DE CHRP sti IESV P assigne» de^ lUius frudu,ad lacobuni CiP lànum,Ca(sinati's Reipub.Prsc-fidcm,m’rum Clanfsimum, Oratio,.

”‘^^‘BenAcenf'iautore,

LR ^R,

r

To KgtKyr TTK^aVjCy nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;TPiHOtU. ^'l'»

TÓ Ä 6Ci TTK^âVjCV KSlK^f TTDtSâAÿ,

lOANNI OPORINO SVO

Philiilethes Clemens Killanius Bcna-cenfis S, Dt

HVm tibi,quód detua lam pridcm üngulari doóri* na,atcp in omm' uirtututn genere exccllenna nobis effet allatum,non poffcm non debere plurimü,tum ueró poftea quàm ex fermone Vin een tij Vagri* ïtj te in rebus meis tam diligente agno ui, eo tibi ardius obftridus fum, ut quod primùm præclarç indolis, £lt; uir tutis tuæ contcmplatione fponte facie bam, nunc,modó ingrati hominis no tam declinare uclim, idê omittere nee queâ. Quadere,etfi (quæ tua huma* nitas eft) fan's tibi multoantea, atej iadeo cumulatifsime fadlCt effc uclis, tibi tame quas poffum, quando aliter inpræfenti per locorum interuallum teferre mihi no liceat, gratias ago. Ctt igitur orationem quandam de Chrifti pafsione fuperioribus diebus ad laco-bum Culànû, uirum clarifsimû, de tne optime meritum, habuiflem, earn nomini tuo,uti fingulare amorisintc a a mci.

EPISTOLA

mei, atc]^ perpetuum uoluntatis tcfti-moniû, nuncupaui:idemetiâ,fîuitafu perftes fuerit, in Dialogis quos pro* pediem emiffurus fum, fadturus, fi te hifce pracludijs meis deledari percepe ro. Res erat ardua illa quidem, QC qux ' mëtibushominömagislaudari,quant eloquctia cuiufuis comprehendi pof' fet. Nâ fi,ut de me ipfe iatcar, in^enij, quod mihi minus inefle icio,quam me diocrcjhabenda ratio ulIafuilFeLfiftu drj, cui etiâ quàm decuit temporis minus im pendi:fi ufus deni(Ç,6C exercita tioniSj fane omnino mihi tacendû feie bam, nedum fatis mihi coparatam ef-fe de hac tarn ingenti celebritatc nunc quidem traefiandi, eloquendi^facuP tatem. Verum enimuerömalui,cuni fantiuiri ftudio, qui hoc à me conten« dit, obremperauero, fuo ipfe de me iu dicio detrahat.quam fi id non fecero, meat erga feuel beneuolcntiaf,uel pie tati defuifle queratur.Italt;^ timor mihi abtjeiendus fuit, ne audacia potius $ obfequium, amp;nbsp;temeritas quam pietas cenferetur. Quis eft cnim taminßgni ter impudës, qui in eius morte deplo-räda, uel potius quado hinc totius no

nvncvpatoria.

ftrçfalutis fumma pêdeat,in ill fus lau-dibus recenfendis tantum prçftare ftu dîj nonnolit, ut ß minus idoneus, fal tem plus, atlt;^ omnino ad referendam gratiammemorhabeatuffNeq; enim ullam mercedê tantauirtus Kpietas, praeter hanc laudis, gloriæ, ôi grati a-nimi deßderat ßgnißcationem:qua z» tiam ß careat, ut in re profana ait fum-mus Orator, tarnen fit feipfa côtenta» Quanquam in memoria gratorum ho minum tanquâ in luce pofita laetetur, Inhocinterimuelim quicquid mune-ris eß, quando ab fingulari amore ac bcneuolêtia proficifeatur, Içto pclt;ßo re accipias.VaIe,Pontidae,ex Aca* demia noßra,x v.Cal.Maias.

M. JD» XLVIII.

a }

DE CHRISTI lESV PAS fione,dt’q; illius fruclu-,dd lacobum Cußinü,Cif' finatis Reipub.Prafidfm,uirum clarißu mum,Oratio.

I Vmin tanto tonus j orbis tcrrx moero re co2itarem,Pr3C' jful clanfsnne, nihil J minus quâm Chrp

fti Jefu mortem in hoc celeberrp mojfacratifsimocp Dominicæ paf fionis die,deflendam efle,quando præfertim fumma ex ipfa falus, Sgt;C libertas comparata, Sc uoluntas, quod optandum erat,Dei Opt* Max* rcconciliata nobis fucrit, non propterea filendum omnb no mjhi arbitratus fum, quin fi. nulla lefe alia tulillet occafio, quæ, quidem plurimæ,eæcp quam magt; ximæ funt, uicem ponïisjnifcrrb mamcp infidelium conditione de^ plorarem, pij item pecfloris onihca

ORATIO.

gnifîcationê aliquam facer ê. Qiia quidem în re, cum amp;nbsp;horum cau^ fà, qui uti ex hoc limpidifsimo iàx luiis noftræ fonte,unde lumé,ue^ ritatem q? haurire potuerût,nihil, quàm côtufîonê, ætcrnamcp dam nationem funt adepti, nô dolcrc, iniuftum, Sc ab omni etiam huma nicate alienum putaretur : amp;nbsp;mei, aliorumq? Gmilium caufa, quibus Euangelium proficit in falutc, no lætari plurimû, parum iàpientis, ÔC no omnia, quæ inde coniequu ta funt, dona recenfentis uideret: anceps diu animus, in utram incli naret partem,ignorabat. Vicit ta^ men dolor, a quo paulo ego pôft itafumuiô;us,utabinccpto pror fus mihi defiftendû pucaré. Rem enim fane quàm difficillimam,amp; longe etiam, quæ multis antehac fuerunt ætatibus, maximam, atc^ clarifsimam,uehcméter horrebâ, a 4 Porto

DE CHRISTI PASS.

Porrd hanc eandem colleclis de omni in unum uiribus apareffus oo fum, idc^ no obeundi fiduda, fed pudore, quæ mihi abs te Pater oz ptime mandata funt, detredandi fuicepi : ncque quo à te uocor ipe perueniendifretus, fedut,quiani mus, qug' ue mca in te uoluntas ef fet, amp;nbsp;amor,uel hac una grati anf mifignificatione declararê.Quod fi hoc animi robore, talicp efl'em amp;nbsp;eloquentiæ Sduirtutis indole, ut omne dolore, qui mihi cum bo nis omnibus comunis eft, refpue^ rc,6i^ ex animo deponerepoflem, fjperarem equide, fi minus parem dolori eloquentiam habituru,ani mo tarnen meoaliqua ex parte ià^ tis eflè fadurum .Verùm cum do lor pene ita conficiat, ut nulla hu^ ius uitæ remifsio uel parùm ad Ic' nicndum dolorem proficiat,amp; in genium plufquâ mediocre fit, no uideor

ORATIO. ' uideorme illud oradonis genusi fecultatcm, copiam fentcndarurn atcpucrborum præftiturum,quç Sc tuam Prælul fingularem pru* dentiam deccat, 8c tantam,quan* tammeminüïe no polRim, huius dici Gclebriiatem. Qum mihi po* tius, nc in limine ftatim offenda, uerendum fitzne'uehuiustama*

trocifsimi atque nefandifsimi fa* lt;Stirecordado,etuocemmeam fle tu debilitetjôc mentem dolore im pediat; Qui enim in tam acerbiß fimo omnium luéî:u,â fletuocu* los cohibcre, amp;nbsp;à dolore mentem pofsim abducereCEtenim quis ex nobis eft tam huius oblitus bene* ficrj, tarn diuinæ immemor bene* ficentiæ,tam inimicus fuæ, qua à Deo infignitus elf, dignitati, que non excitet,non inflammet huius tarn inaudid facindris perpétra* tioC Verum li non filendo folum, a fed

