Dit boek hoort bij de Collectie Van Buchell Huybert van Buchell (1513-1599)
Meer informatie over de collectie is beschikbaar op: http://repertorium.librarv.uu.nl/node/2732
Wegens onderzoek aan deze collectie is bij deze boeken ook de volledige buitenkant gescand. De hierna volgende scans zijn in volgorde waarop ze getoond worden:
⢠nbsp;nbsp;nbsp;de rug van het boek
⢠nbsp;nbsp;nbsp;de kopsnede
⢠nbsp;nbsp;nbsp;de frontsnede
⢠nbsp;nbsp;nbsp;de staartsnede
⢠nbsp;nbsp;nbsp;het achterplat
This book is part of the Van Buchell Collection Huybert van Buchell (1513-1599)
More information on this collection is available at: http://repertorium.librarv.uu.nl/node/2732
Due to research concerning this collection the outside of these books has been scanned in full. The following scans are, in order of appearance:
⢠nbsp;nbsp;nbsp;the spine
⢠nbsp;nbsp;nbsp;the head edge
⢠nbsp;nbsp;nbsp;the fore edge
⢠nbsp;nbsp;nbsp;the bottom edge
⢠nbsp;nbsp;nbsp;the back board
4
Jlt; go, ^
i
)
I-
Tquot;lt; oc.
EPITOME
TRIVM TERRAE PAR
T I V M, A S I AE, A F R I C AE E T E V* rop£ compendiariam locorum defcriptionem conti» nens,prlt;ecipue autem quorum in Adii Luc^, paÃm autem loudngeUfhe çf ApoÃoli meminere.
CVÃà ADDITO IN FINE ELENCHO regionum,urbium,lt;tmnium,i»fulórum, quorum No» uotejktmentoÃt mentio, quoexpèdüiuf pin^Ledor qu£ uelit,inuenire queut.
PER lOACHIMVM VADlA-
N V M MED! C V M.
TIG VRI dpud ChriÃopborum Vrnrehoue»
rum^ An.
AO GEOGRAPHIAE CAN* didatos loantKeÃleriSangalL
Phdletium.
Quo tendis Peregrine,uel quid erra» Longa ambage diu,moras^ perdisï Qusc terra: Ioca,fluminum meatus, Vrbes,qui mans accolx potentis. Qua dins Afix patent receflus, Aut qua Marmarici fremunt leones. Terram frugiferam SC uiris potentem, Qua paffim memorant faerie prophani. Si uidiite iuuat breui libello:â
Hoc Compendiolum pcrambulato. Hie ftantMercurq duces columns, Infeifo pede,nec labore multo. Per tcrras,pelagus^ fluduofum Ternira vadian vs arteducet.
VERE PIO ET ERV^
DITO VIRO D* HENRICHO BVb» Iwgfro impliÃimic EccleÃ^ Tigurin£ EpifcopOylottchimui
Vadianui S^
^iet hlt;tc noÃra atM^uir do^iÃiine,com pluÃculos Eudttgelij mimÃros, pios quidè iüos ex diligente! uiros, qui mmodica qtudain,ut mihi uidctur,fcripturaru ue^
nerutione adduHiÃn eu funt heereÃut exijlimêt pre^ Ãyteri! ad pafcendum gregein Dominicum nocatt!, non licere prester[atptururn ucrè Ãeram uUumphi loÃphiec partem legere dut tranare. Uuius enim niâ hil eÃe quod ad falutem noÃram attineat,nec quadraâ re ut queeÃimt hominem folertiainuentaad coeieÃe iUamo'à 'ûeoreuelatam philofophia adhibeantur: faÃorem eÃe debere qui eccleÃee priteÃ, non content platorem,nec aliud iüi Ãeüandu magis quam ut pluâ fimorum falu!,do£lrina iîla,quam ApoÃolmfanant uocat,quieratur^ Earn nec in hominum placitii conÃâ Ãere,nelt;^ ab uüa natura parte praÃari^fed ex unica iUo ey mexhauÃo Ãnteaqua uiua in uita aternant faUentis, qui quidem in fcripturis prophetarum Gte apoÃolortmceuamploquodä mlabro contineatur^ kaurire oporterci Quant opinionem et CatabaptiÃa
4 lOACH, VADIAN! AD de intern£ uidelicct uocationis fujjicentia perftuÃ, non femel apud nos publics in congreÃibm cum da* more or ftrepitu ita,fuo more^ tuebantur,ut in totum cr linguarum peritiam cr eloquent^fudiumftp* ploderent atque exibilarent.lllorum autem exiftma* tio/ametà in jfeciem non multum aliéna eÃeiueri* â â ate uideatur, propter abufum Ãudiorum crartium quem proximis aliquot feculisflupor quidam, e:y ut jïedieam, publicus bominumuetemusorbi muexe* raf.amen propius intuenti confabit,arbitrer, err oré effe non minus pernitiofum quam iUorum fiiit qui nea garuntfacras literasÃne ope philofophir nunquam rede aut doceri aut mteUigipoÃe. Ac mihi quidemà aUerutram infententiam eundum pedibus eÃet, to* lerabilius uideretur in earn peccare partem, qua ab* ufum dodrinarum admitteret, modo interim eÃent quiprobeuterentur, quam probare fententiam qua honeÃarum artium fiudia prorfus toUenda eÃe de ccclefqs arbitratur, Dignam autemÃretadmiratio* ne,quonampadoueneritufu,utquemadmodum ab ipÃsecclcÃa cunabulis adnoÃra ufq^ tempora mm* quam haretici deÃterunt qui apoÃdicam dodrinam loco mouere, er fuam mgerere Ãerunt auÃ, ita fané nequeabillo honünum genere uacarit eccleÃa,qui in re ChriÃianaÃudio pbUofophiie e^ aliarum ar* lium bonarum cognitioue uehementer abuterentur.
Dignum
HEN. BVLLING. EPL 5 Dignam inqudm admiratione Ãretymà confUrct non oinnein Ij^iritum ex Deo effe, fed faniloilli omnisue rintis authori dimm in mundo contrapom errarii «uthorem cr mendaeij parentem^qui ah initio in ue» riMe non fietit, cuius non aUud mains ftudium quant at perlfeciem qaandam re{ii,ip^o rerum optimarum abufu imponat, et ÃecaUidem errorem me autos men tes priccipitet, qui faam quandam tela mChriflo ten» tando orfus, mox er earn ipÃs apoÃolts,ut olim cum Kofecongreffus,miraculorufidem magicis priejïigqt fuis fubuertere conatus efl,priits quidé m Simone Sa» maritano^demdein'ElymA Cyprio,quorum utriuf^ fcriptura meminit, mox pauló quum hac à parte pa» rum proÃcijfetÃcile perfuaÃt Philofophia ne ad hu mills dodrineÃmam fefe fubmitteret, fed crifiis ere» disjiultitiam crude haberet contemptui. duod qui» dem non apud iüos modo ed affecutusà quibus derià font apojioli,id quod Paulus ab AthenienÃbus paffut ^Ãfed er bis perfuaÃt,qui cum nomen ChriÃo deÃf» fent,mconfoTtium eccleÃitiam recepti erant, Cate» rum elati peritia carnis, quum humiUora er Ãmpli» ciorauiderentur qua prodidiÃent apoÃöli,qudm ut in eis acquiefeendu putarent ingentia quadä, ut ipÃs uidebatur,fed reuera otiofa,fuperuacanea, çy impia commenti,maximis erroribus funt inuoluti,ut non in» iuria Septimius Tertullianus uetus author in libro de
^ le ACH. VADIAN! AD
rrffcnptionihui htereticorum, Philofbphiie tribuit quad in eccleÃa paÃm hxreÃs extiterint.'Valentinitt enm Platonicn^Ãit, et Cerdonis difcipitlu^^Mitrtion Stoicta: (edetPtolomieusVdlentini,^^ ApellesVliff tioins diÃcipulus, cu d nugiftris nihil tu,riarint,de ^p demÃntibus fuM hauÃÃeÃbuU credimtnr. tim amp;nbsp;Arrium funtqui tradantpbilQÃophicorum dognutu abufu deceptum, quo minus errorem de fubjkntia pä tris aefilij miequiUtute uiauerit, mdluiÃe^ ratioci^ n^ndo, etiäadmonituf,placereÃbi,qu4mex Ãmplici feripturarum traditione teuere uerit4tê,ut ex ea fein-» tilla (adeo resefl peÃilens peruicatia) wcendiu lutu fitConflÿ.ntino Magno imperante, quod ecdeÃiM cf â¢Orientis er Occidentis non uno Ãculo grauiÃimis odijs^er ceu mteÃino quodam ac plané ciuili bello,al temAUte^ut fit,principu Ãuore,aÃiixerit,netj^ in hoc difcordiarum Ãnis.Poà Eunomium negantem j^iritui fando quiequam civm patre er fiUo eÃe comune,Pe» lagius tUe Britto,qui AuguÃino iamfeni tantu negotij peperit,itidem è fuo latibulo emergens,aÃerebat ho» sninem poÃe,modo ucllet,Ãiw peccato eÃe, et ex foils writls abfq; gratia falutem aÃequiXuius erroröex PytAgora e^ principe Stoicoru Zenone m4nAÃe,con tra Pelagianosfcribensdiuus Hieronymus teÃntur.Hi enm ia hominis conditione laudibus eÃerut, tantuq} fiÃculattis erdigniatis arrogant, utpropemodum diumo
H£ N. B VLLING» EPI. ; Siuinoquodamgradu perfiüioiùs fint dign^ti: cam ex aduerfb fcripturahominigratia deÃituto, praeter peccatum CJquot; mortem ac damnationc nil reliqui per» tnitM-Sed ut profequamur mÃitutwm, paululum fub Gregorij primi tempor a cam paxin ecdefljs uigere, er ref^iratio quidam ab mcomodis h^ereticorum da ta ÃÃn uideretur, nee effent qui arcanum iUud Tri» nitatisfolaadoratione comprehenfum tumfoediser» forum macuUs afpergerent: eccederepente,nera)n eÃent herefes, ab bofte iüo ueritatis alia eftfenünAO, difcordia^cr abEptfeop^de MonArchia,exitiali ui» delicet humilitAtispeftCfCOgitAri cceptum-Qua fanè ambitio danÃmui iÃM Orientis er prim£U£ religio nis akrices ecdeÃos cum ViomanA eccleÃa miferabili clade commiÃt, er cum nuUtu effet contentionisÃ* nis, poft Ãmultates ultra citroq; nulla (pace omnium dixerim ) moderatione exercitas, perpétua fchifnude Ãnt difÃodatie :Ãd nihilominus interim eft de regno, de agris,urbibusq; poÃidendis laboratu,nec fine arti» bus,quAs hoc loco diccre na attinet. Demu nefcio quA philofophia eo deuentu audache ut honüni palM ar» rogarenturqult;efolim Dei funt, quod^ ChriÃi erat er feruAtoris et uindids falutis, idipfum operibus de ricorum er fandorü mentis è penArio Pelagq denuo depromptis attributum^ent- Qua omnia quum non utÃlidter promouiffent, er Idbits retro plus minut aa 4
8 nbsp;nbsp;10 ACH* VADIAN! AD
feeuk à nugms quibufddm,ut turn uidebaMur,plt;itfO nis ajjerta definjaqi fitijjent, er m anta fecuriate U» cere uideretur quad Uberet, Ãdum eji ut quad mini* flerij erat,m donünatü et tyrannidem abierit,quod^ grathe jiujjet grutisq^ tam olim credentibus daretur, idÃme totum uw impetu adquteflivm feu (utPetrui earn rem uocat) caupoiiAtionem conuerfum efl.PtfUt breuiter dicd,ea enAta facies ecclcÃa qMm uidemus^ hc miki quidem hoc in loco nee errata temporum iflorum pcrfequi,m;c moresfiringere animus eft.Hoc tantum moniturus er am nullis unquarn feculis ufque adeo abufui patuiÃe boneftas artes,acuelutfocium fÅderatumqi htcreÃbus pbilofophi£fludium, quim proximis quadringetis annis Chrifianis nobis patuit. Sic emm facris eloquijs feripturarum peregrina pro^* phana^.ne dicam impia,quidam intnueruntÃcffi^ nofacuriofa^ mifcuerunt facrofanüis,utÃmplici* baser communi obrutis nulo confeientijs,non alia magis de cauffa qu£ humanA erant pro diuinis rece* pta,rurfum qu£ diuinA non multo pluris eÃimataÃnt, qu im ea fomnia qu£ homines tanta cum authoritate ecu diutnAmortalibus obtruÃjfent, Parum autëerat pium aut theologtcum quod Ariflotelemnonfapie* batt Atq; ut mam dus uiri, quem utfummum m omni fcientia PUnius laudat, magts frugiÃras lucubratibes, dcnoii ea tantt(m,quibiis ad per plexus dijfutat tones, fontentiones.
HEN. BVLLING* EPI.
(otentiottes,et pugnAS fumMabup^rcccpijJemM-Ab^ ÃtaututhotttüChrillianuiquicqui per fe bonuatit coinodu ideo damnandu eÃe putet,quod fint aut lue» fint quiabuti qudm utinu,luerüt^ Qult;e funt enimfub coelo aut res aut artes, qbus mgemu homints, ut ef ad errorè natura pronü, abuti non queat fïpfa friptura tot nomimbusfacra etiamnu ab hxreticis aut innere» cwide cbtemnitur,aut certè pro re nata torquetur,ne noneidoélrin£qu£defnditur,fujfragari uideatur. Proinde reHèmihi zr pièfentire uidentur, quiquidé weoloco^pheticM er apoflolicM fripturas habet, ut m eis femel omnium eorum qu£ ad uitam erflutë noÃram attinent, traditione ita perfdam er confum matamfatuunt, ut demere quiequa aut addere ueUe conflfam blaj^hemia dicantKurlum,quicquidpr£* ter lüis (ic ajferitur ut falutis in eo ratio Ãatuatur, idipfum neccredi oportere, nee recipi : quod impo» Ãurafit non pietM, dicere ex dei uolnntate eÃe, er deo placereper ChrtÃwn, quodneeper prophètes dew^necperapojlolos filius dei ChriÃusdocuit ,fed ^ hnpudentiÃime obtrudi fimplicitati credentium lt;i»^ palam cum firipturis pugnant, In qua fententia, nififiller, feriptores funt omniu eedefiaru praconijs comnKndati,pr£cipueautem Hieronymus çr Augu» fitnus, qui er lucubrationes faas non alia lege uolunt recipi er probari,quà m fi qu£ docent mterpretando 44 y
to IO A CH. VADIAN! AD
4 cäiwmcis Mi oracuUs nufqud dijfetaiant. Sed eop dem authores, quos Um nunc commenwraui, qua tot fvieclaris artibui ornAtos tintaqi rerum omniu perU tU O' cognUiom mfirudos ad lUud coeleflium myjie riorum arcanum, ceu bene lotis minibus aceeÃiffe ui deamustproÃdo bonos piosq; omîtes uel folo exem^ plo admonuere, nihil eÃe reijciendum iüarum artiü cuius ufus honejhts effe queat * Ea re ÃHum, ut cum iÃis fentire nequedm,quifacratiÃiinä iïlam proÃÃio^ nem ceu reginamquandam mfuo folio poÃtam folU tisfraudare ornMientis, Ãmulq^ omni commeatu Ão liare contendunt,dum liberalU ftudia,eamq; philofo phia partem,quiererum nobis calo terraq; inÃgniü, fim,rationem amp;nbsp;naiuram multorum feculorum de» curfu,tanta ingeniorum folertia perÃeäam explora tam^ proponü,fuo fungi munere,hoc eÃ, Dominé iüi,cui omnia debet,obfecundare er morigerari non permittunt,nec recipiunt quod dicimus in illis perdis fcendis tradiandisq; modum quendam nabis placerez erfatis effe à partem aliquam atatis illis tribuant, ut qu£dam etU 'm tranfcurfu ad meliora ÃÃinantes per* inde at^ è Nilo cams (quod dicitur) deguÃent tantu, qui epifeopi funtÃturi. Eateor autem me non uidere qua in re ope dimtaxat noÃra er conÃlio iuuari re* ligio,er femita aliqua aperiripietati queat ,ÃnuUits , r^e locus debet hu dodrims, quibus uelut affedis ue A nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ritatis
HEN* B V LL I N G» E P I. '11, fifdfwrt penitiorererum creatarumMagatione ad ipÃm creatoris Ãumniâ admirationent afcenditur, At nemoÃaiimt)uenit ad me,niÃpater meat traxerit eut fate mar,at negamat nel ipÃs Ãcripturif bene uÃurum qui Ã^iritu donuni no imbuitur^Ea enim quieÃant dei^ teÃePaulo, nemonouitmÃÃiirituideL.Uicauteln* , quiant) in omnë ueritatem nos ducit.Keile fanè.Da^ bant igiiur nabis,uelint nolint, neminem maiore cam ÃuduÃudioram atq^ artium ceu prataperombulatu» rum,quant eum ipfum qui dextro domini fpiritu præ ditos, infliorapisreicilis noxijs, ea tantum qua fant mdlea decerpit,nec alia legit quant quorum indicatu ra,'maieÃas,potentia er gloria iîlius,à quo font canât dia, orbi exhiberi quam ampliÃimo prlt;econio poÃâ Ãt.M hoc ipfum {aiant) nonÃcerüt apoÃsli PhiloÃo phiaSed'^dem no prohibuere, Paulus phUofophiam damnat, fed earn duntaxat, qu£ quidemÃbi tribuit, detrahit pietati, cuius arroganti Ãducia, Ãupra dixilt;t nus,h£rcticis impoÃtu, ut plerifq^ baud male prodi* tiî abuterentur.ïdem apoÃolus priore ad Corinth, u. cap, inter dona qua per j^irUUm domini ecclefijs di» fribuuntur,fapiëtiie et fcientilt;e,pr(eterea fanationis, er peritilt;e linguarum, aUa^ id genus commémorât, quibus nontinügt;us proÃHo magna pars rerum ad Phi lofophiam pcrtinentiücomprehendïtur: quels res eu qui fy neer et in ChriÃüÃde eÃ^ oei exGentilium ma»
Il lOACH. VADIANIAD
numétis ueÃigare quid uetet ^ An putamuf iüupffe n» bis Paulum, dam aÃerit ijs qui deum diligunt omnia adiumento effe ad banu' V t interim non reÃrä quan^ topere Ãt à uetenbus labor atu, ut oÃenderent rnultit eÃe in Ethnicoru libris qu£ noÃram religionë palam conÃmarent: qua in re inulttu eà LaUantim Eirtnia mts, er eius imitator D. AuguÃinus. tam ut Ãuüwn id genusÃudiorum propius indicemus,non negabunt arbitror de Architechperitia neminë certius er me» lias iudicare poÃe quam quiÃbric£quäiseÃarchi teüatus artiÃeium nouit, nee laudare illum out adini rariullumueriuspoÃe, quam qui artisÃeit perieu» lumSic arbitror permittent nobis rerum in tota nota raiiiÃgniumperÃcrutationem citra controuerÃà ad hoc inuitare bonos mentes, ut er potentiam er fapi» entiam,er maieflatem conditorisrerum omniü, hoc magis tenere,admirari,et deamare pergant,quo Ãmt propius ueÃigia iüa inexhauã plcnitudinis aÃecu» ti,Sunt artes qu£ ealeÃium nobis corporum circuit tus,qu£interualla,qult;e magnitudinem, qu£ ortus er occafus,qu£ dierum noéliumq^, pr£terea temporum er anni partium ÃteeeÃionem ac uiciÃttudinem com monÃrant. Sunt que animantium propè omnium na turos, ut inÃnia lüas experientia deprehendit, ex» plicant. Sunt qu£ rerum è fublimi apparentium, er in toto omnium corum que in acre Ãunt cauÃos ex» ponant.
WEN. B V L L I N G. EPI* ij ponunt^Pofiremo terra mariq^^quihui nwx'mè para tibuiÃ^edabilisejllUamufimt mortalium prognati ïerum opulentia') nihil tarn minutum aut exile uifum antiquitati, quin annotare (y liters mandare libuea rit,modo aliquis Mefrudui cogmtionii aut admira» tionK appareret^Qiiarum omnium cognitione eurn, ut dixifiudum percipimui,ut er uehementi artifidi admiratione capiatur pim animus, ac mox tantarum rerum fontem ampliM qu^rat er uereatur ⦠Pratè» rea ÃeUe fecum cogitet neefemperfui^e opm m qua tantum artiÃeium eluceat, nee ex fè aut Ãrtuitu elfe quod tam pulchro er admirabili ordine eà diflindu^ liam (^ M. Cicero grauK inprimis author, prodidit ueteres philofophos nature cotemplatione addudos, eè demu fcrutando peruenijjeiut mentè eÃ'e jdterétur cui gubernati parerent omnia:utÃquii, mquit, in do mum aliquä,aut gymnApum, aut in Ãrti uenerit, quit uideat omniu rerum rationem, moduw, difcipUnam, KOU poÃit ea Ãne cauÃa fieri iudicare, fed effie aliquë iKtfUigat quipricÃt er cui pareatur ,^}ulto m-gK in tantii motibuf, tanti'Sq; uicifiitudinibuf, tam multaru rerum atque tantarum ordinihut fhtuat necejfe,ab aliquamente tantôt natura: motuigubernAri, Hlt;ec Ci cero.Seder Chryfipput, eodem authore ÃfÃa eà ab ipfafe natura didtciffie eÃe deum qui omnia con» Ãeiat, ynde er ^aromanumiüud deduduuidetur:
lt;4 éACH, VADÃAMI AO Principio calum de terrM campos^ liquentes Lucentem^; globum lun£,Tianiaq; ajircty Spiritui intta aUt^totatn^ injufapcr artm tüens dgitdt molm er mAgno fe corpore mifeet. AriÃotcles aut ita cèluit, utà qui effent quifub terrât femper habiauiffent, deinde dliquo tempore pateÃâ^ élis terra: Ãueibmex iUisabditif fedibm euddere in bac loca quo nos incolimui at^ exire potuiffent, quü repente terrant amp;nbsp;maria caelum^ uidiffent, nubiwnt mAgnitudinem, uentorumqi uim cognouiffent, affe* xiffentq^fblem, à utq; turn magnitudiné pukhritudi» neniq;, turn etiam effeientiam cognouiffent, quod a diem efficeret toto caïo luce diÃfa, cum aute terrai nox occupaffet,tunc totum caelum cemeret aÃris di* ftindum et ornAtum^un£^luiminumudrietatë,tum crefcentis turn fenefcentis, eorumq; omnium ortuset occafus, atq; m omm aternitate ratos innumerabi* lesq; curÃm^Ãa cum uiderent,proÃHo er effèdeos, er hac tanta opera deorum effie arbitrarentur. Ea re Ãdum eft,ut apoftolui principio epiÃobe ad Roma'* ws, fapientes ex Gentibus hac maxime de cauffa er irie er damnationis reosÃciat,quod deus illis fui co» gnofcendi femitam apperuit, ipÃuero apprehenfum er cognitumut deumnon glorificauerint, fedmu» tata gloria pro uno multas deosffeermt, tmaginibta wn folimt mortalis hominis ÃnuUtudmeeffidis, ue» rumetiam
HEN. BVLLING. EPI. !Æ tumetiom uolatiliü er quddrupedu ^ reptiUu, ere» Qgie ret quomodo acciderit ex bis librii quos de N4 («fd deorü M, Cicero fcriptos reliquU dariÃime de» prehenditur.Ceterïi cum Paulm hoc ipÃo loco palint doceat muiÃbilMdei cxcreationenw.ndi, dumper opera inteUigttntur,peruideri,cr hacuid xternd zT potentiam er diuinitatem eiitf patere: Non erit quoi ampUiu caufentur aduerfarij, Min liceat,ut femper li cuit,imó uero z^ conducibilepif er maxime decorü reUgioni, honeftis difdpUnis er fludijs liberalibtu tut care, qui ad fcripturarum proÃÃbres er ecdeÃaru prteÃdesÃntÃituri. Cum ita natura comparatu eÃe uideamiK, ut quantum quidem in noÃra MuÃriaû tum eÃ, ab hii rebtu qute ÃenÃbiu noÃrisÃunt obuite, ad fublimiora remotiora^nofeenda naturaliquodi ordine perducdnwr.Ueq; nos oÃindit, qdâquidä ohij ciunt, in ueteru recenÃoruqi de naturis reru placitn permulta uideri qua partim dubie et mcertis cauÃts proditA,partim nonfatis liquido mdagataÃnt, maio» â*âââ$ flT* 5'lt;^ captum bumamÃgiant, quam qua ai notitiam noÃramperuenerunt: praterea er Peripa» teticosÃteriÃcqueter animum noÃirum in multarunt reruminquiÃtionehallucinari, qua natura cauÃÃM pemoÃentiÃunt maniÃlbÃima. At hoc ipÃum uel ma ximè ad architedi iïlitu et conditoris laudem attinet^ tui no modo acceptum reÃrimw quod cognoÃimuSf
|6 lOACH, VADIAN I ÃD
ucrumetià tanta MrietAtCfnMltitudine, er excellent tiarcrum uerèmrabiUu circumfeptifitemuramen longé priefh.ntiora (ublimiora^; effè quie mortalis animut noÃer non afféquitur, quant qute maiorum fo Icrtia or diligentia in luceinÃtmtprodia,l{£cnimi* rum nia eÃ, qu£ nos in adorationem incomprehenÃt iUiiu maiejhtis aüicit. K^c ingens dei noÃri gloria^ quit noÃros conAtuf humiliate IpÃePaulus in tertiu ra ptm coelum, tradit nas in res ealeÃes een per Ãgt;eculu er tenigmaintueri, necuiÃirosdeÃeiead fidenià permutAtos er indutos melioribui. Sedin re proper modum maniÃfln Ãumlongior quant aut Ãrat ratio aut ego inÃituerimXibuit autem mihi hac derecon^ tra quorumdam infolentiam ceu pr^Ãn, ut quoniam tu proÃngulari tua,qua es à domino donatus eruditio ne,poà aliquot ApoÃoloru EpiÃolas fumma dexteri^ täte expoÃtas, in altern libru euangeliorü l.uc£, qui Ada apojioloru m[cribitur,CÃmentarios adornares, (^ Ãmnl literis tuis ÃtauiÃimis efÃagitares,ut qua nu perÃatribus meis miniÃris uerbi^p Luca hiÃoria iüu Ãranda, cum earn umà reuolucrimus adiumda gene» raliivm tabuloru orbit demonÃratione, diilajjem, in Epitomen redada ad te initterê, quo tuit commodutn connexa prodirent in lucem t ego primum omnium iÃorum calumnijs contra irem, qui quod non inteUi^ gunt damtiAnt, or Ãb pratextu pietatis ipfam. uere
pictatem
, H E N. B V L L r N G. E P I. 17 pietdtcm oppugnAnt^nec aident hoc Ãe maxime qu£^ rere,neque aliud aÃequi,Ãfuccedat uotis^q ut in era tia iüa, qu£ tôt ÃcaUi Chriflianu orbe ceu Barbarie captiuu nuferrimè afflixit,denuo reuocata,folidâ pie tatemtotiîluftribusdifciplinii ueterum exemple coa tmtatà jfùnditui euertant çr confidante De Geogra phi£ feu Cofmographiä: utilitate diHumeflà nabis allas ,çrfatis confiât banc Philofopbii partem, qua paulà diligentius explicatur,fic affinem effe umiuera fade rerum natura ueftigationi,ut firme quicquid efi pafiim in orbe illuftre er memorabUe fecam trahat: Scd er frequent confenfiK eruditorum tantum huic fà cultati tribuit,utfîteaturftudiofos nec locorum noa titiain,necrerum gefiaruntfericmredè poffeueiin feriptarii accipere,qui iUiusprorfui fint ignari.^üihi certè quum ifihiiec didarem du£ res maximè Ãedaa bantur,Prior quidem, ut quoniam Lueam tam nvaltu effemlocoru mentione uiderem,ex hac nofiraceuru dimentaria inflitutione inteUigerent, ne iUos quident eerto ordine aut magno cum fiudu teneri memo a dapoffe,nifiprias terre totius firma,ut in partes dia fiributa efi, utq-, extra intraq- Uttora mari aUuitur, perdifceretur .tüam utmembri à corporerefedi,fic nec partis üüius terraru notitia habere feorfim pofa fis, ruft prias de fitu,ficie, z^ habita corporis totius (on^terit. Deinde, «t «td gentium ac populorum res
iS IO AC H. VAD* EP IS T»
^^Ãt^y ddcoq^adomninioddm hijloriamnolcendM cohomrer,lt;j^uôd huiiu leilione nonres modo quiere firuntur dign£Ãnt cognitu, uerumetiam ipfa loco* rum tam crebra mentio fitbinde menwriam exerceaty Gquot; ad Tabularumfidem, ut qu^que fuii partibm in* ferta adnotata^fumt,reuocet.^nte omnia autem ad* monebam nihil effe in hoe dodrinæ genere quad in tarn perplexa nominum locorumq^ uarietate er nwl titudine memoria Ãdelim iicuaret, quam ufum tabula rum ueterum,maxime autem generalium, qua Ãc no bisurbes, dmnes,montes,regiones ob oculosponunty Ut coram mtueri er contemplari res ipÃf uideamur* Vale Sangaïli, VII. Kallen, AnguÃ, Anno, M* D. XXXIII.
.nn'-
JOACHIMI VADI
ANI TRIVM TERR AB
â partium Epitome»
TERRARVM ET OCCEANI Mtam eUe rotundam fupcrÃcicm, ByperficiemTerr^cum OceaniÃper» ficiecorput rotunduglobofum^^mu* tua coplexu efficere, mathematics doâs monÃrationibui confiât,er tefiatur U^ broj. Strabotprictcrea cap, 7j,ficudi Ãaturalis hifia w Pliniui, palam innuens nauigantium id curfu de^^ prehendi, ex demerÃu uidelicet emerfu^i fyderu, pro utaliaatq; aliamarianauigentur, autapparentium aut depdentium ⦠t^auigantibis enim in Aufiru fieUie meridian£ attoUuntur, quo^propius adpulerseo fublimiores fiumt, demiÃs mterim er propiedui pp fubtrahcntibiti fcptentrionibis. Contra nero up ueni febs qui nofiro coelo, hoc efi eleuato polo er Vrpi eonpicus nauigant,Quod profiüo fieri non pojpet, nip una ceu pillt;£ figura, extima terra: mariump mp der et rotundita^. Prodiderunt ea de re ex recentiÃi' mis Georgia Purbachius, er Soames GmundanUs Nonet, quondam Ioannis de Regio monte dariÃimi S^athematicipmHiares,quoru extant de sphane con bb X
±0 DE TERRA ET OCEANO.
fideratione Commentafiit-Sed çr EclypÃu/m obÃrui tio dierumci; çr noiliu/m lurietAf, toacy iüa ambras rum et lucK uieiÃitudo, qu^ uiriatu latitudim fol M bitu fuo per agit, non aliud mxgis euincunt, quim 'm butte modum quemdiximuf, termx undii cr und^ terris cohierere. Qu^odfi quem dut montiu altitudo, aut udUium profindiM, ceu aduerfa rotustditati, fu^ ffenfum tenet,is cogitet ne teÃinuri quidë iÃhtec po fi fequum ingens iüeutriufq; corporis ambitus animo concipitur. Nd»« fiuel ex altiÃimis lacis profÃieiend bus nobis plana uidentur omnia qua affequi uifu tj prahenderecircumf^iciendopoffumus, qua ipfa tUâf men 'm conuexitatë inclinant:ita expiants m alta fu^ fficientibus,alta quidem uidentur,qua comparatione tarnen magnitudinis orbis cu plants poÃunt confirri: nee magis obfunt rotunda figura in orbe montes, q iniuglandecomiffuraru afieritasipfiimper fe nuds rotunditatë imnünuit.Porro nucë aliquà rotunda fub afierà ,rotimdà dicimus,quoniâ animaduerti tantiUu a^criatis no poÃit. Labuntur igitur qui terra parti ex undis ia putât prominere,ceu mons aliquis èfitari prominereuidetur, uelutfifuper diametro hemicy^ clum aut circuli partem aliquam ducam, ita ut diame ter planant aqua fuperficiem refirat,qucmadmodtmt Lyranus quadam in Genefim t^ofaicam commentas efit^fiio quibus figuris aqua fuperficiem à terra pla
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nidc
DECARDINIBVSORBIS. ill -nicie fecernës,quo minui crederemui utriufi]^ elemen ti coitum j^hxncie figure dimenÃone abÃ^luk
DE CARDINIBVS ORBIS.
