Ã)cvnlt;wfïâbtir4?lt;n^cijtfd;cn^ibcl
B (Beors^tegwarte ^famre a âTübingen / (n feiner / auff M. Dauid |Parci wofgegrflnlite 3îe(tung i wnicinten 3iu WC« / newlif^ wibcr^olctt / ciiö wcilanb von X'.^acoà 2{ubteæ feinem prineipal / tviber ermelte ;i5iamp;el auljgcfprenÃteöifftigeÃantilüijen;
ÃOon vcrfrtffcbung Der îïcuffc^cn SÃÃrtVtin hither«!.
î)rtô cr(ïlt; ©iirlt;^ M. Danid Pareum, QBengier genannt/ Infpeólorn î)cjj Collcgij Sapien-tiæ in jpciîxlberg.
lt;Bctvuctt$iwî7cw|îrtbr4ttbcvt0rtvbt/ bur^ Vnattt)æiiin /carnift^.
föefer ! bon êteg^tvarte $I(nà »0rt*
n4rgt;gBgt;£ggt; 'â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;: - J'â
lt;tt«mrtïfî/vbcvetttcm. '-y: â '
s2gt;Ori5oi î)tt$lt;tlt;; wcM Uttcj/jbhl?lt;fF«SS^*»«^' iftn^avvcdkff/bcvetnvcrgktt^/o gt;..
rîocVtvkbcnbanbvcbKpbing/t^^^ffi ⢠quot;* à tmbvûttttwolunôntdjtvcvjagn/
quot;î^cnndtitcnKubtttvnbitbvjuriagtt/ ; . :^nbcvtblt;tlbg4nQlt;3lt;«^lt;ôfïcdât/ ,
5u kçtbrtô nbsp;nbsp;nbsp;Wrt'vb rtui^cbcctc/ ',, '. ,.
⢠lt;V?anbfabc«6Ãdfilt;3btrtvnbbe»:/ ;
IVrtôfûvctnfelQam'Vogclwcv/ gt;nbsp;:
cnbltcb ©ping xntb 5cbc vit JW4V J^vwkfcn/bapctn^ug^uÃwnv.
îbtp foUbcv Ccfa-vccbt vcvjînbtt/ îôvcyaonnnjtdnnncrfrtngcnbnn/
)£inpvobjï fcbv wctt vnb bvctt vcvvndjt/ ©tgwrtvt/bcvaud) ctn fïnincn fud?t/ îbcvbingbcnbvtttcttviucvbclt/ ^cvngcvttbcbiinbtînrtlkvIVclt/ ^cv^ibd Xcttnng fie blt;bad?t
ftoffctt vmb/mit ©tovm vnb dOrtfbt/ !
^lt;v cvlîcvlng/bieanbcvnbrtlb
©«ôTOeveï evgviffcnmit gcwrtk/' lïcdtbevctnntrtwbvcv Qgt;nd?/
\ nbsp;nbsp;nbsp;Hâtc cv aU (V?cnflt;bcn felig nt Atb/
, 2t tj 2(lfo
3640 fkynct^^tvu^ Ãw^wrtvtbrtfuott/ Ã^)?fîch|gt;mb4«îtXgt;«^lt;î4gt;w4r f^wcv4^â 3lt;îgt;^lt;ï? WAô 4«3kÿin mcbv i ptob|ïô bcfc w/ald bâwrtvbcf t gut/
S^jîcnbrtvumb ctn ^cdbcumutb/ 6d?tcfwM bcn'îttul wbïc (^cÃ/ 3Ãrt833ucb lïacFïtocb tmbûutcn (SfiÃ/ rïun mocbt cô k ntcbt «nbcve py n/ Jtf 6 ttîufî btvfûr/ berlO cr b fî fiel lt;yn. 2gt;cr ^uggud? ^rttu ju St4ttcÃfurt rttt/ rÃ4cb bem |lt;gt; Uug gwrt vt Æ Â«berman/ st)«f^ôvtm4tt/ftgt;itdbcrprop^5U»aK (Btfungcnbrtt/btjîbtybcjwnv î Ãlîcbtô nnbcvô tbetn/ 4I0 b«^ pc frey ©ungett/ /Cutbert 35tbct fèy ^«ufptfdb »crfÃlfcbt/CrtUuttt jCebc 2)rt«tnfuvîevt/»»b)vvtgd tncbv/ à bîcXcMungfaggktd?W4ôRcwôtlZ. rïocbbeunocbcô «irbtd gelten I0U/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â
3n Worte« mrtngekôjwnrmcbt viel/ * ^»gtunben nur jurmnett will/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*'
2gt;k weteben tïu^ lîlt; ^enbet lt;^n/ t îDic blt;trtert obngebtffen gllt;t»/ ©ebvofft be|iprobflô©opbtfïerey/ Xgt;bn flt;bewgcbrrtucbet4ud?brtbcy/ IVelcbô manbem iîefcr b nnt tbut fïclln/ jD46i)rtbetl obnpurtbeyfcb 511 fclln/ Stnb (tcbô rtttber{î/wtll tiiatt fór fid)/ îgt;em©«gguctlrt||ètt feinen flrtcb/
enblt^ Bompt ber Winter fait/ ÃVnrbeit bleibt fviÃp/Z^ögen vernit
Jlà n îgt; J!£.
îÃcvrilt;wfîâbtiflt;:t?cn'ïrlt;utf4)lt;n ^tbcl
©tbcr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;@e0r£ @teg^
Warté/'pfavrcré^u Tübingen/(« fdner/auff bc*
rm wofgcgrünbte CXctrung/vcrmontm 2(t«mo«/ newfic^
ixr^okfc/ »1W weilanï) von Sgt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;2(nDr«« t feinem 9)vin-
(tpal ! ttgt;tï)ev ermelte '«Sibel ! in 'înicf empge-fpren^ie giffdBC ianUi'igen: ^ott vcrfAlfcbun^ bxr âüTcutfcfoc» ^ibcl VllarnnXut^ere,
^(eÃer maffen bfc bureÃmenanb âö* ÃÃÃartin futtern fdiejê »erlgt;c»lm«fcbfe Xcut# fc^e ^ibcl I mit âiÃorrcöcn/ ©ummanenf ^c^ren I (ïonf orDançtn/ ^eitregipe rn / ianöi» fafdn/vnOanöcrnJ'tgurm/famptcinfmvoff* fommenen 3îegjper / mit fenöerbarem Peip tnb (rewen jur ^empaötan Her J^arOt im3ar L X X X vni. in Xruef verferttgee woröen fep : ip nun me^r jtvcijfele ogo menniglicb vnoerborgen.
QÃann aber ertvól^nete ^empdbtipfte 2gt;uffcfee ^ibeff ©oftlob/ iugraneffure/onö fonpeneeroaorae^r nac^fragenô gehabt /weoer etlichen vnprn SV?i^gi5nnern fiebgemefen i ^at fi4 nbsp;nbsp;3af ob 2(nîgt;reæ wepanb 'Probp {u Tübingen/ alobaib
»nterpanben/ biefelbe bureb ein grimmige idperbüeblein I wtU eljee er genannt bauCbviflUd)« trcwbcvQigc ednnevun^ -©-Sÿ vnb wnrnuitg fóv bev jur rïetvfïabt nu ber t?4rbt uneb^ctruefeen vcrfâlpbteu^tbcl ic. bep bem Xcut# Perttxw* feigen gemeinen CSXann in bófen rerbaebt Jubringen I aie ob pe quot;»s wibee »on vnebopb^fftiafieb verfdifebet/on mitÃaluinifeber©otte# njÃâ Idpcrlicber le^r vnb greulicben 3«tbu»tiben arglipiger weife '»m, Befebmeipetfev: ^ierumbficbwiberbiegenannten ifaluini^ R^enganç gruïiig gepeU« / pe graufamer Xfupelifeber
iij ^npd^e/
©ic^bcr Vtewflóbtifc^cn
6(!nfîâ^lt; / bit fit an nbsp;nbsp;nbsp;linkere Sö jbc( begangen
bejùcbttgct/jaalôfalfaiios bem^entfer anbi« ftttl »nbvhrbj« armepcinlîc^bcffag« SSibdgan^ »nbarm# ^ri^jgKcböen 6(ab gebrochen/ba^ werben fotte.
QKtewof nunaufir big newt ÃKorbgefc^rev viel vnb man* Caitfeföac ^erfep »rt^eil ergangen i »nb fonberftcb a uff ben fjangefn ^in f«*«na ber nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»nfertî'ÃGibf rfacbcrn ben cinfaftigen ieuien bie*
Sibdaiifffcncme^etfung/obervidnifbrianblHgcn/geprfbigftvnbein* «titc^cii gfblctret :g roorben/bic genannten flafuinifien haben nun me^r «eS^quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^.'-5ibe(verfdlfdjette. (Schaben bocbaBeauffriebi»*
«ct. ge(ïb-*ââpl^fOfgt;0^â'lt;?lt;n/fââïâi«'^lt;mpdb(ifcbeïSibe(/»nbicgan* amp;aci} b(i)m liechten angefebamet ! btt »mvarbeit folcb^r fudjten / bogb^fftigen c«-ilumnien(eicbili^gefpûret:vnbneb/ ^otf lob/niebt aöein ntcbtó bapangefehret/fonbern auch gt;rrme(tc SBibet angemanbie arbeif / aie mUlicb gerö^met vnb ibolauffgcnommcn.
^Da eeaber gleiebwof /bereinfafetgenttnb anbererwegdt/ benen iinar gegcntbdb vnverfebanrte e fürgeben ju 4^^ren/ bie angehagteSJSjbelabereetva Mtcblt; ou^eftebtvnöbanbenfom# men mere/ fur ra^dam angefeben worben/ bievnfebuibmebr gebaebter QSiibef offentlicbfur ber ganzen lt;Jbgt;'âPâânbeiGwree* een/ oubfofdjeean mfcb / afe von beme bie angefoebiene ®ibef mitSöorreben/Ãummarienwnb lehren {ugericbeef vnbpu* Wiefret worben/gdanget: j^abet^mfe^ ju folger arbeieoh* ne befebweren fcbuJbig erPennee/ vnbalebalb in fofgenbem Olenw LXXXIX, ^ar jurl^germegeinwarhafftewolgegrönbie ftïbSS* â^Ãeranf Wortung oberOîeetwng offtgebaebter^ewgdbtifeben 55ibd. ®ibe{ ( fo viel mir bureb btt @nabe @otteoin fc geringer gt;eif ⢠îu{eifîennidgficbgewcfeu)inoffencn^^rucFverfertigct:^arlt; innen l ©ett lob i baamp; »ns fdlfcblieb lugcmape enmen faiii ebtr verfalfcbung ber lt;2»iblt;l lutbero/fampt anbern wer* wanbten önerdnbhcben calumnien,nifbt allem allen guiber* tâ^n^ÃrtpenvnbTOerleutenîu gutem genügen wnbwo^e*
Sibtl wibf r ©j^'xart. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5
f«nlt;n«bgdlt;(n«/fonO«rn aucïi ïgt;rn5ÃWquin(Ãfn ju 2^w5i«öciï kriuvilftn ^dtnacÅff flt;n ifl worïxn ! nbsp;nbsp;nbsp;oh wof nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;
©cfclkn w offentlif^au(jÃffpr(näefnj§«n©(hmrtcftf^artfn muche^CcHung «waoanÃeboUen/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dort ge#
jtoatf 11 mic^ fflhfî audj ab einen â25ibeleoeff4lffhfr îum giff# tt'gflen au^juruffen nie^t »nterlaffen haben : ©(et^wol het ^nneïpatoerleumbher/ bt^ à n feinen (dhhehen pur^ (hauen fhuK hieOleuung in her SÃorrehefurç juuor geiveiJTaget ') ju# bemdnufung felnee geübten freueb/ nichb hawiherhat au|flt;gt; hnngen m4gen/-Ohne affem/ ha^ er ira ^Tohtobetth einem au^ feinen (Jonforten / her/ich nennet/ Dolt;ftor lohann. Georgius SigvvartipfarrerjuXilbingen/bUthchau/ferlegci/hietrrcg# Ieanfeinhungher57etv/l4hti/chen îSIbelan feiner (ïattfortju^ fehen / onh hen genannten aluiftffien mit ©egenfehrifrten ja f(ituru^(iulaff(tt/ ha mit ee für hen-feuten hao anfehen nicht habe/abhttteerhie Jhmeheimgewiefene caiumnien mit fich in hie gruben nemen müÃen. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;patro»
21(0 nun gemefter ©igroart ftef^ in hiefer Sachen ju einem ocaotis ghatron gern beÃeUen (affen/oerhoffenh/ hiemitein gute'prob« n« nep(harnach et ftee^ ifl/onh tvartef)5uverhienen: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;er ba(h in cQewftab*
foigenher 4gt;jîermeè 2(nno X c. einen (îattiiehen iXitei l hiefeo â'% innha(t0: Antwort auffbk nid?ttcjc vnb ïvafft(ofc â ' KcttuncjM.Dauid Parei diKà Caluinifd^cn JCcbrcvö 5u Ãctbclbevg/bettcffcnb bic $tw tlcTvfïabt ntt bev batbt ^ttite* 1587« nncbgetnicftc xKtfälfdjtc [ vnb fpâiigteie gt;uitlt;Ca(uttttfd)cnX}lt;bt^â¬ubefcbutei(ïlt;'îewt:fcbe^îbcl îiui ^â¢(V^arttn/Cutbcvôic. hurch hie grandfurtifchc Sucher Gatalogos onter hie ieut aufjgelprtnget. 2((0 man aber hem ^uchfelbft nachgefraget : hat jichbefunhen/ haO fofeheo her ©ans nodh in hen Sehern geÃocFen / onh hafj hiefer onverjagte 3îu(anh hen -feuten nur bröHen/ hao iÃ/ för ein îSuch /einen ohn# mechtigen Xite( verf aufft habe.
©och / »b her ©onner auff vorher gehenhen S5(ii^ nicht ^â»(fen b(eibet : 2((fo iff hie erfcljr^cfliche gehr4ngt;ete 2(nwore nach
SrMdiw aii^öffpffnafctt ^ttd (ntgt;lic^ mc^tuuffen bfiebin/ wert nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«nfmÃfllkn3lt;»»'W fol^etttxr^erbfimeÃiii
feilt; Q\(t^ ÿran(tfu«4uclamp; p^en laffen. SÃnh^tvar i fo otdbie wortonlf tuitg- ^nftylum btlanget/bonnert biefelbe wibcrbuyftwÃdbtifcbf ^fbel ! vnö mdnr pafon befonbtro/ m« fc^md^e n/ fc^jdnîxn/ vcrlcumbbf« tc.trfcf^rötbhcb Ã(tiu(ffam/alfb bö^^igtrarr(Olt;i ©frfnbinÃcn nic^t bae befte babt^ ge^ fitrettieti ^biguiiifttfci}^ fäftereriimhe^ pj||tfrfn magl vnbic^ fester pÃcn börffe/eo bc fein eibgeftorbener'])rttnipà ( feinen SpiritiimmMiccmix(ben fdftergeift)^tvarerwöbn^ fernem amp;e feilen iu^öerenbmgen mo( ftbenfdltig/aber/bwt ^f^f^arten auch Slim guten tbeil be fc^etben.
anfe^en/alo fei^ bie ^fïewftdbtifc^t '^ibelmitf^rerOiettungwolbarnibtrgeleget.
eo viel aber bie antwort sur Warben felbft i bae ift I bie eh
Itfdien Uïertun^ belanget/ ift aûièofein bonnern ntc^toibann ein ^be0/^^nmect}tigeogerämpel/o^nefc^lag ober ftralen/bafür Ãcbpe^ibelmit ihrer Oiettung mdbf barffentfe^en/ ober in / fonbern f^r ^«upr erft frep vnb fröliefi ^«mma nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;auff^eben/ onbfic^ fe^tn taffen wirbt-
bev 2(nt^ . ^ann /bainit ber ^^riftficbe ^efer bie ^umma bieruon wort® 15« furçverneme/ fo vnterftebetficb^igwarterftlicb/bur^gan^ rearte, ^erfcc^ô^ogcn/ bie^aupt cAlummen von begangenem cri-aPiber« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;verfdlffbung an nbsp;nbsp;nbsp;iutbero lt;iffbcl tnw mitge^
Ij0iet Ã). nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^Ufrsntrecben/tbut aber folcbe^ tn warbeit mit feinem an^
bern grunb / bann baà er feineo 'prtneipalo feinbfdige caJiigt; xnnîenVâ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nicbtige^opÃifterep wiberbotet/onbanallenbldte
sigvv.pag./ernbemlefereinfebdrffet: Parensber i^fc ^ibelövcrfdlâ r gt;4.tj.34. fd)cr$u Ãbcibclbcrff/ habe tntt bcyftanb ber anberti Caluitjifciycit jQchrcrbaf'elbÃ/iLf. JCvrbcr^ â^cuerd^e ixrfdlfd^et: l^)aiitt(r habe fie mit Xiorrebtn/ ploffen vttb ongt;i«gir/lt;i?e» ^uÃlegtutgen/nebennnt l\anb/vnb fonffen : îDit^e^en eiber mir anÃntnffe^ i rung !
Bibel wiber nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;g
rung vtckv ntiçltd?cr crBUtungcn / vbcl wrBcbrct/ vnb rtu|î einer reinen Cutblt;rifd?en ^tbel/ «in fatfebc ôwinglifdje ^ibel gcmrtd)t / vnbbod^felbigevntér ïgt;. Cwtbcv£^Cbri|îltd?en I6blid?en rïnmcn bcybcn einfältigen £2aycn betröglid? cingefeboben ï ^nb ^n einem fbnbcrbnren exempel bcr mutwilligen t begt;^=« baffttgen / vnerbnren »erf^lfcbung/ b^be er vbcr tie 5ââlt;^â^bi ( bann er j^n ja ni^t ©. ^aeob
nenne / hütet er fieb bureb aufi fleiffig ') ein folcblt; Dor-rebectnge|d?oben/bie JCutberö meinungjîrcctd juwiber xmb entgegen fey / wienUcbanbercAZebrcn eingcmifd?et/bicî). JCutberrtlö vnredjtvnb (öottö* Ujîcrltd? verwor ffen/»nb in nbgrunb beriOellen vev-bnmt blt;tbequot; Dnb môffcnl|ô ÃD. XZutbcrô^ibelbc^ âîeuffelôîDrcdâtrâgcr feyn.
f. ©lefee allee obenÃm war^eif anberetne^te/ bann efnewi# berÃolung önen juvor »on feinemprineipal irtber bie »n(djub WÃC 5?fwÃäbtiflt;^e ^ibel in feiner Dilfer Warnung aufÃe# fprengten I ober burc^ bie QMbhfdje iXettnng paref gnugfam wiberlegten calummsnvnb ^opfMpereven. iöann/triebe# fanm/eben biefee war auclj weilanb ®. ^aeobt Tlnbreæ rn# erweiélicbeô fûrgeben : ÃOnn bette jur ilewflnbr nnî). Cutbevö 'à eutfeben '^ibcl einen bocbfîrâflîicben falfd) ! xmb recbtcô teuffelifebcô J^rçbubcnjïuct be# «. n 6, gangen. îÃannmanbettcnicbtalleinîD. Z^utberô Cbri|îlid?e/nûijltd?e/lebrbaffte/vngeifîreid?« Dor-vcbcnvberbievnterfd?ieblt;ne^ûd?crbertO.6d)riffc 5um auten tbetl au^ge laÃen / vn anbere / aueb etliche ÃÃ. Cutberô beilfamen JCebrgamjwtbcrwcrttgeers innerungen rnb vermammgen an bte fïattgejèijct/ wie fórncmli d) in ber Dorrebe vber bie if pifle l^acoa bi ju febê/fonbern ault;b bilt; ^rrige/ falfd?e / verbampt« Caluittifd?ejfrtbummc/inbenfûrnemfîen2lrttculn lt;^briÃlid?lt;rÃ^lt;bre/ binvnb wiber /mttliÃtgerboÃ-
wcHÃgt;. i^arhne
'â ®âquot;quot;''â' âinliich Jïrçhibcn-
^(ttunà txrmafTcPÃO â ^iÃvan ötefitt fcmPfrlj^rn e*»ug*
X«Ã±Y? nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Q^^teli^ocb Wdlgt;arfürb(f^
lîfcJumn??? nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â»fbi-en tvürtcn wrWrtbrn/
Wirbt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(i^tun ^öpffttibtruf^tn
^titworttDiberbitXet/
'Pfah^kircben/ifbcrbitvcr^ (tiiffiieit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tJocbanbereCtPif
tgt;(»t bnt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^lt;3rt§^^nttsuÃem4^
^'â* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^fjfiltt^ttt ieftr $ur ttacbriebtung inbtr Jitt^
tbambeti.
SâS^r. pag benftiben iu t^un. Ãofcben btricbt ^at amp;Ãwarte 2inwprtim auffÃfünffttÃeanficbea wol iuÃutgu b^ilten/tveilttbitanbertbalbiâri^ ânïivotf getvefèn iÃ- ièui^ nnaaÃefocbtta-
üi»0britt(/Qntbit Qitttuttà in ptraniwannnà btra^tit^
Bibelï»»ber@i£(w«rt. ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;f
«Mgcfoi^tetKn lehren ( bamit ©igwarre^rrtWetf eon bcm 45.lt;2blat biO îucnbêugcbracbt Wirt) 3o(obum3lnbrcae JwöKf# ma^l bcr oflFcnbarcn flummcf uti^ vii »crfdlfcftung »nfertr It^# ren obcrjcugcc^dc^eo (Stegwart fein eertufe^et. Sonjîen Jâj»J. aber »on einer le^r juranbern/ ifîiwarbeOanHagenoenbver* Jïjîeââ®' I«n«('n6gnugfam/aberalleôo^ncgrunb/»nîgt;wentgiurfac^en. jCcfgt;rew. ' ©ann entweber wiber^okter nur feinee principale »nnni^eo ' gefcftwc^/vtibma^etenoc^ fc^limmer/weber eojueorgewe/ fen/ober jwarfet eiwae neben berfac^^en O^f^uO/ bantiter bae Papier/»nb bent ie fer bie 3(uglt;n fuUct. âWae jm aber îu (îarcB gewefen ( beffen am meiÃen ip ) lefftt er an feinem ort (igen /»n £«lt;⢠lo. ge^tfûrnber/wieicner ieintvnb priefîerfttrbemÃrantfen-
h^lidî ! fepb îuenb berCXettung X L v, {um tbeit ^utp# c^iamfc^e/^c|lorifcbe/9Dbiquitâpifcf}e»fiSaeramen(irifctje/ tt-ovuiÃ). |umtlBeil pdagianifdje»nb(^pifuriffI}c3rt^umbc®. 3^*^ ecbi^htbrcæauO feiner Idfierwarnung vnb anbcrnSc^riftten »er jeic^networben/welebeStgwart glete^efah mil lauterem mit Vtiiu plUIdjwetgen'oeranwoffet. Soltemanbann nic^tfagen/er ^abe fîdjwtbcrbie nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fan^pt lamp;w Oîettung
bapfter gebraue^et onb ben Sieg wol crtauffeR^
iÃamitbanSigwart»erlî{|efok^c6aBe?/wa6©bgemdb(f Wa^r fepn f »nö fur ber gançen ((S'brifien^eit feine toüfûnc »ermeffenbeit i barburefe ce fieb ! {ube^auptung fo offenbare» groben caîuinnienvMb lanblùgcn/.mitgro|ffn feinenfe^am blt;n/{ueinemPeocuiatof ^atbnrffenbefidlcnlaften i erfenneî ^iewol ic^ bie liebe jcitwolbeffer vnb nnelidfer aninwenbeti Mettez wiltc^ gleic^wolz ber war^eit {upcwer ! »nboiden guw ^er^igenij^rifîen i fo biefe (diamanten vnaüff^örlic^ bctöben/ JugefaBenz midjberarbcit nicht bawrentaffenz nocheinmahl bievnfchutbmehrgebachter îfcwpdbttfehen CSibdfehHffttid^ «nXag {u bringen/ »ft mit ©otteo hülff bar{uf hunzbaO ich tw meiner »origen ^iettnng bie {ugemape »erfdtfeh ung ber ^ibet Æutheri/ feineswegs mit fürgewenbten gwinghfehen Stigtn^ nbsp;nbsp;.,
hldttcrn»bet iugebecfet/(wie Sigfpart furgjbt ),fonbernm(t pag)»â
â ii rechten
OlJortö / vtrb btf enî^Uâf lirgenöett/JtBarl^eit ju-booeti gcmorlfm r (fr abrr mit ftinet nichtigen 3(nttvort fernem principal tgt;ù tôfe fLtcf)t nur noc^ âr^er gemalt/Den 6ieg vertoratf vnti^( w^igt;fft( »Müerbjenet ^abe»
sibtbei^îg 5)em«acb er aber j^me biemaefg^etwmme« t we/ne Oleu Kk bäiâr emanber ju tretwett/ wilid^ biefe amp;i(^ vii ^c^vifft, P^gt;^*frflt;â«ebionferfcbïet)Itc^»ti£gt;repfbeUvtrfa|fen.
