Dit boek hoort bij de Collectie Van Buchell Huybert van Buchell (1513-1599)

Meer informatie over de collectie is beschikbaar op: http://repertorium.librarv.uu.nl/node/2732

Wegens onderzoek aan deze collectie is bij deze boeken ook de volledige buitenkant gescand. De hierna volgende scans zijn in volgorde waarop ze getoond worden:

• • nbsp;nbsp;nbsp;de rug van het boek

• • nbsp;nbsp;nbsp;de kopsnede

• • nbsp;nbsp;nbsp;de frontsnede

• • nbsp;nbsp;nbsp;de staartsnede

• • nbsp;nbsp;nbsp;het achterplat

This book is part of the Van Buchell Collection Huybert van Buchell (1513-1599)

More information on this collection is available at: http://repertorium.librarv.uu.nl/node/2732

Due to research concerning this collection the outside of these books has been scanned in full. The following scans are, in order of appearance:

• • nbsp;nbsp;nbsp;the spine

• • nbsp;nbsp;nbsp;the head edge

• • nbsp;nbsp;nbsp;the fore edge

• • nbsp;nbsp;nbsp;the bottom edge

• • nbsp;nbsp;nbsp;the back board

XJ» rf Rï^wf^liotcfw^rtfire m co^bc lörer

quot; J amp;^ïitllt;fat)tlP^'C-4ati)i'ït^1fitti^ tptet^/fSap I (fü-irt^pSiat ^:uliojfpiia^ (I^^Auttat ^«/ Y| j »»f w-rrwe. «ïi|eiÜ|^l*iq-4O^ apperfm^,, .A'

iiut 'ijh 'é t7tm rp »»JJ^vbxJ CTxxMÄi

/ !»»*»lt; Pr «iffH- j- j=“*A- « ».

? P^ V ^^^lt;t^•“ PcJ- ï-l 4 -tf

4 v('''^»ölt;'|j‘ i ^^n l rtu^ ïlt;

ZV f/y

RAYMVN-

DI LVLLI DOCTIS*

SIMI ET CELEB ER RI-

MI PHILOSOPH! TESTA-mentum y duobus libris Vniuerßm artem Ü^micam comple^lens^ antehac nunquam exeußm.

ITEM

EIVSDEM COMPENDIVM

A N I M AE T R A N S M V T A T I O-nis artis metallorum,abfolutum iam amp;nbsp;perfedum.

COLONIAE AGRIPPINAE ^pud loannem 'Bj/rekmannunt Anno M. D. LXVI.

Cum^rittM amp;nbsp;prtuilegia Cif. MAießi'^-i

Vin viderem, o-ptimi naturaliû occultarumq^ar.» tium amatores, multos adulteri-nos libres falfaqueRccepta, vt vocant , pafsim inter Alchy-miç ftudiofos verfar^quibus amp;nbsp;quàmplurimi deceptifunt, Ôc adhuc falluntur,nihil mevti-lius fadurû exiftimaui,quàm fî . huiufmodi aliquem propone-rem, ex quo amp;: naturç veritas appareretjamp;apud multos iam inueterata falfitas innotefee-

A ij ret.

-1£ ? 1 s T o L A.

ret. Excitarût ad hoc me amici non pauci, ijque quorum nee autoritäre omnino afpernari, nee voluntatc plane negligerc debui. Ac verb cum mihi Ray# mundus Lullus in manibus effet, Philofophus omni gene-re literaruinftrutus,facile me cùm huius artis amor,tum ami corum honefta petitio mouit, vt illius Sc Teftamentu diligen# ter defcriptUjamp; Compendium animç tranfmutationis multis partibus a uturn typographis darem.Teftamentum quidem nunqua impreffum fu it,eaque res multos fucatis librisdelu-fosin errorem impulit.Diuifit ipfeRaymundusilludin The-oricam amp;Praticamjdedicauittf que Eduardo V,Angloru Re-

g'»

^PISTOL A.

gi,ann.àChrifto natoM.CCC. XXXII. Compendiumvero animæ tranfmutationis editû fuit Francofurti, fed mutilatu, amp;nbsp;vix dimidia parte abfolutu, multisque mendis deforma-tum.Anobis autemiamperfe-dum amp;nbsp;purgatû eft, itavt plané à priorealiud appareat. Hos itaque libros omnibus vobis harum artium ftudiofis offero, V'^tindc rerum veritate, ipfam-quc naturam perfpiciatis amp;nbsp;co-gnofcatis,in quare folatotius artis perfeôlio côliftit.Hic enim Lullus ilia ipfa minera demon* ftrabit, vnde verus Mercurius Sc fulfur cxtrahuntur.Ne verb putetis ipfum vos ftatim intel-leduros, fed paulatim multo-que Rudio Sc diligctia vos opti-

A iij mè

^ P l s T o L A.

me tandem illius mente recon-ditamque feientiä cognituros effe certó vobis perfuadeatis. Neque enim Philofophorum fcripta ex verboru cortice, fed cx naturæ viribus intelligun-tur. Nam perfæpe illi verboru inuolucris atque integumétis rcs pulchras amp;nbsp;difficiles occul-tarüt,neadtantismyfterijs in-dignos præftantifsimç iHç artes cmanarêf.Secrctu enim,quem* admodurnipfe audor teftatur xxix. cap. non datur nifi filijs Philofophiç, id eft,inquffito-ribus amp;nbsp;indagatoribus verita-tis. Neque verb fieri potefljVt ij rede natura intelligant, qui non omni cogitatione motuq; animi in illius occultis ope-rationibus inquirendis verfan-tur.

PPlsrOL A.

tur. Nam,vt idem cap.xxxj.ait, fi filius artis negligcns fuerit in perlegcdo amp;nbsp;perfcrutando,cç-cus ibit ad praxim. Diligentia jpfedo perpetua ad hanc rem opus eft,atque itafiet,vtcum frudu artis myfteria percipia« tis,nempeMenätkkkm jirr G. F£G£rjiBiL£,quovnoper-feâ:a corporametallica in ma# teriam primam, fcilicct in ful-fur amp;nbsp;argentum viuum tranfi mutantur : ex quibus deinde creatur medicina vera, amp;nbsp;non antCjVtvidere eftincap.lxvj. Atque hac diligenti confidera-tionefuturum eft,vt Scfalfo* rum Alchymiftarum recepta, in quibus nefcintiHaquidê ve-ritatis elucet, cotemnatis, amp;nbsp;ea viam, qua natura in omnibus ope*

BPISTOL A. operationibus præfcribit, fc-quamini.Id quod no folum vo^ bis fummæ voluptati, vcrum etiam maxima vtilitatifuturu eft. A vobis igitur maximoperc peto amp;nbsp;quæfo, vt mea erga vos beneuolarn voluntatcm,atquc arnica admonitione gratis ani-mis accipiatis, amp;nbsp;cum occvL^ TVM. FECERITIS MANIFESTVM, atque optatum finem confecu-ti fueritis Philofophico more omnia alienos ab hac arte eele# tiSjamp;Deoter Opt.Max.pro be* neficio hoc gratias agatis. Va-Icte. Colonise, VIIL Kal.

Martij,Anno à.Chri-ftonato M.D.

LX VI.

IN NOMINE

, TlOMINI N0ST1(^I lE.

ßi ebrißtjndßt Teßamentum ^^S^ß^^ ^^^mundi Lu’:= lij lt;^ [^rimnm de Theorica.

tem, Vtßltjs Veritatispate/ïat, quod in parte occultatum fuit à nobis, lt;isr

quot;Vt ßat tills complemeutum tam ex^ excellentißim^ nobili/ße partis phi^ loßphi^e j qua manißeßabimus in hoc noßro abbreuiatoVolumine, qu^eesi de tran/mutationendßlum perfebfa immoperßeclißtma, ad quaßpbß.e nunquam pe r tinker e poßtmt, ^ /me

P RAETATIO.

caufa hancinclita fcientia dißamänt. isr ideo ißum diSlum librum rebntjui^ mus ßb/s noßriC do^rm^e per moduni teßamenti, quem diuidimusintresli» bros principales, /ctlicet theoricam^ pra8îicamji^codicillum,quie très par tes dißin^uutur in quatuor dißinSliot nes,qu^ejunt figurée circulares, deß~ nitiones, mixtiones, gt;tsr applicatio^t nes dißerentiales, pro ßcundo libro praSitcali li^ pro primo theoricaU ßle liber in quatuor dißinbliones dh uifus eß, lt;(^ /unt primoß^ur^ circu lares,deßnitiones, mixtiones,^ ap^ plicattones dißerentes ßecundo Itbro praticali,iir primo libro tbeoricali. In nomine (tjr reuerenti^, potentice (sßipientu co£leßis,tibi ßli doclrinte clarßcare intendimus donum nobis datum, per proceßum neceßarium,ßi nequoplenaria noticia illiusrei, quec

eH

PR^EF^TIO. esl'VnajCompoßttu^e de Ulis entibus, (jUt£ßint materia naturaej quie per dif /olutiones repérta funt ^ reperiuua tur j ^ in 'Vijs ordinartjs non patiun* tur Vidert. Et oh hoc, guia dißolutiua doSlrina perquißte anhelatßßnratj ^ de/ideratßneniy ist* adßnem con/u mationis 'Venire jtu et erna et /aprema poteßas illuminare Velis Cbn/lianos et in te credent es, ad Videndum is* co^ ^^nofeendn Veritatemper antiquosfat bricatam,ßne qua Eec fcientia^qu^e melior eß nobilioris partis pbilofo = pbi^eßite^^rari non poßit,et ad nos in^^ troducendum,quia iam tempus eßvt deßnitiones illiuspo 7iere debeainus.

S tj DE

RAYMVNDI LVLLI

De defimtiombiis hwusartisj ^de planEh naturae, isr quidJk theorica, ^quidpra^ ^ica.

C A P. l.

ENtia realia ftantia in fuis primordia-libus amp;fuccedent!bLis principes dat noticiamamp;cauGm cognofcendi na tura corporu, amp;nbsp;medioru, ac extrcmitatû cognitarum,quæ liant caufa vere permu-tationis ipforum amp;nbsp;tranfinutationis,lè-cundum ipforum radices,in forma fphæ-ca amp;nbsp;fpecic permanente per difpoftiones fnas,inquantum funt permutabiles amp;in toto tranfinutabiles in veram forma vti-lem perfeftorum, elfentiam conferuan-do inquantum eftpofsibile,iplàduccre ad fupremum amp;perfcdum temperamentum . Sed in hoe libro cïim in difcon-tinuatione loquimur phyfica , mandatum habemus de magiftra domina naturae. Qiiiaipû nobis manifeftèapparuit, amp;nbsp;fua opera nobis aperuit, amp;apertaoften-dit.lQeo flendoamp; gemendo contra nos cla-

THEO R IC A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5

damando dixit, Heu quid ammodo faciam,quoniaininftrumenta mea mihi aufcrre amp;nbsp;tollere conantur,amp; fecreta mea deprædari,amp;difcooperircmc voluut. Et illa quæformaui per licentiam dei amp;nbsp;ma-giftri mei,admortem voluntmc expedi-re.Ille eft dolor quem domina dixit natura coram fuo presbytero, gemo atque lu-geo.amp; vcrè tä profunde Achat, quod nullum erat cor illam videos, quin compal-Aonemoueretur, acipAus amorea Actu retardaretur.Nam tatus eius corporis do-lorerat,quod vfq; adfpafmum ducta fuit proprer dolorem amp;nbsp;difpliceptiam,quam habebatpropteropcrabona, quæinhoc mundo leccrat, adeoquöd ea dimitterc volebat,nec ea amplius facere curabat,du tarnen licentiam à deo magiAro fuo poffer obtinere,cumeumrcquiAuiAetfuper illo. Et ob hoc mandatum fufeepimus, quodfua inArumenta habemus Acreta-rc,amp;cuAodireamanibusinimicorüfuo-rum.Et hæc omnia in fecûdo libro decla-rabimus,A intrare poteris. EtideoiAeli-berprimus diuifus cA amp;nbsp;partitus in quinque partes, amp;nbsp;quinque diuiAones, per generalia capitula.

Cum autem huius partis philoAphiæ B iij non

RAYMVNDI I, V LLI

no poßit tradi pradtica finetheorica præ cedente, dicimus quod theorica eft in parte ilia,in quadifpofitiones tranfmuta bilium amp;nbsp;mutabilium corporum ad tem peramentum docentur, amp;dcmonftran-turin tanto,quantueft neceftariuadper-fediionem noftri magifterij. Pradticavero cftillapars,in qua forma amp;nbsp;paodus redte operandi defcribitur,fecundu exigentia ddpofitionis præcognitæ per theoricam. Etideo quianeq; difpofitiones corporu fupradidf orum,neq; fuæ naturæ poffunt effe cognitç,nifi per confiderationem re-rum naturalium amp;innaturalium amp;cótra natura,promclioriintelledl:u diuidimus theoricam in tres partes, cum difpofitiones totius corporis permutabilis in gene re non fint nifi tres, fcilicet temperamen turn, intemperamentum amp;nbsp;neutralitas. Primo fciendum eft,quöd temperamentum fub rebus naturalibus comprehen-ditur,quia formaliter.fua complexio eft departibusfubtilibusamp; fimul adunatis. In quarum compofitionibus partium philofophi diffufe locutifunt, largèac-cipientes,in quantum potueruntconpre Eendere continuationem amp;nbsp;aggregatio-nem partium, quando conti nuiras illa coropo-

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;4

compofitioncm fuam accipit.Intcmpera-mcntum autem comprehenditurfuh rebus qua? contra naturam funt,amp;ideo cor ruptio alio nomine vocatur,vel veri elon gatro temperamenti, cumqua totumamp; fincea nihil.Neutralitasvero cótinet medium partium pr^diäarum alio nomine diâa ligamenta didarum extremitatum, temperamenti videlicet amp;nbsp;intemperamê-ti,alias dicitur difpofitio media inter du-1 as contrarietates.

quot;De temperamento corporumj i^in* temperMnento, lt;^ neutralttatCj iyde medtcinaj'isr demßrumentii na^ turalibus 0* innaturahbus ij‘ contra naturam.

C A P. 11.

ET ideo debes aduertere, quod verum temperamentupa eft difpofitio naturalis corporum perfedorum, perquaadiones naturales perfedæfunt in perfedipne medicinæ, in qua fine alio medio perficiuntur, quç intrant perto-tum,amp; per hoc debet efle difpofitio qua-litatis omnium corporum, amp;nbsp;non aftio-B iiij nis.

RAYMVNDI LVLLI

nis. Qiua fi corpus medicinale non cil bene temperatum, ceflaret omnino ad mutandum compara imperfefta adpcr-fedionem, quæciim débita proiedionc pèrficitur.verum tune nominatur potens temperamentum folummodo, quod fit aptum ad complendum actionem quæ filai daturpercomplexionem fiaitempera-menti,cum complemento, quod ci datur per viam amp;nbsp;modùm proiedionis notæ. Hæc adio reddit amp;ordinat raedicinam a-ptam amp;nbsp;habilem per fiium temperamentum. Ad cuius cognitionem debet princi paliter inten di amp;dirigi intentio illius qui opus nollrum laborat terminate nobili temperaméto per inftrumentu fapientiæ prudentis.Quiaconfidcrationes,qux cir ca tempcramentum non funt,nullo modo debent ifti rei congrucre. Namextra-neæamp; elongate funtàvoluntateamp;confi-derationibus artificis,amp; per hoc talis con-fiderator exul efficitur à toto fine bono, ficut ille qui eft extraneus, amp;alienatus per fuum opus fuperfluum amp;nbsp;phantafiam 1 ua qua perfcrutatus eft.Verun tamé tem-peramétumacquiriturpet ingenium na-turæ,aut magiftri voluntatem in formen-to per intelledum ad vnamentum return pertinen -

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5

pertincntium amp;nbsp;mifcibilium fcicntiæ amp;nbsp;artis informatiue in medicinavnumhabi turn cóftituentis vel diuerfos aut plures. Quia temperamentum ficuteft perfedi-uum aclionis, non clarius cognofcitur, vel reftius conleruatur aut repen tur, qua per didtam fcientiam, quiafiuc fitvnus habitus vel diuerfi, omni tarnen tempore vn us eft folus terminus,amp; modus confer-uandircÖ:os terminos producendi adfi-nem diólum temperamentum, quod vo-lumus fignificari per C. Intemperamen-tum, hue non temperamentum , eftvna innaturalis difpoßtio corruptibilis,quæ fit per clcmentariam refolutionem,pcr quam immediate corrumpuntur adtio-nes returnindiuidualium amp;naturæ,per elongationem aut labilitatem fuitempe-ramenti, quod vcnerat per cotinuitatem amp;nbsp;colligantiam fuarum partium compo-fitarum compofitionc. Etilludcompo-fitumvolumus fignificari per G. in con-uerfionede D.amp;F.in G.

Neutralitas,neutralitcr media, vel me-diocritas, eft difpofitio in qua per modu medij fe habituant actio nes fui fubiedhi, ad conferuationem {peciei,quantu ad inj tiumexperientiæfenfus,amp;eftfignificâda

B v per

per E.quæ eft defcendens de B.amp;F.reuer-, tens in D.per quern formatus eft C.ficut promifimusin pratica, quae eft huiusli-brifecunda pars,dicere, Ciimdiximus theoricam noftram in très partes diuidi, amp;ab illis partibus conuenit tibi filide-uallare,proptereadebes cófiderare,quod omnes partes theories dupliciter accipiuntur, fcilicet accipiendo terminos ftri-lt;ftius,quam capi poterunt fecundum na-turam fuorum gencrum, fecundum id quod

T H E o R I C A.

6

quod in fe funt. Et aliquoticns fccun-dum quod funt figna rcôta amp;nbsp;propin-quiora fecundum naturam ad aliquid figniHcabilcm refpedlum per cognitio-ncmin corporibustemperabilibus. Sed fib doéthnæ, confideratio prima ell débite procedere in ordine dodtrinsejn-teUeäualis aut intellcâiuæ, fiçut reperi-cs deelaratum in tradlatu dcquællioni-bus,capitulo quæftionali artis abbreuia-tæ, in décima quæftionc. de quo fecudus liber hui us feientiç amp;artis complétas eft. quianobilis memoria amp;nbsp;nobilis inftin-dlus amp;nbsp;appetitus debet poni amp;nbsp;fixari in corde artificis, cui fecretum nollrum débet manifeftari, in reuelatione, quæ moueturà creatore totius intelligentiæ. Quia conlideratione huius fecundç partis line fore faciendo naturae nos po-nemus fecundum exigentiam magifte-rij noftri per procell'um nobis diui-nitus reuelatum,amp; nollrum fecretum, quodellinllruraentum perfedliuum totius nollri magifterij, amp;nbsp;totius naturae, amp;nbsp;illud ollendemus amp;nbsp;docebimus hli-um artis, quod fi fit fidelis amp;nbsp;bonus non reuclabit, amp;nbsp;fpecialiter filiorum artis ac feientiæ inimicis , nec illis qui contra naturani

KAYMVNDI LVLEI

naturam operantur.Quiaverè nunquam ab ore humano cxiuit illud quod reperiet in fecunda parte huius libripoft theoricam.

Deprincipys nature in 'umuerjaliy ^ualiter/unt extrada omnia à majß conßi/ajadt oparationem ma^ni man di, de quatuor elementis: i^ de qua tu orprimordialibus principalibus prin^ cipqs : i^r de omnibui re bui ,per ma=^ gnammundi formant eas reducendo ad magißertum noßruni,quod eß forma minor, feut minor mundus,per miralt;

1 culum.

C A F. 111.

PKincipia naturalia primordialia amp;nbsp;fuccedentia i n operc nature,' fun t v-niûerfâliteromncs extremitates,quæ elfe pofluntjamp;eorum media, ficut declarabi-mus naturam primordialium principio-ru fub polTe naturæ amp;nbsp;dei régis fupremi amp;nbsp;impera-

T H E o R I c A

imperatoris cceleftis, qui folus in trinita-teline principioàHne creator eft,amp;fu-perioromnium prædiétorum principio-rum ftrccedentium,quæextremitatcs amp;nbsp;media in fuis operibus naturæ funt no-minata.hanc naturam fupremus deus pri mo de nihi-locrcauitfua pura libcra-litate amp;nbsp;vo-luntate, in quadam pura fubftatia, quæ vocatur eflentiaquin ta, in qua rota natura có-prehéditur, de meliori amp;nbsp;puriori parte huius fubftantiæ, in très partes diuifæ, creauit al-tißimusan-gelosjdefe-

cunda

RAYMVNDI LVLLI

cunda cœlos,planeras amp;ftellas. Erde tertia minus pura fecit mundum inferiorem . Et hoc filius doftrinæ debet intelligere, non ficut tradimus^fcd quemadmodum rotum voluntate fu-perioris dei creatum eft fimul, fine a-liqua fiicceßionis operatione , amp;nbsp;fine aliqua materia præcedente, quæ fuc-cefsioncm generis afpiciat,- quia aliter non effet creatio , ncc operatio diui-na, quæ refpicit creatiqnem entitatis ve-nientis fcientificè per crcationemde ni-hilo in vera entitate fubftantiali. Qua-propter fili hoc quod dicemus amp;nbsp;iam diximus, velis intelligere cum fpiritu fcientifico , amp;nbsp;non agiographico , nec vulgarifico, quia fie loquimur ad refpe-â:um naturæoperationum, cuiustu ha-bes afiimilari in noftro magifterio,amp;i-deo dicimus cum fermone exempli, amp;nbsp;quod nos benc intelligas,ficut iam di-dum eR, amp;non vt feribitur. Nam fu-premus creator hanc partem in quinque diuifit. Creauit namque de parte puriori effentiam quintam elementorum , rei eœleftis participalem , quam per O fi-gnificamus.Et de hac quatuor fecitpar-tes,dequarum prima puriori fecitignem, qui

T H E o R I C A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;8

quîeftprimum elementuni. De fecünda pofteam magis pura/ecitaerem, quieft fecundum elementum.De tertia vero pu-riori poft aerem, fetit aquam, quæ èft tertium elementum,de quarta autem minus pura'fecit terram, quæ cft vlti-mum eîementum. Primum autem vo-lumus fignificari per P. fecundum per Q. tertium per K . amp;nbsp;quartum per B. Inquantum natura in elementalibus eft magis perfecta , curri parua perfeftione in toto perficitur . Nam' vna ab alia perhcitur,per concordantiam prOprieta-tum fuarum, amp;nbsp;earum quintiinftrumen-ti, rei coeleftis participantis amp;in illa quæ ab illis dementis poftea defcendit, cum parua natura,perfeßione fcilicet gene-rationis, amp;corruptionis3 amp;èconuerfó, quiafuus inftindus fiue appetitus im-mediatè veniens eft à creatione nature. Et ideo non perfeétum eft omnino,quod agit natura, refpedu perfedionis, qua: à Creatore venir, non per naturam. Qina tunc illud eft line deftrudtionc perfeftum . Ilie enim inftindus vd appetitus naturæ , non poteft rem perfe-ftam facere, nifi perficiatur diuina fei-entia intelleduali, ficut in Humana natura,

RAYMVNDI LVLLI turajquç eftreótificata per intelügentiam diuinam,ficut per bonum artificem opus pulchrumamp; bonum perßeitur. Per hoc poteft arris filins ihtelligerc primorum elementorum naturam, poftdiuifionem fubttantiætertiæ primordialiter creatæ, non taméintclligat, quod fubftantia eo-rum fit fimplex elemétum quintum, fed fubftantia quarta,aut tertia, autlècunda, aut prima elementata de quinta parte, quam vocamus clcmentum primordiale amp;fubftantiam fimplicem, perquam di-dæ quatuor fubftantiæ elementales funt elementatæ,quæ]ibet fecundum fuam na turam, prout fuprà dedarauimus. Ifta quatuor elementa fie créa ta remanentpu jaamp;clara ratione elaræpartis naturæ,ab eorû creationc vfquead tempuspresby-teri, euius pcecato natura exiuit,quivo cabatur genus,amp;ab eo à tempore à natu. Sed poftmodum mortui funt homines, aues,beftiç,pifces,amp; aliqua nafcentia ter-rædeftruda amp;nbsp;cremata, per deftrudio-nem generationis,quæ veria eft de corru-ptione in generationem amp;nbsp;poftmodum de generatione in corruptionem Et fimi-liter de corporibus impunseft mundus refolutus, amp;nbsp;elementa corrupta, per qua

corruptio-

THEORICA.

9

torruptionem omnia per naturam fada amp;nbsp;viuentia funt amp;nbsp;fuerunt parnse duratio nis. Quia natura infua materia grofraamp; cormptanó potefttam perfedum quid facere, ficut faciebat in fuo principio, quod plus non habet ad continuandum fuumopus primum. Imo natura vtitur imperfedione adcorruptionem tenden-te, quia de die in diem naturam elemen-torumminus puram inuenit, quiaillud quodpofuitin opere perfedum opus e-mendarenon poteft, fedlemperpaulati-uèdecrefcit.Semper tarnen natura fecun-dum fuum pofTe componit, amp;ponitlï-mul partes fortiores ligamenti.Et per hac dodrinam filiartis intendere potes verbum Saluatoris,quodin finemundi omnia confumet,quando veniet ad iudican-dum læculum perignem, videlicet omne illud,quod non erit de veritate dido-rumelemenrorum,amp;omne iilud ,quod eftdemaloamp;impuro compofitumSefa-dum,confundetur,amp;proijcietur in abyß fum : omne autem illud , quod ignis prædidus cœleftis de virtutibus Se pu-ra veritatereperiet fupra fuam fphæram, vinaciterrequiefcetineternum, Seveniet fupra faluatos felices : amp;nbsp;malum amp;nbsp;impu-

C ' rum

RAYMVNDI LVLLI

rum fupra dam natos cadet.per hóe autem poteftclucidari amp;nbsp;declarari conhderatio, quöd omnis res in fine ad proprium locum ibit fuum,vnde primo mouebatun Eft etiam intelligcndum,quód ferrahic quam colimus,non eft verum elementu, fèdavero quinto elcmentata eftelemen-to,póft perquintam fubhantiamelcmcn-talem corporis bene elementati, cuius terra formata eft de quinta caulà,amp;tunc reperies vacuum à virtute formanua prout corpus fine anima,amp; ficut putredo cô-gregatain vnoin materia fine forma com pofita de prædiéiainfeâione per. recipro-camadionem elementorum vnius adal-terum.In centro autem eft terra pura, amp;nbsp;verum elementum, quam ignisardere nô poterit in die terroris,amp; fie de alijs elemen lis. Tueum elucidatione per elucidatio-nem intelligas elarè, amp;addas principalem fubftan tiam materialem,de q ua fi ne diui-fioneomniaformatain vnofuerunt, qua uisper diuifioncm.return loquuti fueri-mus,non tarnen fit feparata fua fpecies, quæ eft effentia quinta, quia fubtrahes totam principalitatem elementorum com pofitorum. Etclare cognofeas omnium return tria elfe principia videlicet artifi-ciale,

TREORICA. nbsp;nbsp;nbsp;I»

ciale , cxemplarc, amp;nbsp;materiale.

Primum radicale principium artifi-ciale, deus eft, omnium creator, fecun-dum principium cxemplarc ab ipfo deo mouetur,quididiuseftiapientia. tertium veró fucccdcns principium, quodeftma-teria, creata per deum id eft ßpientiam, quæmoueturab ipfo, eft primordialec-lcmentum,quodappellamus liylc, quod tibi, fi bene intellcxifti, dcclararuimus, qqod quidem quaerere non cft tibipræ-fumendum in fua fimplici fpccie, ad inci-piendum opusnoftrum, qua muis line i-pfofcirc opus noftrum non pofiemus ne-que ad finem deducerc. Scd ipfum in compofita fpecie quærerc debemus, i-}){amqucpurgarc,amp; per ignem euacuare, vt ft pura 8i clara,vt fupra diximy.s^quod omnia elcmenta creata funt à dufta fub-ft3ntia,amp;abipfa viuificata, ad creaadum amp;nbsp;corrumpendum. Quia neceffaiium eft, vt naturalitcr apparet,ciim ornnis res fublunæ globo,exiftens fit creata A: formata à diótamateria, quæéfthylcvo-citata , quod de ilia fit maior influen-tia in omni re elemcntata , plus in vna quam in alia, ficut per naturam repe-rimus , amp;nbsp;quod ibidem quiefeit. Per C if hoc

RAYMVNDl LVLLI

hoc autem, quod fis certus, quod miliares mundipoteftefle finehaccreataamp; non generata.quiaipfaeftcolleél:oramp;col ligantia totius corporis clemcntati in o-pcrenaturæ.amp; ideo ipfumuAàoVocamus naturam, amp;nbsp;totius clementati primordia-leprincipiunijhoceftomnium returnele mentatarum, quiain fuafubftantia fim-plex.elementa, quæ funt materia naturæ, primitus per diuinam feparationem fuere creata,videlicet,terra,aqua, amp;nbsp;aer amp;nbsp;ignis, quæ funt elementata corpora cx primor-diali principio, amp;nbsp;fimplici eleméto quod eft in eis.Et ex ifto inte'ledu procedit cro nicaMethanoftrica, quædicit,quôdfpe-cies elementorum in fuis folis terminis inuenta, amp;nbsp;in didofuo principio, quod eft primordiale principium return fuaru. quare fiiftam quæris materiam, adhanc intende. Stillam effe purum fubieftum, quodeftvnioamp; motio formarum, St in quoomnisformain pofsibilitate retenta eft, quia fluxibilirates amp;nbsp;labilitates infini-tas ipfa in motione continet, ftcundum illarum formarû diuerfitatcm tarn extremas quàm medias, quas accipit in femet-ipfi. Et ideo per fimilitudinem ab ali-quibusnominaturreceptaculum forma-rum,

T H E O R I C A.

I I

rum, quæ ex materia nafcuntur cœlefti, quæ fierer fupra naturam Riam.Et per ali-os philofophos fuit forefturà vocitata, comparando earn rei groflæ amp;nbsp;crudæ, ra-tionefuçpofiibilitatis.£t per alios philofophos fuit pofsibilitas appellata , quia nullam formam habet acl:ualiter,fed om- , nem formam per poßibilitatem ipß continet, quafiincluiàmvelut Glpntium fine auditu, vel qui non vident,nee videri pof funt propter tenefirofitatem.Et fic debet intelligiiftamateria, quafi de ipfa nihil intelli^nt. Etideofcripturn eft, quöd i-pfaeftfbrmamundi,in quoautemmodo ordinata fiant elementa iq mundo, de qui bus omnia {unt;_generata, prout optime patebit, amp;nbsp;deelarabimus in capitulo le-quenti.

Déforma minori ^ lt;isr de prindpijs naturae mm^r^tlis fmplicis per extremitates lt;(fr media.

CAP. 1 I I.

CVm de maiori forma determinatum fit, poftea delcendendo de minori determinabiturJn qua funtprinci-C iij piafijc-

rum.Et cum dixerimus fuprà, quodprin cipiafiintvniuerfaliteromnçs extremita-tes,amp;omniaipfarummedia, hicdicimus, quod primumamp; principale mediuméx- i ttemum i

T H E o R I C A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;li

trcmum vel extremitas, funt quatuor ele-menta fuperius didta,qux funt extremita-tes elementatæ amp;fignificantur per B.Secû dum funtvapores compoßtiex ipfis dementis immediate de prima compofitio-nenaturæ, amp;nbsp;fine medio did:i,fignificati per C.in quos vapores omnia corpora ele-mentatarefoluuntur, adintrandum no-uam generationcm. 8dveils hoc retinere amp;nbsp;inrelligerc,quoniamgeneraliter tibi lo-quor,aJattingcnduiu finemillius,quod perquiritur. Tertium eftaquaclaracom-pofitaex dióüs vaporibus per condenia-tionem fuæ naturæ,quæ venit in didis va-r poribusex ipfis quatuor dementis,'amp; ilia eft res argento viuo magis propinqua, quod quidem reperiturfub terra viuum amp;fluens.Etiftud argentum viuum in omni corpore elemenraro fuccedente à materia aeris eft propric .generatum. Et i-deo ipfius humiditaseftvaideponderoft, per aeritatem homogeniam , difeurren-tem per motum venti per venasperfora-tas fubterraneas, amp;nbsp;cadit in mineris ful-lureis caufatis ex vaporibus xalidis amp;nbsp;ficcis, amp;nbsp;eft fignificatum per D . c Quartum eft qusedam fubftantia procc-dens ex mienrafua,amp; infra ipfam, magis

C i i i j pro-

RAYMVNDI LVLLI

propinqua naturæ metallorum, quæ cal-cantis amp;azoth vitreus ab aliquibus nomi natur,quæ eft terra amp;nbsp;mater metallorü. amp;nbsp;alio nomine vocatur vriftusjucens amp;nbsp;albumen occulta rubeum, nigrum à viriele publicé,habetcoloremlacertæveneno fæ, immediategeneratus ex argentoviuo materia 1 upradidta, impregnataex dido vaporccalido amp;nbsp;ficcofulfureo in fuarc-folutionecongelatainlacertam, in quo eft forma amp;nbsp;fpecies fpiritus fœtentis in mi xtione,cuius eft calor mineralis multipli-catusj qui eft vita metalli, amp;eft fignifica-tum perE. Quintum extremum vel extrc mitas fiue medium funt vapores immediate generati per refolutionem amp;nbsp;rarefa-dionem didi vitrioli vitrificabilis.amp;hæc eft prima amp;nbsp;proximior materia generatio-ni omnium metallorum impregnata amp;nbsp;ap prehenfaa natural! caloreviuificatiuo,in forma amp;fpecieaquæ viuæ,de qua omnes huiusartis inueftigatores intelligere ha-bent, in opere naturæ elfe argentum vi-uum,fed non tale, quale inuenitur fuper terram,necerit,quoufquein fanguinena apoftematuamp;venenofum primitus verta-tur, amp;nbsp;fignificatur per F.Sextum extremu funt fulfura fada per fuccefsionem immediate

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;13

mediate gencrata per naturam àfubftan-tiaviuadidæ aquæ, de quorum vapori-bus odine aliudargen. viuûcoasulatur, amp;eft retinaculum reâum diftorum vapo rû in illo métallo, cuius eft vapor. Et hoq fit fecundum depurationem,quam materia recipit per naturam, cum informatio-netali,qualis fibiadminifiraturad forma amp;nbsp;fpccicm didi metalli. Et talia fulfura fignificatafunt perG. Septimum extremum funt metalla generata ex diétis vapo ribusfulfureis,amp;argëto viuo perfuccelsi uam dccodtionem, amp;nbsp;funt vera extrema fiuc extremitates fine media imperfeda claufura,amp;in omni opéré naturæfignifi-cato per H. Sed per corruptioncm,quädo extra ipforum mineras extrada funt, in-tendit natura rubificare amp;nbsp;rubiginare, ad redeundum per motus circulares,illacor rumpendo,amp; iterum generando,tantum quöd terminentur in nouamgeneratio-nem,perdigeftionemin fuis mineris, in quibus funtinclufi vaporcs refbluti ab ik lis corrupt!, propter graujtatem fuorum elementorum inftindu natural!, amp;nbsp;ibidem fuo motu digeruntur, quoufque in fpeciem meliorem terminentur,ficutgG-neratio tamis fit in corporc animalis, per C v ' cibi

RAYMVNDI LVLLI

cibi amp;potusdigeftionem,prout breuiter declaratur in magica fcientia amp;nbsp;arte, quod fie incipinmanifeftû de generationeamp; cor ruptione in metallisamp;c.Etcû ibidé deferi biturdeterminatióe methaphorica amp;lite rali,quodcüalchymiftanicaturdarealiqiii bus metallis forma,que fitfimilis alteri me tallo, fimilis ett piólori, qui in materia li-gni vel lapidis in figit amp;; figurât forma ho-minis,aut beftiæartificialiter, quæforma difcrepat amp;nbsp;differt à materia. Quarein illo cafn didum eft,quod cu forma fit fuç ma-teriæextranea,breui téporc corrumpitur, taliaq; opera nó bonis nature operibus af-fimilatur, amp;nbsp;dehae aßimilatione vide ca-pituln,quod incipit,Cü igitur amp;c.Talcs e-nim alchymifte amp;nbsp;piftores’in fuis opcrib’ amp;nbsp;materia nó aßimilantur operi naturae, quia dare nefeiut inform^tiuä virtutéma teriæ c0uenîenti,quç inftitutionc amp;inftin âû habet re'eipiendi illâ,quâdo ei admini-ftrata eft per i nformatoré natu ral é, led per ifcientiaamp;arté cognita,ipfaque eft naturç fubftrata,quæeKêplariseft dida.Magifter lubtilis irigenij acingeniofusin fuo opéré afsinlilatur operi naturæ in CÔferuatio-nefireciei mineralis,amp; format rem tali vir-tute, quod fiiperat omné çurfum naturæ. Et

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;14

Et per hoc pores cognofcere, quod opus naturale poteft rcgi fcientia amp;nbsp;arte operato ris,fecundu proprij inftrumcnti dodtrina. Etlcitofili,quare homines nefciuntvti co rum.memoria,entia amp;nbsp;entitates mutabiles amp;nbsp;vertibiles inueftigando, neq; eorum vq luntatem çligendo, amp;nbsp;recipiendo etiam bona,mala,quæfunt contra naturam,di-mittendo.Etquia illas potentias in artifi-cijs ponerc nefciunt,quæ funtiUorum in-ftrumenta, amp;dequibustein fccunda parte artificiali noftra informabimus, vt en tia realiapofsis attingercin magifterio no ftro,qui peraftiuitatem illaru fcientia ha-bituatam cu deledlatione recipies,per qua intelledlits cu vnafpecieattingit alia, amp;in ordinevniusfpccieiattingitordiné alteri us fpecici, amp;nbsp;he habebis ordinata dcleda-tione adintelligcndu proprium amp;nbsp;cömu-né.Et ob hoc fcientiæ,quç funt po(îtiuçamp; non probatiuæ, grofsificant intelleélû amp;nbsp;impediuntilluadintelligèndum neccfsi-tatesentiumverifsimorum, ficut declara-tumeftin arbore philofophiæ defidcrata inteftia diftinétione, in capitulo,Intel-leftus de pafsionibus F. Q: Per quod apparet, quod multi in magifterio no-erignorantiam habentmórdinatam pafsionem

RAYMVNDI LVLLI

paßionem. Quare fili per capitulum fuc-redens alia tibi dabim us prihcipia,tali in-tentione, quôd ante diftan^ etalla lignifi-cabunturperH. Etfit nota illorum,qui non habentpatientiam in magifterio.

De principles huius magißertjy li^r de quibus fabîum eß,lt;(^ ^uotßint innumerOji^ de conuer^ ßone ipßorum.

CAP- 1111.

P Rima radicalia principia in nollro magifterio funt tria principaliter, videlicet, aquaviua, amp;fœtensfpiritus, de quibus creatur fuifur, quod eftlapisno fter.Sedcùm ilia non fintin fua aétionc lu per terram, prout nobis opus effet, i-mo in actione fint terreftria,in forma me talli,in quaefteorum potentia, ideofuæ naturae extremitates accepimus perartis noftrœmedia,recurrendoadfubftantiam vnam infra fuam mineram,fcilicet D.E.amp; H.Et ciim illa fint remota,amp; contraria per fuæextremitates naturæ,fcientia diftridta nobis offendit, quod capiaraus F,quæ eft difpofitio mediaextremitatumfuæ natu-

ræ,quæ

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;15

ræ,quæ difpofitio eleâa eft de D.ficut ap-paret per figuram A inferius declaratam in fecunda parte capituli fubfequentis,fic vt per F.D.conuertatur in E. vt om n ia ver-tantur in B. amp;nbsp;quod B.per circulationem reducatur in EA quo extrahes F. in magi-fterio noftro,loco aquæ viuæamp; fœtentis fpiritus,quia fie F.poteftatem habet con-uertendi D. amp;nbsp;H.per fuarum formaru con feruationem, cui aftualiter erit totumil-lud, quoderatin potentiain opere natu-ræmedijsmelioribus extremitatum cau-E amp;nbsp;ratióe,quia inF,amp; D.funt aâualiter F. amp;G.amp;H.colt;ftaamp;pura, acfortiter digefta, naturæ fapientis ingenio. Quarenon con uenit nifi remouereamp;feparare vnam pattern deD.amp;vnam partemdeE.amp;tuncha-bebis F. in opcre artis afsimilare naturæ in omnibus melioribus modis pér adiutori-um C.amp; D. quæ venerut de H. amp;nbsp;F.qui de-feenderunt deH.in B.à quo fit F.qui con-uerfus eftin G.curfu naturæin noftro ma gifterio.Et illud G.eft prima amp;nbsp;proximior materia,de qua creamus amp;nbsp;facimus no-ftrammedicinam perfedam, quæeftfer-mentumelixiris.

0e

gt; RAYMVNDI LVLLI

De approximatione temperamenti rei /JjcElu nature,de^enerefeamdum re^^ guUm fcientUj de extremitatibusy ^de medifi, z^r de ipfor urn diz: niftone m prmcipijs efjov^ tialibus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;?

p. c Ä p. r.

PKopeer quæ potes confiderare, quod res naturales funt ills quæfunt necef farishabitadini tempcranicnti,- fecudum rationem generis fui, qusdefcenfum ha-bueruntab extremitatibus amp;mcdijsfuis, amp;ideodiâ:æfuntres, bne quibus aliqua naturaliter corpora non poffunt cfle tem-perata. Quia quandores,cuius caputeft ruheum,pedcsalbi,amp; oculi nigri, appa-rct,tunc eft magifterium, cim de ifta re temperamentum confiftat. quamuis e-nim corpus medicinale poisitefTe tempe-ratumabfquetali humore icibeet innatu rali,non tarnen abfolutèfinetali humore. Quare opus cft,quod omne mediu natura fentiat extremitatum fuarum caufaamp; ra-tione fui temperamenti, amp;per hoc inui-cem eleméta funt reciproca,vt primæ ipfo

rum

THEORICA.

K^

rum qualitates fe mutua amp;nbsp;æquali aän'one corrumpant, paßionevnius cxtremitatis ad alteram,medij virtutc participantis ambobus., fecundum appetitum nature, nee ad hoc eft medicina fine humiditate vel calore aut genere ; quia fine tali vel tali humore non habet inftantiamaut po-tentiam in operationibus, amp;nbsp;ideoopus vel operatio non debet per artificem capi folummodo per aâionem débita clixiri, vel eius proprietati pcrtemperamentü,{èd genera-

RAYMYNDT LVLLI

generaliter per ceflationem ipfius natura-li poll tranimutationem eiusper hoc me-tallum molle infirmum mutatum in durft temperatum,tunc adio fuæ fuftinentiæ i-gnitionis in fulibilitatc dicituroperatio naturalis,nó obftantequodfit ccflatiove lut requies animalis fenfibilis abaólionc, qiiævenitin fua tranlmutatione per vir-tutem elixiris:amp;fic temperamentum cor-porum mundatorum tranfmutatorum non eft fineopcratione naturali.Etifti rei debesintëdere in medicina fuprema,ipfa-quéintegralitervertiamp; mutari. Scdquia nimis dilFule, perniniiam imaginationê phantallicam,polieserrare cafualiter lè-ciidum intelledum triumprædidorum, pertinentium theories,quæ continet in lèprincipia prætada generaliter tradita, ideofpccialitemos inftruemus terminos remotos trium principiorumnecelTario-rü iftius fcientiç,amp; artis diuinç.Quia cû tibi dixerimus,quôd per intentam confide-rationemharum return naturalium, non naturalium,amp;contra natufam, debeshabere noticiam materialem amp;nbsp;elTentialem temperamen ti, peromnes fuas partes fub-ftantiales,amp;etiam accidentales, vtfciaste tegere in dido raagifterio nollro, didis principes

T H E o R I C A.

principijs fickte comprehenfis. Habes tarnen intendere non de pluribus aut mul-tis,fed de tribus tantum, per fe, fingulari-ter ftantibus, vt intelligere potes ex capitu lo prædido de principijs ipfis in noftro magifterio,per quç nos comprehendimus hoc temperamentum. Et per hoc dicimus, quod return naturalium tria furit genera, videlicet animale, vegetabile, amp;nbsp;minerale. Genus animale in fuafpeciemultiplicatur amp;diuiditurin tres differentias, fcilicetin aéliuo fpermate,quod eft naturale fperma, m pafsiuo fpermate, amp;illudeft innatura-lc,amp; in languinc mendruali, amp;nbsp;illud eft contranaturam. Genusvegetabilium eft in fèmentis leminibusac radicibus, quæ funt naturalia,continentianon naturalia, amp;per hoc eorücóplcxioeftHermaphro-dita,mafculino amp;nbsp;foeminino coniumftis, iuxta humoremamp;humidicatem terrçmê ftruo pluuiali per aeremaquam continen-tcm,q UÇ funt contra naturam.Gen us vero mineraliumintrcs diuiditur differentias, quamuis omnia metalla fint,amp; exitum ha-beant à materia vna, amp;nbsp;fie funt complexio nis He rmaphrodite.Prima differentia na-turalis eft, vt aurum amp;nbsp;argen turn, quon ia argetum viuumin fefuum proprium ful-

D furcon-

RAYMVNDI LVLLI

fur continet, quod per fe congclatum eft, pro medio in aurum,amp; pro alia medietate in argentum, poll conuerfionem eius in fulfur, albo amp;nbsp;in rubeo. Ob hoc funt duo fpermatanaturalia, fcilicet aurum amp;nbsp;argentum, fumendo large,quando large dicimus,hoc fit ad dilferetiam illius quod perficit elixir noftrum. Etfpermainna-turaleeftficut plûibum, amp;innaturalium amp;nbsp;immundorummetal!orum,ficutplum-bum,ftannum,cuprû, ferrum, fulfur amp;nbsp;argentum viuum,amp; return quæ contra na-turam funt,ficuratramenta,fales,alumina, tuthix, marchafitx amp;nbsp;arlenicus, amp;omnia quæ deuallanturab alijs gencribus vegc-tabiliu amp;nbsp;animaliu,de quibuspoteft fieri humidum menftruale,fecundum magis amp;nbsp;minustendendoad perfedtionem velim-perfedionem. Et ideo mineralegenus fo-lummodo additum eft per figuram fimili-tudinis generaliter inter ifta naturalia,in-naturaliaamp; contra naturam duorum gc-neru, fcilicet animalis amp;nbsp;vegetabilis, quia deipforum naturapropinquiorum altera tionem accipiunt in claritate luminofa. Et per hoc potes verum tempera mentum in-telligere naturam propinquiorem fui generis coferuandojfecudum quod vulgaris ex-

THEÓRI CA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iS

experientia te docebit in terra lunariæ, natura cuius eft noftri lapidis’ rectibeatio, quia propter hoc liberaliter nobis data eft. T^e qua re debet extrahi materia coue* mens ^ ma^ispropinquajadfaciendu urn ma^^eriumfde conuer^one 'Vmus elementi in alterum.

CAP. V 1.

CVmigiturcldrumfit atque manife-ftum,qu0dproprietas tempera menti in corpore metallico ftt dénatura mctalli magis propinqua, ficut experietia* qua: non mentitur, aifirmat atquedemon ftrat, effedtu nobilis refiftentiæ in fufto-nebona, amp;fulione pcrmanctcin ignitio ne. et hoc fit propria forma in natura,vt di chum eft, amp;nbsp;magis propinqua fuæ naturae raincrali,ficut de fua mincra'itatedefeen-debat in partes indiuiduales fuarum propriarum fpecierum,de quibus trahes ma-tcriam fuæ forms conuenientcm,quæ ft bi caufafpecieiipforum indiuiduorum fine cótrarietatc vel extremitate diuifioné eau fante,debitäeft.Scd in perfedto amore dul ci fibiinuiccobuiat pervnioncrcalé,refpi cÏétia pundtü extremitatis amp;nbsp;cótrarictatis D ij eaufan-

RAYMVNDI LVLLI caufantis diuerfitatcin, quamdiu curfu na turæ faluare fe poterunta fuis nobilibus fpeciebus,àquibuscxiuitveraforma, qua quidem in fuæ proprietatis magna poten-tiavadit contra folem,qucm natura crea-uit.Etideotibidixifili,quöd accipias natura diâi generis,in quo luminaria duo amp;nbsp;claritates eoru hofpitatæfunt amp;permanen tes,quæfuper terram radiate non cefrant,amp; funtfolamp;luna,quiperfuos radios ignem obfcurant.Nota igitur fili, amp;nbsp;qui non reci-pit hancmateriam in operefuo afsimila-turpidori, quiformam cognitamin materia remotam amp;nbsp;longinquam depingit, ficutfupra diximusin capitulo,in quo de forma minori traftauimus.Et inter corpora innaturaliarecipies volatie corpus, hoc eft,argentum viuum,quod continet natu ramfuam infra concauitatem ventris fui, quæ taliter libi adhçret,quôd nullus habe repottft, nifi quadam amicabili concor-dia,quam natura in quadam amorisattra-□;ióenos fideliter docuit. exquoeivalde multum tenemur,a quo ligamento amorq fofortiterdetineturamp; arreftatur. Etideo inter innaturalia pofitum eft, nó omnino tarnen tanquam non naturale. Quia tune in numero illorum effet, quæfunt contra naturam.

T H E o R I C A. 19 ’^aturam.Etideo dictum eft medium, par-’^icipans cum naturalibus amp;nbsp;contra natu-ram,quia ab intra retin et naturale corpus, amp;nbsp;fubftantiam puram , quia eft propri -urn ligamentum amp;nbsp;retinaculum illius, amp;nbsp;per proprietatem ab extra proijcitur intus cum illis contra naturam. Quando igitur viderevolueris naturam operari, proijce intus, amp;coniunge ei naturalecumligafui amoris,iracüdus erit amator. Iftud autem nomen innaturalc, large recipimus in hac arte,pro omnibus rebus continentibus in centrofui corporis naturas pafsiuas,adrc fpeólum adiuorum.Et nos diximus fupe-rius, quod in centro terras terra eft virgo, amp;nbsp;verum elements, amp;nbsp;quod illud eft crea-tum per natura:igitur natura eft in centro cuiuflibet rei,ficut apparet per didu capi-tulü, amp;nbsp;in capitulo præcedéti, quod facit mentionem déprima forma mundi, quo-modo dominus deus nofter inftituebat mundü,amp; formabat naturam,vt melius eo rum naturæ detincrentur per nofträ theo-ricam fecundum genus fuum,vt fcias quas accipere debes in magifterio regali, amp;nbsp;quas dimitteredebcs.Quoniafcitum eft, quod omnis res, quæ ad generationem fui generis per naturam procedunt,quælibet adhæ

D iij ret

RAYMVNDÉ LVLLI rctfuæfpeciei, ficutanimale fpermafœmi neumin additamentum caloris fui mafcu lino coniungitur. Et per hoe intelligerc potes,quódinnaturalium fpecierum vir-tutes remotæ funt, amp;propinquæmedio, quod participât extremitatibus naturaliu fpecierum,amp; contra naturam fecundum plus amp;nbsp;minus, lecundum quodtota generis illius natura difcrepat, amp;recedit, velconcordat{peciei:quiaper genus non debetdifcordarenatura, nifi'tantummo-do per fpeciem,cum appropinquitate amo rum,quæ nafciturà fua proprictatc, ficut aerabigne, amp;nbsp;ab aqua, in quo eft eorurn proprietasraedia,hcuteftcQntinens natu-ralium amp;nbsp;contra naturam. Qiiando nos di ci mus to ta natura, di ci mus hoc ad differç-tiam naturalium, innaturalium amp;nbsp;contra naturam,quæomniafunt vnius generis. Ettame fi loquutifumus,quod natura ge neris in fua generatione difcordare non debet,hocdebes intelligerc immediate ad recipiendum formam cuiuflibet rei viuen tis. Qiiomodo natura bruta per alteratio-ftem reuertitur cum operatione humana totum hoc videre potes,ficut de vegetabi-libus. Sed nó recipiunt forma vnquaani-maliahominü,donecvertatur eorü genus inhu

T H E O R I C A.

2»

in humanalib’.Tûc dico,quod fpermata ve niût ad hoc quod diâûefî, cû multiplica-tiuavirtute,quç cft fpiritus,ex quo indiui-dualia funt generis iâdiâi,vnde homines creitur per virtutéfpiritus amp;nbsp;hoc inftitutû eftper creatoré,vt quodlibet perhominéei faciat honoré,vel minor natura vertiturad maioré, quare exaltaturdemultû magno valorc.Igiturfi volueris nature herbarû afsi milaremetallanoftra,vclbeHiarüperenti-um rcaliü natura, facies genus eorü per mé furam,amp; tuc recipere poterunt fpecié amp;nbsp;veras formas,fi tu facias inigneperfermentû fortiter amp;nbsp;firmiter permanerc. Et hoc tibi dicemus in fecûda pa rte,dû tamé fecretum teneas,quia totû fit arte amp;nbsp;fciétia. Et n ulli dices, nifi velis maieftatéphilofophorüamp; lecreta eorü aceufare.Et iuro tibi fupra ani ma mea,quod ea fi reueles danatus es. Na à deoomneprocedit bonû,amp;eifolu debe-tur.Quareferuabis,amp;fecretû tenebisillud, quod eidebeturreuelandum,amp;affirmabis quam perrefta proprietatéfubtrahes, quæ ci’ honori debctur.Quia fi reuelares breui bus verbis illud,quodlóginquotêporcfor ni3uit,in die magni iudicijcondénareris,ta qua qui perpetrator exifteres cótra maiefta té dei lçlàm,nec tibi remitteretur cafus Içfç

D ïiij maie-

RATMVNDI LVLLI maieftatis. Talium enim reuelatio adde-um, amp;non ad alterum fpedat. Et inter ilia, qusfunt contra naturam capiendo v-num liquorem,quieft corruptioamp; fepa-Tatio fpolij coporis difti volatilis,hoc eft argenti viui, quod eft caulaVontinui-tatis partium illiusliquoris indivis duo-bus luminaribus amp;nbsp;claritatibus fine illa-rum diuifione infuo genere, fed remote amp;propinqueparticipat,ficutresmenftrua lis,de qua, quandofermentataeftamp;albi-ficata in humiditate fuorum fpermatum, fe nutriri fatit, ficut fub mammilla puer, quiavirtute humiditatis duorum fperma turn languis menftrualis virtute fuæ natu-rævertiturin humiditatem radicalem. Et quando dicimus remote, hoceftaddiffe-rentiam return mineralium, amp;nbsp;quando propinquè dicimus, hoe eftad differen -tiam rerum, quæfunt contra naturam. De histribusrebusfili magnum draconé extrahes, qui eft initium radicale amp;nbsp;prin -cipale firmç alteration is.Et in ifto tuam fir mabisdiuturnam amp;nbsp;continuamconfide-rationem,perinftrumentumrationis natu ralis.Et melius tibi hçc declarabimus in ca pitulisfubftquentibus praéticis.

THEORICA. ZI

Q^moJononßt niß^mus lapis philofophicus, ^^ de auu ßatione fuæ pur^a» tionis.

CAP. VIL

DIcimus,quôd non eftnilivnuslapis philofophicus à rebus fupradiétis nortroextraftusmagifterio.Etideo quandodcnouovenit in munduni,non debes ei addere alium puluerem,vel aqua ali3m,necaliquam rem extraneam, nifi d-lud, quod in eo natum eft, fuæ naturæ pro prix radicalis,amp; mater eins, quæ cum pa-fcit,eft fulfur, quod formauit lapidem fuu in calorecoelcfti.Sedantequa eumextoto cxtrahas,purgaeum, Semudaab omnibus fuisinfirmitatibus,quxfunt contranatu-ram fuam,phlegmaticis terreftribus Se cor-ruptilibus, quiamors eius funt, quibus circumdatur,quæipfius viuificatiuum fpi ritum mortificant,qui habetpo^e fufcita-di eum de morte ad vitam perennem contra bellum ignis.Non poteft tarnen often-dere fuam virtutem, quoufq uc motus altç Se honorabilis naturæ mobilis in magna

D v puri-

RAYMVNDI LVLLI

puritatefinealiquacorruptione quiefcat. ÉtideofilijnifiiHe fpiritusà fua fëparetur morte corruptibili, corpus fuum tenebro-fum radiare non poterit,neque de ipfo fieri matrimonium inter corpus amp;fpiritum, fcilicet inter fulfur amp;nbsp;argen turn vi uiim.

Q^niodo appeUatur lapis, ratio* neju^eproprietatis j lt;tstquot;'aao tWee ipßus.

CAP. PII I.

Stum fpiritum appfellamus in teftamen-tonortrofpiritumpetrofum ac hpidc-um,quia poteftatem habet retinendi lapides contra ignem,amp; conièruandi acviui ficandi corpus mortuum, à quo exiuit, cuiusvirtusamp; proprietasin nulloaliofpi-tureperiri poteft.Et ideo quando corpus eiustranfiuit de morte ad vitara, purum eft,mundum,album,amp; darum, refplendês in fubtilitatemagna, qua fuperare facere debes fubtilitatem fpiritus fermentabilis cum fua fórtitudine ac ingenio.Qtna grof fitudo fermentabilisfpiritus debet fubtili tatem corporis circumdare,amp; natare defu-per,amp;hoc per proprietaté ingrediendi,qua portât

THE ORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;2X

portât in fc,quç eft proprietas pcnetratiua. Et ideo nulla corporis großities debet aut poteftamouerc proprietaté eius magna amp;nbsp;pcnetratiua,impedimentoafuo contrario prouenienti.Ethoc modo maner Sr mane bit corpus i ndutum ab extra claritate pul-chra,quia fpiritus eius potatuscft, amp;nbsp;corpus intrauit fpiritü,qui eü fufcitauit,amp; ter-minauit in forma pulueris multu fubtilis, fluentis amp;nbsp;fundentis inftrumento ignis fufioneleui fine fumo, quieftficutignis ardens,quandoflammatangiteum, cum alterationepermanente, quæ faâaeftam-plexu amicabili naturæ, retinente propri amnaturamfuam alleuiationepcrenni,amp; illud leuiter fit cum pradtica,quam à theo-rica reperimus, quæ nos his verbis pulchre amp;leue monuit.

ï)eprte^arationela^iMs, C A P. 1 X.

PR^paratio lapidofi fpiritus ac fermêta bilis eft, quod recipias de fucco luna-riæ,amp;fudorem eius extraire cum igné par-uo amp;nbsp;leui, amp;nbsp;habebis' in tuo polTe v-num de arg. viuis noftris in liquorc ^ forma aquæ albæ , quæ eft ablutio ^ purgatio lapidis noftri , amp;nbsp;totius eius

RAYMVNDI LVLLI eiusnaturx. Etiftudeft vnum deprinci- ' palioribusfècretisjamp;cft prima porta, pro-utintelligere potes rationibusantedidis. Iniftoliquoreredificatiirmagnus draco, amp;proijcitur à magno deferto Arabi®,quia immediate fufFocareturpræfiti, amp;periret in man mortuo, quia iam poteris fcirc quia frigiditas magna calorem paruun. extinguit.verte igitur ipfum amp;nbsp;mitte in re-gnu Aethiopiæ, vndenaturaliternatiuus eft. Quia dicim us,quód nifi vertatur,amp; po natur in terra fua,recedet,amp; aliam intrabit ' regionem.Quare de certo fcias,quod om- ' nealiudclima vel alia regio noftrolapidi mortem affert,velato non fcientihusaci-gnorantibus,amp; per nos cognito.

Z)e qua re eß lapis j i:r quid diciturf lt;6r quomodo ipße eß de quatuor eletnen tisj lt;t:r in quo loco reperiturj lt;t^ de Verbis contra menda» ces ^derißres,

C A P. X.

Deo debes cognofcere clarè, quód fpi-ritus nofter iècum portâtfuæ regionis proprie-

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;2J

proprictate-Et hac rationeallegoricè opor tet dicere, quód magnus draco de quatu-oreftelementis,amp;non intelleftu literali, prout fcriptum eft , quia fit terra , aer, aqua vel ignis, fed fola natura eftamp;vna, quæ continet in fe naturam amp;nbsp;proprietaté quatuor clementorum,amp; hæc proprietas venit complexionaliter in difta fubftantia naturæ,peraâ:ionem qualitatum primarum elementatarum,amp; nunc transformata rum in proprietatem amp;nbsp;fpeciem metalli, tolerantem ignem in fuis perfeólionibus : amp;nbsp;fic abfcinduntur amp;nbsp;difi'umpuntur dide primas qualitates,per mutationcm fuç mi-xtionis,qu3E fafta eft per alterationem, vf-quequo fint in hoc fubftantiali medio, in quoeftfpeciesfolisaut luns, vel alterius, quæ debet amp;nbsp;poteft per naturam conftitui: quia prædidum medium,in quo dida fpe ciesfaluandaeft, tantam habet latitudinê amp;nbsp;longitudinem, quanta poteft effe partiu indiuidualium fimilitudo huius fpeciei. Etideocum fitde proprietateillius natu-ræfuftinendi ignem,non poteft,nec habet aliquid, nee facit proficuum,quoufque to tus motus illius mobilis non corruptus ar reftetur.Sed eo non obftante, quando iam effedus fuerit de proprietate ignis excellê-tißimi.

kAŸMVNDI 1. VLLÏ tißimi,potcft tolerarc corruptioncm afpc** ritatis ignis. Etideopotefttua intelligere fpeculatiomodum, perquem natura nobis oftenditopcrationem fuam, quodeft ad exemplu huius fcientiæ,dicendo,quôd non eft tranlïtus deprimo ad tertium niü perfecundum, quod participât cum eis ft-Cundum naturæ velIc.Etpcr hocdefideriu noftrum conquifiuiraus, per media tranft urido,q uæfuntconferuatoriaamp; retinacula fua: fpecici contra bellum ignis. Et per hæcpræambula potes intelligere rectum, amp;nbsp;verum tempus limitatum refpeftu naturæ,quod dcbcs habere amp;nbsp;conferuare in eer talatitudine,qnoufq; crees recloré amp;prin cipalc medium, in quibus vltimatæ fpe-cies fe falulri habent, quia mediurh eft fufa ieftu materiale vel rcaale genus,in quo có-tincns influit fuam virtutèm,amp; primordia-legencrationis initium,in qua determinate elemcnta fixanda funt coelefti virtutc. Omniaenim antedida coram oculis no-ftris manifeftata funt per experientiam,fci-entia clara nobis per natu ram oftenfi,diui næpræcepto prædeftinationis.Et vitro tibi fecuredicimus, quod de natura herbarummedium creàuimus, conferuatiuum fpeciei mincralis, amp;nbsp;fuum tranftnutaui-mus

'THEORICA.

musjgncm,in colorem metall!cum,in mu tatione fpecici mineralis. Charißime Eli intellige,quödlapis non eft nilivnanatura,in quatuor partes diuifa, fecundum pro prietatem fuorum cleracntorumrcfultans per proprietatem fuarum concordantiarü, vt fit ligamen,amp; ligamcntum in polTe omnium quatuor elemcntorum, ficut hrgè tibi declarabitur.Nam alio modo fpiritum per fuum corpus ligare non po{rumus,nilï à propria fiia natura detineatur, amp;nbsp;arrefte-'tur,quæ ligamenti eorum proprietas eft.Et ideo aduerte diligenter, quod ne proprietas fpii;itus,quiàcorporeexiuità nimioca lore ,deuoretur,quia non polTet corpus fu umreducere ad medium ,in quo fpiritus fecundus influit fuamvirtutem, videlicet fpeciem folis autlunæ,amp;illud eft argentum viuum noftrum, quod aptè amp;nbsp;habiliter noftri fulfuris tincturam accipit, in quo lapis nofter difldlutuseft,amp;refo-lutus in tali aqua, vt fuprà dixirngs. Et in tali aqua nobis apparuit, non in aqua fontis aut pluuiæ. Quare fi cum igné magno fueris operatus , proprietas di-fti fpiritus, quæ inter vitam amp;nbsp;mortem participât, feparabitlê, amp;nbsp;anima rece-det in regionem fuæ iphæræ. Iterum tibi dicimus

KAYMVNDI LVLLl

dicimus amp;nbsp;clarius,quôd per creaturam ifti us quinti falis noiterlapis eft generatus, amp;:inilliusramis captus, amp;nbsp;ibidem reper-tus cil: falfus , (apidus amp;nbsp;pulcher , amp;nbsp;in flumimbushabitat, amp;ibimagnum habet pofle. Et nihil mundiappone extraneum, dando fibi illud, quod de ipfo exit amp;nbsp;nafci tur,amp;pro vero illud à dracone exiuitamp; à fœtido ventre. Et in fecunda parte tibi to-tam dicemus fententiam.Cuftodi igitur il lüàgigantibusamp;;tyrannismundi,vtfuprà diximus. Pofiti enim- funtin vndaaquæ,à quibus multum timemus. Quia nihil fuffi citeis,quin faciant populo pacis tale malum ac martyrium, vndegens confundi-tur,amp;ponunttotum mundumad confu-jonem.Quareiftudfecretum perfuperio-rcm nobis datum eft tanquam furdo à domino reuclandum, quoufque filijs fit ma-nifeftum perprudentjam diuinam pereo-rumnobilcmintelledum. Etideoquan-doquegarrulatores Clerici, Legiftæ,Arti-ftæ,feu mundaniMedicijamp;alij plures, de quibusloqui non audemus, qui credunt aquamviuam facere, amp;nbsp;totum non valet vn urn ficum, quia noftram credunt philo fophiam deprædari,amp; fe deprædatos repe-nunt, amp;nbsp;ideo tales perdunt inde vitam.

Cuftoditc

THEORÎCA. 2$ Cuftodite igitur filij ignem in regionc fpiritus, Se videte ne enanefeatpræ nimio calore. Ç^ia fi anima receflerit, fpiritus nó poterit viuificare corpus,cum aliquid date nonpofsit, quodin eo non cft.

De dmfione lt;C^ rejolutione la^ puits ad conuertendum ipfum^

C A P. X l.

IN toto magifterio noftro necefTarij funt tres fpiritus printipàlcs qui fine confummatione fuçrefolutionisnon polfuntmanifeftari.Et nominaritur alio modo triaviua argéta.In quibus lapis no ' ' fterelldilTolutUSamp;vcrfuSjpcrfuæ naturg mutationê, per cótrariam amp;nbsp;diuerfam di-geftioné,qux fitper eJementariam circu-lationem,perréciprocationern,8efuntpri ; mordialia generationis initia. Et quia re-

' folutio eft totius primæ porte habitudo Inoftri magifterij, qua declararevolumus

' fecudum exiigentiam reduâionis Secó-uerfionisfui lapidis in tribus fpiritibus, quorum queÜlïibet habes conferuare fe-Cundum propria naturæ cuiuflibet ipfo-E rum

RAYMVNDI LVLLI

rum proprietärem, fecundum quod re' quiritur in perfeäione vltimata noftri ma^ifterij,per didtam refolutioncm diui-fam in très partes principales. Prima eft corporalis, amp;nbsp;vocaturin lingua Oritanæ, Recfage,fecûdafpiritualis eft, amp;vocatur, Agazoph,tertia autem fpiritualisamp;corpo ralis,amp;vocaturVbidrugai.Et in omnibus iftis draco n öfter quiefcit.Reefage eft fo-lutio humidain corpore, amp;nbsp;bccain fpiri-tu. Agazophin duasdiuiditur partes, in Périminel, amp;in Adulphur,amp;Vbidrugal confummatioeft terræ noftræ diftblutæ, amp;eft diirqlutio,quæ fine fudore haberi nee cognofci poteft. Prima pars folu-tionis Recfage , non eft aliud , quam diminutio partium groflarum inminu-tifsimaspartes amp;fubtilißimas, vel redu-duftio großi in fimplcx, in mutatione form® fpecificæ in formam contrariam amp;nbsp;corrupt;am, ftantem in fuo corpore amp;nbsp;nó informa aquæde nubibus cadentis ne-que in forma metalli in diuerfis pecijs conftituti, fed in forma terræ aquofe amp;nbsp;aquæmineralisfubtilis, in imo infernal! ftantis. In cuius ventre natura fua mutata eft à fuis præuijs luminibus in tenebras obfcuras, quæ quidem terra per

T H É o R I C A. iâ h per fuorum lauaminum exercitia iri diuerßs partes rnultum fubtiles fœten-tes, vt fulfur , fugiunt altius .omnibus felcmcntis in regionem ignis, quas turn oportet rnultum diligenter euftodire, .b per iftud portellum vis intrarc. Tibi enim opus eft , vt bene fcias regere te, amp;nbsp;cappam vel capcllum habere, vt pofsis intrarc amp;nbsp;exire , li ad fecundam folutionem. Agazoph tranlire defideras. Idcirco attende hic, quod menftruale à fpermatibus condenfatur de fixa acrei-tate in aquolitatem grofTam , per refo-lutionem fperraatis fcéminini, quodeft in mendruali cum amplexu vaporis Mercurialis corporis contra naturam ,■ quod eft in forma aquæ , quæ eft de vapore magis crudo. F,t illud , quod eftmagis coóturn cum magis continen-ti ex natura, altè defcendit in form.i corui nigri in aere , cuius caput rube-1 urn , peèes albi, amp;nbsp;ocuH nigri, amp;nbsp;fui\ L faöura:. Et hoe totum nihil eft aliud, l nifi aer amp;nbsp;humiditas radicalis patrizan-l tem, qui calorem generauit, amp;nbsp;eft me-l talli fupremi timftura. Et alia natura ' IJ Cruda , quæ eft cauß condenfatio-nis menftrualis , quæ manef inferius i ‘ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;E ij eft

^RAYMVNDI LVLLI eftcaufa, amp;nbsp;materia coniundiuaamp;con-gregamentum Iapidisregalis,quiin natu ram frigidam eftverfus, quiacalidam fu-am perdidit naturam per refolutionem. Quapropter ficdefinies diólam diffblu-tionem. Definitur autem fic: Difiblutio efi:actioamp; pafsio contrariarum qualita-turn, per quas virtutes elementorum inter fe mouen tur per minima.Aut fic defi-nitur:Eft motus, qui facit comminutio-néde partibusinfenfibilibus diuerfisin lpeci.e,amp;fimilibusin generc, coniundis in forma confufaliquoro{ä,amp; percorru-ptionemfubiedi. Nam de qualitatibus contrarijs mediante excitatione eleuatis in ignem nigrum abfque extrema diui-fione aifeétando àpartibus feparationem germinantis per gencrationcm.Alio modo dilTolutio definiturtDüTolutio eftin-ftrumentum fubtiliatiuum, faólum cum cxercitationc caloris coniunäi cum motu continuo,per quem qualitates contra-riæinfimul opérantes tanguntfe,amp;mi-Iccturin corrumpendo partes indiuidua les, fub conferuatione fuæfpeciei ado-pus generatio nis. Fili hæc prima dilTolu-tio nihilaliud eft, quàm difligatio fim-plex partium fubtilium defeendentium à prima

T H E o R I C A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;17

à prima natura in germen,in quo natura-lis caloropératus eft, qui eft inftrumen- * turfi,cum quo habet operari virtus infor-matiua,qu2cftintrodu0tain materia abf-que feparationibus adualibus partium germinofarum,vniusab altera, quæfepa-ratio indiget, quöd cum applicatione a-moris naturæ in fecun da camera fiat, pro ut declarabimus per beneficium fecundç refolutionis Agazoph, in fecunda parte fuarum quatuor figurarum. Scd antequa ad illara tranfeamus, opus eft, quöd inter Kecfageamp; Agazoph eóferuetur digeftio pepanfis fui téporis fpatio,prout dcclara-bimus in praftica noftra, quiacalore pc-panticoputrefitgermen noftru termino naturæ,amp; facit eu poftea crefcere amp;nbsp;frufti ficare.Sed primü in fua nataram vertitur fulfuris amp;ar.viui,dépto greminear.viui, quodmutabitur in lapidem albiorem ni-ue.Et ideo diflbluatur prima corporum forma in Mercuriale germen perfolemnê operationem, amp;ftatim per inhumationé pepanticam in fuo ventre intrat aha forma per corruptionem forms germ inis, amp;nbsp;dementis mixtis corruptis infimul in for macorporis nigri.Quia elemcnta conuer favirtute caloris naturalis,qui cftin mate ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;E iij riaex-

RAYMVNDI LVLLI fiaexcitata amp;nbsp;fefdnata calore temperata cœliin minimis partibusmifcentfe, altérant amp;nbsp;corrumpunt fub conferuatione fpeciei gubernatæ per caloremnon crc-mantcm : quæ cormprio eft noftri ar. vim generatio,pront in fecunda parte, amp;nbsp;rota circuli declarabimus. Qiiia ibi de fuis prineipalibus coloribus determinabi-mus ac de faporibus, odoribus, grofsitie, firriplicitate,fnbtilitate, amp;nbsp;ponderofitate. Ethæc eft præparatio folemnis,'quæ eft caput amp;nbsp;fundamentum creationis noftri cari infantis. Et modus huiufmodi creationis eftifte. Abice humorem vbifub-merfus eft draco vfqiiç fit corpus minu-tum ex cœleftiali fpiritu , E^hunc nonu-namus ignem, quem deus lanótis amp;fapi' entibus philofophis conceßitperreuela-tionem antequam nafceremur, amp;poftea nobis,vtei abfqueindigentiaferuianius. Quia monftrado nobis exempla per cur-fum nature qualiterei teneamur, amp;ideo debemus eum precari,honorare,feruire, laudare,benedicere, adorare,gloriticare, amp;nbsp;amare abfq ue aliq ua forditie, vitio aut peccato. Ob hQC,quia ipfe móftrat nohis cognofcere fuam vcraciter poteftaterp, amp;nbsp;posamauitjpoftqua nos hæc viderefeeft.

T H E o R I C A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;18

Fili nofter lapis iam faduseft, poftquam creatus eftcongelans ar.viuum-, amp;nbsp;in eli- '7 xirconuerfus. Ethane operationem rei-terabis, quamdiu lapidem multiplicare XolueriSjfub conferuatione caloris natu-talis, qui multiplicat ipeciem fuam in hibftantiaar.viui.

Ï)e dtjjoluüone lapidis inform \ ma /peciali, i^ de muta^ tione nominis fut.

C A P. X I 1.

Slcphilofophando potes habere noti-ci3m,quód prima amp;nbsp;principalis inten ho in noftro magifterio eft, lapidem diC- , foluere permutationem fuç naturæ in ar. viuum,amp; illud eft primum elementum in ftia natura minerali propinquando,amp; per hoc radix eft, amp;nbsp;primum elementum com pofitum de omnibus corporibus liquabi libus amp;nbsp;patre duorum luminarium. Ideo inhoefoloconuertuntuntur per folem-nem refolutionem,amp; poftea in fulfur có-uei tuntur.Quiaar.viuum natura conti-netfuu fulfur propriü per vaporé, cuius feipfum cógelat in lapfdü philofophicu, ' quipoftmodupoteftatéhabet cógelandi

E iiij omne

RAYMVNDI LVLLI

omne aliud ar.viuum,per magifteriu no^ ftrum.amp; hic lapis didus cft fulfur, amp;nbsp;materia appropinquata perfedæ naturæ m'e-talli,per quam natura inter ûpientes no-bilis amp;nbsp;dignißimareputatur, dé qua phi-lofophi faci un t medici namfortem,amp;fo-lemncm multum,amp;hanc appellant elixir vitæ, quia in humano corpore fuperla tiuaamp;vltimaconfolatio eft. Ethacinten done fus compofitionis dabimus noti-tiam in huius libri parte fecunda,per qua curfum omnem diftæ medicinæ conclu-demus in conftruando locutionem per modum medium,vt melius intelligamur, permodumamp;mediam viamnaturæ.Eti-deo appareqquodintelleöus inftrumen-taliter dirigitur,amp; ratione ducitur, per formam médiam in hac præfenti arte amp;nbsp;fcientia.Etideo non conuenit,nee eft ne-ceirarium,vtducatur multùm fubtiliter, necefte multùm fubtilis indifcemendo en tia realia, co quó d con uerteretur in re bus phantafticis, de quibus ars aut natura non habet curam. Sivero lapis, quem tibi diximus,fueritrubeus, clarus,amp;in b pfofitvisfimplicisignis non vrentis,fic facies multa, de quo poteris ad aurum elixir componere, quæ ett medicina omnes adiui'

T H E o R I C A. 29 aftiuitates conferuans in naturahumana amp;reftaurans vires diminutas ex naturae defeftu.Etbreuiter fihanc medicina habeas in hoc mundo,perennem habes the-faurum.

T^eratione tran/ttus lapidis ,adconi= nertendum il)ßim in medicinam lt;(sr quornodo ofterator debet conjiderare natums mediorum, per quas tranjit, qwa per ipfafmet facit muta* tiones fecundum firn* bolum natur iS.

C A P. X 1 1 1.

POtesinteUigere fili,quóddevnaex-tremitate ad aliam non poteft heri tranfitus nifi per medium, amp;nbsp;élucida uimus ratione nature, quod extremitates lapidis noftriin primo gradu funt ar.vi-uum.amp;fecunduseftelixir perfeSû. Sed mediaharum duarum extrimitatum funt vnguentaamp;olea,quorum aliquafunt ma gis co£la,magis pura,amp;magis digefta,qua alia,amp;illavocamusmedicinam perficien E v

RAYMVNDI LVLLI

tem amp;nbsp;elixeris fermentum. Illorum oleo-rum amp;nbsp;vngiientorum confeólionem fci-esinfecundaparte huius operis,perboc debet bonus operator amp;nbsp;filius doftrins dear, viuo nigro facere fulfur album ad argentum,amp;pofteafu]furrubeumadau-rum. Qiua null urn fulfur poteft rubi-fiacari, nifi primo Gt album. Quia natura non confert, quod tranGtus Geri pofletde primo in tertium/niG Gat tranGtus per lèoundum, Gcutapparetperdi-ui G o n em cl em e n tor urn, q u æ d i Gi n guit, quod terra Gt nigra primitus, quam a-qua, amp;nbsp;quod aer Gt clariùs intenfus,amp; quódignis Gt rubeus. Quapropterappa-ret, quod terra non poterit conuertiin aerem niG prins vertatur amp;nbsp;mutetur in aquam, nee aqua poteft conuerci in i-gnem, niG prius alterum eorum conuer-taturinaerem. Idcirco tuGlihabesmul-tum notare in temetipfo cum conGdera-tione philofophali naturam mediorum Coloratiuorum in mufationenatnræmineral is. Quoniam in eis eftmulta ftientia illorum, qui ft fortißeant tranfmutare metalla de ipecie in fpeciem. Et extra poft tibi diximus,G nos intellexifti, quodtibi conuenit primo tranfmutare corpora

cum

THEORICA. 30 cum naturali reduétione in illud medium per alterationem artificialem, conle-quendo naturalem, in quo fpecies auri aut argent! poterit faluari abfque di-Hemperantia indiuidualium, quæ funt vnius generis. Et hæc eft propin quorum potentia magis adiuuans ligamen-tum naturæ ratione primæ coniunftio-nis, qua lapis eft refolutus per alterationem fuæ naturæ coéhæ in natura cruda, amp;multùm infirma,quæ eft corporis con-uerfio in ar.viuum, amp;per reduótionem illius poftea co n nerfa eft i n fulfur album, deinde in rubeum fùlfur. Et fie de gra-du in gradum materia lapia gradualiter appropinquat materiæ amp;nbsp;naturæ magis propinqnæ métallo per alteratiuam refo-lutionem, per quam promptius amp;nbsp;melius recipere poteftfpeciem auri vel argent! per feientiam amp;nbsp;artem multiplia catam,vt infrà diceraus in fecundaparte , in capitulo. Nos dicimus per theo-rieam loquentem.

RAYMVNDI LVLLI

De ^raduaHbus tranjmutatiom^ bus lapidisjVtfiat materia apta ad creandum elixir.

CAP. X I 1 1 L

Port hoc dicimus fili, quod lapis no-ftervariatur amp;nbsp;mutatur tribus muta-tionibus gradualibus,antequam fitmate ria ad concreandum elixir. Et iftæ muta-tiones fiuntpertertiam digeftionê. Vna in liquorem,per modum chili, homoge-neLEtficutifta fit concauitate cordis, fic fit'prima digeftio in fuoproprio vafea-öionecaloris, qui ftatvnitus ad materia. Alia eftin quatuorhumoribus, hoc eil, quando corpora luminatiua fubiacent fluxui amp;corruptioni. Quia neceflariuin eft naturæ ipforum, quód eorum altera-tio mala conuertatur in bonam, amp;nbsp;mala fafta eft bona,amp; vt per conftquens pof-fint obuiare corruption! omnium cor-poru infirmoru.Benediétus fit ille dulcis amp;nbsp;inftusleftis Chriftus Filius Dei,qui pro peccatoribus in terram venit, amp;nbsp;quia ei • nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;placui*

THEO R. IC A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jl

placuit mortem fuftinereamp; fundere fu-* umfanguinemaltèin cruce,amp;in illa pro nobis exaltari amp;nbsp;alijs peccatonbus, amp;nbsp;à morte inferniamp;;à tormentis redimere. Perhanc figuraammonco te, quödnecef faria fuit quatuor humorumiflorfi duo-rum luminarium præfentia,de quibus fa-ftafunt, amp;conftitutaeft regalis medici-na.Et ficut hæc digefto fit per animalia in concauitate fabrics: epatis epapanticæ: Sic fecunda fit in capite Alembici defcen-dendoinreceptorum,fcilicet in modum aquæcumaerisliquore, inoinnibusele-mentorum mineralium vittutibus. Tertia digeftio fit per mutationem diftorum humoruminfulfurpurum, ficut in ani-malibus calor amp;nbsp;humiditas ptißnaria, t quæconuertiturinfanguinem,poftea in eflentiam amp;nbsp;fubftantiam membrorum, fecundum ordinationem na^ur® . Ideo debes intelligere fili quod prima dige-1 nbsp;nbsp;nbsp;ftio fit,quado cótunftio amp;nbsp;coitus fit amo

i nbsp;nbsp;nbsp;re naturæ, quç eft luxuria libidinofa amp;nbsp;de

j fiderata,tunc fit prima mixtio perconiu-5 öionemamp;congregationemintercorpus t amp;fpiritum, vt totum fimul perueniat ad gt;nbsp;vnitatem, amp;nbsp;amorofam ac vnitam con-cordiam cum ligamento fuarum qualita-

turn

/

R A Ÿ H V N D i L V L I. t

tum iam mifcibilium amp;nbsp;compofitaruni, ac fuarum elemêtatarum virtutunij-vniuî ad a!teram,vtrtute conceptionis duorum in vno.Et fi hancconiundionem amp;nbsp;coi-tum nunquam facias, nufquam conce-ptionem facies.Et nifi conceptionerafe-eeris, nunquain pregnationé habebis,famp; fi nullam pregnationem , non habebis frudtus. Quandoigitur materia tua con-ceperit,adhuc rcmanet partus,amp; quando peperit, habere debes patientiam in pue-ro muriendo,quoufquepofsitigncm pari, amp;nbsp;tune de ipfb liberam poteris facere proieâ:ionem, quia prima digeftio faâa eft ; amp;nbsp;idcirco in fecunda digefiione fit exuberatio fanguinis, fcilicet fpiritus, qui virtutem portât in fe cum approxi-matione virtuali naturæ, vt ei fît magis gratum per decodlionem vnius gradus, quando fuafubftantiafubtiliatur fecun-dum intentioncm intellcdhis naturalis. Cum ifiafubftantia imprégnés lapidera, qui nondum eft fadus, fient tibi dice-musin fecunda parte. Per hoc quód in tertia digeftione nutritur cum perfeâio-■ne,amp;augmentaturin crefcendo, amp;nbsp;lapis eonfortatur ad faciendum fnas aftio-nes in reftaurando rem perditam, in terlt;-ra alba

t H E o R I C A. Ji ra alba foliata extetifibili multùmnobi-' liter augmentatam. tili pacis amp;nbsp;veritatis, in lapide noftro, fili,raanet amp;mouetur fpirirus, proutin fuocorpore opérante turn virtute attraftiua noftri lapidis, amp;nbsp;cum hoc toto adiuuante fimilitudinc, quam didus fpiritus cum fubftantia tota noftrilapidis in fua fupradida mixtione prima per modumexuberationisvniuer-faliter acquifiuit, adiuuante cum toto hoe potentia magis propinqua, fcilicet calore naturali lapidis, qui refpicit na-turaminmaiori proximitate generis, amp;nbsp;naturæ metallicæ, amp;nbsp;fimiliter adiuuando virtutem lapidis noftriimpcrfedi,perfo-rati amp;nbsp;porofi,quæ per corporis fui refolu-tionem continuam infen il bills amp;nbsp;fineta-dupercertam operationem caußta eftin co. De qua in fecunda parte pradicali. fpccialius dicemus.