^lt;^Oeli[cu orb^s quatuor effe Cardines diemuf, i Ortum,C)cca[um, Keridiem er Septentrion nem.HosPomponiui pdrtes^Geüiuii. lib.nüc regiones, nunclmites,alicubi meten, nc$ non et pttr tes cum Plinio uocat.Qui quidem teqiu partitione m mundi latera dijpoÃti,hoc etiarn di^erimt,quod duo Cardines, uidelicet Septentrio er tà eridies, immobil les funt et immobilibui pu^dis axis lphlt;£rici,m quin bui totum coelü uoluitur,attribuuntur.Duo autem,ui delicet Oriens er Occidens, uariant propter foils mo turn in SigniÃro circulo perÃgnA gradm^iÃgnerum uariante-tHunquä enim unoaliquo tepore ex codé lo '°Ãz^^f^^ ââ**^ oritur aut occidit,fed ut dixi,de die in diem uariat^ Proinde Geïliui libtittriplicë ortü Ãeit, cui triplex occafusreÃiondeat, hequino(lialem,Soln fbtialë et BrunulctKequinodiale ortu Sol effeit, quu in ipfoeequinodij circulo,uicinui'ue,ultro citroq^ gm dibui Ãgnoru uoluitur,id quod Vere er Autumno ac cidit. Aequinodiu enim uernum hrieti,PsutumnAle Libree tribuimm. Sol^tialem autem, quem Mdni« In« ^efliuum ortum uoeat, qutim Cancrum ingredi» twimcuiui primaparte nofri latcris Solfuiu pera^ ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tt 3
AI D E AE CLV A T 0 R E E T TROP.
gitur: fed (^ in iuxta poÃtii aut Geminorum aut Cäit' cri partibuty^uoniam in illis latitudinis ratio nonada tiwdum uariet,nec multam multorum dierum longi^ tudo, Solflitialem ortu occafum^ fieri dicimia^ Bru^ imalem autë ortum,^uem GT ttyemalem Higynusno^ iKinAt,jà cit fol cum ad initium Capricorni finitimis^ gradibusuoluiturt Brumie uocabulo breuiÃimoru/m dienern tempus inteUigimus, quale nabis accidit hy^ bernis menÃbiis,quibus ex pari cauÃa latitudinis non tnultum uariatiiy ufuuenit ut multi dies ad hyber^ num Solflitiu pariter breues uideantur. lAeridies Sc^ ptentrionesq- (mquitGemus)flntuperpetuoflint et manent. (Quatuor Cardiacs non ^eleganter complex XUS eft Calphurnius in AeglogaquxOelui mferibi* turfills uerflbust
Exultet quccimq; t^ot^n gens ima iacentem ErcHumue colit Boream,qui£cimlt;^uel ortu / 'Vel patet occafu^medioue fub £there flruet.
dyiS SIT AECLYATOR, CS'eur Tropicididi Circuli.
Circulus maximus qui orbem m duo £qualia di uidit pariter ab utroq; immobili cardine di^ ftans,ParaUelus Acquator Ãue AcquinociiaUs dicitur ^ Sol enim dum in eo eft aiquis flacijs diei noâ His^ durationem dirumt terra: uniucrfx.icrtur auto Viiamp;lt;i
D E AEQ.V AT o RE E T T R o P» 1J w iSo Sol dum m primo eà arietii tempore uerit, er inLibraprimo graduA.utimnitëporetiiccirtulM omnem Horizonten d qudcum^i parte globi dudum, 'mduoitquiiliafecat e^ ewm diametro eim conddit^ duobui autë purdiii cardimdibui, qu£ dixmm, ipfe perfeHorizonejl, undecau^a ducitur £qualit;itii fub hoefolo circulo dierum er noélium in orbe uni» uer[o,qiium m locU duorum Ãgnorum pr£di{lis So^ lis circuitione jitigatur. Et quomam Signifir circului ab ipÃo feilut Aequatore,ita fe obliquât m latera, ut paribuf j^acqs partim in Aujlru partim in Barea de» Ãedatiduobm^in hemicycUs utrim^fexÃgnorum ampUtudine ab AequinoiliaU deuergens, ad eundent redeat,Ã.dum eà ut paraüeli ab bis punild 'Zodiaci quibiK latiÃmeabAequatoreabfceÃerit circududi circuli Tropici appeUati Ãmt, «Tro q5| T^OTcui^yhoc eft à conuerÃone, gMonirftw Sol ultra eM partes drett li, ceu ad met am quandam progreÃ'ugampUus noabe at,Ãd conuerÃone Ãda curÃum fuum ad Aequatore ^eÃeüat.EadereGr£cis bi^ival T^onaji^y^H* i^i^Voù^ hoc eÃ, £jbu£ er hybern£ conuerÃones dicuntur, qu£ nos SolÃitia aÃiua hybernaqs dicimut^ Circulas qui in yteridiem ahÃcdit Tropicus Capri» corni^qui Borealis eà et noÃri lateris,Cancri dicitur: in ipps enim momentis initiorum utriu^queÃgniSol» ^tia wtantur. Sub bis qui habitant umbris eurent ïM
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bb 4
±4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;D E Z 0 N I S.
ridianiSfdwm iün in locU Sol uoluitur:extrd fjtis perâ petuam u/mbram hora meridiaiu. gnomon proijcit, et fempera Soleauerfamy nobisquidem quiAräouM latin incolimin in Septentrtones, AuÃrinii uero in me yidiem: intra uero habitantibm bis in anno umbrte me ridiante abfumuntur, id quod nullis alqs fine fub Tro picis pue extra fitis contingit^ DE ZONIS.
SVnt et 'Zona: breuiter reÃrenda nobis,quoi War tianus Capella libro s. FaÃias uocat, interuaUa quidam quatuor circulorum, quibus totu iüud inter Polos quicquid eà latitudinis difcernitur.Porrà Latitudinë uocant CoÃnographi dimenfionè qu£ uer git in latera,ut in AuÃrum Bor earn 'ne : Longitudiné uero,qu£ ab ortu in occaÃvm,aut è diuerÃo dingitur-Ciu£ ratio er in agris deeuÃÃandis potiÃme locu hi bet,per cardines er decumanos, hoeeÃ, perlatu (ut uocant') et longü obÃeruatione cardinu. De qua re eà npud Pliniu lib. is.quu limitis Decumani meminitjgi tur pr£ter circulas Tropicos alij duo circuit latera ar bis htne et indeÃtbdiuidunt,quoru alter Ar{licus,alâ ter Antardicus dicitur,atq; hic quidé AuÃrini lateris eÃ, illeuero noÃricali, in quo VrÃeextantiundeno men circula duntaxat imaginAria datum. Credidit autem antiquités, hac partitioneÃda, earn effe ha* rum regionum nAturam,ut qu£ mtra Tropicos conti neren
DE Z o NIS.. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ly
wrenlurpropter whementé leÃumhabititri cOmode wnpoljent, ideo^;iUis exujhe Zona notnen tribui, qua uerà extra hatte utrmlt;^ panderentur,tetnperati cceli zrjrequentii habitationis e^ent. Vltra hoi qua trans Ar flic urn paraleUum w Septentriones, aut iUu Anar£iicum in lüeridiem e:x t^otum paterent, ob im manefrigui quo alternatim per remotiÃtmä folis ab» fentiam mjejiarentur mhabitabUia e^e : praterea er Glatialein lUic Oceanu eUe exijlimauit^ Quant rent proÃHo artifix iüe orbis Deus contemplatus ,fîc U» tnites terrarum er Uttora aptauit Oceano, utubi ha» bitanda terra per cceli inclemcntiam locus non effet, ibi latius pelagus mundarett^t à rede extantium ter rarwnÃrmam cotcmplamur, deprehendimus earn ab utroq^ axe uelut contrats lateribus jifmgi,ab Orta autem hi Occafum q longiÃime procurrere: cuius rei periculïi ex tabularü defcriptionibus ÃudioÃÃeient. De Zonis illis dariÃime Rîdro Georgicorum primo, ^ini^ tenent coelum Zona quarum uns, chorufeo demper folerubet er torrida femper ab igne eÃ, QSâquot;» circum extrema dextrac^ leuaq; trahuntur, Cerulea er glacieconcreta atlt;^ imbribus atris, UdS inter mediamq; dua mortalibus agris
Vtunere conceffa Diuum,erct
VbiProbus mÃgnis GrammaticusZonarumordinë reäedeÃrmari '\Ã'cotraoranoÃr4 bb j
2.6
D E VEN T IS.
in meridiem HerjapofUmui, ut ubi pollex eB: ibiAr» Ãicam frigidem, ubi index ibi lt;eftiult;dem feufoljUtin^ lern noÃram temperatam, ubi medius digitus ibi tor» ridam £quiiw(lialem, ubi annularis ibi temperatant alteram, poÃremo ubi auriculariseÃ, ibi extimä me» ridiana,m,qult;im üotiam appellat,intemgamus.Sed de his(Ãquis uelit requirere) abunde multa m Pompo» nianis Commentarijsdiximus.
DE VENTIS ET EO* rum poÃtione.
PRoÃeritÃrtaÃ'e e^ uentorum meminiÃehoc loco,quod conÃm Lwea in Aüis cap.v^Aphri ci er Cori amp;nbsp;Euroaquilonis er AuÃriÃcere mentionem, diner fa quidem ueterum in hts enumeran dis fententia:aliqui enim quatuorÃccre,a. quatuor or biscardinibusexorientes, inquafententia er Home» rus fuit uaium uetuÃiÃimus,Tc.uriim 0ricnti,Zephyru Occidenti,M.eridieiüotwm,er'BoreamSeptentrioni tribuens.Qua nimirum diÃributione contenta eÃe nA tura ratio potuiÃet, nià aliud immodica: diligentia ÃiiÃet uifum.Secuta enimatas, ut tradit Plinius, oclo addidit ratione nimis fubtili er coneifa: quam diÃri» butionem Varroni tribuit Seneca ^t^oxfierunt qui primo numero duplicato alias quatuor primis adiece* runt,utÃngulisci)elip^tibus bimeÃent PlmoSei not
DE VENTIS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;if
^(SeUiulibentiin feq^uimur, quiOrientislateripro-tripUcii ortm rations très uentos,rurfim Occafui pa riter triplici,lex lüis cotrapoÃtos,cardinibui autem, hoc eà Meridiei et Septentrioni,quiaÃ^tiÃnt, Ãngu los tantum tribuif.qux traditio mihi in una Mrietu* te in primis clora er explicate uidebatur^Nentm igi^ twr qui ab Oriente uerno feu AequinoiliaU uenit Ek* rusnommatur, alionomineApoliotes Gr^cis didus, Romani eum Subfolanurnuociunt. Porrö is,quiab tiyberno Orientejpirat Vukurmis Romanis dicitur: Qj^anqua Plinius à GeUio tantiUo diÃentiens,Purivftt eü uocari 4 Griecis autumat. \pà auté GeUius quoniä inter Not« er ^urum wterÃtÃiv^ivoTop mixto Ãili* cettwmine,Grads appeUaritradit.'Vetusquiah Ae^« Ãiuafeu SolÃitiaU Orientis meta uenit eidemGeUio. Latine Aquilofiracè Boreas dicitur.Boream autem^ inquit^ putant didum oltto Tuq Ão^^, id eÃ, 4 boatu, quoniam Ãt uiolenti flatus er Ãneri^ Sed reliqua Gel lij uerba lubet adÃribere ex ai,capt lib.Ãcundi, qua Ãe habent,ili Ãnt igitur très uenti Orientales, Aquia. lo,yultumus,Burus,quorum médius Burns edÃis op poÃti er contrary flunt alij tres occidui: Corns, que folent Graeci btfyisnp uocare,is aduerflus Aquiloneni flatütem alter Bauonius,qui Gracè uocatur quot;iiepn^o^ isaduerfus Burumflat:tertius AÃicus,qui uocatur 2.^ifis aduerflui XultwnnÃat, Bte du£ regiowi cxli
18 DE VENTIS.
Orientis Oeddentisq; inter fefe aduerfa [ex habere uentos uidentur^ Meridies autem,quoniam certo zT fixa limite e^,unummeridionAlem uentum habet, is Latinè AuÃer,Grace nÃtoç nominAtur,quoniam eà nebuloÃtsatqihumedm, nûtiq enim Grace humor nomioAtur, Septentriones autem habent ob eandem cauÃamunum,isobie(luidireilutqi in AuÃrumLa^ tinè SeptentrionArim Grace ccsra^KriKS appeUa» tM.Haclenus Geüiiu. CimquoÃre confentit Pliniui 4.s.capJibri fecimdi, nià quodSeptentrionem uocat eum,qui à Geïlio SeptentrionArius dicitur, et Corum quem iüeCauru/muocat,rationenihildiuerÃa, Qua^ tuor autem pracipuos uentos eleganter f^anilius U-iro quarto AÃronomicZn his uerÃbus coplexus eÃt AÃter ab axe ruit 3oreas,Ãigit 3urus ab Ortu.
AuÃer amat medimn [olem,'Zephyrusq; proÃndam. Qui duodecim uentosÃAtuut cum Varrone hunc or^ dinem fequütur, ut ab ipfo lAeridiei cardiac Ãantem Hotum feu AuÃrum ponant, à latere autem OrientiS Euronotum,OccidentK Libanotum iüi tribuantt Kur fum ab Ardico cardine uenientem 3oream et eundé Apar(iiam,eiqs laterales,alteru Occafum uerÃis Tra faam,altcrum ad Orientis latus mdinAntem Aquila* nem uocant.'pà ortui AcquinodiaU SubÃolanum tri* buunt, qui à latere in 3oream uerfo Caciam (quem Lucas in Adis Euroaquilonemuocalfeuidctur)ab A«
DE TERRAE PARTIT! ±9 'jlrali uerà Eurum habcat.Contra eum qui ab Occafu Aequinoiiij j^irat ^auonium dicunt ,cuiuicinut pt Libs uentus ab Occap Brumali, alter o autem à latere Conu: ut in htmc modu/m à quatuor orbit partibus ue meutes term qiuter, duodenarium numerum conflit* tuant.Plinius author eft uiginti or amplius authores Gracos de uentis prodidifte. Ex Latinis potiÃime tra dunt hac de re Seneca libro fiaturalium quaftionum quinto,Plinius er GeUius loeit citatis,ad quos Leüo* rem remittimus.
D E T E R R AE H A B I T A T AE partitione, deq^ Oceano er tnari wftrot
HIï ad hunc modtim ex tabube generalis depri ptione demonftratis, ad terra habiatepar^ titionem accedemus.Ac primo quidem mart noftro,quod Mediterraneu uocamus,ab Herculis co^ lumnisuftq^ ad Tanais oftia procurrente, er duobus i^elytis amnibus, Tanai uideUeet er Ni7o,i« tres par tes uniuerpa terra continens diuiditur, Tanais ipfe i Sepientrionibus m Meridiem decurrensmediamprè Maotida mgreditur, Hæc autem à Thaurice Cherlt;* foneftponteEuxinomarlmipetur. Ex diuerfto^ilus amnis m pelagus quod Acgyptiacum dicitur wfluit, Q«od terraru à peto Gaditano ad ea ftumina mter»
/
ja Dfè -TERRAS PARTIT*
jacet^ab altera latere Afrieam uocamui, ab altera EK ropamtadtiUum fcilicet Afi-icam,ad Tanaim Euroigt; pont,ultra quiequid efi AÃa eft Pomponio^ Clt;£terum ingens iüud pelagta quad ambitu fuo iam memoratOit partes cingit ^^ aUuitceu infulam quondam complex xum, proprie Oceanus dicitur: ex quo terra uelut ur genti cedens locum mtrafe qiutuor ampliftmospnM recipit, quanqium nee receftu nee magnitudine pares» Quorum primus er maximum eft quem Athlanticwnt pelagus ab Occafufttndit per fretum, quad ab infuld Cadibus Gaditanum cognominAtur,quem m uniuer* fum, ut dixi ,'!gt;ioftrimoris feu Mediterranei nomine cenfemuStSecundus à Septentrione ingreftus logo fre to,quë libro ).PomponiUs defcribit, Caj^iusfeu Hyr^ canus ab gentibus qui adhabitant appeUatus eft.Etiäà font qui more iüud ito fuis claudant littoribus utfeor fum more eÃe,er ab Oceano magno terrarim inters uoUo fecerni,nec uUo freto inde deriuori tradant^Tef titisfinusP er ficus ab Indico Oceano,er Auftrino la* tere ft fus Per far urn terras magno parte alluit, unde or ipp nomen datum. Quartus Arabiens nommatuS tib Euditmone, id eft beato iUa Arabia, cuius littorO longiÃmorecepitpulfat, Erythreum alias et Kubru tnare à colore quo apparet,diilus. Smt pratcrea ei' ,^Uj Oceanipnuspeut Magnus iUe in India ultra Gott ^cin,çr G an gellens ipfe, qui Ganzem ftuMum red*
DE SINÃB. MEDITER, jï pit Deinde 4 SeptentrioneÃnM inter HiÃianix GaU ÃWÿ Uttora, qui iUinc Canubrico, hme Aquianico Qceano penetratur, et Codanw trans Daciarn in quo Scandia in[ula eji, Cteteru ad mos coUati minifs [unt celebres,nec turn longe terra/! mgrediimtur.
DE SINIBVS MEDITERRANE!
prtecipuis: pr£terca quid Promontorium^ Infula, Peninlula,ilihmus, fretum»
HAbet cr nefirum mareÃnua aliquot,quos or dine Uttorum paucis indicabimus.,Primu qui» dem à Gaditanis angujiijs adufq; quot;Zephyrium txtimlt;e ïtaliis promontorium menfus eji liba-tiiftbriie ïüaturalis Plinius. Secundum idem author à Lacinio çr ipjb extremic', ttalU promontorio, fed in orturn refexo, ad ufq; Acroceraunia,qult;e funt Epiri monta tiA,m Adriaticu procurrentia extendit,cuius «⦠cap» dufdem librimcminit.TertiumÃnum abE-piro ad HcHeÃiont« uf^defledit,in PraÃtioncquartihbri. Ciuartum ac pojiremum his littoribus tribuit,qUa: ab Keüejfonto adufq^N^ceotice PaludisofliumÃnuan^ tur,libro quarto cap,n,0ra AÃicie contrapoÃta non longe neeÃnuofeflediticr minorent maioremc^Syr» admittens,cieteraÃrereda, quod çy in Aegypti er SyriisorauidereejltTantum'm intimo angulo qusi
Jl DE SI N IB. MEDITER, nans Amanns Syriam à Cilicia diflerminans pdagM ingreditur,littorum flexuÃnus efÃcitur,quiab}lflt;f iuxtaÃto oppido iÃicus cognominAtur, memorabili loco ob pugnAm quondam Alexandri lAdcedonis Q}quot; DarijPerfarumregK:cuius Q^Curtius tertiolibro meminit, Eà or iUcÃnus notabibs, quem Euxinu pcâ lagusÃexu littorum,quà [upra Colchidem in Tauri* cam Cherfonefum procurrunt ora Pontic£,diuerfo er contrapoÃto efÃeit, tÃhmo quodä inter Hyrcanü pelaguser Euxinumreliilo.At(^hi quidequosme* ntorauimusprtecipuiÃnus noÃri marts exiflmantur. Sunt alÃparticulares circu omnia huius littora, qui fuis loc^sreÃrunturtlampropè notiuse^ quam ut reÃrri debeat Promontorium did montanum, quoi coÃieuA altitudine in mare prominet, quale eà in ex* tinta ïtalilt;eLaciniu/m aut Zephyriivm,in Sicilia Lily* b£um,inAÃaSig£um,lnfulamautem uocari que à continentifdunda undiq; mari aUuitur,ut Sardinia, Creta,Cyprus,CorcyrOlindeÃdivm ut domus oquot; e* diÃeia, etiam in urbibusfeorfum extrada etfeperata ah alqs Infule dicantur Liuio, Suetonio er lurecon* fultisfepe. Peninfulam uocamusquaà pené infulam, qu£ non toto mari ambitur fed iugo aliquo continen ti,id ed,terra foUdie adneditur,qualis ed Achaia Pe loponefus. Grad terram hoe modo angufliim qua tna re.dirimiturâls6^oiJ tÃhmum,Peninfulam autë ^i^if* (rövKro^t
DE SINIB. MEDITER. 55 0âôvwâûp Cherfonefon, hoc eÃ,lnfulam terr£ adhie» rentem uocare folent, Suntparrà celcberriime ali^* ^uot ChcrfbneÃ,qiurum uhà e^lndica iüa,quie Au» fea PtolQm£o dicitur, inter GangetieuÃnum et earn qui tHagnui dicitur expitnÃt. Secundo SeptentrionA» fia^quam Cymbricam feu Daticum uocant^TerM Taurica iüu qu£ Mceoticam Thracenfern ab Euxino dirimit^Ciuara in HeUej^onto contra Phrygium lit» tw porreda, emina Peloponefui eÃ, quant Strabo Cherfonefum uocat. Sexta iuxta Kbodiem in Caria Gnidufujiiaens^incuiui ifihmoHalycarnaÃui iacct. Sed CT igt;^ ^°^â^ Peninfulam Pomponiui ficit, illant qu£ Teion ey ClazomenAs in anguÃijs Ãta oppida habebat^quorumnieminitlibrofecundo^ EtPliniut libro quarto,in Lugdunenà Gallia, inter etimÃnum in quem Liger mÃuitjZy Uttui contrarium, quiequii inde terrarum contra littm Anglicum excurrit, Pen» infulam or ÃeHatiorem quidem nominat, ^lareau» tem quad anguÃo aliquo meatu terras dirimit Gr£cii TroyS^ot;, Latino Prelu dicitur, quale iUud eà quoi Siciliam ïtali£ eripuit,^^ GaditanumÃetwrn quo ex» tinta Bethica à l!Aauritani£ ora diuiditur.
C^y ID VRBS, OPPIDVM, Vicuf,Pagiis,Ciuita!,Metropo» idfColoniafÃrct
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cc
54 A LI 05 o T NOM* SIGNIF, aVcmqium leuicuhvin uideri poteÃ, ^n ^îi turnen ab inÃituto noÃro alienum aliquot noces,quarüÃcquens in omni hiftoria ufm eÃ, pauds explicare, Vrbsut M. Varro lib.uUngu^ Latin£ tradit, ab orbe et uruo,qu£ pars eà aratri,de ducitur.Circüducebätur enim ar atro loca extruendo oppido deÃgnatu, er ut ait Seruius, fulco murideÃ^ ^nAbätur.Neq; aliud eÃurbs quant oppidu,nià quod rnaiora mÃgnioraq; urbes dicere Ãlemui, ut Roma urbs didatet de Carthagine Raro, Vrbs antiqiuÃit. Coloniie quoq^ populi Romam in antiquis liters ur* bes fcribebdtur,ecu tradit Varro:qui idem ait,Oppi* da quondam inLatio, quot;Etbrufeoritu condi[olitu,hoc eà iundis bubus,tauro,et uacea, mteriore aratro qui fulcum circuagerent : quod Ãeiebat reUgionis cauÃd die auÃicato,ut ÃÃa et mur o ejÃnt munüu.Terratit linde exÃulpÃerant EoÃam uocabant,ct mtroÃm Ã* dum muru, poÃea quod fiebat orbis urbis principia, quod poà murum erat Pomérium dicebatur.Oppidü aut ab ope didu exiÃimat, nimiru quod opis cauÃd, ÃÃismuroq-cingatur. Vicia in oppido uiaeà domo rum feriem coplexa,eitK enim appeUatione etia adi^ ficia coprebendunturtnAm ut ait Varro, ex domibui conÃnt.Plabet aut fud cognominA,ttt Romlt;e quondam Viens AÃicui,Vicuf Cyprins,ViciiSSceleratui,quo* rum cauÃani Varro reddidit, Extra oppida ulcus idê
AX flt;^V O T N 0 M. S à G \â I rgt; ^ ^ i^uod pagM, uulgiK indoóiu ViUa uocat, cu Vitta fit domia run fiorjum extruilu, o' fio fundo äUnbit f!i,'Vicui aut multis domibui conflit nuUo muro dau^ fis.CiuitM tametfi^p urbe oppidoueflcquentcruflir^ paturM ^«w concu^d terrlt;emotu, aut abforpti pdâi* go, dHt incendia ud^a duitiix dicitur,timenproprie ipfaeft ciuiu Koivovloi. ^ focietds, moribialegibtu^i (y inftitutis gubemM, Ndm er bi quipaflim tradu diquo habianti ijldem legibus atq; inftitutis ufi, Ciui tis dicudttur CcefarLVorro domri duiute, er duititâ tern dari legimus,quibus iusdignüdsq; urbis concedi» tur,quiq^ numéro duium cenftentur^ Et petere duiu^ tern,eft cam comunionem cr dignitatem ambirc. Ger mani ^ur^erredft uodtunt, mm uetus boru noma Eurgum eft,q uod eii oppidum flu caftrum figniflead Vtetropolis urbs didtiir, qu£ ceu parens alias ex fl urbes genuit^mm awo quot;nq /xKri^oi» Hj TeoAiaQ bac «ox deducitur, Latini Matrices uocant, Auguftinusi fimplidter Maiores urbes nommuit : quales flerunt ^tben£^X^aced£mon,etipfta ante alias urbs KonunA: tuius innumer£ non in lalia ftolum yfldo'm prouitt djs Coloni£ extiterut.Coloni£ enim dicebantur qua inhume modum eftent condit£ z^ dedud£^Auguftilt;i iius prindpio decimi de Ciuitate DeijElincdnquiQd^ uitates 4 tnaioribus duititibus uelut populorum exa^ utiiübus condit£fGoloni£ nttnetipftntur^ Romann na
cc X
jé ALI QV 0 T NOM. S I G NI F.
uturatio erat deducendi Colonie, nâmcJ'Latinit deducebant, et qMs non Latimn fed ColoniM tantum duium Konunorum appeüabant,authore Liuio. Gel lius tradit libro is» Coloniiif RomAnorum iuea infti^ tua^ omnid non fui arbitrij fed populi KomAM hd^ buijje,ed^ re à t/iunidp^s dijferre. Erdnt enim M» nicipid oppidd qult;e fuo iure or legibia fuii utebdn^ tur,necnifi honordriomunere cum populo Komeno pdrticipdbdnt, Ipà incolte yiunicipes dicebdntur, qui ciuitdtii Ronunie honorent quidëcdpiebdntffedne^ gotijsumedtq; oneribui udedbüd ApudPliniüalùî'^ legimus Oppidd liberd, qult;e funt munitate donAtu: rurfus alid Stipendidrid, qult;e annuti Ãipendiu populo RomAnofoluebdnt ⦠Sed uerbd eim ex cdp.u tertq U* tri,ubi de Bethicd Ioquitur4dfcribdmus,0ppidd(tn* ^uit) oïd numéro CL^^XWinhii Coloni£ V11 !⢠l^unicipid V11 Ã^Ldtio dutiquitui donAtu X XIX. Libertdte V KFÅdere I kStipédidrid C X X. Empo rium oppidu dut locus negotidtione e^ meredtu celeâ bris,z/ji.nrôfiof.lt;, quAle m GemiAnid î^orunbergd amp;nbsp;frdnct^rdid,in Gaüif tugdunum, dpud Belges An^ tuerpid. Prouincid,dUlhoreDonAto,dporrèuelpro cul uineendo didd: adquiÃta enim beUo db Udlid re* giones Prouinche diHd' funt: e^m Prouinciæ Ãmü redigidicebdtur,quutributorû çr uedigaliu initd rd done,dut Proconfuli ex urbe miÃo,dut Pr^tori lus di centi
DEHISPANIÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;57
Cfnti parehSt^Qu£dci enm Proconfuiares trAt,qititquot; dam Pr^toriie out Pr£jldiales,Stipcdiari£ tamen oësgt; HISPANl A.
N^nc lt;td terrax ueniendu^ipfe^i parles ordine cenfenda: quorum quoniam nojïra cft Euro» pa,de ea primum dicemus. Hac qu£ 'mOcea [urn uergit extimam habe t nij^amam, diuitem terri Gquot; foecundâ^nec minus populo[am:quippe qu£ pro* ximis feculis ut antea m prouincia pc etia in regnA diuiÃa,hodieqi win uni régi pareat.ClaudUur iüa tri» bus à lateribus mari, in ponte quidcm qmm latiÃimi habet ZT prmè totâ occidui Mhlantico Oceawi, er iUo quem Occidenalë Ptoïom£us nominat. A Septen triombusCanta,brico,A Canabris wxa ptispopulis dido.QMmeridianenplagare^idt Kcditcrrancu mare habet, recens à Gadianis angu^qs imnüÃum. Qttod quidë toto littoru decurp, quatenus Ptifjpanii lombit Hi^d«M, praterea er ibericum Gâ Ealearicu nomin4(Mr,ini Iberi gensfrequens, huic Ealeares Inpt Iif ra ip{Qpt£ nomen dederunhOrtü uerfm Pyren£i montes ab Aquitanica g i^arbonenp eampiungut, PyrenaidiüiaPyrene EebridspUa,uelutlib.f.Si» Urn italicus Iradif.qui quoniam inpar A.lpiufunt,in» cole dus recepti priptores Alpines HijJxtnojdtxf* re,m quibux etia ueteribus memorata ar aria, argen* tipdina pulcherrun£,mons expie magnus, quantum
â^ 5
jS
DE ⢠HI SP ANK.
démoli bint um adere^dt, YomM litt or um ^ropemoiH triquetra,z^à tonm contempleris GaUijs ecu ifthmo ^uodiadbicret, hinc inde terra pelago Ãtigdnte,dc .uelutperrupturo m montAnA obfiÃerend Inde paté* feens CherfoneÃÃeciern habet latiÃime diffufa\ Pli* nius earn in ulterioran diuidit or citeriorë^ ulterior qua inÃetum feÃediit, Bethieam habet prouinciaÃb tiliÃimam, nunc Granadte régna uulgo. EainBcthii perlabitur amnis nAuigabilis^unde terril nomen.Op* pida inter innumera Corduba oquot; Uij^alis, colonie quondam Romante.Qi^a media fronte in Oceanum exit LuÃtania efl prouincia^^nAfluuio à Bethica di* fereta, hodie regno PortugaUte tribuitur.Uabet amp;nbsp;'Taguamnemmemoratuuetcribus quod aura trahe* re creditusÃt.in ea oppidu antiquum VlyÃppo,quie uulgo LyÃonA dicitur,celeberrimo emporio, ob mer fd ab Indite atq^ R.ethiopicelittoribus adueUa ,totA AÃicacireünAuigatAiOiuain nAuigationëtotfeeuUi intermiffam,annis retro plus minus quadraginta, in* .clytusKcx Eerdinandus Caroli quinti Romani impe ratoris matemus anus, pofl expulfos Sarracenos in* credibili opu acceflione inflaurauitfid magno diflen dio Reipub. Veneta: : de quire alibi rcfiremus.ldos , aut qui primum omniu hanc in Indiam nauigationë a . ferdinando muenta afferut, palam reflUunt Strabo, fliniuSfPoinponius.CitcriorlongeUteq; patens Tor raconenÃi
DE HI s P ANIA» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5^
tdeonenps cognomiMiur,^ Tarracone «rfee 4 Scipio Witw c6dia:am)iem habet ïberum claru, CantabricK ortuiugis^quiprimumin ortumfolis egreff'mtundc «I«eo in lAeridiem flexo mediarn Tarracotienfem ri» ^at,mq; tliediterraneü e^uit^ Ah hoc iberi iuxtnÃti fopuli,?^' ïberia Gr^d^ Uif^ania dida, Vrbes 'm ea ^ etiamnü clarté, Tarracon, Valentia, CtefarauguÃd, .qua uulgm quot;Zaragojlam uoce corrupts tionünAt,prtea terea^rBarcino, qua hodie BarplonAclariÃimu/n emporium,er Tolctum, unde VlinioToletunididi, Gentes qu£ or am habitant Borealem ab Occafu Gal* l£ci,Gr Celticupromontorium,Binis terra uulgo di» .dutOein Celtici à Celtis,à Silio eredimm ortiMox bellicoÃÃ'mi Cantabri, A^ure5,'Varduli, zx m Pyre» nsum 'mcUnAntes VaÃones Plinio,lda ora'plcrnq- Ãe ïilis,et coeli durions, neeÃne cauÃa robuÃioru gen* tiim,uulgo PiÃaiam uocitant:fed et pietate o' inge* nijs tiiÃania exceUuit* Corduba oÃwn ilium habuit ConÃantinilAagm temporeBpifeopum, uirtim da* rum, o tolerantiÃmu laboris, qui î^iceno couentui InterÃit^pr^terea Pacianu Bpifeopu Barcino, cuiM inter feriptores meminit Hieronymus, Bamam aut de ChriÃo uel ApoÃoloru tcporibm HiÃanias tenuiffe, ipfe 'm primis nobis Paulus ÃdeÃeit, qui'm Komaiüs tanto fe HiÃaniam inuifendi defyderio teneri tejlitus . fÃiUclut OperaÃdm preti« lt;tp«(i eos gbw ChriÃi
fS 4
4© nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;DE GALLIA.
nemen et profeÃio amÃÃet. Ex gentiUbut MtepY^^ cipue dari Seneca Stole tu CordubenpsPauli ÃmUi^* ri5,p tiieronymo credimui,utrivnlt;^ certiliero oeei* dit.UeinM,Pab,Quintilidnut,lt;iucm VaUa nondubi^ tiuit lumen Romana eloquentia dicerctSed et Valerâ Kartialis, Lucanin er Siliui dari pocta, ttiÃani Ãf runt^ Praterea er Pomponio lAela, cuim de Geo^ graphia libri extât^Et ex tioÃrii Chriftiams luuenctü pre/byter qui fub ConflAntinOy er Prüdentim quifu^ Theodopo floruit. Dédit et principes Romano impe^ rio,pracipuc Traianu^et cuim iä memini Theodoflu» GALLIA.
AfÃpliÃimum Galliarumtraäum, abOccaÃi Pyrenai Vtontes ab üilpama feparant.Ab or tu partim Alpes,qua ab Hannibalis quondam tranÃtu PÅnina^ab Herculis aut Graia,praterea amp;nbsp;Cotia dida,pue ut Tacitus eas uocat à Cotio Regula CotianatpartimRheniamnis decurÃuclauditur.Orä Septentrionis afluofus Oceanus aUuit, qui luxa oflia Rheni Sepiêtrionalis, inter Rhenu et SequanafluuM Briannicus,dein ad Pyrenaum up^ GaUicus dicitur: qua in fAeridië procurrit pelago mitiori nempe Me* diterraneo terminatur. Proinde ab Auftro ora eP non admodum iniqua, nip quad amplispnibus fe* neliteruq; fefe incurudt,cum pt à latereEoreali ob pequeniespnus er promontoria maxime lacunop.
