddiuiat fententidm diri^ ^mus.AitenimpdulodùKSQuidtr^dicemus? Nuno quid iniquitds eR dpud Dem ? A bfit. Sit igtur hoc û Xum dtq; immobile in mente fobrid pieatcdtqp Ãabili fii^ de,quod nulld eà iniquitds dpud Deuw, dtq^ itd teitdciÃiti mefirmiÃimi^ creddtur idipfum, quod Deus cUiits uult, miferetur,vquem uult obdurdt,hoc eÃ,cuius uult, mife retur,V cuius uult, non miferetur, effie dlicuius occult £, dtq; db humdno modido inuefli^bilis £quitdtis, qu£ V in tpfis rebus humdnis terrenis^ contrdfftbus,dnimdduer tendd eR. In quibuS nifi fupernne iuÃlci£ qutddm im^ preffd ueÃ^d teiuremus,nunqudm in ipfum cubile dc peo necrdle fdnil^imum dtq; cdÃÃimumffiiritdliMtprgce^ pcorum nofir £ infirmitutis fuffiiceret dtq; mhidret intent tio.BcdtiqttiefuriMitamp;fitiu!ntiuÃtidm,quonidmipfi fdturdbuntur. K i/fe igiturficciate uit£ conditionisó^ Inortdlis, nifi dffierretur defuper uelut tenuiÃimd qu£* ddm durd iufliti£, citius drefeeremus qudm fitiremus. QudproptercumddndoVdccipiendo inter fehominunt focietdsconiu£tntur,dentur dutem,V dccipidntur debia uel non debia, quis non uidedt iniquitdtis drgui neminem poffe, qui quod fibi debetur, exegerit, nec eum certe qui quod ei debetur,dotare uoluerit? Hoc dutem non efi in eorum qui debitores fuHt,fed in eius cut debetur drbitrio. H££ imdQ) uelut fuprd dixi,ueÃ^u/m nc^tijs hominum de ÃÃ^ofummo £quiatis hnpreffum efi. Sunt igitur ). Cotin. i f omîtes homines, qtandouuidem V ApoÃolus dtt : In A« ddm omnes moriuntur ,dquoin uniuerfum ffnus hunu* num, ori^ ducituroffenfionis Dei, und qaeddm naffd, pecedti fupplicium debens diuinxfummeq; luÃM, quod fine exigitur,fiue donetur nulld eà iniquitds. A quibus dutem exiffndum,V quibus dondndwm fit, fuperbie in-dicdntdebitores.QuemddmodumconduHiddillxmuine^ Al»tth.»o. dm iuiuÃe mdiguAti font,cum antundem dlijs dondretur, qudntum illii redderetur. ltdq; huiits impudentidm qu£= Romm. 7. Ãonis itd retundit ApoÃolus : Homo tu quis es, qui re* ffiondedS Deo ? Sic enim reffiondet Deo, cm hoc diffili* cet quod de peccdtoribus conqueritur Deus, qudfi quern* qudm Deus peccdre eogit, fed antummodo quibufddm peccdntibus mifericordidm iuÃÃcdtionis fu£ non Idrgtd* tur, CT ob hoc dicdtur obdurdre peccd.iles quofddm, quid non eorum miferetur,non quid impellit ut peccent.eorum duxm non nnferetur, quibus mifericordidm non effe pr£* benddmdquiateoccultiÃimd Vdbhumdnis fenÃbusre* motiÃimdiudicdt, tnferuabilid enimfuntiudicideiut,V istueÃgibdes uid ipfius. Conqudritur dutem iuÃe de pec f edtortbus,tnnqudmde his quos peccdre ipfe non cogit. cc 3 Si» |
ÃD SIMPLICIANVM tlBER PRIMVS
|
Sfmul etiamtit hicjuorummi/triiur,hnc(]u()^; 'hiibe^ hiu uocaiiciitm, ut dum cönqumtur Df«f lt;ff prcfitro^ nbuf.ecmpurgintur corde,atq; ad eiin gratiain cdnlters Kdmin.p fjntuy. lüfte ergo conqueritur CX mifericorditef ^ Sed ft kocmouet,quid Holuvtati eiMtiiiUm reftftit,quii cut utih fubuenitizr quem uttlt deferit,/ um CT itlecut jubue* nit,cr rÃf quemde[erit,ex eadem m«f]a ftntpeccatorum, quamuis debeat utrr^ [uppltcium, abuno tarnen exi» ^tur,ilteri donetur. nbsp;nbsp;Si hoc crg) mouet, Fórito tu quû es,qui reÃiondeaf Dfo? Arbiträr enim füb eadem ftgmft» eatione pofttHm,quod diäwn efl,hoino,fuh qua er iüud hGor.i nbsp;nbsp;dicituriNontte homines eftii,er [ecu^dum hemmem am* hulatif! ibi enm camales O' animaltstiotamur hoc no* mne,quibw dicifiir: Non pofwi Icquiuobis quaft^ina* libus.jed quaft carnAlibus. Ef illud.Nonrftww enim potera iis, fed ndq; adhuc pettftis, adbuc enim rftis carnales, bCor.t, nbsp;fef tHud: AiümaHs autem homo non percipit qu£ fur.t l^trituitoei. Uiser^dicitur: Homotu qunesquire» Raman. 9. ftiondeas ï)edi tîUnquiddicigt;^ftgmentumeiquifeftnxit, quare ftcfaxiftii AM hon habetpetefhtem ftgufus lua ex eadem conÃgt;erftoneÃcere, aliud quidem uas in honorem, aliud in contiinwhamiEoipfofortafJe fatii Dlhndit,fe ho* mini carnali lcqui,quDntam hoc limus ipfe ftgniftcat, im* fcCetin.) s nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftrtnatus eft. Er lt;j«m om/i« ut lam (om* memorauiffeetmdum etmdem Apoftoluw ,in Adain mo^ rilmtur, tinam dtcit effe confÃcrftonem omnium. Ef 5«a»n«M aliud uasfiatin honcrem,aliud in contumeliam, tamtn CT iUnd quod ftt in honorem, nccefje eft ut carnale efje inctpiM,ätqi indeinfhintalemconfuroat letatem. Quandoquidem iam in honorem crani, tu Chri' fto iam fenÃerant,Sedtamefiquon!ämparuiitosadhuc ah f.Cotin, j, loquttur,etiamipfos cariiales appellat,diceits: Notipoiui loqui uobiiquaft ftgt;irt(alibus,fedqüaftcarnalibiii,Qua* ft paruulis i» Chrifto htc uobis potum aedi, non efcant. Nfji enimpoteratis,fed neq^adhuc quidempoetftis, Adt hueeiiimcftiscarnales. Quamuiser^carnaleseoseffe dieat,tarneneliamin Chriflonatos,Uin »Ão parutdos er laät potandos. Etquodéidiunçnt: h^ec adhuc quidept polrftiSfOftrndit proftcientesjùturum efte utpol?int,qMd iam in eis fjiiritaliter renatis gratia ftierat inchóatt. Ãr^iam liafa erant in honored ãh, quibm adhuc hi* men reäe diceretur:Homntu quis es,qui re/Ãondeds deoi Et p alibus reók dicitnr, multo reà iut ets qui uel nona dunt ita regenerati ftmt, uel etiani in contumeliam Ãäi, iüudteintti/mModo inconculjd fide trneatur, quod non ftt tniquitat apud Deum,qui ftue doaet, ftue exipt debi* ttim,nec iBf à quo exiÿt, rede poted de iniquitate eius conqueri,nec me cui dunat, debet de fuis mentis gloriari. Ãtille emm nift qttoddebetur, non reddit, Cf ille non ha* tet, ni ft quod accepit, nbsp;nbsp;Sed enitendwm eü hoc loco, ft t)O MIN VSadiuuetuidere,quemadntoduntcrtllud Safititi. ») tf?rum ftt quodlcriptumeft; Nihit odifti eorum queefon |
cifti. Tt lUud : laeob dilexi, Efau autem edio h'abtii. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;y Sienim'propterca Efau odiohabu:t,quiauiis{à {lum erat in contumeliam, ZT aliud uas in honon m, aliud ni contu* rntlidm idem fipdus Ãcit,quomodo nihil odifti horum quic fcTcrfh ? E«f fnimoÃt Ejau qued uas ipfe faeeit in contumeliam. Qui nodusita foluitur, Vr mfl/gt« mus omnium creafurarum effeartificem Dfftw. Omnis 1. Tiiaot-4 autem ereatura quot;Dei bona efl, V omnis homo inquantum homo eft, ereatura eft, non in quantum peccator eft. Eft er^ creator D E V S,cr corporis cranimi humant; Neutrumhoritmmalttm,crneutrumcdit D E V S. Nihtl eiiim odit eorum qioe ftxdt. Eft autem animus prie fhiiticr corpore. DEVS uero Cr animo CT corpo* re,utriufqi effeihr CT eondmr, nec odit tn bemine, ntfi peccatum. Eft autem peccatum hominis, inordinatio atq; perue)fttas,ideft,apYlt;e/hntioreeonditoreauerfto, tz ad tondra mftiiora eonuerfto. Non lÿtur edit riEV S Efauhomin(m,ltdodttDE'V S Efju pecca* torent, Simtdieiturde DOMIN Oiinfuapropriaueia nit.crfuieum iion receperunt. Qutbus iteni ipfe dicit ; VOspropterealunaudiftis,quianoneftisexQ EOt Quomodo fui, quomodo non ex D E of Nift quia iHud diflum eft de hominibus, qtios ipfe bOHAINVS ftx* cerat,illud de peccatoribus quos ipfe D O M I N V S ar* puebat, ijdem tarnen ZT ipft hemmes ZT pecratores ,fcd hommes de conditione^eccatores propria iioluntaie. Qtjorffi'g) Iacob dilexit, ntinquid peccaror non erat f Sed dilexit in eo non eiilpam qitam delebat, fed gratiant quam donabat. NamCUKlSTVSpro impijs nur* tuns eft,non timen utimpq mortui permanerein, fed ut iuftiftcäti ab impieatr cotiucrtrrentur, credentes in eum â â âr- nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Roman.4â qui lu/bficat impium,Od:tenim DEVS rmpfffdfrw. Itiq; in aâijs earn pusiitper damnationt m, in alijs adintit pertuft!ficationem,quemadmodum ipftiudicat eftfefaeieti dUm iSis iudicijsinfcrutabilibM. Etquödex nemero im* pioriiim,quos iioniuft ficat, Ãcituafaincontumeliami nonhec in eis odit quod Ãcit, quippe tnquantum tmpij fumt, execrabtles ftönt ,in quantum autem uaft fiumt,ad aliquiinufumfittmt ,ut per eorum inordntatas paenas, uafa qua fiunt in honorem, proficiant. Non odit DEVS, nec in quantum homines ftmt, nec tn quantum uafa funt,id eft, nec quod in eis Ãcit creando, nec quod in eis Ãcit ordinando, Nihilenim odit eorum qua facit. nbsp;nbsp;Sapicni.tt, Sed tsmett ut uafa eosÃcit perditionis,adufum correfho* nis altor um freit, Odit enm in eis impieta tem,quam ipfe »oh fixeit. Sicut enim Iudex in homme odit fttrtum,fed hon odit quod datur ad metaHum, iUud enim fiir, hoc iu* dex freit. 1« D E V S quad ex con/frrftone impioruta fielt uafa perditionfs,non edit quod freit, id eft opus or» dinationis ftia,in pana débita periuntibusAn qua oceaft» Dtiem falutis illi quoi um miferetttr,inueniant. Sic Pha* g raotti dift um eft; Ad hoc nr r xc (ta«r,hf ofkndam inte po* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' ' tentiant |
QVAESTIO. it.
CLXin
|
trnt'i(inntfJm,utM?tunc!rturrt6mfn wft»« inuniuerfa trrra. H rr denionll lt;(tto potentt£ Dei, O mmtnctatio mgt;:nini( eiut in umuerQ (rrrj, prodeft eif ut imcdnt, u t uùf -lu! l urrigint qt^bitsuoatio a!ù cen^ruKStc con» Homin.ÿ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;autem uolens D E V S olkndf.t ireim, Cf d:inMlliare potentum [uim, dttulit in multi fatten^ tti iu!d irje.tfu e perfv^hfu^t in perditionem/ubiuiitur: T U ^uù es gui refpondeof D E O ? Vt récurrente /en^ tentuad uerbjifuperiorlt;i,tllefitfenlu5,Siuolens D E V S eÃendere tram, attulit ua[a ir£, tu guii es qui re/pondeM Non nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uolens oÃeitdere tram, Cf des Roman, y Rom 7 Om,). ).Pcih i.â monftrare potentiam luam, atulit in multa patientia ua* /a tr£, qut perÃihlfunt tn perditionem, jed etiam quad fequttur ,Vtno M fà ceret diuittas gloria fuje in uafa mi-^ fericordia-Quid eiiimprodeà uaÃis perfiibs in perditio* n«»,quodea patienter DE VSfulHneat,utordinanter iijÃerdat, uiaturq; illu m iiifirumeutum lalutii ahorum, quorum tntfereturiSediUis utiq^ prodeil,ad quorum',alu temijbs fieutitur. Vtlcriptum eü : luÃus numuslauet i» fanguinc peeeatoris, td eü, mundetur ab operibtif malts per tinwran D EI, ruw uidet (upplicia peccatorum. Qhôd erff uolens D E V S olhndereiram,«tituliiuafa ira, ualet ad ut'lcm a ijs pnlhtidum timorem, ut no^ tosfieeret diuitias gloria fua in uafa miferitordta qua praparautt tn gloriam. Etei.im obduratio i Qd wptoa tum utrunq; demonflrat,Cf quid tmendum fit, ut quiiq; pietate cunuertatur ad Dcenn, Cf quanta fine gratta nti^ ferti ordia DE I ,qui In alicram pana quid alijs donet olkndi:. Si autem lOa quam de ali/s exige non eü tufta paena, nthildonat a qs à qutbus earn non exigit, Quia uero iHa iufkt e{i,cr nuBa eü iniquitas apud Deum,quis fuffciat agre grattas et qui hcc remitbt ? Quod/t uellet exiffre,nemt) (ereéie diceret non debere.Quos Cf uoca^ uit,n0S tnquit,noti folum ex ludais,fed etiam ex Genti^^ bus,id e^, uafa nülericordia qua praparauit tn gloriam. Nonea momnes ludaos,jedex â¢udaK,nec omnes omni* no hommes Gentium,fed ex Geniibus. Vna eü enim ex Adam maffa peccatorum Cf impiorum, in qua Cf ludai Cf Gentes remota gratta D EI ad Utiam pertinent ton» Ãn ifiuticm. Sj enim figulus lutiexeademcon/Irerfio» ne fielt aliud uas in honorem,altud tn coiitumeliam. M a^ tufiÃim eü autem quod ex ludais fustt alia uafa in hono^ rem, alia tu contumtliam, peut ex Gentibus ,fequitur ut adunam conÃ^erponem omnes pertinereintelligtntur. Deinde incipit reddere attrfkttiones Propheta pngulis generibus conuerfo ordtne. Primus enim dixit conuerfot ex ludais,pofkrtus ex Gentibus. Prius enim reddittefth monium pro Ceiitihus, deinde pro ludais. Eteiiim fi» ad: tn Ofea dicit : Vocabo non plebem meam, picbem me» am:Cf nondikilammeam,dileShmmeam, Eteritmlo» co ubi di£ltm efl.üon populus meus uos, Ibi uocabuntur plij D EI uiui,de Gentibus iuirlligifur dnüuni, quia non habebant deflinalum utium ficrificiorum loeum,fieut ludai in tiirrufalem. fAtffi [unt autem ad Gentes A.» poftoli,ut in loeo fuo quiq; crederent, ef ubicusiq; eredia di(fitit,ibifalt;rififium laudis vff'erent, quibus dedttpair» ftatemfiliosD E Iperi. Efaiasautem,inquit,clanMt pro ifraÿl, rte rurfus omîtes ipaié ita inperditionem tf/c credantur, docet Cf inde pita alia uafa in honorem, aha tn contumeliam. Si pierit,inquit,numerus filtoium if» raël quap ijrcnA maris,reliquia falue pent. Ca trra rrgp torfcdjMjfii pcr^iSnddpfHifionfm. Verbum eiihn con» fumans Cf breuians inquit fiiciet D O MIN V S fuper ttrram,id efl,utcomprndio pdeiper gratiain faluos ^ci» atcredentes, non per innumerabiles obferuationes, qui» bus lila multiiudo jeruiliter oneraa premebatur. Per gratiam quippe nobis uerbum confummans Cf breuians focdtluper terrain, dicens ; lugum meumleueefl,Cffarv |
Matth. cinamea fitauis efl. Quod Cf paulo pofl hic d citur: â . n , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I n Koman.lO. Vaexaf Prope esi uejbum inoretuoCf incorde tuo, hoc eil, Deue.-jo uerbum fidei quod pradtcamus, quia fi conptearis tn ore tuo,qu'a Dominus efllESV S ,Cf credideris incorde tuo,quiaDE V s iBum fufcitauit.i inorfKM, faâuuseris, Corde enim creditur ad iuflitiam, ore autem conpÃio fit ad falutem. Hoc eil uerbum conlummans Cf breuians quod foecit DEVS fuper terram, quaconftunmatioiie atqj breuiate.latro lufiificatus eA, quidefixis in cruee o» nintbus membrts, Cf habens liberahacduo, cordecredit adiuflitiam, oreconfiflitseflad falutem,flatimq-audtre meruit: Bodie mecum erts in paradifo. Confequerentur enim bona opera eius, fi precepa gratta diu inter homi* nes uiueret. Sed tarnen non ea pr£cefferant,uteaiid(m gratiam mererctur ex latroanto fixus in cruce, exeruce in paradifum translatiis. Etficut pradirit, inquit, E» faias: Nifi DOMiNVS Sabaothreliquifjet nobti fernen, peut Sodoma fà bb flJcmus,Cf peut Gemorra pmiles fiiif» femus⢠Qitod hic ait: R ehquifjet nobislemeii,hoc ibt: Reliquitefalute pant. Clt;eteri autem tanquam perditionis uafa deblto upplicio penerur.t. ET non tmwîperiffent peut in Sodoma Cf Gomorra, non meritum eorum foecit fed graad DEI. nbsp;nbsp;R chquiftis lemen uside alia ni Ãis toto orbe colour ff ret. nbsp;nbsp;Hoc Cf paulo pofltSicer^,inquit, Cf in hoe tempore reliquiæ per tlefbor.cm granie fa we filât funt. Si autem graaa lam non ex operibus, alio» quingratta iamnon eâgratta. Quidergii Quodqut» Rom.)» rebat ifraël, hoc non efl ccnfëeutus, elefho autem coiuea cutaefl,eieteriueroexcoecatifunt. Coiifecuta funtuafa. mifericordiie,excoecati funt uafa irt,ex eadem tarnen con flgt;erpione,ficut in plemtudtne Gentium. Eft locus qut£ damfaiptuig adrem dequanunc agimus maxime ne» eeffarius, eadtm qu£ traibdtafunt mira conttflatione coït firntdns, in eo kbro qui ab dlijs .ëfus Syraeh, ab alifs Ec^ (ç s clefiafticM |
AD SIMPLÃCIANVM l'l'BÃS PRIMVS
|
cléfiafHeas iJidtur, in quo iti fcriptum ofi : Et omne» hoa J} mines de (blo et ex terra u^de Adam creatus esl. In multi tudine diféiplime Domnus feparauit eos, Commua-Hit xias eorum. nbsp;nbsp;quot;Et ex ipfts bcnedixit Crexidtauit, er evhiffanüificauit er adfeapplicautt, ex ipfis matedixit 'Cr humiliauitier conuértit itlcs ad di(fen(ionem tRorum, quafilutunt fïguliin maiiuipfiiif pla(tnareilhid,erdif^ogt; ncre omnes UKetits Ce(Mgt;durr-dt/}gt;((iHonemeim,ficbo-* vw invunu tüiiK qtlt;ifefoecit,er reddet ithfec^^diemiuf dtctun luum. Contrarruwmalo bottumeü,crcon^ ^ra mortem uita e(l,fic er contra uirem tetftum pecatior. Et (te itttuere m otnnetn operam altiÃmä. Duo-con^ tra duo, unvm contra unum. Prmo bic comtnendata tft difciplina DâE I. nbsp;nbsp;In multitudine, nKjuitf-difcipiince D E V S feparatiit cos, tinde mft 4 beatitudine paraili(i { Ettmtnuautt utus eortan , ur iam fanquam mortales ui* Herent. Ttinc fà do/ esi una majjaomniumuemensde traduce peecatier paenamortalintn,quamuis DEO Ãrmaiite ZJ errante qu£ botta (itne in omntbus. Egt;ï KâCötï«,)!. enim fpeeies er coinpa^ corporis in tanta membrontm eoncordia,ut inde Apolklus adchariatem obtiivtidam fiimlitudincm ducerct incmnibut. E(l etiam Jf'irttus UialisiZr terraiA mmbra uiu.(icans, ommsej-naatra ho* minis dnmmatu anime, fârmlatucorporii, eTcoiidi* tioiumirabilt teinperaa,led conrvpi'centia carnalis de peccati pana latn regnans ,itrtu'ertum genuskumanum anquam totamCT unam eonÃrerfionein orignali reatu in emma pcrmati' nieconfiiderat. Et tarnen {equitur: tcekt.fi. benedixiterrxalauit, er extpfisfanSificauit, erad/êapp tcauitiex tpfis maledixttjCT kwmiliautt,amp; conuertit iRos m d,ffeiifionrm tplorum. TanquamA* : Annonhabet poteflitem pgidus luti ex fiterem. (S eademcoojperpone lâcerealtuduasinhonorem,aliHd'm n »: unuliainl nbsp;nbsp;ideoq- iUud quod contexitur, nee ab ea B^cckti.}J fi,f,ii,tMdineuacat. Quadlutti/m,inquitfiffilimmanu iplius pla mareiBad. Cr di^ponere-omnesiiixeius (ecun* dum dij^aÃtionem eiustfic homo 'm manu dliiu qui fe foe* r,r. Sedquia duit ApoflolMit^unquidiniquitasapud Ueumt vide cr hie quid adiungnt: Reddet iUi,mquit, fetundum ludieium (iittum. Sedeum damnatis iafia tri* biantur fupplic ia,t!imen quia hoc ipfum in ufum coituera l{tur,quo iRt proftciant quibiisprabetur inifericordia. lillende retiqua. eontramm,inquit,milo bonum eü, CT contra mortem uita,fc CT contra uirum luflum pecca* tor.zy ftc intuere in omnem operam altiÃimi,du6 contra duoitinimt contra unum.Vtiq^ ut ex deterlorumeompa* ratioiK emineant proficiant^ nteltora, qua tanquam per Roman.» gratiam mehora funt. Tanquamdiceret: Reliquiie fal* ut fient. Sequtur CT dicit ex perloiu reliqutarum. |
Btdcf.jj (gonouiÃtmutuigdaM, er quafiquiracematurpoll tundeniatoref, nbsp;nbsp;Ei unde pro^t, qu:a non ex mentis fuis,fed exmÃrietrdia DEI? I« benediSicne,tn* quit,G E ldripfi/feraui,C^quaà qui uindemiatre* pleuitoccubr. Quis enim nouiffimus mgilauerit, ta* men qttia 'rimt,'utdiäum e{l,nouiÃimiprimi,tn benedi* âione r O ÃAI lu ! fferans, ex reliquifs ifrael racema* fus populus implttut'torcular ex uberate uindtmiie,qut toto erbe terranim proUenit. fZulla igitur inteiitio tt* futur Apoiloti, er ommum iuflificaforum per quostto* bis iitttîleâus gratia demonflratuf eft, ni ft ut qui gloria* tur,in DO M I NO gtarietur. Quis enim diftutiat x.Cer.ia opera DO M INI ,exrademcoi!jfer(ioneunumdamf nantis,aliud iuftftcantisf Liberum uoluntatis arbitrium plurimum ualet, fwo wro efl guident, fed in uenundatis fubpeceato quidualct PCaro,inquit, coricupifcit aduer* fis fltrifum ,flrvitusdutem aduerÃtscarnim.utnon ea qua Mcltisficiatis. Fr^cipitur ut reilie uiuamus, hac utiq; mercede propoftta,uttn£terimm beateuiuereme* reamur â . Sed quis poteél refit u uere CT bene operari, nift luftiftccitusex ftde? Pracipitur utcrcdamus.ut do* no accepto flirituffiuifh per dilefiionem bene operari poÃiinus, nbsp;nbsp;Sed quis poteft t redcre,nifl a 'iqua uocatione, hoc eil, aliqua renim teftificationetangaturd duislmbét 'tn poteflate taliuilo atting menumfuam.qUoeiu'suoliM* tasmoiieaturad ftdemP Quis aut/m ammo ampleih* turaliquidquodeum nondtl dati Aut quis habetpd* trfktem ut fiel oceurratquod earn delt fhre poÃir, nel de le^t mm erccufrent i Cum ergo nos ea delefient quibtts proftciamus ad Detim, infliratur hoc ex prabea tur gratia DEI, non nutu noftro nbsp;nbsp;induflria aiitope* rum tiwritis cemparatur, quia Ktfrtnutus uoluntatis, ut fit induflria ftiidifut flnt opera eharitote firuri:tia,il!e tri buit,tile largtur, proparea petere lubrmurut aedpia* Aînthr-tnuSfCrquarereut imenianus, Gâ pulftre ut aperiatur nobis, Nonne aliquandoipfa orddo noftra fle tepnla efl, uel potiusfri^da, CT pene nuUa, tmo emnino inxrdutn ita nulla, utneque -hoc tn nobis cum dolore aduei tamiis, quiafluethocdolcmus,iamorantus. Quid erg»all* ud oftenditur nobis.tiifi quia et petere,CT querere,et pul* fare iüeconcedit,quia htec ut flgiamus iubet. Igitur non Rom.» Rolentisneque currentis,(ed Intferentis eft D E'l,quando» quidem nec uelle nec currere, nift eonwuenie atq^eXci* taitte poterimus. Q^uod ft eleflio htc ftut ahqua, at fie Ro(M,jii. ifitelligimus quod duflumefl: Reliqu at per eleflroneitt gratia (alua flfl a funt, non ut iuftiftcatorum eleflio ftat ad uitam £trrnam, fed ut inteUigantur quiiuftiftcentur. Certè la occulta efl h£c elcflio,eet in eadem conflerfiou ne nobts prorfus appan re non poÃit: Aut ft apparet quibufdafii,i^ m hac re infirmiaiem imam fleeor. Non enimhaibco quod mtuear ineligendiskcmintbusadgra* tiam faluarem.fl ad examen huius eleflionis aliqua co* ÿtattone penmttor, wft uel maw 'tngpmum, uel minora peccaa |
|
Q_^AEStlà ü. p'rcà a.,uel utrtmj; dâddmagt;,elÃJm p pkcet , iionelh.s titilcscf; ioilrinM. Quifquii er^ quim miniftiis peccdtii irretitui dtq; nuculd ru ; Ndm nulla quà po» trjlf amp;nbsp;à crringtnio, O' liberdlibui ärtiiia eKpolitia, uidétur äd^rätmm. Std cumhoc ftdoitro , itn mtrtdebttilte,qui in/îrnu muiidie'e^t,ut confondit fèr* ttd, ZT Ãula mundi ut conÃtndat fap!fntet, ttt euinm^ tuins in pudore torreéhi, fg) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;muâmlt;,amp; prte quibuCdim peccamribiacaÃiofes, CTprif quthufdaift pi* fcdtonbut ôrdtdfts, Nonne aduertimufmu'msfidele! noi ftros dHibttlsntt^uiAin det,ex nutti parte m^nto ctitnptt* rdri,non dicttmquorundam h£re;tcorum,fed etitm minit morum ? item non uidemtif qüoldam bonà ne; utrtufq; fexiii in coniugili cafticÃte umeiitisftrie qun-(li,amp; amen uel herettcoi,uelpä§inot,uelet!iPtinueraÃde CTneri ecclefid Ãc teptdos,ut eos tnire!nur meretncarn et hiÃno* nam (ubitoconuerforum, non (olum pitientti ty tempe* ranttii,fedetitimÃde,Ãgt;e,chdritatefùp'tarif Rf/?aflt;t g) ut uolumate^ di^ntur, fed uoluutae ipfa mà ahqutd occurrerit quod dtleâklt dique inu'.tet dnimam,moueri ntiUomodo pcteÃi Hoc diitrmut occurrdt, non eH in tifiot.!:. ?. potrÃaae. Quid ttolebdt Sdulut mà ut tiuade* ret ey traheret,uinceret,necsret Cbri/banot{ Quain rabtdd uolumas,qudmÃtriofd,qu'Am cotxa,quitimen una defuperuoce proÃratuSjOccitrrertte utiq^ ah uifo,quo mens lüacy uoluntta reÃadu fæuitid retorquerecur amp;nbsp;forriffreùtr,dd Ãdem repenti' ex Puan^ij nurabilt per* feeutoremirdbilior prtedicdtor eÃeihis eü.^t amen quid gt;lt;emin.9. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠t^V'nquid iniquitiu efl apnd deum i fx gc«s tem d quo placet,donAiitemiui placet, qui neqaaqudm txi^t indebitum.neqtucquà m donat altentm Nurqutd iitiquitaa eHapud detan f AbÃt Quare amen çr tet ia,eybuicnonia ? Homoaq(iises,d,'t:tumÃtrainrcd* def,babes quod gratuleris: à reddcsinon hiän's quod qua* rarif. Credamus tantum,zr à capere non tialemus,quo* niamquitifiiuerfdmcrcdturam.C!^ Ãnriahin, zy corpg* Sapirnt.i) ralcmfoeeit nbsp;nbsp;condidit, omnia mnumero, ey pondéré^ Hoaan /h çy mcnfurd d^Ãionit, : fed infcrubsbdid [unt luditia ehtt, ty inueÃgabiles wlt;eeiut^DicamuscUeluid, ey (óllaüde* musfanticum,c}'nondifamus,quid hod ut quid hocf Cmma enim tn tempore fuo creaa funt . Explit it primus liber A ugufUni di SlmpHeia* nthnitde quaftionibtu ex epiÃoU PMfit h ad Romanofb |
CLXHIi DIVI AVRÃLII AVG V? ftinfjHipponcnfîs èp fcópi',ad Sim/ plki'anum, Mediolarienfis ccckÃac epifcopum,dc folun'onc quarûdam qtiæftronugt;n,exlibri!K Regum, Liber fecundus incipit. FtxHäd'Q. -- brorum Ãguratiora funt, CT myfk* riorum ue^dtitinibits inuolua: Quamuis eiritn ex eo quoi tranftermus,dd Chr(ÃumauÃraturuelamen,amen utde* n»snunc m£mgmdte,tt(ncdutrmÃc!edd'Ãictem, Ve'a* t.Conaj. men quippe cmnmodointrrcludit ddÃeäum, enigma Bfro nnquà m perfÃei ulungt;,Ãcut idem ApoÃolus ait: vi* diinus nuiu perÃeculum eyin ecnignute,neceuidentiÃi rzM»» deitmt fl)cciem,nccprorftts c'bte^t ueriâtitem. Ag* greditr er^ ey iÃa, ducedcmilto, (uispotiai fubleaatut orationibuf.quà m luÃiombiis aggrauatus. Prefertim quid ex rpiÃola tua hoc tc inteUext querere, quid hec in pro* pheaa ÃgnÃccnt, in quo reuera obteinperare mà eÃet diÃtcihimim, quia ey de toa eorumdem contrxtione li» hroinmdmendaeà inttntto,Crà effet promptior iwel* le0Ãis,magnitudo amen operis impedirct,queà ubeun i da eüprolixius ocium iempusue fla^tat,led iiunc ipfai rerumproprietates geÃarü,qu£ bis uerbis quorum à li Ãikl commemoratioae Ãgn!Ãcaniur,quomüdü fnielli^* rtm noÃi ügnatus es,ty meà liieris aperiri. Et primu quidem qt de primo regnorli libro iuÃi* Ãi,ut exponeremquonwdo diiÃttmÃtiEtfnÃluit Qu*R (. Jpirittti dominim Saul : Cumalibi dicat: EtuiÃluit}Ãi i.ücgs *0. hftM domini malus in Saul. Itainitn Ãrfpttm efl : Et * Ãfhim eil cum eonuerteret hurnerum fuum utiret à Sa^ nat?l,conuertitdeus j» Saul(Vrahud,(yücneruiit omt: tlia fj^nAtUadie^Cy hetiitinde in(ollem,crecte chorus prophearu in obuiam ttli,zy inÃluit in tllum Ãiritus dot bùni, Gquot; propheauit 'm medio eorum. Pradixerat eiiitit htec illi Sämuel,(u emn iuÃas usixSÃet. Et hoc quide nott puto habere aliquid quaiÃonisiSpirifUs enim ubi üültÃi* i-t'at,(y Ãiritu propheUiC (utHarum animaru potià na cà lareconaâus'.Attm'gtenhnubiq}propterfUarn mundi* _ . tiam.AdÃcitenlmomnes,nonecdemodo,feddiosperiAâ ÃrnutionetnÃiritits eorurdèhctninu,ubi rertvn: di» 3* Ãrantur imagines,alios perÃutiu mentis ad mtéll'pnt â, alios utra^; inÃiratione,alios ctiam neÃientes. Pa n Ãt* inationemÃnritusduobtts modis.Autâperfomn!um,Ãiiil Gcnrf. 4* tton fofom pleriq^fan{b,fcd I fedMo çy Nabudsodono* for, uter uidit quod tiemo eortmi intelhgere uaiebat, fea ftdWfH utrrq^ uidere poterat. AUt per danmiÃraiujtb m c c 4 m exaà |
|
AD SIMPLICIANVM LIBER II. in f ybp, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ttfiniwHi l atini Ãiiporfiti intrrpreatJtur, fti'fil(if'roprié/fdutcifèbiwti.iu fitmailK aliciutio d fr- fibw (crpffif ,ut hcmânis diuinc t}jtritu adâgt; fum/rtu-cnf^iendis atcji itituendis imagnibu^ uicrt,ficut Artorjo.j Datiieli dtmon/}ratufü,cidânoninKlIigcbatjCr Prfro il« Ind nbsp;nbsp;fubm jjum de calo quatuor Ihitheis :nofna tpfe ^uidlUa d'monÃratiofi^raret,^c[hAcognouit.Perfru^ £httn out nuntii ad biteü/grntiâ, t^to modo tun hfc tpfd ijuedtmonfiranturimagnibus lt;]uid ÃgniÃcenf,cr^i(o pert,néant reuelaneur,^ult;ecertior propketia efl,nam nw i.Cori«.»j gM ipMm«ofdf Apoflolmprcphetiam,ft(ut lofephnu^ tu,t it!te[lipre,(jdâ Fharao non nifiu/dere,cr Damel ex-^ penttreg,O^ tlleternit,Ct tulcit.CÃuero ita nuntadÃ-{iar,ut non reru ima^nes conicâurali cxomnotcru in^ trüi^t,fed res ipfas intueaturà ut inn Ihg.tur fapientia et iufhüajcmnisqi intcmutabilis diuina ^ecies,ad pro» phrnagt;n,de c^ua nunc ag nuts,no pern net. Vtroij; aut nrn Herf prophrtia; dcnandos,lt;;uiet rei u itragnes CT /Ãiritu uident, guidualeani ÃnutlinnUrgi ntiCertemoniÃ/iis loeuticnibtu inipfademonftrdtiottt u Ã/maneurâÃcut in ApocalypÃijua'damexpct.uf tur. tielcientis aiet adfi.it fean.||. prepketia^iritUSjfitUtCaif'bas tu rfjet pent,fix pro^ pbetauit dedimtno,^ expediret unu mon pro n aginte, e um altudin uerbii,^ue dietbat,attendm ttiju/e ntn Ie à feip[o dicerc iwfciebat.Al urdaiu bi(anlhshbris exepla, tt res tu£ prudentie nejtifiin-.ax lc(^uar:Isociiim ijh difiu d me, fed in tis quee penctando prtl at,rtcogno/cerecu» piens prcfi(ienitm,et eorrigere paraluf errante. Hcc aut uerbo qdâ pefuu e^t : Et infiluit in lum f}ititult;,anq ex abtÃ'to diuimtatii fccreto repent'inut fignifii aturafflaliu. hoiumig.turmodou ejuonapotiu^ actftätttf]e tntrüt^ ^nuis Saul,/atis apparetexeo,lt;jdâihfcripiueÃ:CÃuer^ tit deus bl Saul cor aliudiSie ei bn aliain cerdis adfèfb.onê (igntficat,c]uiaecnuertendofaeitdeus utima^nu figni* ficantiié ZX pra figurai,tiücapax fieret ad prophetua dis ubiationê.T antîé atit diftat b,ter prophetiani prophetatié firut E(dias,ficut Hieremiae, Cf eaten huiufmcdi fiierîét, atq^ i(hnitranfitortà cjieae bi Saul apparuit, ijuantu diÃat biter loquelain btvmanâ quain loquutur homines,C eum Nwm.ax. tadem 'oquela kumana propter ncctfjariuprodiÿié afi^ HA locutj tll,in qua fedebat Ealaani prephea A ccepit ea nbn hoc ad teinput lOud lumentu,^ deus qdâfltituerat des mon/}raret,no uthabitu perpétua be/ba loqueretur, Aut fl hoc extmplumaiore differentia rcmotîéeil, multomi* tuismiranduefl hoituni reprcbodatäÃiffead moment» temporis adfiShi tranfitorio prophctiâ,quando iBe dedes rat,qui cr apnâ,e u uoluit,loqui fÅcit. M dgw enim difiat pet IM (ifc hDmine,q homo reprobus ab ele{hs,C^ tomen ab hqmimbus.Ho enbn fiquifquädixerit aUquid qdâ ad fas pientiam pertbiet,continuo fapietisexipimandiu e{i,fieut nee qui'quä fi aliquando prophete urrtt,iani biter prophe Muth ))⢠nbsp;nbsp;nbsp;tuimerabitur,cu zy dominus in Euangelio dicat quof dam cu gsudio uerbunt excipere,cr radich altitudbiè non habere,(edejfetemporales, ideoi^ peuteonjequès mdiedt le(bo,Ãäueü bl parabola,GâSttulbiter prophettU Ho^ Keg p -fcciKirKfciMdppdWtfiKim® |
tut aliquid,quoru uel meritu uel habitu excedit, cum Ãr* tè usi't deus cuiiddâ fign/ficationb gra tia tule a 'iquid des monPrari-Siaut hoc mouetq,poPra Saul maloffiritu »«i! ,.Rfg51£. Bddrnir praÃcabatur, qui prius prophetia ffnritu accès perat Urgj hoc mirandu cÃ: lüud enbn Ãäum eR ex di* JÃeufatione aÃquid fignifieandi,hoc ex mrito ubiduadi. Nff woKfrf nos debt ni htec alternantia bi animo huma* no,hoe e^, bl creatura mutibili,prafertim eo tempore, quo caro corrupttbilb moraluqi portatur A ut 110 utiee inusin ipfo Fctro,utindicat Euang;liü,extittffe anam eonÃÃionö,utaudiremcruent:EeatusesSimon Eariona, quia ho reuelauit tibi carocrfan^b,fed pater meus qui in eae is eil.Et paulcpcff torn carnaliter eu dedcmini paf* pone fetdilfe,utÃotim audiret : Vade poH mc fathaiiat, ft andau mihi es,1,0 enim fapb qua dei futu, fed qu£ homi num Et Ãrtoffe al quanto inii r us inielligeitt,bus, tantum ualetad u fa illa mentu hae d ffri tntia,qua Prti i« primo intellexit deopatrcrcue'ante,^ filiusdei effet ( hr Ãus, po/ka ne moreretur extimuit, quantu ualet ad diÃn* giienda uifa,qut inÃriritu konunis alienata mente bna^ts nane fiunt ,reue!atio prophétie,qua primo afflatus eil 5aul,cr lt;nbsp;cnuxtie. ffgt;.r:tus mal: quo poÃea pramebatur. Iamueroil}udq,etiätnalisapp,l]atuseiiprintusdcmlt;ni, â pcinalliffiur quomododiäüefi: Dcmintcilterra,C!inq P'*'quot;â* *5* aeatura,cr intuspcpapote/hK. Autfiprepureanott eongruit hoc Iccutionb excmplu,quia terra non eil mala, cmnis enbn treaturadei bcnaeH : lUud eongruat, quod )⢠Tiniot.4 ip/eSaullamreprobus,er federatus atq^ingratusfanäo Dauid,perfémior et am eiustum fauifiime inufdia Ãci* bus agüretur,tarnen adhuc C br iffus dcmint dteebaturjl* cut eum appellauit ipfc Dauidcum u nduauit extinüvm. i. Regfigt;. Sed magis arbitror ma'ignum. jfintum, à quo ipfe uexaa batur Saul,idecdtä,mff)iritudcmini,q, occu'to dom.ni iuditio Saulem uexabat.Vt.tur enim deusnumflris ettam ffintibusiiialis aduindiikm iiialoru,utlad boncru pros batiinem,alio modo ad lUam rem,a'io ad ipaiiKQtâamuii enbn inde fit qutfq; malignus jf intus.quia mala uo'ui ta* te nocere appétit, tarnen nocendi potrfhtemnon accipit, np ab tllofub quo funt omnia certb Oâ luÃs meritorunt gradilus ordinata. quia ficut no eil mala uoluntas d deo, pcnoneilpotrfbsnpà deo.Qranqu.meiibn ptmeu' roâjj,.,j, pott/htequiduelit,nt n eil tsmm in cuiufq;poteÃas te quidpoÃit uel Ãeerecuiqinm,ueläquoquäpati. Nam er Ipfe filius unicus dei paffuruf ad tempus kumiliter ho* nuiujuperbèlcquenticr Jicenti,q, pottÃatc haberct occi dendi euueldimiitendiiNö habercs biquit-in mepeteffa* ti m,nifi data tibi effet defuper. rsiabolu* etia uolès nocere tuÃo u:ro lcb,notendi quidcmuclus bte diabolw erat, fed temen à dem nodeo peteflatem prtrbat.dittiistH'itte ntaium ejt!ngtcarwmetus,qutshcctffetfipeimittere tunpfeÃilurur, ipfam etiam peimiÃit tum petebat hoc modo : er manu dtnuntappiUabeUpeimiffam à demino HtanuM |
QVAESTIO ïï. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CLXV
rnafi«« fMmJd efl,lpfdm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qiidm ttokbat mcd^
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;per e. Cut congruit lüud in £ult;in^lio,quod domitiui dtfei*
Izucae »I. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hicwde poflulauit fitKrniit uexure uof
ficut triticum. Diihn ell rrg» f}gt;iritiK dei r/Mlut, hoe e^, nttniflerdeiddlieiendummlt;tl{i/in in Sdul,^nod eumpati iudex omnipon;naÃimufiudictibit,quogt;Kdnt /fiirititi lUe quid mdlui eratigt;wn erat dei creatura uera,quA condttM erat,G' pote/kis qua nonfiu,,fed dootim omnium £quiate acceperat,dci erat. Verba etiain ipfa fcripoiraru ia fe ba^ Gfabijt in Ramatha, cr l}gt;irittu domini reccÃica Saul,C^ adprebendit eum Ãgt;i rittK malignus à domino,CTÃufÃocabat eum. Ef dtxerunt 'pueriSinltSpiritiis domini tnahgnusfuffocat K.aac i^* tur d pueris eiiu quomodo Ãt dullu;Spiritiit domini inaliâ gnusjfuperiora uerba itidieant itArrantisferipturje.et di* téntir.SpiriCM milignusddomino.Secunduenimhoem^ qu't d domino,quta per feipfum uede necare habebat, id CiQ loprebendere S(iul:poÃeaMKoiihab':bat,nià fumna Roman nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãnerct. Sicnim uindieat d;us,quemadmodum ipÃe
dielt ApoÃo!us,eum tradidit Ixminesad eoiu upi'eendof èordiieorum,ncn mirum,Ãd mhdominut iuftèuindieans tradit eos etia in coneupiÃentiiiii alioru nocere uolentium, fadfemperinebmuabiliiequiate [eriaa. Aiiimaduerten^ dum fanèeuaddiamento diei,jj}iritat dei mahii. Cum aut antummodo diei!ur,Ãgt;iriti(idei,eliamÃnen addatur bo^ nuf,;x boe tnteüi^tur boniu. Vnde appdret bonum )}gt;irh tum feeundulubjhntidm,malum aut feeUndum miniÃe^ rium dici f^iritum det. Quanq queri adhue poÃit.utrum c««tÃjiritus dei dicitur^ZT ex ipfoÃam nbsp;nbsp;à nibil addatur
intelli^tur bonus, lüe tnteHigatur qui efl in triniate con» fubÃantialis patri er filio ^irituf[aniias,dequodicitur : » Corin y Vbiaiit/}gt;iritiitdomini,ibilibertM.Et iterum: Nobis aîét ».Corin.i. ^fâi'lâtuitdeus pcrfpirttiiÃdt. EtidudiSiecrqu^deifunt tiemo feit,niÃÃgt;iritus dei, Etmu '(is loeis hoc modo dicitur Ãnritits dei,er inxlli^atrÃfirittijjan^is etiam à non ad-. datur,quoniam ea que circumÃant,Ãatis indicant de quo
idKatur,ia u't aÃquando necdei addatur,ZT ïnxüt^iur n ⢠nun dle/Ãiritus deiprmcipaliKrfani^lus. Nü ^win aüum Roman.8.^ eonuntorat,ubidieie: IpfeÃiirittuteflimontum dot /^iri* tiii noÃro,quia Ãtmas Ãlij dei. Et ipÃl}gt;iritiM adiuüit in» J.Coxinji Ãnaitaiem wflrd.Bt biecomniaoperaturunusatq;idem
Ãgt;iritiu,diuidens ÃnpulisproUt ùùU. Et dtuiÃoaes dona.» honu funt,tdem autÃgt;iritus. Hk enim omnibus Ãenatitijs, »ecdeimefan^luseà additum,zr amenipfeincelligtur. Sed nefeio utru maniÃÃo a'iquo exemplo probari poÃit, a'icid)t Ãiiritii dei dufhtm Ãne addiamento, ubi IÃintus ide fdnéhis non ÃgniÃectur,fed aüquis quis boiMS,creatus a* tnea ZT conditus.Que proÃritturenim dubia fi{itt,e3' in* di^ntcla!rioredocumenco,Ã(Utilludquod fcriptum efi: Catef).] SpiritusdeiÃrebaturÃiperaqiias,Namzrtbi]}gt;:ritufan*
ébim aecipere quid impediat,non inuenio. Cu enim aqua» irum nomine illa maxries inÃnuatur inÃrmis,quede ni» hilo /à dtl efl, uside omnia Ãerent,quid prohibet inxlliff» re J^iritumÃanilu eenditoris fuperÃrebdtur buic tw*
rie,iton locorugradibusÃtnXrualiis^Ipdcie» u,qitod quaq de ulla re incorporea redéd:citur,fed excellenna et emirunttadominAntis fuperomnia uolunatis.ut omnia conderentur,pr£fertimciiea loeutio,Ãciit illaru feriptit» rarum mos esl,etiam propheticu quoddamÃoaet myÃeriü quofiituribaptifmatisexaqua ZT (piritufandoiiAfcituri popuÃpraÃ^rarentur.Noner^cogt quoddiiiu esl: Et/j)iritus det Ãrebatur fuper aquas,lüum inxlligere fpiâ ritufÃeitt nonnudi inxlli^nt,quo niundi moles tmiuerfa ijh corpored uelitt animatur ad miniÃerium quorumq; ÿgnentium.zr mfuaÃgt;scie conanendaru, corporaiium creaturaru ; Creatura eil enim quicqutd eft aie, ( tlud e* tiani quod feriptu eil : QÿoniamÃnritus domini repleud Sipicnt.'f, orbem arrâaru,non défunt qui eun-iemfpiritu ue'int acei* pereinutÃbilem fcz creaturam euilA utÃbdia uniuerfaii quadam conÃwaiione ue^ranxm atqjContinenxm. Sed neq; bic uideo quid imoediat tnxlUgere /piritiimfamfkuit cumipfe deus dicat apud Propheam : Coelum ZT arram Hicrcm.xj fg) wnpWo; Non enim ÃneÃfintufanfb} imp'et deits cati Ium et arram.QJi'd er^ miru,à de/jgt;iritufanfio eins dt» äbimcÃ: Kepleidt orbemxrrarum ( Aliteretiamreplet fanfhÃc4ndo,ÃeHtdeStephanodicituriRepletUiefl fpi» Intufanfló: ZT de c£teris alibui, A liter aut replet fantkf fiednte gratia,Ãcut quofdam fanäas: Aliter at teÃä'e atc^ ordinantepr£feiitia,Ã(ut omnia. etgamobrem aefciou» truni certo aliquo documento feripturaru poÃit oÃendi,cu. Ãiu uüo addiameim dicitur,Ã)iritus dei uel/Ãiritus domi» ni, dliqutd aliud ÃgniÃcari q Ãgt;iritumfanÃu.Sedetà eSt forte ^liquid quod iti pr£fe!itiaru non occurrat,i!lud cer* tcarbitror non «meredict,quotiens in fanfhsetoquijscO* memoraturÃfiritus dei,aeqi additur aliquid, Ãuttlle patri er Ãüq confubÃintia'.isÃgt;irttulfan'ÃHs,Ãuealiqua creatù» ra muiÃbiiis mxlligsitur,mà lum amen itonpojfe inxlltg nià addatur etiam maint. Malo enim quia bené uatur deits ad miniÃeriu iuditif fut : appeUatur etiam ipfe fÃiritus dei aduindifktmmälorü, zr dticiplinam et probanonembo» noruïd. Nec idui mauere iam nos debet,q, poflea fcriptïi efi eundem Sdutein fÃiritu dei fuper fe Ãiflo prophetaffe, quoniam poft bonum Jfiritum ffiritus malus, ZT rurfum pofirndlumbonus Hoc enim Ãtno iminibilicaxffintuf» fanfh,quiefl mcom'riutabiliscum pâtre ZT Ãlio,fed mis* ta'oilimtie animi humanideocufbi diftribuenie,Ãue matis pro merito damnattonis uel emeiida!tonis,Ãue bonis Æ Idr ^tiuegratio fuo.Q^anquideripoÃit etii idem fisi/Jc dei ftnritus femper m Saultmalus aut idi,^ eius fanSicatii «â lt;(â= paxno effet,Sed no reélè hoc uideturi Tutior eR enim itle fenfiu er uerior,ut pro miitabiliciite adÃcHonis hum.iti£ Jfiritus dei bonus bene adficiat uel adprophetid.uel ad o» pus quodlibet aliud in miinere diuino : adÃctat aut malta malé,qui propter nuntÃeriam diumjè pictatis omnia di» ftribuentis,amp;â omnibta reélé nxnris,dtcitur ZJ ipfe ffiri» tusdei,pr£fertimquiadiiflumefi: KcceÃitabeoffiritus â dei, zr adprebendit eum ff iritus maltgnus à domino, NulloenmPdfbpoteft ident {iidcrireceÃtffeZ^â adprè*
beiidiffc
|
/D simplicianvm liber il htsdiffê. Pcnô I» ncnnuSii exftnphrtiuf,uel fis nuxi» tnè quit de lit gua llehrtea dd uerl um uidentur cxprcfjd, inuenitur fjjiritus dei fineddditmrtm pofitui, (y tnirlliii ^tur nidhts ex ec,c^ucd drripieidt Sdifl,G' refidebat eum Dduid brgendo cithdram.l/iatufifhim eü dUleni,non ad^ ditum malus, ^uid fuperius idtn diâim erat, cr de uid^ nitite fcripturie fubdudiri ey inirllig poleM. laetitmi» huiufmodi exetnpldribusle^tur: iÿUirqudndofUnqi/jji* ritus dcmim drripiebat Saul, tvHebdt Dduid cithdram,cr percutiebdt manufud,cr reÃciBabdlur Saul,Cr leuius hd^ icbdt.recedebdt enitndbeo fpiritus malus. Siue eramp; quo d hic non eü di£htm,^iritws dei, fed tuntummodo ^iritus malus,quad ibinututsdiâum erat,idnqudmredduu erat ddparet,/jue quid luperius ita pofitum erdt ; Et dixerunt ferui Sdul dd eUm: Ecct Jfiritus dei malus exd^ttt te,iu^ beat dominus nofkr, (y ferui tui qui cor dm te funt, que^^ ranthcmitum f(tentempfdllerecithdrd,utquando arrt^ pueritteÃgt;iriiusdeimalus,pfdlldtmattufuiCr leuius ras,non opus erdt eum rurfum diceitctur quandocunq^ f}gt;i» rttus dei drripiebat Saul addere malitm, quia tutum erdt (. Rtgâ ^âto nunc diceretur.Veruntsmen iBd queftio maiorefl, gt;9â C non tranfiarid dnimt intenttcne rimdndd, quôd (Um Saul perfequeretur Dauidinnocentem plenus inuidid ty liuore uefanus,Ãilus eil fuper cum Jfiritus dei,et ambut huit Ingrediens,(y propheauit.l^on enimpoteflhic mfi J})iritus bonus iKteUiÿ,per quem fanlH prophete fùturd^ rumrerumimdgnesey uifa (ertt£bant,ncinex eo tant turn quid diâum eil: Et prophetabdt,ndm in eXemplari* busqué funtex HebreoJ:oc quoq^ inueniturde ffiritu malodiclum ita: Poà diem autcm dlterum inuafit^iritus dei malus Sdul, ey prophetauit in medio domus fue. Et in dlijsdiuindrum fcripturdf urn Iods inuemtur,q, prof phetid non tantum bcna,fed ebam mala dicitur : ty pro^ phete diib funs Eaalim,lt;y ex probratum eil quibufdam, qui propheabdtft in Baal. Non erQ) neceÃie eil wfrHig proptereabonumÃ^iritumquiÃHuseH/uper Sdul,po^ oKtgS 19. diéhtm eÃ: Et ambulabat Ingrediens, ey pro^ pheabat: Sed quia Ãne additamenm pofitum eil : Faâus l. Rcgû ) d, eà Ãgt;iritus dei fuper eum : Non oijwi Ãcut in illo loco dis äum erat fupra:Sptritus dei malus,ut ex hoc pcfjit eham in confequenbbus fubaudiri,quinimmà (uperiora magis magis^ atteflantur ilium ffiritum deibonumÃiiÃ'e ,ey , . nbsp;nbsp;uerepropheticum.Dauidenim erdtcum Sbmuële,er mie |
»⢠âSâ )9- nuncios qui ddprehenderent Dduid, Cum autem Sdmuël erdt 'mter prophetds,cr coetum propheiarum qui lüo tempore prophetabdnt,rtunti/ quimiÃi funt dccepto eodem /pirit» prophetauerunt, miÃis^ dlijs hoc con b^t, er tertijs nihilominus, poÃea cum er ipfe Sdul ueniffet Ãihis eà ebam fuper eum JÃiritus dei, ty prophetabat ey ipfe,er dmbulabd t Ingrediens,er prophetabat. Cum enim dicitur lEtÃihiseà fuper ipfos l}gt;iritus dei, er prophet tabant,et ipfe idem ubq^ erdtÃgt;tritus,quierat in prophe» tis,inter quos cr Samud inuentus eÃ,cr ex hoc ubq; neâ telfeeà 'mttüi^ illtm bonum/firitum, At^ ideo qut» fiio dili^iiter difcutienda eÃ,quümodo CT iUi qui miÃt eÃgt; feilt ad tenendum hominem,er ad necem adducendum tali Ãjiritu afÃci nuruerunt,cr Saul ipfe, qui miferat,ueniens, er ipfe fdn^'mem innocentem qtuerens effundere, acci^ peremeruit illumÃgt;iritum,er prophetare. Hic nimirum occurrit illud,quod apofiolus Paulus apertiÃtme expomt fupereminentrm uiam demonÃrans: Si lin^is hominum loquar,inquit,cr angelorum,charitatrm autemnonha» °ââ â beam,Ãihisfum uelut tramentum fonansldut cymbalum ' tinmens.Età habuero prDphetidm,er fduero emnia fa= er amenta,er omnemfcienbam,er habuero omnem fidem, ita ut montes iransfèram,charitaiem ausrnnon habeam, mhtl fum. Et à diÃribuero omnem fub/ianbam meam, er à tradidero corpus meu, ia utardeam, chariatem autem non habeam,nthil tAihiprodefl. Quo in loco maniÃÃum eà eum tnunera tOa comemordÃâe,qu£ fpirituÃanfh dtui Ãontbusddntur,Ãeutfuperiusdicit: Vnicuiq; autem datur ,.corin.)* maniÃÃabo Ãiirittts ad ublttatem, alij autem per fÃiritum daturfermo fapienbte,alij fermo fcienbit fecundum eun* dem fpirittm,alteri autem fides in eodem ffiiritu, aUfdo» nabo curabonum in uno fjgt;tTibi,alij operabones uirtutu, dlij propheba,alq ^udicatio ffiirituum, alteri ^nera Im* guarum. Omnia autem hac operatur unus atq^ idem Jfii* ritus,diutdensÃngulis prout uu't. Satis erg) adparet ist* ter dona fanih Jfiiritus ejji prophrbä,quam tarnen à quts habeat,ercharitatemnonhabeat,mhil eÃ.Exquo inieh liÿtur fieri pclfe,ut quidam ebam indigni iiita aterna re* gttoq; coelorum, ad/}gt;erggt;ntur tarnen quibufdam ffitriutf» ÃiiÃi muneribus,non habentes chariaLtem,Ãne quatlla munera nonnthtl funt, fed nthil eis profunt, Propheba quippe Ãnecharitate,Ãcut demonÃratum eÃ.non perdu* citad regnum dei,charitas uero Ãne propheba ubq; per* ducit ad tegtiü dei. Cum enim loquens de membris ChriÃi ait: Nunquid omnes ApoÃolt? Nunqutdomnesprophe* ta {IndubitantercÃrnditebam eum,qui prophebam nen habet,peffe in membris Chrià numerari- Vbi quem locü haberet,fi charitabmjine qua hi mo nihil efl,nS haberetf Nullo autem modo ita d!ccrit,quando de membris ageret, quibusChrià corpus impletur. Nunquid omnes habent charitabm,quemadmodu dixit: Nunquid omnes ApoÃc» lif Nunquid omnes propheta 1 Nunquid omnes uirtutesi N unquid omnes dciiA habent curabonum fEt catera huf lufmodi.Sed dicit aliquis,pofft quidem Ãeriut propheba quifq^ non habeat, er tarnen habeatcharitatem, atq^ ideo Chrtflo anruiiueratus inhitreat,fedfieri non peffe ut pro phebam habeat,er non habeat charitatem: nthil enim eà homo habens prophebam Ãne charitale, Ita Ãrtaffe quemadmodum poÃtimus dicere, nthileffe hominem ha* bentem animamÃne mente,non quia potefl inuemri homo qui menbm non habeat, habens animam,fed quia nthil ef* fet à inuemri peffet ; Sic ebam didpoteÃ,à corpus figu* ram habeat, colorem non habeat,utderi nen potefl, non quia cà corpus cut défit color,fed quia fi deeffet, cerni non poffet.ltaÃrtafje diihim eÃ,qu6d fi quis habeat pro phebont |
nVAESTIO It. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CLXVÃ
|
f)heHäm,C^ chänhtrm'non habetit.nihil cli.non qui'i pa-s teà in ^uoijitdm prophclid cfji piu chtiritAie,fêâ^uia p t0et,prod(l]i nonpopèt, Oput eà igüir ad foluendam tÃmn lt;jult;ePionem,ut ojknddmu! tdiquein reprobam hoc donum httbutj]c prophetilt;e,tjuod p nenüaem inucneri^ mus, hoi iÃripfe Saulfdtii oÃtnderet.Scd amtn tüt etidnt Nurn, 34- reprobus adpdret, non enim eum acet pripturd diuino iuditio efje ddmndtunttÃr amen propheddm hd^ Mdtt^y quid chdritdf o d«rat, inerdt uolumtdt naledi» cendi populo Ifraelitico, qudm ho/Ks preüo compdräue^ rdt,qui eum dd iSdledicendum mercedeconduxerdt,dornt aitun illo propheandi.quo ddÃgt;erffbdtur ,benedicebdt inuitut. Nff «frhrf lUd parumattrflinturhuic fententtx, t qtigmEudn^liofcripafun{,mulcosduPurosmitlddie. J-nc« » J* Doiwnf domine coram te nanducdukniu V btbrmus, (y m nomine tuo propheautmus, ey m nonune tuo uirtutes multM fceiimus, quibof amen diiPurus cft: Non now uos, recedite d me operdrij iniquiatis. Eton enimeosmentienaspuabmutiflddiiiuros in tÃo ittdilfo, ubi nullii erit /à Hendi locus, dut uUdm Uocem ai Itltm legmusdicenltum, dileximtU te. Poteruiuer^diit cere: In nomine tao propheauimus cum pntimprobi-: non autem poierunt dicere, ditefhonem qudm mdnddfti tmuimus. Ndmpdicunt,noeisreP)ondebitur: Non noai Jota.if, KOS. Inhocenimcognopitur,inqMt,quiddtfcipulimei e» flis,puos muicem dili^tis. Exemplum laq; huius Sdul, repftit piperbisnonnltUishiereüiiSiquiuetdliqttid bom de munenbus fdnlli /piritus ne^nt pojje ddri eis,qui dd fdts ihrwn Portes non pert ment,cum eis diiimus habere iüoi poffifdcramentum baptifmi,quöd cum ad ecctepamca^ tholicam ueniunt,non eà in eis uüo modo uioldndum,dut qudp non habeant trddendum,fed amen eos non ideo fa^ tuet debert conpdere, quid non hnprobamus quad iSoi dc cepijfe credimus,pd oportere cognofiere uniatis fociea^ tfm um chariatis ineundim,pnequdomnino quicquid habere potuerint, qudmuis per fe fanplum dc ueneran^ dum, ipp amen tu.hüfunt,anto indigmores effciU uitte dternlt;e prtemio, qudnto iüis donis non bene up (unt, qu£ 'm hdcuia,quxtrdnpd)rid tP.dcceperunt. Nonautent *â ® â â * bené utitur mp chdritds.GT chdritds omnid tolerdt, atque ideo non p'mdit uniatem, cuius ipfa eP firtiÃmum um^ |
Muth.3f. Non enim crferuus iüe non accepte alentum, dite tdiquid aliud inaüigttur alentum qudm munus alit quod dtumum,fed qui habet dabitur ei, qui autem non hd» bet,ty quod habet, dufiretur ab to: quod non habet, au» fèrri non potefl,pd aliud non habet, ut merito aupratur quodhakt. Non habet chariatem utendi,utduprdtur quiequid aliud habet, quod pne ihariaienonprodeÃ. Non igtur mirum eP regem Saul et eo tempore, quo pri* tnum fm£lut eP, accepij/eÃtiritum propheandi, cr po» pea cam ejjêt propter inobedientiam reprobatus, rece^ lieniedbeo fftiritu domini,arreptum ej]e malignoÃiiri» tu tidomno, qui etiam ippe f^irittts doaùw apptOatut eft propler nùntlkrium, quid oMbtts etiiin Ãiiritibas malis'benè utitur dominus,ueldd damnationem quorun» ddm, uelad probationem, lt;y quamuis nonpt maligni» tas à dômino,non eP amen potepas nip a deo Diiîum^ , , eP etiam : Sopor domini occupauerat milites eiufdcm j. Rcgüà SaulfCUm DauidhaÃam CfeyplMm abfbilifjet 4 capife dormientis, non quia tumc ptpor in domino erat ùt ipfe dormiret:fedqùiaiüe p)por,qtiitunc homines adprehen derla, nuta dei erat infupis, ne Cauid CT feruorum cZi« i»ro loco pnefentid fentiretur, Neq^ iHudmiru eP rurat fwm eumdem Saul accepiffeÃgt;irirum prophetic,cum per* â feqUeretur iuÃum, ey eum comprehenfurus O' necdtii» rus,uentffetin locum ubi eratcongreguioprophearum. Sicenim fatismoirfiratum eP, neminem de all munere iam peurum eÃe debere anqudm pt acceptiÃimus deo, p non hdbeat chariatem, quandoquidem idad doftum CT Sauli dari potuit propter arcanum quidein alicuius fa^ crameiiti,[ed amen daripotuit reprobdio,inuido. O' in» gram. O' reddenti mala pro bonis,O' ne pop ipfam qui» demacceptionemÃirituscorrePo 'm melius atq^ maaco. AGè iam uideamus quoinodó diihim pt: Poeni* Qaxti. iJi fft me quid conjHtuerim repin Saul. Qt^aris ir* enim, non utiq-in ahum uerborum intelleiPurudis, fed mehmena explorans in ea paterno Ãiidio et benigna eu» ra,qu0modo pceniteatafiquîs dominum,in quo pt omnii pricfcientia. Er^cumhoc de domino dicitur,indtgnu/in aliquid diet arbiträrer,p aliquid dignum inueniretur, quod de ido diceretur.Cum uero uerba omnia,quibiis hu* mana codoquia conpruntur, iWas fempiterna uirtus O' diuinitas nürabiliter atq^ ineunPzlnter excédât,quicquid de ido humanitus dicitur,quod etiam homintbus adÃer» nAbïle iiideatar,ipfa humana, admonetur âiprmitas eaam ida,qu£ congruenter in feripturis fanPis de deo diPâ exi ⢠ftimat, humane capaciatiaptiora eÃe quà mdiuine fidgt;» limiati,ac per hoc etiam ipfa eÃe tranfcendenda,eP fanior 'mtede{ius,pcutiÃ3, qualicunq; tranfcenfafunt. Quis eP, enim hominum,cui non occurrat 'm deo cunSta prafcien» te,poemtentiam eÃenonpoÃe f Etcertè amenhec duo uerba funt, paenitentia CT prefcientia, quorum quia ii» num congrue credimus deo,id ep,prapientiam,negimtif in eo eÃe poenitentiam. Cmn uero alius liquidiore conp» deratioae i/Ã!ipertraPans,queperitquemadmodum uel ipfa prefà enua deo congruat, O' âmuenerit huius ctiatii uerbi notionem iHius ineÃabtli diuiniate longe lateq- fu» perari, non miretur utrunq- de tdo propler homines did potuiÃe,de quo utrunq^ propter ipfum incongrue dicere» tur.Quidep prefcientia,nipfcientia fùturorui Quidaui Ãiturii eP deo,qui omia fiipergreditur teporai Si enim its feientia res ip fas habet,no funt ei fittura./ed prafentes,ac per hoc no iamprafcientia,fed antum feientia dici poteÃ. Si autem peut in ordinc temporalium creaturariim,ia o apudeumnondum funt qua piwra funt,(ed tapra.ueiut |
|
SIMPLICIÃNVM LIBER. II. ÃD fcitnJo. fd fenlit, uno guident modo Ãcu'ndum fiiOirorum priefdenbum, alltrouero modo fecuttdü pra^ fenbum fdentiant. Aliter ergi temporalitrr dccedit feien» dd,(itiod abfurdiÃmum dig- ÃlfiÃimtim efl.Nrc enim potià quic utnturd pnnofdt noffe tum uenermt, nià bis itiHotrÃant,cr prtenoÃcendo dntequdm Ãnt,C^cogno^ feendo tum idm fiint^ Its à tut quod longé 4 ueriate Ãe^ fluÃum efljtempotdliter dliquid deceddtfdtnpidfi,(um tttnporaliter qug preefduntur epam prtefentid fentiun â * - tur,quie non Ãenticbdntur antequdm Ãerent,Ãedtintu/m-=â modo priefdebdntur. Si uero etidm fW« uewrint qult;e prtefdebdntur eÃeÃiturd,nihil ncui dccedit Ãdeiiti^ dei,fed matubitiUdprffcientid Ãcuterat etidm priu/quäm uetüt rent qud prdfciebdntttr,quotnodo idm prdfcienbd dice« bir,qudndo non cd return (ùturdrum ? Jdm enim prie« fenttd funt qi{te fiiturd cermbdt, ZT pdulopofl erunt prt» teritn. Prdteriarumdutem returnÃcut prdfenbumnul» io modo poteà did preefdentid, Reditur crgi dd id utfidt rebitfiam prefentibus fcienttd,qHie eifdem rebut fùturii erdtpre/ciaitid.amp;'tum edque priefcientiderdt prim, pepTd feienpd Ãdt in dco, ddnuttit mutsbilitiam, ZT lern« pordlis eÃ^jcum Ãt dem qui uerè fumimq^ ulld ex pdrte rtmtnbilis,nfc uUo motu nouitio tempordlis. Pideet er^utnondüdmus preÃdenbam dei,Ãed tantummodo fctendam,qudrdmus ZT hoc quemodo ; fJonenim [cien« Pdm Ãokmtts dictre in nolis,niÃcumÃenÃi ZT intellcdla immorid retmcmus,lt;um mtminimus aliquid lenÃiÃenos uelitttellexiÃi,ut idtumuolumm recoldtnut. c^nod à ifciindeoeÃfUt poÃitproprie did, mit Bigt ZT intrBe« xit,fenM ZT ÃenÃt, ddmitut trmpm ZT furrpit, mhilo« minus iBa mutubililds longé d dd fubÃamp;nbd rimcuendd cÃ,cr tamenZT Ãcitd(m,ZT prtfcitdeminelÃabilimo« doficcumZTpanitetinefÃdbilimodo, Cum mim Ãden« (14 dfi longé diÃit db l umdtu Ãdentid,it3i ut irridenda Ãt tcmperdtio, utraq; btticn Ãcientid uocdu-r, ZT hec qui« ».dotin.f} bumdtiA alis cfl, utdiedt de iBd ApcÃolmetiam, Ãcientid deÃruetur, quod mdlo modo redé de fdentid dei did potiÃ. Sic ZT ird hominis turbdtn efl,zT non Ãae irudatu dmmi : ird uero dci,de qud dicitur in Pudti^lio : Ãeïti.j. Sed ird dei mdwtÃuper eum, Pt ApeÃolus : Reuehibi» Roman.,, turentmirddeidetttioÃuperomtum tmpietatrm,iBoin trdnquiBiate iugter mdnente, in credturd fubditu exeri« tetadmirabili (cquitute uindiékim. MiÃeticerdid quoque Itominn habet nennuBam cordis miÃeridm, uude etidm in IdtinA lingud nomen dccepit : Nam Me eü etiam, quod Romin ,1; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gtuderetum giudentibus,(rdetiam fiere cum flentibmhoratur ApcÃolm.duisautemÃdno cdpitedi« xent bild miÃerid tuig deu/m, quem tarnen ubi^ à riptu« Pùim s nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;miÃericordhe eÃe tefiatur i ita ZT caelum hu» |
manum non Ãiu pefle liuorisin(eBiginus,ceeldnttmue« ro dcum non ia,lcd eodem uerbo,non eodem modo.Lon« gumesl percurrerecdtera,ZT Ãunt innumer dbilta,qui^ tut oÃenditur mulat diuMifidem noimnibus adpelliiirit quibm humdHA cum mcompdrabiU diuerÃtate ÃeiutillA funt, tue tarnen ÃuÃrd eddem Ãunt rebm utriÃi^ india uocabuld, tuÃquid hec cogma,quie in quotididOA con^ ÃuetudineuerÃantiaâ, ZT experimentis ufiatioribm inno« teÃuiu,nennuBdm dd intrlligendd iBd Ãublimid prebent uidm. Cum enim deÃero de hurndna, Ãcientid muabilia« tem,ZT tranÃtm quoÃdamd cogatiotu in cogatio^ nem,cumrecoltmmutcerttAtnusdnimo quod in coneui« tu eim pduloante non erdt,dtqi ia de parte in pdrtem tre« bris recordationibm trdnÃlimm,unde etiam ex parte di« citur efÃe ApoÃolm noÃramÃcientiam. Cumerg) hd-c gt;⢠Corin.,, cunSki, diÃraxero, ZT reliquero Ãolam uiuadatem tert^ atqiinconcuÃe ueritAtis,dtq;und teternacontempldtio« ne coHuÃrantis, imo tun reliquero, non enim habet hoe , humaiu Ãcientid, Ãed pro uiribrn cogtauero, inÃnudtur imhi uttunqà Ãcienbd dei, quod tamem nomen ex eo quod Ãtiendo dliquid non laiet hominem, potuit eÃÃe rei utrigf commune,quanquà m ZT in ipÃs hominibm folet diÃcerni 4 Ãdpientid Ãcientid,utetidm ApoÃolmdidt: Alqquidem perÃiritum ddtur Ãermo Ãapientiie,alif Ãermo Ãdâ¬ntie,ë (undwneundemÃntitivmilndeo dutemninürum noÃunt hiecduo,Ãedunum: ZT in hominibm quidem dit diÃcerni probdbtliar Ãolent,utÃdpientid pertmeat ad inteBeäum atrrnorunt, Ãcientid uero dd ed quic fenÃbm corporis ex« periuntur. Sedlicetdiim aliamdiffcrentiamproÃrat,nià tarnen diuetÃatÃent,nonpcab ApoÃolo diftingierentur. Qhod Ãane à ita eü,ut nemenÃeientie rebm,quds per Ãengt; Ãum corporis experimur,députât um Ãt,tiuBd efi omnino Ãcientid dei. Non enim dem per Ãeipfum exeorpotezT amma confiât, peut homo: Sed melius dicitur dliam efje Ãcientiam dei,ét non eiuÃdem generis cuim ifia esl qut ho* minum dicitur,pcutetiam idipÃum quoddem dicitur,Ion« gé aliud eil quim quemadmodum diâum c^.quia fleht in Ãynaggudeorum.Tdmeiiddnon laterequcmodo perti* netcemmuniedtio ipÃd uocabilt;li,Ãicetiam deira hominis detraho tutbuleiitum motum,ut remc.ncat uMiéle ui« ggt;r,dtq} ita utcunqi âdÃiirgi in notitiam iBim,quie appel* laturirddei, ttem detnilericordiap auÃtas compaÃio« nem, cum eius quem miÃerearis participafm er miÃertie, utremaneat tranquiBabonitosÃubueniendi,ZT a miÃeriit liberandi,itipnuatur diuitne miÃericordiie qualiÃc unq; co« gnitio. Zelumquoq;dei non repudiemus ZTadfiertu« tnur,cumÃcriptuminueniinus,fed aufirdmusde huma« no zelo paBiddm abem doloris, ZT motbidam perturba* tionem animi,remaneatqiiBudÃolum iuditium,quo cor« ruptiocaÃtatisimpuntta eÃÃe non pnitur,ZT adÃurgmm tamcipiamutdliquo modo cdperezrlum dei, Quapro« pitrcumlegmus etiam donunumdicentcm : Poenitet me,,. Reg- K' corpderemusquid id cffeÃoleat : I« hominibus opiu pocu nitendieil,cumproculdubio reperituruo'unfos nwtan« dijed in homine cum dolore aninü efl,rrprehendtt enim in Ãequodtemere fac t. AuÃeramusetgiiÃla quee de hu« motu iufirmiate at^ igitorantia ueiuunf,ZT remaneat folunt |
LIBER V N V î.
pjfiwn uiÃe,ut ntn ia Ãt dUquià qutntddnufJum trat, pc fottü aligudntnlum 'mtimari menti noprte,lt;^iu, régula in tettigitur tjuód pÅnitet deiun. Cum enim pcenitere di=â dtur,uult no tfp aliquidpeut foecerat ut effet, fed amen id cum effet ia tffe debebat, cr cum iaeffe iam non pni^ bir,iam ntn de/^et ia effë.perpetuo epiodam tratuiuil^ lo éijuiatii iudicio quo deut cunSh, nwabdia incomgt;nu tabili uoluntaïe diffgt;onit. Sed quoniam priefcientiam 'eJ feientiam cum laude folemus dicere tn hontinibui,irain(^ ipfamfolet hunaruem genu fin magnis potep!gt;.tibut ti^ merepotiiaquam reprebendere,congru(nter putamus talii dici de deo. qk; zelat,ej' quem aliquid poe* nitet, quoniam uel culpari jolet uel in fe culpam corri^^ re, atqueideo cum reprehenponeiÃadici de hominibui, prepterra mouet cuin lemmut effe aliquid in deo eiupno^ di, Sed iâda fcriptura ommbut confulens propterea ma^: gis (7 iffaponit, ne Uda qux placent pc intelligintur in deo, quomodo confueuerunt in homimbut intelliÿ. Per heec etiim qu^ difflicent cum ta non eatdeamus pc intel* liptin deoutimuniunturinhonune, dipinwsetiam iUrf queerere qiue apta tffe atque conutnientia putaba* mus. üäf] propterea non eH iüud de deo dicendum, quia in homine diffgt;licet,non dicamus incommutabilem deum, qiùade hominibuscum reprehenpone diéiumell, non mim eft ittt commutatio. Item quidam in homine funt laudabilia, in deo autem effe non poffunt,pcut pudor, ittaamuiridiorum magnum eüorttamentum,pcutti* mor dei non eütarnen inueteribuslibris laudatut, fed Apofoluf etiam dicit. Perpeientes fan£lipcationem in ti^ more dei, qui utique in deo nuRiu eft. Sicut er^ qua^ damlaudabilia hominumnonreäe dicunturindeo,pc qitjedam culpabilia homimim reékmteüigunturindeo, non ie.a ut in hominibut,fed uocabulis tantumtnodo com^ m'.â.nibiis,loti^aliarationeC^modo. nbsp;nbsp;Nam paulopoA
«â¢B'8- I r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Samuel cui dixerat dominus ; PÅnitet me quod
cori/htuerim regem Saul, ipp Sauli ait de deo : Qjeoni* am non eflpcut hano ut poeniteateum, ubiuidelicetfa^ tisoÃendit etiam cum deus dicitur: Panitetme, non humanomore accipiendum effe,peutiam quantum ual* uimus diffutauimus.
T Temquaris ,utrum ffiritus unmundut qui erat in J. j^Phytoniffa potuerit agere ut Samuel d Saule uidere* ture^ loqueretur cum eo. Sed multo maioris miracuU eH, quodipfe (athanas princepsomnimimmundorum pâirinturn potuit loquicum deo dquot; peteread temptandu Lwc.7 iaÃiÃtmum uirum, qui etiam temptandos ApoÃolos fetijt. Aut p hoc non habet difficilem quaÃionem, quia pcrqMm uoluerit creaturam, cui uoluerit creaturit ubiq^ prafens ueritas loquitur,ttcc propterea magni meriti e^ cui loquitur deus. Intertk enim quid loquatur, quia 0quot; imperator cum mdtis innocentibus non loquitur, quibut prouidentiÃime confulit ad falutem,C:r cum nutl* tis nocentibiis loquitur, quosiubetinttrpei. Sier^ hinc propterea nulU quaÃio tü, nuüa pt qult;eÃio, quomodo
CLXxn
ttiâïmuudus ffiritus e 5 anima fan^H uiri loqui potuerit» Omibus ent fanflis, deus creator et fäihpcator loge uti^i maior ell .ç^uodp hoc mouet q, licuerit maligno ffui excitare animam iufii, O' tanquoim de abditis mortuorti receptaculif reuocare, none magis mirandum, quod ft^ thanas ipfum deum affumpptetconflituit fuperpinnant templii Quolibetenim modopcerit,i!leetiam modus quo Samuel fréhimeHut excitaretur pmiliterlatet.
Nip prte quis dixerit pciliorem diabolo piffe licentiant ad deum UMitm, unde uoluit affunwndum, e:y ubi uoluit conÃituendum, quam ad Sama?lis depend ffiritu à fuis fedibus excitandum. Quodp iRud in Euan^lio nos idea non perturbat,quia dominus uoluit atque pernupt,ntil^ ladiminutionefusptdtis GT diu'mitatis idperi,pcutab ipps ludaisquamq peruerps atque immundis crplki diaboli fà cietttibus (7 teneri fe CT uindri CT iDkiÃi ZiA crucipQ atq^ mterpei paffits eH, non eH abfurdum creit dere ex aliqua diffenfatione diuime uoluntatis permiff fum pipe, ut non inuitus nec domittAnte aut fubiugmte magrea potentia, fed uolens atq; obteperans occulta di^ ffenfationi deiqu£ PhytoniffdmiRamcr Saulem late^ bat, confentiret ffiritus prophetic fanlHfe oÃendi affe* Ittbus regis diuitta eum fattentia perçuffurus. Cur enitn anima boni hominis,à malis uiuis euocatap uenerit,amit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â
tere uideatur dignitatem fuam,cum ej uiuiphertmq; bo ni uocati ad malos ueniant Cfa^mt cum eis q/tôd c^riti poÃulat lequitatis feruato atq; inconeuffb décoré uirtutis fu£,(JiUorurnuitijsprorerum prefentiumuelufuuel neeeÃitate traikttis Æ Quâqin hocptilopoteHeffe alius ptcilior intellelhis Cf expeditior exitus,ut non uereffi^ ritum Samuelisexcitatum a, requie fua credütnilt;s,fed ali quèd Phantafma, Cf imaginariam illuponem diaboli machinationibus pilklm,quam propterea fcriptura no* mine Samuelis appellat, quia folent ima^nes rerum ea* rum nominibus appeüari quarum tmagnes funt.Sic om* nia quiepingunturatq^pngunturexaliquapartemate* riiCnKtalliautligniuelcuiufcunq; reiapticadopa hu* iu/modi,quaq^ etiâ uidentur in fomnis, etomnes fère ima ^nes ear U rerum quarum ima^nes funt appellari nomi* nibus folent. Quis eH enî qui hominc piihtm dubitet uo* care hominem,quando quidem Cf pnguiorum piéhirant eu afficimus ^ppria qnicq^ nomina inctmlhntur adhibe* mus : Velut eu intuentes tabulam aut parietem,diciinuf, iBe Cicero efl,itle SaluÃius, ille AchiBcs, iUe Heillor,hoc Ãumen Simois,illa Romu, cum aliud nihilpntquam pi* tiieima^nes. VndeCkerubiiicumpnt coeleflesptätes, emoJ.xo ffStn tamë ex metallo,quôd imperauit deus fuper areä te* Ãamenti,magnte rei pgnipcand^ gratia,non aliquid qua Cherubin ilhequoque effiges uocitantur.ltemp quis ui* detfomniu,no dicit : Vidiima^nem Au^'.ftiniaut Sim* pliciani,fed uidi Augu/hnu maut SimpliciarMm,cu eo tê* pore quo tale aliquid uidit nos ignoremus.vfq^adeo ma* nipÃjim eü,nonipfos homines fed ima^neseorumuidea ri. Et Pharao fficas fe di^ uidiffe in fomnis et boues,no
ADSIMPLICIANVM LIBER. II.
|
figt;:cdrwnMtictim .ît utroliifuiäoconflAt nünibuf earum reru ijMru imagines Ãimt,eafdan ima^-» nes appeUari, no nürit efl ^uod fcriptura dicit Samudent vifam,etiam pÃrsr ima^ Samuelss uifa apparuit, Ma^ â¢Rcg.iS fbiKAmento eiuslt;]ui tranfjiguratfeuelutinanffltm lu^ cis,et miniftros fuos utlutnüniftros iuflicite.lam uero à I Corin, fftHndmouet, quomodoämdigno/piritu Sauli uerapr^it diibii funt, poteA GT iUud mirum uideri,quonugt;do dtemo Matth.8 nesagnouerint Chriftu,quemludiieinoagnofcebant. Cit eriim uuk deus etiam per infitws ZSâ 'mlèrnosÃiiritus aU ^uem uera agnoÃere, tempor alia dutaxatatij; ad ijhm mortalitatem pertinetia, fiedle eH (S' no 'mcongrmm ut ommpotens (S'iâiflus ad eorum pcenam quibus ifln pre^ dicintur,ut tnalum quód eis impendit anteq uemat pre^i nofcêdo patiantur, occulm apparatu myfieriorum fuoru â etiam Ãgt;iritibus talibus illiquid diuinationis impertut, ut quidaudiunt ab angeUs prenundent hominibus. Ti» tu Autaudiut,quantuoïm dominus atq^ moderaar ueliu bet uel puit. Vndeetiä Ãiritus Phytonicus in AÃtbus k* poftoloruatte/hitur PauloAplâo, (S' Puan^lifla effeco^ natur, aifcenc tarne ià fiüaciof fuaStZruerü ^noffepo ^tuerine, no docendi magis q dedpiendifine prtenundant, ..PtÃrtehoceR q, dt lüa ima^ SamuelisSaulemprédis . cerct fnorituru, dixit etia fedi Ãturu, utiq^ Ãlfwm efi. , Aïagno quippc interuallo poft »torte fepari bonos amos quot;^ lis in Pua^lio legimus, cudominus interÃpbuiüudiui tem,cuiaapadt»Ãros tor)negt;itapateretur,(S'iUuquiad aus tanuam ulcerofus iacebit,id in requie conÃtutu,mag nà Chaos interiedu effeteflatur. Autfi^ppterea Samuel .SauUdixit: ]!Aecueritis,nonutequalitatëfoelidtatis,fied r) .Kcg-*^ ad parëeoditionë mortis reÃratur,q uterq; homo Ãerit, (S' uterq; mori potuerit,ianiq; mortuus mortë uiuo pres nundabat. Per/fiidtquatü opinorprudetnttitua fiecundü utrunq; intelledtt habere exitu iüä ledionem, que no fit contra fidem, nià Ãrie^pÃndiore (S' pplexiore inquifiti one,queutluiriu mcaruuel têpis excedit angitÃas, ins uciaturad liquidit, uel pqffe aiam humana cu ex hac uita migrauerit maoicis carmimbuseuocatäuiuoru apparere conlhedibus etià corpis liniamëta g:lhiKë,ut no Ãln uis deri ualeat,fed (S' agnofd. Pt fi pote{l,utru etiâ iuà ala, Ito quidë eooattir ma^ds facris, Ãd dignetur oftendi oce cultioribus iperijs fwmmele^s obtcpans,ut fi fieri non daruerit.non uterq; Ãnfus in huius Ãripture tras ëhûione atq; expofittone ad mittatur,Ãd iüö exclu(o,ima gnaria fimulatio Samuelis diabolico rituÃamp;ninttüigas tur Sed quoniâfiuéiilud fieripoÃitfiuenon pofiit,tarne ÃOada fathane atq; iu^nü fimulandaru callida opatio dedpiendts humauis Ãnfibus mulaÃrmis tnuiÿlat^ede* tentiin quidë inquifitionibus diligentioribus prltÃribie mus,fed tarnen potius exiÃmius alealiquidÃdu maligs no Phy tonifie illius miniÃrrio, quädiu nobis aliquid ante Qaxin,4 plius excoigtare atque expticarenon datur. |
â^^od aut queris,quid fitquöd Ãriptu fitdntra uit rex Dauid (S' Ãdit ante dominH,quid ahud inteBigendu eA, nifi quia Ãdit in confieilu domini, fine ubi erat Area tt/hmentip q facratior (S' tomëdatior qM däpreÃntia domini oedpipoteA ,fiue oraturus fedit,^ no fit reik nifi conffiefht dei,hoc eA i mtimo cordisiPoe teAenimficaedpiq diAueA: Antedontinu,utnuUus efiet honùnwm qui audiret orante. Siue er^ ,ppter Area teflamëti,fiue ;ppterÃcretü remotus ab arbitrisfiue ;pp ter itimu cordis ubi erat orantis afÃAus,eouenienter di^ dtim eA ; Sedit antedominu : Hifi fiirteq, Ãdens orauit, hoemouetq, fänihis Helios hoc fixeer it, quando plutiia orando 'mpetrauit. Quibus admonemurtxêplis, no efiê ficriptu quomodo corpus cÃÃtuaturadvrandu,dumodo animusdeoprefiens peragit inteMionëfiuÃ. Hä(Sflans aao-t â tes oramus,ficut (S Ãriptu eA : Publicanus aut de Ions ^nquo)hbat t Et ^xis ffnibus, peut in aAibus Apoflo-loru letmus : Et f(dentes,ficut, ecce Eiauid (S' Helios. Hifi autetióiacentesorarefnus,no ficriptu effet inPfalo mis: Lauabopfingulas noiks leAü meu Lachrymis mes is fir atu meu rigtbo.Cu ein quifiq; orationë quorit,collo cattnembra fieuteioccureritaecomodatapro tpe pofiit corpis ad mouendu animum. Cuautno qua:ritur,fied in a Ãrtur appetitus orandi, cu aliquid repente uenit in men* tëquo Ãpplicanii tnoueatura/Ãfius, gemitibus inmaro rabilibus quocun^modomuenerit hominë,noeAuti^ diffèrtnda ratio, utquoramus quofiedeamus autubifle^ musautubiprofkrnamur: Gignitenin fibimentisias tentio fioüidtu^në, er fiepe etiam obliuifidtur fie,uelad quam cceli partem uel in qua pofitione corporis membru iUud tempus inuenerit. IN uerbis aut beati Helixquibus ait : -O domine teÃs huiusuidux cü qua, e^ inhabito apud ipfiam, tu mak fixaà ut occideres filtà dus, nihil maueret fi uera pronu eiatio fieruaretur,'Vox ren im no credentis q ta natiefis ceret dnscüeauidua,qK'x[a pie prophetä fuficeperat,eo pro fier tim tëpore quo tin erat.cui ,p!uterat totu ui Au fit wm ta exiga» in tä magna, (S' fiumma inopia. Ita c rg» di Au ë,ac fi di'ceret: od^e teÃs huius uidux c« qua e^ ins habim apud ipfiam,tu makfixeiÃ. ut occideres fiUu dus, ut inteUigitur q, utiop (ins.qui teÃs cordis illius inulierif uidebat quortta effet pietas,unde etiâ Helià ipfiead eà mis fierat,iw maleflciëdicaufla,mortificaueratfilut dus,fed ex hibëdi miraculiad gloria nominis fui qui. tantu ,pphe tam GTtnncuiuentibusacpofkriscomendaret :S:cutdi*^^^âif cit d^s,non ad mortë mortuuÃififie Lazaru, fed ut gloo rificareturdeus in filio fiuo. Et ideo cofiequemia probant (S' ipfiaetiafiducia qua credidit Helios, no ad hoc tilud ' cotigiffie ut deerbo lu Au hoflita dus afÃgeretrer, fed pos tius ad hoc flAu,eA ut deus magnificendus ofknderet ui duoe qualem dei flnudu fiuficepiffet. Sequiturfcriptura et dicit : Et infiufflauie puero ter, (S' inuocauit dnm (Sâ di^ xit: Dne deus meus reuertatur nuc anima pueri huius in eu. Et fà Au eAfic.H cc er^ deprecatio qua petit Heliot tabrcuiter (S'ta fideliterut refiurgatpuer, fiatis indicat quo affèAu diAafiuntfiuperiora. Et ipfia tmdier oflnidit ad hoc |
|
Rom.« j.Rtg- lt;X,V AESTI ON VM V, id hoc mortiÃedtu filium fuum fkiÃe, ut quid HelidtfiiC âum tfje priÃmpfentyciim iüd uerbd non cofirmando, fed renumdo enuciaucrat. Cii enim uiuum recept/JetÃ)^ liu fuum,lt;iit: Eccenunccognoui,(iuonidhcnwdeitstu, er uerbu domini in ore tuo certiÃimum, Multa funt Mt «n feriftturis qua ntfi illo modo prenuticientur, in cotrd^ ridm fententid incidtint,ÃcutieSi : Quis dccufdbitdd^ uerfutele^hs deiiDeiit quiiulb.Ãcdt: Siqudà confimdnt rejjjodedf, uides qudntd ptterjitdf oridtur. Sic cr^ ,pnu9 ciindüefiydcÃdicdtur: DeuincquiiufbÃcdti erfuhr dudidtur,no utiq-.R.cp hcc dperam puto ejfe iüdm lieli£ fenteneid, qnd non ferudtd ^pnuncidtioÃciebdtobÃurd. De/Ãiritu menddei] perqucdeceptut eR Achdb.hocin^ telli^nut{,q, idfuperiusdprctrdikltü drbitror,deü Ãi-^ licet oipoteneè er iuflum diflributorem pandrüpTtemi^ orumq; ,p meritis, no foltl bonis er fdii^s nüniftris uti id operd congrud, fed et id tndlis dd operi dignd, cu illi pro fui peruerÃatc nocere dppeane ,Ãndnturduttdnid âSif ie-tf tumqudntumtUciudiedt, quiomnidinmenfurdcrpon» dere er numero di/Ãonit. Dixit düt hoc M.icheds prophe tu quomodo ÃbiÃierit demonÃrdtum ; Occultd enim res er nimis fecrea itd demonÃrdtur ,ppbetis ,Ãcut pote^ tdpere fenÃis humdnus, cum etidm rerum imd^nibus in reueldtiombus tdnq uerbis inÃruitur.tHdm quomodo de^ US hicdgit ubiq- prüfens CT ubiq; totus de femperprlt;e^ ⢠fens,er quemodo eius Ãmplicc er incomutdbilem leter» itAmq; ueriatem confuldnt fdn{li dn^li omnefq- db code credit fublimes er mundiÃimi Ãiritus, dtq^quod in eo femptterne iuÃiim uideiKprocogruentid rerum inÃrios rum tempordliter perdgsne, quomodo etism Idpà /Ãiri^ tus,qui inueritdtenonjlrterunt, propter imiTUindicidm lohan g inÃrmitatem concupiÃentidrti er poendru Ãudrum, non udlentes prte/entem mtrinfecus contueri erconfulca cutus innenidt, fdtis indicdt. In primo er^ libro in eo poÃtu eU.Ditmfeorfu duobus difeipulisfud rctuliÃepdf re ueritdtem ,ÃgnAÃrmÃecus per credturdm expcâent,- Ãonö,mendcÃtds codieis nosÃÃÃtt: Nî rfwodfdmferipa eifq^mouednturÃueddfdciendumdliquidÃueddnonÃa cietidum,què ue modo logintur dterndle^qudienii er Ãtds re^tur uinëh dtq; eoÃriBi, uel Ãnente deo cperdri. utlcedereiubenti er compeUenti,drduüm eTcxplicdre leni^ÃimumeR.'Vereor dutönc iÃdquiefuntdmedi^ ey non fdti'ficerint expeéht om.erticdio Ãterint grdutJ tdtituie,qudndoquidem cwmtuex omnibusqiuintcrroif unumt d me libeüt^ mitti ueües,e^ duos libros lon^ ^Ãimos miÃ,erÃrtdÃe qutcÃionibus tuis nequdq diligen ter expediteq^ rejÃonÃ. Ãîidobrem preces tuds pro errd» tis nuis mu.tds Oâ dÃiduds petoÃeri ,fententidm uerode hoc operc tudm breutÃimdm, fed grdUiÃimdm fld^to, CT dumÃt ucrtÃimdjÃeueriÃintdm non rccufo, Explicit Ãecundus liber fduBi AugiiÃinidd Sim^ plicidnum de qu^jlionibus ex Ubris Re^m. |
ARGVMENTTM. CLXVIrt ftiniHipponenfis cpifeopi,inlibru contra Epiftolam Manichei ,quani uocant fundamenti,argument turn ex lecundo Ebro retrac// tationum, pBER CONTRA EPISTOs Id Mdnichei,q uocdnt Ãnddmcti prin 'p cipid eius fold reddrgui,fed in c£teris illius pdrtibus dnnotdticnes ubi uide/a _________'â bdtur iiÃix£funt,quibustotdfubuerfi titur er quibus commouerer à qudiido contrd totdm fcri here udcduiÃet. ftini Hipponcfis epi, in libres quæÿ cundo libro rctractionum» Argumenrum. VNT Q_VAEDAM EXPO Ãticnesquoruddlccoruex Eudn^i liofecundu Mattheit,CT dli£ firnià liter fecundii LUcd, in unu libru il^ l£,in dltcru iÃtc redd{l£ funt.Titu^ lus dut huius Opis ellgt;qu£fnones E» uangr/iorK. SedqudretUdfolddefuprddiSis Eud^licis libris expoà ti Ãerint, qud; his libris mets cotinentur, eX qult;e ifldÃnt,jgt;logus meus, ddtu^hs dtqp enumerdtif eifdè qu£flionibus,itd ut quifq^ le^e uolucrit, numéros fe^f tu eü,no duoltis I» fecundo libro uolens exponere, quo duos pâtres potuerit hdbere lofet h,cuius conttunx d.ikt, eü uir^ Mdrid, üud quad phibitter fi-dtre dixiÃe deÃn {hÃdtrts uxore, ut et fetnen feewndu le^i fuÃeitdret, ideo dixi eÃe inÃrmum,quontd qui ndfceretur,nomëdta Dtaicr. xf Ãin^lt lex eu iubebdt decipere,no eR ueru. I^omen enim defiinfh q, dtäii e^,dd hoc lex udlereprtecepit,ut eiusÃ* lius diceretur,non dd hoc ut hoc quod iUe uoedretur Eiufdcdiui Auguftiniinquæftioncs Eiiâ gdiorum ^logus,cum capitulorû eiufdê operis diredonoab codemcollcc^o. snb itd feriptu eü,dc à Eudgçliu exponë ordine Ãifceptü eÃetdnobis.fcd^pdrbiaf trio er têporecofulemiscuquo legcbdtur,à quid ei uide bdtur obfeuru : Ideoq^ multd erÃrtdÃis obÃcuriord pr£ termiÃd funt.quid id ed nouerdt,qui ed qult;e nondu nouea rdt inquirebdt,nec tenercuolebdt ÃÃindtionefud i his qu£ dnted tdÃc dcc£perdt, ut etid dÃiduitdte dudiendi dtque trdëkmdi memori£flubiliterfirmeép mdnddret. Honultf Id (tid hie no eodeiii ói dine inueniumtur expoÃtd quo in dd 2 Eudngee |
|
Q^VAESTIONVM HILARIl SOLVTIONES Ewïgeüo udrrdtAfunt,quonM^Uiid(im frjÃMticne ditdW cit tcpus dirttur.,ntra^Abdntur, cr to loco fcribebttn^ turquiudcuus 'mordineiitm expo/ttdrii rtrufubfequt^ bdtur : ç^uid poÃra^ comperi,ne quls fèrtc quxrtns dli^ ^ttid legere in hoc opéré g, eu in Eudttfflto mouiffet, amp;nbsp;ad (juitrcdu excitnffet d^o perturbait ordinis offèndere^ tur, qudndoquidé ei qtM cdrptim ut poerrÃ, dtilabdntur i» J0J« cor puf coüei^ CTcontextu cognoui,fÅci utora^ do numer orn pnefcripbis tüulif ^uôd cuique opuf ejjct, ftale mufjhgaret. D IVI AVRELII AVGV' ftini quæftionum Euangdi' orum, liber primus 111/ dpif* QjLiod ait: Nemonouitfiliumnià pater. Cap. L VM DICERET DOMl/î nus ïêfut : Nono nouitÃliu mfi pds ter,no dixit,crcui uolueritpater re» uelare,(ptcddimgt;dt( cü diceret: î^ento nouit patrê nip filius,dddidit. O' cui uoluerit pltut reuelare. Quôdno itiiteUiffndu efl,tjuaf], plius 4 nutto poÃitcognofei nip A pdtre.folo,pdtrr dutnonfolMndplio,fedetia ab eif qui lus reuelauerttplius. Sicenim points dilt;Ptlt;m,eü,ut Intel» litmus Oquot; pdtré et ipfuplût pplià reueldri,quia ipfe efl mends nopralumc, ut g. poÃraintulitiO' cuiuolucritp kiM reueldre, non tdmen pdtrem.fed etià plut dccipias, Ad totû enim quôd dixit, iüatû ek : Verbo enim pto ip» fe pdter declaratur. Verbum autem non folum id quid peruerbwm declardtur,fedetidm feipfum déclarât. Quod difcipuhdomini cÅperunt uellcrc fpicasöóraanducare. Cap.Ik Vod difcipuli dni caeperunt ueUereJpicas O manducire : Quod itip conpicdntes eas pcere no popent,hoc eA, snortipcdte mêbrd ueÃra qux pmtptp terra, ideilquid quifq; no trdnpt mcorpus ChriÃi,nip.cdrnAltbitsexpolidtus. Hmceü: Exuiteuot ueterem hominc. H tnc eü ; Circu/mcipone non manufrs iki in expolidtionem carnis. Delinofumigante. Cap. III. Matth.)j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;A nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qiufjatä lud^eos dicit, propter quad usiû erdfU,O' dbinuicem diprepdbdnt.ln lino funtigantenot!xndû,quia de fera luminepcitpuarem^ Math.!* De cÅco SCmuto.Cap.IIlI. TVncoblatus eft eidiemomà hdbens, coecusetmu» tiis,ideü,qui no crédit. O' fubditus e^l diabolo,qui Roman.({ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ditrBigt,O'noncoptcttcTipfampdê,dequadiélum eü : Ore aut conpÃio pt dd falutcm, uel qui non dot laufi dem deo. Qiiod ait: Siego in Beelzebubeifcio daemones. Cafw V» |
Voddixit: Etpe^ in Beelzebubeiftiodte« mottcs, etid fecundu uepra fententia : i^r ^''puenit in uos regnum dei,quid regnu diaboli Matth.)« Jhre no pot,q, aduerfum fe diuifum piteinini. Regnu dei nunc dicit quo danantur tmpif. O' dpdeltbui de peccatis fuis pÅnitetid nûc dgetibus fecernûtur. Eortê iUû dppel Idt, quid ipfe tenebdt ne peffent uirtbus fuis db iüo fe ho» nùnes eruere,fed per gratta dti. Va fa eius dicit omnesin» pdeles.Nip prius alligauerit prtê,alli^ueritdixitpote^ patè mi ademerit impediendi uoluntatëpdeliû à fequtna do ChriÃum, O' obtinendo regnû dei. Qiiodait.- Progenies uiperarn. Cap. VI. PRoffniem uiperarûeos dicit, quia O'diabolifdi^ Muth.)« os eos appel!Jt. Inantu enim quifq;filius eA diabo li,inquAntu/m eum peccando imitatur. Quod ait ; Sicut enim fuit lonas in uen-trecÅri tribus diebus tribus notfbbus. Cap. VIL Sicut enïpiit lonas in uentre ceeti tribus diebus et tri» Watth. j« Egt;«r noilibus,pc erit filius hou Icorde terrte tribus diebus ettribus noSibustSexte pritedieiparté,qua feptd tus eA cû prieterita noék,,p node et die accipias,hoc eA ;p aa die Sabbati noAë et dient,et noékm dominicam eu eodem dieiüucefcente, de per hoc accipiendo partem pro aa,habes triduum O' tres nodes. Quód enim dicuntur decëmenpspregnantis,nouëfuntpleni,fed initiü dteinti f taaaccipitur.Et^ fednsoÃvnditinmonse,poA{ex lu*»**,ââ* dies pAà dicit unusiEuägpliÃa,alter uero poA cdo dies dicit partë poÃrriote primi diet, in quo futurû hoc dns j)mipt,Oâ partë priorë nouiÃimi diei,in quo copletu eA q, promipt,jgt; atis atq; integris diebus annumerans^it in teHigds eu quidixit,poA fex dies,folos medios comemo» raffe,qui uereatidtq^ integricÃpletifunt. Ingencpeni à lumine mcipit dies, O' pnit ad tenebras, ad pgmpcan» nbsp;nbsp;** â dû lapfumhominis.NÃcdûtd ttnebïtsadlucë, peut di» dumeA,detenebrislucëclarefcereyquiadpeccatisho» mo liberatus,perueni( ad lumen iuÃieue. Quod ait : Cum immundus fpiritus exie» rirabhomine. Cap. VIII. CVmffiritusinundus exieritdb homine,pgnipee cdtquofdam ita credituros,utfirre no poÃintla» borescotinentia,O'ddfectdûredituripnt. Quôddidû eA,Affivmpptfedialios feptem, intelli^tur quia eu quis ceciderit de iuÃieia, etiâpmsdationë habebit. Cupiditae enin carnis expulfa p pÅnttentià à cSfuetis operibus, cû no inuenerit 'm qutbus deleëhtionibus requiefcdt,duidius redit. O' rurfus occupât mensë hominis, pc cû expul/à ef fet luÃicia negliÿmsia fubfecuta eA,ut no introduceretur tinq hdbitaar mundatte domui,fermo dei p fana doëlri» nâ. Et quonid no foluhabebitiHa fepti uitia quie feptem uirtutibus ffiritalibus funt cotraria, fed etia p Uypocri pmfeitlas uirtutes habere pmulduit, ,pptrred affiimptis fecumft:ptemdlijs nequtoribus,hoc eA ipfd feptenaridp» mulatione,reditt!ldcencuptfcentia,utpnt nouiÃima ho» minis pe» |
|
LIBER V N V S. tlinlt peiom qtum erdnt prirM, De friiLlu centeno, fcxageno SC tri* ceno. Cap. IX. ^ód dicit: Aliud centcjimum, aliud fexagiptnÃt liud triceÃmu :Centefimum martyrum propter fanâiatemuitieuelcoittemptu mortis, Se^ xageÃinum uiduarur4 propter ociu intérims,lt;juia no pu* fuaiu contra confuttudimm carnis. Solet enim ocium co cedifexa^nArijspûâ mditiam uel poil aphones publii^ cas. TriceÃmum coniu^rorum,quia hlt;cc eil atas pra^ liantiu, ipà enimhabentacrioremconfliibimnelibidi» tiibus Ãpfrentur. Quod ait: Colligite primum Zi* zania. Cap. X. llaieh.), V 7tmundiciainfe^e Zizaniadicitur.QUod primo feparatur Zizania dicitur,quia tribulation ne precedente faparabuntur impifiquôd per bonos ange* lot inteUigtur fieri. Quia officia uindiéle poÃimt im ⢠plere boni bono animo,quomodo lex,quomodo Iudex : officia uero mifericodie medi implere non poÃunt. Degrano finapis, quod mains ht om« nibusoleribus. Cap. XI. Wttth,»} Ranumfinapisadfiruoremfidei,uetquôddica* yjquot; tur uenena expellere, maius fit omnibus olerdius idest, dogmatibus. Dogmaw autem funt placitafeita» rum,ideâ, quód placuitfin^lis feétis. Defermento quodaccepit millier, abfcondit in farina fatis tri» bus. Cap. XII. M*Kh ï l'EriWrtt« quód accepit muliertef abfcodit i«Ãri* ÆÆ ne fatistribus :AMdierem,fapientiamdicit,Ãrmen tum,dileà ionem, quód fèruere fiât er excitât. In firino aMem füis tribus : Vel tria iüa in homine : Ex toto cor» de,erextotaanima,erex totamente: VeltrialUafru^a * Phfira : Centefimum, fexa^fiinum, tricefimum : Vel tr.a tüa pnera hominum : Hoe, Daniel,lob. DeThefauro in Agro abfcondito. Wanîi.H Cap. XIII, THe/iw« hi Agroabfconditu dixit duo teflamenta legis in ecclefia,quie quis cti ex parte inteüeélus at tiffrit,fentitiüic magna latere,er uaditetuendit omnia fua er emit ilium,ideil,contemptu temporaku comparât fibi ocium,ut fit diues cognitione dei. Qiiod dixeruntludei,unde huic fapientia hæcSCuirtutesîâCap. XIllI, Qvôddixerunt ludiei,umlt;khuicfapientiahxcamp; uirtutes ? Sapientia in his qu^ loquebatur,uirtu» t.Cor.t . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tesinhiscju£Operabatur,ideoq;ey'Apo^ flolus cum dixit ChriÃum dei uirtutem amp;nbsp;dei fapientia, uirtutem adÃgna retulit propter ludlt;eos,fdpientiim au tern ad dodrinam propter grxcos^id eil,^ttiles. Quod ambulauit in mart ad difci«» pulos, Cap.XV. |
CLXIX 'Voddixerut diÃipuli phantaÃmaeffciÃgitiÃ^ cat id g, didu ed: Putat inueniet Ãde in terra, Luccj 8. ^â¢^i^uia quida i^Ui cejferint diaboh,de ChriÃi ad* uetu dubitabunt. Quod aut Petrus iplorat a dno auxiliu ne mer^turÃgnificat quibufdä tribulationibus etia poil ultima pfecutionèpur^ndâ eÃe eccleÃa. Quod CT Pau* auâ«quot;} lus fignificatdicens : Salutls erit,ÃctamequaÃpigné. QupdfequiturtVtadorantesomnesquiinauierant,diat ».Corin. f cerentt VereÃiliut dei es,ÃgntÃcatclaritate eius tutic ma niÃÃamÃturam per Ãeciem iamuidentibus,lt;piiperfi* dem nunc ambulant, Quid Gt, Munus quodcuncp cft ex me tibi proderif. Cap XVf. MVnwî guodciiq^ ex me, tibi proderit, id eil mu* nus oÃirs caufa mci,ad te iä ptinebit.Qui^ busuerbis ÃgniÃcantÃlijianoÃbiopus tÃeparentü^p fe oblationes, ad eä «etatem pueniÃint utpoÃcnt ia ipà oÃerre pro Ã. in hac er^ letate coflitutos, M poÃent pa^ rtntibus fuis hoc dicere, cu hoc dixiÃent, negibcmt Pka* rifeos recs eÃetà parentibus fuis non praflarent honoré, Qiiod ait , Omnis plantatio quam non plantauit pater meus eradicabitur. Cap. xvir. plantatio qua no plantauit pater meus,er a dicabitur, id eil cdmalis cupiditaSffccuduq fen* Mattk.l tientes oÃcndebantur de prateriniÃis rerivm Ãgnis,uel étid traditionibus fuis, tJ' pracepta uitae non curabantg quit à cupiditate animum purgant. Depuero Centurionis 5»^ filia Cba« nanæmulieris. Cap. XVIII. Vod erpueru Centurionis erÃlia Chanane^ tnulieris no ueniens ad domos eor u faluat,Ãg» niÃcat ffntes ad quas no uenitfaluasÃre p uerbufuu. QuodipÃsÃlif regantibusfanantur,intelli^ ffnda eil EccleÃie perfona, qua fibi eil et mater erÃlij: Ham Ãmul omnes quibus confiât EccleÃa, »uUerdici^ tur,(ingiib'autem ipÃfilq appellantur. Qiiid lignificent muti amp;nbsp;cocci furdi Qi claudi ,qui curandi oblati funt domino. Cap.XlX. quot;Vod turba obtulerunt dtio mutos : Ulutos qui dilrn no laudant,uel no confitentur fidé.cÅcos qui no inteîli^nt, etiamà obtempèrent iuben» tibus, furdos qui non obtempérant, etiam fi inteUiguntt claudos qui pracepta non implent. Qiiod ait, Fado uefpere, dicit is, ferc=* num erit, rubicundum eft enim cÅlum. Cap. XX. Vod dixit: Eailo ueÃere,dicitis,ferenum erit, rubiciédu eü enim coilu,id eil fanzine pafii^ Chrifii,ideil,in pritno aduentu indulgent lia peccaiorû datur,cr mane hodie tempeflAS,rubet enim CU trifticia ccelu, id eil quód fccundo aduentu igné præ,* rt^ntt utérus tü, Eaciem er^ nbsp;nbsp;nbsp;iudicare nofiis. |
ADSIMPLICIAHVH LIBER. II.
|
fg«4 dtitem tfmponim non pote/lif : Signa temporum dixit de ddueutu fuo uelpa/?iotte,cui/imileeA rofeum ca lumueÃgt;ere. Etitefndetribulationeante aduentum fu» wnjùturijcui fimiltfR mane rofeum ctimtrilbciicalM. Qiiodait; Heliasquidemuenturuscft ã:Kftituet omnia. CapuXXI. Vôddixit dominui : H^liof^uidem uentunu Matth., y J eR,G^ reftituet omnia, id eR uel eof quos per/: fecutio antichrifliconturbautritfUelutipfe refîituatmoriendo qult;e debet. De illo qui fepe cadebat in igncm ÃC ali» quandoinaquam. Cap XXII «th.jy nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vôddixit:S£pecaditinignomfCrab'quan^ doittaquam:lgnemadiramquôdalt!ipetat, aqudm ad uolupates carnis. Item quôd di ji xwtt difcipuli, quare nos non potuimus eijcere eum, ne il its rmraculis fà cicndis extoüerentur m fuperbiam,admo^ nitifuntpotias perhumilitatemfidei,quap per finapis granum,elationem trrrenam, qute montà noimncpgni^ fioaa eâ curare ut tranpret. Qiiod ait : ETgoliberi funtfiIff,cutnTri« burum exigèrent. Cap. XXIII. vôddixit: £rt^ liberi funtfilif in omnireg* Matth.jr ? no iteÃi^dütlbliberosejfeplios,ideAnon effe ueôh^les. Multo erg) mags liberi ejfe debent inquolibet regno terreaoÃ'q regniiUiusJubquo funt omnia régna terrte. Qtjod ait: Qui autem fcandal^aue» rit unum ex pufillis iftis^ Cap. xxini. a«h. )s nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vôd dominus dicit:Quiautem fcindalizaue* J rit unum de pufiUis ifis , id eA ex humilibus, quales tailte/fedifcipulos fuos, no obtempe^ rando iiel etiam cÃtraueniendo, peut de Alexandro £ra^ ! rio Apopolus dicit: Expedit ei utmola Apaaria fu/fen^^ datur coüo eius, CIâ pnecipitetur 'm profùndum maras,id 4. Timh 4 nbsp;nbsp;nbsp;congruit ei ut cupiditas rerum temporalium,cuiPul^ ti cr coeci colli§intur,eum deuiiiAum pondéré fuo de du cet ad interitum. Qtiod oblatus eft ei debitor decem mili» uin taientorutn, SCïuffît eum ue* nundari. Cap.XXV. vôd oblatui eAdomino debitor decem milif / «wi taientorum, ÃT iuÃit eum uenundari -, ZJquot; iixorô eius,lt;!2rplios,G^omnia qu£habebat, Cfreddi : intelligçndum c/l decem praceptorum le^s eu pijfe debitor cm, nbsp;nbsp;pro cupiditate ati^ operibus fuis tan-!â quam uxore e^plijs pcenas fduere debuilfe,quà d eA prit cium eius ,pr£cium ciiim uendiü fupplicium damnati ma teüigttur. Quôddixit : Noluitignofesreconferuo fuo, fcdabijte^rnuptcum incarcerem, CTreliquA,mteîliffn dum, tenuit contra eum bumeantmum ,ut fupplicia illi uellet. Conferui autem qui narrauerumte^mimoquiepetf bant,poteA mteUi^ Ecclepa, quit CfiRumfoluit, lumliQit. |
Dcdiuifc qui non intrat in regnum dci. Cap. XXVI, QVôdaitdominus,diuitemnon'mtrareinregnum dei. Et difcipuli dicunt,quis poteA faluuspe* rii Corn paucipne diuites'mcompara» tione mulamp;udinK pauperum : InteBigendum quôd omof nés qui taba cupiimt, in eorum numero baberi anirnad» uerterint. Qiiod duobus feorfum difeipulispaflu» rum fe dominus indicar. Cap. XXVII. Qvôd dominus feorfum fe duobus difciptdis pafa Mat«,.»« furum reprt, ad conpmandum in po/krum tefi* inoniumfoecit,quiadixit: Inoreduumuel trium tepiumpabit omne uerbum. Vt enm ne^ usil^ ^retur quôd dieebatur, neq^ caretiet humani tepimonij prmitate, paucioribus quam duobus dteere non potuit. Vtlad Sacramentum charitatis optndendum ; lAinut en 'm quam inter duos charitas effe non poteA. Erat autem lile non necefitate debiti propter peccatum ptum, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. fed ad foluenda tio/lra peecata charitate paffiirus. Q_uod cum ab Hierichoegrederetuf duoscÅeosilluminauit Cap. XXVIII. AE Hiericho egreditur dominus. lamdeiÃater* ra refurrcâicnedifcedens, fequntur eum tur^ ba; muitlt;e,credufit intum populier grntes. Duoau^ tein coeci fedentes iuxta uiam, pgnipeant de utro^ po* ptilo iquoÃam iam cohnerentes per pdem dijfenfationi temporcdi,fecundivm quam ChriÃiisuiaeA, crdepde* rantesiTluminari, id eA, aliquidde uerbt letemitatein» teüigere,quôd tranfeunte lëfu impetrarecupiebanc,ideA P meritupdei qua crediturplius dei.er natushà erpafi fus propter nos:Per bancen'mdijpenfationèquap tran* pt lëfus,quia tales aAto tèporalis eA. Oportebat aut ut tantu clamarent, donee repfentispbi turb£prepitu u'm Cf rent, ideA tâpfeueranter animuitenderèt orando atq^ pulfindo,quouf^ cofuetudinë depderiorucarnabu, qu£ tanqiurba obprepitcoÿtatugt;ni,lucè ueritatis £tem£ ui^i dereconati,uelipfâ hcimcarnaîiu turbâpiidia ffualia ipedienteÃrtiÃimaitentionefuparent. îtaqfaudiès i'éfus qui ait : Ettenci dabitur,er qu£rês inueniet.er pulfanà aperietur,uenientes ad feipfos. f. depderij ardore puent* entes ad id quod depderant,pans eos tä^tatq; illuminât. No eni peut iHa di/penfatiotêporalis, ita etiâ uerbi £terK Sapte.^ nitas tranpt,qu£ifeipfamancs omnia innouat. QM^pp ter quia pdes incarnationis tèporalis ad £tertta intelJigé^ da nos pr£parat.Ttranfeunte lèfu admoniti funt utiOu* minentur, er Ãante iüumnAti funt : Temporà liaenim tran feunt,£terna pont. Q^ait difcipuliSjDicctis huic moti,föll« ÃC iaâa fc in marc.Cap.XXIX. qj(q4 |
LIBER PRIMVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CLXX
Vod dominut didt difcipulis fuif,Dicetis mo* ti huiCftotte nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iada te 'm mcirr,de(uperbù
dixit lt;lut(tdf,ecuUrts pertinet.Hoc pbiferuM dädictrtdebet,utMm à fe repelUt, quiiippnon con^ gruit,uelq,per eoru)npdem,ciuU per eot Euttngelium prtcdiciUum eÃ,ipfe dominiu qui mont dppelhttui eÃ,(ibs latuf ê Judiei{,ut in gétet tïq 'm mure porro iiceretur. Qiiod aitjQiii cæciderit fuper lapidem ift3 confringetur. Cap. XXX.
Vod dominiM dicit,Et qui caciderit fuper Idpie Q, dem iÃum conÃ'mgetur,fuper quem uero c£ci derit,conteret eum. De fc« dicit q, ad^nt fuper eum,quiiüum modo contemnunt.uel iniurift itfficiunt,i^ deo nondum penituf 'mtereunt,fed tarnen conpMguntur, ut non reAi ambulene. Super quot autem cadit,ueniet ib lit defuper âm iudicio cum poena perditionit, ideo dixit, conteret eos,utfint tmpîj tâq puluit,quem ^ijcit uentut äÃcieterne.
De homine rege qui fÅcir nuptias filio ftio. Cap. XXXI.
Vod dominut dixit,Simile eà regnu cÅlorum Q_ hominiquifoecitnuptiatfiùofuo.'tiuptiiK di^ xit uerbu mcarnlt;itu,quia in ipfo homie fuÃe» pto ecckfi^ deo copulta efi.Qjià d dixit,Tauri mei nbsp;nbsp;dl
tiliaoccifdfunt,tMrot dixit principes plebtu. fdtiliaue re omnid fdgindtd. Qupd dixit dns,\tedd exitus uidru,et quofcun^ mueneriti5,uocate ad nuptiat, uix inteüigun» tur dogmdta gentiu,quid ex omnibus illis dd nuptias ueti nerunt,id eÃ,ChrtÃocrediderunt.
Dcfeptemfratribus qui vnam vxorê habuerunt. Cap.XXXII.
Vod Saductidicut domino,Eufrunt apudnos Q. feptem patres,Gf units accepta uxore obijt, et fecundus.cr clt;etert,inteüiguntur homines im» pij,quiÃudumiuÃiciienon potucrunt afferre 'm terra, peromnes feptem mundi jetâtes,quiputiÃa terra confi» fiit,poÃedenim Cfipfaterrdtrdnfiet,per quim omnes iUi quafi feptem marui Ãerilitertrdnfierunt.
Qind fit qiiod ait,Tota lex pendetinhis duobuspræceptis. Cap.XXXIII.
Vod dominas dicit,ln his duobus pr^eceptis to Q_ ta lex pendet CT Prophet£,pendet dixit,id eil i'do refirtur ibi habet finem.
Quodait,Quid enim mainseft aurûan templum quod famSificaturperau» rum. Cap. XXXIllI.
Vod dns dicit,Ciÿid enim maius eÃ,aurtim an Q_ tempi» quod fanéiificatur p ouruiEtitê dixit Quid enim maius eÃ,donH an altare quod fan» Hificdt donu?lnteüigendu,tèplu CT akareipfu Chriflii, Aura cr donü,laudes CT facrificia prlt;ecumque in eo per tu offeritr us.îiÃenitllep hiec,fed iÃa p iÃu faélificdtur. Qiiod aitjExcoIanres culicem, camelum autcrn glutienies. Cap. XXXV.
Vod dominus dixit,Excoîantes culicemfrefèr
Q_ tur ad id qif dixit,decimare lUos minuta qug» M«f.« gt;nbsp;q;. Camelum glutientes,refirtur ad id quod di» xit,Prétérit is grauiora tegis,mifericordtam CT iudicitt CTÃdem,utiÃefitfenfus,tAinima obfiruatis, maxima contemnitis.Ex hac enim peruerfitate etiam iüud cis ac» cidit,auod poffùnt hac per allegoriam refirri,ut dimit» ,, terent Edrrabdm,quia utdelicet ipfe non foluerat fabba» turn,quod magna diligentia carnaliter obferuabant. Oc» ciderunt iutein dominum fpiritaliter fabbatum mfinua» tem per mifericordiam CT iudiciu CT fidem,qu£ iüi ma» xime contemnebant. tJamCT culicis uomine non ab farde figuraturfeditiofushomicida,quiahocanimal CT fire» pendoiniquietat,CTfanguine deledatur, Etcamelt no» mine propter humilitatem fe ad fubeunda onerea fubmit tentis,propter magnitudinc 'mtcüigitur cogruêter dns. Qiiod aitjQiJotiens volui congregatefi«
liostuos ficut Gallina.Cap.XXX VI.
Vod dixit dominus ad Hierufalem, Quotient Miet.« gt;nbsp;Q. uolui congregarefilios tuos,ficut gallina con» gregatfilios fuos fub alas fuas,et noluifii. Hoc genus aiantis rnagnît affedlu infilios habet,ita ut eorum mfirmitate affeüa CT ipfa mfirmetur, CT qdâ difficilius mc£terisanimanttbus muenies , alisfuisfilios ,ptegens contra miluumpugnat,fic etiam mater nofirafapientia deipercamisfufceptionem'mfirmitataquodamodo,'Vn» de CT ApoÃolus dicit, Quodinfirmum eà dcifirtius eÃ^ ° '' hominibus, protegit infirmitatem noÃram, CT rtfiÃit diabolo ne nos rapt at. In qua definfione qdâlüa aduerfas miluu conatur aff'cilu,h£c aduerfus diabolu pficit ptâte. Qiiod air, Orate ne fiat fuga vePi a Hye»
me vcl fabbato. Cap. XX X VI f.
Vod dit. Orate ne fiat fiiga ueÃra Hyeme uel Q_ fabbato.i. ne impedimentaaliquo detincamini, quiaeTliyeme,imbribusHelfiigore CT fab» bato m quo profidfii no Ucebat,impediebatur quis ab iti tinere,uel aliud,ne in triÃieia aut Leticia rerum tempera» Hum quit inueniaturà dieilla.
Quodair,Sicut fulgor erit ab Oriente,6C peruenit ad Occidentem.
Cap.XXXVIll.
Vod dns dicit,Sicut ent filgor exit ab Orient-
Q, te,CTpuenit ufq; ad Occidmtê,ita erit CT ad» uètusfilif hois. Oriêtis CT Occidècis nomine totu orbe uoluit fignificare,p que fitura erat ecclefia,in cipiète Euägelio ab Hierufalê fecudu iüufenfu quo dixit Lnor.14 Amodo uidebitisfiliu hominis ueniètè 'm nubibus.Côue» niêter enim ecclefiâ nue Fulgur nominauit, qdâ maxime foletemicaredenubibus.CoÃitutaergo audoritate eccle Mwh.aa fie P orbè terraru dar a atq; manifiÃa, cofequéterdifd» pulos admonct,atq; omnes fideles,et qui in eu credere uo luerint, nefehifmatids atlt;^ hereticis credit.Vnuquede^ enim fchifma CT unaquaq; h£refis,autlocum fuum ha» bet 'm orbe terrarum partem aHq tenens,aut obfeurit
|
Q^VAESTION VM oceultb conuenticulii curiofitcitem hominu decipit, AtquoJpertinetquoddit,Siquùuolgt;is dixerit,ecce hic tft ChriÃut dut illic,quod Ãgnificdt terrdr um pdrtef Oâ prouinddrum,Aut inpenetrdlibui dut in deferto,quod ÃgniÃcdtobfcurd occultdconuenticuld hieretticoru. C^id ergo dixit,Ab oriente in occidentem peruenturu dduentum futm.contrd illoi u diet qui per ttrrdrum pdr ticuldfnoinindMur,Grdicuntdpudfe ejjc Chrifium. Q^ddutemdit.Sicutftilgor,contrdiUosudlet qui oc^t culte congregditt tdnq in penetrdltbus, ZT pducos tdn^ indeferto,ddmdniÃÃdtionemquippe cldritdtemq} pers tineteccleãÃilgori5 nomen,ÃgniÃcdns etidm noélent uel nubild Ãeculi huiuf,tuc enimfolgoris cddor dppdret. Qgt;ait ab arbore fici difcite fimilitudinê» Cap. XXXIX. /â'â^voddixitjAbdrboredutemfici difcite Ãmilitua Jdinem.Arboremficigenui humdnum intellige,p pter pruritumcdrnif,cum idm rdmut eiut tener füerit,ideÃcumfilij hominum perfidem ChrtÃi idfpiritdlesÃuüutproÃxcerint,ZT in eis honor ddo» ptionisÃliorum dei eminuerit, Qgt; ait deluda, Bonum erat illinon nafci. Cap. XL. ZâX Vod dominus de ludd dixit, Bonum erattUi no 7 nifci,utruminhdnc uitdm ut uÃtdte locutus Ãt.t^onenimpoteÃbonueÃidliquid ei qui non efi,ZTà quifq contendit effe dliqudin uitdm dnte is Ãdm,nonludd;tdntumut ndfceretur,fed nuüi expedire conuincitur.An diibolo dicit non nd fei dd peccdtum, dn etidm bonum iüi erdt ut ChriÃo non ndfeeretur per uos cdtionem, ne effet dpoÃdtd, triginta argentcis vendituseft domw nus. Cap. XL,I. Kitt.id ^'quot;^Voddominustrigintddrgenteisuenditus eÃ,Ã^ \^JgniÃcdt per ludnm ludieos iniqt{os,qui fequentes edrndlid ZTtempordlid,qu£dd quinq; fen* fus pertinent corporis, Chriflü hdbere noluerunt. Quod quidfextd mundiatdte foecerunt,fexies quini eos tdnqud Pfaim, 4 precium uenditi doinini dccepiffeÃgnifiedtum eff. Qwo tempore ZTtdltbus infultdt Prophetd dicens,Filij homis num ufq^quo grdui corde,utquid diligitisudnitdtem ZT qu£ritismendicium,BtÃquinqi £tdtibus fuiffetediqud cxcufdtio fequend£ udnitdtis,uel fextd c0pr£benderent ueritdtem,qu£ per dominum ïëfum pr£dicdbdtur (T des Mifth.ix monÃrdbdtur,Ãcutfextddie homoÃiluseÃdd imdginë Pfaim nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iâtnpræfss firnimdginemprincipisf£ctdi,ZTnonhdbent Chrifium per quem Ãgndtum efl in nobis lumen uultus tui dos mine. Et quideloquium domini drgentum eÃ,illi etidm ipftm legem cdrmtliter inteUexerunt,tdnqud in drgento impr£ffdm,f£culdris principdtus imdginem dmiffb dos minotenueruHt. Qj ait, Vbi fuerit corpus,ilkic congrega=s buntur SC aquilae* Cap.XLlL |
E vangeliorvmJ Vod dominus dicit,Vbifiierit corpus,ittuc con gregdbuitsur ZT dquil£,id eÃ,in caelum quo hinc fecum leitduit corpus in homine fufee^ pto.Qupd etidm eddduer ideadppelldtumeÃ, quid mo» riturus h£c loquebdtur. iUuc congregdbuntur dquiU, di (turn eà de fpiritdlibus,qui eius pdÃionem humilitdtem^; imitdndo tdnq de eius corpore fdturdrentur. Corpus ent propter humilitdtem pro nobis pdÃionem fufeepit. ait. Non bibam amodo de hocgeni* mine vitis. Cap XLIlf, Vod dominus dicit fub tempore pdÃionis di fei» Maith, ap pulis,Non bibdm dmodo de hoc genimne uitis ufq; in diem iüum cum iUud bibdm uobifeum nouu in regno pdtris mei,uult inteUigi hoc uetus effe,cu iHudnouudicit.QuidergodepropdgineAdd qui uetus ho dppelldtur,corpusfufceperdt,quod inpdÃione morti trdditurus erdt,unde etidm per uini fderdmentum comen ddtfunguine fuu. Quid enim aliud nou{tuinH,uià imors tdlitdtë renouddoru corpora inteUigere debemusiQttod cu dicit,uobifcum bibd,etidm ipÃs refurreftionê corpos rü dd induendd immortdlitdtë promittit. vobifeu enino dd iUud tëpus,fed dd edndë mnoudtionem diilu dccipiens du, efi.lSld er nos dicit Apoflolus refurrexiffecu Chriflo ut fpes reifi(tur£ idm pr£fentem Uticidm dufirdt. Quod dut de hoc genimine uitis etidm iUud nouu effê dicit,Ãgni fiedt eddem utic^ corpord refurreilurd fecundti innouds tionemcÅleffem,qu£nunc fecundu terrend uetuffdtem moriturd funt. Si dutem uitem de cuius uetuÃdte nücpdfs Ãoniscdlicem bibit,ipfos lud£os inteUexeris,ÃgniÃcdtu eà etidm ipfdm gentemdd corpus ChriÃiper nouitds^ tem uit£ dcceffurdm, cum ingreffdplenitudine gentium omnis ffrdel fdluus Ãct. Q, dicflum eftjExpuerunt in fsciem cius Sc colapbis eum cæciderunr. Col. ) Roma.) I Cap. XLIIII. QVod diëlücÃ,Spuetütinfilciëeius,ÃgniÃcduites osquieiuspr£fentidgrdti£refpuut.ïtëtdq cold phis eu c£dut,qui honores fuos ei pr£}erunt. Pdlmds in Ãeiem eius ddnt,qui perfidid caecdti,eu noue» niffeaffirmdnt,tdnqpr£fcntidmeius extermindntesZT repeUentes. De trina Petri negationeCap.X LV. IN trind Petri negdtione,error hereticorum de Chris Matih.alt; Ão tribus generibus termindtur,dut enim de diuinis tdte eius,dut de humdnitdte,dut deutroq-Ã^untur. liotdndum quod Petrus femel dnteprimumgdUicdn» tum nrgduit dominu m,iüos ÃgniÃcdffi qui Chrifium dn te refurreëlionem deit effe non putduerunt eius morte tur bdti.lîlud dutem bis dnte fecundum gallicdniu, eos qui nunc in lUouel fecundum deum,uel fecundum hominem, uel fecundum utrumq^ errdnt,ct ideoueritdtem negât aü eccleã refurre£lionem,ut primus gaUicdntus inteUigds tur cdpitis refurreëlio,hoc efi ipfius domini,fecundus du tem ipÃus,fedin corpore uniuerfe eeekfig. Quoi |
LIBER SECVNDVS.
CLXXI
|
a longe fecirtus eft dominum eiinrem adpafltonem. Cap. XL Vf, Vod adpaÃiontm euntem dominum à longe fe 7 quebatur Petruiifîgnificatecclefîam fecuturä ~ quidem, hoc e/l imitaturam paÃionem domi TÃ,fedlongediffâ¬renter,ecclefiaenimpro fe piiiitur,dt iUe pro eccleÃa. Qgt; ter dominus pn'ufg traderetur orauir. Cap. XLVn. Sicut temptatio cupiditatif trina eÃ,ita etianrteinpta :io timor Kirina eÃ. Cupiditati quæ'm curioÃta^ tf eji opponitur timor mortif.Sicut eni in iüa cognofeë» darum rerum cà auiditat,ita (y'miÃametia ainittendie talit noticiic. Cupiditati uero honorif uel laudif opponi» tur timor ignominiie ZT contumeliarum. Cupiditati au^ tem uoluptatis opponitur timor dolorif.Non abfurde er» go inteüigitur propter trinam temptationem paÃioniSt ter dominum oraffe ut tranfiret calix, fed ita ut potiuf im pleretur uoluntof patrif. DIVI AVRELIl AVeVquot; ftini quæftionum Euangelioru fecundus liber incipit» Zacharias orans audiuit ab angclo, exaudifaeftoratiofua. Cap.L VOD ZACHARIAS O» rans pro populo, audiuit a b angelo, Exaudita eà oratio tua, ecce üelifa» bet uxor tua concipiet ZT parietÃtiu ZTuocabis nomen eiits lohannem. ------Primo hoc attendendum eÃ,q non eà ueriÃmile,ut cum pro populi peccatis.uel falute,uel re» demptioneiUeoÃ'errettÃ^uidempopulus eum expeëia» bat ojferentem,q, potuerit reliélis publids uotis homo fe nex,uxoremhibens anum,proaccipiendis ÃUjs or are, prifertimtpiianemooratacciperequod fe accepturum ejfe defperat. vfp adeo autem iüe fe habiturum fiiios de» fperabat.ut hoc angelo promittenti non crederet. Ergo quod ei dicitur,Exaudita eà oratio tua,pro populo in» teüigendumeÃ,cuius populi quonia falus ZT redemptio ZT pectatorumabohtiOjper CbriÃu Ãtura erat,ad hoc nunciatur ZachariteÃlius nafcitur,quiapriecurfor Chri Ãi deÃinabatur, dupdautem ei non credenti angclo ab eodem angelo dicitur. Et ecce cris tocens,donee implean» tur h£c in tempore fuo,intelligendum eÃÃgniÃcaffe, $ ProphetiauÃji ad lohannem tan^ à fono Ãleret 'mtelligi bili,lt;^uia non eà inteUeëla donee 'm domino compleretur. denauiculadocet turbas. Cap, III. |
dominus de nauicula docet turbas,ÃgniÃca» ^^Juit hoc tempus quado dominus de auiloritate ec» cleÃiC docet gentes. Quod dominus afeendês in nauim qu£ erat Petri,rogat eum à terra reducere pu» fitium, Ãgnificatuel temperate utendum uerbo ad turbas ut nee terrena eis pr£cipiantur,necÃc a terrenis 'm pro* Ãndiora focramentorum receditur,utea penitus non in» ttlligant,uel prius in proximis regionibus gentibus pre dicandtim,Vtquoddicit item Petro,ducinaltum ZT la» xate retia ueÃra 'm capturam,ad remotiores gentes qui* bus poÃea pricdicatum eà pertineat,Ãciiti Efaias dicit, Tofle Ãgnum 'm gentes ad eas qua;prope, ZT ad eas qu£ longe.'Vt j etiam rxtia rumpebantur pifeiumcopia, ZT nauiculte impletie funt,ita, ut mergerentur,ÃgniÃcat ho» minumcarnaliummultitudinemtantamÃturam i» ec» cleÃa,ut etiam diruptione pacis,exeunttbus indeh^eû bus ZT fchifmatibus tanta remaneret,ZT tanta e/fet Ãtu ra iUi amiÃioÃdei ZT bonorum morum,ut Chriflo dice» re uideatur talis eccleÃa, Exià me,quia peccator homo fum,tanqturbiscarnali(tmrepleta,ZT eorivm moribus pene fubmerfa,regimen fpiritalium 'm quibus maxime ChriÃiperfona emmet, d fe repeUat quodamodo. No« enim hoc uoce lingux dicunt homines bonis miniflris dei, uteos a fe repellant,fed uoce morum ZT aituUm fuorum fuadent 'afe recedi,ne per bonos regantur,ZT eo uihemê tius,qHodeÃrunteis honorem,ZTtarnen Ãilis fuis à fe recedereadmonent,uthonoriÃcentiam eorum ÃgniÃca» uerit Petrus cadens ad pedes domini,mores autem 'm eo quod dixit, Exi à me domine quia peccator homo fum. Quod tarnen quia non Ãxdt dominus,non enim reeeÃit ab eis,fed eos fubduilis nauibus ad litus perduxit,Ãgni» Ãcat 'mbonisZTfpiritalibusuirisnon eÃÃoportere hÃc uoluntatem,ut peccatis turbarum commoti,quo quaà fe» curius tran^uiüiufq;uiuant,munus eccleÃaÃicum defe» rant, Q^d ergo fubdudlis ad terram nauibus,reliilis omnibus fecutifunt eit,Petrus ZT tacobas ZT Iohannes, poteÃÃgniÃcareÃnem temporis quo ab huius mundifa lo qui ChriÃo mhxferint penitus receffnri funt, ait leprofo mundato, V ade oftende te facerdoti, Cap. III, Q'Voddnsdicitleprofomundato, vade oÃendete facerdoti, ZT ojfer munus pro emundatione,tua, * Ãcut priCcepit Moyfes mteÃimoniu Ulis. Hic uidetur approbate facriÃeiu quod per Moyfenprxcep» tum eÃ,cu idnon receperitcecleÃa.Quod ideoiuÃiÃem teUigi poteÃ,quia nondumejjè cceperat facriÃeium fan» ëHifanëtoru,quod corpus eius eÃ. tZondu eni in paÃio» ne obtulerat holocauÃu fu!lt;,quo facriÃeio conÃrmato 'm credetttibus populis,tcplu ipfit euerfu eÃ,ubi lüa facriû da offerri folebat. Hoc autfrilü eà feciidu Propketiä Da nielis,t^0enimoportebatauÃrriÃgnificantia facriÃda gt;nbsp;priufq iüud quod ÃgniÃcabatur coÃrmatu eÃet cotefla» tioe ApoÃolorü priedicantiu,etÃde credentiu populoru. De paraâ.ytico qui per tedium ad cum eft depofitus. Cap. IIII. DeparalyticopbtmtelligianunadiÃoluta mèbris bacK.f hoc eà bonis cperationtbus, ChriÃun: quarere, «d eÃ,uoluntatrm uerbidei,împediri autem turlis nià te äa,id eÃ,operta Ãripturarum aperiat,ut per hiec ad no tidam |
CtVAESTIONVM EVAN GELIOR VH.
|
ticiam Chrifti perueniat,hoc efl ad eius humilitatem fi» dei pietatedefeendat.m autem à quibus deponitur,bonos IM ecclepa doélores poffiintpgnificare. Qjiod autem eu leélodeponitur,pgnipcatabhomineinifta carne adhue conflituto Chriflum debere cognofei. Quem tarnen le» {turn famespoflea iubetur portare,0âire indomum fua ut remifiionem peccatorum conualefceutibus per jpem bo nammembris anima hoc opus reflaurare inteUigatur , vt iam non in carnalibus gaudijs tanq in leélo requiefcat infirmitas animit,fed mages ipfa contmeat ajfeéiioes car» nales,tendat ad requiem fecretorum cordis fui. Qtiomodo duos parres habere potuent lofeph. Cap. V. Non abfurdequaftio proponitur,quomodo potue rit duos patres habere Iofeph,nam Matthaus eu â .....' dicit genitum ab eo qui uocabatur iacob,Lucas uerofiltu Luc» } nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5â' uocabatur Heli. Neq; hoc loco iüud diet potefl,q, umts homo,flcut non folum apud gentes,fed e» tiam apud iudaos accidere folere manipflum tfl,duo no mina habuerit. Catera enim prie generationtim qui hoc putat,frciler(flïlitur,Qu,ideni de Auis,Atauis,Proauis, catertfqi maioribus diéiurus efl, quoru diuerfa nomina pnguli Euangelifla in fuaquifiq; narratioe contexeriét? Q^id poflremo de ipfo numero,quâdoquidë Lucas à do mino uflq; ad Dauid quadragintatres generationes enue» rat,MatthausaiétADauidufqjad dîim uigintioilo uel uigintifepteiCertienim facramenti gratia ufq^ ad tranf» migrationë, O' ab ipfa itë tranfinigratee umits bis nuera tur.Cmarendü igtturquo duos patres potuerit habere JpflphfEt mihi quidë in prafentia tres caufja occure ut, quarualiq Euangelifla fecutus flt,Autenï unus eratlc» Deuter i; naturalis pater,O' alter euadoptauerat, Autmore ludacru eu finefilijs Umts deccfliffct,uxorëetus propin» quus accipiës,fiJttt quë genuit ,ppiquo mortuo deputauit, ut eu ab altero alteri genitus effet lofepk,eoueniëter duos patres habere diceretur.Aut units Euangelifla patrëeius a quo genitus efl ncminauit,alter uero uel Auu maternS, uel aliquc de cognât is maiorilus pofuit,cui propter con» faguinitatis uinculu in filij loco loflph no abfurde ccflitu eretur,ut inde iä ufq; ad Dauid no eundë quë Matthaus generationii ordinëtexeret.tn quitus cauffis iBa uidetur infirma,quâfetüdolocopofuimus,quia(iimquifq;apud iudaos defimäoflatre uel ,ppinquo proie de uxore eius exufeitat, illud qdâ nafeitur nemë di fiméli folet accipere Ergo aut adoptie foluit iflä quaflicnë,aut origo maiorîi autaliqua alia cauffa qua nobis in prafenti no occurrit. Quaprepter tâta efl eoru dementia,quifrdle dilabu mur ad Eiiangeliflarum aliqutm de mendacio criminandum, quam caujfas quaram,cur diuerforum patrum nomina flnguli c omemorauertm,ut temere dicatur duos folas efle cauflfas quitus id reüe fieri potuerit,e um tarnen ad fol» uendam quaflionem uel unam inuenire fuflîciat, D e Icptuaginrafcptem gencrationifcus. Cap. VI. |
Vid phi utlit feptudginidPeptê perfon^ fet J (udu generationes quM Lucds pcutm eflin* Vucx.t ~ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ueniuntur,quieripot.bld et kuiut nume rimè tionë dns foecit^cü eu Petrus de dimittendis peccatis flit* trisinterrogalJet.Aitenm,üofolüfepties,fldflptud.* Matth.jS gieffeptiesefledimittendü.Vndereüecrediturtomemo* ratione huius numeri omnia peccata iuÃffl dimitti.ijuâ* do^uidc ipfe perquèpeccataomniadimijjaflnt,feptua geflma V flptiitia gcneratione flaidü P-uangelilhe me» morati teflimoniu ad hommes humaniser uenire digna* tus efl. Couenientiflime autem cum pt etiam ah a fériés H atih. gt;nbsp;generationUM quam tJiatthneus explicat^hanc lüctenuit qui baptizato domino generationes ipfas per flptuagin* ta CT feptem perfonas furfum uerfus enumerat.î^am O' reditus efl O'tanq afcenfusaddeum,cuipofl peccatoru abolitionem reconciliamurexprifflius,cum furfum ucr» fus per lUas generationes afcenditur. Et utiq^ per bapti* fmum pt omnium remiflio peccatorü,quie illo numero p gnipcatur. Non enim in baptifmo dcmini ipp dommo peccata dimiffa funt,fed ipfa remtflio peccatorum omniu qu£ mifericcrdia eius O' pote fl ate donata efl hominibus perillud baptifmum dcmini, O' per iüum numerumge* nerationum confecrata atq^pgnata efl. Nec temere dns O'p-uflrafeptuagepma o' feptima generatione uenit aboiiturus omnia peccata,nip quia tn lüo numero aliqd latet,quodadpgntpcaticnem pertineat omtnü peccato» rum-EIocautem m undenarioO'feptenarioconflderan* dum efljQuinumeriperfemultiplicatiad tantum per» ueniuntjNam undecies feptem uel fepties undeni, feptua ginta O'feptem put.Vndecim aüt tranfgreflicnem de» flgnflcat,at p in dtnario peifldtio beatitudinis p» gnipcatur,Vnefletiâo'iUud,^cës ccnduHi ad uinea Manh.i» denario r(muerâtur,qdâpt eu feptenaria creatura trini» tati creator is adiügitur,Naniflflu efl q, transgrefliodc^ narij peceatüpgmpcatp flpbia plus ahquidhabere cu» picntis,O integritatè pftdlionemq- amittentis, Bcc aut fepties fpterea dicitur,utmotu flîla kemis pgnipcetur tVa trâfgr(ffio,ternario enï nutro incerpea ps hc mis fl* gnipcatur,Vnde(fl q, ex teto cor de,ex tota anima,et ex totamètediligereiubemurdeu, Qualernario uero cor* Dtuut.s pus,Muliisenimcdisquadriptrtitainueni(ur naturaccr potis.Ex Us ergocoiundii5hoecflans,r,o abfurdefepte nario numero fi gnipcatur. Motus aut in numnisnoex» primitureudieimus,ttnS,duo,tria,quattucretc.fed eu d i cimus, femel Hs ter quater, quaprepter utdixi ,rbfeptë et ur.decim,fed fepties utedeeim flgmpcat trà fgreflicnë, qult;e motu fréta efl heis pcecantis,hcc efl pflélicuis fuee flabihtaiëirânfgrediëtis cupiditate amplius aliqd habèdi uttâto pcflp Prcpketâaite.diceretur, Sperabas p à me dilcefliflis aliqd amphus te habiturâ,ex nbsp;nbsp;nbsp;initio fupbite cmnta peccata fiüuefeint,quee eu dimittuntur,feptuagies fepties gnefetndu efleadmonemur,utinteliigamus nul» lüpeccatiéexcipi,quodpaenitentiO'uenramdeprcecanti jf eccleflam,cuius perfonaPetrus geflatno dimittatur. ââ De |
|
LIBER SECVNDVS. Dccoquihabebat tnanum dexreram aridam. Cap.V. Vod dicitJominui IuJieis,dc eo qui htibebat dextrdm driddm: Interrogo uot p licedt pb bdto benèfdcere,dn mil(,dnimdm fdludmÃt cm,in pcrdm ? Q]imtur,cum corpits curduerit.quit repcmterrogdutrit,p licedt dnimdin fdludm Ãcere 4.i perdere iuel^ iHd mirdculd propter pdem Ãciebdt, ubi fdlut ep dnimje,uel ipfd fdUdtia mdntu dextra fdlutein MimJ:pgnificdbdt,qu£ 4 bonis operibus c'effdns,drtddm quoddtnmodüdextrdmhdbmuidebdturfUel dtümdm ,p homine pofu!t,pcut dici folet,tot dnimx ibi Ãerunt. Qgt; atf, Menfuram bonam,conferrani Sc coa;»ûatâdabunrinfinnm veftriim. Cap. vnr. t-nex.« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vod dominus dicit.DdteC^ddbituruobisme» furdmbo!Uim,ZJ'conprtdm,eycodgitdtdmet fupereffluentem ddbunt tnpnum ueÃrum. l^acx.fd Lx iüdfententidâ iccipipoteà quididtcr dlio loco. Vt ipp recipidnt uos m fternd taberndculd, ut plebi pr^^ Imcx.6 ceptuinejfeuidedturquoddiiiumeÃ, DiteCTddbitur uobis. Secundum qudmfententidm dicit ApoÃolus, Co« O1II3.4 municet qui cdtheziz^ur uerbo ei, qui fe catheziZâtt omnibusbonis.Non e}iim dicerct,Ddbunc in pnum ue» Ãriim,nip quid per iHorum meritd quibus uel cdlicem 4« qux Ãigida: in nominediÃipuli dederint,mercedem coe» leÃem reapere merebuntur. ait, NunquidpotcftcÅcus cæcum ducereC' Cap. IX. I'S«.« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vod dominus dicit,Nunquid poteà cÅcus caecum \^^siucerelNonedmboinÃusdnt cddent i Icortaffe hic idea fubiunxerit,!ie fperdrent d Leuitis fedccepturos menfurdm iHdm de qud dixit,Ddbunt in p» num ueÃrum,quoniim ipps ddbdut decimds,quos coecos dixit,quid Eudugelium non tenerent,ut iUdm remunerd* tionem per difdpulos domini potius plebs idmindpe» ret fperdre,quos imitdtores fuos uolens oÃendere,dddi» ditetidm,NoneÃdifcipulus fuper mdgiÃrum. De Ãlo qui fodit in akui-n,8C pofuit funda mentum fupet Petram. Cap.X. dudit fermones meos 0â Ãicit eos,oÃenddm uo bis cuipmiliseÃ,Similis eÃhomini ledtpcdn» tidomum qui Ãdit in dltum,lt;:T pofuit Ãnddmentum fu^ per Pürdm.Voderedixit,humilitiUein ChriÃidndmom* nid teerend exbdurire de corde fuo,ne propter dliquid td k deam coldt. In dltum dutem Ãdere,donee dd Petrdm peruenidt,iittdntdm ChriÃum grdtis fequi elf grdtis eu cokre,ut non folmt non propter fupcrflud.fed nec pro^t pteriüdqueuidenturhuic uit£ neceffdrid CJquot; qux pne culpd d quouis iuÃo fumi er hdberi po{funt,tdmen temr porMid dtq; terrend funt,cokndus deus putetur. De pucris fedentibusin foro ,SC adinuicê clamantibus, Cap. XI. |
CLXXH De puer is fedentibus in^ro ttdd inuicem cldind» cibus conuerfo ordineud propoptd refpondit. Ndm quod dit, Ddmentdutmus GT non plordÃis,dd lohd nan perlinet,cuius nbÃinentid 4 cibis et potuÃuilu pniie pgnipcdbdt. Quod dutem dit,Cdntduimus tibi/s er non fdltdÃis,dd ipfum dominum pertiâiet.qui utendo cum ae teris ciho GT potu,ld:tieidm regnipgurdbdt. At iüi nee humilidricum lohdnne.neccum ChriÃo gdudereuolue^ runt,dicentes idim demonium hidgt;ert,iÃum uordeem CT ebriofiiniG!' dmicum publicdnorum GT peccdtorum. Qäod dut fubiiigit, Et iuÃipedtd eà fdpiëtid dbomnibm filifs fuis, OÃendit plios fdpïce intelligtre,nec in dbÃine-do nec in mdnducdndo clp iuÃicidm,fed in lequdnimitd» tt tolerdndi inDpidm,Gë' tsmperdntidm per dbunddntii, nonfecorrumpendidti^oportunefumendi uel non fu* mendi ed quorum non ufus,fed concupifeentid repr^en dendd eft ; No« enim intereÃomnino quid dlimentorum fumds,ut fuccurds neceÃitdti corporis, durnodo cogruds in generibus dlimentorum bis cum quibus tibi uiuendum tA. Ne^ ^tt4nt«m fumds multum intmÃ,cum uidedinus dliorum Ãomdchum citius fdtidri, GSquot; eos tdmen iOi ipp pdruo quo fdtidntur,drdenter GSquot; intolerdbiliter GT om» nino turpiter inhidre. Alios dutem plufculo quidem fdtid ri,fed tderdbilius inopidm perpeti,Gruel dnte hordm po ptds epulds,p id in tempore dut opuspt.dut neceffe pt, cum trdnquillitdte dfpicere neq^ tdngere. Mdgis ergo in tereÃ, «0« quid uel qudntum dlimentorum pro congru* entidhominum dtq; perfonie fu£,Grprofueeuilitudinis neceÃitdte quis cdpidt,fed qudntd Ãcilitdte dtq^ ferenitd* tednimicdredtfcum bis uel oportet uel etidm neceffe eH cdrere.ut iüud in dnimo CbriÃidni compledt quod Apo*^ Ãolusdicit, Scio Cf minus bdbere,fcioGf dbisnddrein oibus, et in oibus ibutus fu,GT fdtidri,Gr efurire,Gy' ddu ddre, CT penurid pdti,Omnid poffum in eo qui me conÃr Philip,'4 tdt.Et iüud,Neq}p mdnducduertmus dbuttdjbimas,ne= i.Cor.« q^p non minducauerimus egebimus. Et itlud,Non eà efgt; aim rtgnii dei eÃd Gf potus,fed iuÃieid Gf pdx Cf gdu* Romx ) 4 diKi«. Et quid folent bomines multum gduderede cdrnd* Uhus epulis,dddidit,in fpiritufdiidlo. luÃiÃcdturetidm fa pientid db omnibus Ãlijs fuis,qui inteüigunt utendis ter» renis tempor d opportund effe deberc,Ãcditdtem «ero cd rtnditdlibus,GfdmoremÃuendi dternis nonudridri o« portere per tempord,fed perpetuo retineri. Q2 ak 5 Nemo kreernam accendens, ope* ritearn vafe,aut fubtusledlumpo» , nit. Cap XII. QVod dominus dit: Nemo dutem lucerndm decent Luc«.« Jc«î operit edin udfe,dut fubtus leiliim ponitjed ââ fuper cdndeldbrum ponit.ut intruntes uidednt lumen.Qtiiuegt;'bum dei timorecdrndlium incommodorit itbfcondit,ipfdm uti^ cdrnein pr£ponit nidnipÃdtioni ueritdtis,Gf Cd qudplooperituerbum timendoprtedicd» re,edm itd^ udps GfkiH nomine dppeUduit,fub quo lu» cerndm pontre dit eum qui boeÃdt. Dt |
|
Q^VAHSTIONVM E VANGELà O R VM. De nio in quo cfat leqio dgmoniorum. Cap. ^III. Vod in regione Gernfenorum curdMt dominuf J eiitn i» quo er^t legio cl£monum,Ãgnifictitg funè gêtes qu£ inultis drntotiiiuf Ãeruiebdt. QÿôdÃne ueftimento ent,ton habebut fidem. Quöd i» domo non hMtnbat.in confcientin fud non requiefccbiit, Qÿôd in monumentis ntinebiit,in mortuii operibiM,hcc tÃpeceäti!deleildbMt; Qnödautemcompedibuifèr» reif CT cdtenis ligibiitur,ÃgniÃcdt grdues (T durdf le^ ges gentium.quibuf CT in eorum repubÃcdpeccdtdcohi» bentur. Quaietidm uinculis tdlibuf diruptis dgebdtur à d^monio m li£remtmi,ÃgniÃcdt q, etidm ipÃs trdns» greÃif legibuf dd ed fcuelerd cupiditdte dncebdtur, qu£ idm uulgdrem confuetudinem excederent. Quöd dutrnt inporcos pdÃentes inmontibiif dceinonid irepermiÃfd funt,ÃgntÃcdt iwmundos CT Ãtperbos homines, quibuf ihemonid domindntur per idoloram cultiM. Qÿôd dutem inÃdgnum prlt;edpitdti funt,ÃgniÃcdt idm cldrificdtd tüeccleÃd,Ãquot; hberdto populo gentium d domindtiors ne diemoniorivm,indbditis dgunt Ãdcrilegos ritus fuos, Jjui Chrifto credere uoluerunt,ciecd O' proÃindd curio^ ftdtefubmerÃ. Quöd dutem pdftores pecorum Ãtgien* tes ifld nunciduerunt,ÃgniÃcdtqucfddmetidm primd^ tes »npioruin,qudmq CbriÃidndm legemfitgidnt,poten tidm tdtnen eins per gentesÃupendo ez mirdndo prédis cdre.Quöd Gerdfeni pergunt uidere quodÃölttm efl,et inueniunt hominem ueflitum CT mente find federe dd pe des lefu,ey cognofcentes quid Ãüum Ãt,rogdnt ieftvm M db eis difcederet,mdgno timorepculfj,Ãgnificdt mnb titudinem uetuÃd fud uitd dele{ldtdm,hcnordre quidem, fed noUe pdti Chriflidndm legem,dum dicunt q, edm im= plere non pegt;fÃnt,ddmirdntestdmen fidelem populum x priftiiid perÃtd conuerfdtione fdndtum. Qjtöd iDicupit idm cjfe cum Chrifio,e:yâ^tdmë dicitur n, Kedt in domum tudm,cr en.drrdqudntdtibi faecit deus,exilld Apoftoli fententid reöle potefl inteUigi,cum dit: Cupio dâffolui et er effe cum Cln'ifio,multo mdgis optim um, nidntre in edrne neceffirium propter uoSiVtÃc quifq- inteHigdt, poà rem.jfionem peccdtorum redeundum fi bi effe in con feientidm bonjm,er feruiendum Eudngelio propter d^ Horum etidm fdlutem,ut deinde etidm cum ChriÃo requi fcdt,ne cum pnepropere idm uult effe cum ChriÃo,negli gdtmmiÃeriumpretdicdtionis fidternlt;eredemptioni tc» ^ommoddtum. Dc fcptiiaginfaduobus difeipulis» Cap. xnii. JUaerj» DEfeptUdgintdduobus difeipulis : Sicut uiginti* qudttuor horis totus orbis perdgiturdtq; lufird^ ,itdminiÃeriumiüu:flrdndiorbis per Eudngeliumtri ni: dtis in feptudgintdduobus difeipulis intimdtur,Vicies etim er qudter terni,Ãptudgies dipondias. Qiióddu» tein liMf mittit,facr4menfMn efi ebifitttis^ Sine quid duofuntchdritdtispr£ccptd,Ãuequid cmiiis chdritat, minus qudm mter duos effe non poteÃ. |
Qj aitjSi lumen quod in te cfl fenebra: ftinr. Cap. XV. QVod dominus dicit, Si lumen quod eü in fe tene» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;» bree funt ipfe tenebree qudnt£ erunti Lumen dicit bondin intentionem mentis qud operdmur, tenebrds dUtem ipfd operd dppelldt : Siue quid ignerdtur dbdÃjsquo dni}noilliÃcidmus,Ãue quid eorum exitunt etidm ipà nefcimus,id cÃ,quö exedisc dtq^ proueniditt eis quibus nos ea bono dnimo impendimus. Pl£rumq; enint beneficijs noÃris mdle utendo ccrrumpuntur,quibus not ed mifericorditerbeniuold intenpionerxÃdmus. ait. Nunc vos Phanïaeiqucddeforif eft calicis amp;nbsp;canni mundatis. Cap. XVI. NVnc uos PhdriÃci quod deÃris eSlcdlids CT cd^ Lom.u tinimunddtis. Hine er deinceps quod dicit i» Pbdraf£os crlegifdoä:ores,hcc(flquod fuperius dixit, offâirmduerdtfiiciem in iiierufd'é,ut eis aperte uerd di=ji,nci. p ceretuitid CT pecedtd eorum. Dcdigitodci. Cap.XVH. IDdeo duiturfpirituffsnölus digitus dei,propttrpdr h/-;oâf)ndo«oriMnqKlt;ci»fodurtf«r, uiiicuiq; pro^ prid,Ãue hominum,Ãue dngeloriim,in nullis enim ment bris noÃris mdgis dppdret pdrtitio quam in digitis. De leiunio filiorum fponfi. Cap. XVIII. IEiunium dut in tribuldtione eÃ:, dut in gdudio. !n tribuldtione dd propitidndum deum pro peecdtis, ist gdudio uero, cum tdnto minus deleildnt cdrndlid, qudn^ tofpiritdliummdior fdgindeÃ. Cum ergo deminusin* terrogdtuselfet,curdifeipulieiusncn ieiundrent.de ut^ troq;ieiuniorefpondit.liamq;ddiüudq, in tribuldtios neietundrifolec,pertinetquoddit,fponÃfilios tune ie* iundturos,eum dbeisablatusfiicritfponfus, tuncenim defolabuntur,crin moerore de luölu ert.nt,donec eis per. fpiritumfdnölu gdudidconfcldtoridretribuantur. Quo dono percepto, et.d ieiunij dltau genus qdâfiatp Ixticii idmrenoudtiin uitdm fpiritdlem eonuenient ff me cele* brdbdnt. Quod dnteq dccipiant,dicit ecs tdnq ueterd ue» Ãimentd, quibusinconuenienternouuspdnnus affuitur id eÃ,aiiqud partieuld doärin£,qu£ dd ncu£ uit£ tem» perdntidm pertinet, Qjtid à hec fidt,cripfddoärind quoddmmodo fcinditur,cuius pdrticuld qu£ dd ieiunium eiborum udlet,importune trdÃtur. Cum lüd deeeat ge^ nerdleieiuninm,nondconcupifcentidcibcrurit tduturr^ fed ab omniIxticia tempordlium deleädtionu,cuius qua fi pdnum,ideÃpartemdliqudmqu£dd cibos pertinet, dicit non oporterehominibiisddhuc ueteri confuetudini deditis impertiri,quid CT iliinc quaà coneiÃo uideturfie ri, er ipfi uetuÃdti non conuenit. Dicit etidm Ãmiles eos ffje ueteribus utnbus,qucs uino nouo,id rfl,fpiritdltbut prceceptisfiei'Mt diruinpi,q iüi^cotuinere poffe dicit. Lruut |
LIBER SECVNDVS.