De 'vltimo termino tran/mutatioms lapidis per reincruJationem coSli O* decoclionem crudij t^^^ndeext -trahitur argentum viuum fhiloß^horum.

CAP. 'X V.

ADhuc

R ATM VN DI L Y L LI

ADhucintclligcfili, quöd vltimus terminus noftræ reincrudationis amp;tranfmutationiscoéliin cnidu, fcilicetcuinaturalitcrintendit Artifta,eft fubftantia fulfuris non vrentis, quæ cùm conuerfaeft, eftproximior noftri lapidis matcria,naturalisamp;purimctalli prima amp;nbsp;proximior natura, alterata tam ê per calo-fem fui corporis, videlicet in alteration« illa,per quam melius amp;nbsp;propinquius pof-fit formam amp;nbsp;Ipeciem corum recipcre, vo luntateamp;; concordiafuænaturæ minera-lis.Fili humiditas iftius materiæ vna vie« no fuit nifiar.viuum proiedumàcorpo ribus liquefadis amp;nbsp;fuhs intus amp;nbsp;extrà. Et hoc eftar.viuum,in quo qualitates fuifu risperprimamamp;fecundam digeftionem admixtæ funt.Et ideo prout natura requi rit alteratur per calorem fui ipfus, ratio-ne fuç exuberantiæ,pcr conuerfionem nä turæ fuæ amp;nbsp;congelatur,.amp; conucrtitur in fulfiir purum. Quia Icire potes per natu-ram, quod nulla humiditas alia poteft promptius conuerti in fubhantiam fulfuris, quam ilia , in qua fuimet fulfuiis qualitates funt fufficienter introduce per ingenium naturale artifîciofèfaâû, quæ humiditas eft ar. viuum in forma a-quî

^5 quæ clarç,ficut lac in mammillis. Et ful-fur eft fient fperma in genitalibus. Hoc anvinum nullam differentiam habet con trarietatis, ex eins pura complexione prouenientem, quia neceftariû eft quod taie ar. viuum fit temperatum multum telpedu complexionis fui corporis, amp;nbsp;pérhocnotificamus, quôd materia iftri us non eft ar. viuum commune per toj^ tam dus fubftantiam groftam amp;nbsp;terre-ftrem lutulentam amp;nbsp;phlegmaticam, fed tantummodo in eins meàia fubftantia, quamopuseftbeneeuftodire, amp;abigne proprietatem dus fuperomnia defende re,necetiam ar.viuum cftintota eins natura, quia ad terminum digeftionis venir,perquem de natura in naturam mu-tatum eft.Sediftud eftar.viuum dear.vi-uo,innoftro vcro fpiritu proiedum, ac extra pofitum à fuis contrarijsextremita-tibus amp;in dcpurationeamp; conuerfione il-liusinlacvirginismutatum.

De inuentione arti^^percjunmft multipltcatio, lt;5r de diners

V^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;F nbsp;nbsp;nbsp;C ÂP .

RAYMVNDI LVLLI

CAP. X T I.

I Deo fili charifsime pores efTe cercitica-tus,quödabfq; digeftionibiisac dila-niationibus Hue decoótionibus nofterJa pis in fua propria natura no potedeméda ri.Etincerto artereperimus, quanatura (equimur,id quod natura in fuis digeftio nibus multiplicare no potuit,informado materiam, prout digeftio nature te doce-bit.Prima digeftione appellamus pepan-ticain,quam ftgniftcare volumus per H. Secundaeftlecoralis,quam nos vocamus Eptefts, quia caliditate humidi corporis faâ:aeft,amp;hæc ftgnificatur perl. Ethæc in digeftiones duas diuiditur.harum pri-maligataeftinEptefi, amp;in iftatrahirnus diflblutionem Perimincl de potentia in adumjamp;haO fignificataeftperK. Aliam clafnamus Optelis,q uæ eft inter Scaopte-fisamp; Scatefis.Etper banc calor fpiritum melius deiiccat,in rcfoluendo,amp;hancrc-folutionem vocamus Adulphuch, amp;nbsp;eft fignificata per L.Tertia vero,quæ eft vlti-ma eófummationis noftræ terræ vei terne dilfolutioniSjeft digeftio fadta, quado ar. viuumconuertitur in eiTentiam puri ful-furis,quam appellamus Scoaptefis, quia

i T H E o R I C A, 54 eft inter Optefis amp;nbsp;Eicatefis, amp;nbsp;eft fignift-cataM.Etcu illadeN.fiicimus decodlio-nem noftrædiôtæmcdicinæ,quam nomi-namusEfcatciim.Perpiimam digeftione extrahimus elementa,amp;ad concordiam ponimus. Etperfeciindam nos diflolui-musfpintum,informando vas fuum, amp;nbsp;vbiftcouerti habet cumcaloredeopteft poftdigeftionem optefis. Etin tertia nos creamus amp;nbsp;formamus lapidera noftrum deipta materia ftatim , poftqnam à vale fpiritus rece)rerit,amp; anima à corporc,quae eftlapidis pcrfcftio.Etin quarto nos noftrum elixir regale amp;nbsp;verurn creamus. H Digeftio pepantica,vel ftomochalis. I IecoraiisvelEphcfi,id eft,balneum. nbsp;nbsp;.

K Solutio Periminel,ideft,cineres. LOpfefi vei Adulphuc,id eft,cineres,are-MOptefi,id eft,flamma. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(na.

N Efcathefi, id efc,furnus fecretus.

De diutjioe lapidis in très cnü/às prbu cigales, is' de mutationeßtajis'de In'indpabhuscoloribus y lt;Ct7'de , ^ua materia /^eaaiiter extracius cß.

Fi) CAP.

F - R. A T Ht V M D I L V t L ï

ni

CAP. X F I L

PEriamdechratam dodrinam noun dum eft, quod tria principalia nobis luntneceftariain hacparte,videlicet cor-' pus nobis lignificatumper N. amp;nbsp;fpiritus quern fignificamus per O.amp;anima, qua ‘ fignificarivolumus per P. Et tarnen filiin i mutationelapidis iutelligcs très color« principales. Primus ergo color eft niger, amp;;illeapparere incipit in fine digeftionis I.amp;durât vfque in tinem M. amp;nbsp;quando ar.noftrum viuum congdatum eft infill-fur, tun cm eo apparet color albus, fubti-lis,albior nine,amp;hie eft fecundus color, tertius autem apparebit in calore mul-tum rubeo,vtfanguis cum continuatio-nedcM.fuperalbolapide. Fili quando nigredo tibi apparebit, fignum erit mul-tum fortis amp;nbsp;nobilis corruptionis, quia nulla res animata eft per naturam fihepu-trefadione fafta. Factranfire ergo earn perK. amp;L. quoufquefit O.benealbum, ' quoddealbefcatN.perM.Pofthæcrubi- ' ficabis eum cum igne lapidis in digeftio-ne fuceeßina de N. Debent tarnen omnes artifices in hac dcalbatione patienter op' rari

, T H E Q.R I. C A. 3 $ Uri vfqucquo nigrum dealbetur optime, proutoftendemus perproprictatem ele-mentoru in hoc primo lib. capitulo 21.amp; 2 5.Quia de nigro non poteft fieri citrinu quoufque fit bene album.Quia citrinitas caufatur de re albifsima,amp; modico rubeo claroelTentialiter. Neefimiliter fieri po^ teft tranfitus citrini ad album,nifi per nigrum. Necaurum poteft fieri argentum medicinale, nifi deftruatur primo, amp;nbsp;fiat nigrum amp;corruptum.Neq; melius poteft fieri peius, nifi per fui ipfius corruptio-nem. Qiiiageneratio vnius eft corruptio alterius,amp;econuerfo.Experti ergo artifices,qui feiuntaurum conuerti in argentum, feiuntargentum in aurum fimiliter tranfinutare. Quia illud album fulfuf quod ad argentum per digeftionem N, poteft cito fieri fulfur rubcum ad aurum, amp;hocintelligatur cum foloigne lapidis excitato perM. Quiain fubftantia iftius eftcalor naturalis bonitatis,amp; magnitudi nis,amp;aliarum partium fuæ nobilis fub-ftantiæ.Et quia in ifto eft maioritas fub-ftantialis, quæ eft fuæ propriæ eflentiæ, ideohabetignem naturalem amp;nbsp;proprietärem multiplicandi fuam fpeciem cum fuocalore digerentefe in alia elementa, . o F üj quæ

RAYMVNDI LVLLI qucfuntcalefaCtibiliäjVti^nisfuocalorc | valcatvtijamp;cuin illis multiplicareper vü cópofitionisamp; generationis cucontinua tióe de M.q uia ca!or M. eft fort ior q ua di gertio L.Etideo filifcies,quodhxcrübiti catio nihil aliudeft, qua digeftio compléta.Quado cnim de rnancfurgoamp; video v-rina mea alba amp;indigcfta ßgnücft panes dormitióis.Et ideo requicfco, amp;nbsp;dormio, amp;nbsp;reperio vrina,quafi citrma, amp;percipio, quödfomnuseftpcrfeélus.Sed quado vri na matutina citrina eft,tüc calor ignis na-turx diffufns eft perocs partes vrinales, per quê natura manifeftè docet amp;ofl:édit, quödcitrinatiopercópletam digeüioné completaeft. Et ideo intelligere potes, qu ód fulfur albu amp;nbsp;rubeum venit de vna materia metalloru folümodo,fcilicetargé ti fini cuigneauri fini.Sed primonecelTa-riüeft,quöddi(Sa materia fit fortiterdc-purataamp; codta per modu differentiale ; li-cut in capitulo feq uéteamp;finemedio deda ratiir defuismixtionibus. Fili talefulfur , fupra terram reperiri nó poteft,nifi illud, quod eftin iftis duobus corporibus. Nee etiam aliquod fulfur eft albü, autrubeu, vel perfect urn ad magifterium, nifi iftudj quod eftin diftis corporibus.Et ideo cor pora

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;36

pora ifta debet nobiliterpr§parari,vt ful-furamp;ar.viuumhabeaturtale fuper terra, dequibus aurum amp;argêtum creatafunt infra terrain.CÛ iftiscorporibus permo-dumfubtilem mifceturar.viuuin.Et idco fi in iftis corporibus fcias ar. viuum mifce re,turn perueniesadmagnum fecretum, quodappellamus fulfur album,vel lapidé benediâû, quipoftmodum efficiturru beus,amp;dicitur corona regia,amp; eft lapis có pletus. Deiftis diiobus corporibustune cxtraöafuntfulfuraad album amp;nbsp;rubeü, cùm in ijs duobus corporibus reperta funt meliora,amp; purior lubftantia fulfuris in fupremo graftu depuiati per ingeniü naturæ.Et hæc res eft melior, amp;nbsp;plus terra purior,amp; rubtilior,quàmperarteraamp;fci ~ entiam pofftt attingi fequenfto natuia,amp; per qua in omnibus poteftei melius afsi-milari.Quia ft in prima natura vel materia vellet ars incipere ad fi militudinénaturç, multù lógaamp; inquiéta effet, amp;nbsp;effet fine fi ne,nec effet aliquid magis vile, amp;caderét multç ac infinite miferiæ amp;nbsp;expéfæ.Et per hoc etiâ ars prima materia depuràdo effet vilior amp;nbsp;debilior,quâ natura,amp;fic nûquâ infequieâ poffet omnibus fuis virib’ pro plurib’ alijscaufisin arbore quçftionaria

F iüj huius

RAYMVNDI LVLLI

huius feientiæ contentis. Et jdeo hæefei' entia elegie aurum pro patre,amp;argentum pro matrê. Quia de iftis duobus corpori-bus in eorum fulfure amp;arfènico præpara-tis nolha medici na elicita eft, amp;nbsp;elucidate de auro tanquam omnium pretiolîfsi-mometallorum. Ergotinâuraeft rube-dinis,amp;refertibilis, amp;nbsp;relplendens,ringens, amp;nbsp;transformans omne corpus ad perfedtamclaritatem. Argentum vero elt albedinis tinélura, imperfeda claritatc omne corpus tlngens.Cum iftis corpori-bus mi fee Mercurium, non tarnen talem, ficut eft communis, vt dicemus in fecun-da huius libri parte.Qiiapropter fcire de-bes,quöd ar.viuum in fua natura non eft mifcibilecum corporibus.

Quomodo ^rtißa debet effè virtuot fus ad inquirendum notidam primam la/ndts, i^r ex qua materiaftj lt;isr ft* titer conßans ad habendum in^ tentionem ßeundarn perex^ pmentuim artis co^nd

‘ t^in materia na gt;

turlt;e. p

C AP.

THhORICA. nbsp;nbsp;37

c ji P. X 7 i i r.

Eililluiusindagator fcientiæ oportet tefirmum elfe, amp;nbsp;non quærere poft : vel hoc ;quoniam in multis rebus ars iftanunquamperficitur. Etideotibi di-cimus, quodnon eft niG vnus foluslapis,fcilicet fulfur, amp;nbsp;vna fola medicina, fcilicet compoGtio fulfuris, cui nihil ad^ deredebes, niG fuperflua demére terre-ftna amp;nbsp;fleumatica. quoniam iftafunt amp;nbsp;debent effe feperabilia amp;nbsp;feparataà no-ftroar.viuo, quod eft hominibus magis commuhequam ar.viuum commune, amp;nbsp;eftmaioris precij ,meriti,amp;fortioris vnio nis natura,à quo amp;nbsp;fuis primis formis oni neillud, quodnoneftde fequelaarmo-niaca metaUorum per gradus fepcratio-nis fcitos amp;nbsp;cognitos opus eft feparare, quoufque appropinquet, amp;Gtvicinum primx rei, fcilicet fui generis propinquio ris,inquantum erit pofsibile cum concor diareali, antequa incorporatum Gt cum igncamp;terra.Ettuncrepertum eft multis nobilibus virtutibus multiplicatum , amp;nbsp;multum ponderofum. Nullus à natura debet petere, quod non habet, nee habe-bitvnquam.C^iaomne fulfur butirinu

F v ardens

R AY MVNDI LVLLI

ardés amp;nbsp;côbuftibüe noltro ar.viuo eft ex-trancum, quia ßbiipG côbuftibileeft, amp;nbsp;corrupt! biîe, amp;nbsp;à n oftro ar. vi uo alien ura. Etideoeùm talefulfurfuperterram inuc nitur,conuenitquôd perartificium com ponatur,eà quodm lemetiplbfulfurvul gi eftconbuftibile. Ergo à contrario fen-fu,R.es non elbar.viuo noUro extranea,in quam per magirterium habet conuerti, fcilicet in auruiT)amp;argen tum.Notaquôd nullaresconuenit lapidi, nifiquæeftde materiapropinqua naturæ fuæ, quia de hominenon generatur nih vnushomu, amp;aliaanimaliani{î fibi fimilia. Etlicom-nis rcs,quæ concipit, generate poteft fibi finiile.Etidcirconobili materiahabcs o-perari.Et fcias vbi reperies. Ego dico tibi, quôdin defertis amp;nbsp;depopulatis terris in-uenitur.Et dum per te reperies, amp;nbsp;incepe-risoperari,noliin ea ponereaquam, net puluerem,necaliquamaliam rem, nifiil-lud, quodde fua propria natura exierit. Nam ficontrarium facias, llatim deterio rabituramp;corrumpetur, neque venies ad intentum.Et quia in habentibus fymbo-lumfaciliorefttrafitus, ideo in omnibus rebus corpora libus,amp; magis con uenicn-tibus ac lîmilioribus naturæ métal lins,

opus

I THS ORICA.

38

opus eft tibi corporum diminutorum medicinam accipere.Cum fit opus habe-reinfuanatura maioremcis conuenicn-tiam,vt melius amp;profundius pof.it earn ampleâi,inhæren tia amp;nbsp;focictate perpétua permanéte, vt omne corpus in fua natura diminutum poßieetiamperfedtiusinfua naturaperhei amp;compleriin colledaexü-berantia, amp;vltraadfinem,quód Mercu-riusperminimas partes pofsit naturaliter ineifdem mifceri metallis, antequam capiat fugam, amp;ideo fubtilior fubftantia amp;nbsp;leuioris fulionis in liquabilitJte eft tibi necefTariaadnoftramcomponendam me dicinam,qu'am fintcorporamctallorfi, amp;nbsp;fortioris retentionls fixatiuç,quâ ar. viuü naturale vel compofitü fit in fua natura.

T)e prima co^mtione lapiJisj de qua materiaßt, lt;7 de minute patienti^e^quarn ^rtißa habere debet in praaien.

CAP. X t X.

CHarissime filividere potes manifèftè , quod nullum corpus ftans in natura fua poteft congdare Mereu-

RAYMVNDI L V LL I

IVlcrcurium, neque ei firmiter adhærerc» neque fimiliter difhus Mercurius in fua natura fpecifica poteft dare medicinarn, per quarn corpora infirma medicinare poßit,atquedim!nutaaperfeäioneper-ficere, neq; poteft alterari afuanatura in fpecificationealteriusformæ, quin continuât ipfum ab eis feparari. Propter hoc eligimus duo luminaria corpora, quæfi' xantomneillud,quodnoneftfixum. Et ideo neeeiTarium cft, quod illa corpora luminariaperretrogradationem elemen-tariarn fintadfuam primam naturam re-duda, fcilicet in fulfur amp;nbsp;ar, viuum pet contrarias operationes,quæ funt folutiO) fubtiliatio,amp;fublimatio, à congelatio, non tarnen vulgares, fed philofophicas-Tibi enimdicimus, quod nihil eft in hac fcientia fecretum, nifi modus operis amp;nbsp;operandi,quem tibi clarèin pradicain ft cunda parte huius libri monftrabimus, dumtamévelisnoftramintelligeretheo-ricam,quæ monet te, vt aliqualitervexari velis in didis operationibus. Qi^iia corpo ra funt fortiscompofitionis, amp;nbsp;ideo Ion-gaindig.enr(èparatione,amp;contraria ope' ratióe,videlicet quód primo philofophi-cècalcinêtur, amp;poftea etiam philofopic®

7i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;foluan-

* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;T H E O R I C A. 39

foluantur,prout natura requînt fub con-feruatione,quæ ad gcnerationcm afpicit. Quiaquando calcinantur leuius diflbl-uuntur : quia calot ignis corpus pénétrât , amp;nbsp;pcnetrando partes eius facit a-quampofteumingredi. Et fie corpus eft magis diffolunonis fufeeptiu um.Et quâ-dobenedilfolutum eft,fpiritus congela-tur:amp; quan do fpiritus eft congelatus, cor puseftdifTolutum.Qtiia line congelatio-ne fpiritus, non Ht corporis difToIutio, necdiffolutio corporis Hne congelatio-nc fpiritus.In hoc faéto fili fis longus, len tus,dulcis,amp;lenis, necinaliquo feftine-ris. Permitte omnia lento igné perfici. Quia primus error in hac arteert, multû coquere, quia ignis comburit totum amp;nbsp;portât in regionem perditionis. Et intcl-lige, quod omnis mora in hac arte nec non tarditas eleâæ funt operando patienter,nec fine paticntia iter arripias.Cùm tibicontigerit ftudio cognolccre mul-ta,patientiam retine, femper operando direftè, amp;ficphi!ofophiam habebis ha-bituatam, præftaque virtu tem, operi pa-tientia datur. Patientia etenim morum femper eft roaxima,amp; maioritas in noftro magno amp;fecreto opere, quod quidem penetrare

RAYMVNDI LVLLI

pcnctrare facit amp;nbsp;magnum feite fecre-tum , tarnen per experientiam cum in* ftrumento erediuo quod móftrauitna-rura dirigens,ac rede ducens inreiledum ad phiJofophiam. Etideoauilate,quód nöfaciasignem nimiuin principioniixti onis, quiaffatim in tinäura veniretcor-ruptio. Ideoin coruprimacalcinationc, in qua fehabet cóferuari tindura, tu ibis addigeftionem deL.ab illaextrahesfccu-rèRdeP.in modum,quem tibidicemus in pradtica.Et poftca pones D. iundum cum H. in F. in digeftionel.amp; ibidem Ib* tim calcinabunturcum formaconferua-tain i]lis,amp;ibidem permittasper trienni-umfuæpropriænaturæ, amp;non plus, ne patiatur fpiritus, quem terminum pra-Exum reperies in fecunda parte, poft didum terminum reperies corpus to-tumnigrumin colore in ten fo. Indede-feres ipfum in digeftionem dcK.quiaifta dabitN. O. amp;P. cum quibus nihilaliud mifceas crudum nequecodfum. Poft hoe factranfirefepties O.per digeftionem de I.deindeP.factranhre pcrK.qui trahidc-betdcN.cumL.vfqueadfèptimam ex,u-beiationem.Et fic con ucnientcm materi-amhabcbismultùm pulchramad crean-dum

T H E o R I C A* I 40 dumlapidemnoftium,inquo naturalis calor continetur. Ethæc eft caufa,quare naturafeparatapartes fuas iungitinvno, vtvirtus vnita tortior lit difpcrla.^, •

De creatione lapidis, qu^éfit per \ûrlt;gt;^ tutem certiS di^ejîionis y lt;;is* de eins proprieta» tibui -

C P. x X.

CReatiolapidis noftritantummodo faéta eft de N.amp; O. pcr digeftion cm deM.quoufq; corpus nigrum ver-taturin album. QuiatuncN. quantum poteftfuæprimæ naturæ appropinquat, quæeftmagis pcrl. Ideoin calcinatione, y^inquafuntcaulæ tinâuræ couferuando digeftioncm L-acc/des, amp;in iliarum pro-pinqua natura ad H.quia n ô erant D. ne-que E.neque F-Et ideo nô cft opus, quôd N.reuertaturinG. quia propinquior eft natura de H.amp; E.in O. quia propinquior eftnaturæ deN.àquo exibitP. quodeft complementum totius noftri magifterij didi.Tamen tencas fecretum.

i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Q^nrodo

R AY MVNDI LVLLI

Quomodo ßecies metallorum tr^f ; mutantfe. Et de i^ne natuM eb mentalis caujata, ^uia nulle nieil^ conuertuntur. Et ideo ^uando dei‘ l^/îsapparet f/fecies^qu^eeß in ejjè Ventatisj bonitatts 'amp; ma^iitudi» nis.

C A P. X X l.

POR hæc fit quærtio, vtrum metaU’ vclfpecies èorum pofTunt tranfmU' tari?Solutio. Illudquod efFeclualitervi-deturprobationcnon indigetalia.In vf', ritateeftvnum fpecialemetallificatiuuni) * metallificabilc amp;nbsp;metalfificatum in natU' ra minerali. Et ab iftis fpeciebus contre' ( tis concretatis eft fpecies veritatis,quæeft , fpecies colonficatiua amp;colorificans. Et i iîlæduæ fpecies funt in efTc, Stin effentia' Et ideo fpecies in effe,amp; fpecies in effen- j tia,in quantum funt, non conuertuntun feef èorum indiuidualia , in quibus per noftramcolligatafunt fua fimplicia Cémenta

T H E o R I C A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;41

menra mineralia,per quam coUigantiam hscfpecies eftin aétu optimè conuertun tur.Ét per hoe media principalia vocata funtin noftro magifterio, quia pofTunt mutari,nnindari,puriHcari fub confer-uationefuæ fpeciei,tali modo,quöd fpe-cies prima,quæ erat in aäu manifefto,cft .concreta,in eßentiaconcretorü,quefunt in entibuscreatis,quç nó cóuertuntur.Et eu ex illis conftat fpecies,quç eftin effe ve . ntatis,amp; bonitatis,amp; magn itudinib’,quç hint in entibus creatis non conuertun-tiir,quon iam fi conuerterentur entia realia effent eónfufa, amp;nbsp;arsamp; fcientianon poffentvi5,quafciuntinfequi, nee natura poffetaliquä rem multiplicarc ad firni-litudinem præcedentis generis. Et ideo in poteftate naturæ fuit per creatorem po fitum,quodindiuidua tantummodoin i quibus funt entiarealiatraäaex fpecie-i buseorum fine corruptione vel fepara-1 tinne eorum in genere cuiuftibet fpeciei fubearum conferuationetranfmutantur admultiplicationem faciendam.Et dei-fta nofter ignis creatus eft,amp; faltat;amp; ab il lo exit lumen,amp; claritas.Et lumen eft ca-l i lor nofter, qui multiplicatur per ignem , ’i gt;nnaturalemamp;contranaturam.Ethocin

, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;G par-

RAYMVNDILVLLI

partibus indiuidualibus naturæ minera-lis prout experientia erittibimanifefta-ta, li per artem in hac pradicapoßiscl* feimbutus.Quia calor figura tiuusnoftfi rubeilapidis,qui habet ignem fimplids ignitionis eff pars ignis creati,amp;abillo trahimus noftrum ar.viuura quoufq;fia£ ignis maioris cópofitionis.Etideoipfum vocamusignem compofitüjquoniami' fti fubtilitcr infixus elf calor ignis limpli ■cis,quianon nanirali ven it,amp;contra ni' turam per fuam proprietatem colorati-uam,quæeft igniticatiua,ignificabili5,amp; ignificata.£t fic ignis in fuis indiuiduali-buspafsiuusmouetpotentiam admulti-plicandum fuum efFeéfum,afl:ionem,có' plementum amp;nbsp;finem,non tarnen perpo-tentiam inquantü pafsiua elf moueatpo tentia aéliua,(èd funt cognitie Gmilitu dines entibus realibus ad hné,vtfint pcn netratæ, codæ, amp;nbsp;permutât« in melio-rcmnaturam,hoc de natura aerisinna-turam ignisdie mouet potentiam, amp;fuJ obieda ad complendum amp;nbsp;finiendum . ficut ignis, quimouet oleum ad lumen dandu, amp;clarificandii locum in quo eft Tene tarnen fili pro régula generali natur«, quod Temper in omnitemporeob-iedum

T H E O R I C A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4»

ieâum inquantum eft appetibile mouclt; potcntiam adattrahcndiimacifefuum ap petibile,licut res, quç perbei debderat de fuoamp;non alio,vtpoßit fecundum fuum complcmcntum habere quietem.Et quia natura,quæ fera per operatur non eftinb-nita,cîim fit côpobta ex partibus vniuer f3l!buselcmentalibus,ideo infuo opéré noneftinbnita, necopusfuum inbnitUj necipfum natura infinit. Intclligere igi-turpotes,quôd omnia elementa alia fui obenduntpotentiam in lapide nofiro fecundum magis amp;minus fus dominatio-nis. Quia b aerin generatione lapidis dominaturfuperigncm,ipfum tcrminan tem,lapis nober ^ió.(pxvHf fiipra aquanr congelatam apparebit.Et fi aqua dominatur, elementum albedinem oftendet^ fi \ terra nigredincm manifcftabit. Qwmodototum faHum lapidis eßin' co^mtione elementorum, C^ m co7U noßoneip/orufn'.

C A P. X X l I.

Slintclligas hæc elementa,amp; fcias ea có uertereper certas operationcs habe« bis lapidis faduram, amp;nbsp;inteHetfum Quiafecundum eorum proportioné ha-G ij bemus

R A YM VN DI LVLLI bemus formas eorum apparentes in Hi' uerfis fpeciebus,amp; per aiuerfas propor-tiones mixti,datur diuerfa forma genera to mixtibiliu. Et diueria proportio nil' xtionis,eftinmetallis,vtex eoru fornHS apparet. Et ex hocmouetur parsfecretb quod nib cognofcas lapides, amp;nbsp;eoriiin virtutes in omnibus fuis naturis confulgt; mus,quod non appropinques noftroU' pidi.Fili forma amp;nbsp;fpecies tibi manifeftant bonitatem materiæ, fine immunditiaW, amp;nbsp;vtilitatem eorum,amp;grofsitiem,amp; fim-plicitatem. Quoniam certa forma ac fpecies fecundum proprietatem fuam data eft ftiæ propriæ materiæ, amp;nbsp;fecundum flu xum materiæ formæ influxæ funt, prout aurumamp;plumbum tibi manifeftant.Et inquantum materia nobilior, eft intantum forma cuiuflibetmixti nobilior e-xiftit.Et inquantum forma elementi pu-ri eft nobilior, in tantum forma corporis eft nobilior,quod ab omni corruptione fueritdepuratum.

Q^omodo elementa exiuerunt ab gt;nbsp;na fola materia qult;£ in Je conti*

net

' T H E O R I C Ar 43 netßeciem mineralem.

CAP. X X l I l.

ELcments noftra fili abvnafola natura exiuerunr,in quafpecies mine-ralis influxa eft potentialiter, quæ poftea per opus naturæ aftu manifelto fe oftenditin fine eorum clementatio cir-culationis. Et hóe opus non cftin aftu fed in ratione poteftatis, per quam natura cumfua intelligentia ponit eumin a-,óu proprio. Et ideireo noftrum opus af-fimilatur natùræ,amp; eftin ratione tantu, quiafineillacurfus operationis naturalis nunquam inueniret hnem,niG perintel leótiuam rationem tranfeat.Et ideo pauci funt,qui opus noftrum fciant in aftioné ponere,Quiaferenullus vadit per femi-tam reólam naturæ relpedu, per quam nautari ft habent elementa fub conferua-Uone,amp; multiplicatione fpeciei in’ ipfis infufç de potentiaad aélum.Et fic appa-ret,quód feientia noftranon eft inefle, neem aiftione,fed in potentia, quam per intelleóliuam rationem traximus, amp;.po-fuimusdepotentiain aétionem.

G itj Qwt

RAYmvNDI LVLLI

Quomodo artißa debet cogno/cet^ naturanijVtpoßit ei aßimilan in ab i^uibiis caßbus.Et de erroreplurinio^ rum operatorum. lt;i^ de eorum auißf piento. ç^quomodo inßrumenta Jiatur^e ^equiparanturdßrui mentis artis^inquibus ^ut bemetur inßafort-^matione, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' i

c A p. x x i i 1 i.

QVando ergo voluerislapidemno» ftrum facere, fcias primo, quonio-do amp;qualiter natura operatin', amp;nbsp;conducitfeipûm.Et Icquerehancvianb ' amp;quadraturam,amp; habebisde diâis ek' mentis quantum volucris, quia natuf* habet operan,amp;non tu ad formanduni) mundandum,amp;purificandum. Et ideo tibi neceffarium eft,quod fcias earn duce, re per reftam carreriam, per femitam re-1 dam,amp; materiam informare in qua na- ; turaeft introduéia,quia ft bene fcias cam cuftodire,qui tibi rcmancat, dabit vitra quam fcies petcre- Poftea fcias fpecifice quot .

’ T H E o R I C A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;44 quot modis fatui Alchymiftæ fenfualitcr errät, nóinftrufti, nee expertiin tribus principalibus rebus amp;nbsp;experimentis, de quibus dusadvnam reuertütur,fcilicet, quia nefciunt ignem difponcre, qui eil: totus magifter operis,quia eft ille qui có-gelat amp;di{roluit finiul, amp;nbsp;ideo hæc intelli gendi non habent poteftatem,quia ónes imbutifunt fua fatua ignorantia.Tertia caufaeft,quia difponerenefciuntmate-riam tali modo,quo dataeft ei informati-iiavirtus,pcrquam inftrumentum,quod cftin materia,diredum eftadformandu perfuumotu illud,quod petimus.Eteft naturavencrabilis abfcondita in fabrica fua, qua bli fi fcias bene regere,apparebit tibi cara,amp; clara,vt nobis ipfis in claro ap paruit]umine,in forma terræalbæ,fubti-Îis, foliatæ,amp; fufibilis,amp; erat prope natu-ram argenti fini ,clari amp;nbsp;pretiofi.quare in magifterio noftro noli habere artemin-certam loco informatiuæ virtutis. Noli inardeti igne opcrari loco inftrumenti. Virtus informatiua^ftgubernata per mo dumcertü operandi,qui in certa ratione datus eft fcientifica, amp;hunc anteoculos habere debes in introitu magifterij no-ftri. Et antequam aliquid facias, vide G iiij quid

RAYMVNDI LV LLI j quid vis facere,amp;iapienter operare. De groflo facfimplum, amp;nbsp;de ponderofole- ■ ue,aiperuin mollifica,amp;durum facmol-le,amp; amarum dulce.Et tune habebis com piementum in notitiainftrumenti,quod direâum eft informatiua virtute, mo-uente materiàmad formam, de qua eft a-ftiuusformator per potentiam,quæ in-funditurinillo ex parte fuperiori. Et eft locus amp;nbsp;loeatum. Quia per infufionem , generatus eft infuoloco- Et locus, quia ' generat aliud loeatum per proprietates cœli, quæin materiafua influxæfuntpef radios folis amp;nbsp;ftellarum.lllud tamé,quod elemcntalcsac cceleftes virtu tes aguntin fuis naturalibus vans, illudmet faciunt infuis vafis artificialibus, b fint formata i ad modum vaforum naturalium.Et iHud ' quod facit natura folis amp;ftellarû calore, hoc idem facit per calorem ignis,dum ta-liter temperetur, quöd non fuperetvir-tutem motiuam, amp;nbsp;informatiuam,qu3: gt;nbsp;eftin materia influxa defuper. Quiain ! omnibus rebus,quæfunt,amp;fueruntcor- j ruptæ,amp; putridæ,vidimus influerevirtu- i tesftellarum,determinationem in reilla j aecipiendo,in quam materiaconuenien- _ tiam habet. Quia cœleftis virtus fortis eft amp;

THEORICA. 45 amp;nbsp;communißima, amp;nbsp;capit determinatio-nem,amp; finem per virtutes fui fubicâi in rebusinixtis.Etideo quando in materia infufaeftminerali,rtatim recipit determi nationem naturæ amp;nbsp;virtutis mineralis. Etfic eft de vegetabilibus rebus, amp;nbsp;ani-malibus, fecun dum eorum materiale ge-nusEtidcircofilidebes lapidis noftrie-lementacognofcere,quæfunt de materia naturæ mineralis,quoniam in ipfis iuflu-iturvirtus mineralis multiplicatiua, quæ rcfpicitadperfeélionem aftus mineralis per determinationem, quam accepit à materiamincrali,non vcgctabili nee ani-mali.Nihilominus quandovoies habere mineraliaelementa,non'accipi?.s de pri-niis,amp;vltimispro noftro lapide creando, quiaprimafunt multum,imo nimis fim-plicia,vltimaveró funt nimis grofla.Qua do fames tibiaduenitaccipepanem amp;di-mitte farinam. Quando voies facere pa-nemfarinamaccipe, bladum dimitte.Et hoe verbü philofophieale datum eil tibi de dementis figuratiuè, in quibus ele-métisfuntentiarealia mineralia, dequi-busmouetur virtus eoelcftis inftrumen-talis. Et nota, quód virtus informatiua mouet inftrumentum,amp; inftrumentum

G v mouet

RAYMVNDI LVLLI

mouet materiam occultam, amp;nbsp;materia mouetur de potentia occulta in aitum manifeftum.Et virtus informatiua in ma teria eft per feien tiara introduda per ar-tificem infua naturali operatione.

“De Virtute informatiua per ^uam ld\ pis noßer recipit creationem, tsr mub tiplicationem infds inßrumentis .Et de /ulfuritate elementorum.

Ofth^c filiperprxccdetiapotesin-telligere amp;nbsp;difcernere,quæ fitvirtus per qua lapis nofter poteft, amp;nbsp;habet le multiplicare, amp;nbsp;vnde exit. Etdicimus quod eft virtus mineralis,quæ defeendit àcœloin naturammineralem, perquam fecundum naturæ fuæ fpecificationé ipfa fortitudinem amp;nbsp;virtutem accepit minera Iem,quæ refpeflum habet ad totiusma-teriæ fuæ perfedtionê,inquanto feexten-dere poteft,fecüdLim indiuiduorum naturam,quç quidem indiuidua in vniuer-fitate naturæ mincralis inclufa funt, amp;in quibus vil täte influentiæ delccndit,amp; infun-

TH E o R I C A.. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4fî

infunditur virtus formatiua lapidis no-ftri,ßcut in femine bruti generati à fuper fiuitate nutrimenti putrida,a vafis tefticu laribus virtus formatiua animalis defcen-dit,qux virtus poftmodü per diligentia naturæ fpecificæ informât indiuidua in fpeciéanimalis præcedétis.Et eft fient ma giftet carpentatorjqui informatfuum ar-tificiantem per fuam artem operando.Sic enim eft in materia lapidis noftri virtus informatiua,quæ refpicit perfedionce-iusamp;alterius.Et ideo dicimus, quöd eft vni virtus mineralis, quæ format lapides acmetalla , ac omnia, quæ inter ea funt media.Et vitro dicimus, quod ipfa eft communis virtus nature mineralis, per cam funt format! per determinatio-nem, quam accipit ab aqua terreftri eo-rumgenerationis, amp;nbsp;in ipfa aqua ftat fi-xata,videas tune fi eft res communis,cùm ipfa fit in lapidibus, quos tu quotidie cal cas.Et nota,quód ex hoc patet doétrina, in qua terra, anima debeat terminât!, amp;nbsp;coniungi Mercurius. Et fuperhoc palfu videatur epiftola Alexandr!,quæ loqui-tut de illis qui dicut, lap ides qui inueniu tur inutiles amp;nulli’valoris.Vnde miratur ruftici, quado eis dicitur,quód noftrum

argen-

RAYMVNDl LVLLI

argentum viuum,aurum fit de naturah-pidum.Adhucfili potes melius cogno-Icercformatiuam virtutem perhancfinii litudinemJnliquoribus enim gumroo-(is,ab arboribus exeuntibus, ficutthus, maftix,Terebentinapix amp;fimiles,cogno leere potes, quàd funt humiditates mi' xtæin minimis partibus cum fubtilibus partibusficcis,cxifl:entibusin arboribus fuis virtute amp;nbsp;mixtionecaloris naturalis, quæ fecit humidum per ficcum pati,amp; ficcumper humidum. Quia quando tales liquoresab arboribus exeunt, fiatim humidum naturam fuam ficcarn mani-feftat.Quia calor naturalis pertotum humidum dilperfus, conftringitur à ficco contemperato cum humido, autafrigi-do aereo i pfum circu nda nte,amp; fi c ampli' us nequit lè mouere in humido,adfor-madumillud in figura amp;nbsp;forma frudus, cum fit extra locum fui vafisfuægenera-tionis.Videas igitur ne vas aperias,donee totum humidum termineturamp;finiatur, lècundum quod fuas rorationes,amp; fuf-flationes excliideret. Hocintelligiturde terra,quænoneftleparataà valè de terra terræ.Ét de hoc habes exemplum de gra-no frumenti,amp; derebus terminatis,qua-do

THEORICA. nbsp;nbsp;4 ƒ

do per frigus aereum conftridiuum Ie congelantJfts gummæfic congclantur, cùm funt extra locum generation is earu, in quo loco eftformatiua virtus,fcilicet, calor, qui format ipfas humiditates per fuaduoinftrumentainfolijs,amp; floribus it frudtibus fecundum fuam naturam, quando infra arbores fuas fuerunt. See-rant fubdifta virtute,fcilicet,informati-uo,quæ erat in naturali calore.Et per hoc intclligerepotes,qu0d ficut materia ficci terrefl:ris,quxpaflaeftper humidû vifeo fum,cu materia humidi,quæ pafla eft per ignem amp;nbsp;ficcum terreum,parata eft ad la pidem,amp;inipfum generata per infufio-onem virtutum ftellarum Siloci,vt fupra diximus de virtute formatiua lapidis.Sic generatur perinfufionem fimilis virtus in femine genitalium, fcilicet, quando fernen defeenfum eftpertotam fpongiofi-tatem corporis,amp; attract urn in vafis femi-narijs,tali modo,quod diöa virtus acci-pitdeterminationem loci vbi infufa eft, amp;per hocaccipit poten tiam formandi figuras diuerfas propter dilferentiam qua-litatis loci generationis. Quia quando virtus informatiua intufa eft in materia

minerali, recipit materiam multum in com

complexione ficcam, tendentem ad mi-neralitatcm. Igitur ei neceflc eft, vt fit fords iufluenda, vt fdlicet calor fitad di-rigendum fufficiens materiam metalfi, pro prima digeftione, aut quod dJamate riaiitüdsrara,vt calor (implex valeatfe mooere per totum,donee gencreturfor-dor calorin materia fortiori eompofita, vt polsit dirigere materiam fordorem.Et idco opus eft,vt fequaturmineralem ma-teriam informando ßeundum lociqua-litatem, inquo adiungitur natura fecun-dum fuam fordtudinem.Cófmilirereft in natura animalium,quç eft complexio-nata complexione calida amp;humida,quia locusfuus proprius complexionatus eft ipfamet cóplexione, ficut animaliu tcfti euli funt calidi calorc,amp; humidi atq; ma-didi ftcunduplus amp;nbsp;minus fordterfpon giofi.Et fi virtus format nature qualitaté euftodiédo amp;fpeciricando fecudum in-telligcntiä naturae ad fpeciégeneris, vn deexiuif. Etideodicim’quöd in qiiali-bet materia fecun dû fuam fpecié eft pro priavirtusinfufà.Ethoccft quod dicitü tera chronicæ Platon is. Secudum mated aru merita virtutes cœleftes infufe funt,-quae operatur amp;nbsp;formant res naturæ in végéta*

THEORICAr 48 vegetabilibus,amp; mincralibus. Et nota quod influétia caloris naturalis defcédit à ftellis in æftate, amp;nbsp;tùc caleb t aer, omnia cótinens,amp; calefact’ calefacitcorpora,amp; di(roluitea.Deniq;ven)t influcntiafrigo nsjcalidüaeriscóprimcnsjin centro cor porisjS: tune vegetabilia incipiut crefce-reamp;germinare,amp;ficfaciüt mineralia.Pro ptereadiciturin reb’,quód dimittas ftcl lismateriaad conftringendu calidum in jpfundö.Etex ifto confiât,calorê naturalem debereeflecum caloreloci.Et ifta Vocamus virtutem cœleftê, multiplicati-uam,vegetatiua,mutatiuam.Qiiapiopter declaratur,quód nöfter lapis formatur per virtutem ccelefté,amp; crefcit per virtute multiplicatiua, amp;nbsp;pullulaturamp;gignitur per virtute vegetatiua,amp; mutaturper vir tutémutatiua,amp;corrumpitur per virtute corruptiua, amp;; generatur per virtute gene ratiuade corruptione in generationé.Et ideovirtus cceleftis dicitur multiplicati ua,eö quod mu!nplicat;vegetatiu3, quia crefcit amp;nbsp;fruftificat ; mutat iua,quia m u-tat ; corruptiua,quia corrupit; generati-ua,quia generat.Ethæfuntfex virtutes, quç determinationêrecipiûtàprimaquç defiderat formari.Et formatio nôpoteft effe

RAYMVNDI LVLLI éne fine mutatione amp;nbsp;akeratione mate-rise. Quare cóuenitamp;efinecefiitas,quod iftaprima fola virtusinduatievirtutibus omnium aliarum virtutum fecundum proprietärem materiæakeratiuæ,amp;pafsi' bilis.Qiiapropterapparet,quôd nonpo-teft formari abfque mutatione matciiæt necmutaiifine corruprionc,necgener3-ri, multiplicari,vegetari fine akeratione materiæ illius. Per qiiod apparet, quoJ , virtus çœleftis propterformationemfd-licet,vtvalcatperficcre amp;nbsp;formate mate-riam,omnia prædiâafack, amp;ficdéclara' ‘ tur quaktet natura tranfit per fua medii ad extrema.- Declaratur etiam per hoc, quôd nulla materia potefiperfici, nifipa tiaturdiu.Etidco necefTarium eft, quoi jn tuamateria hæc virtus fit infufa, quS anima eft hpidis, quia anima lapidisiio-ftri delapidibus eft, ficut anima végéta* bills de plantis, amp;nbsp;anima vitalis de befti-is: non tarnen quod intelligas,qu0dfitil lo modovegcrabilisficutplantæ,feddû-taxat ordinem in fequendo, fecunduna fuam potentiam , amp;nbsp;lecundiim quod materia fua fuftinere potcft potentiam fuæ nobilißimx cœleftis virtutis, amp;nbsp;intantum,quantum eft fua materia fubtili* or, 1

THEORICA. 49 or,deipfa plus amp;minus adnutum fuum operatur.Non quödßt ficut anima vita-Iis,quæeft3âioorganicornm,amp;philofo-phicalium mcmbroru, Habens in fc vitu poteftatem, quia materia naturæ fuæ ter-reftvis,amp; durç ac ficcç nó patitur,fed ficut ars,cum qua artiftaoperaturinfuoarti-ficio-Etideotibineceriarm eftfcire,quod omnistalisvirtus, quæ format materiam fecundum genus naturç,indiget duobus proprijsinftrumentis,per quæfuum formet opus fecundum fuæ diuerfitatem materiæ,de quib’ inftrumétis loqucmur ‘ nbsp;nbsp;infecundaparte capituli fecundi. Quia ' nbsp;nbsp;bic te adbuc informare volumus de diétis virtutibus,amp;per exempla dedarare, pet vegetabilia fæpediâa.

. De morte UpidiSji^ de alupubns eau ' fis,i^ de rebus impedientibus ^ene^

' rationejit^multiplicatione’.iirquomoi do nmouentur per exempli demoßra»

• 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tionem ad reßfeBum natur ce \ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;communis.

• 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;C ^ P. X X F I.

”T'N lapide noftro fili didavirtus mro-’ J^tuaeftjquæ non habet multiplicandi

1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;H poten-

RAYMVKÖI tVLLI potentiam,rationc fuæ duræ,amp; nimisco' paôî:æmateriæ,quoniâ per earn ligatuseft calor,quimouere le non poteft,perquc difta virtus fe regere deberct in informa-do lapidem noftru. Et ex hoc tibi damns exemplum de grano frumentiac omnibus alijs feminibus, quia frumenti granum per fe folum exiflens in materia co-paâ:aamp; ficca, non habet potentiamcre-fcendi,fecuridum curfum natursé, nequt multiplicandife, nifirefolutione quadai amp;attenuationeperfimplicitatem fuxlt;i'‘ ræfubflantiæjin quafubflantia dura co' gelatus eft calor infra exiftens incluft’ hæcfubftantiatcrminata eft,amp;mortified' ta ratione ficcitatis amp;nbsp;duriciei,in qua tef' minata eft materia,in qua retentns eftca-. lor natures. Qtiia ficcitas amp;nbsp;frigiditas c’^' cellentes caufant mortificatiuam qualiW tem.Et per hoc poteft rufticus cognofc«' re,quôdîalis ficcitascaufansduriciem^ mortificationem,aerea indiget burned’ tione,vt calor naturalis refufeitari pofs'î amp;nbsp;extendi in fimplici materia aeris,q''b eftei materialis cibus, fed hanc groffir“ partium denfitatem fine duriciem pon^' fein fimplicitatem, non eft datum nato^ ræ,nifi perfubtiliationem fuarum part''

THÈÖRICA. 50 um ficcarum, fadarn à refojutione, quæ eftfafta per reincrudationem madidi amp;nbsp;humidi materialis grani, quod erat ter-minatum in cofto in digeftione perfc-ö:a,permodum fubftantiæ àlbaefubtilis, dequafitpanis quem comedis.Et rein-crudatio diäi humidi feminalis termi-natiin ficco,caufatui ab humido fubti-li frigido amp;nbsp;crudo, quam accipit in fua difTolutione. Quareneceflariüeft, quod illud ficcum terminetur aut conuerta-turin humidum aereum, quod eft amicus amp;nbsp;cibus ignis, qui fua virtute format nafcentia,Sed cùm ficcum amp;nbsp;humidum fint oppofitaé quahtates per fuse contra-rietatis difFerentïam,ideo eft opus, quod perdifferentiam concordantiæ, elem enta de qualitatc in qualitatem tranfmu-tentur, amp;nbsp;vna qualitas in aham .f. ficcum in ftigidun,amp;frigus in humidum, amp;hu-raidum in calidum, vt materia appropri-etur amp;nbsp;iUngatur per ignem, per huius \ concordantiæ ditferentiam. Hoc eft f '^ dicere, quod materia ficca grani con-p uertaturin humidum materiale,in quo , nbsp;nbsp;nbsp;eft naturalis calor,per differentiam cócor

, nbsp;nbsp;nbsp;dàntiæ,quæ poteftatéhabetreciperevlr-

z tutéinformatiUa coeli ab illo.Quapropter A nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;W b apparet,

RArMVNDI LVLLI

apparef,quôd natura non tranfit de vno contrario ad aliud lînemedio, per quod caufâta eft differentia concordantiæ, pelquot; quammateriatranfinutatur dénaturais naturam, amp;hæc eftfpecialis differentia, quant habet cuftodire, Namaquaeftae-ris arnica per humiditatcnt5amp; vicina ter-ræper frigiditatem.De qua per rarefaamp;' onem,alleuiationeni, amp;nbsp;fubtiliationeW venit reincrudatio in rebus,quæfuntamp;' fueruntcoâ:æ,condenfatæ, amp;nbsp;terminate pernaturam amp;artcm.Et terra eft vicinai' , gni,propter eius ficcitatem,amp; ignis vin-nus aeripropter eius calorçm,à quatet' râper rarefaâ:ionem,amp; alleuiationem vd fubtiliationem fit reincrudatioin rebus, quæfuntamp; fuerunt codæ, amp;nbsp;condenfc amp;terntinatæper artem amp;naturam.Filicó denßtio amp;nbsp;rarefadio eft via originalis is elemcntorum tranfmutatione, ingradi-busrerum.Ethxc eft communis dodlri' na, per quam natura ßgaxconucrtitfui elementa.Et ideo granum frumenti qua-do folutum,diffol uturn,amp; reincrudatuis cft,tanfmutatum eftdefua natura in ali

ud opus,ibidem operatur frigiditas,amp; humiditas, quæ eft aqua cruda.Et ideo C’ lor in quo eft vegetabilis virtus potential?

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;51

aliter, fed fentit adhuc formatiuam virtu tern fecundi inftrumenti, quæ mouctur àcœlo,adinformanduni peraliam infor-mationem naturalem calorem ,amp; per hoc non poteft habere modum penetrandi a-âualiter,nec ibi fe mouere in partibus humidi fui materialis.Qiioniam quafi he betatus eft in fuo materiali principio, ra-tionefrigidiamp;humidi,quod intrauit in fuo materiali perrefolutioncm didi fic-ci,cum fuperfluitate multi, magni,frigi-di,humidi. Sedpofteaafecundo inftru-mento defcenditcceleftisvirtus per calorem folis,refoluendo, amp;nbsp;diminuendo a dido humorefrigido quantum opus eft: ad intentionem naturæ amp;nbsp;nonplus,fed in tato amp;nbsp;vfq; ad terminu excitationis amp;nbsp;accelerationis naturalis caloris,quia perdit materia ifta fuperfluitatefrigiditatis, quæ earn tenebat mortificata.Et quado i-ftæ naturæ calor,qui eft excitatus amp;nbsp;acce-leratus à calore folis,per continuations inftrumentationis illius caloris fe mouere incipit in fuomadido amp;humidoma-teriali,perquodligatus fuit,tunc in ipfo fe mouendo pénétrât, amp;penetrado dila-tat,amp; dilatando format, amp;nbsp;conuertit fu-um humidum materiale in fuam pro-id iij priam

R AYM VN DI L V LLl priamfpeciem, amp;in fuum proprium effe, amp;ens, amp;ficdiéi;us calornon ceOat operari infra fuain materiam , vesetando, pullulando,crefcendo,amp; augmentando, elongando,amp;extendcndo,amp;etiam mul-tiplicando tantum, amp;à quoufque veni-at ad terminum,qui non habetamplius materiam humidam, amp;nbsp;tune humor in-cipit terminari amp;nbsp;infpiflari perinforma-tiuam virtutem al ijs defcrentem percon cordiam,amp;calor per ficcitatem mortifi' eatur,quam granum frumenti accipitin fuaterminatione per compaéiibilitateni amp;nbsp;duritiem, tantum amp;nbsp;quoufque altera vice in refolutionem rcuertitur amp;putre-fadionem.Quapropter rota elemento-rum per naturam tota amp;nbsp;in circuituro' tunda gyratur, amp;crit quoufque venerit ad fuum proprium terminatum pun' étum, amp;nbsp;hc per euidentem experientiam natura tibi oftendit, quöd virtus qua: eft inpotentiain feminebladi in nullo tempore pofita eft in effeöum amp;nbsp;adioneffl produóliuam amp;nbsp;vegetatiuam, nifi poll corruptionem amp;nbsp;putrefaâionerafuæma teriæ propriæ,quæ.cauia eft alleuiationis amp;nbsp;fubtiliationis, amp;nbsp;rarefaftionis, quouf queveniatadpudtum generationis,qua vocaraus

THEORICA. 51 vocamus multiplications, de vnograno ip centum,amp; de centû in 10000. appella-mus,amp;ideovi5 eft rufticis crcdeve,quöd fi granum frumenti nó proijciatur in terrain, nullo tempore virtus eins m ultplica bitur,quia naturafua ficca non vult illud piti propter caufain fuse terminationis, faétæperconuerfionem fubtilis in fpil^ fum,amp;: fi proijciatur in terram,alleuiabit feper refolutionem, amp;nbsp;crefcet humiditas fua per putrefaflionem, per quam eius a-nimæ vis procedit,non tantum quód fa-ciateum multiplicarein calorecœleftifu perius afcendendo,ac ft melius foret qua hicinferiqs,fed ficut erat.vide igitur quo modofeparatur per fubtiliationem mun dumac purumàviliamp; immundo amp;cœ-nofo,vifcofoperelementationem, quam accepità putrido perrarefafl:ionem,per quam exaltatum eft, amp;nbsp;frumenum ap-pellatum. Dicimus ergo frumentum res exaltatas in altum, quæ per omnes mundi genres funt defideratæacficno-minatæ. Quare dicimus, quod per ope-rarufticorum virtutes cœleftcs adiuuan tur,fcilicet,per arationem, culturatione, feminationem, amp;nbsp;impinguationem tcr-js.Et tali modo rufticiiuuant natura,vt

H iiij citius

RAYMVNDI LVLLI

citius fruélus expediantur, amp;cmenden-tur.Simili modo tibi dicimus in magifte* rio no(tro,quia primitus nobiseftopus, quôdfubftantiajquçeftpuranoftnlapi- j dis natura,refoluatur per fubtiliationeni | fuæfubftantiægrolKe.poftea putréfiât,amp; j bumidum quode{lfrigidum,amp;innatu- • ra!ebene feparetur percalorem folareni, ' quicontraignem vadit:po^^eafibiadmi-niftretur fuus competens cibus, queni ' virtus iam diéla habet in fc permutari.Et pórhuncmodum materia mineralis ad-iiiiiabitur per induftria Alchymiftx. Ta-]i forma, quöd coram omni viro ipfa cla-ro lumine manifeftabit effedus fuos,amp; potentiasnon indigentes probationelo-gicali.Qiiiabeneconclufum eftadintel-Içvfumtuum huius operis naturalis,in » qua forma artifex huius operis naturalis ' debet inclinari,amp;dirigipcr confiderati-onem inftrumentalem autrationalem,amp; non fophillicam,cum fententijs philofo-phiænaturalis.Quoniam adhuc non ob-' , ftante, quamuis ingenium profundûha beat logicus argumentabile, aut naturale de rebus extrinfecis,numquam cum hoc toto per aliquam rationem,quæ veniat ad ienfum, potent diredè cognofcere

, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nee

THEO R. IC A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5î

ncciudicare, cum quali natura aut virtute per fortitudinem intrinfccus habeat fua multiplicatio crefeere fuper terram, nifiprofimiltudine,quaG fimplicitcr crc dendo noftrum magifterium effe, aut no effejnec quomodo fieri poteft, quod no-ftvum fernen in terra fuapullulât, crefeit, amp;colligitfruä:us fuos amp;nbsp;fuas meffes, hoc nunquam fcies nifi cumdoftrinaexpe-perientiæpriusintraucrisin philofophia natiirali,S;non fophiftica, quæ nafeitur per diuerfas præfumptiones fantafticas infufas iu illorum capitibus,qui cum prç-nofticationibus clcuatis contra vim amp;nbsp;vo luntatem rationisamp; natura faciunt mul tos pertinaciter errate in fophifticationre mentis. Quapropter concludo perrati-tionesfupradidas, quödfi perinduftri-am naturalem, cum claris amp;nbsp;euidentibus experimentis tu »o habueris redä rei co-gnitione iam inquifita, nunqua ad tarn preciofum epulüeris inuitat’ per natura-Qui ergo lapidum virtutem ignorât ac propnetatem eorum,qui de potentia déférant corpora in effedhum, amp;in aftum, prout experimentaliter cognitum eft,no ftro decibopreciofo non guftabit.Efti-giturtibi necelTarium, vt lapidü noftro-

H v rum-

RAYMVNDILVLLI

rum cxperientia naturam agnofcas per praâ:icæyiam,raediante theoricajamp; do* örina oftenfibili, aut per reuelationem iëereti, quia pauca format theorica, nifi ’ per prafticam habeas experien tiam,amp; per experientiam pradica formatur, ac et-iam claraveritas, quæ humanum intelle-élum illuminât. Fili ergo bene cognofte' redebes procelTum, qui tibi naturanio-ftédetlapidumacvirtutem,quæ per vim fuam conuertit illud, quod nulla res alü ücere poteft, nifiipla per fimilitudineW fuam ,amp;illaert res ignorantibus fecreta. Eittarnen omnibusßpientibuscornniu nis,vt lux mundi, notitia cuius per expe-rimentorumviamhabebis,amp; non fineil lis,aut eorumaliquo. Quiadeipfa expe-rientiaexiuit veritas rei,per quam multi-plicatur tindura adiutorio informatio- ^ nis noftri magifterij naturalis.

T^ecorruptione putrefaSHone on nium rerum. Et quomodo omnis rss najeitur, lt;tsquot; reciptt Vitam,lt;^ anim^ -naturale à putrefaPlioneJicut deVe» tre putredo matris /ü^e^per mu^ tationem elementorum.

Caf.

TH EO RI CA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;54

CAP. X X V 1 I.

HIc cognofcere potes, quod nulla res poted elTe animata,nata,autcre ata,nifipoftfui corruptionem amp;putrefa-âionem,ac mortificationem. Quia tunc naturamaterix mutaturde natura in na-turam,ficut res fragilis,amp; materia que no habuitfuxperfedionis conplementum. / Traheigitur formam à fua materia per corruptionem illius,vtiplamatcriafepa-rataafua corruptione poßit perfici in fuafublimatione.Fili in omni materia eft quxdam potentiaaótiua,ficut diftum eft, fl intcllexifti nos, quæ forma nomina-tur non compléta, amp;nbsp;ratione fuæ imper-fcâionis communis eft duobus contralijs,quæquafi nominantur informatiua

| ipfius, fecundum fuum inftinólum, amp;nbsp;inlHtutionem.Namquando hæc poten-tia per virtutem informatiuam ducitur de potentia in aftum alicuius formæ, fta-tim habet appetitum ftandi fub forma contraria,ficutbæc potentiaque commit niter fe habet in frigido amp;h umido, nam exiftente fub vno eoru,ftatim appétit elfe fubforma contraria.!.qualitatc contra-ria.Qiiia nulla forma corporis corrupti-bilis

RAYMVNDILVLLI bilisaut generabilis poteft vnquam fuf' ficientercomplere potentiam fus mate-riæ alt;3:iuam,quoniam complerifubfoi' ma alia defideret, nee forma hæc (cùm fit äefperata) poteR earn introducereinnia teriam,Tiifi poft prims forms corruptio-nem. Et ideo ftcundum quod virtus a-gens forms introducends, corrumpit prsfentem,fic excitatur, amp;nbsp;acceleratur po tentia paßiua ad formam contrariam,amp; . dat paulatiuè, quod ft magis amp;nbsp;melius copiera ad maius cóplementü, quoufqu^ fitfadla fub adione compléta illiusfof' ms, amp;nbsp;fine fiais proprietatibus non poteft elfe, n ec eft tota materia. Qiian do igi turfilicorrumpere lapidem noftrum vo lueris,hocfacper ficcumignem,vtficcü ; illudin frigidum conuertatur.Et quan-dovoiesgenerationi appropinquate,fac quod humidum in calorem conuertatur per frigiditatem. Et quan do eris in pun-élogenerationis,ponefrigidum humidu , cum calido ficcofus naturs.Etquando ; volcsaquamcum calorerefrigerate,cale- f faceam magis. Et quando voies igneffl accendere, cum aqua frigida balneetur intus.Et fi niuem per frigiditatem.F. dif- 1 foluerevolueris, congeles melius, amp;nbsp;fie verfs

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;55

verfæ funt, amp;nbsp;inuenics mutationes natu-rægraduales,fecundum gradusfcalæ na-turæ,qiiæ eft rotunda,amp;elemcnta rotun-dat,vt dictum eft.Si ergo conuertasficcu in frigidmn,frigidum in humidum,amp; humidumin caliduin,habebis magilie-ï'iuni. Quia tali naodo natura exit de natura mala, amp;nbsp;conuertiturin bonam, bo-naque in meliorem.Et idea bar in arte na turam modo duplici capimus.Primo re-cipimus pro retcnro,vtcft ignis naturae; Secundo accipimus pro continenteipfi-us,vteftaer, in quo ignis fe habetmoue-read formate res naturæ.Et quia aer elle nonpoteR,nifi habeat natura ignis, nee vllus poteft aliquam formate fpeciem ma terialem ad fuam fimilitudinem,nifi in natura propinqua, patet, quöd lapis no-Hereft de materia aeris compofitus, quia nifielTet materialis tinétura,ignem non poffet manifeftarein effedtu vel aétione, nee ignis arderepoflet fine cibo aeris,nee claritatem daretperle abfqueaere. Quia in quolibet compofito eft ignis naturae: amp;nbsp;ille certa informatione mouetur, amp;nbsp;mouendolè mouetmateriam,omni tem porcipfamamp; femperterminando. Et eft neceiratiunijquQd ducat mouendo ad a-liquaiji

RAYMVNDI LVLLI J üquamfpeciern,fecundumquod formJ- ' tor feiet pfambene informare, feiliect) adillam, adquam materia habebit con' uenientiam ilecundum curfum nature ! Propter quod extitit déclarât«,quod nó Opereris nifidenobiliori materia quam habere poteris,quia res non fitnififecun dum naturam, amp;nbsp;cumea commendatur.

'Dehumiditate noßri lapiJiS) (juo^ modoipjaeß a^ua permanens,iÿ- ; dmer/is aEîionibus i^nis.amp; de Jubdliatione elementar urn nbsp;nbsp;nbsp;i ^roßorum, (y' de m^redine. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.

C A F. X X V I I I.

HVmiditas noftra fili, eft aqua per-manens,quiafuumhumidum radi cale non amittit, neque per ignem combuftum eft, nee ignis noftri lapidis . mortui poteftipfum confumere,quin de vno calorcin aliü mutarividcatur,amp;de pluri in melius, imo augmêtari,meliora-ri,amp;crefcerein proprietate vidéatur. Na , ignis eft eius redum nutrimentum,amp;

THE o RI CA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;56

Câufaeius nobilisincrementi.Ideo quan do volueris preparationem noftri magi-fterij incipere, recipe aquam proporti-onitam in qualitate fecundum naturarn corporis,quod difToIuere volueris, tail modo,quod virtus ignis contra natu-tam, non fuperet calorem naturalem. Quia corpora non funt eiufdem qualita-tis in menfura, quamuis femel fuerunt omniavnius virtutis,in menfura in Domino Deo noflro, modo habent partici-pationem in differentia concordantiæ. Namaliqua ipforum non adeofortiscó pofitionisfunt,neq; ipforum fulfurtam lubtilenec temperatum.Et ideo fragilio-rivirtutefedifligarepoffunt. Charifsime fili,ignis,qui calefacit hominem, leone frigefcit,amp; ignis calefaciens leonem,ar-detamp;eremat hominem. Perbocautem fcire habes, quarum fortitudinum funt virtutes noftrorum lapidum, ad finem, quödargentum viuum refpedtu poten-tiæ fulfuris naturæ pofsit temperari per notitiam certam graduationis in fua prima refolutione, quia in eoiacet to-tumpenculum. Et ideo tibi notifico, quod habeas fulfura per calorem deftru-Öa fimplorum argentorum viuorumin forma

RAYMVNj^DI LVLLI form a tali,qu öd eorum proprietas aâiui no exterminetur extranco calore,amp;quolt;l feparari non poßit afuofubiedohumi' do,quod ex toto apparet nigrum pleiiu denobilifpiritu. Iftanigredo demoftrat ! fignum primsportæ,ad intrandum no-ftrum magifterium.Et fineipianonpo-teft aliquid fi eri,quia eft ignis naturç,qiii habet lapidera create, qqi fine fui corpo' ris corruptione raanifeftari non poteft Et nifi manifeftctur, nunquam in aflio' neerit, per quara pofsit creftere aut generate. Cura autera fitreuelatum,quotl initiura operationis noftræ eft in forma capitis corui,amp;operationespræcedentes abfque noftræ initio operationis funter-.roneçomnes,quoufquecompofitumtO' turn nigruraferaanifeftet:ideo filiintel' j ligere noli, quödnigredo noftrafiibito [ veniat,nequecito,fèd fuauiter amp;nbsp;paub' ' tiuè, quia neceffarium eft,quöd calores j per fua raedia tranfèant ficut elemcnta-Quia ignis naturæ cùm fit in du fus in profundiori fui corporis, non potellft j oftendere ftatim, quoufque fitapertunt' j Nara in großiseleraentis ignis eft inch' ; fusamp;abfcondius.Et ideoneceffeeftelc- j raenta fubtiliare, fcilicet, tetrara amp;nbsp;a- j quam,

THEORICA. 57 quam, per debilem digeftionem, vnde caulàtur viriditas, quæ eft primus color, cuius fignum dat cognolcére,quöd aétio calorisrefoluti friuolaeftamp; leota, amp;nbsp;per confequens infufficiens diftoluereamp;ra-rificarepartes terreftres. Ideo in cuteamp; fiiperficie, amp;nbsp;vbique color viridis mani-ficftaturindigeftus amp;terreftrisin ventre, cuius calor naturae multiplicatur, qui propter caußm humidi excellentis, te-nentiseum hebetat um, non poteftmani ftftari,fed vt prædiftum eft,calor natura-lis paulatiuèvigoratur calore ignis adiu-torio,adminiftfati ab Artifta amp;óperato-re,qui bene feit intellcdu fuo dilponere, inforniare, amp;nbsp;coquere materiam fuam, quoufqj appareat defuper induta nigra.' ' Quia tune ignis naturalis pughat contra ) hümoré,aquo creatur nigredo.Quando igitur apparere i n cipi t,crefce ea, amp;nbsp;m ulti-plica per naturalem informationcm,per quam fie habet regere naturalis igni6,qui incipit materiam digererc,vt apparetex nigredinc.Et ex hoc extitit declaratum, 1 quodin pundo nigredinis nofterignis ; incipit operari,amp;nóalias .Et ideo noftri magifterij principium diäus eft , quia' ' tune excitatus amp;nbsp;acceleratus eft noftræ’ r materi«

RAYMVNDILVLLI

materiæ calor, qui habet potential pii-trefiendi omniaelementafua, vfqjadhu iufinodi digeftionis fine, quæ eft præuù caloris noftri naturalis artificij, donee fil compléta materia, quia humor ponticui amp;terreftris perfuum contrarium alters tus, amp;nbsp;adiutusà fuo fimilihabiliteramp;a' ptè le digerit. Et tune in materia complet ta pergradum didædigeftionis colorni ger muîtiplicatur,non tantum in fuperfi-cie,vel in cute, fed per om nes partes fubn les,amp; ^paratas in tota materia per multi' plicationé,quæeftgenerata à calore na-turali in humiditate radicali. Vnde no-ftra fit alba tinftura ficut nix, amp;tunc did mus,quôd corpus fufum eft,amp; liqueh' ftum intus,amp; extrà,amp; non potentia veh' élioneignis cómunis,fed potentia igniS) qui eft calor naturalis. Quia ifteignisap' prehendit,impregnat,amp;ingroiratfortiO' ri calore lapidem noftrum, quàm fit ek' mentalis ignis.Et fie videmus potentiasamp; virtutesreturn, amp;nbsp;per earum efFeâuscO' gnofeimus.Hanefem tcne feeretam fili quod calor naturalis capit ante diminU' tionemhumidi totamgrofTara fubftan* tiæterYe^reitatem,quam priusnon potü it bene diflüluere.Etpoftea per fuam for-tiorem

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;58

tlorem aftionem rcfoluitamp; digerit tantum, quodvenit ad vltimum fuæaétionis punftumin digeftione prima.Et quando materia fic digefta, putrefaöa, amp;nbsp;optime co6ta cft per diélam digellionem,natura Separatfubtüe àfpiffo, amp;nbsp;groffum proie-^^urn eft adpartes retro poGtas amp;nbsp;rémoras peraâionem fecundædigeftionis. Et tantum,quantum oportet, conuertit ex Gibtili in fubftantiam fulfuris,ab ar .viuo creati,fecundum hocconuerGo faäaeft perinformationem datam ealori naturae intertia digeftione.

Demodofihilo/ophandf. Et quomodo ißa fcientia ■iyars non eßdata niji philofophis.Et quod con^elatio ar^en ti Vtut eß principaleJeo etumi^ßna^ le. Et de patientia operator^, ßque adalbedinem tran^ feundó.

\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;C A P. X X 1 X.

i U Vius feientiæ libri loquunturpef ' nbsp;nbsp;nbsp;1 I vocestacitasfortiter notandas,ad

ftnem,vt principalis resin iplïscó ' tenta. Et quod illud fecretum non ‘, manifeftetur niG philofophis, amp;nbsp;blijs 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I ij philo-

RAYMVNDI LV LLI | philofophiænoftræ,qui funt indagato- ) res amp;nbsp;in quißtores veri tatis,amp; amotores e-ius,amp; non fbphillis plenis mendacijs,ne£ auaris, nee amatoribus mundanis,ficut funt vfurarij, mercatores, amp;nbsp;renouatores monetæ, cambiatores, amp;nbsp;congrégatores thcüurorum,condemnatis amp;nbsp;per diabo-lum incantatis,qui nolunt laborare,nec inquirere, nifiin rcb’palpabilibus,quii imbibiti funt amp;nbsp;potionati in rebus mun-dan is, nee pofTunt aperire intelledum i-pforum adintelligendum bonas dodri-nas noftras, per quas polTent habere the-fturumperdurabilem amp;nbsp;ßluationem.I* deoque tibi dicemus fili, quod üpienter confideres dodrinas, quas tibi dabimus in libris noftris, amp;nbsp;notaillas,amp;glofafor-titer per multas confiderationes,amp; reite* rationis fpeculationes, fi defideras noJ intelligere.Et quado nos intelligas,capi» cumambabusmanibus coopertum cum tua camifia veHimento philofophiæ,amp;filt;: alijsrelinquas dodrinas,ficut patres no-ftri nobis reliquerütamp; non aliter. EtHeó trariu feceris,tu eris malcdidus,licutillC) quieftparticipans de confufione müdi-Étnoli ipfarn rcuelarepervocemviuam) quia nemo hne labore debet arte pofsids re,nee , 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’

THEORICA. 59 re,nec fine confideratione alicui manife-ftareadualiter,nifi percooperturamphi-lofophiæ,amp; illis qui per intelleâum illu-niinatiamp;leuati.funt,amp;quihabent inftru menta redificata ad penetrandum cau-ûsamp;rcsnaturælccretas.Ettu qui defide-WMffe filius noiler, amp;nbsp;nutritus in philo-fiophia, debes pcrfcrutari per reuelatio-nemtui nobilis intelleélus, id quoddi-cemus effe verum in noftro magifterio. Videlicet, quod furnusauri noltri fer-nientati,pol1:rcdult;9;ionem amp;nbsp;fixationem in terra fua apparebit vifibiliter in igne philofophix. Et ideofili neccffariæ funt confiderationes multæ, antequam procédas ad formationem lapidis nottri, amp;nbsp;quödfis fcrutator perreuelationem nobilis inteUeftus illorum,quæ dicimus elTeverain noftro magifterio, videlicet, qualiter fumus auri noftri fermentati poftfixationem amp;redudionem in terra fuam vifibiliterapparetin philofophico igne.Scito crgo,quód terra in qua no-ftrûaurû debet feminan ac plantari,pri-mitus eftalbaantequam vifum ignis noftri manifeftarepofsit, habebis tarnen fili in dealbatione patientiam,quoniamibi piagna tarditas eft.Fac igitur dealbari ter-

I üj ram

RaYMVNDILVLLI

ram tiiam,amp; nutriri earn,fi vis quôdren« feiat, amp;nbsp;in tuis necefiitatibus fuftineat' Hæcterra efimagnefia noftra,inquah' cetfècretum noitrum.Etnoftrum finale fecretum eft,noftri ar.viui congelatio,li' nequaiamq; fieri non poteft certitudo fi:ientiænoilrç,quæin principio magifte fijnoftriefi: noftri ar.viui congelatioin raagnefia noftra peringenium,certum(li regimcn.Spiritus eflentiæ quintæ in ma' gnefia noftra eft.Noftra magnefia eftaf' viuum quale tibi diximus. Et exifto exi-uit fumus auri noftri amp;argenti,perque venir ônis color.Et fi fcias eum extra corpora proijcere,medietatem habebis fecre ti.Etfi facias eum reuerti, habebis colo' ratamfuam magnefiam vt niuem. Nai® ficutà corporibus proijcitur, ira in cars' uer(itur,fcilicet, tarn à medijs minerah' bùs,quàmà mctallis cum ar.viuo. NaW cùm ar.viuum fit medium coniungeiidj timfturas in puro fubieétoutaeritmediu, feparandieas abimpuro, quodeftres co' tra naturam.Et pro ifto Mercurio intelli-ge aquam , in qua deportatur tinâura. Quia ignis quan do ab vno fubieâofs', paratur, immediate introducitur in ali' udjnifiper ignem impediatur extraneu,

do

cum fit incorruptibilis.Et ideo ell necef-fe,cum non pofsit haben fub forma ef. fentialiter,qu0d habeaturfub forma fub ftantialiter, Icilicet in materia Mercurij, quæellaquanollra.Etfciasfili,quôdno lier ignis trahitur à corpore parum amp;pa-rum, amp;nbsp;polled vertiturin corpus per fuu nobilem calorem. Fili hoc eft neceffarifi fernen,cum quo fixatur noftra tinftura in corpore,quando trahitur ab illocum aqua ignis. Fili imprégna igitur corp’ ab igne,amp; multiplicafuam cóbuftionem,amp; fortem habebis tinfturam.Et intclligefe-cretum.Nam initium eftatque comple-mentum totius, prout in lecunda parte dicemuspradicæ.

^nde j^ropria tinFiura phUofophorM extrahiturj^u^e tingit argentum vi» num congelatum in albums in medicinamrubeamper fermentationem.

C A P. X X X.

TIndura,quam dicimus fili,extrada eftabauro noftro, amp;nbsp;illam in auro vulgari fermentamus, quod portât illam de potentia ad aftum, nçc in ifto

I iiij era-

RA YM VXDI LVLLI eramus ex toto certi,nec poflernus ere-lt;lere,quoufq;vidiflêmusnoftræ magne-fiæpoteftatcm,quæ magno calorcfuofpi . ritum congelât per fuæ exuberantis na- , tiiræmutationem, multiplicatçin calore , permanente.amp;hæcfermentatio facia eft . adiutorio fulfuris rubei fixi, amp;nbsp;poftea no eft nift ignis, aqua amp;nbsp;terra, pl en i quinta €frentia,amp;per aqua terra abluitur, peri-gnem terratingitur amp;coloratur, amp;tunc omni homini manifeftatur.Hçc enim eft tincl:ura,quæàvili terra ft Ipoli3r,amp;dea-liamultu nobili reinduitft.Etftias,qiia-renoftrum primum venenum non faeft cleauratumfumum,quandodeipft Met curiusfublimatur.Ideo,quia infuo ven-trcMercurius tota accepit tinäuramft mi, amp;eft impregnatus à dido fumo, qui eft nofter ignis didus, amp;nbsp;per fuc* ceßiuam decodionem,quç in naturafui eft correfpondens naturæ didi ignis, qui abftonditus eft: in ventre didi argenti viuicongelatiper extenfionem partium fubtilium fuæ ignibilitatis eftentialis in dirigendo partes didi Mercurij co' lorat,amp;tranfinutateumin fuam propri-am naturam ignis, qui eft pura tindura, infixa clTentiæ materiali indiuiduorum

metaUorum

TH EO RI CA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^t

metallorum, quem clamamus fpiritum Mercurialem,cùm ineo manifeftè fitre-folutus, amp;nbsp;adhuc fit refolutiuus in eodê, amp;ent quamdiu potent,quia fic voluitur naturaper circulationem.

Ï^emodoprocedendi m praSHea^ ^ quanta res requiritur inma^ißeno.

CAP. X X X I.

A Dinformandum fuper hacrefiliu J:7\.^'^fi^ opuseft magna fcientia,fcili-cet reuelatione,vel oftenfibili doélrina, vtpofsit noftri magifterij praâicam in-trare, amp;indiget forti ac magna tbeorir ca,quæfortitudincsreuelet per veile natur®. Etfiesnegligens perlegcre,amp;perr fcrutari contentumin noftrislibris, cç-cusibis ad praâicam ficutignorans. Ét ideo fili defies præmeditari, cui rei defies manumapponere ad operandum.Et defies fcire,quot, amp;nbsp;quæ requiruntur prin-cipaliter in noftro magilierio,vel propin quitate fuæ operationis. Et idórco fili tibi dico, quód tria requiruntur,fcilicet, Ingenium fubtile, naturale, nó fophifti-cumjmanuum operatio,amp;liberum arbi-trium,8lt;hoc requirit fapientiam, diuiti-

I v as,amp;

RAYMVNDI LVLLI

as, amp;nbsp;libros. Sapientiam ad fcienduni facere. Diuitias,ad habendum potefta-tem faciendi. Libros, ad intelledura a-periendum diuerfum, quieft in mulW gentibus. Quoniam hoc quod vnus comprehendit per dodrinam vnius,nun quam poteritcomprehendi,nifi per do-drinam alterius. Et fic dodrina vnius aperiet dodrinam alterius, fortaßis’da-tam per figuram, amp;nbsp;fccundum traditi-onem maiorum autminorum. Sedhic tibi nos manifeftabimus in clara vote principale celatum, ad intrandumfecre ta fècretorum natnræ. Vnde tu vide' bismulta pulchra mirabilia, quæ in feere tis naturae funtrepolïta,amp;quafimiracU' la reputabuntur per fecretum dorainî naturæ.In quoeftncceffarium, quodin' cipias ad intrandum periftum nioduni. Fili neceffarium eft tibi, quod primo habeas in cognofcentia virtutem formati' uam,exfupiàdidis rememoratam, qui dependet à noftro magifterio ex certa fcientia cognita.Qiiia ars,id eft,fcientia, quando veracitereucognita, fine aliqua ignorantia , per fenfum intelligent® quivenit de nobili operatore, informât matcriam adilludefle,adquod calorna' ' turalis,

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;6l

turalis inftruinentaljs, in quo à virtutç jnformatiua influiturvirtus 3ftiiia,amp;di-rigitur in fua materia ad operandum amp;nbsp;formandum direftè ; tuncapparet,quöd diftus calor inftrumentalis lit directus pervirtutem formatiuam, amp;nbsp;virtus for-matiuadependet de fcientia operatoris, in cuftodiendo curfum naturæinmagi-fterio,per quodifta eft influxa in mate-na,quia calorexcitatus amp;auétus ipfemet mouetiHarn. Sicutin naturamomnisal terius rei influitur virtus formatiua de cœloamp;de ftellis.Quiacœlurn eft princî pium mouens totius naturæ, ficut fapi ens operator eft in m^gifterio nóftro, per doârinamfusenobilisintelligentiæ. Kc-uelatumergo tibi fit, quöd duo funt in magifterio noftronece{raria,fi;ilicet,vir-tus informatiua , amp;nbsp;inftrumentum ele-uatum,per quod noftrum debet for-mari magifterium. Informatiua virtus eft gubernata per quatuor virtu-tes principales,conuertibiles amp;nbsp;conuer-tentes, fcilicec, calor,fri^us, humidum amp;ficcum, ad finem, qiipd materia tra-âeturcum inftrumento direfto amp;con-duóta amp;nbsp;dedufta ad illum aólum, per quam pati debet fuam Operationen!

fecun-

R A YMVND I LVLLI

fécundum intëntionem conuertentis S conucrtibilis,amp; in adione debet infor-mari materia, vtperipfâm informatione ipfiusinrtrumentumgubcrnetur ad cô-plementum fuæoperationis,volunt3tio-peratori correfpondens in materiainfor-mata per artem fécundum exigenriam m turævcnerabilis,quæ ßgax eft, amp;nbsp;inten» peruenire amp;perficerefuum perfedionis opus.

De ^uatfior natumlibus 'DirtutibHS mutatiuisj i^* ^uomodo apt pellantur, ifr quoniot do operafitur.

C A P. X X X 1 I.