Scrim
DE GALLIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;41
ScYiui^Ãc quimHij^aniaRomAnoru arm'llpdruit, V tabij ^axm primum lt;etate petita eÃ, quü annis ante ChriÃum natum circiter C X X V. iüam Puni ca beUa,ea maximè parte qua maritima eÃ,longe an* tea imperia ÃibieciÃ'cnt.Terram dut uniuerfam ue* teres quatuor in partes diuifere. A Khodano enim or Coemenijsmontibus in meridiem nergens, hineVa* fo amne à aic£a er alpibus, iUinc ad lüiberim Pyre* nais, finita, Braccata Gallia diâa eÃ,a Broeds ueÃis genere, quo tu ea gens peculiariter utebatur, Mox 4 liarbone Colonia,Prouinda t^arbonefis dida,omni* urn Gallia regionum firtiliÃima,et ut ait Plinius nulli prouindarum pofifirenda, breuiterq^ Italia nerius^ prouwcia.t^omcn prouinda adhucretmet,Comedia Khodano firtiUfiimo amnerigatur. ReliquaGaUia minus firtilis, fid aère falubriore in totum aliquando Comatadida efi,qdâ ueteres Gaüi,perinde ati^ Ger* mani coma: nutrienda fiudio tenerentur: qua de re eà apud Taciturn lib, n. Hacpars 4 Ca fare didatore pfimum omniuminuafa, er toto decennia non fine nagnis cladibus agre deuida, tribus darifimis amni bus diÃinguitur.A. Pyrenao enim iugo ad uf(^ Garum ttamfiuuiu'm,fiPlinio,aut certè ad Lygerim ,fi Pto* lomao credimus,hquitania protenditur.Ddn à Lyge ri ad Sequanam ufq; am nem, qui Lutetia Parifiorum perlibitur^Lugdunenps appeüata.Pofiremo inde la* cc 5
'41 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;DE GÃ-LLIA»
tiÃime pätentibui term ädRhenüBelgicd GaUidUa cdtd c^ ⦠Quibus hmitibui hodicq; dmpiiÃimu Gdlliit regnum contpKtur^nifiquod adKheiium er Alpd iuÃd pars urbium gentiwnqi dUen£ ditionis exijlunU Cdïlilt;e dutem omnes idm olim non obopesfolum (f uirtutem bcïlicdm, quibutfemper pr£^terimt, ue* m/metidm ob continentid et difciplind,m,qu£ fu/mnit apud lilas locum hdbuit,célébraÃierunt,Ham zf lt;ir tium iüuÃrium er Gr£c£ etidm lingu£ peritid excel lueriit^matre ut arbitror MaÃdia Gracd urbe,qu£ â¢Â« tnaritimd or a Prouinci£ Ãta,dd qua quondi difcipli* tuiru gratia uel ex ipfa urbe Rom miÃi funtq doce* rentur.Certè C£fdr primo Commenturio belli GaUid tradit in Heluetiorum, quos afflixerat,caflri5 tabulai jùijje repertiK,qu£ Gr£cis Uteris [cript£ effent. Pr£ terea filere in GaUijs qui mercatores, ea qu£ ad luxu er moUitiemÃccrent importantes,non admitterent, tuque uinu mÃrriÃnerent, quod his rebus, ut inqud C£far,elangueÃcere animos er remiiti uirtutem exi^ Ãmarent, Gr£ci Gallos qui trans Khenum Ãmt Ccl'» tos dixere, ideoq^ CeltogdllidPtolom£o Ub^ t.Gal* lia qua abit mSeptentriones uocata eÃ, Vrbes partit plurim£, ac in Prouintia quidë er ueteribus etiamuu muÃres,Harbo eolonia, et fub ipfis penè Pyreim iu* ,^is Tolofa ⦠Pr£terea m ora ut dixi, maÃiUd clariÃi .««1 olmdn meditmaneis aut yicnm er Atienio,eT hrcldtc
DE GALLI Agt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;45
Areldte colons. InLugcJune«)? LMgdMnttWi colonia, emporio in omni GaUia celebmimo , ubi Moron ^gt;fgt;nemincrcdibililenitAt£ jiuenteKhodanui inhere ^i^d,Sed ç^ LutetiaPariÃorÃtenuis quondam,uûc ^deiÃequens ^^ populo[a, ut cum moxmis Europa ttrbibui certet^^ Eà z^ Kothomagui darot In Kquün ^o Ãerunt Aquitoni populi Plinio,o quibut prouin* £i£ nomen datum^Proterea et Piüaui célébrés, quos lodie Pidones dici autumant » Oppiduw prêter alin eximie darum Eurdegalo. Sed ZT Vafconum gens in â cas terras migrant, quo: Aquitanica oppida complu feula tenere confUt. IpfaEclgicd qua ad Geeanum et R.hcniojliaprocurrit, quondam defertior etraris op pidis, tinne ut res uariant mortalium, magniÃec ex* trudis urbibus babitatur. Ex ueteribus autem qua ia Kbenum inclinant clariÃima eà AuguÃa Treuiroru, uetus principum Komanorum fedes. Secunda autem gloria Colonia AgrippinA,ab Agrippina lüa Claudij Safaris coniuge appeUata, nomen adbuc retinet. Eà f^ Eonna uetiu er i^'^ediomatricum cmitas. Kurfus «i Kheni ripa, Romanorum quondam contra Germa nos excubantium praÃdijs célébrés Ãda urbes, Ma* gonciacum,Eiemetu'mqi zr Nangionum, qua wd* gm Spyram er Nuormatiam uodtat. Supraq^ cas darum admodumbodie er bumanitate, er potent tia Argentortdum ⦠Sed ^3- ^aurieorum AKg«»
44 DE GALLIA.
Ãä quondam florentiÃimafuit, poÃquäm 4 GemtAiüS folo aquatam iuxta condita eà BaÃlcd^urbs cum lo* d natura er j^lendore adiÃeiorum, tum ucro er ^f gumcr utflUutorum duiUtateeximia. tntuiSeqM^ norum quondam Vefontium,quttm hodieBifantiuM uocant^Trans luraÃum Auenticum Ãtit,itidem Uelue tiorumfid mterijt,extant reUquhe tantum er tiomi* nis er urbi4,Tabullt;tqi non pauca uetcrum mferiptio num qudx è ruderibui accola effodiunt. Supra BaÃle am er turam montem uetcrum tteluetiorum Ãcdes,et BelgicaprouindaparsÃit.Quoruuetusoppidum VindoniÃa iuxta 'Vocetij montis radiebpoÃta, adeo ab Alemannis Khenum tranfgreÃis udihta, utnuUi prorÃa urbis uefligia appareant, durant tantum no» minis rcliquia.uctM nainiÃna antiquitatis monument ta lüic eÃÃa urbem ÃtiÃe indicant ubi nunc folu eÃt Gentern ipfamHcluetiorum pedtusinterijÃe autu^ mät, Qui hodie habitant à Germanis orti maiores hd buerunt AlemAnnos,qui annis abhineÃtpra miUetrd iedo Kheno Ãepe antca ab eis udÃatum agrum omni qui Kheno ambitur mÃederunt.Buerunt enim oppida non obÃcura,et ante alia uetuÃi, Gaunodorum, Boru Tiberij, Vitudurum, ArborÃlix,qua adhuc quideni extant.Cateru à ueteri illa clade uelut recenti etiam* num inudlida,Tigurum reÃoruit,proximis aliquot ft cuHsThuregumdidumf cuiuspagut Tigurinut ob eximidni
D E G A L L 1 A. 4y tumiM uirtutem ueluetcribui hiflorijs celeirK tji,. fr^ierea et Salodorum uetut teditiore cotte conditu, 5«^ ad amnem quem Arulam uocant demittitur : tur^ â¢â »» habet uifendam proÃdo ob eximiam uetuÃate» ^^na, à anna numeres, non admodum uetut eÃ,ÃÃ^ turn er cultumÃmores or ciuilitate^à leges er 1^^ jütutaÃpotentiam ac uirtutem cognofeat, nuUi urbi im quit in hoc ueterum Heluetiorum tradu funt,cfa ditSed er tucernA dignitate er opibus par maltis, in dut lacut exitu, iuxta quem condita eÃ, turrim ha bet per uetuÃam,Mtde ei nomen datum puto, quoni^ am ex ea nodurni ignes oÃenà nauigautibut praluxe rint, EuiuÃnodi turret ueteres Pharos dixere î quaHs iuxta Alexandriam in Pharo infula turrisÃit, nodur nisÃcibusprocul et efublimi nauigantibut uelutcur fum dirigeas,quo fuurn in portum in oÃenà deÃrren tur ; talem adhuc habere Genuefem portum aÃerüh PteÃTiguri parimodoextruda turris, qua à pro^ eeUarum aUuuione nomen habet, quem eredibile Ãt primum dus rei gratia itidem condita^t^ihü enim eà dubium utram uiam,uiddicet er qua Tiguro er qui LucernA in Alpes er ItaUam itur,iam olim tritam er maxime frequentem friÃe, Priburgum recens eÃ, ca terum er ipfrmfroridum er exinue munitum. Tugi urn nà ita pridem paruwm oppidulumÃit, quod cunt annis retro plus minus LX XXV» bona parte in
4^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;DE GALLIA
läcumiuxtii quem conditu/m eratfubÃdijfet,manl4 ^x âm ampliut Ãgt;äcium diduHa, celebri oppidoÃcc turnt loctvm. SchafhuÃu ipfu non admodim)uetui,(i nduium traieilu ScheffbuÃd diHa eÃmox utfit,uul^ go detorquente uocem,SchafbuÃa, ex quo emre amp;nbsp;inÃgnibiK datui locm. Cietertvm hodio z^ loci amÅâ^ mtate er rerum copia, precterea er omatu urbis e!â eximia duilitate anteceUit, SangaUum, patria meat oppidum LiniÃeio nobile,annis retro firme fixcena tisprimummoenibuicindum, er inoppidiÃirmam redaüum efi,diu^ (ut rdiquiefirè à ^ne in hoc tradu memordt£ciuitates) non fui iuris, max liberum erquot; foederdtum,quanquam grauibus femel iterum^ eladi busafflidum, emergit tarnen pdlm£ 'mmorem, in^i numero Ciuitdtum quaslmpcriales mlgo uoeät een fum,fualibertdte fruitur. ïntusPagialiquotfimtlia berfet ipà cldri.Sed in Acronij lacus littore,quo de^ nuo in Venetu ideum Khenm eÃimditur,Ãta efiuelt;â ter urn pr£Ãdiorum dlu,âmndConfidntid,dConfairâ tio ïmperdtoreMagni Conftdntini pdtre dppeüata, urbs in primis munitd et culta longeq^ omniu in Acro nqe^ 'Venetilittore conditdrum ciuitatum foren* tiÃimdX£far in primo Commentdrio ueterum Kelue tiorumdgrum,umdexpdrteflumineKhenoà Gcr» mams fecludit, altera ex parte monte iura, qui cos i SequanisdiÃerminetttertiaLemanno Lacu esâ Ã'lt;ââ^ nt
DE GALLIA. 4îr ^'R.lodano, qui proumeiam (iuquit) nclïrMAb Heluct^j diuidit. YortiÃimos autem omnium fùcit Bel 2lt;lt;lt;, propterea quod d cultu ac humanitate prouin^ ^lt;æ {tiarbonenÃs) longi^imè abeÃent, minimeeà ^^^osmercatorespepecornmearentt »eque ed qua ^lt;i eÃamina.ndos unimos pertinerent importurent, pfoximi^ eÃent Gemunis, quibui cum continenter igt;eÃum gererent. Qua de caujjd (mquit) Ueluetif quoque reliquos Gallos uirtute pr£cedimt,quod Ãrd quotidianis bellis praHjsq; cum Germanis contenu dunt, cum autfuK Ãnibm cos prohibent, aut ipÃin eorumÃnibus beUumgerunt.lnÃecundo autem Com mentario beUi GaUici tradit ^ pleroÃ^ Belgas or^ tos eÃe d Gerrndnis^Khcntim antiquitus tradudlos propter loci ÃrtilitatemihiconÃdiÃe^ Gallos^ qui ealocamcolerentexpuliÃe. Bxquibus uerbisinteh ligimus longé ante CitÃris in Galliam aduentum, qui origine GermameÃcnt,eamB.hcniripam, qua ad Galliam pertineret, habitare cepiÃe,quibus poÃ^ lgt;^c tempora, cumfubinde alij atque alij ex Gera mania proÃdi accederent qui cas terras traiedo Rheno mcolerent, id^ principum etiam iuÃu Ãe^ ret, quod or Suetonius er Tacitus mnuuntfÃdurn puto, Ute. Plinius qui fub y eÃaÃanisuixit,quar^ tolibro Belgicam abortu, nonidmB.hcno,ut Ca^ fdrfÃd Schalde amne terminere uoluerU, «fini
48
D E GALLI A,
confijfut, GermAnitepotitaquÃm GaUilt;e effe^uîc* quid intra Schaldtm zr Rhenum interiaceret.Pari caufja ÃdumfUtmox C/, Ptolom^u^ cr poftcum KarceUinui e^- alij, infraRauricosGermaniam fu* periorcm,qu£(Uprima, inÃriorem qua fecunda Germania diHa eÃfiatuerint.Conftat autem has ter^ rM circiter annos roo» hoceft, quamdiu pofl lulium Ciifarem uidorem populo Romano paruerunt^cf Prouincialesfrda fuut, cum legibus atlt;^ inflitutis ma fes etiarn ate^ lingua eorum,à quibus gubemabantur recepiÃe: id quod et ^arbonenÃprouinciæ ante acci derat.TandemfubâValentiniano tertio, quu circum^ quac^ robur imperijÃequentibus hoflium excurÃoa nibus quatereturj^à um efl ut CT Alemanni amp;â Pran ci ÃrtiÃimie Germanoru nationes^Ãe potiimdi quod ante fepe tentauerât,traie£lo Rheno magnam Galââ liarum partem inuaferinti Alemannis quidem etimt traólum,qui ab exortu Rheni adufq^ Confluentes por rigitur, Brands uero Belgicam utrainq; qua in orttent ^ Septentriones patet occupantibus ⦠irruerunt Oquot; Burgundiones ex Germania,et alia à parte Uortmatt ni: quie Gentes cum no exigua nominis gloria adhuc durant,Prodimt hifloria:, er Gothos in Gallijs con* fediÃet, Vandalos autem er Alanos er Hunosuagii^ gentesGaUiam quondam magnis eladibus afflixiflr» Sed Brunei poft fubiugatos Alemannos er pulfos Râ manos
DE GERMANIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;49
»MfMj circtwn oramRbeni primw.nwx in mtmori tw pdrubui longé late^j ita regno ïnualHerunttHt no ^fges moJo fuM ^ «friwn er linguam er patrios mo» *â quot; cnwj regno propdgdrint, annis non minm quins gfWK.Po/iqurf: tempora quum cum ip[a principum fi^fpe regni'(^^ j^lëdor elangui^et,uetcri, hoe eÃ,pro^ Mneiali KonMiiorum lingua reduilaÃcuim etiamnum felit^uias ucrtuculM GaHorum fermoretinet) maior fegni pars alieni ditioni coneeÃit, ita tamenïit Ger^* manijs qu£ cis Khenum Ãunt non nuiltum de digni^ tateÃierit detrailum. Porró er gentw er regni een aulpicätaÃUciac^ nomina, pofieritasretinuitjiodiccji incola Brunei, regnumeà hor um amplum (^ potens Irancorumdicitur.
GERMANIA.
T^ans Khenum in or turn foils er ytm Septen* trionu/mconuerÃa Germania longé lateeji ex* tenditur,tcrrauirorudiueser popuUs (utait SoUnui^numeropsjreejuês.'Veteres eiin termini funt indyti amnes,ab Occafu 'Khenus, 4 Mendie Danubia us-^c Rhenus quidc ex klpibus,cjuis RhetieM Taci* tus uocat^delapps, non ita longe ab exortu po adeo propinejuw ft Ishnoba monti^ut inter eins ripam er caput Viamibij quod agrorum mtcriacet amphus duo rummilliarium latitudinisnonhabeati quoin loco dd
⢠DE G ERM ANIA.
RhetU prima pmi, oâ Germanite ipÃia initiamÃä^ tuitur.^b ortu Sarmaticarwm gentium conpnio ex* cipitur, caterum limite propemodumconÃtfo.Taci* tut mutuo metu ac montibui bos ah iUis feparat^ Nee certi limitis Plinius meminit,mà quod 14» cap. libAgt; in amnium enumeratione,qui Oceanum influunt,con ieduramÃeit Gutaüo amne (qui ultra ViÃulamÃt) ab ortu eum Germaniee Ãnem flituiÃe. Pompontus certè zr Ptolomaut amneVifulaÃue tÃula iüam ter minant : qui quidem ex Carpati montis arduis iugii ortutyprimm tenuis, mx aliquot fluminibus rece* ftis audior iuxta urbem quam hodie Cracouiam uo* cant,P.egum Polonia federn,altus er nauigiortm ca pax ingreditur, atque indeflexus in Boream longif* fimo tradu flequentibut populis peragratis demum tribus minimum oflijsSarmaticimÃueuerius Germa nicu/m Oceanu influit, Kons Carpatus ablflulapnti lus red a in meridiem iuxta lazigum campeflriain Danubium prominet, ibiq^ flnit Germaniarn: turn in ortumconuerfus perDacosadMoefosufque erSe^ tbicas gentes pertingit, utflrè ex ueterum termine* turn obferuatione conflet magnam partem regnoru, Polonici uidelicet er Vngarici, ad Germaniarn perti nere.t^am er Carpetum atate noftra,qua aris argen ti atque aurifldinat babet, magno bominum numero Germa ' :quot;. ' itüt, à dreumpoÃtisgentibus lingua, inflUutKi
DE GERMANIA. y» {h^fmîlt;,er babitu diuerÃ, quemadmodu et Septem^ ^âjirenÃs eodern traäu, Ãdremotiori paululumin ^ftwmÃtu,Deu(teribiK Gemunts qm C^eÃris Dilhi tow atate, annii non maUis ante natwrn Chriftum, Montants propius cogniti et in htem^ rclati ftint,ipà ^i^ÃrUbro Belli GaUid fexto ÃeÃripÃt^ yitaois in uenAtionihuf atque in Ãudijs rei mihtaris conÃjlit! d paruuUs duritici ac labori Ãudent:qui diutiÃime int puberes permanÃere nuxinum inter fuosÃrivnt IdU^a dein,hoc aUj Ãaturam,alij uires,neruos^ conÃmure putant : qui qiuq^ de cauÃa ad eos uenerint ab iniu^ ria prohibent,fanilos habcnt,ijsq; omnium domus pa tent, uidmqi communicatur. tdem author tradit mi^ ram eis GT inopia or cgeflutis ^ patientilt;e cona fuetudinan ÃiÃesagricultur^ nonÃuduiÃc ,Ãdma^ iorem uiHuf partem in laÃe.caÃo, carne conjlitijÃe: nee agros proprios habuiÃe,Ãd utmagiÃratui in anigt; nos Ãngulos deÃgiuÃcnt, ita permuatis uicibus ha» biaÃe e^ coluiÃc, ne uidelicet aÃidua confuetudinä cdpti belli gerendi Ãudium agricultura pernwarent, neue qui lato sÃnes parafent humiUores pojÃÃio» nibmIummoueret,poÃremo ne qua oriretur pecunia cupiditas, qua ex re Ãdiones nafeuntur. ComeUui Tacitus Germanos indigents,mimineq; aUarum Geh tium aduentibus er hajpitijs mixtos aut iUarum cort wabià inÃHoSf propriam ^Squot; [ynceram, er tantuM F ; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;44 X
51 DE GERMANIA,
fui Ãmilem gentem extitiÃe arbitraturVabuU eorwt iam olim laudatiÃinM fki^fe tradit Plinim. Sed er Tlt; citut pecorumfacundam Gemuniam dixit,e^qi{o Im üUs er gnttiÃimM opes ÃiÃc ait, Aun er argetdi nMgnArumpeÃiumnuüaiüis cupidité erdt.Prlt;et(* rea er tuÃt argenteaquee pfmeipibus eoru/m aut le* galis mènera dati effent,non alio loco habebant, ejui qua humo effent fida. In pagos autem, quos C^fat Tacitus^ ciuitates uocant ( traélm uidelicetamploi uniui iurifdiilionis) diuidebanlur^iiuüa erant oppi* da,nimirtimreipecuari£ er uenAtioni deditorum, omnia autem fyluis horrida, er qua Oceanum Ger* manicu regio procurrit,paludibus impedita. Genies in totum ÃrtiÃim£ er maximèfrugales, fedfuismtijS noatlt;e,quoru hodie,ut ad détériora prodiues fumui, reliquilt;t exant-Latrocinianullam habebant infrmUt qu£ extrafrnes cuiufq; duitatisfiebant, atq^ ea iuueH tutis exercend£ ac dcÃdi£ minuèdæ caufra fieri pr£ dicabant, ceu tradit Clt;efar,Tacitus qui fub Hadrian» hifioriam feripÃt,Annos poà mitum Chrifrum drciââ ter C X X. Germanos couidibus er hoÃitijs efrfrfr finie Mulgere, plerumq; uero fomnu in dië extrabe retdiem nodem^ continuare potando iwüi probrum effetradidit,fed er o ebms ut inter uinolentos rixOf, quit raro conuieqs fepius cade er usilneribus trait* figanlWtSt indulferb, inquit ^ ebrietati fuggerendo , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quantum
DE GERMANIA* 55 qw/Jtuw cocupifcunt\ baud minui Ãcile uidjs ^Udm ââTUK uincentur.Prlt;eterea er aleamÃobriosmterÃc» â¢â f^ exercerefolitlt;tm,tama lucrandi perdendiue terne \^^*te,utcu/momnilt;t deneere extremoe!' mmiÃimo *^^ude libertate ac de corpore contendant, er uoâ ^itntteriam firuitutem uidui adeat, qiumuis iumor, ^Uttmuis robujhor aüiganfe ac uenire patitur, Ed eà (mquit Tacitus) 'm reparut, pertinAcia,ipÃÃdem ua cant. keeedit ad hiec quod quam ueteres iüi nee dim opulcntarum gentium conurtio contaminati, aurunt (ydomk cotemptui haberent, nee uidu nee cultu de gantes, poflerior letoi longè diuer[os mores admife» rit.Tacituienm,cui Germanorumresprobe cogni^ tie^erusttfhiec uerba habet,Gaudent prrcipueÃmti marum gentiumdonis,qult;enonmodoaÃnguUt fed publice mittuntur, eledi equi,magna, arma, phaler£ torquesc^ * turn er pecunia accipere documus. Idem author de Ãudio beUorum erraptui,^^^ non de labo ns domejlici ÃÃidiolocutus, inter alia,Pigrwm qui« nimo,inquit, er iners uidetur Ãudio acquircre, quod poÃis Ãanguine parare. Sed er Claudianus qui Ãb tionorio AuguÃo feripÃt, Anno Domini C C C C, Panegyri in laudes Stiliconis prima,teÃs.tur Germa« nos Romanis quictem uendere, boe eÃ, pecunia acee pn pacem addicerefolitos, qutim inquit, lüi terribiles, quibus otia uendere femper
dd ;
y4 '.DE GERMANIA,
Mof erät,oâfxda requiem mercede pacifci, Nrftw obÃdibm pacem turn fupplice uultu
, Captmoq^rogant,z^c.
Contrauero cximueillorum^pratereM qudX retuli tiirtutes extiterunt, quos utinam tam fequeremur quam uida exprimimta. Soli Barbarorum,inquit Ta cituf, jugula uxoribm contentiÃnt : crfepta pu^ dicitia agunt,nullis Ãedaculorum iüecrebrts, nullii conuiuiorum irritationibus corrupta. PaueiÃima in tamuniuerà gente adultcria, quorum pxnapra^ fens c^ maritis permijfa ⦠AceiÃs crinibm iwda^ tam coram propinquis expeUit domo maritus, ac peromnemuicum uerbcreagit. Publicatie enmpu^ dicitu nuUa uenia,non Ãrma, non atate, non opibiü maritum inuenerit. Sera iuuenum Venus, co^ inex* laufli pubertas:nec uirgines ÃflinAntur,eadem men ta, Ãmilis proceritas, pares ualidaqi nüÃentur, ac to bora parentum liberi reÃrunt. Sua quenque mater uberibmalit, nee ancittis aut nutricibus delegantur, toemis agitare zj- in ufuras extendereiïUs ignotunt-Bueufque Tacitus. lAiru autem uideri paÃet à Ptalo nneo zr caterisueterum gentium tantam uarictatein ç^ multitudiium cenÃri, quarum nee loca,nec noini na hodie ÃeUe agnofcamus, nià conflaret adeo Ãuxa er caduca eÃe mortalium omnia, ut rerum aepopu*
lorum cafm aut mutationem
interitt^ (onÃ
DE GERMANIA* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;y^
confe^Mtur: fed çr migrationes 'm cauÃ^^i^cTut^qua »«in«! de nominibui conjiet. Sedibm enim nwtAtis (amp;⢠^ii«i ejl,ut egreÃis alijs^aUa[uccedcrcnt^qum et 'm» tennis difcord'ijs excitâtes 'muicemfepepulerintyaïiit ^binde atq^ alijsfedibm occupatK,quod Ãicile ex Td titi ledione deprebenditur. ClAriÃim zx ^«i niAgni Germunia mteriorii parten tenuermt centum pagit habitantes Sueui non uniiu genlis, tanta autem conti »entia,ut nee uinu adfe'miportari permiferint, quoi eo ad laboren Ãrendum re^noUefcere homines ate^ue e^oeminAri arbitrarentur, uelut quarto libro belli GaUici Clt;e[ar prodidit. Suntet hodt: clari^fed m alijt fedibus-Cattorum uetm gloria, quifub nercynijsfal» tibus 'm Oceanum expanà quondam, nue remotiora paulum zy mKbenu uergentia 'mcolunt, pars iuxta UteUbocu monté Ptolomao cogmtu, à quo Cattimtii boei diéli, uernAcula uoce idem fed corrupteÃgnip» cante,quâ niper in libris RerM Germanicaru re^^tuit Beatus KhenAnui uir prater eximia eruditionê iudi» «j dw dexteritate etdiligétiafingulariclarm^Sunt cueteribus Saxoncs maxime clan. Praterea quorum extat nominA Phryfq Toringiq, fed et Mifni et HeÃi menoratur.Pueru'ntqBurgundionescelcbres,fedmi gratione ilia in Gaüiiis Ãüa accidiffe uideturf ut gen tis nomen in GermAnia mterierit^ ld qdâ et Longohar darum genté paÃa effeuenÃmik eÃ. Porró uU tdu»
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;44 4
yô DE GERMANIA.
cum Ã'cquentia hominum m^ratur, ctiainfî reU^uU remancant, fit tarnen ut fuccedentium ingruenteamp; vincente numero uetui nemen iüaetueri nequeant. Sic Scoti, Pi{ii,z^ AngU célébrés aliquando Gcrmdââ nhe gentes, tam nunc propter migrationemin fold Britannia mentorantur, BrandfilieiÃimt primum ai Oceanu/m habitarumt, er pyraticam exercuerunt, tnox interior a occupante^ ad R.heni ufque ripai per* tigerunt, neque hic finis^ traiedo Kheno Branciant confiituerumt,olim Theutonica didam, quad lingua Germanica utercturide qua. in Gallia didum ed.tio* die ad N^oenim habitat Brancorum gens etiamnü da* riÃima, SedmirumaUcubi ueterum gentium dura* re nomina,qute tarnen aut emigrarint aut intericrint, ceu in Boiohemo (ede ueterum Boijorum, cuiiucolo* nihodieBohemidtdi. GensScythica Sclauinorum, fed ey ipfa ante alias clara. Qi^oru pars fumt qui Vi fiula accoluntPoloni didi, et qui m lüyricu concede re,uulgo Sclauit eiuÃdë enim originis eÃe linguaqua comuniter utuntur indicat, Planet er Theutonorum uocabulu Milgo,quo nomine Germanifignificantur. Ingens oUm Cimbrorum gloria fiiit, à quibus Cimbri ca lüa eher fine nn dida,quam colueruntdis pofted in filar es homines Dm uocatifuccejferunt, qui er peninfuU nomen dedcre, quarn uulgui hodieDan* tnarebiam appellat, ed noce trad urn fin limitem Da*
wratn
DE GERMANIA. 57-
»wrio« pgnificäns.Ale»tMnni, coUeilitia GemtAnoru gens, tuw primkm increbuert0tt,(iuu manucoUeHtt ^fuperiore Danubij at^ Rbem rtpam confediffent. Nominiî ratio ex uirtute duda uidetur cruditK:con^ ^t emm uocem ucrnAculam effe çr plane Germanist ^tntyÃgm^cans onnes iUos uirili animo fuifje,qui ad hunc modü,uelut Ãoeiemtem padi^conÃuxiÃ'ent. Sed C GermAnÃut obiter admonea) ueteribui Celte uo» eati^ pc dim uemacula uoce exipimantur, quod qui primùn Khenum tranfgreÃi Gallos uiceru'nt,ad uir=t tutis commendationem hoe pbi nominis eeu eulogif uice apiuernt, quornox ut hotwipcotontnAtio ufe ptt^am ZX Täcitui wi librode Situ zx moribux Ger manorum hocuocabulumrecens zxnuper additim tradit. Porro uox ipÃt,p interpreters, totum uirun pgnipcät.Ciui hodie habiant, nee uirtute nee digni-* Ute nuioribus cedumt, par robwr corporibus, animi longe ornAtiores, quippe qui de prüfte antiqus op» probratt remiferintaliquid, zr prudentian per ho» nepArumartiü ac dipipUnArum occaponem eximii pnt naditVetuf enim Germania tn totu liters igno» rauity ZT pro eoeptneP ealvngUApribi,quod er ippmzrdiplomati principum ZT Germanieregum indicant,à proximo etii Ãeculs non aliter gnà m La« tinè/cripta er prodia, ^worn aliquot i« avehiuis na PrK oppidi SMgaPenps aperuantur, à Rudolpbo Ha dd 5
$8 DE GERMANIA* iijburgió Gerntinnorum regemijfa,qtd Aritt.Doitl» M, CCXCI* cxhumMiSfXccÃit^ QppiddGcr^ ignite turn perindefret^uentia pro regionismAgniti^ dine, fed plum tarnen ft cogites quondam nulla jùijft' Atq^ hoc magis minim aliquot pnedarM urbes breui tempore adeo ciuilit!tte,dignitate or potentia creuif* fe,utcumflorentiÃimKaliarum gentium ceriareui* deantur,0mnium primi ordinis funt quas Imperialet uulgui uocat, Potentioribus autem magnum jludiuM â exteramm tuttionum commertio uti, cui cauffefunt iqui ciuiliatem or humamuttem acceptamforant, E/l or agriculture: magna cura. Negj ijs qui hodie habtâ tant, ea eà inertia qui ucterumÃiit : mqi pafcui folu ut quondam agri,fed eyÃumenti m totumÃraces-Et lacis non paucis,maxime autem contra Rauricorum - oram fub lAartiana fylua, qua digram hodie uocant, longo Rhem decurfu uinetis amaniÃmis coÃta.Pr£â terea or ad îiîicri(uulgus btecarum uocat) zdr ii^iooti amnis ripa maxime uitiÃra. lüo autem latere quo m Ortum Aequinodialem excurrit, zy morico zy Pan r nonite fuperiori mterfluo Danubio contermina eÃ,no modo uinum ledit optimum, fed zy crocum omniiM preÃAntiÃimugignit. PrugiÃranvminfuper arbora patiensaninus autem Ãrtilis qua m Oceanum zx Vi^ Ãulam porrigitur, quanquarn abundeÃumentiÃrax.
quot; â fiabet çr Ãntes or. Ãdinosfalis, ^ prêter cat quits
b E GERMANIA. '5^ Ml CrfTpcti jakibm ejje dixi,non uno »1 loco iturï, lt;(Â¥=gt; gfutijicrMj/rrri, plwrabi albi GT nigrijodindi ^rtHeSt Titcitui jcribit fui aatc, koe eft, annK poà nAtum ebrijium CXX^nuIldmucnai« Germanisquieau» »â U)« aut argentugigneret patuiffe: baud quidëquod tieneÃent,fed^uodium progentis continentiam» mojcmturetur, tinnes G£r)n^.m£clarlÃim^Ã^mtpr£ lertcmittAlest^uosdiximui^icer etMarnits,i«Rfjc «twn elapp.Dc'mde tupia, A.miÃM,'VijurgK, Albis, Sucuus, Viadrui (mlgocorrupteAdrus ÃueAder Uociatusyen Oceanu Germaniewm de^uunt, feruat^ â ttiamnum borum nominum uejligia lingua uemacu^ Id.Ncc dubiült;iuinLatinijcriptores Ãa ab mdigenis, boceÃ,Germa»icis dejiexermt,dctortis,ut Ãt, inters dum fykabis-tiiam çy Kbenu,quaÃRhinum,afiuen* do diilum quis negeUPriterca cr 'Danubium, quaà Abnobiuà dementer adito monte Abnoba wide ex* oritur,appeUatum^çyuippe recens uernaculum quoi «uigo bodie uluntur © anou w, param ab iïlo, ut ui d(tur,ueteritiomine,Sic^ibnouir, er literarum coUifione Gemunis uÃtatiÃima^Qabtyouw, differ re uidemust C. Plinius quarto libro GutaUum trans ifulam in ortum,zy dgt; occafu tHofam, qui cis Rbena Belgicarigat, inter Germanie famina inemorat.Sed notandum eÃ,gentes ilium non terras menfum.Aeta*
quot; UamftiifdsvJbett»ia.pro»iiKMÃequ^ Gfr*
6o DE GERMANIA.