CLXXIII
|
Erunt lutem iam utret tioui, cwMi pod dfcenfum domini defiderio confoldtionis tiutordndoe^'ffierido innoiUis XAo.ilt; bÃtur.Ttm enim acceperunt /piritumfd naum,lt;iuo pleti cum omnium (]ui de diuerpfg^ntibiif dderant lin^ guii lolt;iuerentur,diiti(unt nuilio plenuNouum enim ui num idm nouis utribui uenerdt. Deillo quidefcendensäb Hienifalc Hic« richo incidit in latrones« Luct,)ö ).Corin,;r Cap.XlX. T T öw ^uiddm defcendebdt db Hierufdlcm in tJi'i* ^^J^richoyipfe Addm intelligtur in genere hümano. Bieru/iilem ciuitAt pdcis iUa cocleliis, d cuius bedtitudine Idpfus ë Hiericho lund interpretdturyCT (ignificdt mof alitdtem nojlrdm,propter hoc g, nAfcitur,crefcit:, fene* fcit.Et tncidit in latrones,didbolus CTdngelieiuSy^uiett Ãioliduerunt imnwrtdUtdte, e:T pldgiimpö/itii peccdtd fuadendo reliqueruntfemiuiuum,lt;iuidexpdrte qudpo^: teü intelligere CT cognofcere deum , uinus eH homo.eA pdrte ^ud peccdtis contdbefcit ey pr^mitur -, mortuus ê, eyideofemiuiusisdicitur.Sdcerdos dütem eyLcuitd,lt;^ eo uifo pri£terierunt,fdcerdotium amp;nbsp;mimfkrium uete^ ris te/ktmentiÃgnificdt,lt;iuod non poteratprodeffe ddfd lutem.Sdtnaritdiuis cujks interpretdtur:Et ideo ipfe dó minus ÃgniÃcdturhix nomine. AUigitià uulnerum êcö hibitio peccdtorum. Oleum confoldtioj^ei botiM,propter indul^ntidm datdm dd reconcilidtionein pdcis. 'Vinum, exhortdtio dd operdndum feruentiÃimoÃgt;iritu.luiwntii eins eà cdro ,m qud dd nos uenire dignattts eÃ. imponi iumento,ell in ipfdnt incdrndtionein ChriÃicredefe. Std bulum e^eccleftdyitbi riÃciuntur uidcores de peregrind^ tioneredeuntes in^terndin pdtridin.Alterd dies eüpoà reÃirretbonemdomini.Duo denarij, funt duo priCceptd chdrinUtSy^Mm per ffiritumfdiiilum dcceperuni ApoÃo lictd Eudn^lizetndum c£teris,uelpromiÃio uitcprxfen tisGT Ãtturie.Secuttdumenimduds ad promiÃionei di^ éîum eÃ:Accipiet tn hoc feculo centies tdntum,Cf in culoÃituro uiam seternAm confeciuetur.Stdbuldrius er^ eà Apofblus.Q^od fupererogit,dutillud eÃconÃlium Thtff». j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dit:De uir^nibui duteni prlt;èceptuin dotnini non hd beo^onfilium dUtem do: Aut quod etid mdnibiK fuis ope^ rdOis eR,ne mfirnwrum dli^uem in nouitutè Ãudn^lij grdudretycum ei liceret pifci ex Eudnfflio. Loc.fo Qiiod Marcha excepitillümin domüm fuara vbi Maria fedebat ad pedes domini.Cap.XX. QVod JVldrthd excepit lUum in domum Ãtdm, ÃgmficdteccleÃdfn,^U£ nunceà excipientê dominum in cor fuum,Mdrid foror eins lt;iu£ fedebdt dd pedes domini,GJâdudiÃdtuerbum eius,ÃgHi^ pcdt edndem eccleÃdm,fed in Ãturo Ãecülo,ubi cejjdns ab opere miniÃerioq; mdig:nti£ ,fold fapientidperÃuetur. Vidrthd er^ occupatd eà circa multum miniÃeriUm,qd nunc talibusoperibusexercetur eccleÃa. Quodautt^ue^ tritur g, fe foror eius non adiwiet » occaÃo diturfententùé domini quaoÃendit iÃttm eccleÃdm foUicitam effè e:x tur baricirca plurima,cumÃt unum neceffarium,adquod per miniflerij huius mérita peruenitur. lAariam uero di^ cit optimam partem eleÿffe,lt;iu£ non auÃretur abeayGdquot; ideointelli^turopäma;c]uiacrperhancäd illam tendis tur GTnOn auÃretur. ïüa uero mihiÃerij quamuis Ãt boi: nAytamë duÃretur,qudndQ Mi^ntidcui mmiftratur tra Ãerit. |
Dé illo qui media noc^e petijt ab ami co tres panès^ Cap.XXI. AMicusddqueinueniturmedia noÃeüt dccomos det tres panes,uttqÿ ad fimilitudinem poniair,fe= cundimquam quis deum ro^t in media tribulaacne co ÃitutuSyUteitribuatinte'di^ntid trinitatis.q'M pr£fen» tis uit£confcletur labores.Sedcomparano eà à minore. Si enim amicus homo fur^t de leÃo lt;2rdat,non amici-* tidfedtiediocompulliis,quan:o ma^s deus dat qui Ã* ne t£dio lar^Ãimedonat quod petitur,fedadhoc repeti usilt,ut cdpiices dottorum eins Ãant quipetunt.in tribus dutem pdnibus etia illud ÃgniÃcatur unius eÃe fubÃan* ti£ trinitatem. Amicus autèm quem dicitiüe qui petit ue* niÃe de uia eiJquot; non fe habere quod ponat ante illum -, in* te'di^tur hominis appetitus qui debet ohtëperare ratio* ni.Seruiebatautemconfuetudini tempor ali, quam uiani üocat propter omnia pér tempus tranfeuntta. Co AUerfo dutem hómine ad deum,etiam tlle appetitUs à confuétudi ne reuocatur,fed à non confoïatur interius geudium dé doëlrina Ãiritudliqua creatoris trinitas pradicatur ,mA gn£ an^tÃi£ funt in homine quë pr£mit £rumna mor* talis,ciim ab his qu£Ãris deleëhnc pr£cip!tur abÃiiten* 'tid,CX tntus non eÃreÃölio de l£ticiadoëlrin£ faluta* ris,eyâiÃA anguÃd eà media nox qua cogtur Uehemen* ter inÃare petëdo ut accipidt tres panes. Quod auiem di citur,deintus iam oÃum cl-aufum eÃe,pueros quoq; eiuis cum eo in cubili eÃe,ÃgniÃcat tempusÃnüs uerbÃcu in * telligentiaclaudituryCrilliqui Euangelicam fapientiani tanq panent croyantes, per orbèterr£ pr£dicauérünt, pueri patrisÃmilias iam funt in .feereta quiète camdo-a mino,cr tarnen orando efficitur ut accipiat deÃderani mteUeÃum abipfo deo,etiam à homo deÃt per quern fà * pientidpr£dicetur. Dé pà fté,pifce amp;nbsp;öueu Cäp.XXII. De pane,pifce amp;nbsp;ouo,qutbus contraria pofuit la* pidem,ferpéntem é:^fcoârpionem,mtcïligtur pa i-uc-h nis charitds,propter rnaiorem appetitumiCr tarn nécef* fariam,ut Ãne iUa etterd nihil Ãnt,Ãciit Ãne pane menfd inopstCuicontraria eÃcordisduricid,qâMm lapidicom parauit.Pifcis autem intedigtur fides inuiÃbilium, uel propter dqudm bdptifmi,uel qiiia de Inuifibilibus loeis ca pitur.Qùôd etiam Ãdes huilts mundi fluÃibus circivmla* tratd nonfrdngtur,reÃv pifci comparatur : Cui cotrd* riumpafuitferpentem propter uenena Ãll0ci£, qU£ etiâ â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(ec primd |
Q,VAESTIONVM EVANGELIORVM
|
t-UC.)* Lue.*« LrUC.)» primo homini nuîefuAdendopriefemiiiAuit.ïn ouoiutel h'çt«r fj)es,ouum enim nondum eü falut perfiéïut ,fcd fèuendo fjgt;erdtur:Cui contririwm pofuit fcurpionem cit* iuf acuktis uencnAtut retro timêdut (ft, pcutftei cotra^ rium eH retro reft)icert, cwm ftxtftiturorum iit ea quet einte futtffe extendat. Quod aitjTuliftis claücrn fcientiæ. Cap.XXIH. De eo quod dicit dominât ftribit uel dofhriiuf lu deeorum-.TuUllis cUuem fcientiet, nbsp;nbsp;ipfi nö in^ trui/ttfjCyeos quiintroibdntprohibuiftii.quod in ftri* ptura de humeiniteite Chriftidicitur,qium nee ipp âmteU bffre,nec db düjt mteBi^ uolebdnt. Qiiod ait, Anima plus cft quam cfc3.Cap.XXIIII. Vod dominut didt difdpulit: Animd pturif eü Q, quam efcd,eTcorpuf qudm ueftimenti!:Etutilt;p p hoe tibi dedit quod plm efl,qudiuo maÿt dé^ bit quod minui eil. Qiiod air,Sint lumbi iicftri pfac« cindi,Cap.XX V» Vod dominus didt: Sine lumbi ueftri pretdn» ih,proptercontinentidmabamorererum(ee culariivm, lucernie ardètes,hocipfum ut uero fine Cf reih mtentu ne ftdatis. De mcnfuratririciquam dat fidelisdifpc* fator famili3f.Cap.XX VI. Voddominus dixit Petro : (Huisputu eH fit Cy. delis diftenfdtor Cf prudens,quem conftitutt dominus fuper Ãmiliam fiiAm,ut det iVis in tè pore tritid menfuram.^üenfuram didtpropter nudum cdpdcitatis quorumqi audientium. Qiioda.t,Cum videritisniibem oriêcem ab occafu,Cap.XX VH. Vod domiiuis dideCum uideritis nubem ori* entern ab occafu,carnem fuam à morte refurt ffntem fignificat.Ex iHoenim omnibus ter* ris Imber Euanfflicte priedicatie nis infitfiis esl.Auftrum flantem anteteffiis^tribulaiioes leuioresanteiudidum. Qijod ait,de ftatura corporis cut non pof fenraliquid addere, Cap.XXVllI. Vod dominus didt: Si enim quid mimmum eft Cy nbsp;non poteftiSfCum de au^nda cerporis ftutut ra diceret: Minimumenimefthoc,ftddeo cor poraoperari. Qiiodait,lSIolireinfiiblimecxtolli, Cap.XXIX. |
CVra dice ret difdpulis non debere haberi fieüidtut dinem de cibis aif.Et nolite in fublime excoUiiPri mo enim hoc ad necefiiatem implendam homo quierit. Cum aurm hæcabundaueriiK,it!cipiet(uperbtrede tali* busiTale eil hoc,ac fi ft uulncratus quis iaätt,qa habeat multa emplaÃra in domo,cuhocitlt bonum effet ut mdt nera non haberet, tu wto quidem indigpret emplaftrf* Congruenter Hydrcpicum animali qd^ceddit in putrü Lof.x eomparauitftumore enim laborabat, peut iüam mulitrê quam decem Cf o£h annis alligitam dixerat ,0quot; ab eadi alligitione ft)luebat,comparabatiumauo quod foluitur Mt ad aquam ducaoir. Hydropicum autem reäe compara* mus diuitiauaro.Sieutenim Sie quäto ma^s abundat hu more mordinaa,tanto amplius put Jie ifte quanto eft co* piopor diuSijs quibus non bene uätur,tanto ardentius ta» lia concupiftit.lllam uero ia morbo incuruatam ui ft eri pre non poffet,anima terrenis opiniombus uel operäut debilitata uel opprtffie,itautdiuinA cogare no ualeat, De ipuiraris ad coenam.Cap.XXX. QVod de ciuiate adducit muitams ad caenam,de , ipftgèteludaorumquicrediderût pgnificat, - debiles peccatis,non habentes fitperbiä quafi iuÃieiit qua mendax primates eorum à gratia prohibe* bat. Quod autem de ftpibus Cf uijs alios adduci iufiit ,ch adhuc locus efftt,gentes pgmficat,propter diuerfas uiat ft(hrtim,Cf jjiinas peccamrum. De fumpribijs ad riirrim acdificandam de rcirc qui habet uieinti milia. Cap.XX'Xl. SVmptusadturrim iedficaiidam,uiresaddiftipulaPt j,bc.à Chrifii obtinendum,Cf decem miliaproliaturicum regr qui hedtebat uignti mtlia, pmplieitatê Chrifkani die micaturi cum duplicitate dtabolijtoc eil cum dolis etÃl lacijs tius 'm affr^i conftieuitfrenunciantis omnibus qug funt eins.Ita enim concludit:Sic erggt; omnit ex uobis qui non renunciauerit omnibus qur poPidet,non poteü me US eff:diftipulus-inter quaomntaetiam ipfatemporalis utta mtelligttur,nec(ffe eil: Quam oportet pepofiidere ad tempuSjUt non impediat ab lt;etema ,qui earn fiierit mi Mtus auftrre.Sicut autem de turri non perftih eppro* briumdeterruit dicentium: Quia hic hS ccepitadipca* re,Cf non potuit confiimmare: Sic in rege cum quo dimi cädum eftjipfam pacein accuftuit,cum ait: Adhuc Slo Io* ge agpnte.legitionem mittet rogit ea qua funt pacis :Si* gnificans enim minas ùnminentium à diabolo tèptatio» num,non fuftiitere hommes qui non renunciant omnibus quapoPidenr,Cfpacemcitm eoÃcereconftntietido iSi adcommittêda peccata.Turrimquippeillum ,edificare, Cf contra regem Sium dimicare,effe diftipubm Chrtft eR,habere autem fumptus ad perficiendam turrim,Cf ha hereÃrtia decem milia contra uignti nulia regt, remus dore eR omnibus qua funt eius. De falc infat uato de oue perdita. Cap XXXIl. SAlem inÃtuatum apoftitam dixit, ouem perdit! oêt peccamretdtxit,quiper pcemtentiam reconcilian* tor deo.Quam humeris fuis portât,quia humiliandofeta les erexit.ldeo out iüas nonagntanouê dixùquas reliqt m deferto,qafupbos pgnificat tanq folitudii^ gerétes itt OMimoidum folotfeuideriH9lftnt,qbMadpft{lionè uni* te» |
LTBER SECVNDVS.
CLXXIIII
hl detÃ.Cum enhn tfuifj; 2 utrii MtüditdiueUitur/upii bù diuellitur/u£ lt;]uippe pottflAtif cffe cupiens,no fei^ui^ tur imum ^dâdeut eil:Ideoqi tyinnotugntttnouèfiui* in nouê drachmif ponit eorum fignificdtionê, j iefeprttfumtntes, peccMribiM dd fdlutêredetmtibui fe pr£ponunt,unum tnim detR dd nouè^t decèpnt,crdd nondQtttdnouè ut cètu fint, ^tpp ctteros numéros hoc c5Cideres,ndm O' nSgentis nond^ntdnouè unum decR ut mile Ãnt.cr dd noué milid no^ms norugntdnoué, unum de eü ut ded milid fint. Vdridri erg) p breuitdtë O' mdgnitudiné nunieripofjunt,qbus unum deeH utp* ficiintur.lpfum uero unum fine uirietdte in (émanés eït dccelJirit perficit,cui deputdt omnes per panitentidm re concilidms,quie humilitate obtinetur.
De duobus filtjs quorS minor profe(Hult; cft in regionem longinquam.
Cap XXXlft.
HOtno hdbés duos filios,deus dd duos populos in* teÃi^tur,t,tn^ ffirpes duos generis huma ni,und eorum q pmanferunt m unlus dei cultu,dliâ eoru q uflt;^ dd colenii idold defieruerunt deum.Ab ipfo dût exordio créature mortal'um cÃfiderdtio debet inteHi^ uel inté* di. Mdior er^filius dd eultum unius dei pertinet. Mino* ré in redone lo^nqud,pfiéhun e(fedicit : Petijt enim ut fibipdrs (ublÃMti:e ^Uit eû täffret ddretur à pdtre.tan^ anima fua poteflitedeleébitd id qdâilli eft uiuere,intelJi* gere,memint([e ingenio alacriexceBere: Oïa ifiu diuind (une munerd,qu£ in potrflatem accipiés p liberum arbi* trtû,^d diuifit pater libcris fubfiunaî^nunorfilius in re* gonem lognijuam ^fiilus,male uttndo naturalibus bo* ius,eo ipfo (}, pdtré deferuit cupidieate fruédi credturd, re hëhipfo crtdtore.Q^odncnpoümultcs dies dixit(i* élum utcogregdtis omnibus peregre jificifceretttrreÿ» oncmhumam generis pldcuit dmm.e p liber um drbitriû ferre fecum ijuandâ uelut poKntiâ naturee fud, O' defere* re eum à quo codia eH priefidés uiribus fuis ,quas uires tAiitoecfunut dtius,quanto tum defirint dquo datd funt. itdcp hâcuitam jgt;di^m uocitamatttemfiindere,dtqiÃgt;d* eiari pepis extericribus intus i/natwfcitem ,cum ea quifp feqturqu£abilld jxeduntiOquot; rtlinqteum q fibieR inte* rior. Rego iaq; iÃgnqua,cbliu:o dei eû,/imes dût in lüd regone eli indigintiauerbiueriatis.VrMsduium rego» w Æ illius aliquis aéreus princeps ad militiâ diaboli perd* nens.Villd eius modus poteÃdtts eius: Ford immundi ritus q fub ipfo funt.Süiqu^ qbus porcos pdfcebdt,fecu* lores doélrinit flcrüi uamtitt refouAntes, de qbus laudes idolorum Ãbulorumq; dd deos gpntiusn ptinentium uorio fermoneatq;carminibuspcrepant,qbus diCmoniif dele* éhinair.Vndecum ilkfdturdTicupiebat,aliqd folidumet reâumq^dd beaam uiamptinerettnuenire uolebat w tdlibus,O' non poterat.Uoc eH enim qcT dit: Et nemo iHi ilobdt.Infeduttmreuerfus,iâfdlicetab eis qu£ Ãrinfe* eus fruflrd tHidunt O' feducunt,in cÃfdétio interioré rea ducé frdis,intèttonê fuam dixif.QjÃMti mtreenuarij m
domo pdtris mei abundant pdnibusIVnde hOe fdre pote* rdti» quo trottina obliuiodei,ficutin omnibus idola* trisfùit,nifi qa i(la, recogatio ia refîpifcétis eil cû Euâ* geliumpradicareturilam enim poter at taUs ammaduer nonipfius amoreueritdtts duiti,fed cupiditatecoparan* dorum facularium comodorû. De çtiwdicebat ApoÃo* /.Tmot.a lus effe quofdâ q Euangelium anmindauerant non caÃe, exifiimantes quiefium effe pietaté. ISlo enim^ aliud annun* dabaHt,ficutbieretid,fed hoc qdâ Apofktus Paulus, non to tarnen animo quo Apofblus Paulus,unde mercénarif rtäe appellâtur,in codé quidé domo eundé pattern uerbi trdnifantes,no tarnen in hotreditaté aterrtam uoraä ,fed tiporali mercede cÃdufli.De talibus diflum tfi: Amen di co uobis,pceperunt mercedc fuam.Eg) ergi inquit htcfù me pereo Deinde ait:Surgim,qa iaccbat,O' ibo ,qa löge obérât:Ad pdtré meum,qa fub principe porcot um erat. Cietera uerbafunt pamtêtiâ nuditatis m cÃfiÃiÃe pec» cott,nondum tarnen agentis.t^à enim la dicit patri,fed di flurum fe effe ,pinittit cum uenerit. luteUigts igtur hoc nunc iccipiendum effe uenire ad patrré,in ecclefia cÃfli* tuipfidé,ubitó poÃtteffepeccatorülegtima O'frucTuoa fd cöfeÃio.ciuid er^ patri diflurum fe diciti Pater pec* cdui in coelum O' eorä te,O' iä non fum dignus uocari fi lius tuus,Ãc me ficut unum de mercennarijs tuis. Vtrum hoc efl ,peccaui in calum,q^ eil,corä te ,ut calum ap* peüouerit ipfam firmmitaté patris. Vnde efi etiä illud tn Pfalmo-.A fummo coclo egreÃio tius,eà l ab ipfo patre uel* ktintelligJin potius : Peccaui in coelumcoram fandis Ptttim.fi onimis in quibus ed fedes dei.Coram te itut,m ipfo pene* troli mteriore ccfdctke.Et fur ff ns uenit ad pdtré fuum. Cttwi aut adhuc Ãge effet,anteq inteüiffret deum,fed to* men cum ia pie quiereret,uidit ilium pater ipfiits. Impiot enim O'fupbosc0utmêternonuiderediciar,tdn3 ante oculos non habere. Ante cculos enim haberi,n3 nifi q di* liffintur did folcnt. E f mifericordia motus ed: Et occur* résceciditfup collum eius.iloenimpoter unigenilumfi liumdeferuit:tnquoufqsad nodr a longnquam etiöpe* regrinAtionécucurritotq;defcëdit qodeus erat inchri flo mundurn rtcodlias fibi. Et ipfe dominus ait: Pater ist memanens,ipfefùdt operafua.Quidedaûtifupcollum â eius cadere,nifi mclinare Oâhumtliare indmplexum ei us brachium futirntOquot; brachiû dominicui reuelatum efl{ QMdedutiq} dominus noÃer lé fus ChriÃus.Etofcula* sf»/ tus ed iûum id ed cofolari uerbo gratie dei odfféindul ffntie peccdtorumjhoc eà poà lögi itinera remeanté.mo reri à pâtre ofcultm choritatis. Etitlcipit ia peccato co* Ãtutus in ecekfio cófiteri.'Nec dicit omnia qu£ difhirum fe effe promiferat,fed ufq^ ad iIlud:Nà fum dignus uoco* ri filius tuus.Hoc enim uult fieri per gratiam, quo fe m* dignum effe per méritaÃtetur.Nà additquod in iBa me* diationedixeraf.Pdcme ficut unum de mercennArifsru is.Cumenimpanem nonhaberet,uel nwrcennariits effe cupitbi^,quod poà ofculum patris ffnerofiÃime iam de*
et » dignatur.
QJVAESTIONVM B VA N GELIO R VM.-
|
dtgnAbtr. Stola primi ell nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;^;Mn per didit Ada. Serai qui earn proÃruttrecocilinitionis prjedicatorcs.An-* nuluf in manujpignus eft ftiritufftinfti propter gratis â part!cipanonfm,qu£ digto dei bene (tgnificatur. Cdlcia^ mena in pedes,pnepdratio Eudn^lizditdidd non angê dd temnA-Vitului ft^nAtus,ipft item dominus,ftd fecu» du cdrnem fdtidois opprobrifs. Quod duteinmperdtut adducdnt eum,quiddliud nifi atpradicent eum,e:Xdn» iiunciindo uenire ftcidnt in exhiuftdftmeuifterd Ãlif efurientisâ.t^dmetidmutocciddnc eum iubet ,hoc eslut mortem eius inftnueM.Tuncenimcuiq; occidiuir cu ere dit occiftm.Etepulemur inquit,hoc dd leticum lulet ;p pter Hid qu£ conftquèter dicit: Qtud hie Ãlius meus mor^ tuus erdt Cf reuixit,perierdt tiX inuenats eli.Et iftt epa Ig dtq; ftÃiuias nune eelebrdntur pet orbem terrdrum ec tleÃd dildaa dtq; dijfafd-Vitidus enim ille in eorpore cr fdng^tinc dontinieo offèrtur pdtri,et pdfcit totdin domÃ. Ãum intered mdiorÃlius populus iftdèl ftcundu/m cdr^ nem,non quidem proftllus in loginqudm re^onem ,ftd urnen m dömo non ell. in dgro dutem esl,id eH in ipfd hereditdrid opulentid le^s nbsp;nbsp;prophetdrum ,terrend. po tins operdfur,cr in quibufcuncf; iÃrdelitis eonÃderdmrh bus:tldin mulu tales inâtenti fantineis nbsp;nbsp;nbsp;fepe inaeni^ un'ur.Veniens de dgro domui propinqudre eÅperit ,id ell d Itborc feruilis operis improbdu), ex cijfdem fcriptu riseeeleÃjelibertdteineonÃderduit. Audit fymphonidin eyehorurnftilieetlpirituplenosuoeibus confonis Eud^ ^.Catiut.f gelium prtediedre.QuibiiS dilhtm eH : ObfterouosÃ-d* tres per nomen domini noftri iefu ChriÃi,utid pfum db cd somnes.t^^conearditereonuerfdn'iumdnimd CT-cor f unum in '.dudes dei, Voedt unum de ftruis,zyquot; interro^t qu£illdlint.Suinitutiq;ddle^ndum dliquem prophe:* tdrum,^ in eo querens quodammodo interroÿit, mde iÃa, ft/h, in eeeleÃd eelebrdntur, In qud ft efje non uidet. Keftondet eiftrwis pdhis propheta : Frater tuas uenit, amp;nbsp;oceiditpater tuusuiiulum fa'ghlt;).tum,quidfdlimm il* lum reecxpit.lnextremisenimterreÃiitfratertuus. Sed inde maiorexultdtiocdHtdHtium domino cantieiinf no* un)n,quid laus eius db exti'emis terr£,Gr propter eunt q dbftns erdtoecifttseHuirinpla^ pofttuSjCfâ ftiensftrre imbecillitdtem,quia quibtts non ell nArratum de eo aide* Ktii. st. rutn,GX qui no:i audieraat.intellexeruat. Sed indigna.* Kom». ) ). nun:,Gr d.lbuc non itult introire. Cu er^ ple â nitudo ge.nti'm/nntrauirit,egredietur opportuno tent = pore pater eius,at etiam omnis ifrdel falastsÃdt, ex ca* lus paree caeeit.IS frik) eft uelutdbftntia 'tnagro , donee plemtado Ãlij miitoris low^ in idolatria ^ntiom conjK* tutiredulhi ad ndndueandumuitulu intraret.Eriteniin quandoqs aperta uocatio ïud£oriint in falate Euan^lij. |
O' Qÿi)« manitijlMionem uocationis tanq egreffum pa* tris appellat ad rogindum maiorem Ãliunt- Deinde quo reftondet idem mator Ã^ius,d les quojiioes habet: Qg o* mododecipiaturillepopulusnunf mandatum dei pro*] terijffreiEt quem dicat hcxdam queni luinq aecepit, utcü dnücisÃi'isepuldretur.Sed de nUndato nonprotergrefi freile illud occurrit,neq- de omni madam didtim efJe ,ftd de ano maxime neceffdrio,quo nullum alium deunt pro^ ter unum omnium creamrem colere iafjus eH. Neq^ ifk Ãlius in omnibus lfraelitis,ftd in his intelligtur habere perfonam,quinuiiq abano deoadfimulacra conuerà Ãittt.Quamqenimtanq in agro poÃtasifle Ãlius terre* na deÃderdret,ab uno tarnen deo ifkx deÃderabat bona, qais communia cam pecoribtts. Vnde 'm Pfalmo ex per* fonafyna^ge quod interpretatur Afaph ,conuenienter accipitur di^im:QnaÃpecus frlhisfiim apud te ,eteg» ftmper tecum. Quodetiam patrisipÃus tejlimonioco* probatur cum dicit:Tu mecües femper.Flon enim quaà mentientem redarguie,ftdftcum perftuerantia eius ap* probans, adperfruitionempotioris atq} iocundioris ex ultationis inuitat.Quis eit f rg) hoedus quem nunq Occe* pit ad cpulandumiPeccator profrlh hodi nomine Ãgni* Ãcarifolet.Sed edaÃt ut anticbriftiim intelligim:n5 enlm exitum inueniohHiufteftntentilt;e.M.ultum enim abfur* d'Uni esl,eu cui dicituriTu mecum es ftmper, hoc à patre optaffr,ut Antichrilh crederet. Ueq^ omnino in eis la* deorum qui Anticbrifto credituriÃsne, iÃum Ãlium frs eH intediÿ. Q« »nwJa autem epularetur ex illo hae* do ,Ãipft efftt Antichriftu: quieinoncrederetlAutà hoceR epulariex hoedi occiÃonequod eR de Antichrifti perditione l£tari,quomo lo dicitÃlius quem recepit pa* ter hocÃbi non Ãiijje conceffisina:um omnes Ãlij dei de il lias aduerÃarij da nnationc letaturi funt.FIimirum erg» quod in re obfturiÃima Ãne proiudicio dili^ntioris i«» quifttionis dixeritn,ipÃim dominum Ãbi ne^tu ad epu* landum conqueritur dum eum peccatorem putat. Cant enim hxdits eR illi genti,id eft cum eum fabbati uiolatorê et prophanavrè leÿs exiÃimat iocudari epulis eins non mtruit,utq,ait:ttIaHqdedi!li mibi bxdum utcum ami* cis me'is epularer,taleÃtac à diceret, eu qui mihihxdus uidebatar,nunq dedijli mihi ad epulandum, eo ipfo mihi ilium non concedens,quo mihi hxdus uidebatur. Qÿoil autem dicit,cum amicis mets,aut ex perfona principunt cum plebe intelligtur,autex perfona populi Hierofoly nütani cum ceteris populis luda. M.eretrices autemcum quibus diÃtpafft fubflantiam fuam Ãlius minor accufatm eR,relle mtelligunurfuperÃitiones relnRo ano connu* bio legtimo uerbi dei cum turba domoniorum cupidita* te turpiÃirna frrnicari. Quid deindeÃbi uult,q, cum pa terdiceref.Tu mecu:n es ftmper,quod iam trafytum eR addidit'.Et omnia meatuafunt,qua in re primo cauen* dît eR,ne inteUigis ita dilhim,omnia mea tua funt, quaà non ÃiKef fratris,aut tanq in terreaa hereditate pati* aris angulhas. Qjtomodo poÃint omnia effe maioris,à habet GTibi iunior partem fuamtSic enim à perfreiis O* purgitisac iam im:nortalibus Ãlijs habentur omnia,ut ÃnSGTomniumÃngula GTomnia Ãn^loriim.Vtenim cupiditas nihil Ãne an^ftia,ita nihil cum an^iftia cha* ritas tenet. Sed quomodo omnia i Hum V an^losait â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aliquif. |
LIBER SECVNDVS.
CLXitV
|
iSquls amp;nbsp;uirlutet fuhUnKs 4epott/Utts, uniucrfi cacle/lid diimyfltrU deiti itt poffeÃionem tuli Ãlio fubie^ a(fe putAndus eJliSi pojjiÃionem fic dccipim ut eiut pof fejifor ipfe Ãt dominus,non utii^ omniitiioin enim domi* ui truntfedeonfortts potius in ffloruM,de ^tiibus didit ** eil:ErutU enim teqiuks dtifflis dei. Sin utro pojfeÃio fié iHtelligtur,quomodo reéitdicimus pofiidetédnimAS ui rititem,non muenio,cur non uere dc proprie dcciperè poÃimusomnidquidickii funtoninid. Non enim iM iti lo^uimur ut dominds ueriatis dicdmus änwMf qiu/ii db eis dicimus poÃideri. Aut fi nomine pojfeÃionis ddbué fenfu mpedimur,id quo^ duÃrdtur. Non enim dit,pd» (er,omnid in poffeÃionem tibiddboÃue omniä med poÃi dtsuel poÃidebis,fed omnid med M funt , nictdmen iti funteius ut ipfiiis dei.Quùdenimeà intiofird pecunidi poteâ Ãnuhd noftne ueldlimentum elfeuelorndmen* tum,uel dliud huiufinodi.Etcerte cum ipfum pdtrem relt; £ie diepojfet fuum diceri,nonuideo quo ipfius reäe foi uocdre non poÃit diuerfis dutnxdt modis. Cum enim bed titudinem iUdm obtinuerimus,noÃrd erunt dd uiuendu fuperiord,noftrd erunt dd conuiuendum oqtuiid, noftrd erunt dddominamp;ndum infiriord^Congiudedt erg) fecu* riÃimus mdior Ãdter,quid iunior Ãdter mortuus erdt et reuixitfperierdtCTinueneus eil. De villtco quem dom inus ctfciebat de vil licatione. Cap.XXXinL TN ttiUico qtiem dominus eijciebdt de udlicdtione,^' Jl_ldudduit eum q, in Ãdurum pbi proÃgt;exerit ,non om nd debtmus dd imitundum fumere ,TSlonenim dut donü* no noÃroÃciendd eü in dliquo frdus -, ut de ipfd Ãdude eleemofyndsÃcidmus ,dut eos i quibus recipiuotumui in tsierndculd lt;eternA,tdnq debitor es dei ZX domini noi= ÃriÃsellinteüi^,cumiuÃiamp; fdn^ figmficentur hoc loco qui eos introducdnt in taberiMculd oternd, qui ne» ctÃiMibus fuis terrend bond communicduerint, qui» but etidm dicit,^ fi quit dlicui eorwm cdlicem dquo Ãi^ dederit tantum in nomine difcipuli non perdet merci Lae.)t Lac Matth.f dem fudm:Sed etidm econtrdrio dicuntur iÃt Ãniilitudi» nes.ut intelligtmus fi iduddri potuit ffle t dontino q fidù» dem frciebdt,quanto amplius pldant domino deo,qui fe^ eundum eins prtceptum ilia operd Ãciune ,ficut etia di iudice miquitatis qui interpelldbdtur A uiduA, compara» tionem duxit dd iudicem deum, cui nulid ix parti iudeot iniquut conÃredut eil.Quoddutem decetum cadisolei quinquagntd fcribi foecit a dtbitore,C^ de centum choris tritici oób)^ntd,dd nihil aliud ualere drbitror,nip ut ei qutfimiliteratq; in Leuitas ïud£i,quifq;opatur in Chri jH tcclefid,abundet iufiicid eins fuper Scribaru/m Cf Phd ripeorum,ut cum illi décimas ddrent,ià dimidias dent,fi cut non defruShbus, fed de ipps bonis fuis foecit Zache» ut.AMtcerteduplicetdecintam,autdiias décimas dando fuperet impendia ludtorum. Mammona uero iniquita» tis ideo 4 domino appeSata eà ifla pecunia quam poÃide mus ad tempus,quid tnammona diuitit interpretatür. Hec funt iÃt diuitit nifi iniquis,qui in eis cöÃtutmtÃgt;i atlt;^ copiam beatitudinis fut. A. iuÃs uero cum htc poÃi dètur,eflquidem iÃa pecunia,fed non funt tarnen idis di» uititnificoeleÃts Cf Ãgt;iritales,quibus indigentiam fuam fpiritaliter fupplentes,txclufae^Ãate miferit, beatitu» dinis copia ditantur. |
Quod airjSi in alièno fideles hon Rnftis.Cap.XXXV. qVoddicif.Siinalieno fideles noÃiÃis: Alienas ap pellatterrenasÃcultAtes,quianemo casfecu mo riens auprtjjoceù quod dicitDauid: He ti mueriscumdiuesÃäutÃerithomo ,eycttm multipli» cdta Ãerit gloria domus eins,quoniani non cum morie» tur dcciptit omnia,neq^ ptntd defcendet cü eo gloria eius, Qitod aitgt;Nemo poteH duobus do» minis fetuire.Cap.XXXVi. QVod ait: Aut unum odtét,0' alterum dili^t, aut tuni adhtrebit,Ã' alterum contènetiHon fineconfiderationi diÃnguenda funt:'H0 enim paÃim aut quafi tenure diitzofunt.Hemo enim interro» ÿitusutrumdili^tdiabolum,rejfóndetfe diligere,fed pctius odiffe.Deumautemfedihffre omnespré procla ittant.Er^ aut unum odiet GT alterum diliget ut fieri de bet,odietfcilicet diabolum,dilig^t uero deum. Quod ue» ro adiutixit,aut alteri adhtrebit Gf alterum contemnett Adhtrebit fcilicet diabolo,cum qtiafi eius premia tépo» validfeél!itur,cöntemnet autem deum : Hon dixit odiet, fed contemnetjpcut folent minas eiuspo/lponere cupidi tatibus fuis,qui dè bonitateeius ad impunitatèfibi bian» Ecciefl.j diuntur.Quibus p Salomoné dicituriEiline adijcias pee catum fup pecedtum GX dicas,miferatio dei magna eP. Qliod dominus air,RcsnumcdelOrüuim patituf.Cà p.XXXViï. RE^um caeiorum âuim patitur,amp; qui uim Ãciüt, diripiunt illud. Hon folum iit qüifq; ifla contem* uat,fed etiam linguas deridentittm fe talia tóntemnentê, hicenim uiÃfbti inuadit quodamniodo quap prtdator uiolentus regnd ccelorum, hoe enim fubiunxit Ãuangtli pijtumdixiffetderifum ÃiffelèfumaPhariftis,cHde contemnendis terrenis diuitijs loquiretur. Dcdiuiteauaróadcuius iahüam iacebat Lazarus vlcerdfus.Cap.XXXVlII. Homo quidceraidiueSi amp;nbsp;induebatur purpura G!âbyffo,éttpuldbatur quotidie Ãileiidide amp;c. Per alk^riam ficaccipi poffutK utindiuitê inteOi^n» ,0 tur fuperbi iudtorum ignorantes dei iufticiam,et fuam uolentetconpituere.PurpttrdtT byffus dignitas regni Matth.») eft,cr 4tt^ef«r inquit 4 uobis regtium dei GT dabitur ffnti Ãcienti iuÃiciam.Epulatio Ãlendida, iaóktntia le» ^s eÃ,m qua gloriabantur plus ad pompa elationis, abu ^*^ i^ tentes ea,quam ad neceÃitatemfdlutisutehtes.M.edicus out nomine Lazarus,qui 'mterpretatur ddiutus, fignifi» cat ittdigpntem^Htluti gpntiiem aUqitem aut publicaMmj, it i |
(\VAESTÃ o NV.M EVANGEtlÃRVM
|
Lucsjg Matth .f Lootn Proutr,i8 Hom.10 ^hc.x lob. af ^«jfanfo»w4g:;4JittiWfur,g««fns)«K««f de fudrum cogt; pia /iiculatum prjcfumit .Talererxnt üliduoquiorAbat in teinplo,;tniif publieanus,CT alter Phirifjcut .'Diueter g) dicit an!^ fatiaai! iulUcUfiton inter iUoi beatoinume* randurqui efuriunt CT fttiuitt iuÃidä : Gratiot abiago, quia nonfum peut publicaniis i/k .Pauper autem qui feadiuiiari de(tderat,Peit:Propitiui eÃo mhi.peccitori, Hepderat amen faturari de micis qu£ caduntde mtnfa diuitis iacens ad ianuam: i^on enm admittebatur ad epu* laf eiiit,qui nee bene idif utebatur,nec egenti dabat ,an^ fcriba hebens cloues regni cxlorhin,necipfe intransfnec alios mtrorepernüttms.là icje codentes de menfa diuitis, pint quondam ue)baleois,quieiBiialt;ilóttf quapprotjeief bant MI (ïrri««,fu»n fiiperbe.populo loquerentur. Vlceri a utem funt conpÃiones peccatorum, uelut malt humores lt;nbsp;uifceribut intimis prat erumpentes. Canes qui ea bant,nequiPtnü homines funt amantes peccataqui Uta lingua etiamlaudare noil cejfont opera mala,quie in fe aliui immens conptens deteÃatur. Sinus kbraht,req^ es fft beatorum pat{perum,quorum ep regnum caloru, in quo poH hdne uiam recipi itur. Sepulcura inprni px naru protiindias^que fup'erbos cr immiprieordespoP hmeuiamuorot.QuosnuKndominusinipa narratio ne dic-t ttHerede Ion^nquo,atj; fentire beatorum requU em,quo fane tranfire non pop'int.Quodautem lingtant pbi Miltrepr^ari, cum tn pamâua ubiq; totus orderet, fîgnificot quod fcriptu eft; Morî CT uia m mambut lin^ gueetTt quiaoreconpÃiopt ad falutem,quidperfuper^ biom ille nonfxcit.Extremum autem digti uelminima pperationem mifericordie pgnipcot, qua per Pgt;iritum^ fanâum fubueniair.Cum aiiam eidicitur : Recepiftibo^ tia tn uia tuo,iüud tAngitur,quit fxlicicatem ddexit fe* cult,nec aliom uitam prêter i)hm in qua fuperbiit tumc'^ bat,adomauit. Lazarum autem mala dicit recepi/fe,quia intellexit hunts uite mortolitatè,labores,dolores, ZT rumnaSipanam effe peccati,de quo fcriptum eP: Puimus ZT nos na'uraliter plij ir£peut ZT ceteri. De ^«o iteru fcrip'um eü: Nee mpiitem cuius eSl umius dieiuita fuper terr'aiti muiidum efje à peccato,qttia omnes titiq^ in Ada moritnür,quipibis eft transgreÃioiie mortalis. Qttoii autem dicit,ad eo loco in quibus torqueiitior impij, iupos ttiam à ueliiit,non poffe tranÃre.quid aliud pgniÃcat ni P poft honeuitam ita receptis m cà rcerc,ut ihde non ex MotthJt. donee reddam nouiÃimum quadrantem,per ineom mutabilitatem dtuine fententùe nuHum auxilium miferi (ordie poffe preberi à iuÃis, etiam fi uelim lüud prebe^ re. Qtto admonet feilicet ut in hoc uito homines fubueni* ant quibus poffunt^ne poÃea etiam à optime recepii pie^^ tme» )(£ ^ââquot;b'is quos diligunt opixlafi non ualeant. tllud enim quoâd fcriptum eP:Vt ZT ipà rKcipiontiios in eterna tOf bemaeula,non de fupbis ZT imnuferieordibus fcriptum eR ,qualisipe diues fii/fe demoProtur.q, recipi à fondis iniüa tabernocula mereantur ,fed dé bit qui Ãbi amic^ ojpciopÃimis opibus miferizordirfxceriut, qvan^ ne« ipfos iuÃi uelut ,ppria potePite quaà gratipeando red« pisgt;»,fed promiÃione atq^ permiÃione illius,qui eos co» Ãliopr£monuit,utÃbiamicüsÃcerent,ZT qui feipfun pafci,uePiri,holpitio recipi,uiÃtari in unoquoq} minimo rum ptorum liberator is bonitate dignatus cft. Quanq il la receptio iitrum patim po fl iÃam uitam pat ,ati inpne feculitrepirrefiwe mortuorum,atqi ultima retributio* |
iudicij,no minima quepio r/l,fed qnlibet pat certe de taltbusquilisi[lediuesinpnuatur,nulla feriptura péri Uuc.)a poUicetur.Quinq; autpatres quos habere fe dieit in do mo patris fui,ïud£os pgnipeant.Appelloti aut funt quin q;,quia fub lege detinebatur qult;e p lAoyfen data eft ,q li» bros quinq; cofcripÃt.Qjiod uero Lazarum petit mitti ad/ratres fuos,fenÃtfeutiq; indignum q tePimoniump hi^at ueritoti.Et qa non impetrauerat paululu ferepi* ^l^ori,gt;nidco minus crédit rcloxarifepojfeob inpris ad priedie^ttonêueritatis.Qued Ãbrahöidieit,Ãuoluntcre dereJ}ibent KoyfenZTProphetM,nà iPos Euangelio Romaa.| prjepofup,fed qa Euangelium,pcut dieit ApopoluSttepi monium höbet a lege et Prophetis,itlis iredcdo pojfe eos pgnipcatadEua'igeliumpuenire.Sicutolioloeo ipfedo minus dieit: Sicrederetis Moyp,crederetis CT mihi: lîle frt/wquot; (ie me fcripÃt.Demq^adhoc ptinetqdâetià poÃra dicif.Si ttloyfenetprophetas n5audiunt,neq; Ãquisex ^*lt;1* more«!« refurrexeritcredet,qo eît prenuciauerunt Moy fes CT ,pphete qfurrexit à mortuis,hxipfum etiâ de iüo refurreâurus eff t 4 mortuis, qbus no credèdo utiip nec Chrillo uoluteredere. Mul o minus ergo cuiltbet pof funt credere q a mortuis refur^ret,qn ei no eredut ,cu» iusrefurrefhonè Mayfes et ^pphete predicouerüt qbus credere noliît. Aliter etiâ îtellin potijh, narratio^ut La^ Ziru,dnm Ãg/üpeare tccipiamut, iacêtè adianuâidius diuit'ts.qafeodauresfupbiÃimas luieoru ineariiatiois humihtote deiecit,cuptés fat irari de mieis que codebane de mèfa diuitis: Et q ierès ob eis uel minima opa iiipiei» lt;e,quefuemeiif£,hoceflfuepotepati pfupbiÃiw ufur parèt,qu£Opamifericordt£atq',humilitotis,quit mint â ma,ZTit no difciplina CT pfeiieratia uite bone, faite in» terdu uel cafuÃceret.Ãcut mice de mëfa codere folët. Vl cera paÃioes funt dni ex mprmitote carnis ,qu0 nobit fufeipedignatuseft. Canes er^ qealin^bant,ff!ites fugt;it,quos haies peccà tores ZT im^nundos dicebit iudti, ZTtame ipaÃionesdomini in facramentis corporis cT fanguinis eius,per tot am iam orbem fuauitate lambut de uotiÃima. Sinus Abrahe inteüigtur fecretu patris, qua poHpiÃionem refurgms ajfumptus cft dominus, quo eum portdtum ab on^lis ideo diilnm puto, quia ipfom receptions qua in fecretu patris abfcejfa, anssli aniii» ciaueruntdifeipulis intueiitibus: Dicendoenim, quidÃA* t'is apgt;icientes in cxlum,quid aliud dixerunt, nià nidlo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt; modo poffioculoshominum ufj} 'm idud penetrare fe* tretum,quoibat dominiUfCum in (onpgt;cilu diptpulorZ .prretw. |
LIBER SE
fèrretur In coclum.htm c£trrd fecunduw fuperiorë ex» po/itiotiem accipipeffuntiquid fecretu pdtru bene 'm» t{Ui^tifr,ubi ebdtn dntr refurre^onem iuftorum aiümlt;e uiuutcu deo,Mnto enimueriM ubiq; cft deui,qudiitonul»^ lo contineturloco,peut etldtroni diâum efl-.Hodie men cvm erii in pddifo,unde nunq reeeÃit deiÃiui ,quis db lominibiu perfu/ceptdm cdrnein in ciuitdtt ludtorüiu tintu pdteretur.
Quare dïxcrunt difcipuli, domine ad-â â augenobisfidem. Cap«XXXlX.
Volt;f(ilt;xfrttHi^/pK/i;DoiKi»f44dKge noWi, . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fidem,pote/lquideinintelliÿ hdncpdempbi
du^ipopuldffèjqudcreduteii qut nS ui» dentur,fed amêdicituretiâ fides reru,quiindo no uerbif fed rebus ipfis prte/enabus creditur qéffitturu efi, eu ii ff^^^^pJfieciëmdnififlÃfecontèpldnddprxbcbit Ãit^ls,ipfd dei Ãpientid p qudÃ^ fuut ontnid.Ãe qud fide rerii lu» cifé^ illiusprte(ènuit:e forfitd Pdulus Apofiolus dieifAu» PictA enim dei rcUeUtur ex fide in fidçm.Dicit enim iT dlio loco: i^os ducê reueida ficie glorii dni Ifieculdntes, in edndëitndgttwmtrdùfiorriumur de gloria in gloria tdnq à dnilfiii.Sicut enitn hic dit,de gloria in gloria ,ita, . nbsp;nbsp;nbsp;et ibi,de fide in fidè.De gloria fcdiceteuan^lij quo nue
credêtesillüinâtur,in ^oria ipfius incoiautdbtlis CT majùfèpa: ueriatis,qud tune comuati pfi-Uentur,ia ex fide uerboru quibus nunc credimus quad nomlum uide» miisÿmfidemrerumqua imecernumquodnunc credi» mus,obanebimus. Secundum [ententtam hâc etiani iiïud eflquod dtëlu e/i diohîne in epiftola ad Parthos-.Dile^ à ilfimi.nuc filij deifumuSyCr nondum apparuit quod »ïohiSi.j erimus:Sciinus quj'aeumappdruerit fimiles eierimiis, quoiiidinuidebnntiseumpcutiëA. Vndeenim nuncpli/ îoh.J nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dei fumus,nip quia poteflattin dédit nobis filios dei fieri
crtdennbus in nomne eius,ut uideamus in £nigmdte. iCeri«,) ) ynde dutem tune fimiles eierimus,nifi quoniant ut ipfe ait,uidèbimuseumficutiefl:i Qu.odetidm diiîuin efi : TuncauremÃcieadÃetein.lUäer^fidè prafentijfimg ueritatiSjplxrifcj; non intelli^ntibics uideri poteâ do» minus non dijcipulis,non ad id quod petiuerant reffion » Lott P diffe Cum enim dixijfeiK-.Doinineadau ff nobis fidem, ait iUis : Si habueritis fidem tanquam granum finapis dieet is huic arbori nwro,eradicare et trâfplâtare in ma» re,ct ùbediet uobis.Dëmde fequitur:(iuts autem uefirû habensfcruumaranleinautpafeentrm,cui regreffo de agro dicit illi /hâm:Tranfi,reciimbe,et no dieit ei: Para quod eacnèiCt' pracinge te Cf minifira mihi donee ma» ducemCfbibam,crpofthlt;ectu mamlueabis Cf bibesi Nunquid graâam habet feruo iüi, quia fÅcit qu£ fibi impaueratlUonputo^StcCfuoscumfoeceritisomniA qu£ pracepta fut uobis,dieite,l(rui lupuacuifumus, qdâ debuimus jà cerefoeciinus.Qjiid h£c ptineant ad id quod diâum efi'.Domineadà uff iiobisfidem,difficile appa» ret ntfi mtrBiffmus ex fide in fidê, id efi, ex fide ifh '^ud minifiratuT dcofin tüain fidem eos fignifica/fe trâf»
CVNDVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CLXXVÃ
fèrëdos ubifruanbir deo.Auffbi'tur enim fides,eum pri» ' w uerbis pratdicantibus,deinde rebus app'arëtibiis ere» ditur.Sed ilia contemplatio fumma quietë habet, qu£ in fterno deiregnotribuitur:Suma ueroqës iSa pnemiu tfi iufioru laboru,qui inecclefiat minidratione pagutur. et ideo quis in agro aret feruus aut pafeet boues, Iw efi in uita fxculari uel terrena uerfet ne^cia, uel ftnltis hominibits tanq peeoribtis feruiat,ut opus efi,ut pofi il» los labores domitm ueniarfioc efi ccclefije focietur, la» boretetiamibiminifiransdomino fuo donee manducet Cf bibaf.tiam Cf efuriens iüiqu^tfiuitpoma in arbore, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
et a Samaritanaaqudfitiëspoftnlauit. Manducet er^ iohan.'^. Cf bibat ,confèffionem Cf fidem ffnttum mtnifiran» tibus,hoc efi euanffUzantibiis feruis fiistciuo pertinet ettantiüud qd' degrano pnaprs eis primo refjâodit,pri» us iüosfidé habere debere pricfent. uit£ neceffarid, qute minimauidetur qdiu thefiurtis efi inuafisfiëhlibus,fid ui maxima effcruet Cf ffrminat dominus rwfîer lëfui Chriftus q uult pafei minifierio feruor~ fuorMn,hoeefi in corpus fuumquapmaâatosetmanducatostrâffrr» rëcredentes,efiam hiepafdt eos facramëto p'afficis fu£, Zf uerbofidei:'!gt;ionentmuenitminiftrariled minifira» Math, aô', re.Dicant ergo lUi feruiP pnapis granum hiiic arbori moro,hocefiipfiEuanffiiocrucis dominicf perpoma fanffiinea,tanq uulnera in ligno pendentia ublitiin po» puits pr£bitur£.Dicanter^ iÃiuteradicetur depfidia lud£oiTi,et in mare ffntiu tranffiratur atq^ plantetur,. haceuidomejUcaferuituteefirienti etfitienti dno minü--ftrabunt.Tuncdeinum qu'xrant efets incorruptibilibia inatcrnii diuin£fapicnti£ pfruiendixerint-.Serui fiip» uacuifumus,quoddebuiinuificcrefixcimus,mhil innô nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â -
bis operisrefixt,curfu coj'ummaniniuSia^nem petfici» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'*
m!is,fupercfi notis corÃa iufiieix. Oinnia enim did pof» flint de ilia ineffabili perfiuitione iitritatis,et taim ma» gis emnia diei poffiint,quanto minus alïqtiid digne did potefi'.tiam luxefi lUuminatorti ; requies ex» ercitatortem,et patria redeuntium, et efea indiffntium, Cf corona uiHcentium,Cfqu£cüq;bönat(ntporalittr trafeutia,percreaturarà partes error appétit infideliÃ, uerioraCfin£ternûmdnentiain creatofe omnium fi» mulinuenturaempiétas filiorum.
Dedecem leprofis. Cap.XL. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-
IN deeem leprofisquos dnîita mundauit,cu ait : Ue â
Ofiëdite nos facerdotibds,milita qu£ri poffiint qu£ nieritoq^Uerentes mouët.'tio foln de iuierO qd fibiueîit q, deçem funt,fed q, unus ex lUis folus gratias £mt, hac enï libéré qu£rutur, ut etia no inuefigita, tiel nihil ud no multü impediant intentionè Irffntis, fed iVa potiiis, air eos ad facerdotes miferit,ut cum ireât mundaren» twr.NttU« enim eorum quibus hxe t'orporalia benefi» ciipr£fiittt,inuenitur mififfi ad facerdotes nifi lepro» tuc.f.j fof.NaCf lUu à lepra mundauerat eut dixit: Vade Cf ofiende tefacerdotibtis,Cf offer pro te facfificium, quod priteepitMo^fesinteÃittigitiiimillis. Deinde qualis
te 4. mundat
|
LIBER, wWrtJiïi'ö (lgt;iritdUf poffit mteUiÿ eora/nt ijuot extittjjc reddrgdit.Sccundumcorpui enitnficikeà ui^ dtre poljc hominein non hdhere leprdnttCramen dniitii tjje no boni. Secundû /igmÃcddone auté huiut nürd^ culicoturbdtcofîderdntè, quomodo mundiu dici poÃit in^rdtiK-.Q^erendiim igtttrt/l qiâdipfdkpri figni» ficet.î^onenmfdrtAfi,fednutnddtidKunt»rlt;iui td cd» ruerunt.Coïorkcinippeuitiume(l,n5 udlitiîdinit ,itut inttgritMisftnfu'jm dtq; meinbrorit, LeproU erg» no dbfurdi inxUig poljunt^i^uifcientidtn uertÃdeino hd» b{ntes,udriiit dodrinM profitentur erroris. Non enm uel dbfcondunt imperindm fuMt, (ed pro fummd perüid proftruittin luceni,cr idólantia fermonit oÃentditt. Nuîlit porro Ãlfd doilrinA eÃt^ue non dlitjuA uera m» ttrmifcedt.Veri erg) ^/îr Mwrd/nite permixm in ttiu, diljgt;MtioneudndrrtUionehominii an^udtn 'm unim corporii colore dppdrentid,figntficdnt leprant tdnqudm Ui.t 'id /à lfjsip colorufùcifhumdnA corpora udriantem atq; maculdmem.tti autent tdm uitandifunteccleÃd,ut fl fieri potefljongiui remoti magno clamore ChriÃum Vw nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Mtifrpeüeitt,fient ià decent Ãtterunt a longe, cr leuaue» rnitt uocem dicentei : ï'éfu preceptor miÃrere nofiri : N4»« et ^nod prdtcep.vrem nocant,qno nomine nefdo, utrunt qntfijuint dominum 'interpelûuerit pro medici» nacorporaliifatii puto fignificare tepram Ãlfam eÃe dodrindnt,quim bonus prMpdirabÃerpt.Sacerdotut ueroludeorum ttemo Ãrefideliudiibitdt figurant fiiiÃe fitturi fdcerdot'ij replis quodeÃm eccleÃa, quo confe» cranstr omnet peränencet ad corput ChriÃ,funtmi zT ueri principis facerdotum. Nam nunc CT omnet un» fftntur,quod tune regbui tarnen Qiquot; facerdctibitt fiebat. I Pct.x Ei nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Petr Ui ad Chri/Udttum popuhmt Ãribent: Regilefacerdotium, utrufn^ nomen iUi populo con-* uenire decldrduit.quo ilia un^ pertîebat. C,eeera itoi^ uitia tanqudm udlitudinis Cfqudfi ntembrorum animo atq; fen[iium,per Ãipfum iftttrius in confdentia CT Wa telletfiu dominai fanati^corrigt. Doârinauero ud imbuendi perfäcramenajUel cathtcizandiper Ãrmo* nemfonanfemat^ledionemjtb'i color quidam tttteUi» gturueruidtqflyncerai,qtùain promptu eÃoquot; Ãrts eminentiÃimm.Non enim 'm occultiicogtationibas/ed in maniÃÃs operationibiti hoc quo aguntur ecclefio Afto, j nbsp;nbsp;proprio contribua font. lalt;^ Paului uoce domini au» dia:CiuidmeperÃquerislEteggt; fum lefui quem tu perfequeris^d Ananüm amen miÃitt eà ut iOo facerdo tio quod in eccleÃa conÃitutitm eÃ,fäcramentum dodri» no fidei perciperet,ct' ueras eiui approbaretur color : Non quianonpoteÃperfeipfimi donunuiomniafitce» re,n4m quis aliui hoc Ãdt eSam in ecdefla f Sed ut ipà focietds congregrorum fideltumapprobando inuicem, atqfcoinmunicandouero fidei doÃrinam in omnibut quodicuntur uerbis uel Ãgnantur facramentk ,tanq unam Ãeciem ueri cobris obducat.Ad hoc etiam perti» netquodidemdicitApoflolut.Deinde pofianwt^» |
SECVNDVS. tuordecim afeendi Hicrofolymam cu ÃamcAa t9 Oâ Tito.Afcendiautemfecundureuelationetn,ete»» pofui cu eis Euangeliu quod prodico ffntibut. Seorfum outem his qui uidebantur eÃe aliquid,neÃrte inuocutmt curro autcucurri. Et paulo poà : Cum cognouiÃent inquit gntiam quo daa eà mihi,lacobus,Petrus et lo» hdnne{,qui uidebantur coltimne eÃe,dexterM dederunt nihicrEdmabo focietatk. Ipfa en'm coUatio unam' doürinolpeciem,exclufa omni udrieate monÃrabat, quod fdubriter etiam Corinthios monet dicens: ObÃcro â autem uos Ãatret per nomè domini noÃrt iÃu ChriJIi, utidipfiimdicdtisomnes.Corneliusetiam cumeleenu* Aie.fn fyneeius accepto Cfpreces eius audito,tlli ab angrb nunciarentur,propter doärino amen facramentoru» que uniatem ad Petrum iubetur mittére, tanquam tUi crfutsdicereturAteoÃenditeuosfacerdotibus.NamO' » nbsp;nbsp;y,» cumirenttnunddtifunt.ïamenimad roe uenerat Pe» trus,fed amen ipà nondum accepto baptifmatis facra» menm,nondumÃiritdliter ad facerdotes peruencrunt^ Oâamen infitfioneÃirituÃanSii, O' admirations lin» guar um eorum mundatio dedaraa eÃ. quo cum ia fehabednt,idmÃcileeà etiam iüud uidtre fieri poÃe, utquifq; in ecclefio fiodeate dodrinam intrgramue» rdmq;»Ãequatur, Oâomnia fecundum catholtco fidei refftlam ediÃerat,diÃnguM 4 creamrecreaaram, eoq^ maniÃÃetur uarietate mendaciorum tanq leprt carutf» fe,Oâ amen tngratus fit domino deo tnundamri fuo,qui elitus fuperbia gratiarum a^ndaru pia humiliate non fitbditurÃmilifqfeÃtcitur Mis de quibus didtApoÃo» lus:QuicumcognouiÃentdeum, nonutdeum magni» ficauerunt autgrdtids o^runt. Quidenim diciteot deucognouiÃe.ojkndit quidem à bpra fiiiÃc munda» tos,fed ami Ãatim accufat ingratof.ideoqf ales ingra» as in nouenarto numero anq imperÃiti remanebuns, VnumenimfiaddatnradnouemquodameÃtgesunia» tisimpletur,quofit tanta compléta, ut ultra iam non progrediatur numeriis,nifi rurfits ad unum redeatur,et hoc perinÃu'taiem numeri régula cuflodiatur.Nouem itatp indigene uno,utquadamunitatis Ãrma codgtlen» turut decern fins-unumautino eisindigptut cufiodiant unitatem. Quamobrem ut iHi noué quigratias no oge» ruHt,reprobi eÃtdi a confortio unitatis exclufi fiunt,tta unusiUe qgrattas ogt.unico eccleÃo fignificatioe ap» jgt;batus atq;laudatus eÃ.Etq,iUierat ludei,amifiÃep fupbiam declarati funt regn!icaeloru,ubi maxime uni* tas cu/hditur: ijk uero q erat famaritaus qd interpre» taturcuÃos,illiaquo accepit tribuens qlt;f accepit,Oâ quodâmodo cantans illudiPfalgt;no:Portitudinem meâ pwn-ft adte cuftodiam,per gratiaru na^honem reg fubieâus, humilitatem regnihuimli deuotioneferuauit. De illo qui in reef^o eà uafa eiu* in domo. Cap-XLI. Vid eà quod dicit dominus : in tt{h,Oâ utfa eius in domo,non deÃendet teiert |
LIBER SECVNVS.
CLXXVn
tbUere iTla. In ttiSb eÃ, qui excedens carmlia tan* nbsp;nbsp;bus generibus afÃiliomm. Tn iUa eirQgt; noäe dixit, in .
quam in aura libera Ãnritaliter uiuit. Vafa eins domo ffU tribulatione , ad ipfa tria ffiiera qu£ aÃumuntur funtfenfus carnales,quibusadinueÃgindamueritatem
Lnc. )r. t Cann,}
Lu((,)7
que inteüeilu capitur,multi utentes penitus erraue-^ runt.Huimer.^ffiiritalif uiri iam uafdiflnuacant in domo,quia mète corporifupereminensper aciê mteüio genti£tinquâ inteÃo poÃtus,perÃgt;icuitate fapientùe ueluti coelo apertijÃmo Ãuitur. Cauea t er^ ifle,ne in die tribulationis rurfui uia carnAli,qu£perlenfus cor^i porii paÃitur deleéitus ad uafa buiufmoeU toUedade» fcendat.
Deilloqui in agroeft ut non Tédeât rc» tro, Cap.XLlI.
Vid eà quod diihim e^i: Et qui in agroÃte^ rit,Ãmiater non redeat retro. Quioperatur in ecclelia,f!eut Paului cr Apollo, planat erriet,non reÃ)iciatÃgt;em f£cularem cui renuciaitit. DeuxoreLotli. nbsp;Caput,XLIII.
vid fignificauit uxor lotb i Eos qui in tribu* latione retro aÃiiciunt,et fea/Ãe diuin£ pro* nufÃonis auertuntiGf ideo jbttua faliiÃitA eÃfUt admonendo homines ne hoc Ãciant tanquam co» diateoreorim ne fintÃttui.
Deduobusinlet^o, duabusrtiokn» tibuSjSCduobtisin agro,
Cap.XLIIli
Vi fmt in ida noók,duo in le£lo,cr du£ mo* lentes in unum,et duo m agro,de quibus om* nibus bints ÃnguliajÃimitur ZSquot; Ãn^tltre* linquuntur: Tria genera hominum hie uidentur Ãgni* Ãcari.Vnimeorim quiociuCTquietem eli§ant,ne^
nciQi:ijsfecuUribiK,neq; ne^cijsecckÃä^cis occupAti qu£ illorum quiei leih nomine figm'ficAa e/l. Alterim eortmqui m plebibus con/htuti reguntur 4 doShoribut, Affnteseaqu£Ãinchuiitiifeculi,quos fcenünArtm â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nomine ÃgnijicAuit,quidconÃlqs ut dixi peritoru, re^
tis expedit. nbsp;nbsp;Et molentet,dixit,propter temporalium
ne^ciorumorbemdtq;tircuitum,quM timen in uno fnolentes dixit, inquantum de ipfis rebus Gâ ne^ÿs fuispræbentufîbufecclefi£.Tertiumeorti'm quioperîs tur ineccle(i£miniflerio tinquam in Agrodei,de qiut iCof } agriculturAApoficluiloquitur.lnhiier^tribui ribus bina, funtrurf't-s ffnerd hominum in (tnffilii, pro roborefudrumuidrum difcernuntur .Cum enim omnes ad ecckp£ membra pertinere uideanair,aduenit ensetAmentemptitione tribulationis , ex illis qui funt inociotZTexiUisquifunt inne^cijsfieculitCr ex iHis qui deo miniftrant in ecclefia,aUqui permanent, aliqui cadunt. Qui permanent aljumu,ntur,quicadunt rehns quunatr. Erg» alÃumeturjey unui relinquetur: l^on quaft de duobia bominibus dicTum efi,fed de duot
pertinerearbitroretiamtriaiüanomina uirorum fan* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;''
âoru,quos folos liberandoS Ezechiel propheta, pro* nunciat,Eloe,T)aniel etlob.Videtiirenmoepertinerc Ezce.)4. ad eos,perquoseccleÃare^ttir,ftcutperilluminaquis arca^berttAtAeÃ,qu£Ãguraingejhbat ecckÃe.Eias oinidu,}, nielautemquielegitccelibemuitam,ideà nuptias ter* »Cor »' renas contempflt,utÃcucdicit ApoÃDlus,Ãne Ã^icitu* ; dineuiueret,co^tansqti£fuiudei,genus eorumÃgtü* ficatquifimt 'm ocio,fed tAmein ÃruÃfimi in temptatio* nibus utpoÃintaÃunüAob atitem quia uxorem nbsp;nbsp;Ãlios
habuit, er amplas terrenarum rerur/t copias, ad illud genus pertinet cui molendinum deputatumeÃ. Sedta* menut fintÃrtifftmi 'mtemptatioiiibus ficut ille fiiit i Non enim aliter aÃumipotuerunt. Nec puto effè alia ^ncrahominumquibusconfiâteccleÃa qu'am ijh, tria habentia binas differentias propter ajÃimptioiiem reliélion(m,quamuis ân Ãngidis n'Mlt£Ãidiorum uo* luntatumq; diuerfitates,ad concordiam tarnen unita'* temq^ coucurrentespofiunt 'mueniri.
De Indice ini'quo qném uidiia interpél» labau Cap.ALV.
Vid eà quod ad femper orandum amp;nbsp;non deficiendum de iudice iniquo ,uoluitpara* bolam ponere. Qjii cum deum non timeret QT hominem non reuerere:ur,uidu£ tarnen afÃi* duis mterpedationibus ceffit ut cam uindicaret,ne Ãbi ab ida tedium fieret. nbsp;nbsp;Nam hoc e^ quod ait, ne , j
ueniens fitggiUet rne. Qaoniain parabolas dominus Mrttii, »a autfecuni'amfimilitudinciHaliqu.tmp'}nit,ficut de feruoido'cuidominus dimiÃt, quod ratione reddita debere inuentus esl, CT ipfe conferuo fuo dilatio* nent faltem dare noluit, cT de foeneratore qui cum duobiK debitoribus donafjet quod debebant i, ab eo ' plus dileäuseà cui plus dona,'iit,CT dehoinine qui habebat duos filios, »natorei« hi dgro Ãbi propin* quantem , minorem autem lon^nquo luxuriantem, CT imiiumerabilia huiufmodi. De hwi« enim inquan* tum Ãmilia funt ducitur intcUeihis eins rei,cuiad* bibetur ad myfieriumt tnÃnuand£ aut requirend£ ' ueritatis, aut ex ipfa diÃimilitudine aliquid probat, ⢠ueluti eà illud : Q_uod à feenum agri quod bodie e{l, er eras in clibanum mitatur , deus fie neÃit,
' quanto magis uos modicte fidei. Ad hoc genus ^quot;'**â* pertinet etiam iHudquod de feruo ait , cui dominus denunciauerat ut a uiHicacit reinoueretur , Ãaudent
⢠quippe iüe faeeit domino fuo,utÃlfatis chirogra* â phis debitoribus eins quantum eommodum uifwm â eA relaxaret. Neq- udo modo nos dominus utÃbi ⢠Ãaudem Ãeiamus hortatur,fed fi Ãaudando quamp;fi pro* â uidit in pofleru laudatu eu dieit 4 domino quanto maioi
Q.VAESTIONVM
Ff abcriutepbt,puidercdcbent 'm ^ternSuitl.tjuibut ut iuÃt o^erentur,iubetur dt numotu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quad
Vnex.ft fitoloco expof}tüeÃ.Adhocg^nusptinrt CTiUequinS jipter lt;imicitùim,fedutttediocareretMdormtau ex» citjitur,ut tres ptines conudettotüco fuo.Si enitn iSe m» kÃücopulfits dedit,quâtomAÿs deus ^ui feruos fûot dili^ns utpetAmus bortatur,Zsbit boa petêltbuf [eAta* iüudfupius ffnus his uerbis ttdiun^ potefl, Ãcut ü* lud^i ty iBud. HocautempoÃtriushisuerhis,pXlud, ç[Mnto nugisâlud^tà non^d, qmnto minus iÃud» fed alicubi obfcure,tilicubi apte ifli ponantur. Hic rrggt; ini^uus iudex non ex fimilitudinefedex dijfimiltudine adhibitus eâ,ut oflenderet dns quanm ceritores effi; de» béant,qui deûpfeueranterrogint fintrnt iuÃicU at^ mifericordi£,uelà i^d exceUêtius dici aut au^ripoteÃ, CM apud tniquiffimum iudico uÃj; ad ejfeiîum implen» di depderif ualuerit pfeuerantia deprxcantis. Ipfa uero uidua poteü haberefimilitudinë ecclefiie,^ defolata ui» detur donee ueniatdns,iiui tarnen in feerem etiam nîie curant eius ffrit. Si autê mouetcur elefh dei fe uindiea» rtdeprxc;ntur,lt;jHod etiam in Apocalypp Iohannis de martyribus dicitur,cuapcrtiffiinemoneamurutjgt; no» Ãris iniinieis dquot;pfecumribus oremus-.Inteüigendu eR earn nmdtftant eÃe ii(floru,ut ontnes malipeant. Pereut auiiduobits modis,autcouerpoeadiuÃieü,aut amiÃ'a p fuppli(nipoteÃAte,quanucaduerfus bonos ^diu ipfum bonis expcdit.uel temporaliter aUquid ualent. Itatp etiamà omnes homines couerterentur ad deti,inter quos funt etiä mimici quibus iubentur or are, di^lus tarne qui operantr inÃlijsdtÃ^tdenti£,remaneret in fea cullpnedamnandus.Quem fineiuÃi cum uenire dep» derant, quamuis pro inimicis fuis orent,tamen non ab» furde nmdiitim deÃderaredicuntur.
De homincnobili qui abrjtin region? 15« pinoâiä acciperefibiregnS. Cap.XLVI T Tqnidam nobilis abijtin re^onem lonqin» j_ X nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Plgt;f regnum er reuertidpfe do»
dominus naÃer lefus Chrifius intelligtur. Re^o Ion» ginqua ecelepa gentium ufq; ad fines terriC. Reuerti fe Reai,)! tarnen dicit.Abijtenimut plenitudo gentium intraret, reuertetur,ut omnis ifrael faluus fiat. Per decem minas leffm Ãgnificat propter decologum-.Decem'auti feruos quibus jub illa poÃtisgratia pradicata eÃ.Sic enim in» telligendu eà eis datas minas ad ufum, cu intePexerint eain ipfam legem remom uelamint ad Euangtlü ptinere. dues eius quipoà tumiferuntlegntiontm,dicentesfe noUeut regnet pbi. ludxi fut: Qui etia poà refurreilio» nem eis miferunt perfecutores ApoÃolis,et prtdicatio* nem Eua:^lii re/fiuerunt. Redit autem accepta regno, quiainmatüÃÃÃimazreminentiÃlma claritate uen» turus eÃ.quieis humilis apparuie,cudiceret: Regnum men no eà de hoc mudo. Quod auti ferui reddètes rS» nem,ex eo quod acceperant laudantur quia lucrati fut pgnificat eos bonam reddert r5nem,qui bene ufifunt em
ErANGELIORVM.
quodaceeperuntadaugendasdiuitiat dornig perns f creduntineum.Quodquifreerenolunt,in iüo fi^iÃ* eati futtt,qui minam fuam in fudario feruaüit. Sunt enh» homines hocÃbiperuerptate blandientes ut dieant:suf* ficitutdeÃunufquiÃ^rationem reddat: Quidopus eà alijs pradicare aut mimÃrare,ut etiam de ipÃs reddere rationem quifqpcogatur,cum apud dnin etiam iUi Ãnt inex cufahiles quibus lex daa non rfi,He^ ahdito Euä» grlio dormierunt,quia per creaturam poterant cogno» feere creamrem,cuius muipbilia 4 conÃtutione mundi per eaqutÃän funt mtetteóki conÃieiutur. Hoc eà ent quap metere ubi no feminauit id eP että eos ipp impieta» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
tis reos teuere, in quibus uerbum legis aut Euangelif n« miniÃratum eÃ.Hoc autem ueluti pericuium iudicif de» uitanteSfpigro lanpiore à uerbi miniÃratione eonquie» fcunt,crhoceÃquaà in fudario ligare quod accepe» runt. Ken fa quo danda erat pecunia fÃfÃonem ipfam religronis acapimut,qme tiq publice jiponitur adufi neeeÃariu falutL Quod autê units eorït qui bene uà funt, deceacquipuitiGTMier quin^,pgnificat eos eÃeacqui* Ãms 'm gregem dei,à quibus ipfa lex p graai intelkP» tflÃue quia decalogocontinetur,pue quia iUe per qui lat» eÃ,libros quinq^ conferippt,ad hoc ptinet Cf deam CTquinq^ciuiatesquibitteospneponit. Kultiplicatio eniintrüigenatemipfauerttute quiede unoquoq^ pr^» cepmuefdeunoquoq;libropullulat ad unum retüp», quapciuititemfiieituiuenauronuxternaru. eP enim ciuitas non qHorumlibetanimantiu,fed raaonaliu mul* titudo legis unius (ocietate deuiita.Quod autê ab älo uti uoluitAuÃretur q, accepat,cr ei datur qui decêha* bebat,Ãgnificatur et illupo/fe amittere munus dä,q ha» bêsnÃhabetidefinoutitur^ineo augeri qui habent habet,hoc eà bene utitur.Inimicos er^ fuosquos iubet cor a fe mterfici,pgnificatimpietatê ludieorum,qui ad ewm conuertinoluerunt,
Decamcio perforamê acus tranfeunte.
Cap.XLVlI
'VidePq^aif.EaciliuseRcamelump'Ãrami aeus träpre,quam diuitêmtrare i« regnn dei.
Diuitem hie appeüatcupidS rerit tempora»
liu et de talibus fupbientê.His diuitibus cotrarij futpau peresÃgt;irtu,quorueà regnücceloru. Nam eomantÃa Ãatur omnes cupidos,etiä p Ãcultatibus huius mundi cartant,ad hoc genus diuitu q, eà reprehèfum ptinere quia poÃea dixerut quiaudiebit: Et quis potent foluttt fieri,cu incopabiliter maior turba fitpaupumatidelicet inteUigentes in eo numero deputari,etiam iHot qui qua» quä talia no habeant,tamc habendi cupiditate rapiütur. Senfus eà autê,frcilius ChriÃu pati nbsp;nbsp;dileRoribus ft»
culi,quä dileRores feeuliad ChriÃu poÃi couerti. Ca» meli autê noie fe inteüigi uoluit,quia hunulitatus onera fuÃtlit,In quo en'm maniÃÃus intelligitur ,quä in ipfó quodferiptum eü:Quantomagnuses,humilia leinotA nibm. Per acun autem punRionts Ãgnificat, per pun» {btmt
LIBER. SEVNDVS.
CLXXVJII
|
tHoiies dolores tn paffione fufcepior, Foramen erg) a* cut didtanfftffiat paffionis.Quo^ f nbsp;nbsp;pofjibilia funt apud homines,poffibilia funtapud dettm, non ita accipiendum eft,quod cupidi G fuperbi,qui no^: mine mins diuitis figmftcati fusit, 'tn regnum coelorum pnt 'mtraturi cum fuis cupidMtib!csetfuperbia,(edpofi fibile eft deo,ut per uerbum eius,ficitt Giamfi dum ef* fe,et etiam quottdiefieri uidemus, acupidiate tempora* lium ad charitatem letrrnorum, ezi perniciofa fuper* ad humilitatem faluberrimam conueranoir. De cceco illuminafoCapXLVII, |
POffumusappropinquitibus abtHerichoficintel* ligere ,ut iam i«de egreffi,prcpebmen adhuc ef* fern ad earn duiatrm,quod quidem minus ufitate did* tur,fedtamenuidcri po/fithoc didum, quoniam Ma* tun eü,neq} conubia.Sicut enint nuc ferma noflerdtce* dentihus CT fuccedentibus fyUabis pera^turatq; perftd tur,ia Gquot; ipfi hoies quoru fcrmo eft decedëdo ac fucca^ dèdo pcragutttatq; perftciunt ordinehuius flt;ecult,q têt poralium rerum pulchriiudine contexitur.ln iüa autem uia quoniam uerhumdei eft quo ftuemur, nulla de* ceffione Gquot; fucceffionefyllabarum complttur,fed omnia qua habet fcinper manendo ftmul hlt;dgt;tt, ia participes eis quibus ipfum folum erit uita ,neqs moriendo fibi de» cedent,neq^ nafccndo fuccedent. théut egredifntibut eis ib Hirricho didt lüunufutet duos cacos qui iuxa uiam leà cbdnt. De ««mero quipfte '* ruiHa effet qu^/ho;/] alter ^uanfflifiarwn de une tacuif* fetunius remiûfcens.îiMietum Marcusunum comme ' morat,cum iple egredientibus eis ab Hiericho dicat iâJumnatum.cuiiiS cr'^tiomcn dixit Ctquot; patreni, ut inttls tig;tmus eim Ãiiffe notiffimiim,iiltertvm ignotum^t ritoiüe notusetiam folasdecentercomemordretur. Sed quoniam qu£ confeqnuntur gt;n eudnff^lio fccundum LUf cam aperbffime oÃmdutK ^Hud quod ipfe narrat adhuc itenientibus eis liierichofà élumcffe,nihil aliud refiat ittteüigere, tuft his effe fà ihm hoc miraculum,fenKl 'm uno coeco dum adhuc ucniret in iüam ciuintem,Cfitrrit 'm duobus cum inde egrederenturiUt itlud unum Lucas, iUud alterum Matthäus enarraret,]S}eq; hoc line atiquo facramenm. Si enim Hiericho lunam Cf ob hoc nwrtAeâ liatê'mtcrpreatur,mor(i propinquans domit.us,lud£is foils iumtn Euan^lij iuffe-.it pr£dicari,quod lignifica^ uit iUe unus coccus qucm Lucas commemorat. A morte auti réfutons atq^difcedens, Ctquot; iudicis cr gcntihus, quos duos populus fignificare uidentur duo coed com» inemoratià MatthiCo.Templu in Euanfflio ipfum ho» tiunem 'tntrlli^s,uel etià adfunih corpore eins quod efi tcclcfia.Seamdum autè iRud quod eft caput ecclefiic diélum eft,loluice ttmplutn hoc, Gquot; in triduo fujdtabo Muh, ae. Ma«, je ïefciii a iiilt;^âi*Stsudum id uero quod etiam adiund^ eccle/ia i«« ; ttlligturtemplu,uidcturdixiffe:Aufèrteiftahi»c,fcripi ttwn eft enim : Domiw mea dcmus orationis uocabitur, uos autem faciftis earn domum nc^/dationisuel ffelu» tarn latronum: Significauit enim ftturos in ecclefia,qui fuane^ciapstius agerent,uelreceptaculum ibi habt'-rent adoccultanda fcelcra fua quam ut charitdem C hri» fhfequterenturet peccatorum conftffione accepta uenia corriffrentur. De uita fandorum cuin refurrexerint. Cap.XLlX. Ad iUud quod dixit : Non enim ultra incipiunt mori,quia connubia propter (ilios,Ãlif prop* ttr[ufcefjioni/ucctffio propter nurte.'Vbi erg) mort Qiiod ait,Orate ne intrctis in têptationê. Caput. L. VoJ dixit dominus difcipulis.Orate ne intre» Luclt;. a» J ti$ in temptationem,G ipfe auulfus eft ab eis quantum iaâus eft liipidis,tanquam hoc eos admouerit,ut in eum diriffrent fapidem id eft uf^ ad eumperducerentintentionem leÿt,qu£ fcripta erat in lapide, ufqs ad ilium enim poteft peruettire iBe lapis, quonia finis legis eft Chriftus ad iuftidâ omni credèti, ftomt., je Quod fcriptum eft de domino,Finxit fe longiusire. Cap.LI De eo quod fcriptum eft de domino: Tinxit fe Ion s^us ire,non ad mendadum pertinet Non enim Li»ct.a4 oe qdâfingtmas tnendadum eft,fed quando id fingimut quod nihil fignificat,tunc eft mcdacium,Cum autc fidio noftrareftrtur ad aliquam fignificaäonem,noneftmë* dacium,fed aliqua figura ueritatisiAlioquin omnia qut nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. à fapientdgt;usGfan{tisuiris,uelctiam ab ipfo domino figurate didn funt,mtndacia deputabuntur ,quia fecun* du ufitatuni inteBeâum non fub(ijlit ueritas in talibut didis Non enim homo qui habuit duosfilios, quorïi iu* nior accepta parte patrimonij fuiprofiduseftin re* gioaem longnqHam,G ctetera quit in ilia narratione co texutur,it» dicuntur tanquam uerefiieritquifquam ho* mo quihoc'm ftlijs fuis duobus autpaffus (it,aut faece-* Lwc gt;;» gt;nbsp;if.Eiibi funt er^ ifta ad rem quan^ figniftcandam tamlongp alteq^ maiorem,G tarn incoparabiliter differ rentern ,utperitlum fiât/m hominem deus uerus intel* ligatur.Sicutautemdiikt/fita etiam fiila fin^ntur ftne mendacio ad aliquam rem (ignificandam. Vnde ed etia iBud eiufdê dîti ,quod in fid arbore quafiuit frudum eo tempore quo iOa poma nondum effent.No enim dubium eft mä inqfitionem wftiiffe ueram,quiuis enim hominu fciretftnodiuinitateueltempe pomaiHam arborènon habere, ficho igtur qute ad aliquâ ueritatè refirtur,fi* aj guratft,qutenorefèrtur,mendaci!f eft.Quidergs fig* nificat q, fe ire lon^us dominus finxit,cum comitaretur difcipulis,exponès eis fandttsfcripturas,utru ipfe effet, ignorantibusiQuid putamus ni(i qa koffitalitatis offi* tioadfuacognitionempuenirepoffehominesintimauit, ut cu longus ipfe d» hominibus abfcefferit fuper omnes nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;** coelos,tamêita cu eis fit,qui h£c exhibent fëruis dus,ut cü dicere caeperintiDne qn te uidimtts hoffitê G addu* xiinufitaqeitfdlicet j loge abfcefferad ReffÃdeat ille: Cmn |
OCTOGINTA TRIVM CLVAESTIONVM LIBER VNVS.
|
Cumunifxnüniniismfis fxdpis. Teileter^ Chriflu nc toiiÿus i»!gt; Ulo edt tjuifquis cjithezizdtur uerbo mi omzK*gt;iM boiiii et qui je athezizdt communicdtficut Gibtï.ó nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;; Coininu-iicetqui cdth:zizâitur uerbo ei quife athezizdt iii omitibia bonif.'Ãtilio ioco cum â â dixiffet: t^ccejfitdtibutfa'n^hrtvmcommunicdnteSyflA» timl'ubieatjholpitiilitatetnfeiklnteî.^tilK enm cdthe* ZiZM erdnt Uérbo cum eis exponeret fcripturds. Et quid hofpialicdtem feStMfunt,eivm queift in ipfaexpo* Jittoae /cripairdrum non cognouerunt,in pdnis frddioa ne cognofetint. Honenimduditortsle^s iufbfuntdx Roma.k puddeum.fedfrâoreslegis iuÃiÃcdbuntur. EIVSDBM DIVI AVRELII Auguftini Hi'pponenfis epikopi, libcr de diuerfis quækionibus octogincacribus indpi'c. mteftdliudu:ritds. N^t» ueritds ftlfiatem nunqudm pdtitur,dgt;um4 uero fepefiiüitur Non igiturcum d uea riatr dnintd eft,dfefe ipfd eft. Eft duton uetitds de IM, df«« iÿiurhdbetduftoremut fit dnimd. Ioh2iij4. De libero arbitn'o, Qoxftio.II OM«; quod fit,ei d quo fit pdr eftè non pot(ft:A» lioquin iuÃieid qu e [ud cuiq; tribuere debet de rebus duftrdtur necefft cft.Ujminem erg) Jeus cumfx^^ cit qudinqudin optimum fxcerit,nontdm(n id fxcit quod erdt ipff. îAdior dutèhomo eü qui uoluntdte qud qui nece/prdte bonus eft.Voluntds iÿtur libera dandi homini fiiit. Vrrum dco au5ore Grhomo dercrior, C^Liaert lo.II ï. NI vHo ftpirnte homine duélore fit homo deterior, [ Nonenim pdrudiftdculpdrft,immo ana cft que m fdpienrrm qudmuis hominemcdderenequeat Eft autem ftus omni homine'fdpiente pritfluntior. Multo nunus ifttur deo dui^bre fit homo deterior. Multo enim preftinnor dei uduntds qudinhominis fdpientis eft.lb lo dutem duâore cum diettur. iOo uolcnte dicitur. Eft er* P uittum uolunt-itis quo edi homo deterior, quod uitiu fi longe ab e/lddei uoluntdte,ut ratio docet, in quo fit querendum eft. Qiie fir caiifa in homo fit deterior, QiiæftiodlH. |
VT fit homo deterior dut in ipfo cdufa eft,autm alto dliquo,dut mnihilo. Siinnihilo, nuUdeau* P eft. Aut fiitddccipitur m nihilo, quod homo ex nihilo fdtftiis eft,u(l exhis que ex nihilo ftékifuiitt rurfumin ipfoeritcdu'dquod eisquafimdteries eftni* hilum. Si m alio aliquo ,utrtt 'm deo ,dn in quolibet alio homine.dn 'meo^neq^ deus neq^homofit.SeJnoindeo^ bonorum enim deus cou fa eft Si er^ in homtne.dut ui» aut fuafi one.Seduinuüo modo,ne fit deo ud'entior ; fit quidem deus itd optime hominem f«cit,ut fi ueHet ma* nere optimusnuUo refiflrnteimpediretur.Suafione aSt alterius hominis fi concedimus hominem deprdtMri,rur* fitm querendumerit,fudloripftdquo deprduatusfit : 'Non enm poteft prauus non eftc tedium fuafor. Reflut nefeio quid quod nec deus, nec homo fit, fed etiam hoc quiequid eft,ciut uim intulif.dut fuafit.ne ui hoc re/fion* deturquodfuprd.nefuafione dutemquiequideft, quid fiu,fio noncoÿtinuitimi,ad eiufdem hominis uolunta* tem cdufi depraudtioniseius redit,fiue dliquo, fiue nul* lo fuadente deprdUAtus fit. Vtrum animal irrationale beatumefle pofTit, qùæfts,V, ANimal quod caret rdtioncicaret ftientia. Nuüu dutêaninul quod ftientia caret bedtum efft po* teü.Noniÿtur cadit m. animdlia nUionis expertia ut beatdfint. De malo, quaeftio.VI OtAne quod eft,dut eft corporeum, aut incorpo* reum Corporeumlenfibili,incorporeum dutent mteUi'Tibilifpiciecontinetur.Omneigturquodeft.fine aUqud ftxci- nonefi.Vbiaut m dliqudffixies neceffario eft dliquis modus,Cf modus aliquidbotùefl.Sum nunt er^ malum nu'dum moJum hdbet,edrettnim omm bo* no: No eft i'intur,quid nuâda ftecie c0tin:tur,cotumq^ hoc nomenmdlideftecKtpriuationereperutriift. Qjuc proprie in animante anima dicarnr, quaeliio. VlI. ANima dtiqujndo ita dicitur ut ett mente inteUi* ^tur,uehtti cMi dii imus homiitem ex anima CJquot; corplire confiaretAliquindoitd ut excepta mentedied* tur. Sed cum excepta mente dicitur ex hiS operibus in* teUi^tur quehabeinuscum beftijscomnumia. Eeftict namq; carent rdtione,que mentis eft propria. Vtrum per fe anima moueatur, quæftio.VnL MQueri p ft anima ftntit q fêtit infteffe uolutatè. â¢^am fi uo!umu(,non dlius de nobis uult.Et ifte motus animeftontaneus eft,hoc enim eitributum eft à deotCiuiamen motus,non deloco in locum eft tanqua corporis: Localiter enim moueri corporis proprium tR,Ee cum anima uoluntdte id eH iUo motu qui localis non eft,corpus fuum tamem localiter mouet,non exeo* dem monftrdair,et ipfo localiter moueri : Sicutuidemus à car dine moueri aliquid per magnum Ifiaciu loci,Cf ta» mtn ipfutn cardinem non moueri loco. Vtrvtu. |
|
LIBER VNVS^ VtfLifn coFpofcîs fenfibus ueritas pcrcipipoflif. Qtiæftto IX. O Mue giwd corporel« ftnfut attingit,ciuo(l 0quot; fea^ fibik didtvr,(tne uUjI intermilionetfmporifcoia* mutdtur,uriut cum cdpiUi noüri crefamt, uel cor pvt uer^t in feneiiutem,Mt in iuuentu tfflorelcit,perpe^ tuo idÃt, nee omnino intermittit fieri. Q30d dutem non ' nunedpereipi non poteHjiüud enint perciptinr quodfei^ tntid comprehenditur. Comprehendi dutem non potefl ^uod fine intermijfione nfutdtur. Non eà igitur expeSbln dd [ynceritdt ueritdtis d fenfibuf corporii. Sei neqitis di-â tdt effe d!i(]M fenfibilid eodem modo finnper mAneiitid,amp; qutÃionem nobit de fiole dtlt;j} Ãeüis dfferdt.in quibus Ãci» le cpnuiaci non potefi:,illud certe nemo eâ lt;]ni non cogt^ ter Ãieri, nihil efifie Ãnfiibtle quod non hdbedt fimileÃüfio, itd ut inirrnofiei non pofiit, Ndmut dlid prietermittdm, cmnid qu^e per corpui fientimus,eti4m cum ed non dffwnt fienfibitSftmd^nes tdmen eorum pdtimur,tdnqudm pror^i fui dÃintjUel in fiomno,uel in furore. Qÿod cum pdtimur cmnino, «friwn ed ip fis fenfibiu fentidmus, dn intdginet fen fibilium fiint^dificernere non udlemus. Si igitur fiunt i* mdginesfienfibilium Ãlfie, quit dificerni ipfis fienfibut ties queunt,zy nihil percipi potefl, nifi quod d Ãlfio dificernia tur, non eà conftitutum indicium ueritiais m fenfibiu. QSimobrem fidluberrime ddmonemur duertidb hoc muH do,qui proÃifip corporeut efi O' fienfibiiu, CTdd Deawi, id ell,Heritdtem,quiinteüefibt amp;interiore meme cdpitur, que fiemper meinet eiufdem modiefi, qua non hdbet h md^nemÃlp,dqud dificernt non pofiit,totd dhtcritute fonuerti. Vf rum cofpus a Deo fif.Qiiaeftio X. OMne bonumd Deo, Omnt/Ãeciofium bonum,in qudntum Ãoeciofiwm eft, Etomnequod Ãecies co tinet IÃeciofium eÃ.Omne dutem crrpia ut corpus fit,Ãgt;e* ciedhqud continetur, Omnei^tur corpus d Deo. Qijarc Chriftus de fÅminanatusfit QiiæftioXI. Devs et»«iiterdf.nonpitrfewitîi^iwwh'fcerrff, fiedtotum liberdt,quodÃrteinpericulo eit. Sdf picntid erg) O' iiirtus Dei,qui dicitur unigpnitus, homi* .nefuficepco liberdtionem hominis indicduit. Hominis au» tem liberdtio 'm utroq; fiexu debuit dppdrere. Erg» quid nirum oportebdtfiufcipere,quifiexushonordbtlior eil,co* fequtns erdt utfiamineifiexus liberdtio hinedppdreret, j iüc uir deficemind ndtus eft. Sententia cuiufdam fapientis. QiiæftioXII. K Giteinquit ô miferi mortifies,hoc dgite ne unqud Yâ^^poUudt hoc domicilium mdlignus Ãiritus, ne fien Ãbus smmixties incefkt dnima fidnSiiatemfiucemq; mentis cbnubilet. Serpit hoc ntdlum per omnes dditusfenfitidles, (litt fie fi^ris, dccommoddt coloribus, ddharetfionis, Idtet â¢Â« ird,in ÃlUcid fiermonis odoribus fie fiubijeit, inÃndit fid poribustdc turbidi ^tus tl^uia unebrofits dffâclliofifus te |
CLXXIX nebrdtifienÃs,quibufiddm nebulis 'mplet omnes owdtus 'm telligentie,per quos expandere lunv rdtionis rddius men* tis fiolet. Et quid rddius atheree lucis eÃ, in eoq; IÃeculitm diuina prafientie. I« hoc enim Deus, 'm hoc uoliimtds in^ noxid,inho: refileÃlb meritum relucet.Deus ubiq; pra fiens eÃ. Tutte dutem unicuiq; nollrivm fimiil eit, cum mentis nofira illibdtd puritds in eius prafientid pdtuerit. Vt enim uifias oculorum fi fiierit uitidtus,quicquid uidere non potuerit ddeffie no putdt, TruÃrd enim circwmÃdt 0* ctilos prafiens inidQ) rerum, fi oculis integritds deÃt. la etid deus qui nufiqudmdeeÃ. ÃuÃrd poUutis dnimis pra* fens eÃ,quem uidere mentis coecitdsnon potell, Qiiodocumento conftet homigt; nesbcfttjsexcellere. quæftioXIIL INter multd quibus oftendi potgÃ,hominem rdtione he Ãijs dntecellere,hoc omnibus mdiiiÃÃum eil,quad bee luiCdb hominibus domdri et mdnfiuefieri poÃunt, hommes dbeluisnullomodo. Non fuiflTecofpus Domini noÃri Icfu Chhfli fantafma,qu?cftio XIIIL SiÃntdfmdÃit corpus ChriÃ,ÃÃmt ChriÃus. Etfi /à llit,ueritds non ell.ElldUtemueritdS ChriÃis, No igiiurÃntdfimdÃit corpus eius^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*â* De intclleclu,quaeftio XV. O Mne ^Koif fie in(elligt,coprehendit Ã.(^od du* ' temÃconqsrehendit, Ãnitum eftfiibi. Et intelle* fibisint^i^t fie, Ergo finituseà fibi. Nec infinitus efifie uult, quduis poÃit,quid notus fibi efifie utilt, dmdt enim fê. Defilio Dei^quæftioXVI. Devs omnium qua fiunt cdufid eft » Qt^à d dutem omnium rerum cdufid eÃ,etidm fdpientia fue edit fd eÃ. Nee unqudm Deus fine fidpientidfiud. Igtur fempi* trrn,e fidpientia fiua cdufid ell,nec tempore prior eft qudin fiud fidpientid. Deinde fipdtrem fiempiternum eÃe ineà Deo,nec Ãitdliqudtido non pdter,nunqudin fineÃüo Ãit, Defcientia Dei,quaeftio XVII. Q M ne prateritum idin n 5 eH, Omne foturum no* dttm eÃ. Omne igitu r CIquot; prateritum Oquot;ÃturS deeÃ, A pud Deum dUtem nihil deeÃ, nec prateritum ig turnec fiiturum/ed omneprafens eà dpud Dcum, De trininitate,quæftioXVIII. O nbsp;nbsp;vine quod eÃ,dliud eà quo conÃdt, aliud quo di ficernitur,aliudquocongruit. Vniuerfid i^tur credturd fi et eà quoquo modo ,Cfdb eo quad omnino ttihil efi, plurimum diÃnt, dquot; fiuis pdrtibus fibimet con* gruit,edufidm quoq; eius trindm eÃe oportet qud fit, qud hoc fitiqud fitbi dmicd fit. Credtura dutem edufam, id eÃ, dulhrem Dcum dicimus. Oportet erg» eÃe tnnitdteitt qud nihil priefldtius,mtelligentius CT bedtius inuenire per Ãlta, rdtio poteÃ. ideoq; etiam cu ueritds qu£ritur,plus tria genera quaÃonum eÃe non poÃunt,utru omnino fit, Mrum hoc an aliud fit,utrum approbandum improban* dumuefit. De Dcoetcreatura,quaeftioXIX. ff Q304 |
OCTOGINTATRIVH QVABSTIONVM
QVoJ ttTccmmutabile e{l,ieternum efl, fanptr ent eiufdê tnodi efl.Quod duttm cÃmuabik eÃ,tem» port obnoxiu eÃ.Nonetiimfcmp eiufdem'nudi tÃtCr ideo leternum non ivât dkitur. Quod entm muo. tur,non nutiet,^uod mn nuiiet,non eft ^tcrnam,}dqi »« «rr mmortale O' ettrnwn tfb,quod emtie lettrnum mortdlt eÃ, non cmne immottale Ãrif fubdHter ttrrntm dicitiir,(iUM ctà fcmper aliijuid uiuAt,tamèpmutabHitd^ ttm pätKtur,non proprie tetcrnMK appeUdUn- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;non
femper eiufdem modi eÃ,lt;iuamuis immortlt;tle,qun ftmper uiuit reamp; did poÃü. Vocatur tarnen tternum 'mterdwn etiam ^uod immortale eft.lHud uero quod O mutatiotiè pdtitur, o animte pr^/entia lt;um aninu non ftt,uiuere di (itur,neij^ immortale uüo modo o multo minus aternum tnteSi^ potefi. Aeternu enim cum propriedidtur, ne^ ^uicquam prateritum guaà tranÃerit,neq; quiquam fùtu tum qua/inondum fit, fed quicquid eR tantumrnodo eÃ, Dc loco Dci,quarftio XX.
DE'VS non alieubi efl.Qjiod enim alicubi eÃtcem tinefur loco.Qjiod eoiitinetur loco corput eR.
£gt;f w dufrw non efl corput. l^on igitur alicubi eÃtOtif enen quia eRjCr in loco non eÃ. In iHo funtpotius cmnia quam ipfe alicubi,nec tarnen ita in iHo ut ipfe Ãt locut. Locut enim inÃgt;acio eR, quod longitudine O latitudine Caititudineccrpolris occupatur,nec Deut talealiquid eR. Et omnia igitur inipfo fitfit, O locus non eÃ, Locus tarnen Do abuÃuedicttur irmplum Do, non eo con nneatur,fed quod ei prtefensÃt, Id autem nihil meliut qua nnima manda inteüigitur,
Vrrum Dcusaudormah'non fit. quæliio XXf.
ViÃquit omnium quie funtauRoreÃ, Cad cuiut bonitatem id tantît pertinet, ut Ãt omne quod eÃ, non efjiead eum pertinerenuUo paRo poteÃ. Omneautê quod deficit, ab eoquod eà eÃe deficit, O tendit in non eÃe. EÃeautemOtn nullodeficerebonufnefi,amp; malum eà deficere. At iBe ad quem non eÃe non pertinet, non eR taufa deficiendi,id eÃ, tendendi ad non eÃt, quia «t ita di» tam,eÃendi caufa eR. Eoni igitur tantummodo cauÃi eR, proptcreaipfeÃtmmumbonumeÃ. Quocircamali duihr non eÃ,qui omnium qut fwtt auRor eR, quia in» quantum Ãmt,in tantum bona funt.
Dcum no pan' necefiîtatêjquæft.XXII. VB I nulla indigfntia,nuüaneceÃitat,VbinuUiKde ÃRus,nulla indigentia. NullutautemdeÃRui 'm Deo,nulla ergo neceÃitas.
De parre 66 fif io,qu3EftioXXIIL OMne caÃum caÃitate caÃum eÃ,cr omne aternu gternitate leternum eÃ, CT omne pulchrum pul» cbritudtne,cromne bonum bonitite,ergo er om» ne Ãapiens fapientia,ty omne Ãmile Ãmilitudine. Sed duo» bus modis caÃum caÃitate dicitur,uel quod earn gignAt ut ea Ãt caÃum caÃitate quamgignit, CT cui principiü atq; eat^a eR ut Ãt. Ahter autem cum participatione caÃitatit
quidq^ caÃum eÃ, quod poteà aliquando eÃe non eaÃS^ atq; Ita de aeteris 'tnttüigendum eÃ.Nam er anima ater» nitatem uel inteUigitur uel creditur cofequi, Ãd letcrna £» ternitatis partiapationefitiQon autitaieiernutdeuf,fed quod ipÃiH lt;eternitatis eà auRor.Uoc cr de pulchritudi» neü'debenittite licetintrHig. Quamobrêeuwfapient quot;Deus dicitur,cr eafapientia fapiens dicitur,Ãne qua eun uel fitiÃe aliquando,uel eÃe poÃe,neÃs eà credere,nopar ticipatione fapientie fapiens dicitur,Ãcuti anima,qua CT cÃe,er no eÃe fapiens poteÃ,led q, ipfe earn ff tMerit qua fapient dicitur fapientia.item illa qu^e participations Ãmt uel caÃa, uel aierna, uel pulchra,uel bona, uel fapientia, recipient,ut diRum eÃ,ut peÃint nec caÃa eÃe,nec nec eterna,nec pukhra,nec bona,nec fapientia. A t ipÃa caÃtas,aternttat,pulchritudo,botiitas,fapietia nuUo mt do recipiunt, aut corruptionê ,autut ita dicom tempora» Utattm,aut turpitudinë,autmalitiam.Er^ ettam illaquit participatione fimilia funt,recipiutit diÃimilitudinem.At ipfa Ãmilitudo nuBo modo ex abqua parte poteR eÃe diÃimilis. Vndfit ut cum Ãmilitudo p atrisfiiius dicitur, quia cius participatione Ãmilia funt, quActm^ ftmt, uei interfe,uel Deo Ãmilia. Ipfa eR enimÃiecies prima,qua Ãtnt,ut Ita dicam;Ãeciati er Ãrmata, qua Ãrmata funt omnia,ex nuBa parte patri poteà eÃe diÃimilis. idem iff tur quod pater,ita ut iÃt fihus Ãt,iBe pater,id eR,iÃeÃmi litttdo,iBe cuiusÃmiütudo eR, iÃe fubjiaiitia, tBefHbÃnn» tta,ex quo utia fubÃantia. Namà non una eÃ,recipit diÃi militudinem Ãmilitude,quod fieripoÃeomtüs usriÃima neffit ratio.
V f nirfl pcccatum 5C rede fadutn in libero fituoluntaris arbitrio.quæ* ftio XXIIII.
Vicquidcafufit.temereÃt. Qÿicquid fernere fit, nonfttprouidètia.Sierffi cafu aliquafiutitin mu» do,non prouidenlia umucrfiu mimdus adminiÃratur. Si nonprouidentia uniuerfus miidui adminiÃratur, eà er^ aliqua natura atq^ fubfbntia qua ad opus prouidentia no pertinet. Omne autem quod tÃ,in quantum eRJbonu eR, Summe enim eR iBud bonic, cuius participatione funt bo» na catera. Et omne quod mutabtleeR, non per feipfum, fed boni immutabilis participatione in quantum eÃ, boi^ eR. Porro iBud bonum,cuius participatione funt bona ca tera quacunc^ fumt,nen per altud/ed per feipfum bonum tÃ,qui diuinam etiä prouidentiam uocamus. Nihil igiur cafu fit'm mundo. Hoc conflituto, confequens uidetur, ut quiequid in mundo ffritur,partim diuinitus ffratur,par bmnoÃrauoluntate, Deus cn'm quouis homine optima er iufiiÃtmo longe at^ incomparabiliter melior cr luflior eÃ. luÃus oute re ff ns et gubernas uniuerfa nullam poeni cuiquä finit ionmerico 'mfiiff,nullu pramiu immerito dari, Keritu autpcena,peccatu,et meritu pramif, rede ÃRü eÃ. Nec peccatum aut nee redeÃiRu impuari cuiq luÃt poteR,qiti nihil faecerit propria uoluntate. Eà igitur Oquot; peccatum ey rede Ãdum in libero uolunMis arbitrio.
|
L IBER Pe Cf ucc Cbriftijquîip (lio XXV. SApientid Dei hominem ad exemplum, quo reékuia ueremtit fufcepit. Fertinet dutem aduiamredam, td que non funt metuenda no metuere.Mors aut inetuenu da non ed, Oportuit ergo idplumillius hominis, qui Dei fdpientid ft4eepit, mortem monflrari. Sutautem homines qui quamuis mortem ipfdm non timtant.ffnut tdmen dlie quod ipÃus morbs horrefcunt. Nihilominus autê ut ipfa mers metuenda non ed, itd etiam nullu gmus morns be^ tie G' reóie utuena honüni metuendum ed. tJihilominui igtur hoe quoq^ tUius hominis cruce oÃrndendum fitte, ïüihü enim erat inter omnia gnerd moris lüo gpnere exo eerabiliits G ÃrmidoloÃus. De difFerentia peccatórS, quaeft.XX VI. A Lid fusit peecdia infirmiabs, alia imperttte, alia maliiie. inÃrmias contraria eà uirtub.imperitia contrariaeÃfapièbe,maltbdcotrariaeà boniab. Quif* quis igtur nouit quid Ãt uirtus G fapiètia Dei,poteà ex» i/hmare que Ãnt peceaa ueniaiid. E t quifquis nouit quid Ãt bonitos Dei, pottà exiÃmare quibus peccant cera poe tta debedtur,G hic G in Ãituro feculo. Qutbus bene tra fbitts probabiliter iudicaripoteÃ,que non Ãnt cogendi ad f®' paenitentiam luihiofamGlamenabilc,quamuispeccaa frteantur, G quibus nuüd omntne Ãeranda Ãt filits, mà faerificiu obmlerint Deo,l}gt;iritü cotnbulatu p paenitèbâ. De prouidenna,quaEÃio XX VII. Flf ri poteà ut per malum hominem diuina prouiden na,Gpiiniat,G opimletur.Kam ludeoritimpie» «f,cr luddmfùpplantMit,GentilfMfalutilitit. llrmÃeri pctrîljUc diuioA proutdentid per kominë bonum Gquot; dant' »â¢Corin, t nbsp;nbsp;nbsp;(y adiuuet,ftcut dit Apoflolttt: Alijf [umusodor uita in uitdntjdlijs aut odor mortismmortem. Sedcum oinnis trilgt;uldtio,dut pceaa impiorum Ãt, aut exercitdtio iuÃo» rum, quid eadnn tribuld CT paleoi concidit, Gquot; frumena 4 pdlcis exuit.unde tnbuldtio nomen dccepit. Rurlut cu pdx e:T quies 4 mo'.eÃijs tempordlibuf,et bonof lucretur, G'eorrumpdt mdlot,omnid blt;fc d/«(«iiproKi(/fn(i4 pro mntù moderdtur dninurum, fed tumen non Ãbieligunt boni nùmflerium tribuldtionis,ttec mali amant pdcem. QttdretpÃquoq;perqnosidd^tur quodignorant,non iuftiM que reÃrtur ad Deumjed mabuolentid fue merce dem dccipiunt. Qnemddmodunectwbismputatur,quod ipÃs prodcffi uolètibut nocetur alicutjed bono ammo bet uolentieprenuütribuitur. la ebamceteracreaturdpro mtribs dmmarum rabonaUum uelfenbtur, uel latet, uel molt fin,mI (cmtnodd eil. Summo enim Deo tunihi bene ddmtniiflrante que Ãaci't,nihil inordindtum in uttiuerfo mhilqitniuÃumeft Ãutfaentibtu Ãuenefcientibut nobit, fedm parte offenditur anima pecedtrix,amen quid pro meribf ibi efl ubialem efje decet, Gquot; ea pabtur que aient pati equiim eÃ,wniuerlum regnum Dei nuBd futfoedia* te déformât. Qudmobrem quoniam non omnia nouimus que de nobis bene agt ordo diuinut, in fold bond uolun* ate fecundum rtm dgtnu{,m ceteris autem fet wtdim le |
VNVs. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CLXXX gern lt;(gzf««r,rtnn lex ipfa incommutabiHsmaneat, G o» mnia mutabilia pulcherritna gibernatione moderetur. Gloria igitur in exceâÃs Deo, G ix terra pax hominibiis bont uolunatis. Qiiare deus mundum facere uoj* luen'tj qu^io XX VUI. VI qutrit quare uoluerit Deus mundum Ãicere, eaufam quent uoluntatis Do. Srlt;/ omquot;is caufa ef ficient eÃ. Omne aut efÃciens maiut eà quam id quod eÃi eiiur, i^ihil autê maius eà uolimatt Dei, non crgi etus caufa qutrendaeÃ, Vtrum aliquid fit furfum aut deor# futn in uniuerfo,quæfiioXXIX. V AEfurfumfuntfdpite.EdquefurfumÃnttfdi Cott.^ lt;2- pere iubemur,Ãiricalid fcilicet, qut non locis G pdrtibus huius mundi furfum effe inielhgendd funt, fed me rità exceUentit fut, ne in etus mundt parteÃgimus oui» mum noÃrum, quo uniuerfo nos debemus exuere. Sur» fum enim aut deorfum in huius mundi partibus eÃ. Nam uniuerfus nec ipfe habet furfum dut deorfum, Corporcus eà enim,quiaomne uÃbilecorporetieÃ. 'Nihitin uniuer fo corpore furfum dut deorfum eÃ. Cum enim m fex par tes motus fieriuideatur,quia reéhis dicitur,td eÃ,qui cir» cttlaris, non eà in emtertora G poÃeriora, in dexteriora G ÃniÃtriora,in fupertora G tnfirioro,nulla cmnino rd bo eÃ,cur uniuerfo corpori ante ac poà nihil fit, G de» xtera ac ItiuÃt,aut furfum aut deorfum. Sed eo confide» rantes decipiusitur,quod ÃnÃbus G confuetudini diffici» le obÃÃitur. Non enim am Ãci'is eà nobis conuerÃo cor* ports, qut fit,Ãquis capite deorfum moueriuelit, quant fà à les funt à dextera in ltua,uel ab anteriore in poÃerio* rem partem. Quamobrèremotis uerbisfecumanimo âa* taffndum eÃ,ut hoc cernere ualeat. Vtrum omnia in urilitatem homi«» niscrcatafint,quafftio XXX. VT inter honeflum G utile itiiereÃ,ita G meer /ra fndttM»etutendum. Quanquamenimomnehone* Ãum utile, G omne utile hoiieÃim eà fubtilittr defindi querat,amen quia magis proprie atq^ afitatius. HaneÃü dicitMr,quodperfetpfum expetrndum eÃ,uble autem qdâ ad aliud aliquid reftrendum eÃ. Secundum hanc differ en bam nunc loquimur, illud fane euÃodientes, ut honeÃtnt G utile nuUo modo Ãbimet aduerfentur. Aduerfart enim htc fibi aliqudndo imperite ac uulgiriter extÃimantur. Trui erg) dicimur ea re de qua capimur uoluntate, Vti^ mur ea quam refertmtts ad id,unde uoliftas captenda eÃ. Omnis itaqj humana peruerÃo eÃ, quod etiam uitium ua caturiÃuendisuti uelie,atq' utendis frui Et rurfus cmnis ordinatio,qut uirtui etiam nommaturâfrutndis Ãui,G utendis un, Truendum efi autem honeÃis, utendum uero utdibw. KoneÃatetnuoco intelligbilem puichritudmem quam Ãiritalem nos proprte dittmus,utilttatem autem di uinam prouidetuiam Cijtapropter quanquam fini multa ff a puckra |
à CTOGINTATRI VH QVÃESTIONVM
|
quot;pJt hrd uifil)ilid,qu£rmnuf proprie honcfîd dppelldtur, ipfd tamcn puhhritudo ex qud pulchrd frvrt quieeunq; pul( hra fu^t.nuüo nwdo eR uifibilis, Ifrm multd utilidui fibiba, fed ipfd utilitdf ex qud nobis proftwt qufcuinc[; profunt,quantdiuimm prouideiitiam dicimus,uifîbilis ttoneü. IQotum fdtiè fîtuifîbtlium Homine oinnia eorpc^ 'ralid coiitineri.Oportet erg) /r«i pulchritïnui/ibilbus, id lt;fl,honellis. Vtrùm dutem omnibKi,dlid qutefbo e/btqiun» qtum fôrafje honeftd nonntfî quièus fruendwm efl,difi de fe^-Vtilibus autem uttndu/m efl cmmbuf.ut quoq; eorum opUJ e/î. nbsp;nbsp;fr«i quidem cibo cr qiulibet corperdh uolu* püte nonddeo dbfurde exifbmdtur cr beÃif,uti duftm aliqudre non'potéfl: nifidnintdlquetdrdtirtiif eüpartis feps.Scire namq; quo quidq^refirendum fit,nonddlÃeà rdtionis experttbus, fed neq^ ipfts rdtiondlibtts flultis. tJec uti quifq^ potefi ed requtc quo referèdd fit nefcit,nec quifq; poteà feire nià fdpiens. Q^ttredbuti reflnu did folent,qui non bene ufttntur. Non enim cuiqudtn prodeà 1(1 quod mdle utitur, CT quod non prodeÃ, non utiq; uti/e rÃ^Vtile dutem quicquid eà utendo eà utile,itd neino uth tur nià utili,îion erg) utitur quifquii male utitur Per* filld igitur omnis rdtio,qut uirtufuocdtur, utitur primo feipfdddintelli^ndumr)ettm,uteofruaturdquo etiam ÃÃd eil. Vtitur etiam ctteris rdticiulibus animantibus, id fociet!it(m,irrdtion(dibus ad eminentidm. V ità metiam fùam ad id refirtutÃudtur Deo,»flt;lt; enint beata eR, Erg» Ãipfdtititur qu£ proÃdloincbodt mifcrdfuperbia,à ad feipfam,non ad ï)eti/m reÃratur. Vtitur etiam cor port» but quibufdam uiuiÃcandis ad beneficentiamÃc enim uti* tur fuo corpore, quibufdam aÃuitundis uel teÃuendii ad iidlitudtnem,quibufddm tolèrandts ad pat(entiahi,quibuà dam ordinandis ad iuÃtiam, quibufdam eotiÃderandii ad aliquod ueritdfisdocumenfum. Vtitur etiam his aquibus fe abÃnct ad temperantiam.lta omnibut cr (fn/îj CT wn fenÃs utitur,tue aliquid tertium eÃAudicatautem de cm» tiibuf quibuf utitur, defolo Deo non iudicat, quia fecun* dum Deem decateris iudicat,neceo'utitur,fedfruitur. Ke^enimadaliquidaliud DeusreÃrendusrft. Quonia omnequod ad atiud reÃrendwncfl ,iigt;Ãriuseà quà mid ad quod reÃrendem eü. N« râ aliquid Deo fuptrius,n 3 toco,fed exceUètia fubÃantiie. Cmniâ er^ quteÃHa fuut m isfum hominii Ã{bi funt, quia omnibus utitur iudicam do ratio,quie homini data efl. Et ante lapfum quidem no Ktebatur tolerandis, nee pofl lapfum utitur, nià eonuer» fus,Cr quanquam ante mortem cor porti, iam tamê q^n» tum pote fl Dei amicus,quialibenterferuus. Sententia Cicéron is qüemadmodùtti uirtutes abimi abillo diuifæ ac definiræfînnquæi* ftioXXXI. |
Virtue efl animi habitus naturie modo at^ ratione confentancus. Quare omnibuspartibus eiuscerg» nitts tota uis erit Ãmplicii bonefktis conÃderattda. Habet i^tur partes quatuor,pi udentiam,ii ÃtiiiinÃr'iiludirieSi, trmperantiam.Prude'ntia efl rerun bcttai um e2^ nwlaru cr âfKfrariH« feientia. Partes eius,m'moria,mtcüig'ètia, preuidentia. Ulemoriacflperqudm animtis repetit ilU â quieÃerutrt, lntelligentia,per quameam perÃicitqme funt-Prouidentia, per quam futurum aliquid uidetur an* tequamÃdhtm efl. luÃtia eft habitus animi communi utit^ litafe cènferuata fuam eui^ tribuens dignitatem.Eius irti^ tium eà a natura prcÃdhm. Deindr qutedam 'm cöfueitt» diitem ex utilitatis ratione uenefunt. PeÃra res ex natura profitas,CJquot; confiietudine probatas, Icgum metus Gquot; re» ligo faiixerwtt. Hatura ius efl,quod non opinio gnuit, fed quidam ir.nata uis mferuit, ut rtligonem,pietatcm, gratiam,utndicationem,cbfeiuaiitiam,uerit!item. Religo efl,qu£fuperioris cuiufdam naturg, quam diuinamuo» cant, curam cerimoniamqj aÃert. Pictas per quam fan» game r on/««A; pal rire beniuolens oÃic lum, et diligent tribuitur cultus.Gratia in qua amicitiarom etcfficiorual kriusnumoria er rfw«Mifr(lt;n(i(«o,'»«fxfcor(nft«r.Vj«« dicatio per quamuisautiniuriacr cmiiino omne quod offututum eÃ, deÃndeiidoautulcifcendoprcpul/atur. Qbferuatioper quam homines aliqua digniate cutteceüen tes,cu'tuquodam O'honore dignantur. Veritas per qui inmutatii ea qugfunt aut fiiertmt autÃitura finit dtcun» tur. CZfuetudine aut ius eÃ,quod aut kuiter natura iaflao tum aâuit,O' malus foecitufus,ut religonem O'à quid eorum qult;e ante dixtinus à natura proueflwn, maiùsû lium propter confuetudinem uidemus,aut quod in morem uetuÃis utdg approbationeperduxit. Qtjod genus pao lhimefl,par,leXiiudicatMn. Paflu/nieà quod inter alt* quos conucnit. Par quod in omnes gquale eÃ. ludtcatum de quoalicuiusautahquoium iam fentenlijtronÃtutum eÃ. Lege ius efl ,quodin eo feripto quod populo expoÃtS eà ut obferuet continetur. Portitudo eà conÃderaa peri» culontm Ãfeeptio O' labor um perprÃio. Cuius partes, magnificentiaÃdötia,patientia;perÃuerahtia. Magnifi* centia eà rerummagnarum O' excelfarum eum anitai atttpla qtiadam O Ãlendida propcÃticne cegtatio atque adminiflraiio. Fidentia eÃ, per quam magnis er hon^t âm rebus multum ipfe animus 'm fe fidutia ex eertaÃgt;e col* Iccüuit. Patieiitia efl heneflatis aut utiliatis caufa reru ar dual um ac difficilium uoltmtaria acdiuturna perpeÃio. Perfeuerätia eà in ratione beneconÃderatafkbiiis o per petuamattÃo. Temperaniiaeftrationis 'm libidinemat^ alius no n rellrs Impetus animi firma O' moderata domiai natio.Eiuspartes,continentia,cl(mentia,modeÃa,Conti* nentia eft per quamcupiditas eonÃrq gubanatione reg* tur. Clemntia per quam animi ttmere ki odium alicuius il tefb concitati^ comitate retinemur. ModeÃa per quam pudorhoniflus charamO Ãabilem comparai aulbrita» tem.Atq^ hgc cmnia propter fe folum ut nilnl adiurgatm^ emoluimittipetenda fur,t. C^odutmonftretur,n(^ad hoc ttoftrwm mÃtutum pertinet,O'à breuitate prgcipi» etidi remotum eft.Pt opter fe ante uittr.da funt,nen ea ma |
LIEER VNVJ.
CLXXXI
Jo hiscontiilrùfufttjUt fvrtitudîniigHAuid,o-iu* /had; iniu/htii, ua omctiitm lUd nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;propittqud uidentur
ey liiiitimd efje, Abfwnt dutem longiÃme quod getiut û dcntii contrdriam eft difftdentid. tijedre uitium efl Jdtid wn contrdritt/m,fed dppofttum dc propinqiuimfid timen uitium eft.Sic unuui^uirtuti Ãnituntim uitium re perietur,dut certo idin nomine dppelldtit, ue duddcid qu^ filetiti£,pertindtid qu£ perfeuerdntiie Ãnitimd eftftitper» flitio qt(£ dd reli^onem propinqud ell, dutÃne uUo certo nomine, qu£ omnid uti contrurtd rerum bondrum m re^ bus uitdndii reponentur. Acdeeo quidem gtnere hone^ ftitii quod omni ex pdrte propter ft petitur./dtisdiJlum eft. Nunc de eo i« quo utilitdt quoq^ ddiu»gtur,quod ta* men honeÃum uccamut, dicendum uidetur. Sunt iÿtur multiqu£nos cu dignitate frufiuquolt;^ juoducut. Quo in ffnere eflglorid,dignitds,dmplitHdo,dmicitid. Glorid eft frequent,de dltquo ftmd c«wi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Dignitds dli^
cuius honeftatii, nbsp;nbsp;cultUtCT honore,c^ uerecundid digi
nd dufloritds.Amplitudo eft potentiddutmdie/lAs,dHt d» liqudrum copidrum mdgiid dbunddntid.Amicitid uolun* tuser^dliquem rerum bondrum tiliuftpfius cdufd quern dili^tjcum eius pdrt uoluate. Hie quid de ciuilibus cdufts loquimur, fruits ad dmicitidm ddiungmus, ut eorum quoq; cdufd petendd uidedtur, ne forte nos qui de omni da micitid dicere exiftintdrint reprehendant. Qudiiqudm funt qui propter utilitdtem mode petenddin puteiu dmi^! eitiam, funt qui propter ft folum, funt qui cr propter ft O' propter utHituiem.Quorum quid ueriftime ftutudtur, dhus locus erit conftderdndi.
Vtrum rem ullam alius alio magis intclligat,arcp ira eiufdem reiper in;# finirumeat intelligentia. C^æftio XXXII.
Qvifquis ulldm rem dHler qudm cd res eft inteUigt, ftUitur.'E.t omnii qui fà llitur,id in quo ftUitur non *⢠iwelli^t. c^ifquKigituruUdmreindliter q eft mtrlligit,non earn inieHigit. Noa erg) poteftquicquii intrlligt nift ut eft. Nos dutem dliquid non ia ut eft mtelli gintuf, ueliit hoc ipfum nihil inttüigi, quod non itt ut eft iniclligitur. Quarf non eft dubitundum efft perfeftim in* tellig^ntidin, qud preftantior efje non poftit, O ideo non per inÃnitum ire,quid queq; ret intelligitur,nec edm poft ft dltum dlio plus inteUig^re.
De metUjquæftioXXXIIL
NVUidubium eft,non dlidm metuendi effecduftm, nift ne id quod dmdmus,dut ddeptum dnütaunus, dut non ddiptfcdmur fterdtit. Qudre quifquis hoc ipfum, non metuere dntduerit dtq; hdbuerftquit metus eft, ne id poÃit dmitterei Multd enimque dmdtmis,O' habemus, metuimus dmittere,ia cd cuftodimus metu,no metuere,dut nemo poteft cuftodire metuendo.lteru quifquis dmdt,non nwtuere atq^ id nodum habet ,ftgt;erdtq; ft hdbiturum,non eum oportet mttuere,ne non ddipifcdtur. Hoc en'm meat nihtl dliud metuitur qudm idem metus. Porro metus om»
nis dliquid ^^1,0â nulld res ftipfdm Ãigit, non igitur me tuitur metus. Sed ft quis exiftimdt non refte dici,quód me* tus dliquid metudt, cum dnimdpotius ipfoitxtu metudt, iUud dttenddt, quod cognitu ftcile eft, nullum metum efji nift ftituri cr 'tmminemis mali, Necefft eft dut,ut qui me-tuit dliquid fttÿdt. Qu/fquis itaq; metuere me tuit, eft pro fiftodbfurdifttmus,quid ftigiendohdbetidipfum quodftt* git.Ndm quoniam non metuitur niftnedliquid mail acct ddt,metuere ne dcciddt metus, nihtl dliud eft,nift ample fti quod reftgt;uis.Quod ft repugnans eftçftcut eft)tMÃo pror fus modo metuit, quifquis nihil aliudamat qu'am non me* tuere.Pt propterea nemo poteft hoc folum amdre,cr no habere. Vtrum aut hoc folum amandum fit, alia qud/iio eft. lam quern non exdnimat metus, neccupiditas eum ua» ftdt, nec agritudo macerat, nec uentilat gpftiens Gquot; uana, laticid. Si enim eupit, Qaw aifai aliud eft cupiditat nift amor rerum tranfeuntium, metudt neceffe eft, ne dut a* mittat eascum ddeptus fiterit,aut non adipifcatur,non dit tern metuit,non ergo eupit. Item ft angtur animidelore, necefft eft etiammetu agitetur,quoniam quorum maloru prafentium eft dnxictudo, eorum eft immincntium me* tus,Metu aut caret,er^ G anxtetudine, item ft latetur inaniter, de his rebus latatur quas poteft amittere, quart metudt,necefft eft ne dmttat,Sed nuUo modo metuit,nul* lo modo igitur hetatur ttidniter.
Vtrum non aliud amandum fit quam metucarere,quæftioXXXIlII.
SI uitium eft non metuere,non eft dmdndum. Sed nelt;^ mo bedtiftimus metuit, G nemo beatifftmus im uiao eft, Noa eft itaqi uiuum non metuere. Ataudattd uitium eft, Non erg) quifquis non metuit, audax eft, quanqudm cmnis qui audet non metuat. Item cadauer non metuit, Ctÿdpropter cum lomune fit non metuere beatiftimo G auddei G edddueri, fed beattftimus id habet per tranquilli tdtemanimi,dudax per temeritatem, cadauer, quia omni fenfu caret,neq; non amandum eft non metuere,quoniam beati efft uolumus,neq} folum amandum, quoniam auda* ces G exanimes efte nolumus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;।
Quid amandum fit,quaeftio XXXV.
Voniamquicquid twn uiuitnon metuit,neq^ uim carendum quifquam perfiuft'erit,ut metu etiam ca* rerepoftimus,amandum eft fine metu uiuere. Sed rurfus.quid uitd met u carens,ettam fi intelltgentid careat, non eft appetenda,amandum eft fine metu cum intelleéht uiuere.ld ne folum amandumi an amor quoi^ ipfe aman* dus eftilta uero,quando fine hoc tUa non amantur. Sed ft propter aha qu£ amanda funt amor amatur,non reäe a* mor dicitur. Nihil enim altud eft amare qu'am per fetpfan rem aliquant appetere. Nunquid igitur per fetpfum amor appetendus eft,cum quando défit quod amatur, eafittn* dubiata miferidiDeinde cum amor motus quidam fit,neq; uHusftt motuf nifi ad dliquid,cum quartnutf,quid aman* ff ) dum
|
OCTOGINTATRIVM fit,quîdfît lUud std 0aod mouerioporirdtguierimuf. Qiiiirfft amanduf efl anwr, no uti^; omnis atnandui eü, cttini amp;quot;nbsp;tnrpis, ^uo animus fcipfo ittfiriora feSatur, (. Tiraot.ö nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ntagis proprie cupiditas dicitur, omnium fcilicét ma lorum radix. Et ideo non amandum efl,tjuod manenti tt fruenti amori aufirri pote^l. Cuius er^ rei amor anuii^ dus eR,ni/t eius qute noflpotefl deeffe dum antatur, ld au tem e/i,(}uod nihil eft aliud habere quam ttofft. Porrô au-rum V omne corpus non hoc efl habere quod noffe, non itaq^ amandum eft. Ef quoniam poteii aliquid amari me haberi, non folum ex his qult;e amanda non fusit, ut pul* chrum aliquod corpitsjed etiam eorti qu£ amanda flint, ut beata uita,C^ rurfus poteft aliquid haberi nec amari,ut fompedes,iurequ£rituruirum poflit qwfttam id quod habere nihil rd nifl noffe,non nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;habeat, id eli, â nouerit.Sed cum uideamusnonnullos,nonob aliud,uerbi gratia,diflere numéros,nifl ut eadem dijciplina pectmio* ft flam, out hominibufplaceant, quamcumdidicerint,ad tundem flnem reftrunt quern flbi cum difltrentpropofue rata, neij; uüam diftiplinatn aliud fit habere quam noffe, fieripoteft, ut habeat quifq; aliquid quod habere hoc fit quod noffeineq; amet tamcn,quanquam bonivm quod non amatur,nemo potefl perftiiehabere uel noffe, QtjM enim poteR noffe quantum fit bonum quo non fruitur Æ No« fruitur ft nonamat. Nec amat igitur quod aman^ dum eft,qui non amat etiam fiama.re poftit qui non habet. INemo igilur beatam uitam iiouit cr mifer eft,quoniam fl amanda eil,fieuti eft,hoc efl,earn noffe qdâhabere. Q«« cttmrfd fint,quid eftaliudbeate uiuere,mfiieternitmali' quid cognofeendo habereiAeternum eflentmde quofotfl reék flditur, quod amanit aufirri non poteft, idq; ipfum eft,quod nihil fit aliud habere quam noffe, Omnium enim rerum prxflantiffimum efl,quod teternum eflfC propte reaid habere non polfumui,nifiea re qua prieftantiores fumus,id efl,mente. Ciuicquid autem mente habetur, no^ feendo habetur, nullumq^ bonum perfifk nofcitur, quod non perfifie amatur,neq; utfola mens potefl cognofl ere, iti cr amare fola poteft, Narnq- amor appetitus quidam eft. Et uidemus etiam ceteris animipartibui ineffeappeti turn,qui fl menti ratioiiiq^ confentiat,m tali pace ar tran quiUitate uacabit mente contemplari quod leteriiUm efl. Er^ etiam catcris fuis partibus amare animus debet hoc mm magnum quod mente cognofeendum eft. Et quoniam id quod amatur, afficiat ex fe amantem neceffe efl, fit ut ftcamatu quod sternum efl, oiternitate antmum afficiat, Quocirca ea demum uita. beat a qua aterna eft. Quid ue^ ro aternum eft,cx quid aternttate animum afficiat nifi de usi Amor autem reritm amaiidarum char it as uel dilefho meliiis dicitur. Qnareomnibuscogitationumuiribus con Dmt.a. ftderandum eft faiuberrimum lUud praceptum : Diligps ' dominum Deum tuum in toto corde tuo,cr in tota anima Ioannis,ir nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;in tota mente tua'.CT lUud quod ait Dominus lèfus: K£c eft autem uita aterna, ut cognoflant it ftlusn utrum Deum,cr quem mififtt idfum Chrtftumgt; |
QVABStlONVM De nutn'enda chan'tafc. Qih^ftioXXXVl. CUaritatem uoco motum aninii, quo amantur eat qu£ non fu»t prlt;eipfo amante cöntènenda,id eft, quod £ternumâ¬fl,et quod amare ipfum £ternum poteft. Deus igiturCt^ animits quo amatur, i haritas proprie di* citur pur^tiffima Crconfummaa,ft nihil aliud amatur, hanc amp;nbsp;dilefhonem did placet. Sed eum Deus magis dili gfur quamanimus, ut malit homo eius effe, quà m funs, tunc uere animo fummeqi confulitur,confequenter cy cor pori nobis id non curantibus aliquo appetitu fata ffnlr,fed tantum prempta, c oblata flimentibus. Charitatisautrm uetunum efl,ffesadipifcendorvmautretinendorum tem poralium. Nutrimentum eius eft, irnntnutio cupiditatis. Perfifbo,twüa cupiditas. Signum proueiTiis eius immi* nutio timoris.Signum perfifhonis eius,nullus timor,quia (S' radix efl omnium malotum cupiditas Ct con/ummata dilefho,foras mittit bmorem.Qiiifquis igtur earn nutrirc *' tinlt,mfktminuendiscupiditatibus. Efl autemcupiditas dwor adtpifcendiaut cbtinendi temporaha.- Huiiu minu^ enda initiwn es^l Deum tiirure, qui foins timen fine amoa re non poteft. Ad fspientiam enim 6:nditur,Ct nihil uerius eccuquot;^â â eo quod diflum efl: Initium faptentia; timor Domini. PtaUa.no. Nemo eft quippe qui non magis dolorem fligiatquamap petatuoluptatem. Quandoquidemuidemusetiam isnma* »iÃimas befhas à maxiniis uoluptatibus ahfkrreri doloru mctu,iptod cam in earundem cofiietudinem uenerit,domi* taCH'manfueta uocantur, Qnapropter quoniam me ft homini ratio,qu£ cum feruit cupiditati peruerfione mift» rabiti,ut homines non timeantur^ fugfftit latere poffe com miffa ,CSâad legenda occulta peccata afliitiÃimas ftüatias comparat,eo ftt,ut homines quos nondil delefkit pulchri^ tudo uirtutis,nifi pcenis à peccando deterreantur, qu£ ue* riÃime per fanfhs CT diuinos uiros pr£dicantur,et quod calant hommbiis Deocalarinon poffe conflituant,diftit cihus domtmur quam fèra, Vf aut timeatur Deus,diuinA prouidentia reg uttiuerfa perfuadendum eft,iwn tam ragt; tionibus,quas qui poteft muenire, poteft etiam cr pulchri tudinem jentireuirtutif, quamexemplis,uel recentibus, fl qua occurrusit, uel de kifkria, CX ea maxime qua ipfa dtuina prpuidentia procurante,flue in uetere, flue in no* uo teftamento exceUentiÃnnam auâoritatè religonis ace cepit. S imiil aut agendum eft Ct de panii peccatorum et de pramijs reik fachnim. lam uero cum aliqua non pee* cattdicofuetudo,quod onerofum putabatur,facile efte ptr fuaferitfmcipiat guftari dulcedo pietatis,^ tommendari pulchritudo uirtutis,ut chariiatis libertas pra feruitu'te ti» nwris emineat,T tme iam perfuadendu efl fldehbus prece dentib. remuera ttoisfacramètis, qua neceffe efl plurimu nwucdt,qdinterfit inter duos haies,uetcrè c «ewK/xfr» gt;iorèCt mteriorèjerrenu Ct calcftê, i.initreu quibona catiialia et temporaîia,CT tu quiffiritalia Ct atriBafe* Qatur, monèdumq; ni pitura beneficia cr tranfeutia ex* pcAêtur d deo, quibus et hn/bi hommes abudarc peÃut. |
I
LIBER VN VS.. .
CLXXxn
|
féi jïrmA amp;nbsp;fempiteriiA, pro (luibui (tccipieiidii omutA qu£ in hoe mundo bonA put^ntiir lt;3â penitm con^ tcnxndufunt. Uic prtelhnhjjimum lUud unica exeni^ plum dominiei hominis proponendum eH^qui cum fe tot iniraeuHs tiiMtnrerum pottllamp;xm hubere monllriirct t Gâ edjjireuit ciu£ nugnAbonA, GT tdfujhiuat quie mA* gnA nulA imperia puciiît,quos mores (3 dilciphfiAnty ne antu minus ciuif^ äggredt audeat,^uAntt) illud magü ho^ norat,lt;:3'depollicianonibits atqihoraaonibus eiM^GT de imiantium mulatudiue Rpo^iolorum.mArtyrumfaii-£}oramcp,mtUimcriibiliwn,quAmnonÃnc ilhi deijieruna duolkiidendumeÃ, At ubi fùerint cartiAlium uolupa* twm lUecebra [uperdtie, caiiendum eà ne furreput uttp fucceddtcupiditASplacendihomi»ibm,lt;iutper aliqud £tA mirAbilia,Aiit per difficilem eonanenäam Ãue pAd* entiam,lt;(ut per dliqudm ldr^aonem,dut nomine fcienaa uel eloguenncC' ineo generc eà (3quot; cupiditM honoris, Contrd gueomnid proÃrdntur ed gu£ Ãripafunt de Idu dechdriatts,crdemdnitaK id^na£,docedturq; gudm Ãtpudeiidum eispldcereutileguosnoâisimari. Ante* Him boni non juiK^d' mhil mdgnu/m eà à nulls luuddri, aut bomÃuntjCr cos oporXtimiari. Sed gui bonifunt uiroix boni Ãnt,uirtus duxinnonuppeat guod indlio^ rum homiiutm poxÃax e^- erg) iniiatur bonos, nullius hotninisdppeatlaudem.gui nulos.non dignus eà Idude. Si duxm plAcerehomimbus tdeouis,uteisprofls dd diligeiidum deum,non idtn hoe,Ãd dliud capis. Qt^i «'Mm pldcere cupit,neceÃdrium ddhuc hdbetamorem' Frimum,ne oceulx peccdiido tnxrHypocritds Ãdomii no computetur- Deinde à bene Ãilis pldcere dppeat,ne hdne mercedeni Aucupdns perdit guod daturas eà deus. Seddeui£kl iÃa ciipidtax cduenda faperbtd eÃ,Difficile eà enimutdigne'üir confocidrihomi'nilgt;us,gui eis places re iant non deÃdcrdt,t3 plenumfe uirtudbus putut. ddhucneceffidriuseÃtimor, ne illud eOam guod uidetur f}dbere,duÃraturdb eo,^ manibus 4c pedibus hgitis mit futur in xnebrdsexxriores, Quapropterdeinmor non folum inchoat,(edeaamperÃett fdpientem, iseÃauten gut Ãemme diligt dcum,^^ proximum ang feipÃim. Ciu£duteinm hocianerepcricula diffixulagsg; metuê^ d£ Ãnt,C3 guibus remedijs ua oporXdt, alia gu£ffio eÃ. De femper nato.Qiiæft.XXX Vlh MElicr eà femper natus guim à femper nafeituri gu'.d à femper nafeitur nondum eà latus, Gquot; mmgnataseü,dutnatuseritÃfemtoer nafeitur. Aliud e^ entm nafci^aliad natum effie. Ac per hoc ntmg Ãlius, fi ftuttg natus,Dliusdutemguid natus,ftmpereà ptius, femper igturnatus. Deconformationeanimæ.Qii2Bgt; ftiOjXXXVIIL CVm dliud Ãt natura,cdtud difcipltna,dliud ufus, (3quot; h£c in una dnima inxlligantur nuUd diuerÃate fabjanae. itemeu/m dliud Ãtin^niwm,aliuduirtus, aindtrdnguiÃitdsÃmiliirrunitis eiufdemg; fubÃüntue. |
Et cum anima Ãt alxrius fubÃiiiti£ guà m deus, gi/ang db Ulo Ãihl,ipà duxm deus Ãtfacrdtiffima illaG^ tnul* tisuei bo,repaucis cogma trmitds,dili^ntiff'ime inutÃ* ^ndum eà guodatt dominus ie(us,'t:iemo uenitad me ni Ãguempaxrattrdxerit,Et,t;Jemo uenit dd parxm nià perme,Et,lpfeuosinomnemueriaxminducet. Joan.jc. De alimcntis,quæftio,XXXIX. videÃguodaceipit edinrem gudm comuat ? V, J Ht animal cibum. OjtideÃguod aedpitur commttaiur ? ut idem cibus. duid eà guod dccipitur Gquot; non commuatur ? utoculis lHX,Gfonus au* ribus. Sedh£c per corpus accipit anima, dü'deÃau* tem guod perfeipfam accipit G'commutât in feiut aliam animam,gu0m recipiendo iti amiiitiam fui Ãinilem Ãcit. Et guid eà guod per fetpfam accipit G non commuât d ututriaxm. düdff^^tignofcendttmcÃGguiid Ãt Peo tro didhimillJiaÃA G manducaiEtgutd in euangelio: Et uitierdtiuxhominum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-10.111.â , Cum aftimarum natura vna Ãc,vnde hogt; minSdiuerfæ voluntatcs.' quaeIt.XL. EX diuerÃsuÃs diuerfusappetitusammarumeÃ, ex diuerfo appetitu diucrfus adipifcéndi fuceeÃus, ex diHerfofuccejJtidiuerfaconfHetudo,exdtuerfd confue» tudine diutrfa eà uoluntas. Dtueifa auxm uifa ordo re* rum Ãcit,occultas guidem,fcd Ãb diuina proHidentia,cer tus amen. lgt;loniag;cbhoc puandum eà diuerfasejje HAturas animArum,guia diuerà fant uolunaKs,citm etiS utüus anime uolimas pro temporum diuerÃax uarietur Siguidem alio xmpore diues eÃfecupit,alto xmpore con* trmptts dittitijs fapiens eÃe defiderat. Et in ipfo xinpo* rahum appetitu dlio tempore um homini negciatioiG dj lio xmpore militia placet. Cum ornnfadeus fÅcenâLquareno æqua h'afcecit. Qiiaeftio.XLL Cy nbsp;nbsp;via non eÃeiK omnia,à eÃent xguilia: Non e* nim eÃent multa rerum genera gubus conÃci* tur uniuerÃtas,primas G Ãcimdas,Gdemeeps ufg; ad ultimas ordinAtas habens creaturds,G hoc eà guod dici » tur,omnia, Quemadmodurh dei fapienna dominus lëfus ChrifluSjSC in utero matris fu*: entölt incÅlis,quæftiXL]l. Vomodo uerbivm hominis,guod G Ãmulti an dtuntftotumdHdiumÃn^tli. Quare filius dei in homine apparuit fpi rituITancîlusincolûba qvaeft. XLIIL vilt nie uenit ut exemphem aiuendt demonÃri Q. rethominibus,âÃeutdonumipfumdd guodbe neuiaendo perueniturÃgniÃcaret apparuit. VtrumgsduxmuiÃbilMrÃtium eÃ,propter caroAles ab hls gu£ oculis cor peis cernutur, ad ea gu£ mex inxlli ^ntur facramentoriigradibus träsÃrendos,Nä amp;nbsp;uerbet fonat à quot; tranfeHnt,nec tarnen ea gu£ uerbis ÃgniÃca'ttur ff ef. fum |
OCTOGJNTAT RI VW CtVESTIONVM.
|
eumaliquiddiuinumatq^attrnum loquendo exponitur, Ãnuliter tran/cunt, Quare tanto poft venft dominuslefus Chnftus,amp; non in pnncipiopeccati hominis. Qiiaeftio XLllIL ommpulchrumä fusritnapulchritudine eÃ, i eà deus, Temporalis autimpulchritudo re» busdeeedentibus fuccedentibusq; peragtur. Habet autem decorem fuum inÃngulis quibusq^ homini» bu^Ãngtila quieq; atas ab inÃntia ttfq; adfeneüutem. Si* cuter^iabfurduseflqut iuuenilem tarnen tetatem ueüet e/feinbominetemportbusfubditofmuideret enim cateris pulchritudintbus quit cteteris lt;etatibiu fuas uicesatqj ordi» nemgfrunt,Ãcabfurdusefiqutin ipfo uniuerfo ^nere humane unam atatem deÃderat. Ham et ipfum tanq units homo atates fuas agt,Hec oportuit uenire diuinitus ma g Ãrum,euiuf imiattorK .in mores opttmos Ãrmaretur, nià tempore iuuentutis. A d hoc ualet quod A poÃolus dieit, GatiM nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;piedagt^ paruulos cuÃoditos,dottec ue â nbsp;nbsp;â niretcuiferuabatar quiperprophetaspromiÃuserat.A» liudenim eÃqdâdiuina^puidentiaquaÃpriuatimcu Ãn» gulis agt,aliud quod generiumuerfo tanq publice confus ht, Harney quicunq^Ãngiliadccrtamfapientiam perue rurunt,non mà ab eadem ueritate fuarum Ãngllatimieta» tum opportetnitate illuflratifunt,aqua ueritate utpopulut fapiensÃeretjpÃusgfnerishu/mamopportuttA atate homo fufeepttts efl. Aduerfus mafhcmaficoSjQuæftf. XLV. No« ebsappeUarutmathemahcosueteresqui nuc appellâtur,fedtHosquitêporü numéros motu cÅ il ac fyderu periieÃgirut,de qbusrediffime dicitur in feri Sapitn.,}. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fmfhs. Iteru nec his debet ignofci,Si enim tà tit po» tuerutfeire ut po/fent tÃmare ftculu.qub hutus dnm no Ãcilius tnuenerüti Kês enihumana de utÃbilibus iudicäs pbt agnofeereetbus uiÃbtlibus feipfam effe melier è, qklt;c tncuetiäfe,ppterdeÃäu^pÃäuqiinfapietta Ãtetur ejfe mutiJ)ilë,inuenitfuprafeelfemcbmubiibilêueritatê,atq} ' tta adhterês poà ipf^Ãcut diâu eü, A dhaÃteia mea poà tt,beäta efÃcitur intrinfeius,inueniès etiâ oim uiÃbtliti cre atori atq^ dnm,nb quterens extrinfecusuiftbilia, quSuis eoeleÃa qure aut nb inueniutur,aut cS magno labore Ãu* flra i»uemuair,tuà ex eorü qute Ãris funt pulchritudine ittue matur arbfix qui intui tü,cr priu4 in anmu fuperi^ ores,deinde in corpe inferiores pulchritudtnes opatur.Ad uerfus eos aut qui nucappelläatr mathematici, uolètes a^ âusnoflroscorpibuscÅlefiibusfubdere ZJ' nos uendere Prllii,tp!iimq;preciu quoucndimur à nobis accipe,ni^ hil ueritof cr breuiiu dici poteà q eos no reÃgt;odere m/îae teptiscbfleüatioibus, IncÃfleüationibus ailt noari partes aequales,trecètas fexa^nta.dicîîthaberefigntÃru cireu'u motu aut coeli p uni horäÃeri m quindecim ptibus,ut ta» partesÃn^ltefexo^namiruitashabere dieütur. Miiiu» tos aut minutarü ii in cifkUatioibus de quibus fùtura prlt;e dtcerefedicut,nb inueniut. Coceptus ant gpimnoru,quo» niäuno cocubitu eflicitur,dtteÃiabus ttlcdicis, quoru di» fciptina, multo eUcertioratq} manifeÃior,tä puopuâo fc por« cütin^t,ut in duat minutât mirtutaru no tendatur, Vnde ergo in geministata diuerÃtatafhonueteuentutim CT uoltttatu,quos neceffeeà eandê cofleHationê coceptioa nalehdbere,e^amborÃuni conÃtüatione dare mathema ticios tanq uniuthonünisiSi aut ad genitales cbfieUationes fe teuere uoluertitt,ab ipÃs geminisexcludutur,qui pterü q; itapoü inuicêÃindütur ex utero,ut hoc tèporis inter» ualla rurfiis ad minutas minutarum reuertatur,qius tra» ifandas in cbfküatibibtts nunq acciptunt nec peÃünt trat Ihre. Cu autem multa uera eos pridixifji dicatur, idea Ãt,quia nb terunt homines memoria ftilÃtates eiroresq; eo ru,Sed nb ineenä ntà in ea qut lüoru re/ÃbÃs ,puenertnt, ed quo nb ^uenerint obliKifcutur,cr ea t bmemorät qu£ nb arte iüa,qttie nuüa efl,Ã;d quadi obfeura reru forte co bngut. Quódfiperitiietiïoruuoluttribttere, dicà tarti» dequibus pleruq;^puolÃtaie fors exit. Qjiodà non arte de ccdicibits ent flt;epe uerfut Ãiturd prtenucians.quid mio rum à etiam ex ammo loquentis,ncn arte, fed /orte exit düqua pradtiho Ãttiirorum. inccnimutabiles,qult;eipft firmata ncnfutn,acphcc a» ternte,dcfcmpecdèniblèfchabentes,qiieeindiuinA'tntel» ta mord qiidectm ptes oriaiur quäta tenet una hord,quie nbsp;nbsp;ligpntia lt;nbsp;otmetttur. Et t ü ipfee neq^ oriätur ncq; intereät Ãmeasinfiietari, De Idas, QiJæftio XL VL IDf(« Vidto primus appeUa/fe perhibetur, nb tarnen à hoc nomen anteq ipfe mfhtueret non eratjdeo uel ret ipfte non erant quat ideas uccduit,uel à nuüo eraiu intel» lcél£,fed alio Ãrta/fe atq; alio nomine ab alijs atqi ali/s nu. eupatefunt. Licet enittt cuiq; reiincognito que nullu hao beat uÃtatu nemen quodlibet nomen imponere. Nd ub eà ueriÃmile,lapientesaut nullos Ãu/fe ante Platon(m,auti» flasquas Plato,utdiäitmeÃ,ldcaf uocat.quacunq; res Ãtu non mteÃexiÃi, Siquidem bnta in eis uis conÃtuitur ut mà his intetteiiis fapiens e/fe nemo pojfit. Credibile eà etiam prater graeiam Ãtiffe in alijs gentibus fapientes,q^ ettam Plato ipfe non folum peregrinando fapientia perû ciendagratiafatis ttÃatiis eÃ,(ed ettam in librisfuts cent memorat. Boser^ ÃquiÃierunt,nbexiÃimandumtfl i« deas ignóraffe,quaniuis alio ÃrtaÃe eos nomiie uocitaue» rint. Sed de nomine haäenus dt^tn Ãt, rem uideamut, qua max me conÃderanda atlt;^ noÃenda eslin poteÃate eonÃtutisuocabulit^tqdâuoletqui'q^ appellet rem qua cognouerit. ideas igtur latine poffumus,uelÃtmas, uel Ãgt;ectesdicere,utuerbum è ueibo transÃrreuideamur. Si autem rationes eos uoccmtu,ab interprctaiidi quidim proprictatedifcedimus. Rationesenim grace Tioyotf appeUantur non ldea,Ãd tarnen qutfquis hoc uocabulo uti uoluerit.areipfanon aberrabit. Suntnemqj ideaprin» cipales Ãrmt quadam uel rationes ret um fiabües att^ |
LlfifeR VNVS.
CLXXXliï
Wtwfj lirmAri dicitur om^if.guod oriri O' biterire poir^^l, O' omiK ^uod oritur O' intrrit. hninu,ticro ne^tur ed( inoieri püjje,nià rttaonAlK,ed fut purre qiu exceRit,id e^l ipfdmen«dtqirittione,(puft qtuddm fiaeuel oculo fuo iii«riore at^, in«tli^bili. Et ea ejuidefn ipfn rdtioiu^ iKdnimA'notiomnisO'quxlilvt.fcdqugfdiiiiA O pu^ rd fterit,h£cddferiair täi tiifiom ejjè idorud i que iüum ip(wm oculim quo uidentur ttd fdnivm,O' fyncerum, O' ferenam.O' ftmilem hu rebut,qutu uidereM«ndit,hd* hterit. Quis du«m religoliu O' uerd religone imbututt qudmuis nondum po fit hec intueri,neutre amen audedt, into non etidm prof«dtur,omnid que funt,id e{i,quecim que in fuo ^nere proprid qtuddin naturd contincntur ut fint,deodufbreejfe procreda,eoq; du^re otiinid que tiiitunt uiuere,dtq} uniuerfdlem reruni incolumiaxin, or dinemq; ipfum,quo ed que muanturfuos «mpordles cur fttf^eermmoderdminece/ebrdntfomnit detk^bui conti* wri Oguberiidri f quo cottjiituto dtq; conceffo quit du* dedtdicere deunt irrdtiondbilt«r omntd condidi/fei fireiiê dtci O'credi nonpoKl},relldt utomnid rulione ftnt condia,nec eddent rdttone homo qud equtit,hoc eititu »bfurdum eà ex'tÃmdre. Singulaiÿturproprijsfuni ere dta rd/tontbuf. tids du«m rdtiones ubi drbitrdndu eà efe, iuà in ipfd men« credtoris! Non etim extra fe quicq pd* fitu/m mtuebdtur,ut fecundtm id conflitueret quod eoiiÃi* tuebdt. Ndm hoc opindri fdcrilegum eÃ. Cjjjod à he reru omniiim creanddrim credarutie rdtiones in diuina men^i te continentur,aeq; in diuiuA men« quicq nià e«mum dt q; mcomuabUe po«à effè,dtq; has rerttm rdtiones prin* (ipdks appellat Ideas Pldto,non folu funt Idee ,fed ipfe uerefuHt,quiae«rne funt,eteiufnwdidtq; incomihuoi* iilesnunent.qudrum parttcipatione Ãt,utÃtquicquideà quoquo tnodo eÃ. Sed anima rattonaHs inter eas res que fune a deocondtte,omnia fuperat. O'deo^proxima eÃ, qtuitdo pun eÃ,eiq; inqiuntum charia« toheÃrit ,m3 itntum db eo Itimne iHo inaUigbili perfiifà quodammo* do O' iHuÃraä ceimit,tton per corporeos oculos,fed per ipÃus fui principale quoexcettit,ideÃ,per i)i«lligenlidm fHdm,iÃasrationes,qiurtimuiÃonefit beatiffima. Ciuas rationes ut diilum eÃ,Ãue Ideas,Ãue Ãrmas, Ãiie Ãedes, Ãue rationes licet itocdre,0' multis appeUare coiueditur nomintbas,fed pauciffimis uidere quod uerum eÃ.
V rrum aliqiiando cogiran'ories noftras viderepontmus,quæftio XLVir.
quot;Verifolet quomodo pofl refurre^onem, dtlt;^ V, J immutdtionem corporis,quefanilts promitäis iur,co^tttiones noÃras uidere pofÃmutXoi ieffura nbsp;nbsp;nbsp;capienda eà ex ea par« corporis noÃri,que
plus habet lucis,O' quoniam angelica corpora qualia nos habituros Ãeramtis lucidiÃima atq; etherea eÃe credendu eÃtOquot; mnlä motus dnimi noÃri nunc dgnofeuntur in o* etilis. Probdbile eÃ,quod nuüus motus dnimi ld«bit cu motum Ãerit corpus eth{reum,iti euius comparatioe ifU eiculi car 0 funt.
Decredibilibus,qnxrtio XLVIII.
GKedibiliumtridfuiugpierd. Alta fuiit que fern* per creduntur o nunq in«üiguntur,Ãcut eà om^ nis hiliorid,«mporalid O' humana geÃa percurrens. Alia miixut mduiitur in leWgunturÃcut lunt omîtes rdtioneis humin£,uel de min«ris,uel de qitiUslibet difctplinis,Ter bum que primo credunair O' poÃea imtrUiguntur qualia funt ed que de diuiäis rebus non poÃitnt in«llt^, nià ab his qui mudo funt cOrde. Qtiodfit preceptîsferuatis que bencuiuendoacciptuntùr.
Qiiare {ilrjlfradfacnficabaiit vifibih'fcr pecorum vKfîimas,quæftio XLIX.
Via funt ebamfdcr.iÃiritalia quorit imagnes cdmalem populit cetebrare opor«bdt,utpre* Ãgtiratio nbui papiili feruitu« uexris fieret, quorum duoru populoru diÃirentiä 'm ûîwqùo^ hoÃru hcet dduer«re,cu qutsq; ab u«ro matris ue«rë bominent neeeÃe eà a^t,donee ùeniat dd iuuenilem eta«m,übi iam nb eà neeeÃe carnalixr fdpere,fed po«à ad Ãiritalid uo* iuna« ebuertiöintrinÃciis re^.ierdri. Qjjoiicrg) in Udo hole rééîeeducdto or dine nature dtfciplinaq; cbtm* gt,hoc ^pportione in tiiiiuerfo generc humano fieri per di uinam prouiden'tiam pcragfi} pu'eherrimum eÃ.
De æquaIitateijltj,quæftiOjL;
Devs quem geiiiùt,quoniâ nuUorem fe gtinerart non potuit,nihil enini deo melius, ffnerare debu* a equate fit. Sienini uoluit,0' non potuit,infirmus efl,fi potuit O non uoluitfmteidus eÃ. Ãx quo conficitur equd lem genuiÃe filium. ,
Dehominefadlo ad imaginem ScfiBiHi«« tudinem deûquæftio LI.
CVm ex«riorcm 0 in«riorc hominem diuina feiri ptura cbmemoret,et intanium eos difcernatiüt ab
ApoÃolo didum fit.Et fi ex«riorhomo naÃer corrum*^ *⢠pitur,fed 'm«rior renoiiatur de die in diem,que ri po«Ã, utriim units horum fióhis fit ad imagnem ofimiïtudi* uem dei. tlam tUud fiultim eà querere,à unus, quis ho* rumlQjiisenm dubitat eum potius quirenouaturquam eu qui corrumpitur dicerei vtru aute ambo,magna que* Ão eÃ. Ndmfi ex«rior homo eà Adam,O' inxrior Chri ÃuSfbenedmboin«lli^ntur. Sedeit AdamÃeutäcleo Ãe üus eà bonus nb manferit,O' diligendo carnalia carnalis efÃilus Ãt,nb abfurdeuideri po«{l hoc ipfum eifiuÃe cä rere imagne dei,etfimititudinem amit«re,ac per hoc ipfe renoult;ltur,0' ipfi eà etiam iiiterior,quomodo er^ eà ip (i o exxriorf Anfecudit corpas,ut interior fit /ecudam dnimam,O'interior fit relitrredib O'renoudtio que nuc fit feewndum mor«m prtoris uite,id eà peccati.etÃcudu regenerationem noue uite,id efi,iuÃcie f Qkoî i«m du* OS homines Ãcappetlat,utunu'mue«rem quem debemus CmoCj extiere,al«rum nouum O eum induödum commemortti quorum rurfus ilium appeÃet imagnemterrenihçoitnis, ».Corin.« quiafecudupeccatuprimihominis ^ritur,qui eà Adi, alteri^ imagnè coeleÃis higt;minfs,qüiaÃctindum iuÃtiam fecundi
OCrOGlNTATRIVM faiM!dihomini(geyitur, ^uieH leftn ChriÃia. Exterior auttmhomo qui nunc corrttmpitur,fttturit refurreiHoue renouAbnur,(um i/hm morttm pirfoluent,qadm iMturie debftâfege itht.quemparädifo per prteceptum dita eA. Quomedo Mtein non fît incongruum, quod dicitur etidtn eerpui Ãäum dd Ãmilitudinem dei,Ãcile intrlligt,qui di* Gercf.1^ ligenterdttendit quod diéîum e?i : Et facit deiK cmnii bond udlde. Kemo enim dubiat, quod ft ipfe primitm benut, /^ultifenkn modif did res poffunt fimiles deo: Agt; lite feiundum uirtutttncr fdptentidm Ãilie,quid âm ipfo e{i uirtut t:^â fdpienltd non Ãila.Alue in quantum folum uiuuttt,quia tUe fummècx primé uiuit. A in quantum lunt,quid illefummè et primiius eü. O' idea quie antum* modo luiu,ntc tamtn uiutint dut fdpiunt,tun perfèdéfed extguèfunt ad fîmilitudmem eiui, quid O' ipfd bona funt inordinefuo,tum/jtillefuperontnid boruif,dquo bona, funt.Omnia uero quteuitmnt O' non faptuut, paulo am^ plitfs participant Ãmilitudinem- Quodenim uiuit, enam eütnon autem quicquid efl,etiam uiuit, hnt porro qu£ fdptunt,itd iBi Ãmilitudine proximd funt,ut 'm credturi^ mbit Ãt propinquiut. Quod enim pdräcipdt fapienate,O utuit O eil: quod autem uiuit,neceffe eil ut Ãt,neeeÃe efl ut fapiat.Quare cum homo poÃit particeps effe fapieni^ tuefecundum mteriorem hominem/ecundum feipfum'/a eà ad imagntm dei,ut nuUd naturd interpoÃta Ãmetur, O' ideo nihil Ãt deo coniufidius ; Et fapit en'm O' uiuit, O eà qua creaturd nihi'leà melius. Qt^odà exterior ho^ mo uita iUd dccipitur,qua per corpus fentimus qu'mq; no tiÃimis fenÃbus,quos(um pecoribut hdbetruitcomrrtu* . rus,nam O' tpfa nwleÃijs feiÃbilibus^ perfecutionibut ingerunturcorrumpipoteÃ,non immerito O ipfe homo particeps dicitur Ãmilitudmit dei,non folum quia uiuit, quod etiam in beflià dppdret,fed ampliusquod ad mena tern conuertitur fe regentem,quam lUuflrat fapientia,quod in beflià non potefl ratione carentibus. Corpus quoque honunisquia foluminter animalium terrenorum corpo^ rd non pronum in aluum proflratum efl, cum Ãt uiÃbik O'ad intuendum calum ereifhm, quod efl principium utflbilium,qudnqudm non fud, fed aninue preefentia utuet^ recognofcatur,tamcnnonmodo quia tfl,O' mqudiitum efl, utiq; bonum eftjied etiam quia tale efl,ut ad contemn plandum calum Ãt dptius,mdgis hoc ad ma^nem O Ã^ militud'metn dei quam extera corpora antmalium 'flibm lure uideri potefl. Tarnen quia homo flne uita. non âreHè appeüatur, non corpus folum homo exterior, tuq; fold uia qut 'm fenfu efl corporis, fed utrunq} flmul relhus ÃrtiÃe mteUi^tur. Heq^ 'mfcité diÃnguitur, quod aliud Ãt ùn/ÿ o Ãmilitudodei, qui etiam Ãlius dicitur, aliud adimagnemo Ãmilitudinem dei,Ãcut hominem Ãäum aceipimus,SuHt etiam, qui non Ãuflra 'mteUtgmtduo dit {bi ef]e,ad ima^nem,O' Ãmilitudmem,eum fi una res ef» fet,unum nomen fufÃeere potuifje adferunt. Sed ad 'mia* ^nemmentem flikimuolunc,quanulld intrrpoÃa fub* Ãtintia,ab tpfa ueritate formatur,qui etiam fliritut dicitur.
CtVAESTlOUVm
non iUe ÃirituffanÃlus,qui efl eiufdem fubfhntu cutiu pd ter OâÃlius,fedfluritus hcminis.l^am ia hos difcernitA* po/blus: Nemo feit quid agatur m hcmiite,tuà fliritus ,.corin.*. hominis: o nemo feit quid agitur 'm deo,ntÃÃiritus dei. iicmdeÃirituhomints dicittSaluumÃdatfÃiritumuc* ftrum,O' animam,O'corpus,Bt iflefiiéhis eà à deo Ãcut O' eatera creatura. Scriptum efl enim in prouerbifs hoe modo: Scia quomam domiiuts corda hominum nouit. Oâ quiÃnxitjÃiritum cmtubus,ipfe flit omnia Er^tflefÃi* ritus ad tma^nem dei nuüo dubitante flibts accipitur, (M ç«o eà 'tnteüifftitia ueritatis,hieret enim ueriati itulla me terpoÃa creatura. Cetera hominis ad Ãmilitudinem flu» ibiuideri uolut.quia omiiis quidem ima^ Ãmilts eÃ, non autem omne quod flifule eft Miam ima^ proprié, fed Ãr» té abuflué dia potefl.Sed cauendum 'm akbus,ne quid ni» mif adfeuerandumputaur,illare fanéfalubriter euftodi» t!t,ne quoniam corpus quodlibet per Iccaltafltacta porre» âum eft,aliquid udecredatureÃe fubftnntiadei.Nam ret que in parte mtnor efl quam in ton),nec dignitati antmsf conuemt,quanto minus maieflatidei.
Dc comiod didumeftjPÅniïrtme , fÅcihehominem. Qiiæfti LU.
Dluine feripture à terreno o humano fenfu ad diu'mum et cccleficm nos erigcntes^ufq^ ad ea uert bade/cenderuHt,quibusinter fe fliltiflimorum ettam uti» turconfuetudo. Itaq^earumetiamadfeibonum nomina, quas antnuis nofkr patitur,quais lon^flimé à deo effe fe» lunâamp;s, iam qui melius fapit inteHigt, non dubitauerunt iUi utri,per quos locutus efl ffgt;irituffaii£lus,opportuniÃi-* me in libris ponere, Vtucrhtgratia,quoniam difficillimu efl ut homo aliquid uindicet Ãne ira, uindilhm dei que omninofine ifla perturbationeÃt,iramtattunuocandam iudicauerunt- item quiaccniugij caÃtatem zoelando uiri euflodire confueuerunt,illam dei pi ouidentiam,per quant precipitur atqagturne anima corr umpatur,O deos a» lienos fequens quodâmodo meretricetur, zoelum deiap» pellauerunt. Sic et manum dei,uim qua operatur: o pe» des dei,uim qua in omnia confltuêda O ffibernanda per* tendit,O eures dei uel oculos dei,uim qua omnia pereipit atq inteüiÿt: O fà ciem dei,uim qua fe maniflfbit atq^ di» nofcitur,oceterainhunemodum: Propterea fciluet, quia nos ad quos ferma fit. O' manibus folemus opera» ri,O' pedibus incedere,o quo firt an'mus peruenire. Oâ auribus atq; oculis, ceterisc^ fetflbus corporis corpora » lia percipere,O freie innote(cere,o à quid aliud ad hatte tanquà m regulam pertinet. Hoc modo igitur quoniam mutarecoeptumaliquodO inaliud transfèrrenon frctle folemus,nià paenitendo,quanquà m diuina prouidentulfe» rena mente intuentibus appareat cunâa certiflimo ordi* ne adminiflrari,accointnodatiflimé tarnen ad humilem hu» manam inteBipntiam ea,qtieinciptutit rffe,neq; per feue rant quan turn per feuer atur a ffnrata funs,quafi pff nitentiamdeidicuntur ablata.
Dff auro
LIB s R.
Deaufo argcnfo,qwod ab Aegy* pttjsfilrjifra'el acccperunt.
QtiaeÃio LUI.
QVifquK duotum Kjhmnitorum di/}gt;tnfittoes pro Kmporum congruendd ^neris humdni diligentrr â teatibiKdiflributdtintucturJatis quantum exi fbmo i)itrSigt,quiJpropr!èprioridattg;ncris humani, quidpcfîrrioriconucniat. Diuitia enim prouidentii pul^ thrè omnia modérante,ia uniuerfa ffteraticnZ ferits ab Adam ufq^adfiium ftccuhadmimfiratur,anqu'am ur.iut hcnùnii à pueritia ufq; in fttuâufcm temporis fui tras ânmtatiigradibus terminatis.Et ideouirtutum etiam gradutin moribusdontcuematur ad fummam homtnis pei lèllrniqj uiraitem,oportet turn dlhiiguere,quidiuinis le^bombuspiè animum intendit, tu jirté tum inueiurit ttliqtatido paruis parua,aliquaiido maiora maioribia ims perar,r,rfpuans in (cmparadono maiora peceaa (ffe iüa minora funt,non arbitretur decui(]e,iit alia deus hos minibus imperaret.Sed nunc de uirtutum gradibus wmis Icngum eü di)}:uare. Verur.amen quodadpriefeiitem qurfhonem difeuttendam fatisell,qMntwm ad decipiens dum attinct,fumma nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;neminem deeis
pegt; e,atq; illud exbtbere quod didunt efl: Sit in ore ues pro efi efl:, non non. Sedquiahoe eiiimperaliim e^, quibus iamregnum calorum promffum eü ; magJM d«« temuirtus h^eimp'cre maiora,quibus debelurhoc pries n ⢠tmum: Regnum enimeoelorum uim patitur, ty qui uim flciunt,diripiunt lUud: querendum t^i,qMbus gradibus adifleim (ummiatemperfiilicncmq; ueniatur,in quibus utiqi gradibus inuemuntur illi, quibus adhuc irrrenum re » gnupromittcbatur,quopromiljô anqu'amparuuli pros luderent,V ah uno deo abundanter, qui efi omnium do» minus intérim terrenis^udijs, quibus adhuc inhiabant, impetratis, inde prcflcientes, CT in ffliritu fuccreflentes, auderent etiam/flerare cÅleflia.Sicut f rg» /iwKmd.et pro» pè dittina uirtus efi,neminem decipere: fie ultimum ui» Hum efi,quemlibet decipere. Ab hoe ulämouiäo ad ils lamfummam uirtutem tendenäbus gradits efi, neminem quidem,uelamieum,uelignotum,/êd amen inimicum a» ii^nandodeepere. Vnde etiam ittud à Po^ttdiâtimpro» pè lamprouerbi/confuetudinent obtinuit: Dolus anuirs tus quis inhofierequiratl Sed quoniam C ipft hofiis potefl plcrunqs iniuflè deeipi, uelutt eum pifîum ali» quod fit de temporaâi pace,quiU indueias uoeant, cr non firua!urfides,cr cietera tatia,mulio eà pur^üor, fum« meifiittiuirtutt propinquior.quiquanquâmucHt hoflent . deeipere,non eum amen deciptt,rufi aufhriate diuina.
Deus enim nouit, uel folus,uel terfè longe exceBenliut quà m homims,atq; fynccrius,qua qu fq; pana, pramioûe fit dignus. Quapropterdeus quidemperfe tpfum nemis nemdecipit: Efi enim pater ueriatis,zrueritas,CT ffli» ritus ueriatis,dignisamen digna diflribuens,quoiuam hoe quoq- pcrtiiret ad iuflitiam cr ueriatem,utttur animit pro mentisç^dignitatibus,qu£[mumgradibus earum,
VN VS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CLXîCXini
utfiquifquam dignus efl deeipi,ndn fotumper feipfimt eumnon decipiM,fed neq; peralemhominem qui tant eongruenterdiligt, C^ cufludirc perfiflit : Sit inoreue» ftro efl efi,non non,neq;perdngelum,cuinon eonües nit perfona fillaeije,fed autper talem hominenti qui tion* dum fe huiufmodi cupiditatibus exutt: autper alem à ngps lum,qui pro fueuolwiatis peruerpatr,uel ad uindifkini peccatorum,uel adexerciattonempurfattonemqi eorum, quifeeunndum deum renAÃuntur,in infiiniseuturtegra» dibus ordinatus efi. te^nuss enim deeeptum re^m fid» fo uattc'ittiopfeudopropheariim.Etiale^mus,utneque f.Reg.m fine diuino iuditio fliâuminueniarmts,quoniam dignut erat lUe fie deeipi, neque per eum angelum, quem deces ptionis officium fitfeipere nondeceret, fed peranfflum erroris,quifibi ultro aies partes imponi eum Letitia po» fiidauit. Qjiibufdam enim feripturaru lacis apertiusili* quid exponttur, quod diligent crpius lefhr etiam in a» lifs loeis, in quibus minus aperitur intelligit, Deus enim no fier fie ad falutem animarum diuinos libres Jfiiritufans fh moderatusefi, ut non folum manifèflispafeere, fed etiam obfcurisexercere nos ueüet. Ex haci^turineffa* bill atque fublimi rerum adminiflratioiu ,quie fit per diu'mamprouidentiam,quafi trai^cripaefinaturalislex in animam rationalem, ut mipfa uitaehuiiis conuerflitios ne, moribusqi terrenis homines alium diflributionwnt ima^nes feruent. Hinc efi quod iudex damnatum per» cuarc indignum fia perfonA,ty ntfà riumiudicat, eiut amen iufjit hoc fluit ctrnifèx,quiprofuicupidiate fie ordmatus 'm officio, ut pereutiat legum moderationt damnatum ,qui peffet etiam innocentem fua crudeliate percutere. Nam neque per feipfum hoc index fluit,nequt per prâmcipem, uel aduocatum,aut aliquem 'm officia fuo,cui ale mimflerium non conuenùnter ^ponitur.