I. lt;rft(n 2^^ei( fol aHeobao I was ^(^tnt^tti Juroren mb netrlicb/ Ju ermeifung ferner au^gefprengteji ^anbldgenvo« bem an ,(04u(beroXeut^en Q3(bc( begangenen crimine fak
. , f^gt;ob(ro(rfdffc^uns/(Mg(tgt;ra^t/au^färli(^/ gr^^^^ (nbt{ic^auffsfär^(ftiDer^ttb(ltW(rb(ti.
II. Ãao anöerXbeii fsl fepnron ben X V11 f. ber ^(wfldbfit f^en ^ibet angefóc^tenea ^e^ren : 95nb (rwtifca/ baÃbiiÃtbc f0 wenig burc^ ©igwareo ocrmelm c 2ltttW0n/als bureb feine« 9gt;nneipal0l4ilerw(»rnung rmbge|ïof|en/ober ju^ri^mmen gemad^e worben fotttxrn in ixe iïMbafftm ïöarbeft n0c^fe(ib(Ã(^(n-^
Mfalfc^ü^ iu^emaÃm XVI. ^rebummen t welche â ware nieÃe ongewenbee/ rnb boc^ eütiffitg au^fôriid^tn bericht wtbtrbif XftfUttà baron vfr^aÃet/bià bafdbà werbrti.j.,
lgt;asevÃc'lt;!^h(il
^ettPafäffeÃungt^er^eutfe^tn^M
, nbsp;nbsp;' îD»(havtm£^ucb(V0:
ÃDoôevfleCaüUel.
®a^î)er îXrtmng nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pafäifcÃitng '
ber ^ibel îD. JCutbero wrber Qigwavea nichtige ântt^înttncii^ ftft fiche»
9iftfuita nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tftrSîftfungatigfbeuM/hru^ff
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nuff^ftttf/^aÃmatf Wtfft/WW cnmea falà pute (tn( ver/
fdlfd^ung
BibfJwibérSi'Cfwórt,
J^aRnfanni^tvirPf affenbiît / ebîneîîttJî* Prtîâtifc^f ®jbfl îgt;aran jcfjtrfôig offr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ralfum oamp;cr crime
^älibivir« inöcit Oved^un ^cnennn/ q uicquid;fît animo cor- p^; rumpendx veritarisjin alteriusfraudem,dolomalo:i£)lt;iP tt icgcCot Ià I allee wae $it »erfe^rung Uer trar^tit I mit ükIgt; ju nacfet^eil fis' amp;sS beÃ^^ec^Ãen/auÃargerliÃfitrgfRommcntvjrlJt/ aletvanwie!* ubon.- sc maiiMe ni Oîec^nunafn/ $îepamentlt;tt/ ^nÃrumenten / le. ôte ââp fc^nflFteOurcbÃreicfjef/radiret,Ãfimlet/Ãretfer/»crfe^refK.-Qfîeralfavnôôiefcr äcÃaltfremboe Ãc^rtfften/ceÃvöilt;®h tel ober etmae anbere/in einem ober me^r we^ lt;ntgt;lt;rt / ber ögt;irt mit rec^t ent Falïà rius erFannt vnb verbannef.
Ã)ie fer ^nwb ifl mahr/w bringet amp;igttgt;art m'^fe bawiber.
bienet aber ba^tn/ barman verÃe^e/ urae jivifc^en enbern »nb »erÃUfc^en für ein »nterfc^eib fep.^in lebe verfdifdjung ià fc^ê fcpnb oueft eine enberunÃ. 2(ber nic^t ^tniviberutnb ià ein Ãbe en# fniwfcbu« berun^ aui^ eine verfdlfdjunà I fonôern a Wein bie f enige/ bit ju wrfe^rung ber ^ÃBaramp;eit l »nb ju ientanbte fc^aben/ auà arger fpccics, liÃ/förgenomentvirbt ^^iebiefeein ber dîeftung mit etlichen ^^empelnerfldret ià »orben/ neben welchen ber gut^erÃfge tÃronrer â¬efer auc^ folgenbe we( meref en fol. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
® .^aeob 2lnbreas ^at in feiner idÃerivarnung i bie »erfdl# æ). 3««* fc^ung ® .lut^ero â-öibel juerweifen t aebueben lehren auà ber 6i2intgt;«a: 5^en?Ãdbtiff^enâ¬Â»ibe(geitvacft/ »nb förgra«fame©otteldf Ãerung auÃgeruffen- ^uniÃinberlXettungbargct^anioor# cQcwftaö. ben/baÃerauÃermelten X VHL ä^rpunetennurfec^oreert
i3.i6.i7.mitauÃentaÃungetlic^erfdrnemern?orf/obcr©priV3anäeij. . e|}e ber .^.©c^rifft/iw feinem oortÃeil/ ȟ »nferm vnglimpff/ â**â8lt|ït^er weife/fcljdnbtlic^ jerÃümlet vnb »erFebret f;abe/wie ein rechter fallarius vnb calumniator JU t^unpÃeget. 5)iefeô bnverantwortlie^e crimen falà Ãat ©igwart mit ÃtUfdfewei^ Ãenburc^auÃwfufc^et/onbi^mejualter^biquitfÃenewigeii ft^anbe auff bem^rabÃeinl^n (aÃen.
^oc^einanberowelfc^dnWie^ero crimenfalfi gaurmeU xgt;.
Sd W ter
Git0 ber
^c6rlt;f begangen ! ba erben ^pruc^ frinicnfat'ê^rlt;pj:î9?arc.i6,2i.©îC4bcv5tcn^cttau|î/Dnbp«bt^-l'î'Ãfff nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-Ãwnt/v»b bev tycvrwivdece inirfbnen/
..begangen/ vnb bc£r4ffngct brtô TVovtburcb mit folgende «m nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;d?cn : feine ertietfte Söb/guitef au »nfer/lfroreu ! arghpigfr
ni' lt;ââââquot;3fJogfn/vfffafffbff/vobgefiammdr^af: 6k bcr vbi Ãgt;cri0crrw4rmit/bncn.pfutDfrgroncnffbanbf.
^iirfflicÃe WiJrtó3fn(îVorfpag» «7. bâfrEnfêbij bttöHicronymi tVorC p«fe« ge vHà wf^c« tf OU tgt;er (^pjÃd nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;obà frtlfdamp;hcb an$eucbt/ vnö
«oS-ar^tiÃiger tveife verfe^ret i wie bemaOi an ecÃar, pn KWffot erwiefen werben.
. r ^^^beiffet/ lieber{efer/ war^afftig frrmböf QSdefifff4f« ter îru^^ {^^â/(âââ¢P^f^n^fltmacben/Sjfgeluacbgrabfn/vnîâfrgt«^ (terget^â/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ânCreavnebrerow .
iifrbieten folte.^ber nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ã^et w/vnb wirf 9
^ibel iutberf iur :)?en)|îai»t »erfdl fcf}et/ bas iÃ/ anÃebeuter malfen / animo corrumpenda: veritatis,in fraudem D,Lutheri,4oloin«-
ÃJieburc^ ^^^^fnitbrepè ^r^umentê/wetebealbienaebeinanberfur^ Ã).Xtit(ie wtber^filet I nnbwiber^igwarw niebdÃe einreben aefehû^et eStfcÃfr »««Ãoî ^a$nrt^eil folttaebmatebeÃiibriÃliebftt^f^ propren* nbsp;nbsp;nbsp;lrbn/bbÃenegt;cb fie^n oberliaett/flie^enbberÃeÃen»
poftolifc^e cr/îc ^nmï) meiner vnfcÃufb/baf au ff
-O- Prbp^eten nnb 2(pbÃe(n! ai^ ^eÃaments vbn Martin iutbern tän wort nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;2(nnb4^» fur^ wr feinem enbeebrriÃie
â¢Â«Â«Â«tert. ret/inber^ewfiâbtifel^nÃamp;ibel nmb fein wart/ epüab/bbee pünctleitt
BibtltribtrÃijjiTürt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
'quot;PiinftlfmCofjtK waôimîïrutî etwa ohnegefeftr mag »fcerfe# l;en fepn/vnö aber »je m Oer anDern Edition vtrîtoflFcnthclj wj# Ãerunib verïf fff rt wotöcn )grenOfrt ! jugefdjwetgfn ve rfaU fefjt t ! fonöfr n tre tvlidj »eti wort îu reort nad^^cOrueP« lt;nbsp;ff pen/ UjfuÃft meitif furi^e ! am erffen ^tatl Der 5?fWfidDtifcf5en lt;2)tbfl gffeçte vorreDe/ vnD fot â¬gt;:er fan Der Ã^riffltc^c iefer Da^ Râg- »⢠, ran mt^t jtoeiffefn. ;5)ann/ngt;if ^oc^fic^inuorS- 2lnDrcæ/ vnb ffÃunDt (^tigwart auef) bemühet ^abcn/iff J^nfn Doc^ nteftf Mïógliclj ÃfWfffn I ein fin^tgfO (krempel Der enDerung C jugf^ fftgt;»tgt;figcnöfrotrffitfcbüg)inamp;fr^ofmetfc^ung}uftnDenvnDJtutf förjubrittgen/ wirot j(nicn auefj in alfeewigfeit {u tfjun nnmdg? bn-s hdjMciben. ^a iïÃigwart befennet au^Drufflieft/îDtcfeô fey Jwtfcbcn vnö rnb fftnen btc ft^lt;t3e ntebt/vnb jua« brt= niçois lt;in* bcmtdrbcffennktnalöbcfdjulbtgctz'ilÃdcftceicft abbe* hnot 5U Dancb annemme / tmamp;wünfcftete/ Daf; eo ntemalo SS.
â auif offcntlicftcn^Jannftn/ In^anÃffepen/ bepftoeftjeiten I in fc^« P^o. SÃurgfrà ecftett/ »nDfonffen/ »on Den'^öbtguitiffenDfnvnferü P*gt;«tfcbe gen mit groÃer »ngeffiimme vhD frecftftcit Wfre furgeworffen ftöiifd;?** worDen I wiîxr Das (eft were ve rbott ^Jottee:® « folt fein falfcft febvifftet» t jeugnu^ re Df n wiDer Deinen âîfîefftff en.
â ifjimiff aber/ vnD fan ( cigentltcft jurcDen ) 55- iutftero îûnun«* teutfefte ïöibel niefttoJanDero fepn ober fteiffen/ Dann Die feftriff^ »»icfen. teneer «propfteten »nD 3(poffeln/ alteonnDncwee^^effa# mcntöDurcft;iÃ. iutfterninvnffreXcutfcftcfpracft verDolmeh aiuiÃt©ót feftft. ©tefee iff in Dertoung wiDerunibmifvier argumenj tcewort/ ten ertvicfen worben / wetefte ^tg wart ff ftr le iff Æ 5um ifteil aueft garnicfttangerûftret. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qsibd/oî»
©annerfflifft/weilbie J^.^ibelfeincôÃÃîenfeften/ fonbern ncancui «tlein ©ottee wort iff / magfie aneft nieftt/ oftne^otteoldffe# rung/ naeft cinigeo ÃÃÃcnfeftenober iDoetoro ^ame genennet Chen, ttjt* werben/oftneallein/fofcrnffe vonbiefem ober jenem SVlenfcftè g^nﻫ ober iOof tor auff einer ©praefte in bie anbere gebraeftt worben iff.^aoftciffct aber alebann nieftf {eigcntltcft surf Den ) Diefeo 0« nennet lgt;«r jeneo ^oetorô ÃÃibel / foneem Diefeo oDer jencb .©oetoro wcïb««.
2^erfion
SOcrftoitâ0tgt;er nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;öcr ^jbcf ; 4^amp;f5fPofîgt;urfërtlt;
Synecdoûhen (Oaejfî/fofc^c reöf/öa fiftganç î)«nlt;î fttva von (û nfwfïöcf ober nifferii^eanifatl ixa îîamfnkfommedoïro pflegetdCtKnne(jutvert)en: 3n Wfkftfm »ffflanöwirpffe^ftt
*^eefe J**ttîWncOfc@rtc^lfcÃc£8ibclî)fr L X
©Mwlt;»rt ^æjSynamachi^TheodorioniS jLiicianiMartyris, Orige-Knthefin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;3ffïW Wf iatfinifcfjf QyiBfl Hieronymi(*foanîâfrd
in meiner IfieafteÃSJerftQ Hieronyrnujî)MiinfterbP4gnini,Caftalio-SXettmij nis,Tigunnorum,Tremc]ljj, Scc. quot;XtcmÃHf
tviirbeer oamp;«rC mbfer^ uutfr^ !^eftain(tit îf-QÃo anörro/iunröv tvjr vn^ Sa, S nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;F»rnnc^a6fn/vnö »ti1röfiicq5i6f(nic§rmf^r
fcjciben nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/ foHöcrn Cöïinfc^fn wort fcpn. ^anngtetê^
feit. amp;i^art nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;einmal l^ie^u fagte:^(t) nind^c eö (Bvtbl
p^èâ «⢠tç- '^nn â¬9îmfcÃfn (Ploffen oder iufd^e fönnrn »t ÅiafeK pag.«. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.^â^ibel nù^f gc^dren/noc^ mir örm^anifn
pag.i «, tgt;er^ibel gcntnnn Ãxri^^n. fr abet von tfm Pükerio
Cor^Qn,ifon^[)ittembergete/»nbber^üricber^ib(lna'^ ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nem fubttden vfr/ïanö ^ifrtwöfrbrtnaff ! fol furn heenaeh be^
n. nnttverffttofröen.
Sr fä-iut^fr« eigeneivott/berwat^ nennet öte nungfuri)fn geizigen â^ae^truetetn 2(iino4$* rec^t anfi^et/ CSibel vitb ^affröifQamp;tbflFfwfranöfttimfvnung ffine lt;SSgt;ibel genennet/ Sà Jquot;,?quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«wffff «Wt ( alt tt ntKi)
M tff fein bell vnö faufam bieXeutfcbe epracbe gebraebtbatte. Sönö tLeffamêt ^mttewen ^eflament Qlnno 4^^. fpticbt et : its folle fltti fOMifi/feiiKScImafciuiigtiiÃXtllii»
Ã)elmetâ mente, ^enti alfo bat nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;2(ttbtex felbfl biewortangefogen:
^ung nabe abeo femanb mangels bi^an / bcr fol etn eigne »Melden/ mtbfbme bie feinenngemeb p^g.h nft'.â^tewolfteniebtalfolauten: Ãf)nbeti^einet/ paà ber gute Ãigwartbao Qr^mplar felbfl nteangefeben/of basifl/ eine lofe auà flucht g(^ f»s-7. Wbefbeâ^aerbt(rauffattttvortet:ÃD.jCtf(bei;pebebaal lein
Bibel wpi'bfr Slt;ÿwarf,.
îdtt von bcv bloffc» Ã)olinctfd?iïn«/ vnb ntcbtvon tcinganQcn IVcrct/bnô feme ^îbeî^cncilnct xvovbc* ' ÃaiinDitl'dbcwortfîfécnnicèffurôemgançvnQôaÃûcrâSM Bd/fonbcrnförCcm^civm 2^cÃamenf / »nö tvtrinbaffiner 6lofTcnÃ5olnirtfc^unggcôacbf I fonamp;crn jcblfc^fe »nfnî6:^Oiî()aigt;i0'X«jîamfn(voHwegcni)fr6(oft(n;t)olmcu ff^ung nbsp;nbsp;Cuttere X£|îamcntamp;«|î«t/tnu^fo(cbf 6 noftvcnbt^
öUf|} »onber gançtHSSibd tva^r fepn/obcrnni^ Ãigtvart Daw t^un/ba^ »mb anbercr »rfacb wiHen/Oaô 2^e(bm£nfI »mb an* bfKrbicSBibclS.^ut^ö'Ãnamenfubrc/meU^eetrpc^jut^mi öf rgcbli^ »lUf rpfblt;n ^»trb^
Serners/bat 2(nbrfæîelbjîmfcmfrwarnungpag.i. i n, â¢Jut^icr6lt;:8ibffnic^fankr6fdnncnbcfcbrrtbenöanDa^fÃffr)nb ^J.anbr« bk fcbfâffkn bcr^prop^cfcn »nb 2lp»Ãcl altce »n ncmceS^tfla* fXdOet tnentÃ/ bureb gebaebten nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;« in bcnlicb 9ut teutfeb »er#
bolmetfcb£tîâ^nbfî«bftauffbJOîanbfau^trfnfücb babep »er^tberetcut* {ckbnct : Ã). JCutbcve «utpbc^tbcl cinbcfonbcrcgnn bc (Sot«6.(£0 moll« nun Ãlckb am fdbm 4gt;rf iö.3ââfââbâ9n.' tetk 5lt;igcn ( wie amp;gwart ónb«lt;innâfnbet ) tvaein nbsp;nbsp;nbsp;utbfrÃOib
bei Ãeb^/f cblaitb bureb ^ö. -(utberö/©olmctfcbwPö erjeië / ÃC bleibet glcicbttâolei* nen QCeà tvteben anbern wahr/ baO er nbsp;nbsp;iufbere teutfdje SBi*
beltiicbtanMe/bannaifobefcbnebenbabe.
lt;c^lu^/ bafjeefùrnemficb aufiFbieS^olmetfcbung aemeinet fep/erfcbeinet nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^-Slnbreæ in feiner marnuna »ne fc^tvefget
Vielfältig mit arojTem gern »erwiefen / warumb wirniebtein eigene Ãolmetfebung gemacht / ober biegimcbifcbetcntfcbe^ââ^â %tbtl naebgetrudet haben / barauffan'femem ;Ort fofgenbtö befebeib gegeben werben fol.
folget bcmnacb»nt»fberfprecblâeb/baf?©.ïutber0teutfcbc ^.belctgentticbniebtoanberôfepe noeb beiÃen fönne / bann bic vonfbrnverteutfebte (gcbâiffeober'^ïibd/vnsbercTOfge« Jury^ewÃabt aucbimgerinaÃvnnit gcetibert/viel n'fnâgerver* faljcbet fep/ bk calumnia aber gegetbuln auff bè ^opjf beruhe-
â¬
cv .. Qt^ÿi'tri^eaflâbifc^en
n)»( man amp;Ãwartänic^ti^e(inrebat/ î»anȕ (i-fich »ff« bi( ^omöinviJd
V 'WfÃaimamp;k ^tbdati^uffed^ea / ^nbal^anûûcf tffrÃlben ju cdnQnirjven,ft1r^(tcf) rrwfÃfn.
Sigvvarts nichtige tiiirföfn wîBcrbie
(^'rÃtbtfar/ hit^cf^ tcaifc^e QS/hdf^nfnnif^tanf.mïâ^f
t(n /foni)(^ iu,3l(;d) aud; 2}orrcb(n »nö éfolTfn.'Wa« h£fd;rn. tumbbaeil^^aunfonii i fprùf^t tn müÃt fdacn / bte te^ilfcfiea nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»tbc»^injo45«votfdnctti(itbcin
XiM^.
S'?r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^lt;0 w«igt;'ââ-
* Sigvvart, ipctJd)t(npt:0phdiÃt(n vn^pclicltfd^at fä)ntftcn/ fifÃe M futc Xforrcbcn vb^r dn* jcbc6 ^«d?/ vnb tiuf
CjHH nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f^tfie^ibdgcncnnec worbcn/bk«
ge Q?orrf« ÃkV nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vnîgt;
fc^e ^iv nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ndn/ buffonttnct Sigwärt^, ti\irunib fob
3e^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sigvvait fan^i):enfcb/fonberndn
teiauBe. wnun/fdge ecd t audf mit tmtm ^übfcica i[)0aot tipendiaten iu^ubinÃcnfprec^ea: ^dn/eefafgetnit/fcubctitifiFdlaciA vnfèraltcre^c^ul big wart einen menfd)li(b^n ieib vnb vernitnffti^t ^(«fcb/vtib fein ^fd i tr^a^
PtÃfete^ ben ©oftor IXoff an obernic^ti
f, ^^^ây^/^'^ff^ftfdgetauÃSigvva.rts einrebc nicfif/waste p^rau^ folget/ fbnberngerab baamp; Wiberfpid:^few'd{bie3(tt^ bie wnf^tneveri'
Cfy nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PdiK ^i^d/ fit ftp Ãldd} mit
^Pfrfbaiäffc^mnefefPbertiic^t,
3Ã
Bibelwiber Si^wÃrt.
oï)crip«?ö4c^anffrfpandncmS)o# c(or/öcraîfo argumcntiren Darff/ vfï barju fornfu an öcr fpt^ , çcn fcineÃSöuc^Ã/vnb fibc t mc^t/öa^ fctnf m fürgebcn nac^/voï ï)cm 4$-iabrcfnne25lbfl©.â¬ut(W6inrerumnatura(inïgt;Clf gannen ^cU) tnûfîc gctvc fcn fcpn: 3« baO auc^ a t k bfe Plctncn «utfc^cn S8iMn/fo biO^cro {» âÿîwrntcrg ! grancFfnrt I Kttiberg/ K.mf^rt^vileehne â^orrcöcn vnö @f oÃcn/ vnfcr iuthcre namen gnrucftmoramp;cnfcpnt)/ nnâtnK^jenS).4ut^»fgt;'ö Bibeln Ãic îficn mcc^tf n/vnb Ãcf (cn bùff lben!XrucF(r aOc famt/ baà mir fdlfcljtifft jugemeffene crimen falfi auc^ begangen?
Qlbcrnoc^tt'n gröberei darüber man biefem ©oetorbieâ^â»-©-Körner nur mol febaben foKe/ baÃer fürgeben barflT;^. i ut^er Jquot;tTna«-l)abc Rtneteutfdje lt;25ibel er|î 2(nno 4$-mü ^Elorreben vn@top no ^.ç. cor fen atfo jugeric^tecba boc^ bemeiÃlicl) »nb offenbar tÃ/ baà at* r'3i«cn bereit 2lnno 23.24.34.44. inatlen '^ittembergifeben (^xeni« âjJâiS'm l?tarienbie'^orrebenaaefampt/feineauÃgcnomaiI vontvort er biiriitâ juivort/miefiefcijt lauten / beÃgleic^enöieOtanbgloffensum »lt;» gröffern f^dt gefunden merben. ^annee^at S. lutter in der testen Edition feine neme SÃorreben gemacht / aue^ bie alun wart feine »mb fein mort gedauert/auÃgenomenben lebten paragraphe Obvlt;» cvâ ber ?3c-rrebe ober öie 3ïömer /ben er ^injugetl^an ( anöere mit manbicfem^oetorein par *35rittcnjulobnfauffen) fonbern allein etliche menig 4gt;rt imXext (meiere von 13)?. ©eorgOïó# rerjuenb beà i^jremptaro verieietjnef ^e^en ) andere verteut« fc^ft/tionbenaltenOvanbgloffenauffOie 60. auÃget^an Æ vnb andere auffbie 317. ^insugefe^t. .^ierauÃfif^etmania i wie |ïei|Vtgbiefer^ÃoetordieSöibef 'Ã). iut^erogetefen ^abe/ ber boeb andere teut barûberviel regiÃrieren mil.