DE CHRISTI PASS.

fed etiâ fermoni fua tempora funt côftituta,qu^ inciderc unquâ tem pora poterunt, quibusueltacerc minus laudabilc fit, uel loqui ma-gis ncccflariu; Quan qua cû mecU ipfe diligetcr cxpêdo at(^ animad uertOjtam coclefte ac uerendfi h ti iuice rci fecretu cfTe compcrio, ut nullius quamuisingês flumen in/ gcnfj ( ut darifsimi Oratoris uer-bis utar) nulla dicendi aut fcriben di tanta uis,tantacp copia fit,quc il lud no dicâ laudib. exornare, fed ne ucrbis quidem enarrare,atqi a-deó animo côciperepofsit. Licet cnim diuina ipfius difpcnfatio ia-crameti,et cxcufTo Sathanæ iugo, humanac feruitutisin priftinam li bertatem affertio, uniuerfo Chri-ftianorum coetui pateat,amp; in pro ptu fit:modus tame ipfetarn reco did, ingftimabiliscp thdauri iapic tiæ DcijUt de mcmet ipfe taceam, ' qui

ORATIO.

lt;juîcorpushocmortalefum,cjuod aporaiiat animam,indutus,uerùm ecdiuinis illis,omnicj;tcrreftrima tcna,amp; cotagionepurificatis men tibus incoprehcnfibilis omnino , ut ita dicâ, ineffabih's cflcui'do tur. Acceditctiâ]llud,quodadcæ tera ]ncarnationis,amp;f defcenfus é coelo filij Dei, miranda ilia quidê, fenfum humanu excedêtia my^ fteria,religiofa quadâfanôta'ç^ dul cedme aftedus,aciucüdo quoda horrore perfufus, fîngulis ultro contemplandis immoran foleo* Inenarrabilem quippe cococptiox nem eius,uirginê finedoloris fen* fu cnixa,ortum nouæ in coelis ftel læjinaoorum diuinæmaieftati co uenientia munera,miraculoruni uim ac poteftatem, fumma cum uoluptatc animi quotidieomnes legimuSjamp;Tadmiramiir. Inijsue^ ró, quibusfalutis ÔC libertatis no ftræ

DE CH.RISTI PASS.

ftræ caufa fem et ipfum pro nobis cxinaniuit, ÔC hoftiâ obtuIitDeo patri',ta /li dolore cordis intrinfe/ eus tanquâ recrudefeés adhuc uul nuspertracflare ueremurtac pol/ lutisjincircucifisfcp labrjs,cùm pro rei ipiîus atrocitate, turn pro tan^ ta tarnep inæftimabili filrj Dei dp gnatione,parê in deploranda eius pafsioneeloquentiâ præftarenul lo modo poteft Humana uUa con^ dîtio.Miraculoru enim ipforûab titudo,noua gratiæ(reieâ:a ferup tutis lege)præcepta, transfigura^ tio coram difeipulis in monte,cce Icftia de filio Dei teftimonia,fplc^ dor ÔC oratia diuinitatis in facie, amp;naturæipfîushumanæ innoua tio quædam,utpote ineffabili Ser uatoris noftrilefu Chrifti magnp tudini ac dignitati cÔfentanea, 8C. côucnizntisiy^siciiz quadrare poflê uidentunAthoru contraria,nem

‘ORATIO.

pc malediôa,côtumcliæ,in{ânîcn tiumc]^ hominûfuriofa uerba,ac uerberajcolaphijfàndlæ illæma^ nuSjCt gloriofi pedes clauis cofîxi, lancea militari perfoflum latus,ÔC his aut fîmilia, aut crudeliora pie.* rac^jCum non folùm infra diuinâ, atc^cocleliêjfed Humana quoc^, ac corruptibilem naturam efl'e uiz deantur,nefcio quomodo aciem ingcnrj ac mentis noRræ obruere atcp hebe tare no finegrauianimi mœrore confueuerunt» Acproz pterea mihi ipfeperfuafifemper, neminem efle qui humanationis uerbi Dei, aut Humanæ, ut ita loz quar, Deificationis cotemplator idoneus, fermocinator ue perfua fibilis effe unquâ poterit, nifi gra^ tia prius opitulante diuina in alte^ rum hominê trâsfiguratus, ac mo dó crucifîxus, modo refuroês, ad fingulatam recôditæ difpenfatio

nis

DE CHRISTI PASI nis myfteria commenfuraüerit fc metipfum» Sed priufquam dicerc indpiojtcmiPater omnipotens (hanc eniinunâ appellacionê,utï præfidiu quoddâ fingulare nobis tribuifti) oro, ut tâtilper mihiadgt; fis, dum filio tuo, quo de hodie a^ élurus fum, ea,quæ per ine maio/ ra poteruntjiufta pcrfoluero:afpi rescp, ut id ego bene dicendo tuo munerecofequar, quod iandiilU uiri, qui bene inhac mortali uita aliquid egerunt, tuo funt munere coniequuthQtiam ob rem, güAgt; poftolo fledo genua mea ad pa--trem Domini noftri lefuChrifti, cx quo omnis parentela in ccxlis amp;nbsp;in terra nominatur,utdetnogt;’ bis iuxta diuitias glon'g fuç, ut for titudinecorroboremur pcrfpirp turn fuum in internü hominê,ut inhabitetChriftus per fidê in cor dibus noftris, ut cu ipfo fimul cru cifixi.

ORATIO.

in ligno pendetes, uerbu crucis Chrilti no ut ludæis in fcan daluiTi, nee ut gêtibus in ftultitia* led ad iàlutê,ædificationem cp no* ftram percipere ualeamus: exalte* muscp nofmetipfos à terra, ut in li gno exaltatu Dominü,purificatis mentis noftræ oculis,nobis liceat intueri, atque fufpicere.Etenim fï Dominus ipfe ac redemptor no* fter,de coelo in terra, ut nos inde füblatiad coGlcftiaraperemur,de fcendcre uoluirno'ne coueniens, üel (ut redius loquar ) necefl'ariu cfle omnino exilbmabimus, unà eum exaltato exaltari,cum præier timamp; uerbo,óc exemple ad fe* ipfum traCturu efle omnia, cum cxaltatusfuiflèt à terra,uoccdiui* na teftatus fit,eumtp ratio et fides catholica iampridê præfcripferit nobis,ut à gloria Dei patris ad in firmitatê noftram dclccndentê fi lium.

DE CHRISTI PASS.

hum ad cœlos afcendéces nofipß, quafi è contrario defcenftimillius afcendédo uiddicet imitaremur, non'ne reclius æqualitatis régula feruabimuSjfi cû exaltato Dei uer bo, fîmul Sc nos mëtibus exaltati, crucifixo côcrucifixi, morcuo co* mortuijfepulto confepulti ei'us e* xemplo fuerimuSjUt fecundû eun dem rationis tenorê,cum refurgë teàmortuis conrefurgere quoq^ nosipfîà præuaricationis amp;nbsp;pec* cati morte pofsimus C Qiio enùn damnationis genere dignos nos ipfosnon exiltimabimuslt; fi ani* maduerterj'mus, unioenitûDei fi lium,Patris fapientiam,amp; uniuer forum Dominu, integram ferui, utnosàfèruitute Iiberaret,formâ fulcepilTezutcp carné banc noftra ex mortali immortalé redderet, ac nobis iampridcm pcccato mor tuis uitam in(piraret,camq? æter nam

ORATIO,

Ham, mortem crucis præelegifîe» Noseius exemple ne ad modicu quidem tempus crucis ipGus imp tatores efFedli, corpus noftrû fpiri tualiter crucifixerimus, fed potius corruptibilem hanc uitam ampler xando,rationalem,di'ui'namcp ani^ mi noftri partem dun's uinculis et tetro carnaliü illecebrarû carceri addidâ,quafi dedita opera illigari pati’emurÇ’An nô potius,et meiius cum ad diuitias thciâuri, èi. oloriae fummi Del, quém conftituit hærc dem omniû, per quem amp;nbsp;fecula condidit, homines nos fados eife mcminerimus,aliquando carnalia hæc noftra,quc animum grauant, acrationê deprimuntfèponentes, adiuftitif omnis^ claritatis iblem conuerfi,Seruacorem noftrû Chri ftum in cruce paflîs manibus pen* dentem,uniuerfum^ terrarum or bem gratiæ pietatis^ fuæ luce ik b kiz

DE CHRISTI PASS.