H'mcefletiam, quà dirrationalibusanimantibus utimur ad eut res, quas per homines agi neflirium efl. Nam u4 tique dignut efl fùrmorfu laeerari,id amen homo non per feipfum a^t,aut per filium,autper domefticum,aut etiam per fimulum fuumtfed per carnificem befliamt quambepiamalii pro aamp;turie fuee gradibus decet ficere». Cum i^tur quofdâm pati aliquid deceat.quod alios fèicea re nondeceat ,minilkria quedam funt media, quibus di» gna 'miunffintur officia,ut eis utens ipfa iuflitia, non foa lum alia pati quenquam imperet,qitalia pati eum decett fed etiam his freientibus, quos alia fà cere non minus de» eet. Quaproptercum ZXAegypt'ijdeceptionedigniefi» fent,cr populiis ifraèl pro illaaate generis humani in alt adhuc gradumorumeonftitutus effet,ut non indigné hoflem deeiperetffliâum eflutiuberet deus,uel potiut pro iüorum cupidiate permitteret, ut uafa aurea lt;y ar» gentea, quibus adhuc terreni regni appetitores inhiaa bant,cr peterent ab A egyptijs non reddttu) i, eSquot; accipe» rent quafi redditurtOjiam etiam menedem am diuturni Icdioru atq; operis pro alium animarum gradu non in* ùifkm deus efffe ueluit, GP paenam lUorum quos digne faecit
|
OCTOGIMTATMV M CtVAESTlOMVM fcecit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^i/eilrfddereMurruM. Ncn itnqi dtut deceptor e{},guod {rtdtrtntfiirium C^wpium (ffrcjuit mn itiaD'^t i fedmtricorum O' perIcMrum lufliÃmtu diflribimr,Ã(ictn(iu£dätnptrfapfum(iutc tBo (o!o di^ gtta luni,aqifolifonurniunt,p(Utit{i iHwrindreanmitt, O fripfim fif id pnfruendintt prdtbrndo,fapitntts ben^ prdfhrr^lia perleruitnttm Ãbt (reatunm Wïfrgrr» riinK kgbu' pre imriin ordit:damâguidam eoi urn lu» bfnf,^u^dam permittenf,!/'^ idptÃntim icnunifira^ Ritth.,0. ttcincm,Ãtutdcmiuifin TUAnghodut:^tufq;ddfatü dteortm,ufq- adnumfrum ftiam capiBorurn ntftroturn â dit.it!aprouidettt!apfgt;t(ndftitralq;UenientF. Dequaitr^ spint. 8, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fÃ: Pfrtrndit à Ãaeujqj ad fiiu m fvrntrr,cr diff omtotnruafuAUitcr. Qtódautrm prr dn nwiuw tufirrta juK Ic^htK feruientia deuf putna t^cr dtgne digtta fuppHciardribuat,lt;urnipjttranquibÃimu^ ntcnrut,a^ tspint.ft ptm/^iméftuptumtü.lpfumquiq^qui pumrinon de^ btt,condtmnat,G- rxttnw« txift uw i tua uirtutr f Vtr» tut it im lua luÃtittnitmn efl, cb hot quód (mn um dctninus ts,ctnnhut ir partrre fit if. Virtutimnim tu o* finidis,quinen credttif rf]( in uirtutc (onfwnnatuf,tcd in hii qui ftmnt audaaemtraduds Tu auam dom nuf uifliitumiumtranqullitsiriudnaf^O'tum ma^nartue^ rent!ddilj.onu nes Itrmquèdptumt m trrrenu rebu-fjt graduf adtaltlhm:ulhtium,quiiam infirnucribu^ impe-* tue« fiS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cfitndit, Cbwi alt : Si »« aliène fideles tun fu'flis,UfÃrtm quif dabituebu f Et quod pro fuh gradin buf a»iniaedoieaiitut,etipfedomnuf dtmctillrat diciiitt tosn.fi. i/iu'fy habeo uobis ditere.fcd tutiit i,ó potrftis porare ih I.Cotint.f la.Ef à pt (hluf limait: Et e^fraires, non potui uobn loqui quaf!Ãjiritstibus,l(dqualitarnaUbut: lacuobif po» ttm dedi ninelcam.mq- eiimpotirattf fedwq- adbuc fon/hs: /^dlucer.meÃsiatna es Quodrnimmifbsje» tur.dum graduf fuos aih m fÃ, fcor in uniuerlo grivre bimanoaÿcogneftinuf,utaliacattuili popu'o,alia ffn» tiali pro irmpoium tongrueiitia lubereiitur t^on ogj tnrimÃhi firm decipi digrim dec pcreiuÃi juut,qui e» rant adhucdigni htfhmdetipere Non enimiain erant Luest nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;idcnei,qutbuf dilt; eretur: Duigtr inimicos Ufflros: fed ta» jââ ^^^^ââ^'^â¢^ââibufantimtnododiiiputerat: Diligespro» xitntm ti,um,0' oderit itiiniiitm titwn. Adhuc enim iBe pronitnuf quà ni latè inirlJigeiiduâ eÃet,non erat ttmporif tiadere.hifboatio er^qutcdaniÃHaeil jub pteda^^, ittma^lîio perÃibo j(ruar(tur,qui tstmn idem deuf, CT prddgj^um païuii if dederit legçm illam,'eibcet per fù» tnuiun fuim,Gr tnagfirr,umgrandioribuf,id eii,Euan* geliMn per unicum futm. Deeoquod rcripriimd1,MihiaGradhæjd rere deo bonum eft. Qiiæftio LIlIl. |
M ne quod eil,dut eodem modo femper eil,dut non,Et omnif anma omnt corpore melior eil: t^tliuf eil enim cmnequod uiuifi(at,qudmid quod uiui* ficatur. Corpus duiem ab anima uiuiÃcdri, nen à corpore nano ambiÿt.Quodamem eorpm non eil,et tn^ uunaliquid eil: dut anima eil, dut td mtî'ut d^iquii. De» teriiu ei.im omni corpore nihil eil,quia età materta quit dixerit unde ip/um corpus Ãt,reäe quomam caret omni Ãgt;ecie,ruhil dicitur. Rurfus inter corpus cy animam qlt;^ melius fit torpore, detenus anima non inuenitur. Si quid ei m eÃet med tmidut uiu fiiarctur ab tmma, autuiu fi^ caret arumam, aut luutrumiiut uiuificaret corpus, aut uiu ficaretur a corpore out neutrum, fic quit quiduiuifi» catur ab anima,corpus r^.Si qiid autem uiu fit at ammä, melius til quam amma, Hur/urn quo uiuificaturtorpus, anima eil: quod u u ficatur à lorp ore,nihtl ail Neutrtmt uero,id til,null us u.td md gens,nullam^uitâtr.buentt aut omntno nihil eil,aut aliqu dear pus cit,AUt aliquid ZX corpore ey anima melius. Sed utrunq^ quid ale fit m re» rum natura, aha quaftio eil Nuticmterimrano compe» rit,nihil niter corpus Oâ animä eÃÃ- quod fit corpoi e mea bus,ammadeKrius, Qj^od autem eil »mmanima meiuf, id deum dicimus,cut qui,quif eum mtelhgt iunibis eil, Qjiodeiiim inctll gtur,uerum eil.rui omae quodcredi» tur,ue)umcil Q/^icquid autem uerum eH.atq; à fenfi» bufZyà mente je unïlum eil,cred antu,non amen feit» tin aut mtelliÿ poteil Deo igwr iwntTum t il,quod tnteb Igitdeum. Iiinlligt auirm rationa'isammadewn : Naitt mtellÿtquodjemp.rcuiuîmod e{l,tKqiulläpaneurmu» â -aaoaim At Cf corpus per ttmpus ey locos ey anima ipla raacnalts.quod 4 iquandofapiens.abquadofiula eil, muatiionem paotur. Quod aut jemper eodem modo eil, melitti prcfiiló cH q id,qd' non laeH: Ne qu cq til me» lius raaonali anima,nilt deus CÃiÿtur meelt gt a'iquiJ, qd'icmper eodem modo fefe habet, tp, um fine dubio miel» legt Hicaûtefiipfaueritas,cisi quiainteügendo anima raiionalu iungtur,ethoctonueflaiiimlt;e reiteac(ip:tur id eÃe quod däueÃ: Mihi aut adh^rerc deo bi nu eÃ. Dc eo quod (cnptü dt,Sexaginta lunr rc« ginæ,odoginraconcubtnç,amp;: adolefccn* rularum non eftnumerus. Qiiacftio LV. DEnnriiM ruimerus poteà fignificaâeuniuerfiatK feienttam.Qu£ fi ad interiora cy intelligbiliare» Itiatur, qute fenario numero figni(icatur,fit qiufi deciet feaies.quodeÃfexagna. Siadterrena cytorrupeibilia, qua odioaano numi ro ÃgmfiearipoÃunt,fiunt deciet o» ibes,ciuodeÃoéhgna.Hegineer^funtanmreregnan Cwtfe.à tes i« Mttffligfci/ifci« etÃiiriaiibus: Concubmo quie mer* cedemaccipiuntterrenerum,de quibusditiueÃ. Accepe runt merceddefuam. Adolefientul£,quatu non eà nume» rus,quaru non eà deternünaa fcientia,zy diuerfis dogma bbus perlt bari polfiint,ut tuimerus, quod diâum eÃ,fi» gnificet ceram zy indubiaam ccnfii mationem fcienaee» De annis quadragmta fex ædifica^ nonistempli, Quaftio.LVl. SEX, nout m,ducdei im,decem et oäo,htec in un'tterf« iunt quadragnaquinq; Adde er^ ip!u/m unu,fitit ij iMoragmalex: hoc fexies,fiufit duceiialeptuagintalex, ÃiciturauteintoctptifibumattAficprocfdere er perÃei, utpiitm« |
LIBER
iitpriimt fix clitbut nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hi Bis hdbeiit Ãntilitudinem,fi:s
^itêttbuf nouent dicbitsconuertntur inflt;iin^iaem,deinde duodecim diebus folidetur, reliquis decem ey oBo diebat förmetur uftj; dd perÃBd linitmentd omnim membrorüt er hmc idin reliquo tèpore ufg; dd tempus partus mdg= ni-udituaugedtur. Quxdrd^ntderg)quinij;diebuSidd^ dito Utto, quodÃgniÃcdt fummdm,quid fex CT neuem,et duodK'em,erdccem,croBo in unum codBis,Ãunt drdlt;gntdlt;}uincj;. Addim er^ ut diBum eB uno,fiunt ijud drd^ntdfcx.Ãjii cumfiieriitt multiplicdti per ipfumÃit KArtu/m numeru/m,(fui huius ordindttonis cdput tenet, umt ducenti feptudgtitifex, id eB, nouem menfes er jex dieseiuicomputditturdbcBnuo balen. Aprilis, (juo die tohan.» conceptus dominus creditur, quid eodem die etiam paÃus efl,ufq; dd olkiuum balen. lanudrids quo die natus Non erg) dbfurde qiudra^ntafex annis dicitur Ãbried» tum r/fetemplum,quod corpus eins figmÃcabdt,ut quot anniÃerunt inÃbriedtione tempU tot diesÃterint in cor* Itoris dominici petÃBtone,
De ccnfiim quinquaginta trfbiis pi(« cibus.Qiiæftio.LVlI
rCoKn 5 ÃjW.nidHeftrd,uosdutem Chrifli, CkriÃiisdutem â¢â¢Conn,)) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;sidcdpitenumerentur, uiueniuntururu'm,
duo,trid,qudttuor. Item cdput nwlteris uir,caput uiri Chriflus,Cdput dutem chrifti deus. Si eodem modo nu/ merenturdnueniuttturÃmiliter umum,duo,trid, er qud^ («or.Porro unumerduo,ertria,erquattuorÃmuldu lh,Ãunt decem. dudpropterdifciplinamquieitiÃnudt condmrem deum erconditam credturdmireéhÃgmfi^ cdtdendriusnumerus.Etcum corpus perÃBum dtq^ mi» fxtn-mïnafczZf fubdatur dnimee perÃB^ dtq; inextermi^ ndHli,rurfufq; ipfa fubdatur ChriJlo,criUedeo,non an qudin diÃimilis aut alterius natur le,fed tanqtiam patri Ãa iius,hoc totum eodem numero deiiario rede ÃgmÃcatur, quod poB rafurreBionem corporis jÃeratur Ãturum in » teternum. EtfiraÃepropterea qui condueuntur ad ui^ *â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n£dm,denarium aecipiunt mercedis nomine. Sicutautem
umum,er duo,et tria,0'qudttuor Ãtnid decem Ãumt,Ãc unum,er duo,tt tria,er quattuor qudter dudbi quddra» gntaÃunt. Si dutem qudternarius numerus reâe corpus ÃgniÃcat, propter qudttucr notiÃintas naturas quibus conÃrtt,Ãecamerbumidam,Ãi^dam eTcalidam, er ÿ progreÃiod. ptmBod. longtudinead ldtitndinem,dlas titudine ad altitudinem folidiatem corporis Ãcit, quie rurfus qud,u rnario numero continetur, [non abfurde mlt;* telhgtur quddrd^narius numerus temporalem dijÃen» fationem ÃgniÃicare, qu£ profalute noÃra ^fia eü cum domtnus corpus aÃumpÃt,eruiÃbiliterhominibusap» parère dignatus eÃ. Viuim enim er duo CT tria er qudia tuor,quieÃgniÃicantcreatorem ercreaturam,qtldter tluih,td e{l,per corpus temporaliter d(tnonÃrdti,Ãumt quddragnta. ü^am inter qudttuor er quater hoc intern , quód qudttuor infldtu funt, quater 'm motu,E r^ ut
VtJVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CLXXXV
qudttuor reÃruntur ad corpus, ita quater refirturad tempus,mÃnudturq; facramentum corporaliter es tim* poraliter ffÃum,propter eos qui corporum amore impli edti erant ey temporibus fubditi. Qjiadra^narius er^ numerus utdiih'm eB, temporale ipfam dijÃenfdticnem nonincongrueÃgniÃicare creditur. EtÃrtajÃehoceB quódquddra^nta dies dominus ieiunauit, Ãeculi huius Mn th. 4 qjtózZ motu corporum er temporibus a^tur, eÃendens inopiam, er quadra^nta dies poB refurrcBionem cum ⢠difeipulis Ãit,kanc ipÃiiniUis credo dtfpenfationem tem* poralc quä^pfalutenoÃra ffÃitinÃnuans.Qjiadras'^ narius autem numerus parnbus fuis qu£ ülum metiuntur computatis, uÃj; ad quinqudgenarium numerum perue* nit,id ipfum commcndä,',quandoquidem ipÃe partes qu£ idum metiuntur £quales inter feÃunt,quia cum £quitate adnünÃrata corporalis erutfibilis temporaliter aBio, perÃBionem hemini cc mparat. Qji£ perÃBioÃcut di^ Bum eB denario numero Ãgn Ãicatur,Ãcut quadra^^ narius numerus £qudlibus fuispartibus in fumnamrct^ daBis denarium numerum parit,quoniam ad quinquagce narium ( Ãcut fupra diBum eB ) peruenit. Vnum euim quod habinc quadrag nta quadrates, er duo quod ha* bene uicies,erquattuorquod habentdecies, erquinqj quod habent cBies, cr cBo quod habent quin quies, er decem quod habent quater, er ui^nti quod habent bis,ÃmulduBnfaentquinquagnta, T^ullusenint aliut numerus metiri per partes £quales quadragenarium nun merum poteB pr£ter h rs quos enumeraurmus, er com * putatosad quinquagenarium numerum duxiimts.'Pera* Bis ergo dominus quadra^nta diebus poB refurrBic^ iiem cum difeipulis fuis, id eB,commendans cis quodpro aziis, ) nobis temporaliter gcÃim eB,afcendit in ccelum,GrpoB alics decem dies miÃt ÃiiritumfanBi m quo perÃieerena^ turÃiiritaliter ad inuiÃbilia capienda, qui uiÃbilihus tè^ poralibufq;crediderunt : IpÃsuidelicetdecc diebus poB quos miÃt Ãiritum fanchim, eandem perfiBionem qu£ per Ãiiritum fanBum coiÃrtur dmario numero indi» cans : QHfm qudraffnarius,ccmputatis£qualtbus par* tibus fuis £dit, er Ã,t qu'tnquagenarius ,Ãcut tcmpcrali diÃsenfatione cum£quitate adminiÃrata perueniturad perÃBionem,quam denarius nunurusÃgniftcat,qui de* narius Ãimd cum quadraginario quinquigtnariumÃif cit. Erg)quoniamperfiBioqu£fitperÃ!iritüÃanB.m, quandiu adhuc in carne ambuhinus, quamuis non uiua* mus carnaliter,cumipfa diÃrenfatione tcmporali copu* htur,r(Bc uidetur quinqua^'narius numerus ad Ecclcu Ãam pertinere, fed iam pur gi tarn atque perÃBt.m, qu£ temporidis diÃenfaticnisÃidcm atque £ternitatis futuii r£ Ãpem eharitate amplexatur,id eB quaà quadra genau rium numerum denario numerocopulaiis. nbsp;nbsp;nbsp;dwtê Ec*
cleÃaadquam pertiiiet quinquagcnarius numerus ,Ãue quia ex tribus generibus heminum eliquatur,lud£is er gentibus er carnalibus ChriÃanis ,Ãue quia facramen* to trinitatis tmbuitur, numero quo Ãgmficatur ter du*
g g nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Bo,ad
|
o CTOGINT ATRIVM CbVAESTlONVM lh,ddctntendrium V (juir.i^udgrtMriu fftruenit : Qui» qud^ntd eiiimter dttihtfiuittcentu guin^iM^^ntd. Qno lum addidcrisipfd tridf^uid in/tgne 0quot; eminensdebtt tffe qwd in nomine pdtrif crfilij Z?'J}gt;iritu(fdn(li laud^ ere regenerdtionis dbluitur, Ãnnt cmtumguinqudg.ntd tres. tJiui numertts pifdum inuenitur,quid 'm dexter dm lohan,») pxrten!miUdfuntrettd,cridtomdgnos,idtü,ptrfrâcs Matth ) J cÅlorivm aptos hdbet. t^am lOdÃmditudo re^ tieuli non in dexter dm miÃi, Ãmul cÅpit bonos los quiÃpdrdntur i« littore /Nune enim intrd rettd præ ccptoru/nt'pfderemfniorumdei m EceleÃd qute nunc e^l fimul mni mditq- uerfdntur. Fiet dutem fepdrcUio 'm Ãne ãculi, tanqudm inÃne mdris, id efi, in littore,cum regncdtf iu/H primo tempor aliter, Ãcut in Apoealypà Ãriptum fft, dfiwtfe indternum in lUdciuiniteqioeibi Apoc.i) d(Ãribitur,ubiiam conquiefeentediÃ^enfatione tetnpoi= rdli, qu e quadra^nario numero ÃgniÃedtur, denarius remanet, quam mcrcedem fdu^h qui optrdnturin uincd pereepturi funt. Poa-Hetiamà numerus iÃe conÃderetur,oecure» read EeeleÃd ÃnHiatem ,qu£per domnum nefirum IcfumcH, ut quonidtn fepteiidrio numero ereaturd conÃeit,cwmterndrius dnimlt;e Cr quaternarius eorperi tribuitur, fu/ceptioipÃt heminis ducdturadtrid fept:^ es,quid CT pater mtÃtfilium, Gf pdter inÃlio eü CT do« no fbiritulÃdnch de uirv/ne nattts eR,hdc Ãunt trid, pater crÃlius ey ÃtirituÃanilus. Septiesdutem ipfe hemo tempordli dÃienfatione fufeeptus eil ut fieret fempiter^ nus. nbsp;nbsp;Eit erÿ finrma numeri ui^ntiimum,id eil,trid fepties. Hde autem bominis fufeeptio ad liberationem ualuit Eccltfid, cui eaput eil Chriflus : At ipfd EceleÃd propter dnimam GT corpus in eodem feptenarionumeo) roreperitur. Du(unturitaqueujg,ntiunum fepties propter cos qui per diuinum hominem liberdntur,(y fi^ uniÃimd centum quddragntd feptem. Cui additur Ã^ narius numerus fignum perfiiHonis, quidpartibus fuef is,qud iHum tnetiuntur,corftat, ta ut mhil minus nibilee que ampliiis inucniatur. Metitur quippe iHum utium quod habet fiexies, GT duo qud habetter, GT trid qud bis habet,qud fimul duiki, un urn GT duo GJ'tridfiex fiunt. Ciuod fir ta fife dd lüud etidm fiacr amentum pertinet,qtiôd deus fex ta die perficit omnid opera fiud. Adeentumerd Gf quddragintd fieptem cum fiexdddideris,quodeil Ãgnum perfi^nis,fiunt centum quinqua^ntatria : Qjfi numerus ypificium 'tnuenitur poÃedquamiujÃtdo^ nuni in dexter am partem miffd fiunt retia, ubi pecedtores quid dd finiflrdm pertinent non inueniuntur. DelohanneBaptifta. Quae« fiio. LVIII. |
ÃObiinnfy Edplifix ,conÃderati ficripturdquddeiüo in Eudii^lio legtur,multispro^bilibusdoeum(tuis Mïtth.) ) nondbfiurde creditur prephetd ffflareperfiondm, ey co maxime quod de lUo dominus dtcit: Plufii^ propheta hie, Siquidem totius prophetidqudob exordio ffnerishu*! mani ufiq^ ad dduentum dominide domino fiih ell,imdf ^.nem geflat eH autem Euangelq perfiona in ipfio demi» noqueeper prophetiam pranundabatur, cuius augetur predicatioper Mtiuerfiumorbem terrarumab ipfio do» nuniaduentu : Prophetid dutem minuitur poflquam id quod pratnunciabat aduenit. Itaq^ deminus dicit : Lex ty prophets ad lobannem Bdpti/hm, ab hinc regnum Vucc.)4 dei priedieatur. Et Johannes ipfie: ilium inquit oportet joha«. j. creficere, meautemminui. Quod GXdiebusquibusnatt fiunt,C^ mortibus quibus paÃi fiunt figuratum eü ; üafi» citur näqi lohänes fx ^«o dies incipiunt minui ; Eiafiet^ tur dominas ex quo dies 'tncipiunt creficere. Capite tUe nunuitur ,hicueroattollitur in cruee. Pcûquam frggt; prophetiaipfia 'm lohanneeonflituta digto cfirnditurprrie fentem qutmuenturum abexerdiogenerishumanieeci* nerat, incipit minui atqfimde creficere prcedicatio regtù Maith,, dei. Et ideo bdptizauit Iohannes in pcemteutiam ; Fini» tur enim uctus uta ufiq^ dd pamtemiam,atq; inde iticipit WIM. Non dhffm famfn in his qui proprie prophetx ap^ pelldä fiunt, fied in ipfid ueteris teÃtmcnci hi/bria prophet tianon filere coUigtur db eis quipie quterunt, ad hlt;ec inuefigtndd diuinttus adiuuantur. Maxime tarnen lEis euidetuiortb us rerum figurés apparet, quód Abel iuÃis a Ãatre interfiettur, CT dominus à ludais, quód area Fioe tanquam 'm diluuio fieculi EecleÃa gubanAtur,quöd ifia Gene, as dc immolandus ducitur,Glâ dries pro iUo in ficiuibus tan* qudm crueifixus dgnoficitur, quód in duobus Abrahitfi» lijs,uno dedncilld,dlterodel!bad,duo tfÃamenta intelf liguntur,quà d duo populi in ^minis,Efiau ficilicet GT la* Gmc. tf cob prtemonflrantur, quód lofieph d Ãatribus perfieeuüa gcmu^ç onem pajfius ab aliénés honoratur, Ãcut dominus ludicis perfiequentibus apud Rittes clarificatus eü. Longrim eft eommemorare Ãn^la cum ita concludat Apoftvlus CT dieat:Fhiecautem'mfigiracontinçbanteis,ficriptafiunt ââ autem propter nos 'mquosfinésfiteculorumdeuenit. Finis autem fieculorum tanquam fieneéiutem ueteris ho» minés,cumtotumsmus humanum tanquam unumho» minem conflituerit,fexta cetate Ãgnatur, qua dominus uenit. Sunt enim tetdtes fiex etiam 'm uno homine,inÃn» tid,pueritia,ddoleficentia,iuu(ntus,grauitas,fieneóhis. Prima itaq; generis humanittas eil ab Adamufiquead Noe. Secunda aFioeufi^ ad Abraham,qui articulé(unt euidentiÃimi GT notiÃimi. Tertia ab Abraham ufiqi ad Dauid,ÃcenimMatthieusEuangeliflapartitur. Quar^mma.» ta à Datùd ufc^ ad tranfimigrationem m Babyloniam. Qumtaatranfimigratione 'm Babykmiam ufiq^ ad ad» uentum domini. Sexta ab aduentu dominiufi^ infinent fiecidi ljgt;erdndaeR,qua exterior homo tanquam fieru:» (bitecorrumpitur, qui etiam uetus dicitur, Cf interior reiwuatur de die in diem. Inde requies fiempiterna eH, quieÃgnificatur Sabbato. Huie reicongruit quódhomo fiexto dieÃdus eH ad ima^nem lt;yÃmilitudinettt dei. GuM. , Nemo autem ignorât hominum uitam iamaliquidadmifi nifirantemcognitiont {yaitwtefiJeiri. Nam a(ii» temerar» |
|
LIBER V temerdrâ,eâ fine cogtKtione pneditione iguAiu, cog nitio. Sed prinu uio, hoininn ,cui nuUd ntiniflrdtio reäe credtotryijuirK^ pnpbut corporis deditd eRj ([ui funt ui» fuf,duditus,oljiiîus,guShis,tdiîus. Etideodutcatdtes generis humdni denis generdtiombuf dcfigt;uuntur,tdiilt;]ud input id nbsp;nbsp;pueritid,quindrio fcilicet ^minAto,quonidni generdtioutro(j;fexupropdgitur. Sunt erg) generdtio» wej lt;ifcf)« db Addtn ufi^dd Noe, CT mde ufq; dd Abrd» b dli£ decein, quds dud( £tdtes mpittidm, ZiT pueriti» dm generis humani tffediximus. Adolefcentid ueroCT iuuentiis grduitdf,idell, db Abrdhdmuftpdd DitMiii ZXtnie ufq; dd trdnfmigrdtionem in 'Bdbyloiudm, Z^in* de uÃj; dd dduentum domini, qudttuor denis generdtiorr nibusfifftrdntur ,feptendrio ffnündto ddedndemgeiten rdtione.n utriujq; fexus , cum quindrio qui eà in fenp» bus cdrporis,d^o ZiT cogntà o ddditd jiierit. Seneiius dU» ternpjlet etium tdntum teuere temporis, qudntü reliqult;e omnes £ates. Ndni cum d fexdffpmo dnno pneóhts dis» cdtur inciperê, öquot; poÃit humund uia ufquedd ccntu ui» r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^nti dnnos peruenire, mdnippim eil foldm feneóhttem poffi tdin longdm effe qudtn oinnes£ates c£ter£ prio» res. Aet.is i^tur ultimd ^neris humAni,qu£ incipit d do^ minidduentu up^ inpnem fecuU, quibus ^nerdtionibus Mitth 14 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;incertum eil, ZT hoc utiliter deus uoluit Idte» Thef. y re,peut in Eudn^lio priptum eP,ZT ApoPoIus dtteÃa.» tur diccns, dient domini tdnq ptrem in noamp; effe uentu»^ rum.Sed tdmen fextd iCtute uiptutum effe genus humdtiü huimli domim dduentu, fuperius diflin^hs ^nerdtioni» bus edocetur.QjtiuipationeincepitmdnipIktri propke tid qât£ puperioribus quinq; £tdtib:is Idtuit,cuius prophe»^ (i£ perfond quonid lokdiies ^pdbdt,ut fuprd diilum eil, idea ex fenibus pdrentibus ndfeitur tdnqudm fenefeente peculo prophetid iüd miwtefeere incipidt,ZT quinq; men* , nbsp;nbsp;pbusfe occultdt tndter eius, peut feriptum eä ; Occultd» bdt fe Helifdbet menpbus quinq^. nbsp;nbsp;Sexto dutem menfe uiptdturdMdrid ntdtre domini, ZT exultdns inpns m utero eius, tdnqudm primo ddueittu domini quo in huntiti litdte dppdrere digndtus eil, prophetid ntdnifiÃAri inciigt; pidt : Sed tdnqudm in utero,id eP, nondum tdm euident» ter ut omîtes peut in lucem mdnifijium effe pted ittur: Quod piturunt credimus feciindodduentudomini,quo incldritdt:uenturHseil,cuius dduentuspr£curforpgt;e» Mittii.jy rdturlielids,pcuthuiuslohdnnesptit. Etideo dicitur d, dominoilielids idm uenitZTmuitd ei homines fecerunt, ZTp uultis feire ipfc esl lohdnnes bdptipd,quiuenturus eil. Quid in eodempgt;iritu ZT in eddem uirtute,ZT tdnq pr£cedentis preconis ofpeio nbsp;nbsp;hie idm uenit, ZT iUe uen turns eil, Proptered zT tPum lohdnnem per Jfiritutn quopdtereius udtes implctus eP, dicitur priecurforem domini pturum in/firitu ZT uirtute Reli£, Perdäis â nbsp;nbsp;dutem M.drid cum Viclifdbet menpbus tribus,difcedit : Quo numero tmhiuideturpgnipcdripdes trinitdtis,ZT bdptifmd in nomine pdtris ZTplij ZT/firitulfin{li,quo per huinilein domini dduentum ^mts hunidnum imbuit. |
N V S. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CLXXXVi CTpituro dduentu tUritdtis eius excoîitur. Dedecem iiirginibus. Qiiæ« ftio. LIX. IN^fr pdrdbolds d domino diékis fokt qu£rentes tnul tum exercere tÃti qu£ de decem uir^nibus poptet eP, Et multi quidem hinc multd fenferunt ,qu£ non fumt pr£terpdem,fedquomodo pdrtibus eiusomnibuscon^ uenidt expoptio id eldbordndum eP. Leg etwrn in qud» ddm feripturdex edrum generequ£ dpccryph£ nemi/ ndntur,nonquöd pteontrd Cdtholicdmpdem,fedhuie loco mthi minus congruere ui ft eP ,conpderdnti omnes huius pmilitudinis pdrtes. De qud tdmen expofttione te^ mere nihil dudeo iudkdre, ne firte non eius incenuenien^ tid mihi dn^Ãids faecerit p med tdrditds in ed conueni^ entidm non inuenerit.Quid dutem mihi uidedtur,non db furde hoc loco dccipi, qudntwm potero breuiter ZT dili» genfer expondm. Interrogttus igtur dominus nc/krfe^ creto d dtfcipulis de confummdtione feculi, inter multi qu£ locutuseP.hoc quoq; dixit : Tuncpmileipimdbidi Math.tç tur regnum coelorum decem uir^nibus qu£ dcaperunt limpidesfuds ZT uenei unt obuidm Jfonfo. Quinq^ du» tem ex eis ennt ÃtU£,ZT quinq^ prudentes, Sed quin^ Ãtu£ dcc£ptis Idmpddibus fuis, non fuvrpferunt ok win fecum : Prudentes dutem deciperunt okwm inudps fuis cum Idmpddibus. nbsp;Tdrdinte dutem Pgt;onfo,dormitdue» rwntomnes,ZT dormierunt. Kedid dutem ncék cldmor fitihis eP : Ecce/fonfus uenit,furzte obuidm ei. Tune furrexeruiit uiroines ill£ Ci*dptduerunt limpides fuds. Et dixerunt id£Piilt£ dd fipientes : Dite nobis de oko uepro,quid limpides nopr£ extinguuntur. Rt/fonde» rwnt dutem fipientes dicentes : Ne Ãrte non fuffeiit nobis ZT uobis, itepotius dd uendentes ZT emiteuobis : Et dwm irenc emere,uenit /f on fus,ZT qu£ pdrdt£ ennt, intnuerunt cum eo ddnuptidS,ZTcldufdcPidnud,. Houià me dutem ueniur.t ZT reliqux uirgiiies dicentes: Domine,domine,dpert nebis. AtiUe reÃiondens dit : A* mendicouobis : Hefdouos.Vigildteer^,quid nefeitis diem neq; horam. Decem utiq- numerus uirginum, qud^ rum quinque idmittumur,quinque excluduntur,bono^ rum ZTnidlorumdifcretionempgnipcdt. Qutpropter p uirginitdtis nomen hononbile eP,cur rec£ptis exclu» pfque commune eP ? Deinde quid pbi uttk numerus in utnque pirtequimrius ? Quid dutem pgnipcdtole^ um,mirum uidetur. item fipientes petentibus non com» municdnt, cum ZT inuidereÃs non ptedfqu£ itd perp» P£funt,utdl^onforecipidittur, quo nominenudodu» bitdnte dominus ïëfas Chripis pgnipcdtur,ZT miferi» cordes effe oporteitdd pr£p3.ndum ex eoquodhdbent, pr£fcribente lüd fententid eiufdem domini dicentis: Om» nipofeentitetribue. QuidePdutemquod poÃitddndo non fufpeereutrifq; i Hfc mdximedu^ntqu£Ãionis dif pcultdti-m, qudnq ZT c£terd diliffnterconpderitd,ut omniiin umm rdtionem concurnnt, nihilque in wnint pdrtè dicitur quod impcdidtaliim, migm edutio idhi» |
octogintatrivm
knJd eft. Videnfur iaque mihi quinque uir^net Ãgniti Ãcäre quinqi pdrtiam contincntiam carnis lUecebrif. Continendut eü enim titiimi äppelitui i uoluptatr oculoi» mn, Ã, uo'uptitr iiurium,d uoluptite oiÃdendi, fftfliins dijhngmdt. Sedquid iftdcontineMidpdrtimcoriimdeo Ãt^ui lUi pldceätur in interiori§iudio confcientu ,pir«= tim coram hominibui tiintü,ut glorid hunMnd aptAtur, qutnque dieuntur fdpientes, eSquot; quinq^ flultlt;e,utr«eq; td* men uir^n£s,quid utrdi^ continentid eÃ,qudmui{ diuer^ fo Ãmtte guidednt. nbsp;nbsp;nbsp;Ldmpddetâdutem Ãmt quid
mdmbut ffÃnntur,operd funt qu^ fecundwn continent tidm iÃdm fiunt. Diäum eil autein : Lucedttt operd ue^ ftrd cordm hominibus. Gmnes uerodcceperuntldmpdtt
Matth.f desfudfCrueneruntobuidm/jionfo. I/KeÃigendumefl erg) ChriÃi twmine cenÃri de quibui dgtur : No» enp» pojjumtqui ChriflidninonÃmt,J}gt;onfo Chrtflo uenire obuidm. Sed quinq^ Ãtu£ dcccptis ldmpdd;bui fuis, ncn fumpferunt oleum fecum. Uiulti enim qud.muis de Chrifi fliboniate plurimumjjgt;erent,gtudiumtdmen nonhdt^ bent,dum continenter twn uimint,nià in Idudibus homi« num. No»erggt;hdbentoleumfecum: Ndmipfdinhe^
Pf»ini,44 ticidmoleo Ãgmficdri drbitror. Propteredunxit( in» quit ) tedeus deus tuns oleo exultdtionis. nbsp;nbsp;Qjiidutem
non proptered giudet quid deo mtrinfectts pidcet, non habet oleum fecum. Prudentes dutemdcceperunt fecum oleum in udÃs fuis cum Idinpddibus, id eft, heticidm boff negt;rum operum in corde dtq; in confeientid pofueritnt.
Calatas 0 Sicut ApoÃolus nwnet: Probet dutem fe homo,inquit,ZJ' tuncifonetipfohdbebitglpridm Cfnoidltero, Tdrddn» te ueroÃgt;onfo dorniitduerunt omnes, qtäd ex utroq^ ge a nerecontinentium hctKinum,Ãueeorumquicord/ndeo exultdnt, Ãue eorum quiin Idudibus hominum dequieà cur.t,m0riuntur hoc interudUo temporis, donee fub dd» uentu d 'minifidt refurrefiio nwrtuorum, Medid dutent ncamp;,id eft, tMÃo feiente dut fferdttte, quippecum ipfe
Wattii. 14 ^ie^dt: De diedutem iUdC^bord tiemofcit. j.TiKira,; Et Apoftolus 1 DiesdomiiütdnqudmÃrin ucéhitdue»! niet. Ex quo ÃgniÃcdtur eum penitus Idtere cum uenerit. Cldmor Ãihts cR : Ecce /fonfus uenit,furgte obuidm ei, in t(f?K oculi ncuiÃmä tubd omnes refurgmus. Er^fur»
gt;⢠Cor.)y j.uirgnesill£,Gi'dptduerunt Idmpddes i. Corin, y fuds,id cft, rdtiones reddendds operum fuorum. Opor» tet enim nos exhiberi dntetribundl ChriÃiUtillicrecis pidt unufquifquequod gÃit incorporeÃuebonumÃue vulum. Et dixeruntÃilt£ dd fdpientes ; Ddte nobis de oleoueflro,quidIdmpddesnoÃr£extinguntur. Quo» rum enim fréta, dliend Idude Ãlciuntur, eddem fubtrdétui deficiunt, cr deconfuetudineid femperinquirwitunde gtudere dnimus folet. itdq- hominum quicordd non uia dent,tlt;Ãnwnium uolunt hdbere dpud deum qui cordis in frieéhrefl. Sed quid reff onderunt fdpientes? üefrrte nonfufÃcidt nobis Cf uobis : ynufquifq^ enim pro fe rd£ tionem reddet ,nec dlieno teÃimonio quifqudm ddiuudtur dpud deum,ciii fecretd cordis uppdreMtCfuixÃfn quif^
Ci^VAESTIONVM
fufficit,ut ei teÃimonium perhibedt confeientid fud:
Quisenim gloridbitur mundum fehdbere cor ? Inde,,Corni,^ eil quad ApoÃolus dit : Mihi dutem minimum efl ut d uobis iudicer, dut db hunutno die, fed neq^ memetipfum iudico. QUdpropter cum defeipfo quifq; dUt no omnino dut uix poÃit uerdm Ãrre fnidm, quomodo poteA de d» lioiudicdre,cum feidtnemo quiddgiturin hominenià »â¢Corin.;» ffiritas hominis i ite mdgis dd uendentes CJquot; emite uo» bis.Mon conÃlium dediffe putdnd£ funt, fed crimen eda rum ex obliquo commemordfÃe. nbsp;Vendumt enim oleum
dduldtores, qui Ãue frlfd,Ãue ignordtd Ltuddndo dnimat in errorem mittunt, cr ew udnd giudid tdnq frtuis cona cilidndo dliqudm dehis mercedem ,Ãue ciborum Ãue pe» cuni£,Ãue honoris, Ãue dlicuius commoditempordlis de cipiiint,nonintelligentesq(ioddiéhmeA: Q_VI VOS FOELICESDICVN T,inerrorem uos mittunt.
Melius fft nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ofiittrgin d iuflo qudm S. pecedtore Idu»
ddri, Emenddbit me inquit iuflus in mifericoriid Cf dr^ ^etme,oleumdutem pecedtoris non impingtet cdput meum. Ite erg) mdgis dd uendentes O* emite uobis, id ^^*^**- » 4» eA, uidedmus nunc quid wsddiuudnt qui uobis Idudes uendere confueuerunt,e:^ uos in errorem inducere,ut no cordm deo,fed db homnibus gloridm qu£reretis,Eunti£ bus dutem iüis entere,uenitffonfits, id eA,mclindtibus fe iHw in ed qu£ frris funt, CJâÃlitis gtudere qu£rentibut, qud giudid internd non nouermt, uenit iUe qui iudiedt. Et q«iC p(jriit(efr(i»t,«tf eA,quibus bonum cordm deo te» Ãinwnium confeientid perhibebdt,intrduerunt cum eo dd nuptids, ideA, ubi mandd dnimd puro Cf perfiAo fern» piternoq- deiuerbofcecunddtdcopuldtur. EtclaufdeA idnud.,ideA,receptis illisqui funtindngelicdmuitdm immutdndi: Dmnes enim ( inquit ) refurgmus, fed non omnes mmuttAitnur,cldufus eA dditus dd regnum coet^ lorum. Non enim poA iudicium pdtetprecum dut meri» orum locut.IiouiÃime dutem ueninnt Gâreliqu£ uirg» nes dicentes : Domine domine dperi nobis. MondiAum eA quod emerunt oleum, Cf ideo intelligend£ funt nulle idm remdneitte de aliènes Idudibus gtudio,in dnguÃijs er mdgniî dfÃiAionibus redire dd implorttionem dei.
Sed mdgnd eAeius faeueritds poA iudicium cuiusdfttt iudicium ineffdbilis mifericordid pr£rogttdeA. Itdque rtÃiondens dit : Amen dico uobis quod nefeio uos i Ex iÃd fcilieetregild qiu non hdbet drs dei, hoceAfdpientid dei,utintrent ingtudium eiusquinon cordm deo,fedut pldcerenthominibusuÃfiintdliquid fecvndum pr£cepa tum eins opefiitri. Atqueitdconcludit: Vigldteerga, quid nefeitis diem neque hordm : Non modo iüius ul» timi temporis quo uenturus eA ffonfus, fed fu£ quifque diem dormitionis Cf hordm nefeit. Qitifquis dutem pdrdtus eA ufquedd fomnium, id eA, ufque dd mortem qu£ omnibus debetur, pdrdtus etidm inuenietur cum iVd uox medidnoék fonutrit,qM, omnes euigldütrifunt. QuidueroJfonfo dixitobuidm uenireuirgnes,Ãcin» ttUiffndum putD,ut ex ipÃs uirgnibusÃc intelligpridunt put9
LIBER V N VS.
CLxxxvn
|
fwWMt« ipÃs uifmnihiKcoiilktfiquf dicinir tditqiûm fi omnibut ChrifiiMK m Ecckfiatn concurtf rentibut filij nd niAtrem concurrere diantur, ctim ex ip fis filifs corigregttK confltt ed (IU£ dicitur mdter. bJuftc enm de/fionfitieH Ecckfiti,cr uir^ eAdd nuptidsper ducenddfid eü,cum fi continet d corruptione fieculdri. lHo («atcm icmpore nubet ctvm tmiuerfi mortalitdte in td pereunte immortdli coniun^lionefiretur. Dejfionfdui s Corin, )i »W(ji«ï«oi umuirouir^nem cd/hmexhibere Chrijb. Vos mquit.uirQnem, d plurnli dd fin^ildrem condusf dens : Idea G!quot; uir^nes dici poffuitt ZSquot; uir^ Cur dutem quinq; diâ£fint,ut mihi uidetur expofitum eü. Sed ui:^ » Cor., i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nSc in gnigmate, ttinc nutemÃcie dd freiem : Et nunc ex parte, tune autem ex toto. nbsp;nbsp;Ipfrm dutem in eenigmate cr ex pdrte nunc in firipturis dliquid cergt;r nere, quodtdmen fitficundumcdtholicdmfidem.exil^ lopianore continet quod decepituir^ Ecclefidhumili dduentu fiâonfi fui : QU£ iüi ultimo dduentu cum ueniet in cldriate nupturd eH, cum idm freie dd freiem contue^ *.Cor-.gt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Déditenim nobispignusfigt;iritum,fîcutdicitApo^ fiolas. â Et ideoifli expofitio nihil certum intuetur,nifî ut fecundum fidem fit, neq; dlijs pr£iudicdt qui edm nihil ominus fecundumfidem exponere potuerint. De die aufcmillo SC hora nemo fciïnceç angeli cÅlorum ^ncqne filius homi» ni's 5 nih parer foins. Q.uæ» üio. LX. Sicttt feire deus dicitur eftdm cum [cientem fâcit ,ficut feriptum eB : Tempat uos domimis deus uefler ut fcidt fi diligitis eim : No/i enimfic diôhtm e^ hoe,qiu= fi ncfiidtdeuSffidutipfi fcidntqudntum indominidtla: {Hone profrcerint,quod nifi tempationibus qu£ deci^ dunt non plene db hominibus dgnofiitur. Et ipfum tempat,pro eo pofitum quôd tempturifinit. Sic cr cum dicitur, nefiire, dut pro eo dicitur, quôd non dppro^ bdt,id efi, in difeiplinA ^ydoilrind fud nondgnofcit,fi:gt; Matth, a f eut diihm eü : üefiio uos,dut pro eo quôd utiliter nefr ciciiies freitid quod fiire inutile efi. Ideo bene dccipitur idquoddiifhimell,folum fiire pdtrem,ficdiôhtmrjfe, quidfrcit filium fiire: Et quod diôhm e{l,nefiirefiliam, fie diôhim ejfi,quid freit nefiire homines,id eil non pro» dit eis quod inutiliter fiirent. De eo quod feriptum eft in Euang^elio turbas dominum in montepauiftc de quinque panibus. Quæ* ftio. Lxr. t«han.tf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vinq; panes hordedeei quibus in montedomia Mitt.H nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nusturbds pduit, figmficdntueterem legem. |
Siue quid nondumfinritdlibus fid ddhuc cdra itdlibus ddtd eil ,id eil, quinq^ corporis finfibus deditis, ndm Cf ipfie tHrb£ quinque mitid hominum fiierunt : Sia ue quid per Uioyfin lex data eil, TAoyfis enim quinque libros firipfit. Et quôd hordedeei erant panes,benefig^ rtificant, uel ipfrm le^m qu£ ita data erat ut in ea u.tale dnim£ dlimentum corporaltbus facramentis obte'^re* tur : Hordei enim medulld tendcfiimu paled tegitur,uel ipfum populum nondum expoliatum carnalidefiderio, quod tanqudm paledcordieius inh£rebjt,id eil,nondum corde dr cumcifum, ita ut nec triturationetribulationum cum perdefirtd qiudrd^nta dnnis duceretur inteUeiilu reucldtocarndlid inte^mentd drponeret,ficutnechora deum are£ triturd illo paleari tegmineexuitur. Itaque illi populo congruenter lex tails data eil. Duo autem pifies qui frporem fiiduem pani ddbdnt,duds illds per fia nasuidentur figniftcarequibus populusiUe reffbatur, ut per eds confiliorum moderamen aedperet, re^am fiilicet Cr facerdotdiem, dd quas etiam frcrofiinda lüd undiopertinebat. Quarumofficium eratprocellis de ftudibus popularibits nunqu'amfrdn^ dtq; corrumpi, et uiolentasturbarumcontradidiones tanqudm dduerfana tes undos fiepe dirumpere,interdum ei cufiodita fiuaintea gritate cedere, prorfius more pificium tanqudm in pro^ ceUofio mariffic tn turbulenta populi adnùniftratione uerfiari. Qux tarnen dueperfione dominumno/lrum prefi^rabant. Ambos entm fiolus ille fiufiinuit, non figurate, fed proprie fiolus impleuit. t^iamCf rex no fier e^ ïefius Chrifiiisqui nobis pugnandi Cit^'umcendideor monflrduit exemplum, in carne mortali peccata noftrd fiufcipiens temptationibiis ininud, nequeiüecebrofis,nea CoHâ-* que terribilibiis cedens.Pcftremo exuens fi came,prin dpatus cr poteftates expolians fidudaliter ,triumphds eas in fiemctipfi. itacq; ipfio duce ab oneribus cr labori^ bushuius peregrinationis nofire tanqudm ab Aegypto liberamur , zt}quot; perfiquentid nos peccata fiacramento bdptifimatis nobts euadentibus obrutintur, Clquot; quandiu in fie fiunuis eins promiÃionis quam nondum uidemus, tanqudm per defierta dudmur, confiolante nos in fianöHs fcripturis uerbo dd, ficut illos manna de coelo. Et eoa dem ipfo duce in Hicrufialem ceelefiem, tanqudm in tera ram promiÃionis, introduci nos poffe prefumimus, CT 'm eternum ibi régnante ipfo öâ cujkdiente firuari. Ita dominus nofier le fus Chrifiiis ofienditur rex no fier, Ipfe eil etiam facerdos no fier in £ternitm ficundum ora dinem Melchifidech, qui fiipfum obtulit holocaufiiim pro peccatts noflrls, eyâ eius facrificij fimiâitudinem cea lebrandam in fu£paÃionismcmoriamcommendauit,ut ittud quod Kelchifedech obtulit deo iam per totum or^ bem terrarum Chrifii, in Ecclefia uideamus offirri. Erg) quoniam rex nofier peccata. no/lrd fufiepit, ut nobis pugnandi er umeendi demonfiraret exemplum, eorundem peccatorum fufieptionem regiamque perfia nam TAotthxus EMn^lijla fignificans, generationeni eius â qu£ eil ficundum caritem ab Abraham fufiipiens, qui pater eil populi fidelis, cr fuceeÃionem prolis deor^ g g î fumuera ptitjod Matth-i |
octogintatrivh o vaestionvm
|
L^ucc.) 1-ucc.) fum uerfui tnwmrans, peruenit ad Dautd, in quo regni Jhbilimfntum iwmfifiiÃimum (tppArct,ätque inde per Salcnwnem n^tum de iüa in qtu pater eiui peccauerat pirpemre^am profecutiMUpj^dd genenitionem demi» fùperdudt. Luctuuerodliut Euanffli/hi, quoniam ipfe^nerationem doimni qult;e fecundtvm carnem eü fed in facerdotaliperfona expUcandam fufcepit.ad quam perfonam pertinet mindatio tSquot; abolitio peccatorum no à principio libri,fcut Matthicin, fed ab iüo loco ubi bdp tizdtut eSl ï'efui, ubi peccaat um neftrorum mundatioef wm prteÃgurduit, indpitparentum ciutorignem grdj datim perfequi, neque deorfum uerfut ,fcut iUe qui eum ad fufceptionem peccatorum tanquim defcendentemoif fhndebat,fed furfum uerfui tanquam is qui turn poü aif boîitionem peccatorum tanquà m afeendentem infinui: dbit. Nfc eos parentes quos iUe nominans : Alia etùm eratori^ facerdotulis quxper unum exfilijs DauidÃn cuti affolet de tribu facerdotali matrnnciiium fortientem effvcerat, ut Maria de utraq} tribu,id efî, G!quot; de re^a ty facerdoali cognationcm duceret. Hain iyquando cen^ Ãtifunt iofeph CT Maria,feriptumeüeosjùiffêdedo^ â nw,ide^l,de ^nere Dauid. Et Helifabet qu«e nihilomie nus cogna ta M arice defcrihitur,erat de tribu Ãcerdota* li.Sicut autem Matthaus,qid tanquam defeendentem ad fufeipienda peccaa nefira regè ChriÃun inÃnuans per Salomonern à Dauid defeendit, quia Salomon deiHain qua Dauidpeccaueratna.tusefl:dtd Lucas qui tanquam afeendentem poü abolitionem peccatorum facerdotem ebriflum inÃnuatper Nathan afeendit ad Dauid, quia Nathan propheta mijfus jiierat,cuius correptione Dauid ipÃus peccati abolitionem paemtendo impetrauit. ltai= que pofleaquà m tranfijt Lucas perfonam Dauid,no dià fonatd Mattheeo in iicminibus generatorum. Nam eos nominat afeendens a Dauid ufque ad Abraham,quos iUe defeendens ab Abraham ufque ad Dauid, A Dauid enim in duosÃmilias, re^am ey facerdotalem origi ila la difiributa eR, quarü duarüfrnuliarum ,Ãcut du^tm eÃ, re^am defeendens Matthieus,facerdotalë afeendens LUcas fecutus eSl, ut dominus noflrr tëfus Chriflus rex eyfacerdos noflrr eycognamp;tione duceret de (brpe facers dotalifCy no effet tarnen de tribu facerdotali, hoc eü de tribu Leui, fed effet de tribu luda, hoc eü de tribu Dauid ex qua tribu nemo in tendit altar i. Ideo iy fllius Daigt; uid maxime dicitur fecundum carnem,quia CT Lucas afcendais ey Matth£usdefcendens,in Dauid fibiob^ uiam flfhfunt. Oportebat enim ut eaacuaturus fa^ criflcia,qii£ fecundum ordinem Aaron in Leuitico fa^ cerdotio fiebant, non effet de tribu Leui, ne ad ipfam tribum ey ad ipfum facerdotium quod temporaliter umbra erat fiituri pertinere uideretur mundatio pec* catorum quam dominus oblatione holocaufli fui,quod in ueteri facerdotio figurabatur, impleuit. Et holoa caufli eiusima^nem ad memoriam paflionis fult;em Ec^ clepa celebrandam dédit , ut effet facerdos ineettr^ num non fecundum ordinem Aaron, fed fecundumor^^^*^^^ dinem Melchifedech. Cuius rei facramentum diligent tiusadhucconfiderari potril. Sed propter duos pi^ ' fles, in quibus duos perflnas re^am (y facerdotalem figuratas effediximus,htfknus hinc traëhtum effefuf^ fleiat. Quôd autem fuper foenum turbaiüa diflubuit, fignificat eos qui teftamentum uetus acceperant, quia regnum eifdem temporale cy Nierufalem temporalis promittebatur,inÃgt;e carnali coUocatosfùiffê. Omnis enim caro fxnum lt;y claritas hominis ut ftosfÅni. |
Quodautem dereliquijs fragmentorum duodecim co^f phini bucceUartimrepleti funt,Ãgniflcat deipÃuslegis adapertione (y diÃgt;utatione,quam iudaireliquerant Oâ deflruerant,repletosfùiffe diflipulos domini,inquibus duodenarius numerus principatum tenet. Nondum enim erat feriptura noui teftamenti quando dominus qua» à fi'angmdocraperiendo quoddurum eydaufumerat in lep diflipulos impleuit, eum eis poft refurre^tionem aperuit flripturas ueteres, incipicns a Moyfe ey omnibus prophetis,interpretans iUisin ommbus feripturis quiedeiploerant: Nam CTtumc eumduo iUorumiit panis Ãadicne cognouerunt. Et ideo fecunda paflio populi qua; de feptem panibus fldaefi,adnouitr/b^ menti pradicationem rcfleintrlligiturptrtinere, NonenimabaÃquo EuanffltÃti difhnn efî,quôdiflipa» neshordeacei flierintÃcutde tHisquinquedixitlohan»» nes. Hac erg) paflio de panibus feptem ad gratiam pertinet EccleÃa;, quie notiÃima lüa feptenaria fan^ {hjfiritus operatione cognofeitur. Et ideo non hte duo pifees fliÃe feribuntur, Ãcut in ueteri lege uU duo foli unffbantur, rex ey facer dos, fed paucipifles, id eil, quia prime DOMINO lESV CHRISTO crediderunt,cr in eins nomineundifumt, amp;nbsp;miÃiad pTtedicationem Euangelij, (y ad fuftinendum turbulentum mare huius Ãeculi , ut proipfo magno pifee, id eit, pro Chri/h legitione flngtrentur, Ã^ ,.chorf« f cut Paulus ApoÃolus dicit. Neque in ipfa turba quinque milia hominum filt;erunt,Ãcut tÃic uhcarnaai les legem accipienta,ideil quinque fenÃbus carnisde-diti fignificantur. Sed quattuor milia potius, quo numero Ãgmficantur ffliritales, propter quattuor alt;a nim£ uirtutes,quibus in hac uita ffliritaliter uiuitur , prudentiam, temperantiam, Ãrtitudinem, Gr lufli» ciam, Quarum prima eA cognitio rerum appeten-darum er fügendarum. Secunda reflenatio cupiditOK tis abhis quic temporaliter dekëhint. Tertia Ãr-mitas animé aduerfus ea que temporaliter tnolefla fumt. Ctuarta qult;e per citeras omnes diffunditur. dileiho dei GT proximi- Sane O' ibi quinque mià a hominum,cr hic quattuor milia exceptés mulieribus GT pueris fùiffe mtmorantur,quod mihi uidetur ad hoc per tinere,utintelligamus GT w populo ueteris teftamenti fliÃiquoft |
|
LIBER fiùffe quofditm iufirmoi dd bnplenJdm iufticidtn /[m à ctmdumlegem ^,in iuÃicid Apoflolut Pdulus Ãne querdi fecotuterfitum tjji dicit,fuiffe item dlios qui (äc fedueercntur in cukum idolorum.Qua duo generdt id e/l infirmitdti{ererrorif,mulierum Gquot; puerorn »o« minÿfui figurdtd [um. infirmtu cÃenim mulierum fe» KUi ddailiones,Z/Ãcilitddiufumpueritid. Qjiiddu^ tem lufui puerili tdm Ãmile eà quam idoU eotereiQjM^ »â¢Cor. )o doetAp(fflolntddhocretulitlKcgettutfuplt;rÃitioniscu dit : Nrq; idclii feruientet quemadmodum qutddm eori ÃcMfcriptumeÃ,Seditpopulutmanducare crhtbtre, ej' furrexerunt luden, lAtdiertbui ergoÃmilet erant, qui in Idboribuf expeädtionis quoufq; ad prcmijfa. dei p ueBirene,nonuiriliterperfeuerantef tempfduerunt deu, Vuerif dutem,qui federunt mdaducdre 0quot; bibere, cr fur* rtxerunt ludere, n6nfoltmdutemibi,fedetidmin po* pub noui teÃdmenti,qui non perdurdM occurrere in ui» rum perÃ.£lum,uel infirmitdte uirium,uel mentis leuitd* te,mulierSgt;ui cy pueris compdrdndi funt.üdm lüis dici» » t«r, Si tdmen initium fubÃdntilt;e eius uÃj; 'm jenem Ãr» num retinedmiu,iSiis dutem,Nolite pueri ejfici fenÃbws ».Corin,H nbsp;nbsp;nbsp;mdlicid mÃntts eÃote,ut fenÃbus perfiiiiÃtis. Et idconeqÃn ueterineqÃnncuo teÃdmento tdlet ddmit* tuntur dd numeru,fed Ãue ibi quinq; mtlid,Ãue hic qudt» tuornulid,cxceptK niulieribut er pueris ÃtÃidicuntur, QÿdmuisueroO iüicC^ hic propter ipftmt Chriflum dÃidue in fcripturis mons dppeSdtur, ut congrueiuer 'm monte uterq; populus pdfceretur,hic tdmen non mfaeno diÃubitur, fed 'm terrd. ibi enim eelÃtudo ChriÃi pro» pter cdrndles homines,cr liierufdem terrendm cdrndli fpe er JeÃderio tegiturÃic dutem remofd omni cupditd tecdrndlt,conuiuds noui teÃdmentifpei permdnemis fir* mdmentumtdnqudmipÃusinontis foiiditds nuBe fano mterpoÃto continebdt, Et quonidm reäiÃime dicit GaB». » nbsp;nbsp;Apo/lolut, Prius dUtem dntcqudm ueniret fides,fub legt cufiodiebdinur. Hoc Ãgmficdre uidetur Oquot; dominus rum dicit dehis quos quinq; pdnibus pdÃurus erdt, I^on opiM hdhent ire,fed ddte illis uos mdnducdre. Sub his du» tem uerbis figurdlitertdnqudm ruftodid dctinentur,cum hoc ddmonmlÃnt difcipidi utdimittereteos. Huius ucro turbee quse dd feptem pdnes pertinet, ultro ft mift» reri dixit,quod idm tertius dies effet ex quo ei ieiuni dd» beÃjfent. In fofo enw» feculo generis humdni tertium ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tempus eÃ,quo fidei ChriflidM grdtid ddtd eÃ. Primum tÃdntelegan,fecundum fub lege,ttrtium fub grdtid. Et quonidm qudrtum ddhuc reÃdt,quodd pleniÃimdm pdeem Hierufdlê codeÃis uenturi fumus,quo tendit qui fr quisreüe credit 'm ChriÃum,propteredfedicit turbdnt tUdm reficere dominus ne deficidt in uid. ifldtà enim di/penfatio qud nobis dominus tempordliter er uifibili» ter 'mhomineappdreredigndtusefi,cr dedit nobis pi» a,Cor.» nbsp;nbsp;gnus fpiritumfdnAum,cuius operdtione feptendrid ue*- getdrenur,Apofiolted duüoritdte qudà pducorum pifti» |
VtJVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CLXXXVIII um fdporeconiunâo. H/tc ergo difpenfitio quid dliud etgte,nià utddpdlmdmfuperne uoedtionis fine defiüu uirium peruenirepofimus f Perfidem enim dmbutdmut ej non per fpeciem. Et ipfe Apofiolus Pdidus nondum fe j. cor. t dicit comprthendificregnum dei,fi-ded qud retro funt oblitus,m td que dnte fins extentus,fecundum intentio* phii:p., nem fequorinquit, cdpi'mdmfuperne uocdtionis.'Ve» runtdmen 'mquodperuenmusin eo dmbulemus, quid tertio die domino ddherentes er dbiBo pdÃi,non défi* emus 'm uid. Etidm hic fdneperueniri ddcomedendi finem turbd non potutt,fed relirefunt efee. üon enim fiuÃrd diâum efl,Putds neueniensfilius hominis âmue» uenietfidemfuperterrdm ? Et credo itd fiiturum,pro» pter mulieres O' puerosfi'd tdmen feptem fportds reti» quiefidgmentorum impleuerunt,dd quds ecclefid fepti» firmis,que in Apocdlypfi etidm defcribitur,ptrtinet, id tÃomnis quiperfeuerdueritufq; 'm finem.llle enim qui Apoca,» dixit,Putdsneueniens filiushomir,is,muenietfid(mfup tt»T(lt;»n i fignificduit quidem in extremo contuuic r^in» qui peffe crdtferi efcds fuds.Sed quonidm ipfe item dicit Qjti perfeuerduerit ufq^ in finem hic fdtuus eritÃgmfi» eduit non defiüurdm ecclefidm,que feptenerio numero tcfdtm feptem pdnes dbunddnttusrecipidt,cr Idtitud!)* nem cordis que ipfdmperfeuerentidm in fportisuideüur fignificdrecontinci^. De eo quod feriptum c(t in Euangelib, quia baprizabat lëfus plurcs ép Iohannes,guis ipfe non bapri«= zaret J fed difcipuli eins. Qpaftio. LXll. QVeritur qui bdptizdti funt ibo ttmpcre quo feri» ptum efi dominum perdifdpulos fucs bdptizdffe ioiâan,4 plures q iohdnner,dcceperum fpirttufduiiïé, AUoen'tmlcco Eudngeli) fiedicitur,Spiritusenim non» dum erdt ddtus,quid iëfus nondum ernt cldhficdtus. Et /dciBimequidemitdrtfpondetur,q, dominus ièfus,qui etidm mortuos fufcitdbdt,poterdtr.eminem iBorum mo» rifineredonee peà eius cldrificdticncm,id tfi,rtfurre9 âionem d mortuis,er dfctnfionem in ea-lum,d{cip(rtnt fpiritufdnâu.Scdcceurritdnimoldtro lüe euidtâu efi. Amen dice tibi,hodiemecueris in pdrddifo,quittée ipju aaojo^ bdptifniudceepdt, Qudnq Cornelius crqut eu eoexgê tibus crediderant j'piritufdnëiu etid priufq bdptizdrctur dcceperintfttô tdmen uideo quo et iÃe Idtrofine fpu/äo di cerepotuerit,M.emettto mei dite dum ueneris tn tegnum tuu.igt;i(moenimdicitditslèfus (dit Apofiolus) mfim , fpirituftnëio,Cuius fidei fiuHuin ipfe dominus monftrd uit dicens,Amen dico tibt,hodie mecuin cris in pdrddija, Qgo ergo intffdbili ptâte drtdntis dd stlt;^ iufitctd depu» tdtueà etid bdpttfmu credeti ldtroni,et ,p accepte habita in dnimoltberoqdâ in corpe crucifixo dccipino poterüt, fg 4 S« |
|
OCTOGINTATRIVM Q^V AESTI ON VM. loll »n, r loliin.) ÃAo. » Pfiim.fo Lucx.). Mitt.) lolian, I Sic ttidm fpirituffitniiitf litëter ddbatur dnte domini eld rificätionem.pofi mdnifiÃdtionrm dutem diuinitatis M ntiniÃftius dMus tft. nbsp;nbsp;Et hoe diäum eà , Spiritud autem nondum erat datufÃd rÃ,nondtm Ãc apparueratj utomnes ewm datum elfefrterentur. Sicut etiam deminut nondum trat clariÃcatut inter homintf,fed tarnen clarb Ãcatio eiui xterna nunguam effe deÃitit^cut O' aduen» tuteiuteaipfa dicitur demonÃratio in carne mcrtali, îlt;am lüuc uetiit ubi erat,ciuia in fua propria uenit, Cf i« hoc mundoerat,crmundut per ipfum/adlut eÃ. Sicut ergo domini aduentut mtdligitur danonflratiocorpos ralit,tarnen ante hanc demonÃrationem ipfe in omnibut Frophetis fanélittanquà mdeiuerbum CX dei fapientia locutuieÃ,Ãc aduentut fpirituffanilidemonÃratio fpiritujfanëli eil ipÃt etiam ocuUtcarneis,quandouifui tà ignis diuifutÃtper eos nbsp;nbsp;caeperunt loqui linguit. tiamà noti erat in hominibus fpirituffdndlut ante demi» niuiÃbitem clariÃclt;ttionem,quomododicerepotuit Da» uid,Et fpiritumfandlum tuum neauÃras a met Aut quo modo impleta tà Helizabeth Gâ Zacharias uir eiut ut prophetarenttG Anna,G Simeon, de quibut cmnibut feriptuw eü.qtiód impletiÃtnt fpirttufan^o,utÃla qutt Ml E«(tngc/i0 legimut dixerint i Vtautem quadam la» tenter,qutedamueropercreaturam uiÃbilem uiÃbiliter deuioperetur.pertinet ad gubernationejn prouidentiit qua omîtes diuinit ailiones locorumtemporumqüe ordi» nesdiÃinäionepulcherrimaperaguntur,cum ipfa di» uinitat nec teneaturnec migretlocis,nectendatur,uarie» turä: temporibui. nbsp;Quomodoautem ipÃe dominut fe» eum habebat utiq; (piritumfanäum in ipfo homine quem gercbat,quando ut baptizdretur uenit ad lohanem, G tarnen poÃeaqu'am baptiz^tus eà deÃ:endere in eum fpi» rituffandus uiÃtseÃ'm columbce fpecie,G Ãc Anteilige» dum eà ante maniÃÃum G uiÃbilem aduentum Ãpiritus fan(ii,quoÃunqi homines fanilos eum latenter habere potuijÃe, ita fane hoc diximut,ut intelligamus etiam tÃa tpfa uiÃbili demonÃratione fpirituÃfanäi,qui aduen tut eiut dicitur, ineÃ'abili,utl etiam incogitabili modo largius in hominum corda plenitudinem eius inÃifam. Deverbo. QiiacÃio.LXlIL INprincipioerat uerbum. Quodgrate ÃÃyoç Jicitur,latinc G rationem G uerbumÃgniÃcat. Sed hoc loco melius uerbum i«terpretamur,utÃgniÃce» turnonfclumadpatremrcfpeäut,fedillaetiä qua per uerbum fadla funt,optratiua potentia,Ratio autem G fi nihil per illamfiat,reäe ratio dicitur. De mullere Samantana.Qiiac-ftio. LXIill. |
Ev^gf/i'cd facramêta in dni noÃri iefu chriflididis fr{lif^Ãgnata,nö oibiu patet,et ra nonuBi minus diligenter minufq^ fabric interpretando,afferat p1arû^â faluteperniciem, et pro cognationeueritatis trrorem, iuii.111.4 inter qua iüud eà facramentum quod feriptum eÃ,do» minum hora diei fexta uenifÃe ad puteum Iacob, Ã/fun^ ab itinereÃdiffe,G à mutiere Samaritana potte petifje, G catera qua in eodem feripturarum loco difeutienda G per trad anda dicuntur, nbsp;De qua re id primo tenen» Erüe. ff Philip,« dum eÃ,quod in omnibusÃripturis fumma uigilantia tu Ãodirioportet,utÃcundumfidemÃt facramenti diutni expoÃtio. Hora igitur diei Ãxta uenit ad puteum domi» nus naÃer.Video in puteo tenebrofam prefitnditatem. Admoneorergointelligere mundi huius inÃmas par» tes,id eÃ,terrenas quo uenitdominus lefus hora Ãxta id eà fexta atate generis humanitanquà m fenedute ue» terishominis,quoiubemurexui,utinduamur nouo, qui Ep»«.* Ãcundum deum creatus eÃ.ISlam fexta atas Ãnedused, quoniä prima inÃntia,Ãcunda pueritia,tertia adoleÃen tia,quartaiuuentus,quinta grauitat. Veteris itaque hominis uita,qua Ãcundum carnem temporali conditio» ne peragitur,fexta atatefenedutis concluditur : Q»4 fenedute ut dixi humani generis dominus nofler et créa tor nobis G reparator aduenit,ut moriente fcilicct uete» re homine,nouum'm feconÃitueret,quem exutum labè terrena 'm coeleÃia régna transÃrret. Ergo nunc put» teus ut didum eà mundi huius terrenum laborem G er» rorem tenebrofa proÃnditate G obÃuritate ÃgniÃcat, G quoniam exterior eà homo uttus,etnouus interior, . Didumedenim ab ApoÃolo, Età exterior homo fier corrumpitur,fed interior renouatur de die in die m, redifÃmeomnino,quoniam omnia uiÃbilia ad exterio» rem hominem pertinët,quibus Chrtfliana difciplma re» nunciatur,hora fexta uenit dominus adputeum,id ed, medio die,ustdeiamincipitÃdide uiÃbilis declinare 'm occafum,quoniam G nobis uocatis à Chriflo uiÃbilium deledatio minuitur,ut muiÃbilium amorehomoexteri» or recreatus,ad mteriorem lucem qua nunquam occidit reuertatur,Ãcundum ApoÃolicam difciplinam,no qua» rensquauidentur,fedquanonuidentur, qua enimui» dentur temporalis fun{,qua autem non uidentur aterna funt.QuodautemÃtigatusuenitad puteum,infirmita» tem camisÃgniÃcat,quad fedit humilitatc, quia G im» becillitatemcarnispro nobis fufeepit, Gh^ohomini» bus tarn humiliter apparere dignatus ed. De hoc m» firmitate carnis Prophetadicit,Homo in plagapoÃtus, ' G feiensÃrre imbecillitatem. Dehumilitateuero Apo» Ãolus loquitur dicens, Humilauit ÃÃdus obediens uf» que ad mortem. çyu^anquÃm iüud quad fedit, quoniam folêt federe dodores,pcffit alio mteüedu no humilitatis modeÃiam,fedmagtÃridemonÃrarepfcnä. Sed quart pot quare à mulu re Samaritana qu.c aqua implèda gra tia cü hydria ucnerat bibere pcÃulaucrit,cu ipÃpoÃea fpiritalisfotisafÃMctiäfepetctibusdarepofÃpradicaue rit, Sedfcilicetjitiebatdominus mulierisilliusÃde, qua quonioM |
|
LIBER. VNVS. rquonùmâ SiiittdritMd ereit, Oquot; foîet Sdmarù idoldtriie imaginem fuftinere : Ip/î cnm fepdrdti à fipputo itt-* deorum ,fî)nuldcrii mutorum dniindlium,îdeil,udci cis dureii dnimirum fudrum decus dddixerdnt. Vtncrdt MttmdominutnofterïëfMut gentium multb tudinem,qu£Ãmuldcris feruiebdt,dd munimentumfidei natth.9 ChriftitUM CTincoruptiereligionifddduceret.lion enm tft (inquit)opiit fdnis medicui,fed mdk hdbentibui. Eorjwn ergofidem litit pro quibiu fdnguinemÃtdit. Di» xit ergo dd edm lëfus,Mulier dd mihi bibere. Et ut noue» rk quid Ãtiebdtdominus,nonpofipdululumueniuntdi fdpuli eiut qui perrexerdnt in ciuitdtem ut cibot emerèt cr dicunt ei,Kdbbi mdnducd. lHe date d/xit ek. Ego hd^ ko efcdm mdnducdre qudtn uos nefeitk. Dicunt ergo di» fdpuli eiuf dd dlterutrum, Nunquid dliquk dttulit ei mi duedrei Dixiteilëfut.CibusmeuteÃutfdciim eiuf uo untdtemqui memiÃdC^utperfidamoput dut. Sun* quidhicinteUigiturdliduoluiudf pdtrisqui eum miÃt, amp;nbsp;oput eiuf quod fe perficere ueUe refpondit,nià ut not idfidemfuamdpernidofo mundi errore conuerteret ? Qudlif ellergodbuteiin,tdlii poiut. QUipropter hoc in iUd mutiere à tiebdt utÃteeret in ed uoluntdtem pd tris,Qr perficeretoput eiut. Sed cdrndliter intelligent refpo:tdit,Tu cum Ãs iui£ut quomodo d me bibere petit, cumÃm mutier Simmtdnd f Sonenim coutuntur luddd Sdimritdnk.Cuidominut noÃer dixit,Si feiret donudei ex quit eà qui dicit tibi,dd mihi bibere,tu mxgif petiÃit loh«, 4 (tb fo er dedi(fet tibi dqudm uiudm,ut hinc ei oÃenderet, nonfe tilem dquxm petiffc quatem ipfe mteUexerdt, fed quid ipfe Ãtiebxtfidem eint eidem Ãtienti fpiritumfdiilu dire cupiebit. Hdnc enim reële intelligimut dquxm uiud quod eà doftam dei,Ãcut gt;pfe dit, St à res donum dei. Et /ic»t idem Johdnnes EuxngdtÃx teÃxtur alio loco dicent, quidÃxbdt lëfut gx clxmxbdt, SI Q_^V I S Ãtit uenixt CX bibdt, qui credit tn me ,Ãcut dicit feri* pturd,fluminx de uentre eiut Ãuent xqu£ uiu^.Confequè teromninoquicreditÃmquit) inmeflumind de uentre tiut fluent dqu£ uiu£,quid primo credimut ut h£c dond meredM'ir.H£c ergofluminx iqu£ uiu£ qu£ iHi mulieri wlebxt dire, mercet efl fidei q priut in iUx fltiebxt, Cui* utdqu£ uiu£ interpretdtionemitdfubijcit, Koautem bhan-y ) dicebit de fpiritu quern dccepturi erdnt hi qui in eum credituri erdnt, Nondtwn dutem erxt fpiritus dd» tut,quid lëfus nondum erxt glorificdtus. Hoc itiq^ donu fpirituffxnëliefl,quodpofl fudm cldrifiationem dedit Pfiim dr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fcriptun dicit,Afcendeni in altum, Bp; quot;4 cdptfBdm duxit ciptiuititem,dedit donx hominibus. Sed ddhuc iUd mulier cxrnxliter fdpit. Sic enim refpondit, Domine,neqi hduritorium hdbes,cr puteut dltut efl, un demihihxbet dire aqudmuiuxint Sunquid tumiioret pitre loflro idcob qui dedit nobis hunc puteum, er ipfe ex eo bibit CXfitq eius, CX pecord eius ? Sune uero idm dominus exponit quod dixerdt, Qmnis mquit qui bibe» |
CLXXICIX rit ex dqud ifid,Ãtiet htirternu, quidutëbiberit de dqud qudmegodedero,flet ineoÃns dqu£ fdlientk in uitditt £ternxm. Sed ddhuc mulier prudentidm cdrnit tm* pleëlitur. Qjtid enim refpondit Domine, di mihi hdnc xqudm,ut nequefltixm.neque uenixm hue hdurire. Dicit ei ïëfus,Vide uoed uirum tuum ZX ueni hue. Cum feiret edm uirum non hibere,cur hoc dixerit, qu£ritur, Sdmque cum mulier dixiÃit : Sonhdbeo uirum, Dicit ei lëfus,Eene dixiÃi,non hibere te uirum, quinque enm turos hdbuifli,CX nunc quem hdbes.non eil tuus uir,hoc uerum dixifli. Sed non funt h£c cdrndliter aceipiendd, ne huic ipfl ddhuc mulieri Sxmdritdn£ Ãmiles cfle uided mur : Sed de iüo dono deià aliquid ixm guflduimus,fpi» ritdliter iÃd trdëlemus. nbsp;nbsp;Quinque uiros, quinque U* bros qui per Moyfen miniftrdti funt,ncnnuüi dceipiunt. Quoddutemdiëlum eft : Etnunc quem habes, noneü tuus uir,de fe ipfo dominum dixiffe intelligunt,ut iflefit fenfus,Primo,quinque librk Sloyfi,qudfi quinque uirit feruiÃiiSuncdutem quem hdbes,id eil quem dudifli qui loquor tecum,non eü tuus uir,quix nondum m eum credidifli. Sed quonidm nondum credens Chriflo,dd* hue utiqueiüorum quin^ uirorum,id eflquid quelibro rum copuldtione tenebxtur, poteà mouere quomodo did potuerit,quinque uiros hdbuifli,qudfi nunc eos idm non hxberetcum adhucutique ipfisfubditd uiueret ? De« inde cum quinque libri M.oyfi nihil dliud qudm Chriflu pr£dicent,ficutipfedit: Si crederetis tAoyfi.crederetk f, firfitdn ex mihi,ille enim de me fcripfit, quomodo po* teÃintetligid quinque illit libris recedere hominem ut dd ChriÃumtrdnfeat,cumiüe quicredit m Chriflum, non relinquendos quinque iüos libres,fed fpiritxliter mteüigendosmultoduidiusdmpleëldtur ? EÃergod* lius inteUeilus, ut quinque uiri inteüigdntur quinque corporis fenfus,Vnus qui dd oculos pertinct, quo lucem ifldm uiÃ'dlem,ex quoslibet colores firmxfque corpo* rum cernimus. nbsp;Alter eil durium,quo uocum exom* nium fonorum momentd fentimus. Tertius nxrium, quo udrid odor um fuduitxte deleëldmur. QUdrtus 'm oreguÃus,qui dulcid dmdrdfentit, ex omnium fd* porum hdbet exxmen. Qjtiittus per totum corpus tdn* gendod'ijudicdt cdlidd ex fiigidd ,moUid ex durd , le^ nid ex dfperd, ty quicquid dliud eà quod tdngendo fen* timus. iflit itdque cdrndlibus quinquefenfibus, primd homink £tdt imbuiturneceflitdtendtur£ mortdlk,qud itd poà peeextum primi homink ndti fumut ut nondum redditx luce mentk cdrnMus fenfibus fubditi,cdrnalem uitxmfineuUdueritdtk 'mtelligentid trdnfexmus. Td* les necefie eà eflè 'mfiintes eX pdruulos pueras, qui nondum poffûnt dccipere rdtionem. Et quia ndturd* lesfuntiflifinfusquiprimdm £tdtemregunt,cx deo artifice nobktributifunt,re£tedicuntur uiriJd eà ma* riti tdnquxm legitimi, quonidm non eos error ui» tio proprio, fed dei artificio natura contribuit. Cui» |
Q4.VAESTIONVM.'
ueritdteordturos dominus dixit. Qÿpdpoftedq locutut eft,fextimulieris refponfîo Chriftum Ãtetur omnium iftorum effe doilorem.Elicit enim, Scio quid Meftias ue» niet qui dicitur Chriftus,Cum uenerit,ipfe nobis dnnun» cidbit omnid. Sed ddhuc errat, quid eu quem uenturum fperdt,ueniffe non uidet.Verumtdmen mifericordia do» mini nunc error ifte tdnq ddulter expeüitur. Dicit enim ei\cfus,Egofumqui tecumloquor. QuoduditoiÃdna refpondit,fedftdtim reliUdhydridfuddbijtin ciuitdtem ftftinas ut Euangelium CT dominiaduentum, non tantu crederet,fedetiampr^dicdret.Elec hoc q reliitd hydria difceffit mgligenter pr£tereiindum eft,Hydrid enim ftr tdffe dmorem flt;ecuU huius fîgnifiedt,id eft, cupiditatem qudfîbi homines de tenebrofd proftnditdte,cuius imdgi» nemputeusgerit,hoceftdeterrend conuerfdtione hiu» riuntuoluptdtem,qudperceptditcrum in eius appetitu indrdefcunt,fîcutdeaqua iüd qui biberit,inquit,fîtietite rum. Oportebdt dutem ut Chriftocredens,feculo renun cidrettCTreliildhydridcupiditdtemfitculdrem fereli» Roma.,» i quiffe monftrdret,non folum corde credens ad iufticiam, fed etiam dd falutem ore confèffurd CT pradiedtura quod credidit.
Dcrcfurfcc?lioneLazari. Qiiæfî. LXV. QVdnq fecundumEudngelicdmhiftoriam refufd» tdtum Ldzdrum plend fideteneamus,tdmë CT in 1 düegoridfîgmfîcdredliquidnondubito.I^e» q; curesÃditdUegorizanturgeftareiftdem amittunt. Sicut duorum fîliorum Abrdhte aUegoridm Paulus ex^ Gaiia.^ ponit duoeffiteftdmentd,Hunquidideo, aut Abraha no ftit,dutiUosfili'os non habuitlErgo CT ut düegoria ac» cipiamus Ldzaru in monumento, anima terrenis peccd» tisobrutâ.i.omnehumdnügenus,qua alioloco dns per Eaex.ft eue pditâfîgnifîcat,propter qua liberandâ relidis noua gintanouè 'm montibusdefccndijfefedicit.Qjiodaiitin» terrogit diccs,Vbi eu pofuiftisiuocationënoftra quaifit in occultodrbitrorfîgnifîcdri,Pra:deflindtioenim uoed» tiois noftrie occultd eft. Cuius fecretifîgnü eft interrogd tio dni quafî neftientis cîi ipfî nefcidmus,Sicut dicit Apo,. Corin,)» ftolus,Vtcognofcdfîcut CT cognitus fum,Vel q ignora refepecedtores alia loco dns oftcnditüicès,t:ionouiuos, Qttodfîgnifîcabdt EdZ'itus fepultus,quid CT m difei» plind CT in pr^ceptis eius no funt peccatd. Huic interro » gationifîmileeft itlud 'm Genefî,Adâ ubi es -quoniâpec» Genf,, CitKfrrft CT fe dbfconderat dficie dei. occultationem hic fepultura fîgn!ficdt,ut pecedntis kabeat fîmilitudinë, moriens,fepultus,dbfconditià fdciedà .Au)irtedutldpi» dë q dit,illos puto fîgnificdri qui uenientibus ad ecclefîa. ex gentibus onus circucifîonis imponere uolebant, cotra quos multipliciter fcribitApoftolusiVel eos qui in eccle» fîd corrupte uiuut, CT cjfenfîoni funt credere uolentibiis. Dicit iUi MdrthdfDne iii quarta dies efljCrputet-Vlti» mu quattuor elementorït terra eft,Signifîcdt ergo puto» rem terrenorum peccdtoiu,id eft, cupiditatu carnalium. Terra es fînquit Ad£ dns eupeccafîct) CT 'm terra ilis.
OCTOGINTATRIVM
C«n» MtMttluifq;{gt;;ruegt;teritt(dedm Mtemutidin pof fît cdpdx effe rationii.fî ueritatem jlitim comprehended repotuerit,noniAmiüis fenfîbui reéloribui utetur,fed babebit uirum.fpiritum rdtionilem,cui fenfîu iïloi in Ãd muLitum redigdt,feruituti fubijciens corpui futvm, cunt iinimd non id quing; uiri5,ideft quinq; corporis fenfîbus fubditdffî/ed uerbum diuinum hdbet Icgitimum uirum, cui copuUtd eft nbsp;nbsp;inherent,CUM CT ipfe fpiritus homid
j.Cot.i, nishæferit Chrifîo,qui(iciiputuiriChriflus efî:,cimpled
XU fpiritidi iterm uitdfîne uüo fepdrdtionis timoré per t fîuetur.Qt^isnosen'tmfepdrdrepoteritdchdritdteChri fîi {Sed quoniam tUx muliererroretenebâtur,quifignh fîcabat muttitudinem feculi udnis fuperfîitionibiu fubiu» gdtitpofî tempord illd quimp cdrndlium fenfuum,lt;iuibut primdietdsutdiximiisregitur,nonedmuerbufn dei dca ceperdt inconiugein,fed complexu ddutterino didbo» lus obtinebdt.Itdq- idi dominus dicit,uidens edm ejfe edr ndlem id eft cdrnaliter fdperCt^dde uoed uirum iuum CT ueni huc,id eft remoue te db djfeitione cdriidliftn ^ud nüc ionftitutd es,unde non potes inteüigere qute loi^uor, CT uoed uirum tuum, id eft fpiritu inteüigentite prüfens efto. Eft enim dnimx qudft mdritus quoddmmodo fpiris tus hominis,qui dnimdlem dffeâionem tdnq coniugem regitjNoniüefpirituffdnéiusquicumpdtreCT fîlio in» commutdbilis nidnettCT dignis dnimis incommutdbilia |.â¢or^n.^ ter ddtur,fed fpiritus hominis de quo Apoftolus dicit^ üemo fcitqM funt i« bomine nifî fpiritus hominis. Ni iüe fpirituffdnilus fpiritus dei eft. De ^«o iterit dicitfîc, Et qute dei funt,nemo feit nift fpiritus dei. Hic ergo fpia ritus hominis eu pr£fens eft,id eft intentus eft,CT fe pie» tdte fubijcit deo,inteUigit ^mo qua fpiritdliter dicuntur, Cum dutem didboli error,tdnq dbfente intedeäu i» dni» ind domindtur,ddulter eft. quot;Voed ergo ( inquit ) uirum tuum,id eft,fpiritum qui in te eft,quo poteft homo intel» fpiritdlid fî eum lux ueritdtis iüuftret. Ipfe aÃit eu loquor tibi,ut fpiritdlem poftis dccipere dqudm.Etcum iUd diceretiNon hdbeo uirum,Benè ( inquit ) dixifti. Qÿinqienimuiroshdbuifti,ideft,quinq; fenfus cdmis qui tein primd ietdterexerunt,CT nunc quem hdbes non eft tuut uir,quid non eft in te fpiritus qui inteüigit deum, cum quo legitimum poftis hdbereconnubiMn, fed error didboli potius domindtur,qui te ddulterind contdmind» tionecorrumpit.Etftrtdffeut intelligentibut indicdret quinq; memordtos corporis fenfus,quinq; uirorum no» minefîgnifîcdri,poft quinq; refponfîones cdrndlei iftd mulier fextdrefponfîonenomindt Chriftwm. t^dmpri» md eius refponfîo eft',TU cumfis iud!eus,quomodo d me bibere petis ? Seeundd,Domine neq^ hduritorium f« quo hduridsbdbes,etputeusdltus eil.Tertid,Dominedd mi» hi de hdc dqud ut neq^ fîtidm,neqi uenidm hue hdurire. Qiidrtd,t:^on hdbeo uirum.Qtuntd, Video quid Prophe td es,patres noftri in monte hoc ddorduerunt, Ndm CT iftd refponfîo cdrndlis eft.Cdrnalibus enim ddtus Ãerdt hfus terrenut ubi ordrent,fpiritdles dutem in fpiritu CT
LIBER
Etfubbtohpideexiftdemonumento inuolutuf mambui C pedibuSfCT'ficKS eiiK teild erat fudario. Qjiod aua
temexijtdemonumentoinimctm Jignifieat recedentem 4 cartudibui uitijs. Quod uero infiitis obuolutm, hoc eÃ: etum à camalibui recedentef öquot; mente feruitntes legi dd,idhuc tarnen'm corpore conftituti alieni à moleftijs carnif effe non pofÃumut, dicente Apoflolo , trente feruio legi dei, came autem legi peccati. Qtiódaua tem freies eitu fudario teila erat,hoe eii, quöd in hac uia ta plenam cognitionem habere non pofrumiu,ficut ftohu dicit,Nunc uidemiu per fpecuUim in ienigmate,po flea autem fraie ad freiem. Et dixit iëftu, Soluite eum Oquot; finite ire,hoc efr,^ pofl hanc uitam aufèrentur omnia ue lamenta,ut facie adfaciem uideamiu. Quantum autem tnterfitinterhominemtiuemdei fapientia geflabat per quart liberatifumiu,C!'cieteros homines,hinc ituelligia tur,q, Lozariu nifi exiens de monumento non foluitur, id e/t ctiam renata anima nià refolutione corporis libera ab omni peccato Gâ ignorantia effenon poteà quamdiu per fpeculum nbsp;nbsp;j« lemgmtttf «idet, Dominiautem Inta
theamina O'fuadarium,qui peccatum nonfaecit O' ni^ hil ignorauit,in monumento 'muenta funt. ipfe enim foa lut 'tn came,non tantum tn monumento non eà opprefÃu ut aliquod peccatum in eo mueiuretur/ed nec lintheis 'm plùatus ut eum aliquid lateret,aut ab itinere retardaret.
De CO quod feriptum eü, An ignoratis fratres, fcicntibus cm Icgem loquor, quia lexdominatur homini tum tempus viui't etc.
Quæft.LXVL
APe^oliu »« hoe Ãmilitudine 'm qua de uiro et mu litre loquitur,quoniam muiter tenetur lege uiri, tria quadam conÃderanda commendat,muliercm,' uirü, Gquot; legem. Mulierem fcilicet fubiugatam uiro per uincu a lum legis,quo uinculo morte uiri liberatur,ut cui uult nu bat. Sic cnm dicit,Mulier tnim fub uiro uiuo marito iun ila eà legi,à aiüem mortuut frerit uir eius,etiacuata eà a lege uiri. Igitur uiuente uiro uocabitur adulter a,fi fitea ritcum aUo uiro,Siautem mortuut frerit uir eius,hbea rata eà a lege,ut nonÃt adultéra à frerit cum alio uiro. Hucufq;Ãmilitudo eÃ. Deinde incipit rem loqui, cui ex planandte ac probandaÃmilitudinem induxit. In qua e* tiamretriaÃmiliterattendenda funt, Iwmo,peccatum, lex. Tamdiu enim dicit fub lege efÃe hominem,quamdiu ui uitpeccato,quemadmodum tamdiu mulier fublegeuia ri eà quamdiu uiuit uir. Hoc autem peccatum hie intellia gendum eÃ,quod accefÃt per legem. Qjiod peccatum di » cit fupra modum eÃc,quoniä cum iam appareat effe peca catum,fit tarnen O' adiunëlaprauar/cationecumulatiut, Vbi enim non eà lex,nec prauaricatio. Ethoeeà quod dicit,utÃat fupra modum peccator,aut peccans peciatu per mandatum. Quaproptcr legem quamuis à peccando prohibeat, non tn Ãc dicit datam ut liber ar et à peccato fcdutdcm9nÃraretpticatii/m,cuiferuieM anima debet
Renis.7
j Car. gt;}
jCorjî Johan, 10 Kfiic.
Roni. 7
ltomx4
Koiaa.r
VNVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CXC
fe ad gratiam liber atorit conMertere,t(t ù peccato liberea tur.Perlegemenimcognitiopeccati,Etalioloco dicit, Romi.f Sed peccatum ut appareat peccatum,per bonum operaa tum eà mihi mortem.Vbi ergo non eà gratia liberatorit äuget peccandi deÃderium prohibito peccatorum. Qtfod quidem ad hoe utile eÃ,ut fentiat anima feipfam non Ãbi fujficere ad extrahendum fe de feruitute peccati,ató; hoe modo detumefcente at^ extinëla omnifuperbia, fubda» turliberatori fuo,fynceriterqi homo dicat,AdhteÃtania ma mea poà tc,quod eà iam non effe fub lege peccati,fed 'in lege iuÃiciic. Eex autem peccati dicitur,non quia lex ipfapeccatumeÃ,fedquiapeccatoribus 'tmponitur. Ideo^^''â'^* etiamlex mortis,quiaÃipendiumpeccatimors,âacculei(t mortis peccatum,uirtus autem peccati lex,Peccando ea fCoriii.tf mm ad mortem labimur. âVahementius enim peccamut lege prohibente quam à nuüa lege prohiberemur. Accra dente autem gratia,idipfum quod lex onerofe iuÃ'erat, iäÃne onere ac libentifÃme implemus. Lex ergo peccati OmortistideÃquieimpoÃta eà peccantibus atq^ moa rientibus iubet tantum ne concupifcamus,0'tarnen cona cupifcimus. Lex autem fpiritus uitlt;e qult;e pertinet ad gra tiam O' libérât à lege peccati O' mortis,freit ut non co» cupifcamus O implcamus iuffa legis,non iam ferui legis per timorem,fed amici per charitatem,O' ferui iuÃieite, undeiHa lex promulgata eÃ. luÃiciie autem non feruiliaf ter, fed Uber aliter feruiendum eÃ,id eÃ, charitate potiuf quam timoré. Idec^ ueriÃ^me diäum eÃ. Legem era goeuacuamusperfidem ^AbÃt: Sed legem Ãatuimus. Ro»h«,gt; Hoc en'imefficitÃdesquodlex iubet. Statuitur ergo lex perÃdem. ClUtC fidesà nonÃt,iubet tantum lex,O'non 'mplentes iuffa,reos tenet,uteos gementes O'nonualen tes implere quiC iuffa funt ad gratiam liberatoris aliquan do conuertat. Cum ergo tria qult;edam in tUa Ãmilitudine uideamus,mulierem,uirum Oâlegem,Oârurfumin hac re propter quamÃmilitudo adhibita eà tria,animam,pec catum,O' legem peccati,hoc folum hic diuerfum eÃ,q, in idaÃmtlitudineuir moritur,utnubat mulier cuiuoltt,et it lege uiri foliiatur. hic autem ipfa anima moritur pecca to ut nubat ChriÃo,cu autem moritur peccato, moritur etiamlegipeccati.itaq; ait,Pratresmei,O'ucs mortui eÃis legi per corpus ChriÃi,ut Ãtisalterius qui ex mora tuisrefurrexit,utfiuaificemusdeo. Cumenm effenius 'm carne inquit,id eÃ,carnalibus deÃderijs obÃriäi tenea remur,paÃiones peccatorum qu£ per legem fuist operaa bantur 'm membris noÃris,utfi-u{lum ferrent morti,Au* da concupifeentia quam lex prohibetubi non erat fides, er ad cumulum peccatorum pr«euaricationis crimened Re«i,4 adiedum,quiaubi non eà lex,necprteuaricatio.Has dia citpaÃiones qu£ per legem funt operate'm membris no ÃriSfUt fiudum Ãrrent morti. Sub iÃis paÃionibus tanquà m fub uiro dominante,agebat anima antequà m ueniret gratta perfidem. His ergo paÃionibus moritur qui iam feruit menti legi dei.quà muis ipfie paÃionts aoiidfffn mertUitfint,quamdiu carne feruit legi peccati.
ReÃät
|
q_vaestiönvm ëvangeliorvm. Rf/ïif ergo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dliquii ei ([ui eft fub grAtid,cittod eii/m aonuincitneccAptiu'Mducit,donee mortificetur totïi qnod confttetudineprdHA robordtum eft:,^ unde corput ttidm nun: mortuum dicitur, tfUdmditt non perfèélè fer^ uit fpiritui. Continget dut ent ut perfè.^e feruidt,cu)n Ãte rit cr inortdle corpm uiuifiedtum. Et quo com^ præhendimm qudttuor efje differentidi etidm m unoho mine,quibusgrdddtitnperdlt;!l(sinuitd itterm minebi» tur. Et quid enim oportebdt dtq; id lujlum erdt,utpofled qmturd nojird peccduit dmijjd bedtitudine fpiritdli,qu£ pdrddi/i nomine fîgni(icdtur,dnimdles cdrndlefi^ ndfee^ reinur,Primd eÃ^d(liodntelegem,Secundd fublege,Ter t id fub grdtid,Qjiirtd in pdce.Ante legem délio eÃ.ciim pecedtum ignordmitd CT fequimur cdrndles concuptfeen tidi. Sub lege eÃ,cuin idm prohibemur d peceufo, ZX td^ men confuetudine eiui uiilipeccdmui,quonidm nos non^ dum ddiuudt fîdis.Tertid délia eft,qudndo idm pleniÃi-* me credimiK liber dtori noÃro^nec meritis noÃris dliquid tribuimuStÃd eius mifericordid diligendoÃdin non uin^ cimur deleélione confuetudinis mdl£,cum dd pecedtit nos ducere nititur,fed tdmen ddhuc edm interpeUdneem pdti=gt; mur,qttdmuis ei non trdddmM. Qjtdrtd eÃ,cum omnino nihil eà tn homine quod reÃÃdt fpiritui,Ãd omnid pbi^ met concorditer iunéld GT connexd itnum dliquid Ãrmd i)Cor.)f picecuÃodiwtt,QuodfietmortdlicorporeuiuiÃcdto,cn corruptibilehocinduerit incorruptionem, GT mortd'.e hocinduerit immortdlitdtem,Ai primdm délionemdeii Rom» f won/ir iÃd teÃiinonid mterim occurrunt. Peru^ num hominem pecedtum in httne mundum intrduit, cr perpecedtum mors^eyÃcper omnes homines pertrdn^ fijt,in quo omnes homines peceduerunt. VÃj; dd legem enim pecedtum 'm mundo Ãit, Pecedtum dutem non de^ putdbdturcum lex non eÃfet. Etiterum, Sine lege enim pecedtum mortuum eÃ,ego dutem uiuebdm dliqudndo à ne lege. Qjtod dutem hie dicit,mortuum eÃ,hoc eà quod fuperim dtcit,no deputdbdtur,id eÃ,ldtebdt,ciu)d muni ÃÃdi âmconfequentibus dicens,Sed pecedtum ut dppd^ redt pecedtum per bonum operdtum eà mihi mortem,id ».Timohj eÃ,per legem,quid bond eà lex à quised legitime utd^ tur. Si ergo hie dit,ut dppdredt peccdtu/m,mdntÃÃum eà j fuperius ideo dicebdt mortuum CT non deputdri,quid non dppdrebdt dnteq lege prohibente oÃenderetur. Ad R«iua' fecunddmd{tionem,iÃdteÃimonidconueniunt,tex du« tem fubintrduit ut dbuddret deliélu, AcceÃit enim etpTiie udricdtio qu£ non erdt. Et idud quod idm commemord« tumeÃ,CumefÃ:musentminedme pdÃtones peccdtorit qult;£ per legem funt operdbdntur in membris noÃris ut ÃuiluÃrrent morti. Et iüud,Quid ergo dicemus ? Lex pe cedtum eÃ Æ AbÃt. Sed pecedtum non cognoui nià per legem,Udm concupifeentidm nefeiebdm nià lex dicerett io, concupiÃes. OccdÃone dutem dcceptd pecedtum p mdnddtMn operdtum eA in meomnem concupifeentidm. Et pdulopoÃ,Adueniente f »«^«it ) mdnddto pecedtum reuixit,Egodutemmertusfum,cr inuentum efi mihi mdâtddtum quod erdt dd uitdm,hoc efÃ: d i mortem. Pee^ cdtum enim occdÃonedccrptd per m inddtumfefidit me, O' per lUul occidit. Qu ^dergo dit,mortuus fMt,uuU m tcUigi,mortuum me eÃe cognoui,quid idm etidm pr£Ud« ricdtionepeccdtquiuidetperlegemquidÃcere non de« bedtfOtdmenÃcit.Q^ddUtemdit,TeÃü't me peced« tum occdÃone dcceptd per indnddtum,Ãue quid fudÃo de leéldtionis dd pecedndu udhementior eà cum dd eà pro« hibitio,Ãuc quid etidm à quid homoÃoecerit fecundü iuf« fd legis,à ddbuc non ÃtÃdes qu£ 'm grdtid eÃ, uultÃbi hoc tribuere non deo,fuperbiendo plus pecedt,. Sequitur ergoO dicit,ltdq; lex quidem fdnéld, O'mdnddtum fdnélum O' iuÃum O' bonum.Quod ergo bonu eà mia hiÃAum eà mors ? AbÃt,Sed pecedtum ut dppdredt pec Cdtum per bonum operdtum eà mihi mortem,ut Ãdt Ãs« prd modum peccdtor,dut pecedtum delinquens per mdn« ddtum.Scimusdutemquid lex fpiritdlis eil, egoduteni cdrndlis Ãum,id eà cdrni confentio,nondum fpiritdli grd tid liberdtusjuenunddtus fub peccdto,id eÃ,peeedns præ« udrdtionetempordliumuoluptdtum Quodenimoperor ignora,id eÃ,non dgnoÃo eÃe in prtcceptis ueritdtis,ubi eÃuerd fcietitid.Secundumhdiiclocutionemdieit domi« Matth.? nus peccdtoribus,îJonnouiuos.îion enim eiimd'iquid ldt(t,fed quid peeedtd non inueniuntur im regulis pr£« ceptorum quds k.tbetueritds,ideo ipfu ucrit.ts peecdtori« bds dicit, t^on nouinos.Sicuten'im tenebr£oculis non ui dendOfitd peeedtd mente ignordndoÃntiuntur. Ex iÃd locuiione diélum urbitror in Pfdlmis,E)e!iéld quis tntel« Pfafm i* ligitf Non eim quoduolohocdgo,fedquododiiüud ë cio.SidutemquoduolohocdgoconÃntio legi quonidm bond eÃiNunc dutem idm non ego operor lUud, Ãd id quod in me hdbitdt peccdtum,Scio enim quid r. on habitat in me,hoc eà in edrne med bonum. Veüe enim ddtdeet mibfperficeredutem bonum noniuuenio.No enim quod Uolo Ãcio bonum,fed quod nolo mdlumhoc dgo. Si dutent quod nolo hoc Ãcio,idm non ego operor illud,fed id quod hdbitdt in mepecedtum. Inuenio ergo hgnn mihi uolen « tiÃcere bonum,quonidm mdlum mihi ddideet. Conde« leétor enim legi deifecundum interiorem hominem, via deo dutem dlidm legem in membris mcis repugndiitem le gimentis me£,C^ cdptiudntem mein lege pecedti, quio eà in membris meis.Bucufqi funt uerbd hominis fub lege conÃituti,nondum fub grdtid,quietidm à nolit peccdre, uincitur d peecdto, Inudluit enim confuetudo cdrmlis CT ndturdle uinculum mortdlitdtis quo de Addm prcpdgdti fumus.lmploretergo duxilium qui ÃcpoÃtus ell,cr no« uerit fuumÃiÃe q, c£cidit,nonfuum eÃeg, furgit. Idm enimUberdtusdgnofeensgrdtidm Uberdtoris fui dicit, Mifer ego homo,quis me liberdbit de corpore mortis hu ius ? Grdtid dei per iefum ChriÃum dominum noÃrum. |
Et incipiunt idm uerl d did hominis fub grdtid ccnÃiiu« ti,in dÃione qudm tertidm demonÃrduimus, qu£ hdbet quidem reluéldntem mortdlitdtemcdrnis,féd nonuincen temdti]^Cdptiudntem ddcanfenÃonepeccdndi, Si: en'm didt. |
|
Liber vnvs. didCJ^tur Tpfe fg) mente feruio kfg deî,cârtte autem le^ Roma.gt; ÿ peccdti. Nulld erg) condemttAtio cR nunc hii qui funt in Chriflo lefu.Lex enimJjgt;iritus uitg m Chrifh ïefu, li berdutt me à kff peccdti ej nwrtis. Quôdenm impoÃi^ bileerdtleig inquo in/irmabdtur per cdrnem,ide[l per defiderid cdrnAlid, ideo enim non implebdtur lex ,quid ip(iufiu/licilt;enondumerdt chdrime qu^interioredele^ Ã!itioneteneretmentrm,neddpeecdtum deleSldtione res rumtempordliumtrdheretur.Er^bifirmabdtur lex p cdrnem,id eü non efficiebdt iu/ios débitas cdrin.Sed deus filium fuum mifit in pmilitudinem cdrms peccdti. Kon enim cdro peecdti erdt:,qu£ non de cdrndli deledütioe M, ta erdt,fed amen inerdt ei fimilitudo cdrnis pecedü, quid moralis cdro erdt.Mortem dutem non meruit Addm nifj peccdndo.Sed quidfoecit dominustDe peccdto damnduit peccdamincdrne,id eR fu/cipiendo cdrnem hominis pec cdtoris,G!' docendo quemddmodim uiueremus, pcccdtu in ipfdcdrne ddmnAuit,utieternorum chdriate Ãgt;iritus fidgrdns non duceretur cdptiuus in confenficne libidines, utpu/licid inquitjlegs impleretur in nobis qui non fecun dum cdrnem dmbuldmus,fed fecundu JjeiritumAtaq; prie ceptd le^s per chdritdtem impleta funt,quie per timoré non poterdnt. c^ui enim(ecimdum cdrnc fune,qHie cdrs nis funt fdpiunt, id eft cdrndlid bond pro ftemmis bonis concupiftuMiClÿidutetn ficumdvmftiiritumpquie funs f^iritus fentiunt.Prudentid enim cdrnis mors efl,priiden tiddutem ftiritus uitd O' pdx,quid prudentid cdrnis inis tnicdeilindeum.ipftoftenditcurdixerit inimicd,ne qs putdret ex dduerfo dliud uenirepr 'mcipium. Subiungt tnimet dicif.Leg enimdei no eüfubieékt,nec enimpos te{i.Er^ftcerecontrdle^m,hoc eù htimicum eftein deum,non quid deodliquidnocere pote^,fed fibinocet quifquis repflituoluntdti dei,hoc eü enim dduerftes flimu Ikw cdlces mittere,ut Pdulo Apoftalo cum ddhuc ecclefts ' * nbsp;nbsp;nbsp;dm perftqueretur, diuinitus diéhm eft. Sic eil dutem dis éïumiLe^ enim dei non eH fubie£ki,necenim poteft,tds q li diceretur: N ix non cdlefticit,nec énim poteil. cyudins diu enim nix ell,non cdleftecit,ftd refolui potell nbsp;nbsp;ftrue re ut cdlcftcidt. Sed cum hoe fticit,idin nix non eft. Sic iT prudentid cdrnis dicitur,cum dninu pro mdgnis bonis té pordlid bond concupiftit.Qudindiu enim dppetitus tdlis inell dnim£,leg dei ftubieéke efte non poteH^id e^ no po teüimplerequie lexiubet:Sedcumftgt;iritdlid bond defts derdre caeperit,et tempordlid conténere,depnet efte cdr» nis prudentid,^ ftgt;iritui non reÃftet. Eddem nÃqi dnimd cum inftriord dppetit,prudentid cdrnis hdbere dicitur,cu fuperiordjprudentidm ftgt;iritus,non quidprudentidcdrs nis fubftdtid e^ qud induitur dnbnd uel exuiturfted ipfts tts dnim£ dffèflio e^l,qu£ omnino efte deftnet,cum ft tos tdmdd fupnd couerterit.ciuidut in cdrnefutu inqt, deo pldcere no poft'unt,ideft q uolupedtibus cdrnis dcqeftüt. Ne quis enim de hts dióhim putdret q de hdc uitd nondie excefterunc,opportumÃime(ubiunxit: Vosdutem non ffts in carne,ftd in ftiritu.ytiqi adhuc in bacuita cofH» |
tXct tutis loqtur.ln ft)iritu enim erdn(,qa mftde,ftgt;e cr cbi= ritdte fttiritalium rerum dcqeftebdnt. Si tdmen inqt /pis ritus dei hdbitdt in uobis: Si quis dut/piritivm Chrifli no hdbet,hic non eft eius. Si dut Chriftus in uobis,corpus qs dé mortuum eft ^ppterpeccdtum,ft!iritus dïit uitd eâ^ps pter iufticid. lAortuum corpus dicit,qdiu talc eft ,ut mdi ^ntid rerum corpordlium moleftut dnimdm,e^ qbufdiï motibus ex tpfd indi^ntid ueniètibus ,dd dppetëdd ters rend follicitet.Qjftbus tdmen quis exiftentibus mens dd illicitd/deiedd no conftntitiqu£ id ftruit leÿ dei,^' fub igrdtid eóftitutd e}i.Ad hoe enim udlet quod.fttprd dióbun eftiià éte ftruio ïe^ deÃcdrnedÃtle^peccdti.Et illehos mo nutte de/cribitur efteÃub grdtid, quinodum hdbet ps ftébim pdcé,qu£ corporis refurreéhonee^ immutdtios ne esl ftiturd. Ke/ht er^ ut de ipfd pdce dicdt refurreth onis corporis,qu£ qudrtd eft dého,fi tdmen eà détionèdi ci oportet quefummdrequies eft. Seqturenim crdtcit: /piritus eius q fuftitduit Icftum d mortuis hdbitdt in uobis,qui fufcitduit ièfum Chriftum d mortuis uiuifts cdbit e:x mortdlid corpord ueftrd per tnhdbitdntem /piri turn eius in uobis.Kic CT de refturreélione corporis cuis dentiÃimum teftimonium eft, amp;nbsp;fdtisdppdretqd/u in hdc uitd fumus non deefte moleftids per niortdlem cdrnë, neq; titilldtiones qudftddm deleëkitionum cdrndlium, Qudmuis enim non ceddt quiftub grdtid conftitutus tnës te ftruit /eg dei,td'nten cdrnc ftruit leqi peccdti. His grds dibus hómine perftch nuUd Ãubftuntid inuenitur mulum. Keqpexmdldeftqu£oftendithominiin quibus peccds torumuinculis idcedt,utper ftdein implordtdliberdtoris auxilio,cr ftluiCJ'engitCr' ftrmiÃnnecoftitui mercds tur.inprimder^ afhonequ£eftdntclcff)n,nuÃdpus gnd eft cum uoluptdtibus huius fteculi. In ftcundd qute fub leff eft,pugnAmus, fed umcimur. I« tertid pugnds tnus uincimus. In qiurtd non pugnAmus,fed perftëki ei' £ternA pdce requieftimus. Subiugttur enim nobis q^ inftrius noftruAneft,quc)d proptereanon fubiuÿtbdturi quidÃuperiorem nobis de ferner dtnus deu/m. Deco quod fcriptumeft: Exiftimoeninl q? non fint condignç pafflones inriustem pons ad futuram gloria qiiæ rcuelabitur in nobisiNam expeflatio créât uræ rciiela tióem filiörutn dei expetfîat. Vanttati ein creatura fubiefla eft,no fponte, led ,pprer eum qui fubiecit eS in fpe,quia SC ipla créa turaliberabitura feruitute iftVeritusi fiber* rarem glorigfiliorum dei. Scimus enim q^a OÃS creatura congemifeit 0^ dolet ufe^ ad= hue.Non folum autem ilia, fed amp;nbsp;nofipfi primitias fpiritus habentes^ôf ipfi in nobis ingemifeimus adoptionem expedtates re» demptioriiscorporisnoftrijfpeenim faiui taeflifumus. Qiixft.LXVlK |
OCTO Gl N TÃTRIVM
HOC clt;lt;pJtof«Mi obfcurum eü,quid ncn futis hic df» p(tret,qudtn nuncuocetcredturdin. Dictturdutè (quot;cti^dum cdtholtamdifciplinAm creatuntyquicquidf« cit GTcondidit deuf pater,per unigenitum Ãlium ,int{m titeJÃiriüilfaniii.Er^ non folum corpora ,fed etiam ani m£ noftr«e jÃiritut crcatura; nomine continentur: Sic autem di£him e{l:1pfa creatura libertdiitur à feruitute in^ teritut inlibertatemglorilt;eÃliorumdei,quafinoi nofi^ inus creatura,fed Ãlij dei,in quorum gloria ItberOLtemli* berabitur à feruitute creaturadtem dicittScimus enim qa omnis creatura con^mifcit üquot; doletvfq; adhuc ,nonfos f Ium autem illa,fed nbsp;nbsp;noÃpÃ,anq aliud Ãtnus nos,aliud
creatura.Totum er^ capitulum particulatimconÃdera dum eü-Exi/hmo enim mquit,q, indigna Ãnt paÃiones huius temporis ad Ãtturam gloriam qua reueübitur in nobis,hoc ntaniÃÃum eil. Djxcrrft enim fuperius. Si au^ Roman.8 tèÃiiritucarnismortiÃcaueritis,uiuetis:ç^wdÃe* ri no poteft Ãne moleÃtajcui patiètia neceffaria eil. Quo pertinetc^ quod paulo ante ait: Si tarnen compatimur, ut glorificemur:Qjtodutiq; ait: Nam expeikltio re» uelationem Ãliorum dei exp:(t3.t, hcc eum puto dicere: Nam ey hoc ipfum quod in nobis dolet,cumcarnis mortiÃcamM,id eA cum efurimus autfitinws per abjii» n£ntiam,dumÃenamis deleilationem concubitus p ca^ fliatem,dum miuriarum lacerationcs-. Gquot; contumeliarü aadeos per patientiam fuflinei?ws, dum negleibs atq; re leihs uoluptatibus noÃris proÃ-u£lu tnatris cccleÃa la^ bor.tfnus,quicquid in nobis in hacatc^ huiuÃnodi attrb tione doleticreatura ë. Dolet enim corptu Gquot; anima,qua utif, creatura 0^,0quot; expeihit reuelatioem Ãliorum dei, id eA expcAnt quando appareatquod uocatum eA in ea gloria ad quam uocatum eÃ.Quia enimÃlius dei uniff-» fohan nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;poteà appellari creatura, quandoquidem per
^fum ÃÃnfunt omnia quacuq; deusfoecit. DiÃnäe eti am nos uocainur creatura ante iüam euidentiam gloria, Gâ diÃinile uocamur Ãlij dei,quis hoc adoptione merea» mur,nam ille imigrnitus natura Ãlius eA,er^ expeAoi^ tio creatura, id eA expeihttio noÃra reuelationê Ãlioru expeAat,id eà expeihtquando appareatquod pro^ mijfum eA,quando re ipfa maniÃÃum Ãt quod tiunc Ãe futnus: Eilij enim deifumus,G no/idu apparuit quid eri tnus.Scimus autem quoniam cum apparuerit, Ãmiks ei ) .loii*n. nbsp;trimus,quoniam uidebimus eum Ãcuti eà .ipfa eA reue^
latio Ãliorum dci,quam nunc expe£lat expeÃtttio créa --tura,non q, creati^a reuelationem expeäet alterius na* tura,qua non Ãt creatura,Ãd ipfa qualis nunc eÃ,expe* äat quando Ãt qualis Ãtura eÃ,tanq à diceretur: ope* ra nte piAore fubieAis Ãbi coloribus, Gâ ad opus eius pa* ratis,expeAa.tio color um maniÃÃatione ima^nis expe* {tM. N 0 quia tune funt alij,G alij erunt ,aut no colores
Ãcdefi., nbsp;nbsp;erunt,fed tätum aliä dignitatc habebiit .Vanitati enim
inqt creatura fiibieckt eÃ,hoc eà iUud : Vanias uania* tu,G oia tiamtas.Qua abundatiaeÃhonüni in omni la à bore, fuo,que ipfe laborat fub folelCui diihm eà : In la*
'CtVAESTIONViM.
bore manducabis pané iuu. Vaniati er^ creatura Ãb* ieAaieÃ,nöÃote.Eene additum eÃ,no ^nte,homo qp* peÃote peccauit,fednoÃotedanatus eÃ.Peccatum ita* ^ÃutlÃotaneumcötra praceptum Ãcereueritatis,pec* cati aut poena fubijciÃüada.No erg) JÃote creatura fub teSla eà uanitati,fed ,pptereum q fubiecit eä in Ãgt;e,id eà fpter eiusiuÃeiaatqiclemtntiä,qneq; impunitum re» liqt peccatum,neqi infanabilê uoluit effe peccante. Quia G' ipfacreatura,id eà ipfe homo,cum iä Ãgnaculo ima* ^nis ,ppter peccatum amiffo remanÃt antummodo cre atura,G'ipfaitaq-creatura,ideÃipfaqux rwdumuoca turÃliorumÃrma pÃA!l,fedantum uoeätur creatura, liberabitur à feruibtte interitus.Quöditaq^ lt;ùt,G'ipfa liberabitur,Ãcit intetti^, G ipfa quemadmodum et nos, id eÃ,G de ipÃs non eà defÃerandu q iwdum uocatur à lij dei,quia nedum crediderunt,fed antum creatura, qa GipÃcredituri funt,G liberabuntur a feruitute rnteri tus,quëadmodum nos qui Ãlij deifunuis,quis nodam ap'' °' * paruerit quid erii/tus. Liberabuntur c rg) à feruitute in* teritus in libertatê glori£ Ãliorum dei,ideà etipà erut exferuis Uberi,G ex mortuis glorioà 'm uita pÃAa qua habebunt Ãlij dei. Scimus enim quia omnis creatura con* gemfeit G dolet ufq^ adhuc. Omnis creatura in homine rMmeratur,nb q,ineoÃnt omnes angeli,G fupeminötes uirtutesac potejh.tes,autccelum,G terra.G mare,G Ota qu£ in eis fuftt,fed quia omnis creatura partimjÃiri* talis eÃ,partim animalis,partim corporalis.Qwod ut ab 'mÃrioribus cbÃderemus,corporalis creatura p loca tè* ditur,animalis aut uiuiÃcat corporalö^ Ãnritalis animale re^t,et turne bene regit,cum ipfa regenda fe fubijeit deo.
Cumautträfgrediturpr£ceptaeius,laboribus G£ru* nbsp;nbsp;nbsp;)
nis p eadëipfaqua regere poterat implicatur. Quiergj «(Kit ex corpore,carnalis homo uel animalis uocatur,car nAlis,qHia carnalia felkitur,aialis aut,quiaÃrtur diÃö* luta lafeiuia a'i£ fu£,quam no re^t Ãgt;iritus,nei^ coercet 'tntra metas naturalis ordinis,quia G ipfe fe iwjubdit re pndumdeo.QniautÃgt;irituanimam re^t, G p anima c{gt;ifpuS,quodÃcerenb poteÃ,niÃdeum habeat Gipfe ttÃorc,quoniam Ãcut caput mulieris uir, ita caput uiri Chriflus eÃ,uocaturÃiiritalis. QU£ uitacum aliqua mo â leÃa nunc a^tur,poà aitt nullä patietur.Et quonia fum mi anffli Ãiritaliter uiuuni,inÃmi aut aialiter,beÃi£ ue roGomniapecoracarnaliter,corpus aitt no uiutt,fed uiuiÃcatur,omnis creatura 'm homine eÃ,quia G intel* ^â5^ Ãimtu,G fentit anima,G localiter corpore moue* tur.Omnis itaq; creatura in homine con^mifcit G do» lef.Non enim totam,fed omnem dixit, tanq à quis dicat, quoniam folcm omnes homines uident qui funt incolu* mes,fed non toti uident,quia tantum oculis uident :ita in homine,omnis creatura eÃ,quia G intelligit ,G uiuit,et corpus habet,fed non tota creaturainipfo eÃ, quiafunt pr£ter ipfum G anffli ,qui inteUigtnt G uiuant G Ãnr,G pecora que uiuant G Ãnt,G corpora qu£ tan» tummodoÃn{,cum ipfum uiuere ma^s Ãt quam non ui*
«cre.
|
LIBER. VNVS., «cre.crip/tMnwfrnjgcrenwgïî/î^ttà m fine mteUeâu uiuere.Cum erg) mifer homo co^nufeit O' dokt, omnk creatum con^mifeit Odoletufj; adbuc.vfqiddhucaut reék dixit,quid eUdm p fuM dliqui idm 'm pnu Abrdh£, Vuj,,, J O' Idtro ilk cum domino in Pdrddifo conÃitutus ,illo die ; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quo credidit dokre defliterit,tanKn u(q; ddbuc omnis cre dturd con^mifeit O' dokt,quid in his qui nondtim Itbe» rdti futu,omms eli,propterJjgt;iritu)nO'dninum O' cor pus.i^on folum dutem inquit, cmnisertdturdcon^mi* feit O' dokt,fed O' nosipfi, id eR non folum 'm homine corpus O' dJiimd o/firituspmul doknt ex difficula^ tbus corporis,fed O' nosipfi,exceptis corporibus in no» bisip(is,con^mifcimu5 primitids hdbentes /firitM.it be* ne dixit,prir,ùtilt;ishdbentes ffiritus, id ejl quorum idm ffiritus titiq fderiÃeium obldti flint deo,0' diuino chdri titis igne coniprehenp funt.'Pt funt primitiv homi)tis,qd ueritds primunt /fiiiuiiu noftru obtinet,ut per hunc clt;e» Roma » coinprehendentur, 1dm erg) hdbet primiäds obldtdS Roman.i deoquididf.Mmteferuiokgdei,cdnedutemle^peccd ««th .id nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicif.'Deuscuiftruio injÃiritu meo. Etdeq'uo dicitur:Spir:tu'squidcmpromptuse^l,cdro dutem ittÃr* »M. Sed quonidm ddhuc dicitilnfoelx eg) homo ,quis me liberdbit de corpore mortis huiusi Ãt ddhuc alibus did» tur-.Viuificdbit O' mortulid corpordueflrd propter md» ncittemjÃiritum âm nobis,nondum eR holocdufliim, erit sMtem cu/m dbforbebiuir mors in ui^ridm,cä^ ei dice» turi'VbieSï mors contentio tui,ubieilmorsdcHleus tuus? I Corin, if nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inquit non folum omnis credturd, id talcum corpore,fedetidin noftpf primitids habentes/firitus, id tH nos dnim£,quiO' idin primitids mentes noÃrds obtu» limns deo,in nobisipfis conÿ:mifdmus,id eA prlt;eter cor pus ddoptionem expeildntes redemptionem corporis no ftri,ideflut Oâipfum corpus dedpiens beneÃdum dd» optioisÃliorS,q'M uoedti fumas totos nos hberdtos, trîis» , dSHs omtubus moleüqs ex omni pdrtedeiÃlios effe md» Fomin,8 niÃfkt.Spe enimfdluifi^hfumas,Jfesdutem quse uide» I Ioha.gt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;JÃcs,tunc er^ erit tes qu£ nuncfÃes e^ c«im dppdruerit quid crimus,id eü Ãmiks illi,quonidm uidèu bimus eum Ãcuti eft. Hoc cdpiatlum à hoc modo ut trd» (kuum efl dperitur,non 'mcidimus m illas moleÃids qui» bus pheriq- homines dicere ccguntuiyoinnes dnÿlos ,fub limesg; uirtutes in dolore O ÿ:mikbus effe,dnteq nos pe» _ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_ nitus ltberemur,quoniam dklum eft: Omitis credtiirdcS Romin.l T nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r ptnifcit O^ dokt. QjidmuK enim ddiuuent nos pro fud fublitnitdte dum obtempérant deo,qui pro nobis etja uni ctvmÃlium fuum dignatus eft nuttere, tumen Ãne ^mitu O'doloribus idÃcerecredendifunt,ne iniferi exiÃimtn tur,fceliciorqi Ãt de numero iioftro LdZdrus ille qui id Lft./d nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ahrdha Ãnu requiefdt,priefertim quid dixit efjèedn» dem credturam qu£ co^nufdt O' dokt udnituti efÃe fub * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ieikim,quod defummisO' exceUentibüs uirtutum pote» Ãitumq; credturis neÃis eft credere.Vieinde Itherdri earn dixit dferuitute interiius,quomoseeddilJe qui itaoeiis |
exert dguntuiam bedtiÃinidm,non poffunuis credere, tarnen mhä tenure conÃrmdndum eft ,fed pia diligentia etiam dtip etidm uerbd diuina, traéhnda funt,ne Ãirte congnni feit O' dokt,0' udnitatifubieân efl, poÃit aliquo modo dlio intellig:'Vtde fummisanffUs qdiu noflrie inÃrmi» tdti iuÃu domini noftri opituldntur,nö impie poÃit exi» ftimarùSedÃue illd quam executifumasfiueäliidliqud huius cdpituli expoÃtio proftrdtur,id tantumcauendum eft,neuioktdut uulneret cdtholicam Ãdem.Scio enim ud nos hiereticos de hoccapitulo mala impid O' inepta ia» De CO quod fcnptueft; O homOjtu quis CS qui refpondcas deo, Q.uæft.LXVUI. CVm uideafur A pojwlus corripuifji ettriofos -, di» Vornan. ÿ cendoiOhomo tuquis es qui re/Ãondeas deot Dc bec ipfo iTli quteftionem mouent, O' in ea fententia non definunt effecurioÃ,qudobiurgitu eftipfa curioÃas:Et impid quidem contumelid,utdicantApoftc'lum tnfoluen da quitftionedefecijfc O' obiurgiffe quarrentes ,quid no poterat quod qudrebatur exponere.l^onnuüidutem ha retici qui non decipiunt nià cum feientiam quam no ex» hibent po[licètur,0' dduerfintcs le^ O' prophetis,qu£» cumq; de Ulis Apofklus fermoni fuo inferuitftlfd O' i corruptoribus immiffa effe '(riininAntur,etiam hdc 'inter ipfdqu£ 'mterpolatadicun{,nunuraremaluerunt,et ne» gtrePaulumdixifte: Ohomo tu quis esquire/Ãondeas deoiduoniam à ipÃs dicatur ad decipiendos homines cd lumnidntibus,proculdubio tacebunt, nec audehunt uüam 'deuolumtdteomnipotentis dei imperitis quos decipere 'cupiunt,fcientiam poüiceri.duidamdutein'bottA CT pid nunte feripturas legentes quierunt,quid hic poÃit uelmd kdicentibus uel cdlumniantibus rejÃoiideri. Sednos oâ duftoritdti Apo/kliciè falubriter 'inherentes -, er libros quos cdtholicd difciplina, cuftodit Ãlfams effe neqaaq exi ftimante5,fentiamus quod uerum eft,indig!ios nos et in» Ãrmos effe ad inteliig:ndd diuina fccreta quibus ifa clau duntur,Oeis murnusrdntibus O' indignantibus q, con Ãliadeinondifcunt cum dicerecapennt. Ãrg» cuiuult 'iniferetur,O' quem uult obdurdt,quid ddhuc queritur? Ãidm uolutdti eins quis reÃftitf Cum his e'rg) uerbis aut cdlwmnidrifcripturis, aut latebram pecedterum fuorum quirerecceperint ,ut prxcepta contemnanc quibus ad uitam bondm perueiiitur ,refÃonded!iHts ÃdeiitiÃime-.o 'homo,tu quis es qui rejÃondeas deomec eos reueritifan Mätth*.? äumcanibus demas ,dutproijcidmus margiritas no» ftras ante porcos,à tarnen iamipà canes O' porei non fumaSfO' de meritis dnimarugt;)n reuclantejÃiritufanfh, fublimedliquid,O'à ualgiri conieâurd remotiÃiitium, uel ex parte atq^ in ienigmdtefufÃicemur. tion ênim A» poftolus hoc loco findîos prohibuità 'qu(erendo,fcd eoi Oui nondum Cum in diSritati- radicà ti ei' RindaUnt hnf, |
ÃCTOGINT ATRIVM lt;\Agt;AE S TI O N VM.
|
fini comf'tehendere cum omubuf fdit^s Idtitudinem, lon^tudiiKm,dltitudinem crprcjîtndü, CT ijug MJ loco exeguitur .Non er^prohibuitdqu^» ) Corin.x rendo lt;]uidicif.Spiritdlis dutem omnid iudicdt:ipft dutê d nemine iudicdtur.Etiüud pr^ipue: Notdutem noÃ)i ritumhuiuimundidccepimu{,fid /^ritum guiexdeo fcidnMSqux4deo dondtd funt ndbK. Quotrrm prohibuitni(ilutfoidt(jiterr(nos,qui nodum mtrinle» eut re^nerdtidtej; nutrià , imn^nem iüiut hominis por J. Corin. ) ; anc,lt;]ui prùnus ^chts eH de terrd trrrenusi Et^uid ei d quoÃiiius eà noluit obtemperdre, in id Idpfus eü unde jdihts eÃ,meruitci; poà pecedtum dudire: Terrdts in Grncfi« .J terrdm ibis. TdlibusigturhomimbusdicitApo/blus ;O Oman.2 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dcoiNÃ^uiddicitÃgme tum eic^ui fe Ãnxit,^udreÃc mefaeeià i Qudmdiuerggt; Ã^ntulm es,nondum perÃihis Ãlius,cjitid nondum hdu ïotian., Ãà plemÃimdm grdtidm qim nobis ddtd e^ poteflds Moi'i-ij-. nbsp;nbsp;liof cieiÃeri,lt;iud poÃis dudire:Jdm non dicdm uos Ãruos, fed dT)tfcos,tu ciuis es c^ui refÃondeds deo,z^ ttelis dei nof* feconÃliumiQtiifi homnesttbi «ec^uilesnoÃi uoluiffes imprudentcr Ãcercs,nià pritos in dmicitidm recipereris. $.Cor:n.|{- portüuitnusimdgncm,portetnus dquot; CoHo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cocleÃs^exuentes nos ucterent hominem et iit* ° duentes noiwm,ut non diedtur nobis qudà lutco Ãgmen* to:Nnnquid dicitÃgmentum ei qui feÃnxit, qiure me Ãc foceiÃii Ndin ut mdniÃÃimÃt,non fdnBiÃcdto IÃiritui, fed cdrndliluco iÃd dKi,uide quid fequiair : Aut non hd^ betpotefldtemÃgulus lu:i,ex eddem confÃerÃone freere lt;diud quidem Uds in honorem,dliud in coniumelidm f Ex â quo erggt; in pdrddtfo ndturd noÃrd peceduit, db eddem diuindprouideiitid,non fecundum caelamjfedfecundtm terrdin,id e{l,non fccuttdum Ãgt;iritum ,fed fecundum cdr nem tnortuli ^nerdtione Ãnndinur,e:j' omnes und ntdf* fd bctiÃ(hfumus,quod eil m«jfd pecedti. Cum er^ me» ritum peccdndo dmiferitntK,^}' nüfericordid dei remotd, nihil dliud peccdntibus nià £ternA ddmnAtio debedtur,qd Ãbi Milt homo de hdc ma ffd,ut deo reÃiondedt CX dicdt, qudre.^ Ãc faceiÃiSiuis iÃd cognofeere, noli ejfelu» loh. gt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tum,fed eÃieere filiits dei per iüius mifericordiä, qui de» dit poteÃdtem filios dei fieri credenbbus in nomine eius. Non enim quod t« cupis dnteq creddnt,diuin«, ddtur nof fe cupiendbus: Nierces en im cognitionis meritis redditur, credendo dutem meritumcompdrdtur. ïpfd dutem grdtid quiOddturperf[dem,nuUis noHris meritispr^cedenti» _ bus ddtd eÃ.Ciuod e^enim meritum peccdtoris CT im» pijiChriÃis dutem pro impijs cr pecedtoribus morluus eÃ,utdd credendumnon merito,fed grdtid uoedremur, credendo dutein etidm meritum collocdremus .Peccdtores ignir credere iubentur,Ht dpecedtis credendo purgen» turiNefciane enim quid rede uiuendo uifuri Ãnt. Qjm* propter cum uidere non poÃmt,nià reiie uiudnt ,nec re lt;3? uiuere udlcdnt,nià creddnt,mdniÃÃum eü 4 fide in» cipiendum â utpr^ceptd quibus credentes d ftculo hoc duertuntur, cor mundum Ãcidnt ubi utderi deus poÃif. |
Bedti enim mundo corde, quid ZT ipà deum uidebunti M»tt. f Et pfr prophetidm cdnitur:In Ãmplicitdtecordis quitri» te'Ãum. Qudpropter reäe dicitur himtinibus in uetu» Ã!iteuit£mdnentibus,e:TpropteredtenebrofumoculuM â ⢠dnim£^etibus:ohomo tuquis es quireÃodedsdeo{ Nuquid dicit Ãgmentum ei quifefinxit,qudre Ãc mefae ciÃfAut non habet poteÃdtemfigidus luti,ex eddem co» fÃerÃone Ãcere dliud quidem uds m honorem, dliud ia contumelidmiExpurgi uetusÃrmentum,ut Ãsnoud Ãgt;erÃo,ZT m ed ipfd non ddhuc pdrutihis in ChriÃo ut Idäe potandus Ãs,Ãdperuenidd uirum perÃ0!um,utÃs J corinâf» inter illos de quibus diciturtSdpientiam loquimur inter perÃihs. Turne detnum reibe ZT non pr^poÃtre dudi» as,ÃqudfuntdednimdrumoccultiÃimis meritis, ZT de grdtiduel iuÃeid fecretdomnipotentis deiiNdm de Phd» rdoneÃcilereffondetur prioribus meritis,quibusdÃi* xitm regno fuo peregrinos,dignum eÃiihön cuiobdu rccretur cor,ut nee mdmÃÃÃiniis Ãgnis iubentis dei cre» bxquot;â * deret.Ex eddem trg) mc.ifd ,idesl.peccdtorum, ZTUdfd mifericordbe protulit, quibus fubueitiret cum eum de» preedrentur fdij ifrd^l, zT udfd ira quorum /upplicio ä tos erudiret,id eÃ,Phdrdonem ZT populum eius,quid q» uis effeni utriq-, peccdtores,ZT proptered ddundm mef» fdm pertinerent,éditer tarnen trdibtindi erdnt,qui uni deo ingpmuerdnt ut eis fubuenirct, ZT aliter tUi quorum in» iuÃs oneribus in^muerdnt. Protulit erg) in multd pd» tientid udfd ira,qua perÃiiltlfunt in perditionem: Et eo ipfoqito dit,in multd pdtienlid ,fdtisÃgnificduitpriori eorum pecedtd in quibus eos pertulit,Ht opportune tune uindiedret, qmindo de iUorum uindiéh fubueniendam erdt his qui liberibdntur,ZT ut notdsÃeeret diuitidx glo ria fua in udfd mifericordiä,qua prapdrduit in gloria. Kic ÃrtdÃe conturbatus ad iÃamquaÃonem redis: Cu» ius Milt miferetur,ZT quem »ult obdurat, quid adhuc co Roslt;gt;gt; S querituriVoluntdtieius quisreÃÃitiProrfus cuius uult miÃretur.zrquemuultobdurat. Sedhacuoluntas dei iniuÃi ejfe non potea:Venit enim deoccultiÃimis meri» tis,quid ZT ipà pecedtores cum propter ^nerale pecca» tum unam malfamfoecerint, non tarnen nutld cü inter il los diuerÃtas.Praceditergi aliquid in pecedtoribus,quo quis nondum Ãnt iuÃificdti,digni efficidntur iuÃifica* tione,ZT item pracedit in dlijs pecedtoribus, quo digni Ãnt obtuÃone.Hdbes eundem ApoÃolutn alibi dicentem: Qttonidin nonprobduerunt deumhabere in noticid,de» dit iHos deus in reprobum fenfum. Quid eos dedit in re» probu fenfumÃoc eà indurauitcor Phdraonis:Ciuöi dutem tUi non probauerune deum habere in notûia, hoc eü q, digni extiterunt quidorètur in reprobum fenfum^ nbsp;nbsp;â , lt;J. tamtnuerumeA Q_VIA NON VOLENTIS NEQJVE CVR.RENTIS, SED MI SE« RENTIS EST DEI: Q»(4 etiamÃleuioribut quifj; peccatis,aut certt quit grauioribuf tT multis ,ti» |
LIBER. VNVS.
cxcin
|
men mdgno ^itu dolore panitendi tnifericordid deidignusfiterit,non ipfiiM e^,gui à relinqueretur, m-i teriret,fed mferentis dei qui eiu^ precibus doloribusq; fubuenit:Pdrum efl enim uelle,nift deus mferedtur ,(ed deui non nuferetur quiddpdcem aocdt, nip uoluntd« prjecefferit,quid in terrd pdx homimbus bon£ uoluntd^ tis.EtquonidmnecueÃequisqpotefl ni fl admonitus CT uocdtutjflue intrinfecus, ubi nullus hontinum uiiet,pue extrinfecm per fermoncm fouAntem, dut perdliqud fl» fhaip.t uiflbilid,efpcitur ut etiam ipfum uelle deus operetur Luc« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;canAm qudm dominas dicit nt EuAngplio pr£pdrdtdm,nec omnes qui ucatifunt Ueni» re uoluerunt,ne(^ itii qui ueneru nt,uenire pojjent nifl uo cdrentur. Ittà necilli debent flbi tribuere qui uenerunt, quid uocdti uenerunt,nec iHi quinoluerunt uenire debent td«ri tribuere/ed tantum flbi,quonidm ut uenirene, uo» cdti erdnt in libera uoluntate . Vocatio er^ antemeri* turn uoluntatcm operatur: Propterea CT fl quisq flbi tri» buit q, ueniat uocdtus,non flbi potefl tribuere q, uocatut ffl, g«: dutein uocdtuS non uenit,flcut non habuit iwri» tuinpramijut uocdretur, flcinchoAtmeritwmfupplicij PfaJm. (00 ctwn uocatus uenire neglexerit.ïta erunt duo ilia ; fAife» ricordiam CXindicium,cantabo tibidomine. Ad miferi» cordiam pertinet uocatto , ad indicium pertinet beatitu» doeorum qui uenerunt uocdti,cr fluppliciumeorum qui uenirenolueruiw.Nunquiderg) latebdtPhardonéquan turn boni confecutse (iiermt terra lUa per aduentum lo^ fephil'dius ergs rei gefla cognitio ,uocdtio eiuspiit gt;nbsp;ut populum ifrdcl mifericorditer traShxns non eflet ingrd» tus.eiiiod autein huic uocationi obtemperdre noluit ,fed exerçaitcrudelitatem in eis,quibushumdnitdt GT mife» ricordid debebdtur, meruit paenam ut induraretur illi cor,CT tanam cacitatem mentis pdteretur,ut nt Cf tan» tis,t3mq; monipflis deiflgnis non crtdtret,quo poflet ei» us fupplicio,flueobdurdtionis,flue ultima uiflbtlis fub* nurflcnis erudiri populus,cuius dffliilione ille Cf occul» taobtuflonis ,cr nu.nipfta fubmerflonis mcritumflbi compdrdret, Hac dutem uocatio,qua flue infln^lisho» minibus,pue inpcpulis,dtq}inipfo genere hunumo per temporum opporlunitdtes operatur, alta dquot; proflinda ordinationiseil.QtiopertinetetiamiDudtln utero fdn» fbpcdui te:Et cum effes in renibus pdtris tui,uidi te.Et, iacobdilexi,Efdudutemodiohabui,cum diihim fit dn» teq ttAflerentur: Nfc comprehendi pete ft,nifl forte db eis qui ddigii nt dettm exnto corde, O' ex nt a dnimdtOâ Hitrt.t KlaUc.t Koman.9 Dmtc.6 Leuit.io Muth.»» fxnta mentefuA,Gr diligunt proximos fuostdnqfe» ipfos. Tdntd enim charitdte fiinddti, poffiiitt idm ftr» tdffe cum fdnihs comprekendere lon^tudinein, Idtitudi» nem, altitudinem OprofiindumJllud tdmen conftan» tiÃimdfiderctinendum,neq;quicquAm deum iniufkfà » (ere,neqi uUdm efft natur am qua non deo debedt id quod eil,quia deo debetur omne decus O pulchritudo O' com iruentia partium.Ciuam p penitits profecutus peris itt ufq; ad omnes reliquias de rebus detraxeris ,remanet nihil. |
Deeo quod fenptSeft; Tunc SCipfc filius fubieduscient,qui illi fubiccit omnia. Quæft.LXlX. 74 lohan )4, Jolia.io.â Q'Vi ftlium dei patri aqualem non effte contendunt, folentufurpare ftmiltarius hoc teftmonium, ubi ait Apofblus: Cum autem ei omnia fubiedht ftierint,tunc Oipft filius ftubteóhtserit eiquiidi ftubie» citomnia,ut fltdeustmnia in omnibus. Nonenim pofftet error oboriri padidtus nomine Chrillidno,nip deftriptu ris non intelleibs.Dicunt enimtSi aqualis eft,quomodo fubieihiS eritiQjiod utiq; flmile eft UliEiMiigelica qua» ftionitSiaqudlis eil,quonwdo nuiicr i ft paterllpftenim deminus dif.Qjionidm pdter maior me cR. Regula aut cdtholica fidei fle ft habet,ut cum dliqua in ftripturis di» cuntur deplio, q fit minor pdtre ,ftcU'ndum fufteptio» nem heminis intelligintur.Cum uero eddicunturqbtts dembftratur aqualis ,ftcundu id q deus eft dccipiuntur, Appdret erg) queinddmodum dióhim fit: Pater tnlt;gt;.ior me eft.Et,E^ O pater unum (umus:Et,Detts eratuer» ' bum,O Uerbumcaroftióhtmeft:Et,fJonrdpinamarbi» fohan,). tratus eft efft aqualis deo,0'ftmetipfum exinaniuitfor * inarnftruidecipiens . Sed quoniam multa etidinftcun* dum proprietatem perftna,excepn quod dttinet dd fu» fteptionem horn inis,de iUo ita dicuntur, ut pdtrem non aliud qudin patrtm,O'ptium non aliud qu.à m plium tn» tellig oportedt, putani haretici in his qua ita dicuntur atqi intelligtntur,aqital!tdtem efft non pvfje. Scriptum roha.gt; eftenim: Omnia per ipfum fè.ihifunc,utiqiperflliUm, hoc eft uerbum dei: A qucjtip Ãpatrefl^tisg autemftri» ptum eft,qflhuf perpatrem dliquam creaturam opera» tuspt. item ftriptum ell, q ima^ patris ptfilius,iiuf» quam autrm ftriptum eÃ,q imago fllij fltpater .Deinde CoUo.)» q ide ^ni[or,tde g:tiitiis,O' cetera hui!tftemodi,qua no adaqualitatem fubfhntia, fed ad proprietatem perti» lient perfonArUm,in quibus illiaqiiahtatem cum dicunt effte non pofft, quoniam ad hac penetranda grofliores mentts adhibent,pondère auéhritatis urgendifunt. Si enim in his non poÃit inteüi^ aqualitds eins per quem fà âttfuntiO' eins aquofà dht func,imdgnis O' eins eu» ius ima^ tft,ffniti O' ffiiitoris, nudó modo Apoftolui contentiöftrUm heminum ora colicludeiis ipfum etiam uerbum poneret dicens: Non rapinam arbitratus eft eft Philip.^ ft aqualis deo. Ctvm er^eaqua addiflinihonem pa» trisamp; fllij feripta funt,partim propter perfonarum proprietates , partim propter fufteptionem hominis ita feripta flnt, dum tarnen diuina fubfbintia patris O' fllif deltas O' limitas O' aqualitas rnAnedt,refie qua» ritur in hoeloco, utrufectindum perfenarum proprie» if tates,dnftcundumhomiiiisfufceptiontm Apvfklus di» hh i Xtriti |
OCTOGINTATRIVM Q_V AESTI O N VM.
xeribTuw nbsp;nbsp;ipfe filiiK fuhkihis trit ci c^ui illt fubiccit
omiM. Solet circumjÃAntMfcriftiurt illuiniMre fcnxttti» dtn^cumta qu£ circa /cripturain funt ,prjc(eiixm onem co!itinffntta,diligeftlt dt(cuÃione trdifyntur .Inne» niimis iaq; ia utntum elfcdd hunc locivm,utfuprd dice* ret: Nuncdutem Chriftiis furrexitdmortuispriinittie dormientiUM.A^bdtetii-m derefurredione mortuorum, quad in domino fecundum fufceptionem hominis fdéïum e{l,qMnqdpertiÃimefequAtur crdicdt: Qnonidmqui* dem per hominem mors , cr per hominem refurreBlo mortuorivm.Sicutentmin Adamomnesmoriunair, (ic
in Chriftoomnes uiuifiedbuntur: Vnufquif^dutem in fuo ordine,initium ChriÃus.Deinde hi qui (une Chri* fti in prefentid eins,deinde finis,cum tradtderit regnum deo cr pdtri,cum eudcudueritomnemprincipdtum, O' omnem poxflixm O' uirtutem. Oportet enim ilium re* gnare,donee ponAt omnes inimicos fuos fub pedibits fu* is.NouiÃime i/nimied dejiruetur morstOmnid enim fub^ citfub pedibus eius.Cumdutem diceret,q, omnidfubieikt fuiK,mdnififhim cA quid prêter eum qui fubiecit ei om* nid:Cum dutem ei ommd fttbie^ fuerint,tunc O' ipfe Ã* lius fubieihts erit ei qui iüi fubiecit ommd,ut fit deus om iiid in omnibus. b/idnififtum efl er^ hoc fecundu/m fu* feeptionem hominis dióhtm. Sed dUd in hoc cdpitulo,cu* ius totum textum commemordui,folent hdbere queflionc, primo quod diihime/l,cum trddidtrit regnum deo O' pdtri,qiuà nunc non tenedt regnum pdter, deinde quod dióhtm eft: Oportet enim iüum regnare, donee pondt om \ ncs mimicos fuos fub pedibus fuis,qMft pofted non (it re* gnAturus.Tc.t dd hoc uiledt quod fuprd diflum eU.Dein* de ftnis:Qjiod fdcrile^ opinione ftc dccipiunt ,qudftfi* item dixerit confummationem regni eius, cum fcriptum Luc., pt in ^udnfflio:Et regni eius non erit pnis. Poftremo quoddiâumeü-.Cumdutem eiomnid fubieibtfùerint, â¢tunc O' ipfefilius fubieihis erit ei quiiHi fubiecit omnia, pcuoluiu intelligi,qudfi nuncautaliquidfilionofitfub* ietlum,dut patri nonfttipfefubieüus. Genere iÿturlo* cutionis foluitur que/ho. Sic enim plxrumqi fcripturd lo quitur,ut quod femper e{i,tunc fieri dicatur in dliquo,cu bliÃcetur nomen mum,qudp aliquando fanilum non pt. Ãr^ peut fanblificetur e^,fanilum ejfe innotefedt, ia quoq; cum trddiderit regnum deo O' pdtri, id ed cu pa* tremregnAremonftrduerit,utper fi/eciem mdniftfta.ti* onemq^ clarefcat, quod nunc à fidelibus ereditur, O' ab infidelibus nonpuatur. Euacudbit dutem omnem pr'm* cipatum O' poteftdtem,tndnififldndo utiq^ regiutm pa* tris ut omn^us notum pt, nuüum principum O' pote* ftdtü, pue coeleftium pue terreftrium, per fi hdbut/fe dli* quid principdtus O' poteftiins,fed ab iiïo ex quo funt om Romin.ii uii^fiQn(d ptjf,uerumetidm ut ordindapnt.lnil*
la enim mdni(iftdtione nuUi ftgt;es aliqud remdnebit itl quoq principe,dut in quo^ homine,quod eäa nunc pro* phettee cdnitur:Boiutm ed /fierare m domino,qudm figt;e* rare 'm homine-.Bonum ed/fierare in domino,quam Jpe^ rare 'm prineipibus,ut iftd meditatione animd idm tn re* gnumpatrisdffurgat,nec cuiusq poteftdtem pnteril* lum mdgnifiiciens ,necfudfibtipfa pernitiopÃime blan* diens,Tradet er^ regnum deo O'pdtri,cum periUum per/feciemcognofcetur pater: Regnum enim eiusfunt in quibus nunc regndt per fidem. Aliter enim dicitur re* gnumChri(li fecundum poteftdtem diuiniatis,fecusjdti g, ei cunltn creatura fubieiki ed, O' aliter regnum eius dicitur eccïefid,fecundum proprieatem pdei qu£ in illif ed,/ècundum g, oratquidicit:PoÃide nos-.Ueq^ enim na ipfe poÃidet omnia,fecundum dicitur etiam illud'.Cwm fèrui efietis peccati,liberi eratis iufticiie. Eudcuabit erg) omnem principatum ,O' omnem poteftdtem,0' uirtutë, ut nuüipdtrem intuenti per filium, opus pt aut libeat i» cuiusq creatur£,uel in fud conquiefcere potejhte.Opor* tetenimeum regndre,doneepondtomnes inimicosfuos fub pedibus fuis,id ed oportet regnum eius inantum md niftftdri,donec omnes inimid eius ipfum regndre fite* antur. Hoe enim inteHi^tur fub pedibus eius fituros 'mé micos. Qjtod fi de iuftis acceperintus,ideo diéium eft 'mi* micos,quia ex miuftis iuftificantur,O' ei cr edendo fub* duntur.De 'miuftis autem qui ad iuftorum beatitatemÃt turam non pertinent, pc accipiendum ed,quoniamOâ ipp eum regndre, ipfa regni eius mdniftfldtione confili fitebuntur. Er^ oportet eum regture,donec pondt omnes 'mimicos fuos fub pedibus fuis, non ita difhint ed qudp cum pofuerit inimicos fuos fub pedibus fuis, non pt poftea regndturus ,fed oportet eum regndre do* nee pondt omnes mimicos fuos fub pedibus fuis: Opor» tet eum 'mquit,ad anam euidcntiam regnum fuunt perducere , donee 'mimici eius nuüomodoaudeancne* gare quod regnet. Nam fcriptum ed: Ita oculi no* ftri ad dominum deum noftrum, donee mifereatur no* ftri. Nee ideo tarnen cum mifertus noftriÃierit,ocu* los ab eo debemus auertere. inantum enim edbea* titudo noftra, inqudntum eius contemplatione perfrui* mur. Sic er^Q amp;nbsp;hocdifbimeft: Oculorumnollro* rum 'mtentio ad dominum non porrigtur, nifi ufq^ ad impetrationem mifericordi^ ipfius , non ut pofkd 'mde auertatur , fed ut nihil inde amplius requirat.
Donee er^ pro eo poptum eft, ut non ampliut intelligis. otfo enim amplius, ideft, ufq; ad quam ntdiorem mdniftftdtionem mdniftftdbitur regnum Chri* fti, nip quouft^ omnes inimici eum regndre fitean ⢠tur ? Aliud eft o-ggt; non amplius mdruftfluri, ali* ud amplius non permdnere . Non amplius manift * fi^ri, eft non fieri nanififtius, non (implius permd* nere,non
|
LIBER VNVS. ⢠«fre,f»n Ãeri per fetter MimQuiiido dutemnM-» nifrlhus eritregnum ChrijÃtqttMcumomnibmcld-i ruerit inimicis it^ouiÃinie inimied deftruetur mors.No enim eritediud quod deÃrudtur,po/kd^ tnortdle hoc in» duerit immomliatcin. Omnid enim fubiecit fub pedb FfaJm eim,hoceÃ: ut etidm mortan deftruit. Cum dutem dixerit,quidomnidfubieihlfiutt,dixit utiq^ Prophea 'm pfdlmii. lÃdnifipum efl quid prater eum quifub^^ iecitiüi omnid jpdrtem uult inteUi^ omnidÃliofubie^ ciffe ffîcut midtif locisidèdominuiin Eudngelio co« menddt CT pradiedt, nonfolum propterÃrntdm ferui, fed etidm propter principium de quo aqudlis eil ei de quo eÃ. Arndt enim dd unum principium reÃr * reomnid tanqudm intdQ) eiut,fed in quo inhdbiatom^ nisplenitudo dtuiniaat. Cum dutem ei omnid fubieSbi ÃermtMtc CSquot; ipfe Ãlim /ubieiÃus erit ei qui iüi fubie^ titomnid-.NonqudÃmodononitd/it,fed time muniÃt Ãum erit fecudum locutionem Ãperius trdihiam, ut Ãt deus omnid 'M omnibm. ipÃe efl finis que fuperitis coi wemorduit,cu mtum primo bretiiter ueüet concluderen deinde qudà mèbrdtiexplicdre etexponere.Loquebdi tur enim de refurreitione ubi dit : ïnitiun Chrifkis, de» inde hi quifuitt Chrtà 'm prafentid eins,deinde finis.Ip fe fcilicet,finis eflnUt fit deus omnid'Moinntbus. Aliter enim didtur finis quipertinet dd confummdtionem, dli^ ter qui pertinet ddconfumptionem. Aliter enim finitur tunied texendo,dlitercibus comededo. Deus dUtem om^ nid 'm omnibus dieiturM nemo eorum qui ei coharent, dmet dduerfus eum fudm propridm uolimtdiem: Mdni^ Ãflumq; fit omnibus quod idem Apoftolus alio loco di^ i.Ootm,4 â cit : duiddutem hdbesquod non dccepijh ? Sunt item qui pc intelligint hunc locum : Oportet eimt regmre donee pondtomnes mimicos fuosfubpedibus fuis,ut fib dlid pgnifiedtione poptum hie dicdnt,regndre,non fub t,Cotin.fs edqudpofitum eflregnum,de quo dit: Cum trudidc^ rit regnum deo CT pdtri,ut iHud fie dppellduerit regnu, quo uniuerfdm credturd deus regit,hoc dutë pc dppelld^ uerit regndre,ut intelligttur tunq dduerfus hofle exer^ eitivm ducere,uel defendere ciuiatem ; 'Vtideo dixerit : Oportet eum regndre,donee pondt omnes inimicos fu^ os fub pedibus fuis,quid tulis regniqudle hdbenr prineb pes drmdtorum nuüd erit cdufd,hofle itufubiedb) ut ra beUdre non poÃit ; Ndw diâum efl âm Eudn^lio ; Luex.h nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eritfinis, fecundu nbsp;nbsp;regndt inater^ num: Secundum dUtem id quod dduerfus didbolum fub eo milit!Uur,tdmdiu erit uttq; ijh, nulitid, donee pondt mimicos fuos fub pedibus fuis, pofled uero non erit,eum pdceperpetudperfruemur. Hacdutem itd diikt fint, ut ttouerimus diligentiiis etidm iHud confiderdri opor^ tfrejicundumquid regnet nunc dominus diffenfdtione fdcrdmentifuiper hicdrndtionem dtq^ paÃionem: Nd f ecundum id quod uerbum dei eÃ,tdm fine fine qudin pe |
cxcini ne 'mitio ,C7 pneintermiÃioneeflregnum eius-Secun^ dum id dutem quid uerbum cdro Ãäum esl,coepit reg-^ lohanj ndre in credentibus per fidem incdrndtionis fue. Vnde efl etidm iUudiDominus regmidt à ligno. Dine dutem ? flt; eudcuduitomncmprincipdtu,cr poteflutem, CT uirlt;i tutem,dum non percldritdtem eiiis/ed per humditdtem fdluifiunt credentes in eum : Hoc eà dbfcjnditum d fdpientibus cr prudentibus, ey reueldtum pdruulis, Mattii, p quonidm pldcuit deo per flilticidm pradicdtioiiis fdluos Ãcere credentes. Neq^ quicqua fe mter pdruulos feb » Cor. re dicit Apoftoltis,nip tefum Chrifhim hunc cruei-fixum: CiUipradiedtionetdindiu opusefl,donee po^ â Corin,* ndntur omnes inimici fub pedibus eins,id efl ip (i humi-=gt; litdtieius,qndm pedum nomine fignificdritirbitror,cci ddtdtt^ fubddtar omnis luperbid f£citldris,ficut ex »?m« ximd pdrte idm fiufittm eÃ,CS' quotidie fieri uidemus. Sed quo fine ifld fiiMtjit trdditur regnum deo et pd« tri,id efl ut nutritosfide inedmAtionis fua,perducdt dd Ifieciem qtidaqudUs eà pdträldm enim eis qui credidc* rdnt,loquebdtur cum diceref.Si numferitis tn uerbo meo,ueredifcipulinuieflis,cr cognofeetis ueritdtem, lohan, j. er ueritds liberdbit uos. Kegnum enim trddet pdtri, cH per id regiidbit in cotempldntibus Heritdtë,quo aq^udlis eà patri,^ per fe uni^nitum,per fleciemÃciet uideri pdtrem.Numc enim per hoc regndt in credentibus, quo feipfum exiiMniuit Ãrmdm ferui dccipicns : Tuncdutc trddetregnuindeo CT pdtri,cum eiucutuerit omnem principdtum CT potejhtem CT uirtutein. Vnde eud^ cuduit,nip humilitdte,CT pdtientid et infirmitdtelQuis enim principdtits non eMcuetur,cH filius hominis prop terea regnet in credentibus, quid eum principes faculi iudicduerunt Ciua poteflds non eudcuetur, cum ipfe per quemÃÃdiÃntomnid,propteredregiidt in credit tibiis,quid itd fubiechtseft potejhtibus ,ut diceret ho^ mini : Non hdberes in me pote/htem, nip' ddtd tibi effet defuper i Qjia uirtus non eudcuetur , cum ipfe per quern coeli foliddti funt, ideo regndt in cre^ dentibus,quia ufq; dd crucem mortemq^ infirmdtus eà ? Hoc dutem modo filius regodt proprie 'm fide credeiitium. Non enim pdter did dut credi po^ teà , uel 'mcdriidtiis uel iudicdtus , uel crucifixits. Per ffieciem dutem qud ecqudlis efl pdtri, cum pd^ tre regndt in contempldntibus ueritdtem. Quod dutem trddet regnum deo CT pdtri, d fide incdriid^^ tionisfua dd ffieciem deitdtis perducens eos, qui ftbi nunc credunt, non ipfe dmittet , fed uterq^ fe ii^ num dd fruendum contempldntibus prabet. Tdm^ diu dutem opus efl, ut in hominibus nondum udlenti* bus aqudlitdtem pdtris et fill/ perffiicud mentis luce c'6-^ tueri,p hoc regnet Chriflis qdâ idlescaperepo/funt, CT qdâ proprie ipfe fufeepit ftd efl incdrndtionis humilia Mem, donee pondt omnes inimicos fub pedibus fuis, hh ideà |
|
OCTO GINTATRI V M Ct.V AE STI O N VM. id eà donee omnis fuperbia fceularis incarnatiois eins humilitati^ubdatur.Sanequoddiiflumefi: Tutte et ip» feÃlius fubieâiis erit ei q iüifubiecit ömnii, quii fecun» dum fufceptionem hominis dicatur,quia inde eà quxÃio nata cum agcret de reftirrelbone mortuorïi, tarnen re^ éie quxritur utrit fecundu ipfuin tantu diilu pt, qd' eà Gaiata,) ecclepae,an Ãecüdum uniuerfum ChriÃiim,annu» nieram corpore zy membris eins. Cum enim ait ad Ga» lathas : t^on dicit CT feminibus,tanq in multis,fed ton» q in uno,CTlemini tuo quod eà ChriÃus, ne ip/um hoc loco folu inteüigeremusChriÃiim,quideMariauir^^ gineeÃnatus^poÃea dicit': Omnes eniuos unueÃis iti Chriflo ïefu : Si autem uos ChriÃi,er^ Abrahxfemeii eÃis. Et ad Corintheos cude chariate diceret,de mem» i Corin,) * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;corpOrisÃmilitudinem duccns : äicut enim corpus unum eil mquit,CT membra habet mtila,omnia autem membra corporis cum pne mula,unum eà corpus, itü eSâ ChriÃus : Non dtxit,ita CT ChriÃi,fed ia CT Chri» Ãus,oÃendens ChriÃu reäe appeüari etiam uniuerfum hoc eà caputcticorpore fuo,quod eil ecclcÃa.Etmtd* tis feripturarum Iodsinuenimus Chriflum etiam hoc modoappe!lari,utcuomn!busf lt;is mibris inieli^tur, quibus diiPum eà : VoS eÃis corpus chrifii et membra. Non er^ abfurde pc mtedigimus : Tune CT ipfe Ãlius fubieihis ent ei qui tH; fubiccit omnii,utfiliu non folum caput eccleÃx,fed omneS cueo fanihs intelligimus,qui funt unum in Chrijh,unum fernen Abrahx Subieäum tis ad obtinendam beaUtudinem nuüo motu animi, nulla para corporis repÃente,ut in illauta nemine amante proprium poteÃxxm,ptdeus ömnia 'm omnibtiS, De co quod ApoÃoius dicir; Abforpta eà mors in uidoriä,iibi eà mors conten* »â¢Conn.); (,-0 (03 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;C^LcÃlO. LXX. Vxrifolet quid pt : TueÃet iüud qdâ fcriptii cH : Abjorpta eà mors 'm uiHoriä : Vbi eü ^^mors cotcao tuaivbi cH mors aculeus tuusl Aculeus autë mortis peccatum, uirtus autè peecati lex. MorteÃgniÃcari arbitror hoc loco carnalë cofuetudinc quxrepÃitbonxuclutati deleildtione boitorutëpora» liii Ãuendoru. No ent diceretur,ubi eà cotentio tua,à no reÃibffet CT pugnaffet.ippus contentio etiam illo loco deferibitur : Caro concupifeit aduerfuslÃiritum,et/Ãd Oana, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uduerfus carnêiHxc ent inuicc pbi repÃut CT ad^ |
uerfantur,ut no quecumqi uultis iüa Ãciatis. Eit er^ per fandtÃcatione perÃfkim,ut omnis carnalis appe» titus Ãiritui noÃro tUuminato CT uiuiÃcam,icl eà bone uolunati fubijciatur.EtÃcut nunc utdemus multis pue» riltbus deleibtttonibus nos carere,que nos pueros à de» ne^rentur,acerrime cructabant : Itacredendumeà de omni carnali deleibitioneÃcturum effe,cH perÃibc fan» ihtas totu hominé repaucrit. N üc autè qdiu eà in nobis qdâ repjht bone uolunati, auxilio deip bonos homines CT bonos angelos indigemus, ut donee [anetur uulnui no/lru, no ia mcleÃrtut périmât etiam benam uoîun* attm. Hane autë mortem peceato meruimut, qdâ pecca* tum erat ante omnimodo in libero arbitrio, cu 'm para» difoAuüus dolor denera dekil^tione uoltmati borne hominis refiÃrbatÃcutinüc.Verbigratia,à quifq exi» ÃitquemnunqdeleShuit uenAtio,omnimodo liher e^ utrumuenariuelitannolit,ncceucruciat quifquis hoc prohibet: AtÃifla liberate male ujus uenatus ffierit, contra prohibentis imperium paulatim furrepens dele» ëlatio,mortifcatanimam,utfî fe ahÃincri uelit,abÃ^ moleflia et pne an^re non poÃitxum id ante tota fani» tote non affret. Er^ aculeus mortis peccatum eft, quid peccatoÃäueÃdele{tatio,qu£iäpoÃit repÃere bone uolumati,e^ cum dolore cohiberi: Ctjiamdtleilationè quiamdefèihi eà animx deterioris effieäx, iuri morte uocamus. 'Virtus autem peecatilexefl,quiamttlto fee» leratius CX flagitioÃus qux lex prohibet eommttOtntur, quam Æ nuUa lege prohiberentur. Tune itai^ abforpa erit mors in uiÃoriacu p fanfhÃcatione in cmni parte hominis pft£ld,dele{bitionc ff iritaliü deleiltitio carna» lis obruetur. De co qiiod fcripfum eÃ: Inuiccm onera ueflraportate, Qc adimplebins legem Chrifli» Qiiaflio* LXXL Gala,/. lohaSï.if via ueteris teÃs. menti euÃvdia timorem habe» 7 bat,non potuit apertius ÃgniÃcari noui tefli» menti donum eÃe chariatem,qu'Am hoc loco ubiApoÃolus dicit : Jnuieem onera uiÃra porate, CT pc adimplebitis legem chriÃi. Hane enim ChriÃileffm dicereinteUi^tur,qua ipfe dominus prxeepit,ut nos in» uicem dili^mui tantum in earn fententiapneceptipon» loban,)}. dut confiituensut dictret ; I» fcoc cognofcitur quoniam difcipulimeiefliSffiuos muicem diligitii. Huiutautein diltfhonifofjicium (Ã,inuicem onfJ'd noÃru parare, Sed hoc officium (juadÃmpiternum non efl,perducet fine ad beantudtncm anernamjn^ua nuÃa ount no» Ãrd oncri,ciux tnuicrm porareiubemur.Nuncuerocu i« hdcuia,idià m hacuù fumas,oner a inuicem noÃr4 portemus,ut ad eamuitas^ux caret Omni euere perue^ Hire poÃiintis. Sicut eutm de ceruit nonnullitalium cage nitionum fludioà [cripferuntxum Ã-etum ad inffila trä» feunt paÃuarum gratia,Ãc (e ordinant,ut onera capi« tum fuorum qux geÃant 'm cormbut,fuper inuicè por^ tent,ita utpcÃrriorfuper anteriorem ceruice proieit» caput coUocet.EtquianeceffeeÃunum effe qui extea ros precedent,non ante fe habeat cui caput inclinet,ui* cibutidaffredicMitur,utlaffatutfui capitis onere,ill£ q prxcedit,poà omnes redeat,ct eifuccedat cuius fèrei bat caput,cüipfeprxiret:ltamuici onera fua portâtes, Pnur. f, fretum träfeuiu,donee ucniam ad terrxÃabilitatc, ifla Ãirtaffe ceruoru natura intêderat Salomon cuait : Cer* uusamicitùe etpuüusgratiaru tuaru colloquatur treu. I^ihil eniÃcjbat amicH,quéadmodu oneris amicipor* tatio, iiec tit inuicc onera noÃra portaremus,Ãununi temput |
LIBER.
tmpuieffctinfirmà dtistdniorum qui oner d fud fuÃi^ nent^ut unu infirmitdtif grnut, fed diuerfd tcpord (3quot; diuerfd generd inÃrimutis Ãidut,ut onerd noÃrd portd re 'mukë Udledtnus.Verbt grdtid : irdmÃdtrk tui tiMc portebiSjCumdduerfufeu/M tionirdfcerk,ut rurfui eo tempore quo te ird pneoccupduerit, iüe te lenitdte esâ trdnquilliate fud fupportet. Hoc excmpl/wn dd id per-â tinet,cum diuerfd funttempord portanttum onerd fud, qutsipfd diuerfd tionÃt infirmitdt :ln dmbobui enitn db iniiuicem ird portdtur. Ad diuerfum dutem mÃr^ miatk genus dliud exemplum uidendum eà ; Veluti à quk loqudcitdtemin feuiceritiCrpertittdcidmnondiim uicerit,dlius uero ddhuc loqudxÃt, fed idm pertindx ko Ãt,debet iUe huius loqudciatem,cr iÃt illius peränAcid, donee illud inillo:,amp;' hoem iflo fdnetur,chAriatepöt^ tdre: Pdr quippeinÃrmitdi induobtis ,à uno dcciddt tempore,mlerdrefe muicem non uileiit,cum dduerfm fe 'meendisur: Udm dduerfus dliquem xrtium,cr duo irdä ÃbicomieniantjCy' fe colerdntjqudnq nec tolerdre fe'muiceindketidifuttt,fed poüus femuicem confoldri, ficutÃJ'trtfesdereunAmdÿS fe porant,^ qudà 'utf fumbun{fibi,qudmfiunustriÃse/Jet GT alius gdude* ret.Sidutem iüuerfutfetriÃes Ãnt.profus fe mlerdrt nonpoÃitnt.Etideoin huiitfmodi dffefliombui fufeit piciiddeà dliqudnnilumipfdxgritudo, de quduk dliam per te liberdri, GT Ãc fufeipiendd ut dd duxilium,no dd leqtuliatem miferieudledt : Quemddinodum à itnclt'î nAtquimdnumidcenüporri^t. Nok en'tmfe protÃit ut dmbo idcednt,fed iticurudt üntuut idccntein erigat: Neq; uüd res dd ofÃeiofum iÃam Idborem dd portdndd onerddliorum/icitlibenterimpendi,nià cu co^amut qudna pro nobis pertulerit dominus.Hine enmi admo* nens Apo/hlus dit : Hoc fentite in uobis qdquot; er in Chri* * Ão ièfu,qui cum mÃrmddei effet, non rdpindtn arbk
trdtat eà effe fe tequdlè deo,fed femetipfu exindniuit Ãr mdmferuidccipietisdn Ãmilitudinein hoininum ãius, Crhdbituinucntusuthomojmmiliduit femetipfurn ihs obediens ufq; dd mortem,mortegt;n dtttem erucis. Superius enimdixerdtti^onque fud fuiU unujquifq; mtendens/ededquædléorum.Huicfententùâcontexuit quod diâum eà : üdm ita fequitur : Hoc /ènfife in uo^ fcw quod et in ChriÃo iefu.Ad hoc duiaxdt, ut quemdd ââ ntodum in eo quid uerbum cdro fùéîum eÃ, er hdbitd^
uit in nobis,Z^Ãtu pecedto cto effet, peccdta. noÃrd fufcepit,non Attendit fud,fed noÃrd,itd er nos libenter dd einsimitdtionrm,inuicem onerd noÃrd portemus. Huieco^dtioniaccedit etidm ULd co^tdtio.quid iüe fu* cepit hominè, nosdutc hoics fumus,et coÃderare debe^ ininquödtegritudineinÃucanime Ãue corporis quam in alio homine uidemus,ettdm nos habere potuimut aut poÃumus. Hoc frggt; exhibeamiK lüi cuius inÃrmitdte porf4re uolumus,quod ab illo nobis ueüemus exhiberi, fiÃrte not in cd t^etms,er tpfe non eÃet. Ad boe
VNVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exev
pertinet quod ipfe ApoÃolusait: Qmnibus omnia û ébis(um,ut omnes lucriÃicerem: Omnibus omniaÃfhts e{i,co^tando fcilicet etiam 'm eo uitio fe eÃe potuijfe un* de cupiebat alium liberari. Compatiendo enim potius id dgebat,non men^endo,Ãcut quidam fuÃieantur :Et hi maxime qui fuis rnendaâjs deÃndendis qu£ ne^re non poffuns,alicuius magni exempli patrociiuü quaerunt-. Deinde etiam iüudcogttdiidum, nuüumelfe homnem qui no poÃit habere aliquod bonü quod tu nondü habes, etidmÃldteat,'iin quo pne dubio poÃit te eÃe fuperior. Qn£co^tdtioddcontundendamedomandamq; fuper* biam udlet,nearbitreris, quoniâ tua bond qutdem emi* nentamp; apparent,ideodlterumnuüa habere qu£ late* dnt,amp;âÃrtaÃismdiorisponderisbotta.quibus tefupe* rat nefcientein. üon enimÃüit nos,aut ddulatione po* îâ*âüip. tins uti ApoÃolus iubetctim dicit : Nihil per contentio» nem neq; per manem gloriant,fed in hunulitate mentis alter dlterum exiÃmantes fuperiorem pbi. Non hoc itd debemusexiÃiinareutnonexijiimcmus,fed nos cxifà * mareÃn^mits,fed uere cxiÃmemus altqtiid oecultum effepoÃe inalio quo nobis fuperior fit,etia!n p bonum noÃruin quo iüo uideinur fuperiores eÃe non fit occul* tum.iÃieco^tdtiones depriinentes fuperbidtn,lt;y dcu* entes ckaritdtem,Ãciunt onera Ãaterna inuicem no fo* Ium £quo animo,fed etiaralibentiÃimefuÃneri. Nuüo modo dutemdequcqhomineincognitoÃrendafenten* tid eÃ,cr nemo ni/i per amicitiam cognofdtur : Etideo dtnicorum malaÃrmius fuÃncmus,quid bona eoru nos deledhMtcrtencnt.Nuüiusitaq-, repudianda eà ami* citidftfe 'mgereiitisadamicitidm copulandam, non ut Ãutim recipidtur, fed ut recipienduS optttur, atq; ita trd^ietur,ut recipi poÃit.JÃum enim receptum in ami* citiam poÃumus dicere,cui omnid confilia noÃrd reÃn* den audeamus :Età quifq eà quife no audet innrere dd dmicitiamÃciendam,cudliquo noÃro temporaliho* nore dut dignitate reuoceturfdefeendendu eà ad e«, er ofÃrendum iUiquadam comitate amp;nbsp;fubmiÃione animi quod petere per femetipfum non dUdet. Sane qudmuis rdrius,tdmen aliquando decidit, ut eins quem uolumus 'm amicitiam recipere, prius nobis innotefednt mala quim bond,quibus ofÃnp cj'quodamodo repereuÃi re» linquimus eum,cr ad bonorum eins qu£ Ãrte occultio* rdfuntindagationemnon peruenimus. Admonetitaq^ dominus noÃer lefus ChriÃus,qui nos uult eÃici imita* tores fuos,ut eius infirma tpleremus,ut dd quaddm jana in qUorü deledkiüone dcquiefcdmus,pcr charitdtis tole* rdtltidm perducdmur. Ait enim : Non eà opus fanis Wwh.ÿ medicus,fed xgrotÃtibus.ideoq; à propter Chrià eba* ritdtem^tiam eum qui ex parte uel omnino ÃftaÃ'is a* grotdt,repeüere ab animo non debemus,quoniam fanari poteà peruerbumdei,qudnto minus eum qui propter nos uideripoteÃmtus itgrotus,quid qutdä eius fautia in prune ingreÃit amicitue non potuimus fuÃnere t er
quoi
|
OCTOGINTATRIVM Q VAESTIONVM. ^uodc!lgräui»!,cumoffritponecnumi de toto homine Muti nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;futntis temenridm prisiudicij firre fentèn'iim, non limttitcs t^Uod diéhmt efttHolitt iudicdre ut non indicé» . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mini.Et in c^ud menfurd menÃfitcritis, ineddem reme» tieturuobii.SiepedHtemilldqu^bondfunt priai dppd» rent^in quibui etidm temerdrium btniuokntiie iudicium cducndume^l^necumtotum bonum putdueris » edquiC pofltd ntdld dppdraerint/ecurum fcr impdrdtum te m» ueniantC^ grduiuioffcnddnt,uteum quem irmtre di» lexerdijdcerbiui oderis,lt;iuod neÃs eR,quid eüà à nuUd eiui bond procédèrent,hoc quopoÃed dppdruerunt mild prim enttnerent,tolerdHdd omenèrdift donee om» md CU iHo 'dgerei,quibui tdlidfdttdrifolent,qudnto m» gii cum ed bom procefferunt, quo anq pignord nos debent id poÃrriord tolenndd eonÃrin^eApà efl er» lex ChriÃi,utmuicem onerd noflrd portemas.Chri» flum dutem dili^ndofieilefiillinemus in/irmitiuem dlâ ter iui,etidm ijuem nondum propter bond fad dili^mus. Costumas enim quid iUe quê dili^mu,domihut prop» tereimtnortuusefl. QUdmchdritdte Apoflolus Pdu» , Cor.?, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ingeflit,cum diceret: Etperibit infirmas in tudflientidfrdter,propter quern Chriflus mortuus eü, ut à illiim mfirmum propter uitium quo infirmas efl, minus diliigmus,in eo Chriflum confiderimui qui mor» tuas efl propter iHum. Chriflam dutem non däigere,n5 infir mitds,fed morse fl. Qudpropter in^nti curd et im» plordtidei mifericordid coÿtdndumefl ,ne Chriflum negliÿimas propter infirmum,cum infirmum debed» * mas dili^e propter chriflum. De remponbus æternis, quaeft.LXXII Titiim. I, 'Veripotefl,quomodo ab ipfo Apoflolo Pdu» lo difium fif. Ante tempor doternd. Si enim tempordquoinodooternalNifififirtean» te omnid tempord inteUim uoluit ,quidfi dixiffet dnte tempord,neq} dddidiffet oterndypoffet dccipi,dnte quo» da tempord,quo date fe hdberent dlid tempora. Aeter» nd autem rmluit dicere quam omnid firtafiis idea, quid tempus non incepit ex tempore. An tempord oternd ouum fgmficauit,inter qdâ CJquot; tempus hoc difldt, q, il» lud fldbileefl,tempus dutem mutdbile 1 De eo quod fcriptum efti Et Iiabitu in* Philip.». iientusuthomo.quæft.LXXlIL ' |
MVltis tnodif habitum dicimus: Vel hdbitiintani mi,ficute{l cuiuflumq; difciplino perceptio, u» fu roboratd lyfirmda.Vel habitum corporis ,fecunda quern dicimus alium dlio effe (ucculentiorem et ualidio» rem,qu£mdgispropriehabitadodicifolet. Vel hdbitîi eorum quo membris noflris dccomodantur extrinfecus fecundum quern dicimus ueflitum,cdlcidtum, arnutum, erf qd huiufmodi eüAn quibus omnibus ffneribus fi» quidem nomen hoc diéîtim efl db tHo uerbo quod efl hd» bere,miruflflumeflineare did habitum,quo accedit à licuiitd ut earn poÃitetidm no habereiNä cr doäri» nddccidit dnimo,er fiKcus de robur corpori,cr ueflis dtqi arma,nondubium efl quin décidant membris no» flris,itdut CX imperitiis poÃit eÃe animus,à ei doélri» nd non decider et, exile dtq^ lanffiidum corpus, fine fucco uifeerum CT robore,cr nudus fine uefte, CTiner» mis fine drmis,et pede nudo fine cdlcidmentis eÃe homo potefl.Habitus er^in ea're dicitur,qut nobis ut habea» tur accidit. Veruntamen hoc interefl, quod quoda eo» rumquo dccidunt nobis ut halitumflciant, non mu» anturanobis,fedipfd'nosmutdntinfeipfd integra CT inconcuÃdmdnentia,ficuti ipfa fapiêtia cu accidit ho» mini,non ipfa mutatur,fedhoininem mutât, quem de» Ãulm fapientem Ãcit.Quodam ueroÃcaccidunt,ut Cfquot; mutent er mutctur,Ãcuticibus ipfe amitcens flgt;écietn fudm,incorpusnofiruuertitur,0quot;nos reflflicibo,ab exilitdte atq; languor ein robur at^ualentiam comutd» mur.Tertiumueroffnus efl, cum ipfa quo décidant mutantur ut habitum fitciant,er quoddmmodûfirmdn» tur ab eis quibus habitum fà ciunt,ficuti efl ueflis : l^ant cumrepofiauelproieddcfl, non habet earn formant quam fumit chm induitur atq; inducitur membris. Erg» induta accipicformam quam nonhdbebatexutd,cu ipfd membrd,^^cMnexuuntur,cr cum induuntur,in fuo fldtu maneät.Potefl eÃe et quartu ffiius,cu ea quo acci» duntadÃcienduhabitu,necedmutant quibus accidutt necabeis ipfainutantur,ficutannulus indigito ,à non nimis fubtil.ât:rattendatur. Veruntamenhoc genus aut nuUum efl,à diligenter difcutids,aut omnino rariÃimu^ Cum er^ Apoflolus deunigentio deifilio loqueretur, quantumpertihetadeiusdiuinitdtcm,fecunduid ^ue» Phfl/p.« riÃimus deus efl,oqudlem dixit eÃe pdtri,qdâ no ei fiiit tanq rapindideflquafialienüappetere,à femper ma» nensin ea oqudlit'ate,noll(thominem indui,cr homini» bus uthomo apparere,fed femetipfum ex!naniuit,non formam fuam mutds,fed formam ferui accipiens, neq^ c9 uerfus aut tranfmutatus in hominem amiÃd incomuta» bill flabilitate,fed tanq ueru hominem fufeipiendo, ipfe fufeeptor in fimilitudinem hominufi^ts,nÃfibi, fedtis quibus in homine apparuit,habita inuentiis eiluthomif id efl habende homnem iiiuentus efl uthomo. bioenint poterat inuenirideiisabhis quicor imundii habebdnt, cruerbuapud patrem uidereno poterät,ntfi hoc fufei» pièdoqdâpoffentuidere,(^pqdâadillùdlumè interius ducerentitr.ifte autè habitus no efi ex primo genereiNo enimmanèns in fenaturahominis, naturnn dei comu» tauit.Heq^ex fecundo,nonenim immutduit homo deu, CTmutatus efldbiUo.bieqi ex quarto,non enim fie af» fumptus efl homo,ut neq; iüe mutaret deum,nec ab ipfo mutaretur.Sed potius ex tertio,fie eni affumptus cH ut comutaretur in melius,et ab eo fi'rmaretur ineÃ^abilitei' exceüentius atq; coniunfiius quam ueflis eu ab homine induitur. Hoc er^ noie habitus fatis fignificauit Apo» flolusquèddmodiidixerit,m fimilitudinè hoim fà dus, qa notriffiguratiotiein homineÃid, hdaitu inuètus efl^ |
LIBER VNVS.