Ntellige fili,cùm diâa formatiuavir-tus ft habeat regere per quatuor ante-diftas qualitates elementales, à quibus finemedio,amp; fuccefsiuè quatuorvirtu-,tes naturales mutatiuæ caufttæ funt. Et ideo habes diuidere gradual!ter in forma tionem,quam omnis bonus operator débet influere in materia conuenienti, amp;nbsp;fucceßiucin quatuor partes, videlicetjn âttradatiuam naturam, amp;nbsp;perhanccau-fttur côgelatio fpiritus amp;nbsp;diflblutio cor-

T H E O R I C A. lt;5j porisin naturam retentiuam amp;coagula-tiuamjamp; in naturam expulfiuam,amp; con-teiitiuam,amp; digcftiuam.Natura attrafti-ua operatur per calorem amp;nbsp;temperatam ficcitatem ; naturaretentiua per liccitatê, amp;nbsp;temperatam frigiditatem ; expulfiua perhumiditatem amp;nbsp;temperatumcaloré; amp;naturadigeftiua percalorem amp;tempe-fatarnhumiditatem. Et in illa aétione,in quamateriamelius operatur in comple-’fione ipfius,habes tu earn adiuuarc, quia fecundum plus amp;nbsp;minus fortitudinis fuç complexionis materia tibi oftendet fuâ velocitatem aut tarditatem,vel tempera-mentum fuçdifFcrcntiçtranfmutationis, vnde fui caufintur efFedus fècundarij, qui trafti funt depotentia in adum,fient funtponderofitas,leuitas,grauitas, duri-ties,mollities, dulce,amarum,album,amp; nigrum amp;c.Scias ergo fili,ad quam virtn-tem,ad quam formam debestuamtrada remateriam, vcl ad virtutem appetitiuâ, velad virtutem digeftiuam, velad virtutem retentiuam,aut ad virtutem expulfi-uâ. Quia tibi opus eft, quod matcriaac-cipiattalem informationem per artem co gnitam,amp; fcitam, tali forma, quöd fuum inftrumentum ibi fit motum,amp; bene di-redum

j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’ RAYMVNDILVLLI

i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;reâ.û,vfc];3dfuæoperationis finê,quiH-

nis certü fignu monftrat fuo magHtcrio.

f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qiiapropter 11 ipfe habueritin memoria

; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fua figna,habebitfcicntiam ceita,amp;habi j

tudinécorrigendiamp;emendandiconfor- ; tationé, amp;nbsp;debilitationé, quæ funt extre mitâtes operationû naturalium. Etideo intellige, quód ignis eftinftrumentu na turs,iïcutinftrumentü,quof3beropera-‘ tur,ellmartellus,qui mouet materiafori ad talcm difpofitionc,quçfîtdemérione . fabri,qui informât mallcuper formalem ' motû.Sic autem facit calor natura: in ma-gifterio noftro,quia fccundu artem diri- ‘ gituradintentlonéArtitó.Nam vcldiri- ' gituraddeftruenduamp;corrumpendü,vc!, ad generandü,velad ligandum, autalias. Etideotibi necelfaridelt, quödperhanc feientiâ cognitam habeas diredione cIh gendi amp;cognofcédi talem igné,fecundü qué per artem formatu debet materia de natura in naturam mutari, quoufq;mo tus naturae fupremæ,quæeftin igné, pet, terminationem amp;expulfionem extrane- J orum motuum in fuapropria materiafi- ■ ne corruptione aliqua poßit perpetuo quiefeere.Etifte eftcalor omnium gene-ratorûjficut eft folis calor,qui eft effediu principi'

THÊORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(?4

principalis omnisgenerationis.Idcotibi fit ccrtum, quod fi ars operatoris lit incer ta ad difponedum materiam, in ilia lapis nofterformari non potcrit in potentia, cuius formaliter amp;nbsp;naturalitertotus cur-fusvirtutu qusfunt in centro medicinas noftræ eft inclufus. Benedidus fit Deus gloriofusomnipotens,quihumar.ogene ddeditintelleâum adminiftrandi,addé di,amp; integrandi particularitates confu-fiastotiusmedicinævniucrfitatireali,per quaremanebunt reâificata omnino.Et ideofili monemus tc,fi defideraselTeper feäus medicus,non ponas te côplacentiç particularitatum medicinæ,quia eófufe funt,necfüt hodie integræ. Natura enim cas pati nópoteft propter confufioné ni-mia. fed complaccre in vnica medicina quiano eft nifivnalanatiuatotiusmali-dæprauitatis amp;infirmitatis,amp; eófortati-uafpiritualium virtutü.Habe ergoamp;te-neopinionclecuraemorroytorum.Quia totafciétia medicinæ eft,amp;eirepoteft re-dufta ftabiliter opinion! illorü, qui tan-tûmodo contéplantur in vniuerfalitate, m qua eft operatiuaru virtutu cogregatio ) intelligecurfu naturæ. Quia qui multas amp;plures particularitates fcietadvntuerla litatem

RAYMVNDI LVLLI

Jitatem reducere,inter alios eritmelion Quia in particularitatibus funtvirtutei confufe,amp; in vniuerfalitatibus funt rea-Jesvirtutes in vnumcongrcgatx,amp;exci-tatæ, ficut tonus naturæ curfus manifr ftat,amp;cfl: mcdicinarum niedicina.Etqu' talem habet medicinam,donum Dei habet, quia thefaurus eil incomparabife Récupéra igitur fcientiam, per quam tW pofsis naturam informare,à quataleio' cale, amp;nbsp;talt bonum creatur amp;nbsp;formatu* per artificium, fuperans totum nature curfum.quia li arsopereturin certa W’' teria, non poterit bene difponi fecund“ exigentiam intentionis naturæ, nee natura poterit create illud, quod libima' nct,neq; illud quod petit operator,qmf materia dcfecit informatiua virtute. amp;nbsp;quia inftrumentum,quod erat ad forma-dum motum, non erat bcncrciSum»^ hoe fccit ignorantia in intelledu toft quando Artiftanon habet fcientiamcd' gnofcendi certam informationem, qua dicta materia debet recipere funi” motum,perinfluentiam feientiæ cogni' tæ ab operatore naturali.Et ideo quanlt;ld influit ignorantia amp;nbsp;incertitudofcienO?' natura deuiat ab intclleöu tabs artit^'f

T H E o R I C A. ^5 Et etiam bene debes confiderare, quöd virtusquæ eftin medicina non ei vnia-tur plus per calorem'extraneum, quam pofsit dirigere.Quia calor ardens amp;nbsp;com-buftiuus qui venitab igne elementali,fi-bidatus cft per inftrumentum, quæ res nunquam fuit de intentione naturæ,amp; ideoformaredefecit illud,quod petebat Artifta.

^einformatione caloris naturalis per excitatio7iem fallant per i» ÿiem commtmem ,ygt;elde mfor niatio7ie naturalh cwn ca^ lore^ qui eß contra

. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;naturam.

C A P. X X X 1 1 1.

F Ei inteUigere potes^quodfolus ignis naturalis,aut ignis naturæ confort!-I tuscum ignenon natural!,cum ope-t ratione confortationis,vel creation is,vel 1 H‘anfmutationis,vniformiter operatur iri | niateria, excitata folummodo perignem | contra naturam,tali modo,quöd ignis 1 nbsp;nbsp;naturalis in quo cft vlrtus aâ:iua,non Gt

J fupprefTus per elementalem igncrfi.ttin n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;K opera-

RAYMVNDILVLLI operatione prima fuæ corruptiónis ob-fcruare.debes, quod ignis contra natuquot; ram fupcret calorem naturalem innatuff innobilifubiedovno gradu tantuinj^^ non vitra illum numerum. Quiafpiritus indiuiduus, qui eft fpeciei conferuati' uus, dcfiderans fimilem generatione® redo inftinâu fuæ naturæ corrumper«' tur, per fuæ deftrudionem effentiæ, amp;' tuncamplius non haberet appetitumü' milemgenerationem faciendi.Quia na' tura exiret per corruptionem amp;nbsp;defeU' dionem,quç contra naturam funt,amp;ter' minationem acciperet,amp; fuæ conuerfio-nis finem, quia non haberet locum ® , quorequiefceret,necaeremin quorefpi' raret. Ét debet intrare vacuitas de qu’ locus erat plenus extranea natura. £• debes habere magn û alembicum,vt matt ria liberius pofsit afcen dere,amp;cum paru» igne excitari, vt ven iat in acrem.Et nó e^ ncceflariu, quodper ignem excitatüae( multum condenfeturin aquam5eó quóil virtus adiua fubmergeretur amp;nbsp;fuffoO' caretur nimis in aqua, amp;nbsp;tinduræ naturales comburerentur, quando ad® caloris ignis elemcntalis occuparet partes ignis naturalis,aut locum vbi depor-tatur-

THEORICA. 65

tatur. Sicut videtur quod magna flam» raaparuam dcflruir, Willam in fe con-uertit. Non enim volumus j quod i-gnis contra naturam conuertat naturalem in tota fui fubftantia eflentiali, amp;nbsp;accidental! : led quod naturalis conuertat fua prima potentia in parte iam alterataignem contra naturam. Etideo tibi exiltat reuelatum , quod dute o-perationes certæ funt tibi needfarir, fcilicet, corruptio , quæ fada fit fub fuæ formæ conferuatione , amp;nbsp;per i-gnem contra naturam fit cum ignis e-lementalis excitatione adiutorio neu-tralitatis ignis , non naturalis. Alia o-peratio eft generatio , quæ fit cum igné natural! multiplicato ab igné non natural! amp;nbsp;contra naturam. Quia duo !-goes ifti conuerfi in igne proprio natural!, fcilicet ignis non naturalis de per fe,amp; per accidens , amp;nbsp;ignis contra naturam per accidens amore attradati-onisignis non naturalis. Etin ilto na-turaliigne funt reperti amp;nbsp;conuerfi.Qua-re igitur funtinter ambo inftrumen-ta naturae ealida', amp;nbsp;multum tempera-la, ex multum forti virtute, quæ eft alta , amp;nbsp;potentißima ad faciendum

K ij nouam

KAYMVNDILVLLI

nouam regenerationem aut coHigatio' ncm multarum virtutum coniundaru® in vno proprio fubiedo, quod eft feere turn naturæ perartem magifterij coniu» dumadnaturamhumidi radicalis.

Qwmodo materia noßri ar^entiV' uireperitur. Etpoteß muenb ri in omni corpore ele^ mentale

CAP. x x x i i i i.

SIvisfilinoftri magifterij effedum hi' bere,ar.viui noftrinaturam ignora® non debes, quod in omni elemetalic»'' porerepcritur.Et omne corpus elefflf' tale in quacunque forma natura forma' uerit illud,compofitum eft de quatuor^ lementisprincipalibus,vt per reuoluti’; nemcirculi naturæ manifeftc patepq® oftendit,quod nullarescreata velgen® rata per naturam,iam non eritadeo^' uerlæformæfcu figuræ,quin perprinO' pia naturaliareperiamus earn elfe eóp” ßtä ex vno genere materiali, fcilicctpr vi.quód quidé volumus nominarigen® naturæ propinquius generale, tanqua® prop®'l

^7

J proprium eius fubieftum naturale, in ^ quo domina natura pingit amp;nbsp;protrahit JI fuas figuras diuerfas.Et nota,quando di-^ cimus,propinquius, nos ad differcntiam ' generis vniuerfalis dicimus à quo iftud defcendit. Etquando dicimus illudge-

■ nçrale,dicimus ad difFcrentiam maioris propinquitatisalterius generis,quam habet cum natura.Et ideo cùm de ifto ht ge nus,in eo conucnitur,quando per artem vel naturam appropriatum eft primae forms generis vniuerfalis,à quo alia gene ra omnia defcendunt, quae funtar.viua noftra.Etideo,cùm omnia generaveniät J fuccefsionenaturah gradual!a primoar. , viuo,quodeftgencralifsimum,remotûà ., principali,amp;propinquiori,medio natu-ƒ rs;quare diâum eft materiaprima omni J nbsp;nbsp;generi fucceden ti,nec fic dilcordant vel

difcrepantin natura primi generis, quod li cftvniuerfalevelgeneralifsimum clama-,1 tuminphilofophia noftra,vndedecepti j, funtlogiciamp;logifts, quia tantummodo j, habentinfpecievel figura, proutmanife 11 fte vides die qualibet,quód gen us nutri-(, menti conuertitur in genus nutrits rei, ^ quod natura facere non poftet, nifi ge-1 nus conuertentis generi amp;nbsp;naturae con-

K iij uerfi

RAYMVNDILVLLl' i Ùerfi concordantiam haberent.Hæcco“ cordantia filidefcendità prima cofefr ue latere generis, in tria genera diucrfa'l' animale, vegetabile amp;nbsp;minerale. Apri®“ genere venitvapor,generatus ab elemc“' tis immediate amp;nbsp;fine medio, Etiftevapof eft compofitionis primæ, amp;de fecuntl^ funt corpora mineralia, amp;nbsp;de tertia co®' pofitionevegetabilia.Aquartabeftie,bf“ ta, amp;a quinta funt homines. Sed omo'' hæc defcendunt à genere principali pri“; cipalißimo,a quo natura recipit ar.''®' naturam,adcreandum omnealiudco®' pofitum. Et omne compofitum ratip“*’ didae materiæ tan quam in primäre Mep cutialitranfmutaturin aliud, fiçutdiâ“ eft,in naturam amp;materiam alterius co®' pofiti,videlicet quod genus Mercurial' vegetabileträfinutatur in genus anin®l* amp;minerale,amp;genus animale in minérale! hoc eft quango appropriatur Stconiu® giturpcr retrograclationem ad fecund^ gradum compofitiopis, in qua funt coM por3mineralia,fic natura facit tranf®“' tationem talem fubtili feparatione pu“ ab impuro,fcilicet homogeneærefamp;he' terogencæ.Qiiia nature intentio tails çft quod quando vult difponere ad deftr®

Lionel“

THEORICA. 68 äionemfuum conipofitum,immcdiatè cogitâtfeparare naturam,quæ participai cuinre quinta, amp;nbsp;in illa laluatamp; confer-uatprimamfpeciem, quia confilium ali-udrçcipcre nequit.Et fi adeo materia fit cxcitata,amp; data corruptioni, quôd fieri non pofiitconferuatioipeciei, amp;nbsp;dema-teriagrofiioriremaneat,tunc natura di-âam materiam tranfmutatin genus alte-rius compofiti vegetabilis vel animalis aut mineralis.Nam fecundum quod cor-ruptioin potentiale extendit,fecundum hoc materia corrumpitur.Etfic in illam vel aliam, aut fimilem tranfmutatur, vt fi materia fimplex quintæ compofitionis corrurapatur,abfquc conferuatione for-mæ,ftatim appétitquartæ compofitionis materiam,per naturam immediate grof-fam.Sedifta diuifio fieri non poteftpcr artem,nequeper naturam ad perfedio-nê naturæ, nifi conuertês aótiuum reddat materia tota homogeneam,amp;quödpars illi’ fimilis fit totalitati, vel fimplex fit for ma,vteft forma clementorum, aut forma mixta, ficut eft forma lapidis aut metal-lorû.Ethæc homogeneitas fada eft vt materia feparetur ab ónib’ formis,quç no lut defequela harmoniaeç comixtioniscor-

K iüj porum

RAYMVNDI LVLLÏ

porum ad quae natura, vel ars intcndunt didam conftitueremateriam. Aut fort« diftum conuertens eft naturale autcon' tra naturam.Si eft naturalp, tune creabu® tur lapides fufibiles percalidum amp;ficcU' Et fi contra naturam,tunccreabunturft pides non fufibiles, in quibus non rem’ fit humiditas, quæ erat informanda p«J naturam conuertentem, nifi fit fecund“ continuitatem materiae. Quapropterb' pides non poffunt fundi,necfunduntut' Et quando dida materia per gradus fep“' rationis eft difgregata, tune eft vicinap^' mæ ca life. Et quanto illi proximior, taO' to multiplicabilior nobilißimis virtuti' bus,videlicet, quando corpus ex quosl^ perfeâ:io,quod vocamusvnguentunifi' xum,inquibus, amp;nbsp;vbi tinduras fuas h“' bet amp;nbsp;figuras, quæ funt multiplicatæ tin' durç aureitatis aut argenteitatis,per qu“* figuras virtus nobilifiimæ materiæ pe'' ficit effedus amp;nbsp;officia,amp; fuas tranfmuU“ onis proprias adiones, ficut in fuavidgt;' musproiedione tam in corporibusmi' neralibus,quam animalibus.

De^ena'eJîipremOjà quo omnisn^^ tura exiuit. i

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;6^

CAP. XXXV. I Deo fili ßtis elucidatus efle debes,amp; videre,qu0dnifiefletvniuerfale amp;fii-premum genus per quod natura guber-natur: nnllares,qux per naturam crean-davel generanda effet poffet effe,neque resanimata viuere, nifi fuftentatione generis fupremi, quod genus eft materia na turæ,fcd perderet natura fuum effe. Et cû tale genusfit in effe materiali,quanuis co fiifum fit potentialiter in fubftantia amp;nbsp;materia cuiufeunque generis: necefiitas efttibi,qu0d tranfinutationem fuæ for-mæper certos gradus leparationis con-uertat dictas materias de potentia ad aâi-onem,fcilicct, in primam materiam,non tarnen remotam à genere raetallino,fed propinquam amp;vicinafn adlineam,aut ad genus,inqua crantin eorum initio.De qua materia vel genere natura incepito-perari,antequam aliqua forma effet ma-teriæ primæ introduóta,feu generata pro-pinquiori autviciniori generi.

Ve materia,qu(e deßderat babes re ynitatemforrn^jVt defua

gt; perfe.

RAYMVNDILVLLI

perfeFUonem Vnitate ßio ritus ^uintæ eßentM inte^re^ tur,

CAP. X X X V l.

ISta prima materia Fili, eft tem fubt® fulfurea,quæ multum optât integrï' tionemde vnitate Ipiritus quintsefleß' tiæ, ficut aliqua propria materia defid^' rat aliquam propriam formam, caufa^ rationefuicomplementi:amp; ideo props' retur materia ar.viui humidiperfepte® diftillationesjvt materia fitpura,cû qui per refolu tionem pura forma habeatur:S ideo hoc intelligatur in materia ficcaS humida:amp;ideo quanto materia nobilior amp;nbsp;melior eft,tato defiderat forma nobili' oré,amp; quato nobilior eft forma,tantonia gis materiam nobilitat fuam.Et poftqua materia fit habilis ad refumendum illani) ficut eft quado appropriata fuerit aut p«f artê,aut per naturamadaélum primae rei) tuncmultu habiJis eft ad recipiendu formam mineralem aureicam, quæ clarifi' cat,

THEORICA.

70

cat,illuilrat,amp;earn penitus nobilitat. I-deo hçcnobilis terra,didtum cft fubieâû Mercuriale, cum in primam fubftantiam ar.viui reuerla fit, amp;nbsp;in ea recipiat termir nationem atque finera. Et in hac terra fili debes fixareelementa,in quibus opus cft, quodporteturfumusauri noftri tanqua adprimum elernentum,quodeftomniü aliorum fubieétum amp;nbsp;fundamentum , quæfunt ab eo fixanda.ldeo,quiaelt ma-gismaterialealiorum omnium,quanuis fubtile fit multum acfpirituale in forma terræalbæ,mult3e,amp; magnæ virtutis. Si hæcfili tibi fit abfcondita, babes omnem artemnoftram atque fcientiam ignora-re,quia efttotius magifterij nofiri principale fundamentum. Etfi vis eins habere notitiam per dodrinam noftram tibi eft,amp;eritreuelata. In omni loco earn repcries, amp;'a quo trahes, ficut in fecunda parte dicemus, quia elt fulfur amp;nbsp;argen^ viui,vtex eius apparct proprietatc,quan-dorecipitin fe rubeam amp;nbsp;languineam tinâuram fupremi metalli, amp;nbsp;accipitin-greffum amp;fufionem perpetuam, non tarnen fine magifterio noflro tibifilircue

, latoin fecunda parte. Et quia proprie-tas argenti vini cft diflbluendi amp;nbsp;deal-handi

RAYMVNDI LVLLI

bandi fuum fulfur.Etproprietas fulfuris eftcongelandi amp;rubificandi fuumMer-curium, talem reperies earn fuis virtuti' bus munitam à primo generc receptiS' Etadhuc multas alias proprietates habd perfeclioniSjVt audies pofiea.Scias tarnen quód nó eftar.viuum vulgare in totafm fubftätia, nee in fua natur3,fed eHar.vi' philofophicum, auri,ïcilicet,amp; argent!) appropinquatum generi creatoab enti-busrealibus,certis menfuris nature, pf' artemiam notam,

^omodo omnes res mundi ßnt ^ JulfurejC^ de ar.viuoßeut de ywutf Jali materia^ i^ deßisßccede tibusj lt;(ir ijuod in omni lolt; co repentur per ß^ as proprieta»

tes-

CAP. X X X r I I.

ADhuc fill tibi manifeftamns,quôlt;î omnis res mundi compofita £ƒ lubftantia quatuor elementorum fublb-tialiter, noneft nifi fulfur amp;arg.viuui’’ ' pura j

' T H E o R I C A. 71 pura,tnundaamp; incóbuftibilia in primo fuæcreationis punâ;o,amp; hoc fcire amp;nbsp;vide re poteris per artem,quæ hoc facit per 0-perationem magifterij noftri, fcilicet, quando humidum,terreum, ficcum con gelatur,{)cutpervinumapparet, de quo Mercurialis fubftantiain naturamhuma nam conuertitur, hoe eft primum ger-nien,vel prima materia,amp; media fubftan-tia,in qua natura infigit, amp;nbsp;fixât omnes coloresfuos, diuerfas lubftantias figura-do.Ifti colores aduenilint à proprietate naturæ coniunóto fulfuris,amp; ar.vi.per in-ftinftum amp;nbsp;excitanonem eorum. Adhuc multas alias proprietates habet hæc prima materia, per quas feimus de natura fui furis hanc effe amp;nbsp;ar. viui. Nam in igne corrumpi nó poteft,nec in aere,aqua,vel terra. Ethabet proprietates diffoluendi, corlgelandi,trahendi in appetitum,attra-hendi, retinendi, expeUendi, pellendi, amp;nbsp;digerendi,quodeftperfelt;5tio amp;nbsp;comple-mentum rei animatæ in contrarias paßi-ones, per quas proprietates confiât cer-tifsimè, quod eft de natura fulfuris amp;ar. viui.Sicut faciendo contrarias operatio-nes,quas facere non pofTetjn ifi eilet de na , tura amborum ac proprietate ipforum.

RAYMVNDI LVLLI

Etciim proprietäres didæ nequeantefl^ line fubilantia,fient nullum accidensfi' nemateria, nos dicimus,quodhæcfub' ftantia non eft nifi fulfur amp;nbsp;argentum vi' uum,colleâ:a fecundum fuam compow tionem.Perquæpatetj quôd lapis noftf in Omni loco reperitur caufa amp;nbsp;ration« proprietatum fuarum,amp;exillaexperien' tia cognofeimus, quôd eft prima materia omnium return vniuerfàliû, quæ pe^ generationem amp;corruptionemformaté funt fecundum compofitionem earnin' Quarc nobis declaratum eft,quôd cftlt;l« natura fulfuris amp;argcnti viui, amp;nbsp;propter hoc non eft argentum viuumin totaft* fubftantia,nec in tota fui natura, refpe' élu argent! viui communis,fed in parte deipfo eft, amp;ideo amicabiliter adhérer fuæ naturæ,amp; ipfius eft perfeéhiua, ratio-ne potentis digeftionis fuæ,per quam cm dum conuertitur in coâ:um,tunccniin natura lætatur natura, amp;nbsp;eft ipfius mater amp;:eius naturæ manfio per concordantia eius,quæmouetur àprima caufà,amp;ideo congelât reliquum,amp; perpetuô ft fixant, amp;nbsp;iungunt fine vlla difiunâione, qus res fieri non poftet nifi natura vnius effet affinitate participans naturæ alterius,amp;

THEORICA. 71 hocpropinquitateamp;vicinitatepriini generis, à quo om n iâ proceflerunt.Et idco dicipaus elTe cognitüm marnfeftè,quöd hæc materia prima eft de natura argenti viui,amp; eft ei propinqua, cùm in fua pro-ieftionedefendat argentum viuum vulgare contra ignem ab aduftioneabfquc fuga,amp;eum congeler,amp; mirabiliter reti-neatpoftipGusperfedam Gxionem. Vn-denotandum,quödnaturamedicina nó eft nifiargentum viuuin benedigeftum, amp;co(flumpernaturamfui fulfuris depu-rati.Ét cùm materia argenti viui Gt de na-turametalli,ideopénétrâtillud amp;mixti-onaturfecum, quonia ipfum eft defub-ftantia amp;nbsp;natura illius.Quare debes in tel-ligere,quod argentum viuum Gxari debet primo in quadam decoélionc humi-di,defcendente ab vna proprictate,quæ eft digeftio amp;nbsp;perfedio ipGus per fer-mentum folis amp;nbsp;lunæ,antequam proic-Öioncm facias fuper argentum viuum vulgäre,quia tota aerea eft, amp;nbsp;volaret orn-ninoabigne,fed poft fermentum rema-neret,quia tota eius fubftantia eft incom-buftibilis amp;nbsp;aerea, quæ res eft opcratiua amp;nbsp;Gmilitudo totius perfeétionis.

QwmoJo

RAYMVNDI LVLLI

Qtwmodomomni loco lapis naßer ïigt; per Uur. Et dein^enio quornoi do poteß reperiri. '

C A P. X X X V I l I. CVmergo filitibi dixerimus, quo^ àtalibus materijs omnesmundif** fuam accipiant formam fubftantiaW’ accidentalemjamp; Ipiritualem,propter hof dicimus,quödinomniloco noftruml’' pidem reperies,cùm de ilia öm nes res i”quot;i difnerunt procreatæ, hoc cognitOjd“!* qua materia cupis effe philofóphus, q“'* ab omni re,vel aliquibus edrum tu extrS' hes primam materiam, etiam dc potent* in actum,defaélo amp;aâualiter,vt iaffltilgt;' reuelauimus.Etquodde illius tantui®' modo materia, in bona veritate,magi’'' tudine amp;nbsp;potentia eruntprocreatXjVf^' gratia,qUando faber vult clauum heef' opus eft, qu(^d materiam conuenienteiquot; accipiat, feilidet, ferrum, quia line mat«' ria fern non poteftclauum fabricate:^f' inde per fua inftrumen ta habet figuraff’ perinformationem abinteHeâufuo'f' nientem, quoufque ad optatum fin^ veniaf:fic eft dc natura,quia quando vul'j aliquafl

TH E O R I C A, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;75

aliquam rem incipere figurjire in forma fubliantiali, materiam primam accipit fimplicem,quæ eft fine forma compléta, amp;nbsp;in ilia fixate incipit elcmen ta,quæ fu nt dénatura diuerla,fecundum quodfunt depurata amp;nbsp;magis fiinpliciafafta in natii-lali præparatione per aftioncm caloris teniperati,figutando formas di tier fas, co lores,odorcs, fapores,amp; in tomplexioni-busdiuerfis,fecundum diuerfitatem mi-xtionum elementorum in hac prima ma-teria,fiuefitin animalibus, feu vegctabi libusautmineralibus rebus,quoniam ad omniababetrefpedum conuertibile ad diftam materiam ratione fuæincomple-tionis.Idcirco in omnia fe habet con uer-ti,veluti generale fernen omnium rerum, fecundum operationem influentiarum '‘ reru, amp;nbsp;caufarum coninnâarû amp;nbsp;fecun-', dûattraclationé loci, in quo eft materia. ' Etpropterca genus fimile primo,in quo ’ nbsp;nbsp;nbsp;eft materia per indiuidualitatéprimi ge-’ nbsp;nbsp;nbsp;neris,quod diciturgenusgeneralifsimu, ' nbsp;nbsp;quod per corruptionem naturalem cum ' nbsp;nbsp;nbsp;artificiotrahitur ab ilia materia iam com b nbsp;nbsp;pieté formata per naturamamp;per genera-' nbsp;nbsp;tionem,conuertimus amp;nbsp;congelamus in ’ ■ nbsp;nbsp;propriam naturam fimilem forms fui pri

'1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;L raige-

RAYMVNDI LVLLI

ITU generis,quod dicitur argentum viuU) ’ quod eft fubiedtumrecepnuu omniucf lord amp;formaru,cumconiun0lionefuo-rum clcmentorii,tjliû,quales fibi appro-piâtur,nâ materiæ proprietas eft appcteH formas infînitas.Idcirco huic nobilinw' teriç eft nobilis adiungêda forma.habeal ergo nobilißima eleméta,quæcontineat forma aut fpecié qua pens, quia recipi^' talia,qualia fibi miniftrabis,amp; ex illis tin* getur3amp; detoto cóuertetur.Quia ferfflCi’ ti proprietas eft lapidem vertcre in natU' ram fermenti,fcilicet,in naturam liqur bilem amp;nbsp;fundentem ratione okagmit^' tisfubtilis,amp;: olei incombuftibilisamp;ß''quot; mentabilis, quod leniter intrat ornnc* partes diâæ materiæ,quæ in liquore pef' manente fubmergitur,quæ poftmoduifl vocatur fermentum potens. nam in ft’ natura omne metallum con uertit, fecu”' dum potentiam eidem limitatam,amp;ft' cundum quod fiia elementa pura funt amp;nbsp;tempcrata.Sic fimiliter erit temperata.S quoniâhæcmateria cóuertitur amp;in off' nem forma amp;nbsp;in omne cóplexionem t®^ perataadqua appropriatur, vocamus cquot; Mercurium noftrü,ad inftar Mercurij leftis planetç,qui cft frigidus,calidus,ft’' midu’ ;

THEORICA. 74 midus amp;ficcus fecundu reuolutioné cir-culi repcritur,vel ed: têperatus vel intepe peratus fecundu diuerfitateni pluris aut niinorisfuarüoppofitionum,coniunfti-onû,autrefpeâuû. amp;nbsp;eomodo hic lapis, quando eft in aqua,tüc eft valde frigidus, quando eft in igne,tune eft multu cali-dus,amp;quado eft in acrç,tunc eft valde hu roidus,amp; fic de alijs elementisJdt iftud té-peramentum debet eligi ficut dicit Arnold’ de Villa noua in fuo Kofario in ca^i i4.quodincipit,Omniafub tennino de-finito amp;c.§i:in fine amp;c.Cófimiliter fili,eft hæcmateria cóuertés fead natura cliqua cóiungitur,tamcóiun(ftü,qu3 diuifimfe cundumodu amp;virtutêcóiun(ftionisaut diuifionistcrræferméti.Idcirco f li,fi veils, quödvertatur ad natura metalli,con-iunge cu natura metalli cü quo approxi-matur vfq; ad pafsu fuæ virt uofæ ierméta bonis,videlicet,quod adiungatur lîccü, quod eft materia,videlicet fulfuris m etalli * cu raateriahumidi metalli,videlicet aeris, vt pofsit flucre amp;nbsp;fundere eo quodde homme exiuithomo,detauro taurus,amp;de métallo metaUum. Et in hoc euitabis er-rorcs illorum,qui tépore fuo fecerunt la pidem coquentem amp;nbsp;coctum fine effe-

L ij Cbui

RAYMVNDI LVLLI

diua fufione,quód non venir depropri' etatemctalli,quodert lîqucfadibüe atqi fluens. Etnotare debes, nullum eftfo' mentum metallicum,nifiin auroamp;argé' to,quia funt tineluræ, pcrquas no lirai” argentum viuum coloratur. Et qui fi»’ tali argento viuo metalla tingerecrei” cæcusadprafticam ten dit,amp; ad tranfu® tationum fuarum eflFeótum, nam auru® tingit metallain colore aureicorubeo/ cut languis,amp; argentum tingit metalbiquot; colore albedinis bene penetrantis acif' trantis omne metallicnm corpus. Si erg’ cum auro amp;argentofcis tingere,tuniv^ nies ad magnum fècretum,q uod eftig”'’ nofter,amp;ifta funt media materialia dep”' rata per ingenium naturæ,in quibusfn”’ entia realia in tenla amp;virtuola per omr'^ fua accidentia temperata, per quædebs’ femper contemperare lapidem in fuinigt;'' bili mixtione amp;nbsp;intcntione per ferme”' tationem.

^d tenendum fecretè lapidis ingt; uentionem.

C A P. X X X I X.

TEnelècretum,quödinomnibusr'' busercatis amp;formatis per naturalquot;

THEORICA. 7$ ineorum vltima depurationerepertaeft materiaprimaomnium rerum amp;nbsp;cuiufli-betipfarumin formaMercurij.Et hocno bilividcmus experientia, fi faccre velis, quae materia dida eft genusgeneralißi-mum,non tarnen quod accipiasficutca-piutlaici,qui capiunt'perterminuconfi-deratum,vel per cns phantafticum,(ed fi-cut eft en s reale, qui eftterminusmateri-alis naturae,à qua reci pit fua propin q uio-mprincipiamaterialiain aftionegenera-tionis,quia eft ens primum, qui eft termi nus materialis in natura, amp;philofophia noftrafub vmbralogicaliclamat eum gc neraliftimum genus, quia eft primæ naturae fubieâum,quod in tribus eft diui-fum,per quod eft genus generis minera-lisbtemeftgenusgenerisvegetabilis : amp;nbsp;iterum eft genus generis animalis,amp; ideo philofophiam noftram volumus compre nendi à tribus principalibus gencribu* in arte experientiæ, fcilicet,de minerali, vegetabili,8i: animali.Scito fili, quod plu resllbrosnoftroslegentSdeosintelligerc non poterunt, quia in eiseruntignoti amp;nbsp;abfconditi,atquecoopertitermini principales noftri veriintellelt;ftus,amp;aliorum fi[niliter,qui per eorum ignorantiam amp;

L iij defe-

RAYMVNDl LVLLI

defeétumlaborabuntdedie in diem no* reprobare,quia dicimus veritatem, Äi” fine cognofcentur omnia cum illoru® reprobatione. Ideo fi poßes attingeread libros noftrosatalium manibusabfeon-ditos tene, amp;nbsp;maxime ab illis, qui hanc tractant artem.In quibus li bris aperte re uelamus totum fecretum.Et fuper onini* euftodi præfentem librum ab inimic* mundi,quia magna mirabilia ibifuntS eruntinuenta per certas experientias^ _ cut dicemus in fecunda parte huiuslibf' Q^omodo lapis poß inuentionemß am recipit adiutorium ab ahjs rebus ad ef/iciendum eli^ xir completum.

C A P. XL.

CVm vlterius tibi dixerimu5, quóJ diäum genus euftodiatur ab off' ni nigra combuftione, hoc eft tibi need* làrium,quia per illud genus omne tuu® opusperficiesadiutoriotindturarumlb' lis amp;nbsp;lu næjfed opus eft,vt fcias illud pet artem amp;nbsp;fcientiam noftri magifterij e«' trahere, prout dicemus tibi in deunde parte,amp; expoliare ipfum ab omnibus fugt;* extrin'

T H E o R I C A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;76

extrinfecis figuris, quas natura in magi-Rcrio pofuit, ficut funt diuerfarum pla tarum figuræ,ac diuerforum mineraliuin amp;diuerforum liquorum.Etde omnibus iftistamen plus in quibufdam quàmin alijs propinquius reperta eft,amp; maioris a-bundantiæamp; adhæfionis proprijs fubftâ djsamp;;naturismctallorum,lècundûquod plus continent jde fpiritu quintæ elTen-dæ,Geut inter vegetabiliavitisdiâa materia ma{culina,amp;magnalunaria,quæeft fuccusvitalis,amp; radix frumenti fiueftra-ihinis amp;nbsp;portis amp;nbsp;portulaca,malua amp;nbsp;Mer curialis amp;nbsp;chelidonia, amp;nbsp;aliæ arbores, amp;nbsp;herbæ,quæfuntcalidç amp;humidç naturae quæ portant flores,amp;gummas,vnde po-teft fleri oleum, quorum genus multum adiungiturmatcriæamp; naturae metallorû amp;mineralium,amp; aliaomnia quæ natura funt calida amp;nbsp;humida.Et inter beftias eft fpecies bafilifci,amp; apum quç faciunt mel, amp;niel. Et inter liquores funt fanguis humanus amp;nbsp;capilli iuuenum hominum ac vrina,lac animalium amp;nbsp;aliæ humidi-tates vifeofe. Et inter mineralia funt fol amp;nbsp;luna, quia lapidum funt fermenta. Et de ipfis propinquius exiuit di-ûum genXis , quod melius adhæret

L üij pro-

RAYMVNDILVLLI

proprijs fubftantijs amp;naturismetallorö, ; fcilicet,auro amp;nbsp;argento.De quibus debö fermentationem facere lapidis per con-iunélionem naturalem, amp;nbsp;poftmodum habebitin omne aliudroetallumingref' fionem mediante fermento,quod attra-hitipfumin naturam propinquam verJ medicinæ,quæ participât eflentiæ perft' ólorum corporum amp;nbsp;efientiall corrupts oni perfeétorum. Et per hoc tibi exU' titreuelatum,quod quantomagisappf’ pinquatnaturæ gradualiter, tanto rod'' us naturæparticipar,amp; quanto magisp^'’', ticipat,citius amove naturæ eidem feadiquot; ; git,amp; in earn conuertitur.Quia natura Sapiens citiusgaudetamp;lçtatur cumfuana' ■ tura, quam cum extranea. Et ficappa''^^ quod per media naturç babes trafirc fi”' uiter ad extremitates,amp; lapidera nodru''' traheredepotentiaad adura.

De terminatione aeßne lapidis in^ Et ^uomodo eß inter pidesj z^ inter fales, ç^ inter

quot;Vitraj ^Uiie omnes exiue^ runt de Tua natura-

Et ^uomodo debet

, nafd

C ^ P. X L L

INhacnobili naturaterminaturamp;fini-turgenus(tibifupràdiâ;û)quôdàlapi dibus traximus, de herbis amp;animalibiis gt;n forma aquæ claræ impregn atæ à fpiritu quintæ edentiæ, quam poftea congela-muscum vaporefui fulfuris,amp;tuncappa ret lapis qui antea nobis eratabfeonditus cum fua homógoneitate liquoroft. Fili noftrum fulfur inter lapides creaturn eft, àcrefeit inter fates amp;intervitra de prima fubftantia,de prima re, quæ eft dicta fub-ftantia argenti viui. Et non, quód dei-pfiusargenti viui fubftantiafacimusom neopus noftrum,quia eft fd incorrupti-bile, fed non deialc,quodnonterraina-turinrupe,nec de vitro,neque de alteri-uslapidis fubftantia, fed inter illa crea-mus,quiaipfacrcdimuscffe vafa naturæ, qusdidum genus elegit.Etideo, quan-do lapis nofter cre3bitur,fac eum nafci de ventre matris fuæ, necamodo aliud po-nas,quia fecum defert virtutem ventris matris fuæ,fcilicetillam naturam fulfure-am,quæomneargentum viuum conge-L v lat.

RAYMVNDILVLLÏ

hat.Illa eft terra in qua noftrumaurunift' niinamus,quia pofte habet eum retinef' di.Et talem intentionem habere debes in extradione lapidis à principes natU' ralibus tam lapidum,quam herbaruffl' cum Deus gloriofuspofuitvirtutesplU' res in lapidibus amp;nbsp;herbis,per quas fi ben« cognofcerentur, milita ex eis mirabilis fierentfupra tcrram,quæ fimplicesabf$ dubiomiracula reputarent.

T)e}na^na coniun^ione, EtJemo^ majculi i^rfemina. Et deßlis lt;tjr lume eclipß.Et deßeun^ da ?iajcentia noßri ar.

Vi. adfaciendum e» lixir cößetuni.

C A P. X L 1 L

MOdo tibi reuelatus eft locus, vnd« poteft exire noftrum ar.vi.quoJ facit coniunóhonem femellas amp;mafculi' Non credas,quöd fit in loco femellæ neC mafculi in magno magifterio, imo eft quafi mediator folis amp;lunæ,quoniani ft' ne ar.vi.ifto bene nó coniügerétur m pw fcótionehominis,qui requirit retinacula oppot'

THEORICA. 78 opportun fl, hoc eft femella, quæ portât ,eum infrafuum ventrem.Et hoc erit luna quæ impregnabitur ab igncnoftrifolis, donee fit nigra ficut carbo.Hoc facit no-fterMercurius,qui refoluit tinéhiram fo fis,quæeftrubicundior fanguine draco-nis,amp; ipftremanet totus tinóiiis.Poftea vcnitfemella,quæconcipittotum hoc,amp; exindefermentatur donecad partum. I-giturfili tibi clarifsimèreucletur,quöd generatio noftri lapidis virtuofi amp;magni preeij non poteft fieri nifi cum mafculo iungatur femella conueniens. Quoniam licetabfq; femella diélum compofitum folispoßitdiftolui, attamen aftioamp;paf fio non poteft effe in natura fine agente amp;nbsp;patiente in aótu generation is amp;nbsp;corru-ptionis.Etper hoc tefacimusfcire,quöd fecundumterminationem graduumna-turæcomponit amp;difcomponit,fic,quöd Mercurius in primo gradu fus con-iunftioms tantum,qua-tum in aótu cor-ruptionis illiuç, cum quo commifcetur, quouR]ue fuerint decolata, fcilicet, amp;nbsp;Mercurius amp;nbsp;fol, amp;nbsp;Mercurius amp;nbsp;luna. Sed lunarefpicit ad aiftum generationis ad faciendu magnum lapidem,videlicet, quandoMcrcuriuscumiila cóiungitur,

tune

RAYMVNDI I. VLLI tuncnon eft nifi vnum compofitnni,vç' rum nigrum ficutcarbo.Quaproptertuf apparet,quôd nofter Mercuriusnone'’ femella conueniens, cîim corpus fitlt;)* tarn magna puritate, quodperfuam m*' gnam claritatem corpus compofitui” corrumpit,amp; habet potentiam diuideH' di fuam naturam ab natura extraneï) quæ venir ab dementis in eorumconiui' dionc.Ob hoc indiget alia nobili femel' 13,quæ habeat poteftatem per vicinitst' rccipiendiamp;portandi, amp;nbsp;nutriendi n^'j drum charum infantem ablquedeperdi' j tionefus nobilismateriæ,proptereavet' ' titur nigra, quia ipfum totum vult iet'' nerc.Tuncpoteris dicere quando vids' ris hoc, quodlunapatitureclipfimrupf totam terram,qUam portât in fuo ventre) amp;folfimiliter, quoniam nihil inde vide' tur,quoniam ambo eclipfim panuntuf' Et ficvidimus.Vndefunt multi Aftrole' gi,qui credere nolut,dicentes, quod hoe eft contra naturam, amp;nbsp;de hoc dicuntve' rum.SednonhabentintclleClum nature) quia contra naturam eft corrumpere cæ poGtum,quôdipfamet creauit diligentiam magnam. Igitur n

fili,quóddifl:afemel]afit fubftanriofa'quot; naturk)

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;79

natura, amp;nbsp;propinqua genen' mineraliad omnia accidentiatotius fubftantiæ vni-uerfalis reipedu mafculi in complexio-ne.Qiioniam de carne exit caro,amp;ab a-quaventus,amp;de véto pluuia. Etideo nc-cenariumeft,quodhabearnus du as fub-ftantias materiales amp;nbsp;principales,quç con cordantadvnam naturam,amp; funt magis approximantes ad illam, vt naturapafsi-uadefua plenaria volütate,amp;defua!pro-prianatura habeat appetitum recipiendi formam virtutis mafculinæ. Velut foemi-naappetit virum per inftinäum naturæ magis quam vlla res alia. Veruntarnen fieri nonpoteritper fimplicem femellam, cùm ipfa venent, amp;nbsp;deuallatur à generc generalifsimo, ex quoónes aüæ res funt generate cum linea graduali:fed cum inultisoperationibus amp;cum longadige ftionc,in quamultç,amp; quafi infinitefte-ciesindigerent,cumadhuc opus nouru non fit inceptum: amp;nbsp;quando lapis per ar tificium fubtile de natura mctalli cum diftoargento viuo exuberatofueritcre-atus.quoniam necelTariura eft,quöd no-fter Mercurius mifceatur cum natura duorum corporum, amp;poftca abillisproij-ciatur,antequam ab illopoterit fieri elixir

RAYMVNDI LVLLI

xircompIetum.Etideo funtdelufiArtr Ïtæ moderni,qui credunt effe ad finemj qliandodeberentincipere,amp;faciuntpr°; iedionem cum magnaabufione,quonn ; non integrauerunt totum curfum natu' j ræ,qüi durât per {patium duorum annæ ' rum,completæ,vndelapis eft vnius anW; amp;nbsp;elixir alteriusomninouoArtiftæ, ‘I“' nunquam fecerit.Sed omni bono Artilli experto,quieftfubtilisjhabeturvnusan' nusamp; tres’menfts,quiaftcundumquo‘' corrumpitur,fimilitergeneratur.ldci^’ ft eft expertus in fua corruptionejtantui” magis erit expertus in ftiacreatione,quæ niam id quod corrumpit,hoc idem créât) amp;nbsp;totum hoc per operationem ht,qu^ pernos clamatur folutio amp;nbsp;congelatK’) quastibi dabimusperpraéiicafeitaamp;P^' nos cognitam in fecunda parte huius te-ftamenti.

Denaturis radicalibus adconfe(iu(igt;' dum nbsp;nbsp;citius attingendum petjes

Ofiem, ^ naturam Jpedaliore matrimomj. Et de yirtute * qu^e exit ab hoc matrix nionio.

a!'

T H E o R I C A.

80

C il P. X L I l L

PErhocfiIi,cùm nöfter fol mafculus indigeat magis appropriata femella in natura,idcirco eligimus matei iam magis coftam, per quam dccoctionem fua natura vertitur in naturam metalli, mediants quo noftrum magifterium melius completur cum magna perfectione. Idco fili, tu debcs eligcre amp;nbsp;cognofcere meliores radices minerales naturæ,,quæ fnnt magis approximatæ amp;nbsp;approximan-dæinnaturaliliquabili cum toto eorum ingenio.Cura quibus precor te,quöd no ftrum magifterium teneas fecretum,quo-niamgeneransadiuc, amp;nbsp;generatum paf-fiuè,e{re debcnt in vna fpecie amp;nbsp;formacó fimili, fcilicet, forma metallina,quia fic requirit natura, ficut loquemur plenius

• infinenoftrætheoricæpro meliusintellt

• gédo perfeftionénoftri magifterij,quod j ‘ cóparaturgeneration! humans, ratione ■ diftinétionisfui fexusautgencris.Scdli-1 eet difta femella mineralis fitdecalidiori I natura qua prima, quæ nó habet aliquid dccalorenecfrigorecóplexionali,nifi in termino cxcellenter fimplici, diö:a tamé

1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;femella

RAYMVNDI LVLLI

femclla mineralis eft frigida in natural plcxionaliterfui mafculi refpedu,quit'‘ calidioraduquämipfaiitfecundumgf' dus naturales in complexione general' onis.Et fie fecundum diuerfas aâiont* pernaturam introduôtas,diuerlæ fori”’ prroduftæ funt in complcxionibusd'' uerfis de potentia in adlum.Et ideo öl’' mella effet adiunâ:a,amp;additæ primæ^’’ mellæ fimplici,quæ defeendità gencref'' neralißimo intentione, quod general'll deipfis duobus fieret, femella minéral’, in hoc cafu, effet diétus malcul us ratioquot;* fu i m agn i cal oris,amp; ten ere t locum mafj’ -li, led non eft tab’s, ficut mafcuhis pef;.' ótus agens,qui eft dator forms per ad’quot;” nem generationfs, dein quo eft gene”' tioperfedaforma, quæ portât material^! in elfe completo. Et quia licet in lunat’l forma acliua amp;nbsp;materialis,eft tarnen rd”^ tavfquead certam gradualitatem,amp;'l ' conuenit darc adiuum talc material^' quod habéat pofle darc ei certam forquot;** fpiritualcm,quoniam aliter effet nin’quot;' tardain generatione fibi fimilis-Etade“' tandumtalem errorem,natura nobisquot;' ftenditexperientiam certam,qua virtue'’ eins debent auementari.Vnde tibi di”'

BIIÄ

THEORICA. öt nius,quödhoc fitfui mafculi calore,tanl in prima coniundione folutionis ipforü, quamin fecunda dé fui germinis rcdu-âione,tunc copiofc amp;in abundantia ma gnaconcepitfemella noftrainfuo ventre numidofui mafculi calore, quem poftaa reddit libenter cum magno impinguato ^amplexatione craffa in fua reduftione, amp;hocperattraa;ionéamp;appetitum,quos nituracepitdecalore fui mafculiin pri-maconiunftione. De hoe daraus exemplum, prout potes videre de aquis,quæ flauntamp;defluuntper condudum forti-umvirtutummineralium,quibus fe ad-aquant amp;nbsp;imbibunqS: per illas viriutes conuertuntur in lapides,citius aut tardi-us,fecundumvirtutem mineralem,prout ipfafueritper fuum locum comminera-liter confortata aut debilitata.Et idea co 1 fortamuS noftræ femellæ virtutem cum l nbsp;nbsp;calorefui mafculi,vt leuius Sehne vi,fed.

H amicabili amplexu naturx pofsit fuum A germen primum fermentare, amp;nbsp;extra full nbsp;nbsp;um ventrem trahere, conuertere, amp;nbsp;con-

A gel are per ealorem fui mafculi, per quem A ealorem dielum germen venir in forti amp;nbsp;A nbsp;nbsp;nigra exùberantia, amp;nbsp;tunc nihil agendn

A in tvanfmutatione naturx, quia virtus \ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;M corpo.

RAYMVNDILVLLI Î corporalis femellæ noftræ confortata,»’ rctinetamp;alterat nutrimentum cum ma' teriali calore,amp;pervirtutem attraÓatiua eidem per concordiam natu-ræ infufai”; trahit ad ipfàm,amp;ficinfpifrat perfubtü' vaporem fu]furis,qui eftin natura min^', rain fimilitudinefumi Mcrcurialisü^^* amp;fulfurei in ventre cuius ell ignis noquot; vrensncc ardens, qui eft vicinusamp;an”' eus naturæ.Etideo dicimus,quödaurUquot;J eftmagis places noftroargento viuo,qquot;’ quoduis aliud metallum,ficut manife^' । fuæ puræ naturae attradio, virtute cuiquot;’t argentum noftrumviuum purecongo^i tur in fulfurmultum placens. Quarety dicimus, quód vbi hæc eft virtus,ibi^! propriclocus certus generationis no*^j fulfuris, amp;nbsp;tranfinutationis noftripquot;‘’”j prij germmis.

Quomodo ^eneratio non poteß 1’ dequalitatibus nimis remotts.^i ilißirentia, iju.e eß inter tna^ i jculum ((sr feminam.Etcle calore phHoJo^hico.

C A P. X L 1 1 I I. *

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;8t

Pofthæc fill fatis tibi poteft elTe ftecla ratum,quödde femella nimis frigi-da,amp;mafcuk3etiam nimiscalido non po teft fieri generatio,propter extrem itatcin amp;nbsp;intemperantiara fuarum qualitàtum. Ideo capere debes aliam femellam ft vis noftrum facere magifterium, qua ft t cali dior,amp;habeatqualitatcm frigoris tempo rati amp;nbsp;complexionati,ac materiale humo rem,refpeâ:u proportionis caloris fui ma ftuli,fecûdum quod corpus naturalere-quirit.Nam à tali proportione fit patenter amp;extrahitur generatiua virtusdepo-tentiaadadlum. Vis ergo fili, quôd dica-raus tibijin quot rebus debes cognofeere virtutem,qualitatem amp;nbsp;quantitate philo-fophici caloris.In quatuor igitur reb’ eu. habescognofeere.ftin fubiecto, in quo eft fecundù natura,quod eft ar.vi. Na fe-cundum qualitatcm matcriç,vcl propric-tatem recipit propria determinatione, vt patetin dementis,in quibuseftfecretum fecundum naturam, amp;nbsp;in illo quod eft procedens ab informatiuavirtute,haben tern refpeftu ad cceleftc virtute,que eftna turs naturalinformatiua virtus,amp;hçc dependetà natural! ealore. Tertio babes cöfiderarein virtute potétiæ generatiua:

1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;M ij fimpli_

RAYMVNDILVLLI l fimplicis, amp;nbsp;ifta dependet à calore ignü ; communis fimplicis bene informato. Et ; vltrà debes confiderare proportioned huius terciæ virtutis inter alias fcili«t) quód virtus potentiæ generatiuæ teneat infc captam formatiuam virtutem,^ilgt;' cctcalorem artificialem rectum amp;gubet natum ab Artifta refpeétucceleftis viitu-tis,amp;quöd difta formatiua virtus, feil*' cet,ca!or artificialis excitans, captam teneat fuatemperantia magna, quæ fit tri' giditate contemperante ac tempérante, calorem ftimulatiuum amp;nbsp;cogente calorei remanente in prima cornpofiticaptione' Nota,quöd ignis philofophorum eóftat exquatuor:Igne videlicet innaturaliap- ; pofitoin fubieéto proprio argentiviui) ficut præcipit philofophus,quumdicit) ■ quöd proprius ponatur ignis in corpo- ■ ribus.amp;calor naturalisfimplexilliusiub ieéti,efi:calor virtus informatiua, amp;pro-portio iftorum trium, quia fi vnusexce-dit alium,præoccupatipfum,amp; diminuât ab aflionefua,licut per calorem dige-ftibilem apparet, videlicet, quöd virtus potentiæ poßit operari, amp;nbsp;fi non, quod opereturfub potentia virtutis informa-tiiiac amp;nbsp;cius influentiæ.Et quödfubiedu did?

T H E o R . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;?5

ditopotentiæ non fit excedens, amp;nbsp;hoc fitper folutionem.Vnde nota de tempe-ramento aquarum fimilitudinariæ in quantitate fubftantiæ, hoc eft quod non excedatin potentia ditom virtutem,tali actione,quod non diminuatur materia, amp;fitin qualitatc contraria repugnans, amp;nbsp;hochabcsfcire,qu0dalterum elemento-rum débet poni in alterum. Et quanta proportio crit talis potentix in adione fua,tanto erit adiuum produóluni raaio-risvirtutis operatiuæ in fuis naturalibus operationibus fecundura curfum natu-rx.Et quia fili forte tibi videbiturimpof flbileeffecognofeere ad faciendum ma-gifterium,nos tibi declarabimus elarius in fecunda parte, cum pro hoc facienda tibi dixerimus,quôd addes folem amp;nbsp;Innam in æqualitate, amp;nbsp;de Mercurio plus, quoufq; omnes très patiantur eclipfim, amp;funtin capite amp;nbsp;cauda draconis.tunc fili fecifti vnitatem de pluralitate, de qua natura nouam generationem faciet, qua-doditovnitas infe pluralitatcm continet cffentialem,amp; non accidcntalem,quç venir ex parte Mercurij vulgaris, qui ac-cidentibus plenus eft.Et ideo venir error i nbsp;nbsp;illorum,quidecipiunt homines perfuas

1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;M iij acci-

RAYMVNDI LVLLI accidcntales tinduras, amp;nbsp;crcdunt, quoi illud fit ar. viuum noftrum effentiale amp;nbsp;fubftantiale,quod quidem habet maio-rem virtutem in centuplo,qiiam acciden tale,quia Operation es eflcntiales amp;fubftj tialcs nobilioresfunt,quam accidentals amp;nbsp;melius in noftroroagifterio. Etinil' lo cafu déclinât ars à fimilitudine naturel quiamateriæ naturæ refpedu material^ artis,non funt nifiaccidétia philofophi' cè loquédo vel mediocriter. Quareopui eft naturæ,quod fubtilius habeatfornW' recrcaturas fuas omncs,amp; cumarsnon j poßit adeo fubtiliter operari, opus eft quódei fccundumfuam potentiamfu^' curratur,amp;adiuuetur.Ethoceft, quodf non adminiftretur materia tam fubnlft fcilicetperpIuralitatemeiTentialisamp;fuft ftan tialis materiæ per omn ia eius acciden tia.Et quanto natura eft magis efTentiali’ pervnitatem pluralitatis,tanto virtuseft pluris maioritatisamp; magnitudinisin eft fentia adiua amp;nbsp;paßiu3,nec dida virtus habebit in fe opcrationem nee aliquot fubiedum effentiale, in quibus bene ft fuftentare pofsit fine tali adioneamp; paß’' one.Etideo talispluralitasin noftroma' ^ifterip naturaliter dcfidcrabilis eft.

8^

Qi^modo ex 'Vnitate ai^enti Vtui nolt;i firi, quod eßfaElum de plwat

Iitate, exit ifirtusjtmplex: aßimilatiua lapidis,

CAP. X L V.

ABhaevnitate filifadlain pluralita-i. te exiuit quçdam n obilis potentia, amp;vnum fecretum principium naturale, quod per fuam fimplicitatem àfe tranf-nnttit foras de primis realibus entibus adfinem,qu0din illis manifeftentur fua fecreta.Etik per fimpliciafecundariare-Uelantur potentiæ prima: fpeciales in v-uumconiunétæ,quod nominamus chaos,natura,origo,leo viridis,argentum vi-uura, vnguentum, oleum, paitura, amp;nbsp;liquor magnivaloris.Ideo,quiamultæ vir-tütes vnitæfuntin vnum potentia natu-ræ,pcrartem magiftcrij gubernatæ. Et de ilia exeunt operationes fecundariæ,quæ ad generationem tendunt. Quia finis realium entium prædidorum eft in fine primorû fimpliciû,amp; fie eft in toto cur fu naturæ,fecundum quod vn û eius reale

M iiij per

f RAYMVNDILVLLI perfuam fuftantiam nobiJemaceius dignitatem habet plus vel meliorcm virtu-tern quam aliud. Et quanto maiorisvir-tutis eft,de tanto cius operatio eft in ma-lori amp;nbsp;meliori virtute ac potentia.Et ideo in fophifticisopcrationibus polTuntre-uelariomni inquifttori huius fcientiæamp; fcrutatori fecretorum naturæ, amp;nbsp;fuæno-bilirates fecretorum, quæfunt in entibus realibus,quod dicfurn eft, ft fciat ea con-ftderare,per quasnotitias ad magnum no ftrum fècretum poteritdeuenire,dumta men habeatprimö notitiam de fubftan-tijs materialibus,a quibus exeuntentia realia depotcntia in aftu-Et ideo fili fciaS quæfpecies funtin maiori virtute,amp;ill3S fub quibus partes indiuiduales eratvir-Tuoftorcs refpedtu proprij generis ipfo-rum.Etideo aliquaindiuidualiafuntin natura mineralium,quæ maiorem amp;no-biliorem habent operationem quam alia) ficutfuntprimo fol,poftealuna,amp; fic fe-cundum quodvirtus eftmaiorin vnog« nere,quam in alio,fic eius operatio virtu-ofior eft in illo ,quàm in alio.Et ideo noli operari nift in diöis duobus luminari-bus,amp; in eorum mediatore,qui eft noftet Mercurius,quia eorum operatio eft no-bilior

THEORICA. 85 bilioramp;maioris virtutisinfuafpecie,qui inaliquaalia.Et quando videbis, quad pluralitas duorum conuertetur in vnita-teni,auttotum in genus vnum per poten dam principij aâiui amp;nbsp;fimplicitatis diâæ ’^oftrçmatériæ,tunc omnesvbiq; in vno participant fines fpecierû,amp; in iftogene-dsprincipio amp;inifta vnitate fines indi-uiduorum incipent primorum,quas natura pacificauit.Et ideo neceirarium eft, quód corruptio iftorum fit incipienda amp;principiandain diffolutionefui generis nom,in quo fua prima materia vel natura faluata eft. Quare patet manifeftè, quod fine fimplicitate noneftet poten-tiaamp;dominatioin curfu natur®,amp; fine poflenon effet fpecies, amp;nbsp;finefpecie indi-uidualia non effentjqui^ neceffarium eft, quod habeant eftefubvna fpecie pro-pria.Et fie tibi reuelatum eft fili, quod eu intefa fimplicitate omnia cntia realia amp;nbsp;e-orum naturæ mouentfe, amp;nbsp;etiara phan-taftica,amp; quanto eorum maior eft motus, tanto melius potes cognofcere,quôdvir-tus naturalis eftmaioris poteftatis,amp;pcr confequenseius operationes,amp; ideo in maioritateamp;in virtute motus,multipli-catur maioritas amp;nbsp;virtus luæ operatio-

M v nis.

RAYMVNDI LVLLI nis.Nûtitiam autem maioris virtutisha-bebis,li fcias eiu(maiorem finem cognO' icere, quiainotus venità potenti3,amp;po' tentiaà fimplicitatc,intellige corpora!*', liter amp;naturaliter. Et fimplicitas venit’ fubtiliratc,amp;fubtilitas venità folution^i que eft finis corruptionis indiuiduorun* veterum vel antiquorum.Ideo dicifflU*’ quôd per folutionem trahitur lapis no' fterdepotentiaina(5fum,cùm dcilUHc' fcendant entia realia concreta,quæfi*'’' inftrumentaomnium naturarum Phan' tafticarum amp;nbsp;realium per confufione*^ nobilisniixtionis,amp;indeveniuntomnH nobilia agentia. HifuntmaioresmotuS amp;nbsp;in nobilibus patientibus, in quibu* femper mouentur fua agentia propria.E* cjuando motus habent maiores virtute* j ad agentia ,vndç recipiunt nafcentiai” amp;nbsp;originem immediate, quam non ha' bent in patientibus, de tanto ipforum 0' peratio eft maiorisvirtutis in aftiuis,qua , pafsiuis.Etideofoleftmaioris virtutis,^* i maioreminftinófum habet generationis 1 amp;nbsp;citius creandi libi fimile, ratio ne ft* i inotus,quamlunavelalius quiuisplanc' , tain toto curfunaturae,ficut homoroa-iorem habet appetitum quàm tœmin3,S auiiua

THEORIE A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;8(5

inima melius quam corpus. Si ergo fili fels talcmmafculum appropriare talife-mdlæ , habebis puerum qui nunquam morietur, imo faciet mortuos viuere, öi poft mortem viuet cum illis.

Qwmodo yirtifla debet conßderare potentias duorum argentorum Viuorü l^oß comunbltones ipfo' rum, ç^di^ereutias fut eße blus reße^iufuorum (ßeCiwim.

CAP. X L V I.

POftealili non debesignorarepoten tiam irtorum duorum argentorum viuorum,quandofcilicetfimul coniun-• ftafuntperdiffólutionê,cum vnum fita-ftiuum,aliud pafsiuum.De iftis duobus per concordantiam differentialem, quæ venitàpotentijs amp;nbsp;virtutibus vnitisexe-untquatuor naturae principales,quæ vo-cantur alio modo quatuorvirtutes natura regitiuæ. Prima nominatur attraCfati-uavelappetitiua. Secunda naturareten-dua amp;nbsp;coagulatiua. Tertia natura expul fiua. Quarta quæ eft continens digeftiua.

Natura

RAYMVNDILVLLI

Natura attradatiu a fada exdominio W' loris per ficcitatem temperatam.R.eten»-uafit per dominium ficcitatis. Expully ualitcxdominio humiditatis amp;conftn-diuxfrigiditatis. Et naturadigeftiuaW per putrefadionem,quæ fada eft perds' minationem caloris per moderatam ^^ temperatam humiditatem. Natura attra' datiua mouetur à mafculo calido,amp;rf' tentiuaaterra patïente.Expulfiuamouf' turab humoribus parentum, qui mifc‘' fè.in dido genere quod nominamusaf; viuum,quod quidem propinquiusd«f‘‘; dit à generc generalifsimo.Et digeftiquot;* ' mouetur à qualitate ignis ab omnibu* contemperatis cum ipfbrum humorep'', decodionemomniafimulimmilcend'’' Etideo nos hac clamamus mcüorem paf' tem totiuscompofiti digeftam amp;nbsp;fepara' tam,vnguentura,animam,aurum noftf“ amp;olcum.Vnguentum, quod colorâtS tingit amp;fundit, amp;nbsp;facit flucre omneaP viuum ratione fuç perfedionis,quant as quifiuit per didâ digeftion em,quia ine» ' frigidû conuerfum eft in calidumjficcup’' in humidü,ponderofum in leue,quodli' bet per fua media, amp;nbsp;quilibet perfuums' toré.Fili fi nefcis ddferentias quæ funtin ter-

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;87

tcrcalidum amp;nbsp;frigidummafculum amp;fc-minam, nunquam fcies opus noftrum ' facere. Scias, quöd nihil poteftnafeiniß 'I ex femeUa amp;mafculo,nee aliquod germé '. genetari nifi ex calore amp;nbsp;humiditatc.For ' ' titudines appetitiuae funt mafeulinæ ca-'ï nbsp;nbsp;lidæamp;ficcæ,amp;funtignis coagulätisKe-

’• nbsp;nbsp;tentiuæfunt etiam mafeulinæ, frigidæamp;

' nbsp;nbsp;nbsp;f ccç,amp; funt terra.Et fortitudines mundi-

' nbsp;nbsp;nbsp;ficatiuæaut digeftiuæ,fcilicet,altérantes

funtfemellæcalidæ amp;humidæ,amp;funta-(' nbsp;nbsp;nbsp;er.Fortitudines expulfmæ funt fimiliter

femellæfrigidæ amp;humidæ, amp;funt aqua.

(Et quinta fortitudo vita eft infantis no-ftri,quæ amplius non eft alicuius quali-tatis,fcilicet fiigiditatis,humiditatis, fic-citatis amp;caloris, quia non amplius ealida, 'i ficca,frigida,nechumida,ncquefemina, ' j vel mafculus.Fili nofter infans habet du-d os patres,amp; tot matres,ideo delicate nutrt '■ tuseftabeorumtotafubftantia,regnat amp;nbsp;' ' regnabit in mundo nee morietur.Fili for ' i titudinesappetitiuæ funt calidæ amp;nbsp;ficcæ, 'I amp;nbsp;funt illæ,quæ attrahunt, tingunt,8t co-lorant,formant colores fine feparatione ’ ' nbsp;nbsp;vel akeratione,amp;-iftæ exeunt ab igne,qui.

' i efteorum pater. Fortitudines retentiuæ, '1 nbsp;nbsp;frigidæamp;ficcæfuntills,qux adiungunt

1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;calores

RAY MV NDILVLLI i calores corporibus, amp;ea mollificantbJ gando forti vinculo dictas tinéluras b®® i feparatione aliqua. Fortitudines dig^J ttiusE, mundificatiuæ, funt illæjq^M mundant amp;nbsp;lauant immunditias cor* porum , amp;nbsp;de ipfis extrahunt natuia'” amp;nbsp;ipfim ardentem , accenfam, amp;nbsp;iH“' minatam condituunt amp;nbsp;ordinant, qiquot;* funtcalidæamp;humidæ. Fortitudmesf'' pul(îuæ,f“gidæ amp;nbsp;humidæ funt illæ,q''^ cxpellunt vitia mundi, amp;nbsp;quando fit«' pus,iplatranfmutant corpora interfl'' mulquoufquein illorum erpdam natU'i ram tranlicrinr,amp;póft quando quodh bet clcmentoru m, omnia veria funtin*' ' nurn,nunquam feparabu ntur neque lt;1*; uidentur.Èt ficut quodlibet ipforui«’ corpore extrahitur, lie etiam in corp”’' vcrtitur,amp;iïcpcrartem fe componun^'1 in vnum adduntur,amp; adiunguntur ””' rumnaturæ. Qiiinta verb virtus eftÜl’’ quæ totum facit, amp;nbsp;omnia ducit Är«”! ducitad Hnem fuæcompofitionis,amp;” fpiritus quintæ elfentiæper naturaW læ' fluxus in compofitorum fubflantias^” fincm,quôdfua virtus perartemfit rd^’' xa,amp;infixain ipfis corporibus.

Qwmodo lapisfortitur diner pt no mina per pios diuerjos effeSlns.

C A Pi XLVlIi

CDiquando voles noftrum magifteri-X um incipere,non opeieris,nifi de na-Uris melius lucentibus. Dequibusna-turismelius lucentibus minor mundus creatus eft,quas tibi nominabimus per fuas proprietates.Scias ergo fili,quód fui fur eft ignis, amp;nbsp;magnefia eft cbarifsima noftraterra,amp; fecundarie eft aer nofter, amp;nbsp;argen turn viuum eft aqua noftra viua, quae fluit amp;nbsp;currit pertotum corpus. Sed fpirltus fecretus eft aqua fecunda,aqua omnis res habet acclpere nutrimentum, Scomne germen,vegetationem,amp;omne lumen Iftuminationem debet habere. Si autem operationem deftderasfacerema-giftraliter,amp;perartemftne falfo,neceffa-liumeft, qudd in coaequahtate natural!

1 ducas omnes iftas naturas, fdlicet call-dum amp;nbsp;frigidum, humidum amp;nbsp;ftccum, mafcnlum, amp;nbsp;femellam magiftraliter. tx hae conrunctione pater principi-

RAYMVNDILVLLl

um generationis lapidis, amp;nbsp;poftea nutn^J peraquam,quæfecum portât in ilia lu®* amp;:vitam,3pfpiritum,coqucndoa:qualit** opustuum cumreßdentia conftantia/; xillenfia, atque componeiftud fecund“ compofitionem illorumde quibusW^ componi,fcilicct,fol amp;nbsp;luna, amp;nbsp;MercuP'' us nöfter. Fili de diuerfis naturisfuniquot; turnoftru compofitum. quonia corp“’gt; amp;quatitasipfiusa melancholiafiunt,®’! ignis,quicft cholera ruhea compolit’;^t additus eft cordi vel epati ad bene dirigé'' dum illnd,quod ad cor ven it,poft Hf' digeftionem materia per igneih diged^ eft expulft amp;nbsp;trulà ad epar, cui additur’' er,qui eft languis fluens amp;decurrensp*' omnes venas corporis,amp; tune apparettO' lor, quado in rubcum totum verfuin«^ Etaquaqua phlegma vocamus,pofita““ Ïn pulmone,amp; afcenditin lingua, amp;# oris inftrumentis. Sic fili opus eft tibd quod perfcientiam amp;nbsp;méfuram artis,ad' dasnaturas quoulquc corporafaöafilt;'‘ fpiritus perfortitudincs accidentales®' troduftas in curfu philofophiæ noRf^ perartem magiftcrij.Adde ergo duasnt turas quoufque traxeris totam natural” puram amp;nbsp;Iucentem,atque claram,nan)lt;*‘

T H E O R I C A. 89 illis duabus debet vna clara nafci, quæ to-tum genus fuum ilium inare debet.Cufto di tarnen corpora in fuis liquefaftioni-bus,quaridocrisin opère noli tranfeen-dcre menfuram, quam ligna naturætibi monftrabût in qualibet decoélione,quia natura in naturammutatur,quoufq; corpora in eo remaneant permanentiaad li-quefaäionem amp;nbsp;ad fufionem, propter permanentiam materiarum fixarum,quæ funtnoftra fecretabenetemperata amp;hu-mida, in quibus corpora veria funt per artem magilterij, amp;nbsp;lunt vnguenta,olea, lcrracnta,amp;anima:,amp; foies, qui lucere no ceffant fupra terra noftram,atque radia-re.quare fixate oportet te in aticnuatione naturae, ad formandum corpus philolb-phiæ,quoufquefit aqua clara, quæ aqua vocaturaquafapientiæ,nam totaeftauru amp;argcntum,delata in adionem elemen-torumfpiritualium,in quibus quiefeit amp;nbsp;gaudet quintæ elfentiæ fpiritus, qui totû facit.

Q^modo ydrtißa ^ operator debet cu^odirenaturamjpiritui cjumt(e eß fentieeßeut fonnam formarum.

N Et

RAYMVNDILVLLI

Et quomoeh eiebetillam inteb b^ere. Et de menßra

C A F. X L V l I I.

IDeofili necefTarium efttibieuftoi'’ naturam fpiritus quintæeffentix,fi''‘’ aliquidfacere,qux quidem aprimacaU' fadependet,ficut forma formarum,lt;]“^ pofuit fe in diftis quatuor naturis hono* rabilioribus,amp;cft nominata anima df' mentorumjlumêdarum,amp; fpiritus4“*quot; te effen tiæ.Et quia omne formatum ft'’' ftantialeimmediatè deftenditabift^csi* ft proxima quinta, amp;nbsp;nos damamus ei'quot; matrem matrum omnium aliarum ftj m3rum,Fili non debes intelügere,^“'’. hæc forma amp;nbsp;fpiritus lit cab dus, frigide ficcus,nec humidus,necmafculusautif' mella, fed intdligc, quod cauft mag”^ perfedionis eins attingit ad quamlil’^ earum quatuor naturarum, nam fincfp*', ritu iRo non diet complexio in aliqgt;*‘’^ complexionato, ficut manifeftè cogn”' fcimusamp;videmuscum certa experiennE inligamentoamp; cóplexione quatuordt' nientoru,quæ quidem contraria quaint' ’

THEÖRICAi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;0

tèfibi ipfis repugnant,qua repugnantia diäörüelementorum contrariorum no poflent concordare quod in vnum redirent, nifi effetillud nobilißimum mediû, einodtonfufeper omnia vadit clementa, ^'nqualißetfuarum naturarum partici-p3t.l(lcircofili,ii iftud vis cognofccrc,il-^utleft quod ponit iriter i nimicos pacem, ^ïd illudcohu enit attend ere, amp;nbsp;gratia e-’femplijaeramp;aquafunt intci4|uosinimi-eos,aer inter calidum amp;nbsp;frigidum,amp;aqua fimilitercùm fit inter humidum amp;nbsp;ficcu, .Cintcraerem amp;nbsp;terram.Et ideoquändo volnm us,qü ód ficcü co n uertatur i n h u -midum capimus inftrumentum quod eft in aqua,quæquidem participât per humt dum humido radicàli ffvapori hærédita^ rioamp;acreo,deportato in fuo phlegmate aquatico,in quo fpiritus quintus dclatus eft,finequo vapore,qui elimateria noftri germinis deportati in fuo phlcgmate, quod defcëdit à diéto genere gcncralifii-mo,nó poffer cógelan.Ideo tibi diftu eft, quödbénéficias fiibftatiaaerea difpone-relapidis noftri, amp;nbsp;fubftantia terræ eiuf-délapidis,quæeft fiuamater,quóufiq; fint abfiq;fieparationebene cóiunéti.Filifiub-ftantia aerea eft materia noftri germt-

N ij nis

RAYMVNDI LVLLI

nis,quæalio modo aquanominaturp^I manens,humiditas cuius multum can“ eft, quia induta eft propriet ate ignis nj' turæ.amp;ideo opus elt,quod fcias earn O“' ‘ poncre amp;nbsp;cognofcerc,fupra quamtert’, debes earn congregare.Nam ibi eft vist®' ta,om nefque virtutes ibi iacent nolbi 1^ pidis.Nam ft fubftantiagerminis effet c®' gelata amp;nbsp;co nu er fa in ventre matris ft® quæ eft vas naturae, nifi fpiritus expit’'’ aeritate,quæ fuæ participât eflentiævitt'’ te excitatiui caloris, germen fineanif’ remaneret,nec amplius haberetpuffu^^ : nequemotumalicuius fpiramenti.ßt''^ admodumterræ mortificaretur inaU’“ colorato,quæ indigeret fpiritu viuifit’' tiuo,fcilicet aere, in quo omnis resviu'' ficatur amp;nbsp;inipiratur. Qiiare terra noßf abfqueipirituifto non portaretaliquej” frudum, nam ifte fpiritus earn perfici'' Velis ergo fili aeritatem volatilem in «f rafuacongelare,amorofo nutrimento'' gnis appropriati,ficut infas inter brache matris fuæ, videlicet, quod dielus ig®^ fît in ifto gradu proportionatus, qu®“ vim fpiritus calidi amp;nbsp;humidi non fuf^. ret. Nam ipfius fpiritus natura calidacit’ refblueretur per ignis improprij flammt'

THE ORICA. 91 ficutvirtus magnæ flammæ virtuté par-uæannihilat.Etdebesin hoccafu aßimi-larcnaturæ,fcihcct, quod non capias de ignc elementali in generationc rerum na turæ,nifi inquantu indigebis ad propor-done excitationis ignis nature, qui mo-uetur per totam materiam.Et de tali fimi-htudinc natura,in qua eft virtus gencra-tiua,efttua direólnxamp;magiftra. Qiiare fciaseamintelligere.Namipfa magna G-picntiaprouifajamp; magna folicitudinein fuonaturali operenon capit deignc elc-mentali,nifi tan turn, quatum indigetad informationem fuse materiæ. Sic fill debes facerefpiritum diftum in terra fixan-do amp;infigendo,ipfum diligenter deGcca percaloré, quern nominamus efeatefim, ipfeenim patitur ftnfum naturæ, quia fufiicit ei,quód ficcitas terr® fuftentetur per ficcitatem multum debilis ac tenuis i-gnis. Et cum toto hoc per ealorem fubti-lemdidi ignis fua fibi natura excitetur, abfquetranfgreßionevirtutis illius,quia pcrillam fpiritus calidus ad profundius honorabilis materiæ pénétrât amp;intrat,fi-cutanima corpus intrat hominis ad vita dandum.Fili,hæc eft verißima fubftantia aerea,quani debes per Ingenium naturale

N iij coge-

RAYMVNDI LVLLI cogéré, amp;nbsp;earn in corpore fixare,ne roof' tificata reman eat.F.t poll hoc proijcioS'i um phlegma cum omnibusfuperfluit»® bus,amp; tu ne habebis fubftantiam terresquot;' bene difpofitam perhumiditatem Iorem,hne fèparatione vnius ab alters)’ totam conuerfâm ad naturam aeris,quo’ ligamen faftum fuit per diâam aqu^f’ quæ eft medium ficci amp;nbsp;humidhamp;inot'J tio nature vocatur,aut naturalis,c0qoOi natura facit earn pergenerationem amp;'quot;' uificatione return mortificatarum, qo’quot; doper fublimationcm conterminatfr cum cum humido,amp; econ uerfo. Hsijf nim mixtio eft naturae,quia cum igneW' Ähneillo non.Ideo necefleeft,quodlt;gt;’ multum fubtili terreftri amp;fortiter digquot;“ ftoacfubtilicalore aereo fulfurlit colt' pofitum, hcut in vafe naturae, in quod' äum humidum amp;nbsp;didtum terreftrei'' mul mdeentur fubtiliter, amp;pcrmiriiiro' amp;nbsp;infenfibiles petias, fie vt minifflUit terreftris ficci amp;nbsp;minimum humidi ä“ quantitatem vnius grani devno. Sis'* quantitatem fimilcm de alio congru' gentur fimul, tali raodo, quod vnu® nee aliud ftparetur à partibus gencrisft'i ficut pereorum fublimatoncm appâtai mad'

- THEORICA. JS manifeftè.In quacerta amp;approbatacxpe rientia videtur, quöd hoctotum volat amp;nbsp;afcendiqvelin toto remanet inferius. Et fiepetartem inuenitur,quöd nullapar-tiumfeparaturab altera, poftquam natura hgccolligauerit cura maioriamp;minori, amp;cura magna amp;nbsp;miraculofa folicitudine. Eli,hoc totum fit in prima noftri lapidis creatione,amp;eft alterarum return mixtio, aliasviuorum argentorum alterorum v-nio,quç poflunt colligari in eiTentiali fpi ritus quints vnitate eflentiæ per alterati-onc,adeo,quöd nunquâpofteafeparabû tur àfuis homogeneitatibus,ficut poftea videbiturper experientiam fublimatio-nis,quspotefl:aggregarehocquoddev-no genere eft.Poftea non debesignorare, quöd neceffe eft, vt medicina noftrade vna natura amp;nbsp;vno genere componatur amp;componidebeat.

Qwmodo fubhmatio Separat purum (^ mundum ab impuro lt;i^ immun» domper fabtilitatem in^emj ar its amp;nbsp;natures. Et quorno do debes mtelli^ere

quot;Eb inj ani»

RAYMVNDILVLLI animam-Etquideß anima.

CAP. X L J X.

POftea fili fublimatio noftrafepa«'! totum purumamp;mundum,quodc0‘

Icóhum cft Mercuriali vnitate, à fetibu’ großis terrclkiBus amp;nbsp;immundis.Etidclt;’ tibi nccefTe eft legere,fcrutari, amp;multi* confiderationibus rationabilibus ftudt' lt;

re fuper ido regimine, quia hic eft totin” * periculum amp;nbsp;vtilitas tota,totumque W’' ! gifterium, fcilicet puerum noftrumi”' forinando,acanimam in corpus eiusin' fpirando cum humore amp;nbsp;calore veri lui”' nisamp;clariquinti,quando quidem tun“: videbis tranfmutarimateriam décoiffé, in cplorem,nec intellige, quod hoc vifi' eri debeat,fed per ingeniumamp;fubtiliti' tem,quas à natura debes intelligerejnaf per ipfius üpientiam habet naturamd' ■ tam folicitudinem habendi amp;nbsp;déportant di materiam ad fuam perfeftionem.Qu’' re fi omni tempore defideras opus inuf' nire per naturam, adminiftra fèmpernS' turæ difponere fuam materiam cum fd' entiatotain igne, fecundu quod natu« eum dilponererequiritamp; petit. Natiinf fuul” i

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pj,

fuum proprium faciet debitum,quia format,collocat,amp; permutâtmateriam amp;nbsp;nó tu,quando eumreperit, quodper artem rtfpeftuprincipiorum naturalium ftabi-litataeftamp; præparat materia,tune natura petfolicitudinem amp;nbsp;intelligentiam in o-b^dienti materia totam perficit materia. Et ficut nihil habes agere nifi adminiftra rc naturae,eo quód nulla forma excepta înima eft mouens naturam fecunduin propriumfuum aftum,amp; fine motures non poteftgenerari.Etideo ab anima to-tusprouenit effeäus-Non quodintelli-gasquodhoefitfecundumquod fit or-ganieu corp’ philofophicû,amp; habeat po-teftaté vitale amp;nbsp;animalem, fed ficut operatoreftin artificio fuo.Et ideo fili h^c a-nima nó eft virt’ fexta,lèd eft virtus quin ta quatuor elementorû,quæ fuprà reful-tat,amp; depuriori effentia quatuor elemen-torü. Et ideo in fphæra ignis quiefcit,amp; i-bi habitat per contin uum mo turn, amp;nbsp;eau fafuimotusefteius calor excitatus natu-ralisper ignem fimplicem clemcntalem, ficut in eodem gradu. Cuttodi ergo i-pfum ne exeatprg calore nimio,amp; habeaS euminamore.

RAYMVNDI LVLLX

Quomodo nature elementales eXl^^ à maßulo ^famina adfacdn dum^enemtionem.

C A P. L.

CVm autcm Kli de quatuor natuf'’ fupradiétis dux à mafculojacaJj duæ à femclla depédêt,vn de vis eft q«®“ in limul habeant patiin mutationeft’' rum naturarum tantum, doneefuprà®' ' davirtus quinta ponet eain veraconçût dâtia,amp; ligatura cum eis per talem ügâ® j q u ô d n un q uarn ad fi ncm t ermi ni nbsp;nbsp;nbsp;j

xtionis,aut per fe aut per accidens amp;fitJlt; toto {èparata,diiroluta,amp; deligataà tot® compofito.Ettunc elemenra potential , non habcntferetinendi,fed feparatart': manent, amp;nbsp;difligata elementariè vouij abaltcro,quando eorum ligamen,hoctgt;^, virt’quinta prædidafeparataamp;diiTolut' çftabcis,tanquamres confulà amp;nbsp;defols' ta,quçfuum gubernatorem amifit.Ovoi J pueri filij dodrinædcauratæ, noter is h࣠• nobililsimam virtutcm,fi vultis quatuoi elcmenta fimul per vnitatem ligare, qui’ fine ilia mixtio vera aurigraphiæ nequt vnio fieri potcftiplbrum. Et cumiftaft fuotemperamento quod ex nobili ton-corda«’

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;94

cordantianafciturcum propria menfura defeendenteà fuperiori natura, quæna-turahabetin fe philofophiam amp;fcienti-amfeptem artium liberalium quibus 0-peratur. Quoniam ipfa in fe portât omné Gcometricamformam, amp;nbsp;omnem rem terminâtvirtute Arithmetricæ fue per æ-qualitatem numeri certi,amp;per notitiam Kketoricalem, intelledum fuum ducit depotêtiainadion.cm.Vosergofilij do-ftvinm,dcbctis hocinftrumétum cogno fcere,fi fcire velitis amp;nbsp;experientia certa vi-dere,viitutes influxas,amp; reinflucndas,ta, nature fapientia, quam artis fagacitate infiiis compofitis.

Tie intentioneyper quamfit'umo qua* tuor elementorum. Et quorno* dopoteßfiertf^sr quandO)lt;i3quot; quare eß faSium.