ïuftrantêu'maginabiinurC' Nimis certè duri ac ferrei profeet o erp mus, fi no identidê cogitabimus, cum qui eft ante iècula,nafci in Cc' culo uoluifte, ut à peccati traduce liberarct, noscp ad immortalitate perduceret. An cum quiseumin lordane baptizari, ut humanæ na turæ nobilitatê fordibus inquina tam detergeret, uoluifte, amp;nbsp;mor/ tem uolenti animo fuicepifte,par/ tim ut peccatu noftrum quod à li gno feientiæ origine traxerat pri/ mam,uiuifico illo crucis ligno ex/ piaret,atlt;q; aboleretrpartim ueró, utnosetiâ eius exemplo in fecu/ li pcrCccudonib^ côftantes, Sgt;C cly/ peo patientiæarmatos redderet, cogitabit,non cotinuó in ftuporé conuerfus,immortalesDeo gra» tias agetT’ Quicp,ut nimis certè ce/ leresadexcerpendû uetitæarbo/ ris pomum,acpropterea uulnera

tas

ORATIO.

cas protoplaftorû mantis, Gn Aa* rum in cruce fuarû manuû uuinc* rc atcp extenfione fanaret,eas cru» ci affigi uoluic, fec^ torcoribus la-niandû tradidic.O nos amentiffi-mos,ôd omnib.côfilfjs deuios, at-que prgcipites.O' benignitatê Ser uatoris noftri mirabilê,amp;: inaudi-tam.O' pietatê(uellem omne ani-mandum genus hæc intelligcret) propè fîngularem. Qtiæ cnim po teftefle maior pietas,quàm filiü fuû,cundemcp unigcnirj,in mortem dare pro nobisC Equidê cum de fumma falutis noftræcogito, pater erudidfsime,demirari fans nô poflum,hanc tam ingencé Dei Opnmi Maximi benignitatê, in tantam uenifle obliuionc, ut quæ in ipGus gloriâ laudemcp conferri omnia ab hominib.debuiiîcnt, in fuos potifsimû ufus, SC luxû (malum) contempto poftpofîtot^ uc b 2 ro

DE CHRIST! PASS.

ro Deicultu transférant, ÔC pic-rofcp etiâ,Sc ex rjs Chrilbanæ prp mates reipub.exiftere,qui fe(è to/ tos libidinib.addicût, Ôi. haurien-' dis uoluptatibus mïfen itaincum bunt,ut nHlerâ'ne,et miferabilcm eorû ui'tam, an malü populorû c./ xeiTiplum magis deplorê,prorfus ignorare uidear. Quod fi fen'us oinm'no inaxiino parrum côfenfu remedia cathoh'co côcilio nô adhi beancur,,amp; in pn'mis cum Cæfâquot;, quotquot unquâ fuerût, Impera/ tor belli pacist^ artibus longé da^ rifsimus, huius rei mi'rûin modu fe auidû declararit,tum forta fiére media exquirentur,cû malü emif fis aldus radicibus,nô ut ïamnum occulte ferpês, defperatâ côdido nem accepen't. Omne enim malü (utinquit Cicero)nafcês,amp; recés (ut hocaddam ) ortum, facile op/ primiturunueteratû fitpleruncp '* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;robip

ORATIO.

robuftius ♦ Atqui uereor Pater, ne, fi, cum multa nimis fint huius corrupt^ uttg cxêpla, qug proferz riin meciiû pofsint,m qs recenfen dis nimius fuero, aut oblitus proz, pofin' ÔC ab i'nftituta fcq'e digref-fus uidear, aut temeritati's crimen incurram. Proinde ut eó unde diz grefia eft oratio reuertatur, libet aitius priftina nobiscp jarrlpridé ereptà foelicitatê repetere:ut cum eâ homines agnouerintiftn quos mox per peccatum laqueos indue nnt,facilius pofsint addifcere.Fuz it enim aliquando, fuit inquâ tem pus illud, quo.femotis aff edlibus, qui in præfentinos aggrauât,uitâ quodammodo coeleifê,quanquâ in corpore confbtuti,tanquam'fiz ne corpore cflemus,uiuebamus» Cumcppoftremi omniû plafmaz ti fuiflemus.primû ferè Ordiné di gnitatisjautfecundu poft primas b 3 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;86 '

DE CHRISTI PASS.

fpiricuaks naturas tenebamus, ac corpore no ut impedimento a^ lujuo circuclufi, fed on'ginalis I'u* fticæ m unere donati, tanqua an-' gufto quodâ (âcello circundati,fi' mul cum ipfis intell/gecfjs fuper^ naturalia ilia contêplabamur.Ne^ que corpore ipfo anima noftra ad diuinas reuelationes fulcipiendas impcdiebat, quin potius corpore ipfo in fublimi euehebaturquip^ pe quf carnis ipiîus minifterio tâ/ quam inlfrumento quodâ obtem perante, ad neccflària tantû uterc tur.Decebat namçp lapientiâ con ditoris, cûincorporeas prius,cor poreas deinde naturas produxif ièt,mcdiam quandâ, ÔC quac extrc ma quafiuinculoquodâcônede^ ret, ipfo autore inter utraft^ creaz ri. Ob banc igitur caulâm mirabiz 11 diuinoêp artificio cotraria inuz num rcdegit opifex ille omnium . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Deus,

ORATIO.

Deus,animam cp corpori iïmul c5 glucmaui't,tanquâ à duobus extrc mis parte (ÿmmetnæ ac propor^ tioni correfpondentêacccpit, co^ poGtuincp animal ex utrifque, cor poreû iïmul incorporeû,morz taleatqueimmortale, omnibus^ crcaturarû partibuscÔiïmilecrca üit.quantû fcilicetad animû,angc lis, fuperioribuscp poteftatibus: quantum uero ad corpus attinct, cOElo,mundicp démentis nôabfi-mile fecitjUt nulla ex parte cætcz ris inferior creatura effet Humana, utc]^ eius ineftabilibenignitate at^ que potentia, quæ belluina atep ir rationabilia erant,cômixtione ilia diuina ad meliora quodammodo traherent. Informe igitur materiâ illâ omnipotensDeus înfâpiêtia, hoc cft in unigenito filio fuo,quagt; litatibus corporeis,corpus ucrô ipfum fenfibus exornauit.Poftrcz b 4 mô

DE CHRISTI - PASS.

IDÓ ueró altera m chore ac nobilio re natura,mentefcihcet,quafi qua dam, Liti'ta loquar,corona infigni uit. Atqj in hue maxime modum irrationabilior pars illa ad huius præftâtifsimg animæpartisufum copofitan'plà uerô mens adimagi nem ÔC fîmilitudinêDeifummi e^-laborata atep perfedla,adfummU rerum omniû principiû, condito remcp recurrendi uim habet. Gui enim creaturæplufquâ nobis tri' buifledicemus creatorê. An CŒ' Io,quod forma orbiculari prædk tum,radiante luce tenebras etiam nodurnas depellitîAt hoc ipfum diuiniorishuiufce myfterfj,animg uidelicet,acrationisexpers, nihil præter latitudinç ac rotunditaté, alîrorumcp uariatas uices ofteta^ re nobis poteft, An ætheri, cui de mentum jgneû adhæretCAnaeri, qui fecundâ poft ignem regione fortitus.