(£in gteic^eo ©oetorÃöcf iÃ/ baà er fernere [prient: IVcnn p»g lt;-man PfalceriumCornen n«tmct/fo móge td) mctneîDt«' fcipcl ft*agen/ob aUctnbîc verhon.mib ntd)t vtclmcb» 5umabl feine difpofitio vnb Glotfcnvevfïanbenwev^ ben. ^âlfo aud?/werbe ÃD. JCntbevô/ iDittcmbcrâ» gere / vnbber oürtd?er^tbel/ntebt nllein btc ÃDoU
C tj ttietfcV=»
Surber VTe»/î«btJ7c|gt;trt
inafd^ung/fattbei^fr^utitabljt^eVoirebiti r«b amp;I0P-fcng(ncmia/ic.
aber fra^( bic fcnr}n(f;enenl^Ã(to^^^ nbsp;nbsp;nbsp;berprüpl^eevU^
^önig ^auib feinen lt;ygt; falter hintveg neme/tvvtvärlietvolbaf Pi^leciùimCorncribleiben^Jfîimettic^taffot^auibtvtietX ben j^ern fjaben; vnb ©tgfvarf tüilrOe be^ Corneri fpretver galten i ^benermaffenaue^/ tvanoWeprojz^fffn vnö fielf^re^ebrifften^intvcg nenKn/wotvöröetvof ^ut^er^ ^ibef bfaben^^o trenrg nun bic fpretver ( cigentfief) iu reben) beroem felbft fepn/cb fie tvof^ern aencnnet tverbê/buref} ^iebe^, tiQrermeUcSynecdocben, ftyfangficben^ctninfiebl^abenf ! fotvenig fipnbbicveriïones beÃ'Pfaltetv/vberbcrgan^enQ)ii^ tef/affeni vbirinitben difpamp;iîtionen, cornniencen, amp;fvffen OJorreben/ ie, Ceigentlich su reben ) öer ytfaltcr ober bic [elbÃob fie tvof/obcrfldrter maffen vnb vrfde^en alfo genennet merben/ vnb von ben 2luthorcn fole^en eufferbeben arbeitben Viamen bekommen,.
)yacofbf auc^ biefcr,^crriQoetorvon einem armen fSe^uf^' ttieiÃerbieÃÃfcrnett/baÃcttvaoeigentbcb fcpn/vnbettvao genen/ iifttvfrîxo ! nicbtfmmer einbing feven- iOann offttvirbtcittlt; tnng ettvaogenennet/ baÃeo boc^, niebt ià eigentlich / fonbern « ^rc^ eine vccblümterebe/tvcfcf}er maffen biearbeit?),iut^ere/ li ^ittcmÃergeramp;/bev^uric^er/ie;an ber ^SibclrErailm, Qme fero/ie,anbem^cÃamenttCörneri,Bucbanani, Bczx, ÃCC. nbsp;nbsp;nbsp;I
an bem Pi'ähenodbre^äfbcl/f^rlZeÃament/f^rPfahenitm
ttfniirt tvtrbt. ^Ãi tvirbta u^ ein bing^genennet/bao cobocQ
garnteÃf iÃ,^um ^fcempefrSigwarc tvirbteingroÃir^o^
ytdnebö^^fbtoberTbeologiisgcnenaeti^Oberoaber fcv/ tÃeingroÃie KîjŠ»namp;fragrzvttamp;^aecre furtvar in feinev^inttvort nicht merehnlafe Zblie - Sigvvarc nennet mic^ tool ^unbert maf einen lofcn .CSibel / 0« amp;vfi^iÃen/ ^tbelÃverfibfcl^er/ie. nbsp;nbsp;nbsp;folgetbrumb nic^t / baà j
ber ein nbsp;nbsp;ifà «n folc^erfev.iQarutnba man fraget/ tvaobiefeo ober fence nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1
æïîquot; ^»WoöfrPfaltei ium eigentlich fei)/ma^ Sigwart m/r fei/ * ' «fw{3lt;n(nnftw(ri)w^«gt;p(îgt;aè«iwW«^n.. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
» I
Sibelwiber Qi^wârh-
IT
^(îb^mtiiic^ÃtKrwonôiffeeWfiSumina/bafîjur^ubjîanç ober Wefi'n amp;«!â C nenne ftegleiejj ©â¢â¢Ã©utlyrô/ o# bereinee iinOern 'âXiibel) eigenthe^ nuljte aeÃidren fónneoöer móge / o^ne allein bic lt;5 c^niften ber nbsp;nbsp;lt;prov^eten wnb âpo#
p£ln ( »nb ivek^e Söiic^er fon jîcnbem ^.@ei ji gefallen ^at be p benfelben in ber alten vnb ne»»en jtiref^en îuÃaben vnb juer^al# ten ; benenniefttejugefepetnoe^ abgewogeniverbenmag / lauf Deut.u, ^otteebefeÃ}!: follet niette Savon noetbagutbun. n. 'ïlJelcpe allein bie ©etviÃen brnben/vit feiner verenöerung nocb Cenfur bermenfe^cn vneermorffen fepnb»®iefer âïönrben aber fepnblutljeriÃôorreben vnb ©lojïenebenfotvenig / aleHie ^iewaitt rony mtjLy eæ^zober anberer ie^rert^nö miJgen biefelbe/oÃme aneanttebn|1ifdje2^prannep/)ao^negotteeiägerung/ berÃir j?. cçibci eben/aleempflcf ber5öibel/mitnicbtcnauffgebrungèwcrben/ fie fepen fo geiflreteb/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tvóllen. ^öait fol vnfer @(au#
be auff ber nbsp;nbsp;SSibel/viï alfo auch emif ber genanten SSibel nbsp;nbsp;nbsp;mftncntm
t^cri fefi berufen/ fo mu^ fie allein ©otfco/vnb nit auch iut^eri wtfepn:^ 0 müflen aueb nbsp;nbsp;notmenbigelSîarcFfleine fo@'ott än
Felber jmifi^enben^rep^efifc^envnb^lpojlolifcljen'Sndjcrn/ widen »u« »nb jtvifeben anberer ie^rer febrifften / aie iwifcben 2^ext vnb ©loffen/ja ab jtvifeben^iinelvn^^Srben/burcb fernen @ei|l '' Sefepet/vnb alle reine Ãircbenlebrer i roieaueb nbsp;nbsp;nbsp;lutter felbÃ
getban / jeberjcifale gebanbtbabtbabcn/incwigfeit vn«* »erruebet bleiben-
âïBei^nun / vnb fe^et Sig wart btefén iwfmenbfgen vnter# fc^eibfogartvoUtvicerbiegegen Fe^r weit von fïc^ wurfiFt) p^g 5 ifaruntbbemö^ef er fic^ bann fo ^efftig lli( ÃSorreben vnb Stoffen vn6 ateein pnd ber Söibel lut ^eri auff^ubringen i berfepnbpefeittlîûÃberfelbenCivieer felbjlfcl^anbfalbenge* pag.i». Re^en mu^) wie geboren fie bann Jur Ãubjlan^vnb QÃefcn berSöjbeU® arumb fol Sigwart wiffen/ fo lang biefe ÃOîarfh Pdne jwifc^cn @of teo vn ber vOîenfcSen wort vnverrnrfct blei# ben/folang/baeiÃ/in ade ewigfeit/wirbtibme vnb ferner ^bt#
i Qui (iÃi fc^en OîotU vnmiJgltc^ bleibe/ 5u erweifen/ baà bieSÃor# ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;C »ij «beÃ.
6jf(tbfrnewfî^bnflt;^e«
n/ottirdnfiädöirfdbcn nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^i^eUut^e^
f»*vnîgt; fûnficjufff niffirfrtttffô«
\)ntetftd)e nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp;{offcn ^.^UffjcröJU canoniiïren fîfft »t1*
Ãn- fo-Ke^fn/vnölt;wiebieJiettiing g(fc^neben)i)en Stylum ofent#
Slo^n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/îjôtfnnM«gf»nn tgt;ù(cm gcfd^rfrc^en tvof^n ^aken/afö
JU(£(J11£»lt; iut^(r!)ie^it)elfetbft0eniac{^t/vnigt;fci^r(Ã(t: C^tc ïf fi ; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^lt;:^drcn.
bicinit^. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ÃSigvvärtsiofem/ fnul(m/vnif (iunôrrftîJal
Ãutocrs wöernofaem nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gefang erfolget fofcbeo nofrornOfa.
fâjâS fc;ngt;i«X)omblt;n vnb (Ghffm iE). Z?âtl)rt-6 »crfäl-tigt;eri.. f»^(K^'^^f^^i^tgt;^'^^eifi)Ergolyabetiltcbic25ibel Ã' ^'ââ'^?gt;âJ'âftâ[$quot;-^'(-lump(gt;'3rgumai^^^^^^^ 'SSi)«ââ¢âquot;^^' Sgt;XtKfiira räjm)MlfiiKf(m fafymamp;rum: fretf» öiitgt; ^aplgt;ie^orreöenonlf Ploffen :^.iuthcrö i bte ^ibeifelbÃ/ etpMfitnmtiK c^(n^a6cit ^tbel lutberi ( ganà obir^um tbe(l)fofcpntgt;fteaucJ} in Cano-foiiG 3Pgt; â'â^Jâ^i'-O'OCIinffnamp;iiiiii/tmatfiiui-ifiKitMtiftiiiaiiviiil/ oCâ¢. âââ^quot;«^ââ'««â«'«'«iW'flIfèmimGanone, li,iitCgt;,lt;on pag.1.8 40 f^^^^f^ff^â^nigt;muÃhit^eru$bte iStM gemalt ^abenl weil ^ann nit er tgt;ie ^orreben ottb amp;loffett gemacht ^at.
fcértTnT^ îgt;fWf3fnt(^ ttt ber Rettung ttitofine orfacb gf(var^ (Sloffen/ f^^fl(('bgt;il(^gt;3(nbrextnttl^anotttften!ngber ^Vorrebenonb foHberti amp;loffcn iutberiein tveniggemacb tbun ! vnö bebeiicfen ! iraö Srquot;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ber ^äpÃlic^eti Zweienvno
terfdbEij ^ecretalenin^apfit^umbentfiatibetttiÃef-gfeicbenfvaêgutô ^ergifc^en vdter mit ^attomfierung a'.ler Ãreitfct^riff^ SfcS ^^i^^^idfÃiff(etb(tben: 0arvon mcbtnottÃ/biefeoJC)rfamp; lieb iveref Sigvvurt: mt^r ivort onb itit iuoerlieren. 5)ann obbao von mirge ^otKorbiett^ucb dlleftreitfc^rifftetiiut^eri cmonilîrcober £û£. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;igt;d^eihn niebfallein auà ben ^orreben ( öflr*â
Sigvvarc beruffet ) fonbern^^ falt;^o onb auà bent , Sö«f6 I
^ibtlïciber ©igtrarf. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;is
wekweefic^Ãînvnôw»Dlt;raf6pag.259.302, amp;c.. ûuffO»f{îrdf6rc^H^lfnùu(ienauthcnticèrefeiirer.
â¢OîCniit nu beÃchctiÃ(get vnî) triump^irct vwff r erfî^grunb iü,ôcr ©igwavtômt^tigeB gffc^tvdç »namp; dnrxben I ja wiî)cr ûhes fïin îSpern von vcrfuffcJjung Dtr 55ibfl lutÃert « 2^ruç amp;ftnXcu|fd vnî) alkn feinen Je^uppen/ Da^ fie mit grunöOer war^eitetivaôOartviôernulfbhngen.
'^(vantâcrgmnamp;mcîttfvviif(^u(amp; tkîvaujf
ter Kettunej M îl bc#
fïebee.
S^m anöern/gefe^sf/öotb ntebf gefîanamp;eti 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/ ÃOorre#
9cn/®(oifen/Pnpier/ift'cr/vnô wno Sigvvart me^rDa# bepbabenmocijte/fepdkosufammen^.lut^eroteutfcbc 25ibd Æ geÃehet nun Oodj mit nie Ij ten / nbsp;nbsp;nbsp;öiefeibeöarmïi bur^
bie nbsp;nbsp;irfldbtt fe^ e â'Ãibei im geringflen geenbert/teb gefcbweigc
Vf rfdffcbf t fev- èann beft Xruefes'o fürbaben niebt ifl getve fen/ bag ÃStbfifcbc tverà iutbert ( wie eg @ig wart haben wil; nach« iutruefen/ fonbern biejuuer anno 68.ju ^eibdberg I vnb bar# Macb 3lnno 78. jur TJewÃabt getrurf'tcfkinc^anbbibd wiber# umbaujfgiieuweantag ju geben/ wie biededication foicbee audjbeweifen
îfîunhaf»ii»nf«(btgerjeit/nemfiebvorzz. 3abren I Juge^ ttidbter ^anbbibel fein newe verfion gcmacbt/fcnbern©.lu^ *hfrötcutfcbe©o(mft{£bung'fi»wptfeinenbrfpfn ^auptvor«' rebftt/alÃbicoorUngfiburcb offenen Struct publiciiuns Ec-cleiiæ worben waren ( wie von anbern Xruefern juuor / vnb barnacb ââi*cb befebeben ) gebr aucljtt ⦠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fc pn ïgt; aueb bamato
febon von einem gelehrten SSQanne/ vnb nicht fe^unb erfl von mir C wie gegentheil ohne grurtb fiirgibt auff ben Oîanb f urhc ^iÃorifcbcverjeicbttuffc/bocbmehrerfheilöau^ iuthero © groffenâSibel/fampt ben Q^oneorbannenhin jugeth«« n'orben/ vnbifî niemanbà gewefen/ber folch wer cf akein verfalfebtc^ök beUuthen bette aufjruffen ober tabUnburffen,
2(f0
»o nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;6ie0 btr VTcwfî5b
(0 CÃ an ^jrcmplartcn gcmangcU/ nbsp;nbsp;brr struif a
ten hicfctbc ^antbibcl iuni Dritten mai in verfetâ^^*^ rcmiDerumbaulfgeifÃef I vnbbepmirbittfict folcQ merdfkin mit furzen ^^orreöen vnD^ummaricn ( befon Deröweifin ©.iut^ers^ibd feine 5öorrcbett vbcrbie^ijlovi« fclje lt;2sncbcr Durc^auf; bt|? auff Den ^iob ^efiniDen werben ) {ieren vnb furöern juÃieiffen bewitbjtet I welcljesict auetti^ft »ermoÃengefeipet. ,©er S)plmetfctun^abtr/ IXanDgfi^ftt »nDXittu(5( aufîgenoi'Ren ben paragraphum tm ©toef :
I5«nbovblt;ntltefo/:c.)§abeic^micfeinwenfgiif«etwaoan3e tiommen/fonberneÃbemS^rucfergclalfen. ^æiefommebanrt ic^ baju/ baj; ic^ fiir meine trewe arbeit vonbem vb/quiti^^ fefjen jFjabergdflauOgeruffen werbe ! a(e foiteic^ ^iemifi^*
4^ut^er6 Kölbel verfdlfefjet ^ben?
eag.ti.ij. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^iernujf fpric^t Sigv.vxirt, weil fief) Pareus
3nno45.D0 JCutbcrocorvi^trtc JOatevbaiiittrtbentfelbenîD.JCutbevôDovrebentebt gcfcbcn/bartnncevgchcttcn/MianwóUejbwïp^*^^^* bei rtlfo blctbc la||cn. 2(ntwort:©iefe^ tÃm fo viel ale niebf^ îur fachen? ÃBil S igv var t dk pn grunb vmbpoÃen/mu^ er wafen/ba^wanjur^ewpabtnfebtbieiuuorbafelbfïgefruw^ fe J^anbbibel/fonbernJÃ. iut^ero gan^eobiblifebeo âÃüeref/ w*ieere02lnno4gt;4u(jer^tet^at/naebtrucfenwpllen I vntgt;^ berfoldjeotiicbtauffriebti^ ^cthan^abe/otKr/tiaà man i utters verfîon ber^e w(î4bfifeben®ib^^ einjimerieiben nieçï befuget gewepn fep. ©oÃngter vno Dagegen ein tieblein vort ® 4utÃerô ^orrebeCbie er vermut^!icb nie recht bureblfff« Der verilanben/weilbteangejogene wort : JCucberuö bitte/ man w6Uc ibm fein ^ibel alfo bleibe laflen: weber felbà alfo noch rtn verÃanb Drinnen ju fînDen)vn vonDe^â(?afuiniffhâ (ä^eifiofiirhaben/bamtfernunmehrvberDieao. ^arfepvmb* gangen/vnDvonPareivcrfdlfchung/ :e. welchem lautere aup 5ï?OTau»3 sinbreæ IdÃerwarnung wiberholete/vnbirtbtrOitdi*^^
befonberpwiberlfgttcalumnienfcpnD.
Bibel wiberSi^warf.
ÃôfbâfiS-lutlamp;crjntîcr^arfluHgbe^^yemplare 3(n^ «0 4$. ttbcrbieget^igcn îîac^trucfa/ïiç Den ^luembcrai' ,S?S' fc^en Xruef ern feine lt;»ikt {u j^rem groffen fef^ ao^ n nacfebrü« iinbeû cf eten ! vnb baiu ünf[eiffig i »nö ripo rape ba^in mae^cten (wie er râ¬Ã¶lt;0öaf;c6 nur @cU trüge x'à înôtvarneï benÃaufter «,«^1 für foleljen (£xf«âpllt;»rie« ! »ermahnet enbtliclj ! man folle bie fùvbabe» ^itt(mbergtfclje(yxemplarien am liebpen faulen aie bie am SJâ*' ÃopHaÃen eorrigiretfepen. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gc^Jts/ats
âïôaegeÃetaberbiefceallee bie jur ^fetpÃabt me^r/ weber einoffenf anberciujrancffurt/'jfürnberg/ K.getrucftc SBjtelan/bie« Weil barinn bie vci fion»nbrep9Ãorreben lutberi/welche man wibcti«. îgt;ajuentlebnetb^t/trewlieb»onwortîuwortnacbgetrurftfep# s««, en/tn anbern Bibeln aberCwae ben fïe»O bc^ S^rudfere belanget) etwa weit grofferer mangel »nb »npeifjgefpöret wirbt? 3^*^® magwolétgwarteinoergeffener doctor fepn/ bcrnneallbie barffÃ.iutberôÃDorrebefùrwcrjfen/ale beiffe bahn bie lt;2amp;igt; bei iutberi fcingangeebiblifcbee QBerrf: baer boe^furç juuor biefeôrunbgelfugnet/»nbgefaget:ïD. JCutbevrcbcnUetn vonbevblolJènî)oltnct:fd)un3/tc.'Bleibetbemnacbaucb biefer grunö wot feà vnb vnbeweglicb Ãeben.
Verbrietegrunbönfereröttfcgulb l)araufîvnfcr7îâ¬3^îbcpcamp;tgt; ïïrS
S^m briften I gefe^et abermal i boeb nicblt; gtÃanbcn/ man bette ©.iutberegan^ bibtifeb'löercf wtJIIennaebtruefen/prà Tand* vnb aber omb etwae geanbert / ba ju ober bauen getban ( * â¼eritatist
«gt;ic »on oielen anbern S^rutfern vnb Theologen gefebeb«« tuSed' iÃ) were biefeeboebbarumbniebt halb ein falfum: weil jwi? doloniato (eben anbern »n fdlfcben/wie obgemelbt. ein groÃer »nterfebeib gebaubeu iÃtSonbernmn^tegcgentbeiljueorbeweifen/ baOfoIcbednbe« rung gefebeben webte animo deprauandæ veritatis, in frau- nad) tnge» dem Lutheri, dolo malo,bae iÃ/ju vctfalfcbung betWarbeit/ gon^ciis iuiiacbtbfil^4utbere)»nbauO arger liÃ: belebe brepÃücf
à nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ein
It nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qiiifberl^cwflSiitiC^cn
Gticrimsn falfi machen/önOaamp;fr m cirisfïù «k.^lt; wpijcnaufy vn^3lt;bMc^tttgt;crîgt;cn.
^Ãann manÃ)tgt;t£»frl)ib(ifcbfn^arbn'f ffâ'nnbibkijd;»3f# tÃvin/ tioc^ jutÃunbegmt/ fetttâfrti £*. ùnbfrebcfûnhs vnô gcnKitific^ iipprofcjru öolmctfitu«^ trcn^Prb cî^ne «(le lt;n^lt;* rtiKÃ/ (wîf Sigvvart (dtp tvioa femen tviOïii ttiu^) naci^Ãcfruffr.
(go nbsp;nbsp;matt ouc^ 5). Xut^crn b^abep namÃiafff (Jf macfitl
lt;Zihc^'' vnî5ôfm*?hr!phc^cnleffran»nterfc^icbhc^enort^fn/flujff«^ tgt;nT»ta nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;QJomôfn ganç nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vcrtvùprt»
WeôfFm* ôjîutî^ataUf^fnôlK^mc^WÃaoflîc^f^.iutpcrtJjUâ^ ^iniiia Ãdngtvfrc/ vnfcr ^.4ut§fr6â57am(n suvafauffvn/oba 3o{gt;^»niè. iDrttiöö bfpà ul'fÃtfbfn ( WKgfgmtbnl »nauff^sdrüc^
fiert ) fonöernin ber -^orreöc an Oen iefir fcaiö im erfien tMI I offentüc^ »nö runP erffâreti wae in Der nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;40^
Dormais tifc^en^ôtbel ©.iut^trà Rp/ o^crnid^t fep.
fccr 9îct» tvao Q. tut^etamp; barinnen ifi/ tretvUcI} vno vngîanbcrf nac^gf* toSibet ⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;3icm/von wem/ vnö woi^cr öae anberf / fo nifijt
ai^i« aber «iufhcrö »Ã/ lt;10 Kamp;eöbffottöerà emk^wf / verdol mlt;tfcblt;^ »Are bab Ã(fi(iiet.gt;Cgt;^ nutt oilt;flt;à ^cilfc doio malo,ju nadjiÃul der %Ãap SS«/* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;©.'ÃutÃfrogc^aiitxIf/ oO(rnicfet/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mantgt;«gan*
toAoerwd' ^^rigcn^cif erfennm vnd vrtftcikn.
fft'Ttf nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vttgeac^eef / vmerpfO« O'c^ gkid^wof Sig^
lt;I)cn iefer nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;crimen fal ii mit gCtValt mir au)ffaKCln/vnd
auffbie lt;r. îgt;i^bctnlt;£ctit vttvcvwci^lid?« vevÃttbevung/WÃö tvtv rtrt blt;v ^ibcl Ctitbcri ^etban / /bnbern fey eirt sigvvarts mutwillige/ bo^baffttge vncrbarc vcvf4lflt;bung/wel^ diircbe dxnicbtvnbillicb crimenfalfigcncnnctwerbeÃC» 3^* pag. «4. Jenju^et |tcb auch öurep fofgenoevier^ogen daraufbun / wart
babCzS. iut^eti î8iM dolo malo, in fraudem a I terius, tgt;af ifi/auà arger fifi/vii 5u nacbf^«lôt^5î4cb|îm verandert. ^i£f* ouff aber wird folgende in ertvegung aegentheifs 3lrgunun£ert «acb noiiurlft geanwortn/daj^w irfi exnUfir b«lbmPâ¬r«gt;0p»
â ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jjrtd
BibtlwiberSf^w^rt« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*5
îDrtôrtitbcvCrtpttcf.