C .4 P. L I.

ANtequam facias fill vnionem fpiri-tualium elementorum opuseftfei rc,quödper intentionem fixandi ea velis l vniread finem,vt ifta vnitas fixari pofsit 1 quoufq-,'ipfarefiftere pofsit entra bcllü i-1 nbsp;nbsp;gnis.Pili ignis eft propvietatis talis,quod

1 nulla rem corruptionë habentépatipo-1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;wft»

RAYMVNDI LVLLI teftjimoipßm omnino fecundurn ei'** potentiam annihilât cum fua proprieta^ velit, quod nulla corruptio pofteum y' per differentiam magnæ contrarierait quæ eft inter proprietatem ignis,amp;inip“ ' ritatem aliorum elementorum.IdeoB necefle eft tibi,quôd primo habeas df' menta præparare cum purgatione philO' Ibphicalijquoufquetu habeas illam puf^ naturam,quæ puroelemento eft appr®*.' priata, amp;nbsp;primæ rei à centroipforunaci'J traftæ in forma cryftallina clara amp;refpl' denti,amp;hic,ideftillud elementuiniign'J ; diciturjqui eft incorruptibilis,per q»‘| dicunt philofophi,quód corporarefd' f uunturin argentum viuum quemaufff' 1 reßpientia eft. Quia iam tibi diximus'” i capitulo forms maiorisquöd terraquj t calcamus non eftpurum elementunijft“ i elementatum à vero quinto elemcnW ■ quiainfuocentro repertaeftvirgoamp;''£' ! rum virgincum elementum, amp;nbsp;fic dedijs ‘ elementisintclligeredebes.Hiciterütib | dicimus,quöd omneillud quodnó ent depura elementorum natura combure' ; tur,amp;extoto annihillabitur,amp;tuncipf’ j elementa pura, clara,amp;mundaremoue-bunt,amp; terrarelplcndens clarior tryftd'

9Î

lo.Ethacpurgatione faciet fupremus ere atorquoufq; magnus mundus infuam primam rem conuertetur,fcilicet, omnia dementain fuam primam enentiam,quæ pofteaignemcœli non timebit, quia rüc motus naturae fupremç in femet remane-nebitabfque aliqua corrUptione. Sic fill opus tuum babes huicoperi aftimilari, quod nominatum eft minor mundus, purgationi magni mundi quoufque mo tuseius abfque aliqua corruptionc per-maneat.Et tunc ampli us no timebit igné, fedbmul omnia elementa magno quie-feentamore. Vide igitur quatum creato-ri fummotenearis,qui tibi dedit effead

1 nbsp;nbsp;faluandum te, amp;nbsp;talia ’tibi demonftrauit

1 fl eavidere vis aut habere. Ideo fill feito, 1 cum nulla res imbuta corruptionc pof-I fitpati vcl tolerate ignem,nec ignis in fe 1 pan corruptionem, oportet, quod lapis i mundus magiftraliter trahatur feparatus 1 ah omnibus immunditijs Scfoetulentijs I corruptilibus, antequam præfumaseum \ fixarc.quoufque fit natura pura,quæeft 1 res puro elemento appropriata amp;nbsp;prims 1 rei.

1

RAYMVNDI LVtLl

Q^modo tota Jubßantia bß^ ^J

t^e eßentM. Et de^umwä ? philoßphorwn.

C A P, L l I.

Scias fili, quod fubftantialapidgt;5 n” ftri eft tota pinguis amp;nbsp;igné imprep'îî^ ta,in quo mouetur,amp;cft abfconditusip'' ritus quintç e(rentiç,amp; ibi habitat, fcil^ infphæra ignis,cùm lapis nofterqW^ Ipiritus quintus eft totus igne plenum? eftin omnibus quatuor elementisdi^ fts,vel non diuifis,amp;in omnibus habiU' draco.Cignis,in quo eftlapisnofteraert’ hçcproprictas eftin omnibus mudicopi’ fttis.Et ideo diétu m eft,qu od lapis noft^J eft in omnibuscopofitis mûdi,amp;pertol'J mundû per illos qui bene intelligunt^“ differentiae ft inter lapidë,amp;lap(deró'b^ temperamentum Herinon poteft,nifipf' fermentaquæhabentneceffariofixareb pidem, poftquam verftis eft in naciiraö metalli,fcilicet fulfur amp;nbsp;argentum viuuf amp;nbsp;non exit ferm en turn de hoc vel hoG fed de foie amp;luna tantum. Cùm nihilpC' timusjuifi quodlapis conuertaturinft-

U#

THE o RI CA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;96

umfimile,quia de ipßsefttotum temperamentum,necfermentum eftantequani diftacorpora in fuam primam materiam conuertantur. Nam conuenit,quod de oleoamp;multumfubtili terra fermentum fitcomponendtim,fimilitcr amp;medicinâ penncerationem naturalem folutionem amp;indurationcm, quoufque fittanquam ftbftantia vna gummoß.Et hæc gumma potentiarn habet attrahendyadic omnê aliamrem cuiadiungetur.Fili hæc gum-maeft noftrum compofitum fermentu, amp;nbsp;fimiliter medicina,quæ potcftatem habet conuertendi poft fupremam medici-nam,quæ poflea fermentata eft dediéto fermentocompofito.Et diétanoftra fermenta fimplicia funt noftra prima olea, deqilibus compofita noftra fermenta fa cimus,quæfuntmagni valorismedicinæ. Qtiaienifi feras duo corpora perfeâa ad ad prima fuam naturam reduccre,nópo-terisvllafermenta comporta habere.

Öe 'virtute 'i’muer/alijiju^ßparate^^ lementa, lt;7* qui^ conwiißt eaj i^'Mde illa eßereatain

VmueïJali cogfüiione.

Cap.

KAYMVNDI LVLLI

C ^ P. L 1 1 L

CErtum eft fili,quód quædam virt'^ influxacftin ónibuselemctatis^^ poribus,quia fine illa effe nó pofTentA in homogeneis rebus terminatis »^ rem a n et vir t ii s in m i n eral i tate perp«^ ' amp;nbsp;eft illa, quæ omnê caloré habet patb'’' tione fueperfede decoëtionis inf^^j humiditatisliquorofe. Et ideo neff’’ eft,quód de metallis perfedis ea trah^ quia deipfis venit noftræ perfedioquot;; terminatio,amp; claritas quinti luniinisë: igitur virtutem per fimilé virtutCjCju^^' in rebuscrudisnon terminatis perexf* mitatê,fèd terminatis tantummodo^i”; diocritate,a quibus feparabis aquajigquot;'' aerem amp;terram,amp;ifta quatuor elf®'^ cruda funtimpregnata fimili virtutfi“! magis crudaper fuorum vaforum ïD^i riam amp;rationepotentiæ fuxuaturs^j“' dæ,dcbes attrahere naturam magis co® calidam,amp;humidam amp;aeream fubtikquot;'' q ux i n ge n i o n at u ræ co n gela ta eft in ‘P1' dem amp;nbsp;naturam metalli in fua prop''’ mincrainfluxa. Nam iftaeft magispfi^, pinqua naturx,quàm prima materia,/ magis propinquèdefcendit à formai” mar/

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;97

niarum,qu32 nullo tempore adiungitle necconuertiturin formam metalli, neq; faciet,quoufque conuerteritin fuam na-turamcrudamamp; ponticam, amp;nbsp;amarum mctallum, amp;nbsp;quöd illud crudum paffum ' fuentpercodum,amp;econtra coftum per crudum.Ettalimodo Hlivelis antiquam formam reciperecum omnibus fuis partibus fubftantialibus, quia hæc eft vera 1 fpecies amp;nbsp;pura natura çlaritatis vers, amp;nbsp;J per nouamvelis earn confortare, vel eins I augmentare vires per cœleftis influentiæ il adminiftrationem. Nam opus eft, quöd .1 ' natura iuuetur à natu ra, amp;nbsp;inferior fupe-H riori indiget, Geut materia femeUæindi-4 get confortatione:amp;quôdperGciaturà ' 4 nbsp;nbsp;materia mafculi fui, freut diximus, quöd

4 nbsp;nbsp;virtus mafeuli temperata in calore amp;nbsp;bu-

4 morc,tempcrat acconfortatvirtutempaf 4 fiuaro,adretiçendum getminofam virtu 4 tem,amp;rumpit amp;ducit omnes frigidita-4 tesfuas excefsiuas,adremotam regionem 4 per fuurn appetitum in virtute cœlefti, 4 quæ dicitur forma, amp;nbsp;mater formarum, 4 iefeendens Invlrtuteconiunöacu pro-4 pmqurore natura metalli,cum fua virtu-4 nbsp;nbsp;ofa amp;fubtili inftuentia,rmplendo formas

4 nbsp;medias,fecundum genus amp;nbsp;formam mail nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;O terim,

RAYMVNDILVLLI teriç,cuin complexioneverißimiamo''^ Nota ergo fili has tres virtutes. Pril”’* nim defcendit à primo motore,autàB’‘’' tu ftellato amp;nbsp;fuis figuris. Et iftam in quot;nbsp;j ftroteftamento nominamuspriinain'*' mam formarum.hæc eft prima forma,f*^ quam inferiores materiæ tranfmutan''\ de forma in formam tantum per ciirl®quot;' amp;nbsp;inftitutionem naturæ.Et de ifta ßequot;’’ naturaßitis habetad formanduro,amp;t'*': nendumde potentiainadum fuapd®’ compofita per materias dementof®^^ Et ifta forma non poteft obediens e’ arti. Secunda virtus eft virtus infuia*quot; materijs clementalibus compofitis,^®’'' trahere ab illis materijs opus eft tibi'quot; quibuseft,per modum conuertendi^j

nusfuum ad primam fuam natural”»'^, appropinquandi quantum eft pofsi“*'

fuæprimæ rei,amp; hæc eft arti i-quiamaterialis eft. Erin hoc punflo’’^ non poteft aßimilari naturae, quiatf***

non poteitformam lubftantialeni re»“, ficut facit natura per ingcnium fus”® lis operationis, amp;nbsp;intentiuæ. Eti^*^ necefte eftarti,quödad naturam ree®' rat ad obtinendum de fuis fubftan?*', libus formis, quas iam creauit, ad‘®''' mandu^

THEORICA. 98 rnâridum vnum corpus cum tali poten-tia,quodiacetmortuuin in terra: amp;nbsp;do-cerete, quomo.do poteris illud corpus trahere à fuis compoGtis creatisj amp;nbsp;tibi oltcnderefuam creationejm,qualitercon uertitmateriam depotentiain aöumge-nerationis. Artifta igitur, fili , fubtilis habet multum infpicere, qualiter ope-ratur natura, vt per artem ei afsimilari vallat, amp;eam infequi quantum eft pofsi-bile,amp;illud,quod nó eft poftibile, quod peringenium intclleduale Iciat fupple-readrefpectum naturæ,firem noftram defiderat,quæperficiturper natura,amp;ilia fimplkiter nafcitur de tertia virtute, quaintelligcre potes per fècunda.Et qua-uisdixerimus,quódfunt tres forme,non ell tarnen vnatant-um fola,quia non acci-pitfinem terminationis nift per naturam fuigeneris,in quapercurfum naturæ in-fluxa eft amp;nbsp;capta per illam in formam fubftantialem,fine qua nulla res mundi poteft viuere. Et ad hoc faciendum intelligere nos fortificamus ad aperien-dum intelleftum humanum vtfeiamus, quoddiâavirtus eftinfluxahumidis ra-dicalibus,quçfunt imbuta in partibus eC fentialibus return compofitarumMercu ■r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;0 ij riali-.

^ RAYMVNDI LVLLI rialium,amp; elementorum purorum amp;no» purorum, quia de difto humido fa^ funt omnes partes cflentiales omniu M® curiorü,amp;omnium quæin mundoto' Et per hanc omnia, quæ habent cremei]' turn amp;nutrimentum, crefcunt amp;nbsp;nuW' untur. Filigeneraliter tibi loquimufquot; omnire, amp;fi intelligas ea, quæ tibirC' labuntur, ea tene fecreta. Nam tab's'?■ hæc virtus, quöd fine ipfa nonpofsis''', gare, difligare, formate, tra n fin u tare, b uare,deficcare, calefacere, humedare,gt;’'' queanimam in corpus ponere, per hä’' autem elcmenta ligantur. Et nifi fil’P'' theoricam naturas intelligas, nullo te®, pore per practicam fcies opus tuumta^ gere,nec eorum menfuras inteHigerc,*^ potius in errorem cades, deuiandoP' punâum contrarium, qüi iacetint* fortuito.

De natura nienßrualb fœtetis, ifi f^ eß i^nis contra naturam.Et ^^ re^uæ corrumpit totam

naturam.

C4

T H E o R I C A.

99

C ^ P. L I 1 I J.

POftliïcfilivolumus tibi reuelarena turamméftrualisfœtentis, in quoi-gnis contra naturam eft, qui totum lapidera noftrum in quédam dracohé tranf-mutat fortemguttorofam, qui ingroflat amp;impregnat matrem fuam.Et dicimus, lt;]uódnatura ipfiiis eftin fua natiuitatc priraain complexioncfrigidaamp; ficca in quarto gradii, amp;nbsp;fubftantia ciuseftpoh-ticaded per fuas digeftiones amp;nbsp;decoftio-nes de natura in naturam mutatur, amp;de faporein faporem.Nam cùm materia fub ieclurn fit tranfimutationis, ftatim ipfa proprio fuo nomine in fecontrarietatem recipit. Et fi habcat möuentem, amp;nbsp;mota fitfecundum hocin contrarietatem, habet amp;nbsp;pofsidet contrarietatem tranfmu-tauonis fecundura contrarium propin-quum illius entis,a qu o mouetur con tra-netas.Nulla res aliam corrumpit, nih illa quæfuperataliam in qualitate contraria, ficut eft calotamp;frigiditas.Et nôn fit eiuP ^^æ generis, ficut calór tolerabilis amp;nbsp;mtolerabilis deftruens. naturalem fèn-fum.Etideo paruaflamma citodcuafta-turpei-niaiorcm,rationc fus excellentiæ

RAYMVNDI LVLLI

magnæ, quam habet contra illain. Na'’ humidum,quod magno tempore nutrt, ret fuam paruam flammam ac longin’! comburituramp;confumiturparuo temp’, re per magnam flammam, amp;nbsp;tuncabo' letur parua. Et fic tibi fit reuelätum quödomnes res natursin vnomome’' tofaâ;æfunt,amp;in vno momento corf»' ptæ. Et poftea in alio momento con' ftantamp;funt,quoniam omnes contrari’' titem habent, amp;nbsp;in illacontrarietate ali’ resfuntexcellentes,amp; funt omnes vnin’ generis, amp;aliquæaliæ omninocontrarié amp;nbsp;in omnibus tarnen hoefuperanturvir tutibus.Et ideoin eis operantur conO' nuatim in illis amp;contiuuatirn patiuntan quarc potes intelligerelapidis noflri cof ruptionem per vitæ noftræ abbreuiati»' nem longitudinemque amp;nbsp;durationem’' ius,{ècundum complexionem aeriscon' tinentis. In hoc magifterio fili duobn’ aereisindices, vnus eft temperatæ co®' plexionis, amp;nbsp;per iftum lapis noflergent ratur,quia in co virtus viuificatiua,qu^ efl.ficut inftrumentum animæadeot' pus.AIius aer efl complexionis non te®' peratæ,ficut ponticitas terreftrisacutaJ' amaratibicertificat. Quaretibi fit reue' latu®i

THEORICA. 100

litum,quöd de natura frigida eft in quar to gradujamp; calida in primo, frigiditas’eft caufa ponticitatis. Caliditas veto caufa eft amaritudinis amp;nbsp;acuitatis, per quam icuitatem fcetet amp;pungit multum, amp;nbsp;ha-betvirtutem aperitiuam amp;nbsp;incifiuam, ft -cutapparet per fuæ aâionispotentiam. Nam illud quod pungit amp;nbsp;pénétrât,facit vnum ab altero feparari, amp;nbsp;comminuit amp;nbsp;corrodit. Et ideo potes cognofcere, tiuödres acutæ inter alios fapores , qui funt de caliditate caufati, funt magis cali-dï,qu'am aliæ, quianultam poffunt im-prefsionem facere talem, ftcut fecit illa, quæ à caliditate exceUenti procedit. Et i-deo talis res fic complexionata per fu-titn calorem poteft femper diflbluereamp; tefoluere humidum, amp;nbsp;in vaporem con uertere, amp;• illud putrefcere,virtute calons naturalis, vel eius imprefsione, quæ quidemà noftroargento viuo venir, fu-praMercurium illius defcendit à natura lapidum, amp;nbsp;eft acuitati vicinaT'quia rodit amp;nbsp;pungit, ftcut acutum ponti-cum,fednon ita profunde. Et ideo reputata eft fubftantiæ groflæ , prout alias patet experientia.Nam quando' ca-ftdum acutum incorporatu cum amaro

0 iiij - in

RAYMVNDI LVLLI in forma aquæhumidæinrrauei'itin pf^ fundiora çorporisjdiflbluir,amp; corpus!' continuitu in partibus humidis ftp’^’' partesgroflasfalis,quæ non poifuntH’' trare corpus cum calido acuto.Et ideoi^“ fit fequeftratum à fuo loco, non potiquot;‘,-humidum habere,in quo pofsit contint i ari,lèdcapitfe ad congelandum in pro; ;. f undo fui vafis,amp; remanct metallunidû' folutum, amp;impregnatumà caJido acu^® in forma aquæ,vndeexitnoftrum argo'’' tum viuû. Katio quare ßlapponiturcft ad attrahendum ignem contranaturami qui iapidem noftrum corrumpit.Aliaf^' tioeft,quia abfterfiuumeft, amp;nbsp;mundifi' catiuum vnduofitatis.Indiges tarnen cô-feruare menfuram. quia non eft opuS quodamarum fuperet calidum acutumi vt non impediat noltri lapidis pùtrefad*' onem.Quia nullum animal- poteft geno-rari per ineptudinem amp;inhabilitateniftî putrefadionis. Natura animalis, quæe^^ in noftro menltruali,talis eft, quodmor-tificat,amp; obfeurat omnem rem,amp; obuffl-brat atque denigrat aereanoftraomniJi amp;omnem animatam rem corrumpit,amp; deficcat res virides, amp;nbsp;humidas naturaks quæ.funtgeneratæ,aut m via generatio'

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lOÏ

nis,acerbat res dulces, amp;nbsp;congelât res dif-folutas,amp;reincrudat res codas amp;nbsp;termi-natas,amp;facit de calido frigidum,de ficco niadidum,dc duro molle,de ponderofo leue,de grolTo delicatum amp;nbsp;fubtile facit. Et hæcomnia facit à propria natura fua prima per opcrationcscertas. Item alias potentias habet meliores, quia viuificat omnemortuû,ornne nigrfidealbat,óne animatügenerat,res hccas humeâat,hæc acobuftione conferuat, dulcihcat amp;nbsp;dul cefcitres agreftes, humidas amp;nbsp;frigidas lenit,res ficcas, amaras, amp;nbsp;calidas molle-fcit,amp;intemperatam complexionem por tat,amp;reincrudatamin maiorem decodi-onera ducitde frigido calidum facit, de ficco humidum tcmperatum,de leui pon derofumcum mediocritatc,defubtilifa-citgrolTum quod cumfimplo participât fimplexcondenfat. ranficat fpiifum, amp;nbsp;fie operation es contrarias habet quç funt operationes naturæ.Nam quan do conge latum eft congblat, quando diffolutum eftdiflbluitcongelatuni.Non mirum ergo fili,fi virtus talis menftrualis ponatur in corde tuo,amp;diligenter pcrquitatur,cû fit generatrix amp;gubcrnatrixtotius natu-ræ.Etiftaeftres vilis,quçper Icipfam ver-O v titur

RAYMVNDILVLLI

titur in rem nobilißimam, mirabiW’* preciocifiimam,quamrem crudam n®quot; nabebamus per noftros libros, nifi'’'l diflemuseiusefFedum. Not3,quoclhS\ virtus recipitanimationem amp;nbsp;finemàli*® clemcnto.Et fuper hoc vidcas capitulé” in noftra pradica, quando dicemus“, corporeamp;{piritu,fimul dando exempt“ degcneratione humana. Et deiftad'^' i mus adhucin capita. 27.amp; alibi in 4^5' ante Sedlpiritus lecretus. Quoniaibnquot;; telligitar deproprietateindurationis®* ftrualis,quæ participât inter daas opf^J tiones,fcilicet inter durationem, amp;nbsp;®®', lificationem.Et hoc benefi inteHigis^?' j gnofces, quod virtus mineralis, fine*’: terra hue in aqua portatur, amp;nbsp;déportât^ ■ amp;confidera bene fuper potentiamfuä® I quia non recipitdeterminationem,nijiH fua propria materia, amp;nbsp;recorderis, qu'’; poteft effe terreftris vel cœleltis per'’’f'^ ! milfam virtutem,quæ in aliquo abag®'; teextrancofufFocarinon debet.SuH'*quot;’J ergoMercuriuiin in quo eft tails virtue quia fublimatus virtute fua congelab'* Mercurium in al tarn medicinam.Sedho'' non fict nififublimatus.VndedicitAu*' ce n n a,q u o d pri in Q n öfter Merçuri us a''

'T H E o R I C A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lOl

^^tfublimari,amp; primum quöd debet fie-’^quot;noperc,eftquod fublimes Mercuriu. Qwmodo ^ftißa lt;isquot; operator fe ha* bituare debeat ad inuenien*

dwn dthluin meußruale,, lt;i^,mt^Ui^ere natu* ram /uam.

C A P. L V.

oft fili menftruale quærendo, fine quo nihil naturaliter fieri poteft, o-pus eftadmaterialia principia rccurrere, adilla,fcilicet, in quibus natura incipit immediate operari, quæquidem principia materialia funt adhærentia multiim curfunaturæ fuis proprijs fubllantijsfient funt prædiâa humida ràdicalia, quæ pereorum naturale ealorem excitatione ignis folis term inatur amp;nbsp;fi n iun tur i n fub-ftantiammetalli,quód nunquam poßibi le effet fieri,nifi naturæmetalli participa rent.Quaredicimus, quodhæc radicalis humiditas non eft nifi argentum vi-uum fubftâtia calote fulfuris impregna-ta. Et hic fulfuris calor,eft caufa congelationis humidi radicalisMercurialis,amp; fuç terminationis in metallum perfeélum.

Ergo

RAYMVNDILVLLI

Ergopatet,quód ilia metallinahumilt;l'' ras iamterminatainformam metallihä' bet adhualifer potentiam amp;nbsp;naturam ff'’ ftrualis,amp;ideo vocata eftprima noftrih' pidisextremitas.Apparet ergo, curabp*' nofterànaturafua proueniat, quod ^'i roluituramp; refoluiturin illud abfqsPj^ iudicio fuænaturæ,amp;fui crementijC*quot;® primum regimen amp;giibernamentunil’' pidis noftri fitrefolutio amp;terminat!ol“* in argentum viuum.Et ideo declarawdj bi,in quaformâlapis noftereft tradun'* à corporibus,quam ab argcnto viuo.q“’ niarn naturamenftrualis fœtentis er^tr' eftadhuc eorum continens cum naW'’ argenti viui,ctim per calorem iHiusinquot;^ ram metalli Gt congelatum.quia calorie lius multiplicatus eft in fublhntiaff ’'' viui,eft vbique in fubftantiahumid3’’' viui vaporalitcrmixtus,primæ virtutequot;” xtionis vel continuationis homogen'^ in formaliquoris autaquæclaræ. ËtP? fimilitudinem principij naturalis dh'' mus,quóddiflbluere facias lapidé, q'’”' ue fit fadfus aqua,quod iium vulgare facercnequit drum calorisamp;humorum,

formal'' quofi’i

T H E o R I C A. 103 quoris, cum non fiat tranfitus de cxtre-moadextremum,nifiper medium. Igi-turapparet,fi bene nos intcllexifti quod bpisfinemenftrualinon poteftin humi-dum dilTolui, quod eft fpiritus foetens, vndeaqua viua extracta eft quæ nobis ap pwtficca.Nam argentum viuum vulgärster intelleâum infua pura exiflens natura, non poteft aliqua corpora mutare, till fit in natura fua in quo mutatur,quo niam vertit corpus,quandomutatur,fi fit 34113clarainaquam clarammutat.Et ni-fi mutetur, non poteft mutare,nifi in fu-amnaturam.Etiftamutatiofit per rationes capituli præcedentis. Et hoc quia im-pregnaturtali virtute,quæfemper deter-mjnationem recipit inmateria,fiucfue-ntmateriaterrea fine aquea.amp; ideo plu-resdeceptifunt,qui præterrationem cre-dunt,qu0dargentum vinum tale vulga-riterintelleftum,poftet per naturam,que inipfo non eft, corpus in aquam viuam tranfinutare,fed totum non valetvnum Reum putrcfaélum. Ideo in telligevtpræ; diximus, nam fie intelleélum, videlicet vulgariter,non tranfmutat corpora folis amp;lun3Ein aquam humoro,ßm,nififecun dumfuam naturam alteratione modica, quam

RAYMVNDILVLLI

quam appellamuspropriè combuftioof amp;nbsp;perditionem eleinentorum rcaliuffl amp;confufionem fpiritusanimæ àcorp» ris.llt;atio eft,quia non habet rem quæpï ticipatinter corpus amp;fpiritum,fcilicetH gentum viuum prædîôlumjSqmetalM' perfeólum.Et hæc res eftillud medium quod potentiam habet faciendi contrJ' nas operationes, fcilicetelementadifli?* di,amp;illaligandf,amp; abomni combuff'’'’ neamp; combuftibilitate conferuandicoquot;' tra bellum ignis.Et tarnen oportet,qu“ ignis excitans ei moderetur,quonia®l'' cut plumbum adiuuat argentum,qu’^ doexaminatur,amp; cuftodità combulii'’'l necontrapugnam ignis, amp;eftibiphquot;''' bum loco medij pofitum inter argents® amp;ignem,fic illud medium défenditdf menta à combuftione,amp;adiuuat,amp; *“quot; gitperproprietatem fuæ naturæ,corpj’ cum fpiritu, amp;nbsp;fpiritum cum corpot^'^ ideo clamamus ipfum medium interclt;’^ pus amp;nbsp;Ipiritum.Sed ett adhuc aliudt”'“'’ um,quando corp’coniundum eft*:^quot;“ fpiritu,amp;econtra, amp;illud eft generii^J tallicopropinquißimü. Vndepermt® fittranfitus ad extrema perfeda.per^“^ patetjquód nullus tranfitus fit devoot’

THEORICA. 104 trarioinaliud nifi permediä difpofitio-nem,prout tibi per figura arboris prafti-calis declarabitur. Fili difpofitio illa eft mediailla,que participât mollitiei anviui inptimo fuoefle, amp;duritiei metalliina-liolatere.Cùra de propria fubftantia illi-us naturafua pofuerit de potcntia ad a-Üum,amp;defa6toponit, ideo tibi reoele-tur,c]uód extremitas immediata in ope-J'enaturæamp; primocfTeeft argen, viuum, non tarnen tale ficut fcim us facere per ar-tem.Et ideo illud nos accipimus, quód raenftrualiin reali, amp;nbsp;in alio latere funt omniametalla,quia in ipfis repertus elt finis circularitatis perfcftae operationis naturæ. Media difpofitio ifta duarum extremitatum, ed argcfitum viuum extradural dida prima extremitate. Quod quidem appellamus menftruale in ope-reartis informa aquæ daræ fadæ inge-nio naturæ, quæ in fulfure congelatur. Quarediâaeft aqua ficca,non aqua nu-bis aut phlegmatica,fed aqua cholerica, ignc calidior. Sed principia vera radi-caliter nata, de quibus operatur natu-riillud,quod fupra didum eft,funt venciter fulfur amp;nbsp;argentum viuum. Vn-de exeunt extremitates dux, qi^quot; mill-turn

RAYMVNDI LVLLI turn rcmoræ funt cû proprio medio,qquot;* neceflarium eft quod fcias,fi velispnD^ piare,amp; incipercrefpedu naturxamp;fd*’ tiæ,qualiterfermone ruftico nomine®' tur.

'ne principes naturralibus con^ Et ijuomodo ^enerantur ptr yirtutem /üccel^.^iiM ope^ ratiomsmaltisna^ turis.

C il P, L V I.

PKincipia naturalia confufainopt'* naturæjfiint fpiritus fœtétes amp;’fl? viuajquæ vocaturaquaficca,amp;tunclt;ii^’ eft medium reale. Spiritus foetentes ft’' media fccunda,qu§ participant intern*’' pus amp;fpiritum.Etalio modo nofflins'*quot; fulfur amp;nbsp;ignis. Et funt quemadino^^’'’ fperma mafculin urn,quod eft medium.’' ftiuum inter menftruale amp;nbsp;ignem df’ ftiuum.Etaquaviuacftargcntumviu«'’ congelatum in fulfur, feut menftrusl’ quod congelaturinfubftantiam en’'’'J onis.De materiaifta poftmodum fucd fiuèin fuo proprio vale minerali ge'”'!’ tur amp;nbsp;creatur, fcilicet i n fuæ terræ vife’quot; bus

THEORICA. 105

bus,velvenis mineralibus,quxdam fu-mofafubftantia,fubtilis multum, qua» va poiabiliterconiungitur in vnum, amp;illic coquitur amp;nbsp;depuratur m ultum.Poftea fu pra illam venit virtusmineralis fulfurea in formavaporisficci,quæeam penetrate amp;nbsp;congelât amoris ligamine tali, quod nunquam feparabuntur.Dum tarnen ma ^tulivirtus fuperet femellævirtutemper coæqualitatem rei quintæ,tunc remanét in vna re fixa,tempcramen tô decodionis naturalis,quam habuit materia in fua mi neraliforma,quód humidum Mercuria-leàficcofulfureo,neque ficcum fulfure-umabhumido Mercuriali nullo fepara-buntiir tempore,quoniam funtvnitaper aâionemamp; paßionem adillud materiale medium,in quo metalli forma eft plane conftituta,non quod fit argentum vi-uum in tota fua natura,cum parsfuæ na-turæiamfit alterata per coadionem aut conftrilt;3;ioncm,quas fuæ fubtiles partes acceperunt via colligationis vaporisful-funs,necperhocfulfurin totafua natu-ra.quoniamfi effet fulfur,cremarct fub-ftantiamargentiviui per eminentiam a-ftionis fuæ dominationis.Et ideo,quoni amvirtusfulfuris non dominatur fuper

P virtu-

RAYMVNDILVLLI virtutem ar.viui,nec poteft fuamchriU' tem mecallinam confumere fpecificam» fed folummodo congelât earn,amp; fixât vl' que ad gradum poteftatis fuæ virtutisM cölèruatione fpecieimetalli,quam äf.vi tenet matcrialiter,fecundum fiiara natJ; fam, amp;nbsp;tab’s proportio fulfuris amp;ar.viiiH conftituitfpecialitcr formam amp;nbsp;fpcdc®‘ tabs mctalb,à quo vapor fulfuris amp;nbsp;arge”' viuieritaurivelargenti, vel alterius H*' talli corpus. Et omne illud venir à diuetó depuratione diâi vaporis digeftione, v'l decoctionc,quam accepit in propriafc minera.Et ideo bonus Artifta capitmetï la pro medijs in operc magiftcrij,amp;fp£“-aliterfolem amp;lunam.Ideo, quia ifta du’ venerunt in coæqualitate temperataf' inultum depurata de fulfuris amp;nbsp;argen.vi' ui fubftantia coda pura,amp;benc dige^’ ingenio naturæ,cui proportion! Arrid* invanumfevexaret, fi à principijsnatU' ralibusfiuereaiibus medijs pro intenæ one faciendi velit incipere.

De materia ßljurts proportion nati) ijT de aiijuipollentiaJua ad operationem nature.

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1O(Î

Flli hæc eft mctallica materia, in qua noftrum fulfur proportionatum eft, quod natura fagax nobis parauit vt dixi-nius,quomediante noftrum totum faci-musfecretum magifterium. Qiiareno-liignorare, quàd illüd quod eft diclu fccundaextrcmitasin opcre naturae, di-dmus medium in noftro philofophico opere.Nam opus eft,quod per artificium ftppleatur illud,quod natura reliquir, nam potentiam non habet tranfeundi motu fuo vitra generationem metalli, quiafuam circulationem compleuic.Poft hæc tibi relucere deb et, amp;nbsp;fub ue n ire m a-nifeftècauft amp;nbsp;rcs perfediua, manifeftata omnibus experientijs, quöd humidum metallorum in fuis calcinationibus non poteft confumi, neque ab eis fcparari,ra-tionefuæhomogeneitatis vnioniselemê torum, quæ paulatiuè funt ligata amp;nbsp;con-iunäa fimul.Sed humidum lapidum fe-paratur,vt in eorü caleinatione patet, tan tummodo per igné abfq; medicinali ap-plicatione.Èt hoe eft,quöd humiditas in grofTa lapidum fubftantia terreftri nort eftligata perficcum in minimis partibus vniu5amp;altcrius,fed in großis amp;nbsp;in pluribus partibus humidi amp;nbsp;ficci. Contra ft ij. eft

RAYMVNDI LVLLI cftin materia vitri, per quam materu® ars vitrearia fubalternatur jftiarti. Q“’^ dicit philofophus, quod vitrum fitti^^ cxemplarin noftromagifterio.Ethec£gt;‘j caufa,quare humidum Iapidum,amp;ni^“!’ ■ orum mineralium,funt atramenta,vitr'' ola,amp; azoquea, Marcafitæ, Alumina,S’' les amp;baurax,quænon habent humidité' tem fuam in natura fixant per ficcuro®’' teriale,lèd eftvolatileacfugîçnsab igquot;^ i humiditas autem metallorum eft fi’*! amp;nbsp;permanens in igne.Ideo tali aqua fi’^’' mus auiculas in aere volantes virtutebp* dis noftri,qui de ipforum fubftantiap®' priacreatus cft.Apparet igitur,quÔ£i® viuumnoftrummaterialis eftfubftanW ! amp;nbsp;humiditas radicalis omnium corpo® liquabilium.Facergo corpora effe aquai® liquefaâionis, faciendo amp;nbsp;fundendo® argentum viuum.Nam cùm ipfumfitdt mentum principale diftorum liquabih' um,ciiliquantur,refoluuntur in ipto amp;nbsp;fulfur ell lapis. Et ideo didum eft®^' dium in opéré naturæ, fed argentum vi* ; uum amp;nbsp;metalla difta funt extremitateS quia funt materia principij, amp;nbsp;materia fi-nis.Etideotibi poteft apparere, quani® , tcneamuraßimilari noftrum magifter® quantui”

THEORIÇA. 107 quantum edpofsibileoperationinaturç, nonpoffumustarnen proprièfuam infe-qui naturam,nifiperoperationis modu, amp;non capiendo materiani crudam, ficut ipb facit in fuo primordiali principio, quanuis fine ipfa'materia incipere non poffumus, cùm ipfafitres neceffaria, amp;nbsp;tumnece{rcfit,quöd metaUum coctum quoi eft fulfur amp;nbsp;argentum yiuum in i-ftofehabentreincrudari, infequcndo fi-militudinem operis naturæin noftro ma gifteriocum propinquioribus materia-fibus,ficut conuenitfcire omnifapienti Artifta.

i Qwmodo ars corrigit (isrfup^letfor^

1 tïtndmesyquas inmatena na^

\ tur^muemtjper mutatiQ^

i nem dhns in aphone

\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;puM formée.

A c A p. L y 1 i i.

I IJlb ne t^deat te,nee difpUceat ferma

JL amp;doamp;rina,quamdabimusquia per

’ ancra fcitam nos corrigimus amp;nbsp;fupplc-y mus fortitudines Sc virtutes naturs. In '1 advutorio eius nos perartem indpimus

y nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P «j ope-

RAYMVNDI LVLLI

operari,vbi natura dimittitopus.Ciiinvi' fum fit,quùd metalla tingcre nó polTunt) niG quantum ipforum natura extéditu^ per potêtiam fuæprims circulationisftÇ naturæ fulfurcs. Et ideo faftura eftopu* certum,in noftri generatione lapidis,''h eorum tindura magisaccrefcat,qiiàw^' rat in fua natura fine operationc. Sifô^’ filllauatorium noftrumjtupoterisar.v’' ni lauare naturam,tali modo,ad que®''’ tura vllo tempore non potuit peruenquot;^’ quod illa naturaar. viui Het elixir coi”' pletum.Sedcùm in natura, amp;in fuoop®' rcar.viuum amp;nbsp;mctallaGnt extrema,amp;^'

xtremitates jnechaheantpoflefimul®’' nendi amp;tingendi, ni(î per virtutem^ fpofitionis médis, quæcft inter mollig' em argent! viui,amp;duriciem metallize!’quot;’ periftammediam difpofitionemconft’j vna obedientia naturalis, qus eft att*’ j coniundionis inter corpus amp;nbsp;fpint”'’’ Jicuteitin omnigenerato amp;nbsp;generabi''’ Notaquöd amp;hæcvirtusert duplex.Vi^ tus operati ua,amp; virtus materialis,amp;^''*‘ ' libetiftarü habet fuam difpoGtionc®®'l diam.Goperatiua,quae dependet ab äfl' Geeerudno, amp;alia materialis,quæ dep'' lt;}etprinçipaliterex inftruméto,qii3n'quot;’ ate'quot;

THEORICA. 108 àtotocopofito iam fubtiliato fua accipi-atdetermin3tioné.amp; finem, amp;nbsp;hoe tripli-citerantequa perficiatur. Item in natura funtplura media,quorû duo funt purio-raamp;minus vifcofa qua alia,ficutfunta-zoquea,vitriola viridia eu natu ra lapidea, quæeft fal amp;nbsp;natura lapidum.Fili adiuto-ho natura huius vilis materiç procreatur lapis nofter,quêtantü quxliuimus,quia mediucft in operc natura inter fpiritû,amp; forpus,amp; proprio materiale fubiedu. Et ideo natura mediante illo conuertit ar. yi.inmetallum perfedum, quod metaUü in noftro magiftcrio ratione fua depura-tionis dicitur mediü reale,i nter corpus amp;nbsp;fpiritii.Corpus dicitur quado eft terra co bufta.Spirit’ vero,quado tradu eft à corpore in forma aqua data, ar.vi. dicitur. Intdligas, quod in opcre natura funt propria duo media eledta inter omniaa-lia.fazocprçdiâum,amp;fal natura,qui ar. viuum conuertit in liquorem ignis, vnde fulfurcrcatur,quodar.vi.congelat.Fili pa riniodo habemus in noftro magifterio ^uo,quç natura nobis dédit amp;nbsp;depurauit «fuis medijs eófufis, amp;nbsp;fût au.amp;ar.quç ra tionefuç nature pure maiori perfedtione participât, quare noftri lapi.extrcmitates

P iiij in fua

RAVMVNDI LVLLI

înfua creatione eft argentumviuumex-traâum à corporibusin fuo primo efc Et in fecûdo eil elixir completura,amp; me* dium ell lapis,quando de fubftantia dift argentiviui creatuseft. Et ftatim abfquf ( alio modo fitelixircompletum,quoded vltimum extremumlapidis,amp; compk®' turn magiftcrij nollri.Fili ollédemustik pergradus certos extremitatum amp;nbsp;medi' । oruro,vfque ad primas naturæ radices'' intelligas media, per quæde graduingf’ dum natura tranfit, eundo ad extreme fecundum perfedlionem, amp;nbsp;plus amp;®i' nus.Naminhoc eftnotitia totius open’ naturmacomnium fecretorum fuoru® amp;nbsp;per confequens totius alterius feienof

De natura extrenütatum ar^tn» ttViuinoßn,

C AP, L 1 X,

HAbes ergo noftri lapidis. extre®'' j Nuncargenti viui nollri dicem®’' extremitates. Etdicimus,quodextre®* eins in latere primo per totam fubflanquot;’ eius,funtaquæ leonis viridis cummnö', lo coniunda , amp;in fecundo latere,fiP.'j ( qui creatuse{l,amp;il lorum medium eft*” \ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp;lu'”

T H E o R I C A. lOÿ àluna,à quitus exit argentum viuum noftruin,quod eft corpus liquefaftum putrefaâ:um,à quo lapis creatur,quando sfua original! natura purgatum eft.Fili Iso azoqueus, qui diâus eft vitriolum, psr naturam fad us eft de propria fu bftao ^‘^argenti viui communis, quod eft ra-^ixnaturale, vnde metallum creator in ^Mpropriaminera.Quare in noftroma-gifterio tribus principalibus radicibus indigemus naturaliter,ficut opus naturç, fcilicet, extremitates duæ,amp;medium.Vn dtopus efttibi,quod iftacum magnapa tientiahabeas fcire, amp;nbsp;opus facias fecun-dumquodfagaxßpienfque natura vult mon ere tc,cum intentione tab,quod habere debes amp;nbsp;habes create primum no-ftrumargentum viuum,vthabeas conuc nientem materiam de qua pofsit lapis ere ari,quia media noftri argenti viui funt duo propria metalla, amp;ipforum natura habetconuertiargentum viuum in lapi-demvirtutis,quoniam natura non habu-itpoteftatem metalla dida componendi inaliam digeftionem, vt per aliam circu-lationem feciflet elixir cömpletum , amp;nbsp;hoe ratione fpifsitudin is duriciei, amp;nbsp;com paflibilitatishumidi Mercurialis termi-

P v nati,

RAYMVNDI LVLLI

nati,amp; infpilTati pervaporéfui fulfüfj^’ calons naturahs in forma metalli,quel modûfolê amp;lunâ defabtili fubfiant»*'! orù propriorû mediorû virtutefui pri'quot;' circularis opens,Ideo in hoc cafu fuppl'’ mus impotétias naturæ.ffaciendo corp® ra dura,mollia, groffaque graciluii“' torio nâturæ,quæfecûimpartitdercH‘J' Etliquefacimus amp;fundimus per putrem â:ioné,quoulq; ad natura ar.viui relief^* ■ fintper fubtiliationêgrofii in fimpl^i^ redudionê cofti i n crudû, amp;nbsp;refolutio'’ƒ amp;difrolutiohê ficciin humidû.EtonU”*

hæcopus eftfacere côpiemêtaliteqvtn” teria fimplex melius amp;nbsp;plus obediat naW ræ digeftiue.Quoniä confiât iâ maniftA* h ónifapiétijicut in principio naturalibu’ oftéfu m eft, q u o d res fu b til i s fu b ftä tie 1'' mills fuo totijicut corp* Gmplex honiO' gencû,eftcitius mutabilemundatlamp;g' n eratû virtute fuæ n aturæ,quâ ali ud dwl ' fubftätisgrofeaefpiffe. Et ideo auru® S amp;nbsp;argentum diffoluimus in rebus radie’' j libus fui proprij generis,fcilicet in liquO' ’ re,amp; per liquorem argentorum viuoru® noflrorum, quorum primum eft mequot;’ ftruale foetens, quod in prima materia , duorum prædidorum luminarium in-

THEORICA IIO tfât ficut intelligere potes per principia njturalia in fua propria minera. Et ideo tibi dicimuSj q uôd i n ill ii d im mediate re fbluuntur amp;nbsp;dilToluuntur, ac in illoà ^1^0 fada funt refoluunturrefpeduilli-tiSj amp;nbsp;conuertuntur in menftruale foe-tens.Necaliomodo haberct aótionemamp; P^!^ionem,nifi per concordiam amp;nbsp;con-^™ientiam, quæ funt de vno ad aliud. ^tem recorderis, quöd cum menftruali ’’ihil ponere velis, niG rem, quæ de illo fata Gtin principio- tuæ commixtionis. biaraGrem extraneam ponas,ftatim cor-rumpeturper extraneï naturam, nee via quahabebisiUud quod habere vis. Aurö amp;nbsp;argentum amp;nbsp;Mercurius diGToluuntur ' m noftro menftruali,quia participât cum fis in proximitate,amp; vréinitate primæ na-turæ. Etdeillisextrahes fumumalbum, quodeftfulfurnoftrum, amp;nbsp;leonem viri-dcm,qui eft vnguentumnottrum,amp; a-quam fcetentem, quæ eft fecundum argentum viuum noftrum. Poftea opus eft,quöd Ico viridis in aqua fœtente dit-foluaturrolemnidifrolutione,antequam diâumfumumalbum,qui eft fulfur noftrum,habere pofsis,quod quidem fulfur etiacorpora diftoluit,fpiriius congelàn-do,

RAYMVNDI LVLLI

Join forma aquæ ficcæ, quam lapilt;if® appellamus,amp; medium fupremumtotiU’ operis n oftri,q uia eft con n exio,amp; »g?'' gatio omnium naturarum,fci!icetcorp“ ris amp;nbsp;fpiritus. Fili hæc aqua dicituf’' lt;jua ignis,quia comburit amp;nbsp;erematâp' j mm amp;nbsp;argentum melius , quàm ig”” clementalis facere poteft. Et quia i” lecontinet naturalem calorem feindt”^ amp;rumpentem,qui finevidifroluir,qu° îgniscommunis facerenequît. Quare®' bipræcipimusl,quodde rébus calidiof*' bus,quasin naturarecipere poteris/j'^' as ma gifterium,amp; aquam calidam habt' bis,quæomnia dilToluit.

'Dénatura a^uarum forttum,(^ de earum approf hatione.

ç A p. L x.

MVltidiçuntamp; affirmant,aquas for tes elTenoftrilapidis corruptionc amp;non mentiuntur.quia qui fuamcorru ptionem non intclligit,difficileeftquùil intelligatfuam generationem, cùm fief nonpoßit fine corruptionc amp;nbsp;tranfmu-1 ration!

THEORICA. Ht ratione indiuiduorum, quæ funt entia realiamaterialianoftri lapidis in fua natura propria, quae quidem corrumpenda funt,amp; corrumpi debent per dif^um me 1 ftruale,amore pio finetotaeorum dcllru j Üione,quiamater pia nunquam vult fi-* l'um,quem nutriuit, interficere.Fili om-^squodpones,quod non eft de generc ^uo,fuam diffolutionem refutabit, Sed Iiæcputrefit,quoniamcft res communis ' recipienditotam naturatn,cura qua ap-propriatur. Vide ergo nc mifceas cü aqua noftrarem aliam,nifi quæ fit de propria fiianatura.Nam res,quæ melius amp;nbsp;citius putrefacitcorp’ perfeâû,eft aqua noftra ratione fuæponticitatisamaræ,amp;naturae i nbsp;nbsp;trudæ,8ihæc eft quç eremat,ardct,amp; cor-

\ rüpitónequodcftcrcmabilcamp;corrupti-bileperannihilationé fuæ proprîæ natu-ræardentisamp;côbuftiuæ. Etfinumrdum oleaginofum,impurum amp;vn(ftuofum eft in fuo compofito quod habet corrum-pereper fuam proprietatem amp;nbsp;Operationen! om nia ad nihilum redigit. Etillud, ’ eiuod eft purum amp;nbsp;mundum,atquc melius diffolutum manettotum,acillud ab igne defendit,quia ipfaeftpura natura,amp; 1 propriamateriaelfentialislapidis noftri, 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;virtutc

RAYMVNDI LVLLI virtuîcaquæprædictædiflbliitæ,quæ^^i mari necardere poteft, vel comburM^ crelcit eins humiditas quando in igquot;’ eft.Etquôdhæc aqua potentiam hâb^J cremandi amp;nbsp;comburendi omne ini'” lt;}uodeiextraneum eft,nosccrta exp^f' tiaprobauimus amp;nbsp;vidimus, nos in Hb’' qua per artificium dilToluimus fulfurt“' muhe butirinum, Etpollea fublima^'' mus humidum illius,quodmagispui'“''' erat in natura per diftillationem.inde“'' frapofuimus argentum viuum viniW’' tum,amp;ftatim congclatumeftinfor®^'’ äis congcladnigri m ollis multunnq'quot;’ fulfureitas ficca vaporofanon vicitw®'' liciemargenti viui.Deinde fuper eindquot;' ciditate voluimus experiri,amp; ideo uH^H'^ imus aquam diélifulfuris, amp;aquaar.fi'quot;’ pofthæc congelauimusargentum,Sfquot;quot; difecimus,amp; reperimus illud nigrum^' terrcftre,amp; illud per cineritium purgsquot;'' mus,amp;fuitbonum ficut prius,fed piquot;*' quam medietas fuit deuaftata. propt®' quod manifellum eft, quod humidit’’ totaafulfure tradia eratcombuftibild^ fortis adhuc,quado aqua non habuit“ tentiam vincendi immunditiarn amp;Di3*ï' tiamfulfuris.Etpofthæc iterum mifquot;“''

THEORICA. IlX rousde noua aqua cum aqua fulfuris,amp; diftillaiiimusaquam,amp;reperimus, quod toil fubftantia humida fulfuns crcmata, amp;nbsp;combufta erat,quia nullo modocotra Mercurium operata eft.Et ideo tibi fit re-'^datum,qu0dvirtus aquæ nortræ habet Potentiaincongregandircspurè homo- . §^neas,amp; partiédi atq; diuidendi hetero 8^neas,pcrcombuftionem amp;nbsp;confumpti '’neipforum,quç nô funt eiufdê generis. Quitter yirt^a bonos is* malosJpi* ^itus mtellivere debet) i^r eos co^noi‘ fi^eper l^irtutesatjuarü fortiu,i3* per naturam illarwn a^uarum. Et de i^ie elemêtali, qui element at elemeta,

C A P. L X I.

ETfimilimodofuimusexperti arfeni ei vulgaris naturam, qua minus foe-Tentênon reperimus,neq; minus cóbu-ftibilé,Etfimiliterdealijs fpiritibus rufti taliterinteHeflis,quifunt ónespleniin-fechione deuallado. Igituradarvi. quod fcirausipfurti reperimus ab om ni comba ftioneeuftoditûdido naturali experimé to. Ideo fili reuelatum fit, quod per a-qua noftil vifibiliter cognofcere pores, quis

RAYMVNDILVLLI

quis fpintus in natura fua fit nielior,amp;quot;' operenoftro fit propin qui or, cùmff^'' dum rei veritatem argentum viuuir-p^, gatum fit ab ca, fine confumptione W ' puræ fubftantiæ, ficutper naturam vi“'' tur,amp;quódnos amp;nbsp;alij vidimus perarft quód natura eum in purum metallup**' mutat,amp; per artem in puram medicina® quód fieri non poffet, nifi eins piira ftantiaperpetua eflet contra ignem, ^'*' non vult nifi res puras, amp;nbsp;quia fubHani'' fuaefi:pura,in ignequielcit fin c term in-tione confumptiui finis. Et fie apparu'' quomodo per aqua bond poteris cogquot;® leerelpiritum)amp; perfpiritum aquä,q“^' caufa eft fuæ redificationis. Fili denied' tabs ignis, amp;nbsp;qui elementar elementa,quot;^ t poteft à corporibus animam trahere, i®* aqua fœtans bene trahit virtute anio''’ participantis inter ea per media eorupr?' 1 V parationum. quia per ipüs præparatilt;’' ncstrahuntur iplbrumanimæac fortin. dines, quæ funt magiftenum noftfU®. diftillando, amp;rcdiftillando,folucndo,S congelando. Et ficfili aquanoftraW totum corpus fpiritum,amp; argentum ni'’' tuum in fubftantiam viuam vertit.Pofe’ inortificatamp;reuiuificatinfua proprian', till*

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;113

tura.Etpoftea quando congclatur,dici-tur noftra magnefia, quæ quidem ma-gnefia non eft nifi aqua compofita amp;nbsp;con gchta,qnæ igni répugnât, nee poft ipfa timet ignem,quia ipfamet ignis eft, amp;nbsp;de nituraignis faftadn igneconferuatur, amp;nbsp;regimen eius amp;nbsp;nutrimentum in igne eft.

Quditer ergo poffetpater interficerevel quot;iiftare tilium fuum quem generauit,vel inner piainfantem quem nutriuit verè? tiuanuis ambo veUent eum interficere,ta men nullo tempore potTunt eum confun d«e,imo poffunt extingui per calorem bboris,quia fibus ipforum tab calore eft indutus,quem ignisamodocorrumpere non poteft,eum calore maiorc fit muni-tus,quam dementum ignis. Et ideotibi' magnificammus aquam noftram poft fut fetmenti congelationem. Et ft aquas no-k ftrasintelligis,viua argenta etiam intel-1 liges,quæ Riccdsiuc veniunt, amp;nbsp;femper 1 cara fuccedunt cum maiori poffe fermen 1 tandi, quam præcedens.Et fte eft de vlti-’1 mo,quod maioremhabet potentia, qua '1 nbsp;nbsp;omnia præcedentia.ldco fib,ft intelbgis j nbsp;nbsp;nofira argenta viua,8lt; eoium fortitudi-

' 1 nes,tumtelbges fermentotum noftroru '\ potentiam,Seinde multam philofophiä.

RAYMVNDI.LVLLI quætotum oftendere poteft expenenf’ vifibili perpatjentiam bene àcautiuè®^ dinata,amp; naoram temporis anticipate habendam medicinam taleni5qu£nólt'ï per inuenitur.qui hanchabet,thefam’ sternü habet,amp;omni alio incoparabü*' rum alt;^uiSj iÿ- denoßris argenttsV fii^) C’' de terris ipßrum. De ma^ rioji^rde cognitione aqu^efortis,^^ de rebus, qu^e eis debent iunß fitf^^ cordantiam contrarietatts.

CAP. L X I I.

P Oft lise fili intêdimus in fumnut''' l cerefermentoriim natura,amp;aqWf“ iüarum,amp; noftrorü argentorum viuorii qusomniafunt vnum, cum nonfiti”quot; vna fola natura, amp;nbsp;de terris noftris.£'lt;!'' cimus,qnödhoc totumnoneft,nifi'quot;” res, quæ variatur in numero triu perlai* Operationes, amp;nbsp;variando per vna decoct' onem eft vna res vnius poteftatisfi®p’j cis,amp; poll: hocgradualitertrà’nfeundoâquot; inforrhationem per aha digcftionem/t*' aha res, quam ar.viuum appellarnus,ttf'

THEORICA. 114 ramaquarn, amp;nbsp;fcrmcntum,gummam, amp;nbsp;noftramfalfaturam fecundam,amaram amp;nbsp;afperam,quæ omnia corpora foluit,virtu tecompofita,amp; proprietate per fecunda ^igeftionem acquifitam. Et poft per alia *^'gc(lionem habet maius pofte. Et fic in-^dligere potes,quod in noftromagifte-f'olunt tres propriæ tcrræ, tres aqnæ, amp;nbsp;fna propria ferméta, très propriæ gûmæ, trespropriç ftlfàturæ,amp; tria propria ar.vj. tôgelantia,ficut potes intelligere per ope rationétriangularis ftguræ,per qua con-ftitutxfunttres principalesreduéliones, quçfunttotius magifterij noftri côplemê tum,ficutin noftradeclarabimus praâi-ca.Ideo filiar.vi. cuftodi,amp;quôdcôgele-turin raineristerræfuæ.Nailludeftar.vi. noftrû,noftragûma, terra noftra, falfa no ftra,amara,quç dulcificaturvirtuteredu-ftionistcrtiç.Et eftfermentû noftrû,no-fttû elixir,amp; medicina noftra ad oés in fit niitates.Hæc eftaqua noftra, nô aqua vul gins Mercurialis de phlegmaticis, fed eft ihaq'uam diximus quæeftin multû cali-^æri natura, quàm fit ignis.Quapropter Hippocrates, Auicenna,Auerrois,Galle-nus amp;alij philofophi appellarunt vrinâ gt;uuenum cholericorum .f. aqua fortis

0^ ’J

RAYMVNDI LVLLI

.acuta.Etdehis,quæ fupràdiximustrac^ conuerfa amp;congelatain aquamferme”'' ficutdiximus,Etfcito fili,quödreschlt;’' lerica non ed nifi igniSjamp; hgc fili eftaQj'' noftra prims ac vltims expofitio. Dils’quot;' pa ergo rem, fcilieet, corp oream, capö” ' per eolligationem naturæ, vel vniont”, prius perrem,fcilicetaquam,fcilicetm'' poream diirolutam,amp; in reaqueadepr'' tatam lans aptam. De hocvidealiw^ quinto in tertio libromincraliumAW' ti, de cauß elTentis metallorum fupef' lam glofulam,qustangit fohitioncni’^ hæc aqua eft res fuprà dida. Leniter’' xtradam fiemaflam contcre fadani. D'

niter-extradam, fcilicet, rem corpora” j bene dilTolutam, amp;nbsp;in reaquea déport’'' tam,fic maflam contere fadam, fcilic^.''!

quæ indilTolu ta reman fit,donccfoluï’quot;quot; vlquead fignum tibi notum, fcilicet)P^ ignem aquæ vel aqueum. Etetiamig”” fufficientis excitatione, cum natural’'] dibus fuis indigct infórmationefcO®' dum opusfuum. Hoc non feftine,fedt^

poris ordine fine. Rabies vrinæ difpo” membra ruins, id eft, ignis aqua difp”'

THEORICA. 115 nitmembraruinæ,id eft,partes indiuidu-alescorporiinijinquibusfpeciesfoluun-tur.Quia nulla res eft in toto m un do tarn bona pro tin(ftura,nifi aqua quam in memoria habemus.Scias Eli,quod per artem amp;naturam argentum viuum per aquam îcutam congelatur. Ideo intellige philo-fophicaliter,quiafi non effet acuta, non penetraret, quæ eft prima aftio in diffolu tione,poftquam folutionem in fanguinc apoftematum reuertitur per m utatio nem Hiænaturæin aliam.Fili dux res funt,quæ debent adhærere perconcordantiam có-trarietatis,vna pura,alia impura.Impura recedit,ciim fit ignis iriimica fuæratione corruptionis.Alia remanet in igne, caufa ration efuæ puritatis tranfmutatæ in fan-guinem,amp;hxceft argentum viuum no-ftrum,atque totum noftrum fecretum mdutum indumento tripartito, videli-lt;^et, nigra,alba, amp;rubea.Etifta folùm in-digerauspro intentione noftri magifte-nj, cum fit argentum viuum continens omneillud,quoindigemuspro fubftan-daquinta.Eft in Mercurio quicquidquç runtfapientes,nam fub vmbra eius latet lubfiantia quinta:nam eius fubftantia eft pura amp;nbsp;incoinbuftibilis. Et omne illud

Q^ iij non

RAYMVNDI LVLLI

non eft hifi aurum amp;nbsp;argentum li^ucfr da amp;fufa intus amp;nbsp;exterius videlicetinf* corruptiua, quæ igni lapidis fubalternS' tur,ciini ipfa fitcontra naturam,quæco'' pora funt virtute ignis menftrualisliq“* fada amp;fufa intus amp;nbsp;extra,amp;poft deput’' taamp; feparata ab eo, amp;àtotafu3 origin’^' labcac macula.nam aurum, quod eftij' Combuftibile remanet fufum àliqurf'' dum,amp; eft aurificans in dido MereuÄ quia fubftantia fulfuris fit vniuerfali*“ difperfa pertotam fuam fubftantiaw.E' Mercurius eft in refeminali totusfer®'®

tatus propter dulcedihem auri, qus ■’“' tritfemen,móuet amp;multiplicat,vtvilt;lfj poterisin rebus rtaturæJnteHigeergo’J Mercurium noftrum amp;nbsp;fua propriet’''' amp;modumfuæcopulationis, Srinqu®'quot; co fe habet adminiftrari,amp;quantu®’*' viuumab argento extradum fecopdj bencauro. Ne quærasigitur operari,® cum Mercurio amp;nbsp;luna pro argento, $ Mercurio amp;nbsp;fole pro auro. Nam auru® non eft refolubile,necrcdiicibile, nili^ propria natura fua. Quare debes benetz fcernere,quæ funt materiæ,quæficnoi’' nantur,vt in qua figura, amp;nbsp;materia if funt.

THEORICA. 116

'^^ l^r^^paratione lapidis per ip/tus

‘iiliijionem in quatuor element tapoß putreßaEHone fua.

C A P. L X 1 I 1.

Ntentio naturæ fili ad faciendum ma-gifterium noftrum eit, quöd lapis in quatuor elementa fit diuifus, ad finem, quod quodlibet per fe fecundumexige-tiamfuænaturæ melius pofsit præparari. amp;hæc eft purificatio vera, præcedens 0-perationem perfeétæ præparationis,amp; eft P’^upriediâa, elementorum feparatio,amp; ipftrum ablutio.quia hæc operatio diui-ditonincs partes imputas à partibus pu-riS)Vtperillaspuras,leues, amp;nbsp;mundas fiat fuccefiiuè per naturalem coniunäione uoftra præparatio perfeâa, quæfaélaeft perreduftionem humidi in ficcum præ-paratum ftatim amp;nbsp;immediate poft beneficium feparationis elementorum. Alio modohumidu non haberet matrimoni-unicumficco, neq; corpus cum fpiritu, nifi prius effent optime à fuisinfedtioni-busablutaamp;mundificataper diftiHatio-nes,calcinationes, diffolutiones, amp;con-gelationcs. Fili poft elementorum fepa-rationem corpus remanet combuftü per

Q^ üij falfa-

RAYMVNDI LVLLI falfaturam fulfurcitatis comburentis ^ ardentis,quævenitin labe amp;nbsp;macula on' ginali noftri menftrualisjquodeftnoft’'^ lapidiscorruptio. Et ideo terra corpofquot; calcinatur poft extraélionem aeris ad“' nem,quöd de fulfureitatibus falfis SC®* buftibilibus bene purgetur amp;nbsp;depuretun Apparetergo,quöd fi talis materia colquot;' buftibilis non fuiftet pofita per corrupt'' onem lapidis in fiio principio,quódntt' quam oportereteum purgare.Et cïiinb fit,nccefteeft, quöd poft corruptionef lapidis compofitum depuretur ab omni' bus fuis immunditijs poft feparationeP illius per quatuor elementa per diftilbæ onem amp;calcinationem, antequamMtt' curius corpori coniungatur pro incipitquot; da reali præparatione,quæ eft lapidis no' ftri creatio, fcilicet præparationem,q®^'’' natura facit per diflolutionem corpora amp;nbsp;congelationem lpiritus,cui natural'® plæ prudenter artifex miniftrare debet materiam,perillum modum,quem natura requirit in adibus fuis. Et ideo necef' ßrium eft,quöd lapis per quatuorelenie-ta diuidatur,amp;iftadiuifiofolutioeft,qu5 faâaeftad finem, quöd fubftantia lapt' lt;lis fadafit mundifsima, amp;quöd totu® non

THEORICA. 117 non fit nifi purus Mercurius,qui portât in proprietate naturam fixandi amp;nbsp;fundc-lt;li. Quando igitur vis corpus poftfuam tilcinationem diflblui,illudcum argen-toviuodiffolue,quodexiuitab co bene purgatum atquemundatum per fcptena diftillationem,quia tunc corpus eftmul-turadifrolutionihabilitatum,amp; argentu viuum eft multum effieaxadpenetran-lt;lumillud,amp;adintrandura per fpongio-fitatera corporis fui, in qua fpiritus con-gdaturbeneficio diftblutionis naturæ fi-'^^corporis ac illius mixtionis cum arge to viuo.Et fili fl nos intelligis,hæc eft no-ftradiffolutio folemnis,quæ fitpercon-gelationem fpiritus,amp; fine ilia non. Item nosintelligas, quod elementorum fepa-

[ ratio fieripofsit,nifi pofteorum putrefa-ftionem,per quam fpiritus mifeetur cu

l corpore,amp; cum fuis dementis, amp;nbsp;ilia fa-l cit volatilia,ficutin eorum feparationi-I busapparct.Ideo funt elementa digefta, 1 Seputrefada ineorüfecibus,adco, quod 1 illudquodbene digeftum cft,eritpro fa-1 nbsp;nbsp;tisfaciendo voluntati naturæ, vt bene fe-

■ l pararipofsitjamp;pofteainhumari.Etfacias 1 res feparatas inhumari, vt iterum melius 1 fepararipofsint,amp; fiant argentum viuum 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;0 v ad

RAYMVNDI LVLLI admodum aquæ claræ, nifi fuperesbp'' dem.ffubftantiam quintam per quatuö elementa. fcias, quödhumidaeleniegt;''’ non potent naturaliteradiungi ciim^'’' pore ficco, nifi quodlibet ipforum^'' mentorum teneatde n atura quintsequot;^ tiæ.Nam ipfaellcommixtio quatuord^' xnentorum, amp;nbsp;eorum reduftio invnJgt;^ puram amp;mundam fubRantiam, qiw diéla elementa fint optime depurga«,«'' que mundata àfuacorruptione.Tibi cirous,quödfulfureitates combuftiWi^ corruptibiles beneficiocaleinationisI‘' paranturamp; penitus annihilantur,amp;P^' ignem,amp; ab igne terra corporis cow®’' nuitur,amp;multum pertalém digeftiontjquot; rubtiliatur,amp;aquæàfuis immunditijs“' puran tur per diftillationem,amp; fubtilia”' tur,amp;in naturam vertuntur aerispfl^' uigationem leuitatis.Poft hæc pores fac'' re coniunéhionem mafculi amp;fcmell2’“ finem, quodipfi per artem générant fr lium ignis, qui eft tantum in a more o®' nium philofijphorum.Si benenosintd' Iexifti,liic iacet totaphilofophia.

Tgt;ee^e^iii totius artisinjümniä'i'’^'*

THEORICA. Ïl8

uerfali.Et quod totius ma^ißertj eße»

VirtutumJubßantialium in eßentias quintas.

CAP. L x i i i i.

MEmoriæ nos ducimus amp;nbsp;reduci-mus,quôdtotum illud, quod in libris noftris deterininamus, quod effe-dustotius magifterij non eftaliud in to-talifumma,quàm multiplicatio tincturæ adherentisin natura omnibus gcneribus metallorum.Ettinâurametallicainfum mavniuerfali noneftnifi fulfur,ex quo fit multiplicatio per fuum proprium calo rem naturalem in ar.viui fubftantia dige-renteilludamp;conucrtentein fubftantiatn fulfurispercertum digellionis modum. Ergo multiplicatio tindursnon eftnifi pwaugmentatione amp;nbsp;multiplicationê ca lorisnaturalis,quieftfulfurnó vrensnee ardés in materia ar.vi.Cü certu fit,quód i-pfum eft materia metallorü,amp;fubftatia eo rü,in qua eoru claritas i n fixa eft,quia me-tallanó indigct, nifi fubftatiali tinétura, inquatinöurafulfurinfigituramp;tenetur. Et necefle eft, quód fit de eoru metalloru

falua

RAYMVNDI LVLLI faluaamp; cuftoditaabomni combuft:0’' amp;efFeä;iua omnis fufionis, amp;nbsp;amabili*' amp;placens omnibusmetallis. Etideont' ce{reeft,qu0dtindura fulfuris talentquot;' fequatur fubftantia,amp; quod in iUocoH® cetur,ß vis quodfit metalloru tin durait quoddidafubftatia fit tabs,quod fix’quot; poEitfineconfumptionefuæ humii”' tis fine reuerfione, aut recurfu illiusiquot; terram,amp;finecrcmatione amp;nbsp;combuftiO' nefuæpropriæfubftantiæ,amp; omne ho^ eftin argento viuo.Quare notandumt^ quod ipfum can ft eft perfection is ad nf; cefiitate metallorum,quia ipfumeftfd' ficiensin quolibetgradufufionum cun' ignitione, ficut demonftrat aurumamp;’t' gentum,ferrum amp;:cuprum.Autfineign'' tione,vtpatet in plumbo amp;nbsp;ftagno. Ej hoc eft perbonam adhærentiam oronin partium fuarum in fortitudinem fuæno-bilis mixtionis. Ideo fili fi aliquo mod« infpiffarepoßis ipfum per ignemfubcon feruationefushumiditatis,nullo tempo re fe corr urn pi permittit, n eq ue per fio®' mamfuriofamvnquam in fumum rece-detperaggrauationem ponderofam,qo’ in fe habet, amp;nbsp;per carentiam aduftionii omnis quam habet. Veruntamen ifto™ infpifr

TH E O R I C A. up infpiflationem non pofTumus facere de argento viuo vulgari,fed de noftro phi-lofophico,ciim in fuo effeélu habeat fub-i^mtiam infpi{randi,amp; fit per opus fecudi auttertij gradus. Si ergo manifefteperfe-^um efi in omnibus fuis partibus non curemusdealiqua probatione,ciim vifi-oilis experientia nobis demonftiauerit. Namquädofixatur,tarn magnavenit inde tinftura exuberatæ refedionis, amp;nbsp;in tanto fplendore, quod vix poffet expri-roi-Medium eftadiungendi tinduras, na cum eismifeeturper minima,amp; in pro-rundiori ipforum naturaliter adhæret, quia eft de natura illorum metaUorum amp;nbsp;fipecialiterfolis amp;nbsp;lunæ,quæ funt tinélura omnium aliorum mctallorum imperfe-ftorum.Et ideo tibi in dodrina relinqui-nius,quod neccifarium eft, quod tindu-rafulfuris amp;nbsp;ignis, quæ eft in materia ar-gentivilli complexionalis fit confixus in propria fubftantia didi argenti viui,cum iitmateria metaUotumad ftnem,vt tin-fturamediantc materia in qua colligatur percommunitatem fuænaturæpoftitad-di,amp;adiungi metallorum profundo rati-one argenti viui, in quo dida tindura infixa eft, amp;adhæreat fine feparationc.Et

RAYMVNDI LVtLI

fi in alia materia credis fiaxrc fnlfuriM’ erit amicabilc mctallis, nee per conlt' quenj coniunéhuum perextraneitaten’ turæ.Etin materiaperfeda ar.viuopf^ pinqua fi fixes eritad perfeâioné,amp;vi» metallorum. quare ab illo omnia créa®' tur,amp;in ipfo omnia difibluuntur amp;nbsp;f^' foluuntur,amp;in fulfur conuertunturp'' multiplicationem tinôturæ addito ÆÔ* materiæ diflblutæ, amp;nbsp;congelatæ virtot' cuiufdam retrogradationis propinq®^ ' naturæ, amp;nbsp;per intelleftum rei patet ven' ras.quaretinélura iapientum Alchy®*' Ihrum eft maior, quam illa de natuA' Quoniam magnitudo tinâuræcreuiti® fubftantiaar.viui medicinalis expuraW' tura per artem magdkrijjhçc magnitude multiplicata in pluribus modis amp;nbsp;find®' ris vnitaell,amp;multarum potentiarüco® ftitutaamp;faéia,amp;hocper potentiam co® mixtionis materiæ, quæ fit diâi calorii virtute naturalis, amp;nbsp;fui motus in diftaW’ teriametalli,quæpofl:ea ponunturamp;có' ftituunturin fulfur,quod eft ar.viuifiib-ftantia,in qua funtvnitç addita materia' l i ter m u 1 tæ ti n cl u ræ fu 1 fu ri s ar.vi ui albæi amp;nbsp;rubeæ lapidificatiua virtute fulfurea effen tialiter in fufi i n materia argen, vid Quare

r

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;no

QiiareEUomni Alchymillæexperto pâli tet,quódillamaioritasamp;magnitudotin-. Öuvseft maiov,quâ in omni alia tinêtu- lt;' nlapidis per naturam creati,prout lar-4 giusnominauimus in trad atu quæftio-4 nario.ü.quæftione,amp;in mixtione fer-,1 mentorum in fecunda parte.

’ 1 2«^ res eß: materia argenti vi*

• 4 uij^fulfuris.

I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;C A P. 1 X V.

\ jJUitibi diximus,quod humiditasra-,1 x dicalis,in qua calor naturalis hofpi-11 tatur amp;reGdetmultura eftvnduofa, amp;nbsp;i-,1 dcodifficulterfeparatur,amp; per cófequés 11 fuasqualitas amp;nbsp;uccabiVitas, quod niii fic ,1 effet,natura non poftet fuis necefsitati-11 bus prouidere,quæ fuut foliditas,durici-11 ts,fluxibilitas permanentes amp;c. Et ideo , 1 natura defiderat efte perpetuo in fuis in-4 diuiduabbusfub conferuatione fuæfpe-4 denquare natura fagax ordmauit baue

• 1 nbsp;nbsp;nbsp;bumiditatem Mercurialem vnCtuofam 1 multum fubtikm, quæ tenet in fc mate-1 namterrxvnitam nutrimentocaloris na l tuvalis, amp;nbsp;pet fepatationem tabs vn-\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;duoft-

RAYMVNDILVLLI

tuofitatis permancntis tibireuehturb' pidiscreatiojquide aqua poft fegregJ''' onem amp;recefrum fpiritus vnäuofifiä“^ eft. Fili humiditas vnétuoiaeft proxiö^ oramp; vicinior materia noftriargentivi®’ philofophicbamp;fubftantia fuæ vnßuo^'' tatis eft propria eftentialis materiaftl^ ris.quare vides, quodvnum fine fixio^ alterius fixari non poteft.Cû ita fir,qti‘’, vnumnon eft finealio,ficut materiaquot;^ eft fine aliquaforma,ideofulfurellq''’'' co m plcxi on alls calor in fubftan tia arg'quot; tiviul, amp;nbsp;cftibi tanquam fpermatis’^ tus mafeuli,quod eft in femine femw’' aut alterius generatiuæ virtutis, qu^'*^ inftminibus. Quareintellige,quod®quot;* teria tabs fulfuris eftmultum luecnsM

titermunda,amp;adpuritatemdedudavgt;f tute ablutionum fortium amp;acutifsi®quot; rum tali modo,quod nullam vnâuoû'’ tern cremabilem,aut ardentem habet' ft,nee aliq uam humiditatem vaporaw j nee phlegmaticam. Et cum ita fit, qquot;“ ipforum quodlibet fubtiliterfit fubo'' atum,ad formam fupcriorum elcmef'f rum deportantur,amp;vtapparetfinu'l''^j xta per ealorem amp;nbsp;difpofitionem vau^' terinipr^focantem amp;nbsp;refledenterovapi]]

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lîl

lemin fèipfocontra hofpitiumfuæcon- * uerfionis ligamento forti naturæ fimul colligantur m vna fola re pura amp;nbsp;minera-li.

co^nitione caloris natumlis. Et de loco fult;x diJJ)o/itionis ad/uU

jurprocreandum-

C A P. L X V J.

FIlihumiditasargenti viui non poteft congelari neque conuertiin fulfur, nifi per fui vafis virtutem,quod eft de fua materiapropinquuintotum porofum amp;nbsp;apertum. In ventre cuius eft ilia natura fubtilis,quæ congelât argentum viuum in fubftantiam fulfuris in qua contine-turpars caloris naturalis.Ecideo per fuos porosargétum viuum habet ingreftum, amp;perrefolutionem didi caloris natura-lisipfum,amp;ipfa in purum fulfur conge-latur,amp;nifi corpus effet apertum amp;fpon-giofum,alio modo argentum viuiim in-trarenonpoffet.Nam in natura, quæ to-liusartis amp;nbsp;fcientix magiftra eft amp;nbsp;exem-plarnunquam rcperitur,quód poffetnu trireamp;crefcere,nec augmentare rem ali-

1 quam,vel multipUcare in fpecie amp;nbsp;re foh-

K nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;da

RAYMVNDI LVLLI

da compara amp;nbsp;claulâ,ficut apparetin®’ tallis in eorum fpecie manentibuSi B'' deo dicimus, qui vultmutare metaHu® inmetallum opuseftjquódadprimanif': amfpeciem propin quam genen conutf' tatur. Quia ipia metalla in fua propf* Ipeciepermanentia non pofluntpernH' tari. Nam fi permuranda fint, needTet*' vt bonum permutatorem amp;nbsp;perfects remipfishabeant-Et fi habeantpermu®' torem habebunt pati. Sed hæcpafsio^''' plexeft fecundum naturam conuertC' tisamp; conuertendi. Nam a ut permutât'’' eritargentum viuum fimplex,tamcnpl'' lofophicaliter intelligendo, auteritW' furin medicinam delatum. Quodfi® fulfur portatum in medicinam, corp“’ tune habebit pati perconuerfionem''® us ift alterum, ficut cibus in fubftantiä® animalis conuertitur fub conferuatioquot;' fuæ fpeciei. Si fit argentum viuum,W® corpus per refolutionem fuæ naturk? conuerfionem eius, virtute argenti'“' uiin fubftantiam fulfuns habet necefft' rio pati vfq; ad vltimu palTum mortis^!' Et ratio eft,quia tale fulfur in aliquolo'’ repcriri non potefi, nifi in profundioquot; fui ventris. EtcumiUudfit ipforump“'

T H E O R I C A.

121

rin4tura,per quam in fua adionetene-tumccefleeft, quod per corruptionem fuæfubftantiædebeamus extrahefe.quo-niamfine illo non poftemus creare me-dicinam perfedam. Et idco reliquerunt in fcriptis Ariftoteles amp;nbsp;Plato,amp; omnes a-Iijphiiofophi,qu0d fpecies metallorum permutari non pofTuntin formam fpe-cificam, amp;nbsp;fpcciemmetalli, amp;fubconfer-uationefuæformæmetallinæ,nifi primo infuamreducanturnaturam primam,fci-licetinfulfuramp; argentum viuum,à qui-buspoftea creatur medicina amp;nbsp;non ante, amp;nonproceditvltrà.Et hoc intcllige de perfeftis corporibus, quia ilia habent reuertere amp;nbsp;conuertere imperfedame-ta!laadperfedioncni,ficut minorper ma iorem redificatur. Qtiare fili, cum tale fulfur non poftet haberi amp;nbsp;multi-plicari, prout natura docct, quoufque corpora fint apta amp;nbsp;fpongiofa fada per operationem alleuiationis , certæ amp;nbsp;verifsimæ omnium elementorum, i quibiis funt compofita. Ideo di-ligere debes corruptionem , quæ tibi apent corpora per rcfolutionem , amp;nbsp;conuerfionem humidorum naturali-um, quæ funt vera elementa, per qua

R ij in ft-

RAYMVNDI LVLLI

infipientes ignorant,amp;idiotæ caufan'l’ magifterium nollrum fit verura. Q“’’ niam penitus ignorant aperitioneW^ aperturam pororum Seforaminumd’®' forum amp;nbsp;ftimulationem virtutis a^öj amp;nbsp;multiplicatiuæ. Creduntenimimp®'^^ fibile quod nefciunt, fed mentiunt»'' quoniam resnon eft impoßibilis, d** fitinaólureali amp;nbsp;perartem fiatopcre--' iufdam pradicæ, quam fitibiabfconlt;t' mus earn facere non poteris.VidereeW'® poteris opus diftillationis ÄrediftilW”' nis,reuerfionis amp;nbsp;reiterationis, fednuH’ tempore fcies cognofcerc magilteriif fuppofito, quod ante te videris opus «’' pleri,nifi intclligas materiam quohal)*' tranfmutari.Filinon eft nifivnumop“^ quod diuerfimodè operatur fecund“'’ intentionem tranfmutationis defuaP’' ra natura intellecta per operatoremc“” omnib’ fuisfaduris.Item nifi habeas!“' tellcftum proprij modi operis naturïi^ ponas tead diftillandum, amp;nbsp;credasbe“* facere cum illa, confumeres priustot“'’ vitç tuç tempus,etiamfi per mille ann“' haberes viuere,amp;femper diftillarcsan'’' quam adduceres adbonum quatuor“^*' menta, nifi primo eis mutatis,amp; depur“quot;’

(O'

THEORICA. lîj torum non intelügas virtutcs, amp;nbsp;po flea omniafua figna fi eabenccognoueris in fuismutationibus,quaefierinon poffunt fineproprijs inftrumentis,quæ tibi often demusdumfcias earetinere.Iam tibi ofte dimusquatuor regimina,fi habeasintel-Iedum,quæfuntdi6i:aamp; nomin-ata con-uertentia quatuor elementorum obedi-endovoluntatinaturx tanquam inftru-menta.quareipfa vertere velis poftquam tópleucris, nam alia vice tibi gratis præ-ftabo.Etvocanturin noftro magifterio, primiim folutio;pöft depuratio: inde re-^Óio,ante fixationem.Etper horumi-dnorantiam opera natura: ignorantur.Et gufticirurales mendaces,amp;torus ignoras derusjprsdidta tenenl)amp; credunt,quöd noftrura diftum magifterium aßimilari non pofsit naturæ aliquo modo. Sed nos nn ex certa fcientia tanquam amici ft-ddes naturæ,qui fcimusvifibili certifica-^■oneac experimento probato,ac finefal bcianaturam propriè operari in fuis pro-pf'is locis ficcis,calidis amp;nbsp;porofis. Ideo quot;o^m hoc cafu amp;nbsp;pafTu dicimus,natura nobisvoluit demóftrareomnecrefcens, «raultiplicans debet reperiri,amp; hofpita-^iinfra concauitatem amp;porofitatem illi-

R üj us

RAYMVNDI LVLLI us quad crefcit amp;nbsp;multiplicatiir. Etgt;“‘ Hermes philofophorum, amp;nbsp;Alchymil’ rum pater operibus natur$prouiaf’'^‘ amp;nbsp;ipßm infêquendo Scaßimibno’ fuamultipücatione inueftigationesiquot;' usdocendo inquantum poßibilecÄ’' veris peculiofis, amp;nbsp;vtilibus tranfmud'^ onibus nosadmonens docuit,amp; rsp'fj m us probato ac certo experiméto, ci“quot;' omne metallum folutum amp;nbsp;diflobtquot;'^ indiget neceflario porofo hofpitio,^^^ fit de propria ipfius materia contint^ de pura naturadiéti metallifolutiamp;® foluti, quoded dictum argentum''’quot;’^ In quo porofo hofpitiofe habetcreb' muitiplicari óneillud,quod naturaf“®^ tiplicat,pront facit ornnem rein aliM’/ in adione multiplicationis cd. corpus porofum, vt crefcendo pofsit® tari amp;in ipfb præfocari,conuolium'*''’ dariamp;purificariin naturam iHiuscom’’’ ti,quod eft conuertens amp;nbsp;multipliö'*j Et quando corpus eRfpongiofum i**quot; pitijliid,quodami(it magis virtute i”’' tusfui caloris naturalis,qui motus eft'* attradtatione nutrimenti,amp; nutrimt'’*,'

mouetur in partibus illius, quod iwiquot;^ tur prout mouetur Slt; trahitur per alq“' virtuté loei. Rli caula at traftationis nuf

th E o R I C A. 1x4 wentiinquantu eft in loco ad que attra-nitur nutrimentum eft fortitudo amp;vir-tus generatiua,qua alio modo nomina-liiuscaloré naturalé amp;nbsp;philofophicum in ’’oftris fecretis,fine quo nulla res creatur, cumfitvirtusamp;potentianaturæ. Etideo Porofitas indiget acritate naturali, quæ dt fubieâûamp;proprium retinaculû diéti kloris,quæ quidem aeritas manifeftatur 'n calorc nigro, quando elcmenta bene ’’'ixtafuntamp;corpus eftcombuftum amp;ar $nm.Et fiçlementa bene mixta non fue-quot;ntàani non videbis nigredinem,que eft cdoris manifeftatio. Ideo quia nigredo oftediqquodcorpus non remanetpriua-^nncq;pulfumàvirtuteaâ;iua.Virtusaût îftiuaeftfuus ealor elemétaliter amp;nbsp;inftru ’quot;étaliter.Et hic eft, qui caufat nigredinc Quadoin fuohumido operatur. Et quan dooperatuseftinfuohumidojdemóftrat ftuod ipfa eleméta fu t fortiter mixta qua-doiqua in ^fundiori corporis bene pc-netrauit,amp; refoluit amp;nbsp;diffoluit calorc qui humido radicaU eftligat’in calorc nigro. Ideoquando humidu radicale quodeft ignis fubieftu feparatur à corpore in fua calcinatióe,tüc fuirocatur calor naturalis, i quiafuu fubieftuei deficits corpus in i calorc rubeo manifeftatur quod opus eft I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;R iiij fine

RAYMVNDÏ LVLLI

finelucro,quoniam naturaliscalorrec'*' fit,amp;corpus finevita remanet.FilihuW' ditas quam tibidiximus eftmaterialp'' ritus, in qua naturalis retinetur calots hofpitatur,amp; in calefacicndo operatu^’ tra humidum fuum,amp; generat nigr^®' nem. Nam cum fitleparatus à verotemP* ramento necefTarium eft,quodhabeit'’' perari inquantum eft ignis. Etquoni’'” non habet aliud fubicäum, quod 0^' frenetaftionem fuam perqualitaten’^®. trariam, prout primö faciebant iqu’ terra,in quibus erat ligatus, amp;nbsp;perqut® erat temperatus,quia ipfe eft calidusW“*' tum ardet, amp;nbsp;comburit fuum propria''’ fubiedum,in quo rctinetur amp;nbsp;facit W^j nigrum ficutcarbo.Tdeo filiattede,qu‘’“ talis humiditas in qua hofpitatur natur’ liscalornon feparetur penitusàcorpu'* per ignemexceßiuum extraneuni,q'*’''| do eris in fuis naturalibus amp;nbsp;proficuis^* cinationibus. Nam poftea trahere ®‘’ poffetnec conuertere lapidisnutri®®quot;^ tum,quia non effet principale agcns,^^ iam multiplicatio deperiretomnino-deoquód attraóHo fieri non potenquot; quanifi percaliditatéamp;humiditateajl bus caußtus eftamp; faäusnaturalistsquot;

T H E 6 R I c A.