OR A-TI O. •

fortitus, ubiq? diffunditurC An a* lt;jufinuanosfinus,btto'ra,maria(:p protenfgC'Anterrf, que grauitatc fuaeôlians, ÔC fufpeiifà,immobili ninïurfuhdamentoCSunt ilia qui demfummiôt dufdêartïfîcis præ ci'pui: ÔC in uniuerfum, Sé in parti bus fuis inuicêjtû natura, tûfublt; ftantia, turn concentu ÖC tempera mento quodâ adminiftrata prpfe do opéra : nullû tarnen iftoru ra^ tionali anima cxornatû,ad iummi acueri Dei côtemplationem con uerti,n€(^cum altiorib, tills prin cipijs, ad principii illius uniciatt^ fupremi cognitionçrn peruenirc poterat» Athomo folus exomni bus creaturis mundi,rationis ca paxanimal crcatû,quâtohuiufcc modi corporû magnitudini cede bat, tanto rationis habitu, poten tiaepimmenfa illa,etçorporcafpa cia fuperabat. Ac terra? ilia inlor b 5 mis

DE CHRISTI PASS.

mis uaftitas iuxta crcatoris nutu ^rauitatc fua perftat immobilis. Æquora fecundût ingcnitâ ab co-dem Domino natura, pcrpetuo curfu fluunt,ac refluut, Quod uc rofupcr aquas fitûeftelcmêtum, per inane illudfpaciû, naturaliSC ipfum motu diffundit. Ignis aute, ec aftra,cOElumcp legibus fibi prac fcriptis ferunt:amp; hocquidc circu lari uorticein femctreflexûîilla uc rd partim coelo affixaeode motu, partim cotrario curlii, ccelefte co centum ex cotrarijs proportioni* busreddunnhomo aut pedib.tcr ræ obfirmatis, capite cœlû ipfum fufpiciens pro rationalis animæ, quo à Deo donatus fuerat, munc re,fuperato omnicoelcfti ambitu, iifquead penitifsima fècreta pene trauerat euolando * Hunc enim idcirco nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Graeci appel gt;

larunt, quód furfum ipeiflet» Ipfi

crpo

ORATIO.

«rgo,inquit Firmianus,Gbi renungt; ciât, fe^hominS nomine abdicât, qui non furfum afpiciant, fed dcor fum.’nifî forteipfum quodredi fu mus,fine caufa homini attributu putâr.Spedare nos coelû Deus uo luit uticp nÔ fruftra, nâ amp;nbsp;aucs, amp;nbsp;fx mutis penè omnia cœlû uident: lcd nobis propriè datû cft, cœlû ri gidis ac ftantib* uidere, ut religion nem ibi quæramus, ut Deû, cuius fedcs ilia eft,qucm oculis no poffu mus, animo côtemplemur.Sed im pedior mœrore animi,acdolore cordis retardatur oratio mea, quo minus beatitudines olim noftras profequi poflît. Sûmi enim boni ac pukhritudinis ipfius inuifibilis côtemplatores cffetfli, nô tam præ fentiu,quàmfuturorum expédia^ tione fœlices eramus, atque beati, Proinde cûiuccurrit mihi,ex qua fœlicitate delapG, in quas mife^ rias

DE CHRISTI PASS» rias parentû noftrorû culpa dcc? dimus, ftupet animus, obrigefcût fauccs,hæret lingua palato : adco, ut cum diuino illo uate non inepte dicerc ualeamus, Quomodo can* tabimus canticû Domini in terra alienaC’ Quapropter ut breui cætc ra ièrmone perftringâ. Nequâ illc ac maleficus fpiritus, ex angelica hicrarchia dignitate^ pulfus,pro ilia malipnitate fua nullo modo fer re poiTeuidebat, primos illos pa' rêtes noftrosjlicetintelligibili præ ditos forma, terræ tarnen puluere aclimo creates, præfentia diuina frui,amp;S perfrui poiTerfe uero im* materiale omnino,intelligibili tan* turn forma praeftantê, cum fupra conditioné ac dignitatê fuam præ fuperbia efferri uoluilîet, a fum* mo cœlo ad ima 8c horrêda tarta* ra eHe delapfum. Propter hæc igit de Ce ipCe omnino deiperâs, ad cæ* teroz

oratio.

tcrorû lapfum, amp;: pernicic præpagt; ratus, cofuens doli's atcp uerfutijs primosillos parentes noftrosagquot; grdïus, in pcccan’ profunda de' mcrfit. Confundor animo Pater, totocp iteru corpore eontremifco, cum mecû identidê cogitâs,priorê illà Deigratiâcû hac damnatione calamitatecp foleo cÔpararc.Quâ^ primûenima'ueteratore illo per^ fualî parentesnolfri,diuini præce pti immemoreslabem côrraxerc, gratia diuina fpoliati,8d propter ueticû cibû,amp;: propter peccati exz cufationc obiurgati,miferiâ infocli citatemcp fuam agno(cunt,ac natu ralibus fubiedi incommodiSjpelli ceasueftes induunt: amp;f,ut paucis omnia percurrâ, uno èc eodem (î* mul tempore,amp; Dei fauore deftp tuuntur:etàlignouitæ,paradifb^ cxclufi, iubent in fudore uultus fui panem tnbulationis comedere. In

terea

DE CHRISTI PASS.

terea damnati, peccati^ mole prf gt;nbsp;' grauatijin uniuerfum genus huma num uenenum illud quafi per ma* nus traditu transfuderût. Trium/ phabatigit de nobis Tyrannus il^ le, atque aduerfarius nofter acerri mus, ÔÔ primoru parentum tranl* greflione cathenatos,et nouis quo tidie peccatoru nexib. imph'ci'tos, procul à patn'a, procul à cœlefti Hierufalê, ufep in malorû profum da demergebat. Aduolabat enim per uniuerfum orbem terr^,impo tentifsimus hoftis nofter,ardcs dio, animo hoftili, adeo^ in om-* nes nos fæuiebat, ut quid huius au daciæ ac fceleri, artibus atc^ uerfu' tris opponi poiTet, no reperiretur: quandoquide falfis opinionibus, eterroribus turbulentis, atep adeo quod omniû caput eft,Dei ignora tia,et obliuionc implicati omnes e* ramus:ad quern coRigeremus, uti omni*