5£)0n berfrtlRêttng bcv ^t'bet ^ut^créöuff Iflutcr vnÃrunt) vntgt; pbtfÃÃVcybcrubf»
bcr Otcttung wtbcr
anfbg / ver^offcntlicb Ju öc^vtipartBcvifcb«« è^rtplicbm iiâfcreauum gcnâgcH kwiefcn.^ofact/öa^ ttiatt fcÃe/ wie gegentÃcil fane calumnien von vcrfdlfc^una ^Ã.fut^cro Qôibel betrap.
guvcî aber fol ber gut^er^îa« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;merken t trie argltpia ©«â««* ,
Sigv vart bie .O^tuptp^âÃ^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rerruefe : ba er fprfcljf : îDer-
brtlbcit ip bte bie fvetge/ob berCetlinnipcn'Oorrcbett/ terrudûj vît IZcbvcn/bie pc in nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^tbcl cingcmtfdjet/ ïâ«gt;'
allein eine vevânbcvnng/ ober ein« r^cvfâlfcbnng bev DombcnxmbCcbven nbsp;nbsp;/Zutberefcycnr îDrtvaufjr *
fngettnait gutrunb/ bap ce niebt nur eineverÃnbe-rung / fonbernein olfcntlicbc verfAlfcbung feyc.
^erSigvvart.
^r-eïjee/ob biefen (Sop^ipen ntcbt bep ber facben fcbtrinbelf.
^î'e febrepett tnieb auf^/afoeinen âStbdeve rfd(fcber/ber (cb â¢iutberôSSibef teuffltfeberweife verfdifcbct jjaben folle, ^(^tl weil fie mercbâen I ba^ bcweiO ben picb niebt belten werben/ »nb bieoerfdlfcbung ber Wel ^ntbcri aup berenberung ober flulfenlaifung ctlicber2jorreben»nb@lo|fenntcbt wol folgen Win : fpringen fie »on ber oberleptern «uff bie vnbere f vnb ma# eïnn bic frage :4gt;bbcrCalinnipentbrtt allein ein« ver=: ânbcrung/obercine verfrtlfcbungberDorreben vnb Xicbrcnî). Cutberô fey en.
QBolan/ Sigvvart icb babe vermeinet/ bie frage fep von ber ^^tbel/vnbntcbtvon^ö.iufbereSöorrebenvnöiebren. 2!P ol'cr nun bie frage von 'SJorreben/ iebren vnb ©loffen/waol^e#
(Ã if btulfi
«4
©le^bcr Vïcwflâbh'fc^en
bfufet bann tgt;dn / »namp; îgt;«nfô prmfipafà giffefgce grfcf^n-p : t ie lt;Ã;jtnTnrfîcn luttera Qamp;ibd («Ibfi »nfaqH'ff ^5ô ttiùnfnpcttltvcberamp;ic^ofrcamp;ftî vnô ©iofftn
bel jelb|lfdn(wcld}0/n?ûôroben ertviefcn/offentUcb gottlc^ viib plfdgt;»(î)ot)crmu^etwr ÃOîorbgcfc^rep miberbie^ftvÃabtü
jerkamp;iiia
^equentis fepn I öaDurc^ tiK^r/ ober anbera gefdjlolfcn wir^t/ Qlr^iunê^ bann ht ber tvar^cû folget-
ocrfdhâ n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;genannten ljalm'ni(îen bte Ãôibd
fc^iiitâ tin- Xut(icra wrfdlfc^et/fo laffct bore n/roie |^r es bewdfet.^e ftnbtit tvarnung lacobi Ãndrex, onb in btr anttoort Sig«» dreæ nuç. V varts.fiîrnemlidj fiben oermeinte 2(rgument/bie fie mit ^rofi MU113/ »»0 jent gefe^rev fajî an jebcin blat/öoclj ol^ne orbnung/jeçt bteffô^' j;âamrtntlt; ie$f jenea/bent icfcrin bit 4gt;^renbl4tocn/ibre calumniam von wort fret» ber verfalfc^ung iô.iut^tralt;25ibd 5u crweifen : bie ici} aber {U tifbaeio' mehrer ricfetigfettmfolgenberorbnung tviberlegentoil.
^quot;âi. Ã^v(îltcb fe^repen pe: bie CaluiniÃen ^aben ®. lotOfM aPariiffg ç^rijilic^e/ nûplic^e/ le^r^afftevnb geifirei^e 'îôorreben {Utn s^gv^ag. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;auügelaffcn/vnb anberc an bie fiatt gefepet.
9.ti.23.scc, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÃDetntiadKbte ^JalnmiÃen ^oben etlidje feiner peplfartien
Ibidem ^lt;^*'âlt;^nptviber»ertigeerinncrungfnvnbvermab)nungeHeiniâ gebracht / ivelc^e iô- ^ut^era lt;X)orreben prada iviber/ alJ jonbertic^in ber 90orrebevber bie ^pijîel^aeobtju feÃen.
J. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;3^â^ââ/®âfÃ'ââ^^^âîâânnîgf/flt;tffc^e/vcrbanipte(?a(«tflt^
^dlmâ^ nbsp;nbsp;nbsp;3rtl^ume ^tn vnOtviber mit hpiger boO^aD'tigergefdjwine
sigvv^âg bigfeit eingefeboben/ bie bodj 5gt;. iut^er aie vnrec^t mb gottÃ# S..5.Ã3.2J. Idjîerlic^vertoorffen/vnb in abgrunb btr Judien oerbamptf;lt;tf-5^em/@itÃabtn5).iutamp;er6?îamebarauff getrncft/vnb SBarnüg ta ©-intimera teutfe^eîamp;ibel gentnnet/baO ber einfahige a I^mefein anbertrec^nung machen fdnne/bann ba^aüebarin# î.'triânen verjeicfenete Söorreben vnb îe^ren auc^ ®i «tÃcra fepen.
j(tetn/@ie^abenngt;iberbe^j5.3îeic^aConftitunonv«b «â¢s^» p»g- pfbnung/ fernen im erpen Wat/ n)ie gekdiid^ftc^ / wramp;cr te^ orièf/
Bibel ttâiberSi^wart, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»j
ortFie/noc^ be^îXrucFerô/noc^j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;get)«^t/fcnîgt;crn
«intj vnô ulletn ;0. 'îîanic ÃcfUKt- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;0.
3tc»n fie ^abê tviôcr^. iut^ereProteftation gc^atibdt Sigvvarc jtcm/ôaôlBfrff an ffimefdbpojfmbaKt oenbetrugjf. p^g-5 * â âuO Ohfcm allem nun fol gctvalfig fofgen/ba^ ivir S).â¬u« sigvTârt ibern feine lt;:ôibcl dolo malo,au^ arger hfl/ ju verfâlfcbung ber pag.jj. warbe«/ ju feinem/vnb ber einfältigen ^b^flennacfttbeil ver* dîibert/ »nö berotvegen bae crimen falà begangen haben.
iÃa|jaber biefe Qgt;eroei^ allefarapt nichtig / vnb jumtbeà tdlpiffhe@c»pbgt;|lerepen/jumthetl onwcrfchamtenichtÃtverthe Calum nie n fepen/ bat ber (JbftPhcbe iefer fernere au^ folgen# ber beflunbiger 4ntivort von einem jum anbern ju vernemen.
Widerlegung de(j erflen ^ettgt;et)j/
von rtuflcnlaffung vnb enberung etlicher
X^orveben vnb (BloÃen.
Ã^b jum erÃen/ba Ãe au^ beme/baO in ber^ewÃdbtifi^fn Kölbel etliebc â^öorreben vnb ©toffen iutberi au^gelaf# fen f vnb anbere gefegt tvorben fepnb I eine verfdjfcb««^ feiner (Bibel febheffen tvdClen : foicbe in ivarbeit eben bae lumpen 2lrgument/bauon brobèbep ber Oîettung erÃem grün# be ju enb / ettvae gebanbelt ià / vnb Fan nicht beÃeben I ee werbe bann juvor erwiefen l baà bie Söorrcben vnb ©loÃen bie (Bibel iutberi fetbÃ/ ober beren ein Ãftef Ãpn/welebeoöU vnwabr btp ermeltem erÃen grunb Ãaref wiberleget iÃ. ^öià were allbte gnugfam geantwortet- ^Ooeh muà biefen Clamanten bae QJlaul beffer geÃopfft fepn.
quot;lÃJann fie nun fb«« (Beweià in ein anbere vnb atlerbeÃe form ihrer Logica gieffen l wirbt er alfo lauten, ^öatm weil Sig wart mich für einen ©ehulmeiÃerauÃrüffet/Wil ich «ach ÃchulenweiÃmitihmbifputieren: Tücvanctnemfvcmb- @pvûcçt ben^uch'^oweben »nb (BloÃen enbew/xveg c^ar/ newean bte fîatt feçet : bevbegebet eine vevfäli4?wn3.
lö Hf 3Dte
ber neTOflâbtiflt;^Ctt
25
3Ã)k Cnluinifïcn haben fold^à anî). iCutbctà ^ibd Ergo fèynb pc iKvf»Ufcl?cv.
(gölte abcniicht^tn armer îîccferfclju^ an^iemtf bi(f(tn ^öoftoromb^ofettvnb^7tPelclifputiercn,vb£reiricmfollt;ijrn Slrgument/ bannn nidjt ein ein^iÃer gpruc^ ià lt;nbsp;Sann *üor«beit lt;Sprnd? »vabr / »nb fol gelten l baO niemand fremb# bub (Slop be / burebbenXrmfoon onbernpublieirte^udjer/ o^ne ein feil cilics crimen falfibefugCtfep/mitanbempræfationibuSjfcholijs, SâÃîp nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, fluffo netrean tag ju geben : infonbero i ba folc^er enbe«
fet nie(}t rung nom^affte melbung f^mjnget^an tvirbt/wiein bet ^ew^ Ãäbttfe^en »elbefclje^en: Sitff ©»dtviefoltemanbalb (b nen Raupen Falfanos nennen meJgen^'Wie viel gelehrter eut t. nbsp;nbsp;f^abensubieferonfererîcitbîealten AutoresjPlatonem, Ari#
ftotelcm, Herodotum, Thucydidem, Plutarchum, Cör-pusiurisamp;c, fooonanbern ino Latein gebradjtgemefen/ mit newcn^omb(tt/iSummah(n/2lrsument(tt/^tcff(n/(Ãcgt;mf menten auifonemean tag gegeben: 3a auc^ bic bolmet# fc^ungenfdbpofftgeanbert vnb verbeffen ? gölten bann biefe alle Falfarij fepn?
SÃnb ivae (lat p. Lucas ofiander anber QJibelgetl^att? Ãatd nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iatemifc^e'^erpon (pe fep gleich Hiero#
Mife^e 35i- nymi,ober tveffen fie tvóae)be§alten/bte Prologos ater auffen# tel/ wiePe gelaffen / vnbnetveanöiepattgemae^cf i \öbfr bià Ãat er ben tefe^affen. Xe^f fofdminerlic^jerriffen/ jerpûmmelt / {er^aeft / vnb mit frembben/entle^neten/allenf^alben^u^auffgefloppdfenö^iop fen bermaffen burc^fpiefet / ober vielmehr burcl^piefet / ba^ «ic^t halb ein einziger nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gentent?/ ober Paragraph us an
cinanber gelefen tverben mag/vnb ber vnterfd^eib jwifeften bent 2^exfvnb feinen ©loffen/aHdn vnbein^ig auff be^X'rueferb fiei^ beruhet / barauà benn mittler jeit ein feineÃSibel tverben mag.San wie halb ^abenbieS^^rucFerau^vnPcip bieg c^r/ffiä sigTvart tcttvertvec^fclt^gollenaber(tviee£tSigwart veranttvi^rtet) fâS'â- bie vnterfe^iebene Charaéierespber fc^rifften OÃandri tftat veranttvvrten /^pmarunibfolten fie ($ in ber ^etvpabtifdjen 2e»bef
Sibel wibrr ©i'^wart. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;27
Cöibd nùÃf auc^ t^un fonnen/ bahnncn bü^Dowbfn/ @umo niaricn t Xc^nâti vnö XvV£ tbcn (0 wol mf£ vrt£crfd?Kamp;fnnt ©cjjrhftc^errucf f fepen^ 3!^ öe mnac^ öcr frpc ^pruf^ falfcb/ ober fa« fic^ Ofiander nut Vtfifn «nöcrn Dià cnnimis falb nic^f cnifc^ött^n.
^tc^f tvfttrgfr föffc^ vnb »nwaPr t'fîà uc^ ber anber. 55.inn tvîH man jur ï7nr|iaöt bf^ fur^^abcnô nidjt gcwefcn ( Wie örobfn bcp bf in anöf rn (i^runö vcrtntlbrt iÃ) iÃ- iut^ere 55ibd mb feinen Ãôorrfben vnö d^feffen juirucFcn I fonbern öie SU ^eiöclberg vnö îîcirfîabt tvnlanb getruefte f (fine J^anb# bibd tviberiimbin S^iucf suvfrferngm.â^Sofflnà ud^m mar^ gt;nbsp;^icit nicïjf öffuÃff werben I ba^â man in 5), Xut^erô ^ibd ct^ wap gdnbcrf/ au^gdaHin ober ^insugethan ^abe.
S)a^ es aber vnp nic^t fofre fre») gcganben fepn lt;fu# t^erp Vcrfion SU braudjen ! tnb neme SÃorreben su ÃeÃen/ ober anberewo^ersucntlef^nen : ^dret man Sigwart wol »fe( pag.24,«â pfaubern/aber fcmcugrunbanseigen/ bann fernegfefc^nu^ von publKierung etnee oerfäifcfeeten ^nÃrumeiUP I neben anbern baran ^angenben giffugen calumnien, ijî nickte / bann ein (ofe petitiopi incipij, »nbgf^etmcfct vwi fonbern oielme^r feinen prineipal an 1 toicoormaUauc^ in ber Oîeitung ange^ âXe««nd beuget worben/vnb er sum beÃen vergeben wirbt / wo eo Ãin ge« meinet fe^.
3e^ fan aber auc^ afl^icnic^f vnterfaffen/biefen Cenfori# coTanebe» bus wiberumbbie SSnnen auffsufe^en I vnb i^nen etUef^t '33?it# tembergifc^e/^urnbcrgifcIjf/vnbgrancFIxirtifcfee ®ibe(n fursâ Sulfgen /ba^ fie lugen/ob feineoerfalfefeung/ bure^auffenlap n^rs agi* fungoberenberung berSÃJorrfbenvnO ©loffen iutÃeri barin# nenbfgangen fep/ bamitberiefer verfiele/wie onpart^epife^ gcnoiTu» @egent^eilWibfrwn6l;anble.®annCwieinber3îfftURgaucà cW na^ ^â»ââgeseigf »orbeny ediere i^x^mplarienÃaben alle'Uorreben 4Lutberi(auf:gfttommfn swo) au^gelaffen/ vnb pfiffen boc^ £). a o^ftriw S)îar»nâ¬Â«t6trbSSibd. ^flbere^abenc^* 4utfcerp ploffen (â«ra- 4»
abgefuri
î8 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;©îîffbcr VlcïrfîâbtifÃfrt
2fnno 62. ab^cfûr^«/ oöci* frlf rtgcrt/ vnb )^«ô gcfaflene î)lt;gt; 00« »nb blt;^u S'?' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;3â ctücfefn |thîgt;â¬n fiel} vtiÃllt;tcf}e ©lolfcn pfinerit^
aijnoâsç. 2^exf⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^aben »oti oem )^re« »id fîarcFc i feipe I
©loO'fnhmdngefïitft: ünb^dO'enboc^aac.Ã.ÃJïattiniu-foSïno nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nadjgefruePt: 2lnbfrc Ãabm(Summa#
8^.â mit D. hcnÃ9i(t Ãwidje ober eigene ober l'cbeo Kapitel hin jugefepel : summar -^^(nberc^abenben 2^eyt w gemiOeÃôerfîeul : -^ Stnbereïnge# eSütem wiffeParagraphos abgetf^eilet: '^Stlù^effÃen bas briueonb berg. 8. oterbfe *2amp;uf^lt;^frac/ trelci^e boe^ intimer in ftiner S25ibe( SsuS w^^^^fâ^wâ^^fonbernfaum ben FabuJis Aefopi gUüb fc^d^/ ber^'4-^'quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;3^ etficbe^aben (toiber ®.4ut^er6mepnung) benfübenf
anno â¢jlt;;. ben '^erfieul i- 3^*^- 5» nbsp;nbsp;nbsp;benbrepen ^tmmfifcben ^eugenm
fingefepet/onb paben recht baran gethan : htâOtââ anno 62. wo(ane.^.Ã)?artiniutber6S»ibehren)ltchnachgetrucFf. i ^yrnneb nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.fetten tvir biefcpürf egethan/ mö|?fn eö lauter henrf map
ver^ffchungenfepn onb pfiffen, ^uneoaberoongreun#
* ben gefche^ftt/ âÃto lauter 2lblaÃ/ »nb fanSigwartrool ein pas 4.23. fnb baröber Prtichen : Ifd pyen Ãdne vcrfdlfcfeuii^en.
ÃDantt ob wol/ fpricht (t/ctlid?eX)ombcn aii/Jgclap fen : vnb bktölofjcnï). iCutberö von anbcrit cvlcit'* gert/ ober vcrBûrçct worben/ fo fey boet? Beine JCebr brtretttfurtcret/ bie Ã)-JCutbcrömeynunejj« wiber/ vnb bte er niebt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bcBennet babe :c.
3|îaber biefeo mol oerantmortet / mo bkiba bann
there Proteftation vnb bitten / man mdlle jftm feine Qöibel alfo bleiben laffen : welchee biefer oergeffene Q^ann miber »ne fo pattlich einbringet / fo offt eelhnt gefallt : J^ieaber fol to nichts gelfen/meileeihni anberegefaüt/ »nb in biefüchen nicht bienet? j^at bann,©. iufhfralllt;in»ne»erbotten/fcinebolmetfchn«g mitnemen 2(rgumenten ber îSfieher »nb Kapiteln ju trucFiti? WercF ^uch abernicht verbotten / feine ©lolfcnjuÃdttimeln/ Juleni« ä^rn/fa emere eigne @{o|fen brunber ^u mengen/ »no »nter f(k nem tarnen ju verFauffen? melchee binge ichbem Sig wart, auff begeren / ein ganç ÃitMr »oU iufc^itftn fan^ ^(iff
baO
Ãibelwibef©igwArf. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
wiamp;er ! ober tiac^ nbsp;nbsp;nbsp;iut^ero Pfoteftation gfÃonbek?
â¬oi|i aucà wc^t wa^r/ baà in ofgt;ält;»w(ffn ctiberunÃfn nicbte tviDcr ® ⢠lut^cro mcvnung in fdn öf«lt;»nnic ®ifccl fu# riercf (ep/ Dann baÃbntrcvnö wcrötcSBuc^ ^fra i wieauc^ Des (icbcnDcSütrnful^^ob-SâRpnöProffehJiberiÃ-iut^eronicoA nung öarcin furifreûÃÃù würbe ©.lutter biffe O)?eiÃfr }we»p fefeobnnic^e fr(unblic^eramp;tfrumbanfe|en/al6 wirvon/^neu «nÃfff Umwerben.
3bfr wie bemallem; bfeweil Sigwart befennef/bafj oferA mefee ^Truffer »nb X^eofogen mit aufflt;nla|fung vnb enbe^ rungber SÃorreben vnb floÃen iö4utber6/ feine Söibelnicbt Jperfrtlfc^et ^aben: fobefennet er jugleic^/ baÃber erÃelt;gprucft bie ff 6 fejneo 2lrgumentà f wie aübereit erwiefen) falfcb fe 9/ vnb Ãoffet biemit feiber baffelbig ju bobe m : 93nb fo viel vom er pen â ïöfwci^. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, t
. J
^ïbertegttng beganbern ^etvetÃ/
vonnnÃf|c^cbcnen wiïierwerttgcn ^omticiv
vnb befonbevö von bev if ptfbel Ã.^ncobo.
^9 bf m anbern ^(tvaÃ/ ba ge fag( wirbt/man Ãabe (ttb dje mit ©. int^ere ^eplfamtn 4ehr vnb mepnung Ãrei# tenbe 99orreben gefepet/ vnb bierumb feine ® »bfl verfdli« febec ^abe icb in ber 'Xettimg gegentfieil gefraget/ weleljeo Oïeftwna bann biefclben beplfamen iebren iö.lutbfi'ö/ vnb meine Ãrcu tenbe'^orrcbenfcpen^ ^beo ftp bie ÃÃorrebe ober ben ^a# rufb/ wdfben nbsp;nbsp;nbsp;lutlier mit bfn jwepcnâïöücbernif fræ vief
geringer/alebie Fabulas Aefopi aebtet; b?e^7ewÃdbtifcbe^* fel aber in feinen'ïöürbcnobngctabbcit bleiben laÃet e fcbâVfigffSigvvait,al0hctfeeronicbfgfl)órlt;f.Q:rbringefab£r bic Süorrcbevberb»elt;fpiÃel@.3ââfvfâÃ^nff bie ba[m/wieju* vor fein prinripal aufb me^r niebt/ bann bip cinipgf èâXempef füróringfn mógen.
if nun von bieffr^ornbe fernere fc^reibe/bamie
it nlleb
}« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;©tefffeer fïfaânaótïfctfn
ûttc6orbfnt(tc^ôe^anî)dttvfrtf:Bonîgt;lt;r'lt;£^rifdic^f iffcrtrif# fen / bap fd^WcÃcntljdln öu?f öicfen anïâen! vcinicnffn wdà tgt;rcp 2(it(mort für eine Ãcbf :SÃrö 5u bf fferf n» vf rÃan£gt; fîe« Swçfv* Ãf{öfffeibtg tn feinerbf|ÃÃform/ gleidj öfni vorij^vn aifo: IVcv toouaitff inctnfrcinbb^tid? »ibcvwcvttg«/ vnbinic bc|j 21««= ticfeu^Sc^ tovnmeynun^ fîrdunbc »orrcix« ctitfv^cibft:/ b««= *»«15â gcbctciiK vcvfAlfdamg. îôtclt;Crtl«tntfîcnb«bcncmlt; mtiî). /?«tbcv6 inein«ngfïvcitlt;«blt;âï)ombc (rne^ï wiffen (îenfe^f/wieivol fi( von vielen febrepen ) tn feine ^tbel etngefeboben. Ergo feynb Ãc vcrfÃlfcbcv.
ÿers i 'iöorreöe mit J®. JEut^trö mepnung firdtc. ®onn |ie f^Ã^* vnfe« ^irgenölt;lefinitè,öa^Pilt;fciïpjpcl©.3lt;âfoboöe^3fpe|Ãei6fepï âquot;^'âquot;âquot;^*fonöernW^fepnöibgt;'lt;*ââvri : ©.jirtcobber2^letner:c.lt;in jepiftei ^vubcrbe^tOÃÃrrcn/Iblbtefclfpifïelgefcbnebenb«* feçnt» »«lt; bcn/xvtcEufebius tn piner 2ktrcbenbtflegt;n zeuget. «S?niÃt öi^ nicht (îrarf6mit®4utber6tnepnung/ M fwtfig. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gef^rieben: Ãie bonne mit bcmcmgnugpnnen
grunb nuà bem Canone ber tO. ©ebrifft nu^gepÃct werben. ®nnn wietrei lutter pefur fetneo ^poftefo ©chrifft Ãcit/ vnbtvilpe in ber anjabtöer regten ®auptbil* ^er in feiner genannten SSibei nicht haben/fo tvi( er hoch bamit itiemanb wehren/ba^ trfte nbsp;nbsp;nbsp;vnb habe/tvie ee j h« gefiifîet/ivie
feine eigne wort in ber ÃSorrebe lauten, ©epnb öermegen S)* iuthcre rnb meine mepnung von biefer Spinel jmar vmb ivae vngleich I Qlbcr nicht aüerbinge Ãrittig ( wie »ernnnfftig« ^euterfennenm(5gcn.