11$

Î)ee^e^iu v^Jiisy^quomodoh fgt;Jum appeUamus in noßro , magßerio.

CAP. L X V I I.

P Kopier antèdiftas rationes intelli-gere potes,amp;euidenter difcernere, fi talis calot caußtur in omni rcgencrati-ua.Sedcùm vifum fit,quod omnisres ge Ecratiua in fe habet operationes contrabas, diläuscalotcaptus modo prædiélo tanquam calot amp;infl:rumentum natura-hino eftonino vous in forma amp;nbsp;in virtu-te,imodepluribus formis amp;virtutibus le cuduvim amp;nbsp;poire,quodaccipit fpecificè, amp;infpeiali per determinationê fubiedi inciuoeft.Etideo nulla resdefendit nec jphibet quin habeat operationesmultas amp;nbsp;mirabiles,amp; formas notabiles, quarum quælibeteftei propria amp;nbsp;naturalis.Filivi rationisextraximus potentia naturç,quç occulta erat, amp;nbsp;abfeonfà in manifertû, amp;nbsp;rationem exquifiuimus pervirtutem fen fusintelledusmam iHi funt primo cogni tiui,amp; cognitores fubftantiarum amp;ope-

R v ratio-

RAYMVNDI LVLLI

rationum naturaIiû.Ethoc dum eftamp;cognitum experientiasi”' mento,virtutccuius tibi manifefw'® proutvidimus,quôd quælibet di(Sâf®|j. operationum diuerßrum eftdediuff menfuris aut fortior,aut debihor.Seû’-diuerßtas caußtaeftper diuerßtatej” xtionis clementorum. Cuius mixti® noefttantumodojuifi vn’adus in g^”'J rc.Cdifl:ilIareamp;rediftillare,amp;diflolu£f^‘ congelare,amp;percaufam illius réitérât'^ niseilmagifterium noftrum perignor'quot; tes mundi reputatum ludus pueror»quot;'' aut mulierumjvelvnum monftrura c’Pj' te amp;nbsp;cauda carês,fed qui paru fentit,pâ'quot; fcit,amp;tantum fciunt ipß.Dicimus vit*'' us fnpponendo,quoddida mixturaW terminata, vel non quanto calidiof*quot;' calorc narurali, tanto erit calefaéliua^ dcficcatiua humoris Mercurij,amp; magi’ effeétus fuos imprimer in didoMert“' rio,quoufquefitipfemetin fuum fini*'' conuerfus ratione virtutis vincentis vif' tutem humoris,qui diciturMerçurius,il cet quandoque calor naturalis intantuBi quantum eft paucus amp;nbsp;infixusin materU grofiTa, hoc nô poßitfacere,nifiinfoinic-tur feu adiuuttur per caloré extrinfeeufa pienter

theoRICa 116

pienter adminiftratum per naturalem o-peratorem,ficutin creatione fulfuns eft vifum fua multiplicatione. Et hoc eft, ^uod opera naturx in contrarietate ftunt refpeftu virtutum efteâ;ualium,quç funt inelementis,amp; fecundum materiara aut naturamiUius capiuntdiftaevirtutesde-terminationem.Nam virtus agens quan-do eft in humiditatc exhalatiua amp;nbsp;volati-uacito pénétrât omné humiditatem con denfatamfine adiutorio extrinfeci calo-ns.htquoniam humiditas in qua erat di-Üaexhahtiua virtus feparatur amp;nbsp;dimittit

i faamvirtutem in corpore denfato,quan-l dopoftea eft vacuum virtutc ftnealiqua 1 imprefsioneremanet.ldeo tibi dicimus, I quód humiditas cito recuperatur, amp;nbsp;dc-\ inde ttatim deperit.Sed in ficco eft caufa i nbsp;nbsp;contraria, amp;nbsp;hoc per contrarietatem hu-

l nbsp;nbsp;inidiamp;ftcci.Namfthiwjiidum eft alicu-

\ nbsp;nbsp;ins operationis,ficci operatio eft cótraria.

\ nbsp;nbsp;Contrarieras eft,quia imprcfsioné graui-

\ nbsp;nbsp;ter accipit amp;nbsp;grauiter earn dimittit. Ïté hu

l midühocagltftncaccidentaliigne,amp;fic-l nbsp;nbsp;cuninon.Etideo,quoniam ftccum igne

l nbsp;nbsp;indiset adimprefsionem complendum,

i nbsp;nbsp;illud ftccum quantum poffumus fubtili-

l nbsp;amuS)amp; in humido mifcemus quoufque

RAYMVNDI LVLLI fit medium temperatum,amp; medio-f*''' fubtiliatum,vt cum adiutorio modic'^ loris faciat penitus in fuo corpore nobw impreßionem.Sufficittibi tarnen adhü' agendum calor ignis comm un is excita®' tis,amp;calorcommunis naturæ operant'-' dcquotantum diximus,quódnosintfb ligerepotes.Opusefttibi fili,quoddici“ calorem plantes amp;nbsp;ponas in terramfub“' lißimam, vt groflum terreftre non ei®’ impreßionem impedire poßit. Et hui®’ rei fume exemplum in fubtilitate h®' midi. Fili didus caloreft tanquampd®' cipale elfeéiiuum totiusilliusquodpet'’' quoniam id quod non eft nifi poteno’ defertin aélummanifeftumcumexpff^' entiamanifefta ration eadhærentiæcolh gatæ à calore amp;nbsp;inftinâu naturæ. C^i®]“* clem ignis intantum, quod ignis ennui' lo tempore facerepotcft.citiuscnim nU' teria per eum incineraretur, quia non O' pcrareturficut inftrumentum organic' ie, ficut facit calor innatusin coinpoft® amp;influxusin eoafoleamp;ftellis,amp;nonab igne communi, ficutmulticreduntp®' eorum ignorantiam magnam:nam qua® do dicimus, quöd lapis per ignêgenei® tus eft, non vident aliu ignê,nec aliunU' gne®®

THEORICA. 1X7 gnemcorparaliter credunt niGcommu-nem ignem,nec aliud fulfur5nec aliud argentum viuum, niG Gt vulgare. Ideo manent deccpti per eorum caecas æftimatio-nesinferentes,quôd caulâ fumus fuæ de-ceptionisjamp; quod dedimus intelligcre ré vnara pro alia. Sed noneftverumfaluae-orura pace Geut probabimus perilla,quç philofophi pofuerut in fcriptis. Plures c-nimfaótiGintGlijHermetis,amp;nosGmili-terficutin pluribusverbiséelocisnoftro rum voluminum,amp; fpecialiter i n arte có-pendiofamagiGerij noftriad illurainan-dumeuidentiam amp;nbsp;certiGcationem omnium filiorura doûrinæ declaratum eft, fcilicet/iuödfolem appellamus ignem amp;nbsp;vicarium fuum vocauimus calorem na-turalem.quiadefert fortitudines foliscü adiutorio taloris communis,Geut patet pereiusefFeäum.Nam illud, quod agit calorfoüsin minerismetallorum in mil-leannis,ipfe calor naturalis facit in vna hora fupra terram. Item nos, amp;nbsp;multi alij vocamuseum Glium folis. Nam primo perfolis influentiam fuit generatus per naturam Gneadiutorio fcientiç,vcl artis. Etideo Ariftotcles vocauit folem patrem amp;nbsp;terram matrem omnium vegetabiliü, q«i

Kay MV ff DI LVLLI , quia fol imprégnât terra calore viuifio® uo.Etpoftea in naturalecóuertit cate qui multiplicaturadiutoriocalonsjgn'’ in noftro magiftcrio.V'ndepoftperipf''’’ philofbphos clamatus fuitfliusigniS)'^ fupra dich! eft amp;nbsp;oftéfum.Idcirco ia ro^ feftatur,quodphilofophidederunteui'' magna,claritate.vel fi occultaueiutcu^ gna obfcuritate.Sed tibi qui nihilvidi^'’ neq; perfcrutaftiin philofophia, quon” do potes cogitare, quód melius tibi d’iÏ poftum’ ? Vide amp;nbsp;có (idera, aut tibi poty fuffieëre hoc,quod modo volum’darC”' n e a 1 i quo ri g mate, h oc eft ign is naturA qui generatur per folé amp;nbsp;multiplicatur^“ adiutorio ignis cómunis ac difpofitio®! philofophi.Na fi aliquis trium igniu del' ceretin arte,totü nihil valeret.lucoapp’' ret,quodfiliuseftfolis, quadopereu nt turalrter eft gcnitus.Etfitpofthæcfil'®’ ignis, quoniaper illû creuitamp;multipl'' catusextititin virtute ignis innatbEt''®' rû filiuscftphilofophi,quo!'jiâpereûl^®,'' réélus amp;nbsp;gubernatus vfq; ad fuæperfeß*' onis finé-Etficoftefum eft,quöd tresp^' tres habet.Primus eft cauß fuæ gencrat'quot; nis.Secûd’ eft caufa fuæ multiplication'’' Ettertius eftcaußfuæperfeétionisJde'’ fill dicim’, quod capias terra noftra 1®'

T H E o K I C A. 118

çregnatâà foie amp;nbsp;nutrias bene pùerû per nutrimentûfubtile.Na ille debet ftare in loco folis,habésamp; portas fortitudi nes pa tnsfui in fc ipfo,amp; pater cóccfsit tilio fuu poffeAdeeftauru nollt'J influxü, Guefol nofter,cüeft noftra anima, de nó in alio. Pofteaeftæs noftrû,in quo Aldus eft fol, . amp;eftterraleprofaamp;nigra,in quaaurum vulgare corrûpitur. Honora ergo natura Hilus,amp; habeas eins virtutemin notitia, quialapis eft lronoratus,repertusin ho-fpitijsdefertis,amp;eft intus inclufus velut , t rna^nûfecrctûamp;tbefaurusincâtatus. Ité f li materia noftrç medicinæ debet elfe be ne quatuor rebus munira ex quatuor ele-

1 mentis. Prima eft proportionalis mixtio 1 quatuorelemétorû,talimodo,quôd op* eft tibi, quod ignis naturalis adiuuetur percaloremdlgerentc, amp;nbsp;aqua per ftuxû ficci,quod verfum eft in bumidù, amp;nbsp;aer adftnéquoddiCtûbumidûpofsitinfpira tilnterra, amp;terraproptcr côfiftentiâfux fubftâtiæSiretentioné bguvævirtutis cœ leftis,qui forma erat amp;nbsp;eft in calore amp;nbsp;in Ipuitu.Et in hoc opus eft, qu b d proporti onabiViter mifeeatur fecun dû menfuram, quæ dicta eft geometrica menfura amp;nbsp;non poftea xquahter in quantitate , fed in quanto requiritad virtute m amp;nbsp;fpecié, vel.

\ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fulfu-

RAYMVNDl LVLLI fulfuris vel medians, amp;nbsp;hæc mixtio'^ prima amp;nbsp;principaliorres necefTaria,«!®® omnis materia generationis requint- J* cundaeft,quod materia habeat pote”quot; am ben e lapidi fi cati uam,vel vegetatin’*’ antequam clamaripoßit munitaa va[^ re fulfuris-, amp;nbsp;non Gcutanimavegetab* eftin plantis,{edficut in fine capitny“; virtuteformatiua diâum eft, amp;nbsp;tert'’/ quartafunt,prout dicemus plane inc’F tulo fequenti de fortitudinibusamp;virquot;* tibus.

Q^omodo ydrti/ia /e debet habitt^ pro imbibdiontbus menbo'äfd^^! ' habendo re/JfeBum adfordtit^ | dinem i^msj ^w diHus eß naturicinjirumen»

tum,

CAP. L X y l I l.

T Amen fill daraus tibi pro memo*** amp;præraeditatione,quod ini®^ bitionibus habeas te temperate feen”^.' quantitatem virtutis ignis natura;, tunc oportet, quod virtus ignis wü', contraaquam,ficut viftorvifuaamp;i'’'’''

tudine vincit parem fuum in bello. Idco ncceffeeft, quod virtus aquxnon fepa-retcalorem naturalem, quia pro modico i rcfolueretur amp;nbsp;diffoluerctur iplius vegc-l tabilis virtus, amp;nbsp;conuerteretur in natnri l aquæ,fedin maiori calorc. Et huius rei | dat exemplum natura, quod fortiorde-’- bilioremvincitpropter minorem fuccur ! fum.quare confidcra, ne ille minor fuc-ceffus fupcrct,poftquam vis cum fenfu a-' gere.Nam opus eÖ:,-quódficutaquavin-l citfulfur,amp; verrit eum per diffolutioncmi 1 linaturam fuam,tali modo non eft opus, A quödfulfur habeat poteftatem vinccndi 1 argentum viuum. Nam primo vicit eum, 1 amp;ipfura verrit per congelationë ad pro-1 prietatem fuæ nobilis naturm, amp;profc-' quendieam,8i; terminandi ad propriam naturam argent! fini, clari amp;preciofi.Et ■ bscconuerfio fitperreuerfionem diffe-iientiæ,quæ mouetur a.concordantia,fi-cutoftendir ratio naturalis,Sr experientia nobis certificauit confortando virtutem lapidis ei condonando tantum fuccur-fum,amp;quou{quebabeat potentiam con-,, uertendi argérum viuum noftrum, quod. t \ qui dem primo ad fui fimilitudinem fuis U Virtutibus eum conuertit. ¥iii quoniam A nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;S omnium

RAYMVNDI LVLLI omnium corporum menfura amp;nbsp;tempît*' mentum fuit per fuorum confortation’ membrorum.Ideodiftriél:èfcireoportt‘' non tantum qualis res fit, led quot nH’' dis,amp;quibus modispoteftS:debetop’' rari.Et per illud polie vifibiliter oftei’l“’ eftignoranti effeftus, per quern habetn®' titiam potentiæ,quoniam in rebusgC’' ralibus fapiensamp;ignorans participan’'quot; notitia. Et hoc adcognofcendumrOj', quae coram cis manifefte ollenfaeft' de hoc manifefto æque bene notitia®^'’ bebit fatuüs,ficut fapiens. quia vtlusS* terhabebUnt notitiam,quód materii’‘‘ tails, vel tails. Sed quando virtus H®’ ■confortata eft,amp; quomodo citius po” facere amp;nbsp;demonllrare fuam operation^“’ feit vnus amp;nbsp;non alter. Nunquid^1 li,quod vna res eft ante omnesaliasröH gcneralis,quç omnem materiam,amp;o®'’h corpus,amp; omne membrum in virtuton’i non débilitât, neq; confortat,nifiani®'| operis,quod difta virtus debet facei'CjC'i fequi amp;nbsp;attingerc,amp; fi poftea cofecutaW' ef'it,vcl nó, illud opus ftatim cognoft^ per ignorante ficut per lapientemdi’”' perfeéla, vel imperfcóla? Sed proptefk”? nó habebit ignorans lam feientiâ maio'*

THEORICA. 130 autnotitiamdedifpofitionemateriçjnifi in quanto ille,qui viderit hominem amp;nbsp;di cat,hie homo infirmitatem pat!tur,ve! lia hetmalam difpofitionein corpore,amp; hge eft generalis caufadicendi ignorati pro-utamp;lapienti,amp;ita benecognofeendi per ynumiîcutpcraliû. Sed iam propterhoc ignoransnon cognofeet proprietate di-fpofitionisvirtuofe,per quam corpus vel materia attingat, vel non attingat fuas operationesbonasautmalas, amp;nifi illam eognofcat,nuquahabebit notitia debili-^^ndiea,velc0fortandi.Idcirco tibi dici-mus,quod totùhoenon poteft confummari, nifi perdiferetioné rationis natura-ftsinformatæperinftrumentû, quod mo neturabintclleftu refpeftu euidétiû ex-perimetorum non fophifticoru, propter quç önis ignoras eft quad exul amp;nbsp;banitus a noftromagiftcrioper talesign01 atesfo phifticosamp;mendaeijs plenos. Teftificat hocphilofophus filijs ventatis per euidés exéplû,quod medicus beftialis eft amp;nihil fen,qui tantûmodo dicit, hoccorpus pa-titur debilitate virtutis,nó melius indicat eiedifpofitione corporis, qua vnus rufti-cusruralis,qui nee magis, nee minus di-cif.imo illud didium dicetur amp;nbsp;multl-

S ij plica-

RAYMVNDI LMLLI plicabitur in orcruftici.Qiiarenianiftll' patet,quôdni(] rationecuidentiaedifc' ta difpofitio virtu tis proprietariæ non® cognita per confideratam artis nun(Igt;*’ feiet credere illam virtutem,quæcremtquot; tumfaßa eft per viam confortationis^ debilitationis. Nam confortatio vnm’ non poteftberi fine debilitationealt®-' us, ficut manifeftè paruit omni tempt* re,amp;apparebitindifpofitionclapidis’”' ftri.

Qwmodo debilitatio Vmus eß cot^ tatio alterius. Et t^uornodo^ , confortationem Virtutd j minerails ^eneratur ' lapis noß er.

C A P. L X 1 X.

Flliomnisdebilitatio corporisdiffflj tioeft, amp;nbsp;omnis diftolutio ipfins® eiuslabilitastcmperamentt.Etomnete^ pcramentum eft reftauratio rei depemi': tæ,amp;ideo conuenit cùni lapis nofter^ beat debilitari per diftolutionèni, dm'' fionemamp; corruptionem, quödvirtus^' quxinquaindiuidua naturre fuginnnquot;

THEORICA. 1JI oninibusfuisfpeciebus amp;nbsp;virtutibus ele-’^êntalibushabeatfe confortaread faciendum coniunflionem amp;vnionem rcru ^^terarum m noua genératione mixtaru, ''eper fuccurfum huius confortationis wrtusaquarum cófortatarum poßitme-iiusamp;acceptabilius appropriari cótra de bilitatis aduentum, amp;nbsp;bona exuberatio-ne obtinere poteftatem vincendi ivirtu-teskpidisnoftri debilitati ad conuerten duminfe,amp; fuam qualitatê ac naturam. Etperhancconuerfionem ficfaólam per debiVitationem vnius,amp;confortationeni slterius cft lapis nofter comparatus ho-mmj fubmerfo in imo aquægolfo magno. perhunemodum oppofjtumpaten tlratione nobis oftenditfapiens natura, quodvirtuslapidis debilitata poteft con fortariper debilitatem virtutis aquæcon fbrtatæigne in modum, quod habebit poteftatem conuertendi aquamadfuam naturam,fcilicet, quod illud, quod erat dénatura humidain naturam ficcam re-uertetur per modum temperamenti, amp;nbsp;quodillud,quod erat dénatura frigida conuerteturin calidam. Sed antè opus cft,quód natura ficcaconuertaturin hu-midum: naminomni tranfmutatione e-

S üj lemen-

quot; RAYMVNDI Lfl4H lementorum eft talis tolerantia,amp; psl’'” præcedit tranfmutationem fubftaniiï' fcilicetantequam fubftantiapofsit trani' mutariperfeâ:è,quod virtus elcracrita’' tranfmutätis obtineatinfuopoffepart^ elcmen tranfmutadi ,amp; quod fixeturin; lo ante tranfinutationemiubfbntiæ,amp;l' rnifeendo tali modo,quod illud elenifi'' tum habebit materiam in aliquo aüoel^ inento.Et ideo cil aßignata ratio,quäl'® differentia fitjnterclementum,amp;alter'quot;’ dementi virtutem, fcilicet, liin trestle drin as notatas amp;notandas noftriroäp; üerij,q uæ dicunt opus amp;nbsp;quietem nol^ lapidis dulciter amp;nbsp;magno ingeniohabt’ afcendere de terra in eoelum. Etalib'quot;' puseft, quöd de cceloin terram defetquot; dat,amp;ibi recipiatventum quietis,quih' pidem fixât portatum in ventreventivO“ lantis. Qualitercunque fit fili,ficintd' ligas, quia noffer lapis per pafsiontquot;’ amp;nbsp;tolerantiam fuæ nature hqbet opquot;® tranfire per qualitates omnium alioru® elementorum antequam fit perfeóta mquot;' dicina. Et ideo fi ficcum petrofum quot;quot;’' fumeft in frigidum petrofum,ibi habquot;’ pati. Etfi frigidum lapidofumquodeft paflum vertatur in humidum, ibietiaiquot; habet

T H E o R I C A. Ijl habet pati, quoufque fit perfeöchumi-dum.Et fi humidum petrofum vertatur incalidum, ignisnofteraccêfus eftinex-tinguibiliter, neque vnquamdeficier, amp;nbsp;medicina noftraad complementum per-feftum eft dedufta.quia nobilis natura reliminando amp;nbsp;rotando per omnia fuae-lementatranfiuitvbi calorcsamp; calidiu-tcsfuftinuit,quare tam nobilis eft.

Q^cZ conuerfio lapidis in argen* tum'Viuumjnon eßnißon* uerßo elementorum yniusJohns na* turd.

CAP. L X X.

IDeo filitibi fit declarata docirina pKi-lofopbi dicentis,quód,conuerfio la-pidis in argentum viuum noneft,nifi mu Utio naturarum. Non intelligas tarnen, quöd fubftantia lapidis noftri fit plures veldiuerfænaturæjCÙnri non fit nifi vna tantum fubftantia conuerfa de toto in

1 totum. Etantequaaliquidfaciamusnos 1 expeftamus, quoufque accepcrit appe-

S lüj titum

RAYMVNDI LVLLl

titum fetranGrunndi in aliud element“' feu qualitatem alterius.Et ideo tunepot' tamuseumin elementariam diuifione“’ in quatuor partes fecundum inftinftufi amp;ftatum fuae purs naturæ,quævultfep’' rari omnibus viribus fuis à corruption'i vel à re quæ in eo eft corrupta, in q““ multumpatitur,intantum, quodadmot tem venir,amp; quælibet ipfiusparsadpro* prium elcmentum fuum.Quia nulla p^ naturæporeftelTe fineelemento propo“ dequalitate,cuius induta eft, quoufq““ veniat adexpoliationem eiusvirtuteaitt' nus quam qualitatem appétit natura,nÇ“ tota natura in foloelemento frigiditans ab extra quoufque per elementuni ft terminata ignis, quia tunc eft de natuf magis calida.Fili attende, quado did®quot;? elementatum,hoc eft elementum, quo“ per naturam fuam,quæ eft vna pars not ftrec totius naturæ lapidolæ, in qua di'quot; num elementum elementale,Et element fale dicimus ad dilferentiam, quia vnuiquot; tolum elcmentum elementale tardât cot' ruptionem fiendam, amp;nbsp;tardât genera; tionemin feipfo.Etideo fimplicia de®« taparum opcrantur amp;nbsp;prof ciunt iniquot;“ arte.quia in ipfis non funtelTenti® pn®* ' ■ clemen'

THEORICA. IJJ dementorum, in quibus runt virtütes, quæ mundificant, générant, amp;nbsp;corrum-punt. Etideo lcias,quód elcmenta fim-pliciafunt extra corruptionem amp;nbsp;gene-rationera,amp; caufa eft,quia non funt obe-dientianobili nature,quç omnia facit na fci.Et ideo nos amp;nbsp;omnes philofophi præ-deceffores dicimus, quöd magifterium noftrum poteft fieri naturaliter, nifidc quatuorelcmentis,quç dicimus comporta coniunâim,amp;diuiiîm.Etin illisna-^ttra, quæ eft homogenea metallorum, Viefcit integraliter amp;nbsp;deportatur.

Q^modo lapis noßer mutatß in omnibus qualitatibus elementares.

C A P. L X X L nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,

HAEc eftlapidis noftri natura, quæ poteftmutariin omnes qualitates dcmentales,in quasbonus confiderator wis vult mutare. Etifta elementa diéfa runt qualitates compofitx, quæ habent potte conuertendi naturamhanedequa-l'itatein qualitatem, primo in ficcum,fè-ciindöin humidum, tertio in frigidum, S v quarto

RAYMVNDILVLLI quarto in calidum, fecundum quodpai^ naturæperdiuifionem,vel tota percoO' iundlionem ad complexionemfinekni« tifueritconfortata vel debilitaU.Rli 1’' pis nofter nunquam fieri poteftjnifid’ piira natura,proutquilibet fapiens Arti' fta feire duobus modis poteft,fcilicet,fö' entia fpeculatiua cum intellcftu modert' ta,amp;experienttavifibiliperfeâ:ælucidiW' tis amp;nbsp;claritatis niagnæ.Et de hac fob nat“ rafafta eft tantummodo noftramedid' na,amp;fineifta non, prout dedarare prO' ponimus in fecunda parte huius lib*' Cui nihil mifcere velis,fi videre ipfiu$ P® tentiam intendas,nifi tantummodorft quæfunt de fua propria natura,à qub“’ habet confortari atque nutriri, quoufigt; fortitudofuæ naturae,quæ debilitataf“'' j ab illis rebus poßit crefei per nutriment'' ^perfedum contra bellum ignisJili q^f niam haec materia eft de fubftantiaful’æ li,amp; ftatim intrans acpenetranselemequot;' torumqualitates, amp;nbsp;in qualitatem iHquot;*® dementi,quam reperit abundantioref in ilia conuertiturddeo quandolapisf®' ftcr roratur,amp; rum in auit om n ia element’ lecundum velle naturæ,amp; in trauit putti’) amp;mundus in regione ignis fui,tuocigquot;'’ phdf’

THEORICA. 134 philofophiæ perpetuô accenfus eft, quä-diuelcmentadurare poterunt in mundo amp;miindus deficiat. quia lapis nofter eft ficutmatenaelemcntorum,in qua forma fuamponunt,amp;in qua retinentur,prout natura in omni gen eratio ne dem onftrat. Etquialapis nofter eft fubtilis fubftantiæ in ea defcendunt purorum elementoru qualitates,amp;conden{antur,amp;capiuntur, ficutin lardonerato.Nam elementa funt qux dant totvirtutes eidem fubftantiæ, quot penetrate,intoxicate,acimpotiona ’^epoteft,amp; mirabiles operationes faccrc perpotentiam, quam accepit amp;acquifi-uitin hello magno altarum amp;bairaruni virtutum, amp;nbsp;potentiarum. Lt ideoipfa vincitomne fuperius amp;nbsp;inferius cum for-titudine fua magna,amp; eft in natura fecre-tifsimaresamp;multum mirabilis,quam lim plices tenent amp;nbsp;reputant ad miraculum, vel incantationcm, aut artem magicam, cum ipforum memoria non poftit cas ha bilitarc ad intelligendum magifterium noftrum,quod per naturam amp;nbsp;in natura amp;nbsp;de natura fit.

RATMVNDI LVLLI

Q^d tota Jubßantia noßn laßdiseß eßentialis.

CAP. L X X l P

O Vos pueri doftrins intelligä”^ quodfihçc natura nó effet de F tilifubftatia tota, om nis effcntialis effe”'' alitas elemcntorû purorum nô poffeti®', primi,nec poffet fupra fubltanciam dæ minari.Et fielcmenta alia, quodlibet le cundum fuam naturam non dominart® I tur baffis dementis in quali täte, fublb®' tia non poffet intrare neque pénétra-re, nec ingreßionem habere. Et nißl’’ beat ingreßionem, non poffet colorai neque per confèquens dominari, amp;nbsp;dart alias differentias fpecislesfècundunlee' i plementum adionis noftri intelleduti ( quod medicina noftra habere debet fr cundum proprietatem fuam igneanijP'' quam oporterquod ignis dorainetur^ hofpiteturin ifta fupra dida fubftant«' Item, etli hæc natura de fubtili fubftan-tianon effet,non poffet haberefulioneffl ! vniformem,nequedulcificatioiiem conti nuam,nec vna pars bene confequeretnt aliam,amp;per hancproprietatem opuseft

THEORICA. 135 cluôdaerindiâa fubftantia dominctur, hoc eft,quod lapis nofter de natura aerea fitgeneratus.Nam alio modo proprictas serisin eo dominari non poffer,nilï devc neiusfubftantia generaretur.Pari modo peroppofitu eft de duobus alijs elemétis: ' it'd procaufa ante diöaipforum fubftan-tiainaerisfubftantiamcóuerfaeft. (^a-retibifitrcuelatum,quöd fubftantia ae-usexiuit à fubftantia aquæ, ficut aquae fubftantia exiuit à fubftantia terræ.Qua-iepitet, quód à terra exiuit tota lapidis ’’oftn fubftantia mirabilis, quoniam ft naturaipfius non effet in aliquoefle fub-ftantiali,iam ficcitas neq; frigiditas,qux debenteffein temperamento ignis amp;nbsp;actis in difta natura nó poffent ligari,pro-utopuseftadperfeöam fixionem. Ideo Ineceffeefttibi terram hab ere fubtilem,amp; non illam,quam cum pedibus calcas, fed illam, quæ volat fupra caput tuum, qua ateipe amp;ampleétere,amp; charam tene, propter ipfius proprietatem .quia fine ipfa nullüfixü temperamentü fieri poteft.Dc l iftius temperamenti natura pbilofophus 1 loquendo dicit,quöd non eft calida, nee 1 frigida, neebumida, neque ficca, amp;nbsp;tarne 1 vtrumque eft. Dicimus, quód non plus 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tenet

RAYMVNDI LVLLI , tenet de vna quantitate quam de alia,”' quantum opus eft eius temperaraentu® fuæ proprictatis, quæ per concordant'' am fadia eft de differentia fpeciali noßt’' rum elementorum.' Et qui ad tale venu’ temperamentum dignus eritponi ad®’ lam duodccim parium.

Qwd medicina debet eße (it fubtdi Jubßantia.

CAP. L X X I 1 1. I Deo vos intelleflu filij poteftiscog^ fccre,qu0dmcdicina noftra debet cM depura amp;nbsp;fubtilifubftantia. quiafie^o bis dimifit philofopbus in feriptis per’)’’ ftrinam probatam in veritateclaræwfj rientiæ dicens: Qiiare tibi dicimuSjqf”“ opus eft, quod de fortiori amp;nbsp;fubtili“quot; fubftantia,amp; fufionis liquabilioris me®' cina noftra iit,quàm fint corpora métal® rum amp;nbsp;fixions retentionis, quàm arge® turn viuum infua natura. Ideo tibi dit® philofopbus Hermes,quod feparesfuW leàfpiffo,amp;:purum ab impuroadhabt® \ dum diétam fubftantiam,amp; fimpluf’l groffo,vt deleuiori amp;nbsp;meliori purona ftra pofsit fieri medicina ad finem per®' ttionis,fedin in faciendo ipfamleparat'' onê non eftparuafciétia.Sed multi fut”'

THE ORICA. Ijtf quibus propter intelleftus cçcitatem hæc fepatatioeltabfcondita. Et quando ipft nonintel!iguntillud,etii non intdiigut rem,in qua in præfumptione inflati funt, quôdæftimant intelleöum habcreaper-tum,amp; habent ipfum totum inferatum amp;claufum,ficut ifta ars poteft cis manife-ftarein clara experientia, quæ eft in veri-UteJdeo ifta fcientia tibi fitfpeculumve-riintelleftus,ft viam refta habere cupis inalijs fcientijs.quia ifta tibiinonftrat ra honetangétemveritatemper claram ex-perientiarn, quia illanon fuftertaliquam probationcm,nec ration es,nee argumen tülogicalia, quæ funt longinqua amp;remo taeeclarointcUeélu.Et plures alij funt, qui nópoffunt intelligerc,nifi quantum poffunt corporaliter videre.fres quotidi-anasamp;mudanas, amp;in in illis pernimia vi fitationem intelleólus ipforü eft iu nflum amp;ibiarreftatuin.Et ideo, cum illud eft op pofitum,amp;contrariü fine aliquo medio adnoftru refcu amp;verum intelledu, amp;nbsp;illa decaufaipfijpiefti amp;multü remoti funt denoftronaturali magifterio,ficut popu lusexpuUus amp;nbsp;condemnatus de noftro fupremo fecreto. Tibi autem fili, qui nos intelligis,es deeledis in arte noftra diuifi-

RAYMVNDI LVLLI’

diuifimusreftamentum noftruni,inqu» thelaurum.perpetuuminuenics,fiinnis-nibus tuis pcruenire poßi(:,amp;a te obtint' ri.Audiquid dicimus,quoniainnonbtt' fca, neczuccai'a,ncc baÏfamum aroman-cum, quod tantum te faciet deledarij'' cut faciet noftrum confedtum, fi ft®; tantum guftaucris vnum paruum ßpo®’ iuro tibi, quod de illo habebis maioft'® famem comedcndi,quamprius.

De recapitulatione, ^juomodo ii( ynaJola naturafit omne ui} ^uod^u^ritur.

C A P. L X X I I l I.

REcapitulando dicimus filigt; 9“°\ resiftacum fitvnius folius natnt^

amp; de ifta tantummodo fada cft, A**^i omnes non habentcs, vel potentest, datores,amp;;etiam haben tes, amp;nbsp;diuith®^® i fïderantes,amp; poftulantes defiderant^P . tunt.Qiiaproptcr ifta natura per co”‘'® । j 4iam amorofam,amp;abfque violent® fortificatione combuftibili, amp;nbsp;fin^^^' ^ ratione manuü,autde mollitionc p^® j lorcm fuiipfius abfque fcnfibiliw®^^^, propnetatis naturæ mutatur devna il

THEORICA. 137

Inate in alteram. Nam caexiftenteinfua prima natura vel qualitate non valet tan-tumde furno, fed quando tranfiuit per rotam circuli,tunc eft incomparabilis amp;nbsp;perdurabilis thefaurus.Fili adhuc tibi di-cimus,quöd antequam hoc natura pofsit pertranfire per rotam Circularem elemen lorum,neceffe eft,quod diuidatur in qua taorpartes, vt pertranfire pofsitper quatuor qualitates elementarias, fcllicet, de ficcQinfrigidum,amp; de grolfoin fimplu, 1 defvigidoinhumidum,amp;de ponderofo 1 inleue,amp;de humidoincalidum,amp;dea-I fpcro,leue,autfuaue,aut dulcc, amp;nbsp;molle 1 amp;nbsp;placidum per dulcificationcm amari. 1 Sedkaecdiuifio non poteft fieri per mu-, i tationera naturæfine perditione propri-‘i etatis,nifi natura,quæ eft in maffa dura amp;nbsp;' r ficcacum omnibus fuis partibus reuer-,1 taturad fimllitudincm ipfius primæna-turæ,inquamunàus erat primo conftl-

,1 tutusdiuina potentiain modum forms 'y coufufe,lnquaerantomnia media con-j^ fufa, fine quibus natura complere non , ■ poteraioperationes fuas,quando fpiritus

’ fanftus diuinus portabatur fuperaquas, i quæ occupabant partes omnium aîioru \ dementorum, freut. Deus amp;nbsp;Dominus A nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;T nofter

RAYMVNDI LVLLI nofter creator fuptemus natiiræ Ordino ueratin eodem momento fine tempos’ occupatione, antequam placeret fa«'' mirabilem ipforum ,feparationem üquot;’ diuifionem.Hanc opcrationem fecitf'' demptor nofter oftendendo prims’*' turæ, qualiter operari debebat per nol”') lern intelligentiam.Ethoc nonintdV tur, nifi de tota natura, quæ primo i“'' creata ex nihilo,amp; póft in tres partesi“' fa cum certamenfura.Et de prima p’J’' oricreauit angelos amp;nbsp;coelum imper**’ per hancluciditatemamp; puntatemp’*quot;' cipantanimæpuræangelisin natura,(I**’ participatione fafta eft in ter cos vnio '* rain glorificationemagh3,amp; de fccu’‘*' parte naturæ minus purafecit Deus’, mamentum, ficut fupra declarauim***'’ capit. forms maioris: folem etiamfte'*^i amp;Iunam,amp;deditcuique fuam virtutf*^ quæ in natura rebus inferioribuspj*^ cipant.Etde tertia parte minuspurai^' Deus huncmundum, amp;compofuitlt;]’‘ in eo funt,prout fcriptum in hoepr«^ ti teftamento in modo tibi dióto.Sicf^ Deus Dominus nofter natura diueri^'' vtres ex qualibet fieret fecundum’'ƒ, 1 vnlimratpm nrnnriiim verbum. amp;nbsp;edlO,

THEORICA.

, adfuamcertitudinem propriam: nam de j puriorifecitrem meliorem,deimpuriori ; nbsp;nbsp;veröminorem.Et Geut fcriptum eft in ra-

j nbsp;nbsp;none natura,quanto res eft melior,tanto

„ , abaltiori natura procedit. Quare patet, ,1 quod natura inferior minus in puritate J perfefta indiget alta in omnibus operi-/ bus fuis,antequam ad fuæ perfeftionem i nbsp;nbsp;operationis perueniat. Si ergo natura fu-y nbsp;nbsp;perior dat fibi de puritate fuatantoplus, ,1 quanto melius inferior natura appropin A quatelacfux claritati,luciditati,purita-,1 ti,aclumlni ipfius perattraftionem fupe-rioris naturæ.quæ facta eft propter con-,1 uicinitatem,ac fortem,amp;vniformem ne-fi xumconiunftionis ante ipforum diuifi-, onem,amp;:boc propter affociamentum re-p rum quintarum, amp;nbsp;qui ntx elfentixlibro ) declaratarum fub confiderationetibi Eli ^i traditaper agiograpbum fpiritum. Qua-, nbsp;nbsp;proprer apparet,quöd primo erat totum

■ '/na natura.

’ Quomodo delict ïnteUtgi magillenu

1 reJreeÏM conßittttiontsznimcliJcHicet

1 ï^ms mdgm mundet fa^ï \ y nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;per Deum.

U - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;T ij c^p.

RAYMVNDI LVLLI

CAP. L X X V.

NVnc loquemurdetertiapartCjl’i’^ eftde natuça bafla.lHaMt natui'’ quæfacit diuerfitates tantas in hoeffl“^ do.Et de ifta dixi fupenus,quód tu w^ ftriftè intelligerc,aliter poteris inerro. cadere.Et ideo nolo magis tibi dicere,'’'^ tantum quod tibi pofsit fufficere a^*^ telligendum fecretum, quod datum/ nobisiVodefiliintelligehuiusmagn'^ ftitutionem mundi, quem Deus off”'' potens poft naturæ creationem foit' forma confula,fcilicet,quód omnia f menta erant mixta tali modo,quodil”^, nee terra,nee aer apparebant, nifi in'”; j ma confufa aquæ, quæ vfque ad cirCJ , attingebat lunarem,fiequod ignis » ; rem, necaer humiditatem habebat,” j terra ficcitatem, imo totum in rem verfum erat propter fuarum com fionem naturarum.Quoniam dcquan . natura aquæ magis erat frigida, deff”. i natura in ealidam magis ftringebat, 1”*' J cetignis,ad profundum aliorumdei”, 1 torum,amp;per confequens naturam »®'. magis puram,cüm aer fit cibus amp;insff'^ ignis,ctim mirabilis ipforuro P^^P®'^^

THE o KI CA. 139 tiara diuinam fadafuit diuifio, amp;nbsp;quodlibet eorum fuit affociatum amp;nbsp;hofpita-tum in fuo loco fecundum debitum nature,fuit poften repertum, quod in terra remanfitdeigneamp;alijselcmentisjin qui-busedresquæ rebus coniunâis partici-patAeRvitrum plenum aquaclarefcit amp;nbsp;lucetin medio aeris fupra rotundum,amp; percutit incaffum perfubftantiam amp;nbsp;fa-porem aqux, amp;nbsp;aqua plena de fubftantia quintaafeendendoin naturafua altaapquot;-, proximatur, cùm hoc facerefit debitum 1 natuvs.Hoc fit tibi per figuram rcuela-I tum.quia debes feire, quod natura non 1 opcratur,nifi per fuum vclle,eö quod re-' fpicit voluntatem magiftri fui DciDo-mininofirijVt fibifatisfacerepofsit,qUia 1 earn creauit,amp; per illam voluntatem De-' usfeclt amp;nbsp;facit per naturam omnia, quæ 1 videmu5,amp;non per miraculum,ficuttem ' pore diluuij,quando per amicabilem con 1 cordantiamDeus fupremus fubtraxit fiel 1 brum virtu tern, quæ trahebât aquas à ma 1 iibus,quæin alto pendent fupra regioné ' aeris,amp;poftea cecideruntinferius in plu-1 ui)s,autgranàinlbus cooperiendo totam \ terram, quia deuiatæ fuerunt a parte illi-1 uselimatis in aliud,vfquequo adipfavum

'1' iq locum

RAYMVNDI LVLLI

locum reuerfæ funtad complertdu®^ uinum velle.Fili G Deus vellet,quoddn montes vnus ab oriente,amp;aliusabo^^ dentein vno congregarentur in mt^'J terræ, amp;nbsp;effent vnus mons ftatim amp;nbsp;non per miraculum,fèd perapertaamp;'’l bilia indrumenta virtuoß, quæ Deusf fuit in natura per fapientiam totiusipl^ rum concordiæ,per quam fuas faciu®^ ótiones.Etfictotum opus naturae non'’ j occultum Deo, fed mundanis ho®'quot;' busJdeo fili,G aliquid facere visoæ®'‘' pore fàc per naturam,amp; inde feias co®‘' dantiam riaturæ,quia Gneipfavllote®!^ re nihil facere poteris. Ideo quia®*'*^ res mundi,quælaciendo eft, ed extratquot;'! minos,nee itinera naturæ,quinperill’‘'l amp;nbsp;de illa,amp; in ilia fit facienda.

Qwmoäo terra plena eß inteUiß-t^j isf ^uomodo operatur.Et^^ creatione yfdani ^ Euie- Et

^uomodo ma^ißerium nof ' ßrum aßimilatur operi creattonis hominis. '

C A P. L X X r I. _

QVoniâ fiVipotes mtelVigere,quô(l tota terra plena eft inteftigennaad opetationem naturæ inclinata, quæ intel ligcntiamoueturà natura fuperiore. ita quodnatura intelleéliua Inferior in qua-tum afsimilatur naturæ fuperiori. Nam perintelligentiam adiuuaturà fuo fimili nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'

per conucrfioné amp;potentia attraéliuam. Deinde poft iUam mirabilitatem naturalem,creauit Deus Adam de limofitatc

I elementorum,fcilicet dclimoGtate terrç,

L a^Uï,ieris,amp; ignis, amp;nbsp;viuiticauit eum à fole, fanguine, amp;nbsp;fpiritu, amp;nbsp;de luce, amp;

1 daritate amp;nbsp;lumine munduEt ex omni-l busrefultauit in eo mixtionem rei quin-'1 te in fuo corn pofito, fed magis fpeciali-'i ierfuitcreatusdeterreftrielemento,pro-l nbsp;nbsp;ut ex ipfius deluto patet. Et fic ex illa li-,1 mofitate Deus omnium creator confti-l tuit,amp;fecit naturam homogen tam,a qua i fuit Adam formatus, à quo fuccefsiuè 1 tranfereauftEuam. Quo faélo præcepit l naturæ, quód baberet multiplicare, amp;nbsp;i niultlplicauitipforum fpecies doéfrinam 1 eapiendoa maffa confufa mundi, amp;per \ intelligentia-nobilé,quxprimö eófufae-1 ’fatjamp;pofteadiuifa.El^cenim eftgeneralis 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;T üij régula

î'f RAYMVNDILVLLI régula operand),quam Deus amp;nbsp;Dominé’ nollerdédit naturæ,amp; nobis monftrioj per figuram.Et qui habet aures audien* habebit totum in fuo inteHeâu.quiahJ^ infèquendo doftrinam natura oniDj’ fuaficit opéra. Quare patet, quôdqm'' gnorat hanc diuinam dodirinam extra®’’ turæ opéra elENofteclapis aßimilatun® operatione opepationibus naturs a®*' malis amp;nbsp;naturævegetabilis, amp;nbsp;natural®'' neralisamp; melius.quoniara aßimilatquot;’’. aßimilari debet creation! hominis,*]''! de limofitate terræfadus erat. Ideo W vis operationem noftram per naturalgt;’' cere, inßquere operationem doCtrin^jquot; turæ.Nam ei non eft datum,quàdp£r®!'' am doârinam poßit operari,nifip'^' ]am,quam habet àDeo magiftrofuop'gt; ceptam amp;nbsp;doâam per intelligentia® P^' fefl:am,per quam fuæ mouentur op«®’® ones,nec feftines. Et ex hoc fit fpeew“ tuum natura,quæbreui tempore res J® non format,fed tempore certo afin’’'’ dum magiftcrium operatio eideffl ^•’'' ' ftituta.

QwmocIo operator debet res ß^^^t I

dinare ad aßimdandum gt;^^^^ß''^^,.

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I^X

^ o^emtioni creationis y'niuerfaHs in creando maßarn confufam qUii continet omma quatu^ 1 orelementa.

C 4 P. L X X V I I.

Poft hxc Eli tempus eft,quód ponas inordinenaturx iftud,quo indiges Çtoreâ:a notitia, fcdicet pro reduftione, q-raper retrogradationem fafta eft ilUus in (onna confufa refpeftu maffe huius

' rriundi,quoufque verfaßt in qualitatem fugiditatis magnx, in qua primo fuit Et quand« ficeritverfa notare potes amp;nbsp;co-guofcere,quódnon eft nifi vnum eópo-fitum per arte refpeftunaturx confeftu, vt ft abfque artis adiutorio faftum cftet

I nbsp;nbsp;per naturam ad confequendum fui intei-

\ leftusftncm,quieftcreareperfeö:um me-1 taftum,vel medicinam perfectam refpe-1 nbsp;amp;u nature,que per artem adiuuatur,amp; in

1 ftoccompoßtocontinentur quatuor eie-'. nbsp;luentanaturqmineraßsjßmpßcia amp;nbsp;com-

\ poftta,per qui refultant quatuor quaVi-' i tatesefementari^.Etperftancprimamcó-11 uerftonem lapis nofter in naturam fri-

RAYMVNDI tVLLI gidiorem verncur.Et ideo oportet, qu^^^ aquaibtdemdominetur,amp;infecontinf' ataliaelementa, ex quitus naturaperti'' uifion cm fe habet poftea verti de qualif' te in qualitatem.Et h^ceftres nolha,qgt;^ infe continet omnia quibus indiges'quot; noftro magirterio. Et ideo dat intellig^ ratio fcripta philofophicc perHermeKi”' quod ficut omnes resfaâæ fucruntt’ vnafola re per potentiam fupremani^'. mentifice, amp;nbsp;exiuerunt à-maffa con0 globoß, voluntate diuina miracuM^ he lapis nofter natus eft amp;exiQit abv®' compaâa mafia confulà, in qua om®'* fua quatuor elementa funt con tenta f^' naturam creata, de qua per voluntatfi® j Dei amp;nbsp;Operationen! naturæ npfterbp’ ' poftea nafeitun

Qwmodo philofopht appeHauerm^ maßam confußm,lt;(fr de diuifi'' , one tp/iusj isrde natura elegt; nbsp;nbsp;;

mentorum fuorum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i

CAP. L X X V 1 1 1.

PRo hac mafia confuß nomin®”^’ ! fili fimilitudinariè philofophi ®quot;® no®*'

141

norainaueruttotum mundû.Nam in ipfa funt quatuor elementa confufa,quæie-parari poffunt, 8lt; diuidi quodlibet ad partem fuam, impregnata ex natura quin ta,8cperquamfeparantur amp;nbsp;funt fepara-ta.Ergofili,elementaab illa mafla fepara per induftriam fapienter, quæ à nobili mouetur intelligentia, amp;nbsp;reperies natura quç in ipfis eft in quatuor partes diui-fam,amp;quælibet pars illius naturæ ornata eritamp;induta qualitate fui element!.Quia pars quæ remanferit pro terra, erit in ftc-ciutecomplexionata. Et illa,quæ pro a-quaremanferit magis puraamp;magisfub-tiliseftconuerfain qualitatem fngidam.

i Etilla, quæ pro aere remanferit, reperie-1 tur in qualitate bumida conuicinante ' qualitate ignis. Vide ergo fill naturam, 1 quæ erat in toto compofito integrali-1 nbsp;nbsp;ter,primo frigida,amp; pofteareuerfa eft in

4 nbsp;nbsp;principalibus qualitatibus elementarijs

i nbsp;nbsp;nbsp;.fin ficcitate,friglditate, amp;bumiditatc, 8i

1 nbsp;nbsp;calotepcr diuinonem elementorum. Et

\ nbsp;nbsp;freut quodlibet clementum habet parti-

! clpatlonem cum ftbi propinqulore, fre ' quælibet pars buius lapidi? vel naturæ 1 habet maiorem afftnitatem ftbi pro -■ ' pmquioïi, quam babeat illi, quæ ftbi

1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eft

RAYMVNDI LVLLI eftremotior.Et hoc eft promter pof^ nientorum ac eorum qualitatumjin^“’' bus vaporabiliter diffufaeftdiflanatu^ quintaquam tantum diligimus. F*1‘‘ • quabtates elementales diâæfuntappf®' priatæ elemetis propter großitieni ^^iquot; plicitatcm diâarum partium, in quib“’ iacet natura pura per magnam corrupt'*’' nem,à qua corruptioneft fcias earn a®æ ii erc,habcs n oftru m magi fteri um cerB’' catum per certam præparationem.Na®; pis nofternunquam inuenitur,nifii”'^ tre corruptionum, amp;nbsp;dehinceumextf’' himus,fubftantia vnde mouetur corrquot;' ptio eft m ultum pinguis lutofa amp;fortii^ vnét:uola'acrca,in ventrecuius eft ig®'? quem petimus,amp; in ipfa eum accent' mus.Et ideotibi reuelauit Morienuslquot;' gax Romanus per bonitatem fubtilitaB’’ cui non fuitalter fimilis in fecuritatept^ bonitatem præparationismetués DeU)®» fidelis,benignus dando totum fuumc®® filium dicens, quôdfeientiæ hominu®' manifeftè coniunguntur, manfio cu'®® manifeftatur in carne,amp; languine, amp;'® } profundiori ventris.Et alibi tibi reudf : uir,quódfecretunoftrilapidiseftineux® l amp;femoribuscalidis,hoceft in profundi'; 1 of

I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;145

orielementorum compofitorum,ex quitus elementa funt per ea,quæ fiiperius Hiâîfunt.Ideoq;fuprà didum eft amp;ad-iungendum propinquiora propinquio-,ribus,amp;'afHncsfuorum affinium.Nâfcis, lt;]uôdnatura ficca vclpars illius, quæ cft fuielementi terredris, non habet potetta temvertédifein naturam humidam,nec feligandi parti humidæ,quæ eft de natura aeris propter duas caufas contrarias. V-naeft,quod terra amp;aerfunt contrarij, amp;nbsp;in qualitatibus difcrepantes. Qiioniam temper naturam,quam habet eft iiccaamp; frigidajamp;aer per partem naturæ quam tenet efthumidus amp;nbsp;calidus.Et ideo natura ficcain humidam, amp;frigida in calidam conuertinon polfcnt,nili primo quæli-betipfarum perfuatranfeant media, quæ funtgermana extremitatum. Quoniarn feriptum eft pro reformada natura,quöd contraria exiftentia quxlibct ipforum in fiianaturanonbenepoffuntfimulligari, nifi primo mutantur de fua cótraria qua-litatcin mediam,quæ participât veris ex-trernitatibusper affinitatem naturæ. Et ideo natura terrae non poteft conuerti in naturam^aerié,nifiprimo vertatur in naturam aquæmee natura ignis poteft con-uerti

R A YM VNDI LVLLl

iiertî in n atu ram aquæ, nifi primo verts-tur in naturam aeris. Quoniam nuHu* tranfitus poteft fieri vniusextremiatl’^' terum,nifi prius tranfeat per mediagff' mana.Nam quando volumusfaceretrîæ fitum de prima extrem itare ad tertiawA portet tranfire per grad us médias. Qus'* filiaqua amp;nbsp;aer funt germana médiat'' mentalia fcalæ rotundæ, perquæ naW'’ ab extremis elementalibus habet tran^î antequam operationesfuas côplerep®^ fitveniendi ad perfeâionem.Naæa^ efl: frigida amp;humida,amp;per frigiditatf® participât cum aerc,amp;per fuum hùm®'’ rarificat terram earn alleuiando. Etp^

frigiditatemfuamaercm condenfate«* ■ cônftringendo. Ita, quôd quando â^l“’ | conuertit terram ad naturam fuaWiP'’' i firea poteft earn in aerem conuerterep^ j concordantiam humiditatis,quani Wf'’, ab aqua fufcepit,amp;frigiditati5, qu^®^’? i recepit ab aqua quæeum conftrinxit), l fieper confequens eft aermediumig®^ f amp;aquæ,cîimaerfithumidusamp; parti^P’^ ' aquæ,amp;cùm calidus participatigni,amp;P'^ fuum humorcm condenßtignemamp;''''^^ ' titeum in naturam aeris per infpi®*'’ nemjamp;perfuum calorem attenuatamp;'^j

THEORICA. 144 nenfeataquam amp;nbsp;vertit cam in acretn per leuigationem. Et ideo quando aqua in naturam aeris eftconuerfa,aer earn con-uertit in naturam ignis. Vel quando i-gnisconuerfuseft in naturam humidam aeream,humiditas amp;nbsp;frigiditas eum con-uertitin naturam aquæfecundum quod iacetin intentione naturç,vel boni amp;nbsp;per-feftiartificis.Nam ficut aquaeft materia, amp;terræ,ita aer eft materia ignis amp;nbsp;aquæ. Etvnum eft materia alterius.

Qttomodo elementa luhtdiantur lt;C^ in^roßantur per rotam circula» remyqUieper philofopbos huius artis diSla eß Cathena aurea.

CAP. L X X 1 X.

TDeoHlitibi dicimusfi veils nos intel-öligere,quando terra per fuura contra-tium erit fubtiliata vertitur in natu-arn aquæ propter qualitatem,fcilicet,fri-giditatena , quæ participât inter fted- lt;nbsp;tatem amp;nbsp;bumorem. Et quando aqua

, ilia plus fubtiliatur per ignem in na-' turam acris vertitur. Et quan do ille aer

,RAYMVNDI LVLLI

plus fubtiliatur,vertiturin naturaignÄ amp;per confequens perretrogradatione® elf,quodquando natura ignis ingroft' tur con iiertitur in naturam aeris hum^'i amp;tunc ignis tantum de calore fuopf'' dit, quantum humiditas poteftfibico’' trariari per hebetationé fùæingrod^t^'' nis.Et quanto bec natura humidamdi“’ condenlàtur per infpiffationeni, tai'll melius in aquæ naturam conuerte^' quæperfuam condenfationem niorii'' cauit maiorem partem caloris. Et pt'' dit magnam partem humons perindu'^ tionis approximationcm natursaens*’ qualitates terreftres,amp; quando hæc ai“' magis infpi{ratur,tuc vertitur in terrJ”'' turam,amp; propter fui frigiditatem a®''' partem fui humoris gyrandofc àporH’' do in ficcitatem. Quarc fi vis ignetquot;quot;*’' ftrum accendcrejadminiftra ei cibu®''' uem amp;nbsp;teneru:qUia eius hebetatioamp;®‘J tificatio non venit nifi percruditatc®quot; grofeitiem materia;, ficut patct in dedj' ratione predida.Qiiando igiturvote® terraignem facere,fubtilia terra qua”'? poteris, amp;quando vclisdeigneterra®** cere,condenfa fortiterignem. Did®“*) quod aer amp;aqua caulàfuntingrofitquot;’?

THEORICA. 145 nisignisjamp; melius aerquàmaqua, amp;nbsp;melius aqua quam aer.Et minus terra,quam aqua,amp; aqua minus quàm aer. Sed terra omnibusfuis viribus infpiffat aquam e-am vertendo ad fuam naturam terra: amp;nbsp;a-quï,fecondenfandoamp; conuertendo ad naturam terra: infpiffat acrem,amp;vertit e-um adfuam propriam naturam aquæ.Et aerfeadnaturam aquæ conuertendo per infpiffationem condenfat igncm5amp;facit eumconuerti in acrem per fus fubtilita-tisingroflationem.Similiterignisomni busfuisviribus nititur aerem verteread fuam ignis naturam per fubtiliationem fuæpuræfubftantiæ. amp;nbsp;ifte aer conuerfus adnaturam ignisfubtiliat aquam. Et i-deo vertit ad naturam fuam aeris per ra-refaftionem alleuitationis. Et hæc a-qua veria in naturam aeris rarificattefra, amp;nbsp;facit earn verti in naturam fuam aquae per fubtiliationem fuægroffæfublbntie. Ht per hune vltimum ordinem relucet fecretum compofitionisaquæ noEræli-lijsintelligentibus,cùm viuaciter ap parer,quod natura ficca non poteft innu-midam conuerti, quoufquein naturam l frigidara conuertatur. Fili manifeftètibi portamnaturæ aperimus ad intrandum

V omnia

RAYMVNDI LVLLI omnia opera fua fi inteHigaSi quiî ^ rioraelementa caußfunt fubtilitatis i®^ riorum.Et fubtiliatio caufa eft viui^ onis amp;animationis.Elementa verb m riorafunt caufa ingroflationis akoff elementorum. Ethoc ratione attrafi'® nis próximioris confonantiæ,qiisH , in fuis naturis,vt nuper extitit decors per terram amp;perignem3amp;ingrofratiof’ ßeft mortificationis, amp;nbsp;hebetationis ® Ioris animalis. Et nos bono iuramusai’j. mo,quöd fubtiliatio non fitfineingf® fatione,nec ingroffatio fine fubtilb'quot;’' ne,nee diflolutio tetræ fine congélation' aquae,nee aquæ congelatio finediffobn oneterræ.Filiin fpiritu difloluitur ^“'' pus congelatum, amp;per corpusconftfquot; gitur fpiritus congelatus,quiacongds''' do fpiritum, diflbluimus corpus,amp;tol' pus diffoluendo, congelamus fpirita'quot;’ Fili vide amp;nbsp;afpice multiplicationem vö* tinâuræ, quam Deus dédit naturï’“ tranfmutationem faciédum.quiadevn’ pugillo terræ,amp; nouem aeris facimusii'' cem aquæ. Et ideo de vno pugiUolquot;'' ius aquæ,amp; nouem ignis facimus dect'quot; aeris,per fcalam viuificatioms afeend^æ do ad fubtiliationem naturæ grolk'® naturJ”'

T H E o R I C A. 14^ naturam fimplam.in fiipcriore fimiliter devno pugillo ignis,amp; nouem aquifi-unt decern aeris mortui, qui eflaquavi-ua.Etdevnopugillo iftius aeris mortui, amp;de nouem pugillis terræ fiunt decern 3^uægloriofæ.Tntellige fili verba,quoni' am hæceft doélrina, per quam om nis mé furaamp;omnetemperamentum fiunt. Et eftneceffarium,quödin noftro magifte-rio fiant, fine quibus fieri non poflet. Hajceft cathena deaurata amp;rotacircula-nstotiusmundi,per quant natura fagax opania fua régit inftrumenta rotando amp;nbsp;circulandotrafeundo in circuitu, quam fupremus creator conferuare in fuis di-tinis mirabilibus amp;nbsp;infinitis potentijs voluit amp;nbsp;vult.

Qmmodo y{rtißa debet fcire cordé tenus rotam circularem, ^ naturam conuer/tonis ele» mentorum re/peSlu primée ^tsrfècundæ qualitatis.

F ij CAf,

RAYMVNDI LVLLI

C A P. L X X X.

OPusefttibifili hanc rotarn clt;”^ tenus fcireperfeélè, fi ad noflr^ magifterium veIisperuenire.Quiatib‘ ximus,quód elementa per naturam i^ diftam vaduntrotando peripfius dr^“ icum fuceeßiue, quoulque compleu^f^' eorumcircuitum,amp;circiilum,quieftp‘^ fedio operationis eorum, amp;nbsp;per fd^^j amfuæ circularitatis apparet clarè nW“ quodfuperius diximus perprimani rJ*^ onc.Alia ratio,quare natura ficca,quïK in terra,in natura aeris cóuerti nó pot^Ï nifi perfuum mediü,eftdiuerfitas gr”' btiei amp;nbsp;fubtilitatis,vel grauitatis amp;Icui'’' tis,per contrarietatem partium natuf^’ autmateriæilliusjficut defuperiuslt;lilt;bï’ qualitatibus iam complexionatis. 0?** omnesalixres, quæ confiderari poffu”' in iftas pro maiori reducuntur,viddic''’ fluxibilitates, amp;nbsp;foliditates reducunW' ad humiditatem amp;nbsp;ficcitatem,amp;lei'’tas^' grauitas reducuntur ad fubtilitate®^ großitiem.Et notetur hic primus gti^“ Ideo te intelligere oportet,quod pars n’' tur^, quæ eft in terra, groftacft,amp;grauA frigida amp;nbsp;ficca.Et ideo frigiditas,gro;’'' tiA

T H E o R I C A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;147

ties,amp;grauitas cum ficcitatecaufanturà natura,quæ eft in terra nobiliter caufatæ funt, amp;nbsp;natura, quæ eft in aqua,eft medi-ocritergroffaamp;grauius mediocriterque fubtilis amp;nbsp;leuis,humida amp;frigida,per hue ffcundumgraduin,amp;ideo caufantur ab eis grauitascum frignre, amp;nbsp;leuitas cum humiditate. Et natura, quæ eft in acre, fubtiliseftamp;leuis,calida amp;nbsp;humida. Et ideocaufantur ab ilia leuitas cumhumi-ditate,amp;fuauitaspercaliditatc. Et note-turhic tertius gradus.Et natura, quæ eft in igne,multufubtilis eftamp;leuis,^ multuni aefortiter calida,amp; ficca,amp; idea caufantur ab ilia leuitas cumficcitateamp; cali-ditasacuta.Perhanedoftrinam filidebes intelligere,qu0din noftro magifterio na tuiali,non debent elementa definirife-cundum quod funt principium motus de loco in locum, fed fecundumquod funtinitium alterationis.Hancmet viam infequuti funt, amp;nbsp;Icquuntur medici- Et ideodicunt,quöd terra eft elementum, perquodomnecorpus ad corpus defer-turfanabile,amp; per quod corpus ßnabile frigiditatiamp; ficcitati in fubftantia participât, defua ratione multum grolTa, amp;a-qua participât cum frigiditate amp;nbsp;humidi-

V iij täte

RAYMVNDT LVLLI täte in fubftantia mediocriter fubtib*^ aer participât humiditati amp;caliditati'’’* diocriter fubtilibus ratione fuænatu^ Sed ignis participât calori amp;nbsp;ficciot*'’ fubftantia multum fubtili, amp;nbsp;fof^’^^pi óliua,ratione fuæ fimplicis nature- ‘‘’ bocvltimum capitulum apenttibiP“'' tam,amp;:poftea firmat.quiatibi fupràûi’l mus, quod de vno pugillo ignisamp;noquot;’ aqus fiunt decem aeris mortui, quædb' quaviua.

Ve cauß lt;^ rationejqua elemd^^ non posant conuertij i^ etid^n caujaper quant benepoß ßmt conuerti.

CAP. L X X X l. PErhanc defcriptionem élucidât’^ ratio fecunda,quare naturafic« quot;^ poteftin humidam fine medio fuocoæ uerti.Etper illud medium tranfeundoP’ tenter extitit dcclaratum defcripW® prædiâ.a,quôdelementa funt cauft*'’ mutationis amp;alterationis, prouthoepf’ bari poteftexperientiavifibili amp;nbsp;ven^f nifeftc in noftro magifterio natural^“' que alia logicali probatione. Filialt;^^t de nofiro aere , amp;nbsp;de terra modicquot;quot;’'

amp;P^

THEORICA. 148 ^perfora latus eius acuta lan cea tota cali- ' da,amp;videbisaventrefuo exire tantum de tholcra nigra cremata amp;nbsp;cobufta, quod ï'abebitpotentiamintoxicandi amp;nbsp;impo-t'onandi totum mudura. Reti ne igitur i 1 ^3m,neaterecedat,quiatibibonaerit có ttainiraicos tuos.Poftea perfora aliud latus eius cum pundtura magni ferpentis, tantummodo quoufq; totum phlegma cxiiierit,nec amplius habeat infra fuum ventrem.Deinde crema amp;nbsp;comburc,quo-“ftljfit prope morte, amp;nbsp;quodanimaex-ï''^nt,amp; corpus fit in puluerê redudum fidutum de nigris oculis.Scias,quöd natura illius eftremiffa groffa amp;nbsp;grauis, fri-gida amp;nbsp;ficca,perjpprietatê,qnæ eft in eius demêtoterreftri,aeri cótrario,in totafui naturaamp;proprietate. Quare fiiipfumjn naturam aeris vis conuertere, adde ei de capte rubeo nouam partem. Et natura buiusrubei capitis eftvnafubftantia mul tumfubtilis amp;leuifsima,amp; in complexio-nemultum calida, amp;nbsp;ficca amp;nbsp;acuta. Poft bæcadde iHis du as partes de pedib’ albis. Naturaillorupedum alboru eftvnafub-ftantiagroflamediocriter,amp;in qualitate mediocriter frigida-Et propter bac japn-ctatem eidê participât oculi nigri amp;nbsp;vitra

V iiij in

R A Y M V N D I L V L LI in fubftantia mediocriter fubtili P^^''^ qualitatem hLjmidam-amp; calidani.E^P liane proprietärem participât fubfts'' aeris.È,tidco fit tibi reuelata definin'’ quæ amp;nbsp;aeris in fuis difpofitionibus,n’ quam arnica contrarietatum,quæfin’'' compofito Ülo, fcilicet ignis amp;aqnæ/^î ræ,amp;aeris, nafeitur vnum medium p'*'quot;' ad vnionem mixtionum qualitatum 3quot; ratarum ipforum in forma terræ conÿ' latæ albæ multùm fubtilis, amp;nbsp;tranfparfquot;' tis fecundum perfpicuitatem aquæa^’y iam congelatæper vaporem materii“'' âæ terrcftris,iam confortatæpercalorfquot; acutum.

De/ÿmboloyAtinaculo ek^ mentoruin.

CAP. LXXXIL

Flli in hac mutatione, grofsitics,amp;'’'’ uitas fubftantiæterreftris naturæii’' ferioris habet poteftatem retinendi’' quam, per totam fuam naturam/apo'' homogeneitatisfrigidæ, quæ ed qualms grauis participas iliis duobus elementiSj quæ funt de natura fua: fed fis fccuru! quôdhoctotum dominatur in retention!

THEORICA. 149 one attraâationis aeris,quæfadacftper confortationem caloris acuti,faporc humons, qui eft materia ignis,amp;totius natu ræ.Ergo fili pone de calore alto in natura inferiori,ad confortandûfuam ficcitatê, amp;mortificandum fuam frigiditatem, per temperamentum cognitum ratione na-turæ.Namfcias,quàd maxima frigiditas eftmortificationis ignis caufa,amp;durifi-cationis,amp;grofsioris naturæattradatiuæ caufatæàcalore amp;humore. Fili calor nature debet per humiditatem radicalem temperari, vt vapor calidus per nimiam fuamaftionem non cremet, aut ardeat materiam noftri chari infantis, quæ tem -perantiafada eft tantummodo per addi-tamentum naturæ fui humoris, quoufq; veniatadgradum illiusacuitatis temperate,per quampoßit penetrate inuißbi-liter omncs partes naturæ humidæ,amp;po-nereformam fuam,acearn ftgurarein ma teriaaeris. Debes videre fili, quomodo hoc temperamétum debet ficri,qualiter, amp;in quo loco debeat creari. Et caufa rei tibi dicimns, pofte naturæ rcuelando, quodperfubtradionem humidi radica-lisfitintantum,quod calor naturæexci-tatusamp;expeditus pet ftimulationem no-

bis

RAYMVNDI LVLLI bismonftrat diétam aâionem. Ideo^ti* opuseft,neillud trâfeas,ne compoft“® fe exaltatum reperiat,vel fèparatumatot' fua natura. Quia poftea videre non pO“® ita prompte, nec propric naturam dep^' ditam in corpore infigere fine parte# us.Etfihæc pars efiet omnino reino^, corporeprædiéto,amp; poftea velles in ’quot;quot; initium-ponere perviam corrigendi “*” fedtum,effet tibi multum graue, prop'** cauftm tardationis, amp;nbsp;ficutprasdixinquot;*' natura ipfius non effet ita bene radio*'' ter, amp;nbsp;perfuas proprietatesinfixain^’ corpore per hacartem, nifi fieret hoc genio forti atquefubtili huius magi“' rij,quodeft mul turn graue fieri,tanq’*’ peraerem.Si natura,quæmultuni o®»'' bus fuis adhæret intelligentes, ad col”' plendum amp;finiendum complétéfu”*”' perationes non miniftraret, quia pet® temàDeo noneft intelle(ftus,quödp®' mæ virtutes in corruptionibus fuis p®' mis occultæ, amp;nbsp;in corruptione fuor”'’ obießorum debilitentur. IdeofilioP*! efttibi,quôdauifestein prima corrop^ one,amp;intelligasbeneiftius præfeiitis''' timæconclufionis ordinationetn.

THEORICA.

Ï^e qualitatibus acddentalibus. Et de Vnione nature.

CAP. LXXXllL

POfthæc opus eft tibi, vtfciis acuita-tempradifti vaporis calidi ab ipfo-nictignecreari,qui recedit ab illa natura, qui quidem ignis eft quarta pars totius naturæin quatuor partes diuiße,amp;ideo humorem penetrando per fuam acuita-tem ignis digerit, amp;nbsp;adiuuat groftam na-turamcumnaturafimplici per continu-ationem,ac copulationem minerarum fuarum,amp; minerarum partium iniîmul coniunâarum vniformiter admodum naturæhomogeneæ,ficquôd natura fie-ca,amp; grofla per fuum confortamentum retinet naturam humidam,amp; fubtilem, per ingroflationem naturæ fimplæper coagulationem.Et natura fimpla per con uerfionem rarificat groftam per fubtile vnionem.Sicapparetmanifeftè, quödin quanto natura grofta de fimpla retinue-ritper attraftionem naturæ calidæ amp;nbsp;hu-midæ, intanto eft propinquior fubti-litati aerer, quam eftet in fua natura, amp;nbsp;habet maiorem perfedionem , in quanto etiam natura fimpla erit magis adiur.-

R A Y M VN D I LVLLI adiunfta, vel addita cum natura grof* percondenlationem, intantoeritg«“'' tati amp;ponderofitati propinquior,amp;®'' noris perfeótionis.Et ficfili potesintel“' gere multiplicationem, vel diminue*^ nem operatiuarum virtutum. Nam pij'' lolbphus in libro Meteorum aitjqu®*^ natura terreftris in loco generationisn’'' tallorum continet in fc virtutes coelefl*’' per quas conuertitur fua indiuidualiö* in formam,naturam,amp;: fpeciem roetaU’' rum coadiuuante virtute naturætert'' ftris.AIio modo,fi virtus naturçterrefo” fuperet in potentia virtutem nature t®' leftis,.qu$ erat in fpecificatione meta® magna ficcitas, amp;nbsp;magna frigiditasnaW' rægrodæ condenlâret humidum, q“®, formam debet reciperemetalli in natuf’ amp;conformitatem terræ, amp;nbsp;non in form’ metalli propter defedum virtutum tS' leftium, quae non funt in dida nature Quare filij veritatis intelligere poffunt quódformametallivenit,amp; efta virtue cœleftijinfluxa in materiæipforumprû' fundiori, ideo didum eft per rationem Meteoricam/quôd anima eftin feront naturæ,ftcut magifter in fuo artificio-Fü* talis virtus cceleftis eftin propriolocogt nerati'

T Hi o R 1 C A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;15t

nerationis metallorum, amp;nbsp;ideo dich ert formamccalli.Faciasergo tunc fili, quod in loco gencrationis aut co n uerfionis ta ils,fit potentia cœleftis, quæ poßit tranf-formarehumidumindiuiduifub confer uationeaâionis,appetentis hanc ex natura terreftri,in formam'amp; fpeciem tranß parentera amp;finißimam,per congelatio-nem terrc-ßris ficci, hæc erit res magnæ virtutis.Quia terrævirtus, per temperatû frigus, amp;nbsp;per ficcum complexionatum, operata eft congelando, infpifTando, amp;nbsp;retinendo. Et virtus cœleftis formatiua influxa in virtute terræ, format fpeciem in calorecœlefti,quando materia conge-latur,ficqiiöd congelando träsformatur fpecies, amp;nbsp;informando illam congelatur materia.Quapropter fili fcriptura præci-pit,quödhabes argentum viuum totvi-cibusablucre,quoufque vertaturin colo rem darum cœleftem. amp;nbsp;hæc eft terra, in quaanimasnoftrasfeminamus,amp; in ilia eftcongelatio noftraamp;non in alio loco, amp;pcrhanc rctinentur fimplices fpiritus quinti fugitiui, qui habent formarc, amp;nbsp;debent formate terram claramin virtute amp;formaelixiris,perfpecialemdifferenti-am,quæmoueturà nobili concordantia quinta-

RAY Äl VN DI LVLLI quintarum rerum, ficutclarènotabi'’’ in fecunda parte huiuslibri didaf’^ ca noftra.

Qwmodo tota intentio operatorii i^ bet eße in pr^parando matt' riarn lapiäis, z^r in ßo temperamento.

CAP. LXXXIlU-

PRoptereapotefttuus fentirei'’'^j dus rationabili cofiderationcd'*'’.

quanto magis materia erit debitèp'^L rata amp;nbsp;fubtiliata, tanto virtutes effb ’ naturæ fuperioris obtirrebit,amp;infcf.. nebit,amp; quanto minus,minus.Fili''*“ ergo amp;auifes, quomodo aqua mu'’' in aerem,amp;aerin ignem,fi vishabempT parationem naturæ. Si velis de m^t^J terræ ignem facere,opus eft tibi à pt'quot;'' pio,vteam bene fubtilies,amp; qubain®^ turamaque amp;aeris tranfmutetur,amp;lt;17 do in contrarium voies operarijiumnui^ nenaturæelementa in contrarium Hquot;' tabis.Veruntamen facias fadumtuiuu'' refimpliciori,quoniam'inill3 approp''’ tur virtus cœleftis tan quam form’'''

finir

_ THEORICAi 151 firapliciorisjamp;hoc eft fecundum adionc materix amp;curfum naturæ. Et tenefupet hocdiftiim philofophivij.Methaphyft-cx,Quöd fecundum proprietatern mate-riæ eierit appropriata certa forma,Se pro -pria fecundum fuam aétionem.quarc ft materia eft Gm plex, appropriabit Gbi for mam nobilifsimam Se multum puram, caufa fux Gmplicitatis Se fimilitudinis, qux nafcitura proprietate naturæ fuperi-orisfimplicisJdeo quando voies conté-perarelapidis fubftantiam,pone iplam in loco gencrationis, vel conuerftonis ad qualitates,de quibus vispernotitiamcer urn,quód lapis tuus mutetur, videlicet, inhumido calore. quia iaæc eft qualitas, per quam caufatur dulcedo in lapide a-maro,per conferuationem bumidilapi-disinfuoienc,quou{quepofsiteternum ignempati.

ï)e liemonßrationepr^parationh la-^idtsper di^erentiam exem^ plißcatiuam m operatione naturae inJuis miner is.

c A p. t x x x v.

Tali

RAYMVNDI LVLH

TAli (ih modo natura vtitur temped' mento in mineris per fuccefsiu^ operationem,quanuis accident! fortuit multum erret.Nam li materia fulfurisS afgentiviui depurata, amp;nbsp;dufta adfple®' ditatcm,reperit locum fue retentionis'' congelationis ficcum terredrera fuß'quot;® amp;nbsp;immundum, vel frigidum fine te”' perantia aliqua, generatio illius of uerteturin coroplexionem intemperquot;® fufcam,terrcftrem, crudam, ponticiidr amaram, amp;nbsp;accipiet formam fpecifiequot;® fecund urn {peciem ad quam vittas oquot;, terreftris amp;cóplexioloci mouet indtfquot; fulfuris amp;argenti viui,ad formam feO’ dum fuum aßum, ficutmanifeftèmfquot;' nibusgeneribus vifum eftde extrem'®, bus amp;nbsp;medijs alijs metallicis. Qumi^ materianon eftaliud fimpliciter,nd'^ fur amp;nbsp;argentum viuum mixtafimule’P rabiliter, amp;lpecificatain terreftremj ciem atramcntofam,amp; vaporem gro™, terreftrem, qui nafcitur à loco tranliquot;® tabili gen eration is. Fili reuerte igitu' teriam grofTam in fimplam,quouflt;li''' duerit virtutem cœleftem,quçh3be' ritatemin lapide noftro formate, Pquot;

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;155

pier hoc, quia potes Ühid bene facere in ciementalireuolutione,fiinteUigas ele-mentorum conuevtibilitatem. Fili va- , pot groffusatramentofus ,a quo creatu cftauainétum,eft multum acutus amp;pon hcus,amp;ideo partes pénétrât fuifuns Si îrgentiyiuid.epuratoruni,amp;pcnetrando infixatàiinfigit iUam materiam depura-tam,congelando in fpeciem illius vapo-l risatramentofi Silutob terreftris,qui mi-I «useftipfis. Quarc patet id quod dixi-l rnus,quæ eli maior porta, fcibcet, quod 1 futures terreftres non obtincant fuper-A cœkftes,fed econuerib,amp; babebis rem pe '1 titam.Per banc mixtionem appàret,quôd A fit medium inter lapidem amp;nbsp;metaUum, A turn dicta mixtio facta fit in materia 1a-' \ pidis,amp;in materia metallorum,8i corpo-A rumliquabifium.quia medium cftomne ■ \ i'Aud,quoàaliquo modo eulapide parit-A ciçatabvno latere, amp;nbsp;in aliquo modo cù ' 1 métallo in allô later e,amp; vitra adbuc magis A çroprletaslapiàiseft,non polie fundi.Et A proprletasmetalli,quam exclus materia ' l nbsp;nbsp;tenet ,eftpoffe fundi per calidum amp;nbsp;ficcû.

A Ergo per fixe notate potcs,qubdlapides

\ funtin genere terrai ficc3e,amp; mètallafunt 1 mgeuereaquæ bumidce. Medium ergo \ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;X vocatur

RAYMVNDI LVLLI

vocatur omneillud, quod cum duabü’ cxtremitatibus participaiillorum.Sea? liqua illorum fun t,quç magis partidpä®’ cum (iccitate,amp;illa continentcaliduwS ficcum,confiât ealido amp;ficco, vt Mard* fita Antimonium amp;c. Sed aliquailloru® mediorum funt,quæ melius participé' gradui humoris,amp;de illis diflillaturaq“’ per calorem amp;nbsp;ficcitatem, vt falgcw'’^' Per hoc fill relucere potcftdodlritiaatj* oculos tuos declarata per hoc,quod jpprietate metal]i,ell humidum aquati^i' amp;argenti viui feparatum perartemmä?' fterij tibi reuclati. Habcigitur filino^ naturae mediorum, quia de ipfis totals entiam noftram trahimus, amp;nbsp;potefta'^ ponendi ar.vi.in opere, amp;nbsp;trahimusaf''^ à fuis cauernis vitreis, amp;cu illis port’^ lapis ad fuam primam naturan),q“*V j premum medium purgatum aboiig*quot;* macula.

De cxtremitatibus noßrib^^t^ qu^e^ntj i^r Vnde extral^^'

CAP. LXXXVI.

POftea cognofcerc potes, quodif'^ uum nolcrum eft prima extrfi’Jj^

t H EORICA. 154 hpidisnoftri,amp;in primogvadu amp;infc' cundo eft elixir completum,S: modo tali perartidcium noftru fubtilitcr inuentu, amp;nbsp;Ingenio natural! trahim’ extrenaitates «X piædiâis medijs,quæ participant cum lapidenoftro,ficut natura fapiens dedit nobis fcire; na aperte nobis oftrndit me* diuqualitertranfmutat matcriam medio tura,dcargento viuo,fcilicet naturam me diorum de argeto viuo ad metaUum per-feftum, hoc eft fill medium commune aitvabendum amp;nbsp;ponendum fummum medium de potentia in aftura per modu fupremum. Tarnen fib defies inteUigere , intuaoperationemetaUaloco medioru, Husfuntextremitatcs naturæ.Nam quan 1 nbsp;nbsp;tomediafunt nofiilioris nature,tanto ex-

\ tvemitatesfuntnofiiliores amp;nbsp;digniores in ' potentia. Ttideo de ipfis medijs extre-1 mitâtesfeparamus .f. viuum ar. argento-rumviuorum, amp;nbsp;elixir perfedium,quod i eftmedicinamedicinarum. Quoniamin 1 nbsp;omnibus medijs aliquo modo fecundum

1 formas confufasfunt extremitates. Allo i modo nifi ibieffent, non poffemus in aftum poncre, quodeft in potentia na-i turs, amp;nbsp;fic infeparafides effent pro-1 ptef impotentiam ibidem exiftentem. \ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;X ij Item

RAYMVNDlLVLLI

Item natura nobis manifeftat fccundu® quod experiétia certificat,quod natura il lorum comminuit argctum viuuni,amp;il' lud mortificat conftringendo amp;congï' lando,amp;poilipfius congelationem co® mifcibile eftcorpori,amp;tunc operatur,S non ante, omnemcolorem dando,quo indigëmus , .amp; virtute fuæ ficcæ nature terrcftris retentum eft,amp; fugere non p* tcftacorporibus quibus milcetur.App’' ret igitur, amp;nbsp;cft fine du bio, quod vapo' mediorum cdcauià conftridtionisar.*'’ amp;nbsp;in natura ,amp; in noftro magift®*’' quod efle non polTet, nifi conuenieo''' am vnius, amp;nbsp;difconuenientiam alten“* haberet contra fc per differentiamcoi’^ cordantiæ,proutapparet in fui caloris“’ feruationeper conuenientiam coofefquot;’' tiuam.Ideo vocataeft hæc fublhntial«” viridis, amp;nbsp;Icrpcns viridis Ieporariiis,amp;“*' gentumviuum,amp;paftura bafilifciphü'’' fophici.Sed nos ilium vaporem,propt'* potentiam prxfentem,appellamus wäg'* propriè hu morem menftrualem,quilt;1“'' dem humor ab argen^o viuo deriuai“’ cft,quan uis alteratus fit per corruption“' amp;nbsp;fragilitatem terreftrem,quæfibiado“' nit,amp; hoc argen turn viuum cum corpo*“ conio“'

THEORICA. 155 coniuftum, funt duo fpermatajà quibu$ nafci facimus diélam aquam viuam, quæ eftargentum viuum noftrum,amp;aqua vi-^)qu$ corpora mortua reCuleitat.