»B4)M colebMt^Promde ç^ Schaldefluuio, ^uem Cf* far in Niafam inÃuere aü^ab Occafu, ut fupra admo^ nuimm Belgicam termioAt, ab Ortu uerofolis quinta Gcrinaiiorugenut,nempePeucinos er BaÃernnenit mer at, quos quidem longe ultra ïftulam habiaffe con ftntsed ey Tacitue in Sucuici maris littore Efluormn gentis meminit, quorum 'm littore fuccinum legatur: quem tradum hodie Prutem 'mcolunt, Pr^terea PeU einer um,Venetorum, Pennoruqi nationes Germanit an Sarmatis aferibat dubitare fe ait,Grct manijifto af gumento, in ea parte Germamcas gentes SarmaticU ita permixtasfiiffeut dubiu terminum effêcerint.Por rô populorum emigrationibnsfidum uidemut, ut cit Canubium cr Khenu magna fît Germanite fada ac* eefiio, ut uere iam er rede que Danubio er B.heM elauditur,Vêtus Germania dicatur.Preflat tarnen, m^ fifà llor,ad antique hiflorie cognitionemretinendi ueteres terminos obferuare, ut que prime Germanow runt fedes fiter int, deinde que loca primis accefferint pofterius occupata,flcili er diftindo ordine inteUigi queatt Qjta de re nee iüud quidem ( quoniam ad exi^ miam ueter 'is Germanie notitia fleit er lingue pro* pernodum adorandam uetuflatem indicat) pretere* undu putauimus,eos Germanie populos,qui ad Ocea numproximefeu mipfls 'mfulis maris coluere Vui* geuuonesdidoSjqui in Khenim çr Danubiumab
Ocean«
OE GERMANIA. 6lt;
CiceMoremoti,}jleuuones:rurfiK qui mediterrdnei f^f^nt,[iermiones,quiÃKernuuomsdiciSX,appcüatos ^jJe,authore'Plinio. Apud qumcorruptamp;m IcHionê ^mnudiUgcnliaKhendnui reÃituit.Enimuero, PÃ^ ^otot annis in GermAnidmilttunti, natu ÃiÃeidgea ^tu Gcrnidmca nomine, uel hoc unum nugno argu» Mento efl, quod libro to,de Anferibw quos Gcrmd^ ^â* gignitlocutitf,Candidi,inqt,ibi fed nnaores Guna Zlt;euocantur.Clu£uoxadhuc durât, er Anferesno» firi uulgo GanzM dicunt, Sed procUue nimirum eil totflt;eculorum intertudlo noatM uoces i fenbis indo» ills et lingturum igndris corrüpi et depraudri^ciuos igitur GemtAnA hzïgïWjWiöcïücncr/Witfïcïvod ner/Ãerbtwoner iUa mteMeduit, Plinitu haui dubie moUiM er dd RomAfiæ linguSe Ãgurum defies xim uocdbulü Vuigeuones, 'VuitÃeuotte$,feu ijïcHO* nes,er llerdeuones dixerit. Neç edret Etymo Herd^ uwndurorum uocdbulum, ut aUd mulo, ueterd, quo» rum ddhuefrequens ufm eÃ^Hitc eà Gcmunia qudm dunis ante nAtum Chri^wn pUn minus quinquaginu, primus omniü tulius Ceefar in Kheno ponte Ãdo ctm txerdtuingreffus ,pauculospoà dies rebus induis er ponte quidem recifo redijt, ne uidelicet eff -nt qui «fccM^tcm poffent fequi, Kdc Germania, cuï popu* lus KomAnus partim principum,partim conÃlarumt iiotninum duüu e?quot; du^icijs,poà ordin^^tM cis Rbclt;
«1
DE GE-RMANïA.
n««i er DänubiuM ^roumeÃM perpctuiü pr^/idioi^, fbtiones ceu murum ejuendäm oppofuit, nee permit, ut qtiicqMm uelpngulis Gemunis cum prouinciaü^ bta commertij e^et,mà m fola ripa,id^ adhibitis cü* flodibut ne Mgarentur: folK Hermijt dam, ob fideni, ^M populo Komanocommendabantur paÃim Mg^â ri o' Ãne euflode pcmtiia ingredi permittebatur: cU* ita rei author eâ Tacitus. üeqite obfeura fh.tionum frequentia, uel hoc potiÃimum argumento deprehet ditur,quod cisRhenum er nanubiumyhocekÃnri^ paprouinciarumtoto utriuÃq; amtüsdccurÃuclarià Ãina hodie oppida extrada uidentur^ quam ripa di* uerfa Ãre parua aliquot, nec illis conÃrenda fuÃi* neah tpfe uidi in Pannonijs ad Datjubij oram locis muüis aggcrespr£altos,loffas amplisjpadjs circiM* dulias^ mAgna murorum fragmena., certa caÃroriM prlt;eÃdialiumueftigia,ubi^ereinummi ueteris notai pratereaer aurei inferdum reperiufitur^needubiu eÃÃtiÃfe hisÃre locis omnibus preÃdiorum er excU biarum loca,ubi hodie urbes ripenfes, duKtaxatuetU Ãiorcs habitantur^Hoccnim Romanis Ãipremum re* ÃgiumÃit, ut quoniam tot untisq; dadibus acceptif de Germania retinenda nuUa amplius jÃes eÃet, falte i^puineqs arccre hofle, etnon aÃimandis fumptibus, quod reliquu erat ex uiHoria gloria, his modis tue* tfllturgt;Quanq no admodum pretiü opera: reÃiondit»
Qtjpi
0
DE G ER MANT A. 65 'Ottod lügende Tdeituî conji^ui. No SdW)«J,in^«it* WU PÅnt, non Hi^dnine Gaüixüe, ne Partei guident fepiiti admonuere » Qwippc regno krfeteis acrior eji Gowwrw« libertai. Ufdem clt;tuÃi5Ã^{^tl/m pMmus, Ht fero ad GemAnosfama. Chrijii peruenerit.^à plus fiptingentis annK poÃmortemDomini NuneÃ'iduiU ItAnglui, MagimtiacenÃs Epipopiw^qui pojl Boni* piciiK diéliu e^, prim(«â cÅptt Chrijiwm Gemunos docere,cum iam Vranci zx AlemAnni Kbeno çj-Da* nubiotranÃto, gt pr^Ãd^s âR.onunortimÃÃs diÃe^ Hii(^, partem mAgnam fplendidiÃimArum prouinciii rum occupaient. Et quAmuii gentes aÃcr£,armo^ rww^; er priedieÃudijs aÃuctieialutArem iUam diÃi plinAm legrè per initia admitterent, tAmen Erancoru auÃgt;icljsÃilu/m,utdmpliÃimeuui{ioriiiX eorum per totam propemodum GerntAniam CbrijHancereUgio'» nis deeeÃio Ãt conÃcntn: cum conÃet prouincias cis PdienAnas Eidnubidnis^- multo dnted ebriÃidni no« Wnw cHÃt« imbutis Ãi^e. CreÃente enim,cuius Pd«« 11« meminitjWJ GalHiU uenii⢠Sophronius trddit. Sed * er 1«MdiM EpiÃcopus LugdunenÃs uetus duthor^ er uidnus Apoîlorum temporibus, GermAme cis Ehe nAne meminit, ut ciu£ iam fus atite eccleÃos habe* ret Chrijii proÃÃione inÃgnes, Proinde in Germanitt nuUduetusciusreimemoriaeH,cumÃt 'mGdUtjsce iftrw.Hdhfit enim L«g4««wn Pbotinwn Ef ipoptwJi
64 DE GERMANIA.
ilium, cui ïreniits fucceÃit,uirum ApoÃolictM,etäi grauiÃimarum perfecutionu proccUM infkrfaxt iü^* mobilem : mox lrenlt;eum er ipfum darum, euw dc H^reÃbui extuntUbri.'Vixerumtambofub Veroim* peratore,annis poà ChriÃum paÃum C L. Treuiro* rum autem metropolis, Paulinum Ãuit Epifcopu,Ãb Confläntio ConÃuntiniÃUo, uirum maxime piui^gt; cuiusmeminit Hieronymus, EtPrifdllianus m eaur* he eà à maximo tyranno mterÃdus, Pr£terea ^ AthanaÃuSjÃeut lib.io.EccleÃaÃica hiÃ-traditEuÃ* biuf,fexennio Treuins latuit propter minas CouÃan* tini, cui Arriani perfudferant. Sed er Hieronynnit aliquandiu Treuiris egit,uelut ipÃe libro aduerÃu lo* vinianumfecundo teÃatus eÃ. Toloà uetus urbs Ex« perium habuit, AuguÃini contemporaneu,quem Hie ronymusutditiÃimum Iaudat,qu6duafa templifd pretioÃora diÃrahere er erogare pauperibus, pra» tered corpusDomini in caniÃro uimineo,er Ãnguiâ nem in uitro portarefolitusÃerit, Pidauorum Aqui tania Epifcopum Hilarium nemo ignorât: er Aruer^ norumSidoniüApollinArem, qui quidempoÃremii illisannis floruit,quibus Gotthi et Eranci iaminGäl lias irruperant, Sed o ÃUees prouincias,quibus cum imperij iugo libertas ChriÃidnifmi tarn cito obtigit-Minus autem ÃUeem Germaniam, cuius libertas tot awmis Ãos in ignornnM [eruitute detinuit,
SA^
SARMATIA.
DypUcem Samutiam ueteres ficere, kpatici alteram qua trans Tanaim i^ tà xoticam ptt ludern âm Ortum extenditur, alteram Euro» p^am, de qua iam dicemus. Termini eim à Nieridie Danubius,à Septentrione Oceans, ab Ortu Tanais, ^xotis,Eontuf,ab 0ccafuGermania.Qiiidam lazi» g« er Dacosfeparant^cwm confiet or hos Sarmati» earivm gentium ÃiiÃe^Pomponins enim Ub^ude Sara matia loquens,Ciuaretro, inquit,abit uÃq; adijirwm flumenimmittit: zsquot;TadtusUb^n^tazigesSarmatM uocat-.quibiujinitimi Getlt;e,a Komanis Dad dich, au thoreEliniolibr4-gt; Gentes intus beüicofe zy- Mria, quondam qua ad Germanos âinclinant BaÃarruc, qita âm Tanaim Koxolani et Hamaxobitie diihe, quoniant meertisÃedibus limitantes, cunnbus res opesq^/uas fecu ueherent:[ed or Scytha m uniuerfum didi Sara matte ,Plinius eodem libro,Scythariem nomen,mquit, âf^î quaq^ tranÃt âm Sarmatas atq; Germanos,i^c aliji pm^ca iUa durauit appeïlatio,quà m qui extremi gena tium harum ignoti propè cteteris moraUbus degunt* Strabocerte lib.7,latusSarmatite quad in Eorcant porrigituruelfute ittatiCuixitenimÃubAugujIo') non admodum cognitum Ãiiffetradit. Fit autem gentium tnigrationibus,ut fubinde er [edes mutentur, er ma KinaTroinde ut hodie habitetm Sarmatia pauds ex»
ce
4Ã , SARMATIA.
pecHtm.R-d Occanum Borealem feu Codanum, Pru^ teni terramfirtilem çr eximie culam poÃidentfin* gud,cultu, er wÃitutK Gemani, pars nmenregM * Polonici:fupra quos in Ortum erSeptentrionempo Ãti Liuoni,atinOccaf(vm ad ifuleamnii oflia da* riÃima urbs Danlifcum rntmorabili emporio,qu£ amp;nbsp;ipfa regem Poloni£ agnofcit. Polonia autem didi magnA Sarmatia pars à planicic,quMt ipà uernamp;* eula linguaPoleuocant,gens ipfa in plenum Sdaub norum e{i,Scythica originis, er qua citra mille an* norum antem 'm box terres migrauerit,feddariÃi* maamen,er humanitntelonge à Sarmatarum nett* rum affermie aUem-Vrbes t« Germanicofolo dut, quorum altera regnifedes Cracouiadida ^cumarce elegantiÃima,qua)n 'mdytiurex Sigifmundui pro* ycimit annismagniÃeis frudurisinfkurauit,c!uuii ipfa utriuf^ lingua Germanica er Polonica peria, eo ed cultu,elegantia,atque opulentia,ut regiam efft agnofcere poÃis.altera âm maiori Polonia (dupliceni enimÃuiunt) Pofnaniadida er ipfapopulofa, cun fede EpifcopaU, er amne interfuo , quem accola Vuaramuoeant. Interiorauicis magisquimoppidii habitantur: neq^ alia memoratior iüic duitas quant Liuowgt;rum, quarn ipà Nuilnam Lituania nominAnt, ÃLiuoniamaritimaLituanià feparantes. Terra ipfa W uniuerfum Ãumenti maxime Ãrax,pifcibusitent
* SARMATIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^7
,tr Jerw ofctwjddnj, non Men pro terr drum ampU^ tudine iUismlods aut cultisi. aut frequens^tiam es* fylms immanibm dijiinguitur^ m quibm hodieq; Vri toufSjAlcfS.cr rlt;«rlt;emdgnitudinis urp, aUnq^ idge* fiVianimaUa capiimtur, quorum alicubi Cifptr, Pli« uim,^ Solinui meminere. Sed neque uUo alio m la» otiarcynium nemusam lateingreditur,qudmcirâa cum'VuilnAm,Gr quapm-teinJAoeotim çr Bofpbo* ranju gentes excurrit. Latrodnia prlt;ecipue Polonia ignorât, er anafeatritat eft ut hybernis menpbut etiarn pnguli tcnuibM ucbiculis rntnenja itinera con pciant,hocenimtempuf uehcndisultro citro^mer» cibtvi maxime commodum efl ,quoq^rigidior bru» ma juerit, hocceleriorexpeditiorq^ uedura e^,ni* mirum paludibus er omnibus quac^ uerÃum gelu clou ps-SecundumregemmagnA dignotione^pipopi hd bentur,ïile autê cum rotioregni po^hlot crebra con« cilia pequentiÃimo nobilita,te conuocaa peragit. Mi lili« m«nwj non nipnobilibus qs^ qui ex oppidis ho« HfÃiore ordine punt permittitur : qua^i uel unA re f^gni ampUtudinem inteldigere queas, quoties eSl o* putcitramoram numeropexerdtus conÃeribuntur, in KoÃchos enm pue t^oÃeuitax, er Ponticum tro« dum Polonid extenditur,nec multo minus terr am am fcit quam tota propemodum üiÃpania trans PyrenAU ^ubetu.Annes Sarmotici prAcipui Ãunt,?tolomlt;e9.
48
SARMAT I A,
Chronon diiiut, quem GuttaUum uocalfe Plinist! «i^ detur, ex Liuonis dclapfm Codanum mfluit. Diuerjo à latere m Pontum Euxinu exeimt, Tyra,P,oryjihe* nes,cr inter hos medium Axiotes,omaes intra limita Polonidregni exorti: circum quosfiequentesKute^ nor urn populi habiant,ibi tradus jvrtiliÃtmute^, quem uulgo PodoUam uocant,in quo oppidum Lem* burgumÃdfamentis nobile. Sed dolendum proÃdo, agrum eumcircumqua^tumcommodum habrntio* ruÃeÃrte turnen, nee niÃj^arÃs uiculis coli pr opter crebrus Tarturortvm incurÃones,qui equorum (quos eptimos er labarum tolerantiÃimos habent) perni* citute Ãeti,longiÃ'mis itmeribui paruo tepore emen* fis incauam plebem multis milibus obruunt^ ne^ pe* cusfolum,feder homnes captiuos trahunt, neque tÃU atuti parcitur.t^uUa bis fides eft, proinde nec pä* dis mitigantur,»ecfixderibus acquieÃuntSed Kofei Ãue Kofcuitie Ãummoti in Septentriones, es- Polonut centum firè miliarium interudUo à VuilnA duitiit conterntini,tcrram firtilem nec admodum indemen* tis codi habitant : ut indeÃt uerifimile uetuflatem fi* huloÃspler^ er uulgo receptis nArrationibitsuÃni cÃe,quumexperientia deflitueretur^t^oa enimfunt qua de Arimajpis de^ Uyperbords, deq; rigido iUo fyderum cardine antiqui retulerimt. Cæterum Ko* Ãiuta/s corrupts uoce didos apparet^quos ueteres H^
mAxobitrt
s A R M A 11 Ã. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;6^
«4X0 bitxi dixere, exfrcmlt;c Sarmtlüt mcoldXt Et pc utti« (wmcji rfduc«« genti relidü ,pcut Boumorum ^clminU ^«i bodie Botobem« mbiibiattt.MulÃt c««ti iirgumentAftmt^uapalAm indicant cam geteem 'm» digenam non c^fc,Lingua utu/ntur no abpnüli Daim» tie, ^ Dalmatam loquentem dare mteiUgunt, nec ignotui Ulis eh Latina lingua u[us. Praflant çy hu« tnanitite 0quot; pdei conpientia,pxderibus multam tri* buunt^pitura proceri,robuPis artubus,lnrp,ti,glau* cisprèocuUs,tenui ui(iu,potu pequentius pturi, ^uem ex mdle conpdunt, Vrbem habent NogdHiS cognomento TAagnAin, in ([M So^itio apiuo umbra pré nuUa^ol enim non alterner jus crepupulum,mox nuUanodeintermediadiluculum cfficiL Ducemha* buerunt proximis annis Baplitim nomine,uirum ma* gnum,zr reimUiaris eximie per itum,breuiter talent g«cin Cafar lAaximilianus non ita pridem honejiiÃi* WK Icgationibusfalutanduduxerit. Arbitrer autan tr ^patice Sarmatia partemultraTdnam'horum ditioni pdzerc.Non enim e^ obpuru,quam [ape om* pUPimumPolonia regnum quantis copiés acerrimii incurpombuspdis paculait, nec impune ctiam ui* hus unqua abpepprit.Ati^i bis quidc,lt;iuan(iua eijue* gribus,grauior tarnen armatura e^ (juam Tartaris,ij enim mpgaomne prapdium coUocant, nec nip teUs C areu Meent,ewm l^opuita comminus ctiam ewnt te j
7amp; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;SA RM A T lA.
koÃe audeant pugna cdpefcere. A.b hUgentibui pf^quot; hum prcao far um copia m Polonium pnmùm},^^ ülia m terrai euehiturtquanquam er Kuteni ide m^f cimoniü agitent. Apud Liuoms materia Åditur ui^l uftf^qtu et Muibui impofin Codanofinu in Danü ^ dreupofitM regiones ponettur^ in totum aut medü (^ ceræ in his partibus incredibilis copia ejl^nufq enia fumt £fiiui dies longiores,quibus apes ad laboré nii^ cum primis deledantur.Tartarifordida gens erft^ circaCherfonefumque Tartanca cognotninaturf* des babent, et in ea MyÃam inclinant, que trans ifit* oftia in Septcntrionëextenditur^ Conflans frma ej^t hoe iUis moris effle quod de Bifaltis M.aro prodidit,v^ equi uena inctfa fanguinë eliciant et cibarqs mifle^^â Ipfeuidi Cracouilt;e captiuos Tartaros qui morticing quotidie uefcebatur,dunaxat ad ignem adhibia do* nee incalefeerent.Pr at aliorurn ciborum copia qu^ ^^amp;j forui nùniftrabât,fed iüa pro flritate e^flonv) re precipuc deleilabantur^tüon pneterierim er M^â fcuitn er Kutenos Chriflu agnofcere, er apoflnlorti uereri nKmoria,Mriare tarne ceremonijs et dogmatic, in quibus Grecos ritus f -qui uidentur, cr ignorât pti tutasMiÃas, quëadmodüct Gred. DeSeptentrioni^ et Orientis partibus,nuc ësufrinas reflremus. ïaziÿ* trailupartim habent Germani, faltus Carpati inco* lentes, partim Vngari, quorum efl Vngarice regnari magnAOl
SARMATIA« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;71
Wugfum hodie GenMnia partem z^â Semnatide con» ^^Kfin^quemadmodum zx Polona regnum plurim^ ^gfi ueterum Germanorum citra Vijiulam complex ^^(ur^Tibifeut amnic pifcoÃÃimut, quem uulgiu ho^ â¢^âf Tityffam nominAt, i Dacis iUosdiftinguens m 04 fitibium influit:ultra quem monanis inh£rentes firti» lesfiltui habitant, qui Tranflylium çr Septemea» firenfes uocantur, quos Germanos eÃe, cHi« lingua quaetiamnumincohimi utuntur,tummorum Ãcüiâgt; tiü er proceritis rohurq^ corporum indicate Ãabent Urbes aliquot munitiÃimas, et à rege Engaru magi* flratum,hoceÃ,PrieÃ{lum accipiumt, quem^nga» rusVutiyuuodam nontinAt,qu£Uoxetiam Sarmatia Pri£Ãilum,Ãue(utcum uulgoloquar) Capinneum ÃgniÃeat^ R Ãd proximis antus loannes iUe,a nobis femel Bud£ (qu£ yngarorum metropolis eà ) uifus^ Stephani ditiÃimi Ãomitis ÃUus, cuius fororem cow iugem habuit Sigifmundus Polonu rex, qui hodie regno Vngari£ pr£eÃe didturj quo cu iüuÃriÃimM ^omanorum rex Perdinandui tot iam annis heiligem fault. Porrogentis uetujhtem exTacito er Pl^io P-henanus démontrât. Daci ueteres anti belli gloria enünebant,ut annua tribui Romani eis dependerent. Sed Traiantts hac re uires er op« eorum augeri, ani Kos^ ad maiora erigi ueritus, Decibulum eorum re* iemaggreÃusuidtf erÃ-icumtotam in proumcÃB
^^ 4
ÿl nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;SARMATIA.
firma redegit,urbes codidit o' colones dcduxit:pri^ terea er ponté lapidcum in iftromirandi operU wf «efimandii fumptibusficit, que paulà poji Adrianid Imperator deftruxit, ponteuiam patêreHarbaris od Mxpat depopulandoi ueritm.^ihil enim unqua info loBarbarico,Komaiii5autRhenum aut Danubiunt traj'grefiis,flnbile aut diuturnufiit.Dacia igitur pro* uincia fob Gaïlieno imperatore amifia,^ureiianuf eo pofteriordefoeransretineri Dada omnè pojfereli* quioi colonlie in tAoefias tranfiulit, tottaq; ager Daci cm i Gotthii^Scandia, er Germanici Oceani renwtif fimit infolis egrefits, occupatus eÃ^ GotthiprimiM prouindjs cis Danubianis magno danofoere,pofi pan 16 confoetudine qitddâ,er quod fope inter illos padi coditiones interuenifoentfomiliares fodi^dcmu operd Prouincialiu Epifooporu adfidé ChriÃiana funt cott Uerfitnam Theophilu habuerut Orthodox» Epifoo* pum,qui couentui nice no interfoù,^ fontentià Ar* riants aduerfom recepihPoft uero Vulphilam Epifoo pum,opinionis quidëArrianorü,fodmalis artibusd Valente decep:umt qui GotthicM literas reperit, amp;nbsp;[cripturas fondas in foægentislinguam conuertiti id quod et Dalmatis fois max paulà D.Hieronymus pre fotit,HMUi Vulphihe Socrates er Theodoretus menti nere. Hodie ( tanta eft 'm rebus mortaliu uicifiitudo') Dacia parti Yngari tenent,partem Turc£,^^ontattd, rdiquiff
s A R M AT I A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;75
reU(iui£,ut ärbiiroryGothorum et ueteru colonorüf (^Msuulgin 'Vuildchos, er traHu eorü 'Viu,lachilt;iin nomiiut, quorü ImgfU etiamnum ueÃigia ueteris Ro iwna Prouindalis retinetSummu nMgiÃratü parler Vmyuuodam cognomitMnt.c6mend(mtttr autë non i uirtutefolum gerendorübeÃlorü,qM nMXimèprie» fiant,fed 0- difciplinA domcfiica CT reipubUcic pru» dentifitM moderatione.KeUgionem Chrifiiana agno filmt, quanquant Pauli cuiufdamdognutisiaólatis^ qnibui 'mfmtquienofiriiwn admodivm probantur» Uuiui genlis ornAtiÃimam legationemadSigifmun* dum regent aliquando m Sarnutid acceptam honoris fice ^ hberaliter dimjfam uidimui, profido in bis paucii uiris indoles quxda KomMie et Gotthic£ uir» tutis elucere uidebatur, Cultm lüiM per omnin Vngii rico fimilis.vitra Dada aut ab amne qui leraffus Pto lom£o dialur, Getaruquondäfides fiait. Terra earn 'm ifirwm zy Pontum porredam bodiefinitimie gen^ tesMoldauiamnocant, er fimtinlittore urbes alia quoi Grlt;ecorum colons, quorum libro 4. meminit ' Plinius, Ouidius hb, 5, Trifiium: Bic quo^ funt urbes Graiie (quis credere poffeti) inter mbumano nonünA Barbars.
Buc quoqi Mileto niiÃi uenerecoloni, I«$ Getis GraiM conflituere domos,
Ac deunwerfa quidem Sarmatia hadenus, ff f
^4 RHETIAPRIMA»
EâXpoÃtii term,qua Kheno, Danubio, Oceit* no, Potüo(^, er Koeotidefiniunt, rurju/m ai prouinciiK ueniendu nabis, maxime Danubii KM(KhenaniU enimdiximus) quafwtt, Rhetiapri mtijRhetidfecundd,t^oricum, Pannania prima, Pa* nenia fecunda, WLeepa prmM, KaÃa fecu^da^quü emnesab AquiloneÃnit Danubius, à nieridie AlpeS terminant,qua à Graijs iüis lugis in ortuflexa perpe tuo tradiu in Orienté ab eut, diremptisq; populis mit nibus uÃ^ in Thradam penetrant; Rhetica interint, fed er Norica, er Pyrona, er Iulia, er qua Panne* nias prémuni etia Pannonica di£la idoneis authori* bus, quemadmodum fupra dida Graia, Panina amp;nbsp;Cotia, qua NarbonenÃem à TogataÃeiungunt ⦠Rb« tia igitur prima,qua er Ãuperior, baud longe à jönti , bus Rheni in Bclgicam imminet ab occaÃu, ab ortu U coÃumine ex Rhetids alpibus delapÃo, quem uulg» Lechumuocant, terminatur, Oppidu habet Curiani antiquu, et magiëratus prouincia aliquando Ãedein, unde iüi datum nomen uidetur, Habet er Briganta, à quo Brigantinus lacus qui er Acromus diilus,nie* nwrabile olm quum Romani tener ent, peut er ^^ bor ÃUx oppidum,quod Arbonam uocant, in Acro* tni itidem littore,Ãed trans Rhenum Ãtum, Porrô cui dentibus argumentis con^at bonam eius agri partent qua ad Rbenü iaccitic Belgica Qaüia Cafar tribuit,
RHETIA PRIMA. ^j
|gt;o/{f4Romlt;t«M prouinciiixordiMntibtK primieKhe ^i£ attribut am ^ijj'c,quad tp^iam prêter alia certa,in ^iilocii ueterumprieÃdiorum monumenta cotwin» ï««t, utetiamConÃintiam mKhetiaprima ccnfam ^iÃeueriÃmUeÃt.De hocdubiu noneÃnuUam pros Mnciarumhuiuitradiu euidentioraueÃigia ueteru proMncialif,hoc eÃ,Komanlt;e Ungute retinere, quant banc primam^etiamtmaximi autem hacparte qua lirigantini lacui littore cum Rbeno ÃeÃe Kheticarum alpium conuaUibui inÃnuat. Arces aUcubi uetuÃÃis me,prteterea zr oppida, uaUes, agri, uid, uocabula Roinaru etiamnu iUifa retinét. Curia teÃts eÃ,cuius pauli Ãpranientinimus. Bew 4 Briganto paruulo m» teruaUo arx,^inetts, cum balnear'qs ⦠Dein caÃrvm MontisÃrtis,mox aliud Montis aÃeri cognominAtu^ freterca oppidulum Magna uiUa olim di(lum,nunc Mee detorta MayenÃlda. Contra quod in noÃra ri» pa arx uctus Sana caÃe, cui rudh poÃeritas prouins cults Ungute ignara, anÃris nomen ajÃnxit, cui mox oppinioni (ut eÃeax eà ad errorem conÃmandurn conÃuetudo') nobilis iUaÃmiUaacquieÃcns,anÃcrent ceu gentiUcium inter Ãgna recepit.Eà zx Saxum dis £ia uetus arx, undeÃmili£ à Saxo cognominat£ oris goeÃ. Alicubiuiculus Vilis terra cognomenhabet, quod aer iUieÃre peÃUens exiÃat ⦠Eà uicus qui Sees tiolatn, eà quiamp;acchwmÃnÃuper ^ fubiwn er C«
76 RHETIA PRIMA*
cfTOfKfKjGdiuMjiilidç id genui RomutA notmitA (^ primat:certurn autem er legionum nomina ex uuis^ tis locoru quorundam nomimbui deprehendi. quot;Vitie ttijiÃUor conieduraUceatcoUigcre, AlemamusDi nubiumtranfgreÃiSyCr^hetiam occupantibui,^^^ firemam omniü earn parten ceÃiff'c,quam fupra Briââ gantinum lacum noRhentti folim, uerimetiam num tanAdiÃicilemaddu er idea ab illorum mcurftoni* hits tutiorem eÃveerant ^ Ab ortu ergo Rheni'alpe* fires RheU, quos hodie Grifoties uocamm. PratereA alpini homines AtheÃni pars Rhethe fiwt. Trans Acromum autem qui habitant SueuidicMttur,pafS Sueuorum ueterum,quoru er uirtutem reÃrunt- Nu tins autem arbitror quimutÃt nuiltis indicandumte ceptis hiftsrijs Sueuorum nomine etiam Alemamtos, qui hanc Rhetiam occuparut, mteUigi.Pofterior le* tM Alemannia uocauit, paulo ampliiu patenté quà m pro ueteri limite,magnaenim ueteris Heluetùe pari* tem amplexa eÃ^t^eq; ingloriusÃit üueatus (ut uoâ cant) Alemannia,mox er Sucuia didus^Vrbium eia riÃimaAugufta efi'Vindelicoru,ÃlendidiÃima obm Pop. Rom. Colonia: deinde pauca ex ueteribus reli* UquaQnultiS uaflürunt Alemanni,ante quoru incur« fionesutriuÃq; limitis prouincias florentiÃimax Ãià conjlat.) Cambidonum inter antiqua oppida mènera turfUeterum haud dubie. praÃdiorumf cuius rei argd tnentum
RHETIA SECVNDÃ. 77
Mention cffe uidetur Canohium uäui adiiinÃum op pido.Po/tfrioritKS enim Vrmcorum regi^us pldcuiÃ=» fe uideojnonachos Scotia zjquot; Hybemia digreÃos,^^ fe bis locw immittcrc,«clHt expiandi conplio, in qui* bus antepraÃdia coUocata ÃiÃent:id quod Briganti, Curia ^ inAugialacusNeneti^ Augia Rheni pud* but^alijs huius Rhetia locis aeddiÃe cernimus»
RHÃTIA SECVNDÃ* aVodinterticum cy Oenuinteridcet,bine
DanubiOfinde rurfum alpibui daufivm, ad eamRhetiam pertinet, quafecuda out in» prior dicitur. yrbes habet in Danube ripa duas exi* niecl(ires,R.eginoburgum, uulgoRdtiponam,cwn ponte lapideo ^edandi operis, (^ alteram itidem E» pi/copali fede eelebrem in ip[o Oeni er Danub^ con piuio poÃtttin,quam hodie Patauium nominant^Ve» riÃmilc out iuxta iUam caÃra olim Komanorum Re* jiju cogitominataÃn Patauio autê cafira Rataua con pdiÃe,Ãeruntenim erin hacripaÃequentesiUoru aduerÃs Germanos excubiaApfe Oenus èRhetia pri m£ alpibusdelapÃuoppidu OenipontispraterÃuit, 4 quo ïoeoprimum nauigabilisfid montium ampbra dibus uaric tortus, nee Ãatim in planet admiÃÃus, uM longiwspcr campeÃriaingreÃus eà omnibus aliquot wniÿiobiUbus èNorùo ucmentibusrcceptis^demu
$r8 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;MORICVM.
uchmentiimdarnmimpetu Danubium mÃuitt^^i^ Rhetia qiu w pldttA demittUur, propemodum ton H tionitiobilifiimorumprincipim Baiuxia hodiefub* ditarft^frequem eultiÃimis oppidis, er uids^Ãedreâ centibutypTtetereafirtilis agri, nià quad uini nuÃltti (quod fciam)eÃÃrax.Pars qu£ alpibui attoüitur,ad Rhetiam A.theÃtu.mpertinet,argenti fälligÃüivt nobilii,quihabtant^oior^im genui er Marcomn^ norim exiflimAntur,qui è proximo Germania quon* dam,coüapÃs imperij Kontani uiribm, hatte prouitt* tiam migratione ÃüaÃnt ingreÃk
N 0 R I C V M.