CXCVt
â¢CUM indutus eà hominem quem pbi uiuens quoddmmo» dodtq; coÃrmdns,tmoraliati£ternitdtiqÃocidret. Sed iüumhdbitumquie^ inperceptionefdpienti£ CT di» fciplin£,gr£ci cKtünp uel (rx'^oii: uocdiit.Huncau» tem Ãcundum quem dicimus ueÃitum , uel drmdtum cXH.idsi potitis uocdnt.Ex quo inteUiÿtur de iÃo ge-«fre hdbitus locutum ApoÃolum , quandoquidem in grecis exempldribus dxiticcoirop Ãriptum e^,quod nos in Idtinis hdbitum hdbemus. Quo nomine oportet inteUiÿ tio muatu eÃe uerbîifuÃeptione bo'is,Ãcuti nec membrd ueÃe mdutd muantur, qudnqudm iÃdfuÃeptio ineÃdbiiitsr fuÃeptum fuÃipicnti copulduerit,ÃdquS» tu uerbd hunand rebus ineÃdbilibus codpari poÃunt, ne muatus inteUigitur deus humd£ Ãdgilitdtis dÃump» tor,eleclum eÃut gr£ce Txis/xa;. CT Idttne diceretur hdbitus iÃd ÃÃceptio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
Decoquodfenpru eà in EpiÃola Pauli ad ColoÃenfes.-ln quohabemus redep« tioncct remiflîonêpecatorn, qui eà im a« Ãodeiinuifibilis. QuxÃio. LXXUII.
rMig) CT£qMlitdS CT Ãmilitudo diÃn^endi funt, ubi imd^,cbtinuo Ãmilitudo,no cotinuo £qud» itcds.Vbi £qudlitds,conti}uto Ãmilitudo, non continuo imd^p â Vbi Ãmilitudo,continuo itnA^,non continuo £» qudlitdsMt in Ãeculo eà ina^ hominis,quid de iüo ex» preÃd eÃ,eà etidm neceÃdrtdÃmilitudo,non tdmen £»
Colo, I
dlterdÃqudtur.ln deo dutêquid conditio temporis «4= cdt,non enim poteii reék uideri deus in tempore gene» rdÃeÃlium,per quem codidit tempord : ConÃquens eil ut no foin ftt imdÿ eins,quid de tUd eà CTÃmilitudo,qd i^^,Ãd etidm dqudlitdsana, ut nec temporis quidê interudSuimpedimentum Ãt.
Dehxredititedei. Quænio.LXXVâ«
SkutApoÃoltfSddHebr£osclic/t: TeÃumentum te^: Kcbtt,^ Ãdtoris mortefirmdtur,proptered mortuo pro no= bis ChriÃo nouum tcfkimentum firnatum eÃe djÃrit, cuius Ãmiliatdo uettts telhmentum erdt,in quo mors teÃdtoris peruiihmdm pr£figurdbdtur. Si er^ qu£rd» turquomodoÃmtisÃeundueiufdem ApoÃoli uerbd co» bdredes CbriÃi,CTÃlijdtqi h£redesdei,cum b£reditds morte deeeÃorisÃrna tenedtur,nèc uÃo dâio modopo/» Ãt hdreditds intelll^ f KeÃondetur,ipà quidè mortuo Ãamp;os nos eÃeb£redes,quonidm filij eins etidm dich fu» mus.t^onieiundiitinquitÃlijÃonÃqudmdiucum iUis eÃÃbfus.ü£redes trg) eins dicimur,quid reliquit no» bis pdcis ecfleÃdÃic£ poÃeÃionemper fidem, teinpord» lis diÃcnfdtionis,qudm tn hdc uia poÃide)nus,quod te» Ãntus eüdicensâ.Pdcem medm do uobis,pdcem relinquo uobts.Cobdredesdutemeins efÃcimur cumin Ãne f£» cuilmors dbforbebitur in uidlorid,tunc entm Ãiniles Moh.j.
rei de^M expreff^ eH.Vbi ie(iMliti«, continuo fiinili^ । tudojizo)« continuo imlt;i^,uelut i» duobM ouis piribut» quid ineli tt(fudlitAt,ineli ZTpiniUtitdo,lt;luacuijf cnim iffuntuni^jiuiitZTlt;tlteri,inM^ amen non eft,citM neutrum de dltero exprejjam eji. Vbi fimilitudoyitä co n tinuoimd^,noifcontinuo£ciudlitii!,omn( quippe outt omni ouo Mquintum ouun; eikÃmik eft,fed ouutn per» diets quis mquintumouum e^, pmilc e^ ouo giUime^ nec amen eins cil,quiii de iüo expreffum no eftt neciequile,quiAbreuius efl,ZT dlteriiis generis unimui tium,Sed u^dicitur noncontinuo,utiqi intelli^atr,quii effcdliqudndopote/l.Poteà er^ effe dliqiM itmtgo in qtupt etidm£qMlitiis,utinparentibusZT plijs inue» niretur inu^CTlt;equdlitds ZT pmilititdo, ft interuAÃu temporisdejuiJJef.NAin CT de purente exprelpi efift» militudo ftlij,Htreciedicdturimd^,etpotelleff'e an» ti,utre^etidm dicdtur £qudlitds,nià pdrens tem» pore pr£celfit.Ex quo inttiUÿtur CTdliqudndo £qi(di litdtem,non folum fimilitudinetn hdbere,fted etidin imdgt nem,quodinfuperioriexemplo mdiiiÃftumeÃ. Potek etidmdliqudnèb)Ãmilitudocj]e CT£qudlitds,qudmuis nonftt imn^jUt de duobiis ouis pdribus diéium eÃ.Po teà etidm ftmilitudo CT imdm ejÃ,iuiis no ftt£qudlitds, ut in Ãgt;eculo oÃendimus.Potrà Gâ Ãmilitudo eÃe ubi CT £qudlitds CT imd^Ãt,ftcutde Ãlijs comemorduimus, excepio tempore quo pr£cedimtpdrentes. Sic enim £» â qudletn fyüubdmjyîldbx dicimiis,quis dltrrä pr£ced{it.
eierimus, qudndouidebimus eumÃcutieÃ. c^udin h£» rediatem non eis pdtris morte ddipiÃimur,qui mori no poteÃ, quädoquidä ipà Ãth£reditds noÃrd,Ãcundu iU ludquodÃriptumeÃ.'Dominuspdrsheredtatis me£, Sed quonidin eït uoedti fumus ddhuc piruulftCTdd /Ãi» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â '
rialidcontempldnddminiisidonei,iifq^ dd humillimds noÃrds co^ationes à diuinA miferdtio porrexit, ut quomodocui^cernereniteronurqdânbeuidèterdtqfp^ , . Ãiicue ctrnebdmuS)idipfummoriturquodin£niÿmdte cernebdmuSfCuÃcieddÃcie cernere coepiinus-Cbucni» enter er^ dicitur morituru eÃe qdâ duÃretur: C u dutem uenerit quod pcrÃ^him eÃ,duÃretur quad ex pdrte eÃ, nobis quoddmodo moritur pdter in £nigmAte, CT idem ipÃfit h£reditds,cuÃcie dd Ãciem poÃideturinon quid ipà moritur,Ãd impÃäO) in eti noÃrd uiÃopÃbh, uiû one perimitur:P,ttdmcnift iÃd prior lios nutriret, dd illdinpleniÃimdmCTeuidentiÃimdm non eÃieeretnur idoneLQuod ft etidin de dtioleftiChriÃt}, non Ãcundu uerbü in principiodeudpud deu^fedÃcumdüpuerüqui jq), ,pÃciebdt £atedc fdpiëtid,pius tntelleóhisddmittit.,p» Luce, à pridi(ldfuÃeptioneÃruitd,qu£cbmunisei eu cdteris hominibus non eli,mdniÃÃu eÃ,cuius anq morte poÃi ⢠dedt b£reditAtem:Nb enim noscohdredeseins eÃe poà Ãtmus,nià CT ipà b£resÃt. Si dutem picas boe no ddmittitjUt primo ex pdrte uiderethomo domiincus, deinde ex toto,qudnq in Ãipicntid proficere diiÃus Ãt,
. in corpore fuo 'mteUigttur h£res ,ideR eccleftd, cuius â cohdredes fumus,q uis ex nobis conÃet quemddmodum . filij eiits natris dicimur, Sedrurfumqu£ripotesiâ
OCTOÃINTAtRIVM Q_VAESTIONVM.
tuitMmorteÃ^ÃmMgt;?^ nosetidm h£reditdx dei,fet cundumillud:C)dbo tibigentesh£rediatemtudm. Hies rr di«Znn dutem tudm,mfi firte huius mundi, quo prius tdnqdomindntetenebamur- Pofl dutem cum dicimus: Miht mundus crucifixus eà et fg) mundo,poffidet nos Chrifhts mortuoilloqui nos pofiidebdt, cum ei renucids mus,morimur illi GT ipfe nobis.
De eo quod Apoftolus lacobus dicit: Vis autê feire o homo inanis,quia fides fia ne operibus ociofaeft. Qiiæft, LXX VI
Vonidm Pdulus ApoÃolus pr£dicdns iuÃfi^ cdrihominem perfidem fineoperibus,no be^ ne mteUedius eÃdbeisqui fie dcceperimt
izcob.»
iliéium,utputdrent cum femel 'm Chriftum credidiffenti etid fi mdle operarentur e^fiicinorofefla^tiofecj; uiue^ renc,filuos fe effe poffe pÃdc.Lociu iÃe huiui Epiftohè eundem fenfum PduU Apo/bliqiiomodoÃt intelligent diMexpoit.ldeotjf mdgii Abrnhie utiturtxèplo, udcud effeÃdemà no bene operetur,-ciuonidmAbrahsexemâ plo etidm Pduluf Apolhlttf itfufeÃ,utprobiiretiulhÃi cdri hominem lineoperibia legis.Cum enim bond operd cbmemordt Abrdhe, qu£ eitK fdè comitdtdfimt, fdtii oÃendi Pdulum ApoÃolum no ita per Abrdhdm doeere iu/hÃcdri hominem perfidem fine operibui, ut fi quif crediderit no dd eum pertinent bene operdri,fed dd hoe poüMUtnemo meritii 'priorumbonorÃoperum drbi-â treiur fe peruenire dd donum iu/lifiedtionii,qu£ eft in fide.in hóe enim fe ffntibui 'm Chrifium credenabui I«« prx/èrrè cupiebdft{,quód dicebditt fe meritif bono* rumoperum,qu£ inleff funt,dd èudn^licdm grdtidm perueniffe,ideoq; fcdnddlizdbdntur multi qui ex eU cre^ diderdnt,q, incircumeiÃi ^ntibui ChriÃi grdtid trdde^ rctur.VndeApofioliK Pdulm dicit poffe hominem fine operibus fe pr£cedentibtM iuflfiicdri per fidem:Ndm iu^ fhficdtui ptrfidem,quomodo potefb nifi iufk operdri, ^uKdnted nihil operdtuf iufle dd fidei iujlificdtionem peruenerit,non merito bonorurit operu/m,fed grdtid dei qu£'mi(loidmudcudeffenofypotefi,cumidm per dilet âionem bene operdtur,QUÃd fi cum crediderit,mox dt hdcuiadecefferitjiuflificdtiofidti mdiiet eivm iUù,nèe pr£cedentibus bonis operibuf,quid non merito dd illnm^ fed grdtid peruenit,nee confequentibus,quid mhdeuitd effenen finitur.Vnde mdnififlum efl quod PduliK Apo^ ftolusdicif.Arbitrdmuren'mt hominem iufiificdri per fidem fine operibui.Non tdmen ia inteOigendu/m efl,ut dccepafide fi ^ixerit,dicdmus eum iuflum,etidm à mds le uixerit.ldeo exemplo Abrdh£CrApoflDlusPdulus utitur,quid fine operibus legis qudm non dcceperdt,per fide iufiificdtus eft:Et Idcobus,quidfideipfius Abrdh£ operd bond confecutn, effe demonfirdt,ofkndens quêdd^ tnodum inteüi^ndumÃt quodPdulus Apoflolus pr£= dicduit. Nd q puant ifid ïdcobiApoflolifententtdco^ trdrid effe illi PduliApofiolifentèti£,poffunt drbitrdri ttMiji ipfirni Pdulum fibi effe contrdrium,quid dicit dlio
ioco-.Elon enimduditoreslegisiufiifuntdpuddeum,fed Ãihreslegis iuÃficdbuntur.Etdlio loco: Sedfidesqu£ Roma.», per dile^lionem operdtur.Et iterum: Sienim fecundum cdrnem uixeritis,moriemini,fi duteÃiritu Ãlki cdrnis mortificdueritis,uiuetis, Q«lt;e fint dutem Ãihtcdrnis qu£ operibusÃirialibus mortificddd funt,(dio loco ntd mÃÃdtdicens:Kdnilijla,dutrm funt operdcdrnis, qu£ funt Ãrnicdtilt;)nes,imundici£, impudicitid,fimu{dcrorii feruitus,ueneficid,mimiciti£,cotentiones,£muldtiones, dnimofiates, diffenfiones, h£refes, inùidix, ebrietdtes, comefdtioes,et his fimilid,qu£ pr£dico uobis ficut pree dixi,quonidm qui alid dgun{,regnum dei non poffidee bunt.EtddCorinthios dif.'iSloliteerrdre, nec^ Ãrnied» tores, neq; idolis feruientes,neq- ddulteri,neq; modes, 'fieq:nidfculdriMnconcubitores,neqi Ã(rcs,neq; dudri, net^ ibridfi,neqi mdledici,neq; rdpdces regnum dei pof» fidebunt.Et h£c quidem fiiiÃs,fed dbluti efiisfed fdnÃi» ficdtieÃis,fed iuÃificdti i« nomine domini noÃri lefit ChriÃ,cr inÃiritu deinoÃri.Quibusfentetijs mdni» ÃÃiffime docet,nd f oî prlt;e(rriro bono opere dd fidei iu» Ãficdtionem perueniffe,nec meritis eortvm iÃdm grdtid ddtdm,qudndo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hec quidem ÃtiÃis: Sed cu dicit,
qui alid dgumt regnum dei non poffidebunt,fdtis oÃe» dit idm ex quocrediderunt bene operdridebere. Quoi Ciquot; idcobus dicit,multisomnino Iods idem Apojb» lus Pdulus fdtisdperte^pr£dicdt,reék uiuendum om» hibusquiin Chrifio crediderunt ne dd poends perue» nidnt. Qjtod Cf ipfe dominus comemordt dicens : Non omnisquidicitmihi,dominedomine,intrdbit 'm regnu ccelorum,fed quiÃcit uoluatem pdtris mei qui 'm cae'is eÃ,ipfeintrdbit in regnum caelorum.EtdlibitVt quid dicitis mihi,domine domine,eiT non Ãcitis qu£ dico uo» iis i Etomnisqui dudit uerbd medhecetÃcited, fimi» Idbo eum uiro prudenti,qui £dtficduitdomum fudm fu» prd p'etrdm e::rc.Etquiaudituerbdmedh£cGt'nonû cit ed,fimildbo eumuiro Ãtlto,qui£dificduit domu fui fuprddrendm CTc, Qjtdpropter non funt fibi contrde rieduorum Apofhlorumfententi£,PduliGriicobi,cu. dicit unusiuÃficdrihominemper fidemÃne operibus, er dlitts dicit mdnem effe fidem fine operibustQuid iUe dicit de operibus qu£ fidê pr£cedut,ifk de his qu£fiii^ fequuntur,ficutetidmipfePdulus multis Iods ofiendit.
Detimore urrumpeccatum fit. Quxftio.LXXVII.
OUinis pturbdtio pdffio,ois cupiditds pturbdtio, ois i^tur cupiditds pdffto. Omnis dutem piÃfio cum eà in nobis ,ipfd pdffione pdtimur, CT 'mqudntum pdffio eà pdtimur. Omnis iÿtur cupiditds cum eH in nobis,ipfdcupidiatepdtimur, cr mqudntum cupiditds eà pdtimur.Omnis dUtem pdffio,'mqudntum ipfd pdf* fionepdtimur,non eÃpeccdtum: Sic CTfipdtimurti* morem,non eà peccdtum,anqudm fi diceretur, fi bipes eÃ,noneÃpecus. Si er^proptered hocnoneÃcon» fequens,quidmula funt p(cordbipedid,proptrred er
|
LIBER. HuJnon eRconfequm(,cju!i ma'tä funtpeccm que pji bmur. Hoc enim contradicitur,tton cÃc eon/iquent, ut fi fgt;atiinurüinorcm,iJeo tioit fitpeccatum. T« Miet» dicit confiquens elJe,utÃpiUimttr tinwrem non Ãt peccätat». cuiH amen concédas alinua. ejfe peccaa que patimur. De pulchrifudinefirniilachrorum, QiiæftioLXXVIU. Ar S iTlifummii omnipotentis Dei, per quem ex nihilo ÃHA funt omnia, qtsie ettam fapientia eiut â dicitur,ipfa operatur etiam per arttÃces,ut ej pulahra at qscongruentidÃiciant, qudmuü non denMo,feddeali» qua materia operêtur,uelut ligno,aut marmore,aut ebo* re,O' à quid altud materie genus manibus artificis fubdi tur» Sed ideo iÃi non pojjunt de luhilo aliquid Ãbricare, quia percorpua operantur. Cum tarnen eos numéros O limamentorum conuenienaam ,que per corpus eorpori * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;imprimant, in animo accipiät ab tUa fumma fapiètia,que ipfos numéros er ipfam conuenientiam longe artiÃeioÃ^^ US uniuerfo mundi eorpori imprefferit, quod de nihüo Ãi bricatumeÃ, 'm quo funt etiam corpora animalium,qu£ tarn de aliquo,id eü,de elementif mundi Ãbricantur. Sed Ion ff potentius excellenhusqf quam cum artifices homiigt; nes eafdem figurât eorporum O'Ãrmos infuisoperibui imitintur. No» e nun omnis numeroÃtas humani corporis inuenittirinllitua,ifed tarnen quecun^ibiinueniuntur ab illa fapientia,per artifices manum trtujciuntuii, que i« pfum corpus humanum naturaliter Ãibricat, Uec ideo tu* nun pro magno habendi funt qui adia opera Ãbriednt, aut diligunt,quia m nortbus rebui intenta anima,quat per corpus corporaliter Ãcit, minus mheret ipà fumme fa^ pientie, unde tÃas potentiat habet,quibut male utttur eüi Ãris eas exercet. iBa enim m quibus eas exercet, diligens inieriorê earum Ãrmam Ãabilem negliÿt. O' inanior in^ firmior^ eÃicitur,Ci^i uero talia opera etiam coluerunt, quaiuum deuiauerint 'a ueritate hinc inteüi^ poted, quid à tpfa ditimalium corpora colerent,que multo exceüen s tilts Ãbricati funt,O' quorum funt illa imitamenta,quid eis infoeheius diceremus l Qiiare Magt Pharaom's fÅcerunt ^ae* dam miracula,ncutMoyfes famulus t)d. quæftio LXXIX. O Mom (tmwit partim priuaticuii^dam iuris fiùpo* teÃate ffrit,pdrthn uniuerÃaüs le^bus Ãcut pub Itcis edéreetur et reÿtur.Qÿia er^ unaqueq^ ret uiÃbtlis in hoc mudo habet potefiatë anffhea fibi prepo Ãtaitt,Ãcut aliquot locis diuina fcriptura teÃatâur,de ea re cuiprepoÃta eÃAhter quaà priuato iure agt,aliter tana quam publice a ff re cogitur. Potentior eà enim parte uni terÃtas,quoniam lüud quod priuatlm agt, aittnm agere Ãnitur,quaâttumlexumuerÃtatisfinit. Sedunaquej; anima tanto eà pietate purffitior,quanto priuato fuomt^ nus delcftita legem uniuerfitatis intuetur, eiq} denote ac libeueer obxmperat. Eà enim lex uniHerÃcatu,diuiMfjt* |
VN VS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CX'CVII pientia.CXSMto aut amplius priuato fuo ffudet,O' negle éh deo,qui omnibus animis utiliter ac falubriter preÃdet, ipfa Ãbi uel alqs quibus potuerit ustlt eÃe pro Deo ,fuam potius in fe uel in alios quam tüius in omnes diligfnspote* Ãatem,t!iMo efifordidior, tantoq; magis poenaliier diui* nis legbus tanquam publicts ferutre cogitur. Qtianto ig* tur etiam humana anima deferto Deo, fuis honoribus, uel fua potrÃate juerit deleftaa, tanta magis fubditur takbut poteÃatibut,qua priuato fuo giudent. O' honorari ab ho* minibus Ãcut dij cupiunt, quibus diuina lege ftpe conce* ditur,ut eos quos Ãbifecundiim eorwin mérita fubiugiuea riitt,priuato lüo iure etiam miraculorum aliquid prtcÃent in his rebus exhibendoriim quibus funt infimo,fed tarnen ordinatiÃimo poteÃatumgradu prgpofitte.Sed ubi diuiiui tanquam publica lex iubet, uincit utiq; priuatam licentiä, quanquam o' ip[a prtuaa licentiä nià uniuerfalis potefla tis diuinx permiÃione nuUa eÃet- Idcoq^ fit ut fanfli Dei ferui, quando hoc donum tos habere utile eÃ,fecundu publicdm O quodämodo imperialem leffmjioc eÃ,fum» mi Dei poteÃaxm impereat infimis poteÃatibus ad quada ttifibilia miracula Ãcienda. In lüis enun Deus ipfe imper at, cuius templum funtOquot; quem contempta fua priuata pote* flate,ardentiÃme dili^tiu. In Mageis autem imperatio* nibusad illecebram deceptionematt Ãbi fubiugèt eos qui^ bus adia concedunt, praÃant eÃ-cihm precibus O' mini^ Ãtrijs eoru,priuaco iUo iure largientes,quod Ãbi licet lar* grihonorantibusfeÃbi^ firuienttbits,O' quadom fecum in facrammtis fuis pafhi feruantibus.Pt quando uidentur Imperare Magi per fMmiorum nomina,inÃriorts ter* rent. O' nonnulla uiÃbilia, qux propter infinnitatêcar* nis magna uidentur hominibus non ualenabus atema co* tueri, qua per feipfum praÃat dileókribus fuis,uerus de» US mirantibusexhibeant. HacautcpermittitDeiisiuÃe omnia modérant,ut pro cup'idiatibus et elefbonibiis fuis, feruitutes eorum liberates^ diÃribuat. Et fi quando inuo catione fummideiliquid pro fuis mails eupiditatibus im* petrant, uindiHa eH lUorum, non gratia. Non enimÃu* Ãra dicit ApoflohisiTradiditillos DeusindeÃderiacor* R»quot;'*.»« dis eorum t Qÿorundam enim peccatorum perpetran» darumÃcilitas,poena eil aliorim pracedetium. Quod aut dominus dielt: Non pote fi Satbaliasfathanam expel Muei.f lere, ne Ãrte quifquam Utens nominibits aliquarum infi* marum poteflatum cam ehemonum excluferit, Ãlfam pu tet eÃe iflam Domini fententiam, ad hoc inteOigit diäu, quiahoemodo Sathanat etia,fi eorpori aut corporis/eii* fibus pareil,ideo partit ut ipÃits hominis uolutxtt per im* pietatis errorem triumpbo maiore dominetur. Hoc oute modo non exit Sathanas, fed potiiis in intima ingreditur ut in eoficoperetur,quemadmodum dicit ApoÃolus: See cundum principem poteÃatis a'èris hums, qui nume opee ratur in filijs diffidentia. Non enim fenfus corporis eoru turbabat atq^ torquebat,out eorum corpora collidebat/ed mtomm uoluntateuelpotiuscupiditate regnabat.Quod Miâ''-auttrn dicit pfeudoprophetat muta Ãgna nbsp;nbsp;prodigi Ã* I i Glares |
|
o CT OG IN T ATRIVM Q^V^^EST 10 N VH ihiros,;tA ut ÃÃäiif ttüm /i penpoteff deâüs. Admonrt utiq; ut inirüâ^mia c/tuddm mirdctilii etiâ /cekmtos mites fixere, qiidlidÃcere nonpeffiint, nee tumen idea potiöris loei dpud Deum tffe urbitrAndi fuut, Non rnimrfffTph'oJTï Dfo qu'dnt popufuslfräel jvugi Bxo ii Aegypftörum, guia nonpotemtitte populM^fietreguoi Uil Ãeiehant, giumuis Meiyfes in teirtute Dei mnörd po*: tuerit.Sed ideo no omnibui fdnlhsifii tril!Uftntur,ne per nteiopÃimo errorf deeipiUntur mpTmijexi/linuirttetm at Itbiis Ãdis nuiora dond tffe gudiit in operibus iuflttï,eguiâ bus dteriiduitd cömpdrdtur. Proparea Dominus prohi* Vuc{.)o bet hinc pudere difà palos,cum dit: Nolia in hoe giaäe» re,guotitam ffiritut uobif fubijeiuntur, fed in hoe^ude» re.gtionidin nomineLvellrd feriptd fnntin eexÃit.CiAner* '^tdliaÃciunt lAdgi,gudlid nonitungMm fdn^Kfèahmt, tdlid guidem vifibililer effe dpparètffed diuerfo pne Cf di* uerfóiurclrunt. lHi enimÃeiunt gUitrenas gloriamfua, i/b guterenas gtoriam dei,CfilltldeiuntpergHieddmpo afhtibuseonceffd in ordinefuo,guäp pritidtdeoinmertid 'uel benefieidjfti dUtem publiea adminiflrdiione luffu eius, cui eunéh creaturd fubieiti efl.Aliar etnmrogiturpof* feffor egmim ddrc militt, aliar eü tradit cmptori, ud eui* lÃetdonAt dut eommodät.Pt^Hemddmodum pleri^ nu* li imlitef,guof Imperialif diftiplittd,eondemnAt,fignis im* peratorii Ãä nonnuBos pofféffores arriOMt.Cf ab eii dli* guid guod publiée nonlubetur extorguent.tanSnungua 'tnali Chrifhdni uel feifmatiei uel h£retiei,per nomen Chri fb, dut uerbd, dutfdcramenta Chriftiand exilât aliguid à pcaÃdttbus, gutbus honori Chrifb eedere indiibwm eR. Xumduam malii itAcntibus cedunt uolanaa, ddÃ:du-* rendo's homines cedunt,guorwin erroreUantur. Civd* propter dliar H agi Ãciunt miraculd, dliar boffiChrtflt!! ani,aliter malichrtflidm. Mdgipcrpriudtoscoiitrailus, bont Chrifbani per publiedm iu/btiam,mati Chrifbani per pgnd publicie iuÃitiie. Nf c m'rrumefl guod hfe figna tu* lent,eum ab eis adhibentur, guatido ehain cum uÃirpan* turab extraneis,gui omnitio fiiwn nomen dd iÃam mibtiä non dedemntfpropar honorem tarnen exceüentiÃmi ims *-«««â¢9 perdtoris udlentXx gutbus put iBe de guo difeipuh domi» ⢠no nunciduerutjg, in nomine eius eijeeret datmonid, gua» uis eum eis etm non fegueretur. Cuntduam non eedunt l)is pgnis huiufmodi poaPates,Ãtus ipfe prohilet occult lts modis.ettm id iuffum dtg; utile iudicdt.üdm nuBo mo* do uBiffirtrus audetu hiecfignd cotiamnere. Contremi* feunt enim hi ubiettngi tUa proffexerint. Sed nefeienti* bus homitiibus aliud ii^eturdtuinitus, uel dd cemputden-* dos malos cum eos oportet eotipuidi;pcut de Seeuie Ãlifs, AAorS,!^, »w dbbbus Apoffolorum le^mus,gutbus dit immudusffii ritus:lefumlcio,cr Pau.u noui,uosdutem gui eÃis i Vel dd ddmoneitdos bonos utpropciant in pde, atsj; iÃa non f Cor,» id^nter,feduttliar poÃint.Vcl dd difcerneiida dona membrorum Ãeclepe^cut Apojklus ait : Nitnguid om* tus utrtuasfnunguid omnes habent dona curat ioittnn ? Propar bds iÿtur edufas plerun^,ut diiflum f ft, tupcien bbus homintbus iubetur diuinitus, i. ut hu pgiits adhiTntis huiupnodi poaflaasuoluntati hominunonobantperent» Vf (t«t »mIi bonisffpe temporaliter ncceant, poaÃatent in eos dccipiüntjdd matorem pt bonorum utilitatem pro* par ex'erciidtionè patientig. itdg;dniind ChriÃianAfem periiiui^let in tribulationibus pus fegui uolMttattm do* mini pti,ne ordiiidtioiii déi repftendo acguiratpbi graui* ns indicium. Quodenim ipfe Dominus agens hominem Pontio PilamdixitjhocCf lob diabolo po^tdiceret'flon haberes in me potePdtem,nip data effet tibi defuper.Non ergi eius uoluntds,cuius tnÃlitit poteÃas in bonos datur, fed eius uolutds,d guo hgc poteÃds datur,debet nobis effe chariffimdfQupniamtribuldtiopatientiamoperatur,pd tientia probationem,probdtio uero ff)em,/pes aut non co fundit^guia charitas dei diffufa eÃin corditus noÃris per ffiritumfanihim,guiddtuscRt{obis. |
lou.f. Ãduerfus ApollinariftaSjqliæft. LXXX , CVH guidam hgretici gui ApoBinarijlg ex Apot* linari guodam auilore fuo di£h effe perhibentur, apertrentdomiiiunoflram Icfum ChriRum, inguaniuin homo peri dignatus eÃ,non habniffi humdnam mentem. Inhärentes eis nonn^i,et eos Ãiidiofe audientes, deleHts* ti funt guidem ed peruerptate ,guatBe hominem in Deo minuebdt,dicens eum nohhabuiffe mentem,hoc eÃ,ratio« nalem itniaam,gud homo apecoribus fecundum dnimum dijjirt. Sed cum [ecum ipp cogitarentfà tendum effe, pia eÃjutaniffnitus Dfl plius ,fapientid, Cf uerbum patris, perguemÃibtptnt ómnia, beluam guandam cum pgura humant' corporis fufeepiffe creddtur,difflicHerunt pbi,no tarnen ad-corre{bonê,ut redirent ad ueritatis uiam,totugi hominem à fapientia Dei fufeeptu effe conptertntur,nul* la diminutionc naturg,fcd amptioriup audacia, ipp etii animä totumg; utde hominiÃalienantes cA eo, folam car* lumhumanam etim fufeepiffedixertmt, Adhtbentes etiä afbmoniu ex Euatigetio,imö iBam domini fententiam non tnaUigèdopuerpcôfligfreMdêt äduerfus cathdlica nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i tatem,dicentesfcriptum effe:VerbumcaroÃflumefl,cr °*quot;quot; habitauit in nobis.Sub bis enim uerbis ia uerbum udlunt carni effe copulatu atg^ concretu, ut nuBa ibi non folum mtns,fed nec anima humana inarpftat.Qjtibus primo re ffondendum eÃ, ideo pc effe tBud in Euan^lio pop tum, guia ufg; adtiipbtlem carnem, affumptio iBa humangna* turg à domino Ãdu e{i,atg; in tota tBa'unitaa fufeeptio« nis ptincipaliter uerbum cÃ,extrema aut atg; ultima ca* ro. Volens itag; EuangeliÃa commendare pro nobis dile* üionem huimlttütis Dei,gui fefe humiliauerit,Cf guoup^ humiliduerit,exprimens uerbu,carnemgi n»minauit,prg termittens animg natur am gug uerbo inferior eÃ, carue uero prgÃdiitior.Magis enim comendat humilitate, guit dióium eÃ:VerbB caro faéhim eÃ,guam p diceretur, ucr bum homo faihtm eÃ. tJam p nimis hgc inttientur uerbti poteÃaüus no minus peruerfus ex iÃis rerbis ita calttm*gt; niaripdei ntgirg,utdicat ipfim uerbum conuerfumd' (otmatatu effe in carnem, cr uerbum effe deftinffe, guit fcriptum |
LIBER VNVS^
CXCVIII
|
Piiilip.t, Laer, j Pfalm, (lt;4 Ioannis.) 7 GencG, 4lt;i j.Timot,» (criptKM e^: Verhorn cdro {ó!him eÃ,Ãcut coro hunMM cum fit cinis,iion esl cdro cinis,fecl ex cdrne cinis e(t, âEtfecundom loq^oëdi ntadum confuetudinem^; celebrioa rein,qHicquidfit quod no erdtjdefiniteffe quod erat. Ncc fittne/J itu biCc uerbd inteUigimuf/ed etidm i()fi nobifium, ia inteUigitittjUi menens uerbum quod e^,ex co dccc^ pitiÃrmdm ferui, non ex eo quod in iUum fornum dliqud mutdtione conuerfu/m eH,di£httn fit : Verbunt cdroÃäu eft. Deindeft ubicunq; cdro fiterit nomindtd e3â dnimd «⢠c(td,fic intelli^ndum eft, ut dnimd ibi non ejfecreddtur, nec lUi hdbebdnt dnintdin de quibics dióhun eft : Ef uidebit omnii cdro fdlutorc dei.Et illud in Pfdlnw: EXdudi precet medtjdd te omniscdro ueniet.Et illud in Eudn^lio: Sicut dedtjli ei potefidte omnis cdmii,ut omneqlt;^ dedi/li ei non peredt,fed hdbedt uitdm fiterndm.Vnde intelliQturfolere homines per nomindtionem ftlius cdrnis fignifiedri, utfie» cundum hdne locution? etidm illud pefiit intellig,ut quod diibtm eH : uerbum cdro fitóam ejl, nihil fit diéhtm, nifi uerbum homo [déîuni efl. Sicut enim d pdrte totum ple^ runq; nomindtd fold dnimd homo inteUi^tur, ficut eft ihgt; lud : Tot dnimiC defeenderunt in Aegyptum tfie rurfus d. pdrte totum etidm nomindtd fold cdrne homo intelUgitur, ficut funt iftd qud: pofuimiti. Proinde quemddmodu nos huic obiefhoni eorum qudm ex Eudngelio proponunt itd reffiondemus,ut nudns hominum itd defipidt,ut putet nos per hgc uerbd eo^ dd credendum CT confitendum,c^ mt* didtor Dei CT hominum homo Chrifius left» dnimdm hu mdndm non hdbuit, fic quiero quomodo ipfi reftondednt tdm mdnifi/hs obieftioibui noftrit, quibus ofiendimus per tnnuntrdbiles locos Eudngtliciefcripture ndrrdtum, de tUo db Euinfflifiis, in his dfefUonibus fiterit quiC fine dnimd eÃe non pojfumt. Eion enim ed proftro quit ipfe do Matth. ilt;; minus turn multucomemordf.Triftselldnimd medufque loMnââ â nbsp;nbsp;nbsp;mortem, Et: Potefttiem hdbeo ponendi dnimdm mtdm, â â iterum (iimendi edm. Et: Mdiorem dileSltonë nemo hd bet,quAm ut dnimd [udm pondt quis pro dmicisfuis.Qi^e mihiperuicdx contrddiftorpoteftdùerefigtirdtè d Dos wi w difta, ficut multd in pdrdbolis eum locutum efife ntd ntfijhtm c(l. EJdm etfi Hid nan itd fumt,non tdmen opus eft pugndciter dgere,ubi hdbemut Eudngfliftdrum ndrrdtio* ties,per qudx eum nbsp;nbsp;ndtu de Kidrid uir^ne cognouimut, CT comprehenfumdlud£is,Gâftd^lldtiim,G'cr(tcifixu, atq^ interfèólum, dquot; fepultum in monumento, que omnid fine corpore mteUigere/iikt nemo poteil. Nec fiilè dut figurdtèdccipiendd quifqudmuel dementiÃimus dixerit, cum difh fint db eis qui res ge/ldf ut meminerdt ndrrd* uerunt.Sicuter^ iftd corpus eum hdbtùffe tefidntur ,fic eum indicdnthj^uiffe dnintdmdffefhones tüi», que non poffunt effe nifi m dnimd, quds nthilominus eildem Eudn Mat h ndrdntibiu Uÿmus. Et mirdtus efi ïefus,e3â irdtust cr contrifidtus,e3â exhildrdtus,ej multd tulid mnumerd9 bilid.Sic etidm HU que coniunflA fimul offieid cr corpo* ris CT rfttf/Hie ojkndut,ficuti (unt quod efuriuit, quod dor wuitfquidfdti^tusdbitinerefeditttysHidhuiufcemodi, Non entm poffunt diceri etidm in ueteribus librii non di* Ioiiini5.4 fklm effe irdm Dei leticidm,^â nonnuHos huiut gene^ ris motuf,nec idea tdmen effe confequês,utdeum hdbuifje dnimd credendum fit. Diftd funt enim tlldpropheticis i* mdgindtionibus,non ndrrdtorid mdniftftitione, N^t»» CT membrd Dei di^ funt,ej' ntdnut, ej pedes, nbsp;nbsp;oculi,amp; |
fdcies,e3â fimilid. Et quemddmodum iftd non indicdnt eu hdbere corptis,fic nec iHd dnimdm. cisemddmodum dutè iidrrdtum dliquid, ubi nomindtd funt ntdnus chrifti cr cd put,Grc. que indicdnt corpus,itd etidm que de dnimi djfe dionibui eodem ndrrdtionis teitore nomindu funt, mdiit cdnteius dnimdm. Stultumefl dutè crederendrrdnti Eud fflifte J mdnducduerittZiT non ei credere quod efurierit. Etfi enim non eft confequens,ut omnis'.qui mdnducduerit efuridt,ndm Cgt;â dnfflum letmus mdnducdffefed efuriffe non legirmts,neqi ut omnis qui efurit mdnducet,fi dut of* ficio dliquo fe cohibedt, dut defit ei cibus fdcultdt^ mdn* ducdndi,tdmen cum utrun^ ndrrdt Eudn^liftd, utruq^ credendum efl, quid utrunq; ficut rerum gefldrum in* dex fdflum gefiumq^ conferipfit. Sicut dut qui mdnducd* uit fine corpore inteHig non poteft, fic quid efuriuit fine dnimd fieri non potuit.Nec Hid nos terret indriis dtqà ine* ptd cdlumnid,qud inuidiofe refiftentes diunt-.Er^ fub ne* eeÃitude pofitus fitit,fi hds dffeiliones dnimi uerus hdbuit. fdcile quippe reffiondemus : Ergj fub neceÃitdte pofitus fiiit,quidcomprehenfus,fld^lldtus,crucifixut et mortuus efl,ut tdndem finepertindcid fi uolunt intelligent, fic eii pdÃionesdnimi, hocefl, dffeflionesuoluMtdtis diftenfda (tone, uerds tdmen ut pldcuit fufeepiffe, quemddmodum pdÃiones corporis eddë diftenfdtionis uoluntdie fine uHd neceÃitdte fufeepit. Ãintmddmodum nes nan uolutdte ma* rimur,fic Gquot; non uolumtdte ndfcinutr. llle dut uoluntdte utruft^ ut oportebdt exhibuit, Gquot; tdmen ueriÃime exhi* buit.Sicut erg) neceÃitdtis nomine, nec nos nec lüos quif* qudm dueHit lt;i fide ueriÃime pdÃionis, per qudm corpus citesolknditur,ficG' nos ipfo nomine neceÃitdtis nemo deterret d fide ueriÃime dffe(lionis,per qudm dnimdm ei* us dgnofeimus. Nec ipfos debet deterrere d confentiêdo cd tholice fidei, fi non eos deterret exitidbilis pudor mumn* de,^is Ãlfe, diu tdmè Gquot; eu temeriate deftnfe fentêtie. Ue quadragefima ÃC quinquagefinia, QuæftioLXXXL O Unis fdpientie difciplind efl que dd homines erudiendos pertinet, credtorê credturdm^ di* nofcere,Gâillitm colere domiiidntem. iftdm fubiefkim ft* teri.Efi dut credtor Deus, ex quo omnid, per quem omgt; Rom. ), nid,in quo omnid, Gquot; ideo trinitds pdter Gquot; filius et ftiri* tuffdnfîus. Credturduero pdrtim efl inuifibilis, ficut dni* md,pdrt(m uifibilisficut corpus. InuifibiH terndrius nu* mtrus tribuitur, qudre ditigere deum tripliciter iubemur, Dcut.tf, ex toto corde,ex toa dnimd, G^ ex toa mente. Corpori qudterndrius numerus, propter euidentiÃimdm ndturdm eius.i.cdliddm G'/rigddm,hamiddm G'ficcdm Vniuer* feerÿcreiturse tribuitur fepteMrius,Q^ipropter om* t i » nit |
OCTOGINTAT'RIVM
BK diftiplind dino/cftif^C dipernens creatcrè at^ trttuu rumdcfiitno tiumfro inlinujtur. Q^trifdifitptina, cjium* diu eorporeis modbitt tcmporalitrrfigmfitatur, ofdfn« 4o coulht ,lt;7rtrum gtihntm uementiu atq- tranltun« I.Corin,}. tfiMM auâoritntc qiuà laäepärmtlos numt, urtdonrot Ãciat conampliitionf,quie mn uenit cttranfjt,frdftinper »Wdnff, Kl qudquifqinArrAtn^btrebtt» diuinituf-tèpnirn har pro faluo: feominuwt ^flis liuc gerend^, qult;e aähuc /utura prtedit S[ur,lipegt; mdn,ertt iti fide et prcmifja Ãgt;et rauem, CT q«lt;f diuina auóhmas prtccpit mfiagabili cha ricmr implere curauertt, reih a^t uitam huiiu tiectÃita» tK er tempor 15,qur numero quadra^aarto tommenda* tur.Qaotiiam denAriuf numeriif,qut cotam tnfinuatdi^ /aptinam,qiuter duiiut. i numéro quicoâporitrtfuatur midrtplicatitt, quia per mutum eorporalh admniftrado ffrhur, quo dtdum efl^de con/hre quadrag^nit nu* mtrU conficit. Ita impetrat etiam fhitilem cr nuDiui mtnt porif indigcntem fapienttam ,qu£ deturto numero com* mendatur,ntadqiudragtifyaddaiurdeeem quiae: par tes ifquiles quadra ff narij numeti pmul duHai ad quinqua ^naperueniunt, partes aiét tqualeshabet quadra^na' riiu numerut. Pnmo quadra^na in Ãn^lis, deindr ui-* gntiKi binif ,dei em in quatertiif,e(k) in quitns,quiiiq^ m oilottK ,quatucr in denis,duat in uicenù, Vtium trg) cr duo,Ã^ quatuor,cr quine^, GT o{h,cr decern. CT uignti fimul dhita effiaut quinquagna.Quaproptrr(icut qiu* dragenarius numerus rqua ibin fuis partibus computadt pant amphus denarium numtnim.ct fitquinquageaari* us : (ic ampUi Ãdei rerum pro /alute neÃra gtÃarum GT gerendarum fwn rgw/Off uitlt;e aâiim impetrat mteBe* Hum Ãabiüs fapirntte tUtnenfo 'urn credendo, fed etiam tnteüigçndo di/ciplina firmetur. Et idea ea qute nunc efl gt;.Toann. J iSeeleÃa, quamuii filij Det pmus, ante tarnen q appareat Abacuk.i. quid erimus,in laboribus O' affliibontbusamt, ty inea Blmai.7, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rst nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â
mjtusexpdeuiuit. Nilrenmere ideritis,inqutt,aon m* leUigttts. Et hoc efl tempus quo 'mgeniifeimus O' dole* mus,expe£kintes redempttonc corporis noÃri,quod quaâ )t)o«nnigt;} dragefima celebratur.Seilftus aut quoniam cum apparue rit.Ãmiles ei ertenus.quoniäuidebimus eum Ãeutt efl. Cu additur denarius quadragenario,ut no folum credere qu*e pertinent ad Ãdem, fed etiam pei/fie uam ueritate m intel* Itgere mereamur.TalK eccleÃa bi qua nuBus erit maeror, nuBa permixtio matorum hominum, nuBa iniquitat, fed heticia, O pax,O' ^udium quinqujgefm^ celebraiione
Aftonun., praÃguratur. Propterea poÃeaquam dominus nvÃer ièfus (.'hriÃtu refurrexit à mortuis, quadragnia diebus peraihs t u dijcipu is fuK,eadcm ip'aÃiucet per hune nu* m» rum inÃnuata rempoi ah diÃienlatu ne,qute ad Ãde per , . tinct,afcrnditin lt;nbsp;cclum.C^ deicm aliis äiebiu peraüu mi Aftowm» _ n , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,,
Ãt jpiritumlaniiu, td eÃ, ut non ad humana O tempora* Ita, fed ad diuiaa Oacerna contuenda quodam amoris et charitatb fà ramento O in. endio quadragenano denari Msadderetur Etideoiamhoctotum.t quinquagenanus numerui dieriMnUtieiteeiebrationejignaiului efi. Hiee
Q.V ATS TICK VM
autem duo iTinpora,id efl^itiium labork O' fcBicitudihtf, alterum gaudq o !ecuiitatts,että redbtis miÃb in niare do minus nofhr ÃgmÃcat. Nlt;tm o antepaÃionedereticulo diiitur m Ão in mare , quia tantum pià ium ceperunt, ut uixad iittus trahendo perdueerem, litO' retiarumpe* reiJtur. Nö rni mrffa lur.t in dexteram partem, habet ctii multos malos eccleÃa huius teporb.heq^ tnÃniflrä,habet enim etiamfionos, fed paÃim, utpermixticnes bonorum malorutr q^ ÃgniÃcaret^C^öd autc rupta funt retia cha* ritsie utolaca,multas hierefes exattÃe ÃgniÃeat, Pofl rea ** Ãtrreilionemueroitm ueBet EccleÃam Ãitun temporis prtemonflrare, ubi omnes perÃäi atqifanibÃu uri fusstt iuÃit mitn etiain retia in dexteram pattem, Oâcapti funt tngeiites pifees,centum quinqua^ntalres, nürantibus dt* fcipulb, quid cum Mm magni eÃent retia i.onfuntdiru* pn Hoium magmiudoim. gintm apientia luÃitix^fifi gniÃtat,ni merus uero, ipfam di/ciplinam, O temporali dt/Ãeniatiotie, O' tterna regeneratione pegt;ãhm, quant dtxiiHus quinquagrnario numero comnundari.quia enbn tune non ertt opus corporaiibus adiumentisi üquot; animo 13 ftnf bitur fides atq^ lapientia. Q«/lt;( ammo ternarum nu* mertim tributum diximus, quinqua^nta dueimus tei,cr Ãum centum quinqua^nta, cui numero trinitas addituri quia omn siBaperÃäio in nominepatrisO'à ijOÃgt;iri* tuffanäi (Ãjecrata efi, ita Ãunt ceiitit quinquaginta tres, qu numerus pi ciu ad dexieräpartemcapcpruiiiuenitur.
Dccoquod fcripfiimeft. Qiicm enim Hcbr«â»« diligirDominiiscornpir,flagellar aurem omnê filiumqi.jêrccipif»Cap.LXXXlI, MV/n murmurantes fub difcip'ina D ei,quaÃrn£ mouent,ciim uident lufbs Ãepe graues mokpiat /ciudam hancuitampati, quaà propterea nihtle.s praÃt quid deo fcruiunt.quia uel communes labores atej; indiÃ* Ãrenter corporum otq^ damnorum,0' contumeliarumi cieterorumq} ommum,qux mala mortales putatit, uel eti am cateris amphores patiwitur propter uerbum Dei at* iuÃitiam,qux onerofa peccantibus in eins pradicatoret tumultuofas feditiones aut inÃd.as aut odia cöcitdnt. Qui* bus refÃonderetur quia à uita tÃa fola efÃethominu,aut ni hü prodeÃe.aut etiam nocere iufhm uttam non ufc^quaq; abfurdeuideretur. QuanquamnondeÃserint qu lufiitite fuauitdtem O iiueternum eius gaudium, ciun rorpora h^ bus omnibus laboribus et moleflijs, quas genus humanum pro conditione fut mortahtatis patnur, cum omnibus e* tiam qut propter ipfam luÃitiam in eos qui luflè uiuunt, imurioÃÃime cogitantur,ita eompenfarent,ut fequtÃra* ta fÃe,futur t uitt iocundiiu O' ittius prt amore ueria* tis torquerêtur,qusm luxuricà prt cupiditate ebrietatis epu entur. Sedhts tarnen quiputant luufium Deom,cS luÃos m doloribus O laboribus uident,aut certe à non ait dem in. uflitm Deum dicere, uel res humanas non curare arbitraiitur,uel femel Ikituifje neceÃitaxs fämru/m, eotrt quat nec ipfealiquid Ãicttine or iiiiem m w d fedijÃofi* tum laconjhuitia turbare credatur, aut a iquid aitud opi*
nantur
LIBER
KAnfitr,lt;j«od Deaf inMÃhi nopiÃit iiiijUtiit mdli prohibere. Dicendnm e/l,nudtint (ùilfs fittnram itt^ fhthm in hominibMiÃres hnwtM noncnnt Dens.quU oinnii tÃA hominm iujütid, t]Mn teuere dnirntts tninu! reik /deienio poteÃ, Zf peccdndo dinittere, non intprinteretur dnime, nt!i effet dliqud incomaftitMisitt^ f}itid,qn£ tntegrd inueniretur 4 iu^s, cum dd edm conuer terentttr, integrd reUnqueretur d peccdntibut, cum db ei* tts tumne duerterentur ; Qge iuflitid incomutdbilis utii^ dei efl, nec edm porrigeret dd lüuHrdndosdd fe conuerfbs à res bumdUM non curdret.Siuero pr opteren grduid per peti tufios non Ãneret,quid contrd ordinem rerum 4 fe di {faÃt um noUet uenire,nec ipfe iufhis effet, non quid di/fo fitionè fudm ferudre nonuitâ.tftd quid itd diffofuit ipfum ordinem rcrum,ut immeritis poenisiufU dffligintur. in d* liquo dutem deum effe inudlidum dd repetiendd mdld qu£ iu/h pdtiu»tur,quifquis opindtur, idea deÃpit, quid non intelligât, Ãcut nephds eil iniuflum Deum dicere, itd ne^ fà s eil omnipotentem negdre:Qÿibuspro tempore fufce* pte queflionis breuiter cot^ituti5,quid Zf effe Deum Zf iuÃnm,dtqi omnipotente effe, pernicioÃÃimie iniquitutis eà dubitdre,nuUd cdufd probdbiHor occurrit, cur iuÃi ho mines Idborent plerunq; in hdc uitd,nià quid hoc eis expe dit. Alid eil enm que nunc eà iujtitid homimtm dd reds pienddm fempiterndm fdlutem,dlid twtc in pdrddiÃo con» fhtuti hominis effe debuit dd retinenddmiG* non dmitten-* ddm edndem fempiterndm fdlutem. Sicut enim iuflitid Dei eà utilid precipere,cf inobedientibus poends, obedientis bus dutem premid diÃribucre,itd iuflitid efl hominis,pre ceptisutilibus obedire. Std quonidmÃceÃin dnimo bedti tudo,ut incorpore fdnitds. Q^emddmodum in ipfo core pore dlid precipiturmediciitA, ne bond udlitudodmittd* tur,d!id uero ut diniffd recuperetur,Ãc in toto fktu homi» nis,d'id turne preceptd ddtdfunt,ne dmitteret imntortdli* t!Uem,dlid nunc precipiuntur ut edm recipidt. Et Ãcut in udlitudine corporis,à quis preceptis medici, quibus eddê bondudlitudocuÃodiendd eil,nonobtemperdndo indlis quem morbuminciderit,dccipit dlid precepa ut fdndri poÃit,que fepe non fuÃiciunt,à tdlis cfl nterbus,nià dd* hibcdntur d medico queddm ddiutorid plerunq- dfl)erd,et dolores importdntid, que tdmen udletü dd recupertmddtn fdluKm. VndeÃtuthomoqudmws idm obtemperdnsmes dicojpdtidtur tdmen ddhuc dolores,nonfolu de ipfo mor* bo nondumfdndio,uerumetidmdeddiutorio medicine. Itd homo per pecedtum Idpfus in huius tüte morbiddm Zf cdldmitofdm mortiüitdtem, quid primo precepto ob»m* perdre noluit,quo fempiterndm euÃodiret dc teneret fdlu* tem,fecimdd preceptd effr dccepit, quibus obtemperdns idm quidè non dbfurde dicitur iuÃe uiuere,fed tdmen mo* leflids quds pdtitur,Hel de ipfo morbo nondum fdndto pdli tur,ueldeddiutorio mtdicine.Ctü dcüutorio deputdtur qit Heb nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãriptum eà ; Qgn» enim diligit Dominus,corripit : fld*
' â nbsp;nbsp;nbsp;püdt dutem omnem Ãlium quem recipit. Qgi uero non
obtemperdntes preeeptis flà tberrimk inique uitfunftduti
VN VS- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CXCIX
gent etidm dtqs etidm morbos fuos, Zf dut ex ipÃs pdtis untur inntiwrdbiles miferidrum libores dolores^ etidm in hdc uitd,dut pxnis quoq; ddhibitis, ut quod fdnum non eÃjtdngdtur Zf doledt, In qUo mdlo Ãnt, imfericorditer ddmonentnr,ut ddmedicindm cottuerà pergrdtidm Dei fdni Ãdnt.Que omtüdà contempferint .i. preceptn uer* borutn Zf dolorum, iuÃim pofl hdne uitdm fempiterndm ddmndtionem nurebumtur.tdeoq- tde poteà dicere iniuÃe iÃd Ãeri, qui foldm uitdm mortdlem qudm nunc dgimus effe exiÃmdns, que diuinitus prediih funt futurd non credit,penfurusgrduiÃimd fupplicid perfeuerdntte pec* cdtorum dtip inÃdelitdtis fue.
De coniugio in eo quod Dominus ait: Si quis dimiferit uxorê fuam excepta cau« fa fornicationis,qu3eftio LXXXIIL Sl dominus dimittende coniugis foldm cdt4dm Ãrni» cdtionis ddmittit,ef Pd^nu coniugium dimitti pro* bibet, confequens eA ut pdgdnifmus Ãrnicdtioni non de* putetur.Sold dUtem Ãrnicdtionis edufdm excepttün Ãcere Dominum,cum de dimittendd coniuge loquitur in Eudnit gelio mdntÃÃum efl. Pdgdnum erm coniugium hinc non prohibetur dimitti, quid cum Apo^lus de hdc re conÃliu ddretiUtÃdelüuolentem fecumeffe coniugem inÃdelem, non dimittdt,dit:Ego dico,non Dominus,ut Dominus in teüigttur tw quidemiubereut dimittdtHr,necbtrdiuffum eiüs conÃlium ddre uidedtur ApoÃolus,fed tdmen permit tere,ut nemo in td re iuÃionis neceÃitdte tenedtur, fed con Ãlifüolurttdte Itbere Ãeidt. Veruntdmen à quifqudm dffet rdt foldm iüdm Ãmiedtionem Dominü ddmittere ddedu* fdm relinquende coniugis,que ustlÿ dicitur Ãrnicdtio.i, que concubiiu iUicito perpetrdtur,hoc poteà dicere,Do* minum cum dehdcreloqueretur deutroq; fidelidixiffe, Zf mdria zfuxore,ut à umbo fideles Ãnt,neutri licedt dl terurelinqüere»iÃcdufdÃrnicdtionK,ubi non poteà pd* ^niflnus intellig,quid uler^iÃdelis efl.Sicenim ef Apo Ãolus uidetur diÃn^erecudit: Hisdutqui ntdtrimonio iwtSh funt,precipio,non e^,fed Dominus,uxorem d ui* ro non difeedere,^ à recefferit nutnere innuptd, dut uiro fuo reconcilidrkVbi etid intelligtur,quod à und iUd edu* fd,qudfoldreliflio coniugif permitt!itur,mulierduiro re« cefferit,innuptd perfeuerdredebet, dut à fe non continet, lüro potius reconcilidriuel correih uelcerte tolerdndo, qudm dl»ri nubere. Sequitur dutem , Zf dicit : Et uir uxorem non dimittut, breuiter edndem Ãrmdin ino timdns bt uiro qudm precipiebdt in famind. Qgjfcaf ex precepto Domini inÃnudtis itdfequiturt Ceteris düte^ dico,non Dominus: Si quisÃdter habet uxorem inÃdele, Zfhec cofettilt hdbitdre cu illo,non dimitat illdm,Et mu -â lierfi hdbet uirum infidelem, Zf hic confentit hdbiare cit tVd,non dimitmt uirum. Vbi ddtinteüig Dominu de hk locutu,ut neuter dltent dimitteret,à Ãdeles dmbo effent.
LIBER OCTOGINT ATRIVM
Qÿefionum explicit.
a )
|
DE SEX QVAEST DlVI ÃVRELll AVz gufti'ni EpifÅpi,liber ad Eko/ gracias de fex quæftioni bus contra Paçanos O expofîtisjncipic» Vtru In Chrifti an Lazari refurro* dio conueniat promif,* Cx finuræ refiirre* Aioni* ÃVET C^VOSDAM, Et rtquirunt dedudbiu refurrebbemh but, qM conueniat (tromifjie refur-» re{boni,utrwin nam Chrifii, an La» Zitri.Si Chrifii, inqutuftt,^uomodo poteâhtec conueniK refurrefhoni itatorum txfcmineeius,quitiuüa feminiieonditionenA tM eüi^Si autim Lazart refurreblio conuenire aÃiritur, ne hiec(]uidtm congruereuidetur.Siquidem Lazare re^ furrebhoÃbbu fit decorpore ntindtm tabefeente,deeo eorpore guo Lazarus dtcebatur,rwflra autem multit ftculis poRexconfiifoeruetur. Deujde ppoArefûrre» dionem fintus beatus Ãiturits eü,milla corporû imuria, nulla neceÃitateÃmK,ciuid fibi uultcibatum Chriftum Ioanni»,»o f(ttf}e,Gr ttulneramonftrauifjei SedÃpropter incredulu facitjinxit. Siauttmuertim oÃtndü,er^ hireÃrrcf (hone dccepüfiitura funt uulntra-Quibus re/Ãondetur, lom. ideo hon Lazari re[urre(bonem, fedpottus Chrtfti con* gruere prcmtlfe reÃrrebboni, ^uia Lazarits ia refur» rexit,ut iterum moreretur. Chriftus autem (Ãcut dc lUo Rem. à nbsp;nbsp;feriptum eà ^Ãrffns i mortuis iam no moritur, nbsp;nbsp;ttwn lUiultra nondominabitur, QuodetiamproiniÃw»ed refurredurii in Ãne ftecuU nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lUo regnaturü in^e^ ternum. Sic autem non pertinet ad refurredionem, differentia natiuitatis Chrifh e:^noflrg,quc)d ille ptu uia rih femine, kos dukm non pne uiro nbsp;nbsp;faminA creati pt* mus, peut etiam nonpertinctad ippus mortis dtfferen* Mm. tion enim propterea lüius non uera mors Ãit, quia pne uirilifemine natus ep,pcutnec ippus primi hominis aliter exorta caro quam noPra,qudndoquidè lüepnepaa rentibus de terra creatus eÃ,nos uero ex parentibui,ali a quid attulit ad diffcrentiam mortis, ut aliter iUe morere^ tur,aliter nos.Sicut autem ad mortis, pcnec ad lefurre* dionisdiferètiam ualetdiucrpi natiuitas. Sed p nechoc quod fcriptivm eà de primo komineÃmilittr itipdeles ho mines uolunt eredere,quierantuelanimaduertaiu,puel hoc poffunt,qu'am Kiultortim arumalium ffnera pne pa rentibus ex terra procreentur,quit tarnen coeundo pari» ant,etiam ipfa fuipmilc,ncc propter diuerptatem natiuh |
IO WB VS talts interpt ali^id adiuturameontm queprccreaa unt ex ff rra, nbsp;nbsp;eorum qu£ tUis coeuntibus orta funt^ SmüHter enlm uiuune,pmiliierq-mori(intur,qMmuis diÃimiliter nata pnt.lta non ed abfurdu, ut pmihter rf* pir^nt corpora,qu£ diÃimiliKr orfa /»«f. Lluiufmodi ernt homines non uaieântes intueri, ad qua rem mterptali quid diuerpimtCraiquä noniiiierpt,ubt non aduerierit aliquofttdiflantiä prirru)rdiorum,etiAm omnia confequen tiadiÃareoporeere contendusie. FoÃunt talespuareo* komex adipibusnon deberenatarefup{raquam,Ãcid dlud quod ex oliua eA, quoniattt longeed utriufo; ori^ diÃiimlts,quddo tüud ex ligno,hoc eÃ,cdrne proÃuxerit, Qÿdntitm aut dttmet ad tUam difperemiam,q, ChriÃi cor pus no diÃolutu taie atq^ putrediiu,dic xrtio refurrexit: noÃra uero pod tongum tempus, ex quo foluta difceffc^ raat confiipone,repdrdbu«tur,human£padtatt utrum^ impoÃibileefl,diuin£dUKmpvteÃattutruqi ÃciUimum. VtenimradiusoculinoÃri, noncitius perucnitdd praâ pinquiora q ad longinquiord,Ped utraq^ interualld pariU celeritate continet,ita cwm in ibhi cculi ( peut Apoflolus dich) pt refurreilto mortuorum, omnipotenttie Dei ineÃabilinutui tarnÃdleeü queq^ receniia, q diuturtto tempore dilapfa cadauera fuà tare. Incrcdibitia fttnt hicc quibufdani,quid inexpert!l,cum omnis naturd rertim tant pt plena mirdai!is,ut non quap Ãctli perueÃgitione tionis,fed uidendiconfuetudine mira no pnt,atq; ne^ ob hoc,nec conpderdtione,nec inquiptionedigna utdeatur» Hamelermecumquieusi^inuipbiliaDeipereaipiae Rem«t.n Ãfki funt inteUipre moltiitur, aut n S minus aut amplhtt ddmiramur,in uno feminis tä parttulo grano,omnia qult;e laudamus in arbore tanquam liciau ldtuiÃe,q nuindi hu» ius tarn ingentê ptM,qu£ de corportbus humdnis dum dk labuturaffiimit refurrrilioni futurlt;e tota Gf integra red diturMn.Qttonwdoaut contrdrt^ieÃ,G!'ChrtÃümpoà refurredionè cibatum,GS' in refurredione que promit* tttur ctborwn indi^ntiam nonpiturd,cum er angplos le ^mus eiufdem modi eÃos eodemqi modo fumppffe, non Tobi* )ti pdo GT inani pnà fmdte,fed maniÃÃÃima ueritate, nec tarnen neeeÃitateJedpeteflute. Aliter enimdbforbetterlt;gt; ra aqudm ptiens,aliter folis radius cdndens,}ïld indiginegt; tia,ifle potentid. Futurs ergi refurredionis corpus im^ perÃdie falidatis erit,p cibos jumere non petuerit: fm» perfld£pxlicitatis p cibos c^erit.FoÃem hic de connut tatiombus corporaliim qualitatu,Grdepr£pDtentiud9 lentta in inflriora rorpord eorporu fuperioru latius diflit tare,Sed breuiter nuhi reÃondei-e propeptu edjCr lall» bus ingenijs hocfcribitur,quieadmoncrefuffecerit.Scidt Vac{i«4 fané qui has propofuit quicfliones, CkriÃum pofl refur^ re(bonem cicatrices,non uulnerd demonflrdffe dubitdn» tibus,propter quos etiam cibum ac potum fumere uotuiti no femelfedfiepius,nelUudncnrorpus,fedflgt;iriiu/mef]i drbitrarètur,crflbt no folidèjedûnaginaliterdppdrere^ Tile aut lür fllfee cicatrices puff ent,p tmUd ustlnera pra ceÃiflent, cr fciiwfn nec ipjx eflent ,p eas ejje noluiÃet. Voluit |
liBtk VNVè,
cc
|
Wuit dtttiitt certie di^eiifà tionit grdSlt;l,ut eisquos egt; dtficdbät in ÃJe tun fjfy, non'dliitd pro alio, /éd hoe cruciÃxum utdercint^refarrex^emonÃrdnt. dÿid erggt;lt;]t(od diciair:Si proptrrincrcdulum fixât, Ãnxit, qudfi uero fiquif^ttir firtispro pdtrid dmicdtis ,mul^ fct dduerfa imlnerd exciperet ,cr perittfiimo Mdieoqui hxc ta curdreudleret ,tttcicdtrices nulU dppdrerent, ipfe potttti diceret, fie fe uellc fatari ,M ntd^s efjent in corpore fuo uejli^d anhwrum anq tituli gloridrum^ Irffo jGenKdîcKlt; aedtrieer finxiffê dieerear, quid cam per drtem ejfieere potuerit ut non ejjent, cera exrfitn« cdulfd,perdrtctneffècit potna utejjent, qttx uno foto modo ( ficut fuperitif dixt)fid[cconuinctrentur,fî nulîi uulnerdfdndrentuK Cum folus Chnftus lit via, veritas ÃC uita,quid ante cius aduen!« tum egerint tot fæculorû homines* xiî'rfftio i T Tff» dh'd propofueritnf, qu£ dieerent ck Porphyr J_no contrd (Im/hanof, anq ttdlidiord deerea r Si chnfiiis le mquiunt ,ldluti{ uidmdieit ,grdt!dm ZX ikâ rtatem, in feéj; ficlo pomt dnitnis fibi credenubitt re== dit am, quid ieÿ:rint tvt fieculorain honùnttdnaChri^ fium i vt ditnitam inquit, temporddutt Ldtiam regnd,» tam,dbiplo Ldtio qtufi prinetpiurnhumani nominû rtidtnus. Jn ipfio Ldtio ante A Ibdin dij culti (unt,in Albd teqax rcli^cnesrttwq^ talueretemplarum, NonpdU)= eioribui fteulis ipfa Romd,lon^ ftictdorum trdâu,fine ChrifiidnA lege fint. Quid inquit,dâutn de am innu* tnerif dnmii,quiomninoin culptt naUdfuta,fiquidem V nbsp;nbsp;nbsp;is oui credi polJét, nondum dduentitm fuam, homini* but commoddrdt { Orbis quoq^ eum ipfa Rontd in rii td)us lemplorum caluit: Ciÿdre inquit,faltutor qui di* âus efi,fefe totfieculis fubduxitiSed nei»quit,dicdttt lege ludà ca hominumueterecurdtam ffmis,lon^ poR irmpore lex ladteoram dppdruit de uigutt dtiQi^ Sy* riiX redone, pofiea uero prortpfitetidm in fines I alos, fed po fi Ciefdrem Cdiwm,ait certe ipfo imperd»te:Qnid i^turdihim de Romanis animis uel Ldtink,qult;e gratta nondum aduenientisChrifli uiduatic fuitt,ufqi in Ciefa* ram tempus f Huic propofitioni re/fiondetur, ut primo tpfi dicdnt, utram profiterint homintbus deorum fuo* ram fdcrd,quie conflit certistemporibusinpitua ? Qg« /î negttttdliquidprofid/fe dd animarumfalutrm.nobif fetm eadeflruuttt,zy ejfeinAtKaconfittntur. Kos qui* dem ettdm perniüofa moitfl:rdmus,fed paruwm non efi, ut ipfi inierim prius inania flteantur. Si uero ed defliti* dunt,e^ fdpienterat^ utiliterdlferuntinflitua,qugro quidaélumfitde hisquianteq hic tnflitua eflent morte ot)ieruttt,hacenimutiq}fdlute atqfUtiliateframp;uddti futtt. Sidutempotueruiualiomodopurgiri,curnon idem mo* dus perfeuerauit mpofltros{Q!ÿlt;^opds erat infhatere nouiiids confeerdttones,qu£dntiquittts non fùerunt ? Hic fi dieunt, deos quidem ipfos feinper fiiijfs,zy ad liberan* dos 'cultores fiiospariter ubiq^ ualuijfe,fedproudrteate rerum temporalium de ttrrenarum, qult;e feirent certis temporibuslocis^congrtterc,in hisalias dtq^ alias, dUbi atq; dlihi,ftliter dtq^ aliter fibiftoluifleferuiri. Cur hac qtue flionê Chripidna reliront ingerunt,mqua nobis tpfi pro dijs fuis dut reflgt;ottdere non poffi(nt,autfi poffunt, in eo ipfo fibi ettdmpronoftrareliÿone reffioiidednt. Ici ni* hil intereffe pro diuerfa temportvin locorum^ congrui enttd,qudm diuerfis fderamentis calatur, fi quod colitur fanifiuinefi,Sicutnihil interefi pro diuerfa lingudram auditorumqs congruentia,quAm diuerfis fonts dicatur fi quod dicitur uerum efi,dum hoe fane inter fit, quod lin* ffia folios,quibits inter fefua fenfdcominuntcent ,etiatn homines pdfioquodamfocieatisfibi mflituere poffuntt Qutbusautem facrisdiuinititieongruerent, uotuntuteni deifecutifunt,quire fié fapucrunt, Qux omnino nun^ defititadfalutem iuflicite,pie'tAtiqs mDraiium,^' fi qua |
s tdqi alijs populis una eadein^ religone facietitii udrie celebrdntur,quAtenus fiat plurimum refèrt, quo er humana exhorteturuel coleretur infirmitds,er diitina no oppugneturaufioritas. Qjjdmobremcorn chrifluindi» camus tierbum dei,per quod fifinfunt omnid,Gr ideo fi* lium quia uerbùm,nec uerbum diihim dtlt;^ tranfdfium, fed apudincommutabilem patrem incommutabile ipfan at^ incommutisbiliter mdnens,fHb cuius re^mine uniuer fa creatura ffiiritalis ZX corporaliSipto congruenüa tem* ponm locorum^ adminiflratur, cuius moderandte zy ffibernandie,qttid, quando ZX ubi,circa earn fieri oporis teat,fdpienttdZXfcientiapenes ipfum efi, Proflfio zy dnteq propd^ret Kebraorum ffntan,per quam fui adi uentusmarùfiflAtionem congruis facratnentis prxfigtn rdret ,ZXipfis temporibas sfrdfittici regni,zy deinde eu fein edrne de uirgne accepta mortalibus mortaliter mom* flrauitiZy deinceps ufq^ nunc cam implet omnia que per prophetds ante predixit,zx abhinc ufq^ infinem feculi, quo fanfios ab mpijs direpturus e fi,^fua cuiq- retribu » turuSfidem ipfe efi filius dei,patri coéternus, ZX income mtttxbilisfdpientia,per quam creata efi uniuerfa namp;turdi ZX cuius participatione omnis rdtionalis anima fit beatai Itaq; ab exordia generis humani,quicu}iq; in etim credi* deriint,eitm^utcitnq{intellexerune,ZX fecundum eius preetpta pie ZX iufle uixerut,qudndolibet ZX ubilibet fù* erint,per ettm proculdubio fà lui fà fit funt. Sicut enini nos in eum credimuSiZXapud patrem manentem, zx qui in carne iam uenerit,fic credebant in tum dntiqui,zx dsi pud patrem ntanentem,zx in carne uenturum. Nec quia pro tanporum uarietate nunc Ãfhtm annUnciatur, quod tune fùturtvm pretiunciabatur,ideo fides tpfa uariatmuel (alus ipfa diuerfa efi. îHec quia una eadê^ res alijs atq; a» lijs facris zx facratnentisiUel prxdicatur, uei prophe* futur, ideo aliasatq^ aliasres,uelatiaicatq; alias falutei a 4 oportet |
DE SEX QVAESTIONIBVS CONTRA-
eportrf Quidautem^MnJo ÃatquodttduBam tandemcj; Ãdelium CT piorum liberatiotKm pertituat, Tonfilium deo tribudtnm nobii obedientiam tenedmuf.
Pro'mde alijs tunc nomintbitf GT ÃgnK , alijt autrm n««c GX prius occultittt, pofkd mdntÃfliaf, CT prt^ w i paucioribiis, CT pofltd A pluribuf, uka amen ed* demj; reli^o uerd Ãgtuficatur Cf obferudtur. Nfc »W1 fw ^Kod dlilrr Nuna Pompilitts de* os colendos Ronunis htÃituit, dtij; dlitcr db eis , uel lalisdnted colebdntur : Nfc ç«od Pythd^reii tettp portbui lUd philofophid celebrda cR, qut dnted uel om tuno non erdt,uel inpduciÃimiseddem fentientibus,non teaneneodem ritu uiuentibtts forajfeldtiabdttSedutrtvm lüidif ueridut colendi Ãnt, Cf utrumiOd philofophid antmarum fdluti dliquid profit, hoc cum els dgmtft,hoc in (jutflienem uocdmus, hoc dijfiuando couueBimui, Defindnt igtur obijcere nobis , guod omni fiefid, CT omni nomini religonis obijci poteil. Cum enim non Ãrtuito Idbi, fed diuinA prouidenttd tempord ordinari Ãtedntur , ^uid cuiq^ temport dptum CT opportunist fit.humdnum confilium pratergreditur, cr iOinc dp fiiertitur ,Mtde ipfd prouidenttd rebus confulit. Si enim dixerint proptered nonfemper nec ubi^fuiffie Pythd* ^tcdm dtfciplitam,quid Pytha^rds homoÃit,neg; iwc 'mpotrftdte hdberepotuit ; Hunquid hoc etidm dp cere pofjunt,eo ipfo tempore qudndo Ãit,crinhtster rdrum locisubi iHd philofophid uiguit, omnes qui eum itudire potueruftt,eaam crcdere fe£blriq; eumuoluiffe i Jicperhocnidglsft antlt;e potefhtis futfifetPythd^rds, Cfubiuellet,crqudndo ueUet.fud dognaa pradicd*: vet : Pt fi hdberet elidm turn ed poteflate fumnam re^ rim priefcientidm ,ttufq cr nunq dppdreret, nifi uhi Cf (judndofibi homines credtturosefjepranofceret. Proinde am Chrifto ob'ijcidnt, quod eius doHrindm sum omnes fequwntur: Sentiuirt enim CT ipfi. neqtuq hoc reâe obijci pofje,uel philofophortm fdpienti£,uel etidm numini deortm fuonm. Quid re^ondebuntfi exffpea iUd dltitudine fitpientig Cf fcientite dei,ubiÃr» affis dltud diuintm confilnm longe fecretius ldtet,fine prtiudiao etidm dlidnm Ãrte cduffdrum ,qufd pru* dentibus inueÃgtri queustt,hoc folumeisbreuiatis grd* ttd,mhuitts qutÃonis diffiuMone dtcdmus, tunc uo» luiffe homimbui dppdrere Chrifium,crdpudeosprie* dicdri doârittdm fudm, quindo fciebdt CT ubifciebdt eà fe,qui in etm Ãerdnt credituri ? His enim temportbus cr his locis, quibus etanfflium eius non efl priedicdtum, ales omnes in eius predtcdtione Ãturosefjiprtefciebdt, qiules non quidem omnes, fed amen multi in eiuscorpo* redi prtfentid Ãerunt,qtti in etm nec fufdatis (t5 eo mortuis credere uoluerunt, quiles etidm nunc multos nidemus, etm ana nantfifidtione de iUo compledntur prgconid prophearum,nolleddhiic credere,cr mdüehiu
PAGANOS EXPOSITIS, mdoA dfbitid reft fiere, qudm am pr/tclare dtq^ per^if cue, am^fubtimicf fublimiter diffdnutit diutne cret dere dufhriati. Qudmdiu pdruus CTinfirmus efl teüeéîus hominis, diuina debet credere ueriati. QJlul er^mirü fi am infidelibus p!enu orbem terrdru Chrifhis prioribusfeiulisnouerdt^t eisappdrereuel predscare merito nollet,quos necuerbisnec mirdcuüs fuis credi* (uros effe prefciebdt I Nej; enw» mcredibile eâ a!eg Ãijje anc omnes,qitdles db eius dduentu,ufqi dd hoe tempus, ammtdtos Ãifje cr effe mirdmur, CT amen db initio ge nerts humdni,dlids occultius, alids cuiden* ttus,ficut congruere temportbus diuinitus uiftm efi , nec propheari deÃtit,nec qui in etmcredereittdeÃ^ erunt, db Addm ufip dd Vloyfen , CSr in ipfo populo ifrdël, qui Ifecialt quoddm myfkrto gens propheticd Ãit, cr in dlijs genttbus dntitq ueniffet in cdrne. Cu/m enim nonnuüi commemordntur in fanfhs hebrdicis Ip brls,idm ex tempore Abrdh£,necde Ãrpecdrnis ep us,nec ex populo ïfrdël,necex dduentiadfocieate in populo ifrdël,qui amen huius fdcrdmenti pdrticipesÃe* runt,cur non creddmus etidm in cateris hdc dtq; tin Idc gmtibtis,dlids dlios Ãiffe,qudmuis eoscommemo* rdtos in eisdem dudoriatibusnonlegamuslla falusre» ligonis huius,per qudm foldm uerdm fdlus uerduerd* citerq; promittitur,nulli unq defiut qui dignus fuit, cr cui deÃit dignus non Ãit. Et db exordia propd* gitionis hununlt;e ufq^ in finem, qitibufddin dd prlt;e* mitm, quibufddm dd iudiciimprlt;edicdtur:Acperhoe cr quibus omninodnnitncida non efl, non credituri prafciebdntur quibus non credituris amen dnnunlt;* cida efl ,in iüortm exemplo demonflrdtur. Ciuibtis dutem credituris dnnumcidtur , hi regno caelortm Cfquot; fdnfhrtm dn^lortm focieatiprlt;epdrdntur.
Qiiarefides carholica rcprehendat nïus facrorum,fioftias,thura,amp;S caetera quæ templorum cultus exercutt.
cum idem cultus a deo vi* deatur primitus exor^ fus amp;nbsp;inftitu*
tus.
IAmuidedmus tdmqult;e fequitur qutÃonem. Accft* Qs«*» »-pw inquit,ritus fdcrorim, hoÃds, thurd, cr aeterd out templorum cultus cxercuit, cum idem cultus db ip* ns inquit, uel d deo quem colunt exorfus efl tenfporibus prifcis,ctm inducitur deus primitus eguiffe. Huic re* ffondetur, quonidm ex tUo fcripturdrtm noflrdrtm lo*, co hgc quieÃopropofiadgnofcitUTfUbi fcnpttm efl: CdinexÃufbbus terrie,Abeldutemexprimitijsouiuob tuliffemunusdeoiHincpotiuseffe btteBigenduquam fit res dntiqud fdcrificitl,qd* non nifiuni deo uero cffrrri o* portere,uerdces cr facre literie monent,no q, lüo e^dt de uSiCtrn in eisdem ipfis Uteris dpertiffimc fit fcripttm:
Dixidonuno
LIBER
domino,detK mem es tu, iittoniim bonorum riteo » rum non eg:s: sed guid ebdm in hisuel äccepandts, uel reprobandis,ttel perdpienitf , non tüfi bominibus confuhtt : Nobis enêm prodeH colere deum non ipji deo.Cumer^ fnlpint cr docet quomodo colendns fit, non [olumfiM nuUd indigenlta ficit ,fed nollrdmdxilt;â WM udliate. StgmficatiM funtMtent omnii alin criÃcid, er qmrunddm reru Ãmilitudines, quibm udmo^ neri nos oportet id ei ipfi quorum Ãmilitudiaes funt, Ãue Ãruaindi, Ãue noÃendi, Ãue recoleridi. De reqiuntum Ãtis eà diljerendi,non breua fermo Ãif ^undus eA, pro nune rejÃondere nobis propoÃtum non eü, prefer tim quiiimlijs opuÃuiisnoflris,dehic re mula iint dtximus» Et qui inte nos dei eloquiitri» amp;nuerunt,de Ãmilitudtnibus ÃieriÃeiorum ueteris te^ Ãuimnltitinq umbrisfifftris^Ãtatrorum copiofelocu* n funt. Hoc (ine tue 'm ifln breuiate priteremtdum eü,quödtemplttm^ficerdotent, fiertÃctutn , er ilü qii£cumq; id bec pertiaenüi.n^î uni uero deo deberi KoffeiH dij fnlÃtboc eà d£inones,qui funtpr£Mricii tores iitgeli, nunq b£c Ãbi à cultoribut fuis quos deed piunt expctiffent- 'Verum h£ccum exbiknturdeo i fa custdam eius infÃirittonem itq; doUnnim, uen reld go Ctiwi iutem d£monibus (ecundunt eorumim^ ptam fuperbiim, noxii fuperÃitio : Quipropter qui CbrifliiitiS Utensutriufe^ teÃAgt;nentifciunt,nonhoccHd pint'm ficrilegis ritibus pigiwrum,quod conflruint templi ZT 'mIHüiint ficerdodi ,erÃu:iint ficriÃcii,fed quod h£c idolis er d£monijs exhibant. Ettdoliqui^ dem omni fenfu arere quis dubigt^ Verumctumcum bis locintur fedibiis honoribilifublimiate,ut i precin= t.butitq;immoldiitibus ittendintur,ipfi ÃmUicudinea nitmtorum membrortmi itq; fenfuum, quimuis mfen» fita. er eXinimatiifÃciunt inÃrmos inmios,utuiftere ac (Ãinre uideintur,iccedente pr£fertim ueaentione Imultitudinis, qiu tuntus eis eultus dei impenditur. Qj^d but morbidis CT peflilentioÃs ijfè^bus medeturfcripa tun diuim, qu£ rem quidem notant ,fed tarnen filubri remedioidmonitionis 'meutcit,dicens â.Oculos habentet âArt uident,iures habent cr non iudiunt, ZT egten taUi. H^c en'tmuerbi quo magis aperta er populird ter uen funt, eo nugismctttiunt/ilubrem pudoremid lis, qui cum talibtts Ãmulicrisdiuinum cum tinwrecul^ tum exhibent,uiuentibus Ãmilii ueiterinies,ado* nntes qu£contuentur, eis^ uelut prgfentibus preces illegtnt, uiibmis 'tmmolint, uota pcrfolimnt ,Ãc i(Ãcd iiMur omnino.ut ei fenfu arentiiputare nonaudant. NeirbitrentunutemiÃi hoc folum noÃros libros uelle fomre, quad huiufeemodi iÃiflus huimno cordi exd
'mnAfcitur,ipertiÃimt fcriptum eA; Qüoniim ontaes dij gentium d£momi. Vndeer ipoÃoUcidifcipli »â¢loan.f «4 non folum dicit quod ipud lohinnem le^tur t Fr4= tresciuete i Ãmulicris tuerumetiim quod ipud Ptu^
VNVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ca
Ium.Qÿider^iDîcoquôd idolisimmoUHimÃtiliquiiConn.p iut idolum Ãt iUquid ? Sed qti£ immolant génies dgnUi* nijs,er nondeo immolant ,nolo autem uos foeios Ãeri d£moniorum. Vnde fatis itiglligi poteSl,nan am tpÃua imneolationem ( tUm uero deo prifci fanch immolauerut) fed quod dijs ÃdÃs ZT impijs dgmonijs tmmolatur,repre* hendi à uen reli^otte,infuperÃitiogt;iibus gentium. Sd ctU enm ueritas horatur homines Ãerifoeios fanchrum ingelorum,ia feducit 'mtpietiK ad focieatem demonioru cui pr£paratus ignis £ternus,Ãeut regnum gternum fot cieatifan^rum, Ne^ lümc excufant impij Ãia facriles gl facnZTÃinulicri,qlt;^elegtnter 'mterpreantur quid qu£q;ÃgniÃcet. OmnisquippeiUainterpretatioad créa ituratn reÃrtitr,non ad creamrem.cui uni debeiur feruf tusreliQoniS.iUa qu£uno nomine latriagrgee appeüia tur. Nec nosdicimisterram,miria, coelwm ,folem, lua mm,(kuis,er quafdam non in prothptu Ãtat ctxltgs po ; ⢠, teÃates eÃe d£monia,fedcumomnis cireitun, partim corporalis Ãt, partim uero 'mcórporih},qi)irn etiam Ãgt;ii rialem uocamds,miniÃÃiimeÃ:idqliod i nobis pie ac teli^ofeÃt,a uolunate intnü proÃeifei, qug creatun /ÃirtaUs eli,ZT omni corporalei prgponenda. Vnde col^ liQturcorporalicrcaturg non eÃe fiertÃcandum. Ra Ãat (Ãirialis,qu£ uel pia uel 'tmpii e^ : Pia fdlicet m hi nünibuszTiiigelisiuÃis,eTdeo rite feruientibus:impii, uero 'm homimbus ZT ang^Iis miquis, quos etiam demoa nesdicimus: Acper hoc neclÃiriali,qu'imuis tttÃg creà iturgfacrÃiciiidum cd : Qtjoniam quanm magis pia eil ZT fubdia deo,anto nünus fe adi honore digmtttr, quem feit non deberi nià deoi Q^aim erg) pernittoÃus cà faa criÃare dgmonijs,hoc eà miqug f}gt;iriali creiturg, qug 'm hoc proximo et ali^nofo ccelo inhidgt;ians,anq m «c» imii. ji reo circerefuo prgdeÃima eÃfuppUcio femptterno.
Clÿfà mobrem etiam cwnfe homines fuperioribus caeleflia bus poteÃ!)tibus,qu£ non funt dgmonia,facriÃcare dicut, ZT folius nominis 'meereÃearbitrantur,quodiüi deos,nos eos angelos appedamus, non fe opponunt eis ludiÃeana dismultipliciÃiüaeia,ntÃdg)nonesqui etrore deleÃuns tur,zT quodammodo pafeuntur humano, quoniam fan^ Ãt anffli non approbant facriÃcium,nià quod ex doÃri na uerg fapientig,uergqi reli^onis oÃirtur uni uero dei cui fanÃa fodeate deferuiunt. Promde Ãcut impia fuper* bia,Ãuehominum Ãuedgmonum ,Ãbihos diuinoshoiioi res exhiberi uel iubet uel cupit,ia pia humilitas uel homi* num uel angelorum f!inÃorum,hgc Ãbi oblaa recufauiti ZT cui deberentur oÃendit. Cuius rei maniÃfliffima mfat cris Uteris noÃris exempla mondrantur, DiÃiertiaduf^ tem diuiniseloquijs facriÃeia pro teinp orum congruent tia , ùt alia fièrent ante manifiÃationcm noui teÃa« menti, quod eg ipÃt uera ZT m unius facerdotisud Ãtma , hoc eà e(fufo CbriÃi fanÿiine minillraturi ZT aliud nunc quod huic maniÃÃationi eà congru^ um t qtü iam dedarato nomine ChrijUani appella» mur,oÃird
DE SEX QVAE STIONIBVS CONTRA PAGANOS EXPOSTWS,
äppilld»uir,olJprimttf,W)n foliim eMu^licis ,uerumeti^ am propheücK literis denwnftratur. Mttfctfto (juippe noiidei,twnipfiuireligonif,fedfacrijidorttmcr facraa mentorumimpudentermtncuidereittr pradicaajni/t ijjetante pr^diéh. Quentadmodum enim untu idem^ homj,/! deo mane aliud o)Ãrat,aliud ue/^ere, pro con^ gruentiadiurnitempori},nondettm mutât, non religo^^ »emficutnecfalutent,quialio modomane, alio ueÃgt;ere falutat :Itain uniuer(otra{lu fieculortim cum aliud ob^ latum tüab anttquis fan{lùs,aliud ab eu qui nunc funt of fèrtur,nonhumanapriefttmptiotte,fed auihriate diuina, temporibu! congrua facra myÃvria celebrantur, non deitt autreli^o commutatur.
Quxftio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Chriftus cufirt in Euangdio
* dixerit j Qiia mcnfura menfi fuerw tis,remctieturÃC uobis,Ãliolo co minetur fibinon cfedcn
tibus aeterna fupplicia ÃC üc pÅnâ infmitS pro temporalipecca
to.
I Am nunc deinde uideamux,qualeÃt quad de tmnfura peccati atq} fupplici^ propofuit, Ãc euanplio calum* ntatut. Minatur inquitChriflus pbiao credentibui letema M»«h.z. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;idt alibi ait :\n qua menftira menfi (ùeritis re^
* metietur uobis : Satis inquit ridicule atq^ contrarie. Ndtn fi ad menfuram redditurus eH panam,ey omnis menfura circumferipta eüÃne temporis,quid (tbi uolunt min«e 'm* finttifupplicijei/inm quieftionem à qualicuni^ philofoa pho eÃt; obieitam atq; propoÃtam,difficile eft credere, Qutppe qui ait : Omnis menfura circumfcribitur tempo* re,quaÃnonfoleatnià temporumeÃ'e menfura,peut ho^ raru,cr dierü,crâdnnoru,VelÃcutdicimus breuëfyïla ba Ãmplu habere têporis adfyUabä longa. Puto eni modi os,artà hoes,urnas O' amphoraf,no tëporü eÃ'e menfuroi quÃer^ omnis menfura circumfcribitur temporelUone ipà dicunt,folem iÃum fempiternum effe,qui tarnen quan* tus ptad terram,menfuris geometrids perferutariaudent cy enunciare i Quod ÃuepoÃtntpuenonpoÃ'int,conlt;* fht eum tarnen propriam fui orbis habere menfuram, Claia cyÃcomprchendunt quantus Ã't,menfuram eiM eomprehenduntjC!' à hoc non aÃ'equuntur,menfuram ei* usuliq-non comprehendunt,nec ideo nullaea,quiahoi mineseamnoÃ'enonpoÃunt, nbsp;Potefli^turaHquid ey
fempiternum'eÃe,or certam fui modihtiere menfuram. Secundum ipfos enim defolis aternitate locutus fum, ut fuafententiaconumcantur at^ concédant eÃ'e poÃe ali* quid cum menfura fempiternum: Ac Ãc non ideo puient non eÃe credendmn de fupplicio fempiterno,quod mina* tus efi chriÃus,quia idem dixit : In qua menfura menà ffi tritisremetietur uobis. SienimdixiÃet,quod itKtffi
ritis,hoc meäetttr uobis,etiamÃc nonomntnoad eandet» remex omni partenectÃe eÃet refèrre fententiäm. PoÃu» mus enhnreäedicere , quad plantaueris ,hoc decerpes, quamuisnemo planietpomumfed lignum,decerpit auten pontum magis quà mlignum,fed tHud dicimus fecundum arboris ffnus,quia non Ãcum planiat unde nucem decer* pat. ita dicipoÃet,quodfceceris patieris,non utà /Juprîé fcecérit,fkiprum pa/tatur,fed quodpeceatoiÃo fcecit le* ÿ,hoc ei lex fà citU,id eil,quia legem talia prohibentem de fua uita abflulit,auprat eum etiam ipfa lex de hominum ui ta quamre^t, IlemÃdixiÃet,quanMm menà fueritis» tantum remettetur uobis,nec Ãc eÃet confequent,utomni*: modo tquales peccatis panas inteHigere deberemus,ne^ enim tequalia funt. Verbi gratia,triticum ey hordeum, ty profèëh did poÃet, quantum menà fùeritis, tantum remettetur uobis,hoce^, quantum triaci,tantum hordei. Qÿodfi de doloribusagfrelur at^diceretur, quantum dt lorern ingeÃeritis,tantiti ingereotr uobis, fieripoÃetut tantut dolor eÃet,quamuis tempore diuturnior,hoc eÃ,ma w maior,ui par, Neq^ enim à de duabus lucernis dica» mus,tantum ignis iÃe caluit,quantum ille,ideo fà lfum e* rit,quia una earum forte cidus exünlla eÃ. nbsp;nbsp;Nozi itaq;
p aliquid fecundum aliud tantum eü,fecundum aliud non eH tantum, quia non omnino tantum efl, ideo fà lfus efb modus 'm quo tantum efl. Cum uero dixerit : In qua menfura menfi fùeritis,remetietur uobis : Cunq^ mamfi* film fit,aliud eÃe menfuram 'm qua metitur aliquid, aliud ip fam rem qua metitur,iam fieri potefl,utmqua menfu* rahomlnes menfi eÃent : Verbi gratia,modium tritid'm ealUis metientur miliamodiorum,ut cr tarn nwltum ma tereÃet'm quantitate frumentt,ey nihil m menfura, utta* ceant de ipfarum rerum diuerfitate, quia non folum fieri poteflutm qua menfura quifquis menfus fiierit horde* urn,in ea illi metiatur triticum,fed qua menfus fùerit fiu* mentum,in ea illi metiatur aitrum, GT frumenti fit units modius,auriautemquampturimi. Jtactim fine compa* rattone rertimipfarum,ey ffnus ?y quantttas différât, did tarnen refhÃime potefltlnqua menfuramenfusefl, f« eaillimetitumefl. Vndeaulemhoc dixerit Chrifius, pauto fuperius fatiselucet. Plolite 'mquit itidicare, ut Matthji r non iudicemini : In quo enim iudicio iudicaueritis, iudica* bimini. I^unquidfi 'miquo iudicio iudicabunt iniquo iudicabunttir f Abfit. I^ullaquippe 'miquitas apudde* 10». Sediadiflum efl:Inquoiudicioiudicaueritis,in â
, Roman.9i
eo tudicabimint,ianq diceretur : in qua uoiuntate bene* foeceritis ,m ipfa bberabiinini,uel 'm qua uolumate male* faceritis,m eapuniemini. Velut fi quiÃiam ad tur* pern concupifcenttamoculis utensoxcacari iuberetur,re de utiq; audiret, 1 » quibut oculis peccofti, in eis fuppli* citim meruifti. Iudicio enim qui/^ animi fui,feu bono feu malo utttur,uel ad benefiiciendù,uel ad peccandum, Vnde nonmiquttmefl,ut mquoiudicat in co iudicetur, hot eflutm
Lià ER VN VS
ccii
eîî ut in ipfo dntmi fuiiudicio pÅnM luJt,cum elt;i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pi
titur^quje tmi!( iudicanttm Animum confequuntur. /ilii mmijifititt mifiilrÃutormena^quie poilfùtura pnpi^ rantur,eAim ipfd exeôdemnulauoluniatisctirdine fx^ trdiffei; inipfoÃutcmdmnUgt;,ulgt;iappetitu! uoluntilfs hot minuin efi,humAnorum mtnfurii lÃiîôrunt anlimto px* nAfequiturculpim,pl£ru»ôi; nuiornon fentteiitifeà d* ategratiore. Ideo cum dixiffit : Inquo iudido iudicduet riîis,iHdicdbiinini,fscUtuf Udiunxit :i.t qud tfänfuri mtn à ÃteritiSjinetietur uohis. In uoluntnte quippe proprii nutittur boniif homo bond ÃäHtGT in m mètieiUr ei be â atitttdo Itedqi in uoluAate proprii meaetur nutufhos nu mdi operd,cr {«cd tOTtear einüferii, quonixn ubiqu'/q^bonui elicunibene ttdlt ibietdin nului cum nulc unit, Ac per hoc ibi etidm fit ud batut uil !ni= fer,hoc eH mip[öfii£uolunatts AlfÃ!^,qu£ omnium Ãdorum nurimrivmq^ menfurd dl. ex qud'ttilibM quip peuolunMum,wn extemporum Ãgt;icijs,fiue reiiefdikl,, Ãue peccdtd mdimur : Atioquin mdiui peccdtuffh hiberc^ tur,drborein deijcere quim hotmneinocddere. lüud es nimÃt lon^morcijMuit multis^hocuMiólu breuifÃs Ino tempore,pro quo anten exi^i temporis am grXndi peccato,à perpetud deporatlonchomo puntretur,eadm nütius cum tdo aiÃum q dignm fiierdt diceretär,qu'MUis in ÃâdciotempordlilonQtudo pxnje,cum breuiate Ãcis Horis nuUo modo fit compdrandd. Quid er^ contrd» Hum dl,à eruntpdriter lon^,ueletidmpdrittr£XritA fupplicidifed d'.ijsdlidmitiord ueldcriord,UtquibitsKms pus aqudle eR,non Ãttfqud'is dÃocritds, propfer mens fitrdm etidmpeccdX)runt,non inproduihoaetemporum fed inuolunate pcccdutiam ? VoluntdS quippeipfd pu* nttur,Ãue dnimifupplido Ãue corporis,utqu£deleltAs tur in pcccdtis,ipfapledntur in poeni5,cr ut qui mdi* tdtÃne miferioordidÃnemifericordidiudicetur. Et m hdcquippefentenud.dd hoc folumeddemmenfurdeSl,ia quodnonpr£ftitit,»onei pr£^tur: Atqjia quöd ipfi iudicdlur,£ternum erit,q!tdmuis quod iudicduit,£ternum ïffê nequiuerit. In tddem i^tur menfurd, qUdmuis non teternorum ntdleÃdorum £ttrttA fupplicid remetiuntur, ut quid £ternAmuoluithdberepeccdliperÃuittonem,£s temdm uindid£ inuemdt f£Ueriatem. ISIon dUtemÃnit propoÃa breuitds reÃgt;onÃonis me£,uteolli^monimd uet certe qudmplurimt qu£ de peccdtis.cr de peccdtorum pxnisfdnäiltbrihdbent,dtq; ex his uriAmerUim Ãne Itllddmbiguiatefentenadm,à amen id luledm uiribus tnen{is,ettdm à cOn^ruum namp;ncifcdr odum. ijunc a* tnendrbitrorfdtis e^enwnÃrdtiim,noneffe contrsrium tarmatifuppliciorum.quod in eddem tiienfurd reddun* titrÃn quA peccda commiffd funt.
AnSalomon dcim habu^ ifle filium dixen'r.
PO/l hdncqut(Honim,qui edsexPorphyrioprOs pofuit.hoc ddiiinxit: Sdnectidm deiüo inquit ine digndberis inftruere,à xere dixit Sdomos: Filium deus nonhdbet. Cito refpondetur, Non folumhocnondixt uerumetidm dixit quod deus hdbtdt Ãlium'. A pud eum enim fdpientidloquens dit : Am omîtes colles nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mei g
Et quid eil ChriÃusniÃdeifdpiBiitidt ltemquod.vn los i.Ccrin.,. coprouerbiorum: Deushtq(til,docuitme fapientidm.cr fcientidmfdndorurAcognoui. Q^i^ afcenditin cxlum
defcendtt Æ QrjW collectuenms üt Ãnum t Qniscon* uertitdqudmin uejlimenm ? Quistenaie fiitescerr£ ? Quod nomen eil ei,dUtquod nomen dl Ãdj eiusl Horum duoramquoin cxtremoeommemórdui,untimretult;!t dd pdtreift,id dl,quod nomen dl ei, propter quod dixerat, Deäs docuit mefdpientidm. Et dârerum eutdenter ad Ã* litim,cum dtt : Autquod nomen eSlÃ'ij eins,propterc£s teri qu£ de Ãlio magts intelliguntur,hoc di,Quis afceii» dit hi caelum,ey delcendit t Quod Paulus ifA commemo â rat : Qÿi defcendtt,ipÃe eA CX qui afcendit faper omnes , cxlos. Quis collect uentos i« Ãtmm,td dl animas cre* ' ' dentium in oceu'tum atq; fecretam f Qÿib'js duitur: Cottot, | Mortui enim eÃis,?:^ itia ueÃra abfcondia efi cunt Chr'i flo in deo,Quis conuertit à quam ht ueftimenm,ut diet pof fet : Q^otquotin ChriÃo b.tptizatieliis,ChriÃum indu* . iftis {Qÿis tenUit Ãnes terr£ Æ Qÿ: dixit difapu'is fuis : AAot. Eritis mihi teÃts in lîierufalem,Qf in ma ludxa nbsp;nbsp;Santa
ria,O' uflt;^ ht Ãnes terr£.
Qiiômodo lohaS in cordé pifeiS dicatüf qsj«(Iïô « fiiiiTe, Qiiidetiam fibi velit,fupra elt;» üomitum lonam clicurbitâ hai*
tanljamp;fquid caufTæ fuerit vtbaécnafccretur.
POÃrema queÃiopropoÃadl de IonA,nee ipfa ijua fl ex Porphf 'rioffed anq ex irriÃone pà gtnorum.
Sic enim poÃaeÃ. Deinde quid /entire i)iquit,debemus , de IonA,qui dicitùr in ueittre ceti triduo Ãii(fe,quod faa tis x7ri9a/joij : eà e:^ htcredtbile,tranfuoratum cum ue Ãehominem/ùtffe in cordepifeh :AUtÃÃgura eÃ, hanc dignaberis pandere, Deinde quid ftbietiamtllud unit, ftts prdeùonutum lonam cucurbiamnaam,quidcau/f£ Ãit uth£cnifceretur. Hocenim ^nus qu£ÃiotitS,mitlto caà chhtnó à pa^nisgrauiter irrifutn aniimdùerti. A d hoc reâ/pondetur,quà d aut omnia diuina miracu'a credenda non Ãnt,aut hoc cur non credatur cau/fa nMÃaÃt. In ip* fum autemchriflum quod tertio à ierefurrexit non cre^ deremus,ÃÃdes ChriÃianorum caehinnum metucretpa gtnorum. Ctimiiutemhhicqu£Ãionem non propofue* rit amicus noÃer,utrum credendimi Ãt uel Lazaruni refii feiatum e/fe quarto die,uel ipfunt ChriÃum tertio die Fe* loxn.^p ' (urrexijfe,mu'tum miror hoc quod Ãihim eà delonà ,e* tmiproincred{bilipofui/fe,iuÃÃrteÃcilius puat mOra tiHM de fepulchro refufeiari quim Htuum,in^ am üaÃo
Uentr(
ùciitre lgt;{tu£ pctui/Je ftrudri. Vt enim omitam commemo raretjudiia tnagmado belutirttm nurittArum db eû, qui expertifunt iudicetur,uenterqum coftæiã muniebdnt, qu£ Cdrthd^ue m publico fixne populo not£funt,quot homines in ljgt;dcio fuo cdperepoffêtiquis non coni^iat qudnto hidtu pdtebdt os illud^quod uelut idnud/}gt;eïumct il litu (ùit,nifi forse ut pofuit^uc/Hs effet impedimena ne los ndideuoraripoffetilliefui,qudfiperdiiffifld fefe codrtd* uerit,quiperdbruptumderfs priecipitdlus,fic exceptiu e{l,ut prias reciperetur uentre befti£,qudm dente Ucerd^ retur. Qudnq fcripturd neq; nudumneq^uefUtummilt luddntrumdeieâum effe dixerit,ut pofjit mtelliÿ iüuc ettdin nudiu irruiffe^ Ãrte opus erdt tdnq oui corium,itn illt uefkm detrdhi,quo Idcilius forberetur. Sic enim funt homines de prophétie huius ueÃe foUicits,qudfi diA perfè» ruflrdm pdruAmrepf]ffe,dut 'm bdbieds 'mtrdffedicdturt quoetidm à ncceffe effet 'mtrdre ueftitum.uix moleÃunt effet, non amen mirum. Sed hdbent reuerd quod non credtni, 'm diuino mirdculo Odporem uentris quo cibi mddefcumt;potutffe iatemperdri,ut uitim hominis cont»
? ferudret. Qunntoincredtbiliuser^ proponerenttr« lUosuiros, db impioreg; in caminum miffos,dedmbu= Idffe 'm medio ignis iüefos f Qudpro.pterÃnulldijhdit uind tnirdculduoluM credere ,dlid diffuatione reÃl» lendifunt, tieq; enimdebentuntimdliquidan^mcrei^ dibileproponere, er mquteÃionernuoedre ,fed omnid qud uel bilid, uel ettdm mirnbiliord UArrdntur, nbsp;nbsp;amen
à hoc quod de loiu feriptum t{i,Pipuleius MduddrenÃs uel Apollonius TydneusÃxciffediceretur,quorum mul* amirdnuüo Ãdeliduäoreidäibint,qudmuis er demo-^ nes nonnuOd Ãcidntdnplis fdnihs Ãmilid.non ueria* re,fed ffecie, non fdpientid ,fed plane ÃBddd, amen à deiflis utdixi,quosmdffs uel philofophos Idudabiliter nomiHdjK,aledliquid narrdretur, non iam 'm buceis erepdret riftts, fed typhus. Itt ridednt feripturds not flrds, qudntum poffuntridedne,dumper Ãngtlos dd esrdriores pducioresq^ fe uideant, uel moriendo, uel tredendo, dum implentur omnid que predixerune, qui hos contra ueriatem inamter pugnaturos,uane la» traturos,pduldtüit deÃättros,t»niodnte riferunt,not tisqi poÃeris fuis, non folum ed legenda dimiferunt, uerum experienda promiferant. Non fane abfurde, neq^ importune requiritur,quid iÃa, ÃgniÃcent,utcum hoc expoÃtum Ãierit ,nonantumg^fki ,fed etidmprot pter aiiquam ÃgniÃcdtionem conferipta rfjc credantur, Prius erg) non dubttet,tonAmprophetun w aluo »«⢠genit marine belue triduo fùiffe : Qui uult ferutari, tur nam hoc fiióium Ãt : Non enim Ãuflra Ãihmefi, fed timen Ãäum eÃ. Si en'mt mouent ad Ãdem que figurate tarnen diäuuonÃÃai funt, quan» magtsmo* uere debent, que Ãgurate non tantum dtibi fed Ã(hi funt. Nam Ãcut humane confuetudo uerbis, ta diuina poa tentid ctiam faäis loquitur. Er /{clt;rr fermoni bunu.»
M SEX QVAE STIONIBVS CONTRA PAGANOS EXPOSITIS, no uerbi noua, uel minus uÃaa, moderate dc decenter (^erfd, fflendorem addunt, ia in Ã^hs mirabüibut congruenterdhquidÃgniÃantihus, quodammodo tucuââ lenttor efi diuina eloquentia. Promde quid Ãgurauerit quod propheam belud lÃddeuordtum, tertio die uiuum reddidit,cur à nobis qneritur,ciimhoe ChriÃus expo« ttdt^ Generdtiomquitprauacy ddulterd Ãgnum que» rit aCrÃgnum non ddbitur ei,niÃÃgNum Ione prophet: te. Sicut enim Ionas fuit in uentre coett,tribus diebus,ey tribus nolhbus,Ãc erit fi'ius hominis 'm corde terre , trif bus diebusGT tribus noÃibas. De ipfoautem triduo mor tis domini noÃri l'efu ChrtÃ,quomodo ratio reddatur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
fHwt a parte totum 'mteüigtur,m die primo er nouiffi* me,ut toti tres dies idem cum fuis noibbus computentur, longimt eà dt/ferere,cr i» alijs fermonibus iam fepiffime diéïum eÃ. Sicut rrg» Ionas ex naui in a'uum caeti, ia Qhriflus ex ligno 'mfepulch»mi,uel'm mortis proÃn* dum, EtÃcutiHeprohisquitempe/hte perichtabantur, ia ChriÃuspro his qui'm hoc feculofiuikianti EtÃcut primo utfum eÃ,ut predicaretur Niniuitis à Iona,fed nS ad eos peruenit prophetia Ione, nià poÃea^ eivm caetus euomuit: Im prophetiapremtffaeà ddg:ntes,fed mà poà refurreÃtonem Chrià non peruenit ad gtntes. Iam uero quod abernaculun Ãbi conÃtuit,cr eonfedit ex ad» uerfo ciuiatis Niniue,quid eiÃturum effet expe£tAits,al
tenusÃgmÃcaiionis perfonampropheaffÃdbat, Pre» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;।
figurabat enim carnalem poputum iÃael: Nam huic erat er triÃeia de falute Niniuiariim,hoc efi de redemptione
Cf liberatione gmtitun. Vndeuenit ChriÃus uocare non t iuÃoSifedpeccatoresmpoenitetitiam. Vmbraculumet Qi /one. 4. cucurbitefuper caput eius,proiniffioneserant ueteris 10=^ Ãimenti,uel ipfa iam munera,in quibus erat utiq; (Ãcut CoUof. * dicit ApoflDlus)ttmbra Ãturorum,anq ab eÃu tempora» liummalorMn 'mterra premiÃtonis dcfenfaculum pre» bens. VermisautemmututinusquoredeiMcucurbiaexlont. 4 aruit,idtm ipfe rurfus ChriÃus oceurrit,ex cuius ore euin gelio diffamaco,cunikliUa quetemporaliter apud ifraöt Utas ueiut umbratili prius ÃgniÃcatione uigucrunt, eua» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j
rudtt martEtcunâusiüepopulusamiffoHiero» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;]
folymiano regno,CJquot; facerdotio (7 facrificio(qu0dtotu»t umbra erat Ãturi 'm captiaa dilfetÃone)magno eÃu tri» bulationis aduritur,ficttt Ionas,quod feriptum eÃ,ä folif ardore,G'doletgrauiter,CJ'ainen dolori eius ati^; um» bre, quam diligebat,falus gentium poenitentium pre» ponitur, Adhuc cacbinnent pagmifCf iam uernum Chri flum.cr hone mterpreationemprophetid facramenti fuperbiore girruliüte derideant,dum amen 0quot; ipfos fen Ãm pendatim^ confumat, Nam de omiubus alibus Efai* as propheut,per quem nobis dicit deus : Audite me qui sru«.»; feitis iudtcium populus meus,'m quorum corde lex mea eÃiOpprobria hominiim nolite metuere, Cf detraÃtoiie nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J
eorttwi ne fuperemini,n»t qued «ot Ã^ernant tnagniduxe» ritis,Sicut enim ueÃimentum,ia per tempus abfumentur,
crÃcta
»
LIBER V N V î.
can
|
C ff cut tdru, à lined conuientur,iuÃicilt;i Mtem nud'm ^eternummdnet.Uoser^dguamp;fcdimsuermemmAtuti^ â *' num,quid CT in iUo Pfdlmo cuiui titului mfcribitur : Pro fufccpaone mAtutind,hoc feipfe nontiiie dppelldre dignd^ tuf cà : Eg) ftvm utrinis O' non homo , oppro^f briumhonttmutt O'dbieilio plebis. Hoc opprobrium de jflw opprobrijs eH.quic iubemur non metuere, per fdidm dtcentem : Opprobrid honüttum nolite metuere. Abifh) uerme tinquim d lined conuduntur, qui fub eiuf dente EMngplico, per Ãngulos dies pducitdtem Ãum de« ficiendo minordneur. Noj fcttwc dgnolcdmus. O' pro fd» lua diuinA hunund opprobrid futfèrdmus. Vermis rft propter humiltatem cdrnis, ÃraÃis etidm propter uirn gnis pdrtum:Nam hoc dnimul pl^rwnq; de cdrne,uel de qudcunque re terrenaÃne uüo concubitu ndfcitur. Kdta* tinus CÃ, quid diluculo refurrexit : Poterdt utique ilia eucurbitd O'pneuUo uermiculodrefcere. Poftremop hdbebdtdeut ddhuci(erjnemneceJJdrium,quid opus erdt dddere mdtutintim, nip utiOeuermis dgnofceretur,qui tdntdt pro fufctptioiie mdtutind ; Eg) dutem fum uer« mis O' non homo ? Q.iiid ifld prophetid, idm ipfo ref rum efpcht O' ddimpletione lucidiiti ? Si irrifta eP uer» mis ijiecum pcnderet in cruces peut 'm eodem Pfedmo fcriptum ed : Loculipintldbifs O' moueruntciput: Sperduit in deum, erudteum ,fdltMt.in Ãeiät eum quoni* dinuuiteum. Cumcompletd pintquepr£dixit: Fo» derunt mdnus mtds O' pedes ^neos, dimtmerduerunt om nid oÃd med : Ipp aero conpderduerunt O'convexe« runt me, diuiferunt pbi uepimentd med ,O'psper urÃem medm miferunt fortem, quod tuntd mdnipfhtione ptu« rum in libro dntiquo propheatur ,qudntd mdnipjhitio« nepâum in nouo Ettdngelio recitutur. Sedp 'm hdc huf militdte ( ut dicereaeperdm ) iÃe uertnis irripis e{l,nun quidddhuc irridendui eH, cumedcompleri cermmus, qu£ confequentid Ppdmtis ipfehdbet : Commemordbun« tur O' conuerteiKurdddomitMm, uniuerp pnes terrie: Et Ãforifctwit in con/peihi eius, imiuerpe pdtrite ^ncif urn ; Ctuamdtn domini cH regnuin, O' ipfe dominubis tur ^lum ? Sic commoniti pmt iJiniuitt-, O' can« uerp pmtdd dominum. Hdnc fdlutem panitentia gf«» tittW,fii»t0(lt;)»teprif/îg7jr4Mw in loud, dolebdtlfrdëlfp* cut luihc dokt umbrd nuddtm O' dpi fducidtud. nbsp;nbsp;Li» â eedt fdnecuilibetqudmlibet aliter, dum tumen fecundum rei^ldmpdei,c£cerdomnid quedelond prophetdmyf Ãerr/s opera funt,dperire, iHud pldne quod 'm uentre cetitriduofuit ,ps non eP dliter'mteüigere,qudin db ipf Mitth.i) foccelejhmd^Pro'tm Eudn^lio commemorduimus re« ueldtuen. Propoptd expofuirnas ut potuimus : nbsp;nbsp;Sf4 lHe qui propofuit, idin pt Chrijhdnus, ne prtecum ex» peihitdntelibrorum fdnéhrum pnirequ£Ãiones,priu{ pnidtuitdmiÃAin, quéimtrdnpdtd mortedduitdin. |
Fieri enimpoteH,quôddgt;uequdin Chriftidnis fdcrdmenf tie imbudtur,qu£rit de refurreâione mortuorum. Con* ^edouiumetidin prtdpis quodde Chripo quepuit ,cur tdntopolluenerit,uel p qu£ pmtdlùepduce Oâ mugna qu£lbones,quibus caterd inferuiunt. Sidutem qudiis e^ üld : inqud menptrd menp pieritis,metietur uobis : Velqudlis iflade lond,etidm omnes tdles dntequdm pt Chriflidnus, pnire coQtut, perpdrum coûtât uel conP«» tionem humdndmtUel etdtem idmfodm. Sunt enim 'm» numerdbiks qu£non pmtpniend£dntepdem,nepnidf turuitd pne pde. Sed pldneretentd idm pde,dd exer» cendtm pidm dekëkttionem mentium pddium Ãudio» pÃime requirende, O'quod ia eis eluxerit, pnetypo drrogmtia cornmaniedudumt quoddutem ldtuerit,piu fdlutis diÃiendto tolerdndum. Sdn^ti Au^Pitnepifcopi,liber de fex queÃia onibuf contra pagtnos expoptis, explicit. DIVI AVRELII AVGV^ fti'ni Hipponen fis cpifcopi,in libros ad inquifidones lanuarq ,cx fe* cundo libro rctraxfla tio/â num.Arpumen# * o tum» ïbridvoq^vorvm est titulusdd 'mquiptiones Idnuarij, muïtd de fdcrdmentis continent dipgt;utdtd,pue qu£uniuerfaliter,pue qu£ pdrticularia ter,id eft,non per ea qu£ m omnibus lof cis obferudt Ecckpa, nee tarnen omnia commemoraripo tuerimt,fedfdttsadiaquipta reponfumep. Qufirum librorum prior EpiPola eP : Habent quippe in capit« quis ad quem pcribat,p;d ideo inter libros annumeratur boe opus,quonidmfequens qui nomina noÃrd non habet, midtoe{iprolixior,0'meo multaplurd trdëlantur. In primo i^tur quod de manna dixi, quonidm tmicuis^ fecundum propria uoluntatem in ore fapiebat ,nonmi«^ hioccurritunde poÃitprobdri,nipex libro Sapienti£, '' â quern Jud£inonrecipiuntm aufhritatem canonicam. Exo Ji, quod tamenpdelibus potuitprouenire, non iliisaduerfus Num«.» deum murnutramribus, qui pröpäo alias epos non def pderarent,p hoc eis faperet manna quod ueüent. it Eiufdem |
|
AD INlt;Xgt;VI SITI ON ES lANVARIL EIVSDEMDIVI AVRE îq Auguft.ad inquiâfîdoncs Ianualt; ri) primus liber incipit,cuius prae^ notaciotaliseft: ijikôtifTimofi# lio lanuario, Auguftinus in domino falu^ tem. .Quod Chriftus fociera'em noiii populi facramentis numéro pauciflimiscolliga« uitjllaauremquæ non fcripra,fcdtradita cuftodimus,uâ¬l ab ipfis Appftolis, uel plenarrjs concilijs inftiru» taeffe. Cap. I. D EA CCVAE ME INTER rc^ftiftnällem fgt;riuf ncjjc quid inter restai ipftref^onderes : laenim uti dpprobando utl cmendundo rrf}gt;o pones tueu multo breuiut pcjjem r(iigt; /jionderr,^^ tefrctllinu dut confirms Ye dut carrière, tloc qttidem ut dtxi tnaOem : Sed tdtnen ntJuinc rrp'onderent,nMluilonmornnpcere fei monem qudnt dildtionem. Prinw iaq; tenere te uolo, quod eil hu^ iuf d jpuMionis cdput, dominum noflrum lefvm Chrif ftrum,peutipfein £udn^lioloquitur,leniiu^ fuo not MitHi.)) fuhdidtlfe (y fircime leui: quot;Vudefderdmentisnumero pdueiÃimiSfObferudtione ÃeiUimis ,pgnipedtionc prfflà tiÃimisfocietdtem noui poputicotli^uit,Ãeutieil bdptifgt; mus triniatis nomine confecrdtusicommunicdtio corpo ris Cf fdnguinis ippus, quiddliud in feripturii cd^ notücis commenddtur,exceptis bis qu£ feruitutem popu» liueteris procoiigruentid cordn iüorum, Cf prophet ici temporisonerdbdnt,,qu£Cf mquinq; libris Moyple^ guntur. ïüddutem qu£ nonfcriptHtfedtrdditdcuÃodi^ mus,qu£ quidem toto terrdrum orbe obferudmur, ddtur intellfff,ueldbipps ApoÃoliStUelplenArqs concilijs,quo rum eü i» EccleÃd fdluberrimd duéhritds commcnddti Atque jhtutd retmerificuti quôd demini pdÃio,Cf refur^ reBM, CfdfeenÃü in cÅlum, Cfdduentus decoeloÃiiria tuÃAn^,dnniuerfirid folenniatecelebrdntur,Cf fi quid uiiud tule occurrerit quod feriutur db uniuerÃs qudcwt=gt; quefedtffimddt EccleÃd. Qiiod ill a quæ per loca terrarum regio* nefq? uanantur, ut qgt; alq leiunent Sabba* to ali) non ôlt;ë. libéras habentobfer» uatïones pro eorum inter quos uiuiturfocietare feruanda. Cap. II. |
A Eid uero qu£ per locd terrdrim regtonetq- luri dntur,ficuti eà quôd dlij ieiuriAnt Sdbbdto,dlij ue ro non, dlij quotidie communicdnt corporiCf fdnguini dottumeotdlij certis diebus accipitint,dlibi nuBuf dies in» termittitur quo non offerdtur,eilibi Sdbbdto täntum CT dominico,dlibi ont um dcminico, Cf à quid dliud huiufe modi dnimdduerti pote fi, »torn hcc genus rerum liberds hdbrt obferudtiones : N« difcipltnct uttd efi in his metier grdui prudentiq; Chrijlidno, quint uteo modo d^t quo dffre uiderit EccleÃam dd qudmeunq^Ãrte deuenefit. Qjipd enim neq^ contra fidem, neq; contra bonos mores intun^tur,indifferenter efi habëdum,Cfpro eorum intt ter quos uiuitur focietate feruandum efi. Credo te aliqudn do ex me audiffe, fed tarnen etidm nunc commémore : IJldter med M^ediolanummecofecuta, inuenit EccleÃdm Sabbato no ieiunantem, caperat perturbari Cfflufiuare quid dffret. Tunc e^ talia non curabam, fed propter ipfdm cenfului de hdc re beatiÃim£ m(mori£ uirum AmbroÃum: R eÃödit fe nihil docere me poffe ntà quod ipfe Ãceret, quid à melius noffet td potius obferi/aret. Cunq; fg) putdjfm nuUareddita ratione ,aui'hiritate fold fua nosuoluiffeadmonere,ne Sabbato ieiunaremut, fubfecutus efi (T ait tmhi:Cu Romam uenio ieiuno Sab» barn,cum hie fum non ieiuno ; Sic Cf tu,ad quamÃrte Ee cleÃam ueneris eius morem ferua,à cuiquam nonuisefji fcandalo nec quenquam tibi. Hoc cum matri rtnutaiaà fem, hbenter amptexa efi. Eg) uero de hoc friia etiam atque etiam coûtant,ita femper habui tanquam earn ca» lefli oraculo (ufeeperim. Senà enim fepe dolats eT gc* «Kflï nudt Ois infirmorum perturbationes fieri, per quo^ rundam fratrum eontentiofam ohfiinationem Gquot; fuper^ fiitiofam timiditatem, qui in rebus huiufmodi qu£ neque fcriptur£ fdnfi£ duôh)ritate,neque uniuerfaits EccleÃd traditione,ne^ uit£corrigend£Utilitatedd certum pof» futu ttrminum peruenire, tatum quid fubtfi qualifcutiq^ rdtiocinatio co^tantis, aut quia tn fua patria Ãc ipfecon fueuit ,aut quia ibi uidit ubi peregrinationem fuam,quo remotiorem 'afuis,eodofiiorcmÃihimputat, tarnliti^ ^ofas excitant quaftioneSfUt nià quodipà Ãciunt nihd reôlum exiÃiment. De Euehariftia, an quotidie an rarius fit aceipiendajfaciat uuufquifcpquod fe« cundum fuatn fidem pie credit effe faciendum. Cap. III. Dixeritaliquis,nonquotidieaccipiendatn Eucha» riÃiain. Qgie/tcriî? Qwsniam mquittdó^ ffndi funt dies quibus purius homo contineiuiusq; uiuit, quo ad tantum facramenttvm dignus accedat. Qui enm manducduerfi mdigne, iudidum Ãbi mandueat Cf kibit. Alitts contra : immo mquit,à tanta efipla^ peccatiati^ j.Co«*«» M impetus morbi,ut medicamenta talia diffèrenda fint, au* ôîoritdte antifiitis debet quifj; ab altario remoueri adage dam panitmtiam,Cf eadè auôioritatereconciliari. Hoe efi enim indigne accipere ,fieo têpori accipiat quo debet agere pxnitentiâ, non ut arbitrio fuo eu libet uel aufirat fecômunioniuelreddat. C£teruà peccata tanta no funt utexcÃmunicandus quifq;homoiudieetur, nofedebetà quotidiana medieina, dnici corporis feparare. Refiuts m ter tot |
LIBER PRIMVS.
cciin
|
M tei förtAffi ^uisq dirimtt litan} qui monet ut prlt;eci^ put'm chrijii pacepertJMneäitt.Faciätäutem unufquis^ quod fccwtdum fidë fiumpit credit ijje Ãciendum. Heuter enim eorum exhonordt corpus O' fduguinem slomigt;ti,fi [iluberrimum fdcrdnuntwn certatim honerdn re contendunt. NfÃ; f»»m liti^uerunt inter fe, dut quifquAin eorufe dlteri propofuit, Zdehteui O' iüe Cen^ ^â¢â¢et.19 turio f ctt« alter eorum ^udens 'm domum fudtn fufee» périt dominunitdlter dixit : Hon fumdignusutintres ***âââ⢠â fub ttóhim meum: Ambofdludtorem honorifkdfttes diuer fb O' qudÃcontrdriomodo,dmbopecc«tismiferi,dmbo tnifericordidm confecuti VdletetidmddhdncÃmilitudi^ nem,quodin primo ppTo u'nicuiqimdndfecundum,p^ pridm Holuntdiem 'm ore fapiebdt,Ãc 'm ortcuiufq; Chri Ãidni fderdtnentum iUudquo fubiu§itm teflinuttidus : Hdm O'iüe honordndo non dudet quotidie fumereyOquot; tUe honordndo non dudet uüo diepr^etermittere. Con« timptum folumâ.nonuult cibitsiUe,Ãcut manndÃÃidi^ w«, Indeenmi O' ApoÃoliu mdignedicit acceptumäb tisquinon diÃernebdntd c£teris cibis uenerdtioneÃn^ gvläriterdebia, Contnuwquippecum dixiffet : ludi-* tiumÃbintdnducdt CTbibit,dddiditut dicertt : No diju^ dicanscorpusdomini,quodfdtiitotoipfoloeomEpiÃo^ l4ddCorinthiosprimd,ÃdHigmterdtlöddtur,ddpdret. Quid faciendum fit peregrino qui uidet in alieno loco perfeuerantes in obferuati« one quadragefimaejnec quinta Sab* bâti lauare relaxare^ ieiunium quod in patria uia non uidit. Cap. III. SIt dliquis peregrinust eo forte loco ubiperfeuermn^ tes 'm obferudtione quidrd^Ãm£, nec quâmtd Sdbbd ti ldudnt,reldxdwqi ieiumum. Hon inquit hodieieiu^ ndbo. (\uiieritur edufd : Quid non fit inquit'm p*:* tridttUd. QuiddliudiüeniÃconfuetiidinctnfudmeon« fueiudini diterius priOponere condtur ? Hon enim mihi de libro dei hi£c recitnturm eü, dUt uniuerfe qudeunque dildtdtur EccleÃ^ plend uocecertdbit,dutoÃtndet ifhm contrd fidem Ã.cere,le duttem fectmdum fi^m, moresq; hunc Dptnnos dut iÃum uioldre,dut fe cuflodire couincet: violant fdne quietem O' pdeem fuam defuperftud quaflia one rixdiido. Mdüem tarnen in rebus huiuÃnodi,ut O' il le in huius,O hic 'm illius pdtrid,db eoquodcteteriÃciut no dbhorreret. Si uero etiam in dUend pdtria cum pere* grinetur ,uhimaior oÃequetuior eA populus dei, ^t,uerbigrdtid,bis ofÃrrc qu'mtd Sabbdti hebdomadte ul tim£ quddrdgeÃmie O' mane Odd ueffierdm, ueniensq; in patridm fudm,ubi in fine diei mos eü offvrri,mdlt iÃi« citcq^ fieri contenddt,quoniam altbi dliter ipfe uiderit,pu erilis cR Ãnfus iüe cauendus in nobis, tolerandus O cor» ri^ndus 'm nofiris. Relpondet ad quæftionem, an quinta fe« riaultimæhebdomadePafchæ offerendu fitmane ÃC rurfus poltcÅnara,an ieiuna« dum poftcÅnafti rantummodo offerendum,an etiam iciunan» dum amp;nbsp;poftoblationê coz« nandum. Cap. V» |
PRimd er^ inquiÃtio tud qua ? comonitorio pofui» fii,exquot)tu iÃorum^nereÃtdttende. Qult;eris enim his uerbis, quid per quintam Ãriam ultimx hebdo» madis PdÃhlt;e fieridebedt: An offerendum fitmane. O' rurfus poR caendm,propter tüud quod diihtm eR : Simi liter poibq ccenatum eH : An ieiundndu]n,Opoil coena * * tantummodo o ffirendu ; An etiam ieiunandum, O poü â obldtionein fieutÃcerefokmus caenAndum.Ad hdcitdq; ita reÃgt;ondeo,utquid herum fitÃcitndu,fi diuin£ ferip» turu preefcribit audoritas, no fit dubitdndu quin ita fi cere debeamvs ut letmus,ut iamnon quomodo Ãciendu, fed quomodo fderamentum inteUigendît fit diffiutttnus. Similiter etiam fi quid horà totd die per orbem frequen» tat Ecclefia: Hamhoc quin ita Ãciendu fit diffiutare,ini» folentiÃima: mfania; eR. Sed neq^ hoc neq^ iüud eü 'm eo quod tu quieris. Reftat i^turut deiUo tertio ^nereÃt^ per locd re^onesffi uariatur. Fdciat er^ quifq; quod 'm td Ecclefia in quam uenit inuenerit.Hon enim quiequant eorum contrd fidem eil, aut contra bonos mores, fi hinc uermdemeliores, His enimcauÃs ,idea,autpropterfi» dem,aut propter gt;nores,uel emendari oportet quod per» peramfiebat,uel infiitui quod nonfiebat. Ipfa quippe mu» tdäo confwtudinis, etiam qua; aditmat utilitatr, nouitate perturbdt.'Quäpropter quieutüisnon eil,perturbdtiosf ne infi-uihiofd confequenter noxia eil. Hec ideo putari Luce, xx debet 'mfiitutu effe multis locis, ut iüo die poH refiüionè offiratur, quia feriptum eil ideiuidem : Et calicem dcci» piens poü coenam dicens Oc. Ipfam enim potuit appel» lare canam, quid idm corpus dcceperant, ut deinde cali^ cem acciperent. Apofklus namq; alibididt ; Conuem» entibus er^ uob 'ts in unum, non eil donünicam coenam manducare.hanc ipfam accepüonem EucharifÃie domiagt; nicam coenam uccans. Non ideo calumniandum effe uniuerfac Ecclefiæ,q) a ieiunis corpus Chrifti fern» pcraccipitur,cumpriraumillud difcipulos non ieiunos ac» cepifle conftet. Cap. VI. Matth, lÿ Itludmag'tsmouerepotuithomines,utrum iam reû (h dieilla uel offvrrentud fmnererd Euchariftiam, quod in Euanÿ:liodicitur: Cumautem iUimanducarent, accepit lëfus panem er benedixit, dt etiam fuperius di» xiffet ; Cum fero Ãihim cfÃet, recumbebat cum duode» c«H,cr manducontibuseis dixit tQuonidm unus exuoa bis me tradet. Poft enim tradidit facramentum. Et liqui» doapparet,quandoprimum acceperunt difdpulicor^ pus er fangïuncm donuni, non eos accepifÃcieiunos: Hu quid tarnen propterea calummandu eil umiuerfe Eccle» ã, quod A ieimtis femper Ocdpitur l Ex hoc eni placuit 11 » /fiiritui» |
AD INQ^VISITIONES ÃANVARII.
|
I^irituifinóh, ut in honore tuntt furnitunti in os Chri^ fliMi prius dominicu corpus mtriiretquà mextericibi: Ndin i(/w per uniuerfum orbem mos tffe ferudtur. Nf^-tnim quin poü cibos dedit dominus, proptered prdà dut ceertdüfrdtres dd iUud [der downturn dccipiendum conuen nire debent,dut Ãcut Ãciebdnt quos ApoÃolus drguit CT emenddt,nwnÃs fuis ifld ntifcere.üdmq} fdludtor quo ue» henwntius conwnddret myjkrij tHius dltitudinem, ultimu hocuoluitinÃgcre cordibus O'm(mori£ difcipulorwn, d quibus dd pdÃionem digreÃurus erdt.Et ideo non pr£s cepitquo deinceps ordinc fumeretur,ut Apoflolisptr Jiuos EccleÃds diÃgt;oÃturns erdt, ferudret hunc locu ; N4 I hoc lUemonuijfett ut pofl cibos dlios femper dccipere^ t Corin, ) ) tur,credo quad eum morem nemo udriaffet. Cum utro dit Apoflolus de hoc fderdmento loquens. Propier quod Ãdtres cumcouenitis dd mditducdnduinuicemexpeófas le : Si quis efurit,domi mdnducet,ut non dd iudicium co* utnidtiSfÃdtimÃbtexuit : Cwicrddutenicumuencroord! dtndbo. Vnde inteüi^ ddtur,quid multum erdt ut i Epi^ Ãold mtum lUumdffâidi ordinem inÃnudret,qutm imitf uerfd per orbem ferudt EccleÃd, db ipfo ordindtum effe, quod nuüd morum diuerÃtdteudridäir. Dicit nonnullorum efle probabilem rat{= onem,ut uno certo dieper annum poft d= bos offerri amp;nbsp;accipicorpus 8C fanguinem dotnini licear, ipfe ramen arbirrerur ea ho« neftius fieri ieiunando.Oftenditeti» . am unde mos lauandi in quin» ra feria orrus fir. Cap. VIL SEd nomudlos probdbilis qUicddin rdtio dele^uit,ut uno ceria die per ditnum quoipfdin cÅndmdomi» nus dédit, tdnq dd inÃgrdorem comiwmordtionein, poâ cibos offirri O' accipi licedt corpus O' fdnguis dotnini : HoneÃius dUtem drhitror ed hord Ã(ri,ut qui etidm ieiu^ nduerit poR reÃ^honem qu£ hord notid Ãt, dd obldtionê poÃitoccurrere. QJidpropter ncminë commas dominia cd iüd coend prdndere,fed nuUi etidm contrddicere duda mus.ïloctdmen non drbitror inflitutum,ntà quid plures O' prope omnes in plwrifj; locis eo die cÅndre confurds uerunt. Et quid nonnuUi ettdm ieiunium cuÃDdiunt,mds ne offèrtur ChriÃo propter prdndeittes, quid ieiunid Ã^ mul Oâ Idudcrd tolerdre non pofÃint, dd ueÃgt;erdm uero femper ieiundiites. nbsp;nbsp;Si dUtem qu£ris,cur etidm Idudndi inosortusÃt. nihil mihi dehdcre co'gtdtui probdbilius occurrit,nià quid bdptizdndorum corpord per obferuds tionem quddrdgrÃm£ fordiddtd,cum offinftone fenfus dd Ãntemtrdibirctur,niÃdliqud dieldudrentur. tÃumdu^ tern diem potius dd hoc cleâum quocoend dominied dnnt* uerfdrie celebrdtur. Et quid conceffitm efl hoc bdpttfmu dccepturis, multi cum his Idudreuoluerunt ieiuniumque reldXdre. His ut potui dijputatis, moneo ut ed qu£'i^r£= locutus fum femes qudnium potes, ut decet Eccleã prit dentem de pdciÃcumÃlium, Alid qu£ intrrro^Ãi,à deut uoluerit dlio tempore expedidm, |
Sdnfti AuguÃini epiÃopi, dd inquiÃtionet Idtuidrij liber primus explicit. EIVSDEMDIVI AVRE Irj Auguftiniepifeopijad inquifi^ Clones lanuarrj liber fecun dus incipi'u Soluitquæftionem, cur anniuerfarius Pa febæ dies, qui tranfirus de morte ad uitam interpretatur.no ad eundem anni di» emredeat, ficut dies qua tra» diturnarus.Cap.I. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/ E C T I S LITERIS TV» is,ubi me c0monutÃi,ut debitum red deremdereÃduis enoddndis quwÃi» onibus, quds idm longe dntequ£Ãgt;f uerds, grdtiÃimum mihiq; chdriÃi^ mil deÃderiufhidijtuidmplius dtf» Ãrri tolerdre non potui. Et qudmuis 'm medijs dceruis oc^ cupdttonu mcdrum hdc feed prwcipudm, utdd ed qu£ me interro^Ãi re/fonderèt,bi. Diutius dut de tud EpiÃvld diffuturenolotUe hocipfum meimpcdidt,idm tddem red« hibere quod debec. QUieris qu£ cdufd Ãt,cur dnniuerfi^ rius dies celebrdnd£ dominiew pdÃionis, non dd eundent rededtdnni diem,Ãcut dies qud trdditur ndtusi Et de'm» de fubiungis, à hoc Ãt propter SdbbdtumOquot; Lundm, quid Ãbi ue'it in hdc re obÃrudtio Sabbati O' lun£. Uic primum oportet,ut noueris diem ndtdlem dotnini,non in fderdmento cclebrdri, fed tdntum in memeridm rcuocteri quod ndtus Ãt,dc per hoc nihil opus erit, nià reuolutunt dnni diem,quo ipfd res dfki efl,Ãfli deuotioneÃgntÃcd* ri. Sdcrdnwnsum efi dutem in alid celebrdäone, cum rci ^fi£itd rememordtio Ãt,utdliquid etidm ÃgniÃcdri in* telligitur, quodfdiiäe dccipiendum efl. Eo itdq; modo d^tnus Pdfehd, ut non folum 'm mtmoridm quod ^flunt eü reuocemus, id efl quod mortuus efi Chrtflus O' re^ furrexit,fed etidm cwterd qu£ cired ed dttefidntur,dd ft» erdmenti Ãgnifiedtionem non omittdmus. Quid enim Ãi* cutdicit ApoÃolus : lAortuus efl propter deliiki no» R®â*-* Ãrd, O' refurrexit propter iuÃiÃcdtionem noflrdm. TrdnÃtus quidem de morte dd uitdm 'm lüd pdÃione do^ tniniO'refurrefhonefdcrdtusefi. t^dm etidm uocdbu» Ium ipfum quod Pdfehd dicitur,non gr£cum,Ãcut uul^ uideri fölet, fed hcbrwum effi dicunt,qui Imgudm utrtn* que nouertmt. N eq^ enim d pdÃione ,quonidm grwet |
LIBER S E C V N D V S.
CCV
|
TTaJflf» diciturpitiyfedAhKquifd trnnÃturutdicidt morte ad uitam hebræo uerbo res appeÃM efl. In quo eloquio Pajcha tranÃtui dicitiir ,f!cut perhibmt qui hoc toh2a,f Ãiiwt. Qwd uoluit er ipfe dominus tangere cum di* eit: Ciui credit in metranÃet de morte ad uitam. nbsp;nbsp;Et maxime idem Euangeh/'h hoc exprimere uoluiÃe intel* li^tur, cum celebraüiro domiiio Pafcha cum difcipulis lohangt;lt;} Ãuis.ubicoetMtneis myÃieam dedit : Cum tiidiÃetinquit, lefusquia uenit eitishora uttranÃret de mundo adpa* trem. TranÃtus frggt; de hac uita mortalâ in aliam uitam immortaletn, hic eü enim de morte ad uitam, in paÃione er in refurreCtionedonüni commendatur. Qiiod rranfirus nofter de morte ad in'tam, fpe peragirur futuræ refurrcflionis, quæ in Chriftt corpore præmo« Ãrara eÃ. Cap. II. HIc tranÃtus a nobis modo a^turper Ãdem, qute nebts eüinremiÃionempeccatorum,inÃgt;em ui* faillis {â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diliffntibus deum CT proximum, quiaÃdes p Abavuk.2! dile(lionemoperatur,criuÃtsexÃdeuiuit. Spesautem iiomin.s uideturnoneüÃgt;es:QuodenimuidetquisquidÃe rat f Si autem quod non uidemusÃeramus,per patienef tiam expetlamus. Secundà haneÃdem Oâ/Ãetn et dileSi onem qua ccepimus eÃe fub gratia, iam cum mortui fu* Moma.d nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ChriÃo, Cconfepulti iUiper baptifhu(m,Ãcut dicitApoftnlus:Quii GTuetushomo neflerÃtnulcon» fixus eü cruci cum dlo, er refurreximus ctim illo, quid CoUo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;excitauit, erÃmidÃcdere fcecitmcaeleÃhus. quot; ° VndeeR lila exhortatio:Siautem refurrexiÃiscum Chri flo, qu£ furfum Ãimt quierite, ibi ChrtÃis e{i ad dextti* ram dei f(dens,qu£ furfum funt fapite,non qu£ fuper ter ram.Sed quiafequtturerdicit: l-lortuiènmellis,eruiti tautÃra abfcondit\'.e{lcum Chriflo indeo,cum Chri* fiusapparuerituitaueÃraAttneeruos apparebitis cum iüo in gloria, fatis in dicat quid uelit inteUig, quia tune Cotiti tranÃtus noÃerdenuârte aduitam quifitperfidem,Ãe ). OHquot;-)r fiiturainfine refurre^aonis CT glori£,cunt corrupubile hoc, id e^i caro ifla in qua ^tnimus modo, induet inccrruptionem,er morta.le hoc induet immortasi Roma g nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quidem iam habemusprimittasÃtis per fidem, fed adhuc in nobiÃpÃs in^mifeimus adoptio* nem expeéÃAntes redrmptionem corporis noflri : Spe enim falui faäi fumus. In hacÃgt;e cum fumus,corpus qui* Roma ti.s nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nîortuum e^l propter peccatum, Ãiritus autem uita esl propter iuÃiciam. Sed uide quod fequitur : Si autem Ãiritus eins inquit,qui fufeitauit ChriÃim Ã. mortids ha* bitat in uobts,qui fufeitauit ChriÃim à nugt;rtuis,uiuifica* bit er mortalia corpora ueÃra per inhabitantem Ãnritu eins in uebis. Hic igitar tmiuerfa EccleÃa qu£ in pere^ grinatwne mortalitatis inuenta en,expcdkit in firu: Ãeu eotto.f, liin deminineÃri Icfu ckrifn corpore pramoti^ firatu esl,quicSl ex mortuis prtmo^nitus,quia er cor^ pus eins cutus caput esl ipÃ,non mà EccleÃa tü. |
proprer uitæ nouitatetn, qwae quidem rranfirus cfl de morte ad uitam, primus menfîs in anni menfibus cclebrationi Pafehæ attributus fir. Cap. III. NOnnttHi enim attendentes uerba qu£aÃiduedi* citApoflolus : Quia er mortui fumus cu Chri£ Ito,er refurrexiirMS cum eo,nec intelliffntes quatenus di catur, arbitrât! funt iam Ãdbim eÃe refurre^onem, nec uUamulterius infinetemporumeÃeÃgt;erandam: Ex qui x-Tidm,* bus eil inquit Hymemeus esâ Philetus,qui circaueritatê aberrauerunt, dicentes refurreBicnem iamÃ.ihim eÃe zr fidem qucriisidam fubuertcrunt. Idem Apejiolus eot artens deteÃatur, qui tarnen dicit nos refurrexiÃe cunt ChriÃo. 'Vnde,nià quia hoc per fidem cr Ãgt;cgt;n er diledi onem Ãihim eÃe dicit in nebis fecundum primittas Ãgt;iri Roman.n tus i Sed quta Ães qu£ uidetur non edlÃes, ZT ideo fi quod no uidemus Ã^ranms ,perpati(ntiam expedtümus: ReÃatutiq^ redemptio corporis noÃri quam expedian* tes in ncbifmxtipÃs in^mifeimus. Vnde eil iHud: Spe g:tudentes,i tribulatioe patiences.I-l£c ifftur inouatio ui* t£ ncÃr£,edl quidam traÃtus de morte ad uitä,qui pri» ittofitp fidë,ut iÃe giudeamus ZT in tribulationepatiê tes ÃmuSjdu adhuc exterior noÃer homo corriipitur,fed ^cCotin 4 («terior renouatur de die in diem propter initium nou£ uit£,propter nouiim hominem quem iubemur induere et exuereueterem,expurgantes uetus firmentum UtÃmus noua coÃerÃo, quoniam Pafcha noÃrum immolatus eü ). Corin, j Chriflus.Propter hatte er^ uit£nouitatem,primilt;s më* Ãs in anni mcnÃbus,celebraticnihuic attributus eR. Na CT ip/è dtcitur menÃs nouoräm: Quia ueroin toto tem* pore feculi nunc ter tium tempus apparuit,ideo re furred dho domini triduana efl. Pritnum enim tempus eR ante legem,fecundum fubleff,tertium fubgratia,ubiiam ma mÃÃatio eil facrametui prius ccculti i prophctico xnig* mate. Hoc er^ Zir in lunari numeroÃgniÃcatur, quia enim feptenarius numerus foie tin fcripturisadquandâ perÃehonem myÃeus apparere, tertia hebdomada lunit Pafcha celebratur, id eil qui dies occurrerit à quartade* cima in uieeÃmamprimam. Vndeincrementum SC dccrementum lu« næcaufetur,ôt^ deflultaopinione Manicbeorum de Luna. Cap. IIII. Est iHic zr aliud facramentum, quod à tibi obfeuru fiterit,quia in talibus mquiÃtionibus minus erudia» tus es,no cotriÃeris: Nrc ideo me putes meliorë,quia hxe in Ãidià puerilibus didici. Qui ent gloriatur,! eo glori* etur inquit fdre ZT intclli^e,quoniä e^ fvm dominus^ NofUiHi er^Ãidioà aliu retu, quxÃuerunt multade numeris ZT mctibus fyderu/m : Etquifubtilius iÃaferu^ tati funt, increnunta ZT decremeitta lunaria ex conucr* Ãone globi einec( niecerutit,non quodaliquid fubflantix uel accedatad earn ctvni augetur,uel decedat cum minui» 3 twr |
AD INQ^VISÃTIONES lANVARlï.
|
tur,quod delirdnuntum imperiti Manichttiop'mantes re pleri edm dixerunt ,ficut repletur nauis ex fùÿtiua dci parte, quAin comixtdm prmcipibus tenebraru ZT corum fordibus mqu'maam corde dc ore fdcrile^,ZT credere et loqui non dubitant. Hine er^ implcri Lunam dicunt, cum tddemmagnApdrs dei magnis laboribusdb inqui» namento pttrgibi,de toto mundo atq; omnibus cloads fits ^ens,redditur deo lugenti dum redeat : Repleri uero p inenfem dimidium,ZT alio dimidio m folem refitndi uelut in aiidm nauem. Nee tarnen 'mter iÃAs dnathematizantes bldÃhemias dliquidunquamÃngcre potuerunt,curuel ittcipietts lucere, uel deÃnens corniculato lumine fülgeat, aut curd dimidio menfe incipiat minui,ZT non ad refitn» dendum plena perueniat. ifliautemquihoccertis numes ns mdagtruiit, itautZT deÃäus Solis ZT Luna: no fda Ium cur fierettt, fed etiam quanioftturi cfÃnt longe ante pr£dicerent,ZTeos determinatismtcruaUis temporum canonicd fupputatione pr^Ãgerent. Uteris q- mandarent, quas modo qui legtint atq; 'mtclligtint ,nihilominus eos pTuedicunt, nec alt ter aut a/ias dccidunt quam priedicut, Tales erg) (quibus non eü ignofcendu,Ãcut fanila ferip tura dicit,quid c um tantum feire ualerent ut pofÃnt teÃi» mare ftculum, quomodo dominum eins fuppUcipietate nonÃeiliusmuenerunt)exipÃscoriubtis Lunte quota Scleduerfdfunt,Ãuecrefcauis Ãue decrefcentis,coniece* rwitt ea ucl a foletUuflrari,ZT quanto mag.s ab eo recco! deret, tanfo magis abea parte qua; terris apparet radios eins excipere,qua.nto autem ad eum magis poü ditnidium menfein ex alio femicircido prop'mquAret, tanto ma^s à fuperiori parte iVtiÃrata ab ea parte qiiamterris aduerte ret non peÃfe excipere radios, ZT propterea uideri decre» feere,uel fi haberet fuiim lumë, lUud haberet ex und par te in hemiÃirio, quam partem cu recedens Ã. fole paula^ tim terris oÃenderet, doncc cor am eÃendertt quaÃaugtr meitta mor.ÃrareÃum 110 addatitr quod deerat ,fed ^a» tur qdâ 'mcrat, ac rurfns pauâatm abà ödere qdâpatebat, ZT ideo uideri decrefeere. Sed quodlibet herumÃt duo» rum,iTludcertumatq; maniÃÃimefl,ZTcuiuis aduerfi tenti Ãcile cogniai,qitèd Lunation au^aturadoculos noÃros,nià dfolerecedendo, nequeminuatur nià adfo» lern ex parte alia propinquando. Qiiid fignificet ; Sapiens ficut fol pcrrtia/« netjftul tus autem ut luna mutatur, amp;nbsp;cur trank'tus ille de morte ad uitam quod Pa* feba nominatur,a quartadecima kl» na præcipitur obferuari. Cap.V» At tende nunc quod in prouerbijs le^tur: Sapieni Ãcutfol permanet,Ãtltus autemÃcut lusta nw.v tatur. Et quis eà fapiens qui permanct,niÃfol iTleiufti» 4cilt;e, de quo dicitur : Ortus eil mihi fol iuÃciie, ZT quem Ãbi non Ãiffeoftum in dienouiÃima plangentes mpij |
di^ri funt : Et iuÃiciit lumen non luxit nohiStCT fol no ortuf eH nobis f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ijhim carnis ocnlis uifibdem folan J oririfrcit fuper bonos CT malos deus, ^uietiam pluit fu per iuflvs cr iniuftos.Ducumtur duttm fepe ex rebus ut» fibäibus inuifibilium con^ruieÃmilitudines. Qgbâ eü erg) tileÃultus qui tänquam Lund mutatur * nià Adani inquoomnes peceduerunt i Anitna quippe humatia re» cedens d fole iu/lici£,db illd fcilicet internA contemplatio» ne inconttnutdbilis ueritdtis, omnes uirts fuds 'm terres nA couertit, CT to magis magis^ obfeurdtur 'm 'mterio^ ribus dc fuper ioribus /uis : Sed cu/tn redire caper it dd il^ Idm 'mcommutdbilem fdpient dnt, quanto magis ei dp» propinqudtaffèéiupietdtis, tdntomagis exterior homa ^.corfn, 4 corrumpitur,fed 'mterior renciutur de dit 'm diem, omfgt; nisqi lux lüd mgenij qu£ dd mÃriord uergfbdt, dd fupe» riordconMrtitur,CT'dterrenisquodammododuÃrtur, Coiio.f ut me gis magisq; huic fectdo moriatur, (Tuitd eiusab^ fconà dturcum ChriÃo 'mdeo. Itiutaturer^mdeterius Eccit.)» dd exteriord progrcdiens,G' in uita fua preijdens inti^ mAfuA,cr hcc terrd;,id eil,cis qui terrena fdpitmt,meU» US uidetur,cum Iduddtur peccdtor 'm deÃderqs dnimlt;e Pfaim,» fu^,ZT qui inique gerit benedicitur. Mutatur autem in mdiuSiCkm intentionem fuam CTgloriam d terrtnis quit in hoc feculo dppdrent, paulatim duertit, ZT ad fuperii» ora ab inÃrioribus conuertit, ZT hoc terrlt;e,id eil,eis qui terrena fapiumt deterius uiditur. Vnde iüi impij poÃre^ mam injrufhiofam dg:nte5 panitentidm, etiam hoc inter muitadiéîurifunt: BifnntquosdUqvidndohdbuimus Sapit.ç inderifumZTinÃmilitudinemimproptr'ij: EiOS infm» fat i uitam iVer um lt;eÃimabamiis infaniam. nbsp;Ac per hoc Jfirituffdnihis deuiÃbilibus ad inutÃbilid, ZT decorpea: rtdtbus ad Ãgt;iritalia fderamenta fimilitudinem ducens tranÃtum ilium de alt'a uita in aliam uitam, tÿiod Pdfeha neminatur, d quArtadecima luna uoluit obfauari, ut non folumpropter tempus ternum quod fupracommea moraui, quid inde incipit hebdcniadd tertia,fed etiam propter ip fam tertiam conuerÃenem ab exterioribus ad interior A de LunaÃmiiitudo affumeretur, uf^ ad nice» Ãmam uero ZTprimam propter ipfum niinurum feptt» narium, quo tmiuerÃtatisÃgnatioÃepefiguratur, qui ttidm ipà EccleÃfi tribuitur propter injiar uniuerû titis, Qirodpermutabilitatcro înnejEccîefï'a in , fcriptuhs fignificatnr^quaem iftamorta* Iitate peregrinatur,quÅtarnen kina non eft adoranda, quia duciiur ex ea ak'» qua fimilitudo ad diuina myftc» riakgnificanda.Cap. Vl. IDfo Iohannes ApoÃolus in ApocalypÃ, ad fepttm fcribit'EccleÃas. EccleÃaueroadhuc'm iÃamcrtali» täte camis conÃtuta, propter ipfam mutabHitatem lur.te nomine in feripüris Ãguatur. Vt eà iÃud, Farauej |
|
LIBER SE - rwU fdgittdf fuM m phirttri, Ht pgittrnt in cb= tund rcâot corde. PriiK tnim qudtn Ãdt Cotto.}. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dicit ApcÃolut, Cum chiÃut dppdruerit uttaurfird,itinclt;y'uofitp[)drebiiiiivm ipfo in glorid, obfcurd uideturecclffia in tempore pcregrindticnii Ãic, inter multd! iniquitatet gement,er tune Ãnt timende inÃdite Ãüedum fedit{borum,qudt nomine fdgittdru 'm» teüigi uoluit. Vnde dlioloco propter nuncios fidelià Ptiin.ttt ueritdtisquosubi^paritecckfid,dicitur,Lundte flisincoefoÃdclis.PteumderegnodominiPÃlmus edn iartt,Orieturinquitindiebuseiu(iuÃ{cidCi' abunddn» tid pdeis, donee duÃrdtur Left, abunddntid pa» ekintdntu/m crefcet,donec omnem mutdbiktdtem mor» tdlitdtis dbfumdt. Twic nouiÃimd inimied deflruetur mors,er quiequid nobis reÃfiit ex inÃrinitdte cdrtiis. Vnde nobis perÃäd pdx nendum efl,eonÃimetur omni» tugt;,cHm corruptibile hoc inducrit incorruptionem, ey t mortdle hocinduerit immortdlitdtem.Vnde er Ãlius d» uitdtis muri qu£ Hiericho dppelldtur, quod in îïebrlt;eo eloquioLund interpretdri didtur, fepiimo cinwmitu teftdmentidrc£cerruerunt.Quidenim nuncdliuddgit emnuncidtio regni coelorum,qudm dreumitio drc£ figni Ãcduit,nià ut omnid munimentd mortdlis uit£,id eft,oin nis Ães huius ficeuli quie reÃftitÃyeiÃiturifictuiittn do» «0 feptendrio jjgt;irituÃ'dn£ii,per liber um drbitriu deÃtud turi Cb hoc enim drcumeiinte drcd,non impulfu uiclen totTlimuricedderunt,ÃdÃ!onte.Sunc effquot; alia tiÃnno» HM Ãripturdrum,qu£ nobis ingeriitpercommemordtio nem LunteeccleÃteÃgniÃca(ionem,qu£iniÃd mortali tdtedbiüd Hietufdlem,cuius dues dngeli funt, in lt;erÃnis er laboribus peregrindfur. Non «ideo tdmen putare de» tem Ãulti, quinokni in melius commutdri, dderdnda eÃeiild lumindria.quid ducitur ex eisdliqudndo Ãmilituf do dd diuind myÃer{dÃgurdndd,Ex omni enim ereaturd dudtur.Piec ideo debemus in Ãententidm damnationis ir» Rob. ) nbsp;nbsp;ruere,qu£ oreApcÃolico de quibufddm prefirtur, qui coluerutet Ãruierunt credturit potius q creatori,qui cà icnedidus in f£culd. Sicut enim non dderdmus pecerd, qu is did US Ãt ChriÃus er dgn us et uitu}us,nrc à rd.c;uid lohan.,. fft LfO de tribuludd,nec ldpidem,quid petrd erat ^Corfuontem Sion,quid in ipÃofigurdtur cede» Ãd,Ãc nee Solern nee Lundm,quis ex ed coeleÃi credtu«( rdÃcutex multis terrefiibus Ãcrdmentorumfigur£ dd inÃrmdtiones myÃieds affumdutur. cum ad Solis amp;nbsp;Lunæ cotrpurationc pafchacekbrarouSjnon obferuamus dies,Sc annos,ÃC menfes, 5C té* porajficManichçiôCMa» thematici nobis obijci unf. Cap. VII. QVdproptn- utdnichicorumuel lÃdthemdticorum delirdmentd cum deteÃdtioneirridendd Ãin{,qui» buf ci( obiecerimusitdtMcomentd,undebo» |
CVNDVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CCVI »ni«f J in errorem pr£eipitänt,quo prins pr£dpitdti fut garrulifibiuidentur,cum dicuntnobis,Curetuosad So» lis er Lunæcomputdticmm pdÃhdcelebratisd Quaà nosordines fyderu dc uic/Ãaudincs temperum afummo dtq; Optimo deo conditds ärguamus,cr non eorum per» uerÃtdtem qu£ rebus ftpientiÃime conduis ad ÃultiÃi^ mds opiniones dbutuur i tidmetfi Atdthemdticus nobis contrddidurus eà de fydertbus er luminaribus caU dd fdcramentd myÃieeÃgurdnddÃmilitudines ducere,Con Matth.)» trddicdnt CT Augures,ne diedtur nobis,EÃote Ãmplices ut eolumb£,Contrddicdnt er MdrÃ,nedicdturnobis,A» ÃutiÃcutferpeK{es,CotttrddicdntIiiÃriones,nein Pfdl mis cttkdrdm nominemus.At quid ex bis rebus dd myÃe riduerborit dei ÃmilitudinüÃgnd fumumur i Ciednt à pldcet,uel duÃnetd nos cdptdre,uel uenend conficere, ucl thcdtricds affeildre luxurids,quoddementiÃ:müeà di» cere, Pion igitur nos de Sole cr Lunddnnuismenfiruis» ue temporibus däionu noÃrdru euentd conijeimus, ne 'm uit£ humdn£ periculoÃÃimis tempeÃdtibus tdnq in fco» pulos mifer£ feruitutis illifi d libero drbitrio nauÃageoi mus,fed ad rem fderdt£Ãgnificdndä Ãmilitudines aptds religioÃÃimd deuotione fttfcipimus,Ãcut de c£terd créa turd,de uentiSfde mdri,de terrd,de uoldtilibus,depifcibus drpccoribus,de drboribus,dehDminibus. Ad Ãrmonem quidem multipliciter,dd celebrdtionem uero fdcramento rît tarn ChriÃidnd libertdtepdrciÃime,Ãcut de aqud, de ÃumentOjde uino,deoleo. In feruitute dutem ueteris po» puli etiam multd eelebrdri imperdtd funt,qu£ nobis ton» tümodo inteUigendd traduntur. Non itaq^ dies obferue» mus,cr dnnos,cr menÃs.er tempord, neaudiamus db ApoÃclo,TimeoneÃrteÃnecduÃd Idborduerim in uo» bis, Eos tni inculpât quidict!nt,no j^^ÃeiÃdr,quidpoÃe» rus dies eÃ,dut quid LunaÃc Ãrtur,uel proÃcifcarut ;p nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Ãgt;erd cedent,quid itd fe habet poÃtio fyderu, Hon dgdm hoc menfecomerciü,quidiUd Ãelld mihi agitmenfcm,uel dgam,quid illa ÃtUa mihi fufeipit menÃm, Kon plantem hoc dnno utnedm,quid bifextus eÃ. Hondutem quifq fd» piens drbitretur ebferuatores eèporu reprehertdedos qui dicunt,Hcn proÃeifcdr hodie,quid tempeà ds exortd eÃ, dut non nauigem,quid adhuc funt hybern£ reliquid, dut tëpus feminandi efl,quid imbribus dutundlibus terra fd» tidtd eÃ,uelà quiÃrte alij naturdles ejfeilus circa motu der is er humor is ad uariadas têporu quail fates in fyderu ordinatiÃima conuerÃene notatifunt, deqiiibus difium efl tu conderentur,EtÃnt 'mÃgnis,er temporibus, tr diebus,erinannis.Siqu£aütÃgur£Ãmilitudinu,non â tantu de calo er dc fyderibus,fed etiam de inferiori créa tura ducuntur ad diÃenfatione facramentoru, eloquen» tia qu£dâ eà do{lrin£ falutaris monendi oÃeäui difcen» tiu aecômodata à uifibilibus ad inuiÃbilia,à corporalis bus adJfiritalia,d temporalibus ad aterna. Quid {ignificer,çpeo fpc palcba célébra« mus,quo Soi cft in Arierc.Cap. VIII. f f 4 Nm |
AD INCVVISrriONES lANVARH.
|
MEc ^uif^^udnt ncÃrum itUendat ^uod eo tempore quo pafcha celtbramui Sol in driete eR)Ãcut tilt appellant quendam fyderum locum,ubi reuerd menfeno worttin fol intten!tur,f(d Ãue t1li drietem,Ãue dliquid dli^ ud èdndetn pdrtem coeliuocdre uolucrint,nos defcriptu^ ris fdmUis hoe didicimus,quód omnid Ãyderd deus condh dit,e^lociicceleÃibus qiübus uoluit,ordinduit,qu£ Ãel= Us diÃinild nbsp;nbsp;ordindtd in qudslibet partes diuiddnt,qui buslibetuoedbulis uocent.ubieumq; Sol eÃet men fe nouo riwK,iIïic eum reperiret hlt;ec celebrdtio,propter Ãmilitu^ dinem fdcrdmentirenouandie uitlt;ie,dequd fdtisfuprd dif feruimus. QuèdÃetidmlocusillefyderum Ariesuoed* ripoÃit propter dliquam figure eongruentidm ,neque huiufmodi timeret fermo diuinits dliqudtn fdcramenti Ã* militudinemducere,Ãctitdc dlijs non folum caleÃibus , fedetid terreÃribuscr(dturis,Ãcutde Orione utlPlid» dtbuSfÃcut de monte Sind,Cf de monte Sion,Ãcut de flu» minibus qu£uocantur Geon,Pbifon,Tigris,Euphrdtes, Ãcut de ipjo totiens in fdndis myflerijs nobilitdto fluuio iorddnererumiigurdte inÃnudnddrtvm myÃiedsfirnià litudinesddduxit. Sed qudntum interÃtinterfydertm obferudiiones dd dereds qudlitdl es dccommoddtds,Ãcut d» gricolduel ndut£ obferuant,dut dd notdndds partes mü di,curfum^ aliquo Cf aliunde dirigendum,quodguber^ ndtores nautu Ãciunt, Cf hi quip (olitudines drenofds in interior a. duÃri nuUd Ãcmitd certd,uel rtild grddiuntur, aut cum ad aliquid in doilrina utili figuraitÃgnificdn^ dum fit nonnuUorum fyderum dliqua commemoratio. Quantum ergointerÃt interhdsutilitates Cf uanitates hominum ob hoc obferuantium fydera,ut nec aefis qualis tdtes,nec regionum uidt,nec folis temporu numéros, nec Ãiritdlium ÃmilitudinesÃed quaà Ãtdlium rerum euens td perquirant,quis non intelligat i Soluîtquæftionem, cur id obferuetur cS pafchaceicbratur, vtfabbatumoc» currat» Cap. iX. |
SEdiamdcincepsuideamuSiCuret'dm id obferuetur :umpdfehd ce/ebrdtur.utfabbMum occurrat. Hoc enim propriü Chrifiiame religionis eÃ, N(tm luddi men fern nouorivm tantummodo amp;nbsp;Lunam obferuant x qudr tddecimd ufq; dd uiceÃmamprimdm. Et quid tHud eof Bxo. ( » rum pdfeha quo paÃus eà dominus itd occurrit, ut intet mortem eins Cf refurreäionem médius eÃet fabbati dies addendum pdtres noÃri cenfuerunt,ut Cf nefirafifitui* tdsdlud£orumÃÃiuitdte diÃingueretur, Etquodnon ÃuÃrdfdäum eÃe credendum eà ab tllo qui efi ante tem pord,Cf per quem Ãädfunttempora.eyquiuenit inple Galla. 4 «itKcffKe tempor»»«, CT ^«{ poteÃdtem habebat po^ luhan.jo anim'am fuam, Cf iterum recipiendi eain,et ideo nonÃtaltm,fedopportunam fdcramento,quod commen dare inÃituerat,horam expcäabatcum dicerct, Nondu uenit hora mea. Vt igitur anniuerfiria paÃionis tius celebratione dpoÃeris feruarentur, quad en'mtnunc ut fuperius dixi,fide acÃe gcrimus,dtqi ut ad id peruenia^ müsdileólionefdtdgimus,requies eà qu£ddm ab omni Idbore omntümoleÃidrumfanUddtq;perpétua,in ea« dem nobis ex hoc uita fit trdnÃtüs,quem dominus neÃer le fils ChriÃus fua paÃione demonÃr are ac confecrare di gnatus eÃ, Ineà autem in lüa requie non defidiofafe^ gnicid,fed qu£ddm ineffabilis tranquiüitas aÃionis ocio fit. Sic enim ab huius uittoperibus infinerequiefdtur, ut in dlterius uit£ adione gaudeatur. Sed quia talis a» Hio in dei laude agitur,Ãne labore membrorum,Ãne an gore curarum,non ad earn Ãc tranÃtur per quietem, ut ipà labor fiuccedat , id eà non ÃeeÃe incipiat adio ut eÃe deÃnat'quies. ^eq^ enim reditur adlabores CXcu* ras,fed permanetinailione,q^uodadquietem pertinet, ne^ enim in opere liborarr,neqi in cogitationefludua^ re. Quia ergo per requiem ad primam uitam reditur, unde anima lapfa eà in peccatum,propterea fiabbato re^ quies Ãgnificatur.lüa autem uita prima qu£ de peregrb natione redeuntibus,Cf prima Ãolam accipientibus red« ditur,per unam fiabbati,quemdiem dominicum dicimus figuratur, QutrefieptemdiesCentÃm legens^inueniti Cnte.» es fieptimum Ãne ueÃera,quia requiem Ãne fine Ãgnifi« cat. Prima ergo uita non fiait fiempita-na requiespec« canti,requies autem ultima (empiterna eR,ac per hoc CT oäauus fiempiternam beatitudinem habebit,quiä requies iüa qu£ fiempiterna eà excipittur,Db cflaua non extin= guetur,Heq} enim aliter fiempiternaeÃet. Ita ergo erit cüauus qui primus,utprima uita non toUatur, fed red» daturtterna. Q2 fabbafum comendafum fit pnbn'po» pulo in ocio corporali rcmporaliter, vt figura eflet fanc^ifi'cationis in requiem fpiritufTandfi. Cap. X SAbbatum tarnen cörnmendatum eà priori populo in ocio corporali temporaliter celebrando, Cf ut fi» guraeÃl-tfianilificationis in requiem ÃirituÃanäi. î^ufiquamenim legiwusin Gentà fiandiftcationemper cmnes priores dies,fed de fiolo fiabbato diélum eà , Et fiandificauit deus diem fieptimum. Amant enim re« quiem Ãue pit animtÃue iniqut, fed an perueniant ad lUud quod plttrimum amant n(ficiunt,nec appetuntçiiam ipfia corpora ponderibus finis nà quiefeere a motibui Ãis Ham Ãcut corpus tamdiu mttur plt;'ndei'e,Ãuedecrfunt ueri US,Ãue fiurfiu/m uerfus, donee ad locu quo nititur ueni ens conquieficat.Pondus quippeoleià dimittatur inacrK deorfivm.à autfiub aquisfurfum nititur, Sic animt ad ea qut amant propterea nitutur utperitniendo reqigt;i''i--' ' |
LIBER
Et mukiii^uident per corpiu dekâMur,fed non eR in tis^terndreciuie5,necfil[emdiuturnd,cr propterea nm gkfordiddntlt;ininmm,ey'tiggrMiintpotiui ut fynceru eim pondut ^uo in fupirnA fatur tmpedunt. Ct«n ergo Minm mfeipfitd(leildtur,nondiim re incommutdbilide ledätur,C^ ideo ddhuc fuperbd e/l,quij fe pro fummo hd betcü fuperiorptdeitt.'Necintilipeccnto mpunitd re^ Iacob. 4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dtut fuperbis reppit,hHmilibnt Mtem ddt
grdtiim. Cum dutem deo deledntur^bi uerdm,certd, n-i ternam muenit requiem,cjuant inalip quxrebdtnec mue niebdt. Proinde ddmonetur in pf^ü. Dtieädre in domino Pftim.ji cy'ddbittibipetitionescordKtui.Ciuidergochdritdtdei diffufdtfimcordibttsnoPris per piiritivmfdiiilum qui ddtu! ep nobis, ideo fdndipcdtio hi feptimo die comme» Roma, f mordtd ep,ubi requies commendatur. Qj^id uero nec be» ncoperdripoffumusnipdonoeius ddiuti,pcut dicit A» poÃoluStDeus enim eà qui operdtur m nobis CT ueUe cr Piiiiip.z operdriprobonduoluntdte.Necdgerenecrequiefcere po terimus poà omnia bona opera nojlra qi{£ m hac uita ge rimus,nip eius dono ad £temitdtem fa nélipcati atc^ per Ãili. Propterea de ipfo deo dicitur. CumÃcijfet omnid Udlde bona, feptimo dierequieuit ab operibus om» nibus fuis quxfaecit,Puturdm enim requiem pgniÃcabat quam poà bona opera datums erat nobis hominibus. Si» cut en'im cum bené operamurjpfe dicitur operari in no» bis cuius muntre operamur,itd cum requiefcimus ipfe re» quiefcere dicitur,quo donantereqMefciriMS,
Cur in tribus prim is pr reepris quae ad deS pertinêt.tertium ibi deobferuatione fabbati pofttum fit. Cap. Xk
Hlnceà q, etiam in tribus primis pricceptis deed* bgi qu£ ad deum pertinew, Cetera enim feptem id proximum pertinent, id eà ad hominè,quid in duo* Matth.zz pr,eccptis totd kx pendet,tertium ibi de olÃruatio^ ne fdbbdti poptum eÃ,Vt in primo pr^cepto patron in* tetligdmus.ubiprohibeturcolialiqua in figmentis hoi* minum deipmilitudo,non quid non habet imaginem de» uSffed quid nuUd imago eius colt debet,nip iüd quie hoc efi quod ipfe,nec ip fa pro iUo fed cam illo. Et quid crea^ Roma,8 turd mutdbtlis eÃ,dc propterea dicitur, Omnis creatura uinitdtifubie{ldeÃ,quoniam natura etiam uuiuafa in parte demonÃrAtur,nequiÃplium dei tierbum perqdquot; pita font omnia,piaaret ejfe creaturam, fequitur aliud Exo. io pr^eceptum. Non accipies inuanum nomen dei tui. Spiri» igt;cuta. f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fanitus in q uo nobis iUa requies tribuitur qua
ubi(^ amamus,fed nip deum amindo noninuenimus, cu J charitds eius diffimditur in cordibus nopris per fpiritü» fanitum qui datas eà nobis.Quia ergo fanflipcauit deus diem feptimu in quo requieuit,tertio pr^cepto legis in.^ pnuaturquodferiptumeÃdeobferuatione fabbati, non tit iam in iÃa uita nos quiefeere exiÃimeinus, fed ut om*
SEcvNDvs. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cevn
nia qu£ bené operdmur,non habeant intentiontm,nip in fùturam requiem fempiternam. utemento entm maxime quod iamfupra commemoraui,qudfpeftluipilifumus, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;g
Ãgt;es enim qute uidetur non eà Ã)es,dd ip firm autem igné amorisnutriendivmC^'Pamdiidum quodammodo, quo tanq pondéré ptrfum uel introrfum reÃramur,ad requic hitc omnia pertinent,qu£inpnudntur nobis pgurate.