^modo menßruale eß catu fa mortis argenti 'Viui.

CAP. Lxxxni.

PEriftum humorem méftrualem dc-daramus quem nos dicimus,quöd argen.viuum eft caufa mortis fuæ, quia ipferactfeipfum interficit,amp; pofteaöcci-ditpatrem amp;nbsp;matrem fuos, amp;nbsp;extrahit a-nitnasacorporibus,amp; epotat omnes ipfo-nimbumiditates,facitquc ipfos nigrefce reficutcarbonem. Deindeeos refufeitat taliacitamagno fplendore, quöd per iV 1 nbsp;bnuefufeitationem pater amp;nbsp;mater fui eu

\ ipfoviuentjuec vnquam morientur. Et i prQceïto,in præfentia amp;nbsp;voluntate ccr-l torum fociorum argentum viuum con-\ nbsp;nbsp;gebuimus per fuum menftruaVe, amp;a\ias

\ vuiiefocijsnoftris,in cuius eramus foci-\ etateexprefsè,quafi ad duasLencas pro-\ peNeapohm/m quo loco in prsfentia \ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;X ü) Vhy-

RAYMVNDI LVLLI

Phyfici regisamp;vniusfratris defanflo^“' de Rhod.is5amp; Bernardi dela.BretjS.'^l'’’' rum congdari fecimus argentum viuniquot; pcrfuammenftrualem naturam.Etq“^quot;' uishocvidiflent, amp;manifeftepalpa(i^quot;.'’ tarnen non potueruntfeirequidefret)'’'' fi fimpliciter folummodo rufficowof®' regia maieftatefalua. Et fi realiter at pl”' lonapliicccognofcerepotuiflcntpegt;'^P'‘ eulationem inteHediuæ virtutis did“® menttruale aefuasvirtutes, artem äff''' entiamabfque dubio habuiffent, pf^ didi focij,qui per nos multumbencj' tellcxcrunt mandefte amp;nbsp;habuerunt. . tunc argentum viuum vulgare di®“' fentad creandum lapidem, amp;nbsp;ad c'“’ randum fuam humiditatem, amp;nbsp;ideo“, cogit ratio,quod ignoranti habean®”; gnorare.Et tibi fili non celauimus,“^' ce]arevolumus,cui,amp; quando dixi®quot;^ quod rem vilem accipias,ac earn i“'quot; fuos amplexarc patentes, quoufqueP^ nitus crepentur, amp;nbsp;lint velut mortuh . recipe ab ipforum ventre argentu®'*^ Uum, à quo lapidem formes , amp;nbsp;P® medicinam,quæ non omnibus eft*^“quot; ferenda, amp;nbsp;fie vertetur de paucoi“ num,amp; de bono in melius. Benedit'' pc“

THEORICA. 156 Deus fupremus conditor amp;nbsp;redemptor nofter,qui de tam vili re preciofam ita creauit,qu$ tencatin fe proprietatem amp;nbsp;virtutem, ac virtutum ac proprietatum poffefsionem, quæinalianoncft.

^od argentum Viuum philofói fbomm^non cß argentum Vh

uwn commune j i^r quare ßcraro inuenitur lapis fuper terram.'

C^P, LXXXFIII.

POftKïc inteUigere potes, quód argentum viuum nottrum non dl vul gw, lino argentum viuum] noftrum ®ft ïqua alterius naturæ, quod reperiri iionpoteftCupra terram,cùm in aftione 'venire non pofsit per naturam abfque sdiutorio ingenijamp; humanarum manu-umoperationibus refpeÖu naturæ. Et i-1 nbsp;nbsp;deo,cùm naturafola non pofsit eum tra-

^^rc in aftum à rebus, in quibus erat in potentia, nifi per tenebrofara refolu-i tionem , amp;nbsp;ideo eft nobis opus fi veU-1 luus noftram create medicinam, quód 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;X iiij de

RAYMVNDI LVLLI deillis, ill quibus potentialiter e^t^ trahamusdepotentiain aâionemrep du naturae per induftriam rationaW^ boni magiftri ac operatoris, perviams nerationis fads per prsmeditatame®’ ruptionem,quarn nobis philofopW’^ ceßit,amp;fcire dedit.quaread nosilliquot;’? neratio fpeci:at,virtutem ac potentialquot;, turs Oquendo, quam virtutemphilquot;'^ phis noftrs germans ad naturalen”’^ rimus,amp; non ruftica virtute, quæ c^nquot;’ naturam eft. Et hac ratione illud argf''' viuum noftrum eft, amp;nbsp;non rufticorquot;’’^ qui impotentes funtadmetallifiean*)“'quot; naturam mineralem. Poftquamergo''^ pra terram generari non potehperPquot;'* I artificem naturs, noftri artifieij adiquot;'’ rio magiftrali,per nos philorophicerT to,fine aliqua rural.'täte vulgarijdequot;'’ fua generatione opus eft, quod nos 1quot; tiliter introducamus adionem natquot;quot;^ metallinsin materiam,in qua Habets nerari,adquam rem peragendamoiquot;quot;'’ vulgaris rufticus abfurdus eft penitquot;’^ ; cscus. quia ei defecerunt rationes quot;^ ) ftrs philorophics,qus regunt intelle ad diredionem abfq; deuiationeperV B. C. D. pundualem magifterij no

THEORICA. 157

Quare pater,quódargentumviuum no-ftrunoneft devulgaribus,quonia natura nópotefteum crearefu praterram, ne-querufticus fimiliternmo noftrum eft,amp; penitus noRræ philofophiæ,lîcut filius «ft patrisqui ipfum genuit.Ideo fcias fili, quodcaufa quare lapis nofter fuprater-rïmitamodicè reperitur,eft:quia non eft potcftite naturae per fuperiorem conceG fi,quódillum poßitgenerare fine ingénié amp;operatione manuum humanarum. Etquiahomines ignorant naturam,amp; na turalemiHius commixtiohem amp;nbsp;operati-onem,ideoraruseftamp; paucus in aftione manifefta.quia fuccurrerc non poffunt naturæ,ratione fuæ ignorantiæ, quoufq; pcrphilofophiamtraufierint vniuerfalé, amp;nbsp;defidcratam,q uæ reuelat eis res,quæ eis «tant abfeonditæ amp;nbsp;celatæ, atque ignotæ.

Q^modo magißerium ißud ßt per natumm) amp;per operatione artiste jaentMj ^ non miraculo^ lt;if?‘ de ipßus demonßra» tione.

x V . Cap.

NOn credas tarnen fili, quotH’*''' per âliquodmiraculum fiat, nee’' te confufa,ficut aliqiu fa tui credunci®'' fit fecundum curfum naturæ per arte’’ notam, de qua certam habemus opérât“' onem,quæ nobisattulit defidcrium ■’'’' flrum per præparationem,quia muni!’' amp;purificatnaturarn vilem amp;nbsp;immuds®' amp;nbsp;ponit amp;nbsp;conuertit in naturara nobi' lem,amp;ficcum in humidum,calidun)lt;j''' in frigidum,fi hæc mutatio non eirettet' reftris, natura dominaretur fu period ’’' turæ, amp;nbsp;conuerteret naturam indiuid““' lem homogeneam ad fuam natunf' groffam amp;nbsp;terrelb em, amp;nbsp;quodhoeft'^' ! rui-n,apparet per experientiam inconn^ dicibilem. Nam quando argentum'* ’ uum ponitur in vapore ficco atrame®', tab, ficut eft aqua acuta, ftatimdilW*' ) tur per incifionem amp;nbsp;penetratione®i quæ mouetur abacuitate forti patentetj amp;nbsp;rn diifoluendo conuertit fein naW-ram atramenti terreftris, non capiendo formammetallicam,necforniani claraiH j neccœlcftina, ficut apparet poll: euapO' rationem diâ:æaquæ,amp; fuam congela»' ï onemin forma lapillorum croceoruf’ q»ïi

/

THEORICA. 158

^uæcroceitasà terreitate ponticaS: ful-iureaprocedit,quæ vitra menfuramerat ’ndifta aqua mixta perparua fruftacum Vniuerfalitate amp;nbsp;fimplicitate homoge-’'^îjquæ fimplicitas erat capta amp;nbsp;ligata P^i^ dictam terreftritatem, mutationelu-“5 amp;nbsp;claritatis atque luciditatis in ob-^untatem. Confimiliter per operation n^m mediam cum contraria forma vermur argentum in viuum mixtum cum atramentis per ablutionem aquæ amp;nbsp;i-?’quot;sgt;qiiætotumfuum vaporem groffiim deuoratamp;confumit,imo quôdmixtioil liusfiatcum argento viuo, quæ per fim-plicern contrarietatem naturægroflç ver-titurinfimplicitatem, mediante acuitate moderato congelatur,amp; mifcetur cum il-üs, quæmagis participant fuanaturain ludditate chryftallina, Geut apparet poft ftblimationem fuam. Etindemouetur caufa,perquam percipimus temperantia ignisin fublimationcar.vi.quoufq; acui-to quæ nimio igne groffam terreftreitaté portât, quæ datinfedionem ar.vi.fitpe-nitus euacuata,vel euaporata. Ideo quia ifta per exprefsionem ficci ignis, portât naturam fuam in ventre fuo, iieut apparct in aquarum fortium confeâio-nibus,

RAYMVNDI LVLLI

nibus,de qua natura no indigemu5:q®'J noftri magifterij corruptio eft. SedquJ' velis nos bene intelligere per huncU’j^ dum. Accipe igitur aeritatem W cem, amp;ablue optimè,amp;fac aquam)^''^ am præpara præparatione philofop’. cajquoufque per quinque planeWsW®^ i eri t, amp;nbsp;p o ftea p eru en it a d lu na m,amp;lt;!“’' doperfex tra n fieri t, ven it ad folen’i^ clarificabit amp;nbsp;illupiinabit oninis. P' quoddiélum eft,nobis notificat pi*f rationum multitudinemjperquasM’f ire,amp; in qualibet præparationepet''''’Ï tem eius infixa,eftcuiuflibetplane®^‘’^ plexio,amp;idco,fi indiuidua naturar'P riat aptum amp;nbsp;habilem locum fu^?quot;^ rationis in forma metalli,vellocusiH^P nerationis cft complexionàtus àn’'\ plumbi fecundum fuurn planetan'i,. louis, vel Martis,Veneris,Merfudjr* aut Lunæ. Si ad naturam Saturnift^° plexionatus propter fuam debile®®^ ftioncm, tranfinutabit indiuidu®'’.j form am amp;lpeciem plumbi crudi,!“^^ immundi.Et fi ad naturam louis, autaliorum,amp;indiuiduum conucfquot;f^ in naturam loei, ad quera addeturf' ptereiusinfeólam digeftionem- E^'^^i^

THEORICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;159

quoniam fi locus prædiftus gencrationis tft complexionatus ad naturamMercu-rij,entdebïlioris digeftionis, amp;minoris potentiæad termlnandum indiuiduum informa corporis duri. Et ideo conuer-terenon potcft,fed tantum infpilTare, amp;nbsp;dénatura aeris cOnuertit in naturam a-qu3epercondenfationem,quaincapitaer defuis paruis partib’ terreftribus modicü digeftis,quae immifcentur cum eo vapo-rabilitcr,defeau conftriâiuæ virtutis,amp; ideo infpilTatur in rem crudam,fc rein-crudadoper aftionem vniformis caloris amp;Iiuniiditatisvnâ:uofæ, laxatiuæ,tarda-deæjficut lac facit in mammillis.

quot;^^ natura abortiua corporum impers

1 fe^orum^ isr de temperan^^ tia Vaßi nature..

I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;C 4 P. XC.

| TOeo fill tibi fit manifeftó,qubd corpo | Xra fupra difta non funt nifi abortiua, | quïterminum fuæ perfedionis habere 1 nonpotuerunt,ficutilli,qui natifuntamp; | nafcuntur in locis menftruofis indige-1 ftisamp;corruptis,patiétibus infirmitatem | nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lepix

RAYMVNDI LVLH I lepra amp;nbsp;corruptionein in fuis corpoM bus,amp; hoc facit natura ob defedumd'' bitæ præparationis amp;nbsp;naturalis calons qui non poffunt benedigererementoæ ale,quod eft materia mctalli, velperfc®; nimiam excirationem, vel ftimulatio^ caloris adurentis,ardentis,amp; choient vel indiuidui,vel loei fui nimis mutaquot;: lis,in quo plurima accidentia mulw“ ens polfuntaduenirercùm fit contint” totius materiæ om nis generationis.QJ*' refilocus mutationis indiuidui fof^ quöd fittali modotemperatus,quo!ir fuam digeftioncm,vclbonamteniptta’ ' tiamhabeat magis poteftatem depuran cum conferuationc mutatiua gerntt”, urn darum amp;nbsp;purificatum, verifiœ**'’^ congclabitamp;tranfmutabitilludinfin’ lunam,amp; puram virtute fulfurisiama^. culaoriginali purgatileprofitatis,qugt;” citur locus dicta; tranfmutationis,''«' i folem perfedum fecundum bonamt^ j perantiam,quam capiet humidiimin i uidualea locofuæ generationis amp;tl^?' i ftionis complera,aut incomplet. /\ illic vbi locus generationis eftSolis^t^’ mutationis amp;nbsp;congelationis humim'” Mercurialisin finum folem, i bi certe“

T H E o R Ï C A. 1^0 minaturigniscummultumnobili tern-

pcrantia,amp; in loco generationis lunç,do,

tninaturaercum cœlefti virtute. Etidcg

clarificatur,amp;demôftratur,quôd fungus

autvapor menftrualis terreftris, amp;nbsp;arge^^

tiviuinon debentexcedere,nequefupe_

rare pondus metalli puri, nifiæqualirer

illialiàsinpræparationibuseltaiiifindu.

Quare patet, quodfi fit plus de vivtute

terræinlocogenerationishabetdclumi-

neamp;denobilitate, quæ veniuntperillu-

minationem planetarum in didlo loco,

congelatum accipiet amp;nbsp;obtinebit tcne-

brolitatem,,fufcofitatern, pondcrofitate

lutulcntam,amp;frigiditatem, ficut plum-

bum.Quarepatet,quod in plumbo do-

iTiinaturelementumterreftre,ficutinau-

ro dominaturelementum altum cum te-perantia perfecta. Et fi didus locus in plusparticiparetcceleftibusvirrutibus,amp;:

minus in terreftribuSjelTet fulgens ac re-fplcndens abfquealiquacorruptione,fir

mumamp;folidum per conftridionem partium,quod demonftrant grauitas amp;nbsp;pon derofitas neeeßitate laxationis,quantum ed de hoc per con trarium,eft dida jppor-tio condituens fpeciem auri,^dqiiam proportionemvenitmateria depurata in ilium

RAYMVNDI LVLLI ilium rerminum proportionalem in'quot;’ teriæ congelatione per frigiditate®''’' amp;nbsp;ficcicatem localem,quç importauit'’ ' nem ealorem naturalem ventris mät«'quot; per terminatam digeftionem , amp;nbsp;mortua remanfitablquealiquaviit®^., in frigiditatem veria , quæ conto®?^ Mercurium congelando plenum o'’' perfeóto in metalïo iam formato.

Quomoelo ^rtifia debet notarê^^' tutes minerales propinquiores fiff Hioni. Et de operis abbreaiii'' [ tioneperfemientaf ' tionem. '

- • C A P. X C I.

QVare de'omnibus, quæ tibi^ mus,fisauifatus fimulamp;fing , riter,multum notando virtutes m®,^ les perfedioni propinquas. QuiatiW^ cimus,quödargentum viuum depu®“ poteft reuertiad naturam illorum) 1“' bus adiunâum clt, amp;intellige hoc®quot;, in parte prima,quæeH;purgationisS‘quot;'j j arionis lapidis, quàm in lècunda, q-t-, fermentatJoamp; mutatio eius in linin'

THEORICA. 161

veram medicinam.Quando igiturtranfi-erisadfecundampartcm gradus fccundi, addeiam curatum fulfur cum fermento lauato amp;nbsp;abluto,quod appellatum eft vn-guentum, vt totum conuertatur infer-mentum, ergo totum vnguentum erit. quonia fcitu eft,amp; cognitü,quöd ille qui datforina,cum eo concordat quod illam recipit.Itemapparet, amp;nbsp;fupra pofitü eft, quödomnis generatio debet cffe ex cóuc nientibus naturæ,quæ formas portât, amp;nbsp;virtutes cœleftes in fe, amp;nbsp;hæc eft caufà, quare prçparatio n oftra fuppleri n on po-te(l,nifi forte virtute lôgitudinis téporis perraultos errores in prima parte fermen tu fupplet,amp;copier per fuas virtutes bene tcmperatas,amp;multum bene digcftas,tem porisper breuitatem fine impedimento magno.Si hoc fcias in fecunda parte face-rc, amp;nbsp;in hoctranfimus curfum naturæ, quia finit fuam operationem vna digc-ftionefuafola.Etnosfacimus per fermen turn illud, quod natu ra digeftione fua ia conpleuerit. Etideo habeas in te præpa-tationes notas, amp;nbsp;patientiam in longai-pfarum mora.Nam omnis prolixitas temporis eft in opere naturæ, quia non opc-ratur nifi per modicum.Et præparationes Y non

RAYMVNDI LVLLI non facimus nifi in terminis rcuolutoin temporû perfcâæ font, ficutresaliæp^ naturam creatæ.Fili nifi noftras agnofo' præparationesnunquam habebisthefa“' rum omnibus eleâis præparatuni,amp;b«’' ti qui ilium intelligunt.

Qwmoeio y4rtißa ciebet intelh^if^i ^uando lapis perditßam natifs ram isr minuitur,ad ilium emendandum.

CAP. XC I I.

PErhæcfili tibidicimus,quô(lf’Pquot;’ efttibi,quôdfcias in prima parte'' ; mendare lapidem,qui perdit de fuapf' ' ma virtute temperata in toto regin””' præparationis: nam inilla præparatioquot;' indigetreuerti,amp; tranfire deiHaadro^'’ rem perpartem gradus fècundi.ldeoquot;' tibi dicimus,quôd de tanto magis do”' : gaturà fuo temperamento permortib^' tiones corporis facias in prima parte,tat” magis perdit de fua prima natura,amp;■'' corpus palTum tanquamhomoinmag”} exiftens in firmitate per turbationé ft®^ Ipiritualium virtutû ab eo feparataru, 1 elongatarum per refolutionem ipßro”’' quam continue palTum cft. EthanO^

T H E o R I C A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;löi

hbilitatem clamamus, quando corpus à fuo nobili temperamento remotum eft, veil coæqualitate fua complcxionali inquantum patitur, quia ei déficit ipfum quod eiconfortarct. Et inquantum fui. dongamenti partem accepit,tanto meli-'i5per viam confortationis appropin-Quatperredudtionem naturalem, vel at-ttadionem ad temperantiam naturalem, amp;dctanto quôd magis extendes rotam in portando corpus ad longiorem corru ptionemamp; mortificationem fub aliqua conferuatione,dc tanto eritmaioris vitæ, amp;’perfeftionis,fi poftea perconfortatio-nem fuorum fpirituum deperditorum reducatur ad fuum temperamentum.Et hoceftrationcillius,quodaccipictin fua pnmaattradionefaâainregimineredu-ftionis,quofupcrabitin melius,quâ per-dideratinfua mortificationc. Quoniam temperamentum non fit, nifi perreftau-rationem rei deperditç,fcilicet fpirituum deperditorûviuificatôru m,amp; reftauratio nequit fieri abfque natural! attraélionc, neque attradatio abfque euacuatione, nequc aliqua euacuatio fine mortali-tate quadam , quæ fit per cremationem amp;combuftionem corporis amp;calcionati”

Y ij

RAYMVNDI LVLLI onem,amp;cuacuanoncrn humidi radkills' yid/ciendum quomodo lapis eß f(^ motior àJuo temperamento.

CAP XC I l I.

Scire debes quo tempore lapis dH fuotemperamento remotior, qua”' do corpus eftcrematum, amp;àfuofpk*''’ vacuum amp;nbsp;inanimatum, tunc remotiaS eft,quam pofsit efleafuo temperaments amp;nbsp;Hniuitrotam corruptionis ad eflena'* locus propriusgenerationis. Et quanta plus humorem fuperfluum in fua fokif' one perdidit, tanto plus attrahetadfed' dlum humorem exuberatum in fua rett'!' âione. Exemplum, ft corpus perdatS-^ C.in fuis folutioneamp;corruptioneperk tamextenßm reintrabit,amp;attrahetD-J E.qui æquipollent perdition! deß-Sy Et vltrà ad plus per naturam in reginuquot;’ redudionis attrahet F.amp;.G. qui funt^ berati per D.amp; E.propter fermentation' deB.amp;deC.Etft corpus non perdatm' B.permiooremrotam non poteftrecupj rari loco fui,niftC.amp;poftea D.exuberatquot; deB.proeundo ad temperamentum mi' ius.quiafuaperditio nófuffert, nee ent' fus naturæj amp;nbsp;in quantum tempcramequot;' tun'

THEORICA. Ilt;5j turn rots minoris eft minus perfeélum cauCi fuæminoris corruptionis, intanto eftmaior temperantia rots extenfe ad du plicem perfeólionem,qusa maiori nafci-tur attradione humiditatis in profundi-pùratiôefuæcalcinationis fortiorisfolu ^}otiis amp;nbsp;morti ficationis. Et per hoc intel ’'gerepotes to ta intentionem nofträ,fci-^'cet, quod totum magifterium noftrum '’oneft,nificolligatio humoris refoluti.

Vel refolu tio vn ius, amp;nbsp;co n gela ti o al teri us, velmortificatiovniusquseft fpiritualis, ^ viuificatio alterius, qua: eft corporalis, ^oniam quocunque modo lapis fit difi wluendusjn eodemmodocomponen-ouscft.Et hæc colligatio nihil aliud eft, Suani argent! viui exuberati amp;nbsp;fixi mul-^plicatio.Per cuius multiplicationcm no ^^dapis venit ad maiorem perfedio nem

^^ caufa /upplementi diminution^ ^'^^I’oriim imperfeFïorum, «zy quorno-la^iis noßer comßebit eorum defe^ ^,Et de inter/i^amento adreßfe^t ^^gt;u element orum natundium.

r fif Caf.

RAYMVNDI LVLLI

C ^ P. XCIJIL

IN hoe fili eft complemcntum ‘^'’’’'quot;^ tionis corporum imperfeótoruWj^' dcficiunt à quadam pauca hnmiditatc xa amp;infpinatione perfech. Quare p’'^ quad noftramedicinaportatconiple''^ turn illorum in corporepcrfcâo/cil^'^'.' multiplicationerti argenti viuiamp;in'P' lationem bonam,amp; fixionem pemianfj tem.Fili conGdera omneillud, quodo oftendimus,quiatotius noftri fecreti®’ nifeftamus tibi primas cauGis, qusf“'’.' entia realia magifterij noftri, amp;nbsp;fin® ƒ vllo tempore non poteftadimplcrid®^ illud intellige, quod notamus in teftn®’ to noftro peracuitatem tui inteüedus^ vide,qualiter doélrinæ noftræ funt a®®' ciatæ,amp; in quibus melius aduçnit,amp;:Q“^' doGendæfunt,amp; quot funtregimin’i? quod va^t primo,amp; quod vltimó,amp;ri®^ potentiam .habent.quia iam tibidixiffl®ï quod magifterium noftrumnon efind' vni us formæ corruptio,amp; generatie altC' riusper conferuationemfuæfpecieim“’ tomagis relplendentis.Ideo fili,quodp® tes pernaturalécorruptionem,amp;tuaelu' cidationem ad verum temperamentui® appro'

T H E o R I C A. 164 »ppropinquare appropinqua , amp;nbsp;illud n.üodelongare potes ab illo elonga, amp;nbsp;tu denies ad corruptionem priniçformæ,vc nfsimipaflus,amp;adgenerationc fecundæ forms,quænobilis generationiselb Fili ooftrimagifterij regimina funt interliga-^^amp;incathenata.Quia primiim adiuua-^oràtertioamp; afecundo, amp;tertiuni à pri-’’’oamp;a fecundo , amp;nbsp;fecunduin à primo amp;tertio.Etquandoerisin primo,media ipfumdefecundoamp;tertio.Et quando c-minfecundo manu'leuaipfum aprimo amp;ttrtio.Etquandoerisin tertio manule uaipfuniaprimoamp; fecundo.amp;omniai-ftaliganturvnumabalio,non tantum fo la operationis mixtione diuerß, fed per decodionis diuerlàm digeftionem, quo reducuntur perrciteratam putrefaólio-i'tm.quare tibi oftendimus,quó d totum noneft,nifivnum folum regimen deco-öionis,quod per diuerfas mixtion es 0-peratiuas cum intentionibus ordinatis primum gradum adimplent magifte-nj noftri, quem fi bene intelligis , in-tclliges fecundum amp;nbsp;tertium , quod eft totaveritas adimplens magiftcrium no-ftrum. Fili intcntio naturae eft mill-turn ordinata per operatipnem errati-

Y iüj cam

RAYMVNDI LVLLI cam. intellige ergo naturæ intentionefl amp;nbsp;fuse operationis, amp;nbsp;totius vniuerlioinj cius.quia prima mutatio refpiejt ad vu* aftum,amp; perintentionem illiusipfaagquot; amp;nbsp;per illam tran fitur ad aftionem amp;“’' dam mutatiuam, quætertiam refpicit®’ tationem. Et nulla iftarum finiri pot^‘ finealterius adiutorio, cùm fe habeath^' riper contrarias operation es,prout fen»' re potes per corporum folutioneni,(j»’ eft cauß congelationis {piritus,amp; congt* latio Ipiritus eft cauß diflblutionisw'’ poris.Et fie quilibet refpicit aäum ft»® differentem cum ratione difcordantiJ' Hæc eft erratica clementorum conu^' fio, quam intelligere bene tibiopus® amp;nbsp;fi bene intelligis, refplcndebit inttH'' ftus tuus vberaliter amp;nbsp;plenè, ac confo*^' tio amp;nbsp;débilitatio,quefaétç funt in noftt“ fupremo fecreto, amp;nbsp;in omni corpore na-turæ.Nam pétillas eft omnetempet””'quot; turn, vel diftemperamentum noftbina' gifterij,quæ funt latitudo compie’^æ’quot;’. De latitudine complexionis, iÿ‘j‘‘'^ modo ex duobus terminis com^ prehenddur.

Omiiii

T HE O RI C A. I(T$ OMnis latitudo complexionis fili, cuiufcunquefitfpecici,ad temperamentum,vel diftemperamentum verti-tur.Etideo primæ differentia complexionis funtduætantum,fcilicet, Tempera-ta complexio,amp; diftem perata.Tem perata 'ft ifta,in qua prima qualitates per m ixti- / onemdifrumpuntur, quoufque veniant nbsp;nbsp;nbsp;)

ä^ilium terminum per quem rcfultat me lior difpofitio compofiti,fecundum illû ®odû,quifuæfpcciei debctur.Nä in qua libetfpecie abfolute eft temperamétum, quod quidem eft tale ad fuam fpeciem re-fpeâufuæindiuidualitatis.amp; complexio diftemperata eft ilia, in qua corpus folare a melioridifpofitione recedit per domi-nationera quarundam qualitatum pri-tuarum.Quareapparet,quod cum in nul lacomplexione poßit aliqua dominari qualitas,nifi fimpliciter vel compoftte, i-deo omnis complexio diftemperata, vel eritfimplexvelcompofita.Simplcx eft ilia,in qua vna qualitas tantum domina-tur,ficut in noftro lapide liccitas cû qua-litate fimplici dominatur. Nee intelligas, quod dicam us adeo fimplam,quin cum alijs participât in aliquo;nam hoc effet contrarationemeóplexionis, cû fit qua-

Y v litas

RAYMVNDI LVLLI litas cópofita de quatuor primis.Sedil'quot;’ pcriudiciiim euidentisnotitiæjquamquot;’ bis concefsit per fenfum manifeft“''ï nosvidemus ac fcimus, quod vnaiUj*' quatuortantum dominaturmultum’“' contrarix. Et ideo diccre volumnsq“’® do lapis rcducitur,vcrti debet de hui’quot;' ditate magna in magnam ficcitateni,amp;quot;' humiditatcm minorem, amp;frigidiö’^ minorem,ac minorem caliditatem.Qi”; re apparct, quöd cùm per iftaraßcciö’' elemcntum terreftre determinetur '”’' fter lapis humidus in naturam tem’’' resper regimen reduâionis naturaÜ''! conuertitur. Propterea volueruntaW dicere,quod noftcr lapis ficcus eratitt’ timo gradu, amp;remotiorfuiperfedil^™ peramenti iam paflus rationefus he^''’ tatis amp;acuitatis.quarevoluerunt iH’””^ bum foras educcread fuum temps’'’'”''' turn cum nutritiuahumiditatc ferme”quot; bili:fèd hoc contra ftabiletn rationen”'' fum eft,per naturæfapientiam,amp;^^‘’'.'' tellcftui magnum inconueniens,cum

ferétiales perconcordantia,perqti3gt;^quot;[, mationé omnis res fuo téperainétoi*^^^

T H E o Ri' C A. Kîl^ peratamp;appropinquat.Quoniam cum la-pisnofterfuerat per fecundum regimen occifus mortuusacfubuerfus in gurgire Sataliæmagnæ,amp;fua paftura amp;nbsp;nutrix fu tratdetoto cremata,arfa,amp;combufta,de-ficiensavita pcrfeâa,qu£ eft caufa oppro xmationis nobilis temperameti, idcirco '''fum eft,quod lapis noftereft remotior ftuam effe pofsic à têperamento fuo exi-’ ftenteinregiminefecundoftanteinfra il lum terminum,in quo funt dux cóplexi-onesmagis extremæ amp;nbsp;longinquæ,quia opuseft,quod materia non fitad contra-num proieda extra didi termini latitu-dinem,fedqu0d participer quodammo-doalicuide complexionibus metaftinis, qusfunt proximæ extremitati.Et quod luateria non tranfeat vitra extremas com-plwioncs quæ participât morti. Alio mo-do,fi incenfio vel remifsio procédèrent côtranaturâ à qualitatibus fortibus amp;nbsp;op polïtis,ibi penit’ deficeret diöa materia à | cóplexione metalli, intatü,quódpoftea | faluarifubilla nó poftet indiuiduu me-1 tailing fpeciei,ficutapparet in cóbuftibi 1 litatcmateriæ,quâdo per igné nimiû cor-l rupitur,ôninofeparaturà natura fuaob 1 defeftûinformationis naturalis.Pili vide

ne

RAYMVNDI LVLLI ne corpus tuum omnino recedatlü*''' rafua,noc eft à fuis particularibus coiæ plexionibus vltimatis,quæ continent'* fub latitudine temperaméti.amp; in taliƒ do materia exiftcnte dicinous,quôlt;I»* temperamento eft remotior: fed ^ propter hoc dicere,quod magiftwi'’'’' noftrum haberètincipi pertertiuror«? nien,deficeres ab intelledu noftri’f ris, cùmadhuenonhabearaus fubif^’J aut materiam conuenientcni,in qu’’ perquam elementa fixanda funt.Q?’'' opus eft,quod per tertium regimenal''! amp;terræ nofterlapis procreatur.

Quomodofubjlantiafulfurii cxigt; et ab extremitatibuS) ^Mngt; do lapis creatur. j

C A P. XC V I.

DIcimus ideo,quód nofter lapis pquot;' mo creatur,vt fubtilis fubftanti* calida amp;nbsp;fulfurea extrahatur à fuis eflf'' niis,amp;quódille c on tem peretu r cuni h®' more,amp; cum calore, qui eft tertiunK’' ftrumentum perfediuum naturae,amp;®'', dium participans immediate didaeü*^/ ftantiç,pcr quod recipit metaUi tinft®’' quæ eft in dido inftrumento. lie fifi ®’' i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hi®“*

THEORICA. 167 himuslapidemnoftrum ab extremitati-bus,inquibusfiintmedia confufa,vt nó fitvnum nee alterum ; fed vt fit medium, lut neutrum diäis extremitatibus,id eft, inter cas,à quibus materialiter exiuit,qui neutrum vocamus, fecundum confidc-rationem expreffatam in traâatu dem-tentione Alchymiftarum ßpientum, amp;nbsp;ftbtilium: non quod fit neutra propter negationem extremitatum, fed propter participation cm vnius amp;alterius. Et orn-ncs extremitates fuæ funt corpus dicta: acfpiritus,dc quibus corporibus neutra in omnibus medijs procreantur, amp;nbsp;funt procrcata.Cum igitur tale neutrum fità fuisextremitatibus procreatum minera-libuseertis amp;notis, abfque dubioinna tnriscorum participât indiftin£tc,ftcun -Qum indicium fapientis amp;nbsp;experientiæ. Ef per confequens, fic habcbitamp; pofsi-'lebitcertas extremitates fubtiles amp;nbsp;mi-^tasamp; indifiinöas abfolutè. Et ideodi-duseft neutrum, ficut funtfaniinfirmi. Eddeohabetin ipfis indifferenter ope-fin per fuâ proprietaté neutram,amp; corpo fi mfi rma reddere nee fana, n eq; in firma, fiuoufq; virtus fanitatis in eo fit integra-fi'Etideopatct,quödhoccft jpptcr cau-fam

RAY. LVL. T H E 0 R 1 C A. fini imperfeôcam,quævenitàfuainfif®' tateetægritudine.Poftca fie deilU net tialitate extremitaté perfedani,ncui imperfeâa.Tu adiûgeseialia vicede^ natura homogen ea, ex qua creabantu^ parte,videlicet fimpliciter,vt de perfi onefinitatis, quæellin 3ere,tolktin“'| mitatem amp;nbsp;ægritudinem neutrijetq“^ virtus vnius per altcrius virtutem tai’“ tetur,etquôd infirmitaset ægritudoü' éli neutri, quæex parte terræ,etaquæ'* nit,fitcommenfurabiliter per humors'' etcalorem alienata, ettuncinueni«’r, propinquatum extremitati perfedîS^*’ pcratæ,et non tenet nifi mediam paf*'” ægritudinis,et duas finitatis. Altéra fie iftud extremum imperfeâuin,eta“, ei duasoperatiuas virtutes, videheeta'** etignem naturales, ctreperies abextf^' mitatibus etmedijs imperfeâisreucrf'^ ad extremitaté plena fin itate, et omni’'' peramento.Intellige fili,nam omnia k^ diximuspoftconfiderationcracapi-i^^' quodincipit,Lapis nofterremanctinoiquot; nibusfuis elementisetc. Laus,honor*'

gloria lefu.

Finis Theories teftamenti.

bôff

INCIPIT P RÀ’ nj MJGlST^l (^JY^ ^undiLuHißper lapide philoß^hico. Et primo definitio^quie res eß, fdiqucefcientiajVel ars ^Ichymia.

C A P. I.

5^tó?'e5^ Lchymia eft vna pars na-S^j^^-'-\philofophiç cccli-eÖ7^'^^R^’”’®§*5 ”«c«fl®r’®»lt;iu« amp;facitvqaar-^ fcicntiam,quæ no omnibus cft nota, amp;nbsp;do-cetmundare amp;nbsp;purificare om nes lapides preciofos, non perfeélos, fed decifos,amp; ponercadverum temperamentum,amp;om niahumana corpora lapfa amp;nbsp;infirma refti tuere, etad verum temperamentum redu ceread optima fanitatem,amp; etiam tranf-mutareomnia metallica corpora in vera lunaii),poftcain verum folem, per vnum corpusmedicinale,adquod omnes medi 1 óns particulates reduôæ funt,amp;fue-

runt.

RAYMVNDI LVLLI

runt. Ltperquodintcgratiimamp;tW® pcrvnum manuale regimen reuelatuU eft philofophiæ filijs perfedis,medial''' ignis calore,refpedu fex latitudiaumff Iidit3tis,quæin tres principaliterreduf tur.Primusvocatur Hebctatus,amp;iftep'® hibctamp; défendit motum naturae intejquot; lem.Etideo ducitamp;inducit putrefactie nem in rebus mixtis, fine qua putréfiai' onevenire non poteft animatioin reim' clementatis. Secundus calor eftcalore'' citatus cum caloretolcrabili viuificatie n is,amp; bic calor ducit amp;nbsp;inducit général oncm amp;n)ultiplicationem.Tert!Useftö' lorexccßiuus amp;mortalis,qui deftruite® n es fen fus amp;nbsp;infirumenta,i n ftinflus,W petitus naturales, per quos fiuntcoi'“' ptiones, gcnerationes, amp;nbsp;multiplia'“’' ncs.Filihæcfententia appellaturfloste?’ lis,per quam intelledus humanusred'' ficatus eft, vi experientiæ, refpeduoed'; amp;nbsp;veræ notitiæ,cùm experientiæfuî P’'' non poftunt aliquas probationcsphs”' tafticas,fed ones alias fciétias viuadten’' trareoftêditintelleâ:ui,quomodoh3l’quot; virtutes diuinas penetrare,qus vêlant'' funt : etiam per natura intelligimusiU“'' quod cft,vndeplures fatui amp;inßw^®^

PRACTICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j6lt;gt;

dunt,quod nihil eft:lcd nos{cimus,fi hçc resfitan non. Etideo fècretum hocnon critnotum ignoranti.Nam per {cientiam t31em,intellcâus cft expulfus fuperflui-tatibus,qux ipfum remouent à tota veri-t^tejamp;alio modo hæc fcicntia nominatur '^^’(illum amp;nbsp;inftrumentum philofophi-‘:urti,pcrquodboni philofophi, et anti-^uiPoetçfenfumipforum direxerüntad quamlibetfcientïam,ad intrandum per liocin omnem expei-ientiam,per artem fiendam,fecuridum naturæ curfum per realem nötitiam^

Çuomodo fjra^iiea traditur per du» ^kx inßrumentum. Et cpiæ funt mßrumentä quæ dat,

CAP. i I.

Ilün hac fecuda parte pradhicali fuit, amp;eft intétionis noftrç praftica trade re,acraodum praâiclndi düplici inftru-mentô.Primum inftrumentum eft me-raoratlua practica,auf rccordatiua,vel rc-colitiua. Secundum eft praäica operati -ua,totum infirriul mixtum,famé fuccef-(îuè,permodum amp;nbsp;formam Alphabet! fa üum,fecundum cuiuflibetregiminis de-

Z termina-

RAYMVNDI LVLLI tcrminationem,-amp; hoc vtmcliusr^? magifterium intelligas, amp;nbsp;illud for®., per artera,ad faciendum amp;confequcD quot;nbsp;praéticæ faâum quod eft certum.q^'’’^^ am ante oculos tuos adtione tibinouP expcrientiam claram oftedemus. £t‘!'‘ virtus principij currere,neque difeurr', autfluerenon poteftvfqueinfinenii® virtute media, extremitatum copub®, mediante,hxc procedit à ratione,qui . cit,quöd nos formabimus per mefflor’ uam artem fupra did urn inftrumen®^ maxime cum ita fit pront didatus Dop oftendet naturæ realis, quód theoricä' telleda nó debeatfêparari pervnuni f* fum,necelongari à pradica fcita. Na®' na format aliam,amp; fuos corrigitdefed”!^ Etideo pofuimus pradicam memo®'' uamlecundum hanc feientiamin media,quæ naturaliter exiuitdefuisp® prijs extremitatibus, amp;nbsp;funt propre'’ tremitates fuæ,praâic3 operatiuain^ do latere, amp;nbsp;in primo fuaforor,fól®®'' theorica.Et illa fun t verorum inftrunirj torum principia, quæintegrant àp®® ciunttotam fcientiam amp;nbsp;artem, quæ r maturper primum. Quia nunquam«^ ars aut fcientia, nifi primo inchoetuG ind?

PRACTICA. 170 incipiaturà fuis certis principijs.

^efecwida diuifione huius partis per mßrumentum memo^ ratiuum.

CAP 111.

I Ste liber, qui efedidus amp;nomin3tus lèeundaparsjdiuifus amp;nbsp;partitus eft in quatuor operationes principales. Prima cftdifToluerc, fecunda abluere, tertia có--gelare, quarta eft materiam fixarc. Prima amp;pnncipalisoperatio eft in duas partes folutiuas diuift, ficut in noftra theorica tetigitnus.perprimam facimus de plura-litate vnionem, perfecundam devnione pluralitatem,prout tibi per honeftam amp;nbsp;pukbram doétrinam oftendetur.Fili om nesoperationes iftætibi datæfunt intel-ligipercertasamp;deterrainatas diftinétio-ucs alpbabeticaSjfcilicet permodum Al-pbabetiA.B.C.amp;figurarum,amp; definition uuin,niixtionum amp;nbsp;applicationura.

De prima dißinElionejqUie eß \ de ^,13. C.

1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;C 4 p‘ I I I I,

1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;2. ij Pro

RAYMVNDI LVLLI

PRo prima diftindione, quæeft A.^

C.in prima operatione A. fignifiö' Deum Dominum noftrum, qui onmj’ creauit,amp;a quo omne procedit. B. figquot;'' ficat argentum viuum,quod eit connu“' nis fubftantia,ftans in omni corpore co'' ruptibili,prout per eins proprietatcraaf paret.quia habet corrumpendi adionc® amp;generandi, coniungendi, diuiden® infpiflandi,großificandi,rarificancli)i''' durandi,mollificandi,augmentan(ii,ii'' minuendi, diffbluendi, congelandi,oj' cinandijmortificandijviuificandijcrui' ficandt, maturificandi, abkiendi,tfe^‘ candi, humefaciendi, calcfaciendi,reamp;' gcrandijlenificandijblandiendijafpef“' candi,dulciHcandi,amarificandi, conWi tandi, debilitandi, intrandi, ingreß^ nem faciendi, tingendi, pondus dan® incerandi, paicandi ,impregn3ndi,i'’' groflandi, fublimandi ,ac prinim mât“' riam faciendi, defponfandi, ac primu® matrimoniumfaciendhcorporisaclptf' tus fixandi,obfcuran di,amp; accédendi-P“^ hocenim argentum viuum,iciantomnf doélrinæ blij opera naturæ per fuas p'®' prictates difcernere,amp;plures acmultas“^

PRACTICA. 171 illis per fuam proprietatem reducere de potentiainaftionem, amp;nbsp;illius operatio-nes fecundum quod inftinftus amp;nbsp;infti-tutio naturæ vult reguläre amp;nbsp;ordinäre. Et idea tibi dicimus,quod cum fit pater om niuraliquabilium, propter conuenienti-^n'amp;communitatemfuæ propriænatu-lt;‘æ)teneipfum charû amp;nbsp;fecretû,amp; noli dif-firaare.Ifte eft materia naturç,finequaali quarts naturç non gcneratur corporalis, quç ab eoprincipiû nó habeat ab vnali-niofitate,in qua ert natura, quç operatur, percutit,amp;femper fabricat, fine fuæ trän fitunienfur$.C.fignificatßlispeträ,qui communem habet naturam amp;fimilem ar. viuo per proprietatem fuæ förtis'natu-ræ.D.fignificatvitriolumazoqueô,quod corrûpitamp; confundit omne illud, quod eft de natura,amp;efte communis argentiVi. E. ügnificat menftruale, quod continet naturas triumdiftorumtotum fimul. F. argentum finum, purum, amp;nbsp;refplendens lïgnificat.G.fignificatMercurium, quem Icimus.H. aurum fignificat,quod tantii efthonoratum,Quxrtio,quarepofuimus A.in hacarte, hoe cft, quia fine Deo domino noftro nihil creatum aut generatu eft,nec opus inceptum,neque fine ipfo

Z iij con-

RAYMVNDI LVLl-I confummatum, amp;quia iplc eft *^ “^* cauß principalis amp;nbsp;linalis omniutn turarumamp;opcrationum,dignaamp;ve ^ tio nobis oftendit, quod præpoWt“' a n tepo n atu r, ta n q ua m formator amp;nbsp;ƒ tortotius creati, quodqueipfo quot;iedi* teacfua immenfitate Artifta inhod minetur opere,qui quidem coramocu 7, fuis habere debet Dei creatoris nolin6 nam,veram,forte,ac principalen!

DeßeunJa dißmeltone,^'J!i‘^(i‘ lt;^^/i^urisprimæ partis folutiu^e.

C A P. V.

pro prima parte folutiua.f tres triangel’' res,amp;tres circulares.Prima circularisfi?“ ra fign i fi catur per E.amp; eft faâa de B-Cquot;’ Secundus circulus perEfignificatus,® faâus aiecundo triagulo, compofituslt;gt; E. F.G. Tertius circulus fignificatur^' K.faétus à tertio triangulojcompofito» E.G.H.amp;iftæ figurç tantum pertinents primam prrtem folutiuam , quæ msgi’ proprièvocatur liquefacliua.

PRACTICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I7J

lanbus/cilicet deLamp; K.in quibus cfl có-fufaprima figura de E.alia diuifionefor-manturduæ figuræpcrinodum,qui po-fteapatebitincapit.fubfequenti.Ideofci-endmneftprimó,quödper figuram cir-cubremdeLfignificatum eft compolitu ^^onipofitiolunæ.pcr aliam figuram cir wlaréde K.fignificatum eftcompofitü, ^lt;:onipofitio folis.â diöa figura Ltrahû-tur,amp;cxeuntL.M.amp;N.Et iftæ très literæ conftituuntprimam figuram fequentem tfbngularem tertiæ defl:ruâ:ionis.amp; ab âbafigura deK. circulanfunt per diuifi-onem feparatæ O.P.Q. R.peignas eft figu rifiequens conftituta amp;nbsp;fada quadran gu-bris.pcr hanc literam L. terra eft fignifi-wta.per N.aer, per O. eft fignificata terra ’^ôpolîti rubei pro fole,amp; per P.eft aqua di ^ftompofiti fignificata,per Q.eft fignifi wtusaçr,perK.fignificatus eft ignis terrg noftræ rubeæ fine compofiti, quieft di-^uslapis nöfter.Et iftæ duæ figuræ tantum fpeftant ad partem Iccundam foluti-'t^ui,per quam integrata eft, amp;nbsp;perfeéta Ptjma amp;nbsp;principalis operatio,quæ eft dif-°‘Utiofaâa perreduftionem illius in ar-gentum viuum.opus eftfili,quöd bene ^'3siftudA.B.C.corde tenus: nam fi vis

Z v pra-

RAYMVNDI LVLII

té in ratione theories,quç prompteveff et ad memoriam tuam firmam pernobil* intelleâum. Si lluduifl:i,etiam habeb’ habituatam pradieam in figurareali,(]®‘ m adionem ponere poteris ad tuuin*®' le,fine vexationemagna.Etnifi corde'' nusfcias didum A.B. Cpradicare,«®’ poteris,neque quid incipere,amp;fic^^'‘ impeditus eris, quàd nefcies quidag^'' quia ignorabis fpecierum recepo®” ’ quas liters fignifi can t,n eque iHas ff' retali modo,quo natura requiritjD^H ■ tuas faceremixtiones,quætibi,amp;® ^ Artifts pradical! atque pradicanti »P eftfeire facere,vt didsmixtionesb” perationes naturæ,quodquedids^j, vel iplarum fignificata fintpropf*^ teria,amp;quôdip(à poftulat. , quot;DeJecundo inßrumento prä^^^

INftrumentum pradicalc,tant''' a^ dicere,ficut ponere theorica,a“ jj(| operatiua,mediate inftruméto, q^ jj/ memoria,quæ tibi habet oftedert) ^^jijj terdidæliteræfunt figurât»p''°P^

PRACTICA. 174 pîrtefolutJug^quæ funt (ex figuræprin-f'pales.Ex quo igitur tale inftrumentum 'i^ocshabituatum,reduc illud in prafti- , (^ïnijconuertendo ipfum ad primam fi-güram, quæ compofitaeft de B.C.D.in quot;'odumquifequitur.

^^fiÿira prima trian^ulari^giM de^ fnonßrat principium pratïh

C(€,amp;(le intentions tril

RAYMVNDILVLi-I ^ mus principium diftriftum P’’®'^'^Ù dicimus quöd fit,vel fieri debet de , bus fubftantijscorporalibus,amp; vn3' ftantiaeïïentialiamp;aâ:uali, déporta ta 'U^ orum ventre,prout per liane figuraff^ repræfentabitur.Fi-liintentioquarenU triangui um facimus, cft,vt de ipfop^ tificium,diuinabonitate dcA.rueaia” nos trahamusamp;habeamus talemeni'f ale humidum,tcmperatum à calore euj tra naturam, in quo, amp;nbsp;per quodnitt«. ca corpora poßint in argêtum viuu®“-folui,quodéftelementum omniumf’ porum liquabilium, ßi prima matent) quödin illo poßimofterfiecuslap'^''*’ tinuari,deargento viuo creatus.Cùn'*' go filihic fit primus diftindusamp;pr*'’quot;' introitus in noftro magiftcrio,appliuu ponderibus,à quibus temperament“ prouenitlibratimredditumjproutfin“' nemoradicemus.

Pf l)rima d^o/itione, mci[gt;i^gt;^^ \ ' do opus in formapra»

/ ^lica.

PRACTICA.

’7$

TVinvirtute ac honore deA.primö recipiesynam partem deD.amp; dimi-dum partem de C. quæ ßmul optime mo hntur amp;nbsp;cribellentur fuper marmore fubtiUter puluerifentur,amp; bene mifcean-^'i’^'Ponefq; in vna cucurbita vitreajnu-®^’'tgt; furno,amp; fuperpofito alembico,in 9Uoper refolutionem fècundantur fpi-’'’tusamp; condenfantutjamp;lutabis iundu-rasvafürum,ciim pannolineo,impaftato amp;rna(lefafto in luto,faci;o de flore faring, amp;ïlbuminibusouorumdiftemp,erato,vt proprietäres trium Mercuriorum vnitæ, fdlicetfilfuginofus, vitriofus, amp;nbsp;aquati-tus fimul iunâæ, amp;nbsp;in vnum politæ, non perd3ntur,vel non perdamus.Etaduerte, quot;edifti pulueres in cucurbita pofiti non trinfcendant,neque fuperent pondus o-do vnciarum, amp;ad tempus abbreuian-^uni,pones in alijs duabus cucurbitis, depari puluere fecundum pondus oäo vnciarum in qualibet cucurbita, amp;nbsp;illas colloca fupra furnellos longos, permo-dum quem declarabimus in capitulo fur noriim, nee pone nifi tres cucurbitas fupra vnum fiirnellum:nam ignis non pof-fet pluribus æqualiter miniftrare, prout requi-

RAYMVNDI LVLI-I requirit mixtio natura, amp;nbsp;fint diâæcn' curbitæ collocatæ vna ab alia reniot* quinque, vel fex digitorumfpatio.amp;l«' tenturfundi cucurbitarum deterraarg» lata percuffa fortitercum pilisanimalis quantumilli fundi furnellum intrad per tria foramina fummitatis didiia’' neni,amp; ad Ipiisitudinem materiæ:amp; pol’' cineres puros bene cribellatosfubtusbt' ne comprelfos adfpifsitudineni quinqquot;' digitorum,amp; pone adnafum cuiuUib'' alembici phialam vnam vitream coHib’ gi ad finem, quod continens illarumplquot; alarum non ientiat furni caloreni,ne’' quaphialarumpoEitrefluere,nequelp‘' ritusrecedereautfugere. Pollea habf^ lignorum ferraturas, de quibus prouib' onem habeas magnam, amp;nbsp;accipe dn'’ partes,amp;partem dimidiam marei toren-laris vindemiaru, aut de tomba minuft vel de tanno ficco,amp; mifce cum didafe' ratura,Et de tali compofitione furn«’® tuum impie, poft ignem tuum acccoil' in duabusextremitatibus,amp;eum ace«®' derepermitte.Nam alius ignis non eft”' bi faciédus,quoufq; videbisdiftilbreft' guttasaquæ,vel i o.aut 15.vel 2O.Etqu'' do ad viginti diftillauerit,fac ignem cu®

PRACTICA. 176 paruis lignis, ßue bufquetis lignorum ficcoruni,amp;ficpaulatiuè incipefacere i-gnem flamm? in direfto materiç.Et vide, quando diftillabit,quöd aqua fit clara,amp; quando erit ad quindccimpunfta, amp;nbsp;a-quaeritclara,amp;fumifubtiles continua i-gnemilium æcualiter.Et fi videas,quöd o^quindecim pundis ad duodecim re-Wgt;Tatiir,aiit minus,fortifica ignem,amp; continuafecundum pundum fuædiftil lationis,amp; poftea tertio fortifica ignem tuumdevno pundo vitrà,amp; continua vfquenil plus diftillet, amp;nbsp;tune dimitte i-gnemfaccre,amp; claude furnum tuum, amp;nbsp;rdrigerari permitte,amp;fiaqua fit fina amp;nbsp;clarafinealiquo colore turbido, vel fine turbulentia, hac accipe amp;nbsp;cuftodi,amp; phi-dam obftrue cum cera tepida,ne aliquid '‘dpnet,necaer intret,quiaftatim corrü-ptreturfpirit’jqui funt fubtiles per aerê, quimtratplenum immunditiaac extra-oeanatura. Keeordare, quando incipies Ignemfacere lignorum ficcorum, quöd vafatua debent effehabituata depaftafu pddida,atquelineis panniscircundata, phialæquebcnelutatæ ad nafos alembi-corum, de luto eodem ponendo vnam palearainter nafum alcmbiciamp;bendam

lincam

RAYMVNDI LVLLI

lineam. Nam plerumque dum ignis®' peratur,aervult exire amp;nbsp;refpirare,qua®' do continentem non habet:, qui e®” pofsit retinere. Nam calidus amp;nbsp;caloroi“' cft,amp; fubieflum quod cum retinet,«!®' rem excellentem pati nonpoteft.Eti^ indigetaliquolocö, in quo valeatrw rare. Aperi ergo ei foramen, quanuol® ' flare audieris. O pater quomodoW^ prafticam ita longam? Fili, vtfithabii®' tus in omnibus rebus paruis amp;nbsp;magniSi' vt habeas fpecialiter amp;nbsp;generaliter ig®' notitiam,amp;aliaruoperationurn,perpf^ fens capi.amp;ctiam omniulutamentoru* quia noftræ non efl: intentionis, q®” amplius deipfis dicamus,cùmfapi®®'^ tuentiamp;;intclligenti mediantepfæ.^ nihil eftibi fubtile.Et quia polka di® potes,qu0dmenfl:ruale fœtenseftau urn præceptum,quodefl:resvilis,p®''‘i j omnia corpora in eorum primara mt breuiter conuertuntur,amp;efl:puraamp;P^ priaorigo rei mirabilis amp;nbsp;vtilifsi*”^’. ^ cum i ntell eftu claro ipGm cogn®7^j, fcias.Fili,menftruale hoc dementan® d1:um,efl:vnum corpus organifatu®^-quofum,peraltam virtutem,quæ q®’!^ elcraentum eft,quod eft ignis «l®^^

PRACTICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;177

quæ mi feet omnes res vniformiter, ad quam raixtionem homo non poteftat-tingere,nifi fit ignis magifter, qui de tribus reb’vnamfecit per fuam reduftione, prout vult natura, quæ hoc vniformiter mifcetcum humore,qui eft principium nituræinaiorisoperationis.Quæftio,Pa-t^rtj^ideft? tertium tu non pofuifti.Fili, forma fine materia Ihre non poted, nee resquæcunque fieri poteft,fi forma defc-rerit,nccD. poteft effe fine B. qui habet resformare,quæin mundo funt, hoc eft argentum viuum,amp;inde nomen habet, proutintheoricadiélumçft.Sicdicimus deC.quodformatum eft de B. quoniam fityult A. propter quod probatum eft, Si^dd plus eft ibi de B. qua de C.vel de D. ^‘'rsceftcaufajquam per proprium no-quot;^^^ menftruale vocamus, 6: hoc eft quia *0 fimplici vnitare ipla collocatur cum quot;’?goa poteftate , quarn lucrata fuit à ^''‘bus proprijs fubftantijs coniundis in ''quot;’m, quæ eft intus, communis cuili-quot;^ttorpori amp;nbsp;lapidi fimiliter,amp; eft rei ve-?^Ubilifubalternata,prout tibi traditum *quot; proprictario noftræ præfentis artis. ^’re tibi dicimus, quod bene eius vir-^^tem agnofcas,ac fiiam potentiam: nam

Aa poftca

RAYMVNDI LVLt* poftcacumillaalias cognofces,lt;l“®

maions poten tiæamp;va-loris. Quare in memoria habeas pri-mam iphus hguram,pcr E. lignifica-tam,quæefl: hic præfen-tata.

De prima parte ßlutiua ptrp^‘ mam praElic^e.Et de b^ff^* faShone.

CAP. X.

Flli lucem mundi,vcl partem ip^*’'’5 portet,vt nunc diffoluas perliq“^‘ dionem omnium fuarum partiumi^^ funtfubdantiales amp;nbsp;accidentales ««”,' diantur in trituratione faólamotuigf'’ contra naturam,vnde ftolidi deluforö'' gnorant cius menfuram, amp;nbsp;ideo hocfflO-do facies,abfque tangendo materiampf dibus aut manibus.Tu in virtute A.viH

vnciam accipe de F. bene purgatam pö

PRACTICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;178

eapellain,velpercinericiù forte. Etillud benepercufsüinrotellasfcinde per peti-isparaas,curtas amp;ftriä:as. Poftca in duas partes squales diuide,amp; accipe duo vafa \'ittea,folutoria nuncupata: fed melius li quefadoria funt diöa amp;nbsp;vocitata, quoru 'nhocregimine forma amp;méfuratibide-monftrabuntur in capitulo vaforum,amp; in quolibet iftorum duorum pone vnani vnciam cum dimidia dcE.fcilicet oda-nam partem totius menftrualis,proijce ftatimintusquamlibet partem deF.amp; incontinent! non negligenter obftruas os vafisfuo cooperculo,amp; luta bene iuuftu-ramdeluto iam difto, vel de cera clara amp;nbsp;niunda,quo faâOi pone in balneo Maris ealido per triduum,vt Deus det tibi bona 1 diem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I •.

De liquefa^ione G. (jui eß 'Mer» curius ßnlojoßwrum.

CAF. X I.

Fllivnam vnciam accipiasdeG.amp;po-neinphialavitrealongi collie in qua 1 prius pofueris tres vncias de E- amp;nbsp;ftatim l obftrae,vt nihil refpiret de fuo coopercu 1 lo cum cera commuui, amp;nbsp;bene fjgilla, ^ Aai) pone

RAYMVNDI LVLLÏ ponein balneo Mariæ calido per bidquot;' um naturale, amp;nbsp;poft biduum in iqw® elaram reperies dilTolutam.

T)e coniun^ione ^ matrinvi^ tiio diElarum liquefdgt; Eiionum^

CAP. X I l.

POftea accipies F. amp;nbsp;aquam in aliaquot;' ampullam colabis vitream niunlt;la®i amp;,vas multum bene inclinabis amp;C3UW neterradeEcum aqua colari pofsit,nf' aquaturbari, amp;nbsp;didam phialamjvbipquot;* fueris aquamdeF.obftrue,vt fuprà tie gt;' lijsdidum eft,amp;ad partem pone. PoÜ^ incontinentifuper folutoriu deEququot;‘‘ debet diffolui,pone fuum aleinbicquot;gt;quot;gt; qui diftride amp;nbsp;lapienter iungaturcu® luto fuprà dido, poft hoc fupra cinerß cribellatos fituetur,amp; ponaturindefquot;' prafurnellum, amp;nbsp;fac primum ignem, h' ciafque diftillari, amp;nbsp;humorem in phiab vitreafume,amp;facde larraturis lignoru® ignem,amp; quando humor quafi diftilb' tus fuerit totus,fortifica ignem de carbo-nibus paulatim,ftcundum quod videbi'

F K A C T I C A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;179

turad punétiualiter calcinandû terrain, “danimiocaloreeuftodi,nam vidimus ^uodadcalorem folis factum eft.Intelli-ge bene,nifi velis fatuus fieri, amp;nbsp;da hune valorem connue per vndecim horas,pôft f^nellum obftruc,amp;: vade dormitum,amp; Q^nianeaccipetuum calcinatoriû (quia ’lt;: nominatur propter operationem fuæ poprietatisjquodtibi offert adusmate-'''alis)amp; infra proijcies menftruale fæpe °'duin,in quoG.diffolutus eft,amp;illud vi debisoperari,amp;furnumfin altum afeen-“^ftÂmetallum calcinatum poncin li-9^'tfaétionem,fed melius quàm antè obtura deproprio cooperculo, quod intrat tutus,amp; cane ne ponas in alium calorem, quoufque fuerit operatum fua propria ''utute, amp;nbsp;poftquam operatum fuerit amp;nbsp;tequieuerit, lutabene iunôluram cum ce Mcommunijamp;ficlutatum pone in cali-do balneo Mariæ pertriduum naturale, proutaliàsfecifti,quia fie expedit, poftea iquam cclaamp; humorem diftilla,amp; calci na terrain,vtfupràdiâ:um eft,amp; totiens réitéra,quod tota terra fitdiffoluta per idud I regime in forma liquoris,amp;femperliquo remadpartem pone,vel oleum arte diffo lutuni, quod eft fubftantia corporis per

A a iij aquam

RAYMVNDt LVLLI aquam depurata,amp;portatainventrevcp ti.Et q uando totum erit diflblutuni inli' mul coniunge,poftea pone pennenfe® cum dimidioad putrefaftionem in cal”' rctcmperato,vbi vas optime Gtlutatu® cum fuo dido cooperculojamp;ficdebctii’ eri figura del.

Dp coniuncîione rubei

CAP X I l 1.

POftquam diximus dealbOjdicci”“?

n unc de rubeo.Fili corpusfolistlt;^ efien tiale eft refpect u arg en ti. Ideo aW*’' ri debes,qualiter eum habeas tranffflU'’' re,perquæ,amp;cutnquibus: nartiomun'' pfius opera concordantin vnius opco®' onis efientia, fi feias confiderareillu“’ quod principaliter philofophicè din^' mus de aqua corrupti bil i,q uæfua vkwt' magna liquefacitamp;funditfolemamp;in’^ rem fupcrius fert, quod eftnoftrum«' eretum,amp; omnis alterius philofoph^

Vea^ua corruptibili-

180

TV in virtute A. recipe vnam vneiam aquæ compofiti argenti per alembi-cum diftillatæ, amp;nbsp;in illam proijee J de G.vegetabili,poftea pone intus de auro finojfecundum pondus de G.poftpone in'balneo Maris per triduum,vel quatri-dumn.Etinfra ilium terminum reperies, ''tcarbo nigrum,tunc infra poneduode-cim partes deE. póftadputrefadtionem ponepermenfem completum.

'De alia aqua corruptilnli. CAP. X V.

REcipe duas 5j.de G. vegetabili,amp; hu morem eius per alembicum extra-becumduabusvncijsjvel tribus aquæ rc-fdficatæfinipliciter,quçeft aquaviua, amp;nbsp;pfoyceintus tuum folem quem diflblue-cevolueris.Hçc dilTolutio eft fub confer-wtionefus formæ. Ideo fapientes Phy-'ici fachint de illo potabilem aquam,fèpa rando peralembicü,póft infra proijciunt demre, vel fucco lunariæ quantum vo-jUnt, amp;qubdvidentaurumtotum diflb-utumin illaaqua vcgetabiliin colore fo 15) amp;nbsp;fic de tribus rebus formamus figu-ram circularem, fignificatam perK.

il 4 fiy De

RAYMVNDI LVLl-’

Ve fêcuncla parte folutioM^f'^ eßfolutio amp;• /eparatio eit' mentorum.

C A F. X V 1. Fni,quandotuum album coinp^^ per mcnfem cum dimidio putf^ ^ üum fuerit,tuncerit bene anirnatui”!^ virtutis magnas amp;nbsp;bene appreciatuo’i ab ifto feparabis elementa per modui”' quifequitur.Amouebisà vafejinquotquot;’ eft materia,cooperculum, amp;nbsp;fuperp®quot;'’ alembicum,optimè lutabis, amp;nbsp;in baln^ Mariæ calido pones, prout meliusac“'.' fcretius fcies,amp; ficut per noftram Ho^/ nam oftendctur.Et primo recipiesâ*!quot;^.' ■quae per diftillationem exietperleuequot;”' gnemæqualitercontinuatum,quou(q''' nihil diftillaripoßit,tunc ab ignecefc^ infrigidaripermitte. Poftea vasaccipe)^ fupercineres pone in alutello,amp; paulafquot; uèvigorando ignem in furnello, aereiquot; diftillatotum cum fuo igne mixtum,S illum recipein phiala vitrea,quam obtura bene, vtdiä urn eft,amp; ad partem pone, illud autem,quod in fundo remanebit cucut-

PRACTICA. 181 cucurbit^ combaftum amp;arfum,erittan-9^301 terra ficcaamp; nigra. Pater quarea-'lusaiftillatio Ht in calido amp;humido,cû ä^r diftilletur in ficco amp;nbsp;calido? Fili ratio pquiafiibftantia aquæ de natura fubti-°‘tenditur.quare opus eft illam aquam **Mi per fubftantiam humidam amp;nbsp;ca-gt; Qrcnifuijtilem inultum,cum artificiali-1 nbsp;nbsp;^'^'’Of'pollet cfTefubtiliorfeparatio bal-

’”’oMari$,in omni quod vifum eft, quia ’Quafensin fui natura ignitionem non ’™net,amp;:ideo necelTe eft, quod cum i-S^e per medium corrupto,feparetur.Sed quot;Ofamp;ignis, qui fuftinent ignitionem, fu-prscineres diftillantur, quoniam partes gl'ofræamp; calores terreftres feparantur,amp; sdaera fiiperius afcendunt. Sic diuides amp;nbsp;‘5 parabis tria elementa,quæ ad alb û funt, '’goifieata perL.M. amp;N. quia ad album f'oneftignis,fedadrubeumfunt omnia fpiatuor elementa fignificata per O.P.Qa

Qwmodo^rtißa debet habeo re terrainßxam.

À4 V

C4f

RAYMVNDI LVLLI

C X P. X F 2 T.

F in poft hanc feparationem hatf^’j! terra fixam, amp;nbsp;quód nihil ex eaP® lit ampliusfublimari, amp;nbsp;hoepoftre»'^ cationem quatuor elementorumi P quam fecundum regimen eft conft'''' tum,quodeftvnum de quatuor priquot;^' palibus regiminibus,in hac feparan® nitarisfuperareproprietatem Mere“quot;? lem in tua mixtione. Namfthoefo'quot;-naturæ vidricis magiftereris. Ethacrquot;quot; intellige in promifTa mixtione pn®’' prouttibi diximusin theoricanoflrJ'' j deotibi necefteeft, quod Mercuriali“quot;' proprietates fuperent proprietatesfetr® , tis menftrualis, fi velis innen tor cfhpf^' ciofi perfedionis naturx.Fili rationeb“' ius vocabuli proprietates tibi datæft”' ónes res ad cognofcédum,videlicet nut’ riarum virtutes,amp; ficut in proprietan® huius artis extitit,declaratuni.Ideo,qu'gt; proprietas quælibet,quanuisnonfitnilgt; vna omnibus mineralibus commune veruntamenipß determinationemred' pit à fua cauß,ficu t vifibilis experiétia c“

lUffll- ,

P^'a C T 1 C A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;181

lümine claro nobis cffcdualiter often-ditpofteius diuifionem per quatuor ele-nienta,amp;ficutviderepotesmanifeftèmo (iofiniili,quiaproprietas, quæ eftin parte terræ deficcatmultum, congelât amp;nbsp;fixât. Et ilia, quæ eft in aqua refrigefcit Bültum,difibluit amp;nbsp;lauat.Etilla,quæin ’treeft, humeftat, madidat, lenificatamp; fiuerefacit partes difcontinuatas,amp;quæ inignéeft,calefacitamp; tingit. Adhuc ac-tipithæeproprietas aliam determinatio-nem fecundum matcriam elementi fui in grofsitie amp;nbsp;fubtilitate, per varietatem amp;variationem,propter quam funt qua-1 tuor ignesprincipales obftruandiadre-j fpeâumfubftantiæproprietatumquatu-1 orclementorum.Ideo,quödproprietas, l inseftinterragrofsioris eft fubftantiæ, amp;nbsp;fixioris naturæ,per quam contra igné maiorem tolerantiafn habet. Ideo fibi ptoprius debetur ignis, fecundum fuæ natursexigentiam,amp;ficeft de alijs elc-mentis. Quare patet, quodfub confer-uationefuæ proprietatis materia guber-natur per certos gradus excitantis calo-ris amp;ftimulantis.ldeo, quando feparabis elemcnta,refpice, quód materia non e-uicuetura proprietate fua per nimium ( nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ignem

RAYMVNDI LVLLl ignemvel exceftiuum,nee Contran^ Nim adhucillaelementafuntdißi“^,; amp;nbsp;mimici mortales generatioms gt;nbsp;^ Geometriæ régula obfeructur,cu®‘lj trahere poteris per tuum veile aerf® fine hac régula non. Fili hic eil fecref quod valer meliusomni denario,a“ hendum extra quæ elt verus.MerJ^“ r proprietate plenus.Fili praâicarot’“’ ^ ximus,qualiteream poterisextrahegt;’'’‘^ igneappropriato.Sednunc dicenau’j turn noftrum inftrumentum, P®’’‘I''^jj poteris euftodire, amp;nbsp;rectc ducere, ^oP dirigere.QuandotuvoIueris aerem here à fuo proprio hofpitiojtibiop“®' aßim ilare naturæ tuum opus.Fili in'quot;, ieâovacuitatisfunt extremaamp;mwi’ j eundum magis amp;nbsp;minus, propter^“°|, vnum elementum fugitin aliud, lud reuertitur, ad vincendum nature neeeßitate naturæ, prout maniftftèfi exemplificabimus, peraqua,in quâ^\ Ibluitur tantundem ßlis, quantum c^ tinuaripoteftin humidoaquaticordp^ duaeritatis ßlis. Qjiapropter tibi oftequot; dimus,quôdhumidûeftporofum)amp;\ raminibus plenum,in qua porodrateee^ tinuatur fal,quod eft lapis naturalis i#quot;^

PRACTICA. 18j qua deportatus, quia aßimilatur lapidi infedefuaexiftenti.Fili fedes fuafuntpo n amp;nbsp;parua fuarum aquarum foramina, quæprimo erant plena aere nimio fubti-ü)amp;pöft implentur de refe inlpiflante, Q3’repatet,quödin quanto magis in-W«ur,tanto fugit rarefadionem,amp;va-o't’idcondenfitatemjquando pori amp;nbsp;fo-''âæina parua implentur materia grolTa, pereuacuationem fimplicis, quia nullo tempore eft dare vacuum naturæ, pluse-, nun deftrucretur,quä illud pofsit pari, amp;nbsp;] ex hoc exemplum oftendemus, Phyfici 'nfdentiaventoforum,amp; nos in extradi-onibus aerum naturalium.Vndevolue-1 nintaliqui philofophorum antiquorum uitere, quôd natura vacua erat ab omni | entitate,quädoadferem attrahunt àfuo ’ propriogradu,fednonhabentdénatura profunditatem omnem.Ideo,quia quan-1 nis Calor ignis confumat materiam aeris 1 numorofam,amp; porofam reddat, dida ta-1 men rnateria adhuc habet diétum locum i plenum,non obftante,quód attrahatfe-1 rundum proportionem naturæ vacuæ à O'doloco plus quàm perdiderit, prout ’Pparei in conualefcentibus poft infir-muates magnas,natura quorum plus ap-■ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;petit.

RAYMVNDI LVLL*

petit quam digerere pofsit, cus ille proprièfecundum veritateW quant moratur vacuus omnibus en''' bus naturæ.Sedfolummodoà fua®’!.^ riamagis fimplici, qua: ibi participé', cundumfcientiam noftram ftnfibiY inter fimplexamp;(implicifsimü,qu2'''(( extremitates magis iimpliccs,ficute* ^^ in quo fpiramus duarum extremis* fuarum refpeAu,videlicet element)’'! j , fimplicis amp;nbsp;aeris puri fimplicißim'i'l^j perclericos æther vocatur, quia prof 1 amp;pol}:ignem exiftit, amp;fi hoc eratvO® nullum elementum veram fphsf””. j beret animationisamp; ftationis,amp; n”*' • ille aer,quivocaturæther,quidcftf'quot; poteft ab igne,neq; per eius calorew rumpi,qui femper fibiftt propinqquot;quot;’' , i u ngens.Ideo declaratum eftjqnb*^ quot;.’'jJ quam vacuitas data eft nature, quinli' alto in bafsis Iphæris, quia ignis io) , cum habet,ficutnaturafuameftapp’quot;'’^ perfeélionê. Alio modo corruperetu'r remaneret ignis naturæ in animatisl, eftfphæra certa vnius element!, vclali''’' us,amp; nihilominus fine virtute, amp;fin’’j tradlione, amp;nbsp;per confequens remaner' finevacua,quodnonfuitaut eritvnP', req“'' '

PRACTICA. 1S4 requifitum per naturam,quodrcmane-îtabfqueillis potenrijs,quare vaftata materia fimpliciore, fcilicet, aeris, quae erat humorofa in hac lphæva,quæ li bi data eft amp;propric fibi debetur per medium pon-’^erofitatisamp;leuitatis,deinde omni tem-P'^reinomni loco remanet altera fim-P^quam ignis deftrnere neque vaftare P°teft. Sed quantum ad hanc materiam ™plidfsimam, cùm fit fufficiens,aut ■ ^ufftcienter occupatiua,vel repletiualo-ddiâæfpheræ,fecundum fuam fubftan-' ^‘îm, ideo volens natura in difto loco perfuuminftindum amp;inftitutionemre-tuperare per reftaurationem fuæ deper-ditæ materiæ cum refimilivelei pari, de-■ Merans femper ad fuam perfeâionem , ^^quot;ngerc récupérât earn in attraétatiua Wute, cum appetitu magno ad fe tra-Mndoaliorum elementorum fubftanti-’Wper ipforum rarefaâionem, quouf. I que natura debitum fuum recuperaue-, f'bMlicetiUud,quod per igniscalorem j perdiderat,amp; quanto plus euacuat locus, , tîtomagisillorum elementorum natura ittrahit per fuum magnum appetitum, “ habet maiorem vim maioris attraéli-®''is, vt tibi diximus, ficut apparet in

i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;con-

RAYMVNDI LVLI-I condenßnone aeris amp;nbsp;pluuiarum. amp;nbsp;ficut videtur, quando natura vitalisi’ rel la uration e co n fo rta n s,redi fi cat me® brum vulncratum, quod dlvna de p^' tibus fubftantiæ fuæ vers indiuidual'^ in qualætaturjamp;iftaeft ratio radicalism pofle naturae, fine cuius intention' nihil facere potes, quia per iltam d^ menta alcçnduntamp; defcçndunt,ingro'-ßnturamp; rarefiunt, componunt amp;aûi’' ciant, difligant,amp; fubtiliant vi amoriS'E' quanto ignis fimplicioreft cum adio®' magna in dido loco naturae,tantofotO' oris deperditionis fuæ propriæ mates'® ell didus locuscontinens, ^percod'' quensattradionisfortioris. Fili li^”quot;'' rem intelligis bene,fcics qualiterofflquot;'’ resmundi per natura fadæ funt,amp;lt;!'“’' modo eas facere poteris refpedu naturk’ fi aerem haberepoteris qui hoc pernat“' ram caußt. Sedanimatio quints cirent'® rationalis,nulla resell, quæ feiat ßcer'i nifi Deus créât illud.Ideo certasres habe-mus,amp;alias fcientias multas,ad pluresaf' tesamp;lcientias,dc quibus ellvna, qoïe forma adlciendum omnes alias,à lubt' liori fubiedo per naturam caufatas'O^ illud quodfacit natura,deltrucre pon“

Hæc figura ponctur folio i8y.

PRACTICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;185

mus,amp;: poftea reformare, infra ponendo naturam,fine qua quæuis cura fieri ne-quitper phyficum. Et hoctibi datum fit addiuidendum quatuor elementa,quod eft maximum fecretum, adforraandum inftrumentum.Et ficut de albo compofi-^oftcifti, fac de rubeo,propter quæ figu-ramTequentem afpice,quæ docet, quq-æodoelementanturelementa,amp;qualiter vnumelementüm intrat in aliud circula-riterperartificipm naturale. Figurafe-quensoftcndit,\quomodo elementa per artificium conliituunt vnum elementu rotundum;ita quöd minima pars vnius «ftin parte minima alterius, aliter non effet vera nee bona mixtio in terminatis 1 torporibus,necperconfequens elTetbo-| ’lumadaurumjvel argentum operandu.

'^eoperatione ficundi re^iminisj 1 ^^od eß lauare.Etprimo de a^ I qua ifs* aere^qui ha^ \ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bent ^enerare.

1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;p. X r I I I,

Fili

RAYMVNDILVl.t-t

F ni quando diuiferis elemcntabp' feu lapidem per elernenta Q^’^^^j opus eft vt ea purges per hocregi®^”'^ primo fciendum eft, fubftantiam 9® tuor elementorum amp;nbsp;earn cognât re,vndetibi dicimus, quód terra amp;nbsp;ig” 1 fimiles funt in fubftantia lapidea, amp;w® , neceflaria eftpræparatio ignis calt®”f' , ui.Etalia duo, fcilicet,aqua amp;aer, lu” fubftanti33quoß,amp;natura aquatics-idcirco opus eft,quod ftias præparat® * ordinatam ad cxigentiam fus n®“”^ f quiaaer amp;aqua indigent préparât®”'’ j quæ fit per feptenas diftillationes,autr j res, quoufque omni aduftione vat”®' . tur,quævenitexparte menftrualis^^“ ' quælibetipfôrum plenus vera tind”^ manebit fi ne crematura vel aduft®”^'^'”

AA CVk|UaAAA W «XVl VAIA VtX A b 1J1« LZ 1.9 f ƒ quemlibet in fua reftificatione,amp;''^ perfè,amp;feces aquæpones cum terri,9“?’ inqualibetdiftillationefacies.EtpO‘‘‘ ' xtam diftillationem ponesvnamgutö® veJduasfuper calidam laminam argrquot;“ ' fini amp;nbsp;puri,quæ fi nigrefcat,non eft o®quot;' adulhonefuavacua.PoncigituradftP''' mam diftillationem amp;plus quoufqu^^'^J gentum dimittat abiquc corrupt®” nigt^

PRACTICA. 186 'quot;gi'3,amp;tunchabebis aquam vite, cum ^ua tcrramablués, amp;nbsp;Mercurium philo-‘°phicum, confortatiuum amp;nbsp;medium, 9^od facit matrimonium tindurarum. ^tficutfeciHide aqua lunæ, facias de a-3“^fblis,amp;ficutaudiuifti de aqua,lie etiâ ’''heilige de acre,amp; illud quod remanebit Macris diftillationem ,erit ignis,tin-Matotusplcnus,amp; aurum amp;nbsp;anima, amp;nbsp;''5’guentum philofophorum, line quo lt;^gt;ftum magifterium compleri non po-Mbtintelligefili, quaredicimus, quod 'gnisdiftillaturcum acre,amp; non Cumanas. Fili aqua non habet aeris officium hccre,fed tantummodo lauare amp;nbsp;non tin gwe.Nam fi tingeret, ignis abfque humo remaneret.Quia aqua fugit ignem, nee f^^ret tinfturam fufibilemdefedu hu-quot;liditatisjideotibidicimus, quod diftil-hs ignem per aerem, quia in qualitate fe concordant,amp;aqua fugit ignem,quia in-dutaeftqualitatcigni contraria. Per hoc autemdifeordant.Sed aer, quia eft aqua mägna digeftione tinda, eft oleum,amp; et-iamtinäurafortis,amp; magnæ mixtionis. Et ignis eft fua tindura, amp;nbsp;corpus for-titcr digefturn. Ét fpirituseftacr, quii-gnem ducet. Confidera fili ad ea, quæ ti-

B b ij bi

RAYMVNDILVLtt I bidiximusamp; dicemus,fcilicet,quo^A|j I lis operarilapidem humidum,quidt ftantia limofaad aquam amp;nbsp;terrain t^” quiade illis duobus procreabitur pUf fulfiir,amp; fulfurficcum velisoperand ^^^ gnem amp;nbsp;aerem,ciini fit tinflura amp;nbsp;P^”^ diototius magifterij. Fili fi mifceas ig ' lapidis cum Mercurio,ftatim fine ftP^j^ rionerubeusefficietur. Etideo qnan voies facere permanentem tmdnH'^ : fulfurtuum in igne lapidis rubifi^’’ j omnitemporefe amabunt. \

De ahlutione i^nis lt;^ terrlt;^-C A P X 1 X.

Flli quando ignem voies abluerq ?ƒ mo feparabisaerem,in quo qugt;^'‘' 1 per diftillationem, amp;nbsp;omnes feces,q“’ ' coloris funt,inter nigrum amp;nbsp;rubeumiquot; fimul pones,in quibus ponesfuump«^ dus de aqua prima,amp; poftea totum diin, labis, quoufque non remaneat nifiigquot;’’ ficcus,amp; hocfeptem vicibus reiterabiS’ inueniesignem tuum rubeumin pul^®' re fubtili.Fili fic de terra facies,quoufqj** vacuafitabomnihumiditate,amp;hunii^^' • tas quam feparafti à terra,eft oleum alb'*' mult#**

PRACTICA. 187 multum preciofum proincerado, amp;nbsp;quia naturs corporis magis participât, tanto abeo difficiliqs feparatur, amp;nbsp;per confé-quensteneturpro re preeiofiorj pro com plendo omne elixir.Et quando videbis terraminter ponderofum amp;nbsp;leucin mo-dunipuluerise{re,ponê de ipfa modicum fupercalidam laminam cupri,amp;videfi de ’pßaliquid cuaporet, quód li non, often ditquód priuata eft amp;nbsp;mandata ab omnibus fpiritibus fuis, qui earn tenebant invita. Cuftodi ipfarn multum chare: na ipb eil magneha , quæ dabit tibi illud quod petis poftfuam refurreâionem, amp;nbsp;quando,ficüt prædiximus quatuor ele-niétapurgaueris,cuftodi eabene, quodlibet ad partem in fuo vafe vitreobene obturato cum cera,amp;maximè amp;nbsp;fpeciali-teroleum:nam aer fubintrans ftatim cor-rumperet amp;nbsp;confumeret propter conuici mtatem naturæ quæin ipfo eft,quod qui Hemaercum eftac multum volatile, amp;nbsp;ti-bifufficiatquod diximus de bene lauan-dooraniaquatuorelementa.