AKpliÃmaÃit prouincia Uoricu/m, er à â'/^â meturmagnitudo,haudmultoutra^ Khetid miner deprehenditur, Pertili 'm primii agro, pr£teYca dûtes uenis,auri,argenti,Ãrri,chalibis, Ã* faits Ãntibui inexhauÃa-Ei Oenus,ceu difiti eÃ,Ãttit ab Occafu, ab Orlu et Catio monte Pannonia exci* pit Superior cognominAtit Ptolomteo,aMeridieAl* pesluliie,er iU£ quMPliniuslib^at Carmen eogtto* minai,à Garnis accolis, quos uulgui hodie liters tranf^oÃtis Cranos appellat, A Borea Danubius, eed ante diximui,perpetuuslimes eilprouinciarwm ont* îtium quas hoc traüu memordmus,0ppidortvm uett* ÃUA
N 0 R 1 C V M. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;79
ruw ÃM üdiwhium uergentium, quorum quüê extet wrMria,clariÃmücjiLaurcacüyPrd:Ãdi3 aUquai» do prouinciit pdet^çr militwm Konuiiorumjhtiuis^ fedmultomAgüsYloriani nidrtyrismemoria célébré^ hodie fi-tUifum uoeât ab amnefubter aUabente^à qua et Ripenfe cognominAtum uidetur,poÃtwm eji in pla lücie lt;tditA,cr dreumquaq^ confipicMfmulaî^ fe oÃc runt contemplanti, qua fané locïi ipfum non amanu modo,fed çr munitufiiiffeteÃ3.ntur,\pfe AnafiuÃue Anifut,haudfcul ab co CafieUo quod C^amflatt, rudeuulgm Kagfratt nominAt, inproÃndlt;euaRis pUnicie ortw,primo tenuis, mox utrinlt;h iUabentibut nuis auilus a^errimis montium anguÃqs iUabitur^ at^ inde longis fonorisq^ fexibus dudatus Norici RipenÃs campefiria ingreditur, curfu adeo ciMo, ut bis in lods quibus interdum uadofus e^, quamuis Ãr tiaiumentAfubÃ^ere er Ãrre impetum uixqueant^, Ad buius ufqi ripam proximo anno Turcarum acer^ rme incurÃones patuerun t. NamÃuuq quifubAm^ foDanubium 'mgrediuntur i/n t^orico fmultis lodi funt uidoÃ,iüeque eft «114 prouinda buius lateris, quetotamcenis limpidisqi cymtotum pifcoÃsam^ nibus irrigeturAnterius dariÃima urbs eSi Saltzebur gum,à Saltzd amne interÃuo Germanis uocata,qudm ueterê eÃe multa ueÃigia declarant:fed quo ante noie dida Ãt baud Ãdlc eà cognitu, ^«idü Badaewn, di^
So nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;NORICVM,
Carnuntum Ãciunt,fed ueriÃmUe eft Camimtu olie in locoftdÃe, nee remoto ab Anià fluuio, quanquAtn eum conieHura conÃqui^non admodum detur,prot pterÃequentid uetuftorum locorum ueftigid, qua ft non eo tantum tradu, fed totoÃre t^orico, maxime autem qua in Ortum er Meridiem refledit oÃerunt, Celeia, cuius Plinius meminit, nomen adhuc retinet, fed multum de ueteriÃlendore deeeÃit. Estant etlcU uij SoluenÃs ueftigia certa : nam Solenfem eum agru accole etiamnum uocant, iuxta^ extrudum Coüc^ giumCanonicorum templum uiÃtur cuius muris ta» hule plures immifÃe ueterum inferiptionum : fed amp;nbsp;Ãmulachraineo tradu candidi marmoris er area extant, in conftnio Pannonia PetouioeftoppiduE» pifeopi SaUsburgenpsfietomam hodie uocanh Extti er Sabaria t^orico proxima, cuius meminit Pliniut, caterum tenui oppidulo Inabitata^ ita enim Uoricai» uniuerfumpoft defertum aRomamslvnitemè Ger» maniapoftdaMarcomannorurn er Ciuadorunft* roeiÃima er Romanis inftftiÃima gentes uajhrmd, ut inter tot loea oppidorum ueterum nulla inueniai qua admodu ex antiqua ilia clade conualuerint,prêter pane a qua aut principum curia aut Epifeoporu cathedra eultiora Ãequentiora^ proximis primum faculisreddiderimtttlt;lotandumaute, utranq; Stiriät Carmtiam utran^f Carnorum tradum quern Sclaui» aihodii
.PANNONIA PRIMA. 8| ni bodie proxime ViUacu poÃident, er orntKin dgrü i^iÃurgenfem m ueteri t^orico contineru
PANNONIA PRIMA» MOnsCceciuiPannonMinitiu abalpibus re» Ãa in Septentrionem porreiluf, non admo» dum lt;editis iugis ad Danubium uf^ pertin^ git, epu Ortum uerfm m plano, demittitur longiÃimo tradu uinetis amceniÃimis coiiÃtM eft ,fummum in» gum çrlatm oedduum denÃieÃylute occupant, à fron te,mftftUor, accoUs tüonsCalumdicitur. Ciuanejui non igmrem efte qui Ccecium baud proeul Arrabo» ne ftutuant, quad ft eftet, confequcnsÃret,ad Ãoricu longe maximam partem eimagripertinere quemÃn periori Pannonue Ptolomtem tribuit-liée igitur à Me ridieparteaoricijlringitur,Qua uero m OrtüBru» nialem er Sauun egreditur, ad alpes ufq; pertingit^. Erbium quas habet, hodie eultiÃima, ex ornatiÃimat tà V iennA,m qua Caftrum uetm Principum Auftrue, . ex «b bac diftans V111. milliarium mteruaUo oppi» dm Nouf duiatis cognomine cü arce mumtiÃima, in qua Maximihanm C«efar Caroli noftri V.aum pd ternuf,ex natus eft ex conditm. Anno enim ab bine deemoquarto cnm in Norici amoeniftimo oppidulo ad Graunum amnem ftto ( uulgm VuelÃm uocat) in grauem ^grun^.......' âquot;^et,nec beta medici poîlin
ix PANNONIA PRIMA.
cerenttaâ,nequc ipfeadmodum de uia eÃetfoUicitUf) ntorbointulefcente id mAndaU mtimis auU dédit,id defrnélum uia corpufculwm iüi loco redderent ^uo recens nAtm accepijJet,Sed er pater eins ^ridericUS, niultis ante annis m propinquo Norici ripenfîs oj^ pido Lintzio ( quad ueteres Komani pra/idio impo* fito LentiAS dixcrunt ) dient obijt, VieniMpojiea W* ampliÃimaBaÃlica Stephani Maufoleo magmÃcen^ tiÃimeÃbreÃdo conditusSub Noua duiate lacitf (^ Peià etiarn Plinio mentoratux,ut uicinm aorico{non enimmeminit primtePannonue^cuiusproÃdo pri* ma effet in omni Europa gloria,niÃdegeneraretpró^ pemodum in paluÃria, importuofiu enim paucis lodt nAuigatur. In Danubij ripa Ãequentia ueterum If^ gionum monimenta exiflMtt,inffriptiones ueteres,d numus antiquité, Amnis Arrabo,quo fuperioremPiXt noniam Ãnit Ptolomlt;tits, nomen adhuc retinet : fupd cuiuioÃium quoDanubiomifcetur uetiK oppidupri m£ Pannonia Brigetio Ãtit,cuiui poÃPtolomAHtit KarceUinue meminit, Arrabone flatiiu, fferimt wili* turn BomAnorum,qu£ hodie ueteri Ãffa, fed recenti muro claufa intus habent BaÃUeam Epifcopalem SM' promenfern, cum atrio er adibus aliquot magniÃt extruciis,qult;£ quidem omnia in édita er eximiemtt* nita plaiiicie inffir LaureaeiÃta, fubter uicü habent fitisfiequentem ,fed netlede er- inculte Ãrudurtt, uttugur^t
PANNONIA PRIMA.; 8^
Of tugurijs migis g domibui habitari uideatur. R.b kw^one tHeridiêuerfmaliquot oppidalacent, fed iuxtaOrauumÃuuiünobilem pritcipud^Draum ipfe haudlongeaTridentinKalpibm loco quem Tobliu accolx nominAnt,exortui,non Noricu wdo, qua ion giÃime extenditur, fed utranc^ etiam Pannonia pers fluit, à Saui ex CarnicU alpibui orti ripis nufquam mpliui cxn mlibuf paffuu abfcedens : ingreditur au tem Ddnubit«« iwxtd locum, qui quondam Teutobur g«w uoce plané Gertnanica etiam Ptolomxo diéliu, bodie celeberrimui uiem eÃ, cum P,aÃlica itidë muni to loco po/itd, cui Ppifeopui GiuinqueccleÃenÃs pne eÃ,quemaliquando'Budlt;e (qu£ Vngariie eÃmetropo luÃentum çr ampliui uarij ordinus hominibiK comi tatum m arcern regiam deduct uidimui.Piie mos pros ctribui regm cü Ppifeopis comumi eÃ, er quo quiÃ^ folw equo [ublimis maiorem peditatum autponefes quentem aut iuxta praeimtem habet, hoc effefublis miorpotentiorq^ uulgo dinofcitur. Sed ut ad primam Pannoniareuertar minimepneterewndü exiÃimaba, appellationeregionü (ut fit) hac quoq^ parte lumtei confindi,l\agna enimprim£ Pannonio pars adres gnuw bodie Vng^ricum pertinct. Contra in iuÃh. No rid parte AuÃri£, hoc eÃ,Pannoni£ prim£ nomine loca comprehenduiitur, qu£ funt tarnen f«o limite à Paniwnia difcreta, ^«emadmodum ultra Danubium, lt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ff *
84 PÃSNÃNIà SEC VN DA. «W GenuAnia eÃ,AuÃri£ncmcn late patet, er ut[i^ pra monui, pars magnA Germania Vttgari£ tribui* tur,terminis regnorü nimirum imriantibusÃn quits* menudrieate mbil magisad antiquitutis cognitioni I»cit,quam ueterumUmitum er terminorum obferui tio, fine qua ne recentia quids rede ueÃigari aut ac* eipipofiunt.
PANNONIA SECVNDA.
PTolonheus hba. alteram Pannonia, quant ip^t InÃriorem uocat, ab OccaÃt Arrabone Ãuuit terminAt,ab Ortu Danubio, qui ubi Germanie reliquit,reila m Meridiem Sauum excepturuiÃÃi* mttdein Serum flexw Tybifeurn recipit, à quo Ti^ runum uerÃus,uelut geÃtensSauo Ãe miÃcere ita reeli* nit,ut non nihil occidum pat. A Mendie Ãniunt nd* teÃcentia iam alpium iuga,qui£ ut ait Plinitu,periin(* dium lUyricu à Septentrione ad Meridië uerfa, mo^ in dextra ac beua deuexiate confidumt. Kurfus Con* fularis Pannonias alpes nominAt^Oppidorum nvnui* ratiÃimum eÃ,quod accole Budam uocant, baud dit* bic uetuserflitiuorumKomane militiealiquiudot nunc regum Vngarie [edesiquo nomine ante apptiâ' laa pt baud ficile eà conijeere, Sid eà in clemtid^ édita colle,que à Septentrione Danubius aîluit, 5**® loco fupra mfia^ urbem tbermeÃaluberrme n^^.
PANNONIA SEBVNDA« 8|
Inli aijturum copia fcaturiut.A. M.eridie amanA pla» rôdesexcipit. Qalt;lt; inOrttwn^c^latjdrcfiwbabrt Mere rcgiam, feu ampUtudinem dus, feu magnificen* tiarntdificiorum z^ lociamattiatcm confyderesln cuius introitu {quum ego Budie agerem) Herculis Ã* mulacbrum uifebatur ex Are ÃHum antn arte ut to» « etiarn zr uenA exprinierenturAntus atrium excel* fum nagnitudinis nùrandA, m quod ex ampliÃimo circo redis gradibus afccnditur, tinta horum latitu* dine,utuiceis etiarn liceat ingredi. luxta columnæ aliquot ex are folido, zy effigies paÃm opens flatuA rij permuhit,\n Kegia mteriori BibUothecam e Græ* cis Latinisq- codicibus mAgnA cura conquiÃtis Ma» thiisCoruinus 'mcomparabiÃs yngrorH Princeps ai ornAUerat,qMtnpoÃeridiripuere. Sed er urbs cu/M arceproximis annis ÃTurca capta dirutacy, er («t audio^clariÃimis ilÃs monimentis regit magnificen* tiAffioliatied.A.Budalitcridicmuerfus Klbanu e^, uetus oppidum paluÃri planicie fttum, hodie Albam uocmt,zr legalem cognominAnt, quid regum yn* garitfepulturaÃtcelebre^Porro ea Pannonitpars quA in Sauum porrigitur,Sauia et SauienÃs regio di» citurSextoKuÃ, cuius bte uerbafunt yAmantinis inter Sauum er Drauum proÃratis, regio SauienÃs er fecundorum loca Pannonioru obtenta funt. Ap» peUatur er Valeria, qua parte à Danubio recedens,
3
â¬6 PANNONIA SE CV ND A.
ad Draai ripant procurrit ⦠I« Sauienà traHu (^ Sirmium uetM oppidum,iuxta quod BacU»t:iniââgt;'^* nis mSauummfluit Plinio. Hoc ell Sirmium in ^klt;â ConÃuntiuilmperator ArrianisÃuens conciliumh^ buit,OÃo EpiÃopo CordubenÃad id euocato, o' ^^ rianorumfuggeflionibui indignis nwdistrailate^ue* lutÃripÃt Socrates.t^eminit eius inter Synodaliadc cretaD.Hilarius. Aetate enim Confontij in qiuetüi larius floruit, hoc cfl annis poll Chriflum paÃum plus minus trecentis uiginti Celebris iam e^ decan* tata erat Chrifliano. religio in omnibus tarn Khem* nis quam Danubianis prouineqs. Sed cr ecdepaÃn 'data inGaUqspriecipue prima çy fecumda Germa* nia ueteres, quorum Irenaus propinquus Apollolo* rum tempor ibus meminid Habuere igitur (y Panne* niafuosEpifeopos, habuü t^oricum (LaureadMa* ximilianusÃit) habuitAuguÃuVindélicat Caterum pollamilflumlimitem?yimperijp.oma,ni aires col* lapfasÃdum efl,ut Germanorum infldelium migra* tionibus non nihil çy dereligione deeeÃerit, qua (ut fit) couerÃs gentibus poflremo maxime pofl Praneds fidem in Chriflum edodos, mftaurata ell. Supra Sirmium Occafum aerfus, iuxta Saui fluenta,pars Pannoniorum ed quarn Croadam uulgo nominant^n lüyricum ey Cyburnos imminent, terra maxime pee* (tinda^Cir maltidods Mibus confita, ubi Chriflia* naa
PANNONIA SECVNDA, 87
Hit eccleÃ^, er Epifcopi qui feripturis in Ãilt;im Una lUMuerÃs utuntur, er liters habcntlon^e 4 no* firii curaämbut differentes, nee abÃmiles fcripturlt;e Turcicæ :fed Daim-Mc a fe er Ungud uti etferiptunt ^pÃ^ffirmAnt, Cd ter um nihil iüis tutum eà propter frequentes Turcarum incurÃones, qu£ er oppidii tos er nugnA agrorum parte firtiliÃimorum exuea rum, Dolendum proÃüo principibus Chrijiianis aU rubi tantum beUorum geri qua regrut regnis cona iiwgant,quam latiÃiffe dominentur: hoc autem loco quo beHum geri cum gloria,addo, er cum pietatepo terat,t3toperecefÃare, nec ad lachrymas hominu tot nominibus miferrimoru refficere, nec tueri limitent, nec^ hoflem,deÃdianoffra (utueretiermolaus dixit} potentem, longius arcere, ProÃüo iÃhac ceffatione, dum quifi^ publicaÃalute poÃergata fuis rebus con» fulit,uniustantumÃeculidecurÃiÃHum uidemus ut ruagnam Purop£ partem Ãui iuris TurcaÃcerit, C£a terumutdePannonijsÃniamus,iäud obiter notant dumduximus, Quim^ prouincias,uidelâcetP,hetias daas, t^oricum er Pannonie eregione Gernunic£ rip£Ãtaxeffe,titoeãenim contra Daciam erGea tarumtrailum panduntur. Proinde nec alibi Komaa nisffequentiora pr£Ãdia a^ni impoÃta, et plures in ffdtiiùs militesÃiffe quà minPannonijSjquà dffrmia durent gentibits Barbaris bac maxime parte non in
ff 4
88 PANNONIA SECVNDA.
prouinciMmodo firtiliÃmiif,fed ey 'm ipfarn lülM uiain patere pojfe ubi femelluceeÃijjet^ Stmt eniitl turn humilia modo alpium iuga t^ua cmgimt Pantio^ niM,fedloct5 ettam aliquot peruia, ut nullo labore tranfeatur^Enimuero coflit primum omnium Komi* norum Auguftum C^efarem, 'mfolentia BarbaroruM cr crebris in ItiUamÃäis meurÃonibut commotwm, per priuignos fuos Drufum erTiberium hoi tcrrH quarûhueufq; à Kheni fóntibiKmeminimui,alpibui juperatis perdomuiffe, er m prouindarum ÃrmM modo quo diximtn redegiffe, hoe maxime tempore quolESVS CUKÃSTVS'm mumdunatuieft Antefiu, lingua ufos effe^er quidem dwerfaaGermi norumUnguafunt quiexifliment. Non dubium auté quilt poft receptum imperij iuguRomanam pariter lmguamufurpar'mt:namfthoc ipfum nil aliud,certè Veteres mferiptiones tot loeit memoria dicata fatit fuperqi teftarentur^ Et Romanis hoc ftudqÃtit, ut ci armit quatenus dabatur Imguam quoque er mores cum 'mftitutis er legibus propagarent: qua res, ut af bitror, Coloniarum deducendarum pracipua cauffa fitit.liodiequi habitant ( tanta rerum omnium eft ui* ctÃitudo)aec utterem necprouincialem,fed quam lui guam migrando importapunt earn adhuc retinentt Pannonia auté inferior,ante'quidem à Germanit oc* fupaa, maxime Longobardis (ut mirum nonÃt p4*
MOE ESI A SVPERIOR. 89 pm exttre iUic GemtAnicorum nomtiu ueÃigia) ho» dk ab Vngrii qui regno dedère nomen habiaturt QiMmquidëgentemScytbicie origins, er qua part iiimnortim fuerit,in hac loea ingreÃam, nuper pri* nw Ubro rerum Germanicaru Beatm Rhenanm pro* didit.lionticendumcy' Imperatoret aliquot B.oma» no imperio genuine Pannoniam^imter quosDecim, ^urelianm,Valer.Probui, flau. Valentinianmpraquot; cipuifuermth Aetium autcmpraÃHum GaUiarum fubvalentimanouirummcomparabilem MaÃa ge* nuit,de qua nunedicemm.
MOESIA SVPERIOR.
AConÃuente mox Canubij (y Saui,HiceÃafu» perior cognonünaa incipit,IAacedonicis mo tibmi lAeridie, ab Ortu amne CiabroÃmOi Ptolom£o.A.grum habet eximieÃrtilem, er Darda* no amne dariÃimo rigatum, Hodie Bofnam uocant er SeruiamSatis autem fuperq^ prouincia opulentia hoc ipfo deprehenditur, quad patra noÃroru memo* ria regibus paruit,nec amiÃt nomen, hodie^ Bofnue regnum uocatur^ Oppida ^XaÃa permula, fed eele* herrimum quad Vngari Sinderouiam uocant, regum Bofniano iapridem fedes, iam Turcara qui utrant^ KaÃarn fuam Ãcerumt domiciliumdn Saui clariÃM eantiis ^ Danubij confluente Taurunum Meet, quoi
ff i
9« MOESIA SVPERIOR.
infiae Pannoniieflutuit Phnim^uulgM Belgradum M nüiiAt, oppidum eft nomine quam nugnitudine eek» brim, nee turn ftÃis dut mÅnibm q undU circumÃuit tutum- Habet in coUe tedito,cui mmiiiet,arcem muni tiÃimam^mOccaÃum aquot; Boreamftpe£iantcm,fubtiii autem amcenam o' kite patenté planiciem,d qua fold parte,quoniam terra uelut continenti adharet,ohû dioni patuit:ed reftilum, ut Turca oppugnArecom tm femel itcrumà non ftne magnA fuoru clade repul fusftterit.Demu anno Dorn, M. D. XXI.Wwn* te adhuc Vladislao rege eim Ludouici patre, (jui amp;nbsp;ipfe nuper inftlici pralio cum Turds inito perijt, in* gëtibm copift terra atlt;J^undis obfejfumSelinm Tur» carumlmperatorexpugnauit^Sed0- arces aliquot firtiftimm hand longe Tauruno inSaui erDanubij ripisfltm eodembéUo di praftd'ijs impoftis ey um* uerfo comeatu recepit. Hoc eft Taurunum quod Vn* gari femel mirabili opera Ioannis Capiftranifenuti* firunt,at^ mde apud fodales Prandfeanos iUi hono» res propemodum triumphales decreti, inuito quidem loanne Huniade,qui Capiftrano contempto, CT haW fenuti oppidi gloriamfoliftbi deberi affirmabd.
MOESIA INFERIOR»
AB hac altera lUoepa Hamo altiftimo dus trä» dm monte in anguftum coada demittitur» Gens in ea uetuftn TribaUi,ftcut (j in ftps* â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nort
MOES IA INFERIOR. 91
Wort Dar Jd«i. Rigdtwr er amnihm partim in tÃrum, partm in TSuxinum exeuntibuit Sed latiÃima eÃ^qua Ponto aUuitur^propter tÃrum qui baud procul Euxi» no^uhito in Bor earn, ac max Occafum ucrfmreÃeiii â tur, er lerajÃvm ex Geticis montibiK delapfum exci pit,icmum mgenti male undarum,non iam amnis Ãd laau magis Ãedem reÃrens, uaÃis fexfiuminibui in Pontum euoluitur. Pliniui autbor cÃÃngula or a an tacÃ'c ,utprobctur inquadragina miUwm paÃuwin longitudinem uincinure,dulccmq; bauÃum intcUigi, Cerium rà feeuwdum Nilum omnium amnium Mc# diterruneum mure ingredientium cum eÃe maximu. ijler autan appeüatur,imde primum lUyricum aUuit P/mio,id Ãt ädsaui conÃuentem.E.egio iüa tota bo* die Eulgaru mmen habet, non ita pridem à clarn ui fis qui colonis principu loco effent gubernata, quo* fmpoÃremmÃit tnarctu Craienicut, què Pazdtes Turcarum Imperator fuperatum interÃeit, maxinu porte eita terne occupata, qua: dein tota Turcis cef* ÃtJn Bulgaria Tbeopbiladt« Epifeoptts frit, qui ide (^ ^ulgariuf^^ratereaybcotimusTonwrum anti* Ães, cuius Hieronymus in Catalogo Scriptorum me* minit. Sumt autem Tomi maritima urbs, in qua exu* inwit OuidiiM , band longe ab iÃropoli clariÃima quondam urbe diÃans. Nulla cà illis in Iods Ãugum ÃrulUM^ac ne caelum quidam admodm deaanst
91 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;THRACIA»
qMitqMmhodieq;er mlÃrinpa er EuxmiUttoft non pauds celebribui oppidis babitetur.Cirewm oÃd accolentibm plurimiuex piÃeatione qu£ÃtU(Ã,clt;t* ptos niAgno numero euifecrant, er faUtos doliji pr£* grandibui Munt, Patmonijs atlt;^ etiarn SarniAtiie (^ Mehentes^
T H R A C I A»
CPliniui tradum Euxini qui ab oÃijs iÃri i« Meridiem protenditur ,Thraci£ tribuit, ^ quemadmodu lib»tt Mela^ Ptolom^M a'ü qtundarationem[ecutut,extimam MoeÃa ciuiateui MefembriaÃeit, er MÅfiam à Thracia omnino Ã* iungit.^osquo diÃindimcoeptum mrrationèpro* fequi pofiimui,Ptolomlt;eum fequemur, qui Thracidin à Septentrione Henti montis altiÃimis iugis, ab Ord parte Euxini et BoÃ^obro,deinde et Propontidis ora, et CberfoneÃoquam Thraciâ cognomindt.ab Oceià brunuli tieÃi,Ãue ut Pomponio eum uocat HeÃi nd nis oÃijs er montants ab Orbelo digreÃis, prieterei er Aegeo mari terminât. ïn multis prouincids quon* dam earn Komani diÃribuerunttnec cito neq^ impimt fubada er retenta ed.Gentem habuit iam olim dmiO mm gloria celebratiÃimav,er funt remm gerendd» mm prieÃuntianihilo mÃrlores maionbus qui hodie habitant.ipfd regio claris amnibus diflinguitur,uiro* rv»
T H R A C I A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gj
rorifw quÃm frugwnfiracior,0ppid(t pïuritMfquo^ ^wmlongecldriÃmum er iMximu memorabile Bi^ ZMium antè, poà 4 Conjh,ntino Imperatore trecen fw minimum annis poft nAtum Chriftü migmfice ex^ trudum et munituWf ConjhntmepoUi dida, quAn^ 5«4m ipft Noiwn Romm uocari mAlebat, gratia ta^ men principii ftdum^utftum non urbis nomen obti^ nuerit,?orrôubiiüaincre(cereftnu, er imperator» ro in Oriente gerentium fedes eÃeeoepijjet, ftilunt eft ut er ecdeÃa er Bpifeopi dui urbis ita digmtate eminere er authoritate pr^lhre caperint, ut uereri ilïom eeumagiftram diftipUnArum, Bpiftcopos autent Utpripdesf^patresiionorareuicinie ecclepa per* rexerint.Ã^od enim in \talia RonM,in kegypto kle xandria,m Syria hntiochia,bocnon inThraciamo* do,ftd er P^pa uidnA er Gracia propèomni Con* ftintinopoUs erat.Ac tali quidem honore multis peca lis Celebris. Demum, anno Dow» M. CCCCLII* qMum Vridericus tertius imperare ccepiftet à Mobo# n«tc TwrewH principe, urbe capta omnipmul Ãlen dore er dignitaterdigionis jpoliata eft, er pm po» tuiftctquaUcimc^dolore unit» caftas,nip totiuxt» frequentes, praterea er Apoftolica ecclepapari cd lamitate ceddijftent. Turcee Apam fteptingentis retra annis uexauere, gens origine Scythica,er qua per initiaapud ApaKegulos ftipendia meruerit,paul0
^4 T H R A CI A.
WMX dd domindtum conuerfd quum rerum ^e/hrul^ gloria efferdur, tidriofucceffu oppidis cyogriic^ potita,nihil minui intérim ( quod Europeis lutioni* bin nMximo damna juit) mercemria. Anno enita Chrifti M. CCC. (quoprimumtemporeTurcifitt Europam traiecerunt ) inteÃinn difcordijs agitid GriecorumR.eguli,ddauxiliarel^icere,ö' ingen* ' tes iUorum copias foUicitare atque euocare expe* runt, duin cr Pallt;eologis, qui turn Bizantioatqut Orientepotiebdntur,cotrd'Bulgaros impetrataW t carum auxilia magnoufui^iere.'Vnde Ãdü ut quem^ admodum C^cias nubes,quoddicitur,Ãc Thracci niltalefuÃiicati longe maximum maldm ad fe tra* xerint, er mox hojiem Ãerint experti, quern ante auxiliärem habebant. Siquidem Turca prouinciM dariÃimisurbibus cultam,portuofdm, nobilibtis am* nibus irriguam, ^ qu£ duabus d partibus,nempe Bof phoro esâ UeUej^onto, militem ÃeiU tranÃtu recipe* r et,unde ultra progredtendi er interior a occupant occaÃo eÃe paÃet,perÃexerat, aec mar a Ãem conci pit aÃequendi: quod proximis duobusfaculis Ãpra omnium expeUdtionë tanto eft fuceeÃu conÃeutui, ut hodie non Thracia ftolu, fedKoeÃa utraq; cummi gna. Dacu parte,prxterea Macedonia, Acbaia, Pelo poneftts,Epirus, Dalmatia,et lîlyrici maxima pars,at dine quo memordbimusftUius ditioni coeeÃrit,ut ni*
THRACIA. g fcil pt mirum fî tanto fucceffureru ipp fupinuiiata ft datione animi tumens Pannonia ingrcdi,et( quod tXituditum antea) Noricoproxim^rnjirtiÃmamur^ ^cm viennam obpdione cingere, ex in medium uÃ^ biwicti er totam 'Valeriam tAnta fuoru manu excur* treTe,foedeqi omnia populariperit aufm. Sedmaro^» fepopto ad terraru defcriptionem reuertendu nobis^ Ac primim quidem ipfa Conftuntinopolis in moUi p^ nm amoeniÃimi recepu popta, contra fe habet Ap£ orampanter culta ex pilendidam, quæ in3olphoru, qui hoc loco Thracius cognominatur, approximate ^olphorwi autem à bubus meabili tranptu diüus Pli» nio,quonia non latius diÃent littora quim ut tranare bobusinterfluummarepoPit.î^ec ampliuf hoc loco quingentis paÃibus duarum terra partium littora di fcedumt.Alitum quippe cantus canumq^ latratus inui cem audiütur,uocK dia humana comertia,inter duos orbes manytte coUoquio^ nip cum idipÃum auprumt uenti,adeô tenue illic interÃitiu eà quod Europam ab Apa diÃerminat. Inde retroadis Uttoribui patepit tnare quodPropontidäuocant Grachquoniäcontra Pontü Euxinpia dido BoÃhoro diÃinda,praiaceat, ampin id tnare nee minuspnuoÃtm.Caterum hinc ab EuxinoÃUinc ab Aegeo pradidis anguÃijsdiremptu pre undiq; terris clauditur.Qua à Nieridie Aegeü im minetpongepulcherrinia peninpla^ropei httorit
0 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tHRACIÃ,
AÃ^e imminelJtaU brachium S^Georgij uocdnt,W quam ^^ contra iacentem Apam,anguÃia maris nM ampliorÃptem fladijs UeUefj^onti nomine ab Hfüf Phryxiforore iüic tranfueHatHec obfeura in utroi^ littore oppida,fed mAÃatico Troas eà diui Pauli hoj^itio Celebris, de quaÃo loco meminerimus. No» tacendumijsanguÃijs quondam.cotabulatis l^erxdt Perfaruregem inGraciam moturum, exercitufuu/tii traduxiÃe, er diuerfo conÃlio Alexandrum contra Perfas er Orientem proÃäurumi itidem non proeul Priapo AÃi oppido,à Plinio credimus,yiacedonicaa IUm uires faas toti AÃt terribiles tranÃortaÃe : ai earn modum er BoÃhonu Bizantinus Dario Perfa* ru régi aUquando peruius^it, mox tiiarathonijseant pis à lUilciade AthenienÃum duce terreÃri pugna f» peratus-Vt inteUigamus etiam antiquis er remotiÃ* mis AÃie gentibus per illas anguÃias in Europam ce» compendiaria quadam uia tranÃtu patuiÃe. Burn ai modum Anno Dom, M, C C C L X111. Amura» tes Turcarum Imperator, primus omnium ex ea gen* te, exercitu per UeUeÃontu traieHo, SeÃon er Cab lipolim, iuxtaq; Ãtas Cherroaeà urbes cepit, qua pn ma ei occupanda Tbraci£ auÃieia Ãere, oduagiii^ nouemannisantequamW^ahometes nepos eins Con* Ãantinopolim,ceu diximus,expugnAret,ti£c eniin à ^cantelongisobÃdionibustentata,quonia maxitni C
TH R A CIA, -
97
t^munitiÃimA effet inter poÃremM receptu eÃ, ^ hiruitopolim dariÃimam urbem, quÃhodie Ander Mpalirnttocant^regiamTurcaru lAahowtes ante* quim iüa eapereturÃcerat.Quod ad reUgionem atti lt;ut,conÃAt earn urbë daros paÃores habuiffe Gf eru* ditos,fed omnium celeberrimum loannem ChryfeÃo mwm,tiieronymi zy AuguÃini contemporaneum,ue bementis ingenij, z^ moribus paululo feuerioribu^i tbarum autem populo ob eloquentiam er dodrinat puritatem, fedaulidsHonorij er ipÃimprimisEudo xilt;e Augi^£,qu£ ArrianisÃuebat,exoÃus: qua de re Mrià diffenÃonibui CoÃAnlinopoli exortis,Ãepepul ÃaChryfoÃoimUjOr Ãlt;epepopuli maxime Ãuore ad* nitente reuocatm. PoÃremo Arrianis quibusdam Epi feopiscalüniantibui quad Origenis librisplui teqno Ãueret,prlt;eterea prxÃadiis et Ãperbus effet, ÃuÃr4 renitente populo ^ duitate pulfus, zr prindpisiuffu wexiguum Armens oppidum CucuÃim didum,qu9 exularet eÃdeÃinatiisdnde er Pthyuntem Ponti lo* eum ueniffeTheodoretus ÃripÃt. PoÃremo itinere Ãtigatus, cum ardoremÃoliseegre tuliffet, ex capitis dolore mortuus eÃ.
MACEDONIA»
Qf Vpr4 Thractam in Occafu ampliÃima Maceda nia excurrit, regnum quondam Philippi patris, CT mox AlcxmidriÃU^ imperia diam orbistef
SS
^8 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;MACEDONIA,
rd»quot;« magni. Pliniut quinquagina. populortipequi^^ tia habiat^m fuikje indicat. tiodie uniuerfa Turcica ditionis eÃ,tiabet ab Aquilone alpium iuga iüa q«o* fum antemenunimuf, i Mapa Dabnatiat^ d^ertld^ nAntMeam : à Mendie Acroeerauniji çj- Pindiwm* tKlogoprocurfu ab Epiro feiimgitur : qMTheffalii atq;MagneÃd esläÃnuMaUaco ty Sperchioant^ monorabüi, Gritdiequie Achaia dida eft coniu^ÿ* tur.tatm occiduum mare quod ionium acmoxlon* gim ingreÃum Adriaticum appeUatur ,reäo adnH* dumltUore claudit,Ab0rtuitidcm ingenspelag^t crebrif magnUqi Ãnibmtüluit Aegeum mare^ prite* re4 er t^lacedonicum, quaq; Graciant excipit etinof Gritcienfe didum Plinio. Terra circüqu4^ firtilb d tlaris amnibWypr^cipue Strimone atq^ Axio,q Där^ danqs iugis delapfm ampliÃimum huim Uttoris fi«^ quiThermAicuidicitur mÃuit^Sub Achaia autiipd Thelfalorum ager panditur, longe ameeniÃima e^t Porto fubPhilippo zy Alexandro,rebu^dumMaccâ donidi ÃorentiÃimis eultiÃmam ÃtiÃe confiât: pojle ris annisR.oinMniiüos,quoniam Charüginenfesiif uiffent,uexaueriwt,e^ uiginti annorum bello, Mrd cafu, nec parM Quorum elade deuicerunt, Q«o tem* porePauhiS Aemilius hacrcgioneuafha^EXIilb urbes direptas uno die uendtdtt. Ca:terum ut inagfit ^uges pleruq^ M grandine aut aiuibus affadi mi rc[cu»t,
MACEDONIA« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;99
tffcKKfjC^ lt;«^ nuiwiutëpcruenilwt: Ãc urbes beUa ^Ãedit pace rcÃdurantur,intcrdü et eu potentite ac» feÃione-E. Thracid igiturMdcedomä ingredientibut prinu, obtingit NcapoI« mdritima duitas Ftoloimeo Neapoii*. ft ?linio.A.d qua ApoÃolm Paulus de petédd täaeedo tiiduiÃoue monituf^Timotheo er SildetLuca comiti bmappulityCeuiMbrocdp.is.er n.ipÃeLucM,pdi-dit.Inderemotior d nuri et ddÃume Strimoneuerfa, baud longe ab P^mphipoli, Philippi, colonia,celeber Philippi, timaquondd urbsd Philippa rege name ddcpa,iuxtn ^«4 Pbilippici cdpi,in qbuf ^\.3rutü et C. CaÃiuDia ddloris interÃdores AuguÃiK CccÃarfudit. Philippis Paulm Lydiie Thyatireme hoÃes, ob ChriÃu pr^di» tatu et impoÃurd ddmoniorüÃecim pietdtii pr£ fe fÃrentiu detedamer coerciticuSildetuirgise^Ãin er in car core coniedui eÃ, no Ãne Ãoenore ameper» P^jp ignominiit, plurimis enim dd ChriÃu couerÃs eiM ecdeÃie primd tumÃnddmena iadd Ãimt, qudnt p^ulö mox miÃd ex urbe Roma epiÃold ecu adulti er qm indies nugis dc mdgis Ãynceritdte deÃanne do drine cognitioc,pficeret,dlloquitur.üec taeendu ex hae urbe alter am dd CorinthiosPpiÃold miÃameÃe co tepore,quo ^poÃolM Mdeedonia idm terti« per4 grittii in hÃd fperduit. Proxime Philippe in Occejp fcrMindIë AmpbipoUs idcet,AthenienÃü aliquado co^ AmpHpo Unw, JM4 Strimo «innw ex HicmcjUt dit pJi.deUpfi«,'ââ
22 2.