/

ORATIO.' omnibus bonis, nedû reâ:èfalt;îlis, cofilijs deurj, habe bam us neminê: nullum erat fubfidium, nulla liber tas : datæ ceruices erant huius tru* culentißimi hoftis nefariæ crudeli tari : eam^ fugam quærebamus , quç ipfa exitum nô habebat. Quis igitur nos miferatus,tam diuinum atcç clariffimum noftro generi atz tulit beneficiû, nifî Chriftus, filius DeiCquijCum omnia ad perniciê noftram peftifero nequiflimo^ iV Uhoftipatêrentjfubito exortus fol iuftitig,lumen ueritatiSjdiuinitatis impertitor, prius falutê noftrâ peratus eft,e^ iugoillius excmit, quàm is hoc fieri poflc fufpicarct. Non plus enim benignus i 1 le ac lu ftus rerum omnium inefiabili ia^ pientia difpenfator Deus optimus maximus, hanc Sathanæ iniquitaz tem ferendâ duxit.Videbatenim nos libero arbitrio derelict os, fi fi '

ne

DE C HRirTI PAS S. ncretcxnoftra ipl'oriim animifen tendauiuere, hocetiam inftigato-' rc accedence tam procul ab çterna ilia ciuitate, uagos, extorres^ fer^ ri, UC fpirituahù, quibus in ea frui/ turieflemus, bonorû omninoim* memores, carnalia tancü,8d ilJece/ bras corporales fetftarcrnur. Ante igit quàm ueniret plennudotem/ poris illius,quo cmiiTurus crac De us filium fuum unigenicum, fadu ex muliere, fadum legf obnoxiû» ut cos qui erant legi obnoxqredi/ meret, nunquâ delticit nos gra^ tia fua,amp; futurorum bonorum, re dcmptionis uidelicec noftræ,pro^ miffionibus confolari. Atcp ex eo/ dem genere humano per omnes ætatû, feculorum^ fucceiîiones, nobis in umbra legis redempno/ nishumanæmyftena demonftraf uit,ne omni fpe deftituti,perpetuo diabolo ÔC angelis eius mâcipatos

nos

ORATIO.

nos cfle putaremus. Nam ut Ex noch Heliam^ in ccelum raptos, ac diuifiones gran’arû fpirïtus fan^ â:i generi humano in prophetis,ct legumlatorib. diilributas prætelt; reamus : Noe fandus,iubête Dox minOjCreaturarum fpecics mirabi liter in area feruauit. Abraham iuf fus à DeOjde terra, amp;nbsp;coenationc fua exiuit : amp;nbsp;quoniâ nlium unicu in holocauftû offèrendo credidit, imputatû eft illi ad iuftitiâ. Ifaac au tem, cuius femini benediclio omx ruum gentiu promittittir, fpôte le, quantum in illo erat, pro uiólima obtulit* Iacob patriarcha benedix dionem lucratus,Sc Ifracl, hoc eft præualensDco(ficenim Hebræa diélio fignificat) à Domi** no appellatus, duodecim côftituit tribus, lofeph à fratribus per inuigt; diam diftradus atc^ uenundatus, uarijs^ ærumnis in Ægypto iacra c tus.

DE CHRISTI PASS, tusjludæoru genus ibidem tranß tulit. Moy fes maioris reuelatione myfterfjjdignus qui à Domino eli geretur,non fufpicionibusautac* nigmatibus, led facie ad facie Do** mtnum amp;nbsp;uidet,amp; alloqaitur» Ru bum ardentem non coburi perfpi citjcalceamenta foluit, nudis^ pe/ dibus terræ fandæ infiftenSjUO'' ccm Domini loquêtis audit,amp; no menintelligic. Pharaonem, quan^ qua eßet impeditioris linguæ,con fidenter alloquitur. Populu cum plaga ac (frage,et fubmerfîone R' gyptiorum, per mare rubrum (îc.-cis pedibus educitdegem Domini tabulisillis duabus myfticecöfcrp ptam accepit in monte, amp;nbsp;populo Ifrael legis traditione nouæ gratiæ my(f eria recondita patefecit.Et ut lefum Naue,ac cæteros populi du ces ÔC indices, ut Samuelem (acerz dotem,utHeli(eum duplicati Hcz lix

o k A t I öi ïiæ fpintus fucceiïorcm omittaftt, Dauid idem rex Ö6 propheta, ex CUIUS fernine natus ell homo Serz uator no Iler,non ne abineûtellaz tim æcaté, irtcarnationis DominL ca? mylleriû præ Te his egregiè gCx ftis tulitTNam 8^ feras belliaSjUei gratia uirtutem fubminiflrante,ÔC puer adhuc adolefcens blafphc hiatorem legis, Sc populi Dei, im* itianilîimû ilium üoliam,belluani ïmportuniffimam,llrauit in cam* po^Cum^ à Deo ele(flus,8d repu* diato Saul jà facerdote untflus eflet in regêjSaulcp inuidia llimulatusi Omni in eum, 8d in fuos crudelita* tisgenere graflàretur,ècontrario Dauid nihil in eum de priftina cha titace attp obferuâtia remificzmorz luo deinde Saul, cû Ifraelis reàrtû pertes eu foret,perfe(flioris mylle* rrj omnis eius adio uita referta cil ♦ Vincurltur iil manu potend.

DE CHRISTI PASS* 8d brachi'o excelfi coteruntur aliegt; nigcn^.urbes Kraelis pn'us di'rutæ reædiHcant.Propenfum (è uniucr fo ludæorum gencri Dominus de clarauit. Area foederis, tripudiaip te quodammodo, ac rege ipfo co** ram Domino pfallête,in iànâam omnilætitia deducitur ciuitatem: Sdin aduerfitate præftatureidem à Domino coftantia,amp; fortitudo* itautcum certus eflet, ex eius foe* more fecundu carnem nafeituru eu, qui redempturus eflèt no folu liraelê,feduniuerfum etiâ orbem terrarum,in fympano,amp; choro, in chordiSjSc organo, ingentipræ diius animi tranquillitatCjgratias agat,etlaudet Dominum. Poflem Pater danffime, 8c extern plerac^ futureredemptionispromifla coe Icftia enumerare, nifi tempons ra* tionem habendam mihi eiTeintelli gerem:0^ multos ex Academia no

ORATIO.

ftra fcircm cfle, qui pro fua in om-'' ni doólrinarü genere cognitionc et acutius.et dihoentius omnia ifta perfcrutari poiÏcnt. Et quidem in primis Ifidorus Clarius nofter, Dei Opt. Max. beneficio, darilît mi ingenijjdiuini ani'mi/ôfilij into parabilis magnitudine, cû fua exi* mia fingulari^ uirtute,atcp eloque tiac ubertate,tu fumma totius cademiæ coprobatione, hæc ipià fiifius eloquutus, fermoncm fece^ n't. Ego uero pauca hæc exmultis commemorafic uolui,ut oftende^ rem ocnus humanum.licet à uete^ ri ilia foclicitatc infidrjs diaboli cir^ cuuentum, ad inferiora ifta depul fum fuiHet,nunquätarnen diuina gratia ita nudu,aut fpoliatu, quin per omneis ætates ordine quoda fucceftionis in corporibus huma* nis, quafi aftra quçdam in regionc umbræ mortis, ôtf tenebrarû cmiz

c 3

cuegt;'

DE CHRISTI PASS, cuerini, quo» û luniinibus illuftra* tæ finipliciorum quorumq? ac im perfeclorum animæ,portuin falugt; tjs licet de lonojnquo,amp; quafi qX' cutiêtes, ipio Domino noftro per ipiritum fuum illis mörtrante afpi cerent. Tametfihorum opera,nc' que uniuerfum genus reiedtis erro ribusferuari,neqj rationem diuini tacis,ac reconditam illam trinitans indiuiduæ natura, quæ per ipfius Domini noftri lefu Chrifti aduen turn patefada eft, pcrcipi potuift fcjcuiuisnoftrûm facile côftat.Lp cet enim uetus teftamentu unam in trinitate fubftantiam atcp natu^ râ, tres uero hypoftafes fan's aperste inGnuet:de filio tamen,et fpiritu fancfto nihil exprimit nominatim, fed fecrenore quodam myfterio, omneilludfacramentum occulta» reuo uifteuidetur.Nufqua enim in eodem teftamento abfolutam diui»

ORATIO* diumitatis rationê muenias, quod fcilicctTrinitas unica tantum fub ftantia fit, in tribus fecundum fub ftantiadiftinda perfonis : quodç pater amp;nbsp;filius amp;nbsp;fpiritus, integra amp;nbsp;perfecïla deitas, eademç in trini täte non fecundu perfonas diuifa, fed tota in patre, tota in filio, tota in ipiritu fandlo ineffabili modo diuinitas permanet,et intelligitur. Vnus igitur Deus pater, nbsp;nbsp;fïlius,