îZük nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;anbern f fie fepen aHerbingo fîrittig-
f)en ttin« ^öleibct bcr anber ©pruch nichto beÃowemger falfch vnb vn^ Prirtise wahr. ®ann man hat bitÃ/ mit ®. lufhere mepnung ver^ irtS^w« ÃreitenbeSOorrebe mit nichten in iuth«*quot;® «bers 25i. eingefchobcn I fonbern ber ®eibelbergifchen vnb ^ewiïabti^ ed dnge* fchcu J^anbbibcl (barinn®. iuth^w VerÃon gebraucht ift) çjjjpffip,-^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Pf Pj^Pfrn (J)run5 erwiefen
Bibel wibtramp;iÿwârt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;3«
iÃ- IBasaber^t^int^dt von S)4«tÃew 5?4W« |/erwib« rtnwmamp;en möchte/ fol folgenbo Im vkrbtm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;beantwort
tcrwaamp;cn.
gum bn«fn/gcfe^ttaucb/mon ^(fttdndmit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;« J' -
mepnuna/ flrrftcnoe SÃorrePe In feine QÃibel ^efe^et : folget Sr ȟ? bof^nocl} feine verfdlfcbung.^öann Ker er|ie «Spruch ni^t 4h dcgvönn* leröingo vnamp; o^ne vnterfeheiö/ fonöern nie bann erà wahr ift/ Wann Der sufaç ober Pie enPerung mitPe^ :^utorn warhafften ?câï?toï, vnP grönPlichen mepnung (îreitet : fonÃen ià (amp; feine tterfäh faffc^uiiy fffenng/ fonPern verbefferung Per »nrechten vnP vngegrönPten mepnung. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
;SÃiefer vnier fcheiP mag au^ Sigwarts eigenemÃÃÃunP trf wiefen werPen. Sann furh juvor hat er Pie^uchtruef er von Pemcriminefalfiabfoluiret(wieinoorgehenPemSï)ewei^op fenbar)Pa fie nicht allein wiPer^Ã.Authere Proteftarion, feine Qöibetöielfdltiggednöert/fonPernauchffintfmepnungÃracfö iu wiPer/Pie Ickten jwtp Q2gt;dcher frx/vnP Pfn|îebenPenÃOer* ficul L^oh ? ^âttcin geftpet haben- Solcher 2lbfolution grunP aber ip allein Picferj vnPfan fcinanbererfepn/PannPicweil eo vielbtfferip/ Pahermelteiwtp «Bücher/vnP Per hertlicheSöcr# ficul von PenPrepen himmlifche» geugenin Per JP),®ibel (îe# hm/ vnP behalten/ Pann Pa^ fie ^um fheil mit Pern Aefopo vergt; »orlfcn I $um the ü ohne gnug ja me« grunP aufjge fe^et werPen.
^un hat eo gleiche gejlalt mitS. Jacobo tîpijletSann (Oje weit weit bcjfer/vnP erweislicher ijt/Pap ficim Gan one Per â¢O.Schrifft als eine rechte 2lpoÃolifche Schrijft erhalten/Peit ^^Ãfte/ mitfehwdehungPeSCanonis, vnP anfeheneanperer 3(pojîo(ifchen Sdjrifften/ ohne gnugfamen grunP / wiPer Pao Ortzeit aller bewehrten alten â^dter/ Peren ortheil von Piefer pijlel jepunp no4 fürhanPen fepn mag/ als ein jîrdcme ^pijïel ( wie fie ®. iuther in Per SOorrePe vber Pao newe ^teÃament Anno XXIII. fchimpfflichgenennet/PamitjichPieîgt;apû pen aujf Pen heutigen tag noch îu fiUdn wijfen ) auà Per nn^ iaht Per rechten biblifchen JS^auptbüeher auÃgefchet weite
M ^arauj^
ît nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vïewfîifbtifc^fn
Damt follet / öd^öicfcr tongUic^ctt'^oi'f^ïâ^ ïc^ùfr vcrfdlff^UBg;©. iut^ereSSikfsur pnfdjutöhf5lt;5damp;(lt;^ get ivaöf.
^ört ber â¬pt(te( Jacobe : ob
ftc dttc Sfpoftoltfc^c ^ptfïcl fep oï)er meÃt
/quot;^(^mnac^akrwc^t an«ti beffranbfr^SfWctO/fââââ^â*â*'** öaö ganÃf gefc^rep von ver falfc^ung Der SSibcl inteer»/ fiirncmlïc^ auff î)er ^pjfïcl ©.^^Jfobe Beruhet I tvil bic Mttutfft fepnôemÃ^rt|îhc^en iefer fernere vmb etwas Btlfer lgt;avon/wieaiK^ von Sig warts erBaren ^leBepanethcIjenaf* ren Ãtrc^enfe^rern/ vnö an meiner Oiettung/geüBtetiÃMeffn Ju Berichten.
®a|j vor aften feiten/fa auef}/wie Sigwaitfcf^^rdba/fAv epfff^unHere ^ofen etliche an der (JptOef ^aeoBi gestveiffeU ÃaBen/ffîniemanBtnaBreôe: weif EufebiusvnB Hieronymus fofe^eejeugen. 93nöB^Betc^B((renauc^tn Ber'^erreBevBcr geOacftte^pijîef öenXefer ennnert mit Btcfen Worten : â¦f ôifî etwrt viel vbevbic|cv diiputirct worben / tvie and? ttoeb beut lt;tltd?c (öckbvre^jvetffcfn/ ob jie eine tcebte glrtubtn^fftgc SfpoflolifdjeJfpifBclfey ibnvort Hieronymus unbEufcbiusgclejcn werben ntogentc.
;©a|5 wtraBer/ (allen itvciifeIbtnBatigefct;»)ee gânebwof bafilr galten /ermelte t^pi^d möge wo! in Bem Canone,Bao ifi/vnier ben rechten BiBlifdjen J^auptBtîebern Befîe^en/ vn£gt; fep eine gfauBmafTtge 3(po|îol£fcBe (Spifîel: vnBaljb Bem vrtBeif Xut^ers uicf^t Beppfftebten: fepnB Biefer vnferer mepnintg Brep furneme vrfacBen inBer Dîetfung vermelBet tvorBen ; mit «lebten (wie Sig wart fâfîertj Juverfleinerung iutficre/ bcfutnf/ fotiBerBare @aBen vnB Arbeit wir mit bantf barem ®e* hieiSos erfennen/ oBwir f^n waf BaneBen aueb einen îtRenfeben BfiÃpiPd fei^n faffen ; fonBern ju no^twenbi^em febu^ Ber ??nvp4amp;tio feben îôiBd wibet bic ^rcwïidit XaiiBlilgen bicfer vtirubigett
X^eoköt^»^
man fonlïcnCw @ott ngt;eiÃ)bi(flt; difputation, »0fiöer!if-p:Ã4 ^arobö/ »id lùkr gar »mbgangen ^abcn *Vi)he. âJÃnö^aheeeöafnr/gkic^roif^Ã.iut^ernKmanbe an grol'vn vii« hin w^â¬il bcgcrci ju binöen / affo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»n»' n
f«p/o(mcfetnoîgt;er jemanbenac^t^e»! /»oncrmdrcr^pjfîd ju Ralfen / maô ber gehör vnb marweit am gemafîen ip : ^weiffde nufjgcmai ûuc^ nic^f I ba^ v»d auf? biefvn X^cologcn me^r au^ 4u? tbers^tnff^en/bannaufl^bif amp;a(f} felbefîfîc^grunamp;en/Oaf?ba ftun,p?e* S). iucher anbe rô bavon gehalten ^(tt(/fi( aud^ anbere bavon ^*a(tcn»nb difputireniüurbcn. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;sV'vvarts
55te vrfad?cn eiber fepnbbtth* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;grobe toip
Aîrvfîltd?/Oû^ fap aüe alte Ãirc^enfe^rcr biefe^ptpd ein« erÃiiMiel)« ^dhg för be^ 2(pofïcl 3«fob6 ^-pipd erfennen/alenem« llC^: OfigeneSjCyprianuSjAthanafiuSj Hieronymus^ Eu- Argument febius,Epiphanius,l{î3orus,Paraafçenus amp;c. beren etliche mc^f nui- vor noo. fonbern vor 1500. ^nren gelebet Reiben« iSôannobtVolEufcbius vnb Hisronymusanjeigen/cofepvon ^ie erfte etlichen 2(lten baran gcstveiffelt worben : fo jweiffeln boelj ftc gt;nbsp;felbgmc^t barnn/fagenauc^meftt/ wer folefje2tlten getvefen SSæ« fepnb/vnmagviQeic^tjubieferiettfaumeintr/behen^c^rilf« t(;cr» liiert ten noefj fur^anben weren I genennet werben / ber baran ge# ÃWeifiFeU^abe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;[pKun
Sigvvart b(à alten Eufebij vnb Hicronynii tjefUge Wort alfo anjeuc^t / ab folte M pe auc^ baran gejwcifftlt Ãaben: dn fblcl^ vnverfefjamtee gùcf an einem Theologo^btrgfei;
c^enmrtjf halb er^dret worben. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;sigw.pag.
Sigvvarts wort lauten alfo : J©ann alfo fc^reibet Eu-febius, wddjer im ^^ânÃt 520. gdebet : (lOan fol bidor. e«-Wtffcn/ta^btcifpi|îcl/xveld)cfolbc|î2fpo|îcl63etco= bi feyn/ein vitgeiviflè ober neben ctngefebobeiK ifpt^ fiel jej[e. jPannweni^anfiben 2Htenjbver inclîning tbun/wtertnd?bcvi£pîjîel3ubx/ob|tervolncbenlt;tnâ H'«»quot; gt;â bcm ejelcfen worben. -iOe^gleie^en Hieronymus, weU c^er mi 3a^r t£.OriÃt 400.. gelebt hat 1 fc^reibtt : ^O^n cur; â
A!: tij belt
6if^berVTencgt;fl5btif(^en
J4
bclcgUttbwûvbigbaf'wr/brt^rtud? bieifpt|îcl^rtco* bi von einem andern vnter feinem tinmenrtu^gnn* genfeye/ obpewol nnd? vnbnncbin nnfcbn«3 men. Qöi^^erSigwarr.
^^^ef( wort von Sigwart ongejogf« / ^a6en Wefe HKV* tiun^ I ab wann Eufebius vnö Hieronymus felbfl aut^ KK fiel nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;für ein vngciviffe ^£pipd gehalten
ob fie wol vonanbern angenommen fcp.
Qüenn man aber Pie «^öue^er aufl^fe^(âge/finbct fic^ geratf berfftgenverftanb/baà nemlid) genannte ÃÃdur mit vielen atif üern Ãirf^enöiei£-pj|ieln©.3afob6/vnP@.3ugt;«/mitnif^* ten vertverlfen/ fonbern für vngejweiffelt annemen/ ob tvo{ et^
(id}e 3llte vor f^nen/ beren feine mefbung get^an / ober baran gejiveeffcft ^aben. ®ann alfo lauten bte wort Eufebij tttt ©riecfeife^en Xe^t/ben man felbà fe^en wil/ bamit fieb ber ver# fälfefeer fa feiner veriion ju beÃgt;el|ffn^abe. Tsiävtk ranci-
â¬Ã?erct Sigwart.
ra röt' läxaCoy,^ rav èvoiaa^op,ivuv naöaÃtxay è y eu Ãtj^ena- Içsoy ùç yoôtviTxt piv : é ttoXKoi ySv ruy à vT^ç nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;là rîjç \iyofji,tvtfç lii^tb,p.iaç nçM à vT^S
btiÃniebt ii'oijç Tùiy t'^a, Aiyof^-tveuy iia^oAtxuy.op,^^ a/^â io'p.iv ruviui iiquot; p.ir'aruv AoiTTUVC^'SfKci^iç hSi^iaoa-idj^vetç s^nÃt/irteue-Tinlf fonkn?quot;^ Xeutfeb : îbiefeô nun ( fînbet man gefebrieben ) von Jeico-fcafôr 3egt; bo/be(|èn aeptgt wirb / bu^ bie erfîc aaà ben ttcmmn«
^pifÃeln fcy. Dnb tfi^n wiffen/baà - (tc^wnr fùveine eingefebobeneCober ^aÃarb)i£^pilfel geb^Uenifï/ivetlniiftxncl nu^ben 3ltlt;n beren mcb
fcl^cije mit tec^t o^tr mit »IP webt
Grimcn falfi »OH Sigwart
bun^ tb«n : wie nwd? ber ^ennnnten Ifpifïel Jubn nicbt/lb^IeicbfnUö eine i^ naà ben ftcbengebnebwtt Cntbolifcben^pilîeln: Wirwiffett nberbod?5leid?^ wol/ baà aueb biefe ( bepbc ) neben ben nnbern in meh^ rertbeil 2^irlt;bett olt;ftntlidgt; nngenommen ^ynb» fetten vrt^etlen aUe'35erpänbigen/ob Eufebjus ^aeobtf «»Eufebio mit etlichen 2(ltfn aloein Qöajïarb vnb rmgef^obm^ It^ait^tn,
ttlW
it/bic lîcangcnotnwrtt haben / vno ob Sigwart Eufebij won »nömeotiutig mî)t an^ciovjcn l oôlt;r fcbdnùUcf) mfdlfcljftlji»* blt;: TOiDiTbae ®ebott ($^o tre: î)u folt Bctn faIpi? oewS»»!? vcbcnwibcvbcincnïltVbfïcn.
Hieronyini Iôort(.»iiU»»rtlâ¬atCfnaJfo:îacobnSjqui ap-pellatur fraterDominijCognonientoIuftus amp;c.vnam tantum fcripfit cpiftolam, quæ de feprem Canonicis cft; quæ 8cipG abalioquoda fub nomine eiuseditaaflsritur, licet paulatim tempore procedenteobtinucritautoritaté.©a0 iÃUacobusjbev ba genannt wieb ein 55vubec bc jjtOJtf v-ven/rttit bem ^unamc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ifpi^ïclgc«â
fd)ncbcn/btcaufjbcnÃcbenCanontfcbcn(i£ptfieln«nf) îfî : welche bod? and? gebalcen wtvb/ ale fèye Ãe von et-« nem anbetn vntev feinem Hamen gefchvtebe/ wtewol |ie nod) vn nod? in anfebnng tommcn./)K faget Hierop nymu s jtvcp Ding: rÃljcb/ waö cr fellâll von biefer (SpiÃd (c/nemlii^/OaO fie von nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ob oem SlpoÃclgefcbnebcntvor^
Den/vnö eine «uè ben (Sononifeben SpiÃeln fep.^arna^/wao onbere Davon gehalten/ ne mlicb/ DaO fie von lemdnDe vnter 0. Sacobo'Flamen gefebriebenfepn folle» ©aoerjlebatbiefer Fai# ctime* fai ius gar au^gdajfen/ Dao anber bat er verfehrc angejogen/ sigvvVâ o'ofpcoHieronymi mepnung/)ablt;»tDaon?ort(3lanbwüv- «»Hier©. îgt;i3)von bem feinen öaju gelogen. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nymobe»
4)a^ aber Daoerfle/vnö nicht basanbereHicronymimcp# f «ng fcp / tg nicht allein auf? ben Worten felbfl f lar / fonbern fol 6albhernaehauch mit einem ancern0pruchauf;Hicronymo erwiefen werben.
nun bi^ nicht ein reblieh flnef an einem TEeologo ^ber Die alten Scribenten wiber vns anjiehen barff/gerab wie ber nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;â¢
îïeuffel ben 90, «pfalm wiber haf^ ©leich aio wann auÃerhalb iiûbingen in beredt feine Sucher fürhanben weren/bagman ihren verfdlfchungen nach# fchlagen/ vnbben betrug entöcefen fönbtee iDörffen fie aber fvlchoanber ^.S^rifft (beren offenbare verfdlfchung brobett »Oil lacobo Andrea: erwiefen) Vllb (111 b{ll alietl
rern
ïö nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;©ifÿberVïtwfîiîbtifc^ftt
rerntÃuH : wai wunöcriÃcö/ivdtin ftc auc^ tcn/2SÃepnün3vntgt;âÃCortv(rfe§rfnvnlgt;raDtfcrffÃfn'îu/èâ'^ni vart^d(/ttJie f0 ^dftficr^
j^icBcpiî- . 5?oc^dttâ(ficfjf6framp;arf0 fîitffbiefe0®of(or0rttt»^â((^ie f^et man/ ftiföffffftTfröfn/fJieifb îu brranOrrn vrfacft fortfc^rcittC-anTii(l'^ fcfjrfibetpag. i8 ûifo: î6icrct'Ca!inni|ïfjjrifbt/b4^vîcl tigteif »m rtltc bcwcbvtc âVâfcv bîcfclbt^ fût* gcwi^
fcycn/ fcticc ci*ntd)t. Vnb brt cvglftfb fin341115Xcgffîcvct^cbkn fofrcCCia^ envol (affen wirb) iiii»/rtor» werben bod)btffcIbcniitJtâltfVpyn/bà nnbkvov^f* Sfi'RÃ* niekc(EnfebnisvnôHieronymiis)blt;îrunibftevnôfoldâlt; iSrpi|îcl «ben fo weni^/ 4I0 igt;icfc Cnluînifîcn/ gcwiif m4d)cn bónnen : Xgt;bcr / bu |ïc glctd) vor bic/cn gelebt beeren / werben fie fo Ieid)fltdgt; bie|c beybe 5« beinen iZü^ncï:nntA(i)cn,
^«Ifff ober ûa6 tlld)t Mentire, calnmniare âudader, femperaliquidhære -.- fcu0 nur/ VfrlfUmfcbf nurgffro|î/ ?U îïûbmgen glaubet man atleo/mae mir (dji-ert en^^eoenef en fi( Praa. ii. abernic^/ tfaf; Salomonpgt : ITânrbnffter (^Ounbbe|îe-bc£ cwt^lteb/nber ein fnlfcbe^nn^c bcflebetnidjt lrtn=s 3lt;: vnbfalfcbc ^ippen/èynbbcin (OJifrrctt eingreti* weL gt;Ãbfr mepnen fie /anbere feute lefen barumb mcbt vnfew ©cbrifften/ vno vrtbcilen jmifcben'fBar^ettvnöWgen/ tveti fietm â^ärtembcrÃfdatib {uverfauffen vntgt; îu lefenverbok teniverben?
lt;5teben betve^rte alte'îUdfer b^be in m(tn(rJÃ(t(ung pag.20. mit tarnen Qef(^lt;t/n .mliebzOrigenein, Epiphanium, Cy* prianum oöer Ruffînum , Augiiftinum , Hieronymuni, IfidoiuinjDamafcenuni; tvflcbf an biffer SpiÃflntebtstveip fein : fonbernfie für ^aeobbe^ Xpogefe/ oberbocb fonÃfur eine recbteSlpopolifdje^PâPeltunb erffntien/vntfr benen auch etliche widdker fepnb/oann berfdlfeblicb angejogenvEufebius vnö Hieronymus. QXîo ^at bann Sig wart fein f^JetViffen vnà Stirn gelaÃen / b« ergefe^ricben : IVclcb^ft« feynb/
BjbtIwiblt;r.©i'£jagt;Art, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;37
fettet ntd?t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;wetbe ctit Ke^ifïcv^tî*
«vjcblcftwol hfjcnzjtfW/ (ic werben nid?t Alter feyn bannfene. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠Re werben feinen Eufebium vnb Hie#
ronymum ( Me er JU falfcfjcu ^fugen eingefu^ret ) niebt gt;n Lügnern mrtdjen^^fpnöoaÃnicbt vier feiger lögenauff finein ©^nd 1 bk Dem «Pfarrer ju Böbingen fein ^Oodor (intrefflfebwolïtcrcn^
©nmit aber ber (J^riglicbe lefer t'iefrecbÃeit bicfeeSQîanô noeb beffer erfenne/vttb aueb wige/ wae obgcöflcbte/ vnb in ber Oîcttung nambafftig gefegte Patres »en biefer^pigelgebaU fcn haben : tvil ich nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«âWi vnferfehieblich hâfbep ju ver#
melbennit^f vnifrlaffen/ baninbae 3lpogohfchc3nffhen ber Ãrpigel e.^aeobb mit ^eugnuffen ber alten rechtgläubigen Ãirchen tviber Sigwarts vnjeitigee vrthetl gnugfambegetti^ get bleibe.
J©er erge ^eugetg Cyprîanns Martyr, ber vtnb beg in«poiî« â¬hriglifhlt;n ©taubeneivitlen tm3lt;âr^hrigiz4 9-enthauptet worben ig/vnb fehreibet aifo : ÃDk ^ûdjer beg ne wen'^c= flntnentô/bnrcbbentO. (Sctfïfelbflcingegcben/feytt biefe:*X)ierifnan^cliê/U04Ctbæu6/lt;i04rcu6/Cuclt;iô/ 3oblt;tttCô:ber 2lpo|îc l (5ef(tgt;id?tc/von XZncn blt;fd?rf e-ben / vter^eben if pifîcin beg 2tpoflclô pnnlt : $wo if« ptfïeln beg ^pofîelô petrt : eine jneobi beg 2lpoflelô vnbirubcr beg tgt;ifrrcn: eine jfubx:brey jobnn« niô:bie.ôffcnb4rung5lt;âbnnnt6,'l}nbligfniclgt;t6baran/ bag big lt;25ufh von etlichen Ru ffino jtigtfchri.ben wirb.^öann biefe mepnung nitgar gewig/vit ig Ruffi nus eben fo wol ein al# ter ©cribent/fogegorbcn ig im 3ar ^grigi 400. ju berne auch Cyprianus (ongen ber ^pigef ©â.^acoboint begen gebenefet.
J©er anber ^eugeigOri genes, ber gegorbenigim Homii. î» Ovigi261.v^b|chrclb^talfo:^l6nunvnferi^ifrr3e^«ô Cbrifluô/ begèitt Sörbtlb biefer lofua gcwepn/ Botn« inenwnr: gtnbte cr biepricfbcr feine^tpofbehnitjb« ren prtc|ïevltd?cn îgt;romnKtcn îc. ifrfîlid? fd?nllet
S mit
©l'eÿbtr
mît fcfttev l!)vomt»ctâ¬n(1O4ttbættô/tgt;«vttlt;îdgt; (îo^r* cuô vnb CÃC4à vnb nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;2liM? IACOB v S
Vllb ludisîc.
Toin.'. 5)frÃrUfe3fUge»|îF.pipHanius, öerÃfUb« t^at/ivie Bi# icpâ/æ blian(Jerfnjf/;änno(^bâ'â^?54-'â*âÃi^Nâ'^
â â ünfcr ÃJC ^pogsgt;hf;^en Crpï^dn mùbi fcntvortn : IVcvf^rt
Aën) vcnbemt?. (Sctfî geboren/vnb von blt;î» Propheten vnb 3po|{cln vnterridnet î fb wùrbefîu pet^ïiî bnrd?fiîd?en von Al'rfd)lt;i}fung ber Welt bt|îfln|iFbic je:tberiS:(îher/bîcXX V II. ^ûdierbe^ nlcenâ^f|ïrt»nenf6/wclchcbtcl0tbrecrfûr X X1 Lred?-hen : 3^te»n btc vier if nnnge lien / bic X11 il. if pîfîcln bc|5 ?Ipo|îe!ôâ¬5. pnult/ rntnpt ben (Sefdiidnen ber 2lpo|lcl/btefîd)Vttibbtcfclbe.^cit vnb$nvor begtben â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;b^ben/beÃgUichen bic CrttboiifH^en if pifîcln lACO-
B IjVnb PetrijVnb Ioh.inni54gt;nb ludæîc.