Vlus enim tnouent accendunt amorem, quam p nuda erpne uUis facramentorum pmilitudinibus ponerentur. Cuius rei cauÃäm difficile eà dicere, Sed tarnen iÃa ita fe habet,utdliquid peraUegoricam pgnipcationem inti» matum plus mouedt,plus delelt;!let,plus honoretur, quant p uerbis proprijs diceretur apertiÃime, Credo g, ipfe a» nimi motus quamdiu rebus adhuc terrenis implicatus pi» grius inPammatur,p uero pratur ad pmilitudines cor» paroles,inde pratur ad fpiritalia,quie Mis pmilitudi» nibuspgurantur,ipp quap tranptu uegetatur, CT tantl. in pcula ignis agitatusaccenditur, cr ardentiore dile» tlione rapitur ad requiem CT quictem.
Qj inter omnia decem prgccpta,folum quod de fabbato pofitum eft,figu rate obferuandum præcipieî tur. Cap. Xlk
Ideoq^ inter omnia iUa decern pra:cepta,folum ibi qf de fabbato poptunt eÃ,jigurate obferuandum pr^ci» pitHr,quampguram nosintelligendam,nonetiam per ocium corporale celebrandum fufeepimus. Cum enim fabbatopgniÃceturÃ)irita!is requies,de qua diélurn cà inPfalmo,Vacateeruidetequoniamegofumdeus, cr pfaim.4o qua uocantur homines ab ipfo domino dicente, Venite ad meomnesquilaboratiseronerati eÃis,eregouosrep» Kattb.jp ciam^Tolhte iugum men fuper uos,zy'difcitc a me, quia mitisfum Z^humiliscorde, Z^inuenietisrequiemani» mabusueÃris,C£teratatnenibipr£cepta proprie peut pr£cepta funtpneuüapgurata pgnipeatione obferua» mus,tgt;iam z^idolanoncoleremanipÃedidicimus,etno Exo.io accipereinuanum nomendominideinopri,cr honora^ repatremZisr matrem, er non mcechari,non occidere, nonprAri,nonplfutn teÃtmonium dicere,non concupi» feereuxoremaut rem proximi,non pgurate aliud pr£» tendunt,z:r myÃiee aliud pgnipcant,fed pc obferuantur ut fonant. nbsp;nbsp;ob fer uare tarnen diem fabbati, non ad li»
teram iubemurfecumdum ocium ab opcre corporali,p» cut obferuant iudfi. Et ipfa eorum obferuatio quia i» tapr£ceptacÃ,nipaliam quondamÃnritalemrequiein pgnipcet,ridenda iudicatur, nbsp;nbsp;Vnde non inconuenien»
ter inteUigimus ai amorem excitandum,quo ad requiem tendimns ualerc omnia qu£ pgurate in feripturis dicun» tur,quandoquidem non folum in decalogo pgurate præ» cipitur,ubi requies commendatur,qu£ ubiq^ amatur,fed in folo deo certa fanüa inuenitur.
AD INCtVISITIONES lANVARlI.
|
dksdomfnicus non ludæis fed Chngt; ftianis rcfurredionedomini déclara» tus fftjSf ex illo habere cÅpit fe ftïuitatem fuâ. Cap.XIII. Dits tdtnm domtniciu no« lud/eif, fed cMfiiinif refumUionedomini decUrtituf tx tHo ha here ccepit ÃfliuitAtem fuAm. Animnc quippe omnium fdnüorum ante refurreHionem corporis fuM quidem m requie,fed in ea non funt a^ione qua corpora recepta ue getantur. Talem quippe ailionem Ãgnifcat dies o« äattiis,qui er primtts,quia non auftrtiüam requiem, fed gloriÃcat. Nonenim redit cum corpore difficulté ex I Corin i; corpore,quia iteccorruptio. Oportet enm corruptie â * bite hoc induere i)icorruptionem,cr mortale hoc indue» re immortalitateim Quapropter ante refurreflio» nem domini,quamuis fanäos patres pknos fpiritu pro» phctico oäaui facramentum nequaquam lateret,quo /?# Pf, gnificatur refurreilio,tJam CT pro oäaua Pfalmus in» Gcnâ¢â,âr fcribitur,C!'oilauodiecircumcidebanturinÃntes. Et i« 3ccleÃafte,ad ducrum teÃamentorwm fignificatio» JicckC, ) ( nem dicitur,itlis feptem SJ iVis oilo referuatvm eÃ, ta» men illis efl occultätumiCt fclwm celebrandum fabbatum traditum efl.quia erat antea requies mortuorum, re fur» reilio autem nuUiuf erat donee ueniret ChriÃus,qui re» furgens ex mortuis iam non moreretur,cr mors Uli ul» tra nondominaretur. Sed pcÃquamÃda Cttalisre» Hom. a nbsp;nbsp;furreäio in corpore dominico,ut prieiret in capite eccle» fi£,quod corpus ecckÃaJÃeraretinfine,iam etiam dies dominicus,ideÃoäauus,quicrprimus inciperet cele» brari. Ipfa etiam cauffd inteHigitur cur obferuandim pafcha,ubi agnum occidere coinedere iubcntur,quod maniÃÃtÃimepaÃionemdominipréfigurât,non eis ita praceptum eflut attenderent occurrere fabbatum, e^ t » menfenouorum,(3' tertiam Luna hebdomadam ebneur rere,uteundanquoq;diem dominus potius fua paÃione Ãgnaret,qui etiam dcminicum,id eà o£iauu,qui cr pri» mus eÃ,declaraturus aduenerat. Quid myfticc fignificct rriduutn crucifixâ fepulti amp;nbsp;refufeitati. Cap. XIIII, ATtende igitur facratiÃimum triduum cruciÃxi, fepulti,fufcitati. nbsp;nbsp;Horm trium quod figniû cat crux,inpraÃnti agimus uita,qttod autem figniû jââ' â catfepultura cr refurre{Ho,Ãde acfpe gerimus. Kunc enim dicitur hominùToVe crucem tuam cr fequereme. Cruciatur autem caro cum mortiÃcamur membra neÃra qua funt fuper terram,Ãrnicatio,immundicia, luxuria, Konu.g auaricia,cr caterahuiufmodi,dequtbus idem dicit ; Si Gall» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fecundum camem uixeritis,moriemini,à lt;aitem fpiritu |
ÃiHacarnismortiÃcaueritis^uiuetis. Hüu etiam de feipfodicit, MundiKmihicrvcifixuità (Ttgo Kima do. Etinalioloco : Scientes inqMt,quiauaushornoji^omui.a noÃer fimul conÃxus eà crucicumiRo,ut euacueturcor pus peccati,ut ultra non feruiamus peceato. (iuam» diu ergo id agunt opera neÃra,ut euacuetur corpui pec» cati,quamdiu exterior homo corrumpitur ut interior re nouetur de ÿie in diem,tempus eà crucis. nbsp;nbsp;Haefunt e» tiam bona opera quidem, tarnen adhoc laboritgt;fa,ijucru merces eà requies. Sed ideo dicitur : Spegaudetites, Rem».)« ut cogitantes requiem Ãituram cum hilaritaee in laboria bus operemur. uanc hilaritatemfigniÃcatcrueis la» titudo in tranfuerfo ligno ubiÃguntur manus. Per ma» nus enim opera mteUigimus : Por latitudinem htïarita» temoperantis,quiatriÃiciaÃcitangvÃias Per altié tudinem uero cui caput adiu»gitur,expcélaticnem retri butionisdefublimiiuÃiciadti,qui reddet ünicuique fe» cundum opéra fua,tn his quidem qui fecundum totcran» tiam boni operis gloriam CT honorem, Crincorruptiih» nem quarentibus uitam atemam. itaque etiam ion» gitudo qua totum corpus extenditur, tpfam lolerantiam figniÃcat,undelonganimes dicunturqui tolérant. Pro» fùndum autem quod terra infixum eÃ, fecretum facraé menti préfigurât. nbsp;nbsp;Recordaris enim nifi fillor,qult;e uerba apoÃolica in iÃa defignationr cruds expediam,u» biait : Ineharitateradicatiatquefiindatt,utpoÃitisco» prehendere cum omnibus fand is,qua fit Icngitudo, la» titudo, fublimitas crprcfiindtun. Elt;t uero qua non» dum uidemus Cr nondum tcnemus,fed fide cr fpe geri» mus,in alto biduofigurata funt. nbsp;Hfc enim qua nunc agimus,tanquam clauis praceptorum in dei timoré ren» fixi,ficut feriptum eÃ, Confige clauis â timoré tuo car» Ptiim.ift nés meat,in nectffirijs drputantur,non in eis qua per feipfaappetenda Oquot; concupifeenda funt. Vnde tUud quod ifi optimum fe dicit concupifeere ; Lufiblui rffe (im ChriÃo, manere autem in carne,neceffariuminquit propteruos. Qjicdergo inquit : rgt;iffolui crefjiium LhriÃOfinde indpit requies qua non interrumpitur rea furrtdione,fedclarificatur,qua tarnen nunc fi^ retint» tur : Quia iuÃus ex fide uiuit. An ignoratis inquif, Ar.aeuk.* quoniam quicunq^baptizati fumus in Lhrifio lefu, in morte ipfîusbaptizdifumus i Confepultitrgo tüifù» mus per baptifmum 'm mortem. Vnde^iifi fide i Ne» queenimiaminncbisperfidumeÃ,adhucin nobifmet» ipfit ingemifcentibus,Gr adoptionem expedantibus re» demptionem cerpeds nefiri. Speenim faluifidi fu» mus : Spes autem qua uidetur non efl fpes, Quod enim uidet quis,quid ffierat i Si autem quod non uidemus Ãgt;e» ramus,perpatientiam exptdanius. nbsp;Qt^cd memento quam fape commemorem, nee iam nunc 'm iÃa uita nos beatos fieri debere arbitremur, er ab omni» bus difficultatibus hbercs, ac fic in anguftià re» rum temporabum adutrfus dtum ore facrtlego murmitrtmus , quafi non exhibeat quod pronufit. Promifit |
Ã.IBER SECVNDVS.
Promifit ^uidem etîam huk uit£ necejJirU, Sed itlk fut foUtk miferarum.ilii giiudk bedtoram. Domine inquit ftcundum multitudintm dolorum meorum in corde meo, exhortitiones tu.eiocundMerunt animH medm.Non er» go murmuremut in difficultlt;üibut,nepcrddmit( latitu» Rom».,» Jiitdtt hildritdtii,dequd dicitur : Spe gduientef, lt;}uid fe^uitur,In tribuldtionepdtientri.Nouiiergouitd infi» denunc inchodtur crfpegeriturtNdmtunc perfèc^de» Cor., nbsp;nbsp;rit,cum abforbebitur mortdle a uit a , cum dbforbebitur
morsinutóioriAm,cumilUnouifJimA inimicA deÃrue^ tur mort,cum immutAti fuerimui amp;nbsp;tquAkt Angelis à Ai.Omneseniminquitrefurgemus,fednon omîtes im» mutAbimur. Et dominus, Erunt induit le^udles Angc^ l.u£«.»o nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Apprehenfi enim fumus modo in timoré per fi»
dem, tunc Autem apprehendemus in ch Ar it Ate per fpe» 9^.CoT.f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;QjtAmdiu enim fumus in corpore peregrinAmur
à domino, perfidem enim dmbulAmiis non per fpeciem. Ipfe itAij} ApoÃolus ^ui dicit, Tune ApprehendAm peut gt;nbsp;Apprehenfus fum,Aperte fe non Apprehendiffe confitetur.
ErAtres in^uit,egome non Arbiträr ApprehendtÃi. Sed tAmen guiA ipfd Ães ex promiÃione ueritAtis certA nobis Korn». lt;î nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;çifffi ^iccret : Ccnfepidti igitur fumus iüi per bdptif»
mu in mortem, fubiunxit nbsp;Ait,VtquemAdmodum fur»
rexit ChriÃus ex mortuis per gloridm pAtris,itA er nos in nouitäteuitie Ambulemus.AmbulAmus ergo inreldbo» R.oma.8 rk,fed in fpe qui(tis,incAme uetuÃAtis,fed in fide noui» tAtis. Dicit enim,Corpus quidem mortuum eà propter peccAtum,fpiritus AUtem uiuit propter iuÃiciAin. Si au* tem fpiritus eiusquifufdtAuit iëfum ChriÃum à mor» tuis,hAbitAt in uobis,qui fuÃitAUit ChriÃum à mortuis, uiuificAbit nbsp;nbsp;mortAÃA corporA ueÃrA per inhAbitAntem
fpiritum eius in uobis. Hoc ex AudoritAte diuinArum feripturArum in uniuerfeeccleÃ^ qu£ toto orbe dijfun» iitt(r,confettpone,per AnniuerfArium pAfchA celebrAtur.
Qiiod exaudlon'tate diuinarö feriptura* lum amp;nbsp;confcnfioncccclefiæcelebretur per anniuerfanum pafcha,amp;r per patnim concilia inftirutum, «ÿobferuatio qdragefi me fit cofiguadni
CÃ paflioni. CaXV.
T N mAgnoutii^ficutiAm intelligis/ÃcrAmcnto,crkt â â * j^feripturk quidem ueteribus Ad Agendum pAphA non eÃpritceptum tempus,nip ex menfe nouorum,Ã lunA quArtAdecimAufqutAd uicefiinAinprimAm. Ex EUAn* loh*n,, f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lAm mAniÃÃum eÃ,quo etiAm die do*
minus crudfixus pt, CJâ in fepulturA fuerit, er refurre* xit, AdiundAeà etiAm ipforum dierumobferuAtioper pAtrum conciltAjCr orbi uniuerfo ChriÃiAno perfuAfum tÃ,eomodopAfchA celebruri oportere. CtuidrAge* pmA fune ieiuniorum bubet AudoritAtemttSquot; in ueter^ut
CCVIII
librisexieiunio Moypamp;HtUie,amp;âex EuAngelio, quid n'eâg % totidem diebus dominus iduntuit ,demonÃrAns E.uAn* Mitth.4 gelium non diÃentire à lege er Prophetis. In perfo* nA quippe Moyp lex,in perfonA Heliit prophet£ Aedpi* untur : Inter quos er in monte gloriofus AppAruit,ut Muth., y euidentius emineret quod de iüo dicit ApoÃolus,teÃiino* nium hübens à lege CT à Prophetis. In quA ergo pArte Rom». » Anni congruentius obÃriiAtioquAdrAgepmA conÃitue^ retur,ntp confinis Atque contiguA doininice pAÃioni f QuiAineApgnificAtur 1?«uitA UboriofA, cuiopused continentiA.utAbippusmundi AmicitiA ieiunetur, qu£ utique pÃAciter blAndiri,Ct'iUecebrArum fitcos circum * fpergere Atque lAdare non eeÃa. Numero Autem quA* drAgenArio uitAm ià Am proptereA figurAri Arbitror, quiAdenAriusin quoeà perÃdio beAtitudinis noÃrlt;e, peut in odonArio,quiA redit Ad primum, itA in hoc mihi uideturexprimi,quiAcreAturA quie feptenArio figurA* turAdhieretcreAtori, in quo decUrAtur unit as trinitA* tis per uniuerfuin mundum temporAliter AnnunciAndA, qutA mimdus er à quattuor uentis delimAtur, er quAt* tuor elementis erigitHr,er quAttuor Anni temporum uio cibus UArÃAtur. Decern AUtem quAter in quAdrugintA confiimuntur,quAdrAgenArius Autem pArtibus fuis com* putAtus,Additipfum denArium, cr /j«»t quinquAgintA tAiiquÃm merces kboris er continemije. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;enimÃu»
ÃrA ipfe dominus er quAdrAgintA dies poà refurredio* nem in hAc uitA er terrA cum difeipulis conuerfAtus ed, er poÃeAqucim Apendit in ccelum,decem diebus interpo ptis miÃt IfiiritumfAndum. Completo diepentecofles, qui diesquinquAgenArius hübet Alterum fAcrAmintum, quid fepties feptem quAdrAgintAnouemfiunt, er cti re* ^tur Ad initiu quod eà odAuus,qui et primus dies quin* quAgintA complentur,quicelebrAiuur poà domini re fur rtdionem,iAm in figuru non lAboris,fed quiet is erhtti* ci£,propterhocer ieiuniArelAXAntur,Cr ÃAUtes crA* mus,quod cÃpgnum refurredionis.VndeetiAm omni* bus diebus dominicis id Ad AltAre obferuAtur, er AÃeluiA cAnitur,quodpgnificAtAdionemnoÃrAm füturAm non eÃeniplÃudAredeum,peut feriptumeÃ,EeAtiquihdbi* tAntin domo tuA domine,in fecuk feculorum lAudcdiunt te.
QiTod quinquagefimiis dies non tantum in Euangelio.f'cd ctiam in veteribus libris cómendetur.Cap.XVl.
SEd dies quinquAgepmus CT in fcripturiscommen* dAtur,non tAtttum in EuAngelio,quiA tune Ãiritus fundus Aduenit,, fed etiAm in ueteribus libris.NAin er ibi poà eAq pdfehA occifo Agno celebrAucrunt,dies quinquA* gintAnumerdnturufqfAddiemquolexdAtAeÃinmon* teSinAfiimulodeiKoyp,digitodei fcriptd.lnlibrisAÃt l««.,, Eudngelij ApertiÃimedeclArAtur digitum dei pgnificA* rt fpiritumfAndum, Cu en'm unus EuAngeliÃd dixiÃet,
in
|
AâD INQi.VlSITIONES lANVARH. In digito dei eifcio dientonù,aliits boe idem iti dixit, ïn Muth.is l^iritu dei eijcio dicmonù. Q£is hdne Uticidm diuinoru fdcrdiAentorwiH^cum fane doilrint luce cidrefcunt,non pr£/irdt uniuerfîs mundi huïM intperiji etidm inuiÃtd* tdfaelicitdte pldcdtit flionne tdnq duo Serdphin cldmdt Hftie 6, fdnélia,doniinM deusfdbdoth ? Itd duo teftdinenidfide» liter concorJdntid fdcrdtdm concinuttt ueritdtem deo. Occiditur ouis, celebrdtur pdfchd,^ mterpofîtis c/uin qudgintd diebut ddturlex dd tfmorem fcriptd digito dei. if Occiditur CbrifliM^ui tdnqudtn ouis ad immoldiidum dudtiu efl,/icut Eldids tefldtur, Celebrdtur uerum pd^ fchd,cr iiUerpo/itisquinqudgintd diebus ddtur dd chdri tdtem Ipiritujjdnilus qui eft digitut dei,contrdrius honti nibas fud qii£rentibiK,e^ideo luguma/perum CT Idrcin ndin grduem portdntibus,nec inuenientibuf requiem d^ . nimdbui futs,quid chdritds non qu£ritqu£fud fuut.Idea â dni)nofttdfh£reticoruMftmperiitquietdeft,quosindgo rïi Phdrdonis hdberecondtum,decldrdt Apoftoluf dices Sicut enim Idmnes CT Mdmbres reftiterunt t/toyfi,ftc et ^^ftftgt;*''-^ ueritdti,homines mente corrupti,reprobicir cd Ãde-mtfedulcrd non proficient. Deinentid ueroeorum erit mxnififtd omnibus,fi cut CT iUontm fuit. Quid enùn per ipfdm corruptionem mentis tnquietiftimi fùerunt, in figno tertio defecerunt.fttentesfibidduerfum ejje ffii^ ritumfdnilivmquierdt iniÃoyfe,lidm déficientes dixe^ * nbsp;nbsp;runt,Digitus dei eft hic. Sicut dutem concilidtus er pld^ cdtusffiiritujjdnihts requiem pr£ftdt mitibus CJquot; bumi* libus corde,itd centrdrius ty dduerfus immites dc fuper^ bos inquietudine exdgicdt: Qu im biquietudinem muft£ ill£ grduifiim£fignifieduerunt, fub quibusmdgi Phd^ rdonisdeftceruntdicentes, Digitusdeiefthic. Ãxodum kgeeruideubipdfthd celebrduerunt, poft quotdiesdd tdfit lex. Loquitur deus dd Utoyftn in monte Sind de ter tij menfis die. tJotd ergo unum diem egreffus ipftus ter» ^â«ââ¢Â»9 nbsp;nbsp;tifmenfis.cruidequiddiedtinterc£terd, Deftendein» quitteftdre populo er purified iUos hodie ercrds,erld* uent ueftimentd fud,erpnt pdrdti in diem tertium. Ter» tid eti'/m die deftendit dominus in monte Sind cordm om^ ni populoâtunc ddtd eft lex tertio ftilicet die tertij men fis.Numerditdq; i qudrtodecimoprimimenfis die quo fiidlum eft pdfchd,ufip dd diem tertium tertij menfis, er muenies decem CT feptem dies primi menfis, trigintd fe» cundi,tres tertij,qui fiuntquinqudgintd. Lex in drcd eft, fdnäificdtio in corpore domini,per cuius refurreélioné nobis requies fùturd promittitur,dd qudm percipitnddm lohin. r. Jfiirituldnäochdritds in/fiirdtur. Spiritus dUtem nondu erdt ddtus,cum lefus nondum erdt cldrificdtus.Vnde Pro Klim.) 3 ), phetid lUd cdntdtd eft, Lxurge domine in requiem tudm, tu er drcdfdnélificdtionis tu£,'Vbi requies, ibi fundifi^ cdtio.vnde nuncutdmemus er defideremus,pignus dc» cepimus.Vocdnturdutemdd requiem dlterius uit£ quo db iftd trdnfitur,quod pdfthd fignifiedt omnes in nomi» nepitris erfilij erffiirituffdndi. |
De numero quinquagenario qin'd fignifi* cer. Cap* XVll. PKoptered quinqudgendrius numerus ter multipli» cdtus,dddito dd em'mentidm fdcrdmenti ipfi ternd» rio, 'm iüis mdgnispiftibusinutniturquos üdnspod refurredionem noudm uitdm demonftrdns à dexterdpar te leudri imperduit,nec retid diruptd funt,quid tune h£ reticorim inquietudo non erit.Tunc homo perftdus er quietus,purificdtus in dnimd er in corpore per eloqiûd Pf»*quot; »» domini cdftd,drgentum igne exdmindtum terr£pttrgd» tum ftptuplum,dccipietmercedemdendriumutfint de» cem er fieptem.Ndm erinhocnumeroficut'indlqs mid tiplicesfigurds exhibentibus,fdcrdmenttim mirdlilere» pfaim.ir â peritur.Necimnierito etidm Pfdlmus ftptimusdecimus in regnorum libris ftlus integer legitur,quid regnum ü ludfignifiedt ubidduerfdrium non hdbebimus. Titulut enim eius eft. In die qud eruit tum dominus de mdnu om ⢠nium inimicortim eius er de mdnu Sdul. Quis enimfi» gurdtur in Dduid,nifi iüe qui uenit fecundum edrnem ex femineDduid i Qui utiqs in corpore fuo quad eft ecclet fid ddhuc pdtitur inimicos.VndeiUi perfecutori quem uo cemddduit,erin fuiim corpus trdijeiens quoddinmodo minducduit,[onuitdcccelo,Sdule Sdule quid me perfe» quer is {Quindo dutem eruetur hoc corpus de mdnu om nium inimicorum eius, nifi cum er iüd nouij^imd ini» mied deftruetur mors ? Ad hoc tempus pertinet numerus i-Co*- gt;f iüe centum quinqudgintd trium piftium. bidm er ipfe numerus jeptimusdecimus furgens in trigonum,eentum quinqudgintdtrium fummdm complet. Ab unoquoq; ufi^ dd decem crftptem fur gens,omîtes medios adde, erin» uenies centum quinqudgintdtrid, ad unum ftilicet, adde duo fiunt utiq; trid,adde trid fiunt fex,ddde qudttuorfi» unt decem,dÃe quinq; fiunt quindecim.addefex fiunt ui gintiunum,ddde itd eTcieteros eripfumdecimumftpti» mum,fiunt centum quinqudgintdtrid. li£c de feripturit firmiÃimetenentur,ideft,pdfchd erpètecofte. iidtn ut quddragintd iÃi dies dnte pdfthd obferuentur,tcclefi£co lenfio roborduit. Sic etidm ut oüo dies neophytorum di» ftingudntur dc£teri5,ideft,ut ofiduus primo concindt, Vt'düt düeluid p lüos l'olos dies qnqudgintd in ecclefid ei tetur gt;nbsp;no uf^qudqiobferuetur,tid er in alijs diebus ud» riecdntdtur dlibi dtqp dlibi,ipfis tdmen diebus ubi^. Vt autemftdntes in iüis diebus cr omnibus dominicis ore» mus,utrum ubiq; (eruetur ignoro,tdmen quid in eo ftqud turecclefiadixi ut potui,er arbitror efift mantfiftum, Inconfuetudimbus de lauandis pcdibü« in coénadomini,aurdePflilmis aut Hymnis cantandism ccc!c(ia, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;T quae rc?ula renenda lir* Cap. xvni. De IdUdndis utro pedibus, cum dominus hoc pro» pterÃrmdmhumilitdtis,propter quam docenda ucnerdtcommendduitjicutipft coitfequemer txpofuit, qu£fitum |
tiBER. SECVNDVS.
CCIX
|
qit£ptum efl quonam tempofe potiÃimttm res lanm e* forS locoru diuerps morAus innumerabiliter udriâturt ttum fifto doeeretur, Cf illud tempus occurreret.quo ip* ut itduix dut oino nunq inueniripoÃit edufe quas m eis fd coméddtio religtofius inhxreret. Sed ne ad iplum fa* inflituendis homines fecuti funt, ubi fixultas tribuitur erdmentubdptifmiuidereturpertinere,multihocm co* fineuHadubitationerefecanddextfiimo.Qudmuisentm fuetudintm reciptre noluerunt. NcniiuUietum de con» fuetudine itufrrre dubitlt;tuerunt: AliquiMtem Ut hoe cratiore tempore có menddreturjCf d btiptifmi fdcrimè^^ to mutdreturiUel diem tertium oiktuarum,quù trrtut* riutnumerui in multii ftcrMentis nuxime excèüit, udeMipfS ofhiMUt hoeficerentelegerut.Mirorpine qdit3,uolu!rK,utde hiseiutudrie pdiuerfiloeii obfer^^ Mnatr,tibidliijMeonferiberemyeumGr non fit neeef» fdriirniyVuuAmhis fdluberrimd refftldretinenddfit, utlt;^u£nonfunteoiitrd fid(nt, ne(]; eontrei bonos mo* res,ey hibentd[iquidddexhortdtiogt;Km uit£ nuUoris, ubieum^ iitfliMuidenius uelmfHtua eo^nofcimus,non foldtn nonïfnprobernus/edetidntlduddndo ÃT imitdn^ do (ectemurft dliquoruminfirmitusnoniaimpedit ut dmplius detrimentum jit. Si enim eo modo impeditt ut mdiord lhidiorumluerd/Jxrdndd fint,lt;judm edlumnidt torumdetrimenametuendd, fine dubiatione Ãeiendum e/ï,mdximeilludguod etid de feripturis defèndi poteft, Ãeut de hymnis Cf pfilmis ednendis,cum ipfius do* mini Cf Apo/klorum hdbedmus dceumenta,amp; exein* pld, et pTioeepa de hde re am utilid.Ad mouendutn pie dnimum Cf dceendendum diuinx le^onis dfjichim,ud* rii eonlüecudo eR,et pherum^; in Aphried eeeleÃit mè* pigriordfuntyiaut Dondtiflxnos reprehëddnr^ fobrie pfdlliinus »« eedeÃa diutnd edntied prophetdrwr, eivm ipà ebrietdtes futu dd ednticum pfdimorum huntd* no in^nio eompofimrumijudà tubds exhoraiionis in* fidmment.duindo dutem nonefi tempuseum in eeele* fidÃitr s eofi^e^ntur jdnih cdntdndi,nià culegitur dut di/^aturidut dntiflites eldrd uoee depreetntur, nut tornmmis ordtio uoee dideoni indteituf. Qijod refccanda fint omnia qiiac au(5}o^ htate fancQar fcripturæucl confuetudinc uniuer fx ecclefiar non fint roborata. Cap. XIX. ALifs ueropdrtieiuis temporum c^uid melius d co* gregitis Chriflidnisfidt,qdutiliusijuidfdnfhus omninononuideo.QupdduteminfÃtuitur prxtefeon* fuetudinrm,tat]Udà obferMtio fdcrdmentifit,dpprobare non pofÃim : étidmfi mula huiuftnodi propter nonul* Idrum uel fdnilatum Uel turbulentdYuM perfondrwm fediiddlddeurnnddliberius improbdre non dudeo. Sed hoenimis doleo,(]uid multi ijUit in diuinislibris fdlubef rimo priteepa, Ãtnt,minus curantur,Cf td multis prte* fumptiombus Ãe plena funt omnid,ut grduius eorripid* tuf tjtti per oékiuds fuds terfd nudo pede teti^it, efuÃm ejui mentem uinolentidfepelierit.Ãmnid ttd^tdlidqutt net^ fdnSarum feripatrdrum duäoritdtibus eontinen* tur,nec in eoeilijs epifeoporum flitutd inuemuntur,nec fSfuetudine uniuerfit teeleÃee robordtd funt ,feJ dittero ne^hoctnueniripoÃit^iiomodo eOntrdfidem Ãntyip* fdm tdmen religonem tjudm pduei/iimts Cf mdniÃÃiÃi* mis eelebrdtionum fdetdmentis miferieordiddei effeli* berdm uoluit,feruilibtisoneribaspr£tnuntyut mlerdbi* lior fit eOnditiö iud£orum,eiui eüdm fi tempos libertdtis non dgnouerintylegilibus tdmen fdrcirüSy non hununis prtefumptionihus fubijeiuntur. Sed eeckÃd dei tnter multdrn pdledin multdj; zizdnid eonfUtutd multd tole* rdtyCf tdmen tjuic funi eontrd fidem uel bondm uitdntt non dpprobdt,neetdcct,nee Ãeit. |
Reprehendtt illosqut ira fe tempérant à carnibus edendis,ut immiindosçft/ment quiacomederintjôf qui de paginiseuâ« gelicis fortes Icgunr. Cap XX. ITdtji iüud qf feripÃfti,quofdd Ãdtres itd temper dre 4 edrmbus edcndis,ut imundos lt;Jiit ccmederintdrhi* trentur,dpertiÃimeeontriÃdem fundmq^do^lrind efi. Sedhiee^ fidiutiusdilfutdre urluero,poÃtt putdri 4 nonnOÃis obfeuri dliejuid hine Apolh/lum prjeeepifÃ, ^uieadm inter multd qOe de hie redixityÃc detefldtus tÃbtretieorum impidin cpinioiiein utdheref.Spiritot ' autem mdniÃ/k dielt,quid m mutÃimis te nporibos rc» eedent tjutddm iftdeyimendentts Iftritibusfeduóhribus^ Cfdodlrin£diemOiW}rHmin hypocrifi menddeiloefuo* rum,eduteridtdm bdbenteSeonfeientMm fudm, prohibé* tes nubere,dbllinenxs d cibis quos deus ereduit, dd per* cipiendum eum grdtidrumd^one fidelibos^ Cf his qui eognouerumt ueritdtem,quid omnis eredtuYd dei bona eft.Cf nihil dbifeiendamefl quod eum grdtidrumtébo* nepereipituriSdnihÃeaturenimper uerbumdei Cf 0* rationemgt;. Etdlioloeo de his rebus ioquitur: Omnid in* quit,mundd gt;nundis:imundis duxin Cf inÃdelibus ni* hil eà mundumjed poHutd funt eoru Cf mens Cf eon* fcientid,Tuipfeleffe£Xrd,Cf recitdquikus potes,ne m feirritdm Ãeidnt grdtidm dei,quid in libertdtem uoidti funtytdtum ne libertdtem in ceedÃonem car nis aÃumat: Et ideo iam uoluit reÃenanda cdrndlis concupifeentiig tdufd d quibuslibet eibis temp rariyquid no eis hoc per* mitaturfupa-ÃitiofedtqiinÃdeliterÃuere, Hiuero qui de pdgnis euangelicis fortes legunt,Cf à optanduin eà uthoepütiusÃieidns,qUdmut d£monid confukndd co* eurrdntftdmë etiam i/a mihi diÃgt;licetcbfuetudo,dd ne* gocidfxculdrid Cf ad uit£huius uanitdcem propter d* ham uitamloquentidyordculd dioina. ueUe eonuertere. Condudit libröi, amp;nbsp;dicirq? nullum (à cra* mentum aut fermóobfcürus de faCris Iilt;» lerisaperiâtUGübinôduo præcepta cha* n'taris repèriantur. CaptXXl. H Af c tibi fi fdtis cffeddedqu£ reqiiiÃfli no putd * oerfS,tiimifisnoratCfMfttcr oecupationet Il tnetitt |
AD INCÃ VISITÃOMES lANVARII. LIBER.II.
|
Tarne (ni abfum ab eo q, puafti nihil me latere,ut nihil in cpiÃvla tua legerim trillius,tjuia etaptiÃtmefrU fum eü. Et 'tniror quia hoe te latet,quod tià jolà in alijf innumerabilibiK rebus multa nKlatent,fcdetiiminip:: fis fanäisfcripturismulioncjeiam plura quant fciam. Ãt ideoIpem tn nomine Chrifti non injruiluofam gcro, Mith nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folttm credidi deo meo in iiïis duobas pr£cep^ â *^âtis totam legem prophetasj; pendere,fed etiam expert!» fumexperiorq,- quotid!e,quandoquidein nuUum mihi faeramentiim,M[ aliquis ferma admodum obfcuriorde â¢' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ip(ritur,ubinoeadeni preecepta reperiâ, Tinis enim pr^cepti efl: charias de corde puro, ZT cona â â fcientiabonA.zrfide nonfiiln: Etplenituda legischa^ ritas.ltaq- nbsp;nbsp;m chariÃime,fiue ijhi,,fiue alia fie lege, fie di fee ut memineris ueriÃime dichim: Seientia mftat,cha* h(?ôrmquot;) Æ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;âfdificat : Charitas autem non lemulatur » non m» flat.Sic iaq} adhibeotur feientia anq machina quidam, per qttam firu fliira charitatis affur^t qu£ maneat in leternum,etiam cum feientia dejiruetur qu£ ad fine cha^-ritatis adhibia multum e/l unlis,per fe autem ipfam fi ne tait fine,non modo fuperftua, fed etiam pernitiofa pro* bataefi. Scio autem quà m te co^atio fanîkt cufiodiat fubumbraculoaltrumdominidei noflri. Sed ideoh.ee etfi breuiter mamti.quomam noui eandemipfam chari* tatem ruam,qu£ non £fnulatur, banc Epifiolam mtdcK daturamatq^leéhiram. DI VI A VREUà AVGV* ftmi HipponenfisepiEopiJiber de inquifidone crinicacis, ôC de alrjs qutbufdam fentencijs, incipiu Inrerrogatio. S^^jVOMODO DEVi VERE t^^titas CT uere trinitas. Reffionpo. Vnitasin fubftâtia,trinitasin p'onis.ln .. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' terro^tio. Qjttd fit qgt;peiu uniufeuiulq- |
pfon£ in fanibil) trinitate. ^.e/fionfio.Propriü eü patris q, folus ifi pater,CT q ab alio no efl nifi à fe. Proprium eR filifiq .1 p.itre ffnitus efl foâus à folo, co£terni» CT côfubfhntialis ^nitori.Propriu efl l}gt;irituffanfii,çi, nee m^nitt»,nee quitus eft,fed à pâtre CT filio £qualiter procedens.lnterrogatio Q».(re ffiiritufjanflusnonde» bet in^nitus uel geiütus dici? Kefioonfio-Oj^ia fi in* genitus dieeretur ficut pater,duo patres,fi gtnitus, duo fiiij efiimanpoffent in fanéki trinitate. Interrogtio^ Vtriifolus pater,autfait» filii» ,aut folus ffiiritiilftn* fhis per feplem» deus CT pfèfhis did debeat I Keffio» fio. Vtiq; pater pfe eil plenus deus ,fimiliter CT filius pteni» deus,CT Ifiiritufptn fbis plmus dei» creditur.ïnt terrogatio. Si um qu£q^ pfoM p fe plenus deus did po* tefi,quare no tres deos dicimus patrè CTfilfii (T fifirit tumfandii I R.efigt;onfio.QJiia una fubflätia efi pater et filii» CTJfiirituffanfius,no tres fubjlati£.Proindeuni» tas fubflati£ tres deos ^phdret dicere uel credere. Jntera ro^tio.nü tres perfonas dicimi»,patrë CT filiu CT ffiit ritumfandum, quare non tres deostnec tres omnipotè*. tes,ncc tres bonos,ncc tres magnos dicere fis eà { Rr« ffiot^o,Ciuiadeus CT omnipotens,et magnus,CT bo* nus,CT£ternusfubÃantialianominAfuiK,CTad fe di* cuntUTÃdeo no licet ea plurali nîiero dicere,fed fingula* ri:Etomnenomenqdllubflantiamdei ueleffentiä fig* nificat,femp fin^lari numero proÃrendum eà : Pater autem CT filius et /fiirituffanóitis relatiuafunt nomina, CTideo trespfoH£refkdicuntur.Interrogitio, Quo* modo relatiuo? ReÃofio.Secumdu dialeäicam,relatiua nomina funt,qu£ ad aliud aliquid reÃruntur,ficut do* minus ad feru!i,CT Ãruus ad dominu,pater ädfiliü,fili* I US ad patrè. Prorfus cum dico patrem,filium fignifico, quia non eà pater,nifi filit» fitcui fit pater : Item no eà filit»,nifi pater fitcui fitfiüus.Intcrrogtuo.Vtrum Ifii» rituffanclus relatiue uel fubjhlntialiter dicauar ? RrÃo* fio.Väqirelatiue^quiaÃiritiKalicuiusÃiritus eÃ: Sed non ficut in patre et filio relationis re^la tenetur in eo. ïnterro^tio.Quare £qualemnon habet relationis re* gitl. mffiirituÃaniÃus,ficut pater CT filius f ReÃonfio. Quia drcumÃrripoteà patris CT fili/ nomen ad inui* cem,ut fi dicamus .pater filif pater,et filius patris filius, non ita duplicem relationis drcnniuerfionem in nomine fanÃiÃiritus mueniri poteÃ.lnterrogatio.Qua necef* fiateaccidit,utitanoncircumÃrri poÃit ÃirituffanfH relatio i ReÃonÃo.Qjiiarefiedicere pojfumus,Ãi* ritumfanólum patris Tfilij (fiiritum,fed conuerfoor* dine non poÃunuas dicere, patrem ÃirituffanÃi ,Ãciit dicimus patremfilq,ne duo filif in (anókl trinicAte afli* marentur.ltem non poffuims dicere,fiUum Ãiritujfin* fli,fiattdicimtK filium patris, ne duo patres in fanÃA trinitate inteüi^n^r. Qicimus iaq^ Ãiritumfanclunt patris CT filij fine reciprocationeconuerfionis nomin» relatiuorivm.lnterro^tio.Vtrum infeparabilia Ãnto* pera fändetrinitatis ? ReÃonÃo vtiq^ quiequid opa* tur trinitas fandet ineparabiliter hac eadem operatur, quia utM eà trinitat is cperatio, ficut um eà fubfläntia, efÃntia CT uoluntas.ïnterro^tio.'Vh-um fandu trini* tos inperfonisÃparabilis fine infeparabilis dicenda eÃ, dum aims eà pater, alii» filius, edius Ãiritufjanidus ? ReÃonpo.Verealiuseà pater quà m filius m perfona, ficut filius alius eft tn perfona quà m pater,CTÃirituf* fandus alius eà 'm perfona quam pater CT filit»,no ta* men aliud illeuel iüein natura,uel 'm deitate ,aut 'm ef* fentia. tClec enim patrem potes dicere nifi filium mtelli* gas,necÃiritumfandum, nifi inteUigts cuius Ãiritus fit:Qt^ocirca omnimo infeparabilis eà fandu trinitas ficut m operibus,fie etiam tn perfonis dicenda. ïnterro* S^io.Si ad folam patris perfonam pertineat quod did, W |
Lise R vnvs. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ccx
^^rïmot lt;5 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;miraiUist mgiu folut. Et Apofklus:
ââ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â QjüfoliKh4betimmoraliattm?Kejjgt;onfio. tJuüdte»
nui ud folMt putris perfonum pertinet, dum dicitur fo* bis deus,Ãue in twuofiue in uetrri tt/hmentô, CT quôd deus folus pue hoc pue lüud habêdt uel jùciut, fed ad tos Wm trinitatè fandSi^uæ unus Dei« ep omnipotenso= mnia faciens que in caelo CT in terra. ïnterrogatio.
Vriniot I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;beittuS ioannes Euangeliftadicif.Deum nés
Niithp. f â mo Uidit unq : Et ip/ê dotninus in alio loco-Eeati tnuns iloeorde,quonianiipfi deum uidtbune. Et Apofiolus ittuipbilem deum dieit i Kefponpo. Videri enim pote^l deus,id eft mteUi^ fecudu fue donu graäeptie ab ange ks,fiue ab animabus faniloru. Plena uero diliinitatis na ütram.nec angelus quilibet,nec faniiorum aliquis per* ftifte inteUigere poterif.ldeoincomprehenfibilis did* turdeus.lnttrro^tio. QuodPanBis juinmunt promit* Ittur premium eternadd uipo, an /tqualiter uidebunt uelintelli^nt i Reftjonfw.ÃHllatenus equaliter ommes uel an^liucl anime fandorum deum, uel nunc uident, uel poft refurredlonem uidebunt, fed fecundu donato* ris difttenfationem ZSquot; mericorum qualitatem.Vnufquif* amen fupcientem in eins uifione fuis meritis habebit beatttudinem.necplus querere quam habebit ,nec fe mi* nus habere qu^m uolec dolebit.Interro^tio. An aliquid diflet in deo ,effe,uiuere, imtüigere, poffe l Ã.e}p mpo, Nuttatenus aliud eft indeo,eff:,aliuduiuere uel intrlli* pi'e.uel aliud poffe,quia deus eo ipfo quo eft, uiuit, ZT eoquo uiuit,inieili^t,Cf eo quo inielligt,poteft,Cf eo quo poteft,eR,quiaftmplex deiatis natura unwm h.tbet efti,uiuere,mtelligpfe,amp;omnia poteft.Sed non ia eft in nobis,dum aliud eft in natura noftra uiuere,aliud 'm* teüiffre,aliud poffe : in deo uero hec omnia unum atq^ idem funt.interrogatio.Vtrum de filio peut dicitur, lu* tmndelumine,deusdedeo ipoteft did omnipotens dt omnipotente,bonus de bonojnagnus de magno, er ae* ttra alia ? Re^onpo. Regulariter utiq; teuere debt* mits,quid omnia natura nomina lequabterdeÃliodid poffiint peut de patre,id eft,Ãcut dicitur deus de deo,lu* men delumine,iadicendtvm eft,omnipotens de omni* potente,bonus debono,magnusdemagnp,fed non ita in relatiuis. interfo^tto. Sed quomodo in relahuis nominibus dieendum eft ? Reftgt;onfto. Non pofÃtmuS dicereuerbumdeuerbo,quiarelatiuum nomen eft uer* bum,quodfoluseftÃliUs,Ãcutdicimus,deü de deo,qd^ non eft lolusÃlius,nec imaginem de imagine, quia folus e(lfiliusima^,pcut didmus lumen de lumme, quod non eft folus Ãlius,quiafubftuntiale nomen eft lumen, Interrogatio.Nunquid aliud lumen eft pater,cr aliud * Ãlius f Relf onpo.Nequaqaliud, fed unum lumon eft pater erÃlius,peut una fuhflantiatldeo reéie dicitur lumen de lumine,pcut deus de deo. Sicut enim unus eft deus pater er filius,iaunum bimen. nbsp;nbsp;Interrogatio.
â âf'â* Le^mitsApoftolodieenteiChriftiimdeieffèuirtutem
er dei fapientiam: Nunquid pater nà habet in fe fapiê* tiam,ueluirtutem,nip mÃlioquem Apoftolus fapicn* tiamdei er uirtutem nominauitt Re/fonÃo. Plurimi iaArrianädeftruuntimpieate, dicentes irnpium ejfe credere unquam detem patrem effeÃne fua fapicntia,äut pnefuauirtute. Sedmelius eft mteUigere patrem effe fapientiam er uirtute, immöerffiritumfanihan fa* pientiam er uirtutem,non tarnen tres utriutes, nee tres fipientias,quia fapientia fubflantiale name eft ,pclttuir* tuS: Nee aliud eft in deo effe,aliud fapere , aliud poffe, fed unum eft deo effe,fapere,pcjfe. nbsp;nbsp;interrogatio. V*
trumadfolam fanftiffiritus perfonam pertineat eha* f ritas dum Apojhlus didt: Deus cka it as eftiqui dileftio patris erÃlijeffe le^ar? Reffoiipo, Nullatenus ita ff irituffanftuschantas intellimtur,q!!aÃnon ftt pater erÃlius charitas. Sicutfturitiijfmifhis eft chantas, in ZT pater eft charitas,ZT Ãlius eft charitas, non tarnen treScharitaces,fcduna, charitas: Sed quia ffirituffan* éhts donum dei proprie dicitur, er nullum dei donuin charitatemaiuseft,immö pne eo nudum donu ad per* petuam hominem deducere potent beantudinem, prom» deffirituffaniftusprOprie dicitur (harit.is. interro* gitio. Nunquidimpif donaddhabenii Reffonpo. Habentutiqiper eum qui illuminât omnem hominem uenientem 'tnhunc mu tdum : in eoènim fumus,tnoue* mur,er uiuiiilüs : Eona, fimt enim dona dei eis qui be* ne utumtur Ulis : idto ch tritas Ãn^tlare eft m fanftis donumftnquafiliidd difeernuntur aÃlijs impietatis. interro gttio : Qjiare p deus ivtus ubiety eft,m coelo di* citur magis habitarc quam in terra f Rejfonpo. Quia maior eft cognitio m fanftts angelis animabusq; fanfto* rum diliinitatis cumÃntapud deum in cÅlis quà m in terris, Sicut entmin hoc mortali corpore quidam magis 'mteUi^ntdiuittAin fubfb,ntiam,quidam minus, ita ZT in coelo magis dicitur deus effe quam m terra, quia ple* niustiufdtm fubflantia 'intelliÿtur ab inhabitamribus coeli quam terrlt;e incolis, interro^tio. Si una fub* ftantia eft pater ZTÃlius crffintuffanftus,qtiare folus Ãlius'mcarnatusdicitur? Relfonpo.Quiaaliaeftper* fonaÃlij,aliapatris,aliaffirituffanfti. Etfola quideni perfonaÃbj iitcarnatA eft,opérante tarnen eandem in* carnationem tota fanftA trinitate cuiut opera funs in* feparabilia. Interrogatio.Dum infymbolo catholico cantarifolet deiÃlium deffdritufanfto ZT lÃand uirgi* ne incarnatum,qMre non dicitur Ãlius ffirituffanftig peut diciturbeateUirgnis ? Rcftjonpo.Nb utiq^ pc de iüo peut de iUa natus eft Ãlius dei.Dcilla pquidem,id eft fanftAutr^nenatuS eft Ãlius ddpeut de maire, non de mOfideftf^iritufancTo peut de pâtre,ne duo patres dicerentur in fanfta trinitate. Interrogitio. Si una natura eft patris amp;nbsp;Ãlij,ZT Ãlius incarnatusplenut eft deus ZTperftâus, quo non pater incarnatui eft I Re» ffonpo. Eilius plenus eft deus ZT perftibts quifolus in»
U » MrruUKt
ÃE INCtVISITIONE TRINlTAriS.
|
^tirMueÃjamp;hontü ÃihiicÃ.'üiin ignis itiui. fubÃJit tid eÃ,Ãd dliud in igneÃcitcdlor,dliud lux : Lux illu= minlt;it,cdlorcaleÃLcidt,ufManKn igitis ndtiirdutruntf^ Ã^it O'cdlorein IST lucein. imerrogtfio, Vtrum di» uinitds cum cur ne concepa eTnAiAOâ pdffi eil, O'c£-gt; terd qu£ humdniatis proprideffe nofcunturi Ke/po» fio.VtiqidiuinitdSÃt£cdrnisconceptioiK concepa eÃ, ei'nAtiuititenAtd,fenÃt^ pdrttcipdüone huntAii dfû élus morte qudm^ontt fuÃeperdt, non ndtur£ fu£ po» ttntidtn perdens per qudm cunÃüuiuiÃcdt.'Etipfe dUâ âor qui fÃonte ndtus eÃjÃontepdjfus eft.Eà idem opus, quid utrum^ unus,licet tion dlio co^nte.folus amè Ióhiii,o feperpetitur/dliudiuinitdtis impdÃibditdte. Interro» â ^tto.Exqudruturd dicit : PoteflAtem hdbeo ponendi dhimdin meum ? E.e/ponfto. omnium qu£ in Chrifto fi!ÃttoperumduÃoritdS,ex diuimote eft ,td)nèn cdrni cónuenü diccn.Eoieftaam hdbeo ponendi dnintdm rntd nà ndiuinitAti.Diuiiiitiisenimno dimiÃtdnimAm poft» quimdlfiiMpfttedm in utero uir^nis,cdro dimiftt dum emifttfÃiritum m cruce Chrifliis. Inxrrogddo. Qgo« ^hajiniiy ntdioconuenitquodiitGeiKà leçair: Kequieuit deus dte feptimOdb omnibus operibus fuis, Oâ in EMngplio. Pdter meus ufq; modo operdtur,dquot; rg) operor ? Re« Ãgt;onfto,Ã.cquieuit i noudruMconditionecfedturdrumU, non 4 condiedrumguberiutione: Et ideo deus tunc ertd» tor 'M fex dieru/m creutione puatndi^ eft,ttu'ic üero gt» berndtor in sotius nuindi ndturis. Interrogi'io. ç^ot credturds rd^iondles condidit deus^KeftonÃo. Duds,dn* ÿelicdm O'huMtndm,O'cae'umdn^lis,Oâterrdm ho» nü'übus hdbitdtionem. ïnterro^tio.Ciÿire dngflici peccdtumÃlentiom^neftdbfconditum e^l,O' hominis pdteÃÃum eft f E.eÃQnÃo. Qÿid dngelicum uulnus deui non pradeftnduit curdre, hominis uero fdure predeÃriAuit. lnterro^tio.Cur fummi dn^ll pec» cdtivm in^dndbile fttit, O'hominis fdndbile f R.eÃgt;on» po. Qu.ii dn^lus fui fceleris inuentor fuit, homo uero dlterius ftdude feduitus. Item qudnto^ fubli» nüor dnÿluSin glorid , tunto muior mruind: Homo ueroqudn o ftd^liorin ndturd,tinn) jÃcilior ad ueniî. Interro^do. Cur homo fu£ poteftntis credtus dtfÃoreft ? E.elponÃo, Vt ipfeÃbi duÃor eÃet dd üitdm.Ãuead mortem. Si uero neceÃitdti eÃet fubie» (lui, tune nee boni operis hdberet gloridm,nec ma'ipae» ndm,fedeÃet qudp unui expecoribus. Interrogatio de benedidionibus filiorurn Iacob. Vid tftteUi'gendwm eà de benediÃionibus ^â 7 quibus Idcob patridrchdbenedixitÃlios fu» G^ne.4p. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;os,dn hiftorice, uel dUe^rice mtetligend£ |
ftntidum dieit : Congre§t itim Ãlij ldcobut,dnnuncietn uobiS que uenturafu'tt m noitiÃimis diebus,C^p uide» lurex h:s uerbis ^nagis düe^ridnt fondre qudm hiftori» am ^â E.eÃonfto.vtruniqiuero,0'hiftdiriam,et aUeÿ* ridm.Hift)ridtn de diuifione terre promiÃiohis,qü£ üa uiÃones diuidende erat nepottbas eorum,Et dUe^riant de Chrifto O' de eccleÃd in nouiÃimis temporibus fü* turdm. Sedprius hiftorieÃtnddmenüiponenddfunt,ut dptius dikffrie culmen priori ftruihtre fuppondtur, Ruben primogenitus meus,tu Ãrätudo med,principiun» doloris meiqprior in donis, maior imperio : EÃufus et Ãeut dqiid,no crefci!is,quid afeediÃi cubde pdtris tui, Oâ mdculdfti ftrdtu eius. Eft dutem fenfus hic. Tu es pri» mo^nitus meus.maior inliberis,amp;debebas iuxta or* dinem ndtiuitdtis tue hereditatem, que primogenitit iure debebdtur,fdcerdotium dccipere O' regnum. Hoc quippe in portdndo honore et preuaUdo robore demo* ftrdtitr : Verum quid pecedfti, O' qudji aqua quolibet udfculo non tenttur.uoluptdtis eÃufus es impetu,idcirco precipio tibi ut ultra non pecces,Ãsqf in frdtrum nume» ro,p(xnds peccdti lu;ns,quöd primo^niti ordinem per» didift. Principiuni dutem doloris eft omnis primogeni» tus,quid pro eo cosnotentur uifeera pdrentum. Simeon etLeuiÃdtres udfd 'iniquitdtisbedintid,inconpliu eo» rumnonueniitdnimdme i.O'incxm illorum non Ãt gloridmtd.quid in Ãtrore fuo occideruntuiriim, O'iit uoluntdte fjA fuÃodernn': iTtwum: IA.il:difht! fttror eorum,quidpertindx,0'indignatioeoru/nt,quid dunL Diuiddineos in ldcob,0' diftergin idos in ifrdsl. Sig» niÃcdt dutem non fui conÃli/jinÃe, quöd Siehe O'S» mor interfeceruns fxderdtosyOquot; contra fas in pacis dmicitiarum tempore fan^inemÃiderunsinnocentem, O'qaaà quodam Ãirore lie crudelitdte raptdti muros hoÃit£ urbis euerterent. Vnde dicit : TÃalediihts ju» roreorum,quidpertinax,0'relinquAm O' diÃergam illos in ïfraèl. Lcui enim hjereditatem proprium na dccepit,fed in ommbus feeptris paucas urbes ad inhabi» tdndas habuit.De Simeon uero m libro lefu feriptunt ell,quod O' ipfe proprium jùniculwm non acceperitt fed de tribu ïuda quiddam acceperit. luda te laudabut fratrestui,mAnustu£inceruicibus inimicorü tuorum, ddorabunt te Ãlij patres tui. Cdtulus leonis ludd,dd prxdam ftli mi afeendiÃi ,requiefcens dccubuifti ut Leo O'qudÃLeena. Quisfufeitabiteumludasco» fiÃioÃue laus interpretdtur, reók fcribitur de iudOt conÃtebunturtibijratres, aellaudiÃtint te.Etlicet de ChriftogrdndemyfleriumÃt,fedtdmen fecundum lia ter am Ãgnijtcdt,quöd per Dauid ftirpem ge/ierarentur reges,O' quid adorarent eum omnes tribus. Hon enim aitfdij matris tu£,fed Ãlij patris tui. nbsp;nbsp;Et quad fequitUr : Ad prxdam Ãli mi afcendiÃi,oflendit eS cdp» tiuos populos ejfe duóhirum, O' iuxta inteUig^ntiam fdcraaorem dfeendiÃe in iiltum,eaptiuam duxiÃe cap» tiuitdtem . Siue quod melius pum, captiuitas pa» Ãionem ,dfcenfusrefurrecboncmfignijîcat. Alligtnt ad uineam puüum ftum, Oâ ad uitem aÃnam fuam. dtioduidelicet pudumaftnx cui fuperfedit lèfus,hoe eUgentUium populum utnenApojloloriimqui ex îu» üit |
|
LIBER VNVS. dxis^/untcopuldueritfCf'ad uitent,pue ut inKebr^o habetur forethjidefl eleânm uitent aUi^uerit aftnam cuifuperfediteccleÃaex nationibuf congregaa. Qupd autem dicit ; ïili mi : conuerÃonem ad Chrifîum de ip^ foludaÃu:it,eo quid ChriÃut Ãt uniuerfa Ãiibirut. Quodautem dicitur: Nonauferetur fceptrum deluda lt;^duxdepmoributeiui,donecueniatille qui mittenii diu eÃ;,^^ i(gt;fe erit expecutio genitum,Ãgnificat,q, non deficerent principes de tribu luda ufi^ ad tempus quo natiK efi ChriÃus,qui miffus 4 patre expectatio efl gen» tium.Zabuloninlittoramarishabitauit,z3quot; 'm Ãntione Muium pertingens uÃj; ad SiJonem. ifachar aÃnusÃr^ tis occubans inter terminos,uidit requiem j eÃet bo» na,ey terram quid optiina,cr fuppoÃuit humerum fuu adportandum^^sq^efl tributis feruieiis- Quia fu» pra Zabulo dixerat maris magnilittorieffetpoà feffurus,Sidon(m quoq^ et rcliquas Phà nicis urbesco» tingeret,nunc ad mediterraneam prouinciam dedit ifachar^quHuxal^iptalimpulcherrimä in Galibea re gionenipo!)èlfurusejï,benedi^one Ãia habitationem fielt. Afinum autem ojjèum uelÃrtem uocat,e^ hume» rum dicit juppofiiijfe ad portandum,quia 'm labor e ter» r^ et uehentis ad mare,que 'mÃnibus fuis nifcebanturi p'lurimum llt;d}oraret,rembus quoq^ tributücomportans. Aiunt Hebrei per metaphoram ÃgniÃcari,qtiöd ferip» turas fanikis aieac nocte méditonsÃudium fuuin dede» ritadlaboranditm,cridcirco ei omnes feruiimt quaà tnaÿprodona portantes, Dan iudicabit populum fuum ,Ãcut CT aha tribus 'm ifraehPiat Don coluber in uiOtCerafies infemita mordes un^las equi,ut cadat a» feen/or eius retro,falua,rc tuum expeiÃiibo domine..Sä» foniudexifrocl detribu Danfuit.iîoc'er^dicit,nunc uidens in f}gt;iritu comä nutrire Sanfbnem Nazareum ceÃscfi hoÃibus tritmiphare,quod inÃmiUtudinem colu» bri re^liq^ obÃdentibus uias niiHum per terram ifrael traiiÃrcpernüttat: Sed etiamÃquistenurari:isuirtute fua quaà uelocitate equiconÃÃis,eam uoluerit pricdonis morte populare,non ejfw^re üalcbit.Totum autem per metaphoramferpentisetrequitisloquitur, Videns er» g) tarnÃrtcin Hazareum quid ipfe propter meretri» cem mortuuseÃjCtr morieiis noftros occidit 'mimicos, putaui i deus ipfum eÃe ChriÃum Ãlium tuum uerum, quia mortuus cà CSâ non rel'urrexit,t:iJ' rurfum duÃus eà ifra'cl in coptiuitatem,ahus mihi faluator mundi, er »nei generis pr^eÃolandus eH,ut ueniat cui repoÃtum eà expeitutio genttum.Gad accinÃus prtelia» bitur ante eum,C^ ipfe occinfftur retrorfum : Signifi» cat,^ ante Ruben er dimidia tribus Utanaffe ad Ãhas quos trans lordanem in poÃeÃionem dimiferat ,poà quattuordecim annos reuertens pr ilium aduerfum tos ffntium uicinarum grande repererit,er uilbs hoÃbut Ãrtiter dimicauerit,Leff üfum Haue et parahpomeno. Heptaltm,ceruus emiÃus das eloquia pulchritudinis,û Ue Heptilim affr irriguiKiVtr%ÃgniÃclt;atiebrie(i |
CCXà uerbum,aiala. SigniÃcat auteni.quid aqui ealidi in ipfa nafcantur tribuÃue j fuperlacum genefar fluento lor» danis eÃet irriguus .Hebnei autem uolunt propter Ty» beriadem,quie legis uidebatur habere noticiam, agruiii irriguum eloquia puUhritudinis prophetari. Ceruus auteni emijÃts tempor aneas Ãuges etruelocitatem terrie uberioris oÃendit.Sed melius à ad doilrinam faluatoris cunikireÃramus,quodibi uel maxime docuerit falua» tor,ut 'm Tuangiho quot^ feriptum eÃ. Piliits meus lo» feph OccreÃensiÃlius meus occreÃens e7 decorus aÃe» iiuÃhie decurreruncfuper murum,Ãd exaÃerauerut eumte^quot; iur^tifuntfmuiderimtq; iÃi habentes iacula. SeditinÃrtiarcus eius,e:r diÃolutafunt uincula bra» chiorum (T manuum eius per manum pötentis Jacob. Inde päÃor tgreffuseà lapis Jfracl.O Ãli lofeph qui tarn pulcher eSiUtte ata de mûris ZT turribus ac ÃiieÃris pueüartt Aegyptt türba proÃeäetÃnuiderun t tibi, zir ad irdcundiam te prouocauerUns Ãatres tui,habentes li» uorisfa^ttas amp;zihioculisuulneraii. Verum arcuin tuu et arma pugnandi pofuiÃi in deo,quiÃrtis eà pug» naar,et uincula tua quibus te Ã-atres hgiuerunt,ab ip» fo foluta funt er dirupta,ut ex tuo feminc ttibus naÃa» turJäphraimÃrtiserÃabilis,erinÃar lapidis durio» ris'mui^,mperans quoq;decemtribubusJfracl. Br* niamin luptts rapax,manecömcdetpr£d4m er ueÃe» rediuidetÃolia.Ciuiade ApoÃolo Paulo qute diihh funt maniÃÃÃimaÃt prephetia,omnibus patet,q, in a» dolefcentia perfecutus Ãc eccleÃam,m feneilute pr^di» caar Euan^lij Ãerit.Hehreei autem ita dixerunt.Altaâ re inquo immolabantur hoÃa er uiäimdruinfan^iiSt ad baÃfn lUiusÃndebant in parte tribus Eeniaminfiat : Hoc'mquiuntÃg)gt;uÃcat, q, facerdotes immolant mane hoÃas,adueÃerhmdiuidunitaqueÃbiex lege coüatet funt,lupum fanguinariumdupum uoracem fuper altaris interpretatione ponentes GâÃoliorum diuifdremfu» perfac'erdotibus,quiferuientesaltariuiuunt de altari. Hjcc autem hi/iorict.Spiritahter autem m Rube prio» ris populi ludicorum oflendit effe perfonamtcui à domi» no dicitur tjfrdél primo ff nitus meus.Etenimiuxta qdâ primogCnito debebatur ipÃus erat acciptre facerdotiü er regnum. Additur, tu uirtus inea ; Vtiq; q, ex ipfo populoÃndamentumÃdei, ex ipfo uirtus dei quic eà ChriÃis,aduenit.Qupmodoautem ipfeÃtprincipiun dolorum,niÃdum patri deo fempèrirroffueritiniuria dum conuertit ad eumdorfum er nonÃciem.Ià prior in donis,quia primum ipÃs crédita funt eloquia dei er it^slatio,er ttÃanKntumÃuepromtÃio.tflemaior im» perio : Vtiq^ pro magnitudine uirium, quia copioÃus etterà i« hoc feculo propter idem ncffiuit. EÃufus eà autem Ãeut aqua,peccando in ChriÃo,qU'e uafculo noii lenetur uoluptitis, eÃufuseÃimpetu,er idcirco addi» dittUltrahocreÃaSfQuapropteripfe poÃq inuniuer» fo orbe diÃerfui eÃ,ualde mminutus eÃ. 'Sed quare ta» iia meruit,ita fubie(it,qifia Ãcendià tubilepatris tuü |
Muh.sis
Zich. lt;: Hicre.ä,
DE INQ_VlSinONE TRfNlfATIS.
'Primögenit£ autem pUbis auddeiam pr£dicat : Q»lt;e afrendttcubile pdtris fui, cr maculduit frrdtum eius, quando corpus dominicim inquo plenitudo diuinita* tis requitfrebdt rdptum in crUce fufrgt;endit Crfrrro cÃ* maculduit.Simeoney Leuifr-dtresuafainiquitatis bel* lantid.Per Simeon crLeuifrrib£ CT Phdrif£i (T fy* cerdotes ïudaici populi intelliguntur. De Simeone enim frrib£erdnt !ud£orum,cr de tribu Leui principes fd* cerdotum quicofiliumfoeterunt,utlëfumdolo tenerent cr occiderent. De quoconfiliodicit:In confilium eo* rum ne ueniat dnbnd med.Iiorrebdt enim tanta frelera, qu£nouiÃimis ttmporibusfrihirierant lud£i. Quia in fitrore fuo occiderunt tà rum,id t{l,Chrfrum, de quo dicitur: Ecceuiroriensnorften eius. Et alibi: Eaemina circumddbit uirum. Suffoderunt murum, id efr, iOunt ffiiritdlem fortifiimum nuerum qui eufrodit ifrdel, lan*
tus.Bene er^ Chriflus üt leo rtquiéùit qui non foîurii mortis acerbitdtem non timuit,frdeyâ m ipfitmorte mortis imperium uicit. Quodautem dicit : Quis fis* xoj,., feitabiteum l Quia nuüus nifi ipfr , iuxa quod dicit : Soluite ttmplumhoCfCr in triduo (ufriabdiUud. Noti de fielet dux de luda CT reliqua. Hoc manifrfliÃime ad
JucImi rcÃrtur. 'Ditt enim
mirrne*
lohan confiderunt. lAalediélus fitror eorum quia perti* nax,i{ti^ quando fitrore accenà cr ira,obtulerut Chri* ftiimPiUtodicentes: Crucifigecrucifi^. Etindignatio
Pfitak,,02
Komi.)| Efiic.p.
Pfaliti,7lt;ï
Ioliï«is,)9
loin.(O.
eorivm,quid durd dum Bdrrdbam Idtronem peterent principemuit£ crucijigmdum pofliildrent.Diuiddeos in ïdcob,C!'di/^er§m illos in tfrdël C^uid ftonnatli ex ipfis crrdiderunt,q!iiddm in infidelitdte permdnfertint. Tficimtitr enim diuiÃhiqtfidb eis fcpdrdntur ZT ttefii^ urtt ddfidem : Btiljrerp dutem quorum pdtrid temploq^ fubuerfo per orbem terr£ incredulorum ffnus Ifrdr* gitur.ïudd te Iduddbuitt frdtres tui. Per humc iudiffi uertis confiffbr exprintitur ChriÃus, qui ex eius tribu fecuditcdme eftgenitus.Ipfum Iduddbutfrdtres fui,A.* po/ioli frilicetyamp;'omnescohxredes eius qui per ddop^ tionem pdtris,filq dei ejfeüh funt,C}' ChriÃifrdtfei per grdtidm,quorum ipfr ed dominus per ndturdtn.Mdnui tu£ m ceruicibus inimicorum tuorum.TS.ifdein enim mit^ nibusdiq^eodemcrucis tropheo,crfuostexit,tni^^ micos.et dluerfdrids potefrutrs euruiuit, I»xfa quod amp;nbsp;pdterpromittiteidicens : Sededddexterdmmedm,do» necpondininimicostuosfrdbeUum pedu tuoram.A.do:! rdbuntteÃlif pdtris tui : Qudndo multi e* Ãlijs Iacob adorant eum,per ele{honemgrdti£fdlui friHi. Catulus Leonis ïuda : Quando nafrendo frtätis efr paruulus fr^ cut Ãriptum ellâ.Pdruulusnatuseft nobis. Ad pr£dd Ãlimidfcendijh,idefr,afcendens incrucè cdptiuos po^ pulos redenufli^GT quos lüe contrarius inudfera:t,tu mo^ riens eripuifîi.'Deniq; rediens ab infrris^frendilh in al* turn captiud duxifr cdptiuitatem.Kequiefrens dccubuiÃi ut leo : MamfrfrÃime Chriftus in paÃionc accubuit, quando inclinato capite tradidit frnritum ; Et quando in fepulchropofttusfritjuelut quodam corporis (bmno quieuit. Sed quart ut leo , et uelut cdtulus Leonis fomno enim (iio leo frit,qudndo non neceÃitdte,fedpo* teÃatehocipfuin compleuit,freutipfr dicit:'Nemo toi*
rata apud Iud£os fuceeÃio regni,donee Chriftus nafrt* retur,ficut fupra diximus.Migms ad uineam puHum fuum.PuHus frus populus eft ex genUbus , cui adbue nunq fiter at legis ötuis impofrtum : Hume copulauitad uineam,ad Apo/blos feiiicet qui ex ludeisfunt. Nfün ° Hineadominifabaothdomus ifrael eft.Etaduitem aÃ* nam fuam,ipfr dicit : Eg) fum uitis uera. Ad hone er^ uitem aUigatafinam fuain,fynd^gam tardigradam fri* licet,Gr graui legis pondéré deprefram.Lduauit in uino ftvlam fuam,Ãue carnein faam m fan^tine paÃionis,fr* ue fanitum ecclefiam iüo ubw,quod pro multis effun* detur in remiÃione peccatoru.Et in fanguineuu£pal* Gen« .4?. Uumfuum. Pallium gentrsfutuquascorporifiso iun* xit,freutferibitur : Pulchriores oculi eius uino. Oculi Chrifh Apoftoli funtamp; Euan^lift£,qui lumen feientia eccleã pr£ftant, quorum pr£cepta aufttr'itatem uini prifc£ legis fiiperant,quia longe leuiorefunt.Et dentes eius laék candidiores. Dentes preceptores funt fandi quiprecidunt ab erroribus bomifies,et tos quaà come* dendo in ChrifKcorpus tranfmittunt. Candidiores au* tem eftèiti fivnt doiiores écclefie laile ueteris legis,Za* bulon hdbitdbit in littore maris CT in ftatione naaium., Zabulon interpretatur babitaculumfrrtitudinis,^' ec* clefiam frgnificat. Hèc in littore maris habitat eSâ ft^,* tione nauium,cum credentibus refiigium et periditanti* bus demonftratfidei partum. Hec contra cmnesturbi* nés feculi inconcuffafirmitate folide expedat naufra* gium ïUd£orum hereticorum procellas, qui circu* frrunturomniuentodoilrin£, quorum ey à tunditttr fluilibus,non tarnen franÿtur.Per tendit autem ufj; ad Mwhjî.^ Sidonë ,boce{lufqiad^ntes.Léÿturetiam in Euan* ^lio inde aftfumptos efife Apoftolos aliquos,cr ipÃs lo* cis dominum fiepe docuififè, ficutficriptum eft:Terra Zabulon,cy terra Igt;leptdlim,populusquifrdebatin te*
lit 'i me dnimAm nKum.fed fg) porto ednt. Qsod nero Additttüf ut cmIi» Leonii,mlt;ie ertitn mortuut unde tti*
nebris,uidit lucem magnà m.Sidoninterpretatur uena* tor,uel uenatrix.Venatores q funt,nifi Apojloli ? Q^ia utfitpradiximus,exiüis locis afrumpti funt,de quibus ' dicitur : Mittam uenatores gt;n«ltos,cr uenabunt uos. I* fdcbdr afinusfrrtis.lfdchdr qui interpretdtur merces refrrturad populun ^ntium,quem dominus fanguinis fuiprecio mercatusefr.Iîiclfdcharafinus finis frribi* tur,quia prius populusgentilis quafi brutum cr luxu* riofumanimalnuÃdc^rationefubfiitit ,frd poftmodum iu^mdifciplino Euangelic£libenterportauit. Hic de* cabans inter terminas,uidit requiem quid effet bond,et terramquôd optima.lnter terminos autem cabare efr,
pr£fialat9 '
t
TRACTATVS VNVS,
CCXIÃ
|
prteftüUtomudipne rcquiefcere,nihilg^ de his qu£ nunc uerfintur in medio quterere,fcd ultitna, dcfiderare.Etfor tii dpnus requiem nbsp;nbsp;terram cptinuim uidet, cum pm^ pkx ffntilitus fe ad robur boni operis erigt, nbsp;nbsp;ad teter M uit£ pdtriam tendit.^nde etiä dpponit bumerum fu» umddport(indum,quidcMndd promijjam requië per^ uenire depderdt,cu)tëkl mandatorum onerd libenter pof tdt.Vndefdihis efl: tributk feruiens, hoe efl: Chri/lo re§ fu£pdeidonder operum bonorunt ojfirens munerd, Ddn iudiedbit populum fuivmficut dli£ tribue m ifrdel^ Eidt Ddn coluber in uid,cerdÃes in femit:d,ejâ reliqud, .Di cunt quiddm A ntichriPum per h£c prddici de ifld tri buptturum,pro eo q, hoe loco Ddn, coluber dfferitur Er»i ( mordens,et q, inter tribus ifrdèkprinius Dandddq^ HieiJ. gâ lonem calhdmetdtus ejl, ilium pgnipcdns quife in Idte^ ribusdquilonisfederediciti CTdequo pgurdliter dicit Prophetd, KDdn duditits eR fremitus équorum. Q^i no folum coluber,fed etiÃ. eeraflesuoedtur, ué^ao-jx enim Grdeecornud dieuntur. Serpens erggt; illecornutus effe perhibetur: Per quem digne Antichriftus dfferitur, quid contrduitdinpdelium eummorfu pelHfrr£ prddicdtio^ nis drmabitur etidni cornibus potejhtis.Q^is dutem ne* fcidtfcmitdmdnguftiorcm effe qudinuidm?Eiter^ Dan coluber in uid,quid i)t pr£frntis uit£ Idtitudine coï dm» buldre prouocdt,quibus quafi pdreendo bldnditur,fedin uid mordet,quid eos quibus liber tdtem tribuit,err oris fui ueneno confumit. Tit cerdfks in frmitd, quid quos pddes repperit Gr fr fr dd prdcepti coelefiis itinerd conftringè^ tes,non fclwm nequitid cdllid£ perfuafionis impetit, fed ttidm terrore potejhtis pr£mit,cr in perfreutiones Idn guore poR benepcidpéti dulcedinis,exercet cornudpo teflitis.EquusiÃeettius ungslds cerdfksmorderedich tur, hunc mundum inpnudt ,qui per eldtionem fuam in curfuldbentium temporum frgt;umdt. Et quid Antichris flusextremdinundi huius dpprehendere nititur,cerd* fks ifkequiun^dds mordere perhibetur: Vngulds quip pe equi mordere,efr extrenui f£culifrriendo contin^re^ utcdddtdfcenfor eiusretro. Plebs mpdelislud£derros risfuildqueiscdptd,pro Chriflo dntid^riÃum expeéklt. Bene Jdcob eodem loco repente in deëhrii/muocecons uerfus efl dices: Sdlutdre tuum expeädbo domine ,id efr non peut inpdeles Anticbriflum,fed eum qui in redem-^ ptionem noftrdm uenturus eüueru credofrdeliter Chri frum^Anun, SdnlP Augufhni Hipponèps epifcopi,liber de in* quifrtione trinitdtis,cr quibufdam dp/s frntentijstexplicit. |
DÃVI AVRBLII AVGV ftini Hipponefts epifcopi, traftatus de Epicureis amp;nbsp;Stoicis incipit» ^22. uario modo doÃn'nx fcmina tamp;gt; cipiantur.Capj. DVERTlT NOBISCVM chdritds ueÃrd tum legeretur Uber d^ium Apofri lorum, Pdulwnlocuigt; tum effe Athenienpbus ,Gr db eis qui pr£dicatioem ucrituUsirridebdnt di* chm frfffe,uerbortim frmittAtorem. Didum eil quidem ab irridentibus,fcd non rejfuendum tfr dcredentibus.Erdtrnnn reuerd iUc frminatoruerba* rwm,fcd mefformorum. Et noslicettuntüliernequd^ illiusexcellâ¬nti£compdrdndi,in dgredei ,quod efr cor uefrrum,uerbd deifrmiitdmus,Gr uberem meffrm de ue* frris moribus expeiktmus : Venmtdmen unde ddmone* murloquichdritdtiueflr£quod ipft locUtione contine* turf}ortdmur dttentius dduertdtis,p quo modo ddiuMft tedomino deo noftro dicimus dliquid,quod nec facile,nifr diedtur äb omnibus poÃit intcüig:, neq^ cum inteüedum fiierit debedt db ullo conteingt;ti. Apud AthenAS loquebd* tur.Athenienfes in omni literdturd dtq; doHrino, perdli OS populos mdgndfrmd poUebdiit. tpfd erdtpdtrid md* gnoru Philofophofunn: Jude fcper exterds Gr£ci£dtlt;^ dlids orbis terras udrid amp;nbsp;multip'ex doelrinA diffude* rdt. ibi Apoflolusloquebdtur, ibi dnnuncidbdt ChriPum crucipxum,tud£is quidem fcdndilum, ffntibus dilt frul*, â . ticidm,ipps uero uocdtis Iud£is cr Gr£eis Chrifrnm dei^â uirtutemftrdeifdpictidm. Ttoc dnnuncidre interfuper» bosttX do{hsquintipericulifrerit,ueftrum efr eofftd* re.Deniq^ fermonefrnito,duditd üld refurrelkone mor* tuorum,qu£ prxeipue pdes cH ChriÃidnorwi7! ,dlq irri* âdebdnt,dicebdnt dutem dli/ : Audiemits tedebociterum, Nfc defrerunt quicredidcrun{,atq; in eis nominatur q* ddm Dionypus Areopdfftes,id eH Athenie^ipum prin* cipdlis.Areopd^s enim Athenienpum curid uocdbdtur: Etmulier quæddtn nobâis,Gr dlij.Tdltd efr er loquen* te Apoflolo tripertitd iüd multitudo,per quofdd grddus mird difrnlhont dif}gt;optd,irridentium,dubitdntium ,ere dentium.Quiddm enim ut feriptum effe dudiuimus,irri* debdnt. Quiddm dicebdnt: Audiemus te de hoc Herum,ifri dubitdntes erdnt. Alij qui credida-uwAnter irridëtes GT credentes,medij funtdubitdntes.Qjiiirridet,cddit,q cre dit,flat,qui dubitdtifluiiudt. Audiemus te de hoc Herum tnquiunt,incertum,dncdfi(ri effrnt cum irridentibus, dn frdturi cum credentibus. Qj propter partialem ferainisiaefiura non fitafeminatione ceifandum» Cap.IK ll |
DE EPICVREIS ET STOîCiS.
NVn^uîdtiirufnîntiniter liborduit [cmindar Sie uerborum^ïüe uero (i Ãr/niddret imdentes,non 'Mitth.'ffperueniret ddcredentei,quonwdo femittAtor SleBMns ^liciM quem commémorât dominus: Nam utiq; hocerat Paulus,fj trepidaret mittere feminA, ne aliud caderet 'm uia,aliud 'mter /}gt;inAs,aliud 'tn loca petrofa,nunq fernen poffetetiam ad terrant optimam peruenire . Ptiwsfemis nemus,/Ãar§imus,eordapr£parate,Ãuilum date. Hoc quoq- Itmeminit charias ueÃra cum le^etur audiuia mus,^ quidam ex Philofophis Epicureis Ct' Stoicis con^ firebautcumApo/kb. Qui fnt uelÃerintPhibfophi Epicurei eSquot; Said,id eü quid fenferint,quid uertim effe puauerint,quid philofophando feibtti pnt, proculdubio multi ueÃrumnefciunt,fedquoniam Cartha^ni loqub mur,midtifciuttt.Adiuuenter^modo nos diibtrosuo^ bistAdremquippeualdeperänet,quodpua effedicen* dum.Audiant nos,e^ nefcientes 'm^uAntur,fcientes co^ moneanturtlUi cognofcant,illi recognofcant.
nedum Chnfti'anfs,fcd ÃC Philofophis ÃC omnibus hominibiis communis fit beatae vitae,fed difpar appeti= tio,Cap.Iir.
PKimo ffneraliter audix omvum Philofophortim commune Ãudium:In quoÃudio communi habue^ ruilt qu'mq^diuiÃcnesCXdi^entios fcinêttarum pro» priarum.Commu-nter omnes thtlofophi Ãidedo,quie» rendo,diÃgt;utAndo,uiueiido appetiuerunt apprehendere uiam beaam.Hxc unaÃit caujÃa phtlofophädi ,fed pu» aq, etiamhoc Philofophi nobifeum 'commune habent. Sed ft enim 4 uobis quxram quare in ChriÃum credide» ritis,quare ChriflianiÃdtÃeritis i Veraciter mihiom» nis homo ref^odet,propter uttam beatam.Appetitio ig» tur beatx uit£ Philofophis ChrifUanisq; communis eÃ. Sf(i rej tum cottfonA ubi 'mueniri poÃit,'mde quie/bo eR^ deinde diferetio. Nam uitam beatam appetere,uitAm bea» tarn concupifccre,deliderare,feilari iomniumhominum effearbitror.Vndemeuideo partim dixiÃfe hucappeti» tum beatte uitf Philofopis ChrifiiAnisqi communemiDe* bui enim dicere,omnium hominum,prorfus omnium bot: nor um er malorum. NamC^ qui bonus eft, ideo bonus til ut beatus {it,cr qui malus eR,malus non elfet,ni{i 'm» de fe beatum effepoffe JÃeraret. De bonis Ãcilis quieftio eÃ,q, beaam uitam quxrant ideo boni fint. De malis ue» ro aliqui dubitaiit,utrum ZT ipà beatam uitam quxrat. Sed fi feparaas malos er 4 bonis difereas mterrogirt poÃem er dicere-.vultis bead effe i Nemo diceret, hob. Verbi gratia,pone aliquem Ãrem,qu£ro ab ilb i Quart fureumÃcis-.Vt habeam 'mquit,quod no habebam. Qua» reuishabere quod non habebasf Quiamifertmt ell non habere. Si er^ miferum eÃnon habere ,beatum putat ha bere.Sedineo impudent eà er errat ,quia de mab uult beatusÃeri:BonumeÃenm beatum eÃe, Vndeer^iSe
peruerfus i Quia bonum qu£rit er malum Ãeit. Quid quxrit tr^i Quid affirat cupiditas mabrum,admcrlt;â cedem bonorumiBeata uitamtrees bonorum ell,bonita£ Opus eÃibeatitudo nur ces eH.Deus opus iubedmercedem propohtt.Dicit,hocÃc,er hocaccipies.llleautem malus refÃondet nobisiNifi male fcecero,beatus non ero .Tiotq dicat aliquis,ad bonum non peruenio , nifi malus fùero. Non uidts,quia bonum er malum contraria funt i Bo» n«m quer is,er malum Ãcislln contrarium ettrris qua» do peruenis.
Qiiæ fit tarn Epicurcorum quätn Stoicorum pofitio.
Cap.llII.
RElmquamuser^ifloSfÃrte Optimum erit ut ai eosredeamus,cumde Philofophisquod infiituit musperxgfrimus. Nonen'mt arbitrer Ãnecauffa per nefcientes a£lum eÃe aliquid magnum diÃenfante diui» na ipfa prouidentia,utcum eÃint plurintic Philofopho» rum feäie 'm ciuitate Athénien ft, non contulcrunt cum ApoÃob Paub nià Said er Epicurei. Cum enim audie» ritd quid fentiant in fedis fuis,uidebitis quam nonÃu» ÃraÃiium Ãt ut ex omnibus Philofophis foli cum Pau» b conÃrrent. N eçj en'tm eli^re Ãbi potuit quibus alter» cantibus reÃonderedfed diuina fapientia omnia ^ber» nans hot ei appofuit, m quibus diÃenÃonts PhiloÃpho» rum ata prope cauÃa conÃÃerct.Breuiter eg» dko ; in» do£h credane nobis,dolh iudicent de nobis. Pua quia mentiri non audeo 'mdoilis, iudicibus dodis maxime ,qa dico aliquid ubipariter erdoÃi er indodi poÃint ue» raciter iudicare. Hocer^ prius dico,honünemconÃ3,* re ex anima er corpore. Hic non pea ut credatis,fed eJquot; uos pea ut iudicetis. No» enim timco ne 'm hoc dido nui le quifquam tudicet de me qui agnofeit fe. Homo ergo, quod nemo ambi^t,conÃatex anima corpore. Sub» flantia iÃa,res ifb ,pcrfonA tÃa,homo dicitur. Beatasn Uttam qua:rit,er hoc noflis,nec infb ut credatis,fed ad» moneo utagnofeatis iHomo 'mquamÃdell,res iÃa non par uA,pr£cedens,omnia pecora,omnia uolatilia, omnijs er nAtatilia,er quiequid carnem ffrit ,er homo iio eÃ: Homo er^'conflans ex anima amp;corpore,fed non qua» licunq^anima-.Nam er pecus confiât ex anima er cor» pore: Homo erg) conÃuns ex anima rationali er car» ne mortali,qutritbeatam 'uitam. Que res fäciatbea» tarn uitam cum cognouerit homo,nià hanc teneat, hatte fequatur, hanc Ãbi uendicet, affumat à potefias efi,pe» tatà difficultas eÃ,beatuseÃe non poteH. Tota igi» tur quteflio eil, quid Ãciat beatam uitam: ConÃlui» te nunc ante ocubs ueÃros Epicureos, Saicos CT Apo.gt; Ãolum, quod ttiam Ãc dicere potui, Epicureos,Saicos, ChriÃianos. Interro^mus prius Epicureos quie res Ãciat uitam beatam. ReÃondent ; Voluptas cor » ports . Hic iam credatis pea, quia indices habeo, utrum enim hoc dicant, hoc fentiant Epicurei nefdtis,
^niA
tractatvs vnvs.
ccxilï
|
qwù(HfK liters ttonk^jiis^ftiftutt'hicquile^runt.Re ieiimusadmtrrrogntdos.Quiddiciäi ^picurtH rejÃcitbedtim uiamiRe/^ondeitf.VolupM corpork. Qjfid dicitis Stoici,qu!ie resfdcituiambedtnmf Rc/jgt;on» deiit:Virtut dnimi.intenddt mecum chdritdf ueÃrA,chri fiiinifumus,mttr Philofophos difceptnmus. VidettqM^ re iU£ du^ feéhe untuin procuratie funt cum Apo/iolo coüdtur^. nihileà 'm homine quodddeiiMlubjhntiam pertDteat dtqi ndticrdm,prêter corput nbsp;nbsp;dnigt;nAih. Hoa rum duorum m imo,hoc etl 'm corpore Epicurei pofue= rune bedtdm uiam,'m dlio ,id e{l dnimd Smid pofuerunt beaam uiam.Qudntum ad hominem pertinet, à ab Ulo pbiesluiabeata,mhil rejlit prtter corptK CT animam. Aut corpuf eà cauffa beat£ uit£,aut anima eà cauffa bea t£udie,Ãplu! quieris,dbhominerecedis.Hi er^qbeae tam uitd hominis in homine po fuerunt,alibi ponere om-gt;â tùno non potuerunt nià aut mcorpore,autindnima.iio rum qui m corpore poÃterunt ,pr 'mctpatum Epicurei te auerunt.aorum quim anima pofuerunt ,.prtncipdïum Scoicitenuerunt. QiiatnirratiönabiÃsamp;^ fugienda Epicui» reonim eftimatio.Cap; V. ECce funt,conf^uitt cum Apofiolo:Aliquid ne pliii habfbdt Apo/ioluiiAnuero ttniharum diuru fe dg neceffario eónfenure deberet, ut etiam ipfe eduljam beat£ uit£,aut ificorpore,dutm amma ponereti Nunq poneretPdulits incorpore,hoe enim magnum non eÃ^ cum ipft minime ponAnt cauÃdm beatitudinis in corpo» re,quimeliut fenttunt de corpore. t^am Epicurei dâ de eörpöre G' de dnima hoc idem fentiunt.q, utrunq; mor^ talc ed.Et ciuodtflgrauius CT deteÃabiUut ,prius dicut animam poR mortem diÃolui quim corpus. Adhuc quiunt poR efflatum Ãgt;iritum manenle cadauere in^ tegra membrorum Ãniamentis aliquantum durdntibus, anima moxut exierituelutiÃmusuenm deuerberatadif foluitu.r. l^on erm miremur q, fummum botmmà d eR be atitudims cauffam in corpore pofucrunt quod fe meliivs quam anitnam habere fenferUnt.'munquid hocÃceret A* poÃolus iAbÃt utponeretm corpore Ãtmrnum bonum: Summum enim bonum eà cdujfa beaatudinis, immo ue^ rodoluit ApoÃolus quofddmè numero ChrilHdiioritm degijfefententiam Epicureorum,non bonttnum,fed por* gt;Cotin,)f corum.Exhocenim numero erdiitUli corrumpentesino res bonos colloques maliStZT dicentes-.^tianducemus amp;nbsp;bibamus.cras enim tnoriemur.Epicureicontulerunt cum Paulo ApoÃolOfÃtiU ChriÃani Epicurei.Cîÿid enim funt aliud dicentes quotidie: Manducemus CT bibamus, eras enim nibrietnitrlQuo per'ttitef.Nihil erit poà htor tem-.Vmbrg enimtrdnÃtuseR uita noÃr'd.Dixerutenim à pudfe cogitantes non reék inter ca;tera,coronemus nos rods dntrq marcefcant:Nuüum pratum Ãt quod no per^ tranfeat luxuria noÃrd,ubiq} relinquamus Ãgna Igtidg, quoniam htec eRpars noÃra,lt;^ hxc eà fors. |
Qiiam fibîChriftiahifentehtiam eli« gant. Cap. VL Hoc Ãatrocius obiurgemusà his cupiditatibus ke hemcntiits reÃÃdmUs, diceitt amp;nbsp;quod fequitur: QpprimanvtspduperöiuÃum. Et tariic äicereUelin hOc loco poÃti no amèmüstNolite eÃfe Epicurei. Co^tdte q» de iüud,qdâdi£lum eÃdb'his non reébe loquèttbics : Cros enimmoriemur ,fediïóii omnimodo moriemür,martit enim poR mortem qà feqtur mortemiComes moriëa,dut uita erit,aut paenA. Elemo dicat: i^is hue Hide reuerfut eRiDiues iüepurpuratus fera redireUóluit,et pmitä no poait.StilldÃaes mqÃuit,q efurictem paüperê ÃÃdiutt. üemo er^ dicat: lAäduceinus et bibamus ,cras enim nio riemur.Si ludtis dicere,crds enim mori'mur ,non proln beo, fed aliud ante dicite, Epicurei quippe uelutnonui^ äuripoR mortem,qitaà aliud nihil'âhabèces ntà qd' dele* ^tcamëdicunf.Manducemus ei^c. Seid tbneteqcP did* tur,cras enm moriemur. ChriÃani uero poR mOftcui « dbiri zy foelices potius Ãttiri uel uichiri poR mórtê.nott âdicant: Maducemtis CE btbamirs,cras enim moriemur. Etdidte: leiunemus CE oremus,'crois ciiitn moriemur. Addo plane aliud,addo tertium:Nec qdâ prgdpue o bfeP uandum eR prietermitm, ut -de ieiunio tuoÃmrs paupe* 'ris fatieturtAutfi'ieiunare non poM,inagis pa feat,cuites faturitatenbiueniacocedatur.Dicant er^ ChriÃani'.li* 'iunemus CE oremus,CE donemus,cras enim moriemur. Aut Ãduax res uolunt dicere,e!w di^ w dicant : Done* mus CE oremus qa.im ieiunemus (ÿ non donemus.Ab* Ãt er^ td Apojlvlits tn côrpore poneret lummum boi^ hominis,ùl eà beabutdinis cauffam. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;« Stokorùfn opinio inquo deficiat* Cap. Vil. SEd cum Sroicis non indecens Ãrtaffe luébf.meh eR. Ecceeniminterrogand ubi ponant eiÃcicns beati uitlt;e,ideRquodÃdtin homine beatam uicà m: l\efpon* dent,non corpOris uduptatem, fed à niini eÃe iiirMettt. Qjiid ApoÃolusannitidSiannuit, annuamus. Sed non . , annuit:Keuocatenim fcripiura eos quiconÃdunt in uir* tute fui. Epicureus itaq; in corpore ponens fummum îxt minis bonum,in feÃgt;em pofuit : Sed enim Stotcus in ont* mo ponens fummum hominis bonum, idi re quidefn me* liori hominis piÃuit,fedcnam ipfe infeÃem pofutt. Ho« mo eÃautem CE Epicureus CE Stoicus. Klalediihs i^* tur omnisqUiÃemfuamponit 'mhOntine.Qiitder^ iâ : conÃtutis ante oculos noÃros tribus , Epicureo ,Stoi'co, ChriÃianoflnterrog^mus Ãn^los. Dïc Epicuree quie res Ãciatbcatum. ileÃondettVoluptas corporis .Dk Stoice-.Virtusanimi.Dic ChriÃane: Donum dei. Qiiæ fltbeata vira quæ via peaicniefts diadipfam.Cap, Vni. ITaq; fratres uelut ante oculos ueÃros Epicurei CE Stoicicum ApoÃolo contulerunt, CE coüatione fua nos quid reijeere Cquot; quid deberentuf eliffre docuerunt. E/î wirft« |
DE EPICVREIS ET STOICïS.
|
Eà uirtM dniini res lMlt;ldbilis,()rudentid,nMlâ Gquot; bond, difcernens-.lufticid ftiA cuùji dtftribuês: Temperdntid lii . bidines:Fortitudo nwlelÃM tequdnimittr fuftinens. Md» gnA resJduddbiUs res:Ldudd Stoice qudntu/m potes, fed Philip,* dic iwde hdbes?Nott uirtus dnimi tui te Ãcit bedtim /ed qui tibiuirtutem dédit,qui tibi ueüe mÃiirduit Gquot; pofji donduit.Scio quid foraÃii irrifurus es me, Gquot; eris 'm eis de quibui ferip turn eft,quid Pdulum irridebdnt. Si tu uid es,e^ femino,(eminAtor en'tm uerborum fum pro modu* lo nuo. Ciuod fuit conuitium tuum,officium eftmeum. E^fentinoquodeddit'mte, tdnqinterrdmdurdm. Eg) non fum piger G inuenio terrdm bonAm^ attid tibift,^ cidmtReprehenfuses, G ordculo diuino rtprehenfus es.lnterilloseS,quiconfiduntmuirtute fuA, 'inter iÃoS ts qui ftgt;em ponuitt 'm hónune,uirtus te dele£ldt,fcio,fia tis: Sed uirtutem tibi mAtlAre non potes. Si curte fit, tibi oPtndereftgt;ntemuitt,ftrtederidebisâ Dicis enim dpud I ). Corin., nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bibiturus fum. Accedit uir^ G niAnAuit dquA.tudiei enim ftguA petunt, fed tu Stoice non es ïu^ d£Us:Scio Graecus esiÃtGritcifdpiëtidmquterunt.Nos dutem pr,edicdmus Chriftum crucifixum. Scdnddlizd^ tur lud£us,fubfdnnAt Griecus, ïudteis enim fcdnddlum, gentibus dutem ftultiçid,ftd ipfis uoedtis ïudeis G Gr te cis,hoc eft ipft Pdulo ex Sdulo G Dionypo Areopdÿtie G tdlibus his tdlibus G mis Chriftum dei uirtutem G deifdpientidmAd non irrides rupem,dgnofce uirgtm crii cem,chriftum ftmtem ,G ft fttis,bibe uirtutem.Efto ftm^ te fd^nAtus,grdtidrumddiones ftirtdffe ruihbis ,G qd* db illo hdbes idm non tibi dibis,fed 'm ruibltione excld^ iKiim ly nuibisiDilignm te domine uirtus rnedAdm non dicesdiii^ mus mens ftcit bedt urn,non eris mter iUos qui cognofcê'^ tes deum,non ftcut deu gloriftcduerunt, dut grdtids tege^ Roman t. euAnueruM 'm cogttdtionibus fuis G obfeurdtu eH mftpiens cor ip forum : Dicentes enim fe effe fdpiem tes,ftiiltiftih funs.Quid eft enim,dicentes fe effe fipien» tes,nip d fefe hdbere ftbifufficere,Pulti ftili funt ilAerito ftultiiStulticid uerd eft ftlfd fdpientid.Scd eris 'mter iBoS de quibus dicituriDonune 'm lumineuultus tui dmbuld,» bunt,Gmnommetuoexuitdbunttotddie,Gm lupit cid tuA exdltdhuntur, quonidm glorid uirtutis eorum tU es.'Virtutem qult;erebds,dic. Domine Uirtus med. Bedtdm Pfaimo Pà uitdtn quierebds,die, Bedtus homo quern tu erudierisdmt Piaim. 14} mine. Bedtus enim populus cuius non uoluptds cdmist cuius non uirtus proprid,fed bedtus populus cuius eft do minus deus ippus. Htec eft pdtrid bedtitudiiiis quAm om» nes uolunt,fed non rede quorum. No# dutem dd tdlem pdtridm non nobis uidm qiuft corde noftro mdchine « wMrCroTdtJcdi/enKfi« molidmur: Venitmde G uid. Quid uult enim ^dtus,quid uult,nift non ftBi,non mo» ri,non dolereiEt quid quterit plus efurire,G plus mdn» ducdrelQuidft melius eft non efurireiî^emo bedtus tü nipquiuiuit mttternum,ftneuBotimore,ftnettüd fidld» cid.lidmftBi,odildnimA. Qudntum JiBioderit dnimd nAturdliter,hmc intcBiqi poteR, quoniam qui mente dlie nAtd ridettt,plordntur à finis :Et eli^t homo utiq} ride» re quim ftere.Si duo iftu propouAntur: Ridere uis,dn fle reiQuis eft qui rejfondeat nip ridere?Uerum ft propo» UAntur iftd duoiPaBi ft uis,dn uerum teuere ? Omnis ho» moreft)ondet,uerum tenere. Et ridere eligt G uerum tenere,de duobus iüis rifu G fietu ,ridere, de duobus iftit piBdcid Gueritite,uerum tenere. Sed tantum pr^eudlet muiihÃimA ueritds ut eli^t homo fdtiA mète ftere quim mente dlieiiAtd ridere.ibi er^ in iBd pdtrid ueritdt erit, piBdcid G error nusq ,SedG ueritds erit, G ftere non erit.Eriten'tm Guerum ridere,Gdeueritdte giudere, quid ibiuita erit.Kamp dolor erit^uitd non erit : Nf$ e««» uitd dicenda efl fempiternus immortdlisq; crucid» tus. ideo dominus non appeBansuitdmquAmhdbituri funt impif quis in igne uiébiri funt,uitdm non finiunt, ne panam ftnianr. Vermis enim eorum non morietur,et |
Matth.x( ignis eorum non exänguetur,tdmrn earn noluitappeBd» re uitdm,fed hdne dppeBiuit uitdm quie beatd G æternA efl.Vnde interroginte iBo diuite dominum : Qÿid boni fâciam,utuitam dternAm confequAr f Et ipfequidem ui» Mwth.)? ta eeternAm no nominAbdt,nift beatam: Nà habebunt im pq dtemAm,fed non beatdm uitam,quid crucidtibus pie» nAm.Erg) iBedit:Domine,quidboni fticidmutuitdteter nam con/equariReftionditiBi dominuS de manddtis.Ait iBe hdc omnidperi. Sed quAndoreftonditdemanddtis, quid dit: Si uis uenire dd uitdm ,non ei dixit bedtdm,quid miferd,nec uitd dicenda efl,ncn et dixit «eterHAm ,qd ubi mortis timor efl,nec uitd dicendd.Erm uitd,qu£ hoc no» mine digna eft ut uitd dicdtur,non eft nift bedtd: Et bed» td non tfl,nift teternd. Hdnc uolunt omnes, hanc uolu* inus omnes uerildtem G uitdm,fed dd tdm magndm pof feÃionem,dd tdm grdndemfalicitdtem qua itur, inftru» xeruntftbiuids erroris Philofophi. Ahj dixcrunf,hdc, dlq non hdc/ed hdc.Ldtuit eos uid, quid deus fuperbis re Pliit.Lateret G nos,nift uenilfet dd nos. Ideo domitiust Eg) 'mquitfum uid.Piffr uidtor, uenire nolebas ad itiai hcob4, Adte uenit uid.Qu£rebds,quAires:E^ fumuid. Qÿlt;c» rebds,quo ires:E^ fivm ueritds G uitd,Kon errdbis qn is dd iBum per iBum. Hdc eft doflrind Chriftidnorum, nonpldneconftrenda ,fcd mcomparabiliterprdftrendd doflrinis Phtlofophorum,immundici£ Ãpicureorumffù perbiae Stoicorum. Sdndi Au^ftini tiipponenfts epifcopi,trdSkitus de Epicureis G Stoicis,expltcit. Diui |
LIBER. VNVS.
CCXlIIi
|
DIVI AVRELII AVGV ftim Hipponefis epifcopi,in librum de hærefibusjad Quoduultdeum, tandem pednonibuseiuscon^ defcendentis ,formamcà procelTus declarantis* Praefatio. |
bdin dignum lechoni,cupientiimdo iitjpicùmqiidntis Ctr qudin itigrnlibiis uoluminibus opus 'gnMa deuitdre contrdrid, Ãdei Chri pt,ut po fine i/h, dijfolui,ueruin hoc e^ Ãeri non expe-» brdtioneÃUentid, Scids me olim loiiff einteq peteres Ã* cerecogttdÃedtq^ÃijfeÃamp;irummà diligenter conÃ* derdnsqiulequAntum^ideffeultrduires meus effefen^ tirem. Sed quonidm Ãteor nulium nuhi ut te inÃttjÃe po fcendo,m ipà tdmen moleÃti 'mÃdntid tud etidm tuum no men dttëdiG dixi,dggredidr etÃcidm Cinpduultdeus. Hoc enim deum ueüe confido ,à me dd huius operis ter» nünuinmifericordidÃuore perduxerit ,ut per miniÃe» rium lin^ix me£ tdnti huius rei difÃcultds ,dutofien» dutur tdntummodo,dut ipfo etidm ptenius ddiuMiitetol» IdturiQuorumduorumquodpriore locopcfui,idmdiu eü ut dmmo uoluo dc reuoluo,et qudddm meditdtione co tueor.QuoddutempoÃeddixi,nonmedccepi/fe conÃte» . or,G utrum dum hoc d^ ,ùt efficidm, dum peto,dum quiero,dum pulfo Ãm Ãrtdffe dccepuirus ignoro,fcio me tdmen nec petiturumtuec qit£Ãairum,dc pulÃturu qud* tum fdt eA,nià G hunc dtÃchm mtinere diuino in/fi-: rdtionisdcceperoAnhociÿturopereqUod te uehemen» ter urgète in dei uoluntdte fufeepfeernis me ut id perd» ^m non tdm crebreÃentibus dd me tuis petitionibus effe co^ndMn,qudm pijs dd deum non folum tuis,uerum G aliorum Ãdtrum, quos tibi in hdc re Ãdcles focios po» tueris mucnire,ordtionibus ddiuMiidum. Qjtod ut fiat, haÃpfdS primas huius Idboris mei pdrtes, ubi eà G ifli pralocutiojcurdui tu£ charitati lii auxilio domini acce» 1er are mittendds,ut propter illdqu£ refiant nouer itis quantum pro me ordre debedtis. quicumq; nofie potueri» tisÃmeidmÃifie fufceptumhoctdm grande ne^iüm, quod à me deftderdtis impleri. Petis er^ quod tu£ indi» cdiK liters qitas ad me dediÃ, cum primum à me petere ifia coepiÃi,ut exponam breuiter,perflriifiv dtq- fumma» tim,e}c qito ChriÃdtna religo promiffe hereditdtis no » men dccepit,qu£ herefes fiterint,Ãnc,quos errores intu» lerint,mfirdnt,quid dduerfus cdtholicdm eccleÃam fen» ferint,Ãntidntdefide,de trinitdte,de bdptifmo,depoeni» tiiitididehomine Chrijk,dedeo Chrijk,de refurreilto* ne,denouo^ucteriteÃmnento.iÃAsäuttin înquiptioè nes tius m immenfum procedere cuin nideres,putiÃi cu^ iufdiim getieriditdtis adhibendum cjje compendium dtlt;^ dixifii : Et omnidomnino (iitibus iueritcUedijjêntiunt. De'mde ctddidiÃi: Qiiteetidm hdptifmttin hibediKcjud: ue non hdbeänt,^ poil (fUAsbdptizet,ncc tdnien rebds ptizet ccclefid,ciudliterfufcipidtucnienteStC!â quidfina gulis leff,duihritdte itq; rxtiöfie rejjgt;ondedt. H.ec om« nidcumquieris ut exponnntur 'n mc ,nuTor luculcntuin ingeniuin tuum tot tdntdrumq- rerum, Oâ fitire ueritd^ tempos' Ãjlidium idm timêdo po feere breuitstem. Sed ui^ difti etidm ipfe,quod hoc loco pojfem tu£ huius Epi/bÃe co^tare, amp;quafiuiÿUnter cccurrifticoÿtdtionimei dzceiJîrNfc me tdnt£ bedtitudotiid creddt inepciie, ut no to.ldenimmidtiplicicerÃ,ihmelfenon dubim. Ettdnq conÃlium fubijciens,quomoio poÃit amp;nbsp;fcrunri breuitus, CTueritdspdndi,ddiunlt;gseduerbdqiie pdulodnte idm püfuijCT dicis,fed'brciiixr perilridt dtq^ fumm-itim, CT opiniones ro^ cuiuslibct hxrefts poni, ZT quid contrd tenedteedefjd cdtbolicd^qudntiim mÃruihonifdtiseil fubdi. Ecde iteruin mittis in lon^im , non quid did iÃii breuiter ftue non ud,lednt,ftue non dcbeà nt ,fed quid tdm muttdfunt utqudmlibet breùitér dicendd, multds lite-^ rds fldQtent,tu duiem utuelutquoddm mquis^ex: omm^ bus coticepto commonimrio,Ãquis dliqudm obicihonem aut coiiiuniHoiKm iiberius .plenius dcpldnius nojfe uo» luerit, dd opulentd Gquot; mdgntÃcit uolumind trdnfmittd» t«r, quibus dduerÃs G prxeip ue i»quis,d ucnerdtione tea in hocipfo conflut ehbordtunt, Qu,£ cum dicis, unum qudft commonitorium de bis omnibus tc deû derdreÃgm/icds. Audier^ undecommonedris ,quid pftAS. Opiniones omnium Philofophorim, qui fe» Skts Udrids condiderunt, ufq^ dd tempord fud, neque enim plus poterdt, fex non pdruis uoluminibus qui» ddm Celfus dbfoluit. Nfc reddrfftit dliquein , fed ts-ntum quid fmtiret dperuit ed hreuiate fermonis, uttxntum ddh/bereteloquij qiuntum rei, neclduddil^ d£, nec üituperdnd(e, nec dÃirindildte, dut deÃnden* d£ ,fed dperienda , indicdisd^què fufÃcerettcum fir* mè centum Philofophos nomiw-ffet, quorum non om* nes inÃitueruns hxrefes proprids, quonidm nec illos tt« cendos putdiüt, qui fuos nu^ftros ÃneuUd diffenÃ^ one fecuti funt . Hofltr uero Epiphdnius Cypriùs tpifcopus ,db hinc non kmge humanis rebus exem^ ptus ,de oih^ntd h^reÃbus loquens,fex libros eti«^ dm ipfe confcripÃt, hiÃoried ndrrdtione commemo ⢠rdns omnid, nulld dijpututione dduerfus fulÃatem pro ueritdte decerans. Ereues fdtie funt libedi,G à in umum librum redignntiir , nec ipfe erit noHris , uel dliorum quibufddm libris lon^tudine compdrdndus. lîuius breuitdtem à Ãiero in ^contmemordndis * ' bttreÃbus |
DE HAERESIB VS AD ChVOD VVLTDEVM.
|
Kercfîbut imit3iMtlt;)uid4 me brcuita poÃuUre uel expes £tnre debcâi, non kabebii. Sed non ibi huiiif met Idboris fumnM conf}ftit,quod amp;nbsp;tib(,uel me demonftrÃte, uel eti^ nm te priccurrrète poterie appiirere,cum hoc fÅcerotVi débit enim m eo quod fupradiéhts epifcoput facit, tum défit operi quod ipfeüisfieri,quÃm nuÿs quod eg). T« uAnqi quis breuiter perftriâe Hiq^ fumnMtim,tamen uis etidm reffondericommemorntis hitrefibuf ,quod iUe non facit.'E^ uero hoc »m^s uolo ftcere,p O' dent uè» lit unde poÃft omnis bar efts CT qult;e noaëCT qu£ igno tJ uitdri,G!âundereä{poÃitqu£cumq} innotuerit iudi^ cdri. t^onenim omnis error h£refis eft, quit omnis h£» reps qu£ inuitio ponitur, nift errore dPquoh£reÃs effe nonpoÃit.Qttiderg)hiereft'cHW,reguldriqiudd depnitionc comprehendi, peut eg» exiÃimo,dut omninó non poteâ,dut difficiÃime poteft ,quod i» proceffu huius Oper is decldrdbitur,p deus rexerit 'adt^ id qùod iniendo perduxerit di/futdtionem medm.Quid dutem propt ipfd inquipâo,etidm p non potutrimus comprehendere, quo » modo pt depniendus hfreticus, fuo loco uidendum dti^ dicendumeft.üdmphoccomprehendipotuerit,quis no uidtdt utilitdt qudntd Ãti Erunt erg) prim£ pdrtrs ope« ris huius dehitreÃbus ,qu£ poA Chri/Hdduentumdt^ /(feenfum dduetfus doéirinAm ipÃus extiterunt,CJ' utcu « q^nobis innolefcerepotuerunt.tn pofierioribus dutent pirtibus,quidÃcidth£reticum,di^utdbitur.Cum erg) dfcendijfet in caliim,hi h£retici exorti funt^ Ãnnôtatio haerefum, i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Simoniani. î) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Menandriani. itj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Saturmniani. lit) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Baülidæ,uel Bafilidiani. V nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nicolaitæjuel Nicolairanû vi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Gnôftic«. vtj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Carpocradtæ, alias Carpocra* vif) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CerinthianijUel Merinthiani. ix nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nazarei alias Nazorci X nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hebionitæ alias Hebionei xi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Valentiniant xtj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Seuandiani alias Seuandriani xiq nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ptoiortiaei xiit) nbsp;nbsp;nbsp;Mârcitæ alias Mardani XV nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Colotbafij. xvi nbsp;nbsp;nbsp;Herackonitae xvij nbsp;nbsp;nbsp;Ophitæ, X vil) nbsp;nbsp;nbsp;Caiani alias Caioni xix nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sethiani XX nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Archontid» xxi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cerdoniani. , xvij nbsp;nbsp;nbsp;Marcionitae xxiij nbsp;nbsp;nbsp;Appellitac» xxiiij nbsp;nbsp;nbsp;Seueriani. |
XXV Taciani. * xxvi Cataphryges. xxvij Pepuziani alias Qilintilianî. xxviij Artotyritæ alias Artotoritac xxix Tcflarefcedccaticæ. XXX nbsp;nbsp;nbsp;Aliogiani alias A logi xxxi Aditae alias Adamiani xxxij EIcefaitae alias Ãlcefeit«,« Sam feitæ» xxxitj Theodottj alias Theodofiani xxxiiij Melchifedechitæ alias Mekhifc dechiani. kxxv Bardefahitx alias BardefaniÃae xxxvi Noctiani. xxxvij Vakïîj xxxvitj Catharoe,qui 8C Nouatiani« xxxix Angélici. xl ApoÃolici xli Sabdiiani xltj OrigeniaÃae alias Ofigeniani xliq Ali) OtigeniaÃe uel Origeniani xliiij Paulônitæ alias Pauliani xlv Fotiniaci alias Potiniani xivi Manich^i. xl vij Hierarcnitac ucl Hicraclitx Xlviij Melitiafti, ^lix Arriani I Vadiâhi fiuc Anthropomori» bhitæ. ti nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Semiarrianû lij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Macedonian!. lit) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Aeriani* liüj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AetianGquiôi^Eunoffliani Iv nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ApollinariÃx. Ivi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Antidicomarianitæ vel Antidii comaritæ* Ivtj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Pfalliani alias MaÃaliani» fiue Eüchitaè. Ivii) nbsp;nbsp;nbsp;Mrtangirmonitæ« lix nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Seieuciani uel Hermiani. Ix nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Proclianitæ, Ixi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Patricianû Ixtj nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Afcitæ Ixiij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Pattalorincliitae Ixiiij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãquarij Ixv nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Coluthiani alias Colathiani Ixvi nbsp;nbsp;nbsp;Floriniani Ixvij nbsp;nbsp;De mundi Ãatu diflentientes« Ixviij nbsp;nbsp;Nudispedibus ambulantes. Ixix nbsp;nbsp;nbsp;DonatiÃx,Ãue Donatiani Ixx nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Prifeilliani alias PrifcillianiÃx Ixxi nbsp;nbsp;Cumhoibusnonmanducantes. Ixxn nbsp;nbsp;nbsp;Rhetoriani. Ixxiij ChtiSi |
LIBER VN VS.
ccxv
|
Ixxiq. Chrifti diuinitatc pafTibilê dicêtes Ixxütj' Triformem deum putantcs. Ixxv Aqiiatn Deo coeternam dicêres. Ixxvi Imaginem Dei non eflê aniniani dicentes Meh'tonfj. (Ophei. Ixxvij Innumerabiles madds opinantes Ixxvirj Animasconuerti in dæmoneSjet in quæcSqj animalia exiÃiman teSjTertullif, Ixxix Liberationê ómniu apud inferos facffa Chrifti defcêfióe credêtes Ixxx Chrifti de patre natiuitati initium a tempore dantes* Ixxxi Luciferiani. ixxxq louinianiftæ* Ixxxiq Arabicf. Ixxxiiij Heluidiani. Ixxxv PaternianijUel Venuftiani. Ixxxvi Tertullianitæjuel Tertullianifte. Ixxxvrj Abelôitæ,iiel Abeloini, Ixxxvit) PclagianiqiM SC CÅleftiani. EIVSDEM DIVI AVz rdq Auguftini Hippónenfis EpP fcopi,liber de Hçreftbus ad Quod# uultdeum,incipit. flolii, ut etiam per impofitionetn ma â muirn eiut daretur )jgt;iritujjdn£ïus. Hk magieii Ãttaciji deceperat mu!tos. Docebat out de* ttfhndain !urpitudinë,inïlferencer utendifceminii.Nec Deum mundum fcecijjè duebat. Ue^bat enim carnif re furreflionemttJâ ajjerebat fe ejjê Chriftam. t/em$ fo«f i» ff (relt;ft uolebat,MinèriMn üero meretricê quandam See* lenen^quatnpbifociamfcelerum foecerat,i/magines^ CT fuaitt cr eiufdem meretricii dtfcipulii fuis priebebat ado= ratidas,quas er Rom« fitnq«lt;tm Deorum (intulachra ati éhriaa publica conjHtuerat. In nrte beatus Apolió tuf Petrus euni uera omnipotentis Dei uirtute extinxit. Dixeratenife in monte Syaa legem HÃoypin ptüriiper fona dedijje lud£is. Tempore Tyberij in ftlq perfona pii tatiue apparuifje ,poÃea fe in linguts igneis l^iritum-Ãnihtm fuper Apoflolot utniffe.CbriHum autem nee ue n^e^necâtud£isquicquampertulijfe, ij A à EnandmiM, à fJienandro etiam ipfo Mago dis l,\f A ^cipnlo eins,qui mundum afferebt^ non à Deo; fedabaiigflisÃilum^ O Aturniniani,à quodamSaturniw,quiturpitudinê Simonianam in Syria conftrinafji perhibetur, qui etià mundu folos angslosfeptem praeter eonÃientiä bei patrisfcecifJedictbiUt, |
BAftlidianià BaftUie, qui hoc difÃAbat à Simonia* iiq nis,quà d trecentos fexagintaifuinq; caelos ejjê cre debat,quo numero dierum annus includttur. Vnle etiam quafiÃnäbim nomen commendabat, quod eft cuius nominis liter £ fecundu gnecam fupputationem eun demnumerumcomptent. Sunt enim feptema cr êcr5 Gquot; exercer a. id eft,unumcrduo,ö' centu, Gâ unum,cr ducenta,cr u»um,G' [exaginta, qUit fiunt m fumma trecentdfexa^ntaquinq; gt;nbsp;N.undum ijbttti uel hominem non credtint à Deo Ã^um, fed 'a trecenteft mo fexaffÃmoquintocalo. Amatoridcarmiaa Ãudiofe dit^ feunt. A iudseis non credunt chriÃwn cruciÃxu,fed Sis monem Cyrenenfem qui dngiriatits fufbtlit crucem eiuf. Nlcolaiti 4 ificolao nominAtifunt UMo,iit perhi^ v betur ex Ulis feptem,quos ApoHoli diacoms ora dinauerant. ifle cum de coelo puleherrimlt;e coniugis cul» paretur,uelutpurgsndifecauÃpmiÃlfeÃrtur,uteaqui ueUetuteretur. Qjiod eins ãium infeiktm turptÃimam uerfum efi,qua placet ufus indifferens foemtnaru. Hi nec ab hisquie idolistmolanturcibosfuosfeparant, Gquot; alios ritus Gentilium ÃperÃtionu nonauerfantur, Harrant etiamquadam fabulofa'demundo, nefcioqux barbant principum nonuna mifcètes dilfutationibus fuis, qutbus terreant auditores,quie prudent ibus rifum potius Ãciunt quà m timorem. Intelliguntur out etiam ià non Deo tri» buere creaturam,fed quibufdam potefiaabus, quas mira» bili,uelÃnguntuaniate,uelcredunt. GttioÃicipropter exceüentiäfcientiieÃcfeappetla yj tos eÃe uel appetlà ri debuiÃi gloriatur. Cum Ãnt fuperioribits omnibus uaniores atq; turpiores.Deni^ c« ab alqs atq^ alijs per diuerfas terrarum partes aliter atq* aliter nuncupentur,nonnutbi eos etiam Borboritas uoeät qiufi coenofos, propter nimiam turpitudinê quam in fuis myjkrijs exercere dicutur. Aliqui eos à Hicolaitis exora. tos putant. Alif à Carpocrate,de quo poft loquemur.Tra dunt aut dogmata ÃbuloÃÃimis plena figmentis.Btiam i* pfi principum,uel anffloru nomiiitbus terribilibus tnfir» mas animos capiünt,G' de Deo rerum^ natura Ãbulofa er afanitateueritatis aliéna mulacontexutit.Animarü fubftantiam Dei dicunt eÃe naturam,earum^ aduentum m hiiec corpora cum altjs aereis animalibus dicunt Ãeri, perquas peccataincorporibus commituntur. Ndin illas animos quic ex Dei procedunt fubftantia, reuerti ad Den immaculà tas. Dicuntur quo^ bom Deum G malu Dm in flits habere dogmatibus, CArpocrattanifunt à Carpocrate, qui docebat ovi , nem turpem operationè,omnem^ à dinuentionem '''â9 peccati, nec aliter euadi atq; tranÃri primetpatus Gpo» teftaaes qutbus hiccplacent ut poÃint ad caelum lupertut peruenire.Hic etiam lëfum hominèiantumodo.G'deu» tro^ fexu natum putaÃe perhibetur, fed accepiÃe talem animam quee feiret ea qu£ fupernA eÃetu atq^ nunciaret, Re/urreà tonê corporis pmiliter cü lege abijciebat. Ne g» tut muttdfià Deo ãlum,fed nefeio à qu ' mm |
j-
DE HAERESIBVS Ab Q^V OD VL T DE VM.
|
tnufidu.Stâieifrfius fùiffé trdJitur focia nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dreel » iind.iju^ eolebat itiidgines lefu,CT Pauli,C Hoi»tri,et ,,, Pytha^r^e adorando ,incenfimq; ponendo. ÃrinthiMi dut Cerintho tdetmj; MfriwfWlt;«Wit y J Merin ho, müdum ab angelif ÃäZefji dicentes, et carne ciratcidi oporteTe,dt(^ alia hutu/inódt legis pr^e eepa feruari. lè/um tantûmodo ^ifje homiiê,nee refurre xi/Jêffedrefurreâurüaffeuerares Millelt;]Ho^dnnospofl re/urrcfhonèinrerreno regno Chrilliflecu^dumcama^ lis uentM er hbtdinis uolupeates, futuresÃbu!Mtur,un» de ectam (.hiliaÃte fwt appeHaii,. TV T A zarei cutn dei Ãliu conÃteatur efji ChriÃit, cm 1 \| rtià öwf« ueteris legis obferudnt, lt;iu£ Chriftidtii per Apc/kheam traditionem non obferuare carnaliter, fed Ipiritaltter intrlli^e didicerssnt, T T Ebionei Chriflum etiam tantumodo hominem dictent. Mandataedrnalia legisobferuant,cir» cuncilioiiè fcilicet c amis,et cetera à ^uoru onrribus per tiouu Tt/kmentu liberatifumus.Huic h^refi Epiphaiti» «M Samflt;eos O' Elceflt;eos itacopulat,utfub eodan tuime^ ro tonif una fit hjereÃs ponat,aliqd tome interefjë Ãgiuà rans,QuamuisO inconfeciuentibits loquatur delUispo« tiens eosfub numero fuo- Eufebius itero Elcefaitarum fe* ibnm commemorans,Ãdem in perfecutione dicit negandâ âocuifle,0' m corde feruandam. xi à Tquot; Alentinidm,à Valentino,qui de natura reru mub y taÃbulofa cofnxit.Trigitua£onos.i.f£(ulaa(fes rens exatiff',quoru principiu (ffeprofunduofilentiu, qlt;r profùiidu etiam patrê appellat. Ex quibus duobus ue lut ex comugio procefiijë perhibet intrlleâum et ueriai^ irm, O protuliffe in honorem patris ceonos odo- Dp intei ledit aut O' ueritate procefijfe uerbu O' uitam,O' pro^ tuliffe tonos decern. Porrô de uerbo O'utta proctÃijfe homiiiè O'ecclefiam,O'protuliffe£onosduodec'm.ltaq; cdo O' decern O' duodecim fieri tri^nea teonos habend tes,ut diximus, primttm prindpiü de profùndo O' filen-^ tio. Chriftu dutèà pâtre miffum.M profitndo ffiriate uel ralrflecorpus fecu attuhffe nihil^affitmpfiffedeuir^* ne Maria,fed perillamtanquaperriutt,autperlifiuldm fine uBa de ilia affumpa carne tranfiffe. Df trieffimo fie culo dicit diabolum genitu, O à diabolo alios natos qui fixeerint hunc mumdum. Et idea malicianon arbilrio tri buitjed naturitmicndi.i.generi diabolico.Carnisrefarre {honemnegat. Animam tantum etffiritam affirmât per Chrifium faluari, xij O Euaiidrtani hoc à Valenititiants dtfhre dicwttur, j addumt opera turpitudinis. |^To/owlt;i« quoq^ difcipulus Valentini htrefim no» uom condere cupiens,quatuor leonos O alios qna^ tuor afferere maluit. xiiij à Arcusetianefcioquiherefemeondidit,negans V X refiurreâtonè carnis,O CbriÃum non uere,fed putntiuc paffum affeueras. Duo quoq; opinatus f ft f X 44 uerfofibieffeprtncipia Quiddam atleetiamtpfedeaoi tubus ficut ValentMus afiirmans. |
COlorbafiis fecutus eft iftos ndtl mufttim aliter nbsp;nbsp;nbsp;kV tiens, Vitam omnium heminum O geiurationem 'tu leptem fyderibus confiftere affirni'ans. Eracleonita ab Heracleone difiipulo fitperioru, xvi dtto affeTutprincipia,umtm ex aliero, O ex his auübus aliapliirima. Eeruntur artfuos moritiiteSnouo modo quafi redimere. i.per oltu,ballamH O aquâ, O in^ uocatiôes quas Hebraicis uerbis dicutfuper capita eoru. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- Ophite acolubro nominati font,coluber en'm grce * cè opkisdtcitur, UUmcaût Chriftu arbitrantur, Sed habent etiam ua um colubru quem nutriitt et uenerantur. Qui O incarnate facerdote egreditur deffit luKca,O a/cen^t fuper oltare innixwm ffitlunc£,o ob» lationes eorum lambit,O inuoluens fe circa tas,rtgredi» tur adffelUHram,O ita confr'mgunt oblationes in eucha rtftiâ quafi à /erpente Chri/b, ut tUi putant fanâificaas. Tradut hutusferpètis cultu ÃNicolaitis ad ifhs deduâü. CAianipropterra fie appeüatiquomâ Cainhono» rant,diceiites eum ÃrtiÃme eÃe uirtutisjtmul et ludam rraditorè d/uina aliquid putant efJ'e,O fcaliu ei» us beneficiu députant. Afferentes eu prtfiiffe quantum eÃet ffntri humano Chrifli paÃio profùtura ad occiden* dum iudeiStproptereatradidiffet lüosetiam quifihifma fictentes in primo populo Dei terra dehi/cente, perierut Chorie,Dathan,0 Ab!ron,OSodomitat,cokreperhi» t I / 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, â n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Namen id bentur. Blalphemant legem O deumdegts aucwrem, car nisq; refurreâionem negint. SEthianinomenacceperumtâfüio Adx.quiuocatut . eflSeth,eumquippehcnorant,fedfibu!ofa ohx» rettea uanitate. Dicunt enim eum de fuperna matre na» tum,qudm perhibtnt conueniÃe etm fuperno pâtre,un» de duiinum fernen aliud nafeeretur tanquam filiorum dei. Bi quoqi multa de pricipatibus et poteftatibus uan^tma Ãbulätur: Quidäeos ihcutSi filiuNoeChrifiuputare. Rchontici âprincipibusappellati,uniuerfitatê, quam deus condidù opera elfe principUm duut: Operant ur etiam quandam turpitudaiem. Refurreâionb carnisnegant. CErdoniani à Cerdone nominati,qui duoprincipia fibi aduerfantia dogrnatizant,Deu^ legit ac pro phearlt non effe patrê Chrifti,nec bonit drum effe,fed tut flum. Patrem uero Chriftibonu,Chriflumqiipftmneefi natum e)efamina,neq} habuiffecarnem,nec uere mortui umuelquicqucanpaÃii,fed fimulaffepcd^ionè. Qwdam uero in duobus prinetpifs fuis duos Decs ita eum dixifft perhibet,ut utius eoru eÃet bonus,alter aut malus,refur reêlionè mortuoru negat.Spemut että teflameMu uetus. Mardon quoq;, aquoMarctonifigfunt,quiCer xxq donis fecutus efi dogmata de ditobus prinetpifs. Qtiâuts Epiphanius eum triadicatafferuiÃeprmcipia, bonum,tullim,prauum,fcd Eufebius Syneruquendano Martionè,triu principtoru atq^ iiaturaru fcribitauiîorê APpellititlwit, quoru Appelleseslprinceps,qui xxijj duosquidem ititroducitDeos,UKUbonu,alieru malmn |
LIBER VNVS.
CCXVI
|
Wm? m hoiut diuerpt dtj; inter fe aJaer^ fit elfe principijs ,fed unu effe prindpia, Deutn fà licee erbotwejahiSlo fail» alteru, ^xi c» malignus effet uentut in /m mundit natinitdte ftxciffe. Kunc Appellent didit quidâ etidnt de ChriHo tain Ãlft fenpjfe, ut diceret tMn,non quidem cdrnent depofuiffe de ccelo, fed ex Ele^ mentis mttndi accepiÃe qug mun^ reddidit,cit fine ear^ ne refnrgens in caelum é^cendit. C nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exorti,uinu non bibunt, eo quid ^lùbulofd udniate de Sathdna,cr terrd germindfie df» ferunt uitent. Etidnt ip fi non fana doilrindfudm,qaibus uolimt inftdnt nontinibus principum.Cdrnis refurrelho» tient eu ueteri Teflninento reffuentes. Hic prtetered Phi^ tontenent qudddnt puelldnt dicebdt inffirdtd diuinitus dd prgminctdnddlùturd,dd quant fontnid,dd qux lt;efhisfut dninù referent diuindttonibus feu prefdgijs etui,fecretim erdt folitus priemoneri codent phdntdfmdte eident Philo* 1 me ne pueri hdbitu fe densonflrdnte. Ã^ui puer dppdrens Chriflum fe dliqudndo, aliqudndo effe dÃereret Pdultmii A. quo phdntdfmdte fcifcitdns,ed foleret reff andere, que fe dudientibus diceret.HonnuUd quoq} iüdmmirdculd o* perdri folitdm,inter qui iüud pr£ciput(, qdâ in dngufhÃi mi oris dmpuUd uitred pdnem grande imntitteret, eumj; extremis di^tultsleuare foleret tll£fu/m,eo^folo qudfi di uinitus fibt edio dato fùiffet content a. XXV I â Aciani à Tdcùw quoddm,qui ej Enchratitue dp I nbsp;peîLifi ftmt,nuptias damna nt, atq; omnino pares eas (ornicationibus dlifsq; corrupfionibtu fà e iunt,nec re* cipiuMt in fuorum numeru coniuÿo utentè, fiue marem, fine fÅminà ,non uefeuntur carnibus, easi^ omnes abomi nAntur,proldtiones quifdam fîJgt;ulofas fitculorü etiaipfi fdpiu«t,faluti primi hominis contradicunt» Epiphanius TacianusG'Enchratitas ita difcernit, ut Enchratitas Taciani feifmaticos dico»». XXvi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ataphryges futit,quorum ault;^resfùerut, Mtfi tanas tanquam Paractetus,cr diue propheti/fe i» pfius,Prifca cr Maxtmilla.Htsnomen prouincia Phry ga dédit,quia ibi extiterut ügt;i^ uixeriit, ey etiam nunc in eiufdè partibus populos habent, AduentuffirituÃan^ Si lt;t dno promtffum in fe pottus q in Apoftolïs eius fiuÃe dfferwntredditu. Secundas nuptias pro fèrnicationibus hjbent,Et ideo dimt eas permifiÃe Apoflotu Paulü,quid ex partefeiebat,?^ex parteprophetabat,Hondu enï ue^ wrat quod perfiâu efl. Hoc dut perfrélu in Montanum Cr in eius prophetiffas ueniffe delirattt.Sacramenta per a hibentur ^nefh habere. Ham de infà ntis dnnicuti fangui w, que de toto eius corpore minutis pu» fltonii uidneria bus exeorquettt,qudfi euchartfiiâ fuam coficere perhiben» tur,mi fentes eufiirime,panemqitndeÃcientes, qui puer fi mortuts fiterie, habetur apud eos pro martyre, fi dut uixerit^iro magno facerdote. |
~r)Epuzidnidlocoquoddm nemindtifunt,qudmciui* ttttm deferta dicit Epiphdnius. H4nc dut ifli diuinü diiquid effe arbitrantes,Htert^cdem uocant,Tantum dan tes itutUeribus principatû, ut face rdotio queej; apud eos honorentur. Dicuntenim QuintiãPrifciüie inea^ dem ciuitate PepHZd,Chriflum ffecie foemin£ reuelatît. quot;Vnde ab hoc Quinliliani etiam lutncupantur. Eadunt-ipfi de fanguine inÃntis qdâ Cataphry^s fà cerefuprd diximus. n3 CtTabeis perhibcturexorti Denii^ alijhâc Pepuzam non eÃe ciuitate,fed uiüam dicut Ãtifje tA onta* ni, zy prophetiffaru eius Prifea zy tAaximilbe, zy quid ibiuixerunt, tdeo locum meruiÃe appellart Hierufalem. ARotyrita font, quibus oblatio eorü hoc nomen xxvitî dédit,offerunt enim panem et cafeu/m,dtcentes a primis hominibus obldtiones de frudibus terrlt;ie (y omunt fiuÃecelebratas.Hos Pepuzanisiungt Epiphanius, TEfferefcedecdtitahmcdppettatifunt, q,nonnifi xxix quartadecima luna mêfe Nlartio pafeha célébrât, quilibetfeptem dierum occurrat dies,zyfidies dominicus occurrerit,ipfo die ieiunant zy uiÿlant. Atogam propterea ficuocantur tdnquamfine xxx uerbojlo^s enim griecè uerbü dicitur, quia doa mini uerbum reetpere noluerunt, Ioannis Euangpliu ree ffuentes,cuius nec Apocalyppmaccipiu»t,hasuidelicet feripturas negaot eÃe ipfius. A Damiani ex Adam difü, cuius imitantur in pa* xxxi radifo nuditdtem,quie fuit ante peccattvm. Vnde zy nuptias auerfantur, qui nec prias qpeccaÃet Adam, nec priufquâ dimiffus eÃet de paradifo cognouit uxorem, Credunt erg) qdâ nupti£ future non fitiffent,fi nemo pec caÃet.Hudiitaq^ mares foemina^conueniunt. Nudile* {{tones audiut,nudi ora»t,nudi celebrant facrante nat,zy ex hoc paradtfû/m fudm arbitrantur ecclefiam. ELcefeos zy San^eos hictanquam ordinefuocoma mentorat Epiphdnius,quos dicit à quodam pfeudo propheta effe deceptos qui uoedbatur Elci, ex cuius gene re duos tnulieres tanquam deas ab eis perhibet adoratas, Caterd Hebioneis teuere fimilid. THeodotianià Theodotionequodaminflituti,homi xxxiij nem tantummodo Chrifiumaffeuerant. Qtjpddi* citur quidem Theodotion propterea docuiffe,quia in per fecutione lapfus ifto modo fe cafus fui deuitare putabat op probrium,finon Dcitm negaÃe,fed bominemuideretur, MElchifedechiani, Melchifedech facerdotem Dei exce^,non hominemftiilfe,fed uirtutem dei eÃe arbitrantur, BArdefanipiC, à quodam Bardcfane, qui in doâri* naChrià prius extitiÃe perhibeturinfignis,fed -pofka quâuis per omnia in Valenüni harefim lapfus efl, Addens defuo,ut Ãto ai^criberet c ouerfationes hominu, Oetidni à quodam Noeto, qui dicebat Chriflum xxxvij eundemipfum eÃe patremzyjfirtumfanôlum. AlefifzyfeipfoscaÃrdnt,zy hojfitesfuos,boc modoexifiimdntes Deo fedebereferuire. Alia gt;nbsp;quoq^ hieifeticadocert dicuntwcyturpia,fed quetlla tant » fini |
|
DE HAERESIBVS AD pnt,i]Ccipfc ccmmonvrauit Epiphaniuf, nec uÃgt;iam po^ tüi reperire. jtxxviij (â^Athitroe ftipfos î/h nomine propter mu'quot; _^diaam fnperhjjime ntq- odiofi^ime' nomnmntjfequot; iwtdit nuptiât non ddmittunt, paenitemiam denegtnt* N cH4tt«H [eShntes hlt;ereti(um,wide etiam NoMtiani ap pellantur. xxxix x! Ati^îici^in dngelorum cuîtuincUndti,(piotEpi* pkanà ts ttm omnino deficiÃe teflutur. APoftolid, qui fe ijlo nomine arro^ntiÃmie uocd uerimtxoq, in fudm comnwnionem non recipe* rem ucentes ccntuiÿbm,^â res propridt poÃiderites quda leshibetcdtholicd ecclrÃd et MonachosG' Clértcosp!» riinor. Sed iJeo ijh hdreticilunt, quoniam fcdb FxcleÃd fepdrdntes, nullaml^emputant eos habere quiutuntur hii rebut quibm ipfi cdrent. EnchrJtieisijh fimdesfunt, nd CT Apct^I(Si^if dppiüdntur.Sed dlid nefcio, qudpro* prid hæretied doeereperhibentur. xli Q Abellianiab tOo Noeto,quem fuprd memorduimut, defluxiffêdicuntur. Ndiw Oâ dileipulum eius quidi pethibètfitifje Sabellitun. Sed qud edufd duos hterefes edf Epiphdnidf ccmputet,ne/eio,( um fieri potuifii uideamus Ut fieret SdbcUius iÃt fà mefior, amp;nbsp;ideo ex tüo celebrius hechierefisnemetidcccperit.NPetidnienim diffieiUime ib dliquû feiimtur, Sabellidni autem funt in oremultorti. Pldin ZX Prdxeidiios à Praxcd quidam uocdnt, cr Her* Kogenianiuofdridb Hermogene potueritnt.qui Prm» eu tiermogntes eadem fenttentes in Aphriea fiatffe degt; (untur j Nec Minen tHx plures fiUxfunt, fed umtos fe= ilee plura nomma ex hii hominibut ,qui in ea maxime innotuertimtftcut Dondtiflte,qdem Pdrmenianifilt;e,ficut Pela^ani ijdem Coelefitdnt. Vnde er^ fitÃaum,ut Noe h'lt;tiȣZX Sabeüianos,non ttnius hterefisduo nomma,,fed 'tUttqudmduashxrefeS fupradiihis Ppificopus poneretli* quido muemrenon porui-Quia fi quid mar fe différant, turn obfcure dixit fiudio firfitan breuitatis,ut non inallit gam loco quippe iÃo, quo CT non tarn longe a Noetidnis Sabellianos comemorans. Sabellidni inquit fimilia Noeto dogmatizantês, pr^ear hoc quod dieunt patrem non effe pdffiim,quomodode SabcUianis intelligi potefi, eiwn fic innotuerint dicerepatrem paffio!n,ut PatripaÃidni q Sa bellianicrebniis nueupenturtAutfifirteineoquod ait: prater hoc quod dieunt patrem non eÃe paffum.tioetiaf iwshoc dicere intellig uoluit,quis eos in hacambipuitate difeernatt Vel quomodo pojfunt inalli^ quilibet cor««« patrem pa^um fiiiffenon dicere, cum dicant eundem ips fum ejfe cr patrem CT filiumcr fidritttmfianiflitmi Phila fkr dutem Erixianus epifeopus in prolixiÃimo libro que de hxrefibus eondidit, GT cxxviif hxrefes arbitratus efl, computandds, Sabettianos continuo poü Noetianos po* neus. Sdbelltut inquit dilcipu'useiustquifimlitudinèfui doihris itidem ficutut eft,unde nbsp;nbsp;SabeUianipoftta fient ^ppeUdti, qui ar PutripaÃiAtä Pwxeww 4 Praxea^ |
CtVODVVLTDÃVM er Hermogeniatii à ilerinogene,qui fùerunt in A phricii qui CTiftd fentientes ahcili juntab Ecclefid cdtholica, Cerfe ifte eofdem pcftcd SabeUianos dixit appelldtDS,qiii ed qud tioeius lentiebant. Ef tj/ia ncinin«» eiufdem feâte commemorauit, G tarnen tioetianos G' Sdbeüianos (idt duobus numerii tanquam duat biertjes po fuit, qua cdu-a ipfeuideritt ORigenidniaquodam Origined'fb funt,tun ab ^0 qui fère omnibus notus eil, jed ab alio tujcio dequouel jedatortbuseius Epiphanias loquens: Origniani inquit cuiujdam Origenis,turpii aut font operattonis,ifti funtntÃiida Ãcitntes,[ua corpora cerru pboni tradentes, ALîos autem Origenianos continuo fubijdiens. Cri geniani mquitaiijqui G Adamaiitijtrdilntcris lÃiia qui G' mortuoi um rejurreihontm negant, ChriÃü aute'mG\Ãgt;irttum fanâom creaturamditunt,pAradi* fum aUtCm, G cÅlos,G a!ia,non credunt effe fecundum liter dm,fed in aUegoria. Hac qutdem de Ongenc Epipha nius refrt- Sed deftnfores eius dicunt Orignem patrem G filium G Jfiritumfanânm, unites tiufdemqi fubjhnsi tii doeu!ffe,neq; refurrebhoncm repuhffe mortUorH,fei qui tius plura legt' untcontradti uHt. Santautem G a^ liahutus Ongri!« dogmata qud eathohcaecclefia vmnis no nonrCcipittin quibtf «fc ipfum Ãfo argdt, nec po* teflabeius fènfonbu'^ excu/ari, maxime depurgitione G liberdtioru, acrurfu poil /or gum tempus ad eadem mala reuolutionerationa is uniuer/ie ereaturie.Quisent catholicui Chriftianus ueldc élus uel indoihis, nen uehe* menterexhorreat,eam c'^uamdtcitpurgtionem malcru, id cfl,ctiam eos qui haiu uitam in Ãagttljs,et Ãcinoribu^, G facrtlegijs,atqi impietaiibus, quamlibet maxiiiiis finie runt, ipfum etiam poftremo diabolum atq^ angelos eins, quamuii pc fl longtÃima tempora purgatos atq^ libera» tós regno dei luciq^ reÃtui,G rurfus pc ft IcngiÃima tem pora cmnes qui liberate ftwt,ad htc mala denuo relabi et reuerti, cr b«« uices alternantes beatitudinè G miferU» rum raticnalis creaturxfemperfuiffe, femper fore f De g«4 uaniÃima impietateaduerfusphi!ofcphos,dquibut iÃa didiat Origf:nes,in librii de ciuitate dei diligetiÃime diffutaui. DicitprietereaipfeOripnes,quod filiusDei fanfHs hcm.nibus ccmparatui, ueritas fit, patri coUatus mendaciUm,G quantum diflant Apofloli Chnflo, tan* turn films patri. Vndenec orandus efl filius cum pdtre, quid non eft auilor tndu'gtndarum petitionum,fed fup» plicacor. PA uUani a Paulo Samofatheno,ChriftSnon femper xUiij fitiffe duunt, jed eius ntitiu ex quo de Maria ndtus eft,affeuerant,nrc eu aliquid amplius q hemmem pulat, Ifta harefis ahqaandocuiu/dam ArtemonifÃit,/ed eWS deÃciffit,inflaurdta eft à Paulo G pefled pc 4 Eotitto co flrmatafUtFotmaniquam Pauliam (ilebrinsnucupêtur. iftot |
|
LIBER ï/bf fané Pitu!Unof bipfizandot t(Ji in Pcckpd cdtho^ lied üiceno eoneilio eon/Ututum eH. Vnde credeiidum eü eos reguldtn bdptijtnAtii non tFnere,lt;^uam fecum tnul n h/entiei,(um de edthohea difeederent, dbftiderintt eantq- eu(lod:ur.t. ad V I OtiniK db Epiphdnio non continuo poÃ: Fdulum, fiuepro Pdu!o,fcddiijsinterpofitifponitur,wn tetur [dnèÃmtlid credidiffe,feeundum dliquid tdmen dd^ utrfdtusei dicitur,fed quid fit ipfum dliquid,Dmnttto non dicitur. PhildÃcr dût contimidtim ponitdmbosÃtbpngu ItfCrproprijs numeris, quüfi hlt;erefesdudi,tumdùdt Fotinum in emnibia PdU'ipeuttim pttÃe doUrinum. xlvi TV /f Aniehiti, d quodtm PerÃdextitei üt,quiuccdbd, JL tur Mdnin,quimuisCJâ ip[(mtimeiusitifd»d, üoârtnd, cocpifjet^nomenpriedicdri^ndmdntehdc Vrbifi fUS uocdhdtur.Sed in grdcid difcipulictut^uicauta nemë tnfdniie, quaà dcBtores cr eoipjo menddeiores, ptnindt tn,n, literd, M dnniekd um quap rndritm (undent cm, pfo KdnicbteOiid eil,infdno dppcDduerût.ifîeduoprincipids inter [ediuer[d,dtq; diuerfd eddemq^ dternA ZX colt;etxr» tid,l:oc eil,femper (iuÃe ccmpófuit. EUdtq; ndturds dtq-fubÃdntids boni fcilicet nuUtfequens dlios dntiquos ' hdreticos opindtut tft,qudrum inter fe pugndm (y icm^ tnixtionem, amp;nbsp;boni d ntdlo purgdtionem, ej boni quod pur^rinon poterit,(itmmdlointterndm ddmndtioncin (ecundum fud dcgntdtddf/cuerdns tnultd Ãbuâdtur, quie titriki inirxere buic operi nimif longum eü .'Ex fci; du^ tem ftiii Ãbulii uduis dtq^ irrqij! ccguntur diccre,dnimdt bonos, quds eenfentdb dnimdïum moldrum noturo: fdli* ctt contrdrilt commixticne liberdndot ,eius cuius Deus eftefjênoturt.Prcir.de nundum â ndtura toni, hoceR i Hdturd Det Ãd(cum,conÃtentur quidem, (cd de cemmi^ xtione boni CT mali,qu£pëbl e^, quondo inter fe utrd^ ndturd pugnouit. Ipfdm uero bont d molo purgtticnem tc liberdtionem,non (olum pertotum muncum O' deoo mmlus etus dementis uirtute Dei (icere ditunt, uerimto etiom eledcsfuosper alimcnto qutftvir.unt, CT cis quip-pe dlimentis peuti uniuerfo mundo Dei fubflantidm per* hibent tjjê commixam, quompur^ri putdntin ikbUs fuis,co gencreuittquo uiuunt cltdt KdniihtDitdm,ue* Jut(andnu ZT exccHentiusdudttoribus(uis.tidm his dud buspropÃionibus,hoc dl,e!edcr(tni crduditorum,Ec^ (lepom judmeonÃdre ucluetunt.ln etterisdutem homi* nbus, etidm in ipps duditcribus fuis, hone portent bont diuint q; (uiptmtiit, qut mixm cr foIIrgsM in efets Cf potibus detinetur, moximeq; in eis qui gfneront ptios, orttus CT inquinotitis ccHigtrt putot. Qntequid uero un* diq; pur^tur luminis, per qudlddm naues,quos eÃe Lu* turn cr Solem uolunt, regno Dei,tdnquaii proprijs fe^ dibus reddi. itidem ttdues defutfiantia Dei puro perhibentÃbricatds, Lucent^ iÃ^tn cftrporfsimtfmmdn |
VNVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CCXVU tium nwrtdÃM}} oculis ddideentem, non foJum in his no* uibus, ubi coin puriÃimam credunt, uerwnetidm in alijs quibusqi lucidis rebus,ubi feeundum ipfos tenetur,ddmit xa crediturq; pur^ndd, Dff dû unt ejfe noturonii Quinq^enim elementd, qut ffnuerunt principes pro* prios,genti tribuunttenebrdrum, eoq; elemento his no^ minibus nuncupdnt,Ãmum,tenebrds,ignem,dqudm, uen turn,tn(umondtdonimoliobipedid. Vndehomines duce*i reorigtnem cenfent. intenebrisferpentia. inignequd dupedid. tn dquis nototilid. tn uento uoldtilid H0 dementis nulis debcHondis, olioquinqi elcmentd de regfi no crfubp3ntid Dei miÃd effe, ZT tn did pugnd piijje per mixto, pt mo dcro: tenebris lucem : igni mo.lo, tgnem bo* numidquit mdlie,dqudm bonamiuento milo,uentum bo* nti/m.lidues dutem lüds, id eft,duo codi lumitiArid itd di* Pinguunt,ut lundin diednt Ã(btm ex bonddqui,folein uero ex igne bono.Effeoutem in eius nouibus fonftns utr tutts,qute ft in mofculos trdnspgitrdnt,ut iUicedUt ftxmi* Uds plitis dduerfie,V per hone lilccebrom common to* ro/m concupifeentid pt^ot deiliis lumen quod mei tbr» (uis permixlum tencbAnt, cr purgtndum fufeipidtur ab angelis lucis, purgittm:^ lUis nauibus imponatur ad reai gna propriareportaiidum. C^uaoccapone, uelpotius execrabilis fuperftitionis, quddam neceÃitste coguntur elelh eoi urn, uelut euehdri/fiam confferfam cum ftmine humane fuimre,ut etiam inde peut de alijs cibis,qttos de* ripiunt fubftantia iOa diuitta purgetur. Sed hoc ft picere ticgtnt, nbsp;nbsp;allUS nefcio quos fub nomine Manichtoruin Ãeere affirmant. Detefh(unt tarnen in Ecclepd, peutt pis dpud Cdrthdgnem,iam fp Didcono conpituto, quando uijknte Vrfo tril uno,qui tue domui regit prt* ftit,aliqui adduâifumt.Vbipuelldilld nomine Margdri ta,ift:mntÃriam turpitudinemprodidit.Qtit ctem effit anact um nondum duodeelm, propter hoc fcaieÃum my ffirium fe dicebdt elfe uiolatam. TEuftbiam quanda Kdnichtdm qUap fan£limcnidlem,idipjum propter hoc* ipfum pdlfdm,uixccmpulitconp(eri. Cum primum lUit fe alferuiifet,integrä,dtqi ab cbPetriceirJfid pcpulaffett qut inftii £bt, ct quid eÃet inuentd, tot um illud turpiÃi* mum ftttlus, ubi ad exdpiendum Cf cemmiftendum co« flojitfufftü« fernen ftrina.fubftrrnitur,quod MftrginW indicante abfens non audterdt,pmiliter indicauit, CT ret eenti tempore nonnuHi eoi um reperti,(T ad ecclepam du di,peut gefta Epifcopalid qut tiobis tnipffi rpendunt, tlocnonfacrdmentum,feäexecrameiitum fub dibgenti interrogdtione conpÃi funt. Quorum unus nomine um* tDr,eos qui ifta ftciunt,proprie Catkariftas, id eft, mun* ddtoresuel purÿtoresuccari dicens,eum aliasciufdent itfanichttfeflt partes in MdeharioSiCs ftiecialiter.Ma tuchtos diftribuiperhiberet. C m«es tarnen l:ds tres Ãr» masabuno andere propagatas ,(T cmnes pneraliter Maniehtos efft neg^re non potuit. Et ce iIIi /ifcri M ani* mm 3 |
|
DE HAERESIEVS AD ^lei, furt owinbus (tue dubifdtioe ccntniuftet/m quibut libris iHd porfcKfd dd illidendo[,cr per concupifcentiditt à i(]oluendos vtriuf^ fexus principes tenebrdrum, ut li' berata fù^iat ab eis ^ult;e cdpt'iudta trncbafur in eis diuina, /ublldntia,dcma.fculoru/!n in fceir,iitiSf,crfcemindrum in mafculos transfîgurdtioiie conlcriptA(M-t. Vnde i/ld quamltbet eorum negdnt ad fe ptrtmere turpitudo deflu* xit. Diuiiids eifim uirtutes quantum pojjuntimiarife putantjtit purgent Dei fui partent, quant profiflà , peut t» omnibus cor portbits coele/bbus ZS' terreÃribits, atque «J omnitt»» rerumfeminibus,ita in hominis (entine te^ »eri cxiÃma nt inquinatum, Ac per hoc fcquitur eos,ut peeam etiam defemine humano, quemddmodinn deaiqs feminibus que in alimentis (umwtt, debeant manducando purgtre. Vilde etiam Cathdrip^appellantur,quap purs gttores, tatia earn purgintes diligntia, ut nec fe ab hac tarn horrendacibituTpitudme abftineant, Hecuepwttur tarnen carnibits tOnquam demortuisueloccips Ãigcrit diuii(a fubpintia,tantumqi ac tale inde remanferit, quod iamdignum non pt in elemrum uentre purgari.fjec os lu fait cm funiunt, quap e:sâ ipla lt;nbsp;urn pangtmtur expii rcnt.'Nec oporteat uais mortuis corporibus uepi.ÃtX hoc folum uiuat ex came,quod in Ãrina ne moriatur excipis tur.Sed nec alimonia lafbs uttmtur, quamuis de corpore animantis uiuente mulgeatur pue fugatur, non quia pus law diuinit fubp:anti£ nihil ibi ejfe permixtum, fed quid ipfepbi error non ionp:at,tiam GT ujnum non btbunt,di rentes pt effe principum tenebrarum, cum uefedntur u* uis.Nec muflia!iquid,uelreceiitiÃtmiforbcdnt. Animas duditoi iwn juorum in eteilos reuoiui drbitrdntur,autfoegt; licicre compendia in cfeds e'ediorum fuortim,ut iam inde purgat£ in nuUa corpora reuoluantur. Ceteras autem aniimis CT in pecora redire arburà tur,C^ in omnia que radictbus pxa funt atq^aluntur in terra. Herbas enim atq; arbores pc putant uiuere, ut uita que in illis e(i fens tire credant,^^ dolerecum lieduntur,necaliquidindeps riecruciatu corum qucnquampoffeucllere autcarpere. Propter quod agrum ettam/pints purgare neps hdbent, Vilde agriculturam, qtue omnium artiZ ePiinnocentiÃis ina,faiiquam plurium homiddiorumream dementes aa cufant, Suis^auditoribusideohtcarbitrantur ignofei, quid prabent inde alimenta ele^s fuis, ut diuina iüafubs ^^ntid in eorum uentre purgata,impetret eis ueniä,quo» rum traditur oblatione purgandd.laq- ipp eleiP, nec in 4gris Oper antes,nec poma edrpenfes,ncc faltem Ãlia uUa ueüentes expeckiiitduec afferriupbusfutsabauditoribtu fuis,uiuentts de tot dc tantis ,fccttndum fuam uanitatem homicidijs dlieiiis. Monn# fhâdw eofdem auditores fuas, ut p uefetiwur carnibus,animalia «on occidant,ne effens dantprincipes tem brarum in coeleÃbus colligates,d quiâ bus omnem carnem dicunt orignem ducere.Etp ututitur coniugtbus,conceptum tarnen ^nerationemq} dcuitent, ne diHittA fubÃuntid, qu£ in eos per ahmenta ingreditur. |
q_vodvvltdevm. uimutisearneis ligetvrinprole. Sicquippehonsnem carnem,td oft,per efcas GT potus uenire animos credunt, Viidcnuptidspnedubitationecondemnant, 0quot; quantum in ipps ed prohibent, quando gnerare prohibent, prof pter quod coniugia coptilanda funt. Adam er Euam ex parentibus principibus fumi afferunt natds, cum pater fofttw nemiae Sdclas fociorumfuorum fatus omnium deuoraffet,Gr quiequid inde commix tum iiuiniefubfhri» ti£ coeperat, cum uxore concumbens in earne proOs ton quam tenociÃimo uinculo codigaffet . Chriftum autem ftiiffe affirmant,quem dicit nopraferipturaferpentem, 4 quo tUuinatos eos afferumt, ut cegnitionis oculoS aperis rent,^:^ bonum malumq; dinofcereiit ,Eum^ ChriPum nouiÃimis temporibus ueniffe ad animas, non ad corpora liberanda,t-',ecfuiÃein carneucrd,fcd ftimlataml/eciem carnis ludificandis humaiiis fenfihusprabuiÃe. Vbinon foltmt mortem,uerumetiam refurredhonemfimilitcr men tiretur. Deum qui lege per ftioyfen dedit,Gr in Hebrats Prophetis loeutus eftinon effe tierum Ceum, fed unum ex principibus tenebraru. ) p(ius^ noui Tejlamenti (cris pturas tanquam infaljotos ita legunt, ul quod uoluerint, inde accipiant, quod nolunt reijciant,eisqi tanquam non fotum uerum hobentes nonnullos apocryphas antepoa naitt- PromiÃionem domir.i lefu ChrtÃi de paradeto Ãis tuÃandh iiiÃtoRrchimanicheoduuntelfe completamt Vnde in fuis literis,}'êfu c hriÃi ApoPolum dtcit, eo quoi lefus ChriÃus fe miffurum eÃe prohtiferit, atq^ in iÃo mi feritffiritumfandlum, Propter quod etiam ipfe Kani« chiCus duodedm difcipuloshabuit inÃar ApoÃolici mis mtr i,quem numerum manichieihodic^cuÃcdiunt. N* exelefhsfuis habent duodedm,quos appellant Magi» Ãros,Gr tertiumdecimum princtpem ipforum. Epifco» pos autem feptuagit!aduos,qui ordinamur a MagiÃris, Gf Pro fbiteros, qui ordinantur ab Epifcopis. Habait etiam Epifcopi Eidconos.lam cteteri tantwmmodo eleiti uocantur. Sedmittuntur etiam ipÃ, qui uidentur idonei ad hunc errorem, ucl ubi eà fufkntandum cr dwgend«, Kf/ ttti non ed etiam feminandumiPaptifmum in aqua ni hil cuiquam perhibentfalutisaff-erre, nccquenquam fo* ruiM quos decipiMit baptizandum putant.Orationes Ãi* ciunt ad Solern per diem quaquauerfum circumil,Ad!us Hamper ncékm à apparet, fi autem non apparet, ad af quiloniam partem,qua Solcum oedderit ad orientem res uertitur.Ãant orantes. Peccatorum orignem non libero arbitrio uoluntatis,fed fub/lanti£tribuuntgentis aduer fee,quamdogmatizantes eÃe hominibus mixtxm.oms nem carnem non Dei,fed mähe mentis perhibent eÃi opir Ãcium, quä à contrario principio deo coceternä eÃe aiut: CarnaJem concupifcentiam, qua caro concupifat ad» uetftts/}gt;iritü,non ex uitiaa in primo homiite natura nofi bis inejjê infirmitatem, fed fubltantia uolut eÃe contrarii Ãc nobis adharentem ,ut quando liberamurat^ purg»»^ mur tfepareotr à nobisfir infua natura etiam ipfa tun* mortililer |
LIBER VNVS.
tcXvnf
Xivi/
wrtulittr uia^t : dudt dfùmif, ud dudt mntts, ti^ tu,m bonAm,dît(riiim maldm in uno hotninc itiier fehabei» re confliéhimtqiundo cdro concupïfcit adueffus /piritum cr/piritui aduerfui cdrtKm, Nec »« nobif fdnatatn hoc Mitîum,ficutnosdicintMnunq ftiturumfid d nobisfciutt {iamdtq;fectu[dmfu{gt;ÃintidmiÃämmdli,C^ finim ifto feculo poil confldgrdtiontm mundimglobo lt;juodd tin^ in cdrcerefempittrao effè uiibirdm: Cui globo dfftrntdnt dcceffurtmi femper cr ddhicfurum, (^udfi coopertorium (it q; iedorium ex dnimabus^ndturd quidem bonis,fed a* men qult;e no potuerit d ndturg mdhe contd^one pur^ri. Hlerddntic quorum duihr Hierachd nuncupdtur, refurreilionem cdrnis ne^ntimoitdchos atnum GT monAihdS,C^ coniuÿd non hdbentes, 'm commumex nemreà piunt, Adregnwmcodorum nonperaturepdr uulos dLCHnt,quid nonfunteis meria uÃd ctrtiininis quo uittdfupcreiitur.
xlvi7
xlïx
ii
lt;!