Sc Ipiritus fandus, cum una 6c ea^ dem fit fubftantia, potentia, SC a* dus,in tribus percipitur fubfiften trjs * Hæc eft itaque iânda Sc perfc diorThcologia,per redemptorê noftru Dei filium lefum Chriftu nobis reuelata,et uniuerfo terraru orbi per Euangelium prædicata * Qui ueró hanc præterea aufi ante* hac diuinitatê perfcrutari fuerut, inftultasuanas^ opinioncs déclinâtes, fruftrati funt per cogitation c 4 nes

DE CHRI STI PASS, nesfuasjôc obtenebratum cft i'ngt; feiens cor corum. cum enim Ce cre . derent fapientes,ftuln fadli funt. Omnino ipfe coæternuspatri,amp; côfubftantialis fermo Dei,filius c' lus Unigenitus, fplendor claritatis gloriæDei,magni côfilq angelus, qui ante læcula ordinatus,per pro phetas in umbra legis fignificatus, amp;nbsp;perangelum denunciatusiam'' pridem fuerat,fumpta noftr^ mor talitatis carne defeendit in terram» O' noflram ( Ci ferreos hominum animos c5fidcrem)ingratitudiné* Ó eius ineffabilein benignitatem.o fermonem admirabilem , ÔC ante hoc tempus inauditum.Ille,quina tus eft antefæcula,qui uniuerfogt; rum Dominus, quiinuifibilis, qui eft infeparabilis, qui Humana co^ gitationeformarinonpoteft, que laudât Cherubim, ac uencrant, fle xit coelos,atcp defeendit, paternæ, ac

ORATIO»

ac fuæ nuncius diuinitatis, ut cqX' qualê fibi per omnia nobis fpiritu fandum manifeftaret,diuinitatem nobis dcmum aiïerturus. Cum^ à finu patris fubftantiaabfceiïiflet, per hypoftafim uentre ftifdpit uir ginali : perfeduscp homo,nihil de perfeda diuinitate remittens,fcd humanitate in Deu affumpta,non rapinam arbitratus eft, ut eflet æ-* quail's Deo, fed fèmetipfum ina-» niuitjforma ferui fumpta,inßmili* tudine hominum cofti'tutus, fiz gura repcrtus ut homo, non phan taftico ( ut quidâ blalphemare aux fi funt)corpore mdutus,{êd e x glo riofæ,amp; nunquam uclleui labe te-* meratæ Mari'æ uirginis puriffimo lànguine,carncmeftmutuatus hu manam. Atqj ita mirabili quodam incffabili^ myfterio fadus eft fcz cundum naturam noftram,ut in primis nos originalis peccati iugo

• nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;c 5 de-'

DE CHRISTI PASS» depreflbs atque capduos,tandem aliquando liberaretzquanquâma'’ trem ante partum,et poft partum, uirginitadsintegræ charadercin' figniuitDominequis credidi'tprg dicationinoftræ:amp; brachium Do mini, inquit Propheta, cuireuela^ turn eft Quis eiufmodi antea mb raculum uiderc meruit unquam» Cufnam ex angelicis naturis, aut ex omni humano generc myfteriu hoc aperte reuelatû efle dicemus» Reuelatum profcftd multis eft, quos tâti iàcramêti capaces Deus nouerat : fed fignis, obfcuracç re-rum amp;nbsp;fignificationum ihdagine obuolutu. Quid enim aliudclau-» (am portamC quid librum fignatuC’ amp;nbsp;cætera in fcripturis, huiuftemo di propc infinita, quam internera-tam matris Domini uirginitatem fignifîcare dicemusC Cuperem cer tèjPræfes optime,redéptionis no-ft'-:r

ORATIO»

ftrg myfterfjs, fi uox,ct laterajfi l/ri gua,amp; tempus, quo iampridem abuti uidcor, pater et,immorarup taenim à prindpio uique in fintm mirabilis huius (acramenti feries, quafi cathena quadam aurea, èC gemmis lucentib. diftinda cóiun-giturinuicem,ut quod ait inrefæ culari amp;nbsp;prophana fummus Ora tor, comodiflimè dici poflit in pr ç fentijôc quidem ita effe experior: difficilior enim huius orationis exi tus,quàm principiuminuenit.Vt tamêinfinita pené,quç medio icm pore poft natiuitatem redempto* hSjdiuinitatem humanitati côiun dam fuiftèdemonftrantjConfuho prgtereamtillud certè nullo modo tacendum mihi effe perfuadeo, quod poft at gelorum, Gloria in cxcelfis Deo, amp;nbsp;in terra pax,homt nibusbona uoluntas,plallentium concentus:poft nom fideris appagt; rinox

DE CHRISTI PASS, ritionem,poft magorum tnyftica ilia munera, partim in Ægypto, partim poft rcditum ex Ægypto, abdita quodammodo, ÔC occulta, nißin admodum paucis diuinitas' cius uf^ad trigefimum annum de liteftittquod quidem rationediui* na faftum omnino puto. Oportc/ bat enim,pcrfe(fto trium decadu numero myfteria reuclari,ut fcili cet perfedus ipfe,pcrfedo innu* mero, ftripturas, quae eius aduen turn aftruebant,adimpleret. Vt nim impoffibile erat,eum homine qui femel uidus ftierat, per ino bedientiâ elifus,uidoria aduerfus teterrimos, truculentiflimos^ ho ftes fuospotiri : ita etiam fieri non poterat, ut per ft, qui pcccato ob* noxius fadus fuerat,ftlutem perci peret.Hec utraqi Seruatornofter lefiis Ch rift us operatus eft,qui et-' fi femper humano generi adcfiet, no-

ORATIO, nouiflîmis tarnen temporibus lu* xta præfinitum tempus à patre, u* nitus fuo plafmatijpaHibilis^ ho mo fadus,di(penlationem noftræ falutis cófummauit, Huius autem rei rationêtradit Apoftolus, cum air : In hoe enim Chriftus uixit, amp;nbsp;m ortuus eft,amp; refurrexit, ut uiuis amp;nbsp;mortuis dominet.» Hic idem ab codem annunciabat,dicente:Tra* didi enim uobis inprimis, quod Chriftus mortuusfucrit propeo catis noftris fecundü fcripturas,amp; quód fepultus fit,et tertia die refur rexerit, Alterum autem Chriftum nefcit Paulus,nifi hunc fblum, qui éepafTus eft,amp; fepultus eft, qui^ mox refurrexit, quem amp;nbsp;homine plerunquc dixit. Nam cum dixift fetjSi autem Chriftus annuciatur quod à mortuis refurrexit :intu,-lit, rationêeius incarnationis affe* rês Î Qy oniâ per hominê mors,amp; per