A ⢠Q nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ôcrvicramp;(cgeugeipHieronymus,bcrgâ¬6orfni(î2(mio
! 131, M nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vnb fc^et nicht lt;»tletn�. ^pifîcl in betn
OÃegtlîcr ber (£anont|chtn lt;@chri|ften / fonbern gibt jhr Weref finhefificheelobmitbief£nnj»rten:ifôb«bcnlACOB VS, t»oî s.g- petruô /Jâob^ittttcô /^ubnô btc 2lço|îcl/ fteben if pi» fîcln cjcf^bncbcn/ bic feynb febr (ôctjîretcb/ vnb glctd) turç vnb Inng : Bnrç nnlVcrtcn/rtbcr lang an bevi^eb^: nlfobn^ ntd)t bnlb /ctnnnbôfîc ohne fon^ berbnr« bctvcgnng Icfcn bonne. QBo ifînun Sigvvaits fflifch angejogener Hieronymus,ber bafage: (^anbelts glaitbwûvbisbafnt: ic,
Tom. J. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iöer funft'tc ^euge ifl Auguftinus,ber Jum lt;25ifchoff er^
7tr' trorbcnim nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;397. vnb fchreibet alfo: 1640
chtift° â(Tcfïnntcnt tfl in X L111.2(«tbcn«|chc bûcher vcrfnÃccrbnö newe aber tn ben vier if urtnc|clic (XOat-tbæ«ô/(V?arc«6/X2ncnô/^obanncô. ^ucigt; XIIIL if pi|^cl bc^?(po|ïc(ôpanli .3TVobc|î3Ipofîclô pétri/ brey J^b^iiniô/ ctnc jitbs^/ vnb eine 1A c O BI k.
25ibelo?ïber@iöagt;«rt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;3*
îXndnemanbmnoït^citiretrrcthc^^eâïÃfffîmtati^'îxm Epîfto'-^?-2. vnt)3.^ap.be»'^ptÃd@.3^fob6gan6lt;£^rnt)äc^tig/vnb â^«cf (prient : Wann nun bte fen binnen nlfo/wtvbt^uglctcb Xë hinb/wnôbcrUOnnnfnget/fonucbbte^lpolïoitfcbc ^ic Augu-(Bnnbe gebubt: wir fehlen alle inantgfulttg nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Faco'boVa*
2.Sönbanöeretvo:iDunnrtlfbfcvicbtbev2lpojtel^uco= gVuciuod buö: i^tnfegltdjcvwttb vevfuebt/wunnevvonfetnev alt lionto eignen lufîgevcttjetvnbgclocbetwtvbîc. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;flöiiTJg^i»
,©lt;r feebpe^^ug jfi Ifidoms Hifpat Epifcopus ,l)fr ge# lebt hat/lt;^30. »nbfcbrcibetalfo: îDte^Sûd^ev idem dc beji newen'^efïuinentô feynb jweyevley : ÃDtc ev|î 0vb= nungtfï tf uungelt|d?/buvetn geboren/(VDutrhætiô/ â.cap.i. GOurcu6/Cuc4ôvnb3obunne6.îE)teunberetfï2(po=Eib,6.c3p. fïe»lifd)!buveingebotet punlue inX l HI- itpifleln/ petvuein^wocn/^obunneöinbteyen/^ucobuà vnb jubue/icber in einer, bet 2lpo|ïel(Bcfd)id)t/bie^^ i^nbutung ^obunniö. 3tem.-3ucegt;buö/jegt;bunneö vit ^ubno bubenbteibtc ifpifîclugcfdjtieben.
V iDetfnbcnöe^cugct^lDamafcenusjbergdebtbaben fofi Eib. â¦. Otgt;ieTiitheiiiiusjfngcf)im3at^h»'âÃi390.(»tKngt;ot«nbclt; reif)!! wmudtebet fnjcnms ^aryoo.vmb öieicnen Leonis ïraiirii)oîJber9eb{etPn|'tS5ûfberbe^nctvenîXepament6:îî)te xner tizuungclien : bic (5ef(bid?tcber2lpo|îeln: bie fic-ben CutbolifdK ifpilîcin:! A CO B T eine: petti $we»: 3obunnt6 btey : puuU bef ^Ipofïelô X1111. xgt;nb btc ^ifenbrttungô.^obunniôbefî i^^uungelijîen.
^ötcfc ficben beivcbrtc ^eugcn/babe ich in meiner CSenung genennet, guöiefcn feijetdj jeçunbnocb iweenanberc.
Ãerncbte^eugeiil öcr attefiirtrcfflicbeiehret Athana- AtbanaC fiuSjbevSSifdjOffîU Alexandria worben iÃ*ino^(mPl 333â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'*
vnb bieâiîpilîd ^neobi nidjt allctn onteröiedoterminatos amp;nbsp;canonicos,öa3i|i/get^|fcvntgt;^ünoiu(d)C^öfuberjfblet:fon!» brr auch ötm 2ipoftct »o. ^^fob tngesWcifftU jufcbreibet / mit bufen Worten : ^ic ficben Cutboltpben if pijïeln buben
S M Xâon
40 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Sif^berVïfwflÃbtip^crt
vott f|gt;vm3utovnCtgt;(n 3(pojî«(n),bt*cn4ittc»: tnitcvbc* ncttbiccvfîc ifï IA C O B I, bk bat cvgc�i'kbcn :c.
Ntcep. hid. Eccl. lib. 2. cap. 4«.
^£)entfunötlt;3cuÃCtflNicephorus,Cfrgfkbtl)attür}oo.
! vnîgt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jwar «rÃlicb tvk aucb Eufebius nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ipe«
mc er nafoflt;5Ct I 1gt;k S'ptflcl ©. nbsp;nbsp;nbsp;obe vntcr ök
bfg iKtvlt;n Xegamentö/ö« nwam jroeiffd gf jogen fiâpnb:3b£it Mö barauîf fenu mepnung öavon mit öitfcn mortem Sedenim libri ij,tameth coiitrouerh ab antiquis fintha-bici.-poftea tarnen in omnibus, quælub cÅlofunt Eccle-fijs,autoritatcm Ãerofandam êc irrefragabilem obtinue-runt,amp;tanquam principia atquecleraentapietatis noftr« fcmpiternapermanferunt, 4)^6 ig: TVic bültrtbcv/fo pynb btefe 35wd?cr/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bag fk bey ben rtiten
5wci(fclb4|fttggctvcfen/n4d)mrtlö bey rtUcn.llt;it4gt;lt;n vnuvbcm Ãitnmcl/ in ein bnbgcö tgt;nwtbcr|precblk dX6 2lnfcben bommen / xmb gum ewigen gtunbvnb nnleitun^ vnfcvö (ölaubcuö vcvblkben.
2tug ötefen ^cugtmffen hge icb nun öen ^righ'cben Irfer von Per ^pigel fe. ^neobo I vnîgt; von Sigwarts onverfebum^ tem fitrgeben/ felbg ortftulen.
Sigvv.pag. «7.
^aoeraulfoemOîanbvonCaluinonitferf/frgeÃcfdbg im;mciffct I tvereigcntficb bk(^ptgel ^neobi gefebrieben bobt: bilfft ihn nicbfo. ®antt eo gnug ift/ baà Calumus fie eine t (C^^ ic2(pogohfcbc(Sptgc(/ mitvti6 vnömit fo viel altenCÃâtent fepn(affet/ vnbbcfcimet/bag er feine gnugfame vrfneb fe^e/ DtefelbejuvergojTen/ obertnjwciffdfeçcn:?. ÃÃnbfovtd
von Der ergen w ber Oîettung angejogenen vrfacb/ warnmb 3tae tnanvonib iut^erdvrt^cil «übie abgetvteben
SS nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;anbere vrfacb ig gernefen / bag bie 2uf(e^uti^ biefer
Jacobs ^pigel aiiff feinem rechten noch genugfamen grunb gc^e-fA ^öamtbagergffcb eingetvanbtvirbt/ge greite im3rtie«l JJIquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;von ber Oîecbtfertigung beg ©laubene mit ber -fegr nbsp;nbsp;^auftï
I. angegb^n I fng fie gracf o tviber S.paulum i vnb aBe anbere bk nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;be« Renten nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ig fnrmar
â¢*â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;beiu
23ibelw(ber0i^ttparh nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;41
m HcSen L-icobo ( c r fcp gkic^ nbsp;nbsp;nbsp;3(po(îd 3lt;îvoB/ obc r cm Centuria*
anDcr ^unacr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gctvcfcn; viel 5u na^c gerebt 1 »nb îufeù
Ãcrf^maclj m (£mtgfcit titelt ju i©ann er nennet ficb fa felbp im cmgting : lacobus ein ÃJtcncv (Bottcô vnb beà -Ã-ut^ci» tOifvvcn 3cfii Cbvifît. Qüas were er aber fur ein ®ùner nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â,
^ouee vnb (jÃgt;nfît gewefen f wann er pracfe wiber ©ottee QDorr/wtberlf^riÃiâWort/wiberoÃer'Propheten vnb2(po^ pel Wort ! »onbcmfnrnempcn 2(rtteuf vnferer (Seügfeit / Ær^ *â *0 gefc^rieben/ vnbbcn eblen â¬prucb öer «O- ©ebrifft von 2lbra^amo glauben fofcijanblicb vcrfiilfebet bettel ^war teb
/ bap Sigvvart fampt feinem an^ang / ade bie i fo folcbeo t^un/ober get^an (laben/ nic^t fur ©otteo vnb nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 fonbern
fûrbe^Xeuffelô vnb^fnticbripo/Ãiener ^alte vnbverbamme. 'Sînb bip nicftt vnbiUicb/öann ber 2(poptl ©.paulue fallet bip »rtfieil felbp ©alaf.i. 8.©o uud? wtv ober ein ^ngel vom iOimmcl c«4? würbe ^iwngeUum prcbt^en/nnberu bann wir end? geprebt^et buben / ber fey verPod?t. J^elt eo peb nun mit oer Ãjpipel ©.^aeoboalfo/wie pe befcbul# btgef wirbt / fb mup nur Sigvvart mit gorabem OJîunb verfde ben / vnb fol )bn alle feine funp nic^t griffen IbaÃ^. Jacob/ in bem (f fo Prado wiber ©⢠paulum / onb aUc anbere ©eftrifft gefd^riiben/niebf alo ein trewcr ^Diener ©otteo vnb 3efu(£b»âllt;â pi (wie erficb nennet) fonbern alo ein ^nti^ripifcber 93erfùb# ».conh.n. rer gebanbelt/vnb ba er ein 2lpopel bep îiteuffelo/pcb bocb in (ü Bcn 2lpopel ober ngcl bep iieebto verpellet bak / 3« bap (ein gan^e Ãrpipel I ober jum wenigpen bao anber ijapitel belangenb/niebt witrbig fep/ bap fie fernero einen tag in ber Qöibel gebulbcf / fonbern viel me^r alo ein boebfcbaölid^ ©ee^ Pngifft/mit allen papipif^tb^« kgenben vnb@ottel4perlicben QSuebern vonverbienpen ber Werde/aup ber Ãircben ©otteo geworffen/ in bcn tieffepen abgrunb verpuebet ! vnb prado ber «Oföfn ju verwiefen werben foHe.
/©icfeoaberfcp fern von ber lieben ^bripenbeif/bap pc co t^uc. ^iel mebr vnb eberwirbt peben Sigwart mit feinem
3 »i febönen
4» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;6ifffberVïew|î5ôtif^en
fcft lt;5tien vrtbci( babân vcrwfîfen t ©û ^pffîcf abff ©⢠3of «le«nrcc^t^(po|t0llfflJ£/»n^gt;tv£berm^^^,âp^1u(0/«oc^ mit ein(ôcranô£f£réc^gt;â»lft«n^ar^£i(flrei{â¬nl)lt;^piplt;t/wifbi;# ãr£gt;,'lt;»ffo auc^ ffrnfre f r^ali£ii.
ÃBae akr lgt;anii bit eingcwanamp;rc mi^^elli^ffit Bdattgct/ »âd ^ottewrÃrtnbige alte »nö ntme îX^^eolo9£n ! t)£H pauHi?nb fc^cmhc^cnprfittjwifc^fn ^.*Pflu(o vnö^.^^âfcbvorUtig^ ©. 30^ öfMdtci^ VHÃ) 0nmöUcSj gnugfam g£fc^licîjt£f/bab£v man te mit fcbe@£n?ifãn mol mag v£rH£il)fnlafl£n. S'ccf)tferlt; ^ann amp;a|all£mOfi'^lautgt;für@o«g£rfe^imad)£ / crmdf£t ïiatnt^. vnbfrfiktö.^aulueÃarcf tvil)£ramp;ie^frtfh£ilig£n/ »nök«! hnnmo mitj^meanemljtglaubigealte-if^irfr. ©a^abfrörr fdigmad}£nöc ©laubf nidjt f£p (in f ob(£r @laub£/oamp;£r cpKlff ru|)m b£p @laubtne/fonb£rn ba^tr burc^ bit QBfrrf£ ficb vnb feine ^£rcd^ti3f£itauffe bem£ife vnb f£^£n lofff fnrbfnïÃïen# fd)f n I ermtifti vnb tr£ib£t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;o^gt; gkidjfaÃe fîaref miber bit
â¬Â£Raul£^rip£n:99nb ^ab£n feine ie^r nic^t anbero/baà alfb/ak urynopfi. fjf^fgiaubige alte ieÃircr verpanben/ mk AthanaGusfem fag£t;Iacobuslcbvct:/brt|îbcvlt;5llt;tnbc ind)t rtlkhi mit 'XVovten/fônbcvnaud? tnitbctâ^Cbrttfclbce mó|febc=' wtefe» py»i. âîüae ip nun ^k für prfi« : m£nn lt;5. 'Pauluo hbret: ber hbenbige ©laube/fo bureb tâk iifbn^âdtig ip, maebd aU£in gerecht / »nbniebt bk
fobie @faub/ ber feine îDeref h^if/ machet nicht gerechte 4gt;b£r ba O.pauluofpricht : 3(braham ià ni^t bureh bie recht worben für @0«: lt;5. aber fpnehf: 2lbraham ià bureh ÃCeref (ba er feinen ©obn^fâ^ae bereit mar im ©lau* ⢠6fnjuopffern)gereehffertiget/ba6«Ãgereehiermkfenmorben/ ptrberîÃdt^^nmarheù feiner. Ãur^/(5,lt;pauluonimpi bie Ãvechtfertigung ben'ïöercfen/vnb gibt ft( aÃein bem hbenbige n ©hüben für ©otf. ^.^Ãaeobntmpt bieOîcchtferiigung bem tobten ©lauben ( vUb gibt fie ben Werden für ber nbsp;nbsp;nbsp;G î wdo
cfjcôflncoberS^cXiflarmitfîchbringct.^epbcoipXehvîâtââ^* amp;(iÃ($gt; ^æao (ucÃetrtign nun Ãfdtt ba feiner iÃf
Bibel wibtr Sigwarr. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4j
©â^î5âiinfernîr6ï»tiî) jmnanöfrn Sigyvartfic »crhitfj* x. fetulic^ bcfcfjulöigcr : fic gcbcnch bc|i Setbene/ Ãter- pâ2 '*-bene / vnb ^tutfcvfïcbung Ãbvtjli : bev Xed)tfcvtta ^attg bejj (VOf«febenö fiiv^orr/vnb «Ifo auch (wie iu« tQcri ^^orrcOe »n^dt ) beji (Slrtubcns an Cbtiflutn mtc bdnctn wovtz fonbcvnnllctn bc^ gemettK« Glaubend alt (Sott : vnb babe bavttmb bctncö 2lpofîclô ©cifî ober ifyfev : 3^ îum / vngegnlnb / vaö ftnOft (icfj amp;a$ Wiöcrfpid cap.i.ver.ç.6.17. cap. x. ver 1.5. amp;c. Jumt^Ctl «in nic^tigadntf'tö- @lnd)abmû|ïcî)cr.O-@djîmancn £80« c^trn vo« einerko ^rruul« Ijontidn : vnb ee bem 3t pofîcl 0. 3afob niebt erlaubt ftp getvefen / von obermelten puneten aU lein fo viel aojuregen/atö jhme Ju feinem fürbaben 1 fo gnn^licb in SOermabnungen liefet ! von nölten getvefen.
auch nobf«penbige2lrtieul:al6/von ber @(anbba^tigfcit/@e#
bult/ vnb troff im (treui? 1 von ber 'ÃBörbc vnb nu^ beO @ót^ JeUe liefen QBort 6/von ber ® eraut/von bem rechten ©otteobienp/ tient tn tce vom vnterfefjeib bef; ^fporifeben vnb feligmacbenben @lauf beno/ vom rechten brauch ber jungen/ von bdmpffung ber Ss eS fïtifc^lic^en föfien/ von betraebtungber Ãôorfe^ung ©ottee/ fi«vct, von nicbdö^âlt menfcblicben hebens f von mi^braueb ber Dîetcbtbâ^^^^ I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gläubigen ©ebette 1 vnb öerglet#
eben mcbr/b^»i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;berm^ffen ©eifîreicb/ vnb mit 2(po«
Ãolifebem èpfer getrieben / ba(j fieb Sigwart bao tviberfpiel fftrjugeben fdr ber hripcnl^ett biüicb in fein.^er^ b'»tftn men folte. -Obermepnet er / biefc feine ©otteldperlidje calu# mnia folle me^r anfebeno baben / vnb gelten / bann bao ebrm bûcbtigegeugnu^fo vieler alter bemelnter ^trcbenkbrer/ be# fbnbereHieronymijOer bicfe (^pi|W neben cnbern preifct fo Hrero.â @e!|ïreicbfepn/ba^ fic nicmanbo obne fonberbare fröcbtung leffnmÃge:igt;nb Auguftini,ö(r lacobum nennet Hominem Paul. ' etiam Apoftolicæ gratiæ, miebrobenvermelbcttvorben^ ^a fibeternicbt/bolibiefemfcintmfûrgebennacb/ bie lt;2'pi|iel an Philemon, bit JU-'O Itçten Iohannis, viib cm gançcr bluffen
^apncl
44 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ber Vïlt;wfï5btiflt;^lt;»
Capftd au^anbern â^^nc^crtt bcfj a (ten vnbntmcttStffîameti« mûfîcn vcrworffcn ivtrblt;n / w«l oarinn IciDftiô I »ntgt; Stufftrpe^ung nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oCtr Ot^ ©IfluVtne «n ,6« !
ncmwortgcDac^nvirO^
Ã' ® er fernere »nö |um brüten efn ivenbet/ fie ^ebettâe bef ^)e7i?îO7 (Jbrâpt n^famp;f nrcfjt bann jwepmaf: ip nie^tgnuÃ* fartî/|iebar«mbju»frpofïcn. ®ann Mefejwevmalfepnb ben» amp;(tà gnug ge we fen : vnö mag gleicbee / |a aue^ wenigere »on obermeften ^pifieln wnb S^öpiteln gefagt werben Æ biebocft barumbniemanbe »erworffen ^atl nnb Sigvvart felbp nieftt çoîercF »erw;rffen barff. 3a bae gançe Ã5ucb ^f^ergebeneft au^ S's'^vart. nicfjteinniaIbffj5?amen6^otte6rwel4!ee;iÃbeior Sigvvart vifleic^tnoc^nie in achtgenomen) vnbipboch bef wegen von nicmanbe »erpoOen fonbern/eberieitförein (?anonifch^Su(amp; gehalten worben«
4- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nblieh fo hfnbert auch nicht/ba^ bieipapipen etliche gro^
be 3«hume barau^erjwingen wdöen/vnb fie can on i fîret ha* ben. ibannbergcpalt mûpè man viel anbere Q^ûcher bee e^chrifftverwcrffcn/wciln fap feinee tftjtvefcfià bie ^ci^er nicht miÃbraucht haben. Q3nb hat bae Concilium ju Orient fit tit^terftcanonirirenbürffenoberm^^ett/iveHnftevQrfüvtet hunbert 3aren im Cänone gewefen. ^nb fo viel von ber a«* bernvrfach-
getbefen I baà nbsp;nbsp;nbsp;Zuthere 93orrtbt
«befföpet balbim anfan^pch feibfî fap hart pdpet- ®ann pe fprich« fi(^ fdbft. Ã)iclfpfpcl3lt;îcobôicyg«t/bnr«mb/bnppc garBch ne (ncnfä)cnlcbvfe^et/vnb (Doues ^cfai^ b*»« trct^ ber. ®alb barauff aber folget: 0tc fey hines 2(popcle 0d;ri|ft/brtrumb bap pcfîracf e wtbcv ©. panhim/ vnb alle anbere ©cbrtfftcnben IVercFenbie ©erect?* ti^Beitejebe. iOiefeà fan bie Oîettung nicht wol jufammen reumen i bicweil ee ofingereumt i (a vnmëgUeb ià I baà eine iehrpracföwiber^oitee^ortpreittm/vnbbPfhfdRf^^quot;ââ i fcbetili^rfepnfoUe-
I
Bibclwiber Ãi^wArt,
^ie SigvvArt vbcr ©otteldflaiin^ ! vnlgt; pag.i? »«-nif^ï/ »te er mtc^ gnugfam au^^üppen fott. 2ibcr ® c^ehwort **⢠verricïjten feinen preitt- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fö in meiner einfalt Dafür/ te
f£pein3eringereéotf6Mfîü'ung5ufa3en/;©.â¬Â«tl^er('»ie§o^ erleucht er fonà gemefen ) ^abe fiel) Doc^/ ab ein CKenfe^/ etwa inlt;Se^riiff(n poffen fónnen/Dann{ufagen:
pracfö twDtr ©⢠^paufum »nD aUe anDere ©c^rifft gefebrie# ben/Dao ip/Der ^.@eip ^abe fic^ in feinem'ïöort gepoffen/onD ^Pf^mfetber jnwiDer- ®of^(fär@otte63(ngefict)t/t)nD Der ganzen ^^ripii^fÃtrc^enauflfricbtidi« «Den) fan Sig wart Der^orreDe iut^ero mit einer iimli^en fc^rifftmaPigen Srf Idrung nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i)crçtn gern (eben / bevor«
obvmbDerpapipen »iUen/ Die ficbfcbonvorlengp Damit/}U naebtbeit Dep ^angelionö j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;haben ! vnD bmfitro Diefe
wfacb aleniebtiggernfaUenlaffenvnDwiDcrruffen.
2lber in feiner oermeinten Antwort »il peb Die vergift« ebung weit / weit weniger / ab Der ^popolifcfje @eip vnD ^pf« fer (feinerIdperungnach) tnDer^pipel ©.^«eobo merefen laÃen»
tjr fprfebt wof : Ã). Cutber XKvfïebc burd) dOen« p^s »°-febenUbr / bic (V?cnfd»cnfn^tiiigcn vnb lt;IOcnfd?cnlt;« tnnb/bi« ohne (Botteö quot;Wort ober befcbl erbnebt wcrlt;» bctt/tnbcnt 3rttcul/ba mnn von gutenWeref cn/wcU ebc mnnju tbun febulbtg/Ubvet: 2ll6im^4pffb»mb bne quot;IPnUfabnc» / 2Vloff er leben/ ÃOcplefen für bk 2lbgefïorbene ec. vnb foleber (VZ^cnfebenlebr fey gar Beine tnberJtfpifïeljîacobî:4gt;bpcwoltnbetti^rttcul von ber 7lt;ed)tferttgung wtber bte iCebr ©. pauli flrettte ec. IÃao ip aber Dip anöere I Denn ein lofe / ©ophipi« feb« I vneuangehfebe 3luppucbt I Darinn Dfefem ©oetor Da9 .^rtublingar inÃott fallt/DapieDermanfebe/waeerfelbp für ein lang Cf» fep/ Derfograufamitfb mit groben/vbelgelebr* tcrt/polnen/ auffgeblapnen Theologen, (Jfeln/ mUtWidigetl/ bófen SVîen feben allhie wtDer tmeb Donnert ?