MEliUdiUd Vlditio nuneupdfi,no1entesoritrecum conuerftSjideiletfqui m perfecutione ceeide^ rans,fcbifmdfacerunt : Nunc autem dicttntur Arridnis tifeconitmdi.
ARridni db Arriû,m eo funt notiÃimi erroris,quo pdtrem CT fihttm, G' /jgt;iritu'mfdnâuin nclunt ej]e unuu emfdeinq^ ndtiuie dtq^ fubÃdnti(e,dut ut exprtf* ftuddicdtureffeiittlt;e,qu£ ovo-''iclt; grgce appdldtur, fed e(J'efi{iûmcredturdm,/}gt;!ritum uero faiiéhim creaturam f redturtefioc ed db ipfo filio credtum uo'unt. I« eo dutrm ^CbriftuÃneiädfold cdrnë fufctpiÃe drbitrdtur,minus noti funt, Nec dduerfus eos db dliquo iucni de hdc re aliqît fùifje certatu : Sed hoc uerü efje Gquot; Epiphamus no acuit Gquot; e^exeoruquibufddmfcriptisetcottoeubon^ns cer tiÃimc comperi : Rebdptizdri quoq; db bis cdtholicos no^ uiinus,utrum Gâ non c(itbolicos,nejdo.
VAdidnos,quosdppdtdtGâ Epiphdniia fchifmAÃ^ cos,no hicrettcos udtlt uideri : A lij uoeÃt A nthro f pomorphias,quoniddeüÃbifingutco^t!thoe ejraAli 'm fîmilitudinè imagnis corrupübüii hois,qdâ ruÃiciati eoru tribuit Epiphdntui,pdrcês eis ne dicÃtur hirebei. Eos du ft dkitd comunioe noflrd culpdndo epifcopos dïuitts,ey pdfchd eu ludæis ce!ebrddo,ciudmui6Ãnt qui ëoi inAegypto eccleÃic catholics comuniedre dIJeuerent. I)eEobnidntsdutem,quosiÃoloco Epiphaniiu comnK!= mordt,idinfüptriMfdtislocutud fum.
SEmidrridnos Epiphdiui dicil,q Ãmilis effentiee dicut Ãhu.tdq n'a platos Arridnos qudà Atridni,tuc û müe uelmt cum h£c Eunomidni dictre celebrenbir.
MAcedonidifunt dKdeedomo CoÃibnopolitdn£ eccleã epifcopo,quos et 7TViVfjt.oiTOViU.â\oef gr£cidi(üt,eo g, deffirituldnilolitigèt : Nj depdtre Gquot; Ãlio rcäe fenbra unttu fint eiufdc^ fubfldb£ uel effen^ b£,fedde/}gt;iritu!dnôhhocnolütcredere,credturd eu efJe dicentes. Hos pobus qddSemidrridos uocdt,^ 'm hdc qu£ Ãoc ex pirte eu illiifinf,ex pte nobifcX: Q^Suis i iiotud
lis phibednlui-,no deùmfed deiù.(em pdtrit amp;nbsp;filij dicere ffiritumfdnihtm,G' nuUdm ,pprid ih habere fubflantià . AEridni abAèrio quodi funt,qui eu ejfitprefbyter ,, » doluifjefirturq, epificopiK no pobiit ordinAri,cr in Arrtdoruh£refiin!dpfits,,ppr;a quoqgt; dogmata addi* difji nonulla,diccs,orare uel offeree ^p mortuis oblatione no oportere,nec flitua folenniter celebrà da elà ieiuma, fcdcÃquifqi«oluertt ieiunandu,neuidcature]J~efub lege. Dicebat etiâ preÃyteru db epiÃopo nuüa diffèrëtia de^ bere dtfcerni. Quidâ phibèt iflos ficut E.nchrititdS ueÃAa potd^tds nà ddimttere ad comunionëlua,ntfi cotinëtes, G eos qui feculo ia renuciduertt,ut ^ppn'a nuUa poÃide di^,dbefeatAmëcdrniu no eosab/îtnerediciturEpipha^ ttiut: Phtlafieruero G hanc eis tribuit abftinentidm.
A EtidnidbA'étiofuntuocati,tdemq}Eunottùanidb j^quot;^^Eunomio Aët'ijdifcipulo,mquo nomine ma^s in ^1*7 fwc«er««t : Eunomiu quippe in diateëhca pr£Udlens,d^ cutitu,G ct!ebriiudefindithdnch£rffim,diÃimilem per omnid patri affirens fi^ium,G fiüo f}gt;iritamfdn£hm.Eer tur etidin ufq; ddeofinffe bonis mortbtis 'mimicus,ut affcâ ueraret,qt(ôd nihil cuiq; obejfi^ quorumlibet perpetratio de perfeuerdntia peceatorum,fi huius qu£ ab iüo doitba gt;nbsp;tur fidei pdrticeps effet,
APoüùuriflds ApoSindris inflituit qui de animd. . .
fhriÃià ÃatbolicadiffenferuntydicaitesficutAr rian^eum chrifium carnent fine anima fufcepiffe. in qud. qu£fiione tefiimonijs eudngelicis uiëli,mentent, qud ratio ⢠nalis e^l anima hominis, non fiiiffe in anima 0}rilli,fed pro hac ipfum uerbtim in ea fùiffe dixeritt. De ipfa uero eins carne fie a reâb fide diffenfiffe perhibentur, ut dicte rent carnë lUa G uerbum unttu eiufdem^ fiihfianti£,c^ tentioÃÃime affeuerantesaterbu carnem fà ihim, hoc eü uerbialiquidmearnemfùiff'econuerfum atq; nuitatum, non duiem carnent de Mari£ carne fiifceptain.
Alitidicomarianit£ appedab funt hicretici qui Ma Ivi riiuirÿnitatiufq^ adeo contradicunt ,ut affire ment earn poU Chriftum natum uirofuo fùt/fc cotutnix* tant,
P Siiüianorom,poftrema partit Epipbanius h£refiiii lyq Pfaüianorum, quad nomen ex lingua Sÿra eil, gr£ce autan dicuntur éux/ro« aborandofic appeüdti. Tantum enitn orattt,ut eis qui hoc de idis audiunt meree dibilenideatur, liam cum dominus dixerit ; oportet femper or are G non deficere; Et apofiolus: Sine'mttr* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f
nüÃioneorate. QnodfaniÃinte Ãcaccipitur ,ut nudo dié 'mternütantur cera tempora orandi.i/li ia nimis hoc Ãciunt,uthmciiidieatfurinter h£reticos nomiriandi: Qsamuis nonudi eos dicat de purg^tione dminaru nefeio quam phanaÃied G rtdieulam Ãbulä narrdre, poreä fei^ Inet cum porced'isfuisutderiexiredeorehominK quané do pur^tur,G in eit uifibilt finüliter/feae ignë qieincit coburat intrare.uisadiUfft Epiphaius EuphemitasMaiâ tyrianos,GSaamanos,Ghocoës eumillis anq unattr h£reÃm potiit, Dicuntur Euchit£ opinari, moitachis
mm nan luers
|
Ivjtj Iix PCaf».,? lx Ixi DE HAERESIBVS AD Wtt hcrre /u/kmandte uitie fu£ cauffd iiliijwid operdrijdt cj- ia feipfos nwrathos proÃteri, ut omnino damp; opmbiu udeettt. Vf^^ad iflof erg) dr hitrefibui optts fmim fupn^ diâus epifcoput Cyprius apud gr/co5 inter nugws habitus,ey d multii cdtholicd fidci fdtuate Iduddtui. Cuiuf eggt; in comtmnwrdndis hitreltà s non modum ,fed ordtium ftm fecutut :UdmG' dliqud ex dlijs pofui qua tpfe non pofuit.zy dlrqud non pofui,quie ipfe potuit, iaq^ dlid Idtiut qndm ipfe,dlid etidm breuiiu explicdui, pdréq^ in nonnuÃis exhibuibreuiatein,omnid moderdm Ãcut intentionis mea rdfio poÃuldbdt. Proinde illedeoâud^ gnahare/ibui,Ãepardtisuigntt, qudf dnte dotnint dd* uentumextitiffe Ãcut ei uifum eA compuauit ,rcliqud( poR domini dfcenfum ndtdt fexd^na breuiÃmis libris quinq;contprehendit,dtci^ omnesmfexlibresatiut ei^ ufdemfui operis facit concludi. Eg) dutemquidfecun^* dum pedhonem tudm eds harefes metnordre inftitui, qua poR gloriÃcdtionem ChriÃi fe dduerfu^ doilrindm Chri-. fb,etidm fub ueldmine ChriÃidni noininii extulerunt,quin qudÿnafeptem exEpiphanij ipÃus opéré in nteum trdn-' fttûiyduds in uttAnirefirens,ubinuüdmdiffèrentidnt posgt; tui reperire,zy rurfits ubi iüe ex dudbus undm fùcere uo» luit,fub numeris fuii fingulds pofui. Sed ddhuc commtmo rdre debeo,ftue qudS dpud dlios repperi,Ãue quM ipfe re* nùnifcor, Uunc erg) dddo quds Phildfkr po/u!t,nec po» fuit Epiphdnius. MEOn^/ntonita did poffent qui M ettn^fnwn df^ ferunt, dicences fie efjé in pdtrefilium,quDinodo uds tn udfe,qt(dà duo corpord cdrnAliter opindn(es,ia ut filiui intret in pdtrem anq uds minui in udi ntdiui : Vu» de ey ale nomen hic error accepit, ut /direx.yy'ia'^ocr grace diceretur ayytiop quippeilld lingud udf di^: dtur,fed introïtus unius udÃs in dlterum Idtine uno no-* mine no potefldiciiÃcutgracepotuit fit.iTotyyia'/aoo'. SEleucidi ucl Hernüdni db dudoribus Seleuco uel Her mid,quielementorum OMteridmdequd Ãäuseümü dm,non d deoÃ(bimdicunt,fcd deocoatemdm. Nec dmnwwdeo tribuiint credtori ,fedcredtores effednimd* rumdnfflosuolunt de igné ly ffnritu. Mdlumdiuemdfs ferunt effedliquAudo d deo,dliqudndo d mdterid Hegdt fdludtorem incdrnefederedddexterdmpdtrii, fed en fe exuiffe perhibent,edmqi in foie pofuiffe,dccipitntrs occd^ fonem de pfdlmo ubi legtur : in foie pofuit aberndculü fuum. Hegint etidtn uifibilem pdrddifum. Bdptifmum in dqudnondccipiunt. Refurrefhonem non puant fiitura, fed quottidie fieri in ffnerdtiont filiorum. I yRochdnita fecud funt iflos,(y dddiderunt Chrifiu non in cdrne uemffe. T)Afn«d)M dPdtrieionuncupdti,fHbfiAntidm cdrnis humAiianonà deo,fed d diabolo condiamdicunt, ïamq; ficfii^enddm ty deufbndain puant,ut quidaeo* rum perhibedtitur,eâdm merle fibi lUaa cdrtre carne uo* luiffe. |
QVODVVLTDEVM,' AScita dbutrefic appcHdti funt , aynotr enini grace,latine uter didtur, quem perhibentur infia lxf| fiM« ey opert-um circumire bacchantes,anq ipfi fint euâ» gelid utres noui,uino nouo repleti. PAtalorinchita inamumfilentio fhident,ut ttAri= fciM /«M digtum oppondnt,ne uel ipfam ta citurniatemuocepraripidttt,qudndo acendum fibi effe arbitrantur, unde etiam lUis dl nomen inditum, rrdr» TaAoaquot; enim didtur grace pdlm ey fîvXoo- »Afut. Curdutemperpalum digtum figmficare maluerint, a. quibus hoc nomen compofitum eü,nefdo : C um grace di edtur diÿtus lA.amv'Aotr,ey pofiint uti^ Ddäilorm* chitamulmeuidenbusruincupdri. AQuarijexhocdppellattfunt,quod aqudm ofji* fxfffî rune in potulo fdcrdmcnti,non lUudquod omnis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' ecclefid. COluthiani d quodam Colutho,quidicebatdeu non Ixv 6ceremdla,contrailludquodfcriptimdl : Eg) Eftiae.df dem credits mala, FLoriniani d Elorino, qui econtrario dicebat detvm Jxvi creaffe mala,contra id quod fcripttem eil: Eoecit de uiomntd,eyeccebonA ualde. Ac perhoc qudmuh con* Gtncf.t. trarid inierfedicentrs,amen ambo diuinis clequqs refi* fhbdnt. Crcdtenim dem mala,poeitai iuÃtÃimai irrogm* do, quod Coluthyi non uidebat,non auttm maldf ereando HAturas atq;fubfïanlidi,inquaMum funt natura atq; fub fhntia,ubiPlorinm err abat. HAErefim quandam fine dufhre,ey fine nomine Ixvrj Philafiercommemordt, quidicithunc mundum eadm poà refurrebbonem mortucrum in eodem fh.tu in quo nuc efi: effe manfurujueq^ ia effe mKandu,uc fit coe ⢠xpoc, i) lum nouum ey txrrd noua,ficut fdnibt fcripturd ,pinittit, E St alia harefis nudis pedibmfemper ainbulantium, in eo quod dominm dixeritdd Moyfen uel ad iofue Solue cdlciamentu depedibm tuis : Et g, prophea Efaiat nudis pedibm iuffm fiterit dinbuldre, DOnatidniuel Donatifla fünf,quiprimtepropter Dondtu coiitrd fua uoluntatem Cedlidnu ecclefia Jxfx Carthd^nenfis epifeopum Ãihtin,fchifinA fcccerut,obij* dentescicriminanon probda,cy maxime g, d tradito* ribm diuinarum fcripturarumfiicrit ordinatm. Sed po^ cduffam fum eo diSbtm dtq^ finibm ,Ãlfiatis rei depre* henfi pertindci dtffenfionefirmaainharefim fchifma ucr terunt,anq ea hfid Chrifh propter crimind Cecilidnifeu uerdjfeu quod magis dppdruit iudicibm Ãlfa de toto ter^ rarum orbeperietit,ubifiiturd prcmi/fd eil,dtqdn Aâ fried Doiidtipdrte rema nferit,in dlijs terrai um pdrtibm qudficonaÿone(omttnionii extinihi. Aiident etidre* bdptizdre catholicos. Vbifedmplim hareticos efjefir* marunt cum ecclefia catholica uniiterfa placuerit, nec in ipfis hareticis bdptijma commune refcMere, Huim ha* refis principem accipmm fuiffe r)ondtttm,qtti de Hutniâ* did ueniens ey contra Cedltanum Chrifitandm dtui* dens pltbim , adittnShs fibi eitudem frihonis epiâ* fcopiijnaa |
LIBE^ VNVS»
CCXIX
|
Ixx épifc6(gt;is,Maiórifiii/in apuJ Cdrthi^morulittduitepis fcopum.Cui Maionno doiutm 4iut.elt;tdemdiuipogt;tefuc^ ceÃit,qui eloijuetitta fudpc confirntà uit hatte hierepm, ut multi exiftiment propter ipfunt points eot DoMfi/ilt uo» carl. Extaitt fcripa, eiits,tAi apparet earn etiam non cat tholicamdetriniate habuiffe fententutm: Sed qudmuii tiufdem piblhniiie,miaorê wnen patn plium, t^miaorê filio putaffe Ipiritumfandlum ; Verum m httneguem de trinitate habuit eius erroremEtoitAtiflaxum, inultitudo in» tenta tun jùitinec facile tn tts ^uifq t^ui hoc ilium fenpffi Kouerit,inHenitur. iftihieretictmurbe Roma Monemfes uoeantur,(juibcti bine ex A ffriea folent epifeopum mittet re,aut hinc illuc Afri epifeopi eorum pergere,p forte ibi turn ordinäre placuipit. Ad hatte herepm in Africa ST lilt pertnuntjijui appellantur CircuceBioius, gtntts herni num agrefre Oquot; fimopÃime audocu, non foitm in alios immaniapieinora perpetrandoffed neepbi eadem infana, frricate parcendo. Nam per mortes uarias,maxime prx» cipitiorum (T aquarum ST igniumfeipfosnecare ceitÃte uerunt, tT »« i/iufùrorèal:osqnospotuerintfexus utri^: (educcre,aliquando ut oecidantur ab alijs, morte tup fcecerint cottimiitantes. Vertttttamett phertsq; Donatt/la tudi)fgt;licenttales,neceorueotntiniotKcotammarifèpu» tant,qui Chrifliatu orbiterrarü dementes obijeiunt igiu» torucrimeii Afroru CAu'ta et inter ipfosfsün pint fchtf» mata,ST ab eis fe diuei p cÅübus al^ atq; alij frpararuntt quorum feparationè c£tera grandis multitudo nonfrnpt. SedapudCartha^nem Maximianus contra Primianum ab etufdem erroris centum ferme epifeopis ordiaatus, tT 4 retiquis treecntis decë ctimeis duodeeim, qui ordinati» oiMciusetiaprtefenttaeorpali mterfiierunt, atrociÃima criminationedamnatus,iDmpulit eosnoffeetiam extraec» clepam dan poffe baptipnum Chrifh : Nam quofdam ex eis cum eis , quos extra corum ecclepam boptiza* uerant t infuishoiwribuspneuBa in quoq repetition nebaptipnatis rectptrunttneceos ut corriger eta per pu tlicaspotePatesagerede/literut. Nee torn crimtnibus if fuiconcilijfrntentiam uehementerexag^ratis cornant» Ottern fuamcotamittarettmaerunt, PRffcillianiPiequosin Hifrania Prifciüianus uifh^ |
tuit,maxime Gnofiieorutr Manichxorum dogma ta permixa feSnntur: Qiÿimuis er ex alijs h^repbui in eos fordes,anq in fentinam quandam horribili confrpo» ne conPuxerint. Propter occulattdas autemconumina^ tioneseTturpiaidittesfuas,habent infuisdogmatibus sT hec uerba : lura,peiera,fecretum proderenoli. Hiani» mas dicuitt eiufdem nature atq; fublkintie,citiuse{ideus,, ai a^tum quendam ffaiMneum m terris exercendum p feptem cÅlos ST per quofdain gradathn defeendere prin cipatas,STin maligmm principein incurreretAquo iflu mtaidum piiPum uolunt.atq; ab hoc principe per diucipt carnis corpora frmiitarùAllruuHtetiam pilalibits fkHis homines coüigtms ,ipfum^ corpus noftrum fecundiim dupdecim pgMcceli effêcotnpoptum, ficia bi qui mua thtmaticiuulffappeltanlur:âConpifaenfes în capite aequot;^ rietem,taurum ineertiiee,gfminosin humeris,cancrusnâ^ in peihre, ST cetera nominatim ligna perctirrentes,ad plantas ufrp periteniunt,quas pifcibits tribuunt, quod id* timumfignum abaflrologis nuncapatur, Hec tT alià fà bulofa,uana,{acriie^,que perfequi lon^m eü, herea fis ifla contexit, carnes tanq imnuindas efeas etiam ipt fadeuitat. Coniit^squibus hocmaiumpotueritperfuat dere diftlmgtns,STuirosà ttoletitibuifceminis,STfoemi* nas à nolentibusttiris. Opificium quippe omnis cartiis non deo bono STuero,fedmalignis an^listribuiutt Hoc uerfutiores etiâ Ulanicheis, quad nihil feripturarUm ca nonicarum répudiant,fimul cum apocrygt;phis legçnces ont nia ST in auâoriatem fumentes,fed in fuos fenfits aüe^ ⢠rizandouertentesquicquid in faniiislibrts efl quod eo» rum euertat errorem. De Chrifh Sabellianam friiam te:c tient,eundem ipfum effi diceiites,non folum filium, fed eti ampatrem,STjfri'rilumfanéh(mt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fxxi Dicit Philafkr,effe alios hereticos qui cum hcmÃti bus non fumunt efcas,(idutrum cum alijs qui eiufdem feile non funt,an etiam intrr ftipfos id freiani, no exprimif. Dicit etiam eos de pâtre ST filioreiie,dc ffi» ritu autem fanilo nonceuholice fapere,quod eiim opinen» tureffecreatum. A R hemrio quodam exortam herefim dicit nimi â um mirabilis uaniatis,que omnes hereticos rett ékambulare,ST uera dicere affirmât,quod ta efl ab fur» dumjttmihiincredtbileuideatur, ALiaeH herefis,que dicit in Chhfio diuiniaient Ixxii/ doluiffêfcum figeretur caro eius in cruce. EStalia,que triformenficaffèritdeiim, utquedam ixxii^ pars eîùsfit pattr,quedain ftlius,quedainffiiritus fatiillus,hûcefl,quà d dei unius partes funt,que ïftam fà » ciiinttriniatem^telutex h'is tribus pà rtibus coinpleatur deus,necfic perfrâts in feipfo,uel pater,uel filius,uel ffii» rituffdniîus, Lia efr,que dicitaquam non à deo creabtm jfèd Ixxv eifemper puffe coeternam. Liadicit,corpushominis,wnanimam effêima» Ixxvi A Lia dicit,mnumerabiles 'mundos,pcutopinati Ixxv^ funt quidam philofophi ^ntium, ALia,fceleratorum animas côfiutrtiin demônes Ixxvï^ dicit,sr in queq^ animaliafuis meritis congrua, A Lia,defcendente à d ht/èros Chrifto,credicliff'e i«» - . Ljs nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;IXXIX ALia,fempitertie natum non mteIliffnsfrlium,pU j^xx tatiÃamnatiuiiaiem fumppffe d tempore initit um, ST tarnen uolens coeternum patri filium coapx» ri, apudiUumptiffe anteq de tUo nafeeretur exiflimat, hoc ,f(mpertMn pi'^e, uerunaiineiifemper eum filium non |
|
DE HAERESIBVS AD e\VOÃV;VLT DEVM fliR rwt) piiffe/tJ tx ^tto (letTle rutuf t^, filin ejjetapîf fi. Vtaherefes^ute^bfiftiti^hru itcminihut fùtttjpu» tnui kl hoc oput mcu de Phila/iri opéré trisfèrendtu, cr aJitU guident ipfe eometnorat,fed mhi appeilandig haret fes nonuidentur. Qveit(ur,q;autemfine nctnind;us pofui nec ipfe eâttmi nomina immorauif, Ixxxi T nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Lueifèro Caraliano epifeepo txor» J__^toï,cr celelgt;riltrnominato{,ttecEpiphctniiu, nec VhilaÃer inter h/ereticoi pofuit,credo lantnntodofchifina non hicrefim (odidifft,credentes,lt;tpudquendam tarnen eu tm nemen in eodem eiw opufeulo non inneni,iti hieretteit Lnctfirianoi pefitos leg.Fer h^c uerbaLucifèriani iquit eu teneât in omnibus cdtholieà ueritatê^in hoc errore fini tÃinw ,pldbutur,utanima dicèt ex transfiifione ffnerari tandem^ dicutG'deeatne,et earnû efje fulfiantiâ. Vtru lt;nbsp;fie .ppter hoc qdâde anima ifia fentiut:p tarnen uere ita fentgt;üt,eos i«ftr hiere ticos ponëdos tffe erediderit, re» {kq; erediderit, A n ettà fi id non fintirene.fiue non fenti^ untfideo tamèfint hdret!ei,quiad diffenfionemfiia perti^ naci animofitale fi)marUHt,alia quaflio e^l,ne^ hoc loco »nm uidetttr effe traikinda, ICuinian/fitUqucq^apudifiiimrepperiquos iam no^^ ueram: A touinianoquodämcnachoifiahierrfisor^ tu eil a täte nofiraeuadhuctuuenes efiemus, Hic omnia peeeata fieutStoici philofophi, paria efie dicebat,»ee pojfe pecedre hcminemlduacroregenerdtionK dceepto,necdf liquid prode/fe leiunia uelà eibfs aliqutbus abftinentiam. Virgnitatrm Marilt;edeflruebdt,dicens edm pdriendo fii^ iffecorruptam. âVir^nitatemetiamfdnfbmonialiwn, amp;nbsp;eontinenttamfexusuirilis infdnihs eligentibus coelibem uitameoniu^orumcdfiorumat^ fidehitm meritis adte^ quabdt.itaut quaidauirgnes facra prouefftt idmatatis inutbeF. o'ma,ubi bete docebat,eo audito nupfiffe dican* tuy. lionfane ipfeuelhdbebat,uelhabereuolebatuxorè, quod propttraiiquodapuddeümaius meritit in regno ui tie perpétua pro^turum,fed propter prafentrm prodeffe neeeÃitatem,ne homo coniu^lii patiatur molepiai,di/}gt;u^ tabdt. Cito tarnenifla. harefis opprefidüâ extinikh eü, necufq^ ad deceptionemaliquorum facerdotiepotuil per» uenire, Ixxxiij, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Eufelq hifioridmperferutatuseffent, eui F.uf \^finiii,d fe in latinam Utiffiam translata,fubfequè^ bumetiamtemportim duos Itbrosaddidit, non itiuent a^ tiquam harefim,quamnon legtritnapudifios,nifiquam in fexto libro ponit Eufebius,narrdfis eam extibfft in A» rabia. Jtaq^ hos hareticos,quonidni nuUum eorum ponit eiuilorem,Arabicos polfumits nuncupare,qui dixerunt a» nimaseumcorporibusmoriatqidi^olui in fine faculi, Mrunq;refurffre.Sed hosdijfutatione Orignis prafena tis,cr eos alloquentts celerrme dicit fiiiffe corrcibos, Jam nunc lüa cemmemoranda funt harefes qua apud nos, no apud tfios repertafun{,fed in recordationem nofira quo^ tnodotun^uenerunt. |
HÃluiddiieXorliab Keluidiejtauir^nitati Varia Jxxxifff contrddieunt,utetiampDfl Chrifium alios ettaiit fnios de utero fuo tofepb pep(rifiecontenddni,fed mir um i/lospratermiffoEeluidij ttomine,Antidicomariditts Ee piphanius appeHauit. PAterniani,inferior es parleshumani corpora no a Jxxxv» deo,fed 4 diabolo fiêas opinantur,CT omnium ex tuis partibus fld^tiorum Ikentiam tribuentes impurifiia me uiuunt : Hof f nbsp;nbsp;nbsp;Vf nwflfdnot quidam uocaite. ''T^Ertuîlidnifia,à TertuHiano,cuiusmultule^ntlir **xxvi eloquentiÃime fcripti,ufqj ad no fit urn tê pus paulatim deficientes,in extremis reliquijs durare poi tuerunt in urbe Cartha^nenfi,me autem ibi pofito ante aliquot annos,quod etiam te miminiffe arlitror, omni ex parte eonfumptifuut. PaueiÃimi etiam qui remanferat in catholieam tranfierunt,fuam^ bafilieam qua nunc eti amnotiÃima efl,eatholiea tradiderunt, Tertullianus era g) fiieiüfcriptaeiusindicant,animam dicitimmortalem quidemfed eam effi^atum corpus effe contendit,neqi häe tantu,fed ipfim etiam deum corporeum effe dicit, licet noneffi^atum. Eec tarnen hinc hareficus creditur (his. Poffet enim quoquo modo putari ipfam natura {uba fîantiamqidiuinam corpus uocare,non tale corpus cuiut partes alia maiores,alia minores ualeant ueldebeant cot gtari,qua!idfunt omniaqua proprie dicimus corpora, quamuis de anima tale aliquid fentiat : Sed potuit ut dixi, prepterea putari corpus deum dicere,quia non ebl nihil, non cd inanitas.non cd corporis uel anima qualitas, fed ubiq} totus cr per locorum ffada tuiUa partitus ,in fua tarnen natura atq^fubfhntia immutabiliter permanet. HonerQi ideoeà Tertullianusfi(hishareticus,fedquia tranfiens ad Cataphryges,quosanted(ftruxerat,ccepit etiam fecundas nuptias contra apoftolicam dedrinam f.Timot.f tanq fhipra damnare,cr pofimodum etiam ab ipfis diui gt;nbsp;fus,fua conuenticula prcpagiuif. Dicit fane ipfe animas hominum peÃimaspofl mortem in damones uerti,fiatum autem anima credit per traducem propagtri, Earefis Venuflianorua quibufdam harefis Paternianoru uocatur ESt quadam harefis ruÃcana in capo neftro, id ed (vx-gv^ Eipponenfi,uel potiusÃit,paulatim enim diminuta in una exigua uiBa remäferat,in qua quide pauciÃimi,fed omnes hocfrerunt : c^i omnes modo cerrefb amp;nbsp;catho lid Ã(b funt,nec aliquis lUius fuperfedit erroris,Abelotiij uocabatur,punica dedinatione nominis. Eos nonnuUi dit cut ex filioAda ncminatos qui ed uocatus A bel,unde At belianos uel Abeloitas ecs nos poffumus dicer e. Eon mifee banturuxoribus,cr eis tarnen fineuxoribus uiuerefeda ipfius dogmate non licebat. Mares erg) cr feeminas jub eontinentia profeÃione fitruil habitantes,puerum Gquot; put eUam fibi adoptabant'm eiufdem coniundionis pa(h,fuct cefiores fuos Ãturos morte prauentis, quibusq; fiâââ gillis alif fubregibantur , dum tarnen duo duobus dia j^aris fexus in iüius domusf-fodetatefucceierent. Vtrolibet quippe parente deÃndo uno rematjenti ufq^ad |
tl B ER VN Vs.
ecx3t
|
u/quot;^; eitU tJUOJ; ohitUM (ilif fei-uieidnt. Poft r«((« »wr tetneltMipp puerum c^pueUim fimiliter dJopabant, nee unq eii defuit twde idoptArent,ffgt;urdntibM circttm ⢠qod^; uicinis,zr fiüosfuos mopes itd/^cm hitrediatis lt;t» lien£libtnterdeinabtu. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' l xxvi'ri Ephcf.i, r PeldQomondcboexoratQuèmagiflrû Coelefiiusficficututeil,utfiëklimreseoruCelefiidntetd CoUof f* nueiipétur. Hi dei graiue qtu pr^dejlinAti fuintu m ndop* ttonem filitru per iëfuitt Cbriflu m ipfum, Oâ qtid erui* nmr de poteÃnte (enebrstru,ut i« eum creddmut, dts^ in regnu ipÃits trdnsfirdmur,propter quod dit : Nemo ue* nttddnK,n^ (iterit ei ddtum a pdtre meo: Et quid di/fun |
Inan, lt;. Gaiataquot; âharitM incordtbui noftrit,utfides per dilefitonl operetur ; Intatuum inimiafunttUt fine hdc poffehominê creddnt ficere ommd dtumA rnandna, rum fi hoc uerum low * fruUrd dominiK dixijfc inderetttr. Stnemt nihil po* tfpis jicere.Deniq} Pcld^usdfi-dtribits 'mcrepdtw(,quod nihil tribueret ddiutorio gratte del ad ciiUmditdna fisci^ endi,corrcptioiu eorum hdâenus cejfitittt non earn Itbé^ ro arbttrio preponerct,fed uifideli cdUidiate (uppone-gt; retdtcens. fi.dhocedndarthominibus,utquefà cereper liberum lubentur drbitrium,fii£iliia poÃint implere p grd Udm. Dicendo utiq;,utfiiciliuspoÃiiu,u01uit credt,etid fi difiicilias^awn pofie homines fiia grdtu fiicere iuffadU uinA. lUd ucro grdtid dei,fine qiid nihd boni pojfwnus fii» cere,no efie d cunt mfi m libero drbitrio,quod nullis fu^ is precedentibus meritis ab lUo dccepit nofird namp;turd, dd hoc tnnwii ipfo ddiuudiite perftdm k^nt dtq^ doäriiam, ut difcdinas que fiicere Gquot; quefigt;erdre debeamus: n3 dU « tem dd hoc per donul}gt;iritufidnüi,ut que diiicerimus efii fiiciendd fiieidmus tAcpirhocdiuinitusnobisddrifcientiü |.â¬orin.8. 9ofitenatr,qud ignordttdpellitur tChdritntêdutèddrinee gStqudpieuiuitur^utfcttieet cufitdeidonu/cientid que fine chariate 'tnfldt,non fit dei donti ipfd ehdritdt, que ut ftientid no mflet,édifient. Deüruut etid ordtiones quds fii fit ecclefidfiue pro infidelibut CT doürine dei refifienti» btis^ conueratur dd deufiue pro fidelibus, ut dugedtur eis fides CT per finer ent in eo. Hecquippe no db ipfo dc^ tiperefied d fiipfis hommes hdbere cotendum, grattd dei qud Itberdtmir db mpieate dicentes ficüdu meria nofird daritQttodquidèPcldgusinepifiopdliiudicio Pdkfono ddHAri metaèSfdündre copulfus ell,fid in pofitrionbus fit is firiptis hoc inuenitur docere.ln id eaS. progredtuair,ut dicdtuitd iufbru in hocfeculo nuüu omnino hdbere pec cdtH,et ex bis ecclefid Chrifli hdc moraliate perfici,ut fit omnino fine ntdculd CT rti§t,qudfi non fit Chri/ii ecclefid que in mm terrarfi orbe cldmdt dd deü : Dimitte nobis de bta noftra- Pdruulora etid negatesfitundu Addcdmali» ter nAmscûtd^ü mortis antique prtmd ndtiuitate cotrdd htre-.Sicenimeosfine uüo pecedti oriÿiidlis uinculodfi firutndfitiUtprorfiunofitquodde eis oportedt ficitli» dd ttAtiuiate dimitâfied eos propterca baptizan, ut reged nerdUone ddopati dinitantur ad regtium deitde botto ia meütit trdnsldti.non i/h renoititiomt db dliquo maïb ob* li^tionis ueteris dbfoluti, Nd/n etiâ fi no baptizentur,,pâ rnûttît eis extra regnu quidem dei,fid amêeterna CT be» atâquandà uitâ(ua. tpfom quoq; Adâ dicut etiâ fi no pec cdffit,fiiifii corpore morituru,neq; ia mà rtuii inerito cul pe,fid coditione nature. Obijciuntureis CTalid nonnul H/edifiafunt maxime ex qutbus 'tntcüigiintur etiant illd uelctm(ta,uel penècunfblpendere. Eceequam tfutltat comemorauimus here(ès,nec amen modu tue poflulatio* nis mpleuimus. Ex quo enim Chrifliana reltQo,ut uerbis tuis'uarfotrediatis promijfie nomen dccepit, que here* fis orte fint,quomofo comemorare omnes potut qui ont* nés nofii non potui Æ QgoJ ideo exifiimo,qutd nullus eo* rum quorir de here fi fcripa le^,omnes pofuit. Quando* quidè inueni ipud aliu,qudi apud aliu no inueni, CTrur* fus apud iflu qudt ifle no pofuit ^E^ autem propterea plu resquimipfipofui,quidcoîle^ ex omnibus quasomnes apud fin^los ni inuent. Additis Nia bis quas ipfi reco* lens apud uUS eoru inuenire no potuit. Vnde mérita credo nec me pofinffe omnes^quia iiec omnes qui de hdc re ferip firani leffre potui,neq; hoc iquenq eorum uideo fxciffi quos leÿ. Pojlremo etiâfi omnes forfian pofui, quod no pum,utrà omnes fint ùtiqi nefiio, Ef ideo qdâ uis me loque te finirfno faite pote^l me cognofiéte coprehendt. Audità fcrtpfiffi deherefibus fandu Hieronymu,fed ipfiû eius oe pufiulu nec in nofira bibliotheca inuenire potuimus, neo unde pojfit accipi fiimus. Qj^od fi tu feier is,perueniat il» lud,CT forfian habebis meltus aliquid quam hoc nofirum quâuis nec ipfu,licet hominé doëbfiimà omnes herefes or bitror Mdÿirepotuilfi. Et certe Abeloitas nofirg re^o* nis hicreticos quâtu exi/timo,^e nefciuit : Sic forte CT ali* bi altos in obfiuriÃimis locis recodims,eius^ notiaa tpfa locoru obfiuriate fiiÿêtes. km uero illud quad hibèt tuas liiert, ut omnia omnino dtcamus quibus htretid à ueria te dilfintiut,etiâ fi omnia fcirè^cere non poffu/m,quanto minut poffim qui omnia fiire no pojfum. Suut enim ht» reticiqdâfotenduefl.quifingulisuel non mulm ampltus dogmatibits oppugnât refftlâ ueriatis, ficut Macedonia ni iiel Potiniani atq^ a'ij quicü^â ia fife habet : ifiïautent utia dixerimfiibHlones.i.quifabulas uanas easdernq;lot gas pplexas^ cotexerut,tâ multis fà lfis dogmatibus pie» ni font,ut ipfi quoq- lüa numerare no poÃtnt,aut d ffiaUi me poÃint : Nee uUi alieno ulla htrefis fiicile fie innotea feit ut fuis,imde nec earu quas £memoraui omnia dogma a me dixiffi uel didtcijfe ,pfiteor. Qs« ff« no uideat qua^ ti res tfii opéra et q multos liter as flautet {l^ec ideo a* mè paru ,pdefi errores iftos,quos huic opi intexui ,lelt;fios cognims^ uiarc: Qsiid enicôtra iftas fintiat catholica ec défia qdâ .-i we dicendit pualli,fupfluo qutrttur,cu ppter hoc foire fufficiat ea cotra iftti fintire,nec aliqd horit in fi de quèq debere recipere.Quo autè que cotra htc ueritas habet,afferêda ue defindêda fint,modulu épis buius exce dittSed muitu adiuuat cor fid de noffe,qd credendum no fit etiamfidiffiiMdi fitcultateid refomre uonpoffit. Qmnis |
DE Qy INQVAE HAER'ES 1 B VS,
|
Omniiiaqf Cbri/lftimitctitholicuf ifia, non dtbettredere fednottomnisqui i/hmmçredit,eotifeijtienter debet fe Cbripianum cdtholietim idm pKajfe uel dicere Pofjitnt tnim Oâ hicrefet lt;tlilt;equg in hocopéré noflro conmemo rdt£nonfunt,uel effê uel fieri, quorum altqiM» qui/quif tenuerit,Chrillianutcatholicui nonerit. Qijiderg) fici» at hjereticumdeincepsrequirendumeA,utcumhocdo* Kino adiuuante uiamuf,non folum ca quf fcimiM,uerZt etum qut ttefcinim,fiue quie iam ora funt,fiue qtht ad^ hue oriri pooterunt h^eoea ueiuna uitemm, Himw autem fit iam uoluminif finit : Quent proptrrea uobisanteq turn hoc oput perficerent,credidi efje mitcendum,ut etim quicun^ legpritis,ad id quod reflut mplendam, qd^ an» magnum {ffecernttis,me oratiombui adiuuetis. LIBER DE HAERESIBVS AD QVOD» uultdeum,explicit. DIVI AVRELII AVGV/z ftini Hipponenfis epifcopi,liber dequinq; hærefibusiné cipit, Dcquin^ haerefum erronbus Cap.I. E BIT O R fwmÃteor,non necefl pâte coffnte,fed quôd eR uehemtn^ tiuschdriate. AdeompeUendum n5 potefleffemolellus exdâor,qudndo ad reddendum deuotut eil debitor. Sedutimpleam quod promifi,adiu* tote me fanSbs ordtionibus ueflrK,ut dominus ommpotês detgratiam [ert/nonihus meif,utfdtisÃcidm pijs menttbut ty duribus tteflris. Simemimfledignamini,quiiniempo'-re affttiflis quin^ hoflium genera efJe diximut, cotra qute expugnandainducias peflulauimus, ut neceffaria arma prtparare poflimus. Promtjftts dies illuxit,nos quoq; im pigre adceramen deo adiuuante proceflimus. Adtuto» PMm iij. doflrunt à domino,quifoecitcalum cr terram, DônAbitcerantiiiifhriam,quiceranti dedu audadam. Non tus hoÃum arba,tton beUantium reuocet firma,no quafi uitrtafitlgentia terreant arma. Goliam magnum, (.K(glt;47i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, armis terribtltbus mgpnti^ turbdmuüttum, Dauid folus puer paruus atq* inermis uno lapidis iâu flrduit, naq; AOophylorum caflra turbauit atq^ fii^uit, Qÿid autem atiud petra contra GOliammifld,ntfi Chri* ftum contra diabolum exfemine Dauid uenturunt effepg tuficauitiAggredidmur iam cceteroru qux diximus quin ÿ generaproponamus. Paganidicunt: Quideflquôd nos exhorretis at^ (Aljcitis anq multos coléntet deos t Pcce CT uos deum,quem pradicatis colendum,filium ha* bere dicitis,etfine alterius commixtione fexus rtatum efi A confin^tis. ludaidicunt : Quomodounit colitisdetinl quandocr hominem quem patres noflri criscifixerunt, deumdicenteSfhomimbusextorquetisutanq fitium dei uobi/cum iieaerenturtyco/ant i Mdnicb£i d{et(nt,phan* afiameffê , quid dicitur dominum rélttmChri^um foe= nuneo pofjê nafei ex u«ro : Non en»« dtgnum eéi iaquit une,ut ana maiejhs per fprdes et fqualoret faemiax tri fiffi credatur. SMellianidicunt.i.VatripaÃianijmufe{l dfwfwcsr CT filiuf,quomam quipater,ipfe ey filiut. fi aliter dixerimut,dicemurmulticollt;et Arridni dicunc z Aliut èü pà xr,aliuf eü fitius,fed minor eü filiut :Qsofâ modo enhn fieri pote^l,ut gpiimri gpnitus extrf xqiulif t De Chriftimihtum armiSjSC confidentia habenda in certamfne contra hæz |
reticos. Cap. II. ECcefunterrorumpropofitxqttlt;e/fionef,qu4tho^ ⢠ftium compofitie acies. Contra ifiat acies peÃifiras Ephlt;f.4., . Iantttfiimifi-atres,djfùmite arma dei,ut poÃitit refi/kre »« die malo, CT in omnibus perfiSii flare : Accm^mini lumbos in ueriatt,nemo trepidet,nemo firmidet: Eft lo^ rica iufticiie,e{l feutum fidei,in quo fdÿttat malignorum extmguà tur. Eà ^ea fdlutis,e{iglddius flnntus, quoi fft uertom d«. Qÿifquis fidelis Clnrifli nulitum his armis fùerit nunitus,non cuiu(^flrmid«Att perfonam,no terra re temporis a ceramine reuOcabitur.Eia fratres,ceramet» in pro mptu e{i,fèruet opus,urget aduerfdrtus,flgt;icula pa rat jidcere tempat,nemo expaue/cat. Plures funt no» bifcum quà m cum iUis.Nobifcum eHnioyfestHe magnus dmicut dei,qui ut hoflem uincerct prieliantem, manus ad Exodi. gt;7. (celum extendit,iam tunefiguram crucisolkndit,ipfe di» uino impio tumentis ponti uoluentis ftexuofis flnibut M« dat,uniui uirga perçuffu traifciendo populum aridot nbsp;nbsp;nbsp;Eitodi. f 4; terimueriit in campos, î^obtfeum eft l^flts poU Utoy» fen duxpopuli ifraèliticifirtiflimus prxltaar,cuius eti* am nomen indicat nomen fal(iatoris,ipfepottntia jua (T diutHAfiducia,dtemfuicurftKmetas ne perageretjhtuit, lofm,,® CT no(b ne accederet imperauit. ïpfe g^ntism regts non fingllatim,fed gradatim fuperauit, captiuauit, humilia* uit CT occidit. Nobifeum efl Dauid manu firtis ; Qgid dicam^Serutis dei,eleâusdei,amicus dei,parens dei,no* uerat CT bene nouerat,non folum parcerefibieSbsJedet debeüare fuperbos,uerumebam uirtutes oflendere CTpa* tientiam cuftodire. Ipfe inimicosfuoscumperfequeretur non pemiciofuStCT cum umeeret non exatitimpius.No* bifcum funt alij atq^ ali] uiri,qui omnia fitüira prauiderut 0quot; prgdtxerunt.Uon eR erg) q«od nosierreat,TaMUM expeblate,audite CT orate,inientior CTaubbor circa me ueflrafit oratie. tiondiutiusmmoremur,ià mquepro* pofuimus profequamur. Paganici erroris improbatio exMércurio Hermete amp;nbsp;Sibillynis teftimo» ntjs, Cap. III. Vid dicis Paginel Deus mquis fi deleibutusefl V J filium ,indigutt coniugo,fi horruit coniugum foluseüfinefilto. Quid entmpolerat inue* nirifimde deo, quod coniungeretur deo,ut pareret filium deof Deinde fie dicitis: St habet filium deus,iam no unum colitis |
|
Pfalin.Sz lohan.) Efxie.7 Efâiæ.p LIBER colitis deu. Quiddigmus ? Ab Aüophylonùjjum exce« pitnus,lt;j^uid remittimus t Qjtodlibct tniferimus telum, licetperucnidtddillmn,quidprodeRi Qudret Quid duras eil,quid Idpideus idoldcolit.Scriptu eA ent: Simin les tUis futit omnes quiÃciuttted,Gi'onines i^ui cofidunt tncis.S^néhls fcripturds no dccipit.Qu^rdmus erg) ld= pidem quo pcutidtur^ut percufjas qudUctur,qiidDdtus co miiiudtur,comnttnutus in pulueremconuertAtur,conuer fas in puluerem compludtur, coinplutus ferdtur,fdtus à cidtÃuäwn,non quiigncconfwndtur,fed quiinhorreo reconddtur. Hermes,qui Idtine Mercurius dicitur,Ãripn fitlibrum qui Lo^fchelios dppeHdtur, id eA uerbu per^ fióhim, mAgnum nomen librehuias, quid mdgnas eA de quofcriptus eA. Quidenim perÃAiusuerbo,quifolus eA inter mortuos liber i Audidmus quid loqudtur f^ern curias de uerboperÃ^. Dominus inquit, Ct' omnium ÃAor deorum,fecundumfoecit dominum. Et poA pdu^ cd ut oflcnderet quid dixerit repetijt ei' dixit : Quonin dm erg) huncfoecit primum dquot; folum Cf unum. Bonus dutem ei uifuseAey pieniÃimus omnium bonorum. Qudntum pleniÃimuslohdnncs Eudn^lifitidicat: De pkfKfiiiùne eiasomnes dccepiinu f grlt;lt;ft4 pro gratia. Bo^ IMS dutem eiuifus eA, CT pleniÃimus ominum bonoru. EtÃquitur: LditdtuseA. Cui,uelcumquol£tAtuseA^ Etuildedilexittanquam imi^nitumÃuum.Quem pri^ moÃchin dixit,pojka uniÿtnitu dppellduit. Itë alio toco fie dixit ; Eiliits benediAi dei dtq; bonte uoluntdtis, cuius none no poieA humano ore narrdri. Qudtrebas Pagine coniugen dei ? Audi Mercurium,pdrd fronte,excipeld^ pis ldpidem,cdde uterigiris,fran^re utconfirmeris,de^ ftruere ut tedificeris ; ïëlus tapidis non cutem dperidt frontis,nonuendm rumpat fanguinis, nonÃeidtfrueam uultKris,fedfrgnumÃciatcrucis. Coniugem dei quaris, dbiicidtur ex corde tuo improba prauitds. Coniunx dei bonAuolimtdseA. Quomodo nbsp;nbsp;pater fit deus,eyfili^ us deus, nec tarnen duo dij,fed unus deus,tecivm difrutare non debeo,quia nifi credideris nuUatenus intelligerepotf tueris.Tamenfilium dei dominum Ãtetur Mercurios, Hoc lapide percHfÃas,ldpideus defînat efÃe facrilesiis. Audidmus quid etiam Sibylla aates eorundem dicat. Aliu mquit,deditdeusfrlium homini colendum. Quantaapti-paret in bis fentmtijs Mercurij er SibylIie,Sabellius etiigt; amiudtcatur. Mercurius nbsp;nbsp;patrem detmt dicit cr Ãlidi jwn, Ztr Sibylla dicitalium : SabeUius dicit non alium, quiaeundem patrem afrerit quemfilium: Optimum uahi deeA/i modo non unum tantum, fed etiam ad quanto fr cimqs miffus perueiiirepotuitaduerfarios,bociihper^ cutiamus. Item Sibylladicit: ipfumtuumcognofeede-i um deiÃlium eÃfe. Verfus iÃe zT Paginum increpat Z^ Iddjeum. Alio locoÃlium deifymbolum appellat,id eA, confilium uel confiliarium. Et propheta dicit ; Vocabii^ tur nomen eins admirabilis, confiliarius, deus frgt;rtis,pa^ ter Ãiturifteculi. Hic Arrianus argMtur,quicum dicat nùnorem dei frium,dicit aliquando deum non hAbuiffe: |
CCX.ÃZI Et /à Ã(itÃnefilio,Ãiitfineconfilio. Ecce ad quanta pro^ uocamur. Sed quia deus luinquam Ãiitfineconfilio,eti^ am contradicente Arriano,nunqudm etiam pater potuit effeÃneÃlio. Quidagis Pagine i Aperiaures,nolieÃfe freutafris furda,qu£ obdurat aurem ne audiatuocem incantantis. No« tibi meos auihres profrro : Tuns eA MercuriHS,cuius mter deos tantus honor cultusq^ à uos bisaüatus eA,uteius nomine diem dominiuocaretis. Ipfum audi,ipfr te conuincat,ipfe expugnet,utcum te uii» cerit,illicedas Z}â mihi credos. Mercurius dixit : Dileit xitdeusuni^nitumfusim, ïpfedixit: EiliusbenediAi deiatq^ bona;uoluntatis. 'Etneeius nomine ttedium in^ terrogitionis frfiineret, fecutus adiunxit ; Cuius nomen non poteA humano ore narra». nbsp;Qtiid tu Mercuri ab hominibus dicis, nomen deiÃlij narrari non poffe A te narretur qui non homo,fed deus ab honnnibus lt;eÃimeris. Eoquitur autem ad Ãlium fustm dicens : eA enim quis Ãlij menarrahilis ferma fapientite frirituffanihs : Non^ ne hoc eA : in principio erat uerbum ? Die Hermes,fert mo ifle fapienthe habet matrem ? Sequitur de folo deo: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â Dominus eA omnium dominante deo mortalibus. Et quia ab hominibus indagirinon poteA, addit ZIT dicit: Super homines eA. Nomen Ãlij dei narrare non poffum, quia non fum deus, dicant homines quafi homines quod non fum,e^ agnofeo quod [um. Sermo fapientU de folo deo eA. Hon erg) ibi Pagine humaniim fufriceris aut Ãngas ÃiiÃfe coniugum, de folo domino eA, Zf fuper ho» mines eA. Increpat te sibyüa dicens : Ipfum tusim co» gnofee dominum deiÃlium eÃfe : Ipfum, non alium, non Martem.non louem, non Mercurium,fed quem conÃte» turMercurius. Quidmiraris ChriÃiane,qu0dtaliade patre ZTÃlio dicant Æ EtdiCmanescredunt contre» mifcunt.Hempein Euan^liotranfeuntedomino dicunt: Marc.., No«»««vquodfisÃUus dei,ueniÃi ante tempusperdere nos.Vtinam quomodo d£mones iudicem,fic homines ag» nofeerent faluatorem. Contra ludæorum uçfaniam ex fa^ cris liter IS difputatio. Cap. nil. vid dicit iud£usi Vnus eA nobis deus pater, ipfum,non alium nouimus. Ilium uero quern dicitis Chriflum,patres noftri non deum,fed hominem occiderunt.Hempe hoc eA quod dixi : Vtinam quomodo d£manes iudicem,fic homines agnofeerent fal» uatorem, Ecced£niones uiderunt ZXtremuerunt,homi» nes uiderunt CT occiderK'nt. D£mones conftÃifunt,ho* mines perfreuti funt. Qua infoelicitas z^ quanta miferia imparem d£monibus mueniri i Item homines credunt, d£mones pereunt,homines fanantur,d£manes puniunas pfoim/d tur. Sed h£c immutano cA dextcr£ excelfi,no pr£fumpigt; tio hominis de fuis uiribus confidentis. Cotra ifrim Iud£u non laboro, pugncntcotraiUum codices fui,pugnent lex ZT prophet£,z:^ aut uicius ZX humiliatus faluabitur,aut fuperbus z^pertinax punietur.Dixit dominus ad Moya nn fen: Ecu |
|
DE ftVISCtVE HAERESIBVS â¢fnaquot;,P ⢠: Eccf f go mif (0 Mffâltm meu qui prlt;ecediit tr, CT cu^ ,. i.ifinuiaG^Mtroduc^tinlocumqucinpdrMi. obegt; üdcum G/ dudi uoccm eiut, nee contemnendum putrï. â 'dÃi dn^lwm,dgnofcc dominum. iiecconKmncndum puta.Qÿdre f Quid non remittet cumpKcduerK,et i nomen mearn in ttto. Quis eR iüe nugnufoui deut,et .ttjhtem fudm dedit, Oquot; nomen t Dominus uirtutumt ipfe tH rtx glorite. T-t tindeprobdmus quad cum dici^ ni.rdn^lus, debedtinteîliÿ deus f InlibroquidppeUdtur GeneÃs. Venorunt imquit duo duffli Sodomdm uejpere, löJente Loth pote Ãribus ciuitdtis, quos cum uidiffct/ur rexit GTiuit obuidm eis. Quid plurd i Sufeepit, Giquot;ob= fecutus eü eis tdnqudm peregrinis, Confuetudine hoj}iia nil Mis liberdtus eRd periculociuiMis, Gf tempor eJe e.idpt mcendium,GT teternum confecutus eR premium. ! nfeite ChriÃidni, pne diferetione hoÃgt;ites fufeipere, ne ivrte cui domtim clduferitis, cui humdniMö negiueritis, ipfeÃtdeus.t^on dmplius eudgemurdpropcÃtn dRione. t\n^li uencrunt dd Loth GT dixerunt : Videte GT dd» uertite, quiddn^liloquidicuntur. Quiddixerumtdii^ geli f Sdlud dnimemi titdm, noli reÃgt;icere poR tergum. HoeferiptumeR in EiidngePo, quid nemo ponens vus numÃ(per drdtrum G!' ter^ reÃneiens, dptus eR regno dei. Ueq^Ães in omni redonecired, terrenis non itihiCs uo!uptdtilus,Ãd in monte fdluum teÃc. Spes tud de» USÃt,ne GT tuÃniul pereds cum Sodemitis. Dixitqiie Loth ad eos : Vide hominem uidentcm,non caecum^Ãeut ludteum GX Sahetlidmim : Nen lippientem,Ãcut Arridif ni,fed oculcs fanos hdbentem, ÃcutcdthoUci CkriÃdni. Et angelos uidit â¬7 dominuinteUexit.Quiddixit anges lis fDixitqùe Leth ad ccs:Dcmineà inuenitÃrteus tuns grdtidin ant! te, gî' snagmÃcalh nufericordiam tuam qua faeeià mecusn tit failures aninum meam. Magna res, cum uolo ludiCüim Ãrire,Ãcut MoyfesÃrtiÃimus uir ha fium uerbi fui uibrauityGr miÃt ut per tudteivm ad Sabels liamim tranÃret ,Arrianuirq- percuteret. Qmd d^s Loth fanélr ? Anglos uidespion unum,fed duoSyCr dis^ (iS : Domine. Ad unum uerbum Ãcis,unwm precdris,Gr non metuis ne altertiniuriamÃcereuidearis ? AbÃt. Recedite Arriani, quid parumuidetis : Eg) uideo, quod uideo,neccontemno, nreerro. Duos uideo^iequales uit^ deo. VnMnrü^,mlliiniuridmÃcio,quidpdtr(m Ãlium non diuido. mam utintelligatis mc nonÃlli,cum duos tanquà m unum deprrcor,uidete utrà duo, dn utius rejÃondeat. Precibuspetijt ut in tnodicaciuitate pros ximareÃgiumkaberetGS' uiueret EeÃ^endeturei Vha deainus quot funt qui reÃgt;ondtnt. \ erbd libri fubfea qunnmr. Dixitej; adeum ; QudÃreÃgt;cnÃoÃn^laris. Adhuc fequere,uid(anuis. Ecceetiam in hoc fufeepipres ces tuds,ut non fubuertam urbem pro qua locutus es. Ees Ãina er^ er filudreibi, quid non peÃum Ãcerc quicu quamdonec ingrcdiaris illuc. Vide Sudtce,Gr did anges Ium er eÃe deum. nbsp;nbsp;Andis Arriane duos pattern Grf^f liwn,propter SabeUiancsÃedunumpatam GT Ãlium. |
Audi quid diihimeRb Sufeepi preces tuds. Audisquid dicit ? Hon fubuertam urbem. Audis,non poteroÃcere qui.cq i Erggt; iudlt;eus angelum intelli^t deum, Sabellids IMS legit duos ueniÃe,Arrianus le^t unum reÃondiÃe, et no contemnant,fed errorem Ãigianc ne ad ignem aters num peruaiidnt. Sed ut plenius cflendamus diéitim ans ff Ium debere intelliff deum,huius leRionis fequentia res citemus. Ifftiir inquitdominuspluitÃiper SodemamZ^ c:;cne. if Gomorramfulphur ZT ignem ademino decoelo. Qj^id eR,dcminus à domino,nipfilius a pâtre f Sicut ZT alio loco : Dixit dominus domino mco feded dextris mds. Idem pater Ãlio dicit : Donec ponam inimicos tiics fcatd beUum pedum tuorum.ltem in Exodo. ApparuitMcyà anfflus demini in flamma igr.is de rubo, ZT uidit quos ttiam rubus ardebatigni, rubus autem non cremabatur. Et dixit Moy fes : Vadam GT uidebo hoc grandeuifum, quare non crematur rubus. Cum uidiÃet autemdemi» nus,quia accedituidere,uocauit eum denninus de rubo. Ecce anfflus ipfe dominus. Et fequitur dicens : Moyfes, MeyfiS. EtiOedixit : QuideRdotnine ? Aitilli demi» nus : HeaceeÃeris huc,niÃfolneriscalciam(ntadepedi» bus tuis : LocHi enim in quo jkis,terra fanihi eR. Ads hue audi c^uid dixeritei : Eg) fum deus patrum tuorum, deus Abraham,deus lfaac,deus laecb. Et ideo tudieui Ãc leffitanfflum ut inteUifft deum ZT timcat dominum. SabeUianus Ãc cenÃteatur patrem ut non nefft Ãlium. ièfus etiamHaue Ãcut Uber dicit qui eius nomine cons feriptus (R,cum hoÃibus cum dimicaret, in ipfo confnius tus procitióhe, uidituirumflantem contra fe ZT cuagna, tum tenentem gladium, perrexiteji ad eum ZT ait : Mos lofn. ç Ãeres,anaduerfariorum iQuireÃondit:Heqiiaqu0.m, fed fum pri»cepsexercitusdomini,Grnuncadueni. Ceigt; ciditautem tefus promu interram,GTadorauit.Etnune fequere ludiee ducem tus-im. V idet, interrefft ZT ade» rat. ViÃo commutiionem habet : Videtur enim ZT quod agnofeiturZT qdânocogncfcitur, Er^uiÃoccmigt;.nio» nem habet: Interrcfftio ignoratiomm: AdoratioÃdem, quij uidit hominem. Cuius cR hetno ià f ipfe eR cuius contra inmicas ffiKes prxnundabatur, deÃderabatur, expféhbatur aduentus. Quis eR princeps exercitus do» mini iHonne ipfe eR qui in Euanfflio int(rroff.tus,quis eÃet : ReÃondit ; Frincipiu qui zTIcquoruobis iQuid turbaris icfu Haue f QuareÃenmerunt fftites GTpopu li meditati(unt inania, aduerfus dominum ZT aduerfus ChriÃimeius ? Vides armatum,noli metuere.Hon cons tra te uenio,fedprc te, quia non fum miÃus nà ad eues perditas domus ifrai-l. Quid eR le fus qwduides,inters*' ro^î ZT adoras i Hominem uideo, interrog quem uis deo,audiononqufm uideo.adoro non qtioduideo,fcdqd' Romi.,» credo : Quia fides ex auditu, auditus autim peruei bum ChriÃ.Quider^qu£ris ? AduerteZT fequere. Etemi» nem uideo,fed praÃlijs homiuum eR quod iniebiÿ^. He» feio quid mihi corrufcat, ZT de latcbris falgidumÃlen» det. Vadam ad eum quiuenitad nic,fcrutal or quod ui» deo,hoc |
|
LIBER V N V S.â tlïd.boc grdftie uifuin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uid(o,amp;non tSthonwJm* mó crhotno tft, ,p^tcir TAinich£um, 0quot; plut ^uiin ho^ mo cll,prapter lud^um. Pcrge lëfut meut, dux meut per ff. Ciÿ (re, nià (juin cu/m me m^uiris,meueijuirii f 'Ecceuenio, hominem inuent, intut neÃio ^uid inteüiÿ, obÃurum eil,gt;wndum uideo,te^ eü Ãcies tJloyà ueli^ mine,impedit uciem,Intet ueritut. iion ngnofco (^uidÃt, txo. 54 opi« interrofffione. Die tu homo : 'NoÃer es,un nd i uerÃriorum? St dduerfur iorum, 0'homoes,C7'inimi^ cutes. ^inofieres,amp;ho(noes,G'f(dM(ores. Po^lme uenit,feduittemeÃchise^. Sifnluntores',iëfwses, lohan. f iMerrofftpriorem poflerior,fed tumen minor muiorem, interrofft deÃt bus cre[ceit{;m,fifflra. interrofft ucria-^ tern, ut lucefeut dies CT remouenntur tenebrie tempons lzucc.14 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ãcrt uegt;no,fcio,Ãi:ritut enrnem nbsp;nbsp;oÃu non hübet, Adhuc Litetmylkrium.lnterro^ uiriim,Mdiouerbum, reinoueo uelum, adoro deum. In co ([uod bfut uidit nee toggt;ioÃit,Ãiriofdm ffntem ludeorumÃgmÃatbnt, que à uidiiis cognouiÃet nunqu.tm dominum glorie crueb t.CoT. » Ã,f £,3 nbsp;nbsp;nbsp;m quod uudbndo credidit nbsp;nbsp;udorduit, iflu nÃgniÃcdbdt populiM de quo feriptum eA : PopUft pf»im., r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cognoui feruiuit mihi,in obduditu duris obe diuit mihi, Audi ddhue.QJierebdS deum ff nuiÃefilium, ***â nbsp;nbsp;nbsp;äudiquod dicit pdter perEfdiJia ; Puter nunquid e^ qui dlios purere Ãcio, ipà non pdriuni dicit dominus £rggt; Pfiim X â1â^^ ffnerutioras ceteris tribuo, nunquidÃerilis res muneboidicitdominusdeuttunse CuidicTumeätPb HutitKus estue^hodieffnu'te. c^id meÃiinulut Ars ridne CT rides,cum dudis hodie t Apud deum nunquum crdÃi!Ms,nunqudin heÃernut dies eH, non Ãtccedentibus rtc decedentibut trunÃfftur menÃs diebut,non hor^ma^ td'itur,non itdriuntur temporu uel (no:ne.it.( ubi deut eil, wec terntiio ineluditur, nec initio inchodtur. nbsp;nbsp;Audiit dddruc iiideut per prophetum quid ddhuc dominus diedt, andidt Arridnut, dudidnt C^omnes quiÃliuin dei dut no âeffe,duteffeminoremdic!(»t: E^mquitdeuSyCTnon eh dliut. Et g«iii dt/i/io doinine,fl tufolut es deut ? Att^ di ddhuc quid ÃÃimts ? In memetipfo iurdui. Vbi eà ius rdtio,nulldeStdubMtio. ïnmewtipfo iurduitEgrediei^ tur de ore meo iufticite uerbum. nbsp;nbsp;Ecce hdbesÃlium : EgredieUdrdeore meouerbum ey non reuertetur,Quid eà non reuertetur f Ne SdbeUidnut diedt, ipfe eü pdter quifiliiit. EgrejÃanuerbum nonreuertetur,quidpdter pdtere^l, Ãliut fiiiut. Siledtdliqnd ttulum ELereticorum loqMcitdt.mdd!» hdbentes uerecundidtn, implednt dois tniii fenentidm, lt;yfilio dei dUt nu'dus diuerfdbitur,dut dluerfus extiterit,conÃunditur. Egredietur inquit de ore meo ii^^ciic uerbum ey non reuertetur, quid mihi curudbitur omne ffnu, eyper meiursibit omnisUnoud deo. EiÃliusquidf Audi er^ in domino did: MtiC fu»tfumm£iuÃici.ctyimperium-Ãffergo.Etquidpo^ Ãed t Adeumucniene,tyconÃtndeneuromnes quirepus gndntci. Itenüconnes Pdffd, li£rctici,ïud£i,dduerie fdinini repugMteÃlio dei. Ad cwn uenietis, ZT coiifp |
ccxxn fundemini otnnesqui repUgMtis ei. NonpdruddeÃlia deifecundum diu'mitdtetn locuti fumus, ey reÃÃentibus inqud'ftumpotuimus dduerfdriÃ,nonpepercimus, Nuc uolo dd eius incdrnd,tionem decedere, et M.dnieh£U5 inÃs fiit improbus.Qjd ire {Quid dei Ãlium non unit did etis dm hominisÃlium. Et ubi eà quod feriptum eÃ: Rorate coeli defuper ey nubes pludnt iuÃu m, dperidtur terra ey ffrminet fdludtorem,zy iuÃieid oriatur Ãmul,ego donü)â nus credui eum ? ïtem : Ecce pdruulus natus eà nobis, A(Mt,y ey Ãlius ddtus eà nobis, ey Ãilas eH prindpatus eius fuper humeros eius, ey uocdbitur nomen eius admirabb lis,conÃlidrius, deus Ãrtis,pater Ãituri f£culi, prineeps pads, Item : Ecceuirgo coneipiet 'm utero er parietÃlb Phix.r um, zy uocdbitur nomen eius Emanuel. Dicit dliquis : Cum Manich£o cerarediÃgt;ofueras,noncumtud£o: Co tra NLdnich£ugt;n noua tela fumt neeeÃfaria, non antiqua, âquid nouum,non uetus dccipit teÃamentum, Sed mihi â¢qui contra utrofq; fufeepi certamen, undiq;arma funt neceffaria, maxime, quiaiÃa noua ex ueteribusÃbrica* ta funt,er go nec iTla abijdenda ey iÃa portanda funt. DiuerÃs enim telis diuerà c'oeidumturaduerfdrij. Ordo itaqs iÃeferuanduseÃfUtloquens de Euan ff Ho,non Ãle» amdeProphetis, Contra Manicheos. Cap. V» SEd ego inquit }Vianich£us,nec TAoyfen acdpio,nec prophetat: Quidags de Paulo Apofblo,quiines xordio EpiÃol£ fu£ ad Romanos feribens ait : Paulus feriMs lefu ChriÃiuocatus ApoÃolus,fegrefftus in Eud â fflium dei, quod ante promiferat per prophetat fuos 'm feripturis fanÃisde Ãlio fuoqui ÃÃttseÃeiex femine Dauid fecunJumcdrnem ? Audit, quid Euan ff Hum non exhiberetiir, nià p prophttat anted promitteretur ? Aus dis,dei (ilius quid fecumdà diumitatem ÃâÃus esl Ãlius ho minis fecundumcarnemi Quideà enim in quoprophes t£ contrarij fiM Euanfflio ? Dixit enim propheta : Ro rdteccelidefup ey nubespludntiuflum. 'Veniatdufflus, predicet uerbum, aperiatur terrd,dudiat Ai.dria,ffrmis net faluatorem,paridt lëfum, Propheta dixit : Ecce uirc go 'm utero coneipiet ey parietÃlium, ey uocdbitur nos men eius Emanuel. Hoc etiam EuanffliÃi cum diceret, fecutus cll,ey expofuit dicens : Nobifeum deus. EriiÃra M.dnich£e canaris aduerfariprophetis. EcceApoÃolus dicit:DeÃlioquiÃÃus eÃeide femine Dauidfecundii Romx,| edrne m. Qti ^d prophet£ pr£uiderumt ey pr£dixerunt, hoc ApoÃoliudemnt ey pr£dicauerumt:Qttia erat,Ãs £lus eil. Quid erat f Q^od ÃÃus cR ? Deus erat, homa ÃÃus eÃ, fufeepit humanitatem, no amÃt deitatem.Ã^ élus humilis, manÃe fublimis, natus eil homo, no deÃitit effe deus, natus eà paruus, lotens magnus, qui libenter ampleÃitur deum ttatum,non horret uirfftis partum. Dicit deus creator hominis, Ãlius hominis : Quid eà qdi te permouet in mea natiuitate ? No fum libidinis conceps tus cupiditate. Ego matrè de qua naÃerer ,fceci, Ego uis am meo itineri pr£pdraui ati^ mundaui. i ilc nbsp;nbsp;nbsp;deÃ^ids nn s Aiaiiichnee, |
DE Qi,VINQâVE
Mdm'cba;f^nutrr efl infti,fed ntdnuÃbricäa eft mea. si potui mquiMricumeam Ãaremt potui inqui»Ari ctwn fx ei( tufcerer. Sicut trdnÃiu tneo lUiui non eft corruptu uir^nitiif fÃcZJ'meAnont^l ibi micuUtm, nMieflÿa. Si fblis radiui clodcarum fordiciem de(iccarenouit,inquiii tMrinonnouit, qudntonMgii'/Ãtndor lucis£tern£,m quo nihil inquinAmenti ofcurrit, quocuttque rttdiauerit, mundarepotcR ? Stulte, unde fordts in uirgne nMtre ubinone^ concubituscumhoinine pâtre Vndefordes in eit,qu£ wc concipiendo ltbidinem,nec pariendo ptffà dolorem i Vnde for des in domo dd qudm nuUus ho j}gt;es dccefferit ? Solus ad cum dominus G^Ãbricator uefi Pfaim.s^ nit,ueÃcm qudm non habebdt,induit,earn qudmÃcut in» uenittclduÃim reliquit.Sicut iüe ndtus eü^ folus inter )nor tuos liber,Ãc iÃius ex qud oAtuseil nutris pudor,folus eà MJirgcr. EiM mofeedicfw meruit poenAm,Klt;irid obedient doconfecutueügrattMi. lUufftfluuit prohibitum, mctu i^uc'.i^ ledi^bt.h^ccredentdn^o,e/lbciwdiékt. lD(t nobismor» tem contulit,hiecuititm nobispeperit. Quid agis muni» ch£e ? Chrifhdnum prie mis,non Chriflum deÃndis. cedt immundd udnitds, quid mundd ndta eA diuinitds.
Contra Arn'anos. Cap. VI.
VEUemddhue Munichtcum perfequi,fedinÃÃum pdtior Arridnum,quiconÃditin uirtutefud,a' in dbunddntid diuitidrum Ãurum gloridtur.ldm quidem cum dlijs rtfÃonderemus,ncc ipà acuiinus. Sed idm nunc Jltii 40 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ordinis modo,uidednws qu£Ãiculd idcidt.
TSSullius terredt per fond, potentis,omnis cdro fconu.Vides quottdie foenum crefcire,uides florere,cuid expduefcis { Tales Ã'uchis deferta ^-minet terra. Agricolas non ac» tufo,fed qutero.vbi mihi cÃis 0 boni dgricollt;e f Quid d» gitis i Q«£lt;rç udcdtis ? Videtis quo nudo ifld plenaÃt ter rd ? lii»cÃ)in£,hinctribtdus, h'mcfoetuim fur^t. Spias nos incendite, e^tribulos eradicate, foenum fecate,noult;i JVl3ttu,î4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;nbsp;non terredt hyems,Gt'Ãdbundatini»
quitds,tdmeii Ãruedt ueflrd charitas. Serite hycm£,quod nwtdtis eefldte. Sedquibusdico i Vbi eflis Ãntes lach» rymarum? Qutbiisagricolisloquor Alijfunttnor» lob. ? nbsp;nbsp;nbsp;tui,dlijÃigiti : Terrd traditd eA in manu impi), trdiula»
tto er nectÃitds inuenerunt nos domine. Da nobis auxi» ' lium de tribuldtione,ut falus hominis nonÃt udnd,fedue» rd. Quid dicis Arridnc ? Interro^nti qutefo rejfondeas. No/o de Ãicias pdrunlivm,iion te grdndisÃtnM iwtabit, non magna protegunt arma, tmius lapidis ióluÃontem ,.RtS-)7 pénétrâtgdleatu/m nbsp;nbsp;Die mihier^quadteinterrog:
Credis in deum patrem omnipotentem ? Credo inquis. Credit inÃlium eius ïcfum ChriÃmn deum O'dominum noflrum ? Credo tnquis. Credis deum O' hominem le» fum Chrijhtm, conceptum de Ãgt;irituffdn0iD,ndtu ex uir» ginc Maria ? Credo inquis. EentÃcis. Adhuc interrog: Sicutpater deus eA,itd O'Ãlius deus cA,dn alius eA pa^ ter, aliusÃlius fQu-itnmaximetequaliscApi^iÃlius ? Aequdtis inquis. Q^id reÃat f Ecce ad omnia qu£ in^
HERESIBVS
terrogiui reÃondit. In eo quad credeTtfe dicit deunt pa^ trem O' deum filium, contrarius eA mecum Pagtno. In eo quód Chrtflum deum O hominem conceptum dejÃi» ritufanAo,natum ex uir^ne Maria,mecumeA contra ludaum O' Maniehseum. In eo quöd credit patrem Oâ filium,mecum eA contra SabeUianum. Age à mecum eA inomnibus, quarelitigtmus i Siuna nobis eAharedi^ tds,ÃmulpoÃidedmus. EccequambonumOquamio^ Pani.i}» cundum habitareÃatres in unum. Si bonum O iocunif dumeAhabitare Ãdtresm unum,quteeA nouaÃbrica Ante murum ? Sinwl ad cuflodiam noÃra: hareditatis uigtlemus. Ecceenim hareditas meapriieclara. Habe» pftim.jf mus inuidos, habemus inimicos. Ipà peÃidere uolusit, non nobifcum,fedcontranos.HcmoÃbi ufurpetaliquid, Hereditas tÃa Ãc eA nobis dimiffa, ut indiuifapoÃidea» tur,non partibus diÃipetur. SimulcoUi^mus ne diuiden do perdamus.Paupertas foUicitum mef£cit, ro^ te no» liÃras prater te coUigere,ne incipiasÃar^re. Qui au» tem non coUi^euult,Ãar^t. QuiaÃoblitus fum cum quo a^bam f Sed non fum oblitus,interrog Arrianum quem deÃdero eÃe Catholicum ChriÃanum. Dicit ali» quis : Adomnia qua uoluià reÃondit, 'm reÃonÃoni» busiüius mbH inuenitur aduerfum. Quid amplius qua» risi Expe£tAfiater,noliÃcileiudicare,habeoadhuc qcP 'mterroffm,noli cito te illi committere ,reÃonÃo claret, uirtuslatet. QuiddixiÃi Aequalis eÃpatrifiliusfAe» qualis inquis.Eia modo ui^la ,modo mamÃÃatur quod latebat. Qjtomodo dicis aqitalem patri filium { Ope» rääone,än originci Poteflate,an aternitatef AnÃrte in utroqà Abfit inquis. Operatione O'poteÃate aqualis eA,ncn aternitate: Quomodo enim fieripoteà ut ÿmi» tus pt aqualis ingtnitot o dde/fo i« dlo qui mecumqiu» fi cohares ambulabat, dolus apparuit qui latebat. Me« cum poÃidere putiibatur,uult diuidere, fed non permit» to.Prorfusrefifto,utttflatorisuolumtati inemmbus pa» reatur. Siquis contra uoluntatem tiflatoris ficereuo» luerit,caret hareditate. Sed non filent leges fub ar» mis. Ad hoc prorfus laboratur ,ad hoepugnatur ut fer laatur. TeÃamtntumproÃro,uerba tc/htoris recito, ft eA quod diuidatur, ibi inuemo. Si non eà quod diui» dafür,de ipfo teÃn!nento,ibi refiflo. Audiquid habet te» Ãamentvm: Pacem meam do uobis,pacem relinquo uo» ioMb.h bis. Hac eA hareditas qui eA ipfe faluator. Legete» Ãamentum O inuenis. Cum prophea de domino lo» MicUcx.f queretur ait: Magnificabitur ufq; ad termines orbis terra, O erit ipfe pax. nbsp;nbsp;Gloria in excel fis deo,cr in *
terra pax homimbiis bona uolunntis ,non ditiiforibus fanAa imitatis. ipfe hareditasdpfe ttlh.tor,ipjum qua» risdiuidere. Quidpartirisunum^ Siunumdiuiferis, integrum nihil babebis. O A rriana hart fis , o crude» lis Oimpia. Aâieretrix ne unum iiiuiim,ne undecun» J.R'I-» qi conceptum iamq^ partum perderet ,non permifit di» ttidi filium fuum,tu diuidis dominum deum tuum^ 11» lao'à miretrix,tarnen pia , quia maitr » tu autem Oquot;
MtretriK
|
LIB ER mtrrtrix ü' hnpii, non ut mater quod paris prxÃcdf, quod non paris congregas. Quanodoalienum laih,s, qute tuuin necas i ViÃera tua durutruMt, iUitif tremua truftt. Quid dixit i Haadli puerum,ne diuidatis tutn,Ãlitts cnim meus eil. Std melius apud iSarn gaudeo uiuum, quà m diuifum lu^ain mortuum. filius meus tA inqutt, fed prodero materpuero à uitam quam iton cottfèro^ffiroyuoloiüius crudeles à paruulo afÃrre ube ras, fed magis co^r iudteis tmure maeheram. Date tUifliu me'im,meus eA tutus, fed migret ad tUam totus, apud me nuncatalÃibts. Date iüipuerum, uerumta^ men non auÃratur uita membrorum,non diuidatur inte» gritas,mihi non cripitur pietas. Quid dixit : Date du li puerum, nolite diuidere eum ? Ecce eg) d/co, totum poÃidecr noli diuidere hiereditatem. Sine prxiudi» do quomodo habeo diuidere : Pdar maior eA, ÃUus mi» nor ? O partes,ó iuÃida,ö xquitas. quot;Vna, pars maior eA,alia minor. nbsp;nbsp;Non con fentio, non fado partem, non diuido pacem. Si enim Ãihi fier it pax,iam non eA pax. Sedquomodoapud tepaxillibata effepoteA apudquem Ãdes mtegra noneA i QMret Quia mccumnonuis poÃidere,H£reditatem non potes obnnere. PoÃremo à mortuonon parcis, fedperfidix fliides,uadeinterpella iudicem, uideatnus quid tibi diihrus eA, Habes iudican ordiiuarium, nolo mihi adducas ex diuerÃs partibus ali^ as atque alias poteflates. Non mihi armi^, fed leÿ» ÃrneceffariuseA. Etubi inquiÃtum inuenio? Vbi BSiit. autemeum muenies f Audiprophetamdicentein: Do» minus ludex noÃtr, dominus leigÃr nofler. Nee con» temnendum iudicem putes, audi quid feqitttur : Domiagt; nus rex nofler, donùruis ipfc faluabit nos. nbsp;nbsp;Ecce babes Kine i) iudicem. Si parum eA, O'rex nofler ante teeAi Sic Aiïttii, 1« eA in caelout non deferat terram. Calum inquit ZJquot; terrain eg) impleo, Vobifcwm fum omnibus diebus ufque ad confummaüoncm fieculi, NobifeumeA, zy cum patre eA, quia nec patren: dimiÃt, cum ad nos de» fcendit,nccnosdeferuit,cumadpatremafcendit. Ip^ â * fum interpella, ipà die domino, die flatri meo ut diuidat mecum hiereditatem.Audire/flonfum diuinum,audiiuie dieem iufhim,audipacem, fl^cmem litem,quidaittAmi ce,quis me conflituitiudicem,autdiuiforeminteruos?Vis diiudere pacem,z7 quieris adiré iudicem pacem ? Judex tuus nolo effe : Eg) plt;tx fum, litigire non noui, confen» tientibus aflideo,liti^ntes fiigio. Si tu cum eflfes inimicus patri meo, reconciUaui te per me. quomodo er^ a patre feparabis me f E^ cum eflfes longe ueni ut reducerem te: Cum inter montes nbsp;nbsp;nbsp;fyluas err ares quiefluite: Inter lapides ZJ'lignainuenite,inlapidibusoflindebaf, ipfls adherebas, quia ligna ZJr lapides adorabas. Et ne luporum flrarumqùeauido orelanireris,colleyte,hu» mens mets portaui te, patri meo reddidi te, laboraui,fu» daui,caput meu flints fuppofui,manus meas clauis obie» ci, lincea latus meum aperuit, quantis non dicam iniu» |
V N V S. ccxxr rijs, fedzyafleritatibusldceratus fum,fanffiincmmcff umfldi,animammeam pofui,utmi.hiconitin^rem te, Se,ar zy tu diuidis me. Audi quid reflondeatur diflcipulo quifiliumnouerattZypatreinquiCrebat. M Philippus domino : Domine oflende nobis patrem, zy fuffleit no^ bis. nbsp;nbsp;Numquid non zy ip fl plium flparauitó, patre i lain te inquit iwuimus, patrem tusim non nouimus. * Et quid UIS i Oflende nobis patrem, zy fuffleit nobis. Et dominus ad eum : Si uelis zytuA rriane audire cum Apoflolo,errafli,redicum Apofblo. nbsp;nbsp;Sit Alius obiur» ^tio,etiamtuacuratio. Quid ait dominus i Tanto tempore inquit uobiflum fum, zy non cognouiflis me: Philippe, e^ ueni patri meo te applicare, ey tu noli me feparare. Quid quxrisquaà alterumprieter mei Qui me uidet,uidet zy patrem,tansa in nobiseA unitae tantaÃmilitudo, tanta charitas ,zye^ in patre, zr pa» ter in me. Sentio Sabelliane quid miiflttis,aut in Arria ano meconcludere, aut ab Arriano auocare fiflinas ; Sed in nomine patris zy fllij zyfliritufflanfh.non trium, feduniusdei,cum Alireflondeo,tenonpraitereo. Quid dixit dominus f Qui me uidet,uidetzr patrem. Nuni» quid dixit: E^ fum filiuszy pater f Sed dixit: Eg» in patre, zy pater in me, qui me uidet, uidet zy patrem. Vnius fubflantiic quidicit, zy patrem diflernit, zyfili» urn, teqiie demonflrat nec patrem habere, necfllium. Die nuhi Arriane, patrem dicis deum, zy ma xime quid fllium ? Jpfum quoque deum profiteor,bem agnofeis, quia cum pronunciaretur in carneuenturus,de ipfo pro» phetadixit: Dicite: PupUanimes confortamini,nolite timere, ecce deus nofler ulitonem adducet retributionis, Efal, deus ipfe ueniet zy faluabit nos. Agnofee in eo quod te agnoflere dicis, prophets non aduerflris. nbsp;nbsp;Quid ergo dicis de patre ? Deus eA. Quid filius f Deus eA. Co» tetemus eA patri filtus i Non ergo erat tempus,quan» do non eratfihus fleundum te. Si ergo tempus quando non eratfilius,ergofiiit tempus quod non facit filius. Si fuit tempus quod non facit filius, non omnia per ip» fum famp;Sbx funt ; Jam enim erat tempus quando non erat filius. Si erat tempus, quando non erat tempus, Io-hannes Euan^lifla non debuerat dicere : In principio erat uerbum, fed in principio erat tempus. Johanes di» cit : Omnia per ipfum fà fbJ funt,zy Arrianus contra» lohan., do non eratfihus ? An forte diéhirus es, zy Johannes Mtde flit,quia in principio erat uerbum ? nbsp;nbsp;Quia fuper pefhis domini diflumbebat,zy inde hauriebat quod in conuiuio Chrifli bibebatur , quiainprincipioerat uer» bum. Tarnen die mhi, quando in principio erat uer» bum,uelquando Johannesfuperpe^isdomini diflum» bebat, zy à uerbo dcmini difleba t, quia uerbum erat ia principio,zy uerbum deus erat, Arrius ubi erat f Ne-flio paudes dictre,ibi erat. Notum eA enim, zy le^tur quo tempore natus eA, meritoqueÃtdaninatus. No» nn 3 tumeA |
|
DE Ct.VINQ_.VE HAERESIBVS tum eâetidm quomoio nwrtuutpierit,ideo non audis dicere de Amo, fient de uerboCrÃiit,Gr eil, quia nee tu^cÃiitArriut,necmodoril. Sedutinommbuiexclue igt;icuer 8 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Arrîanus^eiudiquid per Salcmonem dicatur: Dcfi tmnus foeeit recettes nbsp;nbsp;fines mhabitabilesfubcceh. Cum piraret eoelum, aderam iDi. Et poH pauea : Eram apud tUum cur.amp;a, diÃionetis. Eggt; eram quando fà cübdtfèrttafiiitdanuntd terrae. Eg) erdtneuidd^u-^ dtbdt.Sed dicis,de ttmporedgtur,uttunifilt;eritfiliuf dn^ tequdm efiet tempus ? Audiipfum perprophetam dieen» tem : Ex tempore ; Ex tempore inquit: Q£id eil ex tem pore i Hwnquid ex quo e fie tem fw eoepiti lion fie imigt; pie Arridne,ne:nfie,fied ex tempore dntequdmfieret tem^ pus,ibierdt. QUiere idm,qudndo non erat : Jnprincipi^ pioerdtuerbum. là elius grtci dicunt Ao 7,-1:. Los g)f quippeuerbwn fignificdti^rdtionem. Vides er^ quid fiemper erdt dc quo tu dudes dicere,non erdt. Autfi ïccie » nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dliqudndofitteuerbo,dut finerdüone fidfie, idmnonfilio turnen,fede:^pdtridduerfdriuseris. Eg) inquit ex ore dltiÃtmi prodij, quis dieit uerbum, e:}' uer^ bwm, erg uerbum, nbsp;nbsp;emus erdt uerbum nbsp;nbsp;Non dtto, fedttnumfimt. lioninquit,quiduerbumpefkriuseil, CDcuiusoft uerbum,undedppdretfilium efie nunorem, negds itdque filltim (fiedeum. Honnef mquis,C^pd(e trim deum dico,G'filium deum,fid patrem mdiorem,fi:gt; lium tninortm. Qji,dmdiupdter mdicr,filius minor sDic mihi, quid uideo tecdkuldriueüe aternitutem, quot dnnis pracedit deus pdter filium fuum i Vbidiem natiu tAtis filij dei leÿfli f Eilij dico,non dico fiiij dei Cf homints. Vbiergo ^em ndtiuiMis le^fii i Cum quo Mdthemdi^ tico credtionis fyderumcofitüdtionem qu£fifiidtquetrd» ihfiii tempord, quds hords, quie momentd,quos numéros,quds nunutds mornentorum ndttuiMis lüius quiedcondidit,coUe^fii f Quiefcdtergohieretica,non reli^o, fed fuperfbtio, de Chrifli imtiodeficit cdlculdtio. Quid cum duditur, fine initio letcr mtas, nulld ibi quteri^ tur iCtds. nbsp;nbsp;Sipdter deus, cr filius deus : Pdter maior, filius minor, tdm non unus deus,fed duo dij. nbsp;nbsp;Quid eil ergo quod dicit dominus per Prophetdm : Antemenon eil fvrmdtus deuSjCA peil me nonerit i Qu,iddiets Ar» ridne i Cui ifks députas ucces i Sz pdtris funt, di» cendo : Ante me non eil fit mdtus deus, CA poH tne non e^ dlius, dut ipfe pdter non er it, dut filtus non erit deus. Si enim hoc diceret ; Ante menen eil firmdtus deus, nec ddderetjpoH me non erit, liberum tibi erdt h£c uer^ bd pdtri tintummodo dpplicdre: Cum dutem fequitur CT dicit ; Peil me non erit ,fecunduK te ut dixit, nbsp;nbsp;fe pdtrem CA filium negiit deum. Item fifilij fustt hiec tur» bd, pdtrem fuum CA deum negit CApdtrem. nbsp;nbsp;Si enitn n Olt diceret, dnte, fed tantum diceret, poH iw non erit, pofifetfirfitdii dicifilium iUudfiufife locutum. lAododu» tem cum dicit : Ante me non eil fii nmtus deus, CApoH menon erit, pdtrem ftmmnccdeum dicit efii,necpd^ trem. itemfipdtris fitnthiecuerbd,quis dicit,cuidicit: Eilius meus es tu ego hodie gemtt tej An firte quod ab»» Ãt,menddcij drgtiendus eil deus f Sedfifilij uerbdfunt, quis dicit, cui dicit ; Pdter mcus ufque nwdo operdtur ? |
Anfirte CAmiuriofuspdtriiudicdndus eü'CA ingrdtus? nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;y lohaD.)4 Sed nunquid ingrdto diceritur : Poftuld dme,CA dabo tibi genteshdreditdtem tudm CA pefieÃonemtudmtermi PWm.» nos terr/e ? An firte Prophetd, dut quid diceret nefeiuit, dut fidlere uoluit,dut ut imtius dliquid de Prophetis died» mustfinxifii credo fibi duos confiibuldntes,ideil pdfrem dkentem CA füium, pdtrem : Ante me non eil firmdtus deus,ddiunxitfiliusdicendo: FtpoHmenonerit. Hu» mand funt qute d^mus,dn diuiiM i Prob dolor,pdrce, parce hteretica tmpietas. Ciétu deum non capias, nos quo q^ ad bldfihemiam prouocas Hit hocdocet fanän Eccle fia. Pater,pdter til,filiusfdius tii,CA lUe nunqudm non fiiit pater, CA iflc tiunquam non fiât filius, ambo cetetai, neccoeperunteffe, needefierunt, quedpaterhquitur, filius loquitur,quid uerbum pdtris eÃ, CA epuodfdius leagt; quitur pater loquitur, quid pater uerbieH. ipfumuer^ bum dicit : Verba quie egoloquor,A.meipfo nonloquor. Cencedite quiefo creator i, CA in creatur a fi pote fis ca» pitecrcdtorem. Ecce ignis CA ffilendor duo funt ,alter ex altero,nec fine dltcro alter eil. Ignis pater, filendor filius. Ipfefi poÃit dicit,quà dluceo,tton a meipfo luceo, fed qui me mlt; fit ipfe imhi dédit ut luceam. Ignis enim filé dorcm nuttit. Etficut filius de pâtredicitiPatermecum CAfilcndor dlcerepotefl,igr.ism(cum eH, Ex» tinQieignemfilcdornufquam adparebit.lfk ergoignis pater,et fiïenà or filius,unus fine ceniuge pdter,alius fi » ne mettre filius.Hec diuidi aller ab altero poteil, CAcum fit alter ex altero, initium tarnen alterius rfiè non poteü fine altero. Hoc erâm pe-jfe d creatoretributu eA creatu» rlt;e. Quid peteA ipfe creator i Accédât pu nus,accédât Sal elliami s,uideat A rrianus. V idea iit efi i deo uidere no ptffint.EiZfiicio iniuriâ, fi aliquapte tanti creatoris eu» piens cfiindere potefi!.tê:lgnts fiue lucerihe effira anted ium fiiitudinè.Scriptum eil enim: Lucei na pedibus me» Prata.o« is. Et de deo diilu eAiIgnis confumens. Accediteergo et lucerna dili^nter cofiderate, utftrasq^ fituas tenebras * n mouete. Paganus ïtueatur fine coiu^o tffe patrê, CA fi cxcus no es,difcefiliu, CAibi uide,ïter igné CA filendorê quitremedtu: SinuUîteAmediu^nuüueAcoiu^u. No/j «eDe ferutiri mrdiu,ne ma gnu patiai is icendiu. A ccedat Sabetlianus,uideatduos ïunH,ignc CA fflcdorè.Huquid no rede dicerepotjfilcdor,ego i igne et ig nis i me ,ficut CA filius dicitiEgo i pâtre et paterimef Accédât Arria» nuSjUideatet ipfealteruex altero, tire tit nafcipoffeoltc Iow-h» ru fine altero : nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eotu prior, nemo pufirior. Coaeui fut pdter etfilius,filcdor et ignistnec ignis fine filêdore necffilëdor fine igne. Aut certe fi placet nutte manu,dà ii» dedlterum ex altero, ofknde nuhi igné fine/filèdore,ud fidêdorëfineigne.Abfit,dbfit,arderetantumopoteris,ft pare aitau ab altero no poteris. Sùut ent ignis CAffilen» tOT alter ex altero eA,iiec effe alter fine altero pote A. iicadf |
|
LIBER No» iUis ortuf tfui non eÃ,fed £tcrnitM tiniefl,unifub ftintiiAgnii crÃltndortun^ofAles , pater autent CT filiui £terni fitnt. Sunt dito, t^ui patrein nbsp;nbsp;nbsp;filium deam dico. Duilitof 'm proie,unitcis i« deitate. Alterum fielt uniiit ndtiuitM,fed unum oÃendit efje diuinitM. Cum dico Ãliufjdlter eÃ,Cum dico deM,unt(is eÃ. Alim eÃ,lt;iuiiifüim eÃ,Aliud quidem non eÃ,quiii dem eÃ, loham., 9 rubefeite Arricini,Tuniclt;im hominis lam iudicati in erm cependentis carnifices Pil4tin5funtiiuÃconfcindere,et uos conamini charitatan dei in ccelo fedentis, imtnö deu ipfam charititem diuidere ? Sed comtmini quantum po^ teflis,ucs iim in 'mÃrnum ruià is,nam iüam tunicam nn quam rupiÃis. item per Prophetam dominm diät, No â rai»,4f eà ultra abfip me dem. Dem iuÃmCrfaluansnoneà praeter me. Contra Sabellium, Cap. VIL Hif Sii6eQM«jM exultât :Vtenimtvnum eundemq; patrem oÃendat nbsp;nbsp;filium,talibm fetellimonijs credit muniri. Et contra Arriani,ut probent alium effe patrem,alterum Ãlium,alia profirunt teÃimonia 'm qui= bm dicant, Alter eà pater,alter eà filim,a!ter maioTtOloi Sf 'K nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;minor,ut pater dicatÃlto,Dedi te âm lucein gemium. 1 uhw V l^iÃhm dicat, Pater miÃt me. Qjiantum intelligo.lucem iÃam gentium comprehendere non ualent atq; iKgt;JÃice=^ re,imde cacati non mecum pofÃint ambulare, Ãdpol ius oberrare,Arnanm aliud,SabeiliantK aliud. Qji.de beU Ium ? b£c catholicm f Arma inquit qu£ portât mea funt.mibi militant ambo,contra fe pugnam,Ãd pro me,utinam ambo deficiant,Cfnon alter ad alterum trän feat,fed ad me properent, Cf ego aliquid unie utrii^ per cutia iturproÃram.Tu Arrianedicis, maiorem efje qui mittit.minorem qui mittitur.interrogo te CX ego,Qjiis cà maior i cui pr£paratur aliquid uenienti, an qui pr£^ parat f Cuiexhibetur officium,an qui exhibet ? Vtiq; à hominum genm interroges,reÃonde' itillum effe maio^ rem cui preparatur.Tuautem inde uis probare minoré filium,quia mtffm eÃ,Cfego oÃendä earn qui mifit pne cedereidum quem miÃt,nec unum dico eorum maiorem, Mfaic, 4 f quia non audeo dicere uel minorem. Efaiat propheta dief cit,H£c dielt dominus ChriÃo domino meo cuim appre bendi dexteram,ut fubijeiam anteÃciein eius gentes. Ece ceiamÃliomiffoquomodopr£curfor eà pater. Adhuc fequere.Etdorfaregum uertamiCf aperiam coram eo ianuas, Cf porta: no claudentur. Ecce iUe qui miferat prlt;e curforÃUm eÃ. Qg:« ent« maior aut fuperior,ante mi norem ianuas aperie,uel quomodo fiet ntà paululum pr£ cefferit l Audi adhuc,Et port£ inquit non claudentur. Qjiomodo f Ego ante teibo. Audis quia qui miferat,?^ coinitatur,cr pr£cedit,qui mittitur non difeedit. lam tu difeerne qui Ãt maior,qui potior,ego enim nullam difere tionem uideo,fed potim xqualitatem conÃieio. Pilius di citdepatre,KIiÃtme.PaterÃliodicit,Egoan teibo.Re» cedit ïh: medio difcordiofa calamitas,£qualitas hoc exbi^ btt, non diÃarilitat. Adhuc fequere ut clarius apparent |
VN VS, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ccxxmi quis Citi dicM» E^o ante te ibOfCf glorioÃs terr£ humit liabo.HiceÃo cftu Pagane,Audiquiddicat Propheta. Non mihi ego qdâ uolui feripÃ. Codex in quo hac feripta fut,m armario ludai habetur.Inimiciis meus teÃis meus, ab ipfo qu£re:Aperi,lege et crede. Dorfa inquit regu uer tâ,etglô)riofos terra humiliabo.Nonereges terrauidet q aii perfequebatur ChriÃianos,nuc integros efÃe Chri» Ãianos l Nonne uides eos qui humiliabant ecclefiam.huu milesintroireineccleÃam l Nonne rp/ör habere deÃn» foret,quosantehabuitperfecutores (Ego inquitantete ibo,Cf gloriofos terra humiliabo.Portas areas contera Cf uedes Ãrreos conÃingam,Etdidm tibi thefauros lA« fconditos Cf arcana fecretorum ,ut feias quia ego fum deus,quiuoconomen meum,quoniadeuslfraël, Audiat Sabellianut.Deus dicit,homodicit.Audiat cf Arrianiis, Ego deus Cf non eà alius extra me.Diu eà ex quo con^ tra iÃas duos harefes certando laboro ,Cf pene fum Ãti» gatus,veni domine meus lëfu pr£liatorÃrtiÃime,prin^ ceps exercitus domini,qui diabolît uiciÃi Cf feculu. Ap PtJio. nbsp;nbsp;, prebende arma Cf feutum. Cf exurge in adiutorium mi hi,Procelfurus adpralium Cf uidurus 'mmudo mudu, orauit,no tanq uirtutis iinpotés,fed ut nobis propter qcK uenerat humilitatis miniÃeriu exhiberet. Et quid dixit ( Pater clariÃca Ãtiu tuu. Nlodo Arrianus dicit,Videsmtia minoreÃ,t^claritatënonhaberet,nià patrë petifjet i Expeda ho,quid fiÃinas(tu hominë uides,in qua forma no foin patri,fed Cf angelis minor eÃ,llo adparet, deus latet.TumihioÃedishoiemhumile, apioculos Cf uide deu fubUmc,n'o angelis minoré, fed patri co£qualé. Pa» ter inquitÃliu tuu clariÃca,ecce minoré. Adhuc fequere ut et fiLitts tuus clariÃcet te. Ecce leqnifé. Inneiüm!«Ãlite agnofcenté patrë,atq; orantë,eiq. coiundu,no u: puta^ batur ingratu.Videamus qd de Ãüo dicat Cf pater. Affü pÃt lëfus Petrii et lacobu if lobânëffatrë eius,Eâ,iâgelif uerbafunt,Cfduxitillos 'inmontë excelfiifeorfuctträf Ãguratus eà ante eos:Et reÃlenduit freies eius Ãeut frl, ueffimëta aut eius frda fût albaÃcut nix. Ecce app.truit iUis Koyfes Cf Helios cüeo bquëtes. Qjti fue Aloyfes et Helios,nià lex Cf Prophetai Loquebantur cu illo,quia l» cuti erät deillo,ofrëdebatqu£pr£dixerót, manâÃÃaböt qu£^pphetouerät.Loquebotur.Futas,quidloquebäiur i Vr lttd£iebuincerëtur, Pagani couerterëtur, Manichai ccfiiderétur, h£retici coprimerëtur, cathoh'ci cofrrmaré tur. Loquebatur lex et gratiä,lenitas Cf aÃeritos,terror Cfmâfuetudo,pr£cepiûcfadiutoriû,frrraniëtu Cf me dicus,umbra Cflux,pr£coCfiudex,fcntëtia Cf miferi cordia. Et quid poÃealR ndës Petrus dixit ad ïëfît,Dne bonu eà nobis hic eÃe, Si uisfreiamus hic tria taberna» rula,tibi unû,tiloyfi unH,Cf Helie usiÃ. Qjiid dicis fan» de PetreiMudusporturitettufecritupetisiVidestot gëtes 'munû cbueniÃe,(t tu requié quarts (Vides tenebros mûdi,et tu lumé abfcodisi Nemo accëdit lucerna et ponit eô fub inodio,fed fup câdelabrû,ut luceat oïbus q 'm domo fut,iÃadomustotus eà mudus,lucern£accenÃc,fierbi 'm w»«h.; nn nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;crfrnrftt'o. |
|
DE QVINQ^E tirMtio.Cdndeliibrunt Mtem cruets eft li^nunt,Lucer^ nd 'm cundeUbro lucens Chriftus 'm cruce pendens.î^elt;t moaccenditlucernam iy ponitenm fubmodiö,fedfuper candelctbrunt utlucedt omnibus quiin domo funt. vb d« tu, uidmmus ey nos. Tcnebr^ fum, non offendd» mus in Pdgdnis,non erremiis cum hicreticis, lucedt no» bis lucernd,docedt nos uerbum in cdrne. Videdmus guid dicit Eudngeliftd, uidedmus p ddmiÃ'um eft conftlium Petri. A.dhuc inquit eo loquente,ecce nubes lucidd obum brduit eos,Et ecceuox de nube dicens. Omnes dudidmus nemo dures clduddt.Audidiu Pdgdni irrtftores ,dudidnt iudlt;ei perfeci{tores,dudidnt Mdnichtei phdntdfmd fom^^ nidntes,dudidnt hicretici erronei Utigdtores ,iudidnt ey mdxime,dudidnt etidm cdtholici,fideles dei cultores. Ifti dudidntnefeducdntur,idiutpunidiitur. Qu,iddicit uox de nube t Hic eft filius meus ddeólus in quo mihi coinpld cuit.Vbi eftisqui dduerfdminifilio dei i Pdter dicit, Uic Matth nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;meus,cy tu dicis,non hdhet filium deus.Tu Pd® â â gdne,quid ftds Ãrds ey murmurds ? Intrd hue 'm fchold dei,dperi dures cordis tui,dudiuocemdominitui eydi^ fee ftlium dei. Qjto fttgietis lud£i qui oceidiftis filiü dei 1 QJiojùgietis,ubiuosdbfcondetis f Qui montes, quic pe^ trit fuper uos cdfurit funt i Et fi mcduernispetrdrimt nos dbfconderitis,inde extrdhdm uos dicit dominus. Sed lt;y uos uenite,intrdte,conftlium meum dudite, dejfterdre Pfiim, ) i nolite,quonidm funt reliqui£ homini pdcifico. Situiftis, occidiftis,finguinem Chriftiftindiftis.mcreduli fiiiftis, 'm periculo poftti eftis : Quidfttcere nunc hdbetis.nift ut credentes biptizemini ey uiudtis ? Sdnguinem quem fti ~ diftis non eft quod horredtis : 1'ufus eft fdnguis medici, fttdus eft medicdmentum phreneticis. Quid dubitdtis ? Guftdte ey uidete quonidm fuduis eft dominus. Quid tu Pfiini. ; j Mdnichiee,qudmdiuphdntdfmd fomnidberis l Vigild,ey uide, nubild tondnt,Quid tondnt i Hie eft filius meus Matth, ) gt;nbsp;dilectus. nbsp;nbsp;Vide in terrd hominem uerum,dudi de coelo deumueru.Vide 'mterrdhominisfiliujdudi decalo, dei effefüum,Vtrumq} uerimi effecognofce,id ell,deum ey hominem,filium dei (y filium hominis,unum eundemq; effedeum eyhominem.Agnofee hominem, ey pldcdbis deum.Cdueneojfendds in petrd, ne partis patiaris rus indm.quidquodtufomnidris,udnitds eft,quod deus to» ndt,ueritdStft.Auditu Sdbemdne,dudide coelo pdtrem, uide in terrd fiUum,zynoUdicere,idem pdter qui filius, Audi zy tu Arridne, in pdtre CT mfilio noli errdre, fed fequere unitdtem, ey uide diuinitdtem. Domine duti diuimus,quid dicis defilio tuo. Die eft filius meus dtle^ (lus 'm quo mihi compldcuit. Et quid aliud ? Ipfum dudi* te. Grdtids tibi deus aternd uirtus,grdtids tibi pdter om nipotens,qui ey filium tuumoftendifti,ey mihi do~ (toremdedifti.ReceddtSdbellidnus,receddt Arridnus, recedditt catenepeftes,receddt iniqud dod^rind. Docedt ileus,noniniquus Arridnus,docedtdeifilius,non dduerif fdrij filius. Die domine meus lëfus,doce,difcd. Quid do» |
HAERESIBVS. eed -SdheUidnusdicittipfe eft pdter quifilius. Arridnut dicit,dlius pdter,dlius filius,pdter mdior, filius minor : Aduerfatur,cldmdt,litigdt,contrd Chriftum dimicdt. lüefdnguinemfiiditutredimdt,tu pecunidm ffidrgisut per'mids. Speluncdm fiibricdt, lüic cdiholicum pr^e* Ãcdt,Chriftidnum uocdt pdgdnum,bdpttzdto ingerit bd ptifmtim,contrdidquod feriptumeft , Qui femel lotus Miui.ff rft,non indigetdenuo Idudri.Cldmdt hcmo,Chriftidnut fum,quid me dicistffequodnon fum f Cldmdt,fidelis fu, ey lUedicit,deeipedurum. Quid dds,dut quiddufers ? Ddf pecunidm ut dufirds grdtidm,dds precium ut dufe» rds quod emptus fum. nbsp;nbsp;Quid emis dh empto ? Precium meum non durum,fed ftnguis Chrifti t/l,non me feducis non me decipis,qudntumcunq; mihi confrrds, non mihi toUis precium meum,Pecunia tud tecum fit in perditio» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* nem : Ddm precium meum non hdbetlt;eftimdtionrm. Cldmut homo,fidelis fum,eyexuffldtur,cldmdt in nomi» nepdtris ey filij bdptizdtus fum, eytuirritum fiicis. Quid ergo Chriftidno referuds,m quo pdtrem eyfilumt ffiirittim fdn£ium exufflds An forte noudmfidem, nouu bdptifmd,nouiimdeumde trdnfmdrinis pdrtihus dddu» xifti ? Die meus funile Pdule,doce diuini iuris perite,/fio ft dmice,homo i£te modo uenit,mumdum fubuertit,fidei unitdtem fcindit,trinitdtem diuidit,ftbi non confentien» temrebdptizdrecontendit. QuidÃcit ? I« Chriftoiefu^'^^â^'* per Eudngelium tuum me genuifti,in ipfo bdptizdtus fit. An Ãrte eft dlid fides,dutdliud bdptifmd ? Vndfides,un!( bdptifmd,unusdeus ey pdter omnium. Siergousidfi» Ephe.4 des,'immö quid eyund fides,unum bdptifmd, unus deus ey pdter omnium,idin credidi,idm bdptizdtus fum, idm deum hdbeo pdtrem,qudrebomiciddmpdtior Arridnu ? Subuenidomine meus iefu ey dccingere glddium tuum circd Ãmur potentiftime. Omnium potentiÃime egrede» re,occidt eos in fe,uiudnt in te ey defindnt perfequi te. SdbeUidni te fubtrdhunt, A rridni te minuuniiTu quid di cis de teiPdter dixit ut te dudidWUsiCà tcdudimus,ipfu dudimus,uno iilu utrofq; percute dduerfdrios. Perednt 'mquitudniloqui,ey memis feduäores,Arridnus ey Sd« beUidnus. Kon ego ey pdter unus fum ,fed ego ey pdter unum fumus.Quoddico,unum,dudidt Arridnus, quod dico,fumus,dudidt Sdbcüidnus,non diuiddt Arridnus unum,no deledt Sdbellidnus,fumus,feddmbo uenidnt ey fini etidm ipft ttobifeum in unu,ftcuti ego et pdter unum fumus.Ergoft pdter erfilius unumÃnt,immöquid nbsp;nbsp;lohan.)r dubitdntcr unum funt,non duo,fed unus deus. Konwiif quum dliquid Prophetd fcribit,ftd uerum dixit deum di* Centern: Ante me non eft Ãrmdtus deus,ey poft me non Eraic.4gt; erit. Decuit ueritds ueritdtem, ey glddio ftc dcuto omnium per emit errorem. Si ddhuc hÅretici reluâdn* tur,dudidnt cdtholicidifpnitiudm fententidm, cud/n fe* qudntur. Libh conclufio de catholica contra prat« didafentenna Cap VIH. Audiftis |
LIBER. VNVS.
CCXXV
OxtU.f
AVdiflispdtrem^uiddixerit de fîl{o,aitdi/lK lium quid de pdtre dix er it uel de fe. Si quit uobis EunngelizMerit prteteridquod uccepiÃii , anathemti fit. DtxiniM'de patre CT filio quod potuimui, nbsp;nbsp;quMs
tum potuimuSfà tarnen aliquid digne potumus.De Ã)i« ritufanilo tiicuimiK,fed non eum prieteriuimiK, Quics quid enim de patre cr filio dtximus,de Ifiiritufanito di= x'tmM.^ftentm 'miüiseyâcumiüis unuf dcu^,non mi=
nor,aut tertiut deut. Qiiid adhuc dicam fà tigatii,fitiga tut i Qjai Jfiirituinfanilum 4 patre nbsp;nbsp;filio teternitate et
fubftantia uel coinmunionefeparant,eum qui negatffii» ritumfandum non effe patris er Ãlij,plenut ejl ffiiritu immundo,uacuuf eji à Jfiiritufianà o. Idea enm dicitur ohïii,4 i(ufci}f^{(iiff^qu;^pnrtihiiffiondiuiditunitatem,fedm Pftlm 40 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;enim tri dtas Ulf
â nus deiK,turrK Ãrtitudinis 4fiicie mimici,qui m(e cre^ dentes euÃodit in fiecula feculoruin,Amen.
SanAi Auguflini Hipponenfis Epi(copi,liber de quinqi hterefibuf,explicit.
DI VI AVRE LU A VGV/z fti'ni Hipponenfis EpircopijlE ber contra ;udæos,Paoa/ nos amp;nbsp;Arrianos, incipit»
Qtiç fideles bona aflecuti fintjquibufcp liberatimalis, Cap. 1.
NTER PRESSVRAS AT» (^anguftioi priefmtis temporis nofir£ officia feruitutis cogimur di^ leäiÃimi non tacere,cum potim exs pediatfiere magis quà m aliquiddi^ cere,ueruntamennequid minus lu^
tauth.sç cri arclt;edominiciedccedens,dicatur nobis,.Serue nequa cr piger,tu erogares pecuniam meam, esquot; ego ueniens cumufitris exigeremeam,peto charitatem ueftram,ut quie ipfe paterÃmilias per nos uobis miniftrauerit,liben Romï.) j ter accipere dignemini. Apofloli Pauli uerba funt. Nox prtecefiit,dies autem appropinquauit, Deponentesergo opera tenebrarum induite arma lucis. Expulfaitaq^noii üis caligine effugatisq; tenebris peccatorum,radius ueri luminisfidgeat in cordibus uefiris. Exigit enim à nobis ratio huiustantiecongregationis er noïlis tranfaihe, uobis reddere rationem,eriftius diei detantofacramen^ to percepto ueram fempiternamq; demonftrare falutem. Si enim dileiHifiimi opera tenebrarum tranfaétte noilis conpderemus,er quid iegerimus,domino donante explin care uoluertmus,inueniemus nos in no£le,non opera no His,fed diei peregifire,î^eq} enim deledatione fomni fo* pitosfenfiisnofi:rosagnoumus,nec^ uanis phantafma^ tibus animas noftrof iUufas,nec ipfa corpora noftra fir a
mentorumcaloredepreffa in alto fopore requies nauityfed uigilando,orando,pfaUendo, contra aducrfaii rium diabolum dimicando, er magnam btcem infiifain cordibuus noftris feiipmus,er in nolle opera dei perlt;e^ gimus.Quid enim £gimus in hacnode ? Captorem ca^ ptiuauimus. Quid legimus in hoc nolle I Tenebras dia» bolicas à cordibus uefiris exeuÃimus,lumen uerum hau» ricndumeffcdemonPrauimus. Qtiidenimadumefiin hac node{VeniensueraÃrtitudo alligauit Ãrtem ,ut â uafa eius domus eripiat.Quid adiiefi in hoc node I Ex» tirpata efi fuperbia,introduda eft humilitas. Quid adti eftinhacnode ? Princeps omnium uitioruAnexpulfus eft,Ãns omnium bonorum fufteptus eft.Videtis ddedià pmi qu£ bona habeatis pr£parata,er ex quo onere, uel quibus farcinis peccatorum releuamini ab ifto qui uos uo catutfufcipiatisiugumeiusfuaue,er farenam eius le» uem.Deponentcs itaq; operatenebrarum,induiteuósar» jvijtth.,, ma lucis. Quid pt hoc,ex uerbis fymboli quod modo ac» Romi., gt;nbsp;cepiftis,uobts expoptumeffecognoftitur. Quid eft de» ponereoperatencbrarum,niprenunciare diaboli pom» pis, er angelis eius ? Et quid eft : induite uos armd lucis, nip crédité in detvm patrem omnipotentem I
Qiiifit vel quid fit diabolus vel quæ fint
' pompçeius. Cap. II.
PKius tarnen dtlediÃimi difeutiamus, qui pt,uel pt diabolus,uel quie pnt pompte eius,quibus renu» ciantes,opera deponimus tenebrarum, tunc demum de deo patre omnipotente qui eft uera lux quantum ipfe do» naueritcharitatiueftriedicemus. Qufd eft diabolus i Angelus per fuperbiam feparatusà deo, qui in ueritate loian.t nonftetit,audor mendacifiafemetipfo deceptus, alteru decipere cocupiuit, ifte aduerfarius, effedus aduerfarius humani generis, inuentor mortis,fuperbi^ inftitutor,ra dix maltcit,ftoe'erum caput,princeps omnium uitioru, nbsp;nbsp;.
pfuaÃr etiä turpium cogitationum. Hie dum Mum pri» mum hominem it deo Ãdum,AdamÃilicet pattern om» niumnoftrum intueretur, uideret^ hominem ex limo terrlt;e ad 'maginem deiÃHum, pudicitia ornatum,tem» perantia compoptum,cbaritate circumdaiun;,immcrta» Iitate u(ftitum,a:mulus atq^ inuidus hoc hominem terre» nu aecepiffê,quod ipfe dum effet angelus per fiiperbiant cognofcitur amipffe,inuidit ftatim mfatiabilis kemidda eosq^noftrosprimos parentes Mis donis ac tantis bonis expoliauitiinfup et pemit.NÃq; dtlediÃimi cü tata bona hoi diabolus abftuliffet,pudicitta,cotmètia, ckaritatèfi » mortalitatë,euqi turpë ac nudit redd!diff'et,obptu fuis pa nisderidenseü,fuodniocbftrinxit,at^ex illo uinculo omnè ;plem eiuspbimetobligauit.Turpes enim pannos fufeepit Adam, qn à diabolo expoliatus pudicitia,accin» dus eft impudicitia,amiffd temperantia mtemperans ef» ftdus eft ,pdita char itate,malus muentus eft,expoliatus immortalitate,mortipropinatiiseft. Quidperdidit,cr quid accepit ? Ad hoe enim per turpiÃimos pannos fuos
pofterosobligauit.
Q^omodo
COMTRÃ IVDAEOS, PAGANOS ET ARRIANÃS;
|
Qtîofïiocîo diabolihçreditas homo fit fa« diis,qaaliccrcÃrurfusad veram poG fit peruenire libsrtatem. Ca. Hl, IQ Ett'^nciemiu huic dumnof^ h^rtiitAti,papilli fnin'M,^nte^ cxaäor »eiüit.tam peÃimit hjercdiMi riitUttciemiS. Si lt;juif huic hjei-editciti, i» qui funtptinni diMi,pompie fcilicet (Tingelii eiut re ***â''â ? nuncidreneglexerit, cumiudex uenerit,Ãcut ^uAngeliü lojuitur,tr^dctur debitor exitélori,exitâor MtemdebU torent in cxrceretn trudet, Amen dico uobii dit dominuif Rom.* nonexies indedonecrtddM nouiÃiinum (^Uddrintem. Omm itd(^ genui humdnum tdn^ pduperem Zf pupiUu connnenddtfcripturddiuinidiceiis deo :Tibiderelilt;a!ts eà pduper,pupiüo tu eris ddiutor. ^iufj; dduerfdrium diibolnm dentonÃrdfis Ãecutut ddiunxit,Conterens brdn chitcm peccdtoris Zf mtligni.AÃit itd^ dlii^Uis piUi ho» mo.zf dU(jitdinmifericorÃdmhuicpupiÃQ Zf pduperi r xhibcdt.Ferocem ettlm dtcy cdâlidufn aduerfdrium pdti» tur,Zf bec pupillui in cdujÃd Ãud defecit, quonidm eum fuiK dduerfdriiM prduii ddibut obligduit. Adhibedmui huic pupiHo idoneos deÃnÃoreStZf ApoÃolorivm tdn^ iu ri/Ãeritorwm coeleÃium eipdtrociniuin fubrogemut. QtideÃdgeiidumdpudtdlesprotdli ? Apud uositde^ Petre,Pdule,lohdnnci,cieteri^ Ãdn£H cÃlidrij ueri iudi» eis 'dniic!,fumm£ poteftdtK cdujfdm exponiwK, | opti* 'menoÃiihuiutpduperis Zf pupuHigeneris fcilicet hua mdni,(iui expdternochirogrdpho debitor inuentiu eft yeiK,dtq} obÃri^liis i!, dduerfdrio det!it;tur,non efi dliud queinddmodiim huic fubuen!dtur,n!à ex ueftro conÃiio. Ãÿi.d itdrj; in hoc negocio ferenitdtiueÃr^ uidedtur pro huius miferi libertdte « communitrdti.ttu, utindm pro 'eo digndm mihi proÃrcefententidm.Piuos enimdÃrin» xefdt h£c obligdtio,nià uobii grdtid ChriÃi fubueniret. l^iberdfi libertdte conÃlium ^uod d iudice dccepiÃii,pro mite,ut hoc fei^udtur qui cdptiUus detinetur,dtlt;^ ex md» Id feru'tut: perueÃrdin deÃnÃonem dd uerdm peruenidt bbertdtem. Hoc cÃ,uox omnium quodfæcimusfocidt. Qitid obfecroÃÃurus eà ? Kenunciet didbolo, pompis Zf dngelis eiuf.Hfc iUd ddntnofd h£reditds,cui renücid» fe compeUirnur.Videtis qudmfententidin protulerunt no flri deÃnforei. Deaccufatiöhédiaboli aducrfus hofhinê in iiidicio dei proponenda. Cap.IlIL |
Vl^ifrt unufquifq;,nenon ex toto renuncidns poà proÃÃionem dpud eum didboluf fuos pdnos reco» ghojcdt,zf incipidt femper reus detineri,quem ChriÃus uoluit fud grdtid liberdre. Ncc Ãbi mdle bUndidnturt qui poà grdtidm dcceptdin corriginolUnS,dtq; rurfus dd iüds fids priÃinds redednt uoluntdtes, Pxpeädtur enim dies iudicif,dderitiile£quiÃimus iudex, qui nullius po» tentis perfondm dccipiet,cuius pdldtium duro uel drgen» toneinocorrumpet. AÃdbuntomnes dniin£,utreÃrdt undqu£qf fecundum ed qu£ per corpus geÃit fiue bonut Ãue mdlunt.Pr£Ão enbn erit dduerfdrius didbofus,reci» tdbuntur uerboproÃÃionisnoÃr£.P,tà tdlisÃerit quif q-.ut debitor ex hdcuitdmigret,exultdbit iUe dduerfd^ rius in conlpe^lufereniÃimi iuiicis,fuperiorem feeÃe de cldmdiis,Agensq;tdlemcduÃd!ndpudtdemiuiice, Ae» quiÃiine inquit iudex,iudicd : luÃicid Zf iudicium pr^» pdrdtiofediStu£.ludicd meumeÃe quituus eÃenoluit^ meus eÃ.mecum ddmndndus eÃ. Poà renuncidtionem ut quid inudÃtpdnnosmeos {Cmiddpud eum impudicitii fà ,ciebdt,cutipferenuncidturdt { QJiid intemperdntid, quid dudricid,quidird,quid fuperbid,quidc£terd med ? PoÃremo £qwÃimefugientem d me,conÃgiente!n dd te poÃed cum mets quibus renuciduerdtdppriehendi, mud» forent detinuLln ipfd quoduminodo med poÃeÃione dp» prahenfus eÃ.Qu^d enim in circo Ãciebdt,dtq; ibiÃridc lites,infdndSuoces,winefqiuiilorids,cumidmd fe dlie» nus Ãbimetuidcbdtur cf^d in thedtro renuncidtortur piumuoluptdtum ? Qÿid immphithedtrocrudelitdtcs fudsoculisfuisintuendo ? Th£fdurizduit(ibiirdindie^°â^^-* ir£.li£comnidmedpoÃrenuncidtionim inuiÃt, meus eÃeuoluit,Zf medconcupiuit.ludicd, iudicd equiÃune, quonidm quem tu non didigndtus es tdnto precio liberxre ipf : mihi fe poÃmodum uoluit obligdre. Poterit neo; d» pnrireis qui poà proÃÃionem fudm tdlis inuenitur,ut iu»i Ãe didbolodbdicet^Videtequid dgitisÃlij mei,Ãdtres m:i,quomodohdnc proÃÃionem ueÃrdm cuÃodidtis. ConteÃdmuruobis ipfum iudice omnts^poteÃdtes cae» leÃes,Zf nos dudiuntddmonentes,Zf uos dccipitit preû tentes,neinudcuü grdtidm dccipidtis, fed corde integro, totd uirtute,proÃadÃderenuncidtes dtq^ fpernentesd ddmnofdm didboli hiéreditdtè ne pupulli uel pduperes re» mdnedtis. De fnmmedeitatis vnitare cumperfona* rnmdiuinarum pkiralitate. Cap. V. Ci^.editindeumpdtrem omnipotentem, mutdntet 'idtrem.mutdte hiéreditdtë. cjifis eà iÃe pdter om nipocens f Pdtremquidem omnium quem credunus om» niunoÃrü,dtq}totiiis mundicognoÃimus eÃe per grdtid fed Zf propriit eius Ãliu quxrimus per fubÃdntid,quo» nid Zf dnteq db iüo mundusÃrmdretur,pdter erdt,erdt» q; ei uti^ Ãüus ex ipfo,cu'm ipfoihocquodipfe,Ãd rio ipfe quonid lUe pdter,hic filius.quonid omnipotens pdter om ni potente Ãtium genuit de fe,tdlë qudlc fe nouit,ut totus mdneret in fe Zf eÃet pdterÃlij, zf Ãlius pdtris, deus ex deo,dies ex die,lumè de lUmine, no tdme duo dij,dut duO dies,dut duo lumindrid,fed unus deuS,unus dies,unü lu» mè. No cdpis uidendo,inteUige credendo, miidd oculwrit cordis,imà potius ipfd lux quÃdrÃderds uidere,mundet cortuu,HtÃtdpeccdtorutenebrismuddtu. Bedtienidit dns mÃdo corde,quid ipà den uidebut. Ecce extende dZiê oculi cordis Zf uide,Zf dures cordis dcccomodd et dudi. Pdter enim Zf Ãlius duo fondnt,fed cum ipfeÃlius dicit, Ego in pdtre,Zf pdter in me eÃ.Verbu ent ptüris eÃÃU us.PdterautenunqÃit Ãneuerbo, Qÿonidinprinci» pio erdt |
LIBER VNVS.
CCXXVÃ
|
pW eritl uerbum,cr uerbum ernt äftud dfum,C^ dau es khän. ) nbsp;nbsp;rit utrbuin,hoc erdt in prittcipio (tpud d(um. Hoc ergo uerbum filiui cum eà in patre,amp;' pdter in Ãlio fuo ucrbo fuo. Non ergo duo dijtfed unies deu^.Dics ex die,duos ui« dtnturÃgmÃcdre dies,fed c««t ipfe Ãlius 'm ^dngelio dielt Iudais,Abrdhdmpdter ueÃer exultduit ut uideret diem meiim, uidit Utdtiu eÃ. Abrdhdm dutein tres uiros uidés fub quercu Mdmbre,no tres dppeOduit dnos» fed unum dppellduit dominum,tdnq tres dies unu. Vnde ipfe dominus in EudngeUo unu »ölens intclligi diem pd^ trem filium,Philippo requirenti pdtrem tdnf dlteru diem,qui iditt filium uidebdt diem,oÃendens quo oculo querere deberet uidere dei unitdtem, quid oculum cdrif lohïn, t nbsp;nbsp;nss fixerdt in humdnitdtem,Philippe i!iquit,qui me uidet uidet ej pdtrem. Ego enim er pdter non duo dies,fed u » nits. Si potes cdpere,cdpe fempicernum diem. Dc æqualitate patris Ãà fiitj, amp;nbsp;fapientiae deialritudine- Cap. Vf. LVmendelumineduofondre uidfitur lumindrid, fed dbÃtdnobis ne nos error Uidnicheorum com« prebenddt.qui tdntu folem eÃimdiit effe ChriÃü,fed nos folem iuÃieie creiimus uerbîipdtris infepdrdbile,equdlê cumpdtremdnentem, CT omnid cum illo diÃgt;onentem, pdtrem per filium omnid Ãcientem,fiibricdm mundi per uerbum fuum conÃruentem,filium dd nos uenientem,nec pdtrem deferentem,fempcrcum tilo,nu/q ufq effe fine ib lo iUumindntem, Cr de fe er de lUoffilendentem, rddidn-e tem,corufcdntem/ion duo lumindrid, fed unum lumen. Ego enim dit CT pdter unu fumus. De ip/o ucrbo unige= nitodit Prophetd Dduid, Semel locutus eà deus duo htec dudiui. Quo femel locutus eà deus, er fecundo fonuit,nit fi quid uerbum intrdnfg refiibile procedens de corde pds tris fufeepit cdmem,ut effet homo ex utero mdtris, uenit er mdnfit,dd nos uerut à pdtre non recefirtfEcceper hoc femel locutus eà deus,furrexitomnis fibricunoflrd , Per hoc fecundo fonuttÃiHus eà pdx noÃrd,ut foluesi ret mimicitids in cdrne fud. Hoc uerbu,hoc lumen no rea Ãicies Arridnus dudet dicerc filium minorem, quern nos coiifitemurtequdlem,iiritifdnd contumdcid uultdeuers bo in corde pdtris mdnente diûtdre,cu feipfum non ud» ledt inteUigere.lnfdne hteretice prius redi dd te,confides rdte,totum fipotes coprehendere te, CT tunc diÃutd de lUo qui fcecit te. Vide q non dltum fdpiebdt fed in firn ,,Rtg. 17 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cordis deum nojje quierebdt iBe humilis Dduid, qui in uno lapide fupei bdm ficntem deiecit Goline. Vide q non dite fdpiebdt,confiderduit enim quid in feipfodge retur,confiderduit dnimun fudin,inÃ)exit Ãbricam, di* feuÃit fe mtus quidefi'et,erex qudparte iÃdmtdm pul chrdm inolem guberndret,dtq^ in udjculo luteoquohd* bitdret diiimd plend tantis thefduris fdpientùe erfcientiie er prudcntiie,ubi lüic efiênt tdntd,tdm pri£ciofd,td grdn did,qu£ locd dnim£ cbtinerent,in qud nuüus eà locus,dt qiexunoÃntequomodo procédèrent fingul£ uirtutes finedimiiiutione er exeuntis et profiinden(is,Viiüt htc confiderduit hdtc, uoluit nee udluit coprehendere fe, er Iohin,)o Ephe.s |
Bcctcfi.i excldniduitdeo dicens: Niirificdtd eÃfcientidtudex me, Pfïimjjg 'mudluit,non potero dd iOam.Hoc Ãit dtcere,Qudndo te peÃum coprehendere tam ttidgnum,qui me ipfum non udleo explicdreextremum erpdruiimtvide er dliu hu* milem requirentem modulum fult;e infirmitdtis,er non ex cedentem, fuperbos dd humilitdtcm inclinantem : Arend inquit maris, CT pluuue guttds,er dies fieculi quis dinu* merduit ? Akitudinem cceli,er latitudinem terr£,er ÃnditdtemdbyfiiquismenfuseÃ Æ Sapientiam dei pr£» cedentem omnid,quis mucÃigduitiEcce Prophetd dicit, immô ipfe dominus qui loquebdtur per Prophetdm, fdpientidm dtinul!usinuefiigduit,Ãhrifiusefienim dei i.Cot.t uirtus,er dei fapientid-Nullus fecundüdiuinitdtem pos tuit'mueÃigare fdpientidm,quid fecundüidquod filius ndtuseÃdepdtrefinedliqudmdtre,ndtiuitatè eius quis endrrdbit ? DeArrianorum Hercficorum prgs fumpnone.Cap.Vlf. Dkmihihieretice.qui dudesdicere^ minorfitdei fdpientid,dicmihi,dltitudo coeliqudntd fit,ldtitu do terr£,profindu dbyfii ; Numera fi potes pluuite gut* tds,drendm mdris,dies fiieculi,tuos etianumera cdpiüos: Quonidm omnes cdpiUi cdpitisueÃrinumerdtifunt.De» Msuth, monÃra mihi dtq; explicd pdrud iÃd 'tnfèriord, er tunc tibi creddm poÃeZT inueÃigdre fuperiord. Sed non po* tes,non Udles, Spiritus dei te couinedt, qui uos hlt;ereticos ante prauidit: Qui enim iÃd qua fuperius diximus,con* feripferunt dtq^ fenferunc,Ãiritu agebamur ueritatis,no error is.Tu dutem hd:rcitce,cu haic non »dies explicdre, dudes de ipfd qu£ inueÃigdri non poteÃ,dei fapientid di Ãutdre,er magnus uideri tibi,quid diÃutas nullo dlter* cdntetecum,nulloiudicspreefidetu:e ; Et dum fuÃrdgda tur tëpus errorituo,exiÃimds te aliquid eÃe,(ufis nihil, feduëtus multos feducere cupis,dlios pecunia,dlios po tëtid,tales tibicongregds,quos plurimu tecufimulpdas, bloeà tibi labor hic utilis ad fdlutë,fed potius adpnicië^ Tdlid enï docendo,ïmo no docëdo,fcd potius blafphemâ* do,no cuilibet potëti,fed ipfi deo patri âm eiusfilioÃcere demoÃraris iniuriä. Maior eà pater,minor eà filius,me lior eà pdter,'tnÃrior filius.Kas cotuelias nechoquilibet fapiës libëter accipiat,qui filiu meliorë feipfo,aut parent habere cotendit. V nde etta iüud di£lü ^ppheticu,Lietdtus eà pdter infilio fapi(nte,in uitd fua uiuit,er in obitu no eà cotriÃdtus,Mortuus enteà pdter,ettanq no fit mor* tuus.Quarenoeà mortuus ? Simile aiireliquitprofe. Ecce Prophetd dicit,fapientëfiliu hois eÃefimilë pdtri, amp;nbsp;tu harctice dudes dicere ipfam fdpientia dei filiu pdtri eÃe diÃimile. Propheta dicit,mortuu hominëpatrë in eo q, filium fimilcm reliqnit uiuere infilio,ettu audes ipfam fempitemdmuitam,qucdeà dei filius ,fepdrdre ab lUo qui nunq moriturpatre f Expofnio eiiïsqiioddicffum eft, Pater maiormeeft. Cap Vlil. |
CONTRA IVDAEOS, PAGANOS ET ARRIANOS.
|
Et quid inquitÃdurus Ãum f IpÃe dixit, Pdter ind^ iorme eÃ.duid non inteüigis,ideo tibi ntdle Ãondt quod dixit,Ndm ipÃe dixit,immó nbsp;nbsp;confirmduit. Prors Ãus ipÃe dixit,Pdter mdior me eÃ,ipÃifilius dixit. Vide quindo hoc dixit,In ÃuÃceptione humdng ndturg poÃtus hoc dixit.Tune dixit,Pdter miior ine eÃ,quindo dixit, Matth zö miior me eÃ,qu indo fleuit,qudndo IdÃdtus eÃ, quindo eÃuriuit,qudndoÃtiuit.Tunc dixit,Pdter mdior me cfl. Pfiim. 8 ^«4'ido er dielt lcripturd,minordtum pduiominus db dn gelis.Hu iquidetiim mÃdniÃuperbiditdirreiterenspro^ greditur u(Ãrd,ut uerbum dei indnens dpud patrem du^ deals dicere in illddiuinitdtedngeliseÃÃc minorem i Si non dudes hgretice hoc dicere,Ãerud hos grddus, CJâ pe^ riet error tuus,Tilius dpudpdtrem gquilis cum pitre, quonidinÃempiternuscwinÃempiterno,Ãemper minens cum Ãempicerno,mdnet£qudlis,miÃÃus,cj'ueniens,in Ãus feeptionehominisminor,non Ãolum pare,uerumetidm dngelis,£qudlis 'mÃrmi dei,minor in firmd Ãerui. Aeir qudlis cum pitre,creins dngelos,£quilis cum pitre,hos minesÃiciens,gquilis cum pitre,nouum conÃituens mu dum,minor pare,perditumrepirdns mundum.Aequis lis cum pdtre,uitdm lirgiens gternim,minor pare,mor tem ÃuÃeipiens noÃrim. De natiuirate Chrift t ex mafre virginc, Ãd ex fpin'tuiïancf}i conceptione. Cap. IX. HVnc itiq^ filium credimiis in ÃuÃceptione hominis minorem,in diuinitdtepitri gquilem Ãi(limi,Ãs Roma, f ApoÃolus dicit,ex Ãemine Pgt;duid,Ciuem uirgo Md» rid deÃiirituÃdnilo concipiens,Gr in cuius u eeo uerbum ).Timot,i cirnem Ãulcepit,nobis ÃÃus eà mediaor homo totus CX deus,uerbâim,inimi ciro unus ChriÃus. Hoc quippe nobisetiim ordo huius Ãicrimenti decldrit,q, poÃeiq credimus indeumpitrem omnipotentem,credtmus Gâ in IcÃum ChriÃum filium eins conceptum de/fiirituÃins £ia,naum ex u.rgine ISIiril. Et h£c ndtiuitds perturba omnem cogitaionem humindm,quoniim uirtus eà edin opéraidiuina.Himqudndoidmittit ritio noÃrgges nerdtionis,ut uirgo concipiens,uirgo poà pirtum perigt; minens,films uideaur,integritds 'muiolitiÃruetur ? Et hoc non poteà Implere quilibet nitus homo,ille lutêpos tuit,quid non eraÃolus homo,Ãed deus eiX homo,qui ,ps pterei uoluit niÃci homo,quid perierat omnis homo, Pri |
guldre)iiit,q, Ãc ndtus eÃ, ut eile qui ueniebdt multos do cere,Ãcere mtrdculd,quid ipfc per Ãe et per iUosÃciebdt, hiberet tdmen dliquid proprium qui nihil uÃurpduerat dl enum. Solus enim deuirgine ndtus eÃ, quid ÃolusÃne dmplexu uiri er Ãxming de/Ãiritufdndo conceptus eÃ, fdus Ãne corruptione impleuit uierum mdtris,quid Ãolus pro nobis fuper coelos dÃcendit ut Ãcderet dd dexter dm pdtris.AcceperuntdbiUodtÃcipjiliitt Ãeerent multd CT mignd mirdculi,erÃoecerunt,nectdmenquijÃidm pr£s diedtur dut creditur de uirgine ndtus,dut deJÃirituÃdn^ ilo conceptus,nià ille unus qui credtor temporunt innen tus,m tempore eà etidm ipÃe credtus,ÃuÃcipiens qudm 'm tegrdm Ãrm liter dthumdndm ndturdm,utper ipÃim quo dimmodoredemptornoÃrdm repdrdret ruindm. Ethic dei filius, CT hominis filius, Dei filius de corde pdtris,hos minis filius ex utero mitris. idem ipÃe unus ChriÃus qui proeeÃit ex utero uirgindli tdnq Ãgt;onÃus de thdldmo Itt quo uteroÃgt;iriti 11 nuptig eelebrdtg ,deus coniunétus * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â eà cdrni,cr edro ddhgÃtdeoutejfet unus ChriÃus er totus homo. Demultiph'ciobortaiocunditatein Chris ftinanuitate,at(^præfcrea deludçorS trcpidationc,Hcrodisquocpcru H(c ergo procédés uelut ÃponÃus de thdldmo Ãuo,di euius nuptids comotduniuerÃdexultdreuiÃdeà credturd, t^îdnuj; dngelorà chorus ex his nuptijs pdcem deÃgmt hoïbus bon£ uoluntdtis.quid quierdtdeifilius, frélus eà hominis filius, fuÃipiens quod non erdt,non dmittens quod erdt,iiis nuptijs cÅli nomm ftelldm,'fios uum dtqfÃgt;lendidu/m lumen lÃo ipfoÃgt;onfo operdttte,ps ducunt.ut lumen uerim fedentibus in umbrd mortis nus dirent natu,et uelut in Ungud fud Idudirent hue fponfu, proeedentem,quemfciebdntdd hoc fufcepijfe hominem mortdlem utfreeret immortdlem. Ad hune/ponfum lAd» gi db extremo terrx ueniunt uocdti,munerd offerune,»-,» )intemndtumnecdivmquidemuidentes,fed Ãeüd indice regem ddordre cupientes. Ex his nuptijs regis ndti, tur bdtur Herodes,perturbai lud£i,CSâ regem totius creds tur£ non intelligentes, qH£rit Herodes quem dudit regé ndtum infîntem perdere,ne tHo crefeente poffèt regnum dmittere. lud£i nolentes hdbere deifihu regem,ubi Chris flusndfceretur,'Herodiprodunt,dtq}de unius in/intis nece utrorumq; uoluntds dflringitur.Poftq enim Heros des lud£is rnrrdntibus didicit ubi Chriftus occidendus Luc«.t Matth.t poffct inucnirt,uocdns ad fe Mdgof,tempui db eis requi^^ Ãuitftelllt;e,miffos^mliethleem dit,Uc,dtligenterque-i Matth.« rite de puero,ut ZT ego ueniens ddorem eum. Labid dos lofd,quid in ore CT corde loqueris ntdld { Aliud enim hd bet tui linguiijdliud cldmdt confcientid,Teipfunt decipif tdlid cogitdndo, Errds,/à lleris eS'ÃUis. rruflrd in mdlo ce dudiunt M.dgi,dliud quidem fèris dicentem,fed nel'ciut te intus dliudcogitdntem, perguntitdutdmpliusdd te non reuertentur.lUe enim eos ddmonebdt quifdpiens tidm tud deridens,hoc Kigosfdcerepr£cepitquod rex iufferdtuerus,non quod fubdoloperfudferdtf^fus, Per dlidm inquit Eudngelifld,uidm regreÃ: funt in regionem fudm.Verum cum te à Kligis delufum fenfiffes Herodes, uoluifti omnes inÃuttes terr£ lütus perdere,ut unum què qu£rebdspÃisoccidere. SediUeÃonfusnoÃer qui pros ceÃitdetbdldmofuo,utexore mÃntum cr Idélentitm perÃeeret ldudem,Ãnit implere uoluntdtem tudm,ut gta qu£ |
LIBER
lingiM proprù ChriÃum non poitrât conÃteri, tt» fUtnonio mortis fu£,ct crudelitMimmanis demonÃrtt» returtuittCfiidnupaiif caléesl}gt;onà inÃntui congre» gtreturturbii.DicHerodes,/}leChrifins ideo offènditt quia eius Magis annunciantibus audijà rt^m i Quid ttoffènderusit hi qui tecum aduerfus Chrifium fentie» baut principes Iud£orum,quorumfilios interficiens ip» fosntagis atrociÃima pÅna in fuis fiUjs afflixijU Na ChriÃumnunimeinuenirepotuiÃi.Sed quid tecum di» utiusagami}pfoSconuenia}nludlt;èos,qui dum inÃnte Chriftutn nolueruntagnofcere^fiUos ^s pro illo com» pulfifuntatwttere,quosquident occidit mortiq^ propi» nauit Herodes uefkr amicus:Sed his imtnoraUuuem te» ternamqiuiamdonauit ChriÃus,que)nueftrum etiant nuncdicitis mimicum.
Confutatfoiudatcg perfiditeit üati* cinns Ãfaie amp;nbsp;Hieremie.
Cap. XI:
VOi inq conuenio o lud£i,qui ufq; in hodiernunt diem ne^flisfilitvm dei. tionne uox ueflra iÃa eà qtiando eum lüdebatis iniracula frcientem,atqi; temp* tantes dicebatis : Quoufqi animos noÃras fu^endis i Si tu es ChriÃuSidic nobts palamAUe autcm ad confiée* raäonem rniraculorum uos mittebat dicens: Opera qu^ e^Ãcio ipfateÃmonium de me perhibeitt,Ut ChriÃo teÃmonium dicerent mm uerba,fedÃSkt.Vos aütem no agm)fcenteslaluatorem,quioperabaturfalutem in mi» dioueÃr£terrte,adiicienies m malo aiÃis : tu de ipfo teÃmonium dicis,teÃmonium tuum non cà uerum. Sed adhtcillequiduobis re/ponderityaduertere noluiÃis. Nonne fcriptum eà 'm le^ ueÃra,q duorim hominum Herum Ãt teÃmonium i Præuaricatoris legis, mtendite leffm.TeÃmonium qu^ritisde ChriÃd,etmlegcuiÃra fcriptum ifli^duorum hominurnÃtÃnidnium ueru fit. Procédant de lege ueÃra, non tantu duo, fed etiam plu» res teÃes ChriÃ,e:?âconuincantaudicoreslegis,nie û äores,DicP.faiateÃmon(umChriflD: Ãcee mquit,uir* ggt; w» utero cocipiet pariet filium, it uocabis nomen eius P.mAnuel,quodeà 'mterpretatum,nobifcum deus. Accédât ZT alius teÃis.tiic ZT tu Hieremia teÃmonium Chriflo.Hiceà inquitdeus noÃer,ZT non teÃmabitut alius abslt;p iüo,qui inuenit omnem uiam fciinti£,ZT de* diteamlacobpuerofuo,ZTlfraëldileilofuo. Poà hlt;ee ân terris uifuseÃ,ZT cum hominibus conuerfatus eR. EcceduoteÃtsidoneiexlegeueÃra,ex quoru teÃmo* nio non fam compunSteii corda ueÃra.
Ad idem ex Daniele. Cap.Xn. I SEd alij atq; alij ex le ff Chrià teÃes 'mtroducOntur ut Ãontes duriÃimi inimicorum conterantur .te» niat ZT iUe Daniel fancbisduutnis quidem ietate,fenior uerO feientia ac mAnfueaidiné,couincat omnesfrlfos te* Ãet:Sicutconuicitfenioresimpudicos,ita fuo teÃmo* mo CbriÃiconttratminÃos.Dicfaniie Damdidfcdt
VNV5.
CCXXVII
lohuij».
Pfxlm.y) lohan. t.
chriÃo quodnoÃi. Cfi uenerititiquitfanâuffanâoru, ceffabitunctio.Quareiüoprafentectti'mfultantesdice» batis : Tu de te teÃmonium dicis,tefiimonium tuum no eRueru,ceffauitunilioueÃra,niÃquiaipfe eà quiue* nerat fan^iffamFtorimi Si ut uos dicitis, nondum ue* nit,fed expeihtur utueniatfanéhis fan^ru, demo* Ãrateunfiionem.Siautem quaduerum eÃ,ceffauit un* Bio ueÃrä,agnofcite ueni^e fandtimfanBoru. ipfe eB enim ZT lapis abfeifus iüe de monte finemanibuscond» Dahici. x dentwmÃd eÃ,ChriÃus notusdt uirgne Ãne manÃus 'compïeBeniiüiqiii tantum créait,ut mans mogniis fie» ret,ZTimpleretuniuerfamÃciem terr^.Dequo monte Efnv.i dicitpropheta : Veniteafeendamus ad inontem domini.
quot;Et de quo Dauid dicit: Mons dei,inons uberrimus,ut qd Pfiiw. s* fuÃieomini montes incafeatos, montem m quo placuit deohabitare in eo f CUm enim ipfe dominus Chriflus Matth.) à difcipulosfuosinterroffretqnem dictrent ejfe homi* nes filium hommis : ».eÃonderunt : Alij lieliam,alij liiéremiam,autHnumex Prophetis. Et die: Vtquid fuÃicamini montes incafeatos,montem in quo placuit deo habiaré 'm ipfo i îîuccog'tcuit Petrus dicens :Tu es ChriÃusfilius dei.Agwuit)Kontem, ZT aÃendit in montem.TeÃnioniun dixit ueritati, ZT dtleBus eà à Herttate. Supra petramÃndatus eà Petrus, ut inortetn â fuÃiperet Ãum amando » quem ter tiegauerat ti» mendó.
*railt;.r
Ad idem teftimonia ex lege et Propheris teliquis, Cap.XIII.
Die ZT tu Moyfes le^fdator,d ux populi Ifraiel ââ teÃimonium Chri/io.Prophetam uobis excita*
btt deus de fiatribus ueÃris : Oinnis anima que tio äu* dieritprophetam iilum,eXterminAbitur de populo fuo. Prophetainautèdicium Chri/Ãm,âipfumaHdii)iEuan» Matth.)gt; fflio ChriÃim ; Non eà inquit Prophea fine honore^ nifi in peUriafua. Accédât autein Dauid fanóhts ,teÃis fidelis,ex caius ftmine proeeÃit ipfe,cuilcx zT prophe»
fiarudi,}
t£ teÃimonium dicUnt,dicat ZT ipfeteÃimoniuin Chri» iÃo. Adorabunt inquiteuin omnes rcffs tcrrie,omnes ffntes feraient iÃ. Cuiferuient i Die cui feraient ? Vis audire cuiferaient {Dixit dominus domino meö fede ad dexteram meam,donec ponam inimicos tuos fcabcUu pedutuoru.EteXpreÃiusatq^ nominatim: Quare in* quit tumuttuat£ fune ffntes,ZT populi mediatifunt 'm* ania i AÃiterUnt reffSttrr£,ZT principes conuefterüt iKutwm,ädutrfus dominum,ZT aduerfus ChriÃu eius. Accédât amp;nbsp;alius teÃis. Die ZT tu Abacut teÃimonium chriÃo : Domine mquitaudiuiäuditum tuum zTtinud, Ãb4cuk.gt; confideraai opera tua et expaui. qmic opera deiiÃc mi* ratus eXpauit?Nuquid Ãbricam mundi iÃe miratus ex» päuit {Abfit.Sed audiquid eXpauit.In medio inquitdu» um animalium 'mnotefeeris. Opera tua deus i Verbum trtro fiéhtrn eSl, in medio duum arümalium'cognoÃeris. dHiquoUsq;dtfcmdiÃi,expauefcere me foeciÃigt; quia Herbum per quad ÃÃsifnnt vmnia,inpr£fepeiaicuiÃd tut«.*»
Plalm. ?â gt;
60 AffioÃt
|
CONTRA IVDAEOS PAGANO-S ET ARRIANOS. Agnoiùtpolfcff6rtmbosfuum, 0' afiniu pr^/cpe dos minifui.lnmedioduumMinuliumcognofccrii. Qu.id eft,in medio duum dnittMlium cognofteris ,ntà dut m l^ce.xj ffiejio duum teftAinentorum, dut in medio duorum Id-Mxtth,x7 . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n - f iohd.f. nbsp;nbsp;troittvm,dut m medio Koyft et Heltie cum eo tn monte fermocinAntium ? Ambulduit inquit uerbum, exiuit in cdmpis.Verbum cdro ftéhan eft GT hdbituuit in no* bii.Hoc zy, Hiercmidt dit : Poft hiec 'm terrK uiftis eR, cy cum hominibui conuerftttus eft.Pcce quomodo con* ueniuntÃbiteftesuerititis,ecce quomodo conuincunt filiosfitlÃtdäs.Sufficiune uobid iftd à Iud«ei. An ddhuc dd ueftrdin confttftonem ex leffet ex ffnteueftrddlios 'm* troducemus teftes,utiüi teftimoniu perhibcdnt, cui per* m/ultdiites dicebdtii : Tu deteipfo teÃimo* nium perhibes, teftintonium tuum non eù uerum f Quodà uel:m[ex lege'ey ex prophetif omnidquiede Chrifttgt;diifyfu/tt,colligere,ftcilius me tempUiquÃnt copid defer It. De teflimonqs pro aäiientn Chrifll ex noug legs primoribus Iiidaeis. VEfH^iMwf« fenem iHumex^^nte ueftrd nAtum, fed in erroreueftronon rcliéhimt Simeon fdii* ^m 'm medio 'mtroducdm,qui meruit decrepitus lene* ri in hdc luce,quoddusqi Uideret uerdm lucem. Qunn quidem idimeas compeüebdt ire,fcd expelblidt fufei* pere quern feiebdt tienire, CtMiifte ftnex ddmonitus ef* fetd Ãinfhgt;ftgt;iritu,quidnon dnte morereturqu'un uide* ret Chriftum dei nAtum,quern cognofeens uenit dd tern* plum.VbiueroeurnportAriinAnibiKmAtrif uidit, amp;nbsp;diuinAminftntidmpidfene^ts dgnouit,tulit tnftntem »« mdnibuf fuis.iUequidem Chriftumftrebdt,fed fenem Chriftus re^bdt. Re^bdtqui portubdtur,ne iüe dnte promiffumdcQrpore fobteretur. Qjtid tumen dixerit, quein tumen conftjfus ftierit^dduertite inimici,non Chri* â¢* nbsp;nbsp;fti,fed ueftri. Benedicens deum excldinduit fenex Gy di* xit : Nuneditnittis donnneferuum tuum fecundu ucr* bumtuum in pike: Quid uiderunt oculi mei fdluture tuivm.lüietidtn pdrentes lohdnnis, 'Zdchdridi GJ Heli* fdbet,iuuenes fteriles,in feneftn) facundi, dicdnt etidm ipft teflirnonium Clm/b. Dicdntde Cbrifto quid fen* tidnt,Gy xftem idoneum Chriflo nutridn(. Aiuiit enim (uo pdruulo nAm:Tu pucrprophetddltiftimiuocdberis: Pricibis enim dnte 'ftKiem dominipdrdre uiM eius.lpÃq; niAtriGy uir^ni ïielifdbet dittVnde niihi, ut ueniit rttAter domini mei ddmet Ãcee enim utftÃU eft uox fd* lutitionis tine 'm duribus meis,exultduit 'm ^udio 'mfds^ in utero meo. intelligens enim lohdnnes mdtrem domini faiuenijfe.idfttdinniAtrem, inter ipfdt dnguijbds uteri ddhuc poÃtus,motu falutduit,quem uoce non poterdt. 'QttipoÃed ipfe tohdnnes prêteur for Gy dmicus,humilis Gy ftdeliÃimui feruui,teftis idoneusftóbis,tdnto niAior 'inttAtis nMlieriim,quAnto exiÃintAbdtur effcquod non erdt. Chriflum'enim eum efftludeicredebdnt,fediüt non feejfe cldmdbdtdicens ; Qmcim mefuftgt;icdmini ejfe hue».gt; non fum eg) ; Sed ecce uenit poft me,cuiui pedibus non fum eg) dignui foluerecorri^dm cdlcidmentieus. Op* delis teftis Gy dtnice ueri Jftonp,qudnto te humiliduijfet p ddeorri^dm cdlcidmenti eins foluenddmdignmn te effedixiffes.Sedd'Mnhoc non te dignum diets, ludeit ^fis teptbiis contrddicis. Ethec'dte diila funt dnte^ chriftum uideres,qui cunt ddte ipfe uenit excel fus cy humilis implendo di/ftenfttionis fuitgrdtid, utd te bdp tizdretur,qui tiuUum hdbebdt omnino peccdtum, quid re/ponderis,quern cognoueris,quAle teftimonium pro* tuleris,dudidnt 'mimiciquidudire nolut: Ecce (inquit) roh.j rfgniw dei,ecce qui mUitpeccdtd mundi. Er ddiecit : Tu dd me uenis baptizdri ? Eg) à te debeo bdptiZdri,Agno* |
uit feruus dominum,dgnouit pecedti ori^nAlis uinculif obligatus db omni nexu pecedti liberum. Agnouit pre* co iudicem,dgnouit credturd credtorem,dgnouit pdrd* nymphiK ftonfum. Ndm Gy hec uox lohdnnieeft: Quihdbetftonfdm ffonfus eft : Amicus dutem ftxdhft ftdt Gy dudit eum , Gy giudio ^udet propter uo* cem ftonp. De prolatis Chrjfio ex genfibus tefti* rnonijs,regc uidelicet Nabiicho donofoT.ÃC poetä Virgilio. Cap.XV. Svfttciunt ttobis ifttièludei, fuÃftciunt uobtsUnS teiks Gy teftimonid ex le^ ueftrd Gy ex g:nte ue* ftrd.An ddhuc impudentid nimid dudebitis dicere, quid dlterius ^ntis uel nAtionk hominesChrifto deberfnt tet* ftimonium perhibere f Sed p hoc dicitis,re/fondet qui* dem iUe uobis ; Non fam mi/fus,itip ddoues queperie* runt domus I frdel. Sed ftcutuos in dfhbus Apoftoloru increpdt Pdulus : Vobis pfimum oportuerdtdnnuncid* ri uerbum dei,fed quid repuhftts iüud, nec uos digitos ulteetcrneiudicdftis,ecce 'mquit cùnuertimiis nosdd ffntes.Demonftremusetidm not ex ffntibus teftimo* nium chrifto ftiijjeproldtum,quonidmueritds non td* cuit cldmAiido etidm per lin^dt inirnicorum fuorum. lohaR.) Mwh.it AAo.)) lionne qudndoPoetA iHe ftctitidifimu! infer fud cdr* mind: 1dm nouApro^nies ccelo demittitur dlto,dicebdtf Chrifto teftimoniitm perhibebdtf Tn dubium hoc ueniet nip dlios ex gentibus idoneos teftvs plurd^ dictntes ip medium 'mtroducdm.lüum regetd quiueftrdm fuperbid cdpäuAndoptrdomUit : Ndiuchodonofor regem feili* cet Bdbylonis non pnetermittAm. Die Hdbuchodono* forquidinftrnAcequo'tresuirosiuftos iniufte immife* ris,dic,dic quid tibi fùerit reucldtuin T Nonne mquit tresuiros mtpmusin ftrndcem ligtms^Pt diunt ei : Vere rex.Pcce inquit ego video quAttuor uiros folutot dedmbuldntesinmedioignif,Gy corruptio rudld eSi iit eis,Gy dfteéhis qiiArti pmilis eRfilio dei. o dlienigenAt undetibi hoc ! Quistibidnnunciduit ftlium dei! QM lex,quis prophetu dunundnuit tibifil^m dei i Nondum quident |
LIBER VNVS.
CGXXVIÃÃ
^uidm mundo nt(/ciMr,et fimititudo ndfctntis 4 ttcog» nofcitur.Vndetibi hoc f Quis tibi iftud minunciMit,nU (i quid fic te diuintK ignis intus i'duminAuit, ut cum iüic apudtecdptiuitentrenturinimiciiudiei,ftc dictrcs tc^ ftimonium filio dei f
De Sibyllmis in Chriftum uaticinns. Caput.XVI.
SEd quid in ore duorum uel trium trftium ftdt omne uerbum : Sicut ipfe dominus cohjittdns ueftrdin co tumdciam:In leff inquitueftrd fcriptum eR^quod duo^ rum hominum teftimonium uerum fit,etidm ex ^ntibus tertius teÃis introducdtur^t teÃimonium ueritdtis om»
Dcut.iy.
loh anil, 8
ni exporte roboretur. QuidSibyUdUdticindndoetidm de ChriÃo cldmduerit,in medium profirdmus, ut ex u^ »oldpide utrorumqi frontet pei-cùtidntur, tud^orum fcilicet dtq; pd^norum^tq; fuO glddio ( Ãcut GoUm ) Chrifli omnei percutidntur inimicL Audite quid dixeriti
iudicq frgnum,tellus Ãtdore mddefret. à cÅlo rex ddueniet per ÃecL-i frturus. Salicet in cdrnc prlt;efrns,M iudicet orbtm. Vnde dcuin cernent,incredulus dtq; Ãdelis CelÃtm cum fAnShs,lt;equi idm termino in ipfo. èic dniniiè cum carne aderunt quds iudicdt ipfe. Cum idcet mcultus denÃs in uepribus orbis. '^eijcient Ãmuldcrd uiriyCimfrum qiioq; gdzdm». Exuret terras ignis pontuinq- polumq; lnquirens,tetri portas effrin^t duerni. Sanchrum fed enim cundia lux liberd cdrni Trddetur,fontcs £terndq-, flamma cremabit. Occultas dchis detains,tune quisq; loquetur Secretd,dtq; deus referabitpeihra luci.
Tune erit Cf luilus,llridebuiK dentibüi omnest Eripitur [olis iubdr,Cf chorus interit afrris. Voluetur coelu}n,luitdris frlendor obibit. Dei/eiet eoHèSjUdllesextcilletdb imo-. Non trit in rebus hominum fublime uel dltum^ Idin lequaniur edmpis montes Cf ceruld pontic Omni ceffà bunt,tellus confr'ddtl peribit. sic pdriter fontes torrentur,Ãumindq; igm. Et tubd tune fonitum triÃrm demittet db alto Orbe,stmrns freinus miferum uariosq^ labores i Tdrtdreumq} chdos monÃrahit terra dehifeenSi Et cordm hic domino reff s fîflmtur ad unum. Kecidet è calo,ignis^ Cf fulphuris dmnis.
El£cde Chrifli nAtiuitdte,pafrione CSquot; refureflione,atq^ fecundoeiusdduentuia difln funt,ut à quis in gr£co cdpia horu uerfuu difeernere uolueritÃnueniet
vtoç Qcoù cr'atxc^, idfii, le/i« ChriÃui Ãlius deifdludtor. Quod Cf in Idtinum trdnÃdtis ei fr dem uerflbusddpdret,pr£ter quöd gr£cdru)n litrrd^ rum proprietds nonddeo potuitobferudri.
Alios uerfus SibyUinos ChriÃi paÃionc dpertius dei^ IMnftrdntes inieittifrimt audiamusi
In mdnut iniquds CSquot; infidelium poÃed Kenict. Odbunt deo dlapds mdnibus incefiis.
Et oribus immundis expuent fabuas uenenofas. Oabit dutem in uerbera omnino innocens dorfum. Et coldphos dccipiens acebit,»e quis dgnofcdt Quod uerbum,Cf unde uenit,ut mortuis loqudtur. Et coronam portdbit frinedm :
In cibum dutem frl,Cf in Ãtim deetum dederunti. Inhofritdlitdtis hancmonfrnJadntmenfdm. Ipfd enim fhilti,deum tuum non cagnouiÃi Ludentem mortilibits mentibus,fed Cf frinis Cor onaÃi corona,horridumqj frl mifeuiÃi.
Templi uero uelum fcindetur,Cf die Uiedio nox tenebrofd nimis tribus horis. Et mortis fatum finiet triü dier um fontno fufeepto Ettunc à mortuis regreÃfus in lucem uenit.
Primus refurrebhonh initium reuoedtus oÃendit.
Credo iam uos o mimici lud£i tdntis teflibas ia obi rutosconfutdtosq^effeipfdueritdte,ut nihil ultra reu pugnare,nihilqu£reredebedtts.Qjii^à ipfa ueritate cui nimia iiiÃpientia uel pottus amentid,cum omnia nofr fetis qu£ deChriÃo effent difla dtq^ eonferipta gt;nbsp;innere» cuda etid fronte dicebatis : Tu de teipfo teÃimoniudicis^ Iohannis i teÃimöniu tuu no esl ueru.Verunamê ut diuin£maie» fldtit ueritas lucefcdt,fuprdtot teÃium priedarat uoces uniuerfdcreaturd teÃimonium dixtffe uniuerfapro» eldmdt. None coelum teÃimonium dixit,quAndo nouum fidus innoudhominisproffnieuelut linffia Cf di^to quo potuit natum deum hominem genubus demoÃrauit? tionne tnare teÃimonium dixit, quando oblitus quo» damodo naturafuiliquidus humor foliditate fufcèptdi fuidominiportduitimpreffa , Ut impleretur iüudqi^ diflum eil: I n mari enim uia tud,et femito tu£ in aquis nudtis,qudndöeleuAtum feruum Chrifli fupra feedpi» Ma«h,j4â entem,utdemonflrdretqtum intereffet inter credtura cy'creaixgt;rem,limphis undd Petrum abforbuiffet ,nifi dominus rerum merffnti Petro manum porrexiffet ? Zonneterrateftimoniumdixit,qudndo eius confftrfd, fdliud ex edc£ci natioculos inunffnsdumennon uiden» tireflituit,Cf frbried quod minus habuit è limo terr£ Gettc,i, artifix repdrduit,qui totum homiUem de terrd ante fir» mauiti Zonne infer na Chriflo teftimonium perhibue» i°h»n,â» runt,quando uitafudperdita LdZdrum duem^ffob uendum dcceperant,integrum per quatriduu reftrua» uerunt,ut incolumemredderent cum uocemdominifui iubentis audirenstQUid m tpfaeiuspaflioneaôbtm eÃe Zonne contra ueflrä impudètidm frrocem^; arnentiam ipfam quodammodO publicam lucem teÃem dabo Æ Sù cut puabatis, homo antu à uobis interficiebatur ehrt» fliiSi Qiiod ey à tantu effet,uobis par cere debuiflis, ut manuf ueflras aliénas redderetis à fanguine innocentis. Qtt£c£citdsinfrfae{t in cordibus ueflris,ut necilU ano, terreretmedio 'diefoHsobfcuritas, Cf inter eius fddiot daros amputatd lux , tiox recondita in diemt
00 Ã immi
I.