Öß CttRtSTt PASä» per hominem refurreólio mortud rum , ÔCalibi:Noh cka tua ülum perdere, pro quo Chriftus mortu useit. 8lt; iterum: Nunc autcm in Chrifto uos, quiahquando fuiltis longé, fatfb ertis proximi in fangui ne Chrifti.et mox:Chriftusnos re demit de execratione legis, dum pro nobis fa(flus eft execratio.Scri ptum eftenim,Execrabilis omnis quipendet in ligno. nbsp;nbsp;iterumiEt

peribit frater quiinfirmus eft, ob tuam fcientiâ, propter quem Chri ftus fuit mortuus. Quibusexem phs,amp; autoritatibus, quid aliud, nifi ingens erga genus humanum beneficentia declarat quam in fin gulos dies memoria repetentes,ac pro nobis fufceptg illius morti cor dibus(uteft: confentaneurn)aftixi, nefcio quomodo nö in ftuporem toticonuertamur» Nam fi Chrifti diuinitatemintueamur,cum quae pro

o k A T I ö*

pró nobis perpeflus eft agnöucH muSjContinuó non admirabimuri non in maximas huius tam inaucii tæ benefîcêtiæ laudes erCpamus^ fciêtes,quod qui erat in principio* cum principio, atc^ adeo princi pium in principio,uerbum erat,êlt; uerbu erat apud Deum, amp;nbsp;Deus crat uerbum, Unigenitus inquani filius Dei, teterrimu mortis genus pro nobis fubiturus, humanam af fumpfit naturam. Qui cum uia,ue ritas,uita, lux, potentia, fapientia^ iplendor diuinitatis, gloriae pa tris, charader fubftantiæ, diuinæ item bonitatis imago, fceptrum re «Situdinis, amp;nbsp;fceptrum regni Deit hie inquam cum in finu patris eG-fet incoprehenfibilis, incognitus* incorporeus, infinitus, indéfini' tus,non figuratus,nec^ palpabilis, inuifibilis, fimplex, incompofitus, fine principio atque fine, æternus, fenv

DE CHRISTI PASS» fcmpiternus, increatus, immutabi lis, fine uiciffitudinc, incircuferipd bilis, terrain adiuic, in copendio ia lutem nobis præftaturus:ut quod in Adam illojpriore amiferamus, nempe imaginem öd fimiiitudine Dei, id per hunc nouum, qui eft P mago, amp;nbsp;Dei Opt. Max. fimilitu^ do uera,r€ciperemus. Porro cum Chriftum pafTum eftc dicimus,n5 idcirco eundem fuiftcDeum nega mus,quemadmodum et ipfum no men fignificat ♦ in Chrifti enim no mine, no is folum qui unxit, fed SC ipic qui unótus eft, Ôd ipià in qua undus eft undtio intelligiuQuam obrem unxit quide pater, undus eft filiusinipiritu,qui eft undio, quemadmodum per Efaiam dicit: Spiritus Domini Dei fuper me , eo quod unxit me Dominus.’figni ficans,6ó ungentem patrem,amp;:un dum filium, amp;nbsp;undionem qui eft ipirf

ORATIO.

(jjiritus.Oporcebat enim mediato rem Dei et hominum,per fuam ad utro(queaffinitatem,inamicitiani utrofcp concordiam^ reducereja-* gcrccp ut Déus hominem affuine/ ret,amp; homo Deo adiungeret.qua enim ratione adoptionis eius parti cipes eHepoHcmus, nifi per fîJiû, earn quæ eft ad ipfum recepiffe ' mus cômunionemC'nifi uerbum ius communicaflet nobis,carofa^ dumC Proinde côfentaneum fuit, eum qui peccatû ucllet occidere,et mortis reum redimere hominem, id ipfum fieri, quod erat ille, hoc eft horninem, ut peccatû ab homi ne interficeretur,et homo exiret à morte. Quemadmodü enim per inobedientiam unius hominis,qui primus de terra plafmatus eft, pec catores funt omnes coftituti, SC a-mifeiunt uitam*æternam:itaopor tuit, 8gt;(. per obedientiam unius ho d mû

DE CHRISTI PASS.

minis, qui primus de uirgine na^ tus eft, iuftificari multos,amp; faluté percipere. Nec quenquam offen/ dat, quod is non haberet à feiplb quicquam facere, uel loqui, ueliu dicare, aut elargiri, quod ideniK dem ignorantiam, fubietftionem, .orationem ,’interrogationem, ac incrementum,8ó humanos præ fc fere omneis affedus tulerit :nam hæc ed in fuam naturam admiiit, nihil alioqui de diuinitate remit' tens, ut quantum ille noftri cauft homo effet, tantû eiuidem bcnefî centiadij nos effeinciperemus.Ex muliere quidêgenitus cft:at ea uir gine, ut hominem iîmul ôô Deura

Fafcqsquidemin/ uolutus eft, ièd easrefurgens in fc pulchro reliquit.In præfepio pofî tuseft,fèd Gloria in excelfis Deo, ipfo nafcente, angeli decantarunt: a ftella oftenfus,amp; à magis eft a^ dora/

ORATIO* . • doratus. InÆgyptum HcrodiS di ritate fugatus elî, fed ab ipfà diup no oraculo reuocat. Non habuic Ipeciem, neque decorem apud lu** dgoSjfed à beato Dauid fpeciofus forma præ (îifishominû nomina* tur:amp; in monte tr«îsfîguratus,fplê didior foie apparuit. Porto ut hogt;. mo eft baptizatus,at ipfetanquâ Deus et peccata diflbluit,et aquas (àntflifîcauit.Tentatus quidem eft ut homo, at ut Deus uicit,ÔC nos uti eiufdem naturæ côfortes con fi dcre præcipit, dicens: Confidite quoduicerim mundum. Eiuriuit: at cogitemus (mirû) fexcenta ho* minû milia pane uticp uiuifico atqj cœleftiipfum eibafle. Sitiuit,fed i* dem damat : Si quis Gtit,ueniat ad me, amp;nbsp;bibatjôc flumina de uentrc cius fluent aquæ uiuæ,faliêtis in ui tam æternam. Laborauit ille qui* dem, fed perfugtum laborantinm d Z ipfc

DE CHRISTI PAS S* ipfè eft,ac oneratorû rcquies.ait . enimiVcniteadmeomnesquila-* borati'SjSlt; onerati efti's,et ego rcfo cïllabo uos ♦ Somno prauatus efti fed fuper mare ficcispedibusam^ bulauït : uêti's l'ncrepaqSt^ obediut illÉÔC Petrum aquis ferèobrutum libérât. Vedigal foluit : qs aûtqui a' fefe illud repetebât,dominat. A’ dæmonibus ipfis agnofciturtat ib Ios,amp; fpintuum legionesïnprægt; . ceps agit. Orat, fed is eft qui oran tes exaudit. Interrogat ubi'nâ La/ gt;nbsp;saruspofituseflet,tanquâhomo: ilium uero tanquamDeusàmor/ tuisexcitauit. Venundat redcm* ptor gentiûjamp;quidem uiliHimé, nempctriginta argenteis : mun dum ingentiprecio, proprio uide licec fanguine redemit. Et quan^ nouo, inaudito, inexpiabili ftelere ludæi le polluerûtjfe^ nefario Ser uatoris generis humani parricidio ob/

ORATIO.

obftnnxerunt, illis tarnen ueniam precat : Pater, inquiens,ïgnofce iP lis, non enim fciunt quid faci'unc* cum tarnen ipfi alioqui in eins cor porelacerando atq;uexädo,cum animum infatiabilem^ crudelita^ tem fatiare non poflent,non tantu pietate, quam defatigationc quic'' üerunt. Quocirca mihi quidê per-* ueniflè uidet, quoad progredi po^ tueritjïud^orum nefariaimpietas, neep enim ullius fupplicfj adhiben ,di ( quando præfertim maximam fui poteftatem illis feciffet ) ullam partem reliquerunt. Interficerc o nim ftatimcaptumnoluerunt,ne nimis, credo, in opificem fuu libc^ rales uiderent : quem cum uerbo rum contumelijs incefto ore lacez raflent,tum uerberibus ac torme tiSjid^perbiduum tradum,atcp laceratum,demu in crucem imma miflîmè egerunt. Ad iugulum tan d 3 quam

DE CHRISTI PASS» quam ouiSjille duccbatur,quitnc-' narrabili fapientia fua totum terra rum orbcm regit atquc cuftodiu T anquam agnus line uoce fuitjed jpfe (crmo eil per que Deus créa/ uit omnia. Erumnis uulneribus^ plenusfuit, quælubens ipfe pro/ pter peccata noilra fufcepit : at æ' gritudinem omnem atqj calamita tem fanat* Ligno quidein affigit, fed in liono uitam conftituit, latro nem^ iecum crucifixum feruauit«. Quis C is qui illuminât omnem ho minem uenientcm in mundû. Ace tum in potum, 8c fei in cibCi öfter turjCuiî'ei qüiguftus amaritudine omne difloluit, qui^ dulcedo eil, defideriu, Animam pro nobis outbus fuis impendit, fed eius ite/ rum accipiêdæ poteftatem habet» Velum frangit, tum enim abditiP fima quæcp manifeßanturtpetrac fcinduntur,amp; uitæ mortui reßitu untur.