Detertia operattone^ eju^e eß er ears lapident de ßpra diêla /ubßanüa (Bb iÿ prlt;£f

RAYMVNDI LVLLl

pMparatajde quatuor elementitgt;

C A P. X X. , Flli noftri lapidis operatio tertia,t' q uö d tu reducas aerem,qui eft fig”'' licatus perM. poft fuamreólifiwtion«”' cum O.qiii reducitur cu L. quia ip^' funtduo elementa ficca naturæfixæ'A“' deergo O.de cempofito rubeocuni^ quæ eft de compoGto albo,vt mixtio'l''? perconfortationem fit,fit vtiliot prif'' ratio de O. amp;L. fic vt recipiantamp;recup' rentmaiorem humiditatem peratW^'' onem,quam in fua calcirtationcper“^ runt,per quam priuitum eft ab oninin -miditate.Et ideo quado ficcu eft,amp;P®?l liumiditatefuavacuü,fpecialiterlibe!’ti' fimèfuum humidum aquaticum ep^^’j Et fi tu nos intelligis, intelliges id 9“® diximus in noftra theorica in capita, fèxagefimo tertio,quod incipit, intent!’ naturæ fi!iiamp; fuper illo, quod dixii”^ de perfecta præparatione, quæfutt^ ' purification cm elementorum fupt’ ftorum. Fili hæc præparatio valetƒlt;quot; ne aurummam per earn lapides fini »U amp;nbsp;preciofi ac omnes perlæ amp;nbsp;margw''’' Ergo filiad confequendum didamDän^ praeparationcrtijaccipiasM-ad confie ƒ’^

PRACTICA. 188 dû naturam, amp;nbsp;fuum effeói:um,amp; illud di-uidesin duodecim partes ad pódus de O. amp;L.quoniam medietas deM. ad plus eft ’’eceflariû vt euftodias, amp;nbsp;quod alia pars f'tæqualis ad pondus de O.amp; M.diuifum induodecim partes,amp;quamlibet partem Ponescum eo, amp;nbsp;cum L.totum infimul ®ixtiim infra vas fimile alijs. Sed illud ap pdlam’ifto regimine Ymon.Pofteaob-turabis vastuum de fuocooperculo vi-ticocumcera,amp;ponesin fino,amp;ibi facies enutriri in pafeendo cum modicaaqua F™Oiamp;poftea cû maiori,lient natura te docetin paruorû puerorum educatione. Etnon fislentus, neque piger deimbi-bendo terramde quindecim in quinde-einidiebus,fecundûquodvidebis, quod tomedet amp;conuertet', nectetædeathoc ’’pus multis reiteratevicibus, amp;nbsp;quando reperies quod erit congelatum amp;nbsp;conuer *uni)amp; liccum,pone in ficco igné per die vnuej naturalem.Poftea da ei plusM. amp;nbsp;fictotumvttibidiximusmam in ifto 0-perenon potes errate,dum tarnen patien tumhabuerisin longo,amp;tædiofo nutri-lUento.Pili videbis ibi tot,amp; tätos colores dequib’nócuresquoufq;materiaduca-turamp;termineturinpulueres albos finos,

B b iiij vel

RAYMVNDI LVLLI vel in terra albæfoliatæ in coloremïf?’' ritarum tranflucêtium.Etfi viderisin' ma puluerum alborum fubtilifsin'O’''''''' fcias quód eft maioris fortitudinis,amp;lt;’'*' ioris virtutis niineralis fulfurei ad coquot; gelandumMercurium,amp; tranfmuö^ om nia metallica corpora poft fuam c^'^^ tionem.Fili non volumus hictibiloOpquot; facere ferm o n em,ne tu us imjicdiatur iquot;' telledus per verira. Nam noftratheor*‘^ tibi fatis poteft fufficere,quam benccoquot;' uertere potes m praâicam veram perlgt;J^ quam tibidamus.Hæccftres qusfift''' ra foliata congelabilis, nofter arfcnic“’’ fulfurnoftrura,quod completuni cd, album pro faciendp medici nam adarg'' turn,Geut tibi dicem us,ciim iara fit fi^'i fur cópletum album non vrens,perquf“ medicina fieri débet.

T)ecompo/ttione filfuris rubei.

C A P. XXL

Flli fulfur album accipieSjamp;illud’®' bibes per imbibitam rorationem de aqua rubea poft diflblutionem dus'quot; diaaaqua.Et quando aqua in iUo^’f

PRACTICA. 189 ritcongelataad medium fui ponderis to-tumalbumerit, tune ignem carbonum wtifica: nam aliudfaccrenon eitopus, 9^oufque videas rubeu m ficut fchailctu, poft fortifica ignem cum flamma, quo-quot; •|0efublimetur.Fili feito, quod fubli-^^lgt;itureritfulfur album, nobile mul tu, ^ftludquod remanebit in fundo vafis ^iiæ,erit_fulfurrubeû fixum, ficut fan-Si*is,rubeum,multum darum amp;precio-quot;ßin)um,amp;tibi hiditoftenfum quod il lodquoderat album,verfum eft in rube-om manifeftum perignitionem amp;igni-ftilitateniaquæ,quæibipofita eftperfub ftîntiam fulfuris albi eflentialiter. amp;nbsp;de hocfittibifpeculum fubftantia plumbi, amp;protantotibi fufficiattraditiocompo-fttionis fulfuris albi amp;nbsp;rubci,a quo per Silicium quartæ operationis benefteio dixirfaftum eftadcomplendum amp;nbsp;traf-mutandum omnia corpora metallica im-peifefl:a,amp; diminuta in verum aurum, amp;nbsp;, inverum argentum.

'^e Quarta operatioriCj per quam fit (Qm^oßtioehxiris.Etprimo de com=gt;

‘Bb Poß’»

C ^ P. X X 1 ƒ. Flli quando vclis facere medicina») confidera primo cui perfeâioniprÇ' parationisducereproponisjamp;fupraqi'â' le corpus vis proieâionem facereînai® de i 11 o co rpore fu p ra q u o d vis facere pflt;’' ieâionem medicinæ,debesinea ponef«) fed fi ad vltiinam præparationem inten” dis ducerephilofophicè,quale corpusi® ponas non efteurandum, nififolutn«0' do argentum viuum,quod eft mediu® amp;nbsp;mediator omnium, amp;nbsp;fi non intendis nifi ad quandam fubtiliationis limpl*' citatem frondem medicinam ducere,de” bes corpus, fupra quod proiedionem facerevelis fubtiliare. fupponamusergOi quôdfitfupraftannum,tunc fie tuunie-lixir compones, recipe duas partes euffl dimidioargenti fini fubtilifsimè liman) amp;nbsp;de illo fac amalgama cum quinque partibus argenti viui communis fimul iungendo,amp;ducaturacformeturadniO' dum butiri,quod partes argenti dien fen tiri non pofsint. Deinde cape mediam parte»

PRACTICA.

190

partem louis, amp;nbsp;illumfundetribus vici-bus, amp;proi)ce in aceto difl:illato,amp; amalgama, amp;ciba de vha parte argenti viniin-fimul molendo, quoufque bant vnum cotpus.Poftea iHa duo amalgamata laua, lt;iuodlibetadpartem,cum faie comm uni præparato, amp;nbsp;in aceto diftillato, diffolu-^quoufque acetum exeat darum, pu-rum amp;nbsp;mundum,inde amalgamata duo gt;unge,amp;itcrum fimul ablue cum falcamp;k aceto C4ilHllato,molendo, amp;mifccndo, amp;lauando, quoufque acetum, vt fuprà darum remaneat. Poftea laua totum in aqiiadulci,vt totum fal exeat, amp;nbsp;dcGcca aquam ad folem, vel ad ignem lentum. Fili magifterium noftrum in duas partes eft diuifum,fcilicet, in creando lapi-’iem,amp; componendo medicinam.In pri-fia parte argentum viuum ponimus, tale, vtdiximus in tota noftra theorica, amp;nbsp;in principio noftri magifterij inpradi-eapofitum. In fecunda parte debet addi fulfurcum materia metalli. Fili fulfur eftfuus ignis,qui materiam digcrit mc-talli, amp;nbsp;argentum viuum, quod ibi no-minaturloco medij, amp;nbsp;rtat inter fulfur, amp;nbsp;corpus. Et hoe tibi dicimus, vt in verbo rufticano non intelligas, neque communi

RAYMVNDI LVLLI comm uni, fed in verbo philofoplquot;' cali nos tibi dicemus , quod alia fuß' media cum extremis differetialibus,quu alio modo non pofTemus dicere quand« materiæfunt tranfmutatæ philofophif^ Et ideo, quando philofbphicè dicimtó debes intelligere de materijs iamtranf-mutatisper virtutem,opufque philofo' phiæ.Et quando rufticaliterdicimus,in' telligere debes de materijs, quas natuH communis omnibus gentibus creauit accipiendo ab ilia fimilitudinemddeoir verbo philofophico tibidicimus,quö‘ alia media funt finequibus tinduræftf mentorum addi necmifceripolTuntcua tinólurisvnguentirubei. Et ideonobn opuseft,vt tranfeamus exeodem medio ad medium,donee fimus in extremisqoÇ petimus. Fill cibamentum quod nos tibi dedimus,philofophicè loquendo,eftv-num de medijs interaquam amp;fpirituni) fcilicet,quando in puluerem verfumeft peralterationem.Et fulfuramp;aerfuntev tremitatesifed abfque philofophiævolun täte tibi dicere poterimus,ciimibifital-teratio, quad argentum viuiim vulgi' riter intelleôlum,rationefuæ fimilitudi' nis,eft medium perfcöiuum, multipli«'

tiuuW)

»91

tiuum,8/completiuum clixiris,qin3 efFe-diuum cft omnis fußonis n)era!licæ,amp; totius ingrefsiohis, rationefui ponderis, dequofuprà loquebainnr ad volunrate noftræphijpfophiæin fua prima extremi WC,quod eum eleuauit deneceßitate, amp;nbsp;aHerauitin fua fpeciali differentia. Secun-däextiemitas abfque voluntate philofo-phiædicimus, quodfuntmctaUa ad com ponendum elixir. Et alia media amp;nbsp;extre-initates,philofophicè loquendo,funt ma ttrispoft earnm purificationem munda, WcOjquia inter fulfur amp;nbsp;argentum viuu. sftpuluis faftus ex corpore,amp;3rgento vi-uo,amp; inter diófum puluerem,in quoeft fulfur amp;nbsp;finis magifterij, funt duo argents viua, quæ funt caufa continuationis Pïrtiumdictipulueris in finam medici-'’^nijamp;.'interaquam eftcalxamp;aer.Fili to-fuminitium amp;nbsp;finis huius operis, fit tan-^Ummodopervnam folam operationem, 9Uam vocamus propriè redudionem.Fi-f’intelligebene poteftatem naturæ,quæ totumdebet rautare. Sulfur nolbumeft ^crra fubtilis,velaquaficca,in ventre cu-'Us ignis naturç fortiter multi plicatus eft, caiifa fuæ ficcitatis eft terminatio humi-ditatis calorofæ,quam accepit à com pref 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fione

RAYMVNDI .LVLLI fioneignis,qui eft in fuis vifceribusamp;vc-tre, Fili argentum viuum eft liquor in-undans amp;'fluens , præ/eruans ignemJ combuitioneamp;arRira, amp;nbsp;aer eft matera fulfuris,in quacompromittitur amp;nbsp;com-prim itur ignis per ingeniiim magifterij refpeftu naturæ, quoufque terminetur in terram ficcam amp;fubtilem, qua:eft ful-• fur,amp;ficutaer,qui eft materia ignis induit eins formam in eo,itaargentum viuum eft materia fiilfuris,amp; couuertiturini' pfum ratione proprietatis fus naturt' Quarefili non mireris, qu an dores vide-bis m utari coram oculis tuis per potennam fülfuris, quia multumcalidumeftamp; ficcum,amp; calorofum. Ideo neceflarium eft, quod proprietatem ignis habeat,videlicet aperiendi partes totius corporiSi amp;argentiviui,amp;penetrandiac termin»» di,quia per calorem quem habet infe,n3' turaliter aperit poros claufos amp;nbsp;feratos-Etcu ignis fit fubftantialiter colligïtu5amp; colleâus in fubftantia fubtili, eurotop il.Ja etiam vaporabiliter in trat infra in' turn corpus, cùm eius fubftantia,?lt;:' F quamligatuseft amp;coUedus,fit multu® ficca, terminât amp;nbsp;congelât humidité' tem,in quam intrauitjecundum fm^'quot;'

‘■-- i PRACTICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;191 loris infortnationem, qui eflindrumen-tum informatiuum amp;nbsp;digcftiuum na-turæ. Et fie fili dictum fulfur noftrum habetvirtutem figillandi amp;nbsp;formandi fi-milefibi,'amp; omnequod petitur, amp;non Ktinendiin ie. Et ideo dicimus, quöd ®^pater amp;nbsp;fernen mafculijperignoran-fiam cuius multi deciderunt Alchymi-fctatui amp;nbsp;non expcrti,credentesfinei-gnenaturæ fixare amalgamata, non cu-ftodientes reéium, neque reélitudinem reipropriæ, quæ deberet eis deduccreamp; idducere ad perfection em verædigeftir onis.Quiaargentum viuum mineraleres eft multum crudç, amp;nbsp;groifaç fubftantiæ. Quarc opus eft,quöd fortis virt’ fibiad-niiniftretur,quæiuuct cum duciadper-ftftioncm,amp; de hoe large fuimus loquu-dinlibello intentionis Alchymiftarum. Weircofiliin nomine illius Domini no-ftri,quipro peccatoribus paffuseft mortem crudelem, incipe noftras akeratio-nes philofophicas faccre per hunc mo-dum,faciendo primo lignum fandæcru ds,ne Diabolus tibi noccat, amp;nbsp;intelli-ge quando dicimus ar. vi.vulgare, hoc dicimus adfimilitudinem illius, quod ei afsimilatur per arte viuificatum:quia métallo-

RAYMVNDI LVLLI

tallorum corpora difFerentiam recipiunt per ilium modum,per quern argentin’ viuum difFertafuis fimilibus.Etquand® fimiles dicimus, hoc eft ad difFerentiai® purorum,amp; impurorum metalloruni,S hoc tibi hli datum fit pro régula grauiS proFunda in tuo adiutorio ad coponeD* dum regalem medicinam in huncmoJn Accipias vnum vas vitreum cum long'’ collo, vniiis palmi, amp;Fundorotun(lo^' ore ftriéi:o,adco,quod non poFsic inm’' nifi tuns digitus médius large,amp;atinilt;’' dum colli ampullç Faâ:um,amp; habeatco'’' perculum, quod fubintret amp;nbsp;benei»”' gatur.Poft recipe amalgama,amp;in fop^f' tibus illius ponepattern vnamlapi'ü’'’'’ ftriin Fundo didi noftrivafis.Póftaroquot;'

ciofepone tuum amalgamainftafinen' olentiaadlongum vafis,amp; quód W®P'' nat lapidem'totum, modo tali,quödlï' pis refpirare non pofsit, quandofeno^ calorem, nifi per medium amalgam”®' quia necefFaria res eft, quód amalgama noftrilapidis vaporem accipiat,amp;m® ventre retineat,amp;per illum alteretur.PO' ftea colloca vas tuum fiio cooperculoco-opertum,in furnello,inter cineres coW-preffos vfque ad quantitatem maten»

PRACTICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lyj

, vel modicum min us, videlicet de fpißi-V tudine dorfî cultelli, vel minus,amp; hoc fac,vt videre pofsis alterari mareriam,amp; ! póftaccendeignem,G vis,de puluerecar-j lionum,veldefarraturislignorum.Et lic^ diniitte,vt paulatiuè calefieri incipiat,vel' ^i vis de carbonibus, qui faciant ignem finefumo. Et quando lèntiet calorem, tunecalor fulfuris mouere incipiet,amp; quódellinfuovaporeinfpirabit in fub-Ihntiamargenti viui,amp; penetrabit,amp;có-gelabitamalgama.Primö in forma argcn-hfinijdemitte adhuc ignem continuari, (iuiametallicafpeciestibiollendet,quöd totumfulfur non eft adhuc in vaporee-buatum,dum adhuc om nes fuos effeâus non prçftitit,neq; virtutes,nec adhuc in-trauerunt ventré didi amalgamatis,q uo-nianon debes intention is effe, quod ha-tgt;eascreare vnam petiam metalli per di-dum fulfur, in quo métallo modicaeft virtus,fed creare medicinam, in cuius lubftantia funt congregatæ plures:amp; mul tævirtutes,per quas, amp;nbsp;in quibus facies pofteatalia,quæad miraculum funtrepu tata, per omnem perfonam magnam amp;nbsp;diuitem, nifi fit philofophus, qui fins a-gnofcatpotentias atq; virtutes, per quas

C c opera-

KAYMVNDI LVLLI operatur, amp;nbsp;quastibidicemu5,dunici’ tcneas fccrete.Fili effedus fulfuris quef debet tradere amp;nbsp;præftare dido amalg^ tijeft,qu0dratione potertatis propriety' tis fuæ, conuertit eum in finißimospd' ueres.permitte igitur eum continuarei” tuo igne: quia aliter non babes û«’'^’ quoufquevidebis didum amalgamaquot;’ puluerem in fua fuperficie conuerfuiquot;' Ethoctotum fit in quatuor,velfexhorquot;gt; velmodicum plus, aut minus, fecunduquot;’ quod ignis bene amp;nbsp;dilcrete continual’ eR,refpedu proprietatis materixrfed^^ tim,cum videris fignum didi pulutfÄ amoue à furnello ignem, amp;nbsp;refrigefe^' permitte,vt virtus ignis noftrinon debi' litetur. 'Fili fi modicum huiusfulfurßiP' ' ijciaturpertalem infufionem,vttibift' I pradiximus, fupramultum corporis®* modo,quôd habeat potentiam fuper'' ]ud,ftatim illudreducetin pulueremd' lumfubtilem, color cuius erit tab’s,fi^^ color corporis,in quo fpiritus torus mW' fuseftvirturediuina.Ideo fili habeasm* telledum bonum multiplicandi didanj materiam virtute fulfuris primi,anteqquot;^ facias medicinam. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,

PRACTICA.

^e multiplicatione noßrifecundi JulfunSy i^jquot; proprietati^ bus dus.

CAP. X X l l I.

Fllinon debes potentias omnium tu-orum fulfurum ignoraie, poten-öï quorum duobus reperiuntur modis, Iccundum numerum graduum fuarum virtutuin^ciji^-çf per ligna amp;nbsp;experienti-’Squæratificant claro lumine rationem linfus.Fili virtutes punótualiter,amp; gradu ’liter funtcolligatçamp; congregate perau-gnientationem, amp;nbsp;confortationem in . ^ftantiafulfuris noftri. Ergo tibi dici-tt^quod quanto plures habet gradus punduales,tanto habetmaiorem poten-tiamfua fubftantiaalterandi omnia pon tierabinalia,amp;duplicia,quodlibet de decern nuraeris. amp;nbsp;hoe agit propter dicSæ ''irtutisproprietatem,qiiæeftin eins forma,per quam materia fpecilicata eft in 1 fubftantiafulfuris,amp; fi plus ponas, maiorem virtuté accipiet fubfiantiafuccedes, jppter pluralitatem virtutum captarum

C c ij amp;

RAYMVNDI LVLLI

amp; colleétarum in prscedentifubftanW exemplum ponamus,quôd primumfu' furin ie non habeatnifi quindecimgrt' duspundualesin numerovirtutura/'’ ptcrquam ration em vis expérimentât nos docuit,quöd fulfur, quod non W' bet nifi vnum gradum virtiitis,refcriiJi’ pondéré fimplicisfubftantiæ,altcratclu'’ pondera,integra,quæpoiruntpartiri)''® diuidiin 20.numéros, quifuntdiâi nominati limplicia pondéra. Nosnu®^’ ramus pondéra fimplicia i .2.j.4.pamp;*^^' 8.9.vocamus numéros compofitos fil”' plices,amp; lo.vocamus numerumintrgf“’ quia recipit relationem de vno,amp;*^ gradualis virtus noftri fulfuriscorrdp^ i det io.amp; fie de alijs. Et ideo intelÜ^ quod per differentiam ponderumm’quot; riarum conuertibilium,amp; perintenti'’' nem amp;nbsp;rem ifsionem virtutis fulfunS'''' tus fpecificat diftammateriamind^ firn forma,ficut declaratum extititH’' âatu graduum magnæ medicinædg''“ fili,poftquamvnavirtus integrapund“ ' aliter congelât 10. argentiviuiinnift^ lum perfectum per proiedtionem vm ponderisfupra lo.fubftantialiter/or, , quentervnum pondus jo.virtutu®/^ |

PRACTICA. 195 gelat 500.argenti viui propörtionaliter in metallum perfefl:um,quia nullo tempore virtusminoritatem accipit propter diminutionem fui aâ:.us,quin operetur fecundum proportionem gradus fus a-ftionis, prout gradus piperis calidi in quarto grad u,fen 11 biliter o peratur i n n a-*urahumana,ac etiam pars eius propter ''irtuté,qu$ vniformiter ftat in toto, amp;nbsp;m totafubftantia piperis,amp;ideo pars gradus limilitereft ineodemgradu. quiatantü, quantum fubftantia amp;virtus poteft con-tinuare,tanto moullrat effedum proprium fuæ operation is, quæ dependetà fua gradualitate.Etß pondus vniusautalte-riusproijciatur fupra minus fui ponde-risproportionalis,tunc facietin illo métallo maiorem combuftionem fine içni-tionem, amp;nbsp;in tanto vltrà,quanto igneitas amp;virtus fuæ potentiæ extrahitur digcren do,amp;vltrà ardendo amp;nbsp;comburendo. Et 'Uquantoerit vitra proportionem pon-deris conuertibilis,intanto magis ac melius confequetur effedum alteration is perfeâæ,fi pondus conuertentis non ei augmentetur proportionaliter tantum, ficutconuertibile eft in fubttantia au-gmentatum vitra proportionem redi po

C c iij deris.

RAYMVNDI LVLLI

deris.Fili per hanc intennonemfiriosl!' ne inteHigis,pores habere verum pondu' virtuturn noftri lapidis, quoufq; tibipo- ( tentiam oftendatfimplicisignitionisnó J vrentis,amp;eft terminus amp;nbsp;méfurajhocedi quan do congelât ar. viuum in metallu® perfedum,amp;eum in fpeciem fpecifio'quot; aurivelar.dimittit.Etquandodimittitf' ' am in fpeciali forma fulfuris.i.pulufi’ fubtilis,tuncoftendit,quod magnæigquot;' tionis eft, nec propter hoc eum minus’? preciari dcbes.fed fortius honor3re,cun’ ferri poßit ad Gmplicis ignitionisternu-num,per difcretionem operatorisfipif^’ tisin dodrina, quafuperiusarscôfcft^'’ fubftantia multiplicatiua.Idcomnltc'^'f' tutes col left® in vno paruo fubiudO)'' extenduntamp;ampliaturin multamamp;®’' gnam materiam terminantem eam,amp;P“f , tantem ad aliquem gradum perfcdioniS fecundu aftione potenti« perfediu«,’'' exhibitione ponderu adminiftmwriiW', Poftcafili ad melius inteHigcndûpa^ j jllorum,quæ diximus perexperientia''; ftbilem, accipe lapidis partem vnam,amp;^‘ deed partes ar.vi. adminiftra amalgam’''’ vel fimplicis, amp;videquomodo terminJ' : biturpoftipfius tranlmutationc, b ''quot;’

PRACTICA. 1.^6 informafpecificadimittetargentijpotes indicare,quamvirtütem habet. Eth per-fvftèar.vi.non congelât,minoris virtutis dl,amp;luncrequirit,quöd pondus conuer tibilisdebetdiminui cum pondéré con-'^^Hentis augmentando. quod fi dimit-^^tärgentum viuum in forma terræalbæ ^^vna ma{ra,virtus eius ignificatiua dat bbi agnofcendum,quod fortioris adio-niscft,quam erat in principio, amp;nbsp;ideo ma lorisvaloris: nam quanto-plus tenet vitra Specificationem forms metalli perfedi, t^ntomagis poteft contra aliud argentum viuum , propter potentiam virtues lapidis in cadiffulam. Etfiinformam pulucrisdimittat,tuncfignum oRendit, ^uod nobilis amp;nbsp;fortis virtutis poten-tiamunitus cR. Accipe igiturvnum pondus illius'pulucris, amp;nbsp;appropinqua illud decern ponderibus argenti viuiheut fu-pra diximus. Etfi tranfmutetin fimiles pulueres,debet ludicari virtutis exccllcn-tis. Continua igitur fili hanc opcratio-nem,quourqueveniasad illum gradum, quödvltimömutatnó Iblumargentum viuum in pulucrem,aut metallum perfe-dum,fed folummodo in terram albam inmodum maffs frangibilis. Fili hoeeR

C c iiij argen-

RAYMVNDI LVLLI argentum viiium,quod mutatum «ftquot;! formam perfecli metallj,amp; habetvirt^ fimplicis ignitionis ad æqualitateip’quot; numen integri, led quando hæc virtue refpeclu didi numeri in compofifoquot;’ medicinæ noftræ non fuffîcit,cùm pf“' portionabiliterlènó extenditjnißadtef^ minationem didi argent! viui adfof'quot;! metalli,amp;non ad terminationemßO'^ elementorum,qusein medicinamdebf’^ terminari,nifihocper aliud pondusfï^' ret,amp; per Ingenium fubtilein deeoftio”’ longa.Ideo ponere non debes ad fin«'quot;’ quod non erres, nifi fis m ul turn efte^’j in feientia amp;arte,nccadhucin forma P“‘ ueris,quia ignitionis nimiç foret,amp;«'^'' maret ac arderet elementa firaplida- EJ quando fimp]iciadicimus,hoceft ad dit' ferentiamfubllantiçfermentabilis,qa3® in elixiri ponimus, nee poterimustibiC' ius temperamentum oftendererfedilß“) quod in formam terræ mutaturtotuffl in maftam frangibilem,illud eftcontem* peratiuum medium fimplicis ignition's artificialis,3dcreandum medicinam n”' mediatè,amp; conferuatiuum omnium ßo' rum elementorum. Contempera igii^! fulfur tuum, quoufque venerit ad pa''

fum terra, quam mafTam frangibilem ap pellamus.Fili de quantis numeris integris üiccefsiuè conuertet, tot virtutes intégras habebit. quando igitur de virtuti-^usfuis volueris experiri,noli de toto 1a-P’^efacere experien tiara,fed de parte mi '’°fi qua poteris, amp;nbsp;aliara ad partem po-'”’gt;quoufque videris ,amp; fciueris quot vir-f“res,amp; quatas potentias tenebit. Et qua-r^ofcies virtutu fuarü potentias adde ei,amp; rlacibum fecundum proportionera fuæ fottitudinis.Et quia eins virtus eft decera ponderum, proportionabiliter ei addere roebes amp;nbsp;adminiftrare argenti viui loo. pondera,amp;fi 15,adde 15o.etfi loo.eftfu pra i ooo.Nunc igitur pone in aétu reali, poftquainfciuifl:i,quantas virtutes inte-grastenet lapis in minori parte, quando dicimus minorem,hoc eft propter median! rationem loquendi,amp;ftc intelligere lt;iebes,fi multiplicare velis lapidem mate-ri31iter,etfi certitudinaliter fcias,quod in feteneat vim 5o.integrarum virtutum,tu capiestotum lapidem,amp; ponein 45O.pó-deraar. viui amalgamati, vel non amal-gamati. quia de quolibet denario fub-trahaturpars decima,amp;hanc fubtraâio-nem facimus,vt materia non terminetur

Cc v in

’^' RAYMVNDI LVLLI in metallum perfectum. amp;nbsp;tune ipfiuï'' gnitioeflet hebetata amp;niinorata.Icleolt;ji quanto illud minus afcenditdefubftan' tia argenti viui, de tanto plus eft ft^f' rans in aftione virtus diffufajquæeftin fua fubftantia. Et hanc magis faciniuï fecundum temperamenti rationem.D' ifto igitur fili medicinam creabis, üe“' dicemus:fed primitus dicimus tibi nlU^ tiplicationem virtutisdiélifulfuris.Fil') nosvocamus fulfiir, totam fubftantu® fupra diâam in terram conucrfani p^f primam noftri lapidis virtutem.HanCi-gitur accipies, amp;nbsp;de illo capies vnampaf' tem,fecundum proportionem ponden’ materialium , quæ ponere vis inelmri’ Nam opuseft titgt;i,quódde ipfa ftt décima pars,amp; totum refiduum fulfuris pone in ampulla cum longo collo, amp;nbsp;ilbm gt;P caloreferua.Si velis,quód virtus deplun multipliceturdemenlein menfem, da ei dear, viuo 50.partem ipfius in ampiilh) quam firmiter claudemam aliud non eft tibi opus facere. Sic habebisinretua,amp; domo duplices mineras proregnandoin Dei feruitio,fcd lews teuere fecretumJili ti bi dicerc n on pofTem us h uius rei poten tia, quia innumerabilesfunt,fi tibi fö* nuis

V

’pusterminum dicere fines huius mun-aijcum eius potentia, aut multiplicatio *'tinfinita,quia in finita eius ent duratio. dicimus infinita , non fimpliciter, *'dad differentiam vitæ hominis, amp;du-'^’donem huius mundi.

T^eßxatione,}’elde confeSiio^ nemedicinie.

C A P. X X l I I I.

Fl'itibipræcipimus,quôd capias duas partes cum dimidia argenti'fini,fac inde, vttibidiximus amalgama in capitule præcedenti de multiplicationelapi-dis.Pofteaadde ei partem vnam didiful-furisvltimatè congelati, amp;nbsp;poftea mifce totum firaul in vitreo mortareo molendo,donee totum fiat vnum corpus. Po-ftci elixir tuum humefta cumvna parte aquæfuçjamp;nutritotûin calorefebrili,fi-cutincreatione nofiri lapidisfecifti,hac uótinuando decofl:ionem,quoufq; aqua luper eum fit congelata per viam fubli-mationis.pöft paulatiuè ignem tuum for tifica, quoufq; advltimu per exprefsione ignis,omne quod eft volatile fublime-

' tur.

RAYMVNDI LVLLI

tur. fcias tune, quod corpus efficituramp; vertitur in volatile per poteftatemvola-tilis,quod detulit ré fixam. Pollea quado vas erit frigidum, accipeillud, quod eft fubliniatum,amp;cum vna alia parte aqu* fuæiterum fupra feces repone,molendO) amp;imbibédo,amp;aflando fecundum quod natura vult,coque amp;fubliina.Et ficaroO' docontinuadidum regimen vigorando ignem, quoufque dus partes aquæfiï^ fint cumterra,amp; quödde illa nihilpe^ fitfublimari.Fili omnium iftarumfixati' onum regimen fit in tali vafe,qualeeftil' lud,in quo reduftiones fiunt,neceftdift ferentia in ter fixionem ,amp; reduâioneWi quantum ad regimen faciendi,nihquantum ad intentionem fixandi,amp; nonian' tummodo indurandi,Et ideo debesign^ tuummultiplicarein fixione,vt humidu fixetu r i n ign e per ignem, amp;nbsp;femper reuer tidebesillud, quod fublimabitur fupr’ rem fixam manentem, quoufque totuni tixum fit,quia fulfur antè diâuni,cugt;^ fit fixum amp;nbsp;congelatum per fuam propri' etatem,amp; à fè coagulatum,naturaliter coagulât fuum Mercuriura,amp; hoc eft per ft' quentem fublimationem fuprarem fi** reiteratam, amp;hoc facim us,vt dieti fuift-ris

ris partes fint in diâo argento vino bene continuatç,quod eft de fuo proprio natural! huinido. Fili fi fcias bene ab extra difponere naturam, erittibi amp;nbsp;ipfi fuffi-dens eundi ad perfedionem totius rei, d^quaindiget.Quiaipfi, cùmfitmultû “gaxper fuum inftinäum, eft multum solicita pro appetitu natural! ad incerati-onem fui corporis,cuius folicitudinisno lii'oetfinem.Etideo tibi fit declaratus na turæmotus,quod eft inftrumentum,per quod omnia facit. Fili fi ab extra fcis natu rgt;m bene difponere,iplafufficieter ab in-tra Operabitur, vfq; ad vltim um fuæ per-ftdionis palfum.quoniam fui motus per quos intrabit, amp;nbsp;ponet,aciun get ficcum turn humido,amp; continuabit humidum turn ficco, ita fortiter ei adhærendo tali utdineaftum magna vnitate,quöd meli-ot ac certior homo mundi non poffer, autfciret confiderare, quam magna eft perfeftio naturæ, ratione amp;nbsp;caufa motuu adhærentium,quçfuntpropinquiorain-ftrumentafuis operibus. Quare fill tibi fitintelleiftualiterreuelatum, quod rati-one complendi omnes motus ante di-Aos tarditas præparationi debet effe in nollromagifterio,vt natura tranfire non poßit

RAYMVNDI LVLLI pofsit motus fuos per lineam tranfuer-ßm,qux mouetur ab impedimento contrario, (kut eft nimis citocoraplere, videlicet antequam naturæ motus per fuc-ceßionem ordinis naturalis fitcontinu-atusintcntionerationis perfediusJdco fili rccapitulamus, quód natura certum habeat tempus ingroflandi,amp;impregnâ-di,amp; certum habet tempus pariendi,certum nutriendi,amp;certum operandi.Erg“ fili,quando terram impregnaueris,expe-da partum,amp;quando peperitnutri cam vt infantem , quoufque pati pofsit to-tum ignitionisignem.Ettuncde illob-cere poterismultùm nobilcmproiedio-nem,propter quod ad i'mplendum,vtft' pradidum eft. Et Monenus dicit: Crc3' tio hominis fit tibi fpeculum.

De ßxioneaeris. C A P. X X V.

Slvisfilifcire finem, quieftnoftriiBä' gifterij perfectio paternali dodrina traditum, hoc eft, quod reuerti faciasdi-dammateriam non fufibilemadperfed» liquefadionem,opustuum aßimila^® do naturæperreiterationé,ac mollid' tioncm,amp; quöd partes difcôtinuatæjir]^ conti-

PRACTICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aoo

continuatæper talem humiditatem, quæ I fupra omnes humiditates alias habeat i morarijad calorem cuiuflibet ignis liner exhalatione aut terminatione ipfius, vt ifsimilerisfiliin hoe pafliiopei i naturæ, inquantu edpofsibile tibi dicimiis,quöd 'phinradice incerationis non ceflat fu-, '^tnincerare corpus cumhumidicatefu-fiWium,fcilicet fulfuris, amp;nbsp;argentiviui: quia nullum aliud corpus rnagisconue-niens natura reperit,quam i n fulfure.Sed benecredas, quod totum procedat ab. argento viuo,amp; ifta humiditas non eft terniinatiua,nequeconfumptiua,fcd poJ dus perfcâiua radicalis, nrultum fubtin lis,in quanaturalis calor omnium fufi-bilium, aut liquabilium eoncalelcit. quamobrem natura ratione eiusinftin-1 öus,deGdcratmultum ftare in effe, amp;nbsp;in ^pweperlongutépus infuoelTe perpe-Rialiindiuidüali.Ipü ratione fijæ perfe-dionis ordinauit, amp;:flabiliuit in nutri-mento caloris naturalis tale humidum, Hcutdiftumeft fupra, amp;nbsp;infra illud po-’ fitaelhldeo hli naturæ fagaci aßimilan-do debespræparare per exuberationis via , illam,feu (iinilem humiditatem. Namli-: cut vides, quöd natura fufteptiua in cre-! nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;atione

■ RAYMVNDILVLLI

»nonehominis formauerit partes mf’' ftruales, non fblùm nutrimentifufW?. tis ad reliaurandum rem deperditaw,''J rationedeportandijacponendüpfun'ä maius crementum in tempore fuo.WÇ natura didas partes fpongioßsformaw'i vtmagis dehumiditate nutritiua «aÇ’ ant,amp; nutrimento,quam deperditioipquot;' üs afcendat.Etideo re perdita reftaur’'’ remanebit adhuc illis partibus fponp'“^ fis magna amp;nbsp;notabilis quantitasnutuquot;’^ ti,quam quidem capit foetus àfubfequot;''’ indigefta per vmbilicum,quanuis »ƒ lioriit fine comparationei]la,quælT rius afcendit ad mammillas properquot;' eeßitatem finis, quod nutriat infante poftpuerperiumjquoufqiievaleatcnine dere panem.Ideo, qiiia omnis resvita re multum temperata indiget. quare na tura limitata, omnitemporeinfuis°P,* ribus efthoc facere ingeniata, amp;nbsp;neu gt;nbsp;membrorum humanorum formatif prima fufficit quantitas parua feman^^ principij:fimili modo parua fulfuris qua titasfufficiens eftad creandura meda^ nam, ficut per dida noftra pracedenU manifeftum extitit. Sed ad crefcendu ’ amp;nbsp;augmentandumillum, amp;nbsp;beneptf^

practica.

201

enunire opus eft tibi, quo d txuberare cgt;asdiftanihumiditateinnutritiuam,aft ’Wilando naturæ ratione nutrimenti, Suiahoc feien do eft magifterium,amp; per-lv?5°“^s aki fecreti huius artis amp;nbsp;no-' '«imæ fcientiæ,amp; façies fteut tibi dice-”’'*’Poftelixiris incerationem.Ergo fili, jMo aqua ent cum terra fixata imbi-“^fîm cum rorida imbibitione cum vna

, P^ftcfuiaeris,amp;pöftponeadmollifican-’’Uin in fimo, vbi fit pepanticus amp;nbsp;paruus 'dor.Ideo,quöd cum diftis terra amp;nbsp;aqua ®gt;lcebitur per motum, quem in fiiacon ^dtionefacit natura,poft ponc ad fubli-'’undum paulatiuè ignem augmentan-^0)quoufqueillud,quod volatile erit fit l f'il)limatum,amp; humidum cum ficco mi-f'^^atur.Pofthoeponevolatile fupra fixa ^quot;TOalteraparte aeris per modum rondæ wbibitionis in principio lentum ignem, amp;pofteafortiorem faciédo. Et fic réitéra, 'iwanihil aliud opus eft tibi facere, quo-ufq;perreiterationcm continuam fubli-niationis,amp;motucontinuo tota res fixe-turin vna parte cum dimidia aeris. Ettuc perdiem naturalem forté continuabis i-i gnem,amp;per fecundum diem naturalem i fortioré,amp;pertertiü fortifsimum, ficut l nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;D d ' eft

RAYMVN^DI LVLLl eft ignis ad fundendum cuprum,amp;fic*' qua mediantc,aer fixatur in terra,qu””* turaterræalleuiatur amp;nbsp;fubleuaturanaW ra aeris,amp; natura terrs continetin feî®” naturamjamp;aquafimiliterjamp;hancipfaf'' tinet.quiavult perficianatura cahdaaf' rea,amp; docetnaturas aqusamp;terraadeW' lare contra ignem per fuiconcordatia® amoris.Nam in amoremconuerterunt,^' fugientem in pigrum,quando aerobm-am profequitur fugientem, àa^s»^” plumata volucrem plumatam retint’ quod non poßiteuolare. Filiponefpif}' tumtuum,ad intelligendum qus«*^ musmoli potare,nifi comedas,neccoWE' das,niG bibas. Hoc tibi dicimus ratios imbibitionis vniformis,quam habeda' cerede humido cum ficco vicibusfu^' eeßiuis , ad dids creationis inftantiam cxemplo naturaead iuuandum calorei” naturalem corporis tranfaâiàlatitudin* temperamenti fine à dirtemperameto,»' cut homo fenex,propter fui tempérâmes’ tihabilitatem,hoc modo non debetvti, videlicet, q uöd non bibat nifi comedat, amp;cconuci fo: nam partes ficesdebentfle ere in humido amp;nbsp;cótinuari in illo, amp;lim' plificari ad naturalé calorem confortai' ,

PRACTICA.

2Oi

■nterram paulatiuè, amp;nbsp;fie çonuertitur,amp; humilia ligatur amp;nbsp;fixatur poten da natu-’^■Etdeinde fixaturaerfuper il!am,quo-quot;‘'l’ïwviftiim vidus vincentem vicerit, '^quot;'’’iuando aqua ellmortua, tune acr fi-^’'“fiamp;nonante.Nam aerignem nutrit, , ®3quaterram,amp;ignisalimofitateae-^i^iuit, amp;nbsp;aer à limofitate aquæ, Se aqua ''®ofitateterræ.Fixa ergo fili primo a-'!''3min terram,vtaer ineafixari pofsit, 'l'^Unaturaficvult potés, Se fi aquam in-^.^'f^ddiomnia alia funtmortuaSeocci-'Mquatamen fiue terra non fixatur, Se i-“'•^dicitphilofophus hos verfus, Cófur-pt nullus nùquam fine corpore (ruólus, quot;duodummoriturfernen frudum da-' ^fw. Siccibusin ftomacho fomen« ''“quot;fufeipit intro.

^^incerMionejguie datfujtonem

nem,

C A P. X X V 1.

QVando fixaueris aquam fuprater.. tam,8eadem fupra aquam fuccef.

Euè, ficuttibi diximus, tu accipies do Dd ij me-

4

RAYMVNDI LVtLl medicina^ vnam amp;illam poneincruf'' bulo tcrreo fupra ignem leuem,amp;ft^t‘®’ vt fentict calorem è gutta fupragutBW» poft guttam de oleo fuo albo, fcias,qiio oleum oraties ipfius penetrabitparteS) infenfibiliter corporis profundiusintf^ bit elixiris, amp;nbsp;ponet ft ibi, amp;nbsp;reddet eu fufibilera ingredientem, amp;nbsp;bene imf’’' tem. Tune recipe de ipfb modicuingt;amp;^' ta ipfius fufibilitatem fupra cupd nam ignitam,fi refoluaturvtcerafine mo creata eft medicina, fi non amp;nbsp;det mum, repone ad inceradum fupraip*‘‘” deoleofuoeguttando guttampoft^ tam, quoufque faciat fignumftprä® modo prçdiâo.Poftea infrigidari pW®' te:quia elixir eft completum,amp;imp*''‘'^^ bile precium, quod omne corpus minutum amp;nbsp;impcrfedum conuf in infinitum limificum verum amp;nbsp;“ ; num.Proijce igitur de ipfopondusv” fupra looo.argenti viui vulgarisaW cumfaleamp;aceto,amp;conuerteturinpu'^ä lunam meliorem,quam de minerain o niprobatione approbata.Etfimilite'''. pra quodlibet corporum imperfeu®^ fi proijciatur,ftatim poft humiditaten' dicalem in ar. verum transformabitun 1)1

PRACTICA.

203

De exuberatione humicli nu» trientisj'Velnutritiui.

C A P. X X V l I.

^Xuberatio humidi nutritiui, amp;nu-J^trientis fili non dlaliud,nifi appro-P'’3re nutrimentalead temperamentum proportionalequalitatibus nutriti, vt nó 'it nimis frigidum, aut calidum,aut ni-®Bcrudum,aut multum codum. Quia gt;nbsp;nimis frigidum,mortificaret conuer-tentesvirtutes.Et fi nimis ca]idum,fufFo-öKt amp;nbsp;extingueret digeftiuam virtuté. tweoeftopus,quod omne generatiuu “uuris,amp; argenti viui habcat poteftatem ® “sciendi amp;nbsp;humeóiandi,fecun dum ra ''’'’cin,amp;pofle nutrimenti, vel perfe,vel pîccidens.Etquæ perfecalefaciunt amp;nbsp;^'’’fâant,funt‘duæres de quibus vna jjP^ncipium efficiens, fcilicet, rn’ P^'^^^'^^tslis, qualem facit natu-'^illam in vna hora facimus per retro-Puffi ■^'°quot;^™ ™^^*'’^™ codi in crudum

'■æns,amp; per graduationem fuccefsi-^P’niultuincrudiincodum fufHeiens. liiE’r ^'™'' ”’^^’^*”^'^gt;s cibus, qui eft

’'S amp;aptus choleram generate cale-Da üj facien-

RAYMVNDI LVLI-I faden do,amp;dcficcando,amp; per confeq^ congregandi phlcgma, quod hutnew^ refrigerando, nifi retineantur fumi.Etj' deo dicitur aqua contra naturam. SiO' pfemeteft aptus amp;nbsp;habilis,nutrimfn»^ ac nutriens humidum generate,quod t ficut lac, quod in ßngiunem conueru tur:nam tune fecundum exuberants'quot; humidi exuberati ipfum rationefuçnol? mutationis caiefadt amp;nbsp;humeflatargCquot;’ viuum,amp;:ideo nominatus eftinnaturd”’ talimodo calefacitamp;humeâatargen'quot;quot;! viuurn,quod eftfulfuris dbus,amp;hoc® in tantoquod eftfpiritualisfanguiuisg^' neratiuum.quia defubftantia fangumquot;’ qui eft humidum exuberatum fpirquot;“® generaturin fubftantia corporis medici' nalis.EtdeiIlo nutrimentalitervigont“' ipß prædida fubftantia.Quare fib recol'j gein teipfo perfupra difta,quöd admu' tiplicationc fulfuris amp;nbsp;ar.viuorum netel' ßriaeft ipfarum perfeda exuberalio,S digeftio cum aptitudinemaiorisamp;larg'' oris generationis fpiritus fanguinei,fc“ ar.illa viiia, quæ deipfbrum naturanon funtapta, nee habilia gencrare fpiriw’ viuificatiuos abfolutè, iieut funtomnS genera menftruorum peraccidens md'

practica. , nbsp;nbsp;104

^'P^Rantia,amp;in alijs generantia amp;nbsp;procu-generare. ficut aqua vegetabilis D '''*?'''M'’® “atura fiia habilis eft amp;nbsp;a-r'^pnlegma generare,tarnen fi concor-®^gaudctin calore, amp;(iccitatefuacó-P'’‘ione,multiplicatfpiritumviuificati-'quot;quot;'Etideohçcaqua m ultiplicat fulfur, Widoproieüaeftin ventribus mafcu-^^ni cholericorum. Et quando in ven-'“UsfemeHarum proieda eft cholerica-^'quot;’’ argentum viuum multiplicatur mul ^''niteinperatum,amp;fortiter exuberatum ’wloreamp;humido. Item medicinæ,quæ P''t^tijinhabent amouendi omneillud, ^uodprohibet fpiritum noftrum, amp;nbsp;i-Pbmprocurant generare, funt ignis la-P'dis. Fili fpeciale fermentum, u fuerit ?adualirerfubtiliatumamp;digeftum,tunc P'^pinquius eft métallo, quam fit lapis. ^^Weo ficreuertitur lapis in natura me-^^Ijbquando depuro fanguine fuerit to-^diterimbibitus, amp;nbsp;nó ante. Quando igi 'Urtalc fanguiné habere velis ad imbibê-dum noftrum lapidemper roridam im-ogt;Wtionem,pone fupra corporis fubftan f^am,aquofanguinem extrahere volue-ristantüdepuroMercurio,quodfuperet HUinqj vel fex digitos in vitreo vale lon-

D d iiij gi

RAYMVNDI LVLI-I gi amp;ftridi colli,amp;facfubtusignépaiil*' tiuè,vfquequo videris fanguinem fup*J Mercurium eleuari.Et omncillud,qu°. perliquefadtionem dilTolutum fuerit’ partem pone, amp;nbsp;adde alium Mercuriui”: Et hoe opus continua,quoufque rang*quot; nem fuum habeas in liquore diffoluWiJ’ poft per alcmbicum ipfum diftilla.Et®^ argentum viuum reperies maioris«'® ris,quam eratantefui exuberationeW''' tem fi ipfum magis exuberarequa’r‘5F ne in aliud corpus,amp;fac vt dixirnuS^F üfque traxerit abeo totum viuificat^ humorem:tali modo n öfter lapis alK’ coelum afcendit,amp; portatur in ventrevc» ti,fcilicetargehtiviui.fic tuam exubefj' tionem accidentalem facerc notes,amp;“quot; multiplicare fèmper in aliud corpus» tuumveile, amp;nbsp;fi fisingeniofus acfubtibs non proijcias terras, qux funt nig«,^ ficcæ:nam cum illis potes pluresfac^^ res inftindu amp;inftitutione, multofqut lapides creare.Si fis ociofiis fili, quódne-fciasquid facere, inter magifterium no-ftrum,amp;ßtis habebis facere, tantü,qublt;i nullas diuitias mundiappreciabisvnam botonem: quia fcies, quod omniapreif ofamundiadplenas quadrigas abvna^

PRACTICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ÎO5

''iliexitum habuerût. Fili res ifta ab exu-

I’^i'2tafermentationefa0ta eft ratione c-

'®ngationis corporis à fuo vero tempera-®'nto,amp; aqua ad fuum men ftruale amp;nbsp;ap-P^'pnationis iftius ad metallum. Si ergo '?'’gt;nipoft diftillationem corporis diP aliud corpus nouimetalli diflbl-''^)i!lud,quod poftea diffoluetur appro-P'iiquabitur maiori fermentationi pro-f’O'virtutem impregnatam,amp; exubera-'’™,amp; melius proportionatam à natura y^aUi,puraper humidum radicale. Et ''cperextreiïia amp;nbsp;media, opus eft tibi fa-'«re exaberationem noftrorum argen-'orümviuorura. Ideo quodfecundum ®diusvalet,quam primum,amp;quartum '1’üm tertium,fextumque, qu^m quin- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'

^'i''',faluoquód quodlibet confeructfu *®perfefl:ionem,fecundum,quod cius '’3turaexuberatafuerit. Etifta multipli-tïtio femper fit perpetuö, amp;nbsp;hoc eft cau-fiamp;ratione virtutis mineralis m3gnæamp; '’tccllcntis, quæ in aqua noftra eft, per SMmlapis,qui non eft lapis delatus eft 'icpotentia occulta in aftionem manife-ftani,amp;avirtutelonginqua,amp; remota in vututempropinquam per certos opera-tionis gradus,qui fiunt infra teperamen-

Dd v tila-

- RAYMVNDI LVLI-I ti latitudinê acintemperamenti,amp;f'^^ appropriât natura ad perfeâionc ft*®' Scias ergo fili,quôd in qualibet ftr®* funt gradus, per quos corröborataeß’'® tus per fermentationem amp;nbsp;exuberatm-nem.quia res temperata refrcnatamp; 3^ ftat rem intemperatam, amp;nbsp;eamniultipl'' catinvirtute.Öperationoftrafilinone» nifi difcurrere per totam tempérament! latitudinem,amp; intemperamenti. Etdt® illam Art if la tranfire non tenetur. Et'' tranfèat, vltra noflrum erit magifteriu®'

Ve compoßtione elixir is rubei.

CAP. xxri 1 1.

TAHmodo pcnitus prafticamconfer uandQ,quafaâum eftelixiradalbû facies elixir ad rubcum, quia non eftin prafticando differentia dum omnia eiern entârubea fint, amp;nbsp;fient album multipli Cauerisfulfur,multiplieabisrubeiini lo-coargenti,aurum finum imponendo.Et quodaquaMercurij fitprimö cum igne lapidisrubifieata per folam decodioné, amp;nbsp;componatur medicina de tribus fcr-menti

PRACTICA. 3 0^

menti partibus,de tribus aquæ,amp; tribus aeris,amp;vnaparte cum dimidia ignis. Et quando eris ad reduâionem aeris, fubli-’''îtionern réitéra, quoufquc tota fimul ^Wjamp;pàÜ: continua très ignés, quos '^'^wius ad album ad finem, quod elixir ®fliusfixeturamp;depuretur per digeftio* quot;'ni de optefis.Fili lire optetica digcltio •lit medicinæ potentiam amp;nbsp;aétionem, luam debet facere, quia per earn termi-''îturhuhiiditas amp;nbsp;ignis digerîtür.Poftea ^uura elixir trabe, amp;pone,amp;incerainfra ''l'unicrucibulum cum igneleni abique timoré fugç ipfius, amp;pota eum de oleo ftorubeo guttatim, quoufque fundere '’idèas,ficut cera,amp; fine fumo,amp; ficut fta-quot;quot;m fupra ferrum ardens,amp; tujgt;c eritfa-^nmvnunijfiansjprofun dans, pénétras, ''’•'folidans, tingens, amp;nbsp;permanens, de ^Uöproijee vnum pondus fupra looo. '“i’ï,vel argent! viui abluti cum fale amp;nbsp;’«to,amp; transformabimr in verum amp;nbsp;ptrfedumaurumadomnem probam,amp; quot;’dius quim de minera, in omnibus P'oprietatibus fuis. Fili tibi dieïmus, Jnod noltrum aurum amp;nbsp;argentum no-, non funt aurum amp;nbsp;argentum 'idgaria, quii jpforum tinduræ addi-

mus

RAYMVNDI LVLLI

mus magnum igneum additamentuUi amp;nbsp;facimus eis tradi, amp;nbsp;concedi perfcut' rantiam magnam in igne, per eoru® proprietatem operation urn noftraniffl notarum,atque bonarum multarunivii' litatum ad omnem expcllendara infir®‘' ta tem.

quot;DeperfeSlione «(^ meliordtio^ tione omnium medici narum.

CAP X X l X.

Flli fi poft proiectionem vides,quod metallum m aliud métal!urn Conner

Ium amp;tranfrautatumpermedicin3ni,ve;' fi medicina tua no erit de ûtis fu/Ecie”” colore, addatur dido métallo magis ce

didta medicina. Et fi rubeum habeat ni' mium colorem( nam album nimishabe' re non poteft) non ponas tantum deine-dicina, amp;nbsp;fipofueris,addeplusdeni£ta' lo ad tranfinutandum amp;nbsp;conuertendu®’ amp;fimedicina tua nonremaneatjVelp^' ncnonreliftatcontraigncm, defeftnse fixionis.Vnde fua deficitinsrefsiO)^®'

^. PRACTICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;207

. S^fuccurfu,vel per réitérationem fo-*onis amp;nbsp;congelationis,vel per fubli-’öonem de parte non fixa, fuprarem J^n'i^'ioufque accipiet refiftcntiam có ^j'Snisafperitaté.amp;fivideas,quódfun-®®n pofsit nifi violentia amp;nbsp;grauitate i-®'’'Sdefedt u s oft b o n æ incerationis*,rein-'?[^ igitur,amp; fupple per incerationem ''13pidis,guttatim fupra ignem lencm ffpijdendo in crucibulo, vt fupra, quo-“‘'loe cera fluat. Fili quando inccrare y^I'S adhuc magis pon es dc re calida amp;nbsp;®''®itia,quam dere frigida amp;nbsp;ficca. Sed ]ï^ïndooperaberis fub intentione fixan %ponetunc plus de re frigida amp;nbsp;ficca, J^m de calida amp;humida.Intellige,quæ ’'''mus,quia huius operis perfedtio ni-’''diudeft, quàm naturarum mutatio.

^'jmodo medidn^e fe muldpld cantde bono in melius:i^

de quot;Vno in plwes.

C A P X X X.

QVando perfeceris didas medici-nas,amp;de ipfis proiedionem fece-ns,duobusniodis potes artificialiter mul tipli-

RAYMVNDI LVLLI

tiplicare illarum virtutes.Primusmodt’ eR,quód facias dilfolui eas in aqua Mcr-curij aibi ipürum,vel rubei, dequafo' runtpiocreatæ,quoufquefint faßiaqu» clara, amp;nbsp;poftea in decodionekni facias congelari,amp;pöftin fuis oleis incerari.Et fupra ignera fepe didum,quoufqueve' raciternuantfupra]aminam,quani dixi' inus,amp; propter hoc ipfirum virtus dupli' cabiturintinétura,amp; omnibus perfedi' onibus, prout videre poterisinfuispro* ieótionibus:nam ipfbrum pondus,quoi proijciebatur fupra i ooo.proijcicturft' pra i oooo.Et in ifta multiplicationenon eftpœna magna.Secundus multiplican-dimaioris eft pœnæ, quia fi ea diftill« poftquam in aquam fuerint dilToIu® fut Mercurij virtus carum in centdi* mum multiplicabitur , fcilicct, vnuni pondus valebit loo. Modus autem mul tiplicationis eft,quód diflbluasquam-liber iplarum fpeciem, fingulariter in 2' quafua per inhumationem, poftca pef diftillationem feparabis elementa,reci-piendo primo aquam, póft3erem,vtcll dilt;3:um,amp;remanebitin fundoterræ fix® fubftantia clara in forma puliicris,teucr-taris aquam fupra ipfampoft diftilUtiO' nemi

practica. ïoS i^uoufque totam potauerit,amp;quodil ïï^uatota fixa fit cum ilia terra,indead-’Wecum oleofuo, amp;nbsp;de fuatindtura, H^oufque fittotum infimul fixum, amp;to ’“'’'fc fiindat fupra laminam etc. Et de ^''edicina proijce vnum pondus fu-p’^uæcunquecorporum volueris con-/^gt;!amp; certitudinaliter tinduram cius Pwies de 100. virtutibus multiplica-'’'■npotentijs tali modo,quódfi vnum P''gt;’dusprimö conuertebat 1000. con-'''ftet locooi'Quaru fi tertiavicepræpa J^Mdiclüeftjdetres cóuertet 100000. “tprocedendo in infinitum.Ideo fili “'^re defies, quöd quanto magis medi-'’'ïfubtiliataeftjfcilicct diflbluta fubli-,’'3amp;conge!ata,tanto magis ctabun-IjJ^'''’operatur,quiain qualibet difTo-jf quot;’ne lucratur, et acquirit decern pon-f”n qualifier proieélione,propter vir-in ca. Ideo fili non ?^’tte reiterare folutiones, fublima-'quot;’'b et coagulationcs : nam per tales Perationes medicina digeritur, vni-ƒ et dus virtus multiplicatur, ct pcr-pdius operatur et fixatur. Qjiare fili, 1 ene difTolueris, et congelare prout *’“®us fcias, et quöd Ipecies,de qui-bus

RAY MV N D I L V L LI bus debes operari cognofcas, ad ptf' feétionem noftri magifterij perueni' cs,alto amp;nbsp;breuifecreto,quod nullus re-iielarc poteft referuato, ficut tibi^dia-mus.Sed fi fis bonus indagator,amp;filin’ dodlrinæfubtilis perea quæ diximus,8.' dicemus in libro noftro præfentistefia-rnentijamp; codicilli acalijs, reperics ad plf num, amp;nbsp;icies iecretum. Etquandofofi fub anathematis poena prohibemus,n£i'' licui difcoopenas : nam à Deo nial^^‘' âus eft,qui difcooperuit.Et ideo phi^®' Ïbphi fic celaueruut, amp;Deo dante edi* buntfuturis temporibus.

De multiplicatione mediciiM in^uant/tate.

C A P. X X X I.

Flli accipies jJ.didæ medicina muto' plicatæin virputibus, in quara pra'l' cies^ i oo.Mercurij,amp;ftatimquandodi' dius Alercuriusin crucibulo caleficrii“' cipict in finam m'edicinam congelabi-tur, amp;nbsp;proiectionem faciendam ftpn Merenriiim ali um. Poft accipe vneiara v-nam didæ fteundæ medicina,amp;facpr£gt;' ieeftionem fupraalias^ ioo.Mercurij(d^

di. Conuertetur itcrum ad nouam rne-dicinam veram amp;puram. Pofteamulti-phcarehabes in quantitate primamme-dicinamintoto,velin parte, quia devna ™ciahabuimus 200. vncias, nori tarnen ï*'«virtutis,ficutprimaquætibi fecit, ^'^oddidumeft, neeerit,niG perdiflb-“'*onem amp;nbsp;congelationem multipli-^'S''Ramvt diximus poterit multiplica-^'devnä virtute in infinitasvirtutes, amp;nbsp;Pofteain quantitate. Proijce igitur de Medicinavltima congèlata pondus vnu. %i 100. Mercurij abluti cum fale amp;nbsp;’t^to, amp;calefac fupraignem. Et quan-dovidçbis fumare, congelabitur in pu-tunifolem,vel in lunam perfedlam, ad 'Aibendumomni probaac iudicio,fe-tRndum quod elixir erit album vel ru-I ^^Rni,de quo fili veritatem tibi dtdi-™'gt;sfermonecompleto, ad quod potes ’^s dubióperuenire, fi dodrinæno-I fe lint fuper hac re laboratæ cum in-\ tdledubono. Habe igitur folicitudi-I R^mpermodum diétorum regiminum i m «eratio prafticæ, amp;nbsp;rationabilibus l confiderationibusinteUeäus eleuati,amp; I veritatem illorum videbis corporaliter l amp;nbsp;om nia, quæ tibi diximus inter manus i * nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;E c tuas

RAYMVNDÏ LVLLI

tuas realiter, amp;nbsp;de faâo reperies,qu^ quidemrcs pcrfeipfam fitnec forte, ^ fi diceres, quód totum per miraculuffl fieret, fed per artem amp;nbsp;feientiam fit,S complctur per opcrationem continu-am, amp;nbsp;manumopcri naturæminiftran-do. Iftc eft lapis fupremus fili ab offl-‘nibus antiquisphilofophis fecretatus^ occultatus, ignorantibus amp;nbsp;indig“'’’ tibique reuelatus , qui conuertit om“® corpus diminutum, amp;nbsp;imperfectui”''' infinitum fblificum vel lunificum,''' cundumquod elixir ent fubtiliatu®’ pratparatum. Pari ac fimili modo tl® dicimus, quód virtutem habet eft®* cem fupra omnem numerum aliatf® medicinarum, fanandi realiter omne® infirmitatem, quæ fit, amp;nbsp;elfe pofsit® humano corpore frigidis aut calidis“quot;' turæ caufatam. Et quia eft fubtilifi®* a.c nobiliftimæ naturae fanitatemhun”' nam conferuat corporis.Et ilhmin w“' tomultiplicat, quodvirum fenemh^'' adpotentiam amp;nbsp;virtutem iuuenuro )^® uenire, amp;omncm infirmitatem prî*^” tern amp;futuramexpcllitàcorporeperof ganicos con ductus, amp;nbsp;omne venen«® ’caftat amp;nbsp;deftruit, humeâatamp;dulcet'

ItU«'

PRACTICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;210

»rthcticas amp;nbsp;guttas acutas ab omnibus ®enibris,amp;illud quod eil, amp;nbsp;fuit in pul-™onecongelatum diflbluit,ventremq; ^Wneratum amp;nbsp;læfum confolidat, con-“^itacfanat, mundificatque Gngui-quot;'®)i!lt;purgatomnes fpiritus, amp;nbsp;eosin 'quot;''’te conferuat. Etß infirmitas eft ..quot;jsmenfis, hæc medicina curat in vno .''ihvniusannijünabit pure in duode-''®diebus, filonginqua lat infirmitas, (i’vnoinenfe purißime curabitur. Et ‘dtononmireris, fi hxcmedicinafupra quot;'lines medicinas fuerit petita, amp;nbsp;defide-'Wiibhomine,cùm omnes aliæ vniuer-1''111 ad earn reduds fint.Si ergo fili ha* quot;ihpfani,habebis thefaurum perpetu-'‘i'-htadbucdiäa medicina aliud habet Änamrcaificatomne aliud animal, *''quot;iificat omnes plantas in tempore ve-f'^P^rfuummagnum amp;mirabilem calo-'quot;H'namfideipfagranimilij quantitate ’quot;ïiiuadifroluas, amp;nbsp;de ilia aqua ponas in quot;'luntuftipitis vnius vitis, quantum ca-P^ietteftaauellan® artificialiter nafcen-intflores amp;folia,'amp; frudificabit 8c porta-iwracemosmaturos in menfeMaij.Etfic deoinniaUiplanta, quæ resquandofa-widladmivaculum reputabitur,amp; con-1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;x Ee ij tra

RAYMVNDILVLLI

tra naturæ curfum, quia tales huius rei potentiam ignorant, amp;nbsp;credunt, quoi talia per incantationem fiant. Fili lu’C res non eft nifi calor naturalis infixus m fua humiditatc radical!. Et ideo natura per fuuminftinétum appétit multuin effe in profundiori totius elementare rei,amp;eiapcrit amp;nbsp;multiplicat naturalem calorem corporis, amp;nbsp;in centro cuiusin-trauit,quia omni corpori eft communis , amp;nbsp;habet pofte redificandi part« omnes, quat portant virtutem, amp;nbsp;Hlas fixandijnillis, per modum quem dm-musin tradatu lapidarij, amp;nbsp;facit vitrum malleabile, amp;nbsp;plura aliamirabilia magna amp;nbsp;ponderofa facit in tribus naturis, Ici-, licet,mincrali, vegetabiliamp; animali. £t iftam medicinam non eft oblitus Gallen us in fuo libro tertio tègni in cano-, neillo, qui incipit: Vtilitas vero vtro-rumque. Scd cum talibusverbis occul-tis , quod hodie non repcriuntur in mundo, nifi certæperfonæ, quæ firma confeientia credere pofsint, quod de fupia dida medicina aliqui philofo-phorum loquuti funt.

; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dere»

SIGNIFICATIONES LITERARVM

Hæc figura collocabitur folio 2n.

PRACTICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;211

^^^capitulatione ma^ißertj informa äiuißonis.

^ A P, X X X I I.

r'^’hoc magifterium in tres gradus fft diuifum. Primus eft diuifus in ''S ifTolutiones principales, per pri-^^siigradum debeslapidem depurare, '‘Mum volatile facere. Secundus eft di-quot;'“s in duas redudioncs principales, ^'periftum gradum medium lapis prç-Psratiisfixatur,qnoufq; quiefcere pot 7)amp; expectare in ignis preftura. Ter-''quot;s gradus eft per prædiâos duos for-®ïtii5.Et ideo in duas partesdiuifuseft. ^jinia eft folutio amp;nbsp;congelatio. Sccun-^’Eftfixatio, amp;periftum tertiumgra-«umeft lapis completqs,amp; ipfiusmul-''plicatio fit per operationes primi gra-AJi,

Finis fecundæ partis teftamenti, quæ eft de praxi.

Ee

Ï N C I-

COM^ENDI^M jm m^e traußnutationis artis metdb' lorum ^(perto^n^lorum ^^ ^i per ^ymundum tranßntßum,

AM fiepe amp;fçpius elO' quuti ,' recolimus i» multis 8: diuerfimodis vijs pradicandi fiff^ magifteriu preciofib-pidis philofophoruni-

Nunc vero vtveritatem lumine perpen-das,fcias quodtria principaliter notan-da. Primo fcias materia vride lapisphi' lofophorum amp;nbsp;omnes alij lapides pre* ciofi componuntur. Secundo fciasin-ftrumenta, cum quibus operari qiiisde-beat. Tertio fcias, quomodo diÜania-teria cum inftrumentooperariamp;pradi-cari habeat. Circa ifta tria noueris, quo Doftrum wagifterium verfatur.

ANIMaE TRANSM VTATIO, ill 0^ eH materia noßri lapieli^.

PRimo ergoRex illuftfiß.(cias,quöd niaterianoftrilapidis feuomniula-.quot;n philofophoru atq; virtuoforum, artificiumgenerantur vel com-^'’untur, eft anima metaUica amp;nbsp;men-»uninofti-um reftificatu amp;acuatum, , ^^lunaiia cœlica quæ apud philofo-P«osvocatur Mercuriusvegetabilis or-'Davino rubeo velalbo, vtclarèpatet, ^dare demouftratum exritit, diuini-''*sreuebtum in figura indiuiduorum M libri quintæ eUentiæ conditi Abbati fanât Benedidi apud Parifios.Et ''fini in noftro Codicillo tibi miftb per R'gem Eduardum. Inftrumcntafunt ®'*æcucurbitæ vitreç fepté vel odo ha-o^ntes receptacula, vt demonftratur in noftro teftamento tibi cum codicillo nnfto,in çap.quodincipit,Filitu nôamp;c. Modus vcropraciicæ in fequentibusad pfenumtraâatur. Liber prælensdiui-ditur in duas partes principales : Prima quidemparsde Thcorica huiusartis,amp; manct indiuifa, amp;incipitibi, vtimme-diatèfcquitur: Sed tarnen oportet prin-

Ee i i i j ceps

RAYMVNDI LVLLI

ceps ferenißimc amp;C. Secunda veropat* cftde pradica, amp;nbsp;diuiditurin duas pal' tes principales. Prima eft de compofr tionelapidis philofophorum, amp;ibiin' cipit,Tuinvirture A amp;c. Secundi vero pars huius fecundæ partis eftdecompo' fitione]apidumprecioforum,amp; incipit» Opus namquc margaritarum fic con' dies amp;C.

'Prima pars.

SEd tarnen oportet princeps ferenifsi' meprius noftru menftruumperma-giftenum à matre, id eftjfordibus viniamp; flegmate extrahere per officium alem-bifi,amp;acuaturindiftillationecumvegc-taSilibuspertinétibus quæfvnt,Apiuni blueftre, Squilla , Solatrum, Cirdus, Mufcatelli, Oliandrum,Piper nigrum) Euforbium,Viçitçna fèuFlamuKamp;Pi-retrum omnium ana amp;nbsp;puluerifata. Ex altera parte ipfum menftruum invafc circulationis rotctur connue fpaciode-cem dierumin fimocalido,Yinitico,aut balnco mariæ. Item oportet fill charifsi-me primani materiam elementorumamp; fulphurnaturæ habere.Etquia argentu , yjuum eft^xiftcns genus mctallorum, quoa

ANIMAE TR ANSMVTATIO. II5 ^uodperartificium trahimus, amp;perar-tfro magiftcrij 'ametallispcr flemento-^ra diuifiofiem, amp;nbsp;purificationem ,amp; fiwtioné illorum cum agentibus illud Pw rarefaâionem amp;nbsp;circulationem ex ’aparte : ex altera vero parte per refti-J^’tionem elementorum mctallorum: ™Cquippe genus de quo intelligimus P^ilofophari in noftrocodicilloin ca-P'tuloquod incipit,Per iftamdiuifionc ducidatur fecun ja ratio amp;c. Et hoc I^Ppe eft quod circa huius capituli Pdmura Mercurium per limos intelli-Eiinus amp;C, Fili recipe de acreamp;'de terra ®4“31e pondus paucominus vel plusamp; ^ocetiam eft de natura de qua intelligi-'Hus fieri, amp;dicimus quod vnduofum kumidu eft materia noftri lapidis pro-pmquior feu proprior, in capitulo j(gt;. quod incipit, Nos tibi diximus quod quanto humiditasradicalis ie. per qua humiditatem yulgus intclligit fulphur forevulgi. Recordareo rex, quod dixi-musin noftro codicillo quod incipit, Riiintendotibi dicere materia fermen-toruin,quoniamquädodicimus quod pervnam decoólionê, intelligimus ali-ammenftrui reClificationê. Habet fim-

' Ee v plicem

RA Y MVNDI LVLLI

pliccm poteftatem, intelligemusreft^ cationem primam menftrui. Etquanü dicimus jpfum graduälitcr transfère'’' do per aliam coftionem intelligtæ'” aliarn menftrui redificationem vfq; ^ tertiam vel quartam. Item etiiminteih' gasincapitulo alias decodiones lapijl'’ vt patebit in fequenti praâica. Poi^^ fili iftam aquam quater rcdificatanifi'' cimus argentum viuum vegetabile r« aqua Mercury, Et ita quicq uid per iftquot;^ capitulum dicimus, de illo intelligi™“?' Hæc etiam eft materia de qua intellig''-mus in co codiciUo in capitulo qu®^ in ci pit, De ifta materia amp;hæc eft iftahu-miditas, dida aqua, permanés, quam lU' telligimus in noftrp codicillo in capi' tulo quodincipit,Noftrahumiditaseft aqua per totum.HocautemKexdarius patet in libro lecundo quinto eifentift quem te latere non credo. Refpiciaser-goó Rex naturam meftrui noftriquantum eftvirtuola, amp;quædilt;fta fiintdeil-lo intellige capitulis prseallegatis. In tantu enim per ipfum nobilitatur ma-gifterium ]apidis,quód nullatcnuspo-teft exprimi illius abundantia.præfens rati o patet per illos q ui m etalla corrum-punt

ANIMAE TRANSMVTATIO. 2T4 puntcumaquis extra naturam, quian'o-ftrum mendruum ignorant, quia (ie fit, Hiiocleius difTolutio aliquantulum na-toïrépugnât, tarnen fimetallum diflb-^quot;tum cum noftro merrftruo conforta-'^tuinhumationibus duodecim aut '®lt;iin dierum, amp;nbsp;abluerent illud à ni-ü^f(line,aquam entra naturam Confor-f’i'fnt.Sed nefciuntillam eófortare cü re Jïturali. Ideo eo'ru pradica priuatur ef-''du finaliter , amp;’defeâum arti impo-'’^ntqui illorum eft.Et quæ diximus de 'ognitione menftruiquæcR vna dere-Winequa nihil fieri poteftinmagiftc-fw^huiusartis: Hæc tibi de illo fuffieiät.

^^ diermate metaUorunijquod eÏi materia noßri la^ pidis.

IAm noueris Princeps ferenifs. quód metaUorum fpiritus eft altera pars amp;nbsp;®ïteria noftrilapidis, quam oportet te 1 ïwrporibus omnium metaUorum eua-1 ware.Et ifta euacuatio fit dupliciter, vt 1 inferius praftica monftrabit, quia in 1 duobus corporibus perfedtis diuiditur | per putrefaftionem amp;elementorum di-| uifionem amp;nbsp;èorura fixationem. Sad in 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;métal-

RAY M VNDI L VLLI metalHs impcrfcélis diuiditurpfrPjï^ ficationem amp;nbsp;fubümationem (’■^P' vnitatis, amp;in iftopalTu errant ig”®^. tes, arbitrates corpora mttallorum c®^ fortibus aquis cómunibus vt fupy, xi,-cum aquis contra naturam rt““ ipfain materiam primam fui.Et finDf noftroslegiflent, fcirentytique taleslt;' quores intentioni philoibphoruw t^' pugnare. Et hoc quod diximusdare^lt' monftratu eftin codicillo noftroqu®“^ incipit, Ideo difToluiturauri àaegeH' tuin rebusradicalibus fuigeneris. Hï'-eftenim aqua, cum qua curantur infit' mitâtes incurabiJes, fub conferuationt fuæ naturæ, vt patet in codicillo quod incipit, Filifubliniatio amp;c. Et etiara in capitulo quod incipit N.D.E.amp;c.Etia® princeps jerenißime clarè conftatipfo fortes liquores non ede de intentione philolbphporum, vtpatetclarcamp;abfqi metaphora in dido codicillo, in capitU' lo quod incipit, per idam didindioné. Elucidatur fècunda ratio in cap. quod incipit Sicut matrixingeniatperopen-tionem aquaria forma circa finera capi-tuli, nulla enim reseft, quæ coniungit raetallorum diflblutiones niü noftruw

men'

ANIMAE TRANSM VTATIO. 215

'nenftruum, quia ipfum eil aqua cum W fitcorporum metallorum difïülu-''ocum earum fpccierum confèruatio-y^vtpatetin noftro teftamento codicil-'’■quot;'«pitulo quodincipit, Sed operari '^^'luisfortibuseftcorruptio, amp;in ca-^'quot;*l0)quia ida habet potentia creman-jj'^Wnia extranea. Etiam de ifto men-'^ointeHigimusin capi,tulo quod in-JP'b Circa illud menftruum in quo eft S^isficcuscontra naturam. Et fimili-

?'ï'^^ menftrualis cft , cum qua ' oluiturargentü viuum ad opus mar-ö’f'tarum, quod fit per redlidioné irta-quot;’'n prirnam materiam, vt inferius in jj ’^quot;a prccioforum lapidum demon-princeps ferenißime ali-j^’^opofiunt metalla diffolui, nifi ani-

'’^S'afiruo vegetabili, cuius Jiff potentia fit refolutio in rebus

^smßrumento lapidum.

j yximusfereniß. princeps rem, de J^Qua lapis philofophorü compo-dul '”’^''^''o dicemus inftruméta,cü c 15componiturlapis. Suntenimva-^*’ dibanus, fimus aut vindemia, cum

RAYMŸNDI LVLLI artificis diligentia. Sed antequamvenÇ as ad aliquod , fcire debes, quodm^J fterium in très partes principales i“*' ditu^fcüicet diirolutionem, feparatiO' nem amp;nbsp;vnionem. Per hocdemonlhaW^ tibi, quôd prius habes corpora diffo^ uerc in noftro menltrud, quôd debf clementadiuidcre à luminaribus,amp;gt;ll’ puribeare amp;fixare,amp; àcorporibuspsf' feélisfulphur naturæextraherc. Tertio debes vnirc.elemcntacumelementis/d limum cum limo, aut elcmenta cû fd-phure naturae. Et ilia vnio diuiditurd totpartes quoi funt mixtiones didom amp;nbsp;vniones. Primus modus ell vnireac' rem curnigne.Secundusmodus eftvni' rcaeré cum fulphure naturae, amp;iftimod funt in démentis duorum luminariuW corporum. 'fertius moduscft.vnirch-mum exortum exaerç in ignecumlinio exorto ex aere amp;nbsp;fulphure natura: un' turn per iè. Qtiartus modus eft, quoi vniatur ignis per ft amp;nbsp;aerpcrfecum fd-phurenaturæ tantum. Ç^intusmodus eftmiftcrcfulphur nature cd dementis duobusfcmcl, fcilicetcum igneamp;aere. Etiftimodimixtionis dementoru euw fulphure naturae accidunt duplicité)

' quû

ANIMAE TRANSMVTATIO, il5 ^uiaautfiunt cum terra fua ant aliéna» cum terra veto aliéna fit multo multi-pliciter quati funtmodi mixtionis ful-pl'uris naturae ■, cum ad beneplacitura ’ctiftsveniunt- Nam Prmceps ferenifsi-®^plura opera particularia prafticare Î’^^is inteUeöu veraciter obiedante 'I''æintelleéi:ushumanusgrauiter enar-f^'f potent, exceptis illfs quæ expreffa “'’tin tertia parte huius libriamp;inma-Ptiamp;in teftamento rioftro amp;nbsp;in codi-J.'llO)amp;vade mecum,de numero philo-“phorii amp;nbsp;in tertio libro quintæ elfen-'‘æîlijsquelibrismeis. Quis ergo Prin-i'Psferenifsimc narrare poterit particu-1 *“tiîquæfunt in latitudinc magifterij f’ftfixionem amp;nbsp;purification^ elemen-i ’''tUm-Sciasergo purificare elementare ''^iiuiderepriusàmetallis, quia in hoc ! ’'’tUinlatetmagifterium.Diuifis itaque ' '''mentis amp;nbsp;fulphure naturæ à metallis, ‘ ’W quafi nihil eft refpeftui ad ope-1 ï’tcium.Nam totus labor amp;nbsp;fatigatio eft 1'®hoc feiheet elementorum amp;nbsp;fulphu-J'^diuifione. Hie quippe eft palTusvbi i^’tift^diinittuntmagifteriu ex eoquod itilorudiuifio eft multûtædiofa, amp;quia I’mperitiin piima-diftiUatione arbitran-1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tur

RAYMVNDl LVLLI

' tur fcamp;fecundi gradus totiuerenipf’^ ft diftillare, amp;nbsp;ex prima diftillationett*' tij gradus totum igne’m à terra limilité' diltillare i Hoc autem ell impofsibüf^^ contra curfum naturç. Quippepiinccps ftrenilsime verum ill præfentiproponi' mustibi verbu reuclare, namaeràmf' tallis dmidi non potell, nili in lo. veil!' diftillatione vel j o. Nam quot funt i-fbllationes tot funt putrefadiones amp;nbsp;reiterationes aquasÔeacris fimulfdÜ^^' aquæ mcnßrualis amp;nbsp;in qualibet putf^ fadioneodtoindiget diebus aut fex'-°' tinuis, itaquôdquafi per annumdußt diuifio elementorum, ftd nos comply' uimus elementorum diuifionem in 7’ menfibus, amp;nbsp;ignis à terra di nidi nopo-tell, nifiinqo. diftillatione, Qiiisdb' nimqui per annum tantum laborc vd per feptem menfes pofsit fufferrelquail funtpauci.amp;idco ignorantes principe naturalia arbitrantur cum metallis abfqi clementoium diuifione veram pradi' cam faccre, qui in hoc funt decepti. Pæ fteafuntaliqui,qui cùmrepenteadiUu' rum libitum non diuidunt eorum de-mentaamp;fulphur naturæ, noluntatten-derc naturas minerarü, faciunt corum wi-

animae TRANSMVTATIO. 2I7 xtionemcofußm fine purificationcali-quaautfublimatione amp;nbsp;fubtilatione, amp;nbsp;non perueniuhtadfinem quæfi'tum,fuæ ■■uditati nullam imponentes caußm, fed ^nlpam arti imponunt quam ignorant ^^fferuntartem effe falfam, de quorum “nnicro teRegem vnum efle credimus. pnnergo fatigeris,nee ab opere cedes, amp;nbsp;''’Henies quodopiasdcias enim,ô Rex, fobinare principia naturalia,amp;fiet quod ^uæris.

^c principtfs non naturally bus,quomodo intel’*

Unrntur.