CONTRA IVDAEOS,PAGANOS ET ARRIANOS.
|
iittmonoxtifurpMitmdicnt,gt;teccurfum ordinis fen Muit.CTobtenebrdturcalum.Iugetltrrd, itelii templi cottfcinditHr,petrie refcinduntur , vnirrnd referantur, omnispené crtAtnrtiexpduefcit mortem Chrifii:fJec tn in hit tuntii rebut dperti funtoculi ueÃri i O ludti damones (^ui luflrd cordd poffiderut dixeruM:Scimui (juifis,quid uenijb dnte tempus perdere nosi Et uos di^ Johan. 8, xiftis : Tu de teipfo te/limonium dicis,teÃimonium tuum noneRuerivm. De teftimonio Chriftf ex fiideorSobcç« cattone 5C difperfione tn genttbus, Cap^XVIlI. SEd non internstes dCHones ueÃrdS,£^flis cdufat ucftrM. D fnofirg fdluti mili»bdt ueÃrd mdli^ Vac.ii. cid-lUecnim qui dd hoc uenerdtut pro nobis nwrere= tur,tnfdnds uoces : CrueiÃ^ crueiÃge cldmdnttum ut homo nonexpduit.quid ut deusdnteedi prguidit.Qud^ tuinllt;tbordÃis,utdifcipulumluddm pecunid corrum^ peretis,cr d mdlo uenditore dlij emptores Chriftum no poÃidendum compdrdretis,nundinds mdlds dgentr; ds nimg ueÃrlt;s qudndo Ãindebdtis prcciwm fdlatis no* ttiMti.zr ftrg. QUMtunt ldbordftis,ut iudicem dueÃro fcelere ntdnus ldtidntem,cdla/mnifs Cgfdris nomine oppofito op primeretis ut id impleret quod fieri uolcbutis, C^unitu ldbordftis,ut Chriftus occideretur CJquot; Idtro dimittere* tur,qMntumldbordfiis ut ChriÃus contumelidm pdte* retur,lfiinis corona,retur,in ligno fulfienderetur,ldiKed perfordretur, qudntu cldmdftis,qudntunt fuddfiis,qud* turn IdbordflisÃed omnis ifleUbor ueflerfruilus esl no* fkr.Egt;eniq} à uobis Chriflns occiditur,nobis refur^t: A uobis in ligno fu)fiêditur,clduis confixusmcruce deti* netur,ey'd ducibus noÃris diÃipulis fuis in medio eorït clduÃs idnuis inuenitur. Pecunix tnilitiS corrumpendo Chrifli refurreÃionem opprinKre uoluiÃis: Et ecce eiuSâ refurreÃio toto mundo idm celebrxtur, e::^ quod dedi* Ãis,idmperdidiitis. implerenopotuiÃisquoduoluiÃis, dudite id quod dudire no uultis. Die tertio xmortuis re* furffmgt; dffùntptiis in coelum,fedâ¬t dd dexterxm pdtris, diÃgt;erfit uos per nos per urtiuerfts terr xs,ut ubilt;^ pro* pheäds de eius ndtiuitdte,pxÃione, quecunq^ dióht/ fuut uosperfèrdtts,dtc^lucernxm legtstnnq ligtiedcxndeld* brx fetÃu cxrentix miniÃretis.Quod proptered ÃÃumefjecognofcite,ncs^^^-^^ omnix que d^tn* tur dunt prediextur d nouis,dicerent Ãiffe confiihi. Hdnc etidm ipfdtn ueÃrd diÃerÃonem fuifje prediilx, Pfaimojs DduidProphetx dcclxrxtdicens : Ne occideris eos,ne qudndo obliuifcxntur legem tux,fed diffierge cos in uir* tute tud.DiÃgt;erfiohecerig) ueÃrd tefümonium perln* hctChriÃocuidixiÃis : Tu deteteflimoniunt diets, te* Ãimonium tuum noneÃuerum amp;'c.Vbiex ueÃro teÃi* monio inimicorumxlij mimici confiinddntur,qui Chri* Ãum mdgicisxrtibusfocafjedicuntquecunqjfxcit mi* rxculd : Hxm CX hoc quid mortuus colitur, mdgice po* Kntie lieputdndd effe contendunt, Profirx codices pro * |
pheticos ; O ludet Chrià inimici,ut ex ipÃs ilij pdgii nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠ni conuinedntur inimici,Prophetds dnteq long: nxfeere* turdnxfcprlt;emiÃt,qui omnid que fuperius diximus, predixerunt.Tlinc idm iudiedte que reäai fdpitis. Nm* quidÃntdgicisdräbusfoecit ut coleretur ut mortuus, mdgosmiferdt dnteq nxtusiConfundimini, corriçmini qui tdlid de ChriÃo uel fentitis, vel creditis, uel dicitis. Confitndimini CT nos ludei,qui lucerndm legis in md* mbits hdbentes,dlifs lumen prebetis, CT uoS in fdnBis inxnderenoncurdÃis ,fed expeftdtis quidem CT uos ut uenoxtqui uenturus efl.Et ueniet,fcd nonÃcut uultis uemet,uenietexcelfusillequiduobisinterÃiius eÃnul liascriminisreus,ntdniÃÃusuemet deus, CT uidebitis iudiedntemquem contempÃÃs mirdctdd Ãcientem. Quxliserit tune CTueÃrd confcientid, cum uobis iUe nuUdm idin exhibet pdttentidm,quid uos inuenit in uni* ntd mortttos,qui uenturus eà iudicire uiuos CT mor* tuos. Decatholtcorum fidCjSd bcfettconim in fptntumfandum blafchemia* Cap,XIX. CRedimas inffiifitüinfdnécurit, quem itos credi* musdeum,equdlempdtri CTfilio,mdnentem in pdtreCTfilio,regitdntemcumpdtreCT filio , trinitds und CT ttrtid in unitdte per fond ffiirituÃxnihis ,qui operdtur omnid 'm omnd^us, aiic CT Arridni bldfphe* mxnttpdtrifilioqieffe minorem.üunceorum erroreift j« iüe Eudn^liÃd reuoedt dicefis : Si quis dixerit uerbuin mfilium,remftteturilli,à quis dixerit uerbum in fjiri* tumfdnóïum,non remittetur illi,nec iniÃo,nec in fiitu* rofeculo. Qüideà ArriAne,quo progrefjx fiterit im* mdnitds tud i Dicis uerbu in filiü hois,qd fecundum di* Uinitdtc filiu dei dfferis eÃe minoré :Dicis uerbum t» Ãgt;iritufdn^tu,in ipfd Ãld 'mdiuidux unitdte etidm Ãlio ef* fe minorem: Dicendo aie uerbu de uerbo,tdle uerbu jefe Ãiritufdn{lo,non renüttüntur nec hic nec in füturo fe* culo pecedtd tud,CT tu rebdptizdndo polliceris dimittere dliende Donum JfiirituffxnÃidgnofcimus effe remiÃio* nem omnium peccdtorum,fulfrdgtnt{ nobts ipfd Ueri* tdte,quepoÃrefarreÃionemfudm dit diÃipulis fuis-, Accipite Ãgt;iritufdnlt;Ãüm,à cUi remiferitis peccdtd,remit tuntur illi.Vos dutem fdcrile^ dufu, quibus idm Chri* à dono CTJfiirituÃxnÃi per bdptifmu CT originxlid C^ proprid cunÃn dimiÃtomnino peccdtd,in idm bdpti'zd* tis exuÃldÃs Chrifium, reÃuiflisffiiriturnfdnihtm, CT rendtum non dbluere,fed fordiddre, non liberdre, fei obligtre,non uiuificdre,fed mortificdre contendiÃis. i^ecmirtvmÃhds ruinxS quotidie Ãbricdtis,qui petrdn» meegrdm ChriÃim iftÃnddmento hxbere noluiÃs, qui d ueÃro errort fepxrdt ucritdtisfilios,quos pc Ãuet ut nutriit,non Ãc ut tu bUndiendo deeipidt ut oeciddt. De liera fide ôC mortiionim refiirrc* dione. Cap. XX, A/gt;t(4 |
LlBÃR VNVS.
CCXXIX
|
APudcätholicttmfidem dilt^inünoucritif tÃe tiimejJeutramiidtm,gertMnitn päcemiper*^ petntuiifalutrm.fiontniminan^loelitftd (VM tA.Si quif ab ea difctffèrüfittij; i» htéreticorMn errorë fetradiderit,utjit^tiiiitfferutu iudKal»tUr,tu)nutÃli'x tK (dopt«4(«,)uc ad uitam ^nam re fur get, fed potiui ad dainMtionè,quoniam bonif maUsq; promitätur rea fCer.tf. furreStio.omnes quidem re/kr^nittait Apo/hgt;luf,fed non omnes immutabimur,Et quid prodeffet fratres met refurgre C!quot; tun immuari ? Qui enim in iOa ui» ta nonfitèrit immutatuf,à lufio iudice inuenitur effi da* «AtM.DamiiatutautematernAmnon confeqùitur uh tam,qui de iduerfario dfabolo ùiilricem »tgt;n ualitità c* ciperepaltnHm.Quid ènimprodeR dileftiÃimi,^ uel â lis uinculis in idolorum cultu inhgrére,qua diaboluf lt;3^ iufk[h^èticorum caput non decenterq^ poÃidetf Qui uult ad teternam uitam periienire,contra omnes diaboU laqueos debetfôrtiter mui^lare.Uamenim qualis cui» tts^ hic eà uitOyita muenictur in iOa. DedifFcrentia temporalis üirc abeterhà . Cap. XXL Vantum autem di/ht mter banc 0quot; itlam,def J bet noffe charitas uejira. Hic fà lfitM,ibi ueria tM, Hic perturbatio,lüicÃda poffeÃio. Hic peÃima amà ritudo,illic fempiterna dilecho.Hic pericua lofa elaaj,illtc eft fecura exultatio. Hic timetùr ne qui trat arnicas jefficùtur fubieo inimicus, iHic femper maa net amicus,quia nuHus iHuc adnittitur inimicus. Hic quicquideà bonuin,timetur ne pereat,i{licquicquidà c* c:peris,ab ülo feruaberis quifoecitut ne tu tranfeas, ei Cori«, f ⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amittas.Hic tnorsdbi uita. Hic orna â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â * nia qute creauit deus,iÃicipfe pró omnibus (3â in omnia bus deus, cr que digna dicunair,fi tarnen cdiquà dicana t. Corin. X nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;humatta lingua laudare quod fen^ fusmoraliumnonudletcomprthendere. Veniemusila lue fratres,unde CT ibi uidebimus q, oculus hic no uiditi ïbiaudiemus^aurishic non audiuit :lbi inteUigpnus quid CO r hunianum comprehendere hic no lùdebit i, uia f. Pétri.» nbsp;dcntciÃnientesq; exultabimus menarrabtU ^udio. Et |
^tfttle gtudium eà ubi nullusUmor eritQuaie ^ùa dium erit cum te uideris eÃe fociusn anfflorum,partici* pem regni coelorum,regnAre cum rege » nihü concupi» feendoomnia poÃidere,fineauariciadiuitem, fine pea cunia^dminiÃrantem ,Ãne fuceeÃbrt iudicantem,finè mriu Barbarorum regnantem.fine tnortt eettrna uitd tüuentemi locitertranÃens.CaputcrcorpuSfChriÃus er ecclea Ãa.Necabillofeparemusaliquid,aliud dei[lo,Ãcuthea reticfcredendo,nec ab iÃa prauis nofiris moribus dectia nando.Hdc ià mater uera,pia mater CT cdÃa, tntrinfea cus fuiuiri Grdignitate ornAta,no(t Ãrinfeius menda» cio Ãdente turpitircolorà ta. Non nos ab ifla matre CT nomen conÃfiumfedueatalienuA, ubi nos ccclefiit tr Ãecies aliéna decipiat : Sponfa non tÃ,quiie uiruivm fuu non cognofcit,turpis eà tanti uiri Ãeciein fuis fermoni» bus Ãfcare contendit. BruÃrä tune icclefiie nomen Impo fuit ludico Ãeluncd fub dolöfa decipiens,quia decep» ti luigo quidem quid captesÃrmam tuOm fub Ãecie da liena quid tecomponis, quid tantum te exor nas, quid fubfimbrias tuas expandis,qua; te contra ueraÃonfam iequarecontendislNontereÃÃitÃonfus,quia non es Ãonfa,fedpulchram tedicistÃecrdeauro atq^ ornda mentis plurimis gloriaris,reÃondet tibi Ãonfus ; For* mapraÃlijs henttinum Ãiecies ÃrriicariieÃila eütibi, irreuirensÃÃa,es in ômtubus.QttôdÃdixeris,quare ? Ãie*rc*gt; reÃondet,quia fubÃecie componis tc et mintirisÃona fum tuum eÃe me. Species Ãrhicarit Ãfbiieà nbi, irrt* HerensÃiitiesmomnibus,non ficutpdtrem,dppeUdns meamp;priiicipem uirginitatis aue, Verba fum chriÃi per prophetam i Si rgp eÃem pri/lceps uir^nitatis tu£,firuarts integritatem fic tudm,ficut integram fer* uaui matrem meam.Quia er^ nee principem uir^nia tis ttne,necpatrè,nec ägnofeis lequaleminec i^ te agnö fcouir^nem.Noîitedmpliusiaà à re eÃequod non es, dgnofei turpitudinem tuam.Non es i^turÃonfa, quit nonesintegra.'PruÃraenimitlHm Ãionfuiü uócas qui noneà tuusiTurpem enimuidua non aecepit ChriÃus. Kedi,redi,redi,repudiata redi,c0nÃfa Yidi, ferpentinis Ãaudibus uioUa, redi,non diuinitattcccleà compofita, fedhumanisaÃertionibus reconuetarediiÃUere temet* ipfam potes. Nüuit enm ide qmm quierdt,agnofcit eni quam uocat,femper enim uiuit mater nouer cd ; Quid teilU fupponisl No potes excluders pulchrim. Na eit turpis Ãs anciüajpeeies Ãrnicariteãla eà tibi. Non enimÃrlias uniuirofidem,qu£ cathoiicdm non tenes unitdtem.ltte enim ^hfus matrem quiérit ueram,quie pie filios fuos nutriat,non turpem quit dlienos Ãaudu* lenter oceidat.Vide quie fit httemater uerd ,qute adhuc tolerat fuosÃliosprtefaeante,toleratqi patienäam, ex* hibet fui Ãonfi fi expeiHat auras libertatis^ut uindicetur dbeo eius humilitas.quonidm earn itiri fuiobtinetcharia tos .Ipfe eà enim qui uiuit CT regnat cum deo pa tre cum Ãiritufdnib) in l«eeuld fieculorum : Amen. |
|
De uia ad patrian), Cap.XXU. SEd ut ad iÃim ueiudmii(,uidm tutiÃimam quit iUuc ducit non dmitamus.Q^ eÃuial ChriÃus ex to* to,excdpitt,ex corportÃxcapitteeqiulis filius m ma* ^ntt mantns : Bx carport jmnor,uä iÃi ut ÿ^s ui* Sanfh AuguÃni Hipponènfisepifcopi,liber cóntrd iudteos,Pdganos Arridnos,explicit. |
AOVÃRSVS rVDEOS.
|
DIVI AVRBLIl AVGV ftini Hipponenfis epifcopi, Uber aduerfus ludæosiiîcipic» jDegentiumilIuminanone,SC[udgdriini infidelitate, £c obduratiône.Cap.K EATVS AP O STOL VS VMititydofiDr gentium, in fide Oquot; uerinte exborans no s, ut m e^ient fide cuiuf idoneut wnifier effeâiH eltijlibiles Ãrmi^ imnteamiis.prie^ tcpto Adntonet,terrct exempta. nbsp;nbsp;Vides induit,bonita ⢠ttm cr fteucriaxm dei: In eos quidcm quiceciderunt,fie« ueritatem, i« te dttxin banitixiit deijî pernanfem tn bonititt. Hac dixit utit^ de ladtis.qui tan^ rami ex lUi IthMa.),, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rdndis piUridrchis tdn^in radiee frudiÃrn propxr 'incredulitlt;üemfrttdifunt,ut ^nttum propxr ftdeinin/'erereturolejt/kr,G!'fteret pdrticeps pingittdi^ nis ole£,rxinis naturalibui ampuMs.Sed noH inqu:tglo riirt aduerfiis ramas : Ndm à ^loriiiris,non lu rudicèdi portât,fed ndix K. Et t^uoitiiiin fà ludntur idiciui ex illis, c'ùnttnuo fubitmxit: Alioquin CX (u exeiderit : Sed lit: fi non perntinferint in ifiÃdetitux, inferentar : Potes e/ienim dent iteruminferere eos.lUi frgp ^ui per muiét ininÃdelitAT,ddiUd»n fenxnnditt doimti pcrdnent ubi ait : Pi'if mxm reg'ti huiui ibnnt in tenebras exXriores, ibteritÃet:ftzpâlfridor dentinm. Gentes à uxin pennif nenxs tnboniaxadillud(iifodfnDcriiiSiiit: MnlUdbot Aîitîh,« rienazToecidente uenicnt,^' rccuitbeiitcîi Abrdhdnt cr i/à dc ZSquot; I4COamp; lu régna cÅloriim. Itdj; lüis pdridr^ chisiitrddiecaiuentibits.cr inÃdilis fuperbid naturdltît rdiitorît iu'îa deifeueritax cofrin^tur, CTÃdelis hnmh litits olcdllrt grdtidd{{tinlt;ebon:tdtis inferieur. Sedqûdit* dô ludjèis iffèt dicütur,Ettdn^liu dpoÃoluttt'p cSteiftmt etlt;jf diciinut no dfidiitt,lt;jUonid qflegut no mteUigitt. Niï 11 iittèlligerètdequopr£dixerit/ropheta,quê le^tît ; Dèdix in lueè gentM,i!a ut fis fdlws mtd uflt;^ in fihes terrie,no Ãc ceci efient,nb Ãc £grà ti,ut in domino Cbri/lo neclucêdgnofctreitt,necfdlutê. Iteà intellige^ rèt,qd' mjTuÃuofe dtcpindiiiter cdntdntde quibusfit Pf»iià .)S pfienncMit:Inomnëterrdexiuitfonuieoru,Cf in fi: nés orbis terré uèrbd eoruttt, dd foiutm Apofiolorum ui^lireiit,cr uerbd eori«« diuind effèfentirent. Qiâôinnougkgis ucricatc uèteris man* darafinîimmucatç. Cap.II E fdnSiser^ fcripturis,qndrum 0quot; dpudipfos iidgttA hdbctur ducb)ritM,fitinêdd fuitt xfiimo^ |
nii,quoruet fi noUntoblda utilitdte fdndri,dptdpoÃint ueriaxcouincLSedprimo eoru Olereddrguendut eÃcr r or,quo putït dd nos idco no ptinere infirumèti ueteris libros, qi u no ueterd,fid noud fdcrdmêtdferMmtit, dit cHt ini nobis:Qüid apud nos/à cit leéUolegis et ,ppheat ru,cuiuipr£ceptd ferudreno uultif.Eo j cdmèprepu* (ij ubcircücidimusnMfculind,etuefciinurfdrnAus quat lex dicit immuddspùc/dbkudit neomêidr,et dies fifias eorucdrndliter obftradmus,nec uibümis pccoru fderifi» cdinut deo,nec pdfchd in oue CZ dzymis fimiliter cele» brdmittfOrfi qud funt dlid ueterd(dcrdmentd, que gelt; »fraù uocdbulo umbras fiiturorum appeUdt Apoflolutt qdedfignifictAdtfuo tempore reueldndd que nos reue» Idtd fufctpimitt,ut remota umbra ludeorû luce fi-uere» mur. Dequibusfin^datim nimislongu efi diffiutaret qucttdmodu exuëdo uexrê hominê circûcidimur in ex» polidtionecorporis cr cdrnis,d'quos cdgt;os uitat in pi* coribùs,uitamus in moribut eis,et exhibemut corpa no» firahofiiâuiudfdn(ld,deopldcentê,cuiGquot; animas no» ftrdt mdeÃderifsfanilis jifanguinemteUi^nter effuit dimut,0' Chriju uelut agni immaculati fMguine ab ói iniqtatemudamur.Q^i^ppxrfimilitudinècarnis pec» cati,eääcdprino pecoreinuexribus facrificijs figfira» tus cfitnec eu ne§it in crucis cornibut tauru,q in iüo ag nofcit maxima udiimi. in iüo requië cü inuenimus,uere fdbbdtizsmus, ey lune noue obferudtio,uite noiteeH fanihficdtio.Etpdfchdnoflrüimmoldtus eili^hrifius, (jjotà t.f dquot; dzyma nofirii e/l finceritdtis Z!quot; iteritatis,fer ment» nb hdbês uetujlamp;tis,ZT à qua alia funt,in quibus nue im» morariopus no ejl,qu£ idisueteribus adübratafuneû gnis,inifto habetfinêicuius regfd nS eritfinis,In iüo qp pe omnia oportebdt impleri,qui uenit legem CT Pro» phetdS non foluere fed implere. Qliod ueteris teftamenti GgnaChriftus non arguendo euacuaucrit Ãd implendo mutaucrit. Capdll» PR.oinde iüd netera figna reram non eiucùauit ar» guendo/edimplendomutauit,»t alia ejfent qM nunciarent uentffe ïam Chrtfium,qudm fiserant lüa que prenunciabant effe uenturum. C^id Ãbi dutê uult,^ fie prenotâtuf quidâ ?fdlmi,quos CT ipfi legüt,T habet M literarum aubhritax fdnÃarÃ,utineorHtilulis feriptii fit: Pro bis qui immut!Autur,textut uero eorundë pfalu moru prédicat Chrifiü,nià qaeoru muiitio p dlü fiau* raprediihl efi,p que nue apparet ipleea,ut populut dei qnÃc efl populut Cbri/tidnus,iam no cogatur obfiruart que ,ppheticis xmportbus obferuabatur,noqadamnaa ta,fed quia mil ata funt,no ut r» ipfe que fignificaban» tur périrent,fed ut rer^ fiiis qiie^ tèponbas couenirët. Qiiomodo ex quadragefinao quarto pfai moGhriftusoftendatur. Capdiri, DEni(^ in pftlmo quadra^Ãmoquano : tHam ipfi primus eà eorü qui huiufmodi ntidü prefiruntt Promsqueimmutabunturiubietiam lcgitur,cdnttcü dileÃo.aperaÃime Chrifiiis ojkndilur : SpeciofusÃrma pre Ãlqs bominum : Qgt cm in firma dei effet,no rapinâ PhiUf.». arbitrdtiisefl,elfefeequdllt;m deo.lbiei dicitur: Acciu» gere gladio tuo itlxa fimur. Qÿod tn carne effet hoibiA locuturusiPer gladiu quippe fermo,p fémur caro figni* ficatur,qd femetip fil exinaniuit,firma fer ui accipiêsM Ãf per diuimtatsm ffiedofus firma pre fil^s bomimm^ |
LBER VN VS.
ccxxx
|
tddmidud fieret per infimütiitem,quod de iHo dicit a lius i prophea:Vidimus eum ,et non hdbebat /fieciem neq^dcf corem,fed uuhis eius dbie£bts,Cf defrrmis pofitio eius. Nom in eodem Pfdlmo,q no -tantum homo,fed etiam de» us fit ChriÃus dpertiÃimeoÃenditur,cti/m dicitur.Thro» nus tuus deus 'm feculum ftculi ,uirga direSUonii'uirgt regni tui. DiUxiÃi iuÃieiam Cf od^ iniquitatem,pro^ pterea unxit te deus,deus tuus oleo exukatioHis pr£ par ticipibus tuis.Ab unëhoe quippe quod gr£ce diatur , ChriÃus eäappeliatusjpfeeÃdeus undus i deo,quiCf ipfdmcum c£teris fdcramentis cdrnAlein 'm ffiiritalem mutauit unëhoaem. Ibi ei de ecclefia dicitur: AÃitit re^HA lt;t dextris tuis 'm uefiitu dejuraco, circum* amiilti lurietaa.vbi fignifiedtur linguetrum uarietas 'm omnibus pntibus, qiurum tarnen und Cf fimplex fides tfl 'mtus-.Omnisentm pulchritudo fili£ re^smtr'mfe* tus'.Qttdm PfdlmusaBoquiturdicens'.Audifilid Cf ui* de. Audi promifiumiuide completam,0â obliuifcere po* pulum tuum Cf domtmpgt;dtris tuisienoua impleniurf {ic uetera commutdttir.Qwniamxoncupiuit rex ffieci* rmtuam. Speciem quamfoecitipfe perfe, noninuenit in tCâ dspmodo enim ffiecioia effes eins oculis ,qn eras tuis feedatd peccatis? Ne tdnvn ^em tuant drbitreris ^e in homnibus Ãquitur Cf dicif.çiuoniim ipfe e^dcnùnus deus tuM:He frrmam feruifrgt;crnds,ne potentis infirmi tdtem e'xcelfié^humiiitdtemderididsjpfeefit deus tuus. ïneoq, paruus â dppdret,magnus Idtet, in umbra merfis fol iufdci£,in contumelia crucis dcmiiMs glorix.Qudm* stis eum perfreutores nécentjnfideles negent, ipfe eà de* us deus tuus,per huiuscorpus iinmiitantur,qu£ anted â per umbras figurabantur. De PfalmofexagefimoöcïlauOjCap.Vâ» PSalnitts fexdgtfimusoëkiuus habet intitula :Pro his quicommutabunturiEtcantatiir tbi pafiio dtf^ mininoÃri lëfu ChriÃi, transfigurantis infequafdarti etiam uocesmtmbrorum,hoceSl fidelii/mfuorutn: Hon enim ipfe uUa deliëkt hatuit,led no/ha portduit. Vnde dicitiEtdeliëhtmeda tenon funs abfeonditd. ibifcrïptu â nbsp;nbsp;eà O'pr£nuncidtu qd'in Euagelio legmus frëlii.Dede |
rijt in efcà mea fiket in fiti meà potduerunt me aceto.Per fcj?c ergiimutatd funt uetera, qu£ titulus pfalmi pr£di* xerdt imtnutädd.Qt(Od ludxilegëtes Cf tiointeDigëtes, dliqd[edicereexiÃimant,cureqruntà nobis qflodcci* piamus auëioritdtë legs et ^hetdru,cû fdcramentd no obferuemus qu£ibipræcepta funt. No obferitunus quia tnutata funt. Mutatafiint autqu£ mutada pr£nuneiata funt,Cf'meu credimus ciiiiis reuelatioe mutatafunt. N 0 cr^ obferuanws facrdmëta qU£ ibi prscepta funt qd in* telligmus qu£ ibi pr£di(h funt, Cf teneinus qittibi ^p* miffa funt.lÃi out q h£cnobis obijciut,ddhut amari funt ex parëtdius fuis,q dederut in efca dnofil ,Cf ddhuc uete res ex aceto qdâ ei potandu obtulerut .Et idea non intelli* ^ntqdineis ùnpleturqdâfeqtur-.Eidtmëfa eoru coram ipfif inldqutH,Cfinretributioni,Cfinfcandalum:ipfi eniÃlCTdcetu/i^hfuntfiüeiit amp;dcidit pdtiiitiitoeptt lut nüniÃrÃdo. Qÿo enim h«ec uideÃt de qbui ibi prtediit ÃHell:Qbfcurêatrocidieoru neuideaCEt^uo fintrefH ut furfum cordd hdbedt,de ^bufprtedidlu c!Ã:Et dor fuut torum femp incurod^Nec deoibui diila'pHt:l!tinto uero de oïbiu ddquof pdnètlt;lu£priedi{lA/Utu. Ad eos enim 5 uel die crediderïit in Chriflu'^uel idtc uftj- credunt,uel deincepsuftj; inÃne/teculi crediturifunti^ no ptiaent dduerfà m ïfrdelfciUcetquidebittdnmfreiendfidè.tJe» ç; enim oës g ex }frdëlfrnt,hi ifrdëlt femcnfunt AbrdhïjOês Ãlij,fed inlfräcmtpütuocMcur tibi fernen: Hoc ë,no q fill) cdrnis,hi fillfdeiJed filij ipiniÃioK depu» tdturtttfemineiSedhipttnètdd ffiirialê Sio e:x ciüitdtc tudiejdrfl eecleÃie,de qbue Apojhlni dicit:Eriaut igw tuifreieeecleÃjsiudiequte funt m ChriÃo: Quoniâ,fient in eodè Pfrlmo pdulopoà ponitur,deui fdlui freiet Sion^ CTtedificabucur ciuitdtiü ludfiEt inkdbitnbfiteâCf hf reditdtraequirêt ri ; Eï fernen feruoru eiue pofiidebit eâ, etq dm^Ht nomëeiufjjdbitdbut 'm ea.Sedcît h^caudutt indtficdmeiliter dedpiittiey terrenâ Hierufadë eog.Mt qutferuit cufilijs fiiif,nà mAtrë noÃrä. æternü 'mToelis^ Gan»,4ï Dt Plà imo feptiiagcnmonono,quicfià m fnritxjlaain Pro his qui im m urabun tur.Cap«: VJ. ITë Pfdlmttt feptud^finMfWnus fimdi xr pr£ntitdigt; titr:Proâhis qlmmtttdbutur.lneino pfaimoiitterc^te rAfcriptumefi:R.Tffiicedëcceîà CTuide CTnifitd uined iÃÃ:Etfifice en qui pldtauit dexterd tud,Cf fnp filin ho minis que (ofirmaÃi hbi.ipfi e^ enim uined de qud dici» tur:Viiiedex Aegypiotrdfhthfr. No e/iim ChriÃus aliS plAtiiuit,fcd ipfdm uen^do 'm melius comutduit. Sic et in Eiungelio legitur: Malos male pdet,Cf uined fman loat-i M»tth.Ȕ bit dlijs a^icolis.Ho enim dit,erddicduit, dliâ^ planta^ bit,fed edndë ipfam loedttit al^s agrieolts. Eddë naq^ eà fanëhr^ focietateciuitdx dei, CSquot; cogregitio filioru ,ptnif fiais mortdliu deeeÃioe de fucceÃioec^lendd ,atqi infi^ nefeculifimul inoibus imntortilitatë débita reeeptiint, quxdlioinoinalio PfdlmopoliudfiuëhlTrâpgnificatiir 0âdieit:E^aÃtficutoliudjruëiifirA'mdoinodei,lfierd Uiùi miferieardid dei m £(ernZ Cf m feiulü freuli. Ne* fâ 3 q; enim qd fraëbfttist mfidelès et fupbi,dc p hoc in/ruÃu r oma.)gt; ofi rdnü ut infereüir oleaÃer gentiti ,tdeo pirepotuitrd^ Efuc,(o dix Pdtridrchdrn scr Prophetaru: duid etfifrerit mqt Efdide,numerus filioruin ifrdël ficUt drenA rftaris,reliq£ fdlu£ fiët,fed p eu de quo dia'tur: Etfupfiliu hois quë co firnidllitibi:Et dequorepittir:EidtnMnus tudfupuirun dexterx tu£,et fup filiü hens quë cofirmafti tibi. Et no di feedintus 4 te. Per hik filiü hois,id ë Cln'ifiié I cfH,et de fu isreliquqs,hocë Apofklis Cf dlijsmultisq exïfraëlitis MJ ChriÃu dnift crediderut, deeedëte pleiütudine gentifi, uineafanëî'Apficitur,Cf remotioeueteru atq; inÃitutione ' nouorû faerdmenarü titulus eius P faim: Pro his qeSmts tdbutur,impleiUur. Aptioribus itaq^teÃimonijs eumeit AgpndS e{l,qu£ fine di^entidntÃtue cofentiÃt, tn fentiat: 00 4 _ Ecet |
ADVERSVS IVDAEOS.
|
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ecct diei uent'uni dicit dominut,amp;conjirmiibo fufier do J â mum Ittcob teÃameittum nouum,iu)n fecundwn ttfls.men turn quod conftitui putribut eorum,igt;t die qtu, äpprehem di minum eortim ut educerem eoi de terra Aegypä. tfh certe prtediéki muintio,non per Pfalitwrum titulos tnteb ligentibuf pMcif (ignificatur, (èd iiMnifèjio prieconio pheltie uocit exprimitur. Aperte promijj^u/m e/l teÃi» fuentumnouum ^non fetundum teflimentum quod Ã,* ébtm efi ad popitlum qiundo eduâu's efi de Aegypto. Cum erg) in illo ueteri teflzmento pracepta pnt ifht qu£ nos ad nouum pertinentes obferuare noncogtmur^ur ludtti fe potius in uetuftnte[uperuacuaremanpffe non co gnofcunt,quà m nobis noua protmffd tenentdws,^ uetera non obferuenMS,obijciunt{ ^oniam er^ peut feriptu Cantî.» nbsp;nbsp;eHinCanttcocantfcorwin: AjÃirauitdtes,remoueantur Pfaim nbsp;nbsp;nbsp;umbrae,Ãiirialis pgnipeatio iamluceJcat,carnAUs cele^ bratioiamrequiep:at. Deus deoru dominus îoeutus efi, CTuocouit terrant, à folis ortu ufq}adocca^um:'Vtit^ Pfaim.9f omnem terram ad tefiamentum nouum, cui dicitur in alio Pfalmo: Cantate domino canticum nouum, can» täte domino omnis terra. Non erg) peut antea ex mon^ te Sina locutus eft uni populo, quem uocauit ex Aegya pto deiu deorum , fed pc locutus cA, utuocaret terram, à folis oralufq^ adoccapim: duainp iudaeus ueUet teUi^relocutionemAudiret banc uoeationem ,crineis Pfain». 4P, qu!i,nf t/n todem Pfalmo dicitur. Audipopulits me* 'tis crlóqiiar tibiaifrad Cf te/Lpcabor tibi, detts deus tu* us'e^fum. Nam fuper facrijficià tuaar^amte,holo* caufb, aütem tua in conÃgt;eihi meofuiu femper. Non actipiam de domo tua uitulos , neq; degreÿbus tuis hir* cos: Quoniammeaefuntomnes befiiic fylu£,pecorain montibiis er boues. Cognoui omniauolatiliacccli,cy ffecies agri mecum efl. Si efuriero ,non dicam tibi,me=gt; us ed enim orbis terrlt;e O' plenitudo eius. Nunquid nanducabo carnes taurorum, aut fanguinem bircortvm potaboi Immola deo facripcium lMdis,O' redde altiÃi* mo nota täa.Inuoca me in die tribulationis, Oâ eruam te, er gloripcabisme. Certe O'hic facripcioramueterum apera mutatio efi.lHa enim deus aecepturum fe bon fit* ijfe pndixitculmribus fuis, facripcium laudismdixit: Ethoenonquod 4 nobis tanq indiffns expedat lau* dem,fedut ineanobisconfulatad falutem: Nameun* dem Pfalmum ia conclupt: Sacrificium laudis glorip* cauitme. O' ibi uia efi ubi ofkndam idi falutaredei. Quided falutare dei,nifi plius dci,faluitor mundi ,di* esplius ex die patre,hoc efi lumen ex lumine, cuius ad* uentus reuelauit teÃamentum nouum. Vnde etiam ibi 9tiim.ps dicitur. Cantate domino canticum nouum,cantate do* mino omnis terra: cantate domino Jteriedicite nomini eius. StottmEuangelizandus ipfemonfiraturatc^ ad* ditur: Eene nunciate de die 'm diem falutare eius. Ipfe i^tur facerdos O' uidima facripcium laudis impleuit, tnalorum operwm tribuens indulgentiam » O' bene opt* randilar^ensgratiam. Adbocen'tmdomino fderipei* um laudisab eiuscultoribusininiolatur,utquigloriatur Him.pt in domino glorietur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;».Co«n.j |
Q2. non (int hidæi ueri I frael filn fed fide* lesChnftianûCap. Vil. S Ed hoc luehei cùm audiunt,tre(kiiceruictrejpon* dent'.Nos fumus,denobis hocdidium efi, nos enim fumus ifraël populus dei: Nos in uerbis dicentis agno* feimus: A udi popùlus meusGrloquar tüii,lfrael O'te* fiieobor tibi.Qu^idfumus ad ifta diâuri? Nouitnus qui* dem ifraël fpiritalèm, de quo dicit Apcftplus: Eifqui* cunq^hancre^lam fequuntur paxfuper lUos O'rnife* ricordiaO'fuperlfraëldà . ifijimäutem ïfraël feimus effe carnalem de quoidem dicit: Videte ïfraël fecundum carntm. Sed ifia, ifii non cdpiunt, O' eoipfo ftipfos car* noies effe conuincunt. Q«of paululum quappriefentes aHoqui libet:Ita ne uos ad eum populum pertinetis quem uocauit deos deOrwm afolis ortu ufj; ad Occafum? Nonne uos ex Aegypm in terram Chanaan transla* tieftisf Non illuc uccati à folis ortu ufq^ ad occa* fum,fed 'mdediff)erpin folisortumO'in occafum. No» ne uos ad eius 'mimicos potius pertinetis q dicit in P fol* mo-.Deus meus mifericordia eius prauewet nu-.Deus me pfain. j S IM demonflra mihi inter mimicos meos,ne occideris eos, ne quando obliuifcanturle^s tu£:Difigt;erff iSos in ueri* tätetuaf 'Vndenonobliuifeentes legim dei,fedeandem circumfirêtcs,ffntibus ad tefiimomùm,uobis ad oppro* brium,nëfcttntes earn populo mintfiratisqui uocotus eü à folis ortu ufq; ad occafum. nbsp;nbsp;An uero ne^bitis O' ea que tanta audloritateprediila, tantamanififlatoneco* pletafunt{ Aut mamp;iore cecitate non mtuemini,aut mi* rabili 'mpudentia non fà teminii Quidtr^adiüud reffonfuriefiisquod Efaias Propheta proclamât: Erit^^^^ m nouifiimis temporibus nunififtus mons domus domi niparatus in cacuminè montium, O' exaltdiiturfuper coües,O utnient ad eum uniuerfe pntes O dicent: Veniteafetndamus 'm montem domini,0'm domunt dei lacob, O annunciabit nobis uiam falutis, à mgre* diemur m eam:Ex Sion enim lëx prodiet O uerbum da mini ex Hierufdem? An O hic diôhtri eRis: Not pt* tnusiQuoniam audifiis domum lacob O' Sion O Nie* rufaltm, quap nos negfmus de femint lOccb effe Chri* flum dominum fecundum carnem,qui pgnificatus eR tio cabulo mentis paratt fuper cacumen mentium,^ omnes celptudines eorum eius celptudo tranfeendit ; Aut negf* mus Apofiolos O iHat ecclepasludee,que poR chnRi refurrébbonè 'm eucotinuo crididerunt, ad domu lacob ptinerf.Aut uero alius intelligèdus pt ffiritaliter lacob q ipfe popului ChriRianus,q eit pt minor natu q popu* lus iudeoru,tarnen eu crefcêdo fupauit,et fubdidit,ut im pleretur qdâ de duobus iUtspatribus m figura prediâu è:Et maior feruiet minori.Sio aut et HierufAU quisffi^ Gmt.ig ritaliter intelligatur efflepa,mags tarnen aduerfus ijbi idoneuni |
LIBER
idone tim teJHnUfnium ex ilto loco ubi ChriÃum cru tifixerunt e^kx uerbum domini proccÃit Ad -tes: Lex enim qit£ iOis per tioyfen dia efl^de quA fupen bild extoUuwuryCrdequAmditis coniiincufttur ,âo ttüiÿturprodijJêdcSionO' HierufAlein ,fed démonté S mA: Ad terr Ain quippe proittiÃtonif,ubi rà qn£ Appela lAtur etiAmHicru/Alem ,poil quAdrin^ims Anno! cnn ip(A le^ uencrunt: Uon Autem ibi cxin uel deinde Acce^ perunf.EuAngçlmmnero Chrtltiteylexfidei,quodcers turn ell,mde proceÃit: Sicut etiAin ipà dominus pofkA^ quAm refurrexit, loquens difcipulis fuis, etr oftendens pradilin diuinorum eloquioruM in fe e(fe completA: QuoniAm ftcfcriptum eA inquit, Ctquot;Ãc oportet Chri^ fhiin pAti,ey refur^re A mortuis die tertio, pr£dicA» ri in nomino eins pÅnitendAm remiÃionem peccAto^ rum per omnes ^ntes,incipientilgt;us Ab HicrufAlem. Ecs celt;/«od prophetAuit EfiiAS dicens: E.X Sion enim lex prodiet,amp;â uerbum domini ex HierttfAlein: ibienim ue^ niens defuper fecundam domini promiÃionem/firitus^ fAnâus,eos quos tunc unA domus continebAt,im^uit,G^ loqui Unguis omniivin gentium faecit, cr wdeextcrwnt pnedicAre EuAn^lium in noticiA omnium ^ntium. Sb cut enimiex HIa qu£ proceÃit de monte SinA, quinquA^ pÃmo die poA celebrAtum pAfchA , confcriptA eft dtgto dei,quo Ãgmficdtür ft)irituffAnéhis,itA lex iftu qu£ pro» ceÃit de Sion HierufAlem, non in tAbulis lApideis,fed in tAbulis cordis finéhrurn EuAngelifturum fcriptxeA perftiritwmfAnihim quinquA^ftmo die poft uerum pA fchA pAÃionis CT rc/lirreAionis domini Chri/K, quo die ftiirituffAiiAus O'mijfits ,qui fideliterÃterAt Ante pro» iniffus. Itc â«(IC à ijrAelitie fecundum cArnem,nonfe» cundum ftgt;iritum:lte nunc, ei^AdhuccontrAdicitcAper» tiÃim£ uerititt,?^ cum Auditis: Venite AftcndAtnus tn montem domini,^^ in domum dot lAcob,dicite: tios fu» musc£ci,utoftTndAtisinmantem ubi collifA ftcie peius perditisfrontem. Si uere uultis dicere, nos fumus ,ibi hoc dicite,ubtAuditis: Ob iniquitAtem populi nui duAus eAiid mortem.De Chrijh enim diAum eA, quern uos in pArentibus ueftris duxi/Hs Ad mortem, qui ftcutouis Ad immolAndum duAus eA,ut pAfchA quod nefcientes in pe eude celebrAtis,nobis per Chriftiim,qui eft Agnus dei,co» fecrAretur: Niin pd/cbn noftrum immoUtus eA Chrb ftns. St «crè uultis dicere, nos fumas,tunc dicite q uAitdo Auditis: tncrAffà cor populi huius, GTAureseorumop» pilA,amp;oculos eorumgrAuA. Tttnc dicite,nos fumus, quAndo Auditis: TotA die expAndi mAnus mexs Ad po » pulum non credentem, amp;nbsp;contrAdicentem, Tunc did»
â te,nos fumus,quAndo Auditis: Exc£centur oculieorum ne uideAnt,ei?' dor ft eorum ftmpcr incur iiA. I n bis At» qihuiufmodipropheticisuocibusdicite,nos fumus ,ubi ^eullAdubitAtioneuoseAis , fed fic c£cieft:s ,uteffe uos dicAtis tÃi non eftis, ej non nos AgnofcAtis ubi nftis.
VNVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CCXXXÃ
Dedimifliontludaic^e plebis,StTgcnuura vocationc,exEfaiapropheta often* ditur. Cap. VIIL
SE(/ inhccniAnififtiorA qu£ diAurus fum,pAuUà 'f er Attendite.Certe cum Auditis in bonolfrAel,di» cias : Noj fumus. Etcu Auditis in bono lAcob,dicitis: Nos fumus.E.tcu ÃnobiscAujfA requiritur,reftiondetts:ctiiP» niAin Ucob ipfe eA CT IftAel ,ex quo PAtriArchA propA» ^ti fumus,unde mcritvpAtris noAri AppeÃAtione een» femur. Hon er^ uos Also Cf grAuifomno dormientes,Ad /firitAÃiA qu£ non cApitis excitAinus: Neq; nunc quomo» do/firitAliterAccipiendA fintijh. uocAbulx uobisinAu» ditu, cr uifu /firitAli furdis CT c.tcis perjUAdere cenu» tnur. trempe peut CT uos fitemini, CT leSio libri ^ne» ftos jnAniftftc declArAt: Vnus homo er At lAcob CT tfrAcl, cy unde gier iAmini,ipft eA domus Ucob,qu£ domus eft îfrAël-.Qjiid eft er^ quod idem ipfe pixiphetA citw pr.e« nunciAjfet montem Ãuururn pArAAimin cAcumine mon» Hum,Ad quern uentur£ effent uniuerfe grntes ,quiA non de monte SinA ,fed de Sion CT aierufilem lex CT uer» bum domini procejfurum effet omnibus gentibus, quod mAnififtiÃiiTK in Chrifto CT chrifttAnis uidemus com» pletum,PAulopoA dicit z Et nunc tu donuis ïAcob,ueni» te Ambulemus in lucent domini i Hÿ proftfh dicitis,ut foletis: Eiosfwnus. Sed quod fequitur pAuliffer Atten» dite,ut cum dixeritis quod ittiltis, etixm quod non uul» tis,AudiAtis. NAmprophetAconiufigit CT dicit : E)i» miÃt enim plebein f.iAm domum tfrAcl. Htc dicite,nos fumus, hie uos Agnofeite, CT nobis qiiiA iftf, comme.nö» rAgt;nus,ignofcite. Si enim libcnter Auditis ,Ad ueftru/in dicunmr alloquium: Si uero indig/iAitter Auditis,di» cuntur Ad opprobrium. nbsp;nbsp;DicAntur tAmcn oportet, Ãue
uolentibus, Ãue nolentibus uobis. Ecce non eggt; ,fed prophetA quern Icÿtis, per quern deunl locutum non po» teftis negamp;re, quern de AuéhritAte diuinArum fcriptu» rxrum non poteftis Auftrre, qtiemAdmoduin iiU domi» rius imperAuit gt;nbsp;exclumAt uehementer , CT Ãcut tubA exAltAt uocem fuAin , ttofquè increpAt dteens ; Et nunc tu domus iAcob ,uenite Ambulemus in lueem do» Ãfiix..a mini, occidiftis Chriftum in pArentibus ueftris--
TAmdiu non credidiftis,CTcontrAdixiftis,fednoft» dum petiftis, quiA nondum de corpore exiftis, CT nunc hAbetis ftAcium pÅnitendi, CT nunc uenite : olim quidem debuiA-is, fed CT nunc uenite, nondum Ãniti funt dies , cui non uenit ultitnus dies. Aut ft uos tAiiquAm domum ïAeob ProphetAm fecutosiAin in lu» eem domini creditis Ambi(lAre,domum j/rael quAin di» miÃt,oftendite. tCos enim utrofq^ monftrA!nus,CT quos exilld domo uocAiido difcreuerdt, CT quos idic remAnentes dimiferit. P.euocAuit enim inde non fo» los ApoftBlos,fed etiäin poft Chrifti refurreAionein po» pulum mAgnu n: Vnde [uperius ià diximus. DimiÃt Aut -iüos.quos etidin uos no credendo imitAmini,CT uoftpfoss
ADVERSVS IVDAEOS.
|
Ãfaic.f Matth, fz Mitth./p Flalm, 1)7 Bphe.i â qui (OS imitun'do in wdem perntae detnoramiiü. Aut fi nos e/iis quos inde reuocauit,ubi funt quos dimifit^ tJon enim pote/lis dicere quod nefcio, quint ulùin ffiittm dia miferit,cum prophète cUmet: Dimifit enim plebem fu^t um donuim ïfruël. Bcce quod eftis,non quod uos tjjc iUâ {buts. Dimifit enim Gf'uineumtdequu cxpeihuit ut fùceret uuus,facit uutemjfinus, Gâ manduuit nubibui fuis ne pluerent fuper eum imbrem: Sed etium inde eoi reuocuuitquibusdicif.ïudicute mterme ZT uineam me» uin. DequibusGquot; dominus uit:Si e^ in beelzebub eij^ ciodtemoniufili/ueftriinquo eijciunti Ideo ip fi indices eruncueÃri. Quibus hoc promittens: Sedebitisinquit fuper duodecim fedes ,iudicuntes duodecim tribus ifru» él. Sedebit iaq^ domus Jucob qu^e in lucem domini uo» cutAuinbulabit, iudicuredomum ifruel, hoc eft plebem ipfius quum dimifit.Quomodo enim iuxtu eundem pro^ phetum, Idpis quern reprobuuerunt iedtficuntes,hic ft» dus eil in cuput unguli,nifi q, ex circumctfione Gquot; pr^e* putio populi anquum purietes de diuerfo uenientes,m un ^lo fibimet tunquum in puds ofculo copuluntur. ynde dicit Apoftolus:Ipfe eft enim pux noftru qui facit utru» q; untvm. Qni erg» ex domo lucob fine ifruèl uocantem fecu'ifunt,ipfifunt lupidi unguluri coherenteStGquot; indo» tniniluceumbuluntes: Qtios uero thi dimifit, ipfifunt ruinum £diftcun(ts,G'ungulirem lupidem reprobates. Ex aliopropheta idem demonÃratuh Cap»l^k POftremo fi h£c uerbu propbeticu fecundum cor ui ftriMT. in dlium fenfum detorquere conumini o I«» d£i,contru ftlutem ueftrum refifiètes ftlio dei. Si h£c 'm» quam uerbuÃc uultis uccipere,ut eudem fit plebs Gquot; do» mus lucob uel lfrael,G uocutu Gquot; dimiffu,non 'm alïjs uo cutu,'m ulijs dimiffa,ftd uniuerfu proptereu uocda,utam buluret in lucem domini,quôniam proptereu erut dimif» fu,^ nonumbulubutin luce domini: Aut certe fie m alijs uocutu,m ulijs dimiftu, ut nuüu ftébi fepuratione menfe dominic£ j ud Chrift fucrifteium pértineunt,fub eifdem ueteribusfucrum(ntisejfentutiq^,fcilicetqui in luce do» mini umbuluntes eius prfceptu feruarunt, Gquot; hi qui iu» picium reftgt;uentes,ubeo de fer i meruerunt. Si h£c erg» fie inteUi^re uultis,quid diihiri eftis, Gquot; quoniodo ali» umprophetumintelleifiuri ,quiuobisomninohuncam» putut uocem tanta manififtutione clutnantem: i:ion eil mihi uoluntas 'm uobis dicit dominas omnipotens. Gquot; (a criftciivm non uccipiam de manibus ueftris: Qjtia ab O» rientefole ufq^ m Occidentem nomenmtumdarumft» éhim eft in ffntibus. Gâ m omni locofucrifteium oft^» tur nomini mco,fucrifteium nMndum,quoniam magnum eft nomen meum in ÿneibus,dicit dominus omnipotens. ç^ua tandem uoce tunt£ rerum euidenti£ reclumatis^ Quiduos umplius nimis 'tmpudenter exn)llitis,utgra» uioreruinamiferubilius pereatis?âNen eUmihiuolun» tas m uobis dicit,non quietmq^,fed dominus omnipotès. |
Quid tantum de Abrah£ femine^oriumini,quiubicunaâ qs auditis tucob aut lfraël,dut donum lucob ,uut demum ifraèlcti/muliqua luudedici,contenditishccnon potuijjè dicinift de Uobis,cum dominus omnipotens dicut: Non eft mihi uoluntas 'm uobis, Gquot; fucrifteium non accipiant de manibus ueftris? Certe hie neutre non poteftis,non folum iüum non uccipere fucrifteium de manibus ueftris, fed nee uos illi offtrre manibus ueftris. Sed quare hoc iüi offèrri de manibus ueftris non unit? L ocus enim uniù eftleff domini confUtutus, ubi manibus ueftris fucrifteia iuÃitoftvrri,pr£ter quem locumomninoprohibuit. Kune erg) locum quonium ueftris meritis amgt;fi/lis, etia fucrifteium quod ibi tantum licebatoftvrri,in locis offer re edijs non uudetis. Ecce omnimodo impletum eft quod aitpropheta: Etfucriftciivm non occipium demanibus ueftris.Num fi 'm terrena, Nierufalem maneret uobis te» plum Gquot; ulture,poffetis dicert 'm eis hoc effe ccmpletu: Quorum iniquorum inter uos con/htumrum fucrificia dominus non ucceptut. Aliorum uero ex uobis atq;'m uobis uccepture facriftcia qui dei pr£cepta cuftodiunt, hoc non eft cur poÃit did,ubi nullus omnino ueilrum eft quifecundum le^m qu£ de monte Sina proceÃit,mani» busfuis fucrifteium poÃit offèrre. Neq^ hocitapr£di» tfium G'impletum eü,utuosProphetic£fententi£ re» fftonderepermittut: Quiu manibus non offèrimus car» nem,ftdcordeG'orcoffèrimuslaudem,feciindum illud 'm pfaimo:lmmolu deo facriftcium luudis.Ãtium h'mcco» trudicit uobis qui dicit :Noti efimihi uolimtasmuobisi. De'mde ne exifhmctis non offerentibós uobis nee illoac» dpientede manibus ueftris deo fucrifteium non ofierri, Püim\)f. quo quidem iüe non e^t,qui bonorum noftiorivm nulli» us 'mdi^t,tumen g, fint fucriftcio noii eil, quod non iüi, feduobisutileeft,udium^t Gquot;dieit:Qttiaab Oriente fo* le uftji m Occidentem nomen meum darum eft fà éhim m ommbus gentibus, Gquot; m omni loco facriftciiem offvrtur nomini meo,facriftciu/m mundtvm,quoniam magnum no men meum m gentibus dicit dominus omnipotens. Quid ad h£c reJfondetisiAperiteoculos tandem aliquando Gquot; uidete,ab Oriente foie ufqs m Occidentem, non in uno, ficut uobis ftieratconftitutum,fed in omni loco offirri fa» erifteium Chri/iiunorum, non cuilibet deo ,fed ei qui ifla, pr£dixit,deoîfrucl.'Vnde Gquot; alibi dicit ecclefi£fu£. Et quieruerit te,ipfedeus ifruél uniuerfe terr£ uoeubitué-. ScrutuminifcripturaS,m quibus pututis uos habértuita lohaii.s-, £ternAm.Etprofi:cîo habere fis, fi Chriftum iii eis inteUi ffretis Gquot; teneretis:Sed perftrutamini eus, ipfe teftimo» nitvm perhibeiu de hoc fucriftcio mundo, quod offèrtur deo ffraël,non ub umà gente ucftra,de cuius manibuS non fe uccepturum pr£dixit,fed ab omnibits gentibus qu£ di cunf.Veniteuftendumusmmontem domini. Nec in wioloco, ficut uobis pr£ceptum eratin terrena Hie» rufulem,fed m omni loco,ufq; in ipfum Hierufalem. Necfecunduordinè Aaron,fedfecundum ordinë Mel» chifedtch.Chrifto tn'nn dùfium eflfGquot; de Chriftd tarn an pr£diéhint |
LIBER.
pKicdiéhim cft; luräuit doriùnasamp;non panitebit eum, |W».fe? tucsfdcerdos mÃternum/ectmdumordirKmlAeîchifê» ( nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;deck. Qjiid tft,iurduit domirut!, nifi inconcufjîi utria»
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;teÃmMuitf Et quid eÃ,nmt.panitebiteum,nià hoe fde
terdotium nulidotnninordäonc matdbiti c«fm û cut hominem, pÅnitet dawt, fed dei diâtur pceniteiittd, qudmui'fdbilloitt/hlutisreicuiuiq; nuttdtio quic credent bdtur effe mdufurd. Proinde cum died, non pamtebit mm,tu es fdca'dos ituetemum fecurndum ordinem Meb chifedech,fdtis oÃendit eumpanttuijfe, hoc eA eiim mu^ turc uoluijfe fdcerdotium quod cot^tuerdt fecundum or dimmAdron,Ãcut deutroq^uidemusimpletum. Ndm ü' Adroit fxcerdotutm idm nullum eà in udiquo tern* plo, crchrijh fdcerdotium Muternum perfeuerdt 'm cÅlo. Adhdncer^lucemdominiuocdt nos prophea cum died: Et nunc domus tdcob;uenite dinbideinus in lucedoinini: Tu domus ïdcob qann uocduit ele^t, non tu qudm dimiÃt. DimiÃt enim plebem fudm dotnunt ifrdel. Quicunq^ 'mdeuenire uultts,!ldhdncpertincbi* tisqiidm uocduityiUd cdrebitis,quim dimiÃt. Eux quip^ pedomini tn qud dmbuldnt ^ntes, ilia eÃdequdidem Brii.4? Prophetd dicit:Dedi te 'm luccm ^ntium ,utÃs ftlusuà q; 'm Ãncs terr£. Cui hoc diiluin eà ntà Chri/to f De ^KO mpleluin eÃ,nià de ChriÃo^ Non eft iÃd lux 'm uo-» Roman,« quibifs idcittidcm dióhiin eft; Dedit iOis deus
ritum compun^oniSfOculos ut non uideditt,GT dures ut I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;non dudidnt ufq; in hodiernum diem. No« eft
Pfaim.iiy 'm uobishicc lux, ideoomiu cdcitdte Idpidcin reprobd^ Pfaim.a;, . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â r n n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;।
tis,qui pirns eà cdput dngub. Erggt; dccedite dd eum CT â iüuminAmini. c^uideftdccedite,ntÃcreditelQuoenim i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;edtisutddeumdcceddtisl Cum HieÃt Idpis de quo Dd^
niel Prophetd died quod creÃendo am ntdgnus mons ÃtÃusÃttutimpleretuniucrfdmÃciemterrie. Sic enim CTgentesquodicunt: 'Venitc dfeenddmus in montent domini,nufqudm terr drum perÿire CT peruenire con^ tenduntfUbi fun{,ibi dfeendunt,quid m omni loco fdcri» ficiitmo/Ãrair/ecimdum ordinem Melchifedech. Et fi»
VN VS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CCXXXIl
cutdliui Prophea. dicit: Extirmdttdt deus omîtes deos ffntium terree, CT ddorditt tum unttsquifqi de loco fuo. Cum er^ uobd dicitur: Accedite dd eum,non uobis di» citur, ndues dut iumena priepdrdte, cr defird uiiHmit nierdte, CT de tó,» lon^nqud terrd pergte dd loeumt ubi deus fdcripcid ueÃra deuotionis dcceptet,fed dccedi» te dd eum qui in ueÃris duribus priedicdtur: Accedite dd eu/in qui ante oculos ueÃros glorifiedtur. Ambiildn» do nonldbordbitisÃbienim dcceditis ubi creditÃ.
Qiiahïf r ciim ludaeïs diflêrcn* dum fit. Gap» X»
HAEcÃdtres chdriÃimifÃue grdanteffiue ïncH» gndiiter dudidnt ludiei,itos tdmen ubi poffumus, cum eorum dileShone prdidieemus. Nee fuperbe glo* riemurdduerfusrdmosfiéhs,fedporius co^temus CU* ââ iusgrdtidCTqudntdmifiricordid,erinqud rddice 'm» fertifumus,ut non dltdfdpidmus ,fedhumtlibusconfeil» tientes,non'eis cum prafumptione m/ultdndo ,fedcmn tremore exultdndo dicdmast'Venite ambulemtis 'm luce doinini ,quonidm mdgnum eft nonten eius in gmlibus. Si entm dudierint et obdudierint,erunt inter eos de qtii» bus diiiumeil: Acceditcdd eumCTiïluiHindmini,cr nnltus ueÃri non erubefcunt. Si dutem dudiuntCT non obdudiuntfUident GT 'muident, inter eosfititt de quibits dióhim eü: Peccdtor ttidebitCT irdfcetur,detttibitsfuis Ãendet GT tdbefcet.E^ dutem dicit ecclefid ChriÃo, ue» piaimây, lut oliudÃtiHtfird indomo domini,Ãgt;erdui m itrifericor did dei mdtrrnutn,Gr in feeulumftculi.
Viui Aurehj AuguÃiniUipponeÃsepifcopii dduerfos ludlt;eos,liber
explicit.
t)iKi
RETRACTATIONVM.
|
DIVI AVRELII AVGV ftini Hipponenfis tpifcôpiiiïn IP bros rctradationum« Pfologüs. AM DIV EST Q_VOD I Ãcert cogto di/}gt;ono,^uod nunc ddiuiuntedomino aggredior : Quù diljirendum effe non drbitror, ut opufcuU medjtue 'm libris,ftue in û pi[blit,f}ue in traikltibuf,cum djm iudicidria peueriate rccenfedm, Cf quod me offin-d(t,uelut cèforio Ãlo denotem: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;en'tmquii^ nip im^^ prudent, ideo quid med errdtd reprehendo ,medudebit reprehendere. Sed p dicit non ed debuijje i me dici ,qué poÃrd mihi ctidm dipgt;licerent:'Verum dicit,GT mecum à ) Corin, Il cit.izorum quippe reprehenfor eR,quorar4 Cf fgi.tQe» enim reprehendere deberem,p dicere debuiffem. Sed ut uolet quifq; dccipidt hocquodÃcio.Me tdmen iÃdm Apo Poiicam fententidm ey'm hdc re oportuit 'mtueri, ubi dit: Si nóppfotiudicdremu!,d domino non iudicdremur. il» Pi«ucr ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;priptim efl : Ex multHoquio non effit^» Cf peccdtum.Terret me plurimum,non quid inultdfcri» ppjUelquidmultdetidmqUiediihtdnon funts teunen à me diibi,c6flriptd funt.Abfltenim ut mulaloquitm de» putetur qudndo nece/flirid dicuntur, qudntdlibetferma» nummMritudinedcprohxitdtedicdntur, Sedifhm fen» tentidm fcriptur£ fdniiie proptered timeo,quid de td mul tit di/futdtionibutmeKpne dubio multd coüi^ poflunt, qu£ p non Ãlfd,dut certe uidediitur -, flue etidm conu'm» cdntur nio neceffdrid.Ãinem utro Chriflits pdelium fuo» Matth.)x rum non terruit,ubi dit: Omne uerbwm ociofam quod» cunq;dixerithomo,Yeddetproeordtionem 'm die iudi» îicob.i cijxnde O' eius Apoftolus Idcobui:Sit inquit omnis ho hco. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dudiendum,tardus dutem dd loquendum.Etdlio loco: Nolite inquit plures fieri md^firifratres mei ,fcien tes,quonidm maius indicium fumitis i In multis enim of» findimus omnes. Si quis in utrbo non oflindit, hie per» flihs efluir.E^ mihihdncptrflâlonemnec nunc dr* ro^,cum idm pm fenex,quanto minus cum iuuenis cÅ» pi fcribere,ueldpud populos dicere: Tdntumq; mihi tri» butum efl,ut ubicunq^ me priefente loqui opus effet dd po pulu/m rdripime tdcere dtq; dlioi dudire permitterer ,0quot; efleueloxdd dudiendum,tdrdus dutenlddloquenduM. 'Reflat i^tur ut me ipfum iudictm fub md^flro uno, eu» ius de offrnponibus meis indicium euddere cupio. Mdg» ftros dutem plures tunc fieri exiflimo, cum diuerfd dtq^ inter fe dduerfd fentiunt: Cum uero idtpflvm dicunt om» neSfCr uerum dicunt » db unius utri magflri magflerio noiirecedunt.offlndunt dutem noneumiiiius n^ddi» |
(Unt,fed cum dddunt fud, Sic quippe incidunt ex multi» loquio 'mfitfltloquium. Scriberedutem ifld mihipldcitii^ ut hitc emittdm 'mnutnus hominum à quibus ed qua idm adidi,emenddndd reuocdreno pojfum,lieciUdfanepra ttreo,quiie cdtechufninus idmflicet reliiki ffie ,qtu,m ter» rendm grebdm,fed ddhuc fà culdrium liter drum confue tudine 'mfldtüs fcripfl,qHid O' ipfd exierunt in noticidm dt(eribentium dtq; legntium,et leguntur utiliter ,Sed no» nuiïis ignofcdtur,uel fl non ignofcdtur,non tdmen inha» redtur errdtis.Qudpropttrquicunc^ ifla ltéîiirifunt,no me inütentur errdnttm,fed m melius proficientem. Inue» niet enim Ãrtdffe quomodo fcribendo profoecer'im,quif» quis opufculd med or dine quo fcriptd fui» legrit.Quod ut pofiit,hoc opere quantum potuero, curabo ut eundem ordinem iiouerit. DIVI ÃVRELIl AVGV ftini Hipponenfis epifcopijtc* tracTtationum libcrpngt; muSjfncipic^ Contra Acadertn'eos libri trcslt; Cap. 1. VM ERGO RELIQ_VIS« fem uel qua adeptus Ãeram in cupi» ditdtibushuiusmundifUelque ddipi fciuolebdm,0'medd Chriflidnaui» I taociumcontulilfefn,nondumbdpti» - Zdtus,contra Acddemicos uel deAcd demicis pritnum fcripfi,ut drgumentd eorum, qua mul» tis 'mgnintueri inutniendideflgt;erdtionem,0' prohibèt cittq rei dflentiri,O' omnino dliquid maniflfliim,tdnq cer turn pt dpprobdre fdpientem ,icum eis omnid uideantur obfeuri O' incertd,db animo meo,quia O' me mouebant, quantis polfem ralionibus amouirtmiQjcpd nuferante et ddiuuante deoÃÃumefl.Sed in eifdem tribus Itbris meis, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. «Ort nuhipldcet totient me dppeUdjfe Ãrtunam quis non ââ à dem? aliquam deam uoluerim hoc nomine inteUig ,fedÃrtui» câP-»** turn rerum euentum,uel in cörporis noflri,Uel in exter» nis bonis dut imlis: Vnde O' Mauerba funt^ nuüa re» Ugo dicere prohibet,Ãrte,Ãrptan ,Ãrtdffe,Ãrtuitu. QUodtarnentotumaddiuinam reuocandumeH proui» denuamiHoc enim Mi noil tacui dicens :Etenim fortuit», quaUnl^Ãrtunanominatur ,occulto quoddm ordine Yegtur,nihilq- aliitd 'm rebus cafum nomiiiamus, nipcu ius ratio O' cauffa fecrita eü.Diici quidê hoc, uerunta» men panitttmepe illic nominaffejwtunam ,cum uide» t,fi,ropri. am homines habere 'm peÃima confaetudine, ubi dici de» quot;âo 50quot;«^ ( nbsp;nbsp;« nbsp;nbsp;nbsp;â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. â , I 1 â r , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J Acadcmi* bet,hóc deus nouut,dicerefl}ocneluitfortutia.Quodau»cot cap.» tern quodam ioeodixiilta comparatum eA,pue pro me* ritis noflrisjiue pro neeeÃitate ttatura,Ut diuinum aiti» mum MrtaUbus mharêtem neiÿtaq phiU^phiic portât dccipiat Ãl' é. |
LIBER P RI MVS.
ccxxxni
|
iccipint erc.Aut nihilduorwm horum dicendu ^ùit, quid ttidm Ãc fenÃti pofjit t/Je inte^:Aut fdlis erdt dicere,,p meritis noÃrisficut utrum eü ex Addm trdibi nuÃrid, nec dddere,Ãue pro neceÃitdte nAtur£,qMndoquidein M »M »cidemi cxortü eü.ltemq; illic qitod dixi : ^ihilomnio colaidum co».cap. gt;nbsp;totumq^ abiÃiendu/m quicquid mortdlibm ocuIkctr mtur,quicqHid ulluf ÃnÃu dttinÿt. Addtndd erdnt uer^ bd, ut dictretur, quicquid moralis corporis uüus fens fus dtt'm^d : Eà enrm Ãnfus O' mentis. Sed tor um mo^ reloqucbdmur tunc, quifenfum non nifi corpus dicunt, O' ÃenÃbâ.lid non nià corpordlid. nbsp;nbsp;ltdq; ubteunqueÃc locutus Ãim,pdrum tA dmbiguitds euitda, ruà dpud eps »cà dêmfcos confuetudo eft hcudonis huius. item dixi: * QiiidctnfesdliudeÃibedteuiufre,nifiÃeeundumid qiF in homine optimum eii utuere nbsp;nbsp;lEt quid dixerim m ho^ mine eÃe optimum,pdulopo{l explicdns ; Qjtis 'mqudtn dubiauerit, nihil eÃe dliud hominis optimum, qu 'dm ednt pdrtem dnimi, cui domindti obtemperare conuenit ctete^ rd queq^ in homtne funt ? Hec dutem ne ulidm poÃiles deÃnitionem,mens aut rdtiodicipoxR. Hocquidemue^ ruw eft; Uam quantum dttinet dd hominis naturam, nihil eH m eo melius quam mens O' rdtio,fed non fecunlt;^ dum ipÃdin debet uiuere qui bedte unit uiuere, alioquin fecunium honunem uiuit,cum fecundum deumuiuen^ dum Ãt,ut poÃit dd bedtitudinem peruenire ,propter qud confequendam, non feipfd debet eÃe contenta , fed deo Li ) cötri nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;noÃrd fubdendd eÃ. nbsp;nbsp;Item reÃondens ei cum quo »cademicos diÃutdbdtur : Hic plane tnqudin non erras,quod ut tis biomenÃtadreliqud.libenteropcduertm: Hoc licet non ferio,fed ioco diiium Ãt, noHem tarnen eo uerbo uti : Qmen quippe mele^jÃe non recolo,Ãue in facrislite-s ris noÃris ,Ãue m fermone cuiufqudm BccleÃaÃcifers mo lis diÃutamris, qudmuis abominatio mde Ãt diétti, Li.s.cStra qu^ dluinis libris aÃiduereperitur. infecundo du^ aciieniicos libroprorfus ineptueA O'inful fa lUa qudà Ãbuld de philocdlia cr Phtlofophid,quód Ãntgermdne,0âeoa dem parente procreate. Aut enin Philocdlia,que dicb tur,nonniÃinnugiseA,0'ob hoc philofophie nuUd ratione germana. Aut à propterea eft hoc nomen hoi^ norandum, quia latine intrrpretatum, amorem ÃgniÃcdt pulchritudinis, O' eA uera ac fumma fapientie pulchriif tudo,eddemipfdeA in rebus incorporabbus atquefum^ mis philocdlid que O philo/cgt;phia,neque uUo modo funt Li.t.c5tra qudà fororesdue. Alio loco cum a^em de animo, rediturus in caelum : iturus dutem,quam tbiâ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dixiÃem fecurius,proptereosquiputdntani^f humanos pro mentis peccatorum fuorum decoelo lapfosÃue deieélos,m corpora ifla detrudi. Sed hoc eg) propterea non dubitaui dicere, quiaitadixi in caelum, tanquà in dtceremad eum quiaeiuseftauAor O'condi^ tor,Ãcutbeatus Cyprianus noncunAtituseAdicere: b!dm c»wt corpus è terra, ÃiritumpoÃideamus c coelo, ipà terra O' caelum fumus, Lt m hbro EccleÃaÃes feriptum eà ; Spiritus reuertatur ad deum quidedit ib Ium. Ctÿod utique intdU^ndum eft, utnon reÃlh.« tur ApoÃolodicettti,nondum natos nihil egiÃe boni aut Roman mali. nbsp;Sine controuerÃa erg) quedam ori^nalis regio |
beatitudinis animi deus ipfe eA cxiii eum non quidem de Ãipfo ^nuit, fed de nitUa re alia condidit, Ãcut condidit corpus è terra: îiam quod attinet ad eius oriignem. bib/jo. de quaÃtutincorpore,utrum de lüouno Ãtquiprimum gffi.adii'te creatuseA,quandoÃ.lt;AuseAhomo inanimamuiuam,an femper ita Ãant Ãn^lis Ãnguli, nec tune feiebam, nec ad huefeio. In libro tertio : Si quid mihi uideatur quxff rw inquam, in mente arbitror eÃe fummam hominis bo^ acadcmicos num. VeriusdixiÃem,indeo: Ipfoenim mensÃ-uitur utbeataÃt,tanquiimfummobonofuo. Nec mihiittud placetquod dixi: Liquet deierareper omne diuinum. acadcinieo* Rem quod dixi de Academicis,quia noueraiuerum,cuii usÃmileappellabantueriÃmile,idque ipfumueriÃmile appellauiÃilfum,quod approbant duas ob caufas. Non ^ädlm?co« reélediéium eA, uel quodÃlfumeÃet, uelaliquomodo e3p.t7.6e eÃet fimile alicuius ueri,quia in generefuo O' hoc uerum eA, uel quod approbant iÃaÃlfa, qu£ ^uocabant ueriÃ^a milia,cum iÃi nihil approbarent O' affirmarent, nihil ap probare fapientem.Sed quia ipfum ueriÃmile etiam pro^ babile non cidpabant, hmc ÃAum eA ut hoc de iüis dice=! rem, Laus quoque ipfa qua Platonem uel PlamnicosÃue academicos philofophos tantum extiiliquantum impios homines non oportuit,non immerito mihi diÃlicuit,pr£» fert'im contra quorum errores magnos deÃndenda eA ChriÃana doArina. iüud etiam quod m comporati.fi onear^metorti Ciccronis,quibus inlibrisfuis Acade^ micisufuseA,measnu^seÃedixi,quibusar^mentailif cap.to U certiÃima ratione reÃttaui, quamuis iocado diAum Ãt, O' magis ironia uideatur, non debuit tarnen did. nbsp;nbsp;Hoc Opus Ãc incipit :. O utinam KomaniinehonünemÃbi aptum. De beata uita. Liber unus. Cap. ir. gt; Librum de beata uita, no po A libros de Acodemicis fed inter iUos ut fcriberem,contigtt. Ex occaÃo^ ne quippe ortus eA dies natalis mei, O' tridui diÃutatiia one completus ,Ãcut ipfefatis indicat. In quo libro conÃtit inter nos, quiÃmul qu^erebamiis, non eÃe beatf tamuitam,nià perÃAumcognitionem dei. DiÃlicetta^ wen iüic, quod Nianlio Theodora, ad quem librum ip= ta in XX fum (cripÃ,quamuis doAo O' ChriÃano uiro,plus triif âæquot;'-bui quam deberem. Pt quodÃrtunam etiam iUic fepe nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- nominaui. Er quod tempore uit£ huius in folo animo fat tain prçfa. pientis dixi habitareuitam beatam, quomodolibet fe ha^^ oVbèataui beat corpus eius,cumperÃ{ki.mcognitionemdei,hoceA, difpuia. qua homini maior eÃe non poÃit,in Ãtura uitaÃerct A= â°quot;'* poflolus, qu^ fola beata uita, dicenda eA, ubi O' corpus incorruptibile atque mmortak Ãirituifuo Ãne uüa mom leÃa uel reluibitione fubdetur. Sane i/him librum tn no» firo codice mterruptum repperi non parum minus habe» pp re,^ |
RETRACTAtlONVM
|
rtföquot;pc A p-cttrihlf ^uikufdänt defcriptus eR, nee ddhuc apudaliquem integrum inuenemm , ex quo emendurent qtutndo hitc retra^ui. Hie liber fie incipit : Si dd Phi^ lofophiie portion. Deordine Libriduo. Cap. lik P Er ident tempus inter iUos qui de Acddemicis ferip ti fumt,duo5 etidm librot de ordine fcripp,m quibus Ki.ï.de or queflio uerfdturtUtrum omnid bond CT mdld diif dine,cap. 7 uiiheprouidentùe ordo continedt. Sed cum rem uiderem ad tnteSi^ndum difpcikm, fdtis iiegre dd eorum perceps tionem cumquibus dffbddi/j)utdndopofjeperduci,deor ,.dc ordine Une fludendi loqui malifi, quo d eorpordlibui dd ineor^ poTdlid poteü propci. Verum cT in his Itbris dijplicet ).de ordine. ây fccpe mterpoptumfigt;rtun£ uocdbulum. Pt quid non âdc orXne dddebdm,eorporii,qudndo fenfus hominis nomindui. . Ptqu6dmultumtribuiliberdlibusdifciplinii,qudsmüb 1. de ordine nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;./â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r rt- cap. « amp;nbsp;i. ftIdncn ne/ctumt,qu!ddm duttm qui jciunt (ds,ldnm non dliqudsdelt;is,qudmuisioedn^ cap, î nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;do commemordui. Et quad ddmirdtiotiem uitium nuncuin pdui. nbsp;nbsp;Et quid philo fophos non uerd pieate pr^editos, de nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ilt;iâ^od4uosinutidos,uniim cap. I ) nbsp;nbsp;nbsp;ftnpbilem, dlterum intelîigbikm ,noexPldtonis uel ex cap' u'amp; X Phttonicorü perfond, fed ex medÃc commenddui, tdn» cap.18 qudmkocetidm dominus fignipeareuoluerit, quid non iohan, ) 8 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;regnum mewm non eà de mundo, fed : Regnum mcirni non eH de hoc mundo,cum poÃit dlid locutione dióhim biueniri. Et fi alius a domino ChriÃo figmpcd^ tus eü mundus, iHecongruenties poÃit inteüi^, in quo Matt, d eritccclum noeum CTterrd noud, qudndo complebitur quodoramusdicentes: Aduenidt regnum teum. Nfc Plato quidtm in hoc errduit,quid effe mundum inteSi^= bilem dixit,fi non uocdbulum quod EccleÃdÃicgconfuenf tudini in re iVd non uptdtum eP, fed ip fam rem uelimus dttendere. Mundum quippe lUe intelltgbilem, nuncH=â pauit ipfun rdtionem fempiterndin atq; incommutabist lem,qudfoecit deus mundum. Quam qui eÃe ne^t,fequf ftir W dicdtjirrationabiliter deum fxciffe quod foecit,dut cumpceretuel amequdm pceret, nefeiÃequid Ãceret, à dpud eum ratio Ãciendi non er ut. Si nero erat,peut Cit rat, ipfdm uideturl Plato uocaffe inteHigibtlem mundum. Nec fdOTfn tjio nomine nos uteremur,à iani fatis effemus literiî EcclfÃaÃicis eruditi. Nfc iîlttj mtb« placet, quod a.de ordine nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dixiÃimâ. Sunwid opcTd daudd eü optimis mort= bus, mox addidi : Deus enim noÃer aliter nos exdudirc nonpeterit: Eeneautemuiuentes pciilitw exaudiet. । lohan. Zf nbsp;sic enim dichim eil.tanqudm deus nonexaudiatpeecatos rcs,quod quidam dixit in Euangelio : Sed iUequi nondu nouent Chr/Ãiim, a quoperatiam iüuminatus in cors pore. Etecillud placet nuhi quod Phytha^rlt;ephilofcagt; cap! IO nbsp;nbsp;p^° tantum laudis dedi,ut qui le^tuelaudit,poÃitputds re me credidiÃe nuüos errores in Pytha^ricd eÃedos ärina,cumÃntplures,ijdemqi capitales. Hoc OpusÃc in ci'vt: ordinernrerum Zenobi, |
Soh'Ioquiohitn. Libriduo. Cap. ini. INlrrbifc feripà etiamduouolumind fecundumÃu» dium'meum CT amorem raüone inda^ndie ueritatis, de bis rebus quas maxime pire cupiebdm,me mterrogaSf mihiq; reÃondens, tanquam duo eÃemus, ratio CT e^, cum folus eÃem. Vnde hoc opus foliloquid nominauiÃed imperpóhim remanÃt ; ita tarnen ut in primo libro qult;e reretur, CT utcumq; appareret qualis eÃe debeat, qui uult percipere fdpientiam, quicutiq; iion fenfu corporis, fed mente percipitur: Et exquadam ratiocwatione in fis f^fotaoqui^ «e libri coïïigturea quic uerefnnt,immortalia eÃe. i« orum.ca,iç fecundo autem de immortalitate anime diu res a^tur,CT non pera^tur. in his fané libres non approbo : Df»j £(Kt nià mundos feire uoluifii. RtÃonderi enim poteü, multos etiam non mundos multafcireuera. Heq^enimrunigt;caplt;gt; definitumeH hiequidÃtuerum,quod nifi mundi feire non poÃint, CT quid Ãt feire. Et iÃud quod ibi poÃf i.foiiioqui* tum eR : Deus cuius regnum eA totus mundus, quem fenfus ignorât. Si deus intelligendus eA,addenda filer ant uerba utdiceretur, quem mortalis corporis fenfus ignoa rat.Siautem mundus diéhis eA quem fenfus ignorât, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠le reéie intelli^tur quifiiturus eA in coelo nouo CT ters ranoua. Sed etiam hic addenda erantillauerba,ut dices â .
rrtttr.nwrt-m corporis/ffipM : SedlUo moreadhuclos,, 3ccip,f quebar,quo fenfus proprie corporis appeüatur. Necafs Ãdue repetendum eA, quod CT fuperius inde iam dixi, fedhoc recolendum,ubicunq;ifia locutioinmds Uteris inuenitur. Et ubidixi depatre CTfilio: Qui^gnit,CT quem ^gnit,unum eA,dicendumfiiit,unum futit : Sicut aperte ipfa ueritas loquitur dicens : E^ CT pater unum lohan.jo fumus. îlt;lectttudmihiplacet,quodin^lauitadeointclaf le£loiambeitameÃeanimamdixi,niÃÃtteÃe. Item^ }îSi',c^?gt; dixi : Ad fapienti£ cognitionem non uma uia perueniri, non bene fonat,ciuafi alia uiaÃt prater Chriflum,qui dis i.foiiioqui.
xit:îî^lumuiAs Vitändaer^crathtecoffvnjWiXU^ rium religofarum,quäuis alia ÃttOa wniuerfalisuia,alia autem uhe de quibus in Pfalmo canimus: Vias tuas domis ne notas fite mihi,CT femitas tuas doce me. Etineo quod ibi didum eA: Penitus eÃeiflafenÃbiliafiu^enda, cauens dumfiiitneputaremurillam Porphyrijfilà philofophirum'cipt^ teuere fententiam, qua dixit : Omne corpus eÃe filmen dum : I4on autem dixi e^ omnia fenÃbilia, fed iÃa,hcc eA corruptibilia. Sed hoc potius dicendum fiiit : Non dtt* tem talia fenÃbilia futura funt in futuri flt;eculi coelo noagt; uo CT terra noua. Item quodam loco dixÃquöd in difei ptinisliberalibuseruditi,finedubioinfe iUas obliuione obrutas erutmt difeendo, CT quodammodo reÃdiunt. Sedhoc quoqttetmprobo: Credibilius eAenim propf terea uera rrÃondere de quibufdam difciplinis,etiam im peritos earum quando beneinterro^ntur,quia prztfens eAeis quantum idcapere poffunt lumen rationis inter» n£, ubi hlt;ec immittabilia uera conffiiciunt, non quia ea Noueront oliquando CT obliti funt, quod Plotoni uel ta^ libufMa |
|
l, I B E R ttwKi/wmeft. Contro quorum opimonemquantd pro U, tnni X fufeepto opcri ddbotur occoflo, in libro duodecimo de tri ââP'' nbsp;nbsp;nitote diflerui. Hoc opus fie incipit : Voluenti nùhi mid* toocuaridmecum. De immortalitate anime. Liber vnus. Cap. V. PoRlibros foliloquiorum idmdeogro Mediolonü reuerfus ,fcripfi librurndeimmoralitote onimo;, quem mihi quafi commonitortum effe uoluerdm propter fediloqaid terminando, quic imperflilA remanferont : Sed nefeio quomodo me muito exijt in manus hominü,et inter mto opufculd nominatur.Ctui primo rotiocinatione contorfione otque breuiatefie obfcurus eA, ut fietigeteu le^tur etiditt intentionem medm,uixque intelligatur o mea taiüMTiiii' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Deinde coÿtons nihil aliud quam anitnos homi* ine.cap., num,Mlquodomargiitnentdtione eiufdemUbridixiiHec effe in eo quod nihil dtfeit difciplina potefl. item quod îautatâ ani nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fcicntid compkëhtur, ni* «ne,cap.) fl qutc dd dliquom pertinet difciplinAm,nec uenit in men* temdeum non difctredifciplinAm,fed habereomnitiM rerum fciensiamjMt qua etiam preeflientia eA jùturorum. Mhtatcan?/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ibidi^um esl: Hon effe tâtant 4 ciwn ratione ulli,nifi anim£ : Hequeenim deo fine ratione Dcimraorz nbsp;nbsp;nbsp;eil,cum opud cum G fumma uita,Gâ fumma fit rd** cantate ant to, Et lüud quod aliqudnto fuperius dixi : Id quod intel* li^tureiufmodieflefemper,cumintelli§iturGdnimus, Dr mm r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;QMduerodixit «aiitatc .1111 Anigt;7M!)«proptcrc(tnopîjf/cit{gt;ie(crnA rdtione fepardri, mc.cap. lt;; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â5 fi locdliter iungtur, profich no dixiffem, fi to tunc effem Uteris fdcris ita eruditus, ut recolerem quod â fcriptum eH : Peccata ueflra feparant inter uos G de* um.Vnde Miteüiÿ dotur etidm edrum rerum poffe did fe* pdrattonem,qua non locis,fed incorporaliter iundafii* Deimroor nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quidfitetidm quod dixi t Anima ficdrctcorpos tall rate ani re, in hoc mundo non eâ : N on potui mortuos recor*gt; quot;quot;'»«Piiî H unquid enim dtiimie mor tuorum,dut non cd* rent corpore, aut in hoc mundo non font I Qudfi uero in flri non font in hoc niando : Sed quia carere cor* pore in bono pofui ,flgt;rtaffe nomine corporis pefles corif poreasappelldui. Quodfiita e^,nimis infolenteruer* Dr immorz fum.lllud quoque temere diclum eft : A fumma tiiitite 3niejfentia jfeciem corpori per animam tribui, qua eSl in qtuntumcunqi eü : Per animam er^ corpus fubfifHt, GeoipfocA quo animatur ,fiae uniuerfaliter utmun* dus,flue particulariter, ut unumquodq^ animal mtra mu quot;nbsp;â dum. Hoc totum prorfus temere dióium eA. Hic liber fie incipit : Si alicubi eA difciplina. De libris difciplinarum, Libri fex. Cap. VI. PEridè tempus quo LHediolani fitibaptifmumper* cepturus, etiam difciplinarum libros conatus fam fcribere,interrogdns eos qui mecum trant, atque ab hu^ lufmodi jhtdijs non abhorrebant,per corporalia cupiens ad incorporiflid qaibafdam quafi pafiibus certis uel per* |
P RIM V s; ccxxx:ilrt ueniri utl dud. Sed edt^m folum dt ^rdmnuticd librunt nblbluerepotui,(fuempofkiide armdrio noftroperdidi, Gquot; de muÃci fex uolumindtqMntum eittinetdd edtn pur» tem que Rythmasuocdtiir. Sed eofdtm[ex libresidm bdptizdtus,idmqi fx lu/w regrefjîu m Africd fcripfî.ln*: choduerdm quippe funtummodo iftutn dpud tiiedioldnam difciplitü.De dlijs uero qutn:^ difcipliitis idic Ãiniliter chodtis,de didleSiicd,de rhetor icd,de ffonKtrid,de drith^ mtticd,de philofophidtfold pr'mcipid remdnferut,que ttt mtn etidm ipfd perdidimas, fed hdberi db dliquibus exie /htno.Hoc opitsÃc incipit : Omnid nomind tredecim. De moribtis Ecclefiæ Catholicç,SC de mo hbus Manichæorum: Libriduo» Cap. VIL IAm bdpfizdtus dut cum Rome effèm, ttecÃrre lAci^ tuf pcjjê Mdnicheorum idliantidm, deÃlfdCr Ãüde cl continentid uel dbpinëtid, qud fedd imperitos deetpien» dos ueris ChrifUdnis, quibus compdrdttà non funt,infu» per preÃruntiferipà duos libros,unum de tnoribus Ec» cleÃe CdthoUce, dlterum de monbus Mdnicheorum, 1 n CO i^tur qui cH de moribus EccleÃe Cdtholice,ubipo fui tefbmonium in quo le^tur : Propter te dfficimur totd die, eÃimdti fumus ut eues oceiÃionis, mendoÃtds noflri r codicK me fiflllit,minas memorem flripturdrÃ,in quibus nondum dfflteus erdm : Num eiufdem interpretdtionis â dlij codices non hdbent,propter te dfflcimar,jed propter te morte dffleitnar, quod uno uerbo dlij dixertint mor* tiflcdmur. H oc effe uerius greci libri indiedut, ex qud, lingud, in Idtindm flcundumfeptud^ntd interprètes, «e® terum diuindrum fcripturdrumeSlflëkitrdnfldtio, çy tdmen fectindum hec uerbd,id eil, propter te dffleimur, maltd difliutdns dixi, que in ipfîs rebus non tdnqudm fà lfd improbo,ueruntdmen conuenientidmfcripturdrum ueterum nbsp;nbsp;ncudrum, qudm demonflrdre cupiebdm, ex hisduntdxdtuerbis non utiq^ demonflrdui. Vnde datent mihi error obrepferit,dixi,öquot; dlijs tefiimonijs ediidem co uenientidm fufflcieiiter oflendi. Similiter G' pdulopoU teflimonium pofui de libro fdpientie, fecundum codicem nofl:rum,inquofcriptumtrdt : Sobrietdtemenimfdpi^ entiddocet,Giuflitidm,G' uirtutem : Etfecundum hec ^âââmonb» uerbddiflerui resquidemuerds,fed ex ocedflonemen!: Ecci.ca.)9 dofltdtisinuetttds. Quidenimueriusquant g, fdpientid docedtuirtutem contempldtionis qud nomme fobrietdtis fignificdtdm pHtdm^G dfhonis probitdtem,qud per duo dlidinteUiÿ uolui,per iufticidm dtq^ uirtutem, cum codilt; ces eiufdem interpretdtionis ueriores hdbeditt : Sobrie» totem enim G fdpientidm docet, G iuflicidm G' uirtu» temf His enim nominibusldtinusinterpres quottuoril-a los uirtutes,que maxime in ore philofophoru effeoffolct, 'T'«nius K,) nominouitjfobrietdtemappeUons temperantidm,^' pru dentie imponens nomen, fdpientidm, flrtitudinem uero uirtutis uocabulo enuncidns ,foldm iuflicidm fuo nomine interpretotus eH. dMfciM quattuor uirtutes in codent libro fdpiewite fais nommibus oppeUotos ,flcut à grtecis PP » uoedntur. |
RETRÃCTAtiONVM
|
uccjniurjcn^ (v/kd rrppermus in codidhiu grlt;ecis. Eccief.i IteniquodpofuideUbroSdknwnis: VdititMiunititum jtoîquot;«!* 'EcclcpdÃrs,innu(ltis qHidetn codidbut lt^,ftd hoc grlt;eciM non habet,habtt dutem : Vdmtdf ndnitantikin, polkd uidi -, Z^tnutni tos Idtind tf[t utriorts. qui hdbtnt udnitnntilim,nonuaniatum. Ex occdfionc tarnen huiut mndefitatis quaecunt^ dijjirui, uerd t/Ji 'm ipps rdui dppdrmt. Qupd duttmdixi; Ei«wipftm qum cog» De^ motibâ nofctTc uolumus, hoc td diMti, priut pitna, ckdritutc difi inline. ^7ig?dictrttur,fynctrd,qMm pitna. : Ãr^ hCoti.ff fp putniretur chdritdtnt da nen Ãturdtn effe maiortm, quando uidcbinws tumÃde ddÃdem. Si iaque hoc des dpidtur,tdnqudm plina. diiki fit,quid maicr tfft non pof n.Cotin ffitjqnlt;^gt;gt;diudmbuldmu{perÃdem: Eritenimplenior, 'Imm0pltniÃima,fcilicttptrfigt;edtm. Item quod dixi de kis quifubumunt mdigrnttbuf,quid mifericordetuoedn Kcif?caquot;^r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fdpitntet ufqurddtofint, utidm nutlo dnifni dolcreturbtntur,non ficdcdpitndum rà fiinqkü defined erim in hdcuitneffitdles fdpüntes :Uonenimdixi,lt;ttm öe moribâ fintfid dixittidmfifint. Alio loco ubi dixi: tan utro (um hlt;ec hiinuna diltffto inhterentem uberibtif tt is nuai triuerit roborduerit diiinuim ,fiqutndo dttm Ãäus idcnius tUbidw. maufhs exnntdpdrtequantdhinuni, dum ttrret huiuf mhdbttator tü ÃÃÃdt, aptrirefe tape» rit : Tdmi« chdriMis drdor 'mnafcitur, V tdiitum dite uin atnoris conÃr^t 'mcend.vm, uttxuÃs cmntlus «Ki/î, er httnint pur^to dttptt fanfhÃcato ,fatis ap^ paredt quam diuine à iïbumfit ; E^fum ignis confia nKns:Pcffunt putdre Ptla^Ani,ifii:m ptrfifbonè 'm hdc nwrtdHuitamedixiffepcfieconttnffre. Stdnen heepus tint: Ardor quippethdrieatis ftquendodtum fiélusido» nfWJj t:^' tammagnus,utuittd tur.ik. confinât, 'm hdcui tdnafei er crefetrepettfitperÃeereueropropter quod nafciturut nul'um 'mfit kcmniu!tun;nonecnfiqutnier hicpcttH. QuodkisteWdifla.reseodtm ardorecharitds iis per ficiattir,ut perÃeiat quandc ptrÃei pc ttil,ut qutm ddmodum lauaci um rcgincrationis purgat d. reatu cmnis um peccdtorum, qudf ht mena traxit nattuitds, er co«» trdxit miquitds,itd iVd perfifbo purgetdb ennt labe uis tior um, fine quibus ejfe non potril humanain hoc feeeulo fipbtf r âmÃrmitds. Sicut deapiendum efl etiam quod dit Apc/kdgt; lus: Chnftiisdilexit Eccltfian er feipfumtradiditpro td,munddns earn lauacro aqute 'm uerbo,utexhtberet fi^ bi glcriofan Ecclefiam nen hdbtntem maculam aut ru^ gim,autaliquid huiufinodi.Uoc rft enim lauactum dqute Matth, rf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;monddtur Etclefid. Sedtum totd diedt Ee^ |
tltfid quandiu eü hie ; Dimitte nebis debitd neftrd, non utiq^ hic eü fine maculd er rv^, aut aliquid huiufinodi, ex eo tarnen quod hic decipit,dd tVäglorian qu^e hie nen I)t moribâ petfidbenenqi perducitur.ln aliolibroeufus tfl titus Wanich{o, lus tDtmcribus jMdntchecrum,illudquoddixi:Dfibos nitas omnia dtÃcttma ÃeDrd!nat,utuht fint ubi congru tntiÃinw poÃint effe, donecerdinatis mehl tu ad id rrtud ram imdedeficirunt,nöÃcaceipienflum tfi,tdnqcnnir recurrdntadidundedeficeiUMificut Qriffniuifumefb,^ Rctra*» fededcmniaquterecurrunt. l^cnenimrtcurrcntdbdtu cap. ,4 (tq«o defoecerunt,qui fempilerno igneputtientur, quis omnid deÃcientid fic ordintntur^t ibtfi nt ubi congruen» tiÃime poÃinc tffe,quia G' lüi qui non recurrutit,togru^ entiÃime in poena funt. Alio loco: Htmo fire mquam defiardbeisdubitdt,quin define in pilamrotunddtoab Manuhex his dtq; obruto txi/bnt, tum hoc utr um uerum fit dubb tent multi,necdudiuerintquid»n, Hocopusficincipit: in dlijs libris fdtis opinor. De animae quantitate,Liber iinus. Cap. VJli. IN Mrffwi utbe feripfi rgt;ilt;dogi(n,m quo de ttnima mol Dt ammf td quieruntur dc difietuntur,id efl,unde Ãt, quale fit quanta fit,cur cerporifiterit data, cum aJeorpus uene/f rit quatis tfficiatur, qualis cum dbfiefjerit. Sed queniam qua nta Ãt,diligrntiÃime dc fubtiliÃimt diffiutdtun earnfipeffimuseflmderemus corpordlis quantitdtis no efj'e,ey tarnen magnum dliquidefii ; Ex hae und mquia:: De amm« fitione totuihberncmenaccepitutappellaretur.Dednis âjuniniair» mie quantitate, in quo libro iÃud quoddixi : Omnes dr^ tes anima m ficum dttulifie mihiuideri, ntc tdiud quiequa effie idquoddicitur difctre,qudm retnnifiidbrtcorddri: Lib.«, de Non fic dccipiendum e{l,quafi ex hoc approbetur anima cîp.','ç''* uel hie in alio corpore,uel alibifiue 'm corpore,fiue extra corpus aliqttdndouixiffe,ereaquie mterre^tareffien^ ^et cum hie non didictrtt, 'm alia uita ante didici fit. Eitri enimpotefl.ficut iam m hocoptre fipra diximos,ut hcc ideo pefiit, quia ndtura intelligbtlis iH, er ccnntâitur, ncnfolumintelligbilibusjuertmctiam in mutabililus res bus :Eo or dine fi£bae{l,utcumfeadeasres mouet quia bus connexd tH, uel ad fi ip firn mquantum eas uidet, 'm tantum dehis uera refiendet. Nrc fané omnes artes to modo fecum dttulit,dcfecum habet : Nam deartibus qult;e dd ftnfus corporis pertinent, ficut nwltit medieinie ,ficut dflrologte omnia, mfi quod hic didieerit, no poteil dices re. Ed ueroquee fold mteVigentiacapit, propter id qued De animx dixi, cum uel à ftipfd utl ab alio fiterit bene mterre^td, cap,Z'sâ^* eSi reccrddtd refiondtt. Alio loco : VeVem inquam hmc plurd dicer e,dc mcipfim conftr'mffre,dum quafi hbipree cipio ,utnihildliud agirtmquam redderermlt;hi,cuinu maximedebeo, Vbi uidtor dicerepotiusdtbuifie,redde^ rer deo,eui me maxime debeo. Sed quoniam prius fibi ipfe he mo reddendus (fl,ut iViquafigradufiiéio 'mdefir git atq^attclldtur addeum.ÃcutÃlius lUcminorprius I'Hee.if reuerfus eil dd Ãmetipfum, tunc dit : Surgm cribo ad pattern meum : ideo fic fum Iccutus. Esent^ mox ads didi : Atque ideo dec fieri anucum,mancipium domino. Quod n g) rfixi : Cui me maxime debeo, ad homines re* tuli: Magis en immihi me debeo quà m hominibus ctete^ ris,quamuis deo magis quam mihi. Kic Uberfic incipit: Quouiam uideo teabundare. Deli^ |
|
liber De libero arbitrio, Libri tres» Cap.lX, CVm ddhuc Komx remonremur, uoluinus tdndo (fUterercjUndefit mdlam. Et to modo dijpu tduwMS, ut fi poficmu! id i^uod de hic re diuinæ iuà hri titi fiibditi credebimus, etinn id mteUi^ntiim no/lritn (judn-timi dijjerendo opituliiite deo d^re polfi(gt;n(is,rdtio confidentA nbsp;nbsp;trdikltA perduceret. Etquomam conflitit imvr nos diligenter ntione difiujj'i, ntdlum non exortit nifiex libero uoluntutis drbitrio, tres libri quos eidë di^ figt;utitiopeperit,dpptUitiÃint de libero drbitrio, Qjtoru fecundumCftertitiin Africdjdmetidm Hipponerego prf/hyter ordinAtuf ,ficut tnr.c potui terminAui, In his libres ia multi diferti funt, ut incidentes nonnuUte qu£ piones, quis uel enodirc non potenm, uel lon^m fier:^ nwà nitionem i« preefenti requirebdnt, itd diffirrenturt ut ex utrdqs pdrte,uel ex omnibus eirundem que/honum pdrtibus, m quibus non dppircbdt quid potius congrue^ ret uerititi, dd hoc tdmn ntiocirntio nofird concludere^f tur,ut quodlibet eorunt uerum effet. liudindus credent tur deus uel etiiiti ofienderctur. Propter eos quippe di^ ffiutitioiiïd fufi:eptdefi:,quine^ntex libero uoluntdtis drbitrio mdU orugnem duci, GT deum fi itd eü, credtos rem omnium mturdrum culpindueffècontendunt, eo modo uolentes fecundum fuie impietdtis errorem ( jMcÃjriciî»» funt) immutdbilemquinddm GTdeo coa^t ternim mtroducere rmli mturdm. De grdtii uero dei, qui fuos eleëlosfic pr£defiiniuit,ut eorum qui idm in eis utuntur libero drbitrio, ipfe etidm uolunates prtepiret, nihil in his libris diffutdtum efi propter kïc propofitam quiefiionem. Vbi dutem incidit locus ut huiusgrdtue fieret commemordtio,trdnf(unter commemordtd efi:,non quifi non inde dffretur operofd rdtiocmdtione definfi, Aiiud efi enim qu£rere,unde fitmilum,GJâdliud t^ qu£ rere unde redatur dd prifiinu, uel dd miius perueniutur bonum. Qÿdproptrr noui hlt;erettci Peldÿdni, quilit^ tfrtt»» fiedfferunt uoluntdtis drbitrium, ut gnthg dei non relinquint locum,quindoquidem edm fecundum me riti noftrdddridfferunt,nonfe extoiïint quifi eorum £gerim 'aufdm, quid multd in his libris dixi pro libero drbitrio, que iTlius diffutdtionis edufd pofcebdt. nbsp;nbsp;Dixi libero quippe in libro primo : t^ilefiëkdiufiiciidei uindicdri. Etdddidi: lionenimiufie uindicdrentur,nifi fièrent ). de libero uoluntdtt. Item cum ipftrn uoluntitem boitdm tim cip, quot;z' mignum botuimeffe rnonfinrem,ut omnibuscorpo'i rcis GT externis bonis mérita dnteponerem,dixi : Vides i^tur idm ut exiftiino in uoluntdte no/lrd tffe conjlituf turn, ut hoc uel fruimur, uel aredmus tdneo G!quot; tdm uero bono. Quid enim tdm. in uoluntdte quîm ipft uoluntisfitdefii Etdlioloco: Quf.der^cdufeefii r.de libero inquim,curdubitdndumputeinus,etidmfi Kunquimdui! arbi.cap. i j nbsp;nbsp;Ãpi;,}tff fùiinus,uolivntite nos tdmen Idudubilem 0quot; |
PRIMES, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CCXXXV bedtdm uitdm, uolutitdte turpem de miferdm mereri de^ ffre t Item dlio loco. Ex quo conficitur inquitn, ut i. dciibcro quâfquis reék honefteque uult uiuereffi id fe ucUe pre ^cibus rebus uelit, affequitur tdntdin rem tdntd ficili= tdte,utnihd dliud eiquÃm ipfumucüe fit hdbere quod uoluit, Itemque alibi dixi: Hec enim eternd lex arbi.cap.i^ itld,dd cuius confiderdtionem redire idm tempus eü,inis commutdbili ftabilitdte firmduit, ut in uoluntdte merif» turn fit, in bedtitdte dutem 0- mi fer id, premium dtque fupplicitvm. Etdlioloco: Quidinqudquifq-feëktn^dciibero dum 0 dmpleciendiim eli^t, in uoluntdte effe pofitum âft»- c^p- )lt;î conflitit. Et in libro fecundo : Homo enim ipfe in^ z. de iibcro qudm inqudntum homo eR, dliquod bonum efi:,quid rea ék uiuere cum uult poteil. Etdliolocodixi: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;z eiciibcm ék fieri non poffe, nifi in eodem libero uoluntdtis drbif ubi.czp, j g trio. Et inlibro tertio: Quidinqudmopuse^que^^ ri unde ifie motus exiflnt, quo uoluntds duertitur db in^ commutdbili bono dd commutdbile bonum, cum «lt;« arbhcap-f non nifi dnimi, 0 uoluntdrium, 0 ob hoc culpdbilem tffefitedmur,ominifquedehdcre difeiplind utilisddid udledt,ut eo motu improbdto dtque cohibito, uoluntdtem no/lrdm dd perfruendum fempiterno bono, d Idpfu temef pordlium conuertumus i Et dlioloco: Optime inqud j. dciibero de te ueritds cldmdt: Non enimpcffîtin dliud fi mire â*^â»âp- î effe in poteftate no/lrd,nifi quod cum uolunMs,fà cimiis: QUdpropter nihil tdm m nofird potefiate quÃm ipfa uoluntds efi. Ed cnwj prorfus nuUo interudUo mox ut uolumus pre/h efi. item dlio loco : Sienimtuldu^ irbbe^quot;^ ddris inqudm uidendo, quid fiicere debeds, cum id non uideds, nifi in Mo qui efi incommutdbils ucritds, qudnto mdgisiUequi 0 ueüeprecepit, 0 po/Je prebutt, 0 non impune noUe per mi fit. nbsp;nbsp;Deinde fubiunxi dicens ; nbsp;nbsp;nbsp;libero Si enimhoc debetquifiquequoddccepit,0fichomo élus efi ut neceffdrio peccet,koc debet ut peccet. Cum er^ peccdt,quod debet /Ãcit. nbsp;nbsp;Quod fi fcelus eR dice» re,neminem cogit ndturd fudut peccet. nbsp;nbsp;Et iterum. Quetdndeme/fiepoterit inqudm dmeuoluntdtem cdu« j.dciibero fid uoluntdtis i Aut enim 0 ipfd uoluntds efi, 0 à rd^ âth-cap,, dice iftd uoluntdtis non receditur, dut non eü uolunt.ts, 0 pecedtum nullum hdbet: Auti^tur uoluntds cA printd cdufdpeccdndi,dut nullum pecedtum eRprimd cdufd peccdnfi : Nfc eil cui rede imputetur pecedtum, nifi pecednti : Non erg) eil cui rede imputetur pec» cdtu. nifi uolemi. Et pdulopoil : Quis inqudm pec^ cdt i« to quod nuUo modo cdueri poted Pecedtur du^: de libero ten» ; Cdueri i^tur poted. Quo to/Hmotao meo in quoddm libro fuo PeldÃus ufiits ed. Cui libro cum re» ffondi/fiem, tituoum libri mei effe uolui : De ndturd 0 De mtun grdtid. Inhisdtq^huiufmodiuerbismeis,quidgrdtiddei commemordtd noned,dequd,tuncnon dgebdtur, putant Peld^dni uel putdre po/funt, fiudm nos tenuiffe fementi» dm. Sed/rufirdhoeputdut. Voluntds quippe ed,qult;i 0 pecedtur, 0 rede uiuitur, quod his uerbis lt;egmus : pp 3 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vo/««» |
RETRACTAtlONVM
|
Voluntas er^ ipfa nip gratia deibberetur a feruitutequa Ãdaed ferua peccati, Cf ut uifia fuperet, adiuiietttr,rei^ V îtr.m.6 fit pieqiie uiui non poteil a mortahbus : Et hoediui» num benefleium quo liberalur, nip earn preeueniret, iam mcritis eius daretur,Cf non effet gratia,qu£ utiquegra» tis datur : Quod in alijs opufeulis noflris fltis lt;e^» tnus, ifks inimicos huius gratite nouos hlt;ereticos refel» lentes : Quamuis Cf in his libris qui non centra il» los, cmnino quippe iHinondum erant, fed centra Kani» chteos confcript! funt de libero arbitrio, non omnimodo s. de libero nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;reticuimus, qudm neÃnda impietatt co^ arbi.cap.it ttinturaufirre.Diximusquippetnfecundolibro : Kon folwm magna, fed etiam minima bena non effe pcffe,nip ab dlo à quo funtcmnia bena, hoc rd deo. Etpauh» ped : Virtutes inquam quibus rtdt uiuitur,magna bo» RA funt: Species autem quottunlibet corpotum,fltte quibus reâe uiui poted, minima bina funt. nbsp;Potentire uero anima: fine quibus reâe uiui non poted, media bo^ tiafunt. virtiitibusuerommomaleutitur. Cattris autem bonis, id td medijs Cf minimis, non folum bene, fed etiam male quifque uti poted : Et idco uirtute ncfi mo maleutitur,quiaopusuirMisedbenusufus ifkru/m, quibus etiam non bene uti peffumus. Nlt; mo autem be» ne utendo male utitur. Quareabundantia Cf magn nitttdo boniatis dei, non folum magna, fedetiam media Cf minima bona effe prie/iitit. Magis laudanda ed bonitos eius h; magnis quÃm 'm medijs, Cf magis 'm me» dijs,quÃm in mmimis bonis, fed magis 'tn omnibus,^ aib*cap'-o nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omuio tribuiffet. Et alio loco : Tu tantum tnquam pietslem tnccncuffm tene, ut nuHum z. de libero tibi bc num,uel fentientfuel intclltgenti,uel quoquo modo aibi, ta io nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;occurrot quod non fit ex deo. Item quod alio Icco dixi : Sed quoniam no petit ffente hemo cecidit, ita etiam ffontefur^e poted,porrtdtm nobis drfuper dex teramdei,ided dominie noftrum 1'efwr, Chrtfliim firma atb.'capj 8 /idf tcneimu s. Et tn libre teräo,cum dixiffem illud,quo CfPela^umdemeis opufeulistffumfluffeconumorMi. amp; gratia, Q«w w«« inquom peccat in eo quodnullo modo caue» cap. Cr I.Thimo, ) ri potciH f Pecciiturautm : CaueiiiÿturpotrUfCOtta tinuo ftcutui adiwixi: Et Mmtnttiam per ignorantidm Ãibi qunedâ imprcbantur, corrigenda iudicantur,Ãa cut in diuinis au^r itatibtts letmus. Ait enim ApcfioliK Mifericordiâ dei confecutw fum,quiA ignorant faeci. Ait |
PfaLm »4 CT prophetd : Deliiki iuuentutis meat, Cf ignorâtias me as nc memineris.Stittt etiam neceÃitateÃih improbanda, ubi uult hemo reilt Ãcere Cf non poteil : Kaundefunt Romi. y i^teuocff: j^onenkn quod uoloÃciobonu,fed quod odi Gaiatasf gt;gt;Mltt,hoca^, EtiUud tVeUeddiacetnuhfperficereaut bonum non tnuenio ; EtiUud. Caro concupifeitaduerfus ffliritu,ffliritusaiitaduerfuscarnem: Hiecenim inuicem aduerfantur,ut non ea qua uultisÃciatisiSed hac omnia heminum funt,ex ilia tnortis damnaticne uenientiu ; Nu fi no cii iflit poena hvmtnis fed nedura »nuUaifb, peccittd funt. Si tn'm no receditur ab to modo ^uo natteraliterû Hut eil,ita ut meliua effeno poÃit, ea quie debet Ãcit,(ü heec Ãcif.SiaHtbctutf homo effcttOliter effet : Ttiuncaut ^uid ita eil,non eil bonus,nec habet 'ut pote flute ut benut fltfflue non uidendo qudlis effe debeat,pue uidendo cr no ualendo effequaltm fedeberetfltuidet,panamiflamefle guit dubitet i Cmnisautpanafltufla til,peccatipana til,t^ fuppliciu neminatur. Si aüt 'tninfla efl pana,(]UO9 niant fanam effe nemo ambi^t 'tniifls aligho dcnunan^ te,hcmini impoflta eil. Forro quid de entnipetentia dei Cf iufbeia dubitare dementis eil, iufla heec poena cil, ey' pro pecedto aliquo penditur. Ko enim quifq^ 'miufh-s do-» minatur, aut Ãtrripere he ntinem pc tint ue/ut ignorante deo, aut extorquereinuitotanq 'tr,ualidiori, uel terrer do uelccnfligcndo,uthcnuneni âmitfld poenacruciarct.Res . littquitur et g? «f fcifc/:orn4 iufta de damnat,one hcnunis ueniat. Et d/io lcco : Approbare inqua fldfapro ueris ut erret 'muit us,Cf reflflente atque torquente dolore carna» j. at ubm lis u'ntculi,ncn poffea, libidinofls operilus tentperare,no (ft natura 'mflitutt hcminis,fed poena damnati. Cumau^^ tern de libera uoluntate reék Ãciendi loquitnur, de iUa fciUcet in qua hemoÃ^ts tAloquimor. Eecetara Icn^ ge antee^uam Pela^ana heereflsextittjfet,flcdifft'.teui^ musÃelutiamccntraiUos dijflutaremws. Cum enim cm nia bona dicerctur ex dco,id eû,Cf magna,Cf mcdia,Cf minima, 'nt mediflquidem bonis 'tnuenitur Itbet usr, uo» Iwttai is arbitrivm, quia Cf male iUc uti po/Ji nu s, fed tarnen talc eil,qu6dfine lUo reâc uiuere nequeamus. Be rffctfw uflis eius iam uirtus tü,quec 'tn magnis rc» periturbonis,quibi(tmale utinuBuspoteil. Etquia omnia bena, flcut didum cH, Cf magna, Cf media, Cf minima ex deo flmtifequitur utex deo fit Cf bonus ufus UberÅ uolufttdtis,quie uirtus cil,Cf in magnis tu, maae^ tur bonis. Deinde di^'m eil : Ex qua nuferia peccan tibusiufliflime 'wflilktliberetdeigratia, quiafflentehe^ mo,id til libero arbkriocaderepotuit, non etiam fur gr» re. Ad quam nuferitm iuflee damnaticnis pertitietignca/ rantid Cf drfficultds,qudm patitur cmnis he mo ab exer» dionatiuitatis fuie,necabifhmalo liberaturquifqiidtn, nip dei gratia. Quam tniferiam nolwtt Peldgiaiii ex it^ damnationedei defeendere, nc^,ntesori^nalepec!t catum, quamuis ignoramia Cf difflcultas, etiam fl effent hominis primordia naturalid ,necficculpandus, fed tau» dandus effet deus ,flcutitt code tertio libre difflutauimus.. Qua difflutatio contra Manichieos haben.da tfl, qui non accipiOftt fcripturas fandas ueteris kiflrumcnti, atb.cap.to in quitus peccatum originale ndrratu.r,Cf quicquid in» de'tn Uteris apodolicis kgitttr ,deteflabili impudentia 'tmmiffutn fuiffecontendunt à cerruptoribus fcriptura» rum,tanq nonpierittcbApoflolis didum. Contra Pe» lagianos autemhoedeÃndendum eft, quod utra^ fcriaf ptura comendat,quam fl aedpereprofitentur. Hw oput ficfncipit,Dic mthiqueefott, De Ge |
â iM
LIBER PRÃMVS.
CCXXXVI
|
DeGenefi adncrfus Manichæos ,L?bn duo. Cap. X. IAmJwro 'm Aphricdconftitutuf,conferipp dualis bros de Genefî contra Manichteos. Quamuiseo nmmfuperioribusUbrislt;iuictjuiddiJfutaui, unde cd fiendere deum fumme bonum bnmutabilem credtolt;=' rem tffe omnium mutabilium naturarum , nec ullam dt Ge nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;milam ftue fubjlantiam inquamum na= fieücontn turaeftatlt;^fubftantia,adt(erfui Kanichxos noftra 'm» »«âcaj ** intffftioPfti tarnen duo libri apertiÃime aduer^f ostae.) fufeos Åditi funt in definÃonem ueteris legis,quam ua» hementiftudiouefani errorisoppugnant.In primo libro. abeoquodfcriptumeftdnprincipio foecit dcus cÅlum er terram,donec fepte peragantur dies, ubi legitur deü requieuiffeindie feptimo.infecundo autem ab eoquod feriptum eft,liic Uber creaturte caeli cr terrte,donee A » dam er mulier eins dimiÃifunt de paradifo,cr cuftodia popta eft ligno uitiie. Deinde inpne libri,errori ManiD chicorumpdem catholicte ueritads oppofui,quid lUidi» eant,G'quid nos dicamut breuiter äperteq^ compleiUës. ^g'cdmK Quoduerodixi,lüudautemlumen non irrationabilium Msnichx^ animaliumocuios pafcit,fedpura corda eorum qui deo eredunt,crabamoreuipbiliumrerumcftemporalium fe ad eius pr^cepta implenda conuertuiit,quDd cmnes ho mines pcffiast p uelint,non exiftiment noui hieretici Pc« lagianifecundum eos effe diilum.Verum eft enim omni» no omnes homines hoc pefftp uelint,fed pr^eparatur uo luntas à domino, er tantum augetur munere eharitatis utpoÃint.Quodhic ideo diélum non eft,qucn!am pr£» fentinon erat neceffarium qutefticni-Quoduero ibi legi» lgt;onediilione dei qua diilum eft, Crefeite er mul» jwanichxz tiplicamini,incarnalemfoecunditatempcftpeccatit con effe credcndam,P non poteft alio modo didi u 'm» ueniri,nip ut putenturilli homines non habituri ft iffe p Vi.1, degt lios homines nippeccafftndemnino non approbo. iHud j^an^chx^ ttiam none ft confequens,ut ideo inteUigatur i« aUego» Ds.ci.zo. ria tantummodo effe aceipiendum,quôd herb£ uirides, P'Kil'ipra omni gentri beftiarwm,oibus auibus, uitate dei. CT omnibus ferpentibus 'm libre Geneftos dantur ad ci» bum,quia funt er quadrupedia er uolatilia,quie folii car nibusuiuereuideantur.Tierienimpoffeut alerenturab hominibusetiamdep-udlibusterriejp propter obedien» Li de f^fââ^gt;^âflt;^fpÃlâogt;ti^'âosdeopneullainiquitateferuirent, «ie(i contra mcrcrcfif« r omnes beftias et aues omni modo habere fer» Mfâ'âtts.Item mauere poteft,quomodo dixerim de populo ïfraël adhuc corporali circumcipone er fteripeqs, tanD quam in mar: gentium populuf legi feruiebat. C^uanD doquidem apud gentes facripeare non poterant,pcut e» OS er nuncuidemutpne facripi i/s remanpffe,nip prte Ki.t.atgt appafcha immolant ouë, hoc in facriÃeiis deputetur. in Mantchxz fecundoetiam libroiuud quod pcfut,nomine pabuli p» gnipearipoffe uitam,fum mtlioris 'mterpretaticnis ccd dices non habeant pabulum, fed foenum,non fatis apte di» üumuidetur.Uonmim congruit foeni nomine Pgnip» Citic uit£quomodo pabuli. itemuideor non reële ap» Lf.,,dcglt; peUaffe uerba propheb'ea quibus ftriptum eft, Qjtid fu» perbit terra er dnis ? quia non in eius libro legitur quë os.ca.f. certipmus appella/fe c^e Prophetam. Ncc iHud Apefto» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â |
li,ubi adhibet teftimoniude Genep,Paëlus eft pr'tmus ho mo Adam in animam uiuentem,pcutuoluit,intellexi, cu exponerem quod ftriptum eft, Infuffiauitdeus inficiem eiusftatumuit£,erpilusefthomo in animam uiuam, Mamch«^ uelin animauiuentem.Apoftolus enim ad hoc adhibuitil °® lud teftimonium,ut probaret corpus effe animale,ego au temhineputauihoc eÃe monftrandum animalepëlum prius hominem,non corpus hominis folum.Qjiod autem dixi,tluUi natur £ nocere peccata nip fua,ideo dixi,quo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* niam iufto qui nocet,ncn ei uere nocet,quandcquidem e» Mamchxz tiam mercedem eius auget in coelis,Sibi autem pcccando uere nocet,quia propter ipfam uoluntatem nocendi,recis piet id quod nocuit.Poffunt fane Pelagiani ad fuum do» gmatrahereiftamfententiam, er ideo dicere paruulis aliéna non nocuiffe peccata,quia dixi,nulli natur£ noce» re peccata nip fua,ncn intuentes ideo paruulos.qui utiq-pertinentad humanam naturam,trahereoriginale pec» catum. ,quia 'mprimis hominibus natura humana pecca» uit,ac per hoc natur £ human£ nulla nocuere peccata ni» p fui. Per unum quippe hominem in quo omnes peccaue runt,peccatum intrauitin mundum,Non enhn nuUiho» mini,ftd nuUi natur£ dixi peccata nocere nip fua. item in eo quodpaulopoft dixi,f1ullum effe malum naturale, pojfuntqu£rerepmilemlatebram ,nip hoc diâiim ad Mamchsez naturam talem reftratur,qualis pne uitio primitus con» ditaeft.lpfa enim uere ac proprie natura hominis did» citur, traslate aut uerbo utimur,ut natura dicamus etiâ quails naftitur ho. Secudu qua locutionë dixit Apcftclus Puimus enter nos alien natura plijir£,peut et cateri, Uoc opus pc incipit ,Si eligerent Manichai. De fnufica,Libn fex. Cap. XI. DEwJc ut fupra ccmmemoraui,fex libres de mu» i-PtirzA. pea fcripp,quoruipfeftxtus maxime 'snnotuit, quoniä in eo res cegnitione digna uerfatur quo a corpo ralibus er ftiiritalibus,ftd mutabilibus numet is peruetiia turad immutabiles numéros, qui iam in ip fa funt Immu» tabiliueritate,t^pcinupbiliadeip caqu£ ftda funt 'm teüeëla coftictantur,dued qui no peffunt, er tarnen ex ' nbsp;nbsp;nbsp;ââ pde Chriftiuiuut,adillacertius atq;fcelicius teftidenda poft häcuita uentut. Quid aut pnt p dept eispdes Chri» fti,quaunus mediator eft dei er hchn,cu teta ftpientia fua pereutdn hoc libro illudqdâdixi,Corpaeni täte me» Hora fut,quato nucrepora tahlus numeris,aia ueroiftis qu£ p corpus acdpit,carcdofit melier,i um ftftauertità carnalibus ftnpltis,ct diuir.is fapictia fiueth refrmatur Hon |
R ET R A CTA TI ON VM.
|
Nou fie dccipienJum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;noÃnt fùturi mvincri coi* porxlet in corporibut incorruptibilibui 0â fpiritdlibnt, cugt;n multoffieciofiord Cfdecentiord jùturd4« nintd eo! fenfurd non fit.qudndo erit optMid, quarnd^ modntneishiccdrendofitmelior. Hiceniwopaihdbet dnertere fe d cdrmlibud [enfîbni di inteUigibilid cdpien^ dd.quid infirmi eà et minut idoned utrife^ fi mal adhibc^ re intentionem fadm. Ef w his corpordlibuf nanc iScees hrdcdacndde/lqadmiindtimdillici dd dcleJidtionem turpem potià : Tanc datent tdm firmd erit dtq; perÃild ut numerii corpordlibut non daertdtur d contempldtioa ne fdpientiit,^ itd fentidt cos,at non iUiciatur db eis,nec Vi. d. miifi nbsp;nbsp;cdrendo fidt melior,fed itd fit bond nbsp;nbsp;recid.ut nec Id f terepoÃintedm necoccapdre. ltemqaoddixi,Hiecda^ tem fdnitdxtancfinn'.Ã'.mi erit dtlt;^ certiÃim t,câjm pri^ ftin£ fidbilitdti certo fao tempore dtque ordine hoc corp'M fùerit reflitutum : Non itd diilum putetur qudà non Ãnt fùturd poà refarredionem corpord me» liord, qu'unprimorum hominam in pdrddifoÃteruntt c»)n iUd idnt non Ãnt dlendd corpordlibut dUmentid qui» biudlebdnturiÃdtÃd priÃindÃdbilitdf hdäenut dccipi tnddeÃ,qudtenuiiiegritudinemitd nuUdtn corpord iüd P^tienturÃcHtneciÃdpdtipofÃentdnttpeccdtum. Alio loco : l,dborioÃor eÃinqudm huim mundidmor,Quod â enim dnimdmilloqu£ritconÃdntidmfcilicet,£ternitd» temq^noninaenit,qaonidm rerum trdnÃtu completur 'mÃmd pukhritudo, quod in iUd tmitdtur conÃdntidm à fammo deo per dnimdm traifeitur, quonidm prior eA fÃecies tdntummodo tempore comutdbilis, qu'dm ed qu£ et tempore G!quot; locis. Hec uerbdà eo modo dccipi poffunt, ut no inteUigdtar infimd pulchritudo nià in corporibiM horninum.omniumq; dnimdliun que cum fenÃu corporis uiu!tnt,rdtio mdniÃÃd deÃndit. Hoc quippe in ed pul» chritadine imitdtur conÃdntidm,q, in compdge fud md» nent cddem corpord mqudntum mdnent,ld dutemdfu» mo deo in edm per dnimdm trdijcitur. Animd quippe ipfdm compdgem tenet ne diffbludtur CT deÃudt,quod ui demus incorporibus dnimdliumdnimd dtfcedentecontin» gere, Si dutem inÃmd pulchritudo m omnibus corporii» bus inteîligdtur,cogit iÃd fententid etidm ipfiim mun^ dum dnimdl credere.ut etidm in ipfum quod 'm iHo imi^ Li, rJe ci tdtur conÃdntidm.d fummo deo trsifeidtur. nbsp;Sed dnia cîiijmumdum,Ãcut Pldto fenÃit dlijq; philofo» phi plurimi,nec rdtione ccrtd inddgdre potui,nec diuind rumÃripturdrivm duAoritdte ptrfudderi pofje cogno» . ui. Vndetdle dliquidd me diAu/m quo id dccipi poÃit, taiitaic ani etü« in Ubro de immortdlitdtednime temere diólumno o.*'.*^Kèr tlt;i'â*i,i^onquidhocÃlfumef]econÃrmo,fedquid necue» tnä.ca, {â rum eÃe comprehendo,q, fit dnimdl mundus. Hoc fdne 'meoneuÃeretinendum eÃe non dubito » deum nobis non eÃ;iÃummMtd'jm,Ãuednimi eins ulld,Ãue nuUd Ãt^ Quid à uüd eÃ,tlle qu: edm foecit,eà deus noÃer,Si du» tem nuUd eÃ,nullorum deus poteà eÃe ifle qudnto minus noÃer, quot;EÃe tdmen Ãiritdlem uitdlemq; uirtutent, etidnt à nonÃtdnimdlmundus, Qtieuirtus in dngelisfdnAis dd decordndu/m dte^ ddminiÃrdnduM omnium deo feruit amp;nbsp;d quibus non inteüigitur,reAiÃime creditur. Ange» lorum dutem fdnUorum nomine,omnem fdnÃdm cred» turdm Ãiritdlem,m deifecrefo dtq; occulto myÃerio co Ãitutdm nunc dppellduer'tm,SedÃgt;iritasdngelicos fdn» cç.êa.â,quot;' Ad feripturd nominednimdrumÃgnificdre non folet. |
Proinde uero in eo quod circdÃnem huius libri dixi. Rd tiondles '(J mtelleAudlef numeri bedtdram dnimdru dt» q; fdn A drum legem ipfdm dei,ÃnequdÃUum de drbore non cddit, etTcui noÃri cdpilli numerdti funt,nulld inter poÃtd ndturd excipientes,ufq; dd terrend CT mÃrnd iu» rd trdnfmittdnt : Nonuideo quemddmodum uocdbulum dnimurum fecandum feripturds fdnAds poÃit oÃendi, qudndoquidem non nià dngetos fdnAos inteUigi uolui, quoshdberednimds nufq me legiÃe in diitinis eloquijs cdnonicis recolo.Hic Uber pr'imus Ãcincipit, Modus,qui pes eÃ.Sextus dutem,Sdtis diupene. De magiftro,Liber vnuSjCap.Xir. P Er idem tempus feripà librum ,cttius eAtitulus : De mdgiÃro.in quodgt;Ãgt;atdtur,ZX qutritur, öquot; 'muenitur,mdgiÃrum non eÃe qui docet hominem feien» tidm nià deum. Secundum iüud etidm quod in Eudngelio fcriptumeA,VnuscÃmdgiÃ:rueÃer ehriÃusthic Uber Ãc incipit,Qtiidtibi uidemus eÃicere uelle. De liera religione. Liber vnus. Cap.XlIL NVncetidmde uerd religione Ubrum feripÃ, 'm quo^multipliciter amp;nbsp;copioÃÃime diÃ)utdtur,u» num uerum deum,id eA,trinitdtem,pdtrè, cr filium, er ÃiritumfdnAum,reUgione uerd colendum,cr'qudntd mifericordid eins per tempordlem diÃenfdtionem con» ceÃit hominibus,ChriÃidnd religio eÃ, ey dd eundc cul» tum dei,quemddmodumÃt homo qudddm uitd fud cod» ptdndus, Muxtwf tdmen contra dudS naturds Mani» ch£orumliber hicloquitur. Inhocllbroquodamloco,ugiotK^cu Sit inqudm tibi mdniÃ/lum dtq; perceptum, nuUum er» » â⢠rorem in religione eÃe potuiÃe,à dnimd pro deo fuo no coleretdnimdjn,dutcorpus,dutphdntdfmdtdfud : Htc dnimdm pro uniuerfd credturd incorpordli pofui, non loquens more feripturdrum qu£ dnimdm qudndo non trdnsldto uerbo utuntur, nefeio utrum ueltnt inteUigi ni à edin qud uiuunt dnimalid mortdlid,m quibus Gr homi nes funt qurmdiu mortdles funt. Pdulopoà dutem e» uniem fenfam meUus fum breuiufq; complexus, ubi di» Dc vera r« xi,tion ergo credtur£ potius quam credtori feruidmus, neceudncfcdmus 'mcogitdtiontbus noÃris tGJâ perÃAd Rooia,gt; religio eA. Crcdturdm quippe uno nomine utram» q;,id eA,Ãiritdlem corpordlanif ÃgniÃcdui : ReÃdt quodibidixi ,dut phdntdfmdtd fud,propter quodhic dixi, nec eudntfcdmus m cogitdtionibus noÃris. Item |
LIBER. PRIMVS.
ccxxxvn
|
Dc yen re ligione ca, |o. AAo.,, Jt? dixi : Eil e/l noÃris léporibut ChriÃidm religio, qttdnt cognoÃere dc Ãqui fecuriÃim i GT certiÃimd Ãdli» tUJecundübocnomendi£lumeÃ,nonÃci{ndum ipfdm rem cnnu hoc nomen eÃ, üdm res ipfd qu£ nunc Chris Ãidnd religio nuncupdtur,erdt Cf dpud dntijuos, Nec dejÃMà dh initio generis humdni,quouÃ^ ipfe CbriÃus ue nerit in cdrne,unde uerd religio qu£ idm erdt,coepit dps pelldri ChriÃidnd. Cwm enim eum poà reÃirreÃionem dfcenfionemcà incoelum cxpiÃent ApoÃoli prtcdicdre, CT plurimi crederent.,primugt;n dpud Antiochidin , Ãcut fcriptum eÃfdppelldti funt diÃciauli ChriÃidnL Pros ptered dixi,H£c eà noÃris temporibus ChriÃidnd reli» gio,non quid prioribus temporibus non Ãiit,fed quid po P Ãerioribus hoc nomen dccepit. Alio loco ; intende igitur Ugio^ac. cïytnqudm(nh£cqu£ fequuittur diligenter Cf pie qudntü potes,tdles enim ddiuudt deus. Quod no itd inteUigendié eÃ,qudà tdntiimodo talcs ddiuuet cu ddiuet etid no Idles HtÃnttdlesÃd eÃ,ut diligenter cxpièquerdnt ; Tdles dutem ddiuudt ut imuenidnt. Itemq; dUbi,P)einde inqud â debemus primo pecedto tempore Ãto dtq; or dine Ãto hoc corpusreÃitudturpriÃineÃdhilitdti. Quod ficdccis piendum eÃ^quid ctidm priÃind Ãdbilitds corporis qudm peccdndo dmiÃmus, hdbcbdt tdntdnt fccliciMeiit in des Ãitum non uergeret feneilutis. Huie ergo pnÃineÃdlt;f bilitdti reÃituetur hoc corpus ï refurreóiione mortuoru. Sed hdbebit dinplius,ut nec dlimentis corpordlibus fuÃe» tetur,fed dd fufÃicientidm uiiiiÃcctur folo Ãgt;iritu,cum re furrexerit in /piritum uiuiÃcdutem,qud cduffd etidm Ãgt;i ritdle erit. iüud dutem quod primumÃit,qudmMs non moriturum nià homo peccafÃet,tdmeti dnimdleÃilu cÃ, Dc vfri re hoeeà in dnimum uiuentem. Et dlibi ; vfq; ddeo inqud â¢Æ g*®quot;'- nbsp;nbsp;peccdtum uoluntdriwm eà mdlum,ut nuUo modo Ãtpecs cdtum,à nb Ãtuoluntdrium. Peteà uideri Ãlfd hec des Ãnitio,fed à diligenter difcutidtur,muenietur eÃe uerifs Ãmd ; Peccdtum quippe itlud inteüigendum eÃ^quod tds tummodo peccdtum eÃ,non quod eà etidm poend peccds ti,ÃcutfuperiusoÃendi cum queddm commemordrem drfciïno. QJidmuis cy lÃd q^^immerito nonuoluntdridpecedtd dicuntur,quid uel lt;t nefeiètibus uel d codblis perpetrdntur,nb omnino pofs funt Ãneuoluntdte committi,quonidm CfiUequi peccdt GaiK «gMOMrt^jMofanMrzewt/gipeccrffj^ttod cum Ãciendum nonÃtiputeteÃefdciendum. Et illi qui concupifeens te dduerfusÃiritum edrne, non ed que ui^ Ãcit,concuif pifeit quidem nolens, Cfineo nonÃcit quod ttult. Sedà uincitur,concupifcentiteconsentituolens, Cf ineo non Ãcitquod uult liber fcilicet iuÃici£,feruusqi pecedti. Et iüud quod i« pdruulis diciturorigindlepeccdtum,cum dd hue non utdmur libero drbitrio uoluntdtis, non dbÃtrde uocatur etidm uoluntdrium,quid ex primi hominis mdld uciluntdtecontrdflumiÃilum eÃquedümodo hcreditds rium. Non itdq;Ãlfum eà quod dixi, Vf^ddeo peccdtu uoluntdrium mdlum eÃ, ut nuUo moJoÃt peccdtumà nonÃtuoluntdrium : Izieo deinonfolumredtus omiüum preteritorum foluitur in omnibus qui bdptizin turin ChriÃo,quodÃt Ãgt;irituregenerdtionis,uerunetid ingrdndibusuoluntds ipfdfdndtur,Cfpr£pdrdturddo mino,quodÃtÃgt;irituÃdeiCfchdritdtis. Aliolacoineo Deven r« quod dixi de domino leÃi ChriÃo: Nihil £git ui,Ãedom *â5'®quot;'-«â» fttit fuddendo ey monendo,non mihioccurrerdt quod uen Matth, x,. dentes Cf ementes fldgeüo eiecit de templo. Sed quid hoc dutqudntumeà f Q^imuis Cf demones nolentesdbho Matth,?, minitt« âon fermonefudÃonis,fed uipoteÃdtis eiecerit, ïtdm dlio loco,Prius inqudm iÃi fequendiÃtnt,qui umum quot;âjâ deum fummum folum uerum deum amp;nbsp;folum colendu/m « $â¢. eÃe dicunt,à d^ hos ueritds non eluxerit,tunc demum migrdndum eÃ. Q^od itd poteà uideri diblum,qudà de huius religionis ueritdte dubitduerim. Dixi dutemÃcut ei congruebdt dd quem Ãribebdm.Sic enim dixi,Si dpud hoc ueritds non eluxerit,nihildubitdns g, dpud eos eluces nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;g |
fceret,quemddmodum dit A poÃolus, Si ChriÃus non re furrexit,non uti^ dubitdns refurrexerit. Item quod De vcri re dixi : Nec mirdculd iÃd in noÃrd tempord durdre pers «»⢠miÃd funt,ne dnimd femper uiÃbilid quereret, Cf eoru confuetudineÃigefeeret genus humdtutm, quorum nos uitdtefldgrduit,Verum eà quidem, Non enhn nücuÃj;, cum mdnus imponitur bdptizlt;itis,Ãcdccipiunt Ãiritum fdnblum ut loqudntur Unguis omnium gentium, dut nuc ufq; dd umbrdm trdnfeuntium prediedtorum Chrifii fds nantur infirmi,Cf à qud tdlid tune Ãild funt, que pos Ãed ceÃdÃe mdntÃÃum eÃ. SH non Ãc dccipiens dum eà quod dixi,ut nunc 'm ChriÃi nomine fieri nuUd mirdculd creddntur ; Nd/n ego ipfe qudndo iÃum ipfum libru feripà dd lAedioldnenÃum corpord mdrtyrum, 'm eddem ciuitdte cecum iüumindtum ÃiÃe idm nouer dm, Cfdlidnonniilld,qudlidtdmmultd etidm iÃis temporis busfiunt,ut nec omnid cognofcere,nec ed que cognofeis mus,enumerdrepoÃimus. nbsp;Etdlio loco iüud quoddis ugionc.ca. xi : SicutditApoÃolus : OmnisordoddeoeÃ, noneifs dem uerbis hoc dixit ApoÃülus,qudmuis eddem uidedtur Rom. ) j eÃe fententid. AitquippeiÃe : Que dUtem funt ,ddeo ordindtd funt. Et dlibi : Prorfus inqudm nemo uosÃls »igtonc. ca. Idt : Quicquidrebleuituperdtur,'m mtlioris compdrds tione reffiuitur. Hoc de fubÃdntijs dtt^ ndturis dis £iumeÃ,'mdeenimdiÃutdbdtur,nonde bonis dit ionise busdtquepeccdtis. itemque dlibi : Sed nec Ãc quis D« verare dem inqudm db homine homo diligendus e{l,ut diligun^t tur cdrndlesÃdtres ,uel filiÃuel coniuges, uel quicun cogndti,dut dÃines,dutciucs. Ndm cr iÃd diledio tempordlis efl : Non fn«m «Ãtw tdles necfÃitudines hdberemus, que ndfeendo Cf moriendo contingunt, à neturd noÃrd 'tnpreceptis Cf imdgine dei mmitns 'm iÃdm corruptionem non religdretur. Himc Ãns nefi contra fum prorfus hnprobo , quem hm cf fuperius ims probdui in primo libro de Gcneà contrd Mdnicheos. Ad |
RETR ACTÃTIONVM.
|
Kd hoe tnlm ducit,ut credintur illi cóitiuges primi non generdturi pojleros hommes, nià peccdÃent, tan^uiint neceffifiierit morituri gignerentur,à de concubitu md^ rii ?^foemin£ gignerentnr. lgt;iondum enim uiderdtn fieri potuiÃe,ut non morituri de non morituris ndfceren tur,à peccdto iüo mdgno non mutdretur in deteriiK hu^ ntdndndturd,dcperhocà in pdrentibus eTinfilijs foecunditds faelicitdS'^ mdnÃffet,ufq}dd certum fdnAo= rum numerum,quem prtedefiinduit deus,ndÃerentur ho mines,non pdrentibus fueceffitri moricntibus,Ãd cum ui uentibusregndturi. Elfentergoetidm iÃse cogndtiones «gione,^ci, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nullus delinqueret,nutlusqi moreretur, i f. â Item dlio loco, A d unum deum tendentes inqudm, e3â ei uni religdntes itnimds noflrds,unde religio diild crediif tur,omni fuperÃitione cdredmus. nbsp;nbsp;In bis uerbis meis rdtio ijUie redditd eÃ,unde {it diétd religio,plus mihipld cuit:Ndmnonme{ügitdlidm nominishuius originem txpofuiÃe Idtini fermonis du(iores,(iuód mde pt dppeU Idtd reltgio,quödreligdtur.(^uod uerbumcompoptum ffi legenda,id ep,eligendo,ut itd Idtinum uidedtur refi ligo,pcut eligo. nie liber pc incipit : Cum omnis ui^ t£ bonte. De vti'Iitatc crcdendi ad Honoratum, Liber vnus. Cap. XIIII, I Am ueroapudHipponem regium prlt;iepyterp:ripp librum deutilitdte credendidddmicum meum,lt;juë deceptum d M.dnichd;is,ddhuc eo err ore nouerdm detiâ neri,e^irrideriincdtholictepdeidifciplind,quc)d iubett rentur homines credere,non dutem quid eÃet uerum cer ucredcndi rdtioiie docerentur. 1« hoc libro dixi : In qui^ â bustdmenlegis prieceptis dtq^ mdndd(is,quibus nunc Chripidtios utifds non ep,qudle uelpbbdtum ep,uelcir cumctpo,uel fdcrificid,cr p quid huiupnodiep,tdtdmy (ierid continentur,ut omnis pius inteUigdt nihil eÃe pero â i Cor niciopus,qu.im quicquid ibi ep,dccipi dd literdm, id eà â nbsp;nbsp;dd uerbum,nihil dutem fdlubrius quum Ãiritu reueldri. De fpiritu ^ndeeÃ: Literdoccidit,Ãiritus dutemuiuificdt. Sed Ãriiftcra- dliterexpofuiuerbdiÃdApofioliPduli,e:y qudntitmi^ dppdret,multoccnueiiis entius in eolibroqui inÃribitur ,de Ãtritu er literd, qudmuis nonpt Ãnfus iÃereÃuendus. Item dixi, te^redendi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;perÃu^in religionelduddbiles. Vndeodf «»â n. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«WM lt;j«i idm inuenerun(,quos etidm bedtiÃimos iudicdre neeeÃe eÃ. nbsp;nbsp;Alid eorum qui ÃudiopÃime Gâ reüiÃiei tne inquirunt. nbsp;nbsp;Primi ergo Ãunt idm in ipfd poÃeÃio» ne : Alteri in uid,qud tdmen certiÃime peruenitur. in his uerbis meis,p lüi qui idm inuenerunt,quos in ipÃd pof feÃione idmeÃediximus ,pc dccipidntur bedtiÃimi,ut non in hdc uitd,fed in ed qudmÃerdmus,^'dd qudm per fideiuidm tendimusput, non hdbettÃeÃenfus errorem. ipp enim iudiccmdi funt quod quterendum eà inueniÃe, qui idm ibiÃuni quo nos quterendo Cf creJettJo,id eà ui* dm fidei tendendo cupimus peruenire. nbsp;nbsp;Siduteui in hdc |
uitdputdntur eÃe iÃi,uelÃiÃe,id uerum eÃe non mihi uidetur : i^onquidinhdcuitdnihil ueri omnino mues niri poteà quod mente cerndtur, non fide enddtur, Ãd quid tdntum non eà quicquid eÃ,ut non Ãcidt bedtiÃi* mos. i^eq; enim quod dit Apoflolus -. 'Videmus nunc per ââ Ãeculum in enigmdte,^â nunc cernitur ex pdrte, non cernitur mente,cernitur pldnc,fed bedtiÃimos nondum Ãcit. lüud enim bedtiÃimos Ãcit quod dit : Tunc du* temÃcie ddfdciem,G'tunc cognoÃdm peut Gquot; cognis tus Ãum. Qw hoc inuenerunt,ipà dicendi Ãunt âm bed» titudinis poÃeÃione ccnpÃere,dd qudm ducit uid fidei qudm tenemus,G quo credendo cupimus peruenire. Sed qui ndmpntillibedtiÃimi qui idm Ãunt in ed poÃeÃione quo ducit heec uid,mdgnd queÃio eà : Et dngeli quidem Ãdnili quod ibi fint,nulld quieÃio eÃ. Sed de Ãdnäis hominibus idm dtfiinilis,utrumipp Ãdltem dicendipnt idm'miüdpoÃeÃioneconfiÃere,meritoquieritur : idm en'mcorporequidemcorruptibili,quodnimd dggrdUds Roman.« tur,exutiÃunt,Ãed ddhuc expeâdnt etidm ippredemptio f aem corporis Ãui,G edro eorum requieÃeitm Jfie, non* â contempldnddm cordis oculis ueritdtem,pcut diilum eà fitcieddficiem,nihil ex hoc minus hdlednt,non hic locus eà diÃutdndo requirere. Item quod dixi : tidm Ãcire mdgnd GhoneÃtd uel etidmdiuind,bedtiÃimum eH,ddci.it. edndem bedtitudinem reÃrre debemus ; In hdc uitd qudn tuincunqi id Ãcidtur,nondum eà bedtiÃimum, quonidm ineompdrdbiliter longe eü dmplius quod inde neÃeitur. Etquoddixi : MultumintereÃcutrum dliquid mentis t^crejendj certdrdtionetenedtur,quodÃciredic'tmus ,dnÃmiie uel Uteris credendum poÃeris utiÃter commendetur. El pdulopoÃ: QuodÃctmusigitur,debemusrdtioni, quod cred'imusdu{loritdti,nonpcdccipiendumeà ut in Ãer^ moneuptdtioreueredmur nos (cire, quod idoneis teÃU â bus credm us. Proprie quippe cum loquimur,id Ãolum Ãciridic'mus.quodmentis firmd rdtione.ccmprehendi* mus. Cum uero loqutmur uerbis conÃuetudini aptio* ribus,pcut loquitur etidm diuind Ãcripturd,ncn dubite* mus dicere Ãcire nos,G quod percipimus nefiri corpo* risÃenpbus,G quod fide digniscredimusteÃibus, dum tdmen inter htec G itlud quid diÃet inteUigdmus. I* tem quoddixi : Nfmini dubium fÃ,omnes homines dut Ãultos eÃe,dutÃdpientes, poteà uideri contrdrium itti quod legitur in libro tertio de libero drbitrio,qudp uero tc credendi ndturd humdndpraterÃulticidm,GÃdpientidm,nuildm medidmrecipidtdÃeäionem. SediUud tbididumeü L',?.deiR ubideprimohominequarebdtur, utrum Ãdpitns fiierit ,Ão°ca,z^ Ãddus , dn Ãulus ., dn neutrum , quonidm nuüo mo» do Ãultum dicere poterdmus qui fine uitio fadlus\^ fÃ, c«m pt Ãulticid mdgnum uitium, G' Ãdpienttin quo* modo diceremus qui potuitÃeduci,non Ãdtis dppdrebdt: ideoq^ |
|
LIBER PRIMVS; ïiio^ id compendium dicere nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uero ndturd hu mdnd printer ftuMcittm G!quot; fdpientiim nuHciin medium recipidtdjfcftionem, Intuebdr quippe pdruulos, qitos licet confitedmur trahere origindie pcccdtum,tdmè nec fdpientes ncc ftultos pojjumtts proprie dicere, non^ dum »tentes libero drbitrio.feu benc,feu mdle.Nnnc du^ tem dut fdpiëtes dut Ãultos tffe omnes homines dixi,eos uolens intelligi qui idm rdtione Muiitur.qud difcernutur i pecoribus,ut hominesÃnt,Ãcut dicimiu bcdtos omnes homines eÃà ueUe. Nunquid enim in hdc fententid tdm ue rd lt;tt^ mdniÃÃd metuimus ne inteUigdntur GT pdruuU, De nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qt(i hoc ddhuc ueUe non pofficnt ? Alio loco cum mirdcu» te credcndi comemordjÃem qult;e dominus lëfusfoecit eu hic eÃet in cdrne,ddiunxi dicens,Cur inquis iÃd modo non Ãunt ? reÃgt;ondi,quid non mouerene nià mird effent Ji du^ tem foUtd effent,mird non effent. Hoc dutem dtxi, quid non tdntd nec omnid modo,non quid nuHd fiunt etidm mo do. Irt Jirte ilt;«tf ra Ubri, Sed quonid fermo iffe nofter mqud te 'Jcdcndi f^n^to proeeÃit longius'qudm putdbdm, hic finem libro t i Ãcidmus, t« quo memineris,uolo,nondH me tAdnichaos caepiffe refillere,O' iüds nugds nondum inudÃffi,ntq; de ipfd edtholied doürind mdgnum dliquid dperuiffêtfed uo iuiffe tdntummodo eruere tibià poffem fidfdm opinions dc ueris Chrijiidnis mdlicioÃe dut iperite nobis inÃnudtd GSâerigere ddmdgnd quieddm diuind difeendd. Qtidre hoc tiolumen itd fefe hdbedt,pldcdtiore dutem dnimo tuo Ãiiito,ero Ãrtdffis in cteteris promptitgt;r, Hoc non itd di^ - xi,qudà nihil dduerfus fAdnichdos ddhuc fcripÃffem, uel nihil de doëirind edtholied mdndd ffem littris,cH tot fuperius leditd uolumindde utrdq; re non meteftentur td ^t*ifft»Ãd in hoc libro dd iüum feriptum nondum Uldnb chdos reÃdere coeperdin,c:t' iUdt nugds nondum inudfe^ rdm,neq; de ipfd edtholied mdgnum dliquid dperuerdm, quonidm fferdbdm hoc mitio Ã(lo,dd eum tpfum me feri pturumfuiffiquie hic nondum feripferdm. Hic UberÃe incipit : St mtfct honordte. Contra Manichæos de diiabus animabus Liber vnus. Cap. XV» PO/l hunc librum feripà ddhuc prieffytercontrd M.inichteosde dudbus dnimdbus , qudrum dicunt undm pdrtem dei,dlterdm de gente tenebrdrum qudm nS condideritdeus,crquie Ãtdeo coeetemd,et hdsdmbds d^ nimds,undm bondm,dtterdm mdldm,in unohomineeff: delirdnt,iftdm fcilicet mdldm propridm edrnis effe diceii tes,qudmcdrnemettdmdicuntgentis effe tenebrdrum: llldm ucro bond ex dduenticid dei parte, que eu tenebrd Deduibus fugtnteccflixerit,dtcputruqf mifcuerit:'Etoidquidem aniibus c., bonahois tHi bonie di£,oid uero mdld iüi mdla; die tribu» unt. In hoc libro tHudqdâdixùNuUd effe qualëcuq; uita qtt,cnoneoipfoquouitde/i,Grinqudntum omnino uitd eÃfddfummumuiticÃntem principiumq; pertinedt, itd |
CCXXXVIIà dixi,ut tdnqudm credturd dd crcdtorem pertinere intel» ligdtur,nonduteindeilloe/Ãetdnquj.m pars eiusexifti» Dcimbae metur. Item quod dixi,Nufqudm fcilicetnià in uolun^ »^abu$. ca, titfe effe peccatumfpoffmt Pcldgidni pro fe diHum putd re propter pdruulos,quos ideonegdnt habere pecedtum, quod eis in bdptifmate remittdtur,quid nondum drbitrio uoluntdtisutuntur.QudÃueropecedtu quodeosex A»gt; ddm dicimus originaliter trdhere,id eft,reat» eins impli cdtos,ey ob hoc pÅnie obnoxios detineri, nufquam effe potuit nià in uoluntdte,qud uoluntdte comiffiim e^,qud» do diuinipTiecepti efl ffà a trän fgreÃio.Poteft etidm pu» tdri Ãlfd effe iftd fententid qua diximus,Nufquam nià in uoluntdte effe peccdtum,quid dixit Apoflolus : Si autem quod nolo hoeÃeiojam non ego operor iUud, fed quod habitat in me peccdtuni. Hoc enim pecedtum ufq^adeo non f/i inuoluntdte,utdicdt,quodnolohoeÃeio. Quo» modo ergo nufquam eà nià in uoluntdte pecedtum ? Si ^sgt;m2.r hoc pecedtum de quoÃc locutus eff Apo/lolits,ideo pec» cdtumuocdtur, quid pecedtumÃilumeft,Gr poena pec cdti tp:,qudndoquidemhocdeconcupifcentia carnisdi» citur,quod aperit in confequentibus dicens, Seio quid no habitat in me,hoc efl in came mea bonum,uelle enim ad» iacet mihi,perficere autejn bonum non inuenio. Perû {iio quippe boni efl,ut nec ip fa concupifeentia peccati Ãt in homine,cui quidem quando bene uiuitur, non conÃn» tit uoluntds : Veruntamen non perficit bonum,quia in» efl adhuc concupifeentia cui répugnât uoluntas,cuius co eupifeentite reatus in baptifmate foluitur,fed inflrmitas mdnet,cui donee fanetur,omnisfidelis qui bene profieit fludioÃÃime reluëtatur. Pecedtum autem quod nufquam efl nià in uolHntdte,illud preccipue inteUigendum eftqd^ iufld damnatio confecutd efl.Hoc enim per timum homia nemintroiuitinmundumquanq Gf hoc peecatum quo confentiturpecedti concupifcentice ,non nià uoluntdte committitur.PrcpterhocCi'aliolceodixi : Nonigitur nià uoluntdte peccdlur. Item quod alio loco ip fam uolun aiabus ca. tdtem definiui dicens.Voluntas efl animi motus cogente ââ nullo ad aliquid,uel non dmittendum,uel adipifeendwm, Quodproptereddiëiumefl,ut hdc definitione uolens a nolente difcerntretur,e^ Ãc dd iHos reÃretur intentio,q pr'mi in parddifoÃerut humdno generi origo mdli,nullo cogëte peccädojhoc efl bberd uolutate peccando,quid GT feiendocontra prteceptumfeecerMttfGT iUe temptator fuafit,ut hoc fieret,non eoegit. nbsp;nbsp;Nam Gf quinefeiens peccduit,non incongruenter nolens peccaffe did potefl, qudmuis Gf ipfe quod nefeiens foeeit,uolens tarnen fxcit, itd nec ipflus effe potuil fine uoluntdte pecedtum. Oji/ie uoluMds utitp ficut defliita efl , animi motus Ãitco» gente nuUo ad dliquid,uel non amittendum,uel adpifeen dum. Qjeod enimfi nolutffet,non fÅeiffet,noncod{lus efl Ãcere,Quid uoluit,ergo f(xcit,ttfi no qd uoluitpeci^ cduit,nefcics peccatu effe qdâfoeeit,ita nec tale prccatu fi ne uolutate effe potuit,fld uolutate Ãiti,no uoÃâate pÃi Quod |
RETRACTATIONVM.
|
QjjoiJ tdmm Ãi^um peceatum lùit,hoc mm Ãilum eil quod fieri non debuittQuifguisdutem feiens peccdt,à non potefl cogmti dd peeedtu finepeccoto refiftere, nec turnen ficit,uti^ uolens peecdtiquoniamquipoteftrefiâ Ãere non cogitur cedere. Qjii uero uolenti cupiditdti bo» nd uoluntdte refiflere non poteÃ,e:x ideo fiscit cotrd prie ceptd iuÃieie^idm hoc itd peccdtum eà ut Ãt etidm poe^ nd peccdti. Qÿdpropter peccdtumÃne uoluntdte effi no De diiabiis pofÃueriÃimumeà Atem^ definitio peccdti quddixi^ aiibiis. ca, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Peccdtum eà uoluutds retinendi uelconleduendi 1I«1C UaIC 1 iuÃicidueidtfCTundeliberumeà dbÃinere, proptered uerd eÃ,quid id definitum eà quod tantummodo peccd^^ tum tÃ,non quod eà pand peccdti,Ãdm qudndo tdle eà ut idemÃt O' pand peccdti,qudntum eà quod uiüet uo^ luntds fub domi ndnte cupiditdte,nià Ãrte à pid eà ut 0= ret duxiUumi intdntum enimliberdeÃ,quid intdntum hberdtd eÃfCf intdntu dppeUatur uoluntds : AÃoqum to td cupiditds,qult;e uoluntM proprie nuncupdndd eÃ.Qjie non eÃ,Ãcut Mdnichei defipiunt,dlienie nature ddditd^ mentum fed noÃre uitium,d quo non fdnamur nià grd» tid fdludtoris. Quod à quifq dicit etidm ipfam cupiditd^ tern nihil eÃe aliud quam uoluntdtem ,fed uitiofam pea cdtc q; feruientem,non reÃÃendum eÃ,nec de uerbis cum res conÃetjcontrouerÃdÃciendd eÃ. Sic en'm oÃendin tur Ãne uoluntdte nuüum elfepeccdtum,Ãuein opere,Ãs ue wt originf. Rurfus in eo quod dixi,ldm querere can/ Deduabus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iUud mdlum gcnus dnimdrum dntcq bono aiabus, ca, miÃerctur.hdbuiÃetdliqudm uoluntdtem. Sienmnon â*â hdbebdt.Ãnepeccdto dtq; innocent erat, O' ideo nuüo modo mdlum. Cur ergo inquiunt peccdtum didtis paruu lorum,quorum uoluntdtem non tenetis redm ? ReÃion^ detur,non eos proprietdte uoluntdti5,fed origine reos te neri.Omnis enmhomoterrenusquid eà origine, nià Addm ? Porro dutem Adam habebdt utiq; uoluntdtem, qud uoluntdte cum peccdfTet,peccdtum per eu intrauit in a,ti. mundum.Itemq; in eo j dixi,Ndturd effe male dnime Epiicf. z nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ffi0jo queunt. Si queritur quomodo dccipidmus qdâ dit ApoÃolus,Fuimus O' nos natura filij ireÃcut O' ce teri i Rejfior.demus naturam in hit uerbis meis me inteb ligi uoluijfe iTldm,que preprie dicitur ndturdâin qua Ã* I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ne uitio creati fumus. iJdm iÃa propter originem natura dppeüdtur,que origo utiq; habet uitium quod eà contra Et iterum in eo quod didum eÃ, Peccati reum fzz. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;teneri quemq quid non facit quod Ãcere potuit,fumme iniquitatis eà O' infanie. Cur ergo inquiunt paruulites nentur rei f ReÃ)ondetur,quia ex eiuf origine tenentur, qui non fadt quod fdeere potuit,diuinum fcilicet ferudi: De diiabus nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quoddutemdixi:lUeanimequiequid znimibâ.cz Ãciunt,à ndturd non uoluntdte fà ciun(,id eÃ, libero O' â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dd faciendum O'ad non faciendum motu animi cdrent,à |
deniq^ his dbÃinendiab opéré fuo poteÃdx nuUd concedi^ tur,peccdto earum teneri non poffumas propterea non perturbât de paruulisquefiio,quid ex lUius origine rei tenentur qui uoluntdte peccauit,quondo libero O'ad Ãa ciendum O' ad non Ãdendum motu animi non cartbit, eiq; db opere malo abÃinedi fumma poteÃas ent. Qÿod Kanichei de tenebrarum gente non dicunt,qudm Ãbulo ÃÃime inducunt,edmq; ndturam femper mdldm,tMq boe namÃiÃecontendunt.lllud dutem queri poteflquomo^ De duabue do dixerim,Etidm à funt anime, quod inter'm incertum eÃ,corporels ofÃcijs no peccato,fed ndturadedite,nos^ quamq fint inÃriores,dliqua tarnen interiore uicinitate contingdnt,noniTldt ideo molds haberi oportere., quia O' nos cum eas fequimur O' corporea diligmut, mdü fumusquandoquidem deilUshocdixi, de quibus fuperb us I: qui caperam dicens : Qÿomq etidm fieis quidem concedatur inferiore dlio genere dnimdrum nosillicidd turpid,noninde conficiunt,dut illds ndturd mdldseffe, out iftds fummum bonum,Dehis enm diÃsutdtionem uf i^ddhunc locum perduxi,ubi dixi, Etidm fi funt anime, quod interim mcertum eÃ,corporeis officijs,nonpeccalt;â to, fed natura dedite etc. Qjteri ergo poteÃ,cur dixerim quod interim incertum eÃ,cum prorfus dubitare non de^* buerim no effe tales animas. Sed hoc ideo dixi,quia exper tus fum qui dicerent diabolum O' angelos eius bonos effe in genere ^0,0quot; in ea natura in qua eos cretuiitdeus or» dine proprio tales quotes funt, fed nobis malum effe,fi ils lieiamur O' feducomur ab eis,fi autem caueomus eos ot^ utnconus,decorum atq^ gloriofum. Et hoc qui dicunt,ui dentur fibi ut id probent,de fcripturis adhibere idoneo te Ãimonio ; Vel iüud quod feriptum eà in libro Iob,cu dias lob.40 bolus defcriberetur : Hoc eÃinitiumfigmentidominiqdâ » facit ad iUudendum ab ongelis fuis : Vel iüud in Pfolmo Pfiim-n» centefimotertio ; Draco hicquemfinxiÃiadiüudendum ei. Qÿim queÃionem quia non oduerfus Manicheos qui hoc non fentiunt,fed oduerfus alios qui hoc fe ntitmt fu^ feipiendo effet otq; foluenda, pertroäare atq^ tnodare tune uolui,ne librum midto quam ueüem facerem longio rem,cum uiderè etiom fi hoc concederetur.tomen de^e Monichieostac poffeconuinci, introducentes mfoniÃimo errore,naturam mali æterno bono coteternnm. Ideo er» go dixi,quod interim incertum eÃ,non q, egoindedubi» tarem,fed q mter me O' iüosquos ita fopere mueneram nondum effet iÃa qult;cÃio diffauto,quam tarnen in olijs longe poÃerioribus libris meis,de Genefi ad litt'rom,fe cundum feripturas fonilas quantum potui monififlatio nediffolui.Alioloco: Proptereainqcorporea diligens dopeccamus,quio ffiiritidio diligereetiuÃicioitdgt;emur,et 1 uaturo poffumus. O' tunc in genere noflro optimi etbea tiÃimi fumus. Vbi quieripoteÃ,cur natura O' non gra tia potius dixerm. Sed contra Manichieos de natura quaÃiouerfabatur, Etutiq;tdagiturgratia,utfanata natura quod uitiata non poteÃ,poÃit per eum qui uenit qunerere O' faluumÃcerequodperierat. Quam tarnen gratiam etiom tune recolens oraui ^ÃmilioriÃimismeis qui mortiÃro iüo odhuc tenebontur errore,0'dtxi,Des US magne,deus omnipotent,deus fummie bonita tis, que inuiolabilemO'incorruptibilem atq^ imutobilemcredi |
|
LIBER. atij; intsHigiÃs eÃ,trina umtos, quam catholied eccleÃa colit, iupplex oro expertus in me mifericordiamtuam, ne ho nâ.lies cum quibus mihi dpueritiainhominumui* tüti fitit fitmma confenÃo,m tuo eultu a me diffentire per mittas. Sic utiq;o,ra'is,iain fide retinebam,noi:fo(um co uerfos dd Deum grdtia eins adiuuari, ut proficiat ac per ficidiitur, ubi adhuc did poteà pro merito conuerfionis tllorumiÃam darigratinn, uerumetiam ut conuertätur ad Dcum ad ipfam Deigratiam pertinere, quandoquidë pro eis oraui qui erant ab illo nnnis auerÃ,atq; utad ila ium conuertereiitur oraui. Hic liber Ãc incipit: Opitu* laute Del miÃericordia. Ada contra Fortunatutn Manichæum, Liber unus. Cap.XVI. EoJem temporepr^ffyxrij m;i,contra Eortunatü qiiendam Manicheeorum Praffyterum diffutaui, qiu plunmum temporis apud tiypponem uixerat, fedu « xeratqi tarn multos,ut propxr idos ibi eü deleihlret hd.* bitare.Que diffucatio nobis altercantibus, excepta eff'a noearijs ueluti geÃa conficerentur, nam CT diem habet et confulem, Hane in librum memorie maiidandam confer* recurauimiis.Verfdturibtqueftio umdeÃt malum. Me afferente exortun fuiffe hominis malum ex libero uolun tatisdrbitrio.lllo dutein naturëi mail Deo coëternaper* fuddere moltente, fed confeqenti die tdtidem conÃeffus efl mbH fe aduerfus nos inuetiire qdâ diceret. Hec fane catbo licusfaduseft,fedtnab HipponedifceÃit.lnhoc libroil CStTj. for nbsp;nbsp;nbsp;qifoj tiixi. Animam dicoeffe fadamà deoutcetera funaium.di ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' , r n i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, fputitione omnid qu£ A deo factalunt,^^ inter lila qu£ deus omni ⢠Pâquot;'* nbsp;nbsp;nbsp;potens foecitprincipdlem locum datum effe anime,ita di xt,ut hoc generaliter de uniuerfa creatura rationali dccigt; pi uellem.quamuis inferipturis fanilis animas didas effe angelortim aut non omnino dut non poÃit facile reperiri ^natumd} Ãcutfuprd ism diximusjtem dliolocoiEgo dico inqudm ÃccundT'' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;propria uolûaie peccetur,ubi pec catÃidud intelliff uolui, quod non eft etiÃpeena peccati. CStri For nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ptitnA dixt dlibi m eadem diffutatione, quod «unaiödl- JicciiJk fitit. Ittmq; dixiiVt poÃed eadem ipfa caro qu£ nima °quot;* poenfs corÃt in pecedtis manentes,fubijciatur noa Corn Fer nüauilcgè CT preceptidiutoA feritaniK. Qjiodnoitta îputanTne ' âft âi'c'pieiidu^an^ Z}â in lUo Dei regno,ubi incorrupti* ircund». bik iminoralc corpm l»bebiinui,de feribturis diuinù lex er prtecepa lumenda Ãnt, fed quid perÃbhÃima ibi if^ aternd feruabitur, CT illa duo pracepta de diltgendo Deo er proximo,non tn le^bone, fed in ipfa perÃih CX fempiteriia dilebbonc tenebimus. Hoc opusÃc incipit: Quinto Calendas fepttmbrts. De fide et fy mbolo,hb.unus.Cap X VII. PE R i Jem tempus cor am epifcopK hcec mihi lubenti* bus, qui plenariû tetius Aphriae conciliû Hippone ff go dgebaiu, de fide CT jymbolo praffyier diffutaui. Quam diffutationem nonnuüis eoru qui nos Ãmiltarius dil:gebif»,ÃudioÃÃtme inftitibM,in librü contuli, in quo |
PRIMVS. CCXXXIX de rebuf ipÃs diffèrituryUt biittê non fîitt uerbotu illd con textio, (ju£ cenendi meinoriter competentibui tnditur. In hoc hbrocumdereÃtrreäionecirnis agerelur:Rei DcfijtSe furfft,inciuim,corpusfecudu,m ChriftiMdin fjdem, (jtu ÃUere non poteR. c^uod cui uidetur incredibtlp,qtulis Ãt nüc cdro dttcdit,qMlis dûtÃturd Ãt no coÃderdt,gd iüo têpore mmutdtiöis dngelicit, tdm no erit cdro et fdiiguK, fed tdntu corpus, et clt;eterd qu£ ibi de corporu terrefinü in corporacaleftid muattone difjerui. c^aonidtn dtxit Apofhluicum indeloqueretur :Cdro CT fanguis regnû Dei non poÃidebutit.Sed quifquis edÃc dccipit, ut exi/ii ââ met itd corpus terrenum,qudle nunc hdbemus, in corpus c.aleÃt refurreHione mutdri,ut nec membrd ifttL,nec car» nisÃt futurd fubÃdntid,proculdubio corrigpitdus eft, co* monitus de corpore Domini, qui pollrefürreäionent in eifdem me)nbris,non fo!um conjjiiciendus oculisjterS* etidm manibus tdngendus dppdruit, carnemq; fe hdbere etidÃrmduitdicens:Pdlt;pdtecr uidete,quid jfgt;iritus card nemcrojfdnonhdbet,ÃcutmeuiditishdbereVndecon Ãdt Apoflo!um,noncdrnis fubÃdtitidm negifjiin regno Dei Ãturdm,fed dut homines qui feiundum cdrnem ui* uunt, cdrnis C}quot; fdnguinâ nomine nuncupdÃe, dut ipfdm edrnis corruptionem, qu£ tune uttq; nulla e* rit. Udm cum dixiÃet : Cdro zy fdnguis regnum Dei non poÃtdebunt : bene inteUigitur, tanquam exponendo ' ° quid dixerit continuo fubdtdifjê. Nrg; corrwpho incorru ptionem poÃidebit. De qua re ad perfuadendum inÃdelifi riet,quifq; de ciuitate Dei librumlegerit nouÃimum. Hoc opusÃc incipit ; duoniam feriptum eü. DeGcnefiadh'teram iniperfedus,Lw ber unus.Capiit XVIII. CVM Je GeneÃduoslibroscontra Mdnich^osco didijfem,quonidm fecundum aUegoricam Ãgnifi* cdttonemfcripturt uerbatrd(h.uerdm,nondufus natu* raHum rerun» tunta fecreta ad literam exponere, hoc eH, quemddmodum poffentfecdûum hifloriea proprietatem qua ibi diôta funt arcipi , uo!ui experiri, in hoc quoque negotioÃÃimo ac diÃÃcidimo opéré quid ualercm, fed in /cripturis exponendis tyrocinium meum fub tantd farci* nt mole fuccubuit. Et nonJtwn perÃilo uno hbro ab eo quem fuÃinere non poterdm,labore conquiei{i.Scd in hoc opere cum mea opufcula retraibirem,tffc ipfe ut erat tm* prrÃihts uenit in manus,qucm neq^ cdideram er aboie* redecreueram,quoniamfcripÃpoÃtaduodecimlibros, quorum titulus eft,de geneÃad literarndn quibus quam* Uis multa qult;eÃta potius quam inuenta uideantur,tarnen eis iÃenullo modo eR comparandus. Veraw er hunc po Ãeaqusm retraSkiui,mature uolui,ut effet index,quantü exi/iinu) non indociilis rudimentorum weoram in enucle andisatqueferutandis diuinis cloquijs, Eiusq; tituiu eÃe uolui, De Geneà ad literam imperÃftus. Inweni quipp« eum uflt;^ ad hic: Kerk diäatum: Prfirr tantum pater efi, qq nec |
RETKACTATION VH.