4^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ëf0bfr l^'ïpfîabtifdxtt
tn mdc^er ^Ctrtn welcher ^UfâKgdffc^m lt;Sc^ul ^at Sigvvart gektnet aifo cnterfdbciOcn ! êttâtffi^en SÃÃcafdïcnk^r vnï) Xanö l Dte ol^nc ©ottee quot;ïBort ot'fr cröac^t woröen/ vnö anbern^^^f*»â/ 5*»tfc^cn guten âWeref en/ bk man (djuibig ju tf^un/ vnb andern^ $5o ^óre tc^ mof / â¬6 ben ctitcije COîcnfctjenle^r »nö Xemö fepn mc^t o^ne @ot(« ©Ottes ^ort frbacbt:3ucI)lt;tlic^egutcîB£ifP/bicmrtnnif^tffbu(* OTnifcb^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;3P nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I ben biefer Pfarrer
(eb/'ftX tmà gt;ufcmtrrtgt/»pnpfïic^tigenî9îcnfcljenfa$ungfn/vnb»n* ten wiber fc^ufbbaren^errfen^JrfoUfpnc^tèott/nrtefccwcrD^s nierai- ®Ubcrt/ Vlïb jbveKccfctC tticbt ^eit »nb ' brtnntcbbtnbcv t?ifvvcwcr®ott/h4d? meinen®^* XAgen. bottctt folt jbv lcbctt / Vttb Mtctnc Xccbtc folt tbr bnl-Ezech. 10. brtvnacb tbun. â^nb lt;2^brt(lu6:'ï)( vgcbUeb bie* M'att.i5.8. ttcnficmtr/btctvcil ftc kbrcn folcbc XZebv/ btc ntcbtö ief.igt;.ii. t)4tnt tncnfcbcn (Scbott ftnb. ^iemtt werben (jotted Qöort/onbOJïenfibenfebrünbXanbo^nemittelalewiberwer# etgeötng gegen einanbergefe^ct/ vnbaHeewaeOJÃcnfdjenlefir beiÃet/ wirb verbammet/ tn ^laubene mb ^ewiÃeno facben* laÃet fieb berbatben fein »nterfcbeibberSOîenfcbenfebrbtcbten.
Wenfcfjê^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÃÃ)nb ba gfeicb einer erbiebt werben móef)«/ fdnbtc er bocb
*'» anbiefemortbfeineÃatt b^kn. ,Söann®.iutberabfoluiret »tib ©e'r öte^pjÃel^etebbifimplicKerjVnb burcbauà von aller SVîen/ »»iffens fcbenfebr/fie werbe br feb^kben I wie fte wolle / in bem er fpricbiî fachen leh fcçec ^rtv beiiic UOcnfd)cnlcbr. amp;(^et ft( aber gar igt;ntergt;quot;âquot; feine ÃOîenfcbfnleÃ*'/ fomu^ fie jeaüein ©otteo QKort feçen. fciieib/fetp QÃie fan Ãe bann mit ber iebr (S* pault vnb aller anbern
j. ©cbdfÃ/ bao iÃ/ mit ©otteo IBort Ãreitten^
gen* onb**' nbsp;nbsp;nbsp;^4 Wann gleich ber vnterfebeib Ãatt haben fdnbte/ vnb we*
Derbampt rebiffe mepnung i wie Sigwart will/ bie SpiÃel
gar feine foicbe âîenfcbf niebr/bie obne^^ottee ^ort obf r® e^ feblerbacbtfep/ were bocb berlt;Sa^en mit nickten gebolÃen-Ãie nbsp;nbsp;nbsp;,©ann ià eotvabr/baà bie ^piÃel
Oîccbtfertigung ben âîVerfFen I
fie Ãar fvine fofc^c â¬Oîmf(^en(eÃr fe^e I bie oÃnc tgt;tw^ tie 05 ottcö 'ÃBort cröijc^t fcpJöan Die OCcci^tferiigung De^ îSXcn« fc^cne Durc^ Die '^ertf fur @0« ) ip ja eben Dierec^te vnD aHer Zbèe^ »erDamlic^pe SOîenfc^cnkamp;r/ oÃne vnD wiDer ©ottee âÃCori bamtic^fî« CrDflfljf. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;O??enfc^ê^
SOuDlhiffft uicbee/Dap Sigwartfurgibf: î)cv?(vdcul pgai. von guten ircvctcn/vnbbcv2t«tculvon bevXcd?t«= sigwans ^rttgung für (Bote/ feyen vntcvfd?icbltd?c 2lrtfcnl. Jincvfîcprtffivc bk â¦fpt|ïel5lt;îcobt:^mnnbernpaf= «S. jive |k ntdbt/ weil fte bn iî*^etttc wtbet ©. pniilum. .©annpreinetfie in einem 2lrnfufngt;i0criS-^au(uni/fopreit# tet fie fefjon wiDer ©ottee QÃort / vnD bleibet einen weg wie Den anDern falfe^/ Dafj pe gar feine 2Wcnfc^enle^r feçe. ©ann ein# mal / waö mit @ottföQ33ort pracFö preittet /ee fep in einem/ oDâ¬rinîwepen/oDerinme^)ren2(rtùu(n/Daeipfalff^/vnwaûr/ -lugen / îSJîenfdjcnle^r : ^lïnD wer eà gut fieiffct 1 ià Durch Den ÃÃÃunD ©ottee vcrPuchf.2kflt;» ç-io tVcbc benen bic bófeö Sut/vnb s»tcô bófc beiden zc»
gt;C)baberwol Die von Sigwaït ermeltejwcen ^rtieuf fur peb felbp onterfehâ^^ââ / werben pe Doch in Diefer frag no^t wenDig in einanber gejogen l vnD fepnD nicht wiDer einan# ber/fonberneinhenig/alfoDa^/waoDemeineniu wiber/auclj in Dem anDern mit nichten pannen fónne. quot;ïDûrDe Demnach Diefc S:pipel eben fo wenig in Dem 2(rtieul von guten QBercf en paf# firen mógen / wann pevnfereOîechtfertigung fftr ©oft / wiDer bie lehr â¬?5.lt;pault (wie pc ©egen theil be fchulDiget) Den â52Ber# efengebe:2(l6Wcnigpe(Sigvvartsmlt;9«unänach;inDtm2(r# tie ul von Der (Xechf fertigung paÃ'iren foö / weil fte Dtefelbe I wi# Der Die lehr Pauli Den ^eref en Juphrcibet.
SönD noch eineéer:©of tor. ©etflet Daà nicht benpa# pipen vnD ^efuiten (Ih^r vnD îXhor ju falfchtr lehr auffthun^ ©annfönDtenpenicht auchfagen/ ihre lehr von Oîeehtferti# 0üng Der 'ÃDeref paPirc wol im 2trticut von guten Werden: ^nDDa fie gleich im 2(rtifulvon Oîechtfertigung Dep@lauîi lt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;© ii
4^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;©lebber tncurflabtifcb rn
bme tvj'Wr (S-'P«uU ie^r |ïrei«cn/»nD nic^t pflfïïrf n [oftc^tVf fie boe^ Oarumb fdncSVJctiff^cnle^r/ »«I fie amp;otte$ ^cft^ èornrfibe. ©c^ftJ^cr: Domine, tvoeivcrfubtik diftmftion |mau^ tvif.
^Sfnbn affo Differ ©op^ifî I er Dra^e fic^ tjgt;ie er treOe/ mft oiler feiner fun|î/tii feinem eignen @arn gefangen. ^önD fo viel Ãabe if^ tgt;tà oriÃe Den lt;^§r/pftc^fn i efer »on ©. ^accbe Spi* pel nof;it»enDig erinnern foüen/ Pfiffig biitenDe/ erDiffeÃoc^ rnpart^rpifcl} rec^t ermegen tröffe : 3uc^ obermal »nD offene lief} beieugcnDc i Da^ tm gertngff en nû^to ju verfle me rung imÃere oDer I'emanDegemennsf / fonDern affeà vnD allem triDer SigvvartsvnD femes ]0nnftpalô5).©cl^mIDlm6lrtfffrung JU noJetrenDigem feftu^ Der^etrffdDttfeJjen QJibel rnD Deren Oîer* (unggefc^nebenfep. ®ann irasÃD- iut^ern belanget I ob er *P®1 ©-^^ïfobe ^piffel für femes Slpoffels ©c^rtffi ge^ialren/ ^at er Dcf^ jeDerman Dabfp ffep gelaffen i fie fo ^orij ober niDet JU fet^en/toiees ,^nen gelûffe. ^iefeaber tröffen folc^e frep^eit Der ganzen quot;ïöeltabff nef en / rnD batren i^relófferungfnaiiff D/Ãempigeargumenf/^d^^abe®.luthers ^Ãibflrerfölfcftet/ weil if^ bie (îptff el ©⢠3nf obe ÃôÃer i Dann ,© .^ui ^er rnD fff/ gefe^ef ^abe : Ju welches 3(rgumenfs erleuterung obgefe^if (Erinnerung ronrielgcDaeftrer ©.^aeobs (^piftet no^wenbtà ÃafbefcÃeOenfoffen.
§Stbcr(e£«ng (Bcgentbetlö bxwen
^etveifv von Ven irrigcn/falfcl^f n/ vaOampun
Crtl«mi|cVctt liffiglicb eingefeVobenen jlrtbummctt.
Ãaf in Der ^ïetrffóDtifeben S5ibel bep iebem (Kapitel Cy[l eine ober mehr fürnemeie^ten nach gelegenbf« auà bem ^Xe^t gejogen/rnD Demeinfffltigen ieferoeri}offentltc^ ni^t o^ne fonDerbaren nup ju fernerer unleimng fürgeffeffi« gat man mir nid^ren (wie ^egem^eil I4Ãert/ vnb barau^
(itf
Bibtiwibtröijjwart, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4lt;gt;
rin falfum maf^rii wiü ) arghfliger nbsp;nbsp;nbsp;i f^nkrn Ã^rtfîhf^er
ttâolmcvnung/auffric^ti^/vnO mit »crmriöung/von Wf mt foh f^f^ô4cftc§en|c5/3tt6«n/roKÃKÃ3orKt)vfrma8.
aber gedachte vnftrficÃrcn I Wne verOampfe (Jafuf# «â¢feb« 3rt^umme fepen/ifl in km ankrntbteit meiner Oîettun^ ûufjfn^rfjc^OargetÃanroorben.SaOalfobiefervermetnte^e# tfeiô nickte (fl Æ Donn ein mutwiUi^e calumnia .⢠öamit Dem Ã^riplic^en iefero^ne nofit ijî bià ort^ö (enger auffju{jalten. ^Ãao aber Sigwart feiner faulen ©ac^ vnb caiumnien (lewer/ vonbena^i^e^en angefochtenen iehrpuncten/wioer Oie Olettung gefüttert / fon fernere im anbern ihril biefer 0chrifft grihiblich erwogen werben.
â¬inoal(etnwil( man bem lt;?br(flüe!jeniefer afl^ie vonber h^chflen vnbi((igfeit vnb blinb^eit noch Su erinnern nicht vnKr# laffcn/wie nemlich biefe ieute fo oO^enUich îVîMrf'en fepgen/vnb darnel verfchüngen I in bem (iemeine (Jhrtpiiche wolgegrünb# te/vnb niiçluhe iehren m ber ^ïbcl nicht leiben wollen/ fonöern o(o grewKche ©otteldflerfiche^rthumb/ vnb redjten Xeuf* felefott 5um Jewer vngefîûmiglich verbamen : -dagegen aber D.onandersonchripliche/vngriflliche/ (eichtfertige/vfl meh# terthctle ^IcHwagifche/ lofe âPoffen/ vnb 2((iierfprùche/ bamit erbieéafeinifche'25ibel/foer SlnnoyS.niit newen ©loffen an tag gegeben/ hin vnb tviber jum fchdnblichflen befuboelt hat/ nicht allein leiben mdgen / fonbern auch noch verifiebigcnbiirff fern Sann bamit ict; hi«xgt;on miretltcheoau^ber CKettung wh T(i berhole/ fo wdQe hoch ber (îfiriflliche icfer vmb ^^oiteo willen fehen/vnb vrtheilen/waobaofurfeine/ anbdchtige/ geifirciche/ luchtige/biblifche®lo(fenfepn/baOfîanderalfofchre(bet: uu.
Deut. 2». tfï etil lofev vevfoffener »nÃnt / bev d. ofian. ntebts Bnnbannfreffeit vnb fnuffen ! vnb ficV vnflä« Jiâ tig bnltcn/ ein lofcvXgt;ogcL nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fen-
Deut. 22» Si quis inuencrit puellam virgincm gt;nbsp;qux non habet (ponfura,ÃcconcubueritcuiniIlaamp;c» habebit iif nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;earn
@ieö ber newlî^btiff^en
earn vxorem,necpoterit earn dimitterecundisdiebiis vit txfuae.*X)nbfoUccrîgt;4V4ncvwofgcn. ।
Deut.29.î)4^ntd?tvoUcv»b kcrc/2^ubÃvn2^rtlb tnulîmttdnanba-gcbctt.
Nehem. d. IVcvftd?fûvd?tCtbcv $tcblt;dncn écran.
. lob. 9.^d) babcbaôJCcbcHtnfreffcn.
lob. 21. Wcrô glûct bac ôcm IrAlbcrccin 4gt;d)^.
lob. 38. if 6 wirb mit cnn î)rclt;t ncr ficgclt fcyn/vnb flcbcn wie ein ^cl tj auff ben if rtncln.
Prou.i^.EccleL7.@icbabenwdte(5ewtffen/fnan tnód)te junge fOunbe baburd? beuteln.
Prouerb.z .ITennein^awcrbegeretdnAugigju pyn/ba|îbcr @dgt;ulrbct^ blinb were/ baónniHboeb ein bófcr JCeef er fcyn.
Prou. 23. î)ie lOojfflippen feynb gut / man tnuà aber bobc fprünge barnad^ tbun.
Ruth.2. jöicXutb brtt nid?t auff $ween taggep fcn/ba^jbrb«r^rtud)bctte mógen jerbneUen.
I.Sam. 21. ^^.butmirbenHarrenbittau^/teb b*»be vor Harren gnug tm bau^.
i.Sam.2$. Habal war ein grober tn^ff/vnb du groflcrvnflat. 3tem;îDer'Ceu|flt;l6bop|f Uffet nic^t
2. Sam. 1 d. îDa ba regnete recht.
I . Reg.d.Ober (Sott pbAnbe mteb/ber Ãopff tnuà fbm noch blt;:wt berab / vnb wenn er fläblin were.
î.Reg.p.0ic b he^ inbte ^ód?^/ bic alteXgt;cftel.
2 .Reg.2i.if 6 bil|ft wcbcrCryfamnocb tauffanjrtt» lef.dy. if 6 tfl verlobrn wie dnee j|ubcn feti leC 4.0. 0ic wiegen brey lotb weniger/bann g^r niebtÃ*
lef 4^. iCieber lerne beinenV^ter nicht Ãinber jeugen.
Bibclwiber Si^fwart. ' y,
Num.24,.'^voUbt4gt;/tgt;rtbubcv^omrticnbi(ï/t»rtl-Uv ^lTcuffcl tlrtmcn.
z.Par.zS. iÃ:vt|l'2^lt;ufflifcbb«H39cwcfcn/vnb fûv
Uutc V nnb A(bt $«m âîlt;« ffel gcfabvcn.
leCi. î)4ncfdlt;ud?blt;r'ô^lt;uffcL
lerem.Æ. IVannbcvtgt;twntd?t vomquot;n?olff/ vnb bcv Pfaff nid?t vorn ïcwffcl fagcn bónb« ! wovon woltcn fie beybe vcbcn:'
Amos d. Pfaff tnad) btcb nbsp;nbsp;nbsp;bem flawb / obet bcv
âCeuffel |bll bld) crlauffcn.
Zach. 11. ÃDer quot;ô^cuffel fey cwcr fOîrt.
lob. 6. î)and?ô eucb bev 'Ceuffel vnb beîn anbcv t^ciligcv.
t. Sam 28. IViU lt;Bott ntd?t b^tfc» ! fo bdffbev âîeuffeU
T.Reg.20. quot;tVenbcv^euffelwilbtnfûbvcn/bev ifî awff bcm 2llcatrntd)t fid)ev.
lerem*. 2 ç. Ãpvtd? 511 jbncn / faufft ba^ lt;6 cucb bad
t?cvt5 abfîoffe.
Thran. 5. Iftv tnûffeu fd)lttnme» lofcn bublevn btcnett.
locl 3. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;baô bdhfcbeScwer auffbcn
' Zach. 5. Wanneincvein (Bnvvcn gcn Xoni vtttc/ ^bónStcciâ©tegel vnb ^vicffcbcvanfî bringen/ba^ cdetntOengfïwcvc.
Malach.i.ifôî|îbeinpfaffengntgnng/fpved)en fîe/wtl CVà nid?t/fo fafîe ev/obev ifï cr ntd?t bÃbig bar*? mit/fo llecte ev ein Ãtâbletn ba$u.
lefa.çd. Wolbev/fpred)enfie/Weinbev/t|ïôbalb gebratenr wir wollen fauffen ! ba^ ^in^en in vne waebfcnmûjfentc.
.©jefcvnbDergkicbcnvnSïhhcbfdddjifffdô« ^fftcrfpnV ^c^at D.ofianderjn Diç f^ibd gefeljniKrn/ vnfccefol fehr Oüaudcrs wol
fi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Gitg btr i^cvpftSbtif^tn
â¬o(tfï^ tvof ^ftBangriffen. ;®ijnn Sigwart (priemt/cvblt;ïbcboeb poiTcn»cvlt; ntfbtö ncwcó mit tkfen ópvwd?cn gept^c/ fonbcvii JST** tgt;cnâïc^t nuvmit lt;tnbcvn wovtcn gegeben. 2^tcm i cv bnbe babiivci) ntebte in bev ^ibel »evfälfd)et/fonbcvn bic vn vcvfïânblid)c veben mit teut (d?en ÃpvócbwoVâ» tennuvevbUver.
2(ntwort/ha^ O fiander niebie newee ^efagt I ifi â vnöfdncd gfetcbcttiva^r, ^ann foletje Oïollwdgif^c poffen fcpnöOfiandrovno («nedg!ejd)cn ÃctÃltcfjcn .Ã)errm midg* lii-bcfâ OtcOcn »nö ©cbrilfkn 3fbrdud)hcfj. ©af; fic^ber in f'cv S^- '=25ibd auOirûcFlùb/ oöer öfm fin« nacb Heben I vnö ülf® nifbtöneroee Oarinn fepn (often/ mag Sig warren glaubender ⢠luÃb^f.
SönbWïC fónbtc bic SSibef fcbdnbliebcrvtrfdffcbdâfânï^ befcbmcilfct merben I bann dann bit praaebe be^ @ci|Ãcö (bic ba voller ^cifigfnt vnb SDïaieHctifi ) in ein folcb vngcifi* licfjô (eicbtfertigCô ©cfebnâuç transformiret wirb?
©pricbwdrtcr btenen vid jur crfldrung I brumb b^»* fe** ^5r!:lt;x :!*î (fbf iRne »nigt; feine 2 poHlt;I ficb beren bin »nb wiber gCi» brauebt- anbero aber fcpnb ©pricbdôrter I ein anber^ (eicbtferttge j vnîûcbtige 3(fiterfprû^lt; vnb £oïterpoffcn ! von S^eufrebfdplfen/ von aften Zetteln/ von @ott fcbdnbcn/ von (ïrpfam vnb Xauff/von f ofen .^ubfern/von ©urren gcnOîoni rcitten/von SSin^en tvaebfen/von -Oebfen Wbern/ von fungtn ^unben beutefn/vnb bergfei^en/ tveftbenicht in bie noch in Die Ãireb ( fonbern auff ben OîoBwagen geboren I vnb nbsp;nbsp;nbsp;|
von bem 3lpofîel ©. (paufo «Hen ^Tl^npen verbotten werben 2,2:im.2.i6. jDcHvugcifîltd?cn lofen fBefêbtvà çcôeut^
fcVlnbc bid? / bann co bilfft viel $um vngóttU^ ' ebenWefen. 3^^â» i.^or. 15.33. :^6fcglt;#
fd?tv5ç vcvbcvbcn gute fttten.
00 vief auch von biefem.
BibtlwiberÃiÿwârt. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;it
^îiKrle(^un^ bef^ Sterbeen
tvc(Ã/vo» 'Xgt; A'ut^eré/aitff bic 7?cwftdb*
ttfd?c^ibcï ^ctvucftcntïrtmctt.
ï»erâTJame ® futÃcrô forncn aufföilt; ^cwpdhtifcéC â^/Q5jbd0C(ru(ft tvoröen/baf juvor D. Andreae, »nO «ad^ ib*« Sigvvart bcfffig lt;fn3fjoöen /1gt;«6 »neiugemafle «rimen falfi nnbdolum malum Ãarau^ JUawxiffH/WOf fof/ cbfôî^arumb gefeb^b^« fotte/ baà Oer emfdirige ffb^ià i* bic OïccbHung gebracht I ûiê fepen alle bannnvn »erjeffb^f^ Söorrcbcn vnb Icbrcn auch ® ⢠iutbere / »nö alfo üte ^alutnb febe ^rtbummc »ntcr S)- iutberà tetvrem îîamcn »erfaufff würben. ÃÃnbmacbctSigvvartbcfonb(r6bKrauf?ctnfangc0P*S4i.4». ©efcbwd^ I wie bicèâalumifcbe Mehrer mit foîcbcm febein iutbere Söibcf ju nacbtbcilanbcrcr icut verfdifebtt
ÃBae aber bie iXettung bicrauff geantwortet / bat bicfer Clamantmitfetncmworfangcrnbref/ba^nemlifb®4utbcre 5?amc im!Xiful ficb fernere niebf/bann auflT bicbolmctfcbung erflrcef c I wie folcbce in ber f feinen ÃDorrebe ba(b )u röcf bc^ cr^ flcnblatà bem Sbtiüfieb^tt au^tröifficbvcrmeibef wor* ben. 3a bafj ,© .iufbcrôîîamceben öarumbin ben XifuI gefc^ ^tt fev/bamitia biefcclamanten nicht ju flagcn fwicÃcban« ohne allen iwtiffcf gcfban btfftn / fo man feinen 5îaracn vcr^ fchwiegen) man babe ©.(utbern feine gcbûrenbc Sbf »nb 2(r* beitabpclenwdflen.2(chflt;«bcrowegcnbicfcCalumniamfeineif weitern ^ntwort wurbig/onb baltenöbafdr/ »erpdnbige Ãbfi* . fïen haben oorlengfî fich mit gemtlter »nferer auffrichtigen SOorrebe bi0fallofdftigen!a(fen/al6bic mit nichten ( wie Sig^ wart fudjrt onb grübelt )auif fchraubcnpebcf/ fonbernrunO vnb bcutlich nach cinanber ocrmelbct:
^rfïlich / ba^ in ber 5?ewgdotifchcn SSibcl ber 2^exf nac^ â¢CJerm tutficri fehgen »or feinem ^fnb corrigirten Verfion trewlich von wort in wortnachgeirnefet fep.
gum
14 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vïït»|ïSötifc^fn
^um aöbern/ ba^bü brep gemftneSÃorrrt'cn »6«' ffbbe îîepaiîKttt »iï vbrr bicjOropl^f (cn/»b(r@iraf?j/ 6t«tf m ^fK r/onb ®anW/au^iO.â¬uitere grofïett ^Sibd Jogf n fcçco-
^um bhtffo I ba^ bic lïorrcbcn vber bic Ã^tfieriR^e c^rr famplt; ber ^(ttrcc^nuiij} von anfang ber ^df / biOauff tic â¬Ã´a6vlonjfi^c@ffrtngnu^au0 ber iaicinifc^en SSibelD, Tremellij unb D.Iunij vmeutfc^ct fepen,
gvîiti vierbten/baà fblgcnbc ^ntregiper vnb îTafefn in ben 5gt;rop^eten vnb nciven iïeftamcnt aup ber fleitien ©cnffifc^en iateimfc^cn '3ôit)c| vcrteuifc^ct fepen.
ieçlic^ / bap où vbrtgen SOorreben aUc I fampi ben marien vnb ie^ren flt;b(6 'Jamp;uc^e vnb ^apitelo von mir îum » nlgt; f ûrçcjlcn veifajfct tvoroen.