JOO nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;MACEDONIA.
peninfuhe fimM ampleHitur, à quoÃtu urbi po^ct nomen datum.Trans Stnmonem Athos eft mans cotri infulam Lemnon porreHus, quern Xerxes rex Perfi rum continenti abÃidit. Pomponius ita clatu effe tri dit,ut credatur altiusqu^m unde imbres cadunt fur* ^ereroccoltcs dus t^acrobios, i uite urbitror diuW* nitate ueteres uocaruntSupra Athon Meridie uerfu aliquot finus cu promontorijs, fed logo tiMximui dui httoris^wn amplo introitu, ceteru late fefe in terrH recipiens, quo 4 MecybernA urbe Mecybemeu PoM ponius,alij4Therina oppido Thernuicumdixer(gt; AxiusamnisMacedonicorüclariÃimus medium Hd iUabitur^inf-a cuius ofia longo flexu Uttorumfitäc^ tibera iam olim conditionis Thefalonic4,fupr4 qui in Occafum Solflitialê longius 4 marl remota Apollo Apolloni». nia ilia iacet,qua ^ Amphipoliè Philippis TheÃdo
nicamuenijfe Paulum Lucan AH^i7.innuit. CeteruH et ali£ quoq; in Macedonia ApoUonie memorantur, qudrum altera iuxta ionium contrapoÃto OccidentH latereÃta, qua: Auguflu Uteris ç^ difciplinis inftituif-alteram in Atho monte cenfet Plinius Ant er iUain no* TheflUo* from et TheÃalonica Achedorus amtiis defuiL^bq falonica(penultimaprodu{îa,contra uulgi ufum, dU Valla in Ã^ouum TeÃa.Annotationibus traÃoWd donia metropolis,in qua lafon,pius homo, qui Panin turn fuis boffitio excepit^apud quern longiufcule mo
MACEDONIA« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ie|
raus(trium enim [abbatorum Luctus meminitym mul to certamine Chrijiü doemt.Sed quü ïud^orum uera pietuiis aceeÃione iniqueÃrcntiivm tMximAinuidiA fremereturj at^ inde condato magiÃraturespert^ culo j^roxim£ effent,noile intempeÃti emiffia cu Si^ b m Benhaam abijt Ãtim'beex ctid Plmim inter ur» Betthow, bes ^alt;tcedoni£ meminit) ex qm rurftm ludieoru per Ãdu agiütuf,^ Ã-atribui Athend^ ufque deduüm efl. quot;Viideewm iÃi rcdcundi Theffdlonicam animm effet, er ei propofito tantopere fathands ob/kret', qui in fuit, hoce^build ffculifilijsperpetudaduerfus pie totem conÃlia meditatiir,Ãäu,ut quos cordm docere tton daretur, literis binis ex Athenis per Timotheum tgt;üÃis,^coÃ}latusfft er ittÃituerit,quibus Ep ffdis udbuc iUitÃs ecckffd utitur. Dolendu autëhaneprie» dor om ey tantorà rer urn memoria eelebrem urbem, qu£ boud multis retro annis m 'Venetorum potefidte erot, à loanne Monuelis Imperotoris ConflintinopOâ*
' litoni Ãlio tradia iam in Turc ar urn manu er ditione ^ffeddem enim lüe Kohomtes, qui Biz^ntiu expu» ^«duit^Theffalonicen reipublic£ Venetie p uim ad^ nnit.Sed ç^ PeUa urbs duobus alumnis Philippo Grot die at^ Alexandra cliâ Affue domitore maxime ilbtio fris aliquondoffit. Littore outé occiduo inter plures maxime clora eà Dyrrachiü, Epidamnos aliquando
' dida^ojiomAmio Domini M. ccccxcix.
gS 3
lol G R AE CI A ET ATTICA.
Paz^itesTurcarumimperator eim Selmi quihoOi rerumpotitur parem ,Venet£ rcipublic£ iure bii^ abftulit, cultam nunirum çr Chriflianit proÃÃM 4^ciplina,quum tencrent Veneti,celeberrimam.
GRAECIA ET ATTIC A.
N lAacedoma,pauló fuprd,TheUaliâ or Magnt* Ãam,Ptolomteü fccuti,numcrauimM:nà çr Pom* ponim in ea iam diüat regiunculM cum Pthioti* de cenfet.Clari in lün motesfilympm, OjJa,Pelion, ^^^y gygantum fibula beUoq; memorati, inter^Mf Tempe ilia TheÃaUca Ãngulari amcenitate. Et wxU Ãa oppida celeberrima, qua enumerare neceÃe M eÃ, eu omnia Ãnt abidoneis authoribm diligentiÃi* une traditater nobis ut in EpitomeÃummas tantu reti fequi placuit,Grlt;ecia igitur à Septentrionibm The^i liaÃnitur,amne etÃnu Ãupra memoratis. Ab Occafit Acheloi eeleberrimi amnis oÃia excipiunt,ultra ^ni inox Epiri traüus incipit,Ab Ortu SolÃitiali cyquot; A(* quinoüio Aegeu continöter pelagtu alluitÃonte ^nt tranÃuerÃwm intemotuetEuruextenditurffummot^ etngulq Suniu promontoriu ÃuÃinet, mari Myrtoo al* luitur, id inter Aegeu er quod Creticu/m PtolomanH uocat etiam Cycladasinterluit. JAcridianumlatusÃ* rè^medium iÃhmus cxcipit,quo Peloponnefm Mtici odneäitur.Cietera ab Ortu foin Aegaemn pelagic,ab 0((i
G R AE C I A ET ATTICA. Joj Occafu loniü Ictmbit : z^ quod admirations dignuÃt^ qumq-milium antumpaÃuum lata terraru his locis mguÃia,hinc er illinc urgentium undarum impetu tinto fsculorwm decurÃu torn pertinaci littorum ob» ^ntialuftinente,ut etiam transÃdere conatis fefe impatientem prabuerit^Demetrius rex, Csfar DiÃa tor,CXaligula,Dom-liero,magnis conatibiK tranà Ã'^'^^ ^gf.'i'rÃi cÅpto deftitere. Grlt;scia igitur à Gne (0 rege ibi nato diHa efi Plinio. HeU:^ autan quem* admodum hb^s. Strabo tradit ab tieUone Deucalio* nis et PyrrhxÃho.Ptolomceus hb^)^ longe à Plinio di UerÃut totum cum traäà Achaiam uocat, eu hoc no* mmenonitcllida ÃdPeloponneÃm Plinius ambiat. Cicitur er Attica, qux Gnecia, quod Attis omnium Achais regionum eeleberrimaÃerit, ipÃsq- Athe* ms principe urbem non impcrij Ãolü late quonda do* niinintis,fed er artiu omne genus et ingenioru prie* flantiÃimorü alumna habeat, SecunduAtlidaetîJie* garisÃit clariÃima pars Grecie^Dein Locris, Pho« cK.Bocofw, Nfc mirü häc Europe portions tâtope* re increbuiÃe,ac non urbes folu ac populos, ueruetiä resabiHisgeÃM tâta cura lïterarümonumëtis mida ^Ãf^Ãr: quando hec eloquëtie bonites eÃ,ut ne par uis quidë rébus fui lucë deneget, ac ne Ãntes quidc ae tiemoraÃÃidiat, fed et noxijs interdît nec dignis lau* de ad fui ofentationé^ lundis aU^d impertiat : quanto
Io4 GRAECIA ET ATTICA.
inuniÃcentiorem 'm tanta rerum menwrialüijjecti^ nusf nihil enim eins terrai latere potuit, inqui^tof partibus orbis, tot infuüs, per tot nwiimt jicilem ^ ttm, tam creber gentibus omnibus accejjus patuit- ^ Boeotia qua in Ortü er Euboeam infulam Gracia plt;^ ditur,Theb£ Ulo: fuertmt, Epaminunda duce eX «^^ , nbsp;nbsp;Pindaro ueteribusmemoratie, hodietanta: urbUlocO
Athena, 'humtle cafteUum ejje tradunt. Athenaru uejiigia tni gis inftgnia extant, cum aree quondam Mineruiflt;^ââ^ era, etiamnum munitiÃima. Quam patrum noÃror» memoria Elorentinus quidam ex Aciaiolum ÃmiH^f quu Ãtepe multumq; Latinoru auxilia imploralÃet,net impetraret, Mabomete Tur car um Imperatori pado i/nterueniente contradidit, Heftmt Athene quas fâi'â pientteÃma tot feculis célébrés,primum Paulus ueâ raÃapientia iüuÃrauitt No« Socrates ,non Plato hoc dedcrc lucis ^ intelligentie Ãueurbi', quod humilié er à recenti uirgarum cede madens ApoÃolus impef tijt. Tradauerant Uli philoÃophiam,fed canis, pro* JeÃi interdum nihil Ãeire fe,er dubitare potius quant deÃnire^aic coeleÃia proÃjfus Ãultitiam C R V CIS predicauit,nihil heÃtans certa indubitataà ejÃe que doceret.Proinde in Kartio iüo uico qui celeberrimui Athenis eratfrequenti auditorum corona feptus, nul lo fermonisÃco, fed nuda apertaq^ afÃeueratioe,unu Ulli Deuque uel ignorantes coUt^ ob oculos ponit,pi
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ritet
GRAECI A ET ATTICA. loy i riter er ridiculi p^Mponë eoru arguent,c^ui in rebui nugno fumptu copttratis cultu diuinu ftatuerent, nee inteUigerent hoefé uelutfuuojiëtarequod aiienwil eÃet, nempe iUiui beneÃectU acceptu reÃrendu,cui er uitAm,ciua nil haberent pretioÃuf, deberent: una cordis puritate et bumilitate iUum coU,lÃiritum eÃÃe, l^iritalibui honorari, cuius gloria iam propius etnilt;* cuerit,imnivncititd per Ãliwm:Ãlium inquam, non ali «d pofcentem,^«^« ut poà perjÃedam dei miÃericor dican uitam âmmelius commutemus, quo demumfalui eÃe er uiuere cum iUo queamus, qui inimdum eà in dicaturus, e^c. quant hiÃoriam Ludts prodit kà .17^ Caderuhac kpoÃoliÃapientiapaucis annis itaauda fÃfeligionoÃrd,uti/nter pnecipuas eedepisAthe» tdenÃumÃtmt. Mox plt;i«Iô QuadrutoEpifeopo uiro dodiÃimo dara, quêta fub Adriano Ãoruipeconpm^ «nais poà chriÃim päpum circiter nonAginta,, peà PomIuwautem plus minusÃexagintA.Porrô annis ali» ^«ot poà ïnitum à Claudio principatum, Vaulu Athe ftAi uenipe hoc ip^wm conuincit, quod inde Corinthu P^oÃdus Aquilam lud^um PonticumyLuca teÃe,re» P^ii J CM c£teris tudeeis ex imperatoris decreto urbe ^ontapupum: quamrem nono Claudq anno aeddiÃe ^pephustraditAUud obiter notandum,Quadratum it lumer AriÃidein AthenienÃem primes ad Adrianu CifpreWjtiwj AtbetJM agents apologias, ideÃÃibrot
SS )
loé PELOPONNESVS.
dejinfonos pro ChriÃiaiu rcligione feripÃjfeÃQ^ drati quidem UbrumutdignumApoflolicddoürttt^ Uieronymitt ualde commendlt;itt)ï^eqi defuit pretlab oper^, Adrians fejuUdte rd comotiUffà inutioïuo* d-iiia ProconluU Aft^e ferippt, ne quem ChriÃunu^ non conuiüum de mmine damnari fineret,cxCâ ^* tat Eptftoïx exemplum apud Entropium in Adriano-Horum poÃra conÃlium imiati clartÃimi uiri, fubin* de principes d perfecutione Chriflianorum comiMi^* datione ueritatis id genui libris auertere funt confit Sic luÃinm martyr ad Antoninu Pium: Ãc ad Verum C^farem Melito SardenÃs,zx Apodmaris Hieropob tanui Epi[copui Apologetica Ãripferunttfed lt;y Mil dades lüosfccutui eÃ, er Tertuüidnui,cuiui hodic^ Apologeticui extatt
PELOPONNES VS.
CLariÃima omnium peninCularum Peloponnes fus eÃ, er ut Plinita ait, baud ulli terrai nobi^ täte poÃÃrenda,inter duo maria, Aegeuimamp; ionium,PlataniÃlioÃmilis,hodieM.oream uulgmno cat, Kniller fam autem infex regiones diuiÃt Pompo* nii{i,Argolin,Laconicen,l!ÃeÃeniä,Achaiä,Elitt,Af cadiam-lnÃiiguiis gentes olim eximieclorai, er oppi da dariÃima Ãerumt: fed adlÃhmum condita urbs Corintbus. Ãorinthut, KomanA colonia, adeo quondä eelebrU, Ht M. Cicero pro Pompcio totius cam Qiracia lumen appi^
PELOPONNESYS. i»;
^pfUdMfnt. Arcem habet leditam, ZJâ utrd(^ mariit contuentem, qiw ueteri nomine AcrocormthM di^in eÃ. Earn urbem quam multos ante annos Romum L. lAumo duce uajiafjent, A.ugujliis Ctefar loei coimno ditate et ueterimemoria claritudmis m0ttis,reÃaurdn dam cxijlimMit, eolonis Libertini generis eè miÃis, Cdteru Cormtho proximumin tonij marisUttoreÃâ turn oppidum Leebeu cum nobili portu.Coiürd quod in ^egeum er Ortum fjpedans,^^ ip[um nobili por-tudiirM CenchreM uocant, nauali Cormthioru eele» bres.CofmthiPaulusmdgnonegotioÃeÃquianno Chri Hum docuit,\ud£orÃinuidia er calumnijs,qtemdd» moiu ante in MacedonidfUdrijs modis agitatus, Enim nero poà deuida à Y^onums PaliHinAm^quod Pom-pft lt;ttatecbtigerdt,cum u^dtu HtcrofoIgt;m4,cr pro phanatum templum tot tudteorum milibus oceiÃs id» ceret, mmgrare lUd gens alijs terris capit, er purt iam Romum mpcrij ÃddÃuo uelut me m dgros ur* besq, quatenus imperium patebat, mq 'pÃaan hnpe-rij federn Romd ndnwfjn e/ï. Et (qwod merito cogian ti admirationem pdriat ) in tantd idololatrüe GcntiS peruicacia,er ritibus tam feuere cuÃoditis,religione etiamfruarc,zr extrudis fynagogis eolere earn zf Ãec^uentdri \uda:is permiÃu-Etfi moleÃifuh'mde gen* tibiMiHorum mores, er q^od procliues ndfeditiones jiidcrf«tnr, nonnibil de dig/JiKur detr^xemt, fed Q^
Io8 P E L o P o N N E s V S.
admiÃi nugii^uM recepti,perpetuoodio gentiiM premebanturt Ed nuximecauÃaÃdum eÃ,M ad^n KMU fimMn apoÃolic£ doHrin£ territi, quonian Ic^ gemabokri c^ clcMricercmonutfytùgog£ inte^ ^eb4nt,pr£terea ucriti ne iüitii oceeÃone maionff^ udrentur inuidia, ciu£ iUn denuo exitio eÃe poÃet, fiimm^conAtibuiEuMgeUoChriftifeà oppoÃerub Paulu præcipue detefluti, qui quod anted damnaÃd, à emwm tuna cü grauiate et diligentia tucreturt Ã^^ paueiÃmif libare uolui, ne cui in locorum enumen^ tioneÃrupuloà effet amÃequens tud^onm in ont* ni AÃa Europaq^fbii maxime Iods ad qua Pauliu âtââ ceÃit memoria, er ut conflaret ittos tun folum reb* giond, fed er priuati commodi gratia am praffa^^ aduerfus Chriffi minifiros tumultuari uoluiffe- t^tt^^ C«ochftje. ad inflitutum reuertenduntt E Cenchreis Luedi tra^ foluiffe Paul urn,er in Syriam nauigajfe, quoniant t^ Ortum er AÃarn eratnauigaturus: iam enim diüin» à nobdabOrtu CenchreM mariappoÃufyinqtiibni dariÃimum Corinthiorum naualeÃerit. Sed crC^'^ chreenÃseccleÃaPaulo metnoraa,P.om, is,exip^ Pheebe iüafedula miniffra, quarn Romanis antopeft commendat Apoftolus, et cui faam ad Romanos fn* pam Epiffolam perffrendam dedit, quu/m iam feeur* dario Corinthios acceffiffet, tempore baud ita multo antefitim inwbem aduenlum ⦠Hdwd proeul Corin*
EPI Ft vs,. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;IG^
Ão wis fuit maxime Celebris Kicenx^ Interius ta^ cedimonf cui L^curgtis leges dedit, urbs olim uido^ njs terra mwi^ partis nobilis ^ difciplinlt;e autem jeue riate omnium pritfläntiÃimat in Occafum uero bru* malern cotwerfa ciuitas Methone,quae adhuc extAt,et uulgoModonAdicitur.'Venetiearn eodembeUoqua Cyrrachium, de quo fupradiximus,amiferut. Hodic low Veloponnefus Turds paret,multis quidem annis aliquotKegulorumGr/teile, quos ipà Defj^otasuo^ cant,pngulari Ãrtitudine deÃnfa,etter u auxilijs de* flituti,eum impures effent uiribus çy hofiem tantum dmtiusfirrenequirent, rebusfradis uidifubiugati^ non régnant iam qui fuperfunt,fed fer munt.
lt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;E P I R V S.
EXtimi«« Qccafu/m tradus Grtcit ketoUit nomen habet,hcheloiÃuminis ofiijs ab Acar* nania,qut prima Epiripars efldiflinda.ln qua prtter alia memoratu oppidu ed Calidon, prt^ terea çy Naupdfli«amaniÃimiÃnusreceffu poÃtu^ ntme Lepauthum uulgo dicitur,ditionis non io, pride. 'Venetoru,fedTurcicaclaÃe Ulis per mmadempta^ eo ipfo tempore, quum 'm Macedonia Dyrrachium, wPdopowfo Metbonem amiferumt. Trans R-chea loum Epirt« eil Pyrrbi gHondam regnum^ Mons Pin dl« 4 tUffdoutcis po^ul« «b Ã^HÃone di/lcrniizMf,
ÃPIRVÃ* iHieridie t^ri lonio,ab Occafu codent, fedin Aif^ flexo aUuitur, Gentes in ea iam olim célébrés ,Tfi* baUi,cr MoloÃi.Kufquamlata efl,crebrisaHtein^i* flmüaÃnibm, quoru/m primus qui çr maximus^^ bracitti eÃ, ab Ambrada oppido mtimo in recc^u Ã* to nontinati . tn cuius Ãre extimo flexu maritwi NuopoU» f^j^i^ïiicopolis,ab AuguÃo poà Adiacam uidorini^ condita,^ ob deuidum Antoniivm,quo duraretitXquot; moria,Ãc appeUataAn hac Paulus hyemamt, er eitH qua ad Titwin miÃÃa eflEpiÃolam ÃripÃt.nugiw of* gumento erin PpiroeriuxtaiacentibmlacisApo ÃoluEuangeliu ChriÃi pradicaÃe. AbaieroÃlynii ennn ercircuiacentibus regioiÃbus u[lt;j} adlUyricut* impletu abfe Euangeliu ChriÃi, ipÃe docet Rom. âfgt; in Epiro ButrotonÃiit uetus oppidu, M.onanA auttlt qua altiÃimis iugis in Ionium exeunt,Epirum Ãniett^ tia,Acroceraunia dicuntur Ptolom£o,Chaonibi(Samp; TheÃrotiS circüaccolentibus.Memoratur erTooM^ rus nions centü jantibus circa radices,Theopopo eÃt bratus, Plinio, tiodie regio iUa tota tot urbibus ccle* bris,tot getibus habitata,fubTurcaru ditioe eÃ^MH ceraunijs gentibus liberis antea, paucos ante anâos W
DALMATIA. (totufubo^ ACeraunijs montibus littora primim ablanio pelago recedentia anguÃummareadmittut' K Intus habet CroM, qua ante Troia diHa,ciiii gruwÃM
DALMATIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ni
^VdHi^iWK ohÃdionibuiprfffam^demu Tured cepit. luxta anguÃiam nurU Oricü oppidZÃiit,hodie Vm4 lonum,!« Ãi,llor,dccol£ uocant, inter quod er contr4 po/itumUolii« littiMjOon ampliui centü miüiü paffuu wterf/ï.Quod iiitfnwUü pedejiri continHare tranÃ^ twpontibws iadii primum PyrrhiK Epiri rcx cogitd» «it,poà cum M. Varro cum daÃibM Pompei] p^ruti co beUo prlt;Cf(Jet: utru«q; dhæ impediere curx^ut li=« bro j.Plinii« trudit.Rr gio tota bodicAlbania dicitur, quinoscxPiolonjieo crPlinioin Mderdonweenfui wus.tcjlati bacno AegfO t(intH,ffd etiomo nwri dUut. DfDlt;tItn4tilt;(tgitur,pxi?nf nobw dice nd«. HiccPiinio ei Ptoionwo aLiÃa oppido m4ritimo,q«4M4ccdonilt;c proxinw fft, dfcurf« littorM ad Scardond ufq; paie« fcit,4 Septetrione Libumia |inita,ab Ort« autem ijfdc Jnonbinis dauduur quibiw fupra à Saui c Danubij conjÃMentia prouinciant MÅ/iam ab Occa/u terminai bamiM.RcgtoftrtilM er poputofa, bodita; pr^darw oppidis babitata, quanqua Ãorenti^imä quondam et innumerw cimtatibi« cwltam AuguÃt« Cæfar graai bcfloiUatojregitiwjhuitqjjmultis oppidw dicHtw, Dem Gotbi per Pannonia« ingreÃi, baud minore da« de aj^ècere, PoÃremo er à Turcarû acerrimts incut pöibm ucxata,a^idaq; eÃ. Oppida notiorafunt Epi dauriu,di«crfum ab Epidâno Macedoni^Juxta cuius ruinas bodie RaguÃum cemitur, darum cum arec
lt;111 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;DALMATIA.
nMnitiÃimlt;t,lui'^i iurii^niÃquoi annuo tributoTii^^ cam plaçât. Logitu à man nobilii duitax Scodra,lt;j'^ Scutarim uulgo uocant, aliqiundo fub ditione reifgt;^ mandie conditionibui iUi conceffa. Celebris ef amp;nbsp;Scardona iUyrtcorum campefribus proxima. E/ï ö* DelminiumhodieDama: praterea Sicivm marmots memoratum,er in littore Ãta Salona eolonia. in 0''^ matia interijt Stridonis oppidum in conÃnio 'paifim* nu Ãtum,Diui Hieronymi patria,fed proÃHo obteH ti uiri memoriam, etiam tuftntum,deleri att^ interim nequit.Hodie magna Dabnatu pars ditionisyent* torum'e^, prinu^ terrarum omnium à Thraeiä tf Con!hntinopoli,qu£ eccleÃos etiamnum er'^p^f'^^* pos hitbeat incolumes^er quibus hoÃiproximispââ^ er tranquiUitate Chriflumprofiteri liceat. Hact^ Dalmatia qua Diocletianum Cafarem genuit, cru* deli er exitiali in Chrifianos animo:quippe quipt^ ter innumerafuppliciorum genera perqu£ fuM i^
pturat (ieuijt, Pnetcrea anno imperij fui dccimonsi^ menfe Martio folennibut Kefurredionii appetëtibiHt per edidum omaes toto imperia ChriflianoruM te* cleÃoi dirui er lt;equari folo iuÃit.H£c eadem ef D^* matia qu£ Hieronymum ceu patronum eccleÃarti/liii amp;nbsp;3«em ntmoMiwrum Iwubrando wed,MbH
ILLYRIS, LIBVRNIA, ISTRIA, 115, dediUTdi» Here igitur quM elegMter 4 Sulmonenji uatediHumefl:
Terra falutiÃrM herbAi eadem^ nocentes Gignit^Z^quot; urtica proximo, (tepe rofa eÃ.
ILLYRIS, LIBVRNIA, ISTRIA,
AScardona iam ïllyria, o'eiut pars Liburnia cÃ, ^qu£ cum terra Dalmotica amplitudmis, (2quot; pari montium iugoà PannonijsqaamBo femoOrtum Solflitialem abitÃnitat Occidua amp;⢠t^eridiana parte Adriatico mart tcrminalur,^ Ctetcru AGalmotiadecurrensregio^hmemari iUinemonti» butcoercitaÃfeÃÃigiat,ÃibindeanguÃior,oâ qM in ^ÃriamimmittitanguÃÃma,'Veterescoloni ïllyrij et t-ikurni literarum monumentis celebrati,neq; objeuri armorum gloria, quippe qui 0 Komanis negotium Ãemm bellis Punicis^quum Teuta regina m lüis los tK terumpotireturt Vlodie gensÃequentiÃimaSclaa t^worum habitat, de quibus alio in loco diximus cum uimoneremus Croatos lUis immiaere, quorum Eccle Ãi^ non pauctefua lingua, quam Dalmaticam iaHant^ inscris etiam utantur,o' in earn uerfasferipturos le f,lt;mt. M.axima Liburntte atq^ iÃri£ pars hodie ditio» nis eà Venetorum: quidam 0 ad Pannonias attinét^ i^aritimorum oppidorum, m intimo Ãnus Kdriatici tceejfu poÃtum TergeÃum cum arce er portu, pr'M bh
114 ILLYRIS, LIBVRNIA, ISTRlA.
cipü AuÃriie eft. Et fupra luftinopolimÃta Flamonii qium VlumoMm cogrwmine San^i yiti dicunt, 5«^ Scardom. nuritinu eft iadera colonia,ftt{ira qui d^ rm amnis Ticius, item i\aroM,cr Pola,d qm Polity tiem, hodie Polenfts ftniu dn^uiAn lUyrio ftit Sar^ cd iUaiuxta KeeÃam er DaciMAureliani, '^lt;jf'^gt; uelut tradit TheodoretiK, Conftuntio iubente Conciâ Hum adum, quum yrfatim Maforum, er V^c«^, Viyrftorum Pannonia epiftopi,Arrianorim ftdio«gt;^ rebui nouis ftuderent,id^ Confontio Ãutore,Qii?^ Concilium poftea Sardicenft didum eft.ParentiM âF pidu hodie^ non incelebre,cuiiu er Pimiufboctn* du meminit. Amnes toto hoc lutere Drino Dulm^^ (^ iiarbon^prieterea er Drinut, lUyridii utttent'P*^ ciut.ln tftria ArÃa ftuuim quo italic Pliniutftnit-Ci* terum PomponiM etiam tftrium illyridis nontine oâ»* plexus,Tergefto lUyricum terminât,Inter Tergej^i^ erPldinonAm luftinopolis eft ditionis yenetorumÃ^ monter tedito colle er dreumftuo muriÃa,qMn * gus,quonium pracipud Ãt tftria duitutu, Cuud^ id eft cuput }ftri£ uppeïluuit,Supru tftriÃlUyricobr die uttributum durum oppidü t^uuportus, cum âinlt;^ dufdé nominis, Plinio, Aeneus id eÃe uutumutqi^^^, hodie Lubucum uodtent, fub Curnicuru Alpium rii^ dbus,nec longe à Sani jontibusÃtum. In eo eft ÃufiH* eu epiÃopulis,cuius ftrè umuerfu diocaÃsSdu^o* rumgentiteft,
ITALIA, ATrt-gfjb 'm Boredw coâ«crftw,fgt;4M(l dwplo trrrf iiMcrtwlIo, rurfum imtmm rfititudirw Al pil«« iugü toUuntur, que ejuidem reda m Oc cafum tendentw, in Veragros «Æ$ er Sedunos pros minfitt/lq; bine m ^ujirumflexa, LiguÃieum pelas gmjroiitc excipiimt, ^«æ Nicieam uett« oppiduw, quod bodie NiJJam woeant m/inuat.er Varum amne bac à parte proumew terminum pindit.Inter Varum igitur er TergeÃum quiequid gemino mari er Alpt= bm emgitur, id totum trafic tribuitur. Mare quod ab Occafu er Meridie terriiX cobibet iuxtó Alpes Ligus fiicum,deinTyirhenitm,prlt;etered er Infer urn appel latur. Qaod ab Ortu ingruit in rceejju Adriatieuw, ubi primum ingreditur ionium, er in totum Super« diflum eà ⦠Fron$ Italie itidem lonio mari dauditur, anjpliÃimis aliquot Ãnibut admÃK, quorum qui eft »naxtniutTarent'wius uoeatur^Porrö à Paninis Alpi but (de quibut ante diftum cÃ) baud longe ab InÃro mari,nions ApÅninus exortut continenti iugo primw 'M Ortum uerfus, mox ubi Rubiconem amnem emit# tit, inOrtuwBrumalemÃexi«, medium Italiam een dorfo quodam exajÃerat. Demum ubi Tarento apa proximat, uelut undat decIinAturi« diÃialefcit in cornua : atque bine quidem Calabros amplexus, ubi plum eft Brundupum, «H'^râ ; bincLucanorwm nbsp;bb x
116 ITALIA.
dgru/ni ingreffiu alto promontorio in TyrrhemiW i^ mittitfid çy fronte pertinaci adfretum ufr-, Sieuhm^ porrigitur^VuitteinpiK quum ea tantupars ^M/Wquot;* Apoeninwin c^ Rubiconeinfluuiü in Meridiem p^â^* ditur,ïtalilt;e tribueretur,citra autë Gaïlia efret, Toi!^ ta z^ Citerior nomiMat Sedfrequentibus colon^i^ eo agro dedudU^accidit ut cimt legibut pariteratquf moribui nominii dignitatepropagata,ltAlia ad Mpâ^ ufq; concefrerit.Vrbes eim atq; amnes ,crqu£W^ turn memorata fient dignd,enumerare priuati teiiif^ ris efret: quant fît Italia,non coelifolum dementia amp;nbsp;locorum amanitate, fede^ portuum fînuum^ co»* moditate,prieterea çy gentiu/meturbiumfrequeitii^ omnium Europa regionum citra controuerpant flo^^ rentiÃima,Maximcis amnes adimt Alpes, er ^Plt;^'^^ nusuelut inhoc à natura benignitateïtalia impofr tas, ultra citroq- non amnes modo riguos frndit tf pintibus fratet,uerumetiam pafcuum agrum exhibé) er alicubi thermis maxitne falutaris, or fridmis «»* xime benepens eft. A Tergefro igitur Garni habetiid 'Vcneti,quorumurb5clariÃima'Venetia,i)tAdriatif^ copta,cultu,legibtt5,infritutis,ciuilitate,potentiaoo urbibus modo libéra conditionis multis, fed et re^gt;''^ aliquot prafrrenda, qiundoquidem regnA poÃi^d ipfa ey moderatur. In continente uetus iUa Aqudei^ tfr ditionii yenetorum ad Ndlipziem amnem ex C^f
ITALIA»
117
nicis iwgis dfl4pf«w po/itt, qu£?dtridYch(im lidbet, c£teYum hoiie^ut in ruinis,wbK mugis uc^bgu gudm vrbm cemd/i. Ab ed non longe Altinttm cà etwrnn« cclcbrc.Poà Irdünm dutem ^oroiulienfem, quem fir wè totiim Veneti poÃident,Pdtduiü,'Brixid, V ineen» tinrn, Gerond, cldriÃim£ er munitiÃim£ urbes, er que futRbetieis Alpibiw eminetBergomenÃsdui» t«, c«w inxtu ÃtK Claris oppidisditioniVenetorum purent.Horum finibus Atbe/îs cUrus amnis in^eÃÃuA db Alpibtwfuo alueo in Adriuticum euoluitur» Mnn« tuum fAintiiuÃuMuw exdmaeniÃimoldcu'Bend.coc« mijJuscingit.NceprocHl Bergamo, Abduu ex Lurio lucu ( in cuius ripa Cotnum/itum eà uelus oppidum) in Pudum iHubitwr^Pudus ipfe Paninis iwgis, fîue ut Pomponius ait/mis rudicibus V efuli montis exortus» per medium Togutum de/cendens, Adrinticum ingre ditur.Et confire uideo, nuUu/m dmnem e^^e qui bre» «ioricurfumuiorem uqiurum uimcolligut.Non enim amnes uiMum.ut Plinius uit, Apaninos Alpinosq; nA «igabiles cupit, fed lucus quoq; immenfos in eum fefc exonérantes : omni numero trigmu jduminu in mare Adriatieum de^rt^Mediolanum magnitudine er poâ tcntiaeelebre, longe eeleberrimum Ãeit Ambrofij me «wria » Qui quidem confulari dignitate prouinciat» Liguriarn adminijlrans,pojl Auxentij epipopimor« tem, Cateebumenus, in cpifcopiwn lefliw eà gt;nbsp;Anno ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bb 5
Il8 ITALIA»
Domini circiter C C C L X X X. 'ValeMaVi lt;^^ fare inuitum adboruitte.Cuimuiri qMittM amor^â^^ itocci!ti£cy rcligioniStqMntd^ difcipUnn fmi^'* taÃierit, hoc unoÃeiwre plena magndnimiatii^ prehenditur,quod TheodoÃumimperatoremÃi^' quia TheÃiloniclt;e ob unim militis per tumultum W' terÃm cafum impotentia quadam animicomnwtti^ aliquot milia ciuium trucidari iuÃiÃet, à facris ff communione ecclep£fu£ coëreuit,donee publial^^ nitenlia princeps iïlehumiliatui,cordm omm«^^^ fidclium indigne fe egiÃe conÃjfuseÃet. Habuertf^^ er Vercell£ eodein trd£iu Eufebium epifcopim e^** tme à Hieronymo laudatum, qui fub Valentinit er Valente floruits Sed er Maximui Tawinenlii preful Gennadio celebratur, fub TheodoÃo C ^f^ leiitinianocldrui,cuius HomeliapaÃm leguntilf-ipfa Augufh Taurin or urn cognominata quoni.^^ Colonia,db Alpium radidbuihaud longe Vereeb lis dbeÃ,hodie Taurinum,ditionis principum Subit* di£, qui à lurafÃ) monte, er Lenunno lacu, in t to iüo Alpium in LiguÃieum abeuntium tradu, amp;nbsp;Utroque à latere late patentem , er exinûe Ãdi* lent,urbibutq; er oppidis eultam regionem,eite* rum qua Italiam proÃieit(PedemontanA hodieib ^la ) lange cultiÃinMm,ufque in liic£am maritime corum urbem poÃidentt Cotij quondam id regnum
ITALIA« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;119
^it, à ^«0 Ht dntc diximiw, Cotidnæ Alp« AuguÃi prirnum tempore Hoedttf. Non prætereim dum, earn fartem teliie, ^u« fub Alpibm lacet ^ZT in (IM Me« dioUnum efi,Trdn[çaddnAm Ronunts : alteram a«« tem Micinam Apoemno, CiJ^adanam didam efÃe,in qw Senogatlia à Seno)MbM,qut primi, ut trddit Sem« promit, trdnfeenÃs Alpibi« er Anmte duce ed lo* ca ijuf circiimPddumÃint,pulÃs ueteribm colo* «is.po/Sideriwît. In Cifpadana prlt;ecipMie urbes Der« tom, Parma, Placentia, Régit«« Lepidi, Mutina, BotwiiiajVcn-aria, Rauenna.Quarto« regio et«« re li^ua' togata, TranfapÅnina dOid, Catone dutho» rc,er Ifetlia CifapÅnina,^Uie in Tbufeu pelage abit« Nos utriuf^; laterw priecipua tantum in tranfeurfu la cdcenÃbmunpriw, iUud prigÃtiyreliquam Italiani cirettm^ua^ue angu(hiHcjjè,er ^uamaxime patet non ampliw ducentw nùlibut pa^ttum patere,author re Pii«io. Ergo ab Ortu Rubicon amnw, uetut Itt« lid limes,incuiuiripa CdÃtrem Diflatorem ciuile bellum meditantem, bæ/îtabundt«« conÃitiÃe Sue= tonii« tradit. Supra quem in littore Ariminto« idcet, -uetuiciuitdi « Et baud procul 'm Cumero promonto« rio Ãa kneon , citrd quam Ãuuim keÃs Pompo« nio didm. Intcrit« regio ÃrtiliÃ'md, Marcbia bo« die kneonitind, uoedü , amnis Metaurtw , deinde Pieenorum dÿ-i^ ^^ âm littore Ãta Potentid , mox
bb 4
110
ITALIA.