ORATIO* untur.Moritur,fed uiuificat:et (ol ipfe fuum,ne hanc uideret crudeli^ tatCjlumcn abdidit. Quotus enim quj'lcp eft, qui cum ante oculos mi feram quidem illam et flebilem fpc eiem, fed ad ineitandos hominum animos necefïariam propofuerit, no continuo in fontemlacrymaru crumpat, à lacrymis temperare, a dolore mentem abducere queatC' Sinoä:ürnumimpetuminhortu, irruptionem armatorum confide rarit, non comiferatione totus co^ motus atep pcrculfus,ingentem er ganosfilqDei pietatem admirct, amp;præ dolore quodammodo co*-tabefeat Cogita quacib mi Pater, oiculum proditorisjuocem impu ram, atque os illud infame, uincugt; la,uerbera, carnificcs, crudeliffîz mos^tortores,cum omnes alioz qui fceleftjflîmos unico uerbo in terram profternere pofleuSCtum d 4 fipo'

DE CHRISTI PASS.

fipoten's tucèàlacryrnis tempera' bis.Montur,fed uiuificat : fepelit, fed refurgit : dcfcendit ad infona, 8^ animas patrum noftrorum*'in' de transfert Jn coelos afcêdit,uen' turns pórt, uiuos amp;nbsp;mortuos ludi caturus ♦ Hic itacp cum Deus efîêt, nil ueritus ert homo fadtus mife^ rias omneis cas fubiré, quibus æternam nobis mortem, quæ ho bis propter peccatum debebatur, abigeret, amp;nbsp;immortalem uitâ,imx inunem^ à peccato libcrtatem im pcrtiret * Ç^um igitur ita res ha^ beat,omni nos conatu nitidecet, utuerè libcri, amp;nbsp;huius grati bçne/ fia') dicamur, amp;nbsp;fimus» Non fo'’ lum quicquam quod diuinæ maie ftatis oculos poffit ofïendere perz petrantes, fed ne cogitatione qui* dem offendamus : feientes, quod nofolum faéforumreddemusra-' tionem Deo, utferui, fed etiam fer

moz

ORATIO, .

monum, nbsp;cogttationum : ut qui

libertatis poteRatê accepcn'mus, qua magis probatur homo,fi uene retur.timeat etdüioatDeum. Pro pterhoc Petrus ait, non prætextu habere nos malitiæ liberalem, fed ad manifeftanonem fidei, Huius quidcm beneficq grati erimus, fi il li, uti Mofes præcjpit, primitias creaturæ cius obtulerimus. Non appareat, inquit, homo uacuus co ram Deo, ut in quibus gratusho^ mo crga Deum extiterit, in qs eu quern ipfe largitur, honore percp piat, ut hinc qui libertatcm accepe tint, facile agnofcatur. li enim fua omnia addominicos decerçiût Ux fus libéré Sc hilariter omnia impen detes : uiduam illam 8c pauperei* mitati, quae ingenti fpc fréta, totu uidum fuum mifit in gazophyla* cium Dei,Vt autem aliquâ huius beneficq fignificatione faciamus, d y facragt;'

DE CHRISTI PASS, facramentum illud altan'smemo^ rabile nobis rcliquit, quo, ctfi à pluribus deprauet,inquæftum^ conuertatur, nos paffîonem amp;nbsp;bc neficium humano gcneri collatu memoria repctcntes, quaS poiTu^-müs »maiores illi oratias agimus, •

O nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;D

banc^obcaufam nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;àGrg

cis appellat. Qua quidem in re, eu ei guæ funteiusofferamu8,noeft quo'd indemeritum aliquod clicia mus.ofïerimus enim ei non uti in^ digenti y lêd gracias de collatis in nos beneficqsilliagentes. Quem^ admodum enim Deus nonindi* get eorum quæ à nobis in illû pro^ ficifcuntur,non idcirco non indi* gemus nos Deo aliquid offerte. Qiiandoquidem qui miferet pau* peri,fœnera^ Deo. Qui enim nul' lius indigens eft Deus, feedas haP ce,ôlt;^ peccatis inquinatas, atque côlperiàs affumit operationes noz ffras.

ORATIO, ftras, ad hoc ut præftetilKs ætcr-' næuïtæ rethbudonem. Huncigi* tur, CU tam pms, tam^ mifencors fit, agite, adefte, in terram profter namur , incurui procumbamus, genua cordis ante cófpeómm Do* minifubmittamus,diccntcs: Nos populus tuus, 8^ ones pafcuæ tuæ,laudes tibi in perpetu/ um decantabimus.

FINIS.

CHFLTSTTM IN truce pofi turn, Bernardini Barbu-ki Carmen.

T*ene ego mdgne pater, te'ne ahi reélor olympi? Te'ne ego fie lacerum indignos crudeliter artus, S ic pofitum afficioi quem non uaßa atria each, INI on mundui capif.ecce breuinunc ßipiteftxuS-IN os mfiri aßiduos lacrymaru fùndtmusamneS, Tanta^ non Jdlidefiemwi finer a ludlu.

tellus treme}àdla,latens^ in nuhibMaer, Cundlaf turbatii flerunt elementafiguris. Fleutt ‘§ olngra uultunt frrugine tingenst lugubri crines uelauit amidlu,

lt;—4. utorem mijiratafiium maeßtßtma Fhoebe: auerßt nouwsßupeficit ßdera moer or.

FI eu dolor, beu pietas-Heu^ucC ßta impia tantu ußi neßs^ ^ucefors non dir is excidtt aufis^ ,Anne parumfiierat, primu modo lin^uere cœlS, IN ec dedignatum mifercC commercia terra:{ Quod^ Deummijeens homini {,mirabile didlu) Induere humanos non ßßidtueris artus: F rifiia^uin dircepafusludibnagentis, Ferre crucem, çy ncflro uoluißi occtibere letbo. Sic quondam char a dtuulfm ab ubere matris, FIitis ubiextruHdS agnus madlatur ad aras. I^oßralitiscommiffa, tuonos fanquine feruas, IDulcta^ tcternte das no feere pra:mtd uitcC, Qug ia.fumme paterlnafuprà quic^uid e tin fia eß F e uenerata,tuos obfiruant omnia nutus. Ua,feu tein/irmtc targunt contagia partis, Feri

Terr^, Prometheum^ lethu, primordianojlrd, ^eu dolor, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;non indelita mentii,

d\'ec tut difficilii noflrtc element’d culpec: t out mocfld pij repetentes orgiafacri, ^^-Ânnud felennii colimui tnyßerid ludlus, quot;IP er te pacatec defimdlii mtinere uttec, Supremus tenues ^uvm JJjiritusilitinduras, HelyfeiIdtd drud pcli,Jedes^ ledttc, Polltciti^ tui pdtednt non irritd dond.

B A s I L E AE, EX O F F I C I N A 104Hgt;»s Oporini, A„no Sjluiis b!4= W4Hje,M. D. X LVllII. Mcnfe Maio.