3n îâicfcm aOem i|î niefjlo verfe^raufft gefeçf I wietvof f»g- }}⢠Sigvvartbao tvorf (verfapfcOin feinem verfc^raufftenÃoplf nic^t ^af bringen fiJnncn I ob co bfipn folle / aup ®. iutbero SOorreben/ober aber aup meinem eignen ^irn verfaffet. S)aiï bap eovon beren feinem / fonbern von farmer iîeiffigerverfap fungaupbem Xexe fdbpen 5U vergeben fepiJ^dfe er aup vor# gebenben vnb bernacb fofgenben puneien leiere feben mögen/ ba er niebt mmtvilligbeteeblinb fepn/vnb ein vrfacb sucamlU-ren von bem gaun brecben wöllen.
QBannbannbiefcauffriebtige vmerfebiebiicbevnferever# melbung I fo tool bem einfältigen gauffer I alo iefer / gnugfam bericbf gibt/ivao bie 07etvp4btifcbe Q5ibel fur cine teutfebe^i# bel I wit fern fit/ vnb mao barinnen lutbero fep / ober niebt fep. -lalïen wir geiplicbe vnb weltlicbe Oîicbter vrtbeilen/ ob wir mitbemï^amen^. éiitbero einen Holum malum gebraui^t/ ober aber ob ©egentbeil aup lauterem gefagen 57eib vnb ba# berfäcbtigem SVîutwinen mit biefen Calumnienpcb ju vno nötige.
pâg'4â/42. nbsp;nbsp;nbsp;âgt;3nb bette bemnacb Sigwart ferner fein Icppifebfö
**â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fcbwdi^ von irrung bep einfältigenÃauflFero / ber etwa für ein
reine (utberifebe 5öibel biefe vnfere verfdlfebte gwinglifcb«®^^ bef
BibtlwtberÃf^WÃrf. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;çj
6lt;( fauffcn miîaf /wann«l)cn5îamen 3)» -lutÃcM ouff km âXitul Icfe/ wit fern? r6 bas bht n icÃt »mbtvenk/ïf. bamit lt;r fa(î în?ep blatter ffl(Ict/ïn fetner gifftigcn 5lt;kr trol bc^aîtcn.Santi tvaô amp;at bieSStbtl mit kreinfalltk^ ^aufferôiut^un/ okr beren ju entÃefteti? mer ba fauffet/ flecfet freplid^ bie 3(ugen nbsp;nbsp;nbsp;«lt;«
nid^t in bie Xafcfjen/ fonbern bie Smiff 'Ãber mepnet lt;r viel» , (eic^t/ man frette vmb folc^ereinfant miaen/irrun^ Juver^ô* cidcntis. ten/bie ^orrebe in ben ^Tituf felbep feigen foHen^
^iekr gef^drtand?fein ^ónifdieefragen: Paree, pag.n. bcl6vci:fâircbcr/WO (bebet brtô tnbetncvCalutnt|cbett ^ibel/ba^ î). Cutbetö 'X)orrebett5um tbctl ntcbtaU letn vcvÃnbcvt ! fonbevn gants wtbenvertige an bte lîattgefcQet/bcfîgUtebcn/ba^fôriD.JCutbetôCcb^â »;ett »nb (ïOeyrwngen Caluintfcbc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;etnge-
fcbobenfcycnrSlntmort/ lieber Sigwart, nbsp;nbsp;ber SSibelÃe#
Ãet cô ja ni^t/ Ãat auch öarmn nic^t (leben / ober angejeiget Werben follen/meiln fie an biefen beinen Calum nien, bie nicblo fepnb ! bann offenbare pctitiones principij, bae ip / »nermie# fene laflernngen/vnfcbulbig. ©ocb fe^e bieOSnllcnauff / fo pnbegu ^ierauff guten befcbeib in ber Ãletfung I vnb biefer ©cbrifft/fo offt allbereit ermiefen i(l / bafj bu als ein rechter Sy# cophanta bie ^ïewpdotifcbe Sôibel ber verfalfcbung mit lau# ferongrunb befcbulbiget / beren wolgegrünbte C^ettung aber/ abemoÃnmâcbtigerèopbifl îwar angefochten/aber imgea ringflen nicht vmbgeÃoffen Ijabsjl. âXlnb fo viel auch âlt;ââ0 -tuther 0 Tia me/ onb vnjlrer 5î3orrcbe.
^tbcrlcgurtg fwnfftett
weià / von ^anblung tviber beÃ
Kcid?6 ^vbnungen.
Ã^l^rnero vnb jum fünfften/ bringt Si g wart auch auf bef ^'OltJmifchenOÃeichs^ammcr ein Ttrgumentwibcr bie besagte Wel/vnbfoleinbefonbererdolusmalusiabef
i}
j« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;S(f0btrnlt;wn«igt;tiflt;^en
Dîftdjôvnö 4gt;rDitung jucrKgegcn gcÃanîâdt fep«/ pag.jo p. baf? fernen tut 'S^itiilgcbrtebtGi: ^ibel ( wù lt;r febretbet) webev bejj 4gt;rtb6/nod? bc|î âCrwcf Gte/noef belJ ÃDiGcb-tGVd gGbrtfVt/ fonbent rtUGWÃgt;./2«tblt;v0 tlntn« 9^/ fGQt wofben.jDann Ggt;b wol bG^ Ãrtbe «tm enb bev St* bGlmGlbuttggcfclKb^/vnbbG^'CvuGfGrö tlrtniGinbcv 5i3uv vmbbGft gcfunbGJt werbe/ fo wtffe boeb Kbermenntgltcb/wan etttfÃlnge/Zeut Sücberïrtiif* fen/ ba^ Ãe leltenbae enb berfelbenbGfebGn/vnb Ãnbe wnn vielntrtlà nnberev JCenttrnmcnin ben^t^wt'^^t^ gefcbrieben/btebaeSucb mennilô gefebGn/ nicbv îttt leben feynb : ^Ineb folte ntan wol vntev wn* fenben bninn einen (lOenfebcn pnben / bev ben 114^ menbG^/ô^vnctcvôbennGtctc.
bt^ fûr Gtnmcbttges »nb ^efu^iee fîlrgcben mógen aufb bteÃinöirauff Dcr^affen feiert »erÃe^en/ (oben Xùul gebaebter ^ibeI nur unfeÃen/ trie nemfleb bcrfefbig m cigt; nen fe engen Ãlocfverfaneiffp/baÃbiGfeeftBee/wae Sigvvart barmn b^iben tvin/ nicbf ii'ol fugheb mógen barem gebraeftc werben / »nb bertvegen baÃf{tgt;jg mit niesten Holo malo, fon# Dern von no(u wegen auf? bcnüfelbm verblnben fepe. âiönbjwar meinen 57amen telangenb / ià foUben irt î'f « Xrtul êu (epen »«gt; nötig gewefen ! weifn er gu ruef $eà erÃen B(a te i vnb bep bet öe# dication jnupniaf offenamp;arücb/fo wol bon einfaftigen/ a(ó »Ptl wipigen gefunben nnb gefefen werben mag* ^baeï^MgemaB Si^vvartn}ttt)emXru^efau^^t(ff(tt.ÃQt(U(ic^fwirb eribm fagen / warumb er nicht »on Xitbingen gegen ^ewÃabt fettig mcn/»nbbem ©epergejeigetbabe/wieer foIcbeeaDeein ben engen @f oef bette bringen mögen/ober Æ bm befc^eib geben/ wie (ener ©ofbfchmibbem ®«uren/berbegerte/ er(bm ffineo'Slt;»* eerp ^of/famp t ber ©cheuren/vnb barbinber einbob^ Söeflen/ nnb barauffein ©torefeneà mit jwepen aften wib fe^ e (ungen ©törefen/auffeinflefneÃÃiegelgrabenwofte.rOberwirbfb« fragen/ in weleher SXeieh^ Conftitution perabjehitbet /
wann
, ÃibflopfberStfjwart. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Æ,7
wannewXruâ¬ffrju2^«fgt;wgfnoöeriur??cwjÃaöt/4uOman« * gel £gt;eà fpacij am lt;rplt;n btot / ©öer au^ anOerem raÃffamenbw Dentfcn/ fetnen vnb beà ort^a Ã^ame n m nbsp;nbsp;Xitulô Sigur/oD«
5umöamp;c(5SSuc^$fc^lt;/folc^öaUamp;annftn dolus malus ^rtlpfn folttóöcrauc^enöhc^/w^ln ffm (0cg2^rucFer6)îîame/Sig« warts mcDnung nac^ vnrer taufcnîxn faum einem kfanOV eb «r bann mehren bef anbt gerne fen fepn würbe/ wann er benfeh ben ntc^t nur m b(e îîigur i fonbern auc^ m ben Xrtul felbefî/ vnbfofgcnöö auflFüUeHduergebrucft^eite? 3Ãbemnac§ We« ferecrmeinte^ewei^nic^ie/batin emfinbtfdbw ebcrpü|figee @efc^w4e I beffen fic§ einfelefter^oerer biÃicl^ mdffigenvnb fefeamenfofte,
^iberkesttttgbeà fec^ftert^etvetÃ/ von t?antgt;lunö w(tgt;cv £ut§â¬r^
Proreftation.
er fernerd/ ben dolum malum juer*
V I weifen/fùrgibU(V?(«îbrtbcwttgt;evîD./CutbevôPro# p»s h h-âteftation, bic cv feinem bibltfclxn Wcrct 3nno
4?â fórgcfeijet/ wiffentlteb gcbnnbelt/ in bttne man wiber feittbttten vnb fïcben / ermcUe Proteftation obev itvmnbnung niebt nUcinbern«^ geBrnçet/ fônbevit * rtn flattbcrfclbctt dn ei^nc vevferttget/nneb vbevbne rttt einem Cnlninifeben 4gt;rtbnlt;*eb3ebvnctt/ vnb Ã). ^utbevd âVo weben nneb gefallen gelîûmmclt/nbge«» bùvQet/jngcfeQet/verânbcvt/vevfâlfebet/wiberwev« tige eingeflià tC wie au^ ber SOorrebe »berbie Spiflel^aeo« bi erwiejen) vnb bne ganij« ^neb mit Calninifcbe« J^ummen fe voll geflt;boben/brt^ lt;0 frey lieb webt mebv ïo.^ntberd/fonbevn bevCnlninifben ^ibel folle g«lt;= wennet werben tc.
S3on iue^ere Proteftation, wad beren warBafftet 3n5aU/vö Wie wir mir «idj^ten barwiber ge^anbeU/ weiln man üi )up
©ie0b£rVTe»fï4btiflt;^en
nfc^t fern If^fee htljfc^ce'ïbcrrf/fonamp;ffnâlïdn feine îc^f »berfe^iene teutfe^e Vci fion ber ^jbei/ nacfjjnteurfcti fûr^abene gcwefcn/ îif. iit Droben bevvhferni anDern®r«itD nac^ noeturffe géant worfee/ vnD vnnoJjt Den iefer ^iemit Di^ 4gt;rt^6 fernere auffsu^aiten. QBoe aber von au^fragungge^ tnelter Proteftation Lutheri gefaget wirD/ip feinee gegen^ Worte tnc^r/Dann ûHbereit befc^eiîen/ tvûrDig. ^Dannwae^ûC Die ^£tvÃ4Dti(c^eS-amp;i6e(inchr/ afe aUe anbere TBittemberg»^ fc^e/ 'Jîurnbergifdje/ grancffurttfcfje/nacfjermeltem 45-3^f getriicFte'îôibdn/folf^erProteftationbeDûrfft^^^Dertver^at fie auf; Denfdben allen / ohne ein falfnm vnD dolum malum nu^gefraçet/ vnD an Ãatt Derfelben anDcrc verfertiget 4?)b aber nic^tanDere^rutfervnDïX^^eologen f^ree gefallene Die ÃOor^ reDen vnD ©loffen iut^eri ! ermeltcr feiner Proteftation ju wi# Der/Weltmeer/ Dann in DerîîewfîdDufdjenSSibef befc^eÃeni gepûmmelt/ abgefûrget/ ^ugefeçt l vnD verdnDert ^aben ( ivd^ pag-H-l«â c^e Doe^ Sigwart von Dent crimine falfi abloluiret ) ^at man gfeic^efalle Droben / in iviDerlegung feinee erflcn 25eivei0/ Dem CJ^rifllicften lefer gnugfam Dargct^an. QUie auc^/ tvaeeu fernere vonverfalfc^ung vnD einfïicfung wiDerwertiger SÃor* reDen / auc^ einfefjiebung Q^aluinifc^er Jttbumme vnauff ^ör^ iie^ lufîert/vnDDen äutenin DieO^ren bldtvet/allbereit $uvorf in tviDerlegung feinee anDern vnD Dritten^etvei^/Dermaffen bel emttvortet/Da^freplicf} aile verpônDige/Diefe feine tviDer^olung nieftte/Dann einvngegrunDtepetittonemprincipij,Dae iÃ/ ' vnertviefecalumniam fepn/erfennenwerDen.
^tberkggrtg befj ftebenbett Vnb
te» ^eweig/vott Offenbarung beff betrüge? bwvd? brte IVevct fclbfî.
pag 5« 57- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;petitioprirtcipijjDaefÃ/
l^vnertviefene calumnia,Darüber eben Dtefrage iÃ/folgei
Sigvvart mfi grpffer ^eiÃ^eit/ von bei (riigO'efeu«
3amp;ibelagt;iberöi0«)arf. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J9
ftit3(id5fn®fbatttfrcö«n/@£^nfftfnvnO Töcr^en difputi-retAxWOtujuff fftjkujI/ÃDaôwcrctbcvrïcwfîâbtifcbciî ^tVclnnjbmfclbfîojfcnbarcbcn^cmiQ/^icwctldrt Crtlutntfcbcv XZcbvcv xvtbcr blt;tt wtUcn JCntbcra jbmc fdn bibhfti? TCcrct ntcbt alldn nacbgctnicft/ fonbcntbrtffdbtgÃlfoju^cncbtct/ba^cvntdjt rtlkiit 2). Ctnbcvd vvtbctl »on ctlîd)Crtb:bUf(bcn^ûd)crtt tKVWwfft/ vnb feine wibevwcrdgc mcynwng an btc tîattblttclt;rc:2lnd? ntd?t allcinîD.Cutbcrô nüt5ltd?c/ bcylfvnc (Bblpn vnb /^ebven auftra^cc t fonbevn abcmal aud)mit2gt;. /Zutberdgan^ flreitcnbcmcy« nung dnÃtdcc/vnb folcbô3«|ïûwnKlt/abgchtnît/ vcvânbcvt/ vcvfâîf(bct/vnb vevberbet âWcvct vntcv bcm Hamen 2). Cutbc'^ö anff ein newcô vevÃanfft vnb ben JCcuten jufebcubt te.
^mn tütU aber bocb biefer ©ugguef «nma( aufflamp;dren mtt feinem mcbtigenvnroar^afftcn^efang/ bieieufc jubetó# ben ^cb l^»iïe alle verfldnbigc/ greunbe vnb ^einbe / âP a piÃen vnb^öbtejmtilïen von biefetnfJiusjguefdieblein/foSigvvart feinem Prineipal fa|i an allen blättern nacbâurfef' vrthcilen/ vb eonie^t eine redjte circular is «, bao ià l ein g^brabe^ tee vnnö^eo ©efcbtvd^ fep/ bao fieb feibefi betveifen foU. ^öa er fürvnb filr febrepet : Pareusber SSibeleverfdlfcber bat ® tbero'Sibel verfdlfcfeet î 'ïöie fo^öann er b-at feine nûpliebe nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;glt;*
Sôorreben vnbbeplfame^tolfengfdnbert/geÃümradt/au^# üiabeu gefrapet/vnbanberetviberwertigeanbiefîattgefepet te. Ãônb nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â¢
bat folc^eô get^an 3olo malo au^ arger lifî. QBarumb bao Sann basâÃBercFfelber offenbaret ben betrug. Qüarumbaber wnfenfou bao^ Sann erbatnie^t alleinS.iutberonûplicbe/ bcplfame ''«⢠Söorreben/©(offen/vnb -leiden aufgefrapet/ fonbern auclj mit S. iufbero ganp flreitenbe mepnung eingeÃicFt k. Sao t^feeinrunberDloflauff/ebfnivieaucbbic'Dbtqutttfîen inbe« -S^cvâpÃt* metfungber (eiblicben ©egenwart im'Srob/ vnb ber 2lllentlt; baWaiblt;iï lt;^bdpi/ in emtm i^irdel berwmbei («ufV
f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qit^ ber
fen/bae jp/vngetv»O burc^ vngewi^/cin ©cWc^t î)urcà baa att!« amp;fr/ »nö a^o tgt;ur^ (î^ fcibà bewaffn i »«bfr^repen : nbsp;nbsp;nbsp;ie«b
ÃÃrifît 10 wefèmliti^ vnb leibhc^gfgcnwert/g »nO »erfcors}^« im 5Ãrotgt;: ÃBarumb^ 5)ann er i0anenfÃfllbcn:'i3nlgt; warun^ baa? ©anneripprrfdnfù^mü ber ünenblic^en@ott^fù »er« einiget / mitgótthcften ^igenfc^afften gelieret/gen ^imiitef 0ffa^gt;ren/5ur3â¬lt;c^ten@otte6er^d^t/K. ^ennmani^nen »erncinet/ vnb auO ©otteaOÃert beweifet / baf bie 3aent^aU ben^eit au^ öiefem allem nic^t erfolge/ vnb bap bin e inigea empel ber gegenwertigfeit be^leibea (I^ripi an aÃen ober an »ielen4gt;rt^en îugleicb in^otteo'îBort $u fînben ft p:@o f omgt; men pe wiber auffbaa ^achtmal / »nb fpreeben/ ©er leib ÃÃripi fep im Rimmel/ vnb ïugleic^ im 55rob an viel Ãunbert eaufent nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ba baa ^achtmal gehalten wirb auff ^rben«
îïBenn man ibofo Wf wiberumb verneinet I febrepen pe i pua (priiez nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ifï mein £etb. Saget man innert/
pua fpri^t nieb t : nbsp;nbsp;nbsp;33rob ifï m ein /Zeib / pgt;nbern ! bae
(nemlicbbaa Sörob/foerinber^anb^atte) i|îmctn£eib. ^nb fie verfe^ren bem nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iS^^ripo fein ^ort / vnb bie
3(rtiful btp@laubena/ benn ber ieib ^Ãripi fep im JPjimmel/ vnb nieft t in ober »nter bem 55rob »erborgen I fo fpringen fie al^ bann wiberumb auff i^re 3öent|alben|eit ! burc^ welche plt; ben feib (S^ripi ina 5Srob wotten bringen I »nb lauffen fernera f ^ren »origen Ãirrfcl : Qöeweifen ben »erpanb ber wort benpeiamp;nen gtben/mit ber 2(Uenf ^albctigetc / vntgt; bie 2IHeni^ balben^eitburcb i^ren erhielten »erpanb ber Worte. 3pabfe biefeb nie^t ein feine 5îunp beweifen. î)ev XZctbCbri|îî tfïim^vob/ banncvifïanentbrtlben/ vnbiflnUent-halben /bannerifïim^rob. 5îicbtbePeripaucbSig^ warts ö^irefel/ barinn er t wie oberwiefen / Ãerumblaufftt* 3per nun ein ïöibermann I wirbt erfie^ foprober rep freplicb febdmen. 3(nbere Æ werben gtei^wol »erpanbfge ber gebür »on iöme ïu galten I »nb meine »nfefenfb inerfen*
Bibtiwiber 0i^W4tT. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ft
«u)f ©r^ent^ert« wmidnee/nfd^* rt^eSÃw«^/ von »crfdlfc^utig kr Söikl iut^eh/ gnugfani vnbenbhc^geammrff.
^«0 Sigvvart fonflctt wibef bflt; genannuti (Tafumifîdt phubcrt/ ftlt; wùnfcbctcn/(s würben «Ile ^üd?er ÃD» ZZutbevö itn Kaud? gen geÃeugt/ vnb verbrennet. 3tcm/ bnjj teb in meintv Kettung viel bó^ nifeber vnb |p6ttl{d?cr Keben von fbme getrieben b«â« â ben folle/tc. l«rtee man ab fein nöi^igetvore ( neben viel an# bern jur fachen nic^ttf ge^örigen »ngegrunDten 3lffterret»en/ «n feinem ortb I vernunfftiaen lefew »rt^eil i geliebtet föri^etregen/kruden.
QBann ee bann bi^Ãf r /;)tmtttc(f(ar/vnb nae^ notiurffi ere »iefen ! bag ni^t allein bie in bet Ãenung von mir gefeete ©rönbe meiner vnfebulb noch feà Ãcfien / fiegen i vnb trium«' Pbieren/fonbernaucli ©egent^tife miber bie bdla^it ^Sibcl jue vor vnb (in^drac^tt vermeinje SSetvei^ vnb 3(rgume«t/ îumtbdl nickte/bann grobe ©op^iÃerepen/ jumtbeil offtno bare petitioncs principij, bas ifl/ vnertviefene idperungen fepen:2((@wirbt Sigvvartnunmehr für fiebfelbeà wo! mer# «fen/wie fein er ben erwarteten @ieg ^iebep erfauffen I vnb fere nero bie condufion wol wiÃen ju macbcn/ba^vonibmevnb feinem Prineipal/ oÃtermelte^ewpäbtifc^e Söibel berverfdU fcbnng ju pöcbller vnbiöigfeit o^ne allen grunb bejüc^tiget morben. èr aber alo ein vberjeugter Ca.umniator für bei Q^btiÃen^eit in b^ebÃer febanb beÃtefcn bleibe t vnbbiefeo mut# willeno bem gerechten Siebter im ju feiner jeit reeb* nungjutbun^abe.
^efcblieÃc biemif bao erÃe tbeif biefer ^iegfebriÃt wi# ber ben Sigvvart, vnb feine ianblilgen. ^nb bitte ade Ãom# ^ïie .Oerpen / fie wóöen fiep anbicfer ieut gefc^repnic^t feÃ# ten / fonbern öuà ben grunb ber (Sacpen i vnb bie '^ar^eftfe# |en. Ãe^gleic^en bie ©etÃer wo! prüfen / bann ber i4Ãer vnb
3 iugen#
tgt;cr funtcnifîcn âPuttcfen l)ic* fcv Ãtegfc^vtfft.
©ttttitttrtïxv 2(ntftgt;örf ©tlt;}waï(^. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^43.4^
® iitnma vnïgt; ^t^cthtng ïgt;icflt;t «Sc^rifff,
©ÃserffeCapitel.
Sgt;cv cr|ïe gnmï) meinet »nfd)iilïgt;.
S)et anbet avunï» meinet vnfcbnïamp;.
S) et ötitte gtnnö meinet vnfdjnlt».
©asanber â¬apttcl.
ÃfBibettegnnsîiSesent^eiteetiîen Ãÿewetà / von anffenbffnns vnb en-îietnng etlieber ^otteîgt;en»nî) ©lojfen.
SSSibetiegnng beà anbern '^ewei^ / »on eingefeftobenen wibetivertigen çôorteben/»nbbefonbeté»onbet(BpifieHS.3acobcî.
SSeticl)t von bet ^pi(ïel nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 ob fte eine TtpofEoltfcljc (£pi(îel fei;
obet nicht.
SBiberleguns ©e^ent^eilö btiften ^Sewei^ / »on jrttgen/faifchen/ »et-bamten/iSaluinifcheB/lujiiÃlich eingefcljobenen 3tH()nmben. 48.
SXöibetleguns beà »ietbten '^etvap/von S. intheté anjf bie ifietvfinb-tifche^^ibelsettucftenîQamen.
SSJibetleÃnnà be^ fnnfften ^ettei^ ! »on J^cmblnn^ reibet be^ j^. iXeidjs Conftitution »nb SJrbnung. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fy
^ÃBiberleanns be^ fechjlen ^^esvei^ t »on j^Anblmià wibet S). â¬ntf;et^ lâroceftation.
SSöibettejung beS (tebenben»nb lekten âïSeweip/ »on offenbatung beô butch bact Sïöetcf felbjï. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;yî.yÿ.
$2.
6â^ó6'â