fluuiui CUtumnui ,fupra quem uetuÃim MarÃorf.^ gentem Apaninws ampleà itur. Inde PelignoruW lt;*â gri^ubi hodie Laurdum, uulgofrequens, erÃM^^^ Atemuf prentancrum genten aüuens.ProximiH ^gt;^ tem ei Ti^rnui amnis er ipÃe clarui. Deinde iMK^ Garganut celÃÃmo iugo in nure prominens, hoii( Sanéli Angeli didiK^i quo iam longe lateq^ Apuà c^ limt,quoruparsCannenfesiuxta Aufidum amnclt;«gt; ingéuRomanorumclade memorabiles.Florustrt^_^ in ca pugna AuÃdum aliquandiu cruentum Ãilfe,q^lt;* Hannibal duos maximos exercituf deddijjet, er ^^ tutlorum modios duos inter equitum cadueracolh* dosmiÃjÃet Carthaginem ⦠Supra AuÃdumliUort^ cluitM Bariu adhuc durât ditionis Galeacioru. MO)^ ultra promontoriu quod Apoeninui licit, ifibmo Pf'' infule Calabrica appoÃtum 3runduÃü, ex cuius plt;^ tu in Epirum contrapoÃtam commodiÃimus triiez dus eÃ. Mut regio magna: olm Grede cognomilt;U, er in ea pariter memoratiÃime urbes, TarentUS, l^eapontum, Croto, Tarenti Architas floruit, Cro* tone Pythagoras, ubi,à luftino credmus, uiginti annis docuit,inde Medpontum migranti, qtmind humants cxceÃiffet , domo qua habitauit Ãtblati, templum idi extrudum efl, er diuumhonores de^ creti. Eodem traduTurium ÃiitÃn quo Herodo* tui btfloriatn fuam ÃripÃtf Plmo.lpfam PcninÃulM CuM
ITALIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ill
Cdlütri er Sdlcntiï» tenent, frons extintA m Or» tu,mf^e(lAns,Salentinum habet promontorium, cut abOccafu diuerfwm Laciniwm, pnumqui Tarenti* nmdieitur, finit. Indepnus alter^fedminor, Scylla^ e£iK\ Petiliam habuit^ nunc eim loco oppidum eSt^ quod 3eUum ca^rum uulgo nominAnt. Dein frons tHd a^erriniA Apeemni in Siculumfretum porreda, tymfreti UttoreKhegyum adhuc nennen retinens^Rfitgjam. ditruw Pduli memoria,qui Syraeufts relidis hoc prh mumlocottaliam dttigit.Afreto iamin Occafum^c flare Italia mcipit, cuiiK laterK primi Brut^, à pro« wwntorio, quod e^ ScyUeum er ^rutium uocatur^ DeindeLucani longe amcauÃmos faltm tenent, per quosSilarus amnis effluit^lHox Picentini popuk, jiua nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
«ius Sarnus, er in amceniÃimiÃnusreceffuÃtAurhs, ante Parthenope dida, ntme NcapoIÃ, poÃerimno^ men ^uguÃm ei indidit^ in eiusÃnus extimo pronion torio,quod in AuÃrum Ã^edat, Puteoli Ãmt, duitax pu«oH, colonta,antc Dicearebia dida,ob iuÃ^m opinorrei-publide adminiÃrationem, Sed nomen à Romanw fe= cimdo beUo Punico nuitatum, er à putcoruÃequen tiaPuteolididi,uelutlib,j.Strabo tradit. Ad banc ur bem Fault« captiut« cum à Rbcggt;o oppido foluiffet, poÃridiedelatmed, er repertis Ãatribus apud eos feptemdiebui mauÃt rogatiK,Ãcut DueM kdorum «Itinw trAdit: magno argumento iam tumnoninwbe
111 r T A L I A»
folum/ed 'm rdiqiu quoq; ItaliaÃtilfe, qui Chrijk^ derent,iam enim in annum fextum amp;nbsp;uieeÃmu hi^ riauitec, mortis er refurreilionis Christ ApoÃolici pr^dicatione lange lateà 'mtonuerat.tiam er Tibe» rio imperatari, cuim decimoailaua anno imperij Ià S V S crueiÃxtu eft,aUatis è Syria nuntijs, er reÃi* tim père ogmti ,ui[um ut inter deos Komie CHRllt; S T V S coÃcraretur.Pr£terca ex PauU ad KomaWH EpiÃolaliquct,cGra:cia er Macedonia diÃipulol eins,fed et ex PaUftiM ueniÃe in urbem, no quaftuS, fed eximios er ApofhUca etia dignitate prxftantel uiros,qui Koman4gt;miüam eccleÃam fundauerint, ai quam ut célébré, iam etmultis ecclefijs notafcribere, er pracipuos illiui operarios lange ante cognitos,d fimiliaresfalutare uolueritXertè ipfe nominatimAti dronicu er luniam 'mter inÃgnes ApoÃolos numerat, qui etiarn ante fe in ChriÃoÃierint, Mirum autem E« febiumfecundo Claudij anno Petrum Kama ueniÃt feribere aufum,quum Hierofolymis fuiffe eum eMM paà oélauum annu imperij dus ex ipfo Paula colligé turAs enim Galatis fcribens à tempore uocationisfun cotinuafe Damafco in Arabiam abijffe,ac denuo re^ uerfum ÃiÃergt; anufeu teÃatur.^on liquet aut quillt to tepore abÃerit,quod mq^ nos excutimus, iÃo con^ tenti,quod magno eruditoru confenfu aÃeriturjamM turn poà ChriÃi aÃenÃonemÃiÃc couerfumSed
ITALIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;11.5
loc cerium fà annis tribui DamAfcinwritliM eÃe, cum ex Arabia redij^Ãet-üemde paà dnnos (judtuor^ decim rurÃm aÃendit üieroj'oïymA cum ^arndba, ubi EuingelionÃium cum prlt;ecipuii ApoÃolorum, W cobOjPrtro, CT loanuc contuliÃe fc conÃrmAt^ Qku igHwr annum ilium poà quem uocatiu eà tribui illis, ^hmex ArabiarediensDamAÃel egit^adnumeramus, et qiaiuordecim annis quibus m Syria Ciliciaq; Cbri Ãum prlt;edicauit,addimui,numerus annoru X V111. coUigitur^quot anniÃupputantur à morte CbriÃi uÃ^ i« oftd»M eUwdij annti, nempe Tiberij Ãx (tot cjiinj ille .-«Illis poà morte Domini «ixit)Clt;tItg«Ii; qiMtwor, 4 quo tepore Claudius imperare ccepit,cuiui oHauo anno Petrus adhuc tiieroÃolymisÃiit, Porro Ãuerum eÃ,quod idem Eusebius aÃerit, Petrum Ãeptem annis kntiocl}en£ eccleã prdÃtiÃe, at(^ inde Römern pri mum ucniÃe,conÃAbit ewm primo t^eronis anno, hoc eÃ,duobui plurimwm annis ante Paulum in urbem ue nÃe,qM,tuordecim enm non amplius annis Claudius mperau'it.QuodipÃumÃanehocmihi probabiliusui detur,quo longiits iUi, quos modo citauimus à Ãopo aberrarunt : ut interimÃnamus quod tempus quo in Arabia fuit ad calculum non reducimus^At quonia m hanc materiarn incidimus, non Ãierit ÃrtaÃe alienu, coieduris coÃmure qu£fcripturis ;pbauimus,Coû.t ApoÃolu è Corintho adKomancs p PheobenminiÃri
114 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ITALIA.
turn fcrippIJi, quum iamfecundo per l\acedoni£* ingreffus earn ecdeÃam inuiÃffet, demox inAÃ^lt;^ at^f inde Hierofolymd effet iturm^Ci^od duobuf df^ gumëtii coUigitur^Vno,quà d in EpiÃold ad KomAnoi Prifedm zx^^uilAm,quitu,mR.oniie dgebdnt fdluoi effe iubet, quos tarnen primo aduentu fuo urbe Konti Cldudijiuffupulfos Corintbi reperit, quos^ Epbi* furnufo^ comités habuit,iuxta Luedin A-do^i?. Alte^ ro,quod quintodecimo cap^dd Kom.paüm ipfe Pm^ hu indicat edm Epiffola affferiptam ZJâ mifffam, qti» ob exulcerdtiÃimdm ïud^orum inuidiam, Achaiitt er Gracia uclut coadus reUnquereÃter rurÃum pc^ JÃaeedoniam in AÃam ZT Syrian ddornAffet,dc id«* ffiemÃccrct,qui in urbe erantÃdtribus,fe print« quaq^tempore Komamuenturum, Atuerohacipà proÃdionc^qM in Syriain delattu tiicroÃolymäpcr^ ucnit,captum ApoÃolum zr in uincula coniedum p^ tarn indicat Lucdf,et hifforiaferics conuindt Ad. tS' er duobus Ãquentibiu capitibus comprehenfa, Qtà cum ita habeant,confiât hoc ipà anno ad Kontani feriptam Epifixild,quo Uierofolymis Apofinliu à Cld« dio Lyfia Tribuno efi captiu: hoe autem dccidit ann« Claudij decimotertio,fiupputanle dd eum modum di* Hieronymo.Si igitur hoe tempore Petrus RomaÃib prafertim à tot dnnis ,quiÃdüefiut Apofij^lus Aq»* la recentsm in urbem redit urn cognouerit, z^ pr^d* pitoi
ITALIA* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;11$
pHOjmÃjfeyio cbrijlifratres, ^ui Kom£ effent^ falutandos duxerit^Petrum ipfu/m tantum uirü {cuiia uidendi gratia aliquando Damafco reliüa, Hierofol^t WWW projidittÃt ) aut ignorarit aut praterimtf Vt interim non excutiamui quod ex reÃonÃone ïudlt;eo^ firn ad Paulum, cuim Lucas ultimo capite Adorum moninit,nihil minus mteUigitur,quÃmeo tempore Petrum circumeiÃonis ApoÃolum Komieaut cognit turn aut admodum eelebrem ÃiÃc. yteun^ aut hlt;ec habeant,Ãtis conÃat non ita multo ante Paulum tem» pore Pet»quot;« RonïAm uenire potuiÃe, er ante Mtri«/$ aduentum eelebrem iam er notam multis eceleÃjsKa manAmÃiÃc^ç^uodequidemwnhocanimo fentio, uelut hanc iÃt urbi gloriam inuideam, qua: Petrum et Paulum peculiariterÃbi uendicat (quanquam er hoc ipÃim uelut ambitioÃm er diÃenÃonibus accomma dum earpit ApoÃolus)fcd tantum, ut Ledorem adma nerem longe aliud er feripturis probari, er confirm mari conieduris, quam hadenus multi ambitioÃut quà m «entM hac de re Ãripfertmt. biunc ad injUtutu reuertor,Confiât UaUaminià ubi Tarentino Ãnu di^ uiditur ) nulquam angufiiorem efie, quam ab intima pnusPuteolorumreceÃu 'mcontrarium R.driaticilii tus,à qua parte firtiliÃimus Campanie ager aperitur.
1«$ UttoreÃtum uetus oppidum Cuma,am nis Kultur nus,\niwCapuaïllaqueiiannibaletn Ãtigatu uido»
116
à T A L I A.
Roinju
r'^s, Itixuâtj; otio perdiditt Vitra ^Mm Lyris aitH^ maximutfLatinorum tradu à Campano diÃerminif' Deinde in littore Ãta Oftia, fupra quam Koma lacet interfluo Tiberi,quant Plinim fecundm Roinuli ata* teadeo anguÃamÃtiÃe tradit,ut tres tantu portas,aut (Ãplurimastradentibus credatur') quatuor habuer^t Åtate autem Ãta trigintaÃepte ampUusefed orpoÃt^ ros principes auxiÃe earn er pomerio addidiÃe coii* Ãat. Certumauteinnulliurbiutinquam tale imperil contigiÃe. C^t^od ne perpetuü cÃet,primum ciuHibut diÃcordqs perculÃmt, occupatamoxlibertate, impe* ratoribui magna parte mails eeÃit, quorum libidù^ er Ãflucum uiolarentur leges, ducs trucidarentufi opes proÃtnderentur, neque multuiaut tequitatiaut honeÃati locus eÃetÃdum eSl ut ex publiae difciplt nee cafu, imperij pariter uires elanguermt, Ãoederati gentes rebeüarint, limites Barbarie nationes occupa^ rint,prouincias uaÃnrint : poÃremo er ipÃam Ualiats ingreÃi,urbem imperij Ãedem Ãemel iterimq^ captai diruerindProinde hocuitia potuere, ut inuidum ab alijs regnum ÃeipÃumÃrre nequierit, ita demum Ãaâ cllsrebus,utpreeternomener rerum geÃarum me* tnoriam hodie nihil extet quo agnoÃeiÃeUe queat, KmpliÃimo quidem Germanie imperio hunchoncre maiores noÃri tribuerunt,ut Komanu dicere, er tam potentis quondam imperij memoria ceu Ãufln, omarc
ITALIA,
â^7
volufTHitjHt GermAnorum reges C^fares^i todie Ro wwtwrH diclt;mtur, et imperatorU nomen etiamnum Kt ^x/^M/tltxgj retineatw. Q«o rtowine hodie inclytm fà Carolin iHf qumtu^,ncn nobilitatelblum O' m^ia ^f^otgloria^uerumetiamfMuirtute er potentia mt» g,gt;iw. Sed ut reliquA loca pro[equdmHr,notandu baud ionge ab urbe ultra tarnen ^riciarn, oppidulum eÃe toroappium,[eu ut Luci« ipfum nomiiut A pp^ Ãru, Appij IP-pfr5ModRom4,p)ïcifcentibiM inmediterranea Cam^ *'âquot;â pdnilt;e iter eÃ, unde Foroapp^ diäi Plinio lib,?, qui accoltvnt:Ãcut ulio inlocoYoroelaudioscen[et,à lo^
co qui Vorum Claudij dicitur. Tre; T ab er ne aut pro T«» Ta* xixme AppijÃro erant, iuxta quas Apojfoliw 4 Rom^ **â** ne ccclcÃe Ãatribus qdbu^dam, qui de eins aduentn nuntiu acceperant, excepties, er uel catenis grauis, dudusq à centurione in ipÃam urbem dedudus eÃ- K Kt LuciW tradit cap.ultimo, Ãa,timPaulo coneeÃum ut priuatimbabitaret, addito milite à quo euÃodiretur, «1$ ita toto biennio mÃuo codudo copeditum regn» deipradicaÃe, nemine^phibente, Porro non boc fol» fgit pro fumma cura et foUicitudinefua captiuus Apo Ãoius, ut corà m doceret patres bumile boÃgt;itiolu)n fuum ingreÃos,fcd ecelepM etiam AÃa atq Europa, giMS aut ip fe coram inÃituiffet, aut fui cooperatoret er comminiÃriChriÃumdocuiffent,miÃis ^piÃolA cbfolari,et ÃlforZÃatru bUndiloqucMtw Ubor ante ^
118 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ITALIA.
fermoneEiungdijpuro, nee adulterato humAnî^it^ cretis coÃrtare,atc^ ea ratione etiarn poftcritati coi^ fulereperrexerit: non compedes Ãrro graues ,non clt;^ fiodia tot nominibus molejkt,, nimtium iüum EMn^^â licum,f^iritu plenum er tertio è calo dodum, r(^ rantur,quin perdius er pernox iniundum Ãbi wi)**^ fier'^ munuffumma cum ÃdudaÃerit executu^, Seti ppt dutem ex urbe eceleÃa GdlatdrumtPhilippenÃOi EpheÃorum, ttebr£orum,er ColoffenÃum,feM adÃngulos etiarn, ut ad Timothewm, ad quem duif quolt;^ ex Laodiclt;ed Phrygia Pacatiame feripferat, ^ ad Philemonem ex uinculis ÃripÃt^Enimuero cu/w^* ber effet anted quoq^ eodein munere ^ndute^,^ deeffet gregi Dominit Et ad Corinthios quidem diH^ fecundumjuumin Grieciam aduentu ex Ephefo[cfb pÃt, pramiÃis quibufdam in Aehaiam quos ipà wo^ per tüdeedoniam erdt Ãeuturus. Deinde ÃripÃt dt* rum,quam relida Corintho er Macedonia iam t(^^^ tiumperdgrdtdPhilipposredijff'et, inox inde in Af^^ foluturuSj nee rediturus. Quorü itineruin Lucas cap i9,e^io.Ado. meminit. Parimodo er ThcÃalotd* menfes confdatas,c urn ageret A tbenis,binis literis ÆÂ«â* iUis mentem aperuit, quum id temporis coram agd^ di Ãcultos ei negaretur. ExbUcopoliautem,que^^ Epiro eff,idmantea Titumfuum in Creta reliduVti ^uid^do opus effet admonuerat, At^biCequido^ 00^
ITALIA, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;119
omnidfo-Mi« jUg feruorum CbriÃi lit»«' ddljMc.cietc» f^vrn ^^icftujfrigorejnudiatejjinWy interini er uirgis f'fpw, er tMiTiuIhbi« agiatiK, emiff«$ CT elapjit^: ^f^itder,perpétua uit£ periculo comiMU/s agebat,pd ^â^w tejktui cpiod i/nterm docebat, Earn uirtutein lt;[U£ ^^ fie e^,mfirmia.te perfd, Notitw uero quÃm mdi t^i multis opuipt dePetro er Paulo colawnw eccle par urn R.om£fuppliciumfumptum, atej^ iUwm quids erudaffixum^bumc honejiiori mortis generc,quonii ciuium Komunorwrn effet, fecuri percufftm, Ncc eS (quad equidem faam) ah hiPoricis proditu,quod uUi ante iUos propter ChriPurn RoiWiC mtcriermt.Tibee rti«n cnwn, cutt« tempore name ChriPictnum 'm p'eu lumintroiuit^accufatoribiK Chripinnorum periculù 'mterminAtu/mpiffeTertuUunusferihit^ Vortaffe C4 \igu\£ pro aninü nuligniatte prornon depiiffet,fed um'is paucis imperto pr£fiiit.Claudius mgenij nAtunt pladdi ^ tranquilli, ob exortum religionis diÃidiü «rbe tuntum \ud£os pepulit,nec atrodusfeuijffe legis tur.'^croigiturfuAm urbern Chripiano primumfan» gaine poUuit,parum emm uidebatur Sensed er lt;*Iioï bene méritas mort iuÃiffe, nip crudelitatemfuam gra Uiret 'mpietas,Quamdeinde fecuti pleriqimperas tores,adufque Conpuntinimagni tempora, hoc eft, ducentis quinquaginta amplius annis Chripi pdeles per atroaÃima, edida propopta non murbefohmii
I
s'Ijo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ITALIA.
cuiia co tempore pientiÃimi paÃores erant, uennut tiarn 'm proumeijs omnibui mgenti clade,pr^teret mUo non Ãuppliciorum ac patiAnvm genere ajjiixeâ runt. Leuiculum turn erat er tolerabile mÃmianc^ tari,damnAri âm metaUum, er ad beÃia^, cum ^uâm^ er Paulin in harcuA conflixit, item rebin omnibi^ f^oliari,m exUium mitti, deport^ri in mfuloi, 'm uiiigt; cuUs teneri, oculo eÃblÃo, poplité fuccifo, mutihirb atrocius f^uiebatur, er myriades 'interim feruont» ChriÃi trucidabantur,neque aut'ordini um,autÃxà aut atati parcebatur. IStam martyria propè om^^ ^Ute toto orbe celeberrima funt, er ueterum aniti* hum memoria recolütur, impijs lUis urbis KoiM wn^ nArchiS accepta reÃrimuf, Porrà ns à ConÃimti^ quidem ufque in Hieronynù er AuguÃini temptti res noÃra admodum tuU aut tranqu^te feront. ^^ mi principum narij er ancipites, multis modis turbin runt eccleÃos: fed er ArriaiiA Ãäio,quam Cafrit^ maxime Ãuor exaÃerabat ( ipfs Conflantino den»'^ Arriano)pr£cipuarum ecdeÃarum Epifcopos, Apo* ÃoUde régula: unice amantes, non uexauit modo 0* cults er exilijs,fed prorÃu etiam ceu hareticos (^«â' bus tarnen cum bareticis er ApoÃolica: dodrimi bC flibus bellum erat)extinxit, ut proÃdo non alia w^* gis cauffa tant£ potentia deÃilio(dequa praH^^ ApoÃolus)accidiffe uideatur,quà m quad poà orbt» terrarit^^
terr 'ruw tet ckcüfci« iniurijs^i affli^u, dewwn etü o^gdntuw more cÅlo beUwm itidicere, CT contrit ebi iÃm Dominum urmA Ãumere Row jùerit unfits ^Et de ca quidcm hadenutmune rehquA loca adVaru uf^uc ptucis indicanda^ Trans Tiberim in Ocedfumt ofdm legentibiis dger Viterbienps occurrit/m c^uo ueteres quondam populi Yali[ci: deinde Hetru^corum in quo yolaterrani. Et SenenÃs hodie regio, oppidS wtiM PeruÃa uetus,e^ Arretium^ Hox iuxta Arnum Â¥luentini,ubi hodieVlorentia ed,Arm) amni impoÃ^ ta.Ah edin Apoeninumrecedensfi^criumetiam'Pli^ mo memoYAtum, inde intra Arnum zx iseÃrem am* nes clariÃimie urbes ViÃa er Luca, neutra writing, fed 4 littore Pià remotior : inde ad Macram jiuuiimt reliqua üetruÃorum loca uarie quondam habitatet Plinio,qui Ambros,PelaÃos, Lydos, Tyrrhenos à re gecognomindtos {imde er mari nomen) moxTbu* feos tenuiÃe tradit. A Macra quiÃnvs eà Hetrurià adufq;Varum Ligures lacent, quorum, dariÃma ho die urts Genua cum porta memorabilia Varo autem apporta NicÅa eÃ, quam baud longe digiti Ma^di* enpï olimco)!didére,jîniî Italia;,
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AFRICAIN VN b
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;V E R S V M.
1 à Nte^wm de AÃica per partes dicerem, ut* 1 X\ fum r/t mibi è re juturum,/? prias «niuerfaw
JX AFRICA.
deUniduero,quo deinde reditu partes, maxime ante qua altrinfeciu in mediterraneum uergunt accipi 0 mandarimemorite pajjent^tgitur pars iUahabitatt terrte,quam nos Africam Graeci Lybiain uoeant,dl^^ ridie ZJâ AuÃro minus explorata ueteribus Ãiit, pii^* tim quod uaÃiÃimis foUtudinibus diÃinda, multisloquot;^ cis impermeabilis eà : partim etiarn ^à paucis quofi^ quidem uetus extet memoria, magis circumnauigdi creditur quà m perÃgeda aut propius cognita, ut »lt;â'â iniuria iïlius partem ceu mcognitam Cl. Ptolome^ non admodum uetus author preterierit, nuUa eixt mentione prodita. M.emoratur quidem inter prac^* puos ex ueteribus Hanno Carthaginenpum dux, ^^ res Punice ÃorentiÃime ejjent, à fuis exploratttt^ miÃus,cr à Gadibus adfinem Arabia circumueM nauigationem earn Ãcripto prodidiÃe, uelut Ãfi^^ Plinius, Et poà eum Pudoxum quendam,Ptoloinilt;i^ Lat y rum regem Alexandria proÃgientem, Ãnu At^ Uco egreÃum per hoc pelagus quo omnis Api^^ umbitur Gades uÃque peruedum eÃc,ex Nepotis lt;lt;i*' thoritate Pomponius libro tertio tradit.Ante eZ Pâquot; lybius AnnaUimtÃ:riptor,quumà Scipione Aeinih^*, no tum in Africa agenti claÃem accepiÃ'et ferutao^ gratia, magnam qccidui littoris partem legit, cm'â' rum omnium Ãdem redimit recens experientia tu* ÃiÃima nMigationis, qua principes LuÃtani ex W'
AFRICA» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â155
di4 ^Mof4«gt;iM omne genat aronutica et ontrees Vh^ Ppponem reportât^tota femel quanta quanta efl Pifri* lt;:â^ lt;^^rcu,mnAuigata,^ ad fauces ferme ufque Arabie ci filmt explorato Uttore, at uel bac à parte aiu.riti£ ^ luxui, magnit alioqui rerum bumanarum pefli* l^utfffratiam aliquam debere uideamur,quod iUam or ^Kparte tot flt;£culit intadam nobit redufere, or nu tante aeterit hifioruÃdem toties repetit 0 teÃimonio ab omni errorit fufficione liberarimt. Ergo tribut à partibut,Oriente,t^eridie er Occafu,Oceano Ac» thiopico,amp; abiin tAif^aniam zrfretum redinat etii R.tlantico cognominAto, Africa dauditur,parte qua im SeptentrioneÃpedat, mediterraneo mari excepta. Sed cr N»7o qui in Aequinodialem ortum patefeit^ ab AÃa ZPquot; Aethiopicit gentibus iuxta Ãnum Arabia cum poÃtit Ãnitur. Breuior quidem hac parte quam iiuropa,ci£terum in Meridiemrecedens ita lata,utne conÃrriquidemeiuüomodoEuropapoÃit. Quippe qu£ exrecenti obferuationelatitudinis tantum ultra tropicumparaUdum Capricorni egrediatur, quanta intimut Adriatici Ãnut angulut à SolÃitiaU circuit) Cancri difcedit,lgt;teque de hoc dubitandum eÃe arbi» tror,quum cognitio latitudinit tcrr£ marisue tarnÃ* cilis zr obuia in omni loco exiÃat.Quanquä aute ad hunc modum patet Libya, zr ingenti procurfu terra rm gentes plurimatfuÃinet, tarne omniu terra parlt;* il 3
l j4 AFRICA»
tium minime eà pro n^gnitudinefud, habitatione lit* quens:cr non paucii m lads qui habitant, praeter f^ giem c^ lingua nil habent quod hominem exprimât, adeô agrefli cf mculto uitiS genere degitur, Conjkt fanèfabulofam earn undiquaç^ elfe,maiorem^eint partem intra foils tropicos cotineri, qua uel folacanl fafqualeretot loeis cf deferta elfe creditur.îieqialit orbis pars eSl,qu£ hominum commertia minusfriib cy longiuf alicubi fummoueat.A quibus incommoda maxime aliéna Europa, etiamà impar magnitudine, frequentia tarnen et coitu mortaliu ipfam etia Aftiiit uincit, qu£ tametà longe efl eultior Aflica, tantes et ipfa multis locis defertior uidetur, nià quèd re ipl* uafla magis quain deferta alicubi cultorem no habet, cui tarnen fui potiimdi copiam fleere uideri poflit.^ quatamenbenignitate in tantum abeflLibya teUif., ut plurimis in locis eiusÃmaxime uelis er cupia/snni la prorfm occaÃo flgendarum fedium fefe offernt' Cuius rei plures caujfe fumt, fed pracipua aquarui» inopia,folu/m puluere ceu cinere inane et flaccidu«, moles arenarum periculofa^qua dum uentis agitant tur perinde atq^ in pelago proceUafluduandPojlre^ mo maleflci generis befliaru(quo maxime malo Afli^ cauexatur) tacitus prouentus,ut alicubi neflrtiHt quidem ager pra iUis coli aut habitari queat, alicubi «egrè, nee nip ocreatis ar are aut colcre, atq^ hoc uel
AFRICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;155
folopri£pdiofer()entum morfta eludere Uceat.QM ud priecipua cauÃa ueriÃmile efl Ceruos Aflicam no gignere,quonM hoc animal ferfpentes extreme odiab Plinim author ell Ubro decimo, maiorem partem ani maUwm in Africa cefUte non hibere ob imbrium pe* nuriam, cf fl (luibui captis aqua priebeatur ad po* timflntimeamori,miriflca profldo Miuraproui^ dentia,hacà parteceu munere quodam penuriamfar dente,ut teneriinterim terraqueant. Q«od ad are^ nofa illainuolucra attinet, per eleganter expofuit !»lt;⢠UuiSolinui,tcfhttui etiamin terris Syrtesefle,nihil minus HUscludspfoceUa conuerrunt in pelagoflme» flM.Keflrt enim Ubro ultimo Strabo Cambyfls exer^ dtvminAethiopiaareniiuento agitatis périclitât^ effe.EttierodotusPfyllosueterem in Africa gentem, wAuflrumprogreflos cumuUs arenarum opertos pe r^fle tradit. Nc$ ell ut ceu indignam fide hifloriant fuflicemur,eum noflri plerunq^ in hyemeflmilia pa* tiantur à niuibus,ubi denfM o' recenti dcafu uolubi^ les eas Septentrio exagitah îüunc ut quam diflindif» flmefltus Libya accipiatur,animaduertendum abOc cafu earn in turtum Atlante monte m duo primum la* tera diuidi, quorum alterum in NoKow, ut dixi, ex* currit, alterum breuiori flacio in mare M.editerra* neum definite C^uicquid ultra eum Meridiem uerfus iacet , uno nomine Aethiopicii gentibus tribuitw«
ââ 4
156 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AFRICA.