|
Wc lîliw aliud fà nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cun dicitur fmiH* tua'opdlrif.tjt/df.guam c/knddt nullam irtcrueniTediÃi^ mi'i!i.cl!ti(m,nÃn tarnen /diK tà (: ater, fed hdlet fimihtu» dinem. P( il hac rrpetiuinrrbaÃriptnrie rnrfut conÃde rdndddtg- traiknda,Et dixit Deus, jiciam beminem dd imaginem G' pmihtudinem noÃram. Bucuf^; diita tum li brum imperÃUumreliquerdOt. Qjtodauti ibifre^uitur, addendum puaui (Umeumretraibrem,tteefict3mea ferpa, fed hoc eiuc^j addito iinperfiütin reliqui. Si eni perpeiÃem,fdltc de omnibus opcribtu CTuerbis dei quit ad/exlum diempertinereiitdiÃutaffitK.in l.oe eademli^ bc notare quic mihi d'/fheent uel deÃndere,fjUaeali]s lio ber.einliIh-^ diÃlictrepcfw:t.ft.ptgt;f ui mmihtuijtm tÃ. Ereuiti r enim admeneo ,ut illi duodetim libri legan^ tur,euos icgepeÃtaepifccpw feed,et ex tpÃs deiÃoMlt;= diietur.Hic liber Ãctni ipit : De c,bftMiinaturùliu reru. De fernicnc Domini in monte, Libri i^uojCäpiii XIX. PER idem tempus dcfetmcneDdmini in mente fe^ ( wdum Matthäum,dtto uoluminafcripÃ.In que^ ^K?bâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;froptér idt^ucdfaiplum cH: Eeati paeiÃci, fermonedo qucniam ipÃfiiif Deinocabuntur.Sapientia mguam cen pac^cis,fn^ibus tä ordii/atd funt cmn!a,nullusqi -Kotus itduei fw raticntm rtbelltstÃ,leditvgt;£ld eltim^ â perant fÃirttuihominis, f«« Cr ipfe ebtimperet Eec, Quodmeritomcuetquenwdodixerim. Nonenim cui^ preuenire in hacuita petrÃ, utlex répugnons Icgimenf tis cmnino nen Ãt in membris. Qjian^tjuidem etiam à ti pc repÃeret Ãiritus hominis, ut in nudun eius labere^ turajfenfttm,no ideo tomé iBa non repugnaref.lloc ergo ^uod didlum rÃ, nuHum eÃe mclum aduerfus raticntm rtbellem,r(fie aeeipipeteÃ, tdnuncagentibtts pacipâ cis demande concupifeentias carnis,ut ad iÃcm pacèple^ niÃimamquandci^ueniatur. Proindetptcd alio lococu tandem fententiam Euan^lica reptttnsdixiÃem: Eeati pactpei, tpianiä ipppH/ dei uocdbuntitr, adiunxi dicens: Llb.i.ât £( iÃaqutdeminhacuitdcompleripoÃfunt,pcutcoma knini in pleta eÃe m ApoÃolis credimus,jicaccipiendiim eÃ,non ââ°quot;â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ut in ApoÃolis hic uiuentibus nuUum carnés motu arbb tremurÃiirituirepugnamp;Ãitfed haiknus hiciÃa peÃfe co I pleri, ijuatenus in A poflolis credimus effe comple tu, ea men fur a fcilicet perÃdPonis htrniaiiit, quanta in hoc uia pottà eÃe perpiho. Elon enim duPtim eÃ,ifln inbac uia. cvpleripoÃiint, nScompleta eÃe in ApoÃotiscredimus, fed ita difhim tÃ, peut compléta eÃe in ApoÃolis credi» mus,ut ita ccmpleantur peut in Hits ccmpleafunt.i.quii* dam perÃbhont, cuius capax efl ifia uia, no fic Ãtnt lüa »,CoriR.(f quteÃeramuspacepleniÃima, quando dicetur: Vbi eà morsectentio tua. Atro loco quod inttrpofui ttÃmomu, Ioannis, ElonenimadmtnfuramdatDeusÃiritum,nondummt ferwonfjo tellexeram de ChrÃoproprie uerius accipi. Alifsquips mini III pehominibuspadmenfuram daretur Pgt;iritus,nondu» |
Pgt;u peteret HeliÃeusqitiimfitit in llelia. Item quodferi ptum efirloa unu,aut unusapex no tranpet lége, doâ itec omnafiaiit,eu exponerè,dixé mhd poÃe aliud mtelli jg, nipuebementcptrpfpenk txprtÃionim,'Vbimti(ö quaritur,utruiÃa perpih.opc poÃitintrlliff,uttarne mint in uertm pt, ntminem iam utenttm uclMitaiis aiiitrio bic uiuere pne peccato. A quo er im ufq; ad uftuapidm lex perpeipoteÃ,ntp à quo pstnt uniuerfa diuina tttandaaf SedineifdemwundamtÃetiaquodiubtmurorare-.Diâ jviatth.a-imttr nebis débita noÃra, peut nbsp;nbsp;nos dirnittimus debito ribusncflris.Quam craticneulo^inÃnemliculitibdilt;i cit Ecclepa.Cmnia ergo mandata ÃÃa deputötur, quan do quitquidnen ptignojtitur. Sone quod ait Dominus: Lit CXi'iiiU'qÃotuerit ur lt;wi Je mandatis iÃs minimis, er do fermons tuentpc hemines,erc.u:q' ad tum locu ubi ait: Nip abu monte, daueriliuÃtia ueÃra plus q fcribaru CT pharifoerît, no intrabitis in regnutoeloruimitlto melius CTccuenlètius expofui in alià pcÃrioribus fermentbus meis ,quod etià hicretrxerelcngutÃ.AdhccautiÃe ibiperducilurfeno fus,ut foi tt»i Ãt iuÃitia mater q à ribarü C7 pbarifeoru, qm ditut Gf non ^iitnt. Depribà quippe er pbariffis alio Ictoipfe Deminus aitiDrcut enicr noÃciunt.tllud eliä mdiusintrllex muspeÃaqucdÃriptüeÃ-.Quiaqui iib.i.Je lt;« iraÃiturÃatrifuo-.Ccdices enigratetriöhabtnt,Ãne'cau mmmente fafuut hic pcptutÃ,quc.muis ipfept fcojUS, lUud rtij tfr» ximus intuei:dum,quid pt fraÃifratri fttOtqueniam non fratriiraÃitur quipeccatofratrrsirafcitur . Qui ergo iwpeccatofratrii irafciturÃinecaufairafcitur. Itim dixi: HccCr depictreC!r'mlt;i.tre,Gr cteterisuintu'is fan^ tb.i.defer^ ^inis intilliffndHcfl,utinetsoderrminqucdgcr:usbu* âunnicnte manu nafcendo Cr 'mtricdoÃrtilu tÃ,iafonat,cuipno tÃentÃtur£ip£ ncceÃitudinesà nuUonatura hilt;man£ pr£cedenie pectatc,m iw meret etur.Qutm jtn,timiam fuptriusimprobaui, EÃentenipropÃöiogiaticnes'Gâ a^itatates, etiam p cnginali nullo exiÃnte peccato, piu morte aefeeret 'er multiplicaretur gnw huma nit. Ac p hoc alder foluenda tà qu£llio,eur dns pr£ceperit diligen dos intmicos,cu alio loco pr£cipiat odio babentes et pare tes er plios, non peut hic foluta efl, fed peut eä peÃeriut pepefoluimus. i .ut dili^mus inimicos lucrandosregiio deii cr oderimus in prcpinquoS;p impediut à regno dei. Itemdeprecepto quoprchibetur uxor ncKdimita, np proptrrÃrnicalionäjhicquidefcrupulopÃimedtÃubui, Sedquä uelit dominus inteHigr prtucationè propter qui liceatdimittereuxorem, utru earn qu£damttaturinflugt;â pris,an lüam de qua dicitur: Ferdidiflt cmnè quiÃrnicaf tur abs ir,m qua utiq^ er i/b fÃ, tut^ enim non Ãrnica a tur à domint),quitollens membra ChrifliiÃcitea membra ineretricis,tÃä atq^ etiam co^tandu eÃ,atq; requirendu. Necuoloinre tanta tamq; addinofeendu difficiliputare leÃorc iÃam pbi ncflrä diÃautatione debere fulÃcrre,feii legit et a!ia,pue ncÃra,qu£ peÃea feripta funt, pue alio rum meliustonpdcrata atq; traÃaa,. uel ipfep peteà f4 hic merito mtiuerepoÃunt,ui^lajitiore atq^ maüi» pntiorementedifeutiat,Noqa omacpeccatu forniedü» eÃ,neq-eniomnêpeceötèdeusperdit, g quottdiefanÃos fuosexaudttdicctes-.Dimittenobis débita neÃra,cupdat qui prnicatia-abeo^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;SM |
libe'r primvs
|
Sed qudtenifs inlelligendd dttpelimindndd Ãt heeÃrni^ cdtto,e:x utrum etidm propter hdne licedt dimittere uxo» r tb ). de nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;luitbroÃÃtmd qu£Ãio eil. Licere tdinen propter i* fcrmonc Jo Ãämque inÃupriseommittitur ,ntilld que/ho eil. Et monte'.quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;permtÃitm eÃe,non iuÃum, non dttendi alii Prouct.tS. feripturdmdieentem:Q^i tenet ddulterdm,Ãdtus tm piuseÃ. HecfdnedixerimddulterdmfiuÃe deputdnddm itldmmulierem,etidm poÃedqudm dudiuitd Domino: leMnii. «. Nfc ego te ddmndbo, lude, deinceps idm nolipeccdre, à hoc obedienter dudiuit. Loco dito peccdtum Ãdtris dd üik.).Jc mortem,de quo dicit lodnnes Apoflolus: Non pro illo di^ mni° n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ut roget quis, iti deÃniui ut dicerem : Peccdtum erg» 'quot;?oquot;:mnij nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mortem puto efje,cusn poÃdgnitionem Dei t. oannu s nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;DomiiiinoÃrilefu Chrijiiquifquis oppugns nAtÃ-dterniatem,crdduerfus ipfdmgrdtidm,qud, recÃ^ tuit conÃrriMui, quoniam hoe putdre me dixi, fed cumeii pnierit hnnc uitdm,quonidm de quoetwq; peÃimo in hdc Uttel conÃitutOfiton eà utiq^ deÃoerdndü, nee pro ittomt» Lib.^.âepittienterordtur,deqHo nonde/Ãerdtur.ln fecundo item â Hulli tnqudm licebit, igitordrc Deiregnum.cum monte nbsp;nbsp;nbsp;e(Wf MÃgenitus non folum intelliÿbiîiter,fed etidm uiÃ^ blitter inhominedominicodecaelo uenerit,iudicdturus f. Timet.» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vfortuos. Sed non uideo utru reäe diedtur homo dominicus,qui efl mtdidtor D:i er hominum, hoo mo ChrtÃits ièfus,cum Ãt utiq^ Dominus,dominicus dut homo quis in eins fdnilA Ãunihd poteà dici .Et hoc quidê ut dicerem dpud quofddm leÿ trdHAtores cdtholicos di^ Uinorum eloquiorum ,Sed ubicustq; hoc dixi, dixiÃi me noüem, Pojkd quippe uidi non eÃidicendum, qudmuis Lih.). de nonitulldpoÃitrdtionedeÃndi. Item quod dixi: Nu!^ n^âin ° lusenimÃreconfeientidDeampoteüodiÃe, nonuideo Ãt Ãedtcendwm. Kula enim funt,dequibusfcriptüeÃ, Pfaim.yj Superbideoruquiteoderunt. Alio loco in eo quod dixi, ^bro *^de nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dominum: Sufficit diei mAlttidfiid,quid ci* mini in monte stxmont do tof {unure urffbit ipfd neceÃitds, qudm proptered nudi» tidm nomiitAttm drbitror, quid pandlif nobis eü. Perti* net enim dd hdnefirdÿlitdtem quS pecedndo meruimits. N Ort dtirndi etidm priinis hominibus ddid fuifje in pdn» dtfo corpordlid dlimentd,dn(equdi» iÃint mortis pandm pecedndo meruiÃent. Sic eium erdnt immortdles in corpore nondu/fiirialijed dttimili,ut tdmen in eiufmodi tmmortdlitdte corpordlibus dlimentis uterenturAtem qlt;f dixhcmdm Ãbi Deusekÿtgloriofdin EceleÃdinnonhd |
Ãphef.f. mène domi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ttuttuldm luc rugtm: oon ideo dixi,quid nunc ex ni in monte ortirtt pdrtc iditt tulis eil,qudmuis ddhoc ele£h non dubi^ Coiof. ) aturMt alisÃt oudndoChriÃus dOtidruerit uia eius.tuc tnim cr ipfd cam ttlo in glorid. Propter qiAWi gloridm di JfemijuodDominitSdit: Peti^ nà nèdomi tfCrdccipietK,quierite inuenietii, pulfdteCTdperie^ ni in monte nbsp;nbsp;nbsp;Hobis,operofd quideitt i/ld, trid quid inter fe dif^dnt, dem uerbo cunifd concluÃt dicens: C^ditfo mdgis piter ueÃer qui in coelis eil,ddbtt boni petentibus fe. Non enim dixit:petentibas,cr quierètibtts,et pulfdntibus. Hoejopi« /ic incipittSermonem quem locutuseil Dominus. exponendum puaui, fed longe melius dd infietntiÃimdm erdt Cdrthd^nenÃs DonnaÃdrum epifcopu5,fed d Cdj^ petitioni omnid reÃruntur. Hoc quippe o/kndit,ubi eogt; fis nigris,(:^ tn prinus dpud Carthdmiè ipfum neÃnH 33 Pfalmus contra partem Donati,Libef unus,Cap,XX. V ölens etidm cdufdin DonAÃÃdrti dd ipÃus humtl limi uulÿtCr omniao imperitorum dtq; idiouru noticidm peruemre, cr eorum quintit per nosÃeri poà fet inhxrere memorà , pfdlmü qui eis cdnaretur per Id* tindsliterdsfoeci,Sedufq^dd u literd.Tdlesen'imiAcddi rios dppeUdt. Tres uero ultimds omÃi,fed pro eis noutÃi t mum qudà epylogum ddiunxi, anqudin eoS ntd^Ãer dl* loqueretur EccleÃd. Hypopfdlmd etidm quod refÃonde» tur,cr prgmiucdu'd!,quod nihilominus cdnaatr,no funt in ordine literdru. Eirum quippe ordo iiicipit poà prx* mium. Ideo dut non dliquo cdrminis ffnere id fiert Uolui, ne mt neceÃitds metricd dd dliqud iterbd, qut usil^ mi* nus funt uÃtdtd compelleret.lÃepfdlmus Ãc inctpit.Om* nes qui gdudetis. Contra cpiftolam Donati baercticijLw berunusjCap.XXL Litrio» etidm contrd eptÃoldm Dondti, qui pdrtis Dondti fecunduspoà Knorinum eptfcopttsdplt;£ CdribdQnemÃut,eodem prxÃyterij mti tempore fenpÃ, in qitd epiÃold ille dtt:ut nomà in eins comunione bdptif* W4 Chrifti eÃe creddtur, cui nos contrddicimiis. 1« hoc li* bro in quo dixi quoddm loco de ApoHoto Petro,quod in eo anqudm in petrdÃtnddtd Ãt EccleÃd,qui fenfus etidm cdntdtur ore mulmrurn in uerÃbus btdtiÃimi Ambrofij, ubi degdUo ^Uindtio dit. Hoc ipfd petrd eccleÃd cdnen* te,cu'pdm Mutt. Sed feio me poÃed fepiÃim: Ãc expofu^ iÃe quod d Domino diflum esl : Tu es Petrus, zrfuper hdncpetrdm ^dificdboEceteÃdm mtdm,utluperhdnc, intelliffreturqueconÃÃuseÃPetrus,dieens:TuesChri â * Ãus Ãlms Dei uiui.Ac fi Petrus db hdc petrd dppeüdtus, perfondm EccleÃg Ãgurdret, qux fuper hdne petrdm diÃcdtur,^ dccepit cldues regni caelorum.Non enim di äum esl iHi: Tu es petrd,fed tu es petrus, petrd dutem es i. Corin, ja i^dtt C hriÃui, quem confiffus Simon Ãcut eum toa ecclet» fid eonÃtetur,diäus eil Petrus. Hdrum dutem dudrum fententidrum quje Ãt probdbilior, eli^t Leihe. Aho loco dixiiNuHiut mortem Deus qu^erit.quod ftc decipic» dum eü^quid homo Ãbi dcquiÃuit, mortem,deferens dett, er dcquirit qui nonrecurrit dd Deit)n,fceurtdu quodferi ptuM eH: Deus mortem nonfcecit. Sed etidm lUud non minus ueram eÃiVitd e:^â morsd Domino deo eü, uia fei licetddondnte.morsduindicdnte. ïtemquoddixi Dond^ tum cuiusepiÃoldm reÃUebd, ro^Ãe, utimperdtorin* ter ipfum Oâ Cectlidnum trdnfmdrinos epifeopos iudtces ddret,non ipfum fed dlium Dond,tum,eiufdem amêfcif» mdtis hoefoeeiÃe probdbilius muenitur. Ille dutem non Sapien. tgt; ÃcdcfiH« |
RETRACTATIONVW
|
phifm-i promifit. Nee pnèDouAtm Cärthginenjif, ut Chrifliiuii rcblt;tptiz^rentur,inftttuit,(juod eg) c«w »«/h« tutffe creeliJeram,ciMndo epr/bhe re^ondebtim. Nee de libro fapientilt;e ipfè abfiiilit dimidiam fenttnttum^uerbd ad nccie(.i4. remneccfjariittubicumferiptum fit : Qui bdptizâturâ tnortuo,ç^ itvrit tungit cum,lt;]aidprofiat Idudtio eimific iflt pofuit ütKjuam fcriptu eftiQui baptizdtur à mortuo, quidproÃdt IdiutioiNotautcratitequa eÃetpars''Dofgt; Kdti fie habuiffe codices p!urmos,uerutitamen AfroSyUt non effet in medio,et i(erütdngit,pofied didicimus.Quod fi idm feirem, non in iftmn tdn^udm fitrem diuini eloquij nel uioldtorem tdntd dixiÃem. üic liber Ãc incipitiAbste ipfo prffente dudierdtn. Contra Adimantum Manichæi difeis pulum,liber unuSjCap.XXII. EOdem tempore tieneru'ntin manus mcdsijuteddm diffutdtiones Adimdnti,quiÃerdt Mdnichieidifci pulus,quds confer ipÃtt dduerfus lfg:m V prophet ds,ue^ contrdrid eis Eudn^licdet ApoÃolicd fcriptddcmo=: ftrdre condtus.Huic eï^reffondi,uerba ents dpponens, eisq; reddens reffonfioiiem niedm,. Quod oplti ttüo tiolu mine concluÃ,G' in eo quibiifdam ^udfÃonibus no femel, fed iterum reffondi, gttonidM e/tiod primurn rtffonderd perieratyCf tune innentit cH, cum idm iteru r(Ãgt;ondiÃö. Alicpcds fdnè edrundem (jutcftionu/m populdnbus eceteÃd ' Ãicis fernwnibui folui,ddkuc etidmCjUibufddin no rrffonâ di: Alii]Ult;e remdtifei unt,qute rebut aUjs mdgis urgitibits ContriAz |
dimantum hoc er^ dixi : Certis enim cjuebulddm umbris (yÃguris rerum,antedominiddueniiemfecudidMnmirdbikmdtq; ordindiÃimem diflributtoem tempor it populut lUe tene^ bdtur,gui teÃnmentu uetus dccepit,tdmë in eo tdntd prlt;egt; dtcdtio CT prienucidtio noui tefls mèti eü jitnutld in E* iwrigeijcit Apofklicd difciplindreperidntur,quduis eirdud diuind pr,ecept3. CXpromiÃdiqUtS tUti etitun li^ btis ueirnbut dtÃnt. Sed dddendwm erdtdtej; dicendum, utpenenuüd 'm Euiiifflicd dlq^ Apoflolicd dodrinä re» .peridntur,ciuäuts ardnd diuind praceptd etpromifft, ijucelÃisetidmlibrisueteributdeÃnt Quidedenimejued Eudngelicoin monte dominus dicit : Audiflis guid didum eÃdntiipiis hoc:e^ autdtcouobis hoc,à ni* hil ipfe dmp lias prtecepit qudm prlt;eceptu ed in iHis uete» ribus ItbrisiDeinderegnum caelorit lÃipopulofiiiÃe pro tiuÃum tumlegimus tn hisquee prenuÃd jUtitlegeddtup ExoJi.»9 Wogt;fcfljn monte Sind, quod proprie dicitur uetus teÃa* memum, quod priefigurdtum dicit Apofiolus per dnciUä Sdrd! er filium eitif,led ej ibifgurdtum eftoquot; nouu per ipfam Sardtit CT fitium eiut. Proinde à figure difcutidn» tur,omnid ibi prophetdtd reperiumtur,qutefutttpriefen» cua uel expeädntur prefentdndd per Chriflum. Verum» tarnen propter quiedam pritceptd non figirdU, fed pro^ prid,qute non tn ueteritefhmentojed in nouo 'mueniun» tur,cdutiui er moderdtiuf diceretur, pene nulla.q nutU bu effe quit wn Ãnt CT lUic, qudmuis CT lUtcÃm ilht duo prrffpftt de dilefbone Peicr prcximi,quo re f!Ãimeo» mnid er legitime,C Prcpheticd,er rudtigclicd,er Apo fiolica refertmtur. J/n» quod dixi: Tribus medisin Ãrb Contra Az f tKrir fdn(bs Ãlior u nomen dccipitur,minus confideratef^^^^^'quot;'* diflum efi^er dlios enim quofdam modes fine dubio pre ternuÃmiu, ficut dicitur fiüusgihennlt;e,uelfiliusddopti^ mmu. af uuSfQrieutiqi nec feiur.dum nAturdm,tKcfecudum dos 8 éirindm,ntc ficundufmimitdtionem dictmtur. QftoiiMn trium modoruidnqudfoldÃnt exempld reddidimusiSeâ cutidum ndturd, Ãcut ludlt;tiÃHfAbrdhie,fetundum do» ärinam,ÃcutÃl:csfuos, quosPuangeliwn dccuit Apo^ Gaii»,4 flolutuocdt,fecuiidumimitdtionem,Ãcut Ãlif Abrahie nos firrMs,cuius imitamurfidcm. Quod duttm dixi : C« i.Conn.) f induentmcorriiptioncer immortdlitatem, idmnocdro^^''ff,l^' erfdnguis erit,je(ur:dtlt;m cerruptionè cariidlcmdiâi,)» eil cdrnem non fùturam,non fecur.dic fubfhntiem, fei un â'*â *â * dtvmqudm domini corpus etidm pefl refurreihenem cd» ro dppeüda eÃ. A lio loco: Elià quifq; inqudm uoiwntd» mantum temmutdueritÃonum cperari i.ö pctcil, quodin noÃrdâP' .poâ.tÃdte eÃepeÃtum dlioiccc docet,ubidit : AutÃeite dtborem bendm er frnih meins botum, dut Ãcitedrbo nm maldm.er fruch-m eius matu. Quod non eà centrd grdtidm Del qwdm prdâdrca mus, In pottfiate quippe ho* minis eà mutdre in nulius uolttntatemÃed ed poteÃds nul Id eÃ,nià à Deo decur,de quo d'âcin cH: Dedit eis pete» Io»ââ'*' I Ãamp;tem filios Del fieri. (. um enim hoc Ãt in poteÃdte quod ( um uo'umus Ãcimus,mhil tarn in poteffi te quiirn nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/ ipfduolunid(e^l,lfd prdpdrdturucluntdùdomino.Eo modo erg) ddt pctrÃtdem. Sic intelligcndum eü er quod dixipc/uä:ln neÃrd pct(fldteeÃe,utuel inferibonitatl CStra Adi mantum DeijUei excidi eins ficue ritdte merea mo.r, quid in poteflü ' ttttcflrdnon eü, nià quod luÃrdm fequitur uolÃtatcm^ Quie cum Ãrtis CT potens prdpardtur d Dcmino,Ãci!e fit Opus pieafis, etiam quod difficile dtqi hnpcÃibiie fùrt. Ulf liber ftcincipit:Deeoqucd feriptumeÃ, Expofitioqiiaiundam propofitionum ex epiftola Pauli ad Romanos, Liber u* nus,Cap. XXXIII. cap.x/. CVM prdfl yter ddhuc effem,contigit ut dpi Cdr thdgncm internos quifittuil mmus^dd Renw« nosepiftold ApeÃebIcgeretur, CT qult;edd interrogabdr dfrdtribus, quibus ilwzÃcutpoterdmreÃ}onderem,uo^ lueruntfcribi petius qut dicebdm,quäm Ãne literis fun^ di. Vbi lUmets cbtcmperdrrm,liberMiusdcreÃitfupee rioribusopufculismiis. Jnquo libro; Quoddütditinq: Ro»»^. Scitmis quid lex ffiritalis edut cdindlis fum uenü* ddtusfubpeccdto,fdtisoÃrndinonpoffeimpleri legem, ai Hom*^ w/j à ^irittilibus,quales Ãcitgrdtid dei. Qtiod uhq^ non^*' experfenAAp oÃolt dccipi uoiui, qui idm Jfiriialis ernt, fed henunis fub lege poÃti, nondwm fub gratid, Sic et,'m priui hiec uerbd fdpiebdm,quic peÃed Icfbs quibufddm di uinotum eloquiotumtrdüatoribus ,quoru memoueret dudoritdf, conÃderduidiligentiuf, CTuidi etidindeipfo ApoÃolopoÃeinteUifffquodcuttScinius quonidlex/fi» riaHitä |
LIBER PRIMVS
CCXLI
|
ritilii eSi, fgo aut cJntiiJà fitm. Qiiod in tii Ubris quot contra Vcla^anos nuperfcripfi, quantum potui diligent ter oÃrndi. tn iflo er^ libro CT hoc quid diäu eR:E^ au Km carnalts fum,cr deinde clt;etera ufq; ad eum locum u^ bi dtcit: Mtfere^homo,quii meltberabit decorpore mortif huiufi Gratia Dei per lefum Chriflum dominum noÃrum, dixi hominem deferibiadhue fub le^, nondum fub gratiaconpuu! u beneficere uolentem/ed uiéhrn con» Roman.;, cupijcentia carnii malefà cientrm.A cuintconcupifcentne dominatu non libtrat,ntà gratia deiper leÃtm Chriflum deminu ncflru dono Ãiirituffanfb^per quern diffiifa cha» rittu W) cordibus noflris uincit concupifeentiaf carnif,tte cojentiamui tis ad malcflcièdu,fed potius bona fleiamu^. Vnde lam euertitur harefls Pclagiana,quie uult, non ex Deo nobii,fedex nobis eÃe charitatem qua bene pieq; ui» uimus, Sed in tUis Itbris quos aduerflu eos adidimm, etH ffliria'is hominis, iam^ fub gratia conflituti melius inuls liQ uerba ifla nwnÃrauimus,propter carnis corpus, qif Ã)iritalc nondum cil,erit aut in refurrelhone mortuotu, cr propKT carnis concttpifcentiam, cum qua itaconfli» çtnt fan^h, non ei confentienKs ad malum, ut amen eiut motibus quibus repugnantibus reflflunt, non careant in hae uita. Non eos autem habebunt m illa,ubiabforbebiuir mors in uiiloria.PrcpKr hanc itaq;concupifccntiam mo ».Corin,); tujgj, ia reflftituruttn fliw tn ncbis,poKÃquifq; fanóbis iam fub gratia pofltus, dicere ifla omnia qult;e hic eÃe d'xi uerba hominis nondum fub gratia poflti, fed fub legr.Qu,odhiccÃ{nderelongumeil,crhocubioÃriide» Lih.rxpe. nbsp;nbsp;nbsp;diifhm efl Atem dijfutans quid elegerit Deus in nona in tpift, ad dumnäto,tuidixitferuiturumeÃemaiorem,G'quidin toman, o maiore fimiliKr nondum nato reprobauerit, de quibus propter hoc cememoratur, quamuis longe peflea prolatum prophétie u te/fimonium:iacob di'exi:Efau aut M .iiach,» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;habui, ad hoc perduxi ratiodnationem ut dicercm. No»: er^ elegit deus opera cuiufquiin praflientia, qut ipfe datiirus efl, fed fiflm elegjt in preefeientia, ut quern fibi credit urum eÃfe pricfciuit, ipfum eleg^rit cuiflgt;irtum. fanâum daret,ut bona oprrandoetiam uitam aternam conf, queretur-.Nondum diligentius quieflueram,nec ad» hue inuenerä qualis fit elediogratue, de qua idé dtcit A» Rem )) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P^tliquiiC per eledlionê gratia faltig fideefunt, qua utiqi non eü gratia,fl earn meria uUa procédant,ne lam quod datur,non fecundU gratiS,fed fecwtdu dtbitu reddatur potius meritis quam donctur. Vroinde quod to Corin )a tinuodixi,dicitenimidem Apofloliis-.tdemDeus qui o» Vib.ixpo, peraturomniamommbus-NufquaautemdiäüefliDeus creditomniain omnibus. Ac deinde fubiunxi-.c^uoder^ credimut,noli) urn efl,quod autem bonu operamur,illius efl qui credentibus dat fliritumfanfhimiProfläo non di cercm, fl iam feirem etiam ipfam fidem inKr dei mimera reperiri.qu r d4fif«r in eodemflnritu. Vtrtrnq; erg) no* flrum efl propKr arbitrium uoluntatis, dquot; utrumq; ta» Uten datum ifl per fliritum fidei dquot; chariatis. Neq; eni fotathariiosjed flcutflriptumefl: Charitafcum fldea |
Deo prffred domino noflro iefu Chriflo Etquodpau» là pofldixiiNcflrum eflenim crederedâ iielle,il.liicsatit Lib.cxpo, dare credentibus CT uolentibus fà cultatem bene operandi J.quot; perflgt;tritu[anâum,per quern charitasd'lfuHditur in cor dibus noflris,tierum eft quidem, fed eadem reffila, d u» trunq; ippus efl,quia ipfepr^rparat uoluntatè,d' utriiq; noflrum,quia no fit mfl uolentibus nobis. Ac per hoc q Æ etiâpofleadixi: Quia ncqi uellepoffumus mfluocemur, CT (umpoH uocationemuoluerimus,non fufflcit uolun^ ronian,ö* tas noflra,^:^ curfusncifler,nifi Dew dquot;uirescurrenti» bus preheat, ct perducat quo uocat. Ac deinde fubiunxi: Klaniflpum efl er^,non uolentis,neq} currentis,fcd mi» ferentis Dei effe, g, bene opecamur ,omnino ueriflimum efl,3ed parum de ipfa uocaticne diÃerui, que fit fecundu propcpium Dei. Non enim omnium que uocantur nilis tfljed tantum eleà hrum. Itaq^ quod paulo pc fl dixi.Si» j^ib.ntpo. cut enim in his quos elemt Deus,non opera, fed fides ins ''' rpââaJ cheat mentum, ut per munus Dei bene operentur,lic tn hu quos damnat infidelitas CP impietas inchoat pane mentum,ut pertpfam panam etiam malecperenlur, ueriflime dixi, fed fidei mcritum etiam ipfum eÃe do» num Det,nee putaui querendum effe nec dixi. Et alio Roma, p J â â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. -r r â¢. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. Rib.cxpoi loco.Cuius cnim miferetur.pcit eu bene cperari,ey que m lt;pift ad obdurat,rrltnquit eum utmala operetur.Sedd iHa mife ricordta precedenti merito fidei tribuitur, d ifha obdu» ratio pree edenti impietati. Quod quidem uerum efl, fed a^ucquereMumerat,utrum CP mcritum fidei miferi» cordtam det praueniatA utrum ifla milericordta idea tä» tummedo fiat in homme,quia fideâis efl,an ettâ fà fk fiie» ritutfidelis effet.Legimusenmdtcente Apcfiolo:lgt;\ife» ,.Tim.». ricordiam confccutus fum utfidclis eÃem, Non ait, quia fidelis eram. Eidelt erg: datur quidem, fed data tfl ctia ut eÃetfidelis. KefliÃime itaq; alto loco tn eodem libre dixi: QttOfiwm fl non ex operibus,fed mifericordia Dei d uo m t p fl. ad camurutcredamus, dcredentibusprefkeurutbeneo» peremur ,ncneft gentibtis ifli tnuidenda mifericordia, quamuis ibi minus diligenter de tUa qu£ per Dei propo» fltum fituocatione trafhuerim.Hic liber fle incipittSen fushifunt. Expofitjo epiftolæ Pauli ad Galathas, liber unusj Cap.XXIlIl. POfl hunclibrumexpofui eiufdem Apofkliepiflo» lam ad Galathas,non carptim. i .aliqua prietetmit» Kns,fedcontinuanard totum.hâ.ancaut expofltionem uno uolumi)u copriehendi: In quo lUud quod diiflum ell: cniona; ad Priorescr^ Apofloliueraces,quinonabhcmin,bus,fed gt;nbsp;à Deo per hominem miÃt funt,per lëfuw Chriflum, Icili cetadhuc moralem. Verax etiam nouiÃtmus Apoflolus, qui per li-fum Chriflum totum iam Deum pofl refurre* (bonent eius miffus efl : Proparimmortahatcm didiunt efl,atum lam Deum, quam pofl refurredlionem habere ccepit,ncn propKr diuuiiMè femper immortalem, .i qua nunquam receÃit,i» qua totus Deus crat, d amen mo» riturusadhui erat,Hitnc autem fenfumfequentia mani* qq à fljiint |
|
Rétractation vM. F/^nt-Adwrxi ethn ditèsSriùresfurt ctttrriApcflcli UiLtar-) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ckrif^tm ddkuc ex pane l:emit!(m,id(ik, mcrtahm. JSJouiÃimus c/î Paulm Apofloluf per VéltmiChriPtm iatntoti m dcum.t.ex cmm parteitr.nwr ââ talent. Hoc tnim dixiexponeiif ^wd ait ApcÃo!m:Hon db kcnîtnilui,nrq- perkctTiinemJedper ièfum Ckriftû, Dftpw patrem.quafi iam I?,»« Chnfliis non [ithcmo. Se(iMtiiret:m:Qjnlgt;âftitauit(tem « tnirtiiif,ut hincapâ J* pareretcurdixerif: neq-perhcminem.Prcitideprcpter immcralitatemiam nttncnon koKo chriPtisDeitf,pro» AActu,) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uero naturlt;e hnmati^,in qiu aiendit bi (oeium,etidn; nudtator dei Gquot; hcminu hcnio vhr'fhis lèlt; fuf,lt;juotiiam/icttenict^ucMoeimuideruteuritimitieae fpîttoiaTad lum.Jtim ^ucddixi: Gratia Dei tü qua nobii donantur ) peccata,utrecDncihtmur Deo,paxautim çtM reconetÃad mur dcoftc accipiendum efb, ut urnen (ciamus etiam u* ttunq; ad entraient deigratiampertinere,qucmcdo 'm pe pulo Del altudÃ:ecialiter Israël, aliud iudax, CX tfimè utiur.q^generaliter ifra'êl. itemium expcnerem:Quid Lfc »«po. f( g) /fx tranfgreÃicnisgratia pcÃta eü, ita diÃnguer^ gââïuÃcïp' puniui,ut ir.trrrcgalio effet. (Xnidei^? Ac deinde ttff!cnÃo:l.tx tran'greÃicnis gratiapcÃta eib. Qtcd quidcni non alhotret à uero, fed melict mihi uidetur ifla, diÃ.r{ho,ut interregptioÃt: Quidegt;gj lexfcf inÃratur rtfÃci.Ãio-.TranignÃicniigratia pcÃta efi.Qicd autrrn Lib.txpo. ^â^'-^^dinatiÃme itaqffukiur.^t.Qt od Ãffiritu dun« rpifloiï ad w.nj, ncii adhuc eÃsfub lege, ut intiDi^mus ecs effeÃub Cal.çap.y h^^q^ctvmffiritusitaccncuptÃcitaduerlwcarnem,ut nen ea quie uolunt Ãeiant, id eil, non fe teneant biuiäc s 'til charitite iuflicia,Ãed4 ccncupi'centeaduer'tim (ecar* ne ubtcantur.Hoc ex iUofenfu eil,quo lentiebam id quod diitu cü-.CaroconcupiÃit aduerfus ffiriiun,c^ ffiritus aduerfus carnem. Htc enimÃbiinuiccm aduerfantur,ut nonea quie uultis Ãciatis, ad eos pertincre qui fublep Ãur.t.ncncum Ãub gratia, A dhuc enim nciutum intcUexes ram hiec uet ba.C^iUK qui Ãub gratia Ãunt non Ãub le ff, ptepterea ccnuenire,quia CTipÃccneupiÃcentiicscarnis contra quas fÃii itucceupiÃi uKt,quamuis eis non confen* tunt,nctlctittras habere à pcff(nt,Pt ideo non ^ueci uq; uo'.ut Ãciut,qutauoliet eii carere ncc pcffur.f.P uc eni tat 1,0 habebut,quädo ncc (ortupubilem carnefn. Hic liber Ãcincipif.GauÃa propter qucmÃcribitApcflrlus. ExpoCitio epiftolæ Pauli ad R omanos incboaiæjliberunuSjCaputXX V. EPiÃolte que ad Rente ncs, Ãcut ad Gala tat ex* pcÃticneÃulceperä, S ed huius opet b à perÃeere^ »,gt;,plures librietu^t futureQueru ur.u 'mÃolad ffuta» ticiu ipÃus lalutatois ab!olui,ab initio fcilicet uÃq- ad iBud uktait .Gratiauoliset pax à deopatre Cf dno ncflro |
Maxih.it. Jf/« Chifto Faâue^iquippeutmn!ordrett:brtuuelle* musloluereinctdentê[ermtni neÃrod ffciüimà qutlÃ* onondepeeeatoin J^iritUjat.iitt ,qdânci rtntittttur,neq; 'mIwc ft(ulo,n/qiinÃturo. Seddeinde nliaucliimtiu telftui adiüÿre,txponêdo epiÃoU loti ipÃttf opb mag* ntudiiu,ac labort dettrrltus,Cf In akd ÃcHicrd deÃexsit fum. 1(4 ffl,ut libru qucÃoeceräprimu relinquerê folü/uiuseffetituluuolui-.'EpiÃo'tcad Rom.inihoatt ex pcÃitio.VbiqdâdixiiGratiäeffe'mremiÃicnepeccatoru, paccuero in recotiiiationcdei.Vbictmqj hoc dixi,niS Ãc rpifoiiâu accipiendu eil,ac à pax ipÃa Cf recodliatio no pertineat adgratiä ffi,eralö,Ãd q, fftcialiter no'tegratne remiÃio* Ãgruficauerit peccatcru.Sicut Cf legêfftcialiterdici^ musÃeiunidft quod diâîi fÃ:Lfx Cf Prophet«e,Cf pnre raliter ut 'm ea Ãnt Cf Prophet re. Hic liber Ãc incipit ; in epiÃola quam Paulus ApeÃolusÃcripÃt. De diuerüs quaeftiembus odogintatri* bnsJiberunuSjCap.XXVI. Est etiam inter iHaqute ÃcripÃmus quoddaprcli» gt;umopus,quod in tur.us deputatur liber,cums fiM lus eÃ,de diuerÃs qua/Honibus cikgntatribus.Cum aut d fferja: ÃiÃeiit per chartulas multas,quonia ab ipÃo pri mo ermperetÃuerÃonis nefira pcÃeaquä mAphricaia uenimus,Ãcut'miTrrcffbarafratribus,quädomeuacitö uidebäLnuHa ob/eruata ordinatioediihto: ftmt, iuÃieai lä eptÃcopuscclligt,et ur.uex eis lehrteÃeri,adhibitisnUâ meris,ut quid qutÃq; legere uoluerit Ãcile mueniat. Har« qua ffotium eil: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i Vtt w« anima à feipÃa Ãt. 3 De libero arbifrio. 3 VirudeoauikreÃt ho dexricr 4 CtuieÃtcaufa ut Ãtbemo deterior, r Vtrit aialirrcitAleleatütffepoÃtt. 6 Demalo. quot;gt;nbsp;Qua proprie in animante anima 1Ãe dicatur. 8 nbsp;nbsp;Vtrum perÃe anima rruueatur. 2 Vttie cor poreis fenÃbus pcipi ueritas poÃit. In Litro.« illudquod dixi:omnequodcorporcusÃeiiÃusatt,ngit,qd^ CT Ãer'Ãbiledteitur,Ãneul]aintrtmiÃiotiet:n!porisfcm» tnutatur.Ãne dubio utruquidf non cH in roiponbus re* furrefheis ii:cc'rruptibilibus,Ãed nucea nuHus noÃri cor pctisÃenÃus atn^tttuà Ãrtc diuinitus tale a'iqd reuelctur 1 o Vtrum corpus 4 deo Ãt: ft nbsp;nbsp;Qu are chriflus de Ãam'na tutus Ãt. tt Lotus ubititulus eÃiSententia tuiuÃdam Ãapienllf, no eil mca, fed quia per me'm notuit quibuÃdä Ãatribus, qui tue dme iÃn diligetiÃime toOiffbit, etplacuiteisin* ter ruÃt OS ea Ãcribereuoluerut, Eà aut cuiufda Fontei Cagt;thcg.iunÃs,de nnti mudäda ad uidcdit deu,qc^ Pdg* mij quidè ÃcripÃt,ÃcdihriÃenus bapbzatus meriuus c. I à Q» 0 (/ofrmc.'o cenfiethemines bÃqs exteUere. «4 KoÃiffecorpusdhi neÃri leÃu ChriflÃntaÃatL ir DeintcUiäu. 1« Defiliodei. 17 DeÃcientiadei. tt Df fundKniahr. »2 Dêdeocfcrratura» a o De loco dei. at Vtrum deus at dhr mali non Ãt, Vbi uidenduta eH lu male'mtell ffturqucddixi: Kaliauâvr noneff, quiDttin umquteÃuntatfhr eÃ,quiaitiquamurn Ãuaf, 'mtaniubcnafuntiEtneh'mcputrturiunabilloeffepa» lkmm«loium,quie utq^malenn ell his qui putuur.tur. Sedhocibdixiquitnadmceumdiihmeà : Deus mer* dm non foecit,ftim alibi fenptum Ãt: Mors Cf uia à . Btckf.,h dcaig« |
tlB E R P RI H VS.
ÃCitLli
|
ââ ÃcM»»« déo e/t, Mfdoraw erg) pceud lt;}h£ i domino deo efl,m!umellquidcm nMliStfed m bonis dei operibus eli, quonidmiuftum e/i ut null (luniitntur GT uti^ bonum eft cmne quod iuftum eÃ:. a» Deum nonpiti neceÃititrm, ^^P^trecrÃUoi Vbidixi,(juôdedm ip/ê ffnà t t!ip, h crtt quAfApms diaturfjpientiiim,fedmeltuiiliim qugit piontm ni libro poÃti de trintate trAÃHuimm- Libro. « » «4 nbsp;nbsp;verw-m pecciituni esquot; reéh fÃ^wn m hbero Ãt uo^ .q *3 lu» -itis drbitrio: c^od ttneffeomnino ueriÃimumeÃ: Sed utddrecle fäciendiiliberÃÃt, gratii dei liberdtur. af De eruee Chri/Ã. 21S De diÃvrenltd peccdtoru. a 7,De prouidëad a 3. Qjj.jre deus rnudit/dcere uoluerit. 39 Vtrü dliquid Ãt furÃumdut deorÃunt n uniuerfo. a Vtrum ont'ùd in uuliarm hominunt creaa Ãnt^ Lfbro « j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^Ãgt;fed Ciceronis : Verunumtn quid quiii.q )) hifcp me innotuit p-utnbusÃnvr iHaqutii^colligebjnt Ãripferunt edm^Uilcnxs noÃe, quemddmoduM uirtutrs dntnudbtUo diHiftdcdefigt;ut£Ãnt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ja Vert«« rem uUdi» d'iufdlio mdgis mxüi^t,dtq;itdeiufdemrti perinÃiutumedtinxüâgeniid jj Detwcftt. 5 nbsp;Vtrum non dhud dmdndum Ãt qu-m me tu cdrert. ^«æqVê nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dnundum Ãt. InquA lUed qaod dixi, id c/i fe dmdndunt ,quod luhil eà aliud kdbere qudtn noÃi, non fdtis dpprobo : Neq-einm deuten non hdbebdnt,de quia *â Cer. f. ti« diÃttin eà : Jgt;ieÃitis qwd templum dei eftis uos, ZT /Ãiritus dei hdbttdt in uobts, nee amn eum nouerantf uel non Ãcut noÃendus eà nouerdnt IKm quod dixi ; Nemo igitue bedtnni uiam nouit ZT inifer efl: Nouit,dit xi.quonwdo nofeendd eÃ. Ndtnquis edtn penttuf nelt; feit eorum dumaxat qui idm rdtioneutuntur, qudndoqui dem beams(e ejje ueüe nouerunt» ^uxÃTqVó nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vbidixitDeusi^turet animu quo amatur^hdritds proprie dieitur pur^tiÃit nuZT eonfutnntdtd,Ãnihil aliuddmatur. Quod à ue^ rum eÃ,quomodo ergr dpoÃolus dit ; Nemo twt| edr^i ww fudm odio habuit f Er ex hoc admonet, ut diligtntur uxores. Sed ideo dtófum eÃ,proprie dile^o dieitur, quo^i tiidm caro ddtÿtur qiiidem,nee amen proprie, fed props ter animant cui fubiacet ad ufum : Ndi» età propter fe* ipfdin uidetur dtliÿ,^ um cam no'umus effe deÃruiem, ad aliud reÃrendum efidectis eiui,admud , fcilicet, d quo decora fuut omma. j 7 De femper lum. 5» DeconÃrmationeanim^. jp DedïimeffeM. 4 o Cum animarumnaturduna Ãt, mtde hominum di uerfje uolunates. 4 ⢠Cm 0 wmlt;t deus faecerit,quare no ^qiiaHter faecerit. Quemadmodum deifapientiadominuslëfusChri* fius,ZT m utero matris foerit,ZT in caelis. JPIttthfi,f 4i nbsp;nbsp;Q«4rf Ãliusdet in homioeappufueriti ZTÃgt;iri* tujjaniius m columba. l,!hto tf. 44. Qujre anm poà uenit dominus i'éfus ChriÃts : q 44 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;genorM humam anq unius homnis nturs ton» tiiemordrem,dixi:Uec oportuà uemre diuinitus rrtdgi» Ãrum,cuius imiatione in mores opitmos Ãrmareiur, mà |
tempore iuuentutis. Etadiunxiadhöc Ualerequod apot Cabtaj j. fiolus dicit,fub le^ anq fub predam^ pdruutos euÃo» Libro.,. ditos. SedpoteÃmouere,(urdhbidtxerahusChriÃimm ffnerishumanifexaiiateanqinfenefhtteueniÃe. Hoc 'er^quoddeiuuentutediduin eÃ,adu'^rem Ãruoranq; ÃdeireÃrtur,qu£ per dilefhonem operatur, illudautrm Gau«» -defeneäuteadtemporumnumerum. Poteà enhn mtel» li^ utrunq; in uniuerÃatt hominum,quod non pateà in gatibusÃngulorum. Sicut in corpore non poirà eÃeÃ* mid ZT luuentus ZT feneóhis,m animo autem poxfi,illa propter alacriatem,ifla propter grauiatem. 4r Aduerfus Mathematicos. 4lt;s De ideis. 47 VtrualiqncogatroesnoflrasuiderepoÃimus'.Vbi Libro, dixi,anfflica corpa qualta notÃitramus habituros lu Liti.iz.dc ciui.äci.ca. cidiÃima atq; atherea eÃe credëdü eÃ^Si hoc Ãne mèbris qui ntic habemus,et Ãne fHbÃääa,quäuts incorrupübilis amè carnis accipiatur,erratur. lAulto aut melius in ope dectuitax det,qu£Ão iflatraikta eÃ,de uidendis coÿ» ȕi' atiombus noÃris. 43 Decredibtlibus, 49 QuareÃlij tÃaelfacriÃcabant uiÃbilicer pecorum uiihmas, ro DeaqualiateÃlif, fi Defoomt# Libro.Sj« neÃchad imagtnemZTÃmtlitudincmdei: \ btqucddis xi: Homo Ãneuia non rtiit appeÃatur,cum dicatur ha moetiamcadauer hominis z Er^falxm dicere debuij, tion proprie dieitur,ubi dixi,non reiÃe dieitur,Item qdâ di xi: Heq^ in feite diÃnguitKr,quöd aliud Ãt imamZTÃmigt; litudo dei,qui etiam Ãlius dicitur,atiuil ad imagnëzT Ãml litudinem dei,Ãcut hominem ÃÃum aceepimus : Quad non ia inteÃigpndum eÃ,quaà homo non dicatur ima^ dei,cum dicOt apoÃolus: Vir quidem non debet uelare ca â Co rin. )gt; p«f,OMw Ãt iina^ zf gloria dei,fed dieitur etiä ad ima^ nem dei,quà d unigenitus no dieitur,qui antuinodo imagi eÃ,nonadimagttem, rr Deeo quoddiiÃum eÃ,Pce intet mefoeciÃe hominem, nbsp;nbsp;rs DeauroZTar^ntös^ft, quod ifraelitg ab Aegyptijs acceperunt: nbsp;nbsp;ra- D^^^âLibto g^ quodferiptu eÃ: Mihi autem adhgreredeo bonit efi, vbi quarrt q j4 ^Kod dixi: Quod autem eà oinru anima melius,iddeu di» cimus,magis dici dcbuit,omni creato J^iritu melius. rr Deeoqdquot;fcriptueÃ:SexagtntaÃntre^ng,oéht Cint.dt ^nta eocubng,Zf adolefcentulaiu non efi numerus. rlt;^ nbsp;nbsp;De dnnis quadragtna fex gdtÃeaü templi, r7 Decentti/m quin quagna tribus pifcibiis, r^ Delohannebapti/hi, r9 De decem utrgtnibufi «o nbsp;De die autem iüo ZT hora nemo feit,neq; an ff licoe M»«h.*4 lorum,neqi Ãlius hominis,ntÃfoluspater, tf I De fo quodferiptu eà in cuanfflio,turhas dnm i» Mattq. f4 wonlt;P patitÃe de quinq; pambus ,Vbi q, dixi duos pifccs J duas lUasÃgniÃcare perfonas,re^am fcilicét et facerdoagt; talem, ad quas etiâfaerofanëla tincho fda ptincbat. Diceti düpotius Ãtit,maxime pertinebat:quonta unchsaliqit lét ÿmus/phctaSfltèqdquot;dixi,Lucas qui täq afeëdëtêpoft luk.j 4 aboÃuonempeccatoru |
RETRACTATlONVM.
|
dbclilicHe peecMrnn fdctrdotem Chrifhim in/înMuit, air ** nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i^fithdn prephcüd tmfftK cTAtiCuitucorreptione Dituid ip/ùu pcccdti abo» liaorum paruteiidoimpetrauit : Honftcaccipiendumeà tun^ip/e fucnt Nathtinprophetia^uifiliuf D((uid ,quilt;t nf t hüc diéhim eÃ,quid ipfe prcphena mffits crat,fed diâ éiiim e{l,quia Ndthdn prophenn mifjut trat, ut inyftt^ uum non mcodemhomincjed meodemnomne malU^ gitur. îehaH. 4.*^* Deeoquûd fcriplMncÃineudngtlio,quödbdplit Vibto.S}. Zdbdt lëftis pluresquiin ioh(innes,qudmuisipfenonbdp Vuclt;.»j? tiZdrttiftddifcipuhtiut. Vbiquoddixi: Ldtro iHe eut diâunteü idomtno:Amendi(otibi,hodiem(cum erts in pdrddifo,qunuc ipfum bdptifinum dcceperdt : Hoc ^«(ffmCZrfiiofd/itcttof re(3or« /dtiä^ eeclcfiit pofuf^ je ÃM f«K liter is inuenimus,fed quibui documentis fdtis pof fit ofkndi quôd non Ãterit bdpnzdtut ille latro^ignoro. an'mç ad' Dc^iMrc mpofkrioribus qutbufddtn opufeulis neftris V incttmm diliffittius dijjiuatum eÃjindxime in eo quod ddVincen» Mp^tf Viâorein de diurne at iÿne/erip/imus» Ceuerbo. 64. nbsp;nbsp;De ffîftfif re Sarndriandt 6r quot;De refnrrebhone LdZdri. Fomïii.y. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;feriptumeÃ: An ignordtis f-dtres, Ideimbus eiiimlegemloquor,qu!dlcx domindiur homi» q-öö qudtuum temptu uiuit f vfij- dd eum loeum in quo fcriotum eÃ: Viuificdbitetmoralid eorpord ueflrd per itthdbianxmÃgt;iritum eins in uobis. Vbi tüud quod ditapclklus ; Samits dutem quid texÃiiritnlis eÃ,e^ dui tem cdrnAlisfum,exposure uokns,dtxijd eslcdrni eon* fentiOittondum /^nrialigrdtid hberdtiis. Qjiod non fie de eipiendum eü,qudfifitiritdlisbomo idmfub grdtidecnfii* tutus,etidindefeipjonon pofiit hoe dicere : \ enundatut fum(uh pecedto ; Qÿodenim operor non mtrUi^ ; Non enim quod uolo bonum hoc d^,[ed quod odio mdlum,ib tud ficio, V eitterd quee fequuntur ufç^ dd etm locum ubi diéhim eà : Mi fer e^ boino,quis me liberdbit de cor* poremortii huius{Q«o(ipo/kddidici,fic idmfum dnte Koma«.«, confilfus, Rurfui exponent quod dit dpo/hlus : Corpus ^â^âdegt;»mortuumeÃpropter peccdtum : Mortuum in» q corpus dicidquAmdiu tule efi ut indipntid rerum tem= 1. ihro.c pordtium moleflet lt;tmrndm : Sed mulm melius mihipofird lu' ca quot;-c'â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mortuum corpus diâum, quad hdbedt â tdm tnoriendineceÃiatem,qudm non hedruit dnte peccd* tum, jtomin g nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fcriptum eÃ: Exifiimo enim quôd int quot; digna fint pafiiones huius temporis ddÃiturdmgloridquit Vibro.g}. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;w«o6fî,«/j;dd illud quod di{lum eÃ:spe |
nuxUq.dr en'imfdlui fiilbftvmus. Vbi cum exponeremquod fcrip* eum eà : Et ip/d credturd hberdbitur d feruitute inxri* tus,dixi : Et ipfd credturd^d efi,ipfe homo,cum idm fi* gndcido irttd^nis propter pecedtum etmifio remdnfit tin tummodo eredturd ; Quod non ita dceipienaum eà quafi tvtum dnvferit henu qued habebdt imagnis dei. asm fi emnino non dmififiêt,non effet propter quod dicereiur ; Refirttumint in nouitate mentis ueftret : Et in edndem îcon j.* imagnemtrdnsfirnumur. Sedrurfum fi wtumcmififi fet,nihil ntdruretundedicereturtQudiiqmimegnedm Pfai».}g. bulet homo,tarnen lUtteconlurbdtur. Itemquod dixifigt;t ritaliar/uirmosdngelosuiuerefmfimositerodnimdbter, duddeius diâumeüdemfimisquà m utpcfiit,uel (crip* turis[dn£hs,uel tpfis rebus oPtndi,quid etfi forfitan peteà difficillimc potefi, lt;5 8 Deeo quod fcriptum ed : O fcemo tu quit et qui reffondeds iVbt dixi : Q«m etidm fi teuicribus quifq^ pee cdtis,dutcertequdmuisgrduioribut multis,tarnen nu gnogemitu er dolore panitendi mifericordid dei digntu fùerit,nonipfiuse{l,qui fi relinqueretur mteriret.fedmi ferentis dei qui eitis precibus doloribus^ fubuenit.Pdrum eRenimuellejnifi deus miferedtur.fed deus non mifere* tur,qutddpdcemuoedt,ntfiuoluntas prlt;ecc(ferit dd pd* ccm : HocdiâttmeRpofipaenitentiamtl^dm eÃmife* ricordid dei etidm ipfdm praueniens uoluntatrm, qui (t non effet,non prtepdrdreur uolunlas d domino. Ad eammifericordiampertirut CT ipfd uoedüo, qut etidin fidem preeuenit. De qud pdulo poà cum dgerent dixi : Hdcduirmuocdtio qu/efiueinfingulit homimbus, fiue in pDpulisdtqiin ipfogenerehumanopertemporumcp v b. 6. de portitnitatesoperdturdltiecr prcfitiidic.ord.ndboiiisffl. Quopertinet etiamiUud: In utero fanlh fie oui te. Et Hiîtc. î. cum effet inrenibuspdtristui,uidi te. Et,ldccb dilexi, MaTih.». Ejdu dutem odio hdbui CTc.Qudmitis tefhmonium tVud, Cum effet'm rembus pdtris tui,uidi te, tmde mihi tanq fcriptum fit oceurrerit nefeic. «9 Deeoquod fcriptum,Tune (J ipfefilius fubie* »â¢Cerin.if £lus ei erit qui iHi (ubiecit omnid. â¢je» Deeo ^Koefdpefiolusdicit : Abforpta eü morg in uiëhrid : Vbi efi mort uiihrid tud , ubi eA more contenho tudfubieà mort dculeits tuus f Aculeus dU* tem mortis peecdtum eil,uirtus uero pece4ft tex, â J t nbsp;nbsp;De eo q«olt;f fcriptum efi: In uicc cturd ucfird por» tale,cr fie ddimplebttis legem ChriÃ, ta De temporibus leternis. 7? Deeo quodfcriptum efi : Et htbitu inuentus ut ** fcomo. 74 De eo quod fcriptum efi in epifiold Pduli dd Col ââ îoffenfet : In quo habemus redempticnem cr remifiio» ttempeecdtorum,quirflima^dei'muifibtlis. 7f De fcieredimfr dei. 7el De eo quod dpoflolus Jdcobus dicit ; Vis duf tem feire homo ituniSt quid fidet fine operibut ocio* De timor t |
|
LIBER SECVNÃV?. 71 DeHnure.utrümpKCittumÃt. 73 Df puâchritudim: fimuldcrortim. «xodir quot;^9 Qn/trcnM^PhiräoniifixcerKntqHtiiiimmiracu* la Ãcut Moyfcs jà mului dei. 8o Adiierfut AppoHittariflot, 8 t Df qittrfrdgc/îmd qutnqtia^pma» Hebrco.)} 82 Df fo ^«od ftriptiim eil : einem enm domit na corriÿtfla^üatautemomnem (ilium guem redpit, M2tth,)o 8 à Df coHjago 'meo^ doininut ait : Si dtmip^it uxoré fuamexcepticauÃdförnuationis. Hoc opm[ic'mdpit : Omneutrum. Dc mendacio,liber unus, CapXXVIh ITem de mendado feripà librum^qui ZT à et«» aliquo labore mlcdigtur,habet amen non inutilem inffnij et mentit exerdationem ,magif^ moribuf ad neriloquium diligendum profidt. qitoq; auÃrre (latueram de cpuÃulis mdStquia obÃurut Gr amÃ-aihiofut,Gr' omni^ no nwleÃiit mihi utdebatur,propter quod eum nec «edide ram. Vdnde cum poÃea ÃripÃÃem altcnmi.cuiut 'ùtuia lut fà contra meiidaci.um,inulm magit ijlum non eÃe de^^ treueram GTiuÃeramÃed non e{lfà ôhitn. itaip in ifiAres traikitione opuÃulorum meorum, cum eum mcolumem rcperiÃem,ctiam ip(um retraiUtum manerc pneepi, maxime quia in eo nonnuüafunt neeeÃaria, qu£ in ido altero non Ãtnt. Propierea uero ittiut inÃriptio fÃ, coM« tra mendaciumJIUut au[tm,de mendado,quoniam per il Ium totumoppugnaäo eil Opera mendacij,i(liui autem magna pars in inquiÃaonis diÃgt;uatione uerfotur.Ad eui dem amenÃaemuttrqidiri^tur. Hic Uber Ãcindpit : AlagnaquieÃo cüdemendacio. DIVI AVRBLII HIPPOa ponenfis epifcopi,retradlanonu liber fecundus indpit. Dediucrfisquacftionibiisad fandîQ Sim* plicianum,LibnduOjCap, I. IB R O R V M ^«oî epifcoput elos boraui,prinü duo funt adsimplidonit eccleÃ^MediolanenÃs anliÃtrm,qui beatiÃimo fucceÃit Ambroiiodediuèr ÃsquieÃombui,quarumduatex epi* Ãpla Paull apoftcli ad Romanos in primumlibrumcontuli, Hdrion prioreddeeoqdâÃcrip Romatt.!r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prg, dicemus ? lex peccatum eH {AbÃt, ufqs ad lüud uerbi ait : QJiif meliberabit de corpore tnor tis huiut f gratia dei periiéfum ChriÃum dominum noÃrS li.i.amp;jfim' jnquaiUaapoÃoliuerba: texÃgt;irialisell,e^autemcar piiciaaum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ct'c.quibut edro contra Ãiritu confiiÿre oÃen ditur,eo nwdo expofui,anq homo deÃcribatur adhuc (ab le^,nondum Ãubgratia conÃtutut, Longe enim poÃea et Ã)iriali5 hominis,cr hic'probabiliut eÃe poÃe iüa uer» iacognoHi. PoÃtrior in hoc lAroqiuÃo cH,abeo loco |
cexLiit «6i ait : No« folum au6;m lUo/ed amp;nbsp;P.el'ecca exuno con cubituhabenstfaac patriinoÃri,uÃq;adiüudubi aüiiJi îioain.i^ fidominuffabaothreliquiÃetnobiiÃemen,Ãeut SoJoma Ã^h eÃemu{,Gr Ãcut Gomorra Ãmiles ÃijÃemuf. In ruiut phd^num, quiefiionis foluaone,laboratum e/l quidem pro libero ar» bitrio uoluntatis humanf/ed uicit deigratia: Nfc mà ad iüudpotuitperuenire ut liquidiÃima ueritate dixiÃe in^ telligtturapoÃoluftQjiitenfm tediÃtrnidCi^idautem habes quodnonaccepiÃt Si autem accepiÃ^quidglor^ gt;â Conn, 4 narisqtiaÃnon acceperis Æ Qaod uotens eüam nartyr Cyprianus oÃendereÃoe atum ip(o titulo deÃniuit ,dit eens ; I« ««Ho gloriandum,quindo noÃriim mhtl eil, in fecundo libro tradatur aeterit queÃones^Gy pro neÃra qaantulacuq; Ãculate Ãolutintur,qu£j'unt omnes deÃrip tura.que regnoru appedatur, Haru prima ed de eo qdâ {criptue{l:EtinÃluitÃirttatdomiminSaul,cüalibidi^ catur.EtÃgt;iritut domintmanusin Saul.Qjtäcuexpone^ remdixi: cyuà uisÃt incutusq;poteÃatequiduelit,noed l,-tarnen in cuiuÃq poteÃate quid poÃit. Qijod idfo didum Ãmpiicwnä fd,quia non diemus eÃe in poteÃate noÃra,ntà qdâ cum uolumus fit,ubt prius er maxime ed ipÃum uelk.Sine uh loquippeinirruallo temporis preÃo cd uoluntas ip(a cu Holumtts,fedhäcquoq-adbeneuiuendu defitpaccipimus ,.Reg..,p pottÃatö,cüpraparatur uoluntasà domüto.Secüdaque »⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;** Ãoed,quomododtduÃt.Poenicetme^ coÃtuerim rege Saul. Tertia,utru immüdus Ãiritus qui erat m PhyaniÃi fa potuerit agpre ut Samuel à saule uideretur,Gr' loques retureueo. Quarta dieeoyd'Ãriptumed : Intrauil rtx Dauid erÃedit ante dominu. Quinta de eo quoddixit He hat : O tfowlt;«f teÃis huius uiduie cum qua eg) inhabito jategö ipfam, tu male Ãoeeià occidere Ãltwm eius. Hoc op«s Ãc incipit ; GratiÃimam plane. Contra epiftolam qua iiocant fundamen« tijliber unus,Cap,II, iber contra epiÃolam Manichieiquam uocätÃnda menti)principia eius fola redar^iÃed in cater is ih lius partibus annotationes ubi uidebatur afÃxie (unt,qHis bustota(Hbuertitur,Grquibuscomouererà quando con* tra totamÃribere uacauiÃet, H/c liberÃc mcipit : Vnum uerwm deum. Dc agonc CbriÃiarto,Libcr iinus. Cap, III, iber de a^ne chriÃano Ãatribus i« eloqulo la* tino ineruditis humili Ãermone conÃeriptis cd,Ãdei p, jgone régula continens GT prtecepa uiuendi.lnquo illudqdâ citnftixiio poÃtum ed ; Heceosaudiamusquicarnis reÃurredlone ),^Cor*}j Ãturamnegat,cr comemorät quod ait apoflolus Paulus: Caro GTfanguis regnit dei non poÃidebunt, non inlelti* gtnies quod ipÃe dicit apoÃolus:Oportrt corruptibile hoc induere incorruptionem, GT mortale hoc induere im* mortalitatc. Cush enim hoc Ãdu Ãerit, iam no erit caref* er Ãan^isÃed coelcà corpus: No Ãc accipiendu edquaà carnis nonÃtÃturaÃubÃantia,Ãed carnis GrÃan^inis no ttüne tpÃam corruptionem carnis GrÃan^inis intelli* genduseii |
,RETR ACTATIONVM.
|
nuncN}^a/}e, u(/ç- m rtgw iüo , non erityUbi flt;uâO tneorrupiibtlis érit. Q^imuif cr aliter fâlt;^Ãitmallig,utcanumCrfan^ittem,operiictimis er fangumifdixifjèdccipidmutdpoflolumttyeotregnu ici n^âipojJeUurofiqniperfeuerdnttriÃdiiilexerint» Hie li* Ixr /tcmcipit ; corottd ui^orig. De dodhnaChhftiana,' Libn quattuor. C^p. UIL Lltror dedoiirinAChrijhdMcUMÃmperfèiht co» periff(in,perficere mdlui duim eis pc relilbs dd d* AriniChri lidtraitanddtrdnfire.Compleuierg) terüum ^ui fenp* ftiina.cap. (ufpierdt u(c{i ddeumloctimjibicommemordtumeilex Vuee.,eudngelio lefiimonium de muliere ^ug dbfconditfèrmen* tum m tribut menptris firing donee prmenaretur Mum-Addidietidm nouiÃimi»n librum,cringudttuorlibris o* pus iHud compleuiiquorunt prinü tres ddiuMnt ut fcript turg mteüi^ntur,qudrtus dutem quomodo qug inteüi^t tzi.iaedo muipropreiiddpnt.\nfècundofdnelibrodedu£bre lia P'âr« uocdnt fdpientiam Sdlomonis,^ eMm ip fum peut eeckpaflicum lêfut plius Syrdch fcripÃerit, non iticonÃdre,pcut d medtihime{l,poÃeddidici,cr omni* no probabitius comperi non efji hunc eitts libri dufhrem. lgt;i. a.de Vbi dutem dixi : Hii quddragna qudtuor libris tefinmen Chnft?ana tt uelcrts fermitutur duéhritds, ex confuetudine qud idm tip.i.cnci loquiturecclepdjuetustefiimentam dppeüdui.Apoflolui uXa» 4 nonuideturdppelldreuetu{tr/hmentum,nip quad datum eR ei in monte Sind. Et in eo qdâ dixi de trmporu hiflorid fecudu A mbropu foluijfe qugllionê,tdq cogtinei pteriitt Pldio er liieremidt,mefipilit mtmorid : Nrf ftriiuChH nbsp;nbsp;nbsp;epifcopusdehdcrefenferit.mlibroeitulegtur,quem niim.cip. defdcrdmentiipuede philofophidfcrippt.Hocoptti pe incipit: Sunt prgeeptu qugddm. Contra partem DonatijLibri duo» Cap. V. SVnt duo librimet quorum titulus eR.contrd pdrtem Dondti : In quorum primo Itbro dixi,mihi non pld* rere uHius fecularis poteÃdtis hnpetu fch:pMticos dd eog munionêuiolenterdrari: Qi}od uere tune mihi nonplda ecbdt,quid nondum expertus erdm,uel qudntum mali eo* rum duderet impunitds,uelqudntum eis in meliut muün* dis (onprrepofletdili^ntiddifcipling.llocopui ficin* eipitt Quonidm DottAbflg nobis- Confeffionum,Libri tircdccim, Cap. VI. COnpÃionu medru libri tredecim, etdemdlis et de bonis meis deu Idudantiuftu er bonu,dtqi in eum excant httmanuinteUeäu er dffrüu,interim q^ dd me dttiwt, hoc 'm me effrut cu fcriberentur,er dgunt cum le guniur.Quid de itlis dlif fenädt,ipp uiderint,multis amê fiatribus eos multupldcuiffe er pldcffrefcio, A primo uf gj ad decimu de me feriptt junt. In tribus egteris de ferip* Gme. I. mr« fan{hs,ab eo quod fcriptïi eil : In principio foecit deuscoelumer cerrd^ufqiddfabbdtirequië. In qudrtv lid ciif.ti. nbsp;nbsp;nbsp;broeüde aauci morte emmi mei mifirü cofilerer, dicens. |
^animd medund quodamodo Ãdbifiierdtex dualus.ei ideo inqud Ãrte mori metuebdjne Mus tOe morereiur que tmtltu dmduerd,qug mihi qudp deelamaäo leuü f grauis coÃÃio uidetur,qudmuis utcuj; temperdü pt hgc ineplid in eo quod ddditu eil,Ãrte. EtiHudin libro xiq,q, dixi pr fcirâioVf ap. mamentüÃihm interf^iriades dqudt fuperieres, et corg * ⢠pordles'mÃriores,nonfdtisconpderdtediibtme^i : Rej dutrm in abdito eû udlde. Hoc opus fie inctpit : Mdgnus es domine,er laudabiÃs udlde. Contra Fatiftum Manichçum,Libri triginta tres, Cap. VII, eUè lofeph COntrd FauÃu manicheu blafphemdntë legem er prophetds et eoru deu et 'tncdrndtionëchri^,firip turas dutë noui teflamenti quibus couincitur Ãlfdtds efÃ, di(entë,fcripp grade Opus uerbiseiufjjpoptis, reddens rcfi)onpones meus,triona et tres diÃmatiSes fuut,quae etid libres cur no dixerm f Hà etp funt in eis dliqui per* breues,tumen tibrifunt. Vnus uero eorum ubi d nobis ddt uerfum eius crimindtiottes patriarchdrum uitd defènditur tantgprclixitiitiseil,qudntgnullus Ãrelibrorü mroru. In libro frg) teräo euÃoluerem qugÃonem quomodo po* tuerit duos patres habere Iofeph,dixi quidë^exaÃo nd* capâ}. Vif. tus,ab aüo Ãcrit ddoptdtus,fed gpnus quoq; adoptionis di ceredebui,pcenimÃndtquoddixiianq eu uiuus adop» ci ,a.ii,io. Iduerit abus pater. Lex autëplias eltâ mortuis adoptabat oXf ^âf. iubens ut Ãatris pne plijs mortui ducertt fidter uxorëtCT fiatri deptnëh fernen ex eadein fufcitdret,qug propéh de duobus unius hominis patribus expeditior ibi redditur rd* tio. VtrumdutemÃdtresÃerunt in quibus hoc contint, ut unius deÃnbh qui uocabatur Heli duceret alter uxorë id eüjldcobfd quo Matthaus narrat gemtum fed uterino Ãdtri fuoeu ^nuit,cuius Ãäe Luct iffe Iofeph,no uliq; genitum,fed ex le^ adoptiuu. Hoc in torum Uteris inuentum cH quirecentimemoria poilafcë fionem domini de hdc re fcripferunt.'Ham etia nomë eiuf* dem mulieris qug peperit lacob patrem lofeph depriore marim Nathan,qut Ãit pater lacob,auus lofeph fi cundti Mdtthgum,Gr de marito poÃeriore Melchi peperit Heli cuius erat adoptiuus 1 ofeph,ncn tacuit A ffricanus. C^uoi quidem ( umEauÃo refponderem n'odum legcra,fed tarnen per adoptionem potuiffe cotinffre,ut units homo duos hd* beretpiares,dubitare non poteram. iniUtodecimoeJter* Centnhu ttodecimodeplio Hoefecudo,quieflappellatusCham,ita, ca^k^.ar di/putatum efi,tanq non in plio fuo Chanadn,pcut fcrip* turddemonPrat,fed'mfeipfo Ãeritd pdtre malediihis. ' Iâ giwrfodccimo de Sole et Luna talid di£kl funs,tanq fen contnha tidnt,0^ ideo tolerentudnos odordtoresfuos,quamuisuer ftum.ii.(4. bd ibi dccipi poÃint ab ammali dd manimale träs}dta,mo* 'âP'* ** dolocutionisquiuocdturgrgcemetaphord,pcut de mari firiptumeü,^ Ãernat in utero matris fug uolens prog gredi,fum uticj; no habeat uoluntatem. inundetricefimo: Cantnha Abfit 'tnq ut fit 'm membris fanëhrü etiam ffnitaltbus dU* ca^^y*â^ qua turpitudo. Dicuntur quidem 't/nhonefki,quia non haa bèt ei^ecië decoris,quâ rnebra qug in jpinptu locata fut fedprobdquot; |
LIBER. 'SrCVNDVS.
ccxLHïï
|
fed^pbabiliorinali/s pöfiea fcripluieis no/lris reddito ratio gt;nbsp;C or i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ta dixerit etta apoftoltis mhoneÃti,;ppter lege feit â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;licet in membris repugiianlem leg mentis,quie de peecato aecidit,non de prima nofirte inflitutione naturlt;e. Hoc o» pus fie incipit Fauflus quidam fiiitgenere 'Afir, Contra FÅlicem Manicheumjlibri duo,Cap. VIII. Poffidoni» ^^ontra Manicheum quendamnomiaeToelicemprce guiimtci^ \^fentt populo in ecclepabiduodiÃutaui. Bipponë T9â quippe ueneratietindem fcmiiioturuserroretn, unus enim erat exdc^ribm eorunitquà muis incrudituf liberalibiti litcr'K/ed tamtn uerfutiori'ortunaKi.Ge/hifunt ecclefiajh* caifed ftiier mra Itbror computâtur. Duo erg) libri funt: inquorwm fceundo di/}:ue.ameüde Itbero uoluntatii ar bitrtojjue ad ma!um opérande,fut dd bonum,fed de gra, lit : Nam duodeâm fcripttvm cR, non duobitt. In feeù»:^ ^xîïîonff ttaqud ueribberifilt;M,delt;juib!n/iriptumeÃ:Siuosfiliia-^dütibrouo!eriscxpottfre,quomododuos patres pfituerit cuan.cjp.f lohatuut S tiberduerit,fMe uere bberi eritis,di!i^tius di/^utare,quo iiiamtilts erat,iumquoagebamut,millafumusnccrÃia» tecompulfi. Hccopus fie n.-eipit: Honorio Au^(b. De natura boni aduerfus M anicheos, liber uniis,Cap, IX. Liter de natura boni aduerfus N aniebicos eÃ,ubio» firiiditur naUiram inecmatabiletn deam eÃe ac fam num boiiam,atq; ab lOo eÃe eeteiai ttAturas,fiueÃirite,^ les,puecorporales,atq;omtKsinquantam nature fuut, bonos eÃe,Ct quid,uel unde fit malum, CT ^«471« gt;774/4 M£t)Mt/?ci ponant in naturaboni,C qaanabona in naatlt;= ramali,quasnaairas finxit error ipjorum, Bic liber fic ittcipit ; Summum bonum quo fuperius non eÃ,dcus eÃ, Conrra SecundinumManichçum; liber unus,Cap.X. SEcUf}dinusquidam,nonexeisquosManichieieleÃos fed ex (is quos atid;tores uocant, quern me finie qui» dem noueram,j trip fit ad me uelut amicus, bonorificc ob» iurgsnsquódoppugnarem Uteris illdmharcfim,crad» monens ne ficerein,afad earn pottus fe(tundam exhor» tuns,cum eius definfione,C fidei catholics reprehenfio» ne. Buie reÃondi : Sod quia in ciufdem opufeuli capite non pofui,quis,(ui fcribercm,^ in eptfblis nuts,fed m li» bris habetur. Jllic ab exordio eenferipta eà ehdm eins epi fiola^BuMs atitem libri mei ntulus eÃtContraSecMtdinöm Mani(ha:um,quodmca fententia omtùbusqut aduerfus iHam peftem feribere pctui,fiicile prupoHot Hie liber fic iitcipit : Tua ist me beniuolentia. Contra Hilarium tribunitium,Iibcr unus. Cap. Xf. INterhxc Bdariusquidamuirtribunitnulaiciit cltfho licus,nefcio tmde aduerfus dei minifirot,ut fiert aÃo» kt,trriatus,moremquitunceÃe apud Carthagnem cce» perat,uthymniad alaredicerenturdepfalmotitm libro, fiue ante cblaticium,fiuecttm diflribuerelur populo, qét fiiiÃet oblatum,maledicd reprehenfioite ubicump pole» rcklacerabat,a fierens fieri non oportere. Buic reÃotidi lubenübus/ratribuSiCtisceaturltberipfe: Contra Udo» riWK. nie liber fie indpit : Q«j dicuntm(ntiot;em. |
Qiiæftiontim'eLiangelioriim,libndiïô Cap. XII. SVM quteddm exp'ofitioâes qaoruttdam loeorum ex euanffliofeattidMn H^dtlhttiim,Cf ali£fimiliter fe^ fivndûm Lucam,i» mium Ubru illieSn alterum ift£ reddi: (hefiint. Titiiluxautem huiusoperif ià : Quejhones e* uangtlrofiim.Sed qiùre illa fola de fnpradiâis euangtlias libris exptfia lùerntt,qi{e hit libris mets contiaentur,cr queiflAfinttprologut nKU(,adiur,(h5atq- eniinuratts e» tfdem qne/liombtis,ita ut qtiifq; le^re quad uoluerit, iu{= mtros/ecutuf inueniat,fatis indiêat. In primo et g) libro Loiro » i« CO quad pofittim eÃ: Dominum feor^um duobtK difei-pullsfuam retültfjêpafiiotum,mcndofitas codicis nosÃ,^l aiattii.zo habere lofeph,cuius coniuttx didn eà uir^ maria, lüud, quod perhibetur fratrtmduxiÃedeficnÃifratrisuxcrem Deuwé'iç ut ei fernen fee undum legem jufcitaret,ideo dtxi eÃe infir mtvm,quoniam qui nafcerentr,notiie/tdefiiiiÃi lex éum its bebataccrpere,ttoneà ueriim, NcmenenimdefiiiiÃi qlt;V dtdum cÃ,adheclex valerepr£cepit,uteiui filius ditere tur,ttonadhoe,uthocquodtÃe 'uoearelur. Boe epus fié indpit : Hof opttî non in feriptum eÃ. Annotationcs in lob, Liber unus. Cap. XIII. Liber euius eà t!tulus,dmtoationes in lob,utru ttshabendusfit,anpoftuieorttm quieat ficut po» tuet untfUeluolueriiitt rcdigerctn ur.iim corpus, defirip» tos defi-onbbuscodu'is,iiionfiicitedixeum. iuaues er'int paueiÃimis iritelli^ntibus funt,quiumen neetfie eà cfhn daftfur mtdn nö intrlligt!tes,quia nee ipfa utrba qu£ ex» pcnutiiurin defcripafuntinmultis locis,ut appareat quidexpenatur. Deindebreutniem fenteiiÃatum 'nnti eà fecun obfcuritas,üt rain lédvr uixfirre poÃit, quem meeÃe eà plurima. non intcllcÃA tfanfire.Tcftremo am mendoftim ctmperi oplts ipftm in codicibus ttcflris,tit e» mendare non poÃcm,n(c lt;edil tim 4 ine did ueBem, nifi quia fdofratres id habere,quorum'Ãidio non potuit de» negari. Boc opiu ficincipit: Et opera magna eratà «â fuper terram. De catheeizandis rudibuSjIiber vhus, Cap.XllIT. EStebamliberncfkrde catheeizandis rudibus ^oc nbsp;nbsp;checi ipfotituloprecttoatus. Jnquolibro ubidixi: Nee angelus,quititm Ãtritibus aâijsjattlbtdus fuis fuperbien» ,j â* do deferuit obedientiam dei,CT diabolus faóhis cÃ,a!iquid nocuit deo,fedfibi ; Nouitenim deus ordinäre deferentes featiimas,eonuenieitÃusdicerefur,deierentes fe Ãiritui, quoniam de angâlis agbatur. Bic liberficineipit :Tetif^ mefraterDeograbas, De trin I täte, libri qüindecitn^ Cap. XVlt; Libres |
|
RETRACTATlONVM. Libres de trinitute, qtne dtuseil, quindaim feripà per aliquot anno s. Sedcum eoium duodeemum uencum perÃe(ifjem,et eos,diuttu/i tewrcmquampcifent fufinerequi uehi meuter habere cupiebant,Ãubtra£b funt mthi minus cmèdatf quam deberentacpoÃem quando tos edere uoluiÃem. Q^odpc/kaqcomperÃquiaCTaliae^ otumapud nos exemplaria rtmanferunt, flatueram eos iam ipfe non tdere/edÃc habere ut 'm alio aliquo opufi » Io mco qwd mthi de his eucneritdicerrmfUrgentibus temö fratribus,quia reÃfierc non ualuÃemendaui eos quantum emendandes putauhCT coinpleui CT edidi,adiunpns eis à rapite eptflolam quamÃripfi aduenerabilem Attrelium epifcopum CarthagnenÃs eccltÃee,quo tanq proies^ ex^ pofiii,CTquidaccidijJet,CTquidfiicere in ea cogitattene ucluijJcm,CT quidfratrum thariüte ccmpellentcfeeeiÃ^ itinitatr, ' lia^em,dixi : Quocirca id amare alienari efl,quodÃe» âPgt;fâ cMtditeum moré diÃhim eil quo atiquidÃcamatur,uteo fruendo exijlrnet beatit Ãe eÃe qui hoc amat, Nam no cH alicnari in lattdem creatoris amare Ãeciem eorpalrm, ut Lih II dt 'Pf°quiÃqiuerebeatusÃtAtenqi 'meodë nmiiitf. ubidixii Necautemquadrupedemmeminiquia^no uidi, Cip.io. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;phantsÃam talem fiicillime 'mtueor,düalteui jormie uo latili qualem uidi,adiun^ alios duos pedes quales ifidtm ' uidi, Utecdicensnonp-Huirecclereuolatilia quadrupe» dia quie lex cemitumorat. Neq;enim eempuat in pedi» bus duo peÃeriora crura quibus locuÃaeÃahunt,quas dia (It mundas,CT ideodiÃcernit ab immundis tehbus ucla» lilibusqua nonÃaliunt iJliscruribus,ÃcutÃunt Ãcartbei. Cmnia quippe huiuÃmodi uolatilia quadrupedia uocantur ifl lege, in duodecimo uelut expeÃtoruerborum apefio vih.ia. dt liubiait:Cinnepeccatuni,quod(unq;Ãacctritl:cmoexâ 'cap'ÃÃ' corpus eÃ.ncn tmhiÃatisficit, neeÃe puio inttOigcnia f (Jot. a. dumquoddiäuni eft; Q«i autem firnitatur in corpus proprium peccat,tiinq ille hoc fitciatquipropter adipin Ãcendaeaqut per corpusÃenttuntur.ut in bis fintm boni Ãuipcnat,aliquidagit. Hoc enim longe plura peccataeo» ple{iitur,qKam iüa Ãrmcabo qute concubitu perpetralur tllicito,de qua loeuiumcum hoc diceret apcjhlum appa» ret. Hoc Opus Ãc incipit : Leóhtrus hete qua de trinitate d'Ãeruimugt;. De confenfu cuangeliftarum,libri quattuor.Cap.XVI. PEreoÃdem annos quibus paulatim libros de trinitute di£kibam,Ãcripà CT alios labore continuo, 'tnterpo* tu ns eos lUortim temporibus,in quibusÃunt libriquattuor de c onÃenÃu euangeliÃbrivm, propter eos qui tanq diÃenti» Lfc.|. de entes calumniantur. Qjiorum primus liber aduer/us eos uan es^'* 7 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;maxime Ãapientrm Ckrifinm, uel â honorant,uei bonorarejefinpine,CT idea nciluiit euan» getto credere,quia non ab ipÃoiUaconÃcriptaÃunt,Ãed ab eius diÃcipulis,quosexiÃmant etdiuinitatem qua crede» jfcoZen' returdeus erroretribuiÃe, inqtolibro^q, dixiexAbra fiieuin.tap hamcoepiÃe genttmhebrieoium,t{lqutdenamp; hoccre dibik,uthebrgiiieluth4iriteidiiît tffeuidedtitkr,ftd fx lUo ucriwintilligunttirdppfllalt.qui uccabatur Bebtr, De ciuita* bebritijde^ud re 'ni hbrofextcdecitw detiuibxdei nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j'Æ* |
fatudtfférui, Infetutidodutimlibrociimaprim dedu^ cbut pdlribiis lofeph,ab altero dixi pnlt;tiim,ab altera adr tu^n.tap. ) cptattm : Seddicendur» frtt,a!ttriadofatum. rteftn ih er,im,^uod mogis credenc'um cü,feitnicum Irpmfiierat adopbtu!,qucmam qui turn pnuit.eitn ttutrem fratris difurbbccniupmduxerat. itetnubidixi : Luatt uero Libn s ad ipftm Cauid per Nathan afcendit,per quem prcphe-^ «» quot;nbsp;lt;nbsp;txmdeufpeccalMniüiiisexpiauit'.Ptreuiiaittmniipro phetattijdieere debut,ne puaretur idem fùiffe hctw, ntm aller lùerit,quamuis Cf ipfe hoc uoearetur, Hocopuific incipit -. Inter cmnef diuinof audkritatet. Contra cpiftolam Parmeniani Donati* ftarum cpifcopi,libritres. Cap. XVIJ. IN tribus libris contra epiÃolä Parnttniani Dojuft'* flarum Cartha^nenfts epifccpi,fuccejjorifqi Dcnatit qua/ho magna. uerfanirCf/oluitur,utruminhniate CT eorundtm ccmmtmicne facramentotum maliconbnü^ ne tu bancs,CT quemadmadum contaminent dif}iuatur, propter ectitftam tcto orbe dtffufam ,ctttca'ummando fthifma foecerunt. in quorum Itbro tertio cum difjererei tur,qucmcdoptaccipiendum quodaitapcÃolus ; AuÃn ccmh rpf« te malum ex uobiÃpÃs,illud quoddixi,utexfeip[o quifq; menirm X auÃratmalum,ncnfKejfeinttUipnduim,fed Ãc pctiiu, )â¢â «â?â¢* ut home malus auÃraturex hcminibui benû. Quod fieri ;p ecclcÃajlica diÃciplina.fatis grtcca ligua indi(at,ubi à ne atnbiguiale fcriptum eR,ut intclli^tur,hic malue,no hee malum,quamuis CT feiunduiftu ittteÃeüu re/fienderim Parmeniano. Hoc opus fie incipitiMulta qui dem CT alia aduerÃua. De baptifmo,Iibri fcptem.Cap* XVIII. COntra âDonatiftaf audkritate beatifiimi Cypriani fe defindere moliëtct,fcptêlibros de bapbÃmo fenp Ã,in quibus docui nthil fie ualere ad refiüendosGonatifiat CT ad eorum ora claudenda,nc aduerÃn (atkolicam ec» tleÃamfuumÃhtfmadeÃndant,quomodo Itieras fiduq; Cypriani.Vbicunq;auteminhislibrisccmm(moraui,ec* Ãphef.f cleÃamnon habentemmaculamautrugsm,ncnÃcaccipi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^.p® enduefiquiÃidmÃt,Ãedquteprioparatur ut fit quando i~amp; nb î apparebitebà gloriofa. Nuncenim,ppter qiiafdà ignc^ i?X «p Æ rantiOiSCTinfirmititesmèbrorufuoru,habet undequo^ 4- amp;nbsp;i» tidie »ta dicat : Dimitte nobis débita noftra, In quarto ti^ bro cum dicerèjUicembaptifnü peffe habere paÃtone,tun Ãatisidün(umpofuidliuslatronisexemplu,quiutrit fitet dcbapni., rit baptizatus,iticertu eÃ. In /ifcro feptimo deuaÃs aureis j CTiJrgc»« m domo magna ccjlitutis/enÃim CyprianiÃe, eutusÃim,quihiec accipitin bonis,in malts autrm hg^ m'o.cap.ç» nea CT fibhlia : AdlUa refirent quoddidkmed:Alia qui »⢠'Time.B dem inhonorem,ad hiociuiem quoddiÃumed:Alia ue^ ro itt cöoiuicliaa Sed magst approbe qdâapud liconlt;um, aduerlt |
|
LIBER in utrifc^ lnteïliffndum,qu£dam in honorem,no fola fcilicetaurea ZSquot; ar^ntea, ZSâ rurfus in utrifq; qu£s dam in contumeliam,non utiquefola Ugnea ZT fiAiUa, Hoc Opus fre incipit : In eis libris quos aduerfus^ Conrraquid attulit .Cenfuriusa Dona» tiftis, Liber uniis.Cap.XlX* DVmaÃterfus parte Donati multa crebris di/fu^ tationibus ageremus, attuUt ad Ecclefram quida laicus tune eorum nonnuUd contra nos diAata Uel ferip» ta in paucis uelut teftimonijs, qu£ fu£ caufe fuffragtri putant. His breuiÃime refrondi. Huius Ubeüi titulus eA. Contra quid attuUt Centurius â Donatifris. Er incipit fre: Diets eo quod frriptum eA à Sale menés. AdinqiiifitionesIanuarti,Libri gt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;duo. Cap. XX. Llbri duo quorum eA titulus : Ad inquifrtiones U:« nuarif, mula de facrameittis continent difrtuaa, fruequ£ uniuerfdliter,frue qu£ partieulariter,id eA,non perea,qu£ in omnibus loctsobferuat Ecclefra,nec tarnen omnia commemorari potuerunt ,fed fatis ad inquifrta reffonfumeA. Quorumlibrorum prior EpiftolaeA: Habet quippe in capite,quis ad quem fcribat,fed ideo 'm» ter Ubros annumeratur hoc opus, quoniam fequens, qui nomina noftra non habet, multo eA prolixior, ZT tneo *fitiori« â1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Pâ'â^ «uarii c». na dixi,quortiam unicuique fecundum propriam uoluna tateminorefapiebat,nonmihioccurritundepoÃitpro3 j. nbsp;nbsp;nbsp;bari,nifr ex Ubro fapienti£, quem ludai non recipiunt 'm auAoritatem eanonicam, quod tarnen frdeUbus potuit prouenire,non Ulis aduerfus deum murmuratoribus, qui profrAo alias efcas non defrderarent ,fr hoc eis faperet ' nbsp;nbsp;manna quod ueüent. Hoc opus fre incipit : Ad erf qu£ me intcrrogiÃi. De opere Monachorum jLibet unus. Cap.XXL VT de opere Monachorum librum conferiberem, iüa me neceÃit.is compulit ,quod cum apud Can^ thagnem mona/kriae/fe coepiffent, alijfefuis manibus tranfrgebant, obtempérantes Apolblo,alii uero ita ex oblitionibus religoforum uiuere uolebant, ut nihil ope-^ ratues unde neceffdria uelhaberent uel fupplerent, fed M«th lt;5 'mplere pr£ceptum Euangelicum exi/timarent at que iaAarent,ubi dominus ait: Refrgt;icite uolatilia coeli z:r lilia agri. Vnde etiam 'mter aliquot inferior is pro^ pofrti,fedtamen friidio firuentes exiflere coopéranttUif multuofa certamiua,quibus Ecclefra turbaretur,al'iis hoc dlij aliud defindentibiis.Huc dceedebat,quod criniti erant quidam eorum,qui operandum non effe dicebant : Vnde contentiones, hinc reprehendentium, mdequafrpugnan tium pro partium ftudijs augebantur. Propter hoc uea nerabilis fenex Aurelius Ecclefr£ ipfrus ciuitatis epifco» pus,ut h'mc aliquid feriberem iuÃit,ZTfaeci. Hic Uber Ãc 'mcipit : luÃioni tiue fanAe frater AMreli, |
SECVNDVS. CCXLV De bono coniugali contfa loutnianum, Liber uniis. Cap* XXir* IGuinidtM b£reÃs fdcrdrum uir^num meritu iieejud^ dopudicitiiC coniugili tdntum udluit in urbe Ronid* nd,ut mmnuUdt ttidm fdn^monidks,de qudrum pudici« tid fuÃgt;itio nuüd procefferdt, deiedjje in nuptidf dicert^ tur.Hoc mdxime drgumcnto cum tdi urigeret dicent : Tu er^nuliorqudm Sdrd,meliorqudm Sufdnnd/tue A«;# Damcijj w. f er exterdt commetnorcindo teÃimonio fdnÃd feripf dà bono tune commendatiffmds fÅminAs,quibm feiügmelioreSi coniugm, uel etidm pdres cogare non poffent. nbsp;nbsp;Hocmodoetidm'^^'^â^*' MiroruMi fdnékrum fdnilum calibdtum commemordtidf one pdtrum coniugtarum er pruedicdticnefrdnffbdt. Huiemonftro fdnitA EccleÃd, qutCibieil,fideliÃimedc ÃrtiÃime rejütit. Remdnferdnt dutem ift£ dijÃuationes eiut in quorunddm fermunculis dc fufurrijs,qudi pdldnt fuddere nuüui dudebdt, Sed etidm occulte uenenit re^ pentibui,fdculate qudm dondbdt dominus,occurrendum Ãiit, nuxime quonidm idihbdtur louinidno reÃgt;onderi non poffecum liude,fed cum uituperdtione iMptidrimi : Propter hoclibrum £didi,cuiui inferiptioeA, debono coniugilL Vbi de propdgitione filiorum priu^qudtn homines mortem peccdndo mererentur, quonidm concu» bitui moralium corporum res uidetur, qudlüo magnd, dildü eA. Sed in dlijs po/kd Utter is noftris,fdtis qiun^ tum drbitror explicdtur. nbsp;nbsp;Dixi etiam quodam loco ; Qÿod enim eA cibus dd fdlutem hominis, hoc eA concuf^ Dc bono cubitus dd fdlutem ^neris, Gâ utrumque non eA fine capquot;âV''â deleAntione cdrndli, qu£ antum modificdtd, tempen rdntid réfrénante in ufum naturalem redaAa,libidoefi fe non poteA. nbsp;nbsp;Ciuodideo dióbtmeA, quoniam libido non bonus rechts ufus : Sicut enUn malum eA ma n. le utibonis,iaboiuim eAbeneutitnalis. Dequarealie ^s maxime contra nouos hdreticos Pelagdnos dili^n^ tius difbutdui. De Abraham quod dixi: Ex hac , I I- â â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â¢Â« f T nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;c nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dchono opcdrc^KWpttteriUc Aordbam^ quijinc uxorâ¬fwnfùit, çontugà ii. effefrneunicofrioGTafeoccifoparatus frit,nonfatis approbo : Magis enim Ãlium fr effet occifus, refufch atione frbi mox friffe reddendum, credidiffe credendus eA, freut in Epijhlalegtur qu£ eA ad Hebr£os, Hic â Uber fre incipit ; Qü 'gt;nidm unufquifq^ honlo. Defantflauirginitate, Liber unus.Cap. XXIIL Püfreaquam feripfr de bono coniugili,expe{Utbdtur ut fertberem de fanAa uirgniate,nec difhili, atque id dei munus, ZSâquam magnum, ZT quaiua humilitate cufrodiendum effet,uno freut potui uolumine oflendi. Hic Uber fre incipit : Librum de bono coniugili nuper £di* dimus. De Genefi ad lKeram,Libriduoiîâ decim.Cap. XXIflL PEr idem tempus de Genefr libros duodechn feripfr ab exordio, donee de paradifo dimiffus eA Adam, O'flammea Rh0gt;nph£apofra eAcuIhdire uiant Ugni rr Mt£. |
RETRACTATIONVM
|
«f«f. Cumäutemtidhocuftjiundecimlibriptraihef» fenttduodeimum addidi, 'm quodiligentiiudef tiriidifo di/}gt;uatum eil. Titului horum librorum âmfcribitur : De Genefi ad literam , id eil, non feamdtim aUt^ricM ÃgniÃcotiones, fed feamdum rerwm g:fleirum (iroffrietf aient: I» q«o opere plura qutepa qiùm muenta fwit,cr eorum qut 'muenta fimt pauciora firmata : Cetera ue» ro ia pofia,i(eluta^uc reijuirendaÃnt.Hos fane libres Li f à t gc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;termimmi ^uam de triniate, ncii aii litc- itfeo eos nunc ordine quo cotpi recolui. In quinto librotesquot; ram.cap.i? nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tislibris pofui,de femine cui repromiffiim eil,qucei d^cÃtum Ãt per angelos 'm nanu mediatoris, no ÃcuihabetApiiÃcluitÃcutueriores codices poila/Ãe^ xi mamp;xime ^£cos : De /ege enmt diänm eil, quod tant: quam de femine dióhim multi latini codices halit per 'mfi Jnfexto libre quod dixi : Adam dei fectmdum quam Ãilus eH, perdidiffe pec» cato,non Ãc accipietidum eil, tanquam in eonuUa reman feritifed quod tarn deÃrmis, ut reÃrmatione cpus habest 'Li.yz dt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'mÃris magis mihiuideordocerede C'tncfi ad butÃe quodfub terris fint, quâm rationê reddere cur fub cap. }7 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;credantur,Ãue dicanturquafi non itafit. Hoc opusfiemcipit tOmiiiis diuina, firiptura biperäa eâ. Conrra litlt;ras Petiliam'.Libri rrcs. Cap. XXV. AHteqfinirem libres detrinitate,er libres de Ge» tieà ad literam, irruitcaufareÃiondendi Uteris tetiliaia'DonAtÃte ,quas aduerfui Catholicä fcripfit EccleÃam, dijfirre nen potui,Etfcripà in haue rem tria uo'umlt;na,quoruprimoprimxparti EpifioUe ipfius quä fcripfit ad fuos,quia non tota 'm nefiras manus uenerat, Ãd prior pars eius parua quanta potui celeritate CT ueri^ täte reÃondi ; Etiam ipfa EpiÃola eil ad ne fires, fed idee inter libres habetur, quiaaeteri duo 'm eadem caufa libri Ãmt. Pofiea quippe muenimus totam,eiq- tanta dUigen^t tia refigt;odi,quäta Faufio Manichieo,uerba fcilket eiw fub â ipfius nomine prius ponens particulat!m,cr fub meo per fiiigula rtÃionÃcnem meam. Sed prius quod feripferam, anttq totam reperiremus,peru(nit ad Petiliaitum:Etira tus refiiodere conatuseil, mmepotnts dicens quiequid ettm Ubuit,mcaufa uero omnino deficient,quod cvmpof Ãt coUatis utriufq; Ãriptis, non ficiUime aduerü, tarnen propter tardiores hoc ipfe rejfiondendo demonfirare cu^ raui,Ãc eil additus eidem nofiro operi Uber tertius. Hoc Opus in primo UbroÃc incipit : Ho/Us nos fiepe uoluiffe^ In fecundo autemÃc:Primis partibus Epiftolie PetiUani. in tertio autem fic : Leÿ petiUane liter as tuas. Conrra Crefcaniiim grammaticum, Libri quart uor.Cap.XX VI. |
GRttmdMftcj« etiä quidam Donatifla Crefconius, cu muemjfet EpiÃolam noftram,qua primas par tes qute in manus meas tune uenerat Epiftola; Petdiani re dargiii,putäuit mihi efie refigt;ondendu,et hoc ipfwm ferip ÃtadrtK.Cui operi citius libris quattuor re^ondititafan ne,ut tribus peraffrem quod uniuerfa reffionÃo flaute» bat,Sed cu uiderem me folaMaximianenfium caufa quo fuos fchifmaticos danauenmt, CT eorum alios rurfits i« fuis honoribus receperunt, baptifmuq; ab eis extra fui comunionem datu nonrepetiuerunt,rlt;ffiondainonpoflt;â fe ad cuniln qua fcripfit, etiam librum quartum addidi, inquoidipfum quantum potui diligenter atc^euidenter (Ãendi. Hoî autem quatuor libros quando fcripÃ,iä co» traDonatiftasl'^s dederat Henoriusmperaar. Hoc Opus Ãc incipit ; Quando ad te Crefconi. Pfobationum amp;nbsp;teftimoniorum contra DonatiÃas, Liber iinus. Cap. XXVII. POà hiec ut ad Donattfias peruenirent contra eorZ errorem eyquot; pro cathoUca ueritate neceffaria docu^ menta curaui,Ãue de EccleÃaflicts, Ãue de publicis ge/Us, fiuede feriptur is canonicis. Et primo adillos eadem pro» ntiffa direxi ,utipÃeaà fieri pofifet expo feer ent. Qm cum ueniffent m eorum quorundam manus, nefeio quit extitif, qui fuo nomine tacito contra hoc feriberet, ita fe confidens Donat^m,tanquam hoc uocaretur. Cui e^ reÃgt;bdens,aJium librum feripÃ. lUauerodocumentaqu^ promiferam,eodtm libeUo quo promiferam iunxitGquot; ex utroq^ unueffe uolui,eumq} Ãc cdidi,ut 'm parietibus ba» Ãlicte,qute DonatÃarumfiierat,prius propcÃtuslegerc tur,euius titulus eil ; Probationum CSquot; te/limonioru cS^ tra Donati/hs.Jn quo libro abfolutione Foelitis Aptug» nenfis ordinatoris Ceciliani,no hoc ordine pofuimus quo pefiea nebis claruit, cofidibus diliffnter inffiellis,fed ta» quam pofl Cecilianum fieritibÃlutus,cumanteÃtû {lu.lUudquodccmcmorato ïuda Apcflvlitefiimonioubi ait:Hifimtquifegrt^nt ftmetip/os animales,ffiiritum non habentes, adiunxi etiam dicens : De quibus Paultu Apo/hlus dicit: Animalis autem hemo nonpertipitea^â qute fu)tt /fiiritus dei,no funt ifii Ulis iequandi,quos omni noab EcckÃafchifmapriecidit.lftosquippeidem Apoof^ ç^^^ /blus Pattlus,paruulos dicit effe 'm Chri/b,quos nondu efiam ualentes eapere,laäe nutrit, tarnen dli non 'm filqs parimlis,fed mmortuis Ct perditis computandi funt,ut à quis eoru correélus Eccl^c fiieritcopulatus, reäe de iUo dieipoteil: Mortuus erat,et reuixit, perierat,lt;y'm.. i^actjf uentus eil. Hic liber fic incipit : Qjÿ timetis confentire EecleÃc catholicc. Contra nefeio quem Donatiftara, Liber unus.Cap,XXVIII. ALterius libriquemfupra comemoraui, titulu e^ effeuoluitContranefeio què Donattftam,ubi fimiliter de abfolutone ordinatoris Cecilianiuerus ord» têporis noefi.lBud etiam quod dixi: Admultiiudinê zi^ zaniorum, ubimteUiguntur omneshierttici, minus ha» bet unam neceffaria coniunBionem,dicenlt;Si enimfiiit,U0 bi mteüiguntur etiam omnes hterettci, aut ubimteUi^n tur etiam omnes hitrefes : Huncuero ita didiit eA,quaà preter EccleÃam tamumodoÃnt zizitnia, non etiam w EceltÃa, |
Lib b X
'Ãccïeli^i, cwn ipà ptregnum ChriÃi, de c^uo coUeéhri [fint nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eiM meÃis tempore omnii fcdttdäLt. Vnde cr
Cypridntn martyr : Et ÆÂ» tnduit uidentur in EccleÃd efit fe ziZdtM, non amen impediri debet,dut fides,äut chis ritdi nejird, ut quonidm zizdnid effein Ecclefid cerm^ mus, ipfi de Ecclefid recedamus. Quem fenfum etià noi dâiids zr maxime dduerfut rionitifhs eofdem prie fentes 'm coIlirtofK defèndimtis. Hic liberÃc incipit : Probatto^ ues rerum neceffariarum.
Admonirio Donattftarum de Ma** ximianiftis, Liber unus.
Cap. XXIX.
CVj« uiderem multos legendi läbori impediri i di* fcendo,ciuimnihtlriiticnisueriatis habedt pars ' ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dondd, Itbcüu breuiÃimumfixci,quo eos defolis Kdxi*
tmanifiis ddmonendos putdui, ut poffètÃdliate deferie* bendi in matuts pluriu peruenire,Gr ipft fui breuiate û cilius cbmenddri memori£,cui titulu/M impofui: Admoni» tio'Dondtifldru de lAdximidniflis. HicliberÃcincipit: QuicutKj; cdlumnijs honünum.
Dc diuinatione demonnm, Liber, tinus. Cap. XXX.
PEr idem tempuf dccidit mihi ex qua Jam dijfiuati^ oneneceÃitdt ,utde diuindtione demotMin libeüu . ^Jcriber:m,cuiut titulusiflripfeeü.ïnlt;iuoddmdutemei^ one demo' i^loeodixi: Dlt;cinö«M dliquandoe^hominum dijfioÃt» â nä.cap. à tiones, non folum uoce proldtds, uerumetiim co^atio^ neconcieptds, cumÃgnd quidam ex diiimo exprimun* tur,'tn corpore toa Ãcilitdte perdifcere. Kem dixi occul* tiÃimam duddeiore djfeuerdtione quam debui:tJdm per* uenire ifks. dd noticidm d£monum,per nonuüd etidm ex» perimentdcopertumeil. Sedutrumfigndqu£ddm den» turex corpore cogtdntium iHis fenfibilid,nos dutem Idi* tentidydn dlid ui eiXed /fiiritdli ijh. cognofcdnt,dutdifiiii! ciHime poteR dbhominibuf,dut omnino nonpotefl in» ueniri. Hic UberÃc incipit : Qu,oddmdiemdiebusfdu^ Ihs odauarum.
De fex quæftionibns contra Paganos expofitis ad Deograria«?, Li£ ber Linus. Cap. XXXI.
IHtermiffe funt mihi d Cdrthd^ne qu£Ãbes fex,quds .ppofuit dmicui quidd que cupiebd fieri ChriÃidnu,Ht ebtrd Pd^nos foluerétur.qdd nonuldt edru d Parphy» rio Phtlofopho ,ppoÃtds dixit. Sed no earn effe drbitrof Porphyrin Ãculu,cuius celeberritna eil Ãma.Hdru qu£ ftionu diÃutdtiones ï unu hbru cbtuti,nb ,plixum, cuius eil titulus ; Sex qudÃiones cotrd Pd^nos expoÃt£.Ed» rii dut prima eil de refurredione,fecundd de tëpore Chri Ãidn£ reliQonis,tertid de fdcrificioru diÃindioe, qudrtd deeoqdâfcriptueil-AnquamöfurdmeÃÃeritis,renwtie» twr uobis.quintd defilio dei fecudu Sdlomonè,fextd de ïo* ïnfecuniia nd,pphetd. 1/1 ijiur«fccüddqdâdixi:Sdlus reli^nishu» conirxpL nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;folam uerd fdlusuerd uerdeiterq; ^pmittitur,
tano5. nbsp;nbsp;⢠ttuÃi unq defitit qui dignus Ãit, ZSâ cui defiiit dignus
SECViHD'VâS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CCXLVÃ
Ãit, no itd dixi tdnq ex meritis fuis quifq dignusÃerit, fed quëddmodu dit Apoflolus'.t^o ex operibiis,fed ex uo» cate diëlu eÃfe: tJidior feruiet minori,uocdtioiK dd dei ,p» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;
poÃtu dfferitptinere.Vnde dicit: ïApJècundu opera no» Ãrd,fedfecuniü,ppoÃtufuHamp;gratia. Etustdeitëdi^ a.Thira.i cit : Scimus quonia diH^iuibus deum,âomnid coopant in j bonu.his quifecundu ,ppoÃtu uocati funt fanëH. De qua. uocdtibe dit : nbsp;nbsp;dignos uos habedt uoedtione fua ldnä:n.
Hic liber poU Epi/kld,qu£ poÃmodu à capite addita eà Ãc 'mcipït : A\ouet quofdam.
ExpofitioEpiftolæ fanefîi lacobijLi« ber Linus.Cap.XXXII.
Ii^teropufculamedrepperiexpoÃtionb EpiÃoU la» cobi Apofkili,qua retraâds aduerti annotationes po» tius expofitorit quoritda dus locoru i libru redaSlAs Ãa tr K diligentia,qH! eat 'm Ãontibus codicis effe uoluerunt, Adiuuat er^ dliquid,nià qc^ipfam EpiÃoläquale^ba» mus quando iÃa diëtdui, no diligenter ex graco habeba» mus mterpretatdm Hic liberÃc incipit ; Duodecim tri» bubus qu£ funt 'm diÃ^erÃene.
De pccarorum meritiSjSC remiinone,ae de baptifmo paruulorum ad Marcellinum.Libri très,
Cap.XXXIII.
VEnitefidneceÃitdsqu£me co^et aduerfus no£ uam Peldgtdna hiereÃm faibere, c'btra qua prius cü opus erdt nb fi riptis,fed fermonibus ZS collccutioibits a^bamus ut quifij; poterat dut debebat. AâiiÃis er^ mi» hi'aCdrthdo:nequ£)1ionibiis eoru,quas referibendo dif» fotueräÃcripà primu libres tres,quorum titulus eà : De pfeedtorM meritis eSremiÃione, ubi maxime diÃiutatur de baptifmate paruiiloru propter orignale pecedtit, CT gratia dei qua i:iÃiÃcitmur,id eÃ,iuÃi efÃcimur, quduû 'm hdc uiti nemo ita feruet mandata iiiÃ:ci£, ut non Ãtei neceffdriiifür,peccatisorando dicere: Dimittenobis débita r.oÃra, cctra qua omnia fintientes iüi noua h£re» Ãm ebdiderunt. In his aut libris tacenda adhuc arbitra» tus fivm nomina eorum,Ãc eosÃcilius poffe corrigiJfie» Irans,imo etä 'm tertio libro,qu£ eà EpiÃola,fed in libris habita ,ppter duos quibus edm cbneUcndam putaui, Pe» lagif ipfius nemen no fine laude dliqua pofui, quid uita ei US i mvdtis pr£dicabatur, ZS eius iDit rfddrgw't, qu£ 'm fuis fcriptis,nb rx per fand fua pofuit, fed quid ZS ab alifs dicerefuf eXpcfuit,qu£ tarnen poÃea iam h£reticus perd tinadÃima animoÃtdte deÃndit.CeleÃius uero difcipulus eius id propter tales affertiones apud Carthdgnë in Epif copdli iudicio.ubi f g) interÃi, excomuniedtionë merue» rat.tnfecundolibroinquodâloco: Hocquibufdamin» quam 'm fine largietur, ut mortë repent ina cemutatione HO fentian t, feruans loeit diliÿntiori de hac re mquiÃtio» renà iVioiie. ni : Aut cnim non morientur, aut dc uita ijh 'm mortem, â ZS de morte in£ternamtiitdmcelerrimacommutdtione tamquam in ibhi cculi mortem no fintiar,c. Hoc opus fie imdpit :Q^dmuis in medijs es magnis curarum aÃbus,
qq » Deunico
RETR ACTATIONVM
|
DcunfcobaptiTmo ,Liberunus. Cap. xxxiiir. EOtemfiore librum dttwicolmptifme dmiciM ddmmeut,ä.nefcioquo DonMfin prcAjytnro iect pit/mdicdntequód PttiltMut epifcoput eorum Conjha^ tinenftt euwt fcripftrit. Hutte äd me tHe ättulit, de uehe^ menter ut ei rifj^onderem requit,dquot; Ã,£lum tü, tibrü De unïco »KU/m 'm ^uo re^ndi,uttde titulum hdbereuolui, bjpti. ftic eü : Df tWHco bdpltfme. In ^mo libre iOud guod dixi, ^*Pâ ConftAntinum imperdmrein DondtiÃif crimittAntibut, orditutorem Cecilittni Foeeilntt Aptugnenfimnone^IJi dccujdtionis locum,^udmuii cor in Cealidnififtit crinti^ nibut cdlumniofos fùiffêt experM, in ordine temporum pojkd conÃderdtum,iditer inuentum rR.Nam print me^ mordtut imperdtorcdufdm Foflicii fcecitdudiridproco fule,ubile^turdbfoltttut,d'po/lrd ipfe Cecilidntmeum deeufdtortbui eint duditum, comperi innocentem, ubi eos txpertut ed in eiut crintintbut cdlum»iofof,qui ordo tc* porum per coitfules decldrdtut, multo uehementiut in « cdufd cdlumnidt Dondtiflurum conuicit, penitutj; fubtf uertit,quod ibi ojkndinuit,Hic liber fie incipit : KeÃgt;on» lîfrr diuerfd fenüeneebut. De Maximianirtis contra Donath fias, Liber unus.Cap.XXXV» SCripà etidm librü biter cieterd contrd DondtiÃit, non breuiÃimum ftcut anted,fed grande mults dfli* ffiitiut, in quo apparet quemadmodum eorum dduerfut Pcclefiam catholicd impium dc fuperbiÃimum errorem foldÃtnditut Kdxintidm/liru edufa fubuertdt,quod/chif ma jiiittm cH ex ipfd parte Donatt, Hic UberÃc incipit : Multd idin diximus,muttd idm ÃripÃmus. De gratia noui teftamenti adHonoratum Liber tres.Cap. XXXVJ. EOipfo tetnpore quo contra Donanflas uchemena ter exercebamuTtd'contrd Pelamanos exerceri iam cctperamus,dnti( US quidam ntthi miÃtquinq; a Car thd^ne quteÃiones, dquot; rc^uituteat ilUexponerem. Mitth ty QUiefunt: QuidÃbiueUtuoxillddcâtnint: Deut meut, deut nteitf utquid me dereliquifti i PtquidÃbi aitApo^ Ephef.} flolut : Vt in ckdriatr rddicdft dquot; Ãinda!i,praualedfis co prehendere cum omnibut fdnllis qult;t Ãt latitudo d'Ions gitudo,altitudo,dâ prcÃtndum. Et qua;Ãnt quinq^ uirti Mstth. Ià gines flultig, qu£ ue fdpientes Et quaÃnt tendra extra lohan^) * * riorts. Et quomodo mteUigmdumÃt ; Verbum caroÃt't £bim efl. Eg) 4«tfm intuenr fupradi^^m harrÃm nouà inimicam grdtitdei, fextam mihi propefui quaflionem: Pfiliti.i» DequadtÃ;utans,intrrpoÃtdrxpoÃtione Pfalmiuiceû iniprinü,in cuiut cdpite feriptum rR, quad dominus ex» clamauit 'm cruce, quad iUe dmicut inprinùs nuhipropo fuit exponendum,omnid iüd quinq; dtjfolui, non hoc ar-dine quo erant propoÃtd,fedÃcut mht differenti degra» tia noui trfld;nenti ,tanä fuit loeit congruenter oceitrrere potuerunt. HicUberÃcincipit: Quâmqi mihipropo» fuiflitraihndat quafliones. De Ipiritu amp;nbsp;litera ad Marccllinum, |
Liber unus. Cap. XXXVII. Ad quem feripferam tres libres, quorum (ituliit eR,de peccamrum meritit dquot; remiÃione, ubi di» hffntcr dijÃutatur etidm de bdptifmo partutlorü, referip pt mihi fe^iffe permotum, quad dixerim, Ãeri poffe,ut Ãt homo Ãne peccatoà uoluntat eiut non deÃt gt;nbsp;opc ad» iuuante diuina,quamuis nemo ta perÃdg iuÃieia 'm hoc uitaueljiterit,uelÃt,uelÃtturutÃt.QuieÃuit enim quo» modo dixerim pojfefieri,cuiut rei deÃt exemplum. Prop ter hanc eiut 'mquiptionem,fcripà librum cuiut eR ütu» lut : De Ãiiritudquot; litera, pertraihns Apoflolicafenten tiam tdi ait : Litera oecidit,Ãgt;iritut autem uiuiÃcdt. In i. Corin, j quo libro quantum deut adiwiit,acriterdiÃgt;iuauicon» tra mimicos gratie dei,qua iufliÃcdtur impiut. Cum aut d^em deobferuationibut ludeoru,dquibufddm efettfe Romiii,* cundum ueterem le^ abÃinentiü, dixi : Qÿdrnndam efcarumeerimonie, quodnomenmeR 'mufulittrarum fdnRarum,ideo amen mihi congruent uifum eR,q, aca» «p, u rendo appeUatur cerimonia, quaà carimoniat memoria tencbd,eo quod obferuaatts careant hit rebus quibus edtt» Ã'ment. Quod fieR ori^ alia huius nominit que abhor ret a fua religione,feeimdu hanc rg) no fum locutus/ei fecundum iÃam quam fupra memoraui. Hic liber fie m» cipit : LeRis opufeulis que ad te nuper elaboraui. De fide 5^ opcribus,Liber unus. Cap. xxxvin. IîJterramiffdfimt mihia'^quibufdamÃdtribuslaicit quidem, fed diumorit eloquiorum Ãidiofa fcripta no nulU,que itd diÃingiierent à bonis operibus Chriffianä fideitt, utÃnehdc non poÃfe,Ãne i^it dut peffe perueniri fuadereturadeternam uitä. Quibus reÃgt;ondens librum feripÃ,cuius nomen rR : De fide Gquot; operibus : inquodi» Ãmtdui,non folum quemadmodum uiutre debeant gratia dri re^nerati, uerumetiam quakt ad lauacrum rtgene» ration is admitti. Hic liber Ãc incipu : Qutbufda uidetur, Breuiculus collationum, Libri tres, Cap.XXXlX. Pofieaq ÃRa eR cu DonatiÃis noÃracoüati0,bre» uitercÃmemorauique geflafut , literisq; coprehë» dl fecudu tres dies quibus cu rit cótulimusildq^ opus uti» Ie exiflimabd quo quifqs c omonitus, uei fciat fine labore quid aóhim fit, ud côfultis numerit, quos rebus fin^iUs änoaui,legiti dfiëgtftisadlocu qdâcuqi uolurrit, quo.gt; niä Ãtigint lüa nimia prolixitateleëhrcm.Huius autem opei if titulus eR : Sreuiculus collationu Hoc opus fic incipit : Cum eaiholici tpi/copi CSquot; partis Donati. PcftcollarioncâTiconrra Donati* ftas ,Liber unus. Caj. XL. Llbrii etiäÃripÃgrade fatis qtu exifiimo ditigen» ter ad ipfos Donati fias poR coüationê, cpùi eu epi /copts eorHhabuimus,neab ris feduerretur ulterius. ybi reffiondirtiam quihufdam uanitatibus eorü,queadnoi peruenire poterant,quas ubi potuerantfCT quomod» poterant iadnbant, prêter illa que dixi de ^fiiscolt» lationit,Mbi quida^m fitbreiüter nofceretwr. md» |
|
LIBER dutem breuiui id i« äd eofdtm rurfut Ep»/bM. Sedtjuidinconcilio Nhmidi,e otnmtuf quiibi ddtremus hcc Juri placuit,non eü in Epiftolis mis. Sic quippf indpit. SÃMnus Senex,Vdletftinui,Aurcliui,ln^ ttC((Miilt;s,Mdxim.mus, Optutus, Au^(jlinus,Dondtus, O'c£Uutpijccpi deccncilio Z« tctifi ,ddroiidt frs. UiclibcrÃc incif::it: Quidddhuc 'Dondtip£fcduc;mini. t â¬in'dtrdo deosd Pani nam.Liber unus. CapXLI. De »i(ifndo (Jro fcripft librkm,ubi de fÃiritd.li eort pcre tjuid erit in refurrtfltctK IHioncm dili^nficrem diftnli, utrum, uel quomcdo deus» Li, iz, de qtiifÃiritus tü,etidmper corpus die uidectur, fed edm /luitatcdc. poÃra.{}ult;rlhonemfdnedifficiltimdtn innouiÃinWiideR, i« uiceflino ey f^cundo libro de ciuitdte dei fdtis tjudnstim drbitror explicaui. Inueni etidm in i^uoddm ncflro co^ dice, in cjuo V tÃe Uber eü quodddtn ccnwnitorium d me fà éhim dehdc reddepifcopil Siccenfein Yortundtidnum, quod in opufculcrttm morum indiculo,ncc inter Ubros, nec inter Epifklds efl ncmindtum. Hic ZiterÃc incipit, Kemor dibiti.lUud dUtem : Sicutpr^Ãits rogtui. Dc nafura fif gratia contra Pdagia* noSjLibcrunus. Cap.XLJI» VEnit etidm tune in ntdnus mdx quiddm Uber Pe» IdgiJ, ubihamnis ndturdmeontrddei grdtidin, qudiuÃ'ficdturimpius, crqud, CbrifUdni fumus, qudntd Remin.4 potuitdrgumentdticnedifindit. Librum er^ guo huic refÃondi,deÃndens grdtidm,non contrd ndturdm,Ãed per gudni iidturd Uberdturcr regtur,de ndturd G^grdtia In libredciuquoucrbdgu^ddmqutcucl Sixti Romd» natura amp;nbsp;Kl epiÃopi nbsp;nbsp;mdrtyris, PeldÃus poÃuitÃtd ieÃndi,tdn eapâlt;54. rcucrd ciufdcm Sixti efÃ.nt,id enim putduerdm, hf(Ãvdlc^ Sixti Philcfcpkie/Ã-, non Ckn/bdni. Hic liber Ãc incipit : Librum quem mtÃ/l:S. Deciuitate dei, Libri u/gintiduo, Cap. XLIII. INtfrMctt)» Romd GotJ-orwmirrwpt/onf.dgn«/«!» Ãub rege Aldrico dtque itnpetu mdgnit clddis euerÃd est,cuius (uerÃonem dcorum Ãlforum nudtorumqiie cuUores,quos ufitatonomine Pdg^.nosuccdmus,in Chri» fhdndm reli^onem reÃrre condntes, folia deerbius eif dmdrius deum uerum bldjÃhemdre cceperunt. Vnde fg) tXdrdefcens zelo domus dei^dduerfus eorum bldÃthemi:» dx uel errores, Ubros de ciuitdte dei feribere in/htui. Quod Opus per aliquot diinos me tenuit, eoquöddlid multd intercurrebdiu,qu£ difjvrre non oporteret, eX me plus dd [oluendum occupdbdiK. Hoc dUtem de ciuitdte dei grdnde opus tddem ui^ntiduobus libris eii termindtum. Quorum quinq; primi eos reÃdunt qui res humands itd proÃgt;erdriuolunt,utddhocmularum decrum cuUum quos Pd^nicolereconfueuerunt, necefÃdrium efÃcfirbtd trentiir, ZX quid prohibentur mdld ifin exoriri dtq^ dbun |
SECVNDVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CCXLVI ddre contendunt. Sequentes dUtem quinq^ eiduerfus eos loquuntur, quiÃtentur h£c mdli, nec defiiifÃe unqudm, nec deÃturd mortdUbus ,cred nunc mdgnd,nuncpdtud, locis,temporibuStperfonisqiUdridri,Ãd dqprum mula^ rum cultum,quo eis fdcriÃcdtur,propter uitdm poà mor tem Ãturam efÃ: utilem diÃutiM. Elis er^ decem Ubis» du£ iÃd Udn£ opiniones ChriÃidn£ reli^cni dduerfd» ri£ reÃüuntur. Sed ne quifquärn nos dUend tantum re* ddrffiifÃe, non dutem noflrd dfÃeruifÃe reprehenderet, id d^t pars dlterd operis huius, qu£ duodecint Ubrisconti^ netur : Qudnqttdm ubi opus eil, CT in priortbus de^ c{m,qu£ noÃrd funt(ifferamus,Z^induodecim poflerio ribus reddrffiämus dduerfd. Duodecim er^ Ubrorum fequentium primi qudttuor continent exortum duaruci^ uitdtum,qudru cü und dei, dlterd huius mundi : Secundi quatuor excurfum edrumÃue precurfum, Terlij uero, qui GT poflremi,debiasÃnes. Itd omnes ui^nti GTduo libri cum Ãntde utrdq; ciuitdte confcripti,tituluin tarnen à m^iore dcceperunt ,ut de ciuitdte dei potius uocaren^ tur.ln quorum decimo libro non debuitpro miraculo po* ni in Abrah£ fdcriÃcio flammam eexlitus Ãfkim inter di dei.li,)o, uifasuifhmat cucurrifÃe, quoniam hoc iüiinuiÃonemon Ãrdtum eH. In decimofeptimo libro , quod diihim e^l de Samuele : No erat de'filijs Aaron, dicendum potiusÃit, nbsp;nbsp;pfuitar. noH erdtÃlius facerdetis. Yilios quippe facerdotUm de^^ dci.ii. gt;nbsp;r. Ãnihs facerdotibus fuccederemd^slegtimimorisÃit:'^^\^fgf^ j^ NdiM inÃlijs Aaro reperitur pater Samuelis, fed facer* dos non à it,nec itd in Ãlijs,ut eum ipfe genuerit Aaron, fed Ãcut omnes illius populi dicunturÃlij ifraël, Hoe opus Ãc incipit : GlorioÃÃimam ciuitatem dei. Ad Orofium contra Prifcillianiflas 8C Origeniftas.Libcrunus. Cap. XLIIJL INtfrfcifc Qrofij cuiufdam EUÃdniprcÃytericoful* taticnide ErifcillianiÃis,Gydequibufdam Orients f^tiÃbus, quos cdtholica Ãdes improbat, quanta potui breuitateacperfÃicuitatertfÃondi. Cuius opufeulititu» lus e^l: Ad OroÃum cotraPrifciHianiÃas ZXOriffni» flas. nbsp;nbsp;Ef ipfa enim confultatio reÃonÃoni me£ a capite adiunihicà . ElicltberÃc incipit: ReÃonderetibi qu£renti. Dcorigineanimae, SCdefentcntialacobi Apolloli,ad bcatum Hieronymum, Libri diio» Cap. XLV. SCripà etiam duos Ubros ad Hieronymum preÃyte* rum fedentem in Eethlecm, unum de ori^ne aiiimie l,ots,alterum d.- fewentia Idcobi Apcfkliubi ait ; Qui^ cunquemtamle^m feruauerit, cÃvndat autem inuno,^^^^^^ Ãihis eüomnium reus,de utroqueconfulens eum. Sed in tUp priorequafiionein quam propofui ipfe non folui, in poflericre autem quid mihi deilla fetuenda uideretur ipfe non tacui. Sed utrum hoc approbaret etiam tllu con* fului,RtfcripÃt autem,laudans eandemconfultationem rr 3 meam |
RETRACTATIONVM
wtdnt,f(dtitmenfibituncädrtj^ondendum odum non ffjpondit, Eÿ uero (juoufi^ tffet 'm «rpore,bof hf bros tedere nolukneÃrare/ftonderetaliquAndo^ (y cum ^^Piâonpone eius potius ederenturAüo autem defitn^ ad hoc edidipriorem, nt qui le^t adnwneatur,aut no querere omino quonuido detur anima nafcetibiu aut cer tedere obfcuriÃima eomfolutionem queÃionis huiuf adt inittere,que contraria non fit apertiÃimis rebus, quas de ori^naU peccato fides cathoUcanouit 'mparuulis,nifi re^ncrareiKur »« Chri/bfine dMaäonedamnandis. Eofleriorem uero ad hoc , ut quefiionis de qua ibi agtur, etiam que nobis uifa eü foluüo ipfä nofcotur. Hoc opus fie 'mcipit : Drum noftrum qui nos uocauit.
AdEraentura Donatiftarutncpifcon pum, Liber unus. Cap. XLVI.
Ad EiKcritwm Eionatiflirumepifcopum, qui i col lationenofiraquamcumtUis habuimus, eorum caufam maxime agere uidebatur , aliquando pofl eandem coUationem fcripfi librum fatis utilem,quoniam res qui» bus uincufitur, uel uich eÃÃe monftraiuur commoda h'e» uitate cotnpUditur.Hicltberficmcipit iSiuelnuncfia^ ter Emerite.
Degeftis Pdagn, Liber unus. Cap.XLVir.
PEr idem tempus m orietite,hoc eA in Syria Palefii^ na,PeUoius à quibufdam catholicis jratr^us ad epi fcoptdia fffti perduihts eA,eisq; abfintibus qui de iüo lis bellum dederaM,quoniam ad diem Synodi non potuerunt occurrere, ab epiÃcopis quatuordecim auditus eA,vbi eu dogmata ip fa damnaittem ,quieinimica gratia deiad» uafus earn de libeüo legebantur,catholicum pronuncia^ sterunt : Sedcu'mmanusnoflmscodemgeflu.ueniffent, fcripfi de his librum.ne iUo uel abfolute eadem quo(^ dog mata putarentur indices approbaffe, qult;e iUe mfi danafis fet,niiUomodoabeis'mdeumis exifiet. Kic liber fie'm^ fipit : Pofleaq in tnanus noflras.
De corredione Donadftarum ad Bonifacium,Liber unus.
Cap. XLVIir.
EGdein tempore fcripfi etiam librum de correHione Donatiftaru,propter eos qui nolebant iUos le^bus imperialibus corrigt.Hie liber fie'tncipif.Laudo O'gra tulorcr admirorfiU ddeAtÃime Bonifitci.
Deprefentiadeiad Dardanum, Liber unus. Cap.XLIX.
DEpriefentia dei fcripfi librum,ubi noflra intentio contra hierefim Pelagtanammaximeuiglat, non expre/fe nominatam, fed ineo etiam de prafentiadei â¦M tur£,quem deum uerit cr fummum dicimuStCr de tés plo eius operofe acfubtiliter difigt;utatur. Hie liber fie âtnei^ , pit ; Fdteor frater dileihÃime Dardans,
De gratia Chrifti 5C peccato originale contra Pelagium 6C CcleÃium,
Libri duo. Cap.L.
Pojkaq Pda^ana htereps cumfuis auéhribus ai epifeopis Ecclefite R.omanlt;e,prius lnnocentio,de'Mt de Zofimo,cooperantibus concilioru Africanorum Utes riSfConuiila atlt;^ damnaa eAtfiripfi duos lügt;ros aduer^ fus eos, unu degrcUia Chrifli,alterum depeccato oriÿna, U. Hoc opus fie inapit : Quantum de uefiro corporali, cr maxime ffiiritali falute gaudeamus,
Degeftis cura Emerito Donatiftarum epifeopo,Liber unus«
Cap* LL
Atiquanto poA coUationë,qua eu hitreticis Dom tifiis habuimus, orta eA nobis neeeÃitas pgendi iMaurùAniâ Ctefarienfem: ïbiapudipfam Ce fared Es tneritum Donatiftaru epifeopu uidimus, unu fcilicet eos rumfeptem quos pro fuecaufe definfionedtlegp-ant,cr qui 'm eadem caufa maxime laborauerat. Cijte cum tUo e^musprefentibus epifeopis eiufdem prouincie, (X plebe Cefarienfis Ecelefie, 'm quaciuitate cr ciuis Cr memoratorum hereâcorum epifcopusfùit, Ecdefiaflica fffk, teflantur,que 'm meis habentur opufeulis. Vbi non muenieusquidrefigt;ondcret,totum fermonemmeum, que de folis M.aximianiftis 'm auribus eius CT omniu qui ade» rant explicauit, tanquam mutus audiuit. Hic liber uâ htte gefta fie 'mcipiunt: GloriofiÃimis imperatoribus Ha» norio duodecimo CT Theodofio oAmo confuUbus,
Contra fermonem Arrianorura, Liber unus. Cap, LU.
INter h^c uenit 'm manus noflras quidam fermo Ars rianorumfine nomine auchris fui. Huic petente atf 'm/ilnte qui eum mihi miferat, quanta potui etiam breut^ tute reflgt;ondi,adiwndbgt; eodem fermons à capite reflgt;onfi^ onis ms,e,'Cr adhibitis adfingulanumeris,quibusma» flgt;eAis,quid cui locorvm reflgt;onderim,flcile poÃit aduers ti. Hic Ãber po A eorum fermonem quià capiteadiuns élus eA fie mcipit : Eorum pr^cedenti, hoc dijputationt rejfiondeo.
De nupttjs SC concupifeentia ad V ale* riura comitemjLibri duo.
Cap. LUI.
SCripfi duos libros ad illuflrem uirum comitent V* leritmt,cü audiffem Pelota nos ti nefeio quid fer ips fiffede nobis,quôd fcilicet nuptias ddnaremus ,a{ferendo ori^nalt peecittu,quoru titulus eA De nuptifs CT concus pifcentia.Bonitatem quippedeflndimusnuptiaru,ne pus tartiur earü effe uitiu concupifeentia carnis,^ Itx'mmê bris repugnansle^ mentis,quo malohbidinis bene utitur ad filios procreandos pudicitia coiu^lis.Vt aut duo libri rlfent,prmws uenit m luliani Pela^ani manus,cr fcripa fit aduerfus eu libros quatuor, ex quibus quidtm nonuit la decerpfit, cr comiti Valerio mifitiiRe uero ad nos.
eu aeetpifièm ,alio libro ad eadem ipfa re^ndû Hut'm
LIBER SECVNDVS.
CCXLVni
|
Huius operif primut l^erÃc indpit,Haretici noui di» kAiÃimeÃ!iVitleri.Secunduf MtemÃc,Inter mulitite tu£ curat. LocutionLim,Libn'feptem. Cap. LIIII. SEptem libror defeptem librif diuinarum fcriptura» rum,id eft M.oyà quint^.Gquot; uno lëfu NMe,C^ ab teroiudicumf(xci,notdtislocutionibuf Ãngulorum qute minus uÃtat£ funt luigu£ noÃrlt;e,qua! paruin aduerten dofenfumquoTuntquileguntdiuinorum tloqtiiorum, cumÃt locutionis genuSfG' nonnunq excitlpant aliquid quad à utritatc quidem non abhorrcM,non tarnen id fen ÃlJiauitoraquofcriptumeflinuenttur.Ãd genere lo* cutionis hoc dixiffe credibiUus apparet. Multa autem in fcripturis fanilis obfcura cognito locutionis genere di» lucefcunt. Propter quod cognofcaida funt cadcm genera locutionuntjubt fententi£ patentant etiam ubi latent, co» Xzocuiionis gtfitioipfafuccurrat,eas^intentionilegentisaperiat, GtncJi. Huius operis titulus efl, Locutionis de GeneÃ, atq; ita deÃngulishbris.Quad autem in primolibro pofutfcri» ptum(ffe,Etfaecitî^oâéomnia uerba qutecunq^ pr£ce» pit iUi dominus Jie faecit,eamqi locutionem dixiÃmilem eÃe ei quad inconditione creaturic poÃeaq dicitur,Et Ãc tflfà £lum,additur,Oâfaecit deus,non omni modo fimiie hoc idem mihi uidetur. Deniq^ ibi etiam j enfus latet, hic folalocutio eÃ.liocopusÃcincipit,Locutiones Ãriptu» rarum. Quæftionum,librifepfem. Cap.LV» EOdem tempore feripà etiam libres qutflionum de libris eifdem diuinis feptem,quos ideo Ãc appetlare uolut, quia ea qute ibidtffutantw,magis quicrenda pro» pofui q quieÃta diffoiui : nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;multo plura in eis mi hiuideanturita pertraël:ata,ut poÃint etiam foluta expoÃta non immerito iudicari. R egfiortwn quoq; libros eodemmodoiam conÃderare coeperamus,fed nonmul» Gtnt. JO- to progreÃi,in alia qu£ magis urgebant animum inten» tn primo aut hbrOfUbiagitur de uirgisuariatis, quas ponebat Iacob in aqua,ut in conceptu poÃt£, cues eas uiderent cum biberenttCr uarios fÅtus parèrent,non bené à nobis expoÃta eà caujÃa,cur iterum condpienti» ^onäm^âq. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ponebat,id eà cu/m alios fÅtus conciperent, /èii conceptu. nam qu£Ãionis aiterius expoÃtio, ubiqiuritur.curdixeritfocero fuo Iacob, Et decepiÃi fconum'** nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;decem agnabus,fatis ueraciter enodata ^oaaat.q. tio quoq^ libro ubi defummo agitur facerdote,quomodo Lcuit.ii. nbsp;nbsp;creabatfihos cum haberet neeeÃitatem bis in die ingredi |
in fan£lafan{torum,ubi erat altareincenÃ,ad oÃerendu Ltnie.ff. ffutttfum mane er utiÃere, quo non poffet,Ãcut lex di» cit,immimdus intrare,cr eadem lex dicat, immundum Ãeri hominem etiam ex concubitu couiugali,quem iubet fco.q.T** quidem lauari aqua, fed er lotlun dicit immundum tjfe uf(^ ad uefÃeram.Vnde dixi confequens tffe, ut aut con ^nf eÃet,aut diebus aliquibus mtamitteretur meen^ Ãtm, non uidifiiiÃe confequens. Poteà enim Ãc inteUigt quodfcriptumeÃ,lmmiinduseritufq;adueÃeram, ut poà ipfam ueÃeram iam non eÃet immundut,fed ufq^ ad ipfam,cr ueÃertino iam tempore incenfum mundus cf» firret, cum propter creandos filios pefl matutinum in» cenfum mixtus eÃet uxorLltemt^ quieÃtum eÃ,quomoe! Ãiö doprohibituseÃetfuperÃnus patris facerdos fummus intrare,cumeumÃerifacerdottm equando unus erat) nÃt poà mortem facerdotis patris nonoporteret,dixi pter hocneceÃefüiÃe nondum fepulto patre fiatim poà eins mortem,filium eins conÃitui qui fuccederet patri, etiam propter continuationis incenfum,quod bis in die ne Lemt s, ceÃe erat oÃerri,qui facerdos fuper mortem nondum û ptdti patris prohibetur intrare, Sed parum atttndi,pc^ tuiÃe hoc pnecipi magis propter iHos quiÃturi Ãerant fummi facerdotes,non patribus fummis facerdotibusÃc cedenteSjfed tarnen exfiliÃ,id eÃ,ex poÃeris Aaron ,fi Ãrte fummus facerdos,autÃlios non haberet,autita re^ probös haberet ut nuUus eorum patri deberet fuccedere, Sicut Samuel fummofacerdotiHelifucceÃit,cum facer» ,.Rcg.hamp; dntis Ãlius ipfe non eÃet,fed tarnen exÃli/s, id eÃexpo»quot;^' ÃeriseÃet Aaroa.Eielatroneetiamcuidiäum eÃ, Hos diemecum erisinparadifo, quid nonÃerit uiÃbiliter q baptizatus,quaÃcntumpofui,cumÃt incertum,ma» gisqi iDnm baptizlt;gt;tumÃiÃecredendüÃt,Ãcut ego quo Donaii.ii, q; altbipvflea diÃutaui. Item quodin quinto libro di» *â¢'ââ¢**⢠xi,ubi commemorantur matres in generaticnibus Euan» gelicis,non easpeÃtasniÃeumpatribusjuerum efl qui» demÃedadrcm dequa agebaturnonpertinet.Agebatur autem de bis qui ducebantfratrumuelpropinqucrum to q.^gjn'fi*â iuges eorum quiÃneÃlijs deÃniti fÃnt, propter duos patres lofeph, quorum alterum Katthaeus cemmemo» z. Rctraa. rat, alterum Lucas.Eie qua quaflione diligenter in hcc operediÃeruifcumretraflarrmusopus noÃrum contra »rafaufli.m EauÃum Manichicum. Hoc opus Ãcincipit,Cufcriptu» ^8.«*''â ras fanilas. Dc am'm aSif e'us origine,Libn QuatHJor. Cap. LVI. EOrff w tempore quidam Vincentius Viäor ht Mau ritania Cafarienfi , 'inuenitapud HtÃanumque^ dam praÃyterum Petrum nonnuUum opuÃuplum meu ubiquodam loco de origine animlt;e hominum Ãngutoru, utrum ex iHa utia primi hominis,ac deinde ex parentibus propagentur,an ÃeutiUi uni,ÃneuP.a propagationeÃn» gul£ Ãngulis dentur,me nefeire conÃÃus fum, Verur^ tarnen fcire,animam non corpus eÃe,fedÃiritum. Et co tra iÃa mea ad eundem Petrum fcripÃt lUe duos libres, quos mihi de Cafarea Kenatus Mionachus miÃt. Qui» bus ego leilis,reÃonÃone mea,quattuor reddidi, quot;Vnum ad Renata Monacl!it,Alteru adpraÃyteru Petru,Etdu OS ad tundé Viélorê. Sed ad PetrS,quis habeat Ithri jdi» xitatë,tn epiflola tfi,quinolui à tribus caterisfeparari. rr 4 |
RETRACTATIONVM.
|
In bis dutem omnihtu in putbus multdncaffdrid differ runtur,d(Ãndi dc origine dnimdru»n,que Ãngulis homi nibws ddntur,cuftéidtionem medm,et multos errores dt» (jiprduitdtes pr,efumptionis eiiu oÃendi, Quemtdmen iuuenetn non prtepropcre dtteftdndum,fed idhutdoctn^ dum (judntd potui lenitdte trdädui, CT db eo refcriptd correilionis dus dccepi. Hutus operis Uber dd Rendtunt Ãc indpit. ⢠Syneeritdtem tudm ergd nos Ad Petrum aUt tem Ãc,P)ominc dtle{itÃimoÃdtri CTconpreÃytero Pe fro.Daor«« uero nouiÃimoru dd vineentium Vifiore, Pria: usÃc,Qjiöd mihi ad teÃcrtbendum putdui. Secun» dus dutemÃc,Accipi nunc tun etiam demei'pfo. Dc adiikennis co'hiugifs ad Pollentium, LibriduOi Cap» LVIl. SCripÃduos librosdeconiugijs ddulterinis,^udntu/m potui fecundum Ãripturds,cupiens difÃcluere diffis ctUimdm qu£Ãionem, QjiodutrUm enoddtiÃime fceee« rim,nefdo,immó uero nbmeperueniÃeddhuiusteiper fidioncm fentio,quis multos Ãtius dus dperuerim,qdâ tu dicdre potcrit quifquis inteüigenter legit. Hutus operis primus liberÃc indpit,Prtmd qutÃio eflÃdter. Secun» dus dutem Ãc,Ad ed qute mihi Ãripferds. Contra aducrfahum legis prophetarS, Libriduo. Cap. LVIII. INffrrd über quidam cuiufddm htereticiÃue fÃdreio^ niÃdâ,Ãue cuiuslibeteorum quorum irrer epindtur, q, iffum n.undum dcus non feecerit, nec dius legisqutà ddtdeà per Moyfen,C^prophetdiunddcdndemlegem pertinentium uerus Ãtdeus,Ãed pelÃimus diemcn,etimlt;lei pudCdrthdginem multis cotifiucnttlus lt;7 dttent'Ãime dudientibus,in pldtedmaritimd legeretur, piruenerunt ÃdtresddeumfludioÃÃimeChriÃidni, eurrq^mihireif a'drgucndum Ãne uUd dildtionemiÃrknc,multum rogein tes,ut nec ego nj^ondere differrem. B eÃUi cum libfis duolus,quos ideopnnotdui, centra aduerfarium legis O' propketai um,quia codex ipfe qui miffustÃ, nomen duà cris non kabebat.HçcopUfÃcindptt, Librum que â miÃà is Ãdtres dtlcdliÃtmi. Contra Gaudentiiim Donatinarrm Epi* fcopum,Libriduo. Cap.LlX. PEr idem temp us Dulcitius tribun us et nctdrius,hic erdtin Aphrica executor imperal. um iuÃienu cen era ConadÃds ddtdru.Quieum dediÃetliterasdd Gdu^ dentiu Tamugadenftm CcndttÃarum epifeepu, unu ib lot um feptem ques in neÃra cilldticne auäores ]ult;e de^ finÃenis ilegerant,exhortdns cum dd tmitdtem catholic cam,^^drfÃiddens 'incend,um,qucÃdcfucseumip[d in qua erat eccleÃd confumere minabdtur,addens etiam, ut à feii flcs putaren{,frgert nc pctiu's fecundUm pnecepiu doinint Chrifli,quà m neÃndis Ãignibus cencremarent. Ule reà rif Ãt epiflolds duds,\'nam breuem,fiÃinante ut dÃeruitplatore,Aliäm prolixlt;im,qudÃplenius dtligen^ tiuscfj rtÃgt;Ãdens.Hds mihifupramemoratus tribur.us ex iflimduitmittendas,uteaspottosipferifiUertm. Quck dmbas uno libre redargui. Qui cum âm dufdem Getuden^ tij peruenifÃet manus,refcripÃt qued ei uiÃvm eü ad me» ipfit/m,nulla rations re/}gt;ondens,fed magis fe nec rijÃcn» dere,nec tacere potuiffe declarans. Quod cum fatis pof^ fet intelligenter legentibits, O' noÃra atej; ipÃus cüita co Ãrentibus dppdrere,nolui tamenÃne reÃripto relinque* requicquidiUudÃit HincÃdbumeÃ,uthi noflriad it» ium duo librieÃfent.Hoc opus Ãc incipit,Gdudentius D« natiflarum Tamugadenfisepifcopus, |
Contra mcndactum, Liber vnus* Cap. LX. TVnc etiam contramendäciuÃripÃlibrum,cuiut Opis ea cauffa extitit,^ prifctüiäniflds htereticotin uejtigüos hiereÃm fud,noÃilunegddo atep mentiendoi ueruetiä peierando exiÃimant occulcndd,ui(u eà qutbuf dam catholicis Prifctllianiflds fe debereÃmuldre,uteoru latebrds penetrarent. Qupd ego fieri prohibens,hut}c li» brumferipÃ. Hic liberÃcinctpit: ÃAulta mihi Icgendd mÃÃi. Contra duas EpiÃolas Pelagianorum. Libriquattuor. Cap. LXI. SEquunt ur libri qudttuor,qucs contra duas epiÃclas Peldgianorumad Epifeepum RomanieeccleÃiese» ttiÃctu fcripÃ,quid in eumanus sius uenifftnt,ipfemthi miferdt,inucntensinitlis calumniofe tune poÃtum,no» men meum. Hoc opus Ãc indpit ; Nottfww te quident frma. Contra lulianum, Libri fex^ Csp. LXIL IKtcrMÃifcri^ttdtfKcr ïuliani Pelagiani, quos fupri ccmm!mordui,uencrunt etiam in manus meds,in qui lus cemperi iVaquieex cis drcerpfcrdt,qui eaccmitiVa lerio miÃrdt,ncn ecdem modo quo à ' lulidtto dtda funt ad fimdem comitem fcriptd,fed nonnuUa eorum aliquan tumÃiffemutatd.SeripÃergeftxhbros aduerfus lües quattucr,fed meorum duo primi,teflimoni)s fanderum quifidcmcathclicam poflApcfiolcs deÃnderunt,l,uliani impudentia redarguitur, qui tanq Manichacrum do» gmancbisoHÃiendt,mputauit,quiaeX Adem trahi di» eimus originalepeccatum,quod per lauacrum regene» rationis,ne.n folum in maicribus,uerumctiam in paruu» lis foluitur. Quantum autem ipfe iulianus qutbufdam fententijs fuis adiuuetManichiecs,inprimi libri mei par tfpeÃericremcr.Ãraui. Cceteriautcm quattuor neÃri reddt murtbisÃnguâisÃr.guli.Verum in huiustantitai g^c/flfcorrfti eperis quingt;o uolumine,ubi cemmemeraui «-9. tiiÃrme mariium ccniugiÃlt;e,ne deformes pareret,pro por,ere in ccncubitufcrmcfam feierepiduram,nomen äa.c3,.af. betninis qui hocÃcere folebat,quaà certum pofui, cum Ãtir,certum,quta memoria n,eÃÃUit. Hoc autem So» ranus Aïedictnee artes HAagifler fcripÃt regem Cypriu Ãcere/eiere,fed nomen aus proprium ncnexprcjÃt. Hoc cpusÃc indpit,Ccntunielias tuas. Enchiridion |
LIBER SECVNDVS.
CCXLDC
|
Enchiridion dcfidc,rpe,ct charitarc, Liber vnus. Cap. LXIII. SCrip/i etùm Itbrum dt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ZT chariMe, cum i ne ud quem fcriptut eà pojluliffitjut uliquod opu » fciüum hiberet mcum defuii muiübut non rectlfarum : Quîd gema grtci Enchiridion uocunt. Vbifttis dili» f enter nuhi uideorejje complexuf,quomodo fitcoltndut ^ut,qult;imfipientiitnt efje hominii utiq; ueram diuina fcripturd deÃnit. Hic Uber fie incipit,Dici non pote/l. De cura pro morruis gercnda,Liber vnus. Cap. LXIlIf. LIamp;r»m de curu pro mortuif gerenda fcripfi, cum nterrogitui IderK fui/fim,utrum profit cui^ po/1 mortem q,cigt;rputeiuf ipud finüi dlicuiut memo» ridm fepeliitur.Hicliberfieincipit : Diu finditdtitM coepifcope uenerdnde Pduline. De o5o DulcitH quacftionibuSjLibcf vnus. Cap. LXV. Liber quem pr^enotdui deoólo Dulcitij qutftioni» btu, non e/fa in hoc opere commemordndut inter Ubrus meof,cum fit confientuf ex hii qut dmein dlijs dn tedconfiriptdfunt,niÃZTdtfinitdtionitdliquid à nobis interpofitum reperiretur in eo,cr uni edrum qutefiionu non ex opufculo dliquo dlio meo re/ponfionem, fed tunc qutpotuitoccurrerereddidiffhn.Hic Uber fic incipit: QjnituiwB mihiuidetur. Degrafia libero arbitrio ad Valentini5 Liber vnus. Cap. LXVI. |
PR.optereos,quicumdefmditi(rJd grdti4 putdn» tes negdri Uberum drbitrium fic ipfi defindunt li» herum drbitrium,utnegent dei grdtidm ,dffercntes et fecundum meritd noRrd ddri,fcripfi librum, cuius titun lusefitDegrdtid ZT libero drbitrio. Adeos dutem feri* pfi lAondchot AdrimetinoSfin quoru mondflerio dehdc re eoeperdt effe contentio,itd ut me conftdere dliqui eora cogerentur. Hic Uber fic incipit : Propter eps qui UberS hominis drbitrium fic prlt;edicdne. Decorreptione amp;nbsp;gratia ad quosfupfa, liber Vnus, Car« LXVII. RVrfus dd eofdem fcripfi edterum librum,quem de correptione CT grettid prdnotdui cum mÃ}i nun» cintum effet,dixiffe ibi quenddm,neminem corripiendu, fi deiprlt;eceptd nonfdcit,fedproilloutjicidttdntummoigt; doordndum.Hicliberficincipit: LeilisUteris ueftris, VUecoperd nondgintdquaUuorin Ubris ducentis tri* gintdduobus ine diildffe recctui qudndo hdc retrdädui, utrum dliquos ddhuc effem diädturus ignordns,dtq^ ip* fdm eorum retrdddtionem in Ubris duobus »edidi urgen* tibusfritribus,dnteqepilloldsdcfermones dd populum idios diädtos,dUos 4 me dittos retrdädreccepiffem, Sdnâi Augu/Uni Hipponenfis Epifcopi,libtr fecundus retrdfidtionum expUcit. |
|
Ad Iccflorcm; Fieri potuit, Candide L(âor,ut in fieri doAorii Atlt; gu/lini uineii,hafce rdeemationes i/nllituens, C}quot; e» IcHiÃimii Sorecffdcerbdi Idbrufcdf tnixtdi,torculdri hii pofuerim,hds fcilicet, gerindnii ueris iUiut operibiu ddulterina pHudographd coniunxerim Mcitdiione te^ ftimoniorum, indc fubleilorum, nbsp;nbsp;pnlo commijforu. McummdgnM tile Ãrdfmiu fuis gquijfimis eenfuriSt fire inomnibiti diui AuguÃinicpertbtM ddpoÃtK, uerd d fdlÃt diÃreueritÃbuit te huiut comoneÃcere et 'mhor» tdri tUtprobe tu ifucq; éx Erdfmi potiÃimivm pra-Ãtio/d ne AuguÃini uoluininibuf préfixa. Leinde ex unoejuo^ Tomo prieÃrtim nono Cf decmo,ueterii uero (editio-:^ ni s decimo Cf tmdecimo fublegdt Gquot; difeernof, produs Hd ex fuppeÃticijs et nothis dtg^ genuinis et re^is Aus guÃini feriptii teÃimegt;nid.üd fiet ut neq; tu lt;ered ,p dUft reÃ,et uittdtd ,p fynceris eniM ,neego tdlid uedere me* rito tibi ut itieptut edupo Cf impeÃor uidedr,^^ Grdtids niK lurii pontificij rdpfodut indiferimindtim faecifÃe con uincitur. Mirdri proindeuoloutdcÃndf,q, mhoc opes retoterrdtdcorrepferint,qudndo per Typogrdphos Id tinitdtis omnii expertes,excufut inluccm Idtinui exedt AuguÃinuf. lAirdcultmniüdi Ãptemeerteaddendum * à emaculatior et emendatior ,pdire potuiÃitjicet non ad hoc exeripferam ut dderetur epitome. M ifct enim edr d taueram,Cf ChriÃo uixeram.Quotidiatiis uero Cf ims probifquorundam amiculorum congerronuq^ tffldgis tdtionihif uiituf (per hoc ChriÃidnie. Reipub. Cf eccles ã pdei dffatim confulere cupiens ) exemplar non reuis fum, neq^ Ãrfan ut par erat ad perpendtculum emendds tum,è mdnibiKdimiÃum,Calcogrdphoconcreditum eÃ. Quiequid ergo inuenetii minus congrue poÃtum,dut ne gligenteromiÃum,p inÃgne imfcitid,et inccnfulta ÃÃis ndtionem iüórti Ãitu eÃe,ne fubdubitato quidem. Cif to « ne à me folie cuderetur h£cÃbd,de hoc te admotiere baud ab re fire drbitrdbdr. Qtiäq iHd non tanti penà Ãnt, ut non ab unoqueq; qui faltem primis labris facras lif ter OS deguÃarit corrigi atq^ emendari poffitu. Concor dantids uero inindice correäas habebis.fuperfluum ers go fiit inter erratd pofuiffe : Veru hoc in re tibi diligens tidm 'vigilij comendo.Valf,G' banc opeüam meam boni (onfule,me^ definfum conferuatüqi perge, Iohannes PifcatoriuSt ERRATA QJVAR PRIMà Tomo irrepfere. Polio, t .columnd 2.loco j.wconcokdelefiifÃ;Ãege Io» cutus. Rodern fil. Cf columnd fequenti loco,lege pro caelum, deum. Columna 3. eodem fil. in concordantidflege qu^per tred turam etc. I.loco. |
Columnd ai-eodem fol.loco 2.iite6ncorddntid,îegeprâ» nunciantur. Pol. ^.columnd 3.I0C0 r.legtproquem qu£. Rodern foLcolumna j.loco » in -oncordantidilegeprd Sequenti loco pro itlius,lege Ãlius. 'Vltimo loco eiufdem fol. Cf columnd in loco Cf concon ddntid,lege pro q, unamqudq^,qu£ ad undmquä^. Pol.y.coluinnd3.loco t.legemetumdempferunt. Fol 8 ,colund 2. /oco ex 8 r.pfalmo citato pofuit inters rogationes,Cffuntnegationes, Fol. to.columnd t.loco t.in concordanttaÃege noluit pro uoluit, Roderncolumna i.ultimoloco,legedet 2,lined. Sequeiuiloco pro ueram,legeuero 7.lined ultimo loco^ eiufdem fil.3.columnte,legecenceptam pro conceptum. Fol.l i.columnd t.loco 3-legeetidm primd uice pefies ricrä, Ro-^fil.coluna. 4. loco d-ltge quomodo illos fubuertat. Fol. 13.rofHm«(lt; 1.2.linea.legenumpronam. Rod.fol.columna 3.2.loco.legehomo in dcum trdnÃuit. Fol. I r.ccf«mr;d t.loco 2.lege emnia pro omnium. Rodern fol. cclumna 2.linea 7.lege hominif pro homines. Fol.t ó.columna t.locoadinea8. legeÃiritu,pÃintit, Rodern fol. Cf loco,lege in difcipulospro in difcipulis. Rcdemfol.coliimnd 3,loco a.linea ta.legeprceÃntiaÃs uefitura,quieiamfidldfunt. Rodern fil.columna eadem loco 3.lined4.lege filiumi deum Cf hominem. Rodern fol. columna j. in capite,lege propria quadam nd tione. Rod.fcl.eolumna 4. t, ccncordanfia addebaptizdti. Fei. 18 .columna i.inccncordantialcco 2.lege in priud tamperfonam fclam. Rodern loco lined 7.lege legdntpro negant. Rodern fol columnd 3.ICC0 3. linea.t t.lege intermffo ncn,quod fidlus (fl ei ex femine etc. Rcd.fcl.ccl!{..U-ltoo.2. in concor, legecuprophetis Cf iuÃis.etc. Fol, 19 .rcL i .Icc0 3. lined 3 .lege qult;e pro qui. FoI.3o,(oI. t,lcco 3.lined7 legegenereprogtneri. Rod.ccl.3.lccoultimolined4-.legeinfiaurari, proins Ãaurate. ïlt;^l â '.col. t.loco.i.lined ^.legequodaliunde pro qui aliunde. Rod,col.2.locojf..lined s.legeperfiuunturpro perÃeis untur. Rod.fcl.tol.^Jcco 1 .ccneor.legediciiruf ,pdicuntur. In ocncor.eiufdcm lociaddeinprincipiohcmo. Rod.col..^Jcc0 2,ultimalinea,legedamn(i'tuisip demis fdntes. l^^l-3cgt;.ccl.4.locc 3.lined s-lege queniä far its non rÃ. ^^^â¢isgt;.ecl.^,lcccultimc,bnrd t jegentÃÃulta impit gt;nbsp;eprtl;ei,dat.etc, ^dent |
|
BoJem.foLcot. i .beo ultimo,tinei 2. bge quem faluum fieri noUet, Toi^2.col. i.lo(o.r.mconcor.kgeaugetur,päugeri. Tol. i.coi ,loco,2.linett:S .lege prteuenerit pro pers uenerit. Folio. 34.C0I. « .loco I .iMfoneor.ffge hominem,pro ho» mo. Fol.3r-col..^loco I .inconeordrf. lege fine pecato cr ciM«ij6fro((rfcftrw. Eod.fDl.col.,f..loco.4..incocorJlt;(ntiii legeloquimur uel Ãeimuf. Fo1..^6. cd. I .loco. « ,linei. 13 .lege iuiicium. Tod.Ãl,col..f..loco I. tinei 1.lege nor. Eod.Ãl.col. 4.lofO I ,tn concordMtii s.legenon Idbilt cr fluxo elemento. Fol.r t,col.2.I0C0 2.inconcortiitntii(lege ficut ntc ec* clefiietc. FoJ.col. 2 .foco t .lined j.lege bone pro beneâ. Fol.ri.col.4..loco 3.inconcorddntii,legerebdptizitre ® cdtholicum etc. Fodem col. t.beo 3.lined 3.legetmtedprounicdm. Fol. r4-eol. 3. beo 2. in concorddntid lege potent pro poterMt. Fodem col. loco i. lege inconcor. PetiUdnuf noluitpro uoluit. Eod. col. 3 beo 4.in concorddntid lege quee licite in fee* lerdtos ecclefîd exerceri peÃit. Fol.-je.col. t.bco t. inconcorddntidlege dicitur pro dicit. Folio codem cclumnd ^f.. beo 4. in concor lege in hym* nk lt;3â antiek, Fol. 8 4.columnd 4.bco 2 .in concorddntid legefidet ex duditu eÃ. FoI.36.columnd 2.I0C0 2.in concorddntidlege pecedtit dd mortem quod. Fol.96 .cclumnd 3 .loco 3.inconcorddntidbge inteUis Eodent columnd 2.loco 3.inconcorddntidlegeeoru qui in lege funt. Fol, « 04. coltMMZw I .loco. I lege cdtdbdptiÃk,pro cdtd bdptifmdtk, Fol.« 07.columnd 4.bco.3.in concorddntid lege regu pottÃdtem. Fol. I o^.eclumnd 2.bco 3.in concorddntidlegend mu tudnddd leges. |
Fol. 12 g.co^d 13oco 2.m concorddntid lege lux ifld^ Fol. » 3 o.Columnd » .loco 2.in concorddntid,ihtermitte crdeme,non. Eodemcolumnd 2.beo 3.in concorddntïi,legedidbob ddfcribebdt. Fol. « 3 7.columnd » .loco r.in concorddntid bge corpo rd pro corpore. Fol. 138,columnd4.loco 2.inconcorddntidlegednimd qudndoddeocredtdfit. - Fol. t4t.columnd4.bco t.inconcorddntid lege de d« micitid dnimce lt;3quot; corpork. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠Fol.t f r.coluKtnd t.bco t.inconcorddntid kgeldtrtd folideodebetur. Fol. t I .columnd 4.beo 3.inconcorddntid bgeueteres qudreluxerineetc. Fol.tÃ3.columnd 3.beo 1.inconcorddntid bgeincun dk ChriÃo contrdriuf. Eodem columnd 4.bco 3 .in concorddntid bge humdnk corporibus. Fol. 1«9.columnd t.loco 2.in concorddntid bge duo Chriflidduentuf. ERRATA IN TERTIO T O M O. Folio. t8.quiefii 13.bgequodÃtnonÃdurumcuiete. Eodem quneÃi. « s.lege quod Moyfes dicitetc. Ibidem eddem quieÃi,lege quomodo dliquid fuperÃit. Fol. 2 8. qu^Ãt, to 9.lege quiie c upM firunt. Fol.43.qult;tÃi,7r. lege improperium eà pro impros prium etc. Tol. r 3 -.quteÃi, 2 g.lege dbfeidiÃes pro dÃid:Ães. Fol. f 6.quteÃi, f o.bgeuinedrum pro uinddtum. Fol.rf.qu^Ãi.r^.legeptrmiferitZTpoÃed prohibues rit. Fol. 60. quitÃi 17. lege ccmmemorctur ucl bgdtur. Eodem folio qu^Ãi 3 8. lege decdne dutem noluitâ Fol.32,quitÃi I fjined 2.bgeperÃdos proproÃdos, FoI.22 t,quitÃ. de f. hdre,cd.6.legeerudelk e^uberd. Auguftæ Vindelkorff excudebat Hcn» ricus Steinei. III. Idiis Augufti An, M. D, XXXVil. |
âf
|
Ji», tl nu^tb^ rttpta cSHuhb; à tiuÿîhitf Vî Eltern- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oÿ tltigtiblt;\gt;n ft ghdhi î*v ûttôWtlM« tlt;*oïnuS:(p'y1îtitgt;urolctpuic AUodV^t^ apî mno «p pali^a cttut raf f mumil qyj tmuti0 V 00^ oaftLûi aïït i^ttUu q ti aU|f mcuc^^E^iiapnto ffifoagfityâqj3Hquot; to Qfl yfiieÿJy ino 4)0 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;twû^mo îl^Pmo Crpmo lt;i et pmc cHn^ mam ftOatt tcumà io^tqonp w«ô ualûî rïpnw vuiifths à U flHgntO ta nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftqi Jttioleactwcuo Mâ^a^âi|ft^ûîtatttK Ã4|o îtttuatîpnlBiot jïdw^iïftqrnii, mto trtS Iftw ptiny^pnat jT pnfÃgt;att U^cit^a:i?^|âwi)cûtjii ttcWtiî ttiittta juomtomnock labnau îiuaiOit^ lio c ttotórCi^luUw wUiï ÃWcîwâwtd 1* nbsp;nbsp;nbsp;sdwob nbsp;nbsp;nbsp;5^ ^)o^A3o.mpfco ttortv^^pâaîowno^ftî»^ göcöö? *»0 ftv)$wiMÃc f pl5cm lûip pftetiGr Dtfpi^ îoUgbatso nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;w â [1î( VttOttné'vn^fetttt^q'^^nyiQitwé WnP èê!!?^ nbsp;nbsp;Ãnc^ wunfc Ritâftènfttîma 0tùs reîettnt t^^tuuauorrclapfUto mu tmt dlcf^n Ktw wXqitüC?^ maSmiit mnUO utâRvitutud e^Xeoa^xftcmr wunmtvtccqit^ntctiut cebè î)«wîî?' ( ho:«ô?«Åka5nw^Wlt;|i^)o:^ittî^ c IHftnià ib? Æ iÃö!h Rt?c foumtabtiiota ' igt;'^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^wÃjrtMiïto ; ^^t|ttnwiwü^twtrtnqtfeaömtjn»^ ^.jjokiptwot^ttaUcVCfOut^^ioucptio |
t me tâ¬tmedè»4tucu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tne tta d|^tutm^ii^qnq» ttÃfui,4^âu^tr F.t^ rtcîilfe-^lm^XKDi^ ûtm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pox/ qmaxe{oluUâf mJm poi qt^Wttttar nwra» î^i tmr Ttin wïii nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vovouô wî Ij gpaul^ Tjv etvgt;^ioirîà le îpoiamp;w« tiwot^o^^^ txwat^tA^ xumo rotftwcb^))fèaii$itvââ^wÃAu oBm i- npnpwttfau V pcqiuufi^t mtr ütttoo^f V nui^-e^tu mtt^. eas;ta$m^^BA Ã!^^*tlt;niduomdnw;Lt^P{i ittrreîitté.quot;ûn pmexhift^au aUÿmfiv^m -two^-^aputîâiÃ^w^no lî tj^igttOonlTimmACliiPmat^t^ quot;oiS^tWîil^^ttâF^^uoitruâ^ FtWÃ* fà mTq^ pmcu^^ui» pw^tcuo V Fmtcm vfenev ranuq^vffuvât^ Wj) FtwU^lptwytKyig dti^ (wj^ÅflU (ferme Jtç nbsp;nbsp;ft Faâugt^ q^tna^vga(^an qt|rm?mtuÃif Alftd gttl^xc^Tûuô load t^arJ^ûF q'Fdift t'Atmei ge nautovK îîtitamp;aieq7nvAfftgt;^pto nautônw rTîumotî flamp;df (îmoo Ttotuii^3à auftnawtt itx^cem«^» ttCFvJtt^^Ff cûozfûFiw à mlloti4'iWMf^)3o»3j^q^ftcftXK5mo â^w âco^ ÿmÃTaut two^ftwlôfîf ttîutt*tûcmt?î^l^FiyÃ!5^q-poa ptro 9Cîut^rFiuûnâgt;q Ji^p^^âq.^ua quot;nbsp;eus nbsp;nbsp;nbsp;lt;V ftmoie V atDutG nbsp;nbsp;nbsp;jaiâr? jimsttac«^^ ap^lîwfëîa u^otùe /pttm^atuoaèw |