Ed cum hæeprincipianon funt na-turalitefin vna re indiuiduali pro-MajVtplureserrahdo putant dicctes, QHodvnaresin orbe crat, quæ virtutem ^abeat ad tranfmutandum omnia me-tallafuper terram, quod falfum eft. Item 'ftvtqmrasextrema illiusper principia mturaliaper medium artis tranfeurren-05 in fuam mineram,quæ eft D. E.F. Sed cum ifta funt contraria ratione fuæ ex-tremitatis fuç naturæ debet accipi E.quç eftæediadifpofitio extremitatis naturae

F f illius

RAYMVNDI LVLtl

illius,q uæ collega cd de L.Et fic D. cofl* ucrtitX.L.M.C.L.inE.à quo quippeß trahcE. in fimilitudincm aquæ viuæin noltro magifterio: amp;nbsp;ficD. habet poten-tiam conucrtcndiF. in coferuatione fus naturæ amp;nbsp;formarum fuarum. Tuncaco-piesomne illud aétualiter quoderatin potenna in opcre naturæ, amp;nbsp;melioruni mediorum illius ratione extremorum, quia in D. amp;nbsp;E.funtaélualiterF.N.O.P* R.decoâa purgataamp;digeflaperignéni-turæ:quarc lilijCÔucniuntE.N.O.P'CU® F.amp;dum F.conuerfumfuerit inE.N.0' P.tunc habebis Fdimilc naturæ:amp;hocfit melius cum C.quàm cum D.propterms-gnamexpericntiam, amp;nbsp;fiat in Edequo oriaturE.N.O.P.quæ aliter verô nocon-uertuntur in G.in noftro opcic.EHîcG' cft ,pximaamp; prima materia, de quacrea-uimus omnes lapides philofophoruni,amp; peraliquos elixir Aqueum vocatur: S ideo,Princeps ferenißime, dicim’quèu omneslapides non creantur, nihexvni fola re,deG.fcilicetargentoviuovcgcta' bili amp;nbsp;minerali. Ideo,fili,tu ibif ad digt' ftionédeH. amp;nbsp;traheC.decôniunipotu principuni ad aâ:um,amp;in illo ponesES fern per con uertet ur i n L.amp; fie eakinabi-

* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tuf

ANIMAE TR ANSMVTATIO, Zlg turF-lubconferuationefuæ naturæipo* «wtrahes C. L. de digeftione H. amp;nbsp;po-''«indigeftioneml.tune crit L.talefi-^tcompetit amp;nbsp;conuenit. Ported de L. f^^'^hes E.N.O. P. hoe in metallispcr. j.^'^per magiftcrium operationis per 3txuberationis. Et cumhabucris E. /^P.perH.I.K.donccE.fit albü chri-’*''’'utii,quod cftmagis propinquum de F. ad generandurn lapidem r‘“ötophorum, quàmeratL. Sunt er-I^^N.O.P-magis jppinquaF. quam ‘*'l®iifunt quafi fines magifterij, fed p’§'s propinquum efiG.quam E.N. O. '^ideoeftvis, quód in operc maiori /N.O.P.vertantur inG. quod eftper-^iomagifterij : totü enim, quod dixi-'^quot;bnoeilnifi foluere,putrcfaccre, elc-'’''''tafeparare, purificarc atq; fixare, li-'’’®sqgt;concordarc feu condenfare, atq; P^yummenftruum redtifieare. Vide fi-ÿ tapis F.amp;ponas in C.amp;illudponis in

■primafiguraformaturF.C.H.in cuius *’’^tl’oponisN. amp;itcrum fi recipis N. amp;nbsp;f^nisindigeftionem L erit L.tuncori-^quot;’atiir, amp;nbsp;formatur vnus triangulus. *'®j fi capis L. amp;nbsp;pónis in C. amp;nbsp;pOquot; *1*5 in digeftionem H. poftea per plnres

Ff ij digo

R A Y M VN DI LVLLI

digeftiones de L.C.H.oritLirN.O.P'^ formatur alia fi gura triangularis.Item ei N.O.P.oritur in fundo vafis terra,quam opórtetcuacuare, amp;iftam terra dicimui L.Si ergo capisL.amp; po nis in C.amp;in dige-ftionemH.poftcain digeftionenil.exL. C.H.I.oriturE.amp; fit alia figura quadran-gularis exO.C.L.H. I.in cuiusmediodl fcad eft anima metallorum, quæ genera-tur ex didis literis.Item fi capis EÄp®' nas in Q^amp;mifceas cum C.D.O.amp;po^^^ fi capis D.O.lècundum fuuin pondus, S'' ponas in alio Q^per digeftionem H.tui’‘' cx O. amp;P. oritur G. amp;exE. O. oritufG' Tunefi capis G. amp;nbsp;G. amp;nbsp;ponis fimulin modulis cerç,vtconuenit,autfiG.ponis cumEdneontinenti oritur vna figuraeü duobus quadrangulis, in cuiuS medio cfl:X.Y. per quam volumus fignificaf' lapidem philofophorum. Totum autei® hoemagifterium daturper elemetorum diuifionem.Hocquidê fitfilimijfecu'’' dum curfum huius artis,ita tarnen, quo“ ficiasquaslibet figuras in alias reducers amp;nbsp;fi vnä corrumpas, Eias aliam gen era rlt; vfq; ad vltimam figuram, in qua omnes aliç figure quiefcunt. Et hare deTheon' ca tibifufficiunt cauß breuitatis-

Dithi’^

ANIMAE TRANSMVTATIO. XIp ^i^um esi de prima parte, qu^e en ^T^^eorka:dicendum ende/ècun^ lt;]Vte en de dï^fanica. Et primo de ^''^n parte. Secundo deßcunlt;= ^i^f^nae en de compoßtio^i

TV in virtute A. Princeps ferenißi-wejaccipe aurû,amp; proijceipfum in ’'liiamvcgetabilê, dequalocuti fumus '”noftrocodicillo,incapituloquodin-^‘PitjSpiritus recipientis amp;formalis,alias S^neralis eft, vt capias de ficco lunariæ ^•Etin capitulo quod incipit,Et tibi ''oluffius reuclare de natura menürui,in I^ocftignis côtranaturam, amp;in eodem 'Wo, quod incipit, Fili cùm illud ''’''’ftruum fine quo non poteft amp;c.per ???'''”) vbi fatis declarauimus naturam '‘‘•'isamp;operationcm.Et fitauruadpon-î*'*saqiiçvegetabiliSjamp;pone illud totum '’’^igeftioneniH.perfex dies naturales, ^Mrum diffoluitur in aquam in colore *^oci..Pofteavero diftilla menftruum in '^iüillationeH.in balnco ; poftcafuper-ponealiam lunariam reccntcm, amp;pon8 *twumindigeftionéH.per alios fex dies F f i ij natu-

RAYMVNDI LVLLI naturales : amp;nbsp;tunc extrahe, amp;nbsp;mitte it lud quod folutum eft, inaliamampnt lam, amp;nbsp;fupcr illud, quod remanfit,ü' nitis Iblutionibus amp;nbsp;diftillationibus,ilt' rum de menftruo fuperpone ad quan-titatem terræ , amp;nbsp;pone in digeffionew H. per quatuor dies naturales, amp;nbsp;illud quod folutum eft de métallo, fimulcuffl menftruo pone in cucurbitam,vtprius: amp;nbsp;fic fac vlque ad lex inhumationcs amp;nbsp;diftillationes, amp;nbsp;illud quod remanfit, finitis lex diftillanonibus de fecibus, non cures, amp;nbsp;diftillationes feu liquefi-Ôiones, vel etiam diftblutiones pone in digeftionem H. amp;nbsp;diftiHatotamaquain peralembicum, amp;nbsp;fuper feces ponasde alia aqua Mercury rccentis, amp;nbsp;pone in digeftionem per vnurn meniem cum di* midio: poftea tu recipe Q^in quo erat j aurum putrefalt;ftij,amp; diftiHa inde aqua-in diftillatione H. amp;nbsp;fuper feces mint tantundem de menftruo reccnti,amp;ite-rura collocavas in digeftionem H.pet lex dies naturales aut decern:quitus f nitis, pon e vas in digeftionem I. amp;diffit la aerem fm ul cum menftruo.Poftquàm nolueritplus diftillare,ftruadiftiHatio-nem in vale fuo, amp;nbsp;fuper feces mittasa' liud

ANIMAE TRANSMVTATIO. 120 liudmenftruum, amp;nbsp;pone in digeftio-’’cni H. perfex dies naturales, amp;itcrum '''^‘Hi vt prius in diftillationc I. amp;nbsp;fu-P'fftecs mittedealia 1 vinaria reccnti,amp; Nein digeftionem I. amp;nbsp;fie reiterabis ’Nmationes amp;diftil!ationes inH.amp;I. ''Vid vigefimam,aut 25. diftillatio-Namp;inhumationem Seddum fuerisi», ^'gefimafecunda diftillationc , illam a, ‘1'1*111,in quaeft aliqua pars acris fimul ‘quot;m nienftruo ponas ad diftillandum quot;’digeftionc H. amp;nbsp;exibit menftruum 'otum per illam diftillationem aut ali-’ra:àfiibifucritaliquid acris, mane-» ^'tinfundo ad modura aquæ fplendi-^®îutcitrinæ,amp; fi non fucrit eius quan-'quot;îs nifi dus guttæ, aut très, vel qua-W,non réitérés inhumationcs amp;di-Wiones. Si vero plus fuerit, rei-‘fres inhumationcs amp;nbsp;diftillationcs in ^'geftionc H. amp;nbsp;I. vfque ad viginti fex ''d tnginta diftillationcs, vt benc c-quot;îcuetur terra ab acre , amp;nbsp;in quali-t« inhumatione indiget ad minus 4quot;inque diebuscoritinuis , donee to-tum aerem diftillaucris , qui fine fal-fo torus diftillabitur per diftilhtio-nesdiftas, fi bene rcgulaueris magiftc-

Ff iiij num

RAYMVNDI LVLLI

num. Port hoc vero tu accipies vas, in quo funt omnes dittillationcs, amp;nbsp;dittilb cas cum digeftioneH. tunc torus aerin fundoremanebit, quia non valebit per diftillationem de H. aliquid afeendere f mulcum menftruo. Cum veroiotuni menftruum diftiUaueris,manebittotus âerin profundo in colore aquxfplendi-dæpulcherrimæ,amp; ferua illud,quiaaerc dum fic habueris, optimus fuit proref fus:quippe quern de acrefecifti,codent modode abftraftione ignis à terra redo-lt;emiis neque magis neque minus, nih quia leparatio ignis à terra ft cum acre j n h u m an do, amp;nbsp;qualibet vice diftiHando in digeftionedeK. Vcletiam poteft fieri diftillatio cu D.amp; non C.quia ficutignis ,eft nobilius elemetum,ideo indiget no-biliori menftruo, vel fuo acre, amp;nbsp;lient ae-rem diftillafti cum jo. diftillationibus. Quippe cum fic feparatæ fuerint, feu habueris feparatam terra à fuo fpiritu, qui poteftatereftringedi habct,quxeuacua-tio fic fit.Recipe terram à quaextraxifti çlçméta, fcilicetignem amp;aereni,amp;:proij-çefuperiplà deaqua vegetabili,amp;pone ad digeftionem de H.ad très dies,quibus finitis,extrahe illud quod diffolutum eft ad

ANIMAE TRANSMVTATIO. 221 ’^pArteminQ^S: fuperpone fuperfeces ^•unariarecenti adquantitatem terræ, ^ft per alios tres dies, amp;nbsp;mitte illud Wdilfolutum eftin Q^vbi eft alterü, ''facias tot inEumationes inH. amp;e-’'quot;itionesin Q^donec modicum ma-5'flt;ieterra.Etcïim dicta euacuatio fue P '’da,congrcga omnes dilTolutioncs

'''Uacuationes i,n alembicOjamp;ediftilla f'''31embicum totum menftruum,amp;fu-P'ffeccs pone dç C. tantum ficut eftter-^'Aponeindigeftionede H.pervnum ‘'® naturalem5amp; iterum diftilla. Et ite-

Princeps ferenißime reiterabis di-‘Hationes amp;inhumationes donee tota '^aconuerß fit in puluerem impalpa-'‘'ni,tuncfupcr ipfum mittesD. velC. ^'Princeps ferenißime melius amp;tutius D.amp; pone in digeftione H.pcr . quot;'s dies J poftea diftilla per alcmbicum quot;''ligeftione de I. amp;nbsp;fuper feces iterum quot;'ittedeD.fi cum D.operatus,vel de C.fi 'quot;mCoperatus fueris, amp;ponein dige-‘ionedeH. amp;poftea diftilla, amp;diftilla-P'Hem pone cum altéra. Si verodefece-t't nienftruum, diftilla illud quod per quot;‘ftillationem extraxiftià terra,amp; opera-’''cumillo. Totquippe vicibus réitéra-Ff v bis

RAYMVNDI LVLLI

bisD.fuper terram, amp;inhumabisamp;A'' ftillabis,donectota terra fimul cumD' vel C. afcenderit per alembicum, àtlc' fccnditin receptorio. Irta quippe materia dicitur apud philolophos argentum viuum de confidcratione Alchymito* ru.Demunq;, Princeps ferenifsirae,cuin ifta com pleiieris,tune accipies oranesdi-fnllationes,amp;fuperpone alembicum,amp; diftillain digeftionedcl.quoufqne®^' tena fit bene deficcata : deinde extrade terram de digeftione de L amp;illara ponas i n digefti on e de K. amp;nbsp;fu blimabitur terra, amp;nbsp;terra erit ad modum argeti viui invif tute fublimationis: led tu,Princepsfere-nifitme,ciim omnia,quæfupràdiximus, cópleucris, feias teomniaelementahabere quibusindiges ad lapidéphilofo-phorü componédum. Quando eópofi-tum album putrefeceris, melius tarnen Hunt cum ipfoD.purificatioelemcnto-rum quàm cum C. cum C. aliquid reti-neat de fuperfluitate : D. vero cùmfit fubtilior naturæ, amp;nbsp;per hoc elucidatur capitulum noftri tefiamenti, quod in-cipit, 0^1» tu auratdiuifi la ij'c. id eft, Quando diuilèris lapidem per quatuor elementa. Item in pufificatione, terrx, deque

ANIMAE TRANSMVTATIO. il» de qua diximus fuprà in parte vitim® Diuifio e!emcntoruni,elucidatur capitulum, quod recöluimusfcripfiflc in capitule teftamenti, quod alias dicitur vademecum, de numero philofophorum, 'quot;eapitulo quod incipit, Ctim autem P^iam diöam fublimationem Mercu-'’'“sdiminutus fuerit à corporibus amp;c. ^fem,Piinceps ferenißime, dum elemcn-'’fichabuerisdiuifa, intcreft,vt ilia fub-Idies amp;nbsp;fixes.

De fuhlimatione aeris.

ACcipc igitur in Chrifti nomine aerem,amp;pones inalembico, amp;di-'filbbis cum feptics vel 6. cuius crit fi-?’’uni,donccnolucrit diftillari aliquid. ^’em,fi forfanaercouerlusfucrit in pul-’'^tem,diftillabis amp;purificabis illu,cuni *’ntundedcD.amp;‘invltimodiftillabisD.

^naanebit aer in fcrius: Icire tame debes, ''gt;nceps fcrenißime,hoc quod dilimus, ’^dsdiftillatio amp;nbsp;purificatiofit cumdi-S'^ftione del.Item tu Gris' potes purifica-f^âcrécûaquafua, ficut cnim acre puri-ita de igne fimiliter facias per orn-’’’’ficutdeaerc dixim’,nifiquia ignis pa rifica^

RAYMVNDI LVLLI

nficatio fit cum digeftionedeK. amp;*eri5 cum digeftionedel.Item Princeps fo' , nifsimehoc quod diximusde purifié' tioneterræ,inucnics3dplenum in vi^e mecum de numéro philofophorum,in capituIo,quodincipit,Partusvei‘0fitpef viam fublimationis inuentç amp;c.perf°' turn capitulum.Dum ergoPrincepsfoe-nißime compleuerisiftam qux funtfu* pm dida,tunc habebis totûillud,ex quo componitur lapis philofophorum. 1“ quide fac mixtionem elementom amp;gt;'^' rum pertinentiû ad lapidem componen-dum.Kecipe ergo elementa purificaWn quapurificationcnccelTarium eft rem^' nere feces in fundovafis. Infuper etu® feces ignis amp;nbsp;aeris lerua ad partem, amp;nbsp;ac-cipe ignem amp;nbsp;aerem quodcunque ifto-rum in vale proprio pofitum,amp; daudt vas cum cera gummata, amp;pone inloco fereno per très dies continues, quibu’ finitis,accipe tantum defecibusigms n' cutaeris, amp;defecibus terræ ficuteftaC' ris, amp;nbsp;fi tantç non fuerint feces elemeU' torum ficut elementum aeris, fiiperado® de terra purificata vfque ad quantitate® diftam,amp; mitte torum cum fecibus igois amp;nbsp;aeris amp;nbsp;terrg in vafejpprio aeris,amp;daU'

ANIMAE TR.ANSMVTATIO. JIJ de multum benè vafculum cum cera amp;nbsp;maftice amp;nbsp;luta: amp;nbsp;vnum iftorum vafo-rum fcilicet vas aeris in terra fcpelies, amp;nbsp;l^cumalterum in quoeft ignis fuperius f^fpendasin aerein partealtera.Etfacta-^'^^quôd lapis vel aliquares non noccat '''^s, amp;nbsp;ftent ibi dida vafa per annum ^°dnuum, quo fado fabricabis quofdi boksvel modulos cerç, in cuius forma , Rolliens lapidem exire feu facere, quibus ‘’wis aperias vas quod in terra pofui-‘‘'ptrannum, amp;nbsp;mittas intus duas vel ^w nioUas quæ fupernatabunt,amp; ftent ''^'nvafeS;inftanticlaude,amp;ftent intus P'dpacium quartæ partis horæ parum ^’gisvelminus, amp;tunc quippeimplc-''ur molle vel modulus aere conftridi-’‘’®irabili amp;inuifibili, quiaafcêdit fu-P''ius de aqua terræ. Et tranfado igitur ^*’’pore,aperias vas, amp;nbsp;accipe molles vel ^°'^ulos, àteneas extra vas, impie illas P^’lt;iua quam per fpacium vmus anni

'P^ndilli in aerc, amp;iterum mittemo-d ‘Os in vale primo, vbieft aquaterre-J‘5)amp;ltatim claudas vas,amp; dimittc ftare jJ^'‘'patium fupradidu, quo finito cum , fpicibus argenti trahes molles vel mo-

'oSjin quibus mififti aqua ætheream fiue

n AYMV N DI LVLLI fîueacream, amp;nbsp;verte modiilosita,quüJ illud, quod eft fuperius, tangat inferius taliter,quôd aqua, quam raftifti intus modulos tangat aquam terreftrem,^ lient fie per tres dies continuos ad for-tem folem in æftiuo tempore, amp;nbsp;inautumn o per fepté dies : in vere vel in hye-inepcrduodecim.Sciasquippe,Prin«ps ferenißime,aquam, quam in mollibu$ terreismififti, inuemes intus regenera-tionem eongclatä in modum gummie ifta quippegem ma vocatur per philofo-phos Elixir. Et molles dum invafefuc-rint per fpatium fupradidum, amp;nbsp;Hetc' rint in vafè terreftri : trahes igiturmolte tuos extra, amp;nbsp;poncad partem in vafevi-treo,ficcum lapidibusintus congdatis amp;nbsp;ficfacies lapides tuos vfq; plus-htideo habeas de aqua terreftri amp;acrea,vclethe-rca,Princeps illuftrißime, fcias, quodde aqua reftricliua modicum expendifti cum operatione, ciim molles non im-pleanturnifieiusfpirituinuilibili,cuius virtutc aqua ætherea conuertitur in lapidera: Ideo dixerunt Alchymiftæ, lapis noftercomponitur ex duabusaquis: ex vna Icilicet q uæ facit lapidem volatilem, amp;nbsp;ex altera quæ ipfum fixât amp;indurat.

Cum

*NIMAE TRANSMVTATIO. ïa^ Fquot; Q^ippc apuæ terreftris fpiritu 'quot;iiiibili de argento viuo vulgi puru ar-P^tii facimus ad omncm jpbam bond ’^'itdeminera fine calorc ignis cómu-?b9ui ratione fnae virtytis eins odore ^^ j^ongelabitin probatißmü argen-’'■cutbafilifcus vifu omne animal in-j'f^itin inftanti.Tu quidé,Princeps il-Jffifsime,habeas lapides tuos, videlicet æ^undum ordiné magifterij ipfos ad !’^''f':âionem D.dcducerc potes. Igitur P^^asillos in quodamvaie vitreo bene ®'”'lt;lo, amp;nbsp;dimitte ftare per decern dies ’dacrcnitaliter,quöd fit vas fufpenfum: '1’^’busquidem finitis, oportet ipfos po-’’'rcadtertiam decodtionem, vt habeat 'quot;busperfeftionis complemcntum.

^(juitur decoFlioprimai quet fitcum caloreSoUs.

REcipe igitur lapides tuos, amp;nbsp;pone ülos in quodam vafe vitreo, quod 1 P'^Alchymiftas perfedtoriu vocatur,amp; 1 'IMeftinftrumcntüoblongum,tenue l ‘”Hftantia;amp;claude multü bene vas cü | ^afticcamp;cü farina filiginis mixtis cum 1 “bspannilinei,amp; ponc ad Solé per noué l nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dies

RAYMVNDI LVLLI dies inVcre amp;nbsp;in Aeftatevel Autumn’ amp;nbsp;in Hyeme per oâodecim dies, quib«’ quidennitisjerit finita prima decodin' Tunc oportet te ad fecundam diriger’ quæ eft medium inter primam àtertn® decoâionem: fteundadecoctioeft^qnî fit aliter cum primo calore.

quot;Defecuncla decoFîione la^t^-

SErenifsime Princeps,fecund3 deco'

dio vocatur Optâtes, amp;nbsp;fitcum co“’ calore,ftdalitenquia tueapiasvasteniUi' fimum vitreum, quod poßis inuenirC)^ mains in quantitate, amp;nbsp;impleatur 3lt;1'” clarifsima, amp;nbsp;ponatur ad radium Sofe in parte ilia inferior! vbi magis luceb^ vbimagisaccipitur ignis per magift”'*“ vulgi,amp; ponatur vas fupradidum m® lapidib’ taliter,quöd luciditas ignis W' gat vas, vbi funt lapides, amp;nbsp;ftetibi don’'' Sol non poßit capi per vas aqua plénum' Et continueturifta decodioin VereP’' ododecim dies,amp;in hyemeperqum“’' cim dies, amp;nbsp;in æftate per oóto: quin“ finitis,eft finita fecuda decodiojamp;op®^^ tettertiâminiftrare,quæ eft finisamp;n°m

INIMAE TR ANSMVTATIO. 21J T^i^co^io tertta^qiM /it cum ca^ lore i^nis communis.

TErtia quidem decoâio fit cum ca-loreigniscommunis:amp; fit inquo-‘'’'lurno, qui vocatur Tripes archa-cuius figura eft inlibro quints ''tiitiævcrcfituatus,qucmte latere non I'^dinius, amp;nbsp;fit iftomodo. Recipe ergo ^deSjquos in vafe habes perfelt;ftorio,amp; “^curavafefuoponein Tripcde archa-quot;pnim per fpatium nouem dicrum con-’quot;'uandofibiignem de carbonibus ar-^'’tibus;quibusfinitis,cftfinitavltima ftuæ vocatur per Alchymiftas ^“‘‘urvcl Sulput D.H.Et in ifto,Prin-'^psftrenifsime, babes omnc quod à »ndo defideratur thefaurum incom-adC quot;^^ innumerabilem, cum quo „ '^'niperfcftifsimum fcquipotcft.Ec ''num de fecretis ipfos lapides multi-fed^f J^^*^ *^^'^ lapidum multiplicatio nndat in numero tertio vel quarto, .^quidem duo modivaldefunttæ-jj'J’’^''*®^“’”'Pct redudtioné lapidum P Pnmum: ideohîcvnum explicamus,

‘ us valde placabilis, amp;nbsp;eft iftc qui ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ci g fequi-

RAYMVNDl LVLLI fcquitur. Et qualitcr fit multipliciW lapidis philofophorum in quantitaH tantum.

Ve nuiltipUcatione lapiJis.

MVltiplicatio iftafit cum argent viuo vulgi iftomodo. ReópefI' lapidibusin quantitate vnius 3.amp;nii^ fupcrcentum milia argentiviuivulgii^ tantus cft ignis lapidis multiplicatusvir' tutibus cœleftibus,quôd totura Mcrcö' rium in puluercm poteft redigere col”' burcnsomnes petias mineralesexid'”' tias in dicio Mercurio ficutvifus baffi'' ci comburit omné virtutem animalegt;® jnftanti,amp;interficit omne animal: qmp' pe Wc habebis centum milia amp;nbsp;vnupoquot;' dusargenti viui conuerfiin mcdicinaro) quorum quidé centum milia vnica paf* fupercentum milia ^ redigit ipfum” pnlucrem,ficut priuspatetcxiHopin”'' refecundo, tertio pone fuper centum^ lia 3 .Mercurij, redigit ipfum in pulucp’ de qualibet nouam multiplicationev 1' ad centum multiplicationes.Quis ’g'*® «narrare potent multiplicationcm mc^ dicinæ multiplicatarum quantitate'^’

ANIMAE TRANSMVTATIO. 21(gt; quarePrincepsferenifsime, quia ^Jlla-rum centum milia centum ex 3. multi-plicatarum multiplicare potes, feufeies fl.ualibctde noua multiplicationej^ .po-quot;^ndirupra centum milia argenti viui, ^J'^totum medicina, Princeps fère-“’[’W, in tantum continuetur proic-^® medicinæ fuper Mercurium , do-®* ignis lapidis fit extindus, amp;nbsp;con-''^Hatur materia in metallum perfe-'^quot;nijamp;non fiat ex illo puluis plus, ^'intautem aliæ multiplicationes, vna ^uidcmdicitur virtualis, amp;quantitati-^ifimul, amp;quælibet iftarum fit perre-^tóionem ad principium , vt habetur quot;’nollro teftamcnto,incapitulo quod '^“pib ßi«»? f« tiuras cicabades les di~ ^quot;«yèi cages feifa. Cùm tu perfeceris “‘^ res, amp;nbsp;feceris proieftiones per '“tum circulum, etiam non eodem li-‘’''Omultiplicatione hic multiplicata, amp;nbsp;^ontinuetur, vtpatet in capitulo quod *'’dpit, Fil tu prendas yna quot;^.dela medici-^^’‘'‘idlamultiplicata amp;c. Fili tu capias j. 3'æcdicinædiâæmultiplicatæ.De alte-^äverö multiplicapioneinuenies in ter-''olib.quintæeircntiæ,in capitulo quod otniultiplicationc tradat.

G g ij Depr4’

RAYMVNDI LVLLI

Tie pra^iica brancharum no^ ßri lapithis.

ET fi vis,Rex iHuftrißime aliumüi' re modum ad n oftrum lapide com-ponendum, quod per Alchymiftasdiel' turpraftica brancharurn,eft,qu(jdpuii' ficcs terram, vt fupra te docuimus in p«' «Sica, in parteillaquætraâat de purib catione terræ in ti.quæ incipit,Duguip' pcomniaelementa funt fcparata.EtiJi” - in noftrocodicillo,in capitnlojquodiæ i cipir,A«//Zercentafitaqueff/nenßm^^-^'' | capitula etiam,quodincipit,y4'Klt;^'’^ü^^ f^edirew/quoniâ dum terra purideaP^ habueris, deinde elemetaabauroamp;arg'' to,amp; purificata terra illorum,vtfupridi' lt;ftüeft,in praiHicarecoIim’fcripfiwiquot;!' f lib.5.eflentia*, in parteilla qiiæ depunfi' i catione eicmentoru traflatin cap.q«®“ incipitjReélificatioquidéeJementorûj^ p o tefta t u m.Co n di tio n ata igi tut terra dlt; numéro philo/bphorum, quod incip’' Cüm autem per ilJam didam folutie nemM. diminutus fucrit à corporib#’' , Et cum fimiliter de elementis, tupoK$ tantas mixtioncs facere amp;nbsp;combinatie' nes,quod difficultcr numerarepotes#^

ANIMAE TR ANSMVTATie. 2Xy '^habeas aliquam pradicam abbrcuia-’’raper branchas arboris aliquas cxpli-“nus operationes. Eft quidem mixtio ‘‘ ’îdcomponendos philofophorû la-^Y'Accipias quinque pondera ignis, '’“’tns,amp;altera duoM. C.O.I.quin.-'''Htiæ:amp; ex altera parte tya pondc-’'% amp;nbsp;tantum de terra tria pon de-JJ^inmixtione terr® amp;aerismittes de *'Cœlico tria pondera. Item coniunge ■^P-amp;E.itaqüöd O.amp;P.fitin pondc-j^æ'ludijamp;D. fit medietas O.velP. amp;nbsp;de ^''•ïgetabilitantum Geut deG.ita qubd y'amp;P.deLX.ambas didas mixtioncs,amp; ,. “Wilinius primæ quidem mixtiones “’’idiuifum cum aeris amp;nbsp;terræ,amp;D.col-‘'?«uradpartem amp;limus ignis amp;nbsp;aeris, ^^•îd alteram partem colligatur, amp;fe-^'^'onfimiliter. Et mitte defecibusin ^’^dibetlimotantumftctit medietas li-™‘)Minon attingit ad hoc,non eft vis:li ^^rofiiperfum non,no mutathocquod '**duin eft,Et confimilitcr facies de limo pfquot;’iæmixtionis, amp;nbsp;eorum fecibus de-’J‘9'Jclimos habucris reconditos in va-”5 Cuis cum fcquenti pradica, Gcut didu ^^ftiprà:amp;iftæ mixtiones clemétorum, ^^x corum limis ad dodrinam operis li-

Gg iij teralis

RAYMVNDI LVLtl teralis fufficit caufa breuitatis.

De mixtione abbreuiata.

TVnc Princeps ferenißime quipp« profequi intendimus ad mixtio-nes abbreuiatas. Et prima mixtio ent, quôdtudesterræ biberedeD. per continuas diftillationcs per quatuor partes fui,deinde fac quo terra lit pondera duo,deaerc fèx pondera, amp;deigneduo-decim.Et des primo bibereterræaerem inccrandoin crucibulo, doneefluatad modum mcllis, deinde extrahe matc-riam, amp;nbsp;dimitte illam quietare per decern dies: pollhæc réitéra fient eft mixtum cumaere in alembico fuoadpar-uumigncm,amp; mittc defuperguttamad guttam,doneefluat ficutcera, amp;dimit-te quiefcere quatuor dies : poftea vtcre vnurn pondus fuper centum milia,cuius fueritE.amp; fiet mctallum auri velargenti.

De aha mixtione, ET fiat alia mixtio fic,quödconiun-gas tria pondera P. amp;nbsp;duode 0. amp;nbsp;facias totum corpus vnum. Deindecera ter-

ANIMAI TRANSMVTATIO. Îîî5

terrain fuain,amp;a]iam.amp;cû illoigncin-eerarepoterisO.iftius metalli, aut illius ’Quorumfiæulvel trium fimul ad æqua-''pondusvel quatuor.

De aliamixtione.

I^em fiat alia mixtio, vtaccipias oflp partes P. amp;nbsp;vnam O. amp;nbsp;coniunge lï-®djamp;pone in digeftione de H.pcr oélo ®*«;amp;poflea cera terram iflius vel ali-''■■wmetalliaut illius ad folutioncmamp; ®um. Si verôadniiniftrarcvolueris a-*ieuideP,auri,amp;de O.argenti.Itaque de ^•fintofto partes,amp; deaere vna,amp;mifce ‘'®ul, amp;nbsp;pone in digeftione de H. per °öo dies.Deinde cera terrain fuam vel ’^am, amp;cum hac medicina perfeélum facies mixtionem ex contrarijs p-'ietvnü pondus O.auri, amp;nbsp;odio pon-“^raP.argenti.

De alio modo mifeendi.

I Tem aliter, fi accipias de igné auriamp; ^t O.eiufdem ad medietatem P. amp;nbsp;de terraadmedietatemO.mifee fimul cum pptimapartemeræ 5, elfentiæ, amp;diftilla limiun defertum, cum quo potes ceraro

G g iiij terram

' RAYMVNDIIVLLI

terrain fuam vel aliam, amp;nbsp;feces qus reman {crunt:amp; fie cofimiliter feces de ar-gento.Et ilia tibi, darißime Princeps,fuf fi ciant caufa breuitatis:amp; per iftas opera-tiones, quas fie explicamus,elucidatur capitulum noftri teftamenti,in capitulé) quod incipit,^«rfwrwonej/xrft/'tg^'tA igt;re la terra, Qiian do fixaueris aquam ft' per terraM. quod incipit, Q^ tupreffgt;‘^ tie la medicina y na onza er aijuelU metb‘‘lt; en yn ernfal, Quodtu accipias medicina fcilicet vnam |. amp;nbsp;illam ponein crufftU' lo.Etiam elucidaturaliud capitulum ft eodem libro, quod incipit, TcM '* manerafilconjemans lapraHica qua e^fi^^ ablanch.Omnis illc modus,fili,confef' uans pradicam. Etiam elucidaturaliud lt;apitulum,quodincipit, Filiplurobu® tenet fuccum magnam parte de H. co®' buftibile. Et etiam in capitulo, quodin' cipit,Similiter facies deVenere ficut®' ciftide Saturno. Etiam elucidaturaim i quod incipit in code libro,ItafaciespW fedionem iftorum duorum metaUoru®' In quibus quide tradauimus ßtisdep®' d'icaabbreuiatabrancharuarboris.ft'’^ deprimaparte fccundæ partis lis : nunc dicamus de fecunda fed® paf'

ANIMAE TRANSMVTATIO. 229

P^''''5,qurtraói:at primo de compofitio-‘’'margaritarum.

Com^oßtio margaritarum.

OPus nanq; margaritarum ficcon-dies:primó,quódaccipias aquam ^•^urijjfaüam per modum quc te do-^^'’’'Usinnoftra quinta e{rentia,in libro f''®o,in capitulo quodincipit,Non re-f^^^s me mcndacium amp;c. vfquc adG. 'i'iodincipit, amp;c. Recipe igitur illam '^quot;iamp;c.Etiampcr modum noftri codi-^dlyn capitulo quod incipit,Pra:paratio 'P'iituslapidci amp;fcrmentabiliseft,quöd ^yaccipias fuccum lunariæ.Etiâ per mo-^umnoliri teftamenti.in capitulo quod ®dpit,Fili,tuaccipiesliquoremlunariç, ®fitquantïtateduarum libraru vel tri-“Wjamp;inipfadiflblues^j. argenti puriC-‘®ipercalorcm digeftionis per lèx dies, pofteafeparafeces per diftillationes qux gt;nbsp;'™ntalbæamp;pulcræ:lftaellaqua,quain-®’g«addiiroluenda omnia fex metalla, ^illorum argentum viuum : cum qua Stippe formantur lapides, qui parlæ vo-cantur,perrcduól:ionem illarum in fua-rumprimara matcriam.

RAYMVNDI LVLLI

Ve prima aqua didmus.

REcipeauriiJ.amp;diflblucilludcun' quantitate diaæ aquæ,quanta® tibi bene vifum fuerit in digeftione« H. ficutargentüjamp;diffbluaturinaquaffl colore crocco , amp;nbsp;trahc aquam deaura-tam per filtrum, amp;nbsp;ne cures de illisft®' bus,qui nihil valentad propofituni:p°' ftcadiftiJla aquam per alcmbicum,amp;ftr' ua feces fecundas.

De aquaßeunJa.

A Qua leeunda fie fit. Recipen-^®' X^neris, amp;nbsp;difiblue quantumtuvo-luerisdeaquaprimain digeftionedcH-ficuttu fecifti de alia, amp;nbsp;diftiHa aqua® per filtrum,donec totafit difiillata,amp;^® iftisfecibus nccurcs:amp;dift:illa aquamil-lam per alembicum , amp;nbsp;ferua feces fe* cundas.

De tertia aqua.

TErtia aquafic fit. Recipe |j.plum-bi,amp;difroluein tanta quanti täte a-quæ dilToluentis,quantum tibibenevi-fumfueritin digeftionedeH. pofteadi-fiilla per filtrum 3 amp;dimittc feces primas, quia

ANIMAI TR ANSMVTATIO. XjO quia nihil valent, Poftca dilHlIaaquam ptrakmbicum in digcftioncdeH.amp;fer-uafeces fccundas.

De ejuarta aqua.

f AVartam aquam fie facies. Recipe Ibnni purißimi de cornu va-S^ui eftin domo Angliæ,amp;di{rolue 'PÛm in tanta quantitate aquae quantuni tibi bene vifum fuerit in digeftione tl^ Hdiftilla aquam per filtrum,amp; de fe-cgt;bus ne cures : poftca diftilla aquam per ’Itnibicum in digeftione de H. amp;nbsp;con-ftruj feces fecundas.

Tiequinta aqua qualiterßt.

QVintaaqua fie fit.Recipe de Mercurio vulgijj.amp;diftblueipfum in ’'''îlibracumS.aquædiftbluentis in di-?fftione del. amp;nbsp;ftrua aquam illam,diftil-I’perfiltrum, defecibus nc cures,fecun-ti’svero ferua.

De fexta aqua.

SExta aqua verb fit. Recipe | j. ferri ;urifsimi,amp; diflblueipfum cum tan-toquantitate aqus, quantû tibi bene vi-fumfuerit in digeftióe de H.Poftea diftil la ficut

R A Y MVNDI L VLLÏ laficut alias aquas fecifti, amp;nbsp;fcrua fe'’ fccundas.

Deßjjtima a^jua.

SEptima aqua fie fit: Recipe ^j-Jf' genti purißimi, amp;nbsp;diflblue in tan» quantitate aquæ diffoluentis, quantum tibi bene vifum fuerit, amp;nbsp;diftiHa perHb truin,amp; reijce feces primas:poft diftiH’ per aIcmbicumindigcftionedcH.amp;r^^' uafeces fecundas, amp;de omnibus aquis feces fèruabis in vafe fiio:amp; iftæ aqutti^ corum fecibus eft materia,de qua omn^ lapides componuntur.

Sequitur de reßlutione.

CVM ergometalla refolutafuerint in aquam,amp; quamlibet illarum rc-'Cipiendo quemlibet limum in fuovafc amp;cruntifti limi refplcndentes cum vir-tute minerali, amp;nbsp;cum magna limofitatc, quç apparata eft ad recipiendum virtutes influentiarum ccelcftium.Et quamlibet illarum aquarurecondas in fua ampulla vitri cum longo collo amp;fundorotundo, dein de claudc orificiu ampullarum cum maftice amp;nbsp;corio alutæ, amp;nbsp;quamlibetampullarum cum fua aqua pones in loco fe-reno

ANIMAE TRANSMVTATIO. 2^ I f«nopervnum annum integrum talitcr, ^uôd nulla res noceat fibi, amp;nbsp;ingraui-lt;15111111 feu impregnabuntur ills aquae P'rvirtutcmccelcftium curfuum, amp;per 'ubtileingenium ipfas virtutes cceleftes ,amp; venamur cùm tabs materia naturaliter difpofita, vt gra-•lieturfeuingrauideturpcr virtute Cœ-15ftium,in quibus eft materia fpiritualis «mftriftiua, amp;nbsp;conftriftibilis fubtiliata ’tquefimpleXjCÙm peringenium artifi-5isquam per veile amp;nbsp;reftaurationem na-lt;iirt.Tu quidem fiscautusin refolutio-''5!imorum,quiadequolibetlimo duas ä^uasfeu partes facias prius diftillando ®5dium liini, quern pones ad partem, tiuiaex ifta parte prima fit aqua terre-«ns,amp;aliam partem fimiliter ad partem lt;liftillabis,exqua fit aquaacrca,qua:fu-lpenditurinferenoloco,vt fupra didu, per annum.

De compoßtione 'Vtiltore

lt;7 leuiore.

EST autem compofitioiftalcuioramp; melior cum aliqua compofitione, hûceft,quia diflblutis mctallis,Princcpi illu-

RAYMVNDI LVLH illuftrißime , amp;nbsp;qualibet aquarum di' lula in duas partes. Tu recipe quin' tam partem illarum duarum, quas fcu-fti devnaaqua in fpeciali, amp;illara mitte cum fuis proprijs fecibus, quasrefer-uaftiex diftillatione alembici, amp;forore huius partis qua cum fccibus fumpfifti» diHilla limumquod idem, quod liquor procédés ex duobus corporibus/cilicct aqua amp;nbsp;fccibus,quç erunt fplendidifsi®' valdc.Et feces port diftillatione remane-bunt in fundo cucurbitç.Ponasigiturb mumipfumin ampulla cum longocollo amp;nbsp;fundo lphçrico,amp; claude iortitcro-nficium cum mafticcvcl olibano,amp;cu® quodam corio fortiter defuper, amp;nbsp;(“-fpende limum fupradidum in loco fere-no per vn urn annum integrum. Duroqi limum prædictum pofucris in loco fere-no, reuerte opcrationem ad aliam pattern aquarum. Tunc igitur, clarifsi®e Princeps,recipe feces naturales,à^quibus refoluti funt limi prædiâi per fublima-tionem,de illis mittes quamlibet partem in parte fua fecundum fuam propria® fpeciem in quadam vitrcaampulla cum longo collo in longitudine duarumpal-niarum,amp; cum fecibusmifce alia pattern aqua-

ANIMAE TRANSMVTATIO. iji ’quarum, qua refcruafti: q uæ vero aquae furoresillarum,à quibus rcfolutifuntli-®'_amp;Claude orificiû ampullarû, ficut di-^üeftfupri. Et poft hoc fepelias illas in 'luodamantro tcrræ in profundo vnius l'’^^®icum dimidio,amp; ponas circunqua-l ^quot;'Jliquam rem talitcr, quôd lapis non l '”’^fat,vel aliqua res, amp;nbsp;ftent ibi pervnû ’quot;“uniintegrum,ficutdiximus:de alijs 'IJîPpetalitcrcomponendi funt lapides P®lofophici,cùm vna eft via ad vnum,amp; ’udiudnifi quia differunt per mamrem “Wimationem naturae, amp;nbsp;vniuerfalio-'quot;^quare ex eo quod lapides philofo-Pu'cicorrumpuntur,amp;veraciteralteran-'“Muiaindiuidua quidam in altero in-çS^utmaiorifublimatione, videlicet vt V^in practica diximus : ficut enim de '?J“q’'uduas in magifterio fecifti, fie .®unili in altero facies,mifeendo aerem quot;’'gnem,amp;terram ad pondus squale, amp;nbsp;quot;tîntu in pondère de D.ficutomnia a-'’tSfedeuO.quod pones C.mifeesD.

1 JpunesO.P.D. fitmixta infuo vafe,in ®!îdlionedeH.per6.dies:quib’finitis, ^indeliquorédilfolutûaliàsrefolutuin ®gt;olutioneexo.p.D.ponaturin cucurbi '’débici cûfuoroftrorotundo,amp;pone in d

KAYMVNDl LVLLI

in digcftione deH. per très diesideind« cxtrahe, amp;nbsp;pone alcm bicû, amp;nbsp;diftilhaliü fublima limiim defertum in digeftiont del.vfquefeccs lînt ficcæ,quæ limumin aerc fufpende in am pulla cum collo longo,quam ftare dimittas per vnû annum integrum. Igitur cùm ilia complcueris recipe aliam partem aquæ, quarareferuJ-fti,quç cft foror lirai fufpenfi,amp; ponasil-lamin cônlîmilem arapullam cum!lt;’''' go collo, amp;fupermittas omnesfeA*^^ quibus limos di{lillalli,amp; claude orifo'quot; arapullæ, (îcut de lapidibus precious ^i' -ximus, amp;fepeliasillâetiâ fi militer in hof' to, in profundo vnius palmicumdinu-dio,amp;facvt fupradichim eft,amp;diniitt« ibi ftare per vnum annum integrumji' tunchabebis materiara aptam cumlf’”'’' tufubtiliad componedum lapides phi' lofophicos. Et tantum hoc quoddiM' mus fufficit,Princeps,moduscompolh tionis aquarump,erartificium,cuniqm' busformabisvtriuique lapides:fcdquH ad prüfens non fecimus compofitioncf lapidum philofbphorum, ideoreuertf murad præfentis compofitionem, q“' cft de compofitione lapidum predo* forum.

ANIMAE TRANSMVTATIO. 3JJ

De carbunculo.

CArbunculus eft rex omnium lapî-dum,Gcutaurumeftomnium me-’211oruin:vnde fi tu,Principum ferenifsi-’quot;^iVis ipfum artificialiter componere, Witafit,amp; plus virtuofus naturali;re-f'P^deaqua terreftri auri induratiua, I^ini fepclifti inrra per an num, amp;nbsp;pone ’Pfiimin vafe, quod fit fadum ad mo-^mvnius figuræmferius fcriptç rotun-quot;quot;niveitriangulatum, vel quadrangu-'’tuni,ficutpIacuerit.Et in ipfamolece-■■^itxiftentejnauigandoin vafeaquç tcr-^tos per fpatium quintæ partis hors: ^»ofinito,verte modulum, amp;nbsp;cape lapi-®^nicumfôfpicibusaureis velargenteis J puwtis: amp;nbsp;fac taliter j qü o d fu p erficies ÿdistangataquam induratiuam,amp;ftet “‘:per très dies ad folcm,amp; deinde extra-“Kniolemceræ, in qua eft aqua æthêrea

| “duratiua per virtutem aquæ terreftris

* jp finiilitudine gummæ. Princeps illu-'‘■■ifsimejinformatio omnium lapidum P/tcioforu eftvna,amp;vno modo fitj fti-''tetfinera fuorum colorum accipiunt '^pafsione diuerfarum materiarü quo-quot;f’ine fint terminatæper vitu tem vltimai

H h for’

RAYMVNDI LVLLI formationis,qu3 lapis accipit pervirtü-tem ignis cómunis in propria forma fub cólcruationc fuarum virtutu operatiul-rum.Cùm ergo ipfam molem extraxens extra vas,expolia ipfum lapidé à cera qui cftindutus, amp;daiibi decoöicnéartcti-cam.Sed priusdinritteeum Rare per trö dies in vmbra,amp;cótinuabisignemilluni pernouem diesin vere, amp;inæftatepcrp finitaiftadecoâioncjdafibi decodio”^' quæartatefis, per conditione tempoo’ antediâi.Deinde profequatur dccodi» quæiùlfurdiciturpcr quinq; diescóti' nnos, deindetrahes lapidétuumperfe-étumcum omnibus virtutibuseipOT-nentibus fibi per natura attributü. Dum verb Princeps fereßime feceris prædidas decoftioncs,fcias quód lapis Hare debit in vafequod perfedorium,cuiusfiguri inferius deraonftrauimus. Scias igituG quödomnes decoctiones æqualitcrex-hibétur omnibus lapidibus, priter dya-inanti,cuius decodio longior eft ratio-nefuæ duriciei:virtutes enim illorüpo-nerenon curamus in in præfenti eópen-dio,ciàmintentio noilrain præfentico-pcndio nó fitnifi tradaredeilloruconi-pofitione tautu, tarnen fufficit tibi lt;ïuód oran«

ANIMAÏ TR ANSMVTATIO. Z}| p'’^’’esfecundü iftam dodrinamcopó-'''funttantævirtutis, Geut quos natura ‘''’mitjamp;etiafortiores amp;pluresvirtu-''’-nthabentes, quam naturales vt ex-u'^’fumus.Etfatisdevirtute cuiuslibcc f 7tiaaauimus in noftro lapidario JJ'fóraus tibi miflum à domino regc Anglicorü illuftrifsimo. Idea ^‘''fiimmabreui de aliquibus trada-''quot;^Sjhoc cftde illorum cópofitione,vC '''Wiofum reddamus, amp;nbsp;nö jplixum.

Conpofitio 4(lamantis.

1 'Ompolïtioadamantis Gefit ex na-Vjturaargenti terminati in naturala-i’quot;^’ficam. Recipe ergo de aqua argenti 'j^rijamp;poneillain vafe indurationis '^'’'durandujamp;mitteintus molem ter-per temporis fpatiü Gipradidurri. ®‘«a mitte de aqua_ aerea in mole, ia ^quot;^formari debet didus lapis. Poltea ^^Hbiinformationem in vmbra per tres “''^quæ ett prima informatio, quanda ’'l'gt;iaereafit gum'ma virtute fpirituSa-

1 W terreftris. Póft verbadminiftrafibi 1 ’dainformatione quæ fit gyrandomo-1 ''nicumforpicibus argenti deaurati vel I de auro fcilicct illud quod eft inferius i Ufuperius taliter,quód lapis tangat a-1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hh ij quant

RAYMVNDI 1. Vttï quam induratiua,amp;ftet ibi per tres dit* continuosadfolem fortem inæftâte.io Autumno veró amp;nbsp;Verc per fex £»65,11* hyeme per i z.quofadto ,factranbre p® digeftionem, quæ diciturOptefisamp;P“^ aliam,quæ dicitur Optatefis, per tempus quod fuprafcriptü eft de lapidibusp gt;' lofophicis.Sed in digeftione quædicitut Sulfur,ftet per (Quatuor aut tres dies con tinuos,quiarationefuç indurationis'® diget magis deifta digeftione quamy' Iftelapis fic compofitus, omnibus3(1* eftfolidior . Eft enim tant® folid*®®’ quodferru ncc ignis ipfum diuiderepO' teft amp;; fit ratione altitudinis fus natural amp;nbsp;eft virtuofior natural!.

Ï)e balaßtOi BAlax eft lapis,creatus feu gencratus ex duabus naturis duplicis argenu viui çqualiter mixtorum,fcilicet exaqua acrea argenti, amp;nbsp;ex aqua aerea auri «inu compofitisin molle fuo,poncadindu-randumin aquainduratiuaargéntijamp;u* aquainduratiuaauri fimulmixte æqua-litendeinde,quöd lequaturfibipermas tres digeftiones feudeco(ftiones,ficutin coéiionelapidis philofophoru diximus

ANIMAE TRANSMVTATIO. Îj5 ^\tenendo procefTum ßcut in compo-.''‘onecarbunculi, alias nihiladdcndo quot;’PfoedTu compofitionis carbunculi.

De Sapphiro.

\^pphirus eóponitur ex duplici na-^'Uraargend viui ,aquatici fcilicet ex ’^?^ïereaargenti,amp; exaquaaerea ftan-?'quot; quarta parte ponderis argenti,amp; ‘®«iterdc aqua ioduratiuaargenti, amp;nbsp;’'*5'‘ainduratiuaftanni prædiâi pon-j^^induratum in molle cerea,,-amp;deco-'“ïcutde alijs diélum eft fuprà.

De balandina lapide.

BAlandina componitur ex argento viupferri,amp; eft coloris rubei valdc, ‘fcfplendetratione fulfuris deeoöo amp;nbsp;'quot;»uerfoinnaturam aquæaereæ ignitæ ’'fens naturam argentiviui, amp;quia ''Ai'aturacftexaere,ideo reftringit fan-S“'nem.llt;ecipe ergo de aqua acrea ferri, ^fee möllern ceream poft virtu té re-''feamacceptam,amp;indura illam in a-'!''3terreftrireftri(ftiua ferri, amp;jpfcquerc P'dnformationes fupradictas.

Decompo/itione TweboJ^.

PVrehofa eft cópoG ta ex natura dua-X turn aquarum aercarum,amp; duarum

Hh iij reftri-

UAYMVNDl LVLtl

rcftridiuarum.R,acipeergoJ.qU3tuof’ quæaereç Veneris,amp;j 3 .aere«Saturne^ ponead indurandum in moHecerea* aquainduratiua Veneris, mixtaeû aqu^ terreftri plumbi per pondus diflaf^ «quarum aerir, amp;nbsp;da fibi information' aliorum lapidum.

EXmiraldus eóponitur feu genera' ,turex vna natiira duarumaquarn® aerearu,amp;duarum reftriâiuarû. Re^P quot partes volueris de aquarerreftn’'' genti,amp; cû ilia mifee quantû volueris“' aqua terreftri cupri, donee vidcas quo habcatintenfum colorévclreniiirurol'' cundû quod volueris,amp; ponepriusmo*' lenr ceræin ,pprijs aquis terreftribusƒ'' fpatiû quintæ partis horz, vt melius in’' pleaturvirtute induratiua,prius impi' mofté aquæ acreæ cupri, Seponeadin®' randûper vnam parte hors. Pofteaveto gyra molle,vt diélum eft deCarbunculo taliter,quodaqua induratiua feu terre' ftris rangat aqua aeream côgelatamjamp;d’' mitte fie ftare per très dies continues ai fortemfolem in æftate,amp;in vereamp;inaU' tumno per fex dits continuoSjinhyeme

ANIMAI TRANSMVTATIO. Zj6 per ! :.dies;qui3 iftis fi nitiSjCxtrahe lapi-Qîniinduraturn,amp; fac ipfum tranfire per tresinformationes vcl decoôtiones,ficut ®e!apideplailofophorû dixinaus in pra-J«rua, amp;per informationcs intelligç j.'^oftioncs très: prima dicitur Optafis, ^^''MaOptatefis, tertia dicitur fui fur, ‘Mexplicauimus.

EDf compofitione EUotrfipia.

LiotrQpiacôponiturcxvnamet natura,de qua eóponitur Exmiraldus ^P^pondus amp;mixtiones aquarû illius. j. “quot;äutequam aqua cupri veniat ad per-^^findurationéjita quod fit in fpißi-'7'oeficutalbugo : capics molletuum ’'‘Orpicibusab aquainduratiua,amp;mit-'™peraqua mediç induratam 4.aut5. ^ttwminimas de aqua aereaferri, tune Mé fûmescum forpicibusargcntcis,amp; Memaqua induratiua pervnam par-i^uoræ.Poftea extrabe illa, amp;nbsp;pone in a-'i'tdnduratiua per vnu Credo in Deü,amp; MmSalueregina,amp;da fibi induratio-quot;^pertres dies ad folem fortem in aqua MeftnExtniraldi gyrando mollem,vt ’'Jlijs didum eibpoftcaextrahc illuma 'quot;■a,amp;:dafibi informationcs, vtdixintus '''^Exmiraldo.

Hh üij Decottt-

RAYMVNDl LVLLI

T)ecompoJttione Camapheus.

CAmapheus eft lapis,habens colors^ multosamp;multiformes;quidifugt;’^ albi, amp;nbsp;alij nigri, amp;nbsp;abj rubei, amp;nbsp;alij inKf nigrum amp;azurium amp;nbsp;album ficut cake' donij.Et quodlibet iftorum habet fua® diuifam naturam,amp;vii tutemincoiiipO' ßtio ne:fed in ter om nes lapidaries rube-uslaudatus eft,fed vtcrque funtboni^' cundum fuam propriam naturarn,^®' buscoponiturexaquaaereaargeti,amp;^^ aquaaereaftanni,amp;exaqua aerea pin®' biequaliter mixtispofitisadinduian^“ in molem habente figuram homipiV aquainduratiuaargentiamp; ftanni pel®' qualia pondera. Rubeus verb compos'' tur ex aqua aerea auri,amp;aqua aereafem jçqualiterpofitisad indurandii in aqm terreftri a u ri, amp;nbsp;i n aqu a terreftri fern iW xti per æqualia: vel poteft componi ^ aq ua aerea argent! çqualiter mixtis poli' tis ad indurandu in aqua induratiuaau' piamp;argenti. Item,nigcr componituren aqua aerea plumbi,amp; ex aq uaaereaarge-ti,amp;ex aquaaerea auri indurati inaqus terreftri argéti,amp;in aqua terreftri pk®' Vi per pond us predict urn. Poftea poft” adik

^^'IMAE TRANSMVTATIO. 2J7 'd^léjamp;qubd tranfeat per omnes tres quot;''ormationes.

ÏOpazius componiturex natura du-pliciargentiviuireduéliinfpeciem ’'’■Kecipe ergo aquam aereana auri, amp;nbsp;''^fcum illa quartam partem aquæ ae-*.^f«rri,S;ponein molem ad induran-''•»iniqua induratiua auri, S; fac ficut ’'’lijsdiximus.

‘^ecompoßtione Calcedonei.

CAleedoneus componitur ex aqua terrea ferri,amp; ex aqua tciTcaargentt '’’'gt;^tisïqualiter,amp;pofitis ad molem ad ‘'’durandum in aqua terreftri fcrri,amp;lu-quot;ïniixt^ xqualiter.Et quod tranfeat per quot;wnestres informationes ficut alij.

De compoßtione gerillt, BErillus cöponitur ex fubftantia du-pliciargentiviunvna verb çftdea-juaargentiacrea, amp;nbsp;altera de aqua aerea 'unni,quæ ducuntur in aeris naturami-^taæqualiter,amp; impie m olé tuamvt in-durctur in aqua'terreftri argentiamp;ftan-ni- Deinde da fibi informationes ficut dealijsdiximus.

Hh ? Vecom^

R A Y M VNDI L VL tl

De compó^tieneparlarunt.

COmpofitio parlaru fit exfubfijn* tia triplici argenti viui conuerfiin fubfiantiam aquæ acres. Recipe igituf aquamacream ihn ni, amp;nbsp;aquamaercaw plumbi,amp;aquam aeream argenti œqn^' litermixti, amp;indurcturin molccereai’ aqnainduratiuaftanni,amp;inaqua inlt;J“' ratiuaar^enti amp;nbsp;plumbi mixtis æ^wi'' ter, amp;nbsp;poft tranfeat per informatif”^ quasfupràdiximus.

De cogt;H/gt;oßtio»efiarlarfo» per aüat» 'viam.

PArls per aliam viam-componunW' fic:PuIuerifa probas mmutasinp“' ucrern fubtilißiinü,amp;difibluceasin»'! aqua, in quaargentum vulgi düTolui*“ fuperdigeftione del.ponendo deaq“’ dida quæ natat fuper margaritas in gro*' fitudinemedij digiti, ScpoftfoIutionO” natabit qusdam limofitas ad moduli’ cuiufdam telj. Etifta tela,Princeps^®f^ nißimcjeftforma traniparens parlaroi” orien talium. Et per hoe, quod did”’“’’ elucidaturillud capitulum noftri teW menti,in parteilla qustradatde pad”’ cófedion e,q uo d incipit,Often (iovin^ turn liquoris exuberandi.Ité, P®*^^^^,

ANIMAE TR ANSMVTATIO. 1^8 f^ntieSjQuod margariræ liquefaètæfunt intusaqua M.feparabis aquarn cûlimo-foatemargaritarum in vafc altero indi-''îndovasfuauiter taliter, quôd nihil de febusvadat cû aqua limo Gratis. Si vero '^itiua limofitatis fucrit aliquid defe-“Scolaipfum perpannû fericum bc-'’'quot;'iindum: port hoc pone aquaillam j’Wliniofitas parlarum in ampulla çû ’quot;co collo in digcIHonc de H. per no-1 quot;^®(lics,quibustranfactis,fietaqua ilia \ ^'‘®limoIitate metalli totum vnu cor* 1 ^quot;^'hperhocelucidatur cap.noftri te-j ?'quot;tti,quod in cipit,Q^ado tu muras cell 1 '^^^purles ellpaßa blancfacram liquefa-1 ^^^^ffrUyirtutdelaquet.Voiic'jivci6 ha-1 *oismoles tuos ex auro puro, vel exar-1 i^'odeauratoaparte interior!, quod ad l quot;quot;’•litudinem cuiufuis margaritas for-| quot;’’tîsforc.Etconfimiliterbaculum auri 1 '^'irgentideaurati,amp;fac, quod omnes | ’quot;olies in partes duasdiuiamp; fint. Et fi | Mes fuerintrotunda:,vel quouismo-1 Mio faamp;a:,amp;in di guérit foraminibus, 1 P'dorabis illas partes molies, coniun-1 Mr alteri,amp; impie molles tuas de pa-l ppuluerisqucremanlit de aqua limo-\ 'ta,quödvtcrq; pars moUium fit paft* I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;plena

RAYMVNDI LVLLI plemper foramen molliû mittes vnum £lum auri:amp; ficfacies omncs, amp;nbsp;dimitte ftarepaftam fic in mollibus fuis per vnü diern naturalem : quo tranfafto, f vides quód molles poffunt diuidi à pafta,tra' has grana ilia à mollibus,amp; G non,dimit-teßccarc dum pofsis granailla extrahe-re.Cumque grana illa extraxcris à niolli-busiam didtis, ponas illam ad défient' dum in Glara marmorea, vel in quada® filara vitri,vel aliqua re vitrea,quç fiti®' pla amp;nbsp;plana.Et cooperi cum quodamvale vitri, vel cum aliqua re, ne puluistan-gat ipfos lapides.Et ftent ibi vfq; Gntbe-neGccæ.Et per hoc quod breuiterdixi-mus,clucidatur capitulû in teftamento noftro,in noftro magifterio quodine^ pit,præterea poftcahet artifcaliter modulus de auro amp;quatitas amp;c,Etpoftfor-mationem margaritarum amp;nbsp;iHarunide' ficcationem tuaccipiasvnum filumau-ri Iongnm,amp;mitte illü perforamenmaf-garitarum, amp;nbsp;caueas quantum fuerittibgt; poßibile,neillum tangas cû manu, ml cumquibufdam forpicibus argentide-aurati,autdeauro: dum verb Ge habue-ris,habeas quoddam vas vitrcunijfadm® ad modu om gallinae, amp;cauillabis illa® vtra-

if

ANIMAE TRANSMVTATIO. 1^9 parte. Ilkid quod eft intra, debet 'ucdepofitum. Item, ponas margaritas quot;‘PEnfasper filumauri in aqua limoft-'^'Mua pernouemdiespofuifti in di-“honedeH. taliter, quod fubmergan-^^^3tim ponecoopertoriu, Wte fic ftäre ipfas per duos dies na-'•'R:quibus finitis,extrahe margaritas Mevafe'illo,amp; pone illas ad vmbram, “'dhsfolnotangat per très dies natu-‘^'^'Deindeadminiftra fibi formatione Mmhoc modo:Tu j Princeps fere-'’'Wc,ponas très probas in filo auri, 'quot;'demitteirivnateftam oui quæ co-ÿdatomnes très margaritas,vel plus “wum quantitatem.Deinde alias lecun-“quot;mquantitate oui quara voluerit fub kontinere,amp;ponas vas vitreum vel o-'*5®:amp; fie dcinceps,donec ordinatç fue-''“'•Etfifuerittêpus æftiuum, mitte fta-J^dlasfic adfolêper très dies naturales, uivereveróamp;autumno per lex dies, in 1 ''yeme per noucm.Sed nullam dccodio-1 J’5®0bteticam aut Obtatentam confu-', ^ustibiinhyeraealicuifacere,amp;qua-1 *gt;0« die gyrabis oua vel vafa fupradidla Hyuibusin tribus,horum quippe fini-1115 diebus trahas margaritas tuas j dein de I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;adrai-»

RAYMVNDI LVLLI

adminiftrafibi formationc per tresdiW Inlfuldcrh ipfis pofitisin vafe,quoddi-citurperfeélorium: quibus finitis,ponas margaritas tuas à tripode Artanor,amp;vi' debisquæ naturalibus non inuidentin omniperfclt;ftione,tuncvtereillisi

^lia compoßtio mar^aritarmt' S lautem iftam frbricationéêonfimfr ter facere volu eris de conchilibusin-ucntis in ripa maris, quæ colores habt»' multifarios:quia quædam funtalbïi'' pari« cornu nes cû colore orientai!,q“^' dam croceç ad modum auri purifsimil'' militer coloré habentes orientalem.Ali’ verd cum colore briGlij habentia fimü*' ter coloré orientalem. Potes igiturPrin-ceps iHuftrißime componere parlas tuas , de q u i b ufu i s con ch ili b us.Et parlj eruquot;' illorum colorum,de quibus conchiliaf' rant,deqiiibusfueruntcompofitæ.FKÇ pulcherrimum opens ex omnibus iÆ-' Non vidimus veto parte,in quaiftaconchilia fupradiéta reperias, nifi inCypf® propeciuitatem Famagudæ, amp;nbsp;in régie-né Portugal! ii',propc ci uitatem Liftons inripamaris.Etin quadam villaAnglw» quædicitur Conilla, amp;nbsp;m alioloco,q^

^/NIMaE TRANSMVTATIO. 240 y^'^’t portus Syluenæ vfq; adfanäum i^.‘'’^fntiudefinibusmundi.Vidirnuse-.'’’oniniaiftadum ad^^ngliä trafimus intercefsionem domini régis l'^’f'iiilluftrifik Ergo quæ omniatibi jj|)'’''Ustam de philofbphicalibus lapi-.j|Miiàm de virtuoiis vel preciôfisla-j ^fufficiat caufa breuitaris.Et quia .*9“® tibitradita eft, potes alios .quot;^is componcre recipcido colorcm j ‘quot;''Uiufq; lapidialisjamp;formas illorû amp;nbsp;(j?’'%amp;tunc facere mixtionc deaquis .'’f’^sfecundûdodtrinam priustradi-'quot;•Et fi tu Princeps iUuftrißime ifta p Verbis großipcdalibus lcripfimus quot;'diejuj fubtiiitaj-e operis compleue-^'quot;gt;11611105 verum quoddiximus.Noli ?nfeftinare,necab opere ceflare. No ?'^ agites naturam propter minas.Ec ’quot;liferitis naturam propter minas 0-f^ireplus dabit tibi quàm optas. Si vc-f^l'ânctps illuftrifsime vis feire ratio-eft naturaliter , quia aqua inæ tantam habet virtutem,

'''perartificiura dcillarum natura com-Poniturexvna parte ifti lapides, vt illi kentiores in virtute fine naturales. « altéra parte philofophorum lapides

RAY. LVL.ANI.TRANSMV.

quæras in lapidario noftro, quia prolixe tradauimus in parte prima ad 13' ciendu rationehuiufmodi.Et fie habt' bitomniûcomplementûcùmnoftrain' tentioin præfenticompendionô fitDiÜ pradica nudaamp; theorica cum adiuua-mine qui efttrinusperlbnaliter,vnus e/Tentialiterregnans peroin-nia ficula feculo-

rum.Amen.

Finis compendy animæ tranfinu-. taoionis artismetaUorum.

Defigni'

'^^fimificatione literarum. j^j,'Slificat Dcum,quï cft huius opens .p^'b^ificat quatuor elementa con-*'0 métal lis.

i,,?'R'lünariain redificatam in qua fol-Smetalla.

j Jg-quintam cflentiavini,{cu quin-. 'æ^ntiam in fua perfedione.

L^amp;animam metalloruni,quædici-

: ‘'Il'-ir naturæ.

;j ^^nificat ipfa metalla.

1 ^'§nificatlimoselementorum. pg- calorem primi gradus balnei. ^igiificat calorem fecundi gradus

J^fólicct.

L^’g« calorem tertii, fublimationem '«ttris.

i® ^'^■®’^™3m corporum,id eft,calcem k].**tègenita propter menftrui dit ^quot;^ionem.

j^^ignificat fpiritus corporum perfe-j ^‘gnificataquam metaUorum. p ^'gnificataerem.

Q ^‘gnificatignem. ^’gnificatinftrumentavitrca. ^ignificat ipfum lapidem.

Ïi INDEX

TElt;i(^ij^r'M co.

PI o s I s s I M V S.

ADfciendu»} quotnodo laph ßtremti^* Jiio temperamento. Cap. ç^.FoLd^ ad tenendÜficretè lapides inuenttone. Cit44’^^ anmetallaveljpecieseorurii poßint tranßn^^' ri.c,2/.fo.4o

de Approxitnatione temperamenti reßcdn fl' turlt;e.ca. y.fo.if

de Aquarum forttum natura,amp;carumi^P''' batione. c. óofojio

argent i viui amp;fuifuris qua resfit iiiaterid.C' fP fol.l2O

de Argenti viui extremitatum natun-C-l^ß“^ argent i vim mat er ta quornodoreperiatiir-C-P' fol.66

argentum vtuum Philofophicum netted insf^ turn viuum commune,amp;cur tam rati^^P

inueniaturfüper terram.c.SSfo.ijb

ars corngit amp;fitppletfortiti{dines, quasinni^

■. , I N D E X.

Operator quornodofi habit nare debeat ^. ‘’''lt;eniend!(iii diélum menfiruale amp;nbsp;intel-tifn^‘’^‘^^^^^^’‘fa‘tm-Ci'i'-fo.io2

ziehet to^nofeere natura, vt poßit ei aßi-^tiaHquibtu caßbus, amp;nbsp;quornodo infiru-^f« natura aquifarantur inßrumentis ^^^•C,2‘f.ßo.4j

boeket coßderare potentias argentorü vi~ ^^‘‘»iduorü poU coniunäiones ipßjrum, lt;äquot; «^nttatßtt effect us reßebiu ßuorum effe-‘ ^*'lt;nt.c.46.fo.86, ’^‘^“^ebeteßevirtuoßsad inquirenda notifia ^‘gt;igt;alaftdis,amp;ex qua tnateriafit.c.iS.fo.^^t ‘^‘‘hdebet inteUtgere quando lapis perdit na-^'‘tlt;tmfuam,amp;minuitur ad illum emendan-^'‘»i.c.92.fo.i6i

^''‘ï^idebet notare virtutes minerales propin-Iinores perfeetio}ii,amp; de aperts abbreuiatio-^^perfermei!tationem.c.9i.fo.i6o

*^‘^i(tebet feirerotam circularem perfeclè amp;nbsp;^■^turam conuerßonis elementorum reßeclu }tinixamp;fecunda aqualitatis.c.So.fo. 14 6.

^ifia debet fe habituare pro itfibibitionibus gt;ntnfwandis habendo reßectum ad fortitu-dinem ignis, qut diblus esl natura inßru-nientu»i.c.6S.fo.i2S.

1 i q arti-

INDEX.

arttßa amp;nbsp;operator deiet aiflodire naturamßi-ritut quinta eße7iti^,ßcutforiiJa»tfongt;u-}}tarü, amp;nbsp;debet ilJatu intellt^ereamp;de men-fura ignis.Cap-fS. FoLS^

artißatpuoinodo bonos amp;nbsp;malos ßiritus mtelb’ ge re debeat, amp;nbsp;eos cognofiereper virtutes ó' naturam aqnarum fortium, amp;de igne elt-mentait,qm elementat elemeta.ca.bißl.ii^

C.

de Caloris nattiralis cognitione, amp;nbsp;loco fit^^ ßoßtionis adßtlfur promandum. ttf-^ fol. l^/.

De caußaamp;ratione, qua elementa nonfoßi^''^ conuertt,amp;caußa,per qua bene poßuntciigt;f uerii.c.gj.fo.147

De caußa fupplementi dimmutionts corpora imperjebloru,amp;quomodo lapis nofiercom-piebit defeHum eortim, c-t-deinterligamentt ad reßeclu naturalium elenientortiiti.Cii.pF fol.tb^

De coplexionis latitudme, i^'quomodo ex dim-bus terminis comprehenditur. c. pjß.i^i

De coniunclione foemella amp;nbsp;mafiuH, amp;nbsp;file^ /unlt;tecltpß,drfecu}ida nafeentia argenti'ti' ui ad faciendum elixir. c.^2.fo.77

De corperum temperament 0 amp;nbsp;intentperiuiui'

»A

I N D E X.

^^y^neutralkate, (^medicina, amp;dein-ßwntü naturaliiHS,amp;innaturaltbtu, (^r ‘lt;'i‘irii naturani.ca.2.fo.^.

iiCmiiftiofig amp;nbsp;putrrfaclione omnium re-^oinx.27/0^4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,

^iiHtatio vniusell confortatioalteriiu,

^guomodo per cofortationemvirtutK ’’'^'“’'^Its^eneratur lapis naßer, c.ó^i.fol./p ^itunibuf hutusartis,etdeplan£ta natu-’’''^^uidfit theorica, quidpractica.c.i.fo.2

L hnenta exiueruntab vna fila materia, ij qua mfie continet fieciem mineralem.

f^ntaquamodofiibtiUantur amp;nbsp;ingrofiantur lirrotam circularem, qua dicitur cathena

‘^^ntateargentiviui, quod eH faUumdeplu-'^‘^Me,exitvirtusfimplex afiimilatiua la-}idu.c.47.fi.S4.

^fitmentorum natura, amp;nbsp;eorum aquis, amp;nbsp;'‘'^S^u.vi,ni)firis,(jrterris tpfirumfie magi-ß'^x^amp;cognttione aquafortis, amp;nbsp;rebus qua ^d^eriteutungi per concordant iam contra-^^^(^ti(,C,62.fo.l!}

INDEX. / tleFomta tninori, dr de principe natura gt;niiii- j ralie ßmpiicts per extremitates d »ledU' ƒ ' cap-^-foL/i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;|

G. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/

ter maßulum dr fœmeUani, ac cabreßib-fiphico.c.-^^.f.S2. de Genereßcfremo, à quo omnis natura exinif'

H.

de Haius magißerq principes, dr de qudus/itl» eil, amp;nbsp;quot ßunt in numero, de (onufffui^ ipßrum. ca.^.fo./^

delgniseffeéfuetquomodoapj.d:..'-L.: t' gißerto.c.67.fo./2y

de Informattone calorû natural^ per exercitt' j

Üonemfa^amperip^nem comunem,veilin' 1 formattonenaturalu cum calore, quieddi*' i tra naturam. c.^^.fol. 67 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;l

de intentione, per quam fit vnio quatuor th-1 mentorum,amp;quomodo pot elf fieri, amp;nbsp;puli' I dodrquareestfactum.c.i/.fo!.^^ I de Inuentione artis, per quam fit multiplia' I tt0,drde diuerfis digeßiombtt fapiduaafji 1 fob'll nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;(

fall'

INDEX

T ^r

I ^Mù conaerfio in argentu viuum non elf '*^’'(,f tonuerßo element oruni mmfilm na-

‘‘'‘’-‘creatione,ijiufit pervirtute certa di-^ %«B, 2^ eins proprietatibus.c.2o.fo.'S^o rdii dißolutione informa fiectali, c^de ^^otienenominisfut cj2fo.2S. f’^^tdiuifioneamp;refilutioneadconuerten- -f^^^fitm.c./ifo.2f

diuiftone in tret caufiasprincipales,amp; ^’»utationefua, t^deprincipalibus colori-‘^gt;amp; de qua materiafieciahter extraclut ^

^Mis cxtremitatibus quafunt amp;nbsp;mde ex-^ ’^‘‘lgt;‘intur.ca.S6fo.ts^ ^f'diigradualibus trafmutationibus vtfiat quot;‘“^^tiaaptaadcrean^meltxir.c.t^fo.io y^is bumiditate, amp;nbsp;de diuerfis abitonibat '^^b, elementorümquegroftrtifibtihatto-^gt;’igt;‘ denigredine.c.2Sfo.ff.

‘^'‘f‘dis morte,deque caufuimpedientibusgepit ationem amp;nbsp;multiplicatione, amp;quomodlt;» timouentur per exempli demon/irai ione re-amp;tllH natura communis.c.e6fo.‘^^ ‘^pidünofiri cxtremitatibus,amp;qitiicf'unt, amp;nbsp;^''‘^extrahunturx.Sófo.ifi

li iiif de

INDEX.

de htpitiù préparai tone, ca.p.fo.22

de Lapiäupr^paratione per ipßus dmißetHi^^ quatuor eiementa poU putrefadione fi^)quot;'

ferentiain exempltßcattuain operatwnein-

tura inßtis »iineris.c.gy.fo.//2

de Lapidü prima cognttioiie,amp;de quarnttiri^ ßt.e./(gt;.fo.yS

de lapidii term inat tone acßne in diuerßsfy“^^’ amp;nbsp;quoniodo eii inter lapides, amp;nbsp;inter ß^^’ amp;nbsp;inter vitra, quaamnes exiuerunt diß natura.ca.^ri.fo.yy

de lapidis totaßilßatia eß eßentialis.c.ytßJl^ de lapidis tranßnutattonis vltinio terniino, V«^ argentum viuum ext raljatur.c./pfigt

lapis de qua reßt.c./o.fo.22

lapis naßer commutât /e in omnibus quaUtsti-bus elementarqs.c.g/.fo./yy

lapisphilo/ôplsictts non eUn iß vniis. c.7.fi'tt

lapis naßer in omni loco reperitur. cgS.f0.7t lapis appellatur rat tone ßta proprietatisffim' tura.c.i.fol.2/

lapis quomodopoll inttenttoneßiam recift situ tonum ab alifspebttsad ejßciefidum ehxi' eompletum.c.^o.fo./’y

lapisfirtiturdtuerß nomina perßios effedie.

ca.47.fa.Si nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;l^'

I N D E X.

^Stfimumfit per naturam amp;nbsp;operatio-'’^gt;'nacrisamp;fiientiic.ca.(gt;o.fa.i;7

quotnodo debet inteUigi rejpeclu ‘quot;quot;ßdutionii inundi itiagnifiilicet facit per ^^‘«’».c.^ffo./^^S

^‘^de qua re debet extraht conueniensdr ''‘^ü^propinqua,amp;de couerfiane vniue ele-

, ’’'‘''■Itmalterum.c.bfo./g

'^^ta,qu£defiderat habere vnitatemfor~

'’'^^t de fua perfeclione in vnitate Jpiritiu 1'*‘gt;‘tii eßentia integretur. c.^6fo. 6(gt;

quot;‘^‘^'“Xitwflradebet eße defübtili fibfiantia.

^mle eli caußa mortii arg.viui. c.S^.fo.if/ ^^odi)fbilofiphandi,cuius principale ßeretü ^^ongelatio argenti viui. e.i^fojS

^^«h procedendi in praltica, amp;nbsp;quanta res ^“l'^iratunn magißerio. c.^/.fo.ói

N.

^liitura abortiaa corporunt imperfeHoruin, (}‘tei,iperaine»tovafisnatura. c.ço.fo./,ÿ^

^^txreelemcntales exeuntà niafiulo cl^fcemi^ ^‘‘“dfMiendaingcnerationem.c./ofo.^^ dcHtturis radicahbus ad confiquendam perfe-dionemamp;naturanißecialiorem ntatrbno-tiij.c.4}fo.So

li v

INDEX.

OMnes res mundi funtde fulfure (^m-gentoviuo.cap.27.fi)l.7g

f/erator qaoniodo del/ear res faas ordinäre e^ ^ßimHandum magißerium operationi cm-tionis vniuerßlis in creando maßjm confit-ßf», qua cantinef omnia ejuatuorelement^’ ca.77.fo.w nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;•

•pcratoristotaintentiodebeteßein fr^^tmiiidi materia lapidts, c^ infuatemperamete'td^ ß^-'Xi

P.

PUtlofip/d ijuomodo appedaueruntmsfj’'^ confifam, amp;/de diaifone fpßus,ä'de nittti' ^aelementorumfiorum.c.7S.f./4i

de Principifs naturaliheis confufis, (ïr^noimit^ generentur per virtutem fücceßiuii opent^ tionis in altis natttris.c.yd.fiioai

de Principifs natura, amp;nbsp;quatuor primtrUihii principaiilntsprincipifs.c.^fd

de Qaalitatihus accidentaüóut amp;nbsp;vniotie UP 1

tura.c.S^fo./po

de Quatuor naturalists rirtutibus mutatimii j

amp; ^uomado appeUantur, dt'mutantur.c.lt I fol. da

i^niodoßcciesmetallorumtran/niiifigt;»ifi’ I

INDEX.

^‘igt;ienatur£ elewentalu caußat^. c.2/.f.4o

^f'®»e tranfitus lapidis ad conuertcndwn ' ’fhitnmedicma'in.c.ii.f.z^ ^‘“fitulationequomodode vna fila nature ^quot;»me id^uod quieritur.c.r-^.f.i^ó.

0 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^'

y^bnatio feparatpuru aè impuro,drt]Uo-debeat inteUtgere animant, (^ quid , ^^^‘gt;»ima.c.4ft.f.(i2 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;* ^“fc marertapropertionati et aquipollen~ .^'^fiuadoperationemnatura.cj7.f.ioé

gt;'*’'iifubftantia quomodo exiet ab extremita-^'^lt;nquando lapis creatur.c.fgt;6.f.166

^l^ibolo retinacula element arum. cap. iz. hh^-S

TOta lapidisfubfiantia ell impragnataßi-titu quinta eßentia, amp;nbsp;de gumma phUo^ ^borum.c.jz.fo.pf

^fitra ell plena inteUigentia, amp;nbsp;quomodo ''f^^tetHr,^ ibi^ de creatione Adami amp;nbsp;Eua. ^quomodo magißerium noßrum aßimtle-^'^topericreationis hominis. c.76.fo.i4o quot;Motivs artis eßeblu in ßumma vmucrfali/eß“ ^uod totius magißerij effechts non eil niß ^vhtpUcatio virtutum ßubßantialium in eßen-

INDEX.

fßentiaiquintai.c.6^.fo.//S

îotum faitum lapida eff in cofrnitioneelemen-torunt,^ inconuerßoneiffirum. c.22.ft.42

de Virtufe vmuerfih, quæ fiparat eiCUientâ, â coniangit ea,vndeilla ereata fit in vniuerfi-

iicognitiene.ca.f^.fo.fi6

de minute infannattna, fer quam lapù ricipit ereationeni amp;nbsp;multiflicationem in fiiéin-ßru»ientif,amp;de/'uifureitate element^»^'gt; , ' amp;nbsp;locogeneratiogt;iis.c.2/.fo.^f.

de Vltimo termine tranfmatationis laf dispn

reincrudationern coffi ^decocltonemcridi,

« Ôquot; vnde extrabitur arg. vi. fbibfiflwi^ ‘ ca./f.fr.^a

vnde propria tinciura philo/ophorum extrdu- j * tur.c.^o.fo.éa

In praflica.

dlcb^mia quid fit. ea./.fo./6i deAÜaaquacerruptibdi.e./s.fo./So

deAquaeorruptibilt.c./.^.fo./So '^ de Contunciione amp;nbsp;matnmonio didarunt bijnt-quefaffionum. e./a.fo.t/S

de Dfiofittone prim,t incipiendo optis in fortui 1 pradiea.e. ç.fo.t/y

de Fdixird rubei compofitione.c.ei.fo.eof

de Figura prima trtangulari, qua demtußfJf l

IN D’E X.

^‘^ifiuinfraliica, (^deimemhne trian-j^^^it.S.fa.tr^

‘^diigt;ne,yelde confeéHonetnedicinlt;t. ca.^-f.

itr

^^'^^'gt;»etteri{.c.2s.fo.i(i!gt;

’®’'lt;/i nutrientü vel nutrit mi exuberatic-

^(■i7.f0.20i

^l'osi: terrdablutione.c. i(gt;.fo.iS6

'“‘^‘Hione, qua dat fußonem elixiri perfe-!onem.c.26.fo.202

^ßoinento feeundopracticaU inprimo,^

^ ygt;‘mapartefolutiua. c.y.fo.i/^

quot;T‘‘if,Kltone G. qui eH Mercurius philofi-,^.C.it.fo.i7S

^iflkatione medicina tn quatitate.ca.p,

’'”‘^^gt;plicationenoflrifecundt ßtl/urit, amp;de l’'gt;fdetatibuieiui.c.2^.foj(gt;-4^

^^otUmefecundi regtminu, quad eH^laua-^'’‘èptiinódeaquaamp;aere, qui habent ge-'“’’‘tre.c.iS.fo.iSv

^^^dioneé'melioratione omnium medici~

^‘‘^ll»l.C.2p.fo.2ü6

^^^iciiraditurper duplex infirumentum, amp;

^’‘^fi»tinßrumenta,quitdat. c.2.fo./6p ‘^tifiinifitne,qtta elïdeA.B.C. cap.-t^.

de Pn-

INDEX. , ^ äe Primapartefolutiaaperformant prtt^*^^ de liquefaäipne.ca.io.fo. 177 de Quarta operat tone,per quam fit confoß^'^ lixtris,amp;primo de compofitione lafiM

• ell pYtmum fulfur.c.22.fo.iS9.

Quornodo artifia debet habere terrainß^^'^' ca.i7.fo./Si

Quornodo medicina fi multiplicant de h'»’^quot;^ mehus, amp;nbsp;de vno tnplures. c.s.f.ao7 dePecapttulatione magißerq in forma nis.C.22.f2/l

de Rubeiconiunllione.c./^.fo.i7Pi

de Secunda dißindionej qua eß def^uris ^^ partis ßolutiua. c.7.f/7i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*

de Secunda diuißone huius partis per inßfiuii^ turn memoratiuunt.c.jf.170

de Secunda par tefolutionts,qua eHfilutio ^’ß paratioeleninentorum.c.ib.fo.iSo

de Sulftiris rubei compoßt lone. c.2i.f. iSS deTertia dtßinblione,qua est defigurisdefetiiK' da partefilutionis.c. 6/0.172

deTertiaoperatione, qua eltcreare lapide.C.21' fol./i7

In tranfmutationeanimæ.

de Aerisfublimatione.fol.222

de Alia compoßt io ne mar^arirarumfol, 2}f de Alia mixtione.fo.227. amp;nbsp;22S

U Index.

^J '‘^’quot;^''^‘gt;fi^«di.ft)l.22S

^^'‘ß‘to)ieadamat{s.f.2j4.berillt,cal£eJtH ^ '^i^.caniaphetu, elioiro[gt;t£.2^6. exmir4l^ '^^!- »largarttaruiit. 22^. parlarum^top/i-ji^'^^7-turchofi.2if

(^ ^^‘Mitione vtihore amp;nbsp;leutere/o.2^1

’‘quot;^Kme Upidis prima,ßcunda.f.224.ttr» ili''^'^‘^

^^^^'^’Hento lapidum.f.itj

^tu^’^ ^^l^^^'^’‘^^‘*-f’^^^

^^Vtutione lapidiflt;^2f j’^^'f^ brancharum noprtlapidis.f.226

’'^tcunda, tertia a(jua.f.22^.amp;quarto, ^ 'i'‘’’gt;tlt;i,fexta,fepttma.f.2so.

'^i^iisnonnaturalibus-f-^//.

vjgt;f mitteria nefiri lapida.f. 212. amp;nbsp;ibidem dê f^ottit parte.

‘ ^[gt;lutwne.f.2io

'2^hiro.f.2jf

Y^tinila parte,qua eH de prailica.f.2ip ^^hmate inetaUorum.ßl. 2to-

F I N I