Quad citräin^or cam uergit,comocliui idm^dÿ'^ firtiUore habitatur, ante in regnA, pdulo mox d R0â manis earn partem occupantihm, in prouinciM dilute ilumxuiui potiÃimum nominAfunt, ab Occafu t^tdd ritanid,hinc Humidia,deindeqm proprie AÃic^it demtim Cyrenaica regio, de quibiu in^aÃngiüatim dicemiK. Atlas ipà immanibui, er fupra quam fid^ credi poÃitaltis iugis extoUitur, ab Occafu exortid ubi er Atlantico Oceano nomen imponit, inde pefâ petuo dorio uarieflexui, in Ortum er i^Uum egred tur,quaq; Aegyptum ab Aethiopia dirimit,Erythrdgt;^ etiam mare attingit, er nunc 'm Ãoream,nunc 'm ^^ firum excurrens hinc inde mnumerdi gentes diferM^ nAt, breuiterq^ hoc Ãbi regnum in Africa uendiedt quod in Apa Taurus,in Europa Alpes poÃident. SiH tonim PaulinM^quem confulem Plinius uiditfprimd KomAnorum ducum eurn montem jfado aliquot nd^ liumtranfgreÃus, inter cetera prodidit Atlant'tsttet ticem altis etiam lefatc niuibusoperiri,maniÃjloal* titudinis argumento. luxta quein qui ab AuÃrinoU^ tere proplus adhibitant Acthiopes,magis manful cultiq^^nectamfuntcoloratiquà m interiores^Etdi Occaftm quidem Oceano proximi HeÃer'q diHiu^^ rijs gentibus diflinguutur, fed prlt;ecipue tarnen Tero tte,PerorÃj Eer ini, obÃequentem Elephantor u ueni tionë chore abundantes, pneterca Higrita: et Getuit, qui
AFRICA* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;157
qui in liUorr purpurutn et muricem capiut,omniu ad tmgendu/m efficaciÃmum Pomponio. Contra uero in Ortumfolii expofiti,quiAethiope$fubA.cgyptoco ^nomiaantur, longe omniu terrarum AethiopUÃe ^MiÃimam cx cultiÃimam parte colunt: earn enim ^Hus quoannii quemadmodu f^Aegyptum irrigate t^ek fcribit plas auri apud hos eÃe quam apud Per* Ã^atq- ea de re (ut [emper prctioÃora exiÃimantur qw rariora') xre ceu auro apud eos exornantur, au* fo umcula fontium fibricantSed er oppidis plurimis er regno etiarn ,quoder Aegypto imperautt quon* dam iüuÃresÃicrunt.tfiec ef[euüainparteAfriclt;efre quentiorem elephantorum uen^tionem oppida ali* quot teÃAntur,quibus inde importa funt nomina ⦠5« praiüosÃriiam er agrejks TrogloditxideoÃecuf pro domibuf effodiumt, quod iüos aÃiuus ardor mi* nus penetret,ac terris receptus aêr minus Ãrueat. Vi* cm ilUsfumt Ichthyophagi^qui pifcibus,er Anthro* pophagi,quicarne humanAuefcutur, inter quos Gm ci er OphiophagosnominAnt, quod Ãcrpëtibusuefci huid^enti uulgare Ãt. Ncq; ÃbuloÃa in totum uideri debct,quie de his gentibus ueteres prodidere, nam ut Gr£corivm in mciuiendo leumtem ÃnAmusÃatis.con Ãm Aethiopiam à Ptoloimeo Philadcïpho rerumin* Ãgnium diUgentiÃimo ferunstore,cuiq; adeamrent ne ^ opes ne^ homines (Rex enim Aegypti Ãiit) de*
IjS nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AFRICA,
fiicrut^excu^m effe^ Deinde o' Rom^nliärmiitf^ pore AugufliducePt Petronio eque/irii ordinU^f'^quot; Ãäo Aegypti explored, Poftremo or 4 i^ieroneiii^ tePlinij,qutim Aethiopicum helium cogitaret, nd^t^ bin Pr£toridiiii cum tribuno dd explorandum miÃl^ luftratdin^Super omnes autem ïubie Mduritdnilt;e reÿi j» hifee lacis perquirendis dtmotddisq; Ãngularis dill gêtid extitit. lam cy negotidtoribm noÃris proxin^^ annis exploratd quiedam mdgtuiÃde re^runturd^Sf^ uideUcetdlicubi Aethiopes nudos or'mennes, qu^^ GdinphaÃantes Pomponius uocari ait,armorum omii urn igndros,nec uitare teld peritos,nec idcere, et ob* uios Ãgere confuetos.Contrd alias areas gerere, amp;nbsp;expifcium oÃibustcioramaenabulaconÃceretdnti â duritie, utnonminusfaucientqudmÃexcereÃrrötil cjjentieum nero morem inÃulanbus Atlantici proper tnodum peculiarem cÃc,neq; alio magis arnwrum g^ nere uti. Alicubi oâ Anthropophagos Ãris moribii/gt;i nee uUo cultu,Ãd ey promifcua coiiubia audiri,quoi de Garamantibin ueteres retulerumt, aliaq- id genui compluÃcula memorant, qua: dies ipfa cura princH pum er diuturniore cum illis gentibus commertio hauddubie dariora certioraq; efficiet^ De monÃr»^ fis hoimnumÃrmis, er quod quidamlingua,alijliiâ bris careant, mnltispro eloquio nutusÃt : praterd 'hotnines reperiri quibus unw tantum inÃonte oa*
AFRICA, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;13^
liM,rHrftw« ^uibm nwlîtwn cap«! ^fedw peilore oc uli tKijh,nt,nonduin audio compertum, qMnquamfreâi ^uens ejl iUorum apud idoneos fcriptorcs^ntio : ut interim tutiÃmum fit AuguÃmum Ãequi in kÃ-ica M turn, qui libro de Ciuitate Dci oiiauo monÃroÃax gen tes nuUM eÃÃe exifÃmat, autpput, homines non eÃp, aut ex kdam ortos p hommespnt, Deus enim ( in» quit} creator omnium,quiubi Zirquando creari quid oporteatueloportuerit ipÃe nouit, feiens uniuerp» tatispulchritudinem,qult;).rum partium uclpmilitudi* ne uel diÃMitudine contexat, inter ilUs autem Ori» entiscr Occidentis Aethiopes, intermedia loca aut exuth funt, aut arenis obduila, aut inppxprpenti» bux,Pomponio, Plinii« tradit, mopia aquarum fieri «t dd paucos amnes animaiia mnumera congregétur, inter qu£ quumuarieÃoeminKcuiufieÃgeneris mares aut ui aut uoiuptatc mificeantur^mviltiprmes Me por tl« copire. Vnde «wlgurc Grads didum manauerit, Semper aliquid noui ^Ãieam affirredPropdo grdtii dliqiwm iUi regiem «drieti« ummdtuium concilidret, etium monÃro[a,fi ex iUis nuUit noxid lt;fdercntHr, er ijb nwlo in totum A/ried edreret. At «cro er bap» lificum gignit, er Cdtoblepdm, non grdndes beÃids, quie tdinen uifw hominem mterimdut. Pdrutwn ani» nwl e/t fcorpii«, fed quo in Libgt;d mbd nocentit« re» peridtur, ut tdeedm quantum db ungwibi« nwliitcr
140 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;MAVRITANIA.
agentihiu,quantum 4 leonibm, pardii,cyââ^^^^ genui fais animAlibui^quorwm Pliniui çy Solmui tn^ minerimt, periculi imminent ⦠SaluIHui certc grnidi author plures morahum 'm Africa bewijs quam tnef^ bii 'mterirefcriptu/mreliquit. At^ httequidemg^ neratim de Africa.
MAVRITANIA»
NVnc eiui lateris quad citra Atlante cÃ, p^r* tes, ut ante à nobis enunwratne fant, refaite* mus » Prima amp;nbsp;maxime occidua Niauriant^ â à lÃauriiuetufagentenominaa, :ab Ortu ^ulucb^ celeberrimo amne terminatur : qua longiÃime abit iâ AuÃrum Atlante monte, cuius ante meminimus, eti* cipitur.-'mter quem er Return Herculeu latiÃimo fa ⢠tore pelago in Occafan obuerfa facquètibusÃmfa er promontorijs diflinguitur. tJufquam autemÃri^* lior aut cultiorquam à Ãeto erUttoribui iUisqo^ mare ibericum à Septétrione aUuit, quanquarn amp;nbsp;ââP poÃto inlittore Oceanifacundifoli er urne tintte* ximeÃrtiUs exifat.Amnes habet nauigabiles: et pff ter Atlantem feptem montibusattollitur,quicontt* nenterer quaÃde induÃria inordinem expoÃtt^^ numerum feptem, obÃmilitudinem Praires uoeättth Ãeut Pomponius proxime Mauritaniam natus trai^â freturn Gaditanum cognominatmn iüo loco duti fa
M A V RI T A N I Ã. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I^r
bis partes, Africam fciUcet c Europan dijkmtnai duodecimmlibus pajjuum longitudinemufquam inte rim latins decern nùlibus pajjuum:inter MeUariä aus ten Eetbica er JAauritania promontorium,quod Al burn dicitur,non amplius quinlt;^ miliwm pallium la^ turn,ex Gracula iuxta geniti authoritate Plinius a^fe nt^nea duo promotoriafuut è regione poÃta,quos rum quod PiÃiea eà Abyla, quodPuropa Calpe did tMr.Porro eamontuvm Ãmu eÃ, ut cobxÃÃc aliquan do «ideri poÃit,atqi inde uulgo perÃufum Ãerculent montent perÃdiÃe o' Oceanum terris immiÃÃe, ob quarûrerum menwrian ipÃs montesindigenaHera tulis colunnas dixerM.Uac eà ytauritania cuius Ba obus iUe rexÃiit,qui in lugurtbino hello tarn uarius et uerÃtus,demv.m tugurtba proditi magna cauÃaÃit, à quo EoebianA dida regionis pars qua in Ortum, quemadmodivm panter regio nonuneBogudiana.exti tm, qua in Atlanticum cr OccaÃm uergit,antea Sis tipbenÃs ab oppido Sitiphi,poà autem TingitanA ab peructerioppido Tingi appellat a, quitm prouincia eÃe coepit,quod fub Caio CaligulaÃdum eÃ,Ãcut et Boebiana mox CaÃirienÃs dida, diu enim regum na mina ohtinuiÃe Viauritaniâ etiam Plinius author eÃ. Oppida habere compluÃula dicitur,[ed parud,, inter qua zy ColoniaÃcrunt ab AuguÃo çrClaudio Cas fare aliquando muftis itidem nominibus deduda. Pli
141 MAVRITANIÃ.
niai tradit Uhr o quinto^po^ulorum AfriÅ oppido* rum^ nomina nel maxime mc^abilia cjje, prater l ipf nam linguïst^' alUs cafleUafirme inhabitare at' Sedin OceaniUttorepracipua quondam tuUaCon^ fiantia, Augujii eoloma, in qua Honoratuf iUe epifc^ put fuit qui ad Arcadium quendam exulem epifklait de rebut aduerfît pro Chriflo ^rendis hortatoriaH fcrippt,authoreGennAdio^ Hodieparshuim quaff toef proxima,regibut Hifpanit par et,interior a Sar^ raceni tenêt, quorum ditionis ef fermé reliqua omnit buiat littoris Africa, l^ontacendumautemhoclo^ co t^auritaniamatate Augufini,cr anteeumCy^ priani edeberrimas eccleÃm pios^i^ eruditosui^ ros epifcopos babuiffe, id quod non uno in locoin^ nuit Auguflinui.Habet adhuc quofdam tradus iUe'Sf thica proximut: v ef ueriÃmile alijs itide loeis hfi ca Chrifianivmnomennonprorfutinterijffe,
N V M I D I A.
AKulucha ad Ampfagam uf^ futiium i^umi^ dia extenditur,Pomponio^ Plinius er Ptolo* maus cum tradorn proumcia CafarienÃtri^ tuerunt, er Hie fupra Ampfagam t^umidia loca cen fet,qua in mituiri Afica Mela jhtuit, nuUo fane er* rore,corn m locorum gentiurnqs ç^ amnium defcri* ptiont
NV MID IA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1J4
pliotte iÃS conueniat, dimcnÃoiw Ãnium ( qui [iCpiÃi me uttriant) tantum diuerÃs: nobis Pomponiumfequi flacuü^ueteres maxime limites indicantem, qui poft» nwdumrediiilisin prouindasterris iüisconfttftfüe-rint.t^omen regioni à tiiumidis datum, quos er No= modtis diélos Plinius ait,à permutandis papilionibus, mapalia fta, boe eft, domus plauftris circumftren» tes,quad eleganter Silius reddidit Ubst NmU^ domus,plauftris habitant,migrare per arua Mojjdt^ errantes circumuedare penates.
Horum parsMaftyli,qui er i/iajjèfylididi, equo» rum nobilitate mentorati. inter oppida autem prieci=â pue [untcelebria Cirta opulentiftima quondam, er duorumregumSyphaciser lubie,ul^^iela tradit, do mus:quorum prior tertio beUo PunicoaSeipioneca ptus, er (ftPolyb io credmus ) in triumpho dudus, alter in Cafaris Didatoris beüo ciuili, quia ft partie busftciumprebuiftet, extinduseft. Strabolibroul» timo tradit, Cirta poftea tAicypfie Wapnifteftlij ope ra maxime munitam er ftequentemftda effe, Pft er f^rftnaria,er CartennaiüaqueVidorem epiftopu hahuit,qui librum contra Arrianos ftriptum Genfer rico Vuandalorum regi porrexit. Vuandali enim (ut et hoc obiter indicemtis)ab uitimis Gcrmaniie ftnibus tgrefti, cum Gratiano imperante primu in Gallias ue tuftent^tnox paulo Pyreneoftpato HiftanH ingrefti,,
144 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;N V M I D I A.
prouinciam^ethicam oceuftarunt^exqM nonM^t^ pojl diui Auguftini lt;etatc,angullijs Gaditanis fupef^* tn rege Genferico eelebri er rei military maxime ff ritouiro,circiterannumfalutif CCCC X XX1' i« Mauritania traiecerunt^ atq^ inde in reliquds fff uineias penetrantes^ optima (y frcquentiÃimis loc^ eins traitai fant potiti.Qum er Carthaginem ceff* runt,e' cum armis peüi non posent, pads eos conii tionibui Imperatores mitigarunt,qiu re uoti compf* , tesfidi, African non minus feptuaginta quatuor an^ nis tenucre.Ex maritimis oppidis maxime darum^^ lol ante didun,poflea colonie iure à Claudio Ca^ifff donata, dufdem iufru dedudis ueteranisCtefareauf cata efraude prouincia Clt;efarienfr nomen-Augu^f^ earn urbem lub£ Ptolom£ipatri, cuiusde Libyciiff bui hifroria extitit ,donaufr Supra C£farea Icofru'f' efr, à yefrafrano coloni£ iure donatum, SoUmuif^ ginti Herculis comitibusconditum, er eacaujfricf fium didum automata Annes pr£ter Ampfagam N* midi£ pr£cipui Sordabale,Ancus,aabar,Pomponif' Plinius enumeratlibro s, c£terïi duriufrulis er e Blt;if bar o deÃexis nominibus, antea pr£frtas uixea efr^^^ lia eÃe, pr£ter quà m ipforum Unguis, ç^nod ip^ff HermolaiiS confirmans, Barbara locorum uocabn^f ait,non modo inepta er afrera, fed etian meloqi^^ lia effe, wc femper eodem fono atraq^ lingua effiff
N V M I D I A.
»4$
copcui^e. Non t^cenduw banc c^c NMmiJiaM.tJuä Donati« Hiercttci« Contante er CoHantino impf« rantibi« grauij^ime pfrculitjla-nfa dijjenpone exet« tata, »t à Mcrb« ad uerbera etiam atq; arma dewem« retur. Docebat liiere fuosq; Eccle/i« Catboltc« co« munioiif confine ri, reliquos omîtes extra Ecclc/iani e(Jc. Prfterca nugabatur, à citeris m perfecHtione feriptunMEtbmew tradita*, foIiqjfîbÃMfliciam wa« nij^ima iaflatione arrogabat, reliquw ommbi« cccle fijs ad et«« jrrè modiim contemptis,quo bodie Cata« baptiftarumcociliabHlafolfW.quibua cr ippj mbil reflefit,mpquod ip/î^ciwi- HacuepimacuMt Au» gu/lini temporibi« maxime grajJà retWjet effet« ex noftriî.guitollcndosdemedio Donà tiaitotpHtarei«, «ecmagiflratiwtnbortari, nec principes implorarc depjlerentjuir iUe doi3if?imi«,ciz inter Afric« totim Epifeopos fumma autboritafe prlt;edifMlt;,ne ^aid prie« fradfii« radigmitsMe ( ut ft pleru^q; cotetwionis ar« dore) Catbolici priffumerét, neue lUorum precibi« excitati principes, feuerins quarn par effet in Dona« ti^i« amimaduertere nt, ad feribe ndtwn appulit am« muMi,ratiK boc f«o coplio, quod CbriÃiana er mo* deratione er innocentia maxime digntan effet, fefe affecuturu«) .Et print quidem ad fpeftabilcm uirtww Bomfacium comitem, qui ab Honorio mifft« Numi« diarn admimHrabat, amice egit liters, fabindicans
146 N V M I D I A.
Epifeopis nullum lUi eUe quenq cogenii, fed legible id imperatorum tantu licere,duntaxat in eos, qui de emre fenpiuris conuiHi e(fent. Prlt;etered d Theo* dofto in DonAti^hnx latam legem, hac nuxime caujfd probat,quod pro CkrifianA manfuetudine fupplicid Ulis capitis no intenderet, fed pecaniarijstantüdatii nis arceret. Quam fententia et in libro ad eundeet BoniÃieiu de DonatiÃarü correilione feripto repe* tit,teüatusflt;/npriuaio er promneiali Concilia fa fe fententia obtinuiffe, Non hoe ejfe apud Chrifliaaot imperatores agendum, ne omnino non effent mre* tici, quu ex Pauli uaticinio hareticos effe oportedt, fed f qui effent qui immitius Catholicos agitarent, ij lege Theodopana decern libris auri mulilarentuf' ita enim, inquit, exifimabamus eis territis er nihil tale pecreaudentibus paffe libere doceri er tenefi catholicam ueritatem, ut ad earn cogeretur nemet fed earn qui poe pmudmeuelletfequeretur, nefal* fos erpmulatos Catholicos haberemus ere. Certe cogendifacultatem Principibus permittit, fed ineoS tantum qui canonicis feripturis de errore effent co* ui{ii,nec nip tere mulilandos innuit. In Epipola dute ad Oonatum proconfulcm Apiae palam fentit,ttulli Epifcoporum licerc hoe animo effe ut quantumidi pertmaciter erranti potmtcapitalisirrogeturffcl ülius officij effe, «( intercédât, er hoc unice eurdt
N V M Ã D I A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;147
quo qui frrut, m ordmem fanx dodrm^ reduedtur: foteiiatem enimminijierijyqui Efgt;ifcoporu proprium e^fitdijicdtioniseljenondeürudionii. Sed er cum DonAtiiHifcripto egit, uidcUcet quot;Vincentio er Prti* Iwuo principibutfddionis, moremq^ habuit pubüce coram Zcdelqs difputdndi,liotdrijs excipiciuibm, que vitro citroq^ 'm medium effent aUatdAd quod ex Aflw dut cum Emerito, que hodieq^ leguntur, cht» n»nc3. Cftcrumcum Pfhlwiw DoBAtwiw dtÃâU* tnturuî.prjmuwi proponit,quoi per orbem imiuera fum credentes in 1 ES V H, corpwEcclcpe conüi» tUint, Mox w quum contentioné fcoimnwn deerctx er ffnUiona parerent^tc^Atur, fe no recepturum, quim quodferiptufus coffiterit. Tertio enimedpite, No dudtdini«, induit, H/c dico,Hlt;ec dicisffed dudid» mut, Htfe dicit Domintw. Sunt certe libri Dominici quorum dutborituti utriq; confcittwniw, utriq- credit mm, utri^j fcruimm, ibi mquiramui Eccle^ü, ibi i«» quirammcauffimnoÃrä. Et quinto cupite ciufdem libri.diflurui de £cclepd, priffluw non bumunw do» euwernw Jed emonicisffripturis unit negotium dgi, Drinde neommbmquidé lcripturArülocis,[cdelii rtj^imw er mAm^ffÃimi'S,per que aut obscure diüd explicdri, dut ambigue truditd diffolui queant. ^r» bitruridSdUtem AllrgoridS reijcit, nee ddmittit ludi» t« qudutuntuis acut os, fed ipp feripturaru cUritate
148 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;N V M 1 D I A.
mtifMT. Nee uUo modo £pifcopis eüà CatboUcis Oâf fcntieiidum exiÃmat,Ãcubi decepti errore, contre CawnuMfcripturMaliquidfentiant. Qmenimdi fidem Minent,mquit, non ex Concilijs contendenni* Epifcoporu,fed ex canonicii Uteris uindicanda ftittt* Ac eum quide mmodu cum Donutianis Auguflinut*
AFRICA,
AB Ampfagit et Metagonio proximo iUitis c* Ã^s promontorio, nd ufq^ Pbilenorwm ardfi regio incet, qua quoninm eultiÃima ell, amp;nbsp;clnriÃmis quondam frequent urbibuf,tacubtu etidtH amocna, cr irrigutt magnis fluminibus, Africa nonvn propriefrbi ufrrpauit. Punica betta elt;tm,pofl deniâ Ham Carthaginem attriueriit. Caterum ubi KoiM^ norum colonia falia eftfrterum creuere opes,ey ut* terisgloria atqipotentia ueHigia quadam relill^ funt. In hdiK AthUs mons ,uelut ardoris pertefrs, ahis aliquot iugis fuis immittit : quod'e^ ttalia Ap«' ninus, hoc ipfe ea parte fra Africa praflat, hoc H«« malo i»commodus,quod beflqs fault,quaru frrè pet* petuus altorexillit. Pjficitautem hoc froflexUfUl etiam ultra Atblantem Africa adufq; Iiigrimflu0 excurrat,PUnio et Ptolomao.Littora aliquot flnibid flexa ab occafr,in promontoria exeut. Q^ru pn*
MW*
AFRICA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I4lt;'
WU« Mrtlt;lt;gom«M yic^uo yietagomtu terrd eogno» miuAta uidetur, Mt^Æ;mjJi quondam ScipionK Ube» raUtate contradita, quam in t^umidia fua cenfet Pli» nitK. Nam (yPtolom£M tiumidiam iüic twua ^dt^ fed Pomponio b^c omnia Africie tribuütur. Sequens promontoriu Candidumdicitur, mox KpoUmisco» gnomnAtü, çr proximo enmfinum mquo Carthago tüfimmun eminemiÃimum promontoriu Mercurij, ad quod ab ORia Italia, non longior bidui nauigatio eü moUiÃimoflatu, ut annotauit Pliniw, Inde duoû niM alte fe in terras recipiumt,fed mÃsii ambo naui» bus eSquot; Syrtam breuijs infâmes. Amniwm pracipui Rubricatus Ptolomao diilus,in Ãnum ttipponenfetn mÃuens. Deinde ex penüiÃmis Mhlantis iugis exor tm Zragada,qui iuxta 'Vticam mare ingreditur, [er» pente iUo mentorätutâquem Attihi« Regulus primo Pumco trOo multa [uorun dade, waebinK beOicts cojecit, cuim extnäas CXX. pedum longitudinem babuiÃe OroÃus quarto lib. tradit. Eft çy Triton Celebris ex Athlante in paludem Tritoniam lap/!«, atç wide in Ãnum Syrtis minoris e[[u[us. Sed longe celeberrmts Cyniphs,ex defertis ueniës,etper Ma* [as ueterem AÃiea gemem elap[iK,inter Syrtium û ms pelagusingreditur. Vrbiu quAsmemorare opera preciuÃt, ab Amp[agaÃuuio in Mefagomfide Sicca Plinio.CMm olim ctltberrtma iiccUÃa,siccenÃs co-
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;» 5
Ip nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AFRICA*
^nomndtd, etara Arnobio Khetore, Ld^dntij rif* miani prdceptore, qui fub Diocktiano z^ Con^M* tmo uixit. Hunc Hieronymus trddit conuerfam i^ Chridum, diu fuj^cilum Epifeopk fuiffe, ob odiuâi»gt; quod dated tarn uccerbu in noslram rdigioitë geffe* rat, qua re animaduerfa ipfe luculentiÃmos aduer* fum Gentes libr gt;s ceu teües nonpmulat£ fidei fm, in lucent iedtderit,qui Hieronymi delate extiterunt-la littore autë Hippo E^egius cogaomirutus, üiutnnf Augndinu Epifcopum babuit,bcae de reUgione n^â ritum uirum, qui cum in Africain tanta ui bominutit VandaUduceGenferico irrupiffent, er pofr multi capta oppida ip[wn etiam Hipponë graui obfrdioit cinxijfrntfiptimo obfrdionk menfr mortuum frfuti^ V- Kalend, Septembres,annoatatisL^XV. quidi XL- annis EpifropatumgeÃijfret, Anno uero fainted CCCC, XXXIH. authore Profrero , qui eum pfâ' petuumgratidC Chriüi, contra opéra noUra er lt;lt;'* bitrij libertatem defrnforem fuifre tradit, Euit tf alitts hoc tradu Hyppo,frd Diarrhitos, quod m uii cr palufiri folo efretcognominatut, Ãnde VdgdoU* pidum,d quo VagenfrsdiëiiPlinio. Siliui, Tiün Vaga er antiquis diledm regibus HyppOt Epifcopum habuit AuguSiini ttate^Maximiatui^ iÃum, adeo indigne Donatianorum muidia traëlât»! fit Theodofrum adpeïlarc fuerit compulfus.^âil^* poM
AFRICA* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;151
notd f3,m ^«4 îunior Catho mortem phi conduit ne Ml num« ueniret DidatoriStmAgiu, profido infamie V ^Mm mdigae KomMArumrerum fcriptores uir» twt« nomine celebrauerint. Proximo Vticam Car* ibngoptiedi ^ PhÅnicibtu condita ,fiorentiÃimtt quondam totiiu Ajrice urbiu,quippc que no Ajriae folim maxime parti, fed çr tiij^aniae or^, que x jrtto ad Pyreneum ufc^,maritima decurrit,impera* uit,imè er urbes peperit,(;y- colonial deduxit, Car» tbagme m üij^anico littore que noua cognominata tft/ondiu. iflam autem dariÃimä duitatemfirunt i Scipione captam e^ tneenfam, XVII. diebut con* tinois arpffe^ut mde ftcile Ãt edimare eim magnitu» dinem^ strabo libro ultimo prodit, muro eamtre» centorum fexaginta Ãadioru longitudinis complexe ftlÃe,m medio autem fri arcem extitiffe quam Bgt;r* fam uocarunt. Mirum autem, poderiifeculis reflo» fere earn pfmeipu Row. beneficentia potuiffe, que Ãe diruta,Ãc diÃe(la,uaÃatdqi fuit,ut omnis muralii lapis 'm puluerem caminutut Ãt: fed reÃoruit tarnen, Gquot; mtra ipfa aboïite urbis uedigia, noua emicuit. f^ugu^us Cefar Ãtu loei captM,z7â memoria ueteris eladis uelut mifertus Coloniam earn deduxit,ciutbus
1^ O ueteranis co ad habitandum miÃis,a quo tempore ita armos extulit, ut eelebritate nuUi eins tradus ur» bivm eeÃerit» Tradumt ^y kdrianum magnam tlU
H 4
lyt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AFRICA*
Opern tuliffe,i quo AdrianepoUi didä Ãient,ZT Co* modu ImperatorcÃuilfe urbi qua Alexundriam Co* tnodianä appeUan uoluerit, à Lampridio credimui» Citterum ipfa affedlat£gloriol£ exploit uocabulift cum uetullarum uirium parte nomen Carthagmii(^ integrophi uendicauit: necunodemcepsfeculo^i* diÃimarnfe cultricem Komano imperia prebuitjp^t* rente agnofeens urbem, cuim ante a tot annis emuld pipet.Demum uariante rerum ftatu,fub TheodoÃ^ iUo,qui antea cum üoaorio patruo fuo aliquot an»^ imperia preperatà Vandalu Germanica gente amp;nbsp;Genfericho (cuitu ante meminimus ) duce capta e^, Anno Chridi CCCC. XLIII. Chriiliani tum enifd Vandali, fed Arriam, er qui orthodoxis mgenst^ Apica negotiumpeermt. Sed tolerabile erat diÃi* dium partiu que ChriPu ut commune Dominu pf^* fitebantur, er pes pipet arbitra feriptura concot* diarn mter eos coalitura^quorüpdes dominico uetbo ceu facra aliqua anchor a niter etur,nip atrodorapb fecutapipent. Siquidem Vandalif fub luHinianoà Ãelifario uidu et Gylimario duce eorü câpto,Perp intedmis Chridianorum bellis elati, üeraclio impt* rantefm Aegyptum et Apicam erumpere aup, Car* thagmem femel iteramq; grauiÃime afflixerc. Sed d mis (pià dolorquot;) ad fia reuerps, Sarracem feuifit»^ Cr ChriPianercli^ioniucbcmentcrinpnfum bond* nul»
AFRICA, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;155
ntmi genui,fab eodëHeraclio,circiter annum Cbrifli iD:C,Vin. ingemiuihominumexfuiiiUii Arabijs^ Ajricam ingreÃi, priedarä ilium urbem cum relique propemodum tota maritima regio»e,occupauerumt^ crud htmeuf^; diem poÃident. Porro ut uetuHiom profequamur, genuit nobis Carthago TertuUianum patre Centurione, quern non dubitat eruditiÃmum appeUare Hieronymus, quanq m^nfusei oberraU quadam, quit ilium tarnen ut hominem procliue erat deÃguare, Hah mt er Cyprianum Epifeopum, cuius plena apoHoUcoÃgiritu ad Cornelium urbis Rome Epifeopum (quern fubinde,more ueteribus Eptfeopis familiari, fratrem uocitat) epi^tohe palam indicant, quanta dignitate er authoritate inter Africa EpL fropos CarthaginenÃes Ãuermt. Quanq lüoÃaculo ÃyncerafraternaqiEpiÃcoporum Ãudia hoc folum fredarmt, utqui ChriÃa nomen dedifrient, ita diÃci» plma Chridiane uitam omnem addicerent, ut mori etiameytedemueritatis fangumem Ãunderebrau^ et triumphi loco glorioÃam ducerct. Summa tum in» fame nota erat, eum negafÃe,quanlumuis exquifrtis tormentis er Ãupplicijs exeruciatum, quemÃacro m lauacro cum folenni mundi er carnis er fatane, renundatione, ejÃetconfrfÃus. Vt nonahamagis de» eaufra tanta illi authori et Ãeculo de lapfrs recipien» ^dijfutatiofreritSed ut uirtutum omniu,ita huiut
H 5
iy4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AFRICA.
^Aã pro Chri^o moriendi exempla in pdÃorihiK erät eximidt Enmuero turpe et impiumfuilJet tant» ardore er conAtu dd certdme inhortdri milites Chri Ãi,dciemq- contrdÃdei hoftes tdiud circumjpeäiotV inüruere, cuius, qui duäor eceleÃa effet, primo ri loco no duderet confrere, O ÃUeem illis,quant um* uisinffeciem duiris trwmnoÃsq-j'dculis, Chriüidno* rum coditionë,nihil turn in paÃoribus Ãi7Mldtu,nibi infyncerum uidebatur, or qudnq (abinde puüuldrii* busuitijSfCeumorbisquibusda, labor curandi Epip® pis dugeretur(ut nuüo unq tempre d netto ChriÃoà tdn^Ãudid interquieuerut ) tarnen ut mgentë chari* tatis exercitdtionë Ãkarnus, hieÃuiius uel maxiriri indeitlis redunddbdt,quod infudore zy folicituirif apo^olicdfunëiionis detenti, ne reÃieere quidam iüis in tantis rerum turbinibus, dd auaritiam, ambi* tionem,dominAtum,luxumqi,foedas nimirum pieti* tis pelles (quibus ociofas er fecuras mentes impoflot iUeÃaudulcntusiUdqueat ) uüo momento dabatur-Proinde beatiÃimus itle dntilles,qui tdntdgrauitate, curd,foüicitudine, hoefudm eccleÃam docuihutriri tdntum Chrillouiuere,uerum etiarn ingruettte pef* fecutione mori dffueuerit, exemplo coÃrmare quoi docuijfet uoluit ,occifus pro Chrilli nomine Valt* ridno Qf Gaüo imperantibus ,dnn9 circiter quarts poÃqudmdilediÃmusÃdterfwis Cortteliiit Gaüi d
Volufrifi
AFRICA.
Volultdfù iuffu Roma efjet interfo^M Anno chiÃi CCL. Sed (^ AuguÃiniatate Aurelium hdbuit Car» tbago darum uirum,cui Ubrosfuos de Trimtate lUe infaipijt. t^emoratur et Eu^emui orthodoxies pra^ fd, cuites erudita aliquot lueubrationes ad Hunneri* chum Vandalorum regem fcripta extiterint, ceu de ipfbtraditGennAdiies. Sed ad loea nobis reuerten* dun. iaediterragt;iea Africa Ubyphoenices colueref genus Ptmicu,ut ait Limas, Afris mixtum. Qworuwi rft Bizace nus ager amnem Bragadam transmittens^ adeofirtilis ,ut centepma eumfrugefanus reddere agricolis Plinius tradat lib.s- Alibi teSiatus^eu agrii cumfecus efi,nullis tauris arabilem effetcontra aero ubi imbribus maduitytam benigne pultura effe,ut uili etia afeüo, e^ à parte altera iugi anu uomerem tra» henteprofcmdatur,ciuodipfumuidiffefePliniusm» nuit. Eft er Taga^ inter Africa oppida célébré, uH fe ge nit« lib. Confiff. fecundo tradit Augu^inus. ^^pratcrea oppidu lAadaurenfe Phnio, in quo nA» turnApuleiamPlatonicumferunt.Sed o' Meldita* num jeu b\iluitanum,quod Optatu habuit prafulent qui ad Valentem o'Valentmianum Aug. cotraDo natianos fcrippt,cuius m Catalogofcript. Eedepafi. meminit Hieronymus. IntraduUttoris funt praci» pue dira,Oea,Lepiis,Tdphra,Keapolis^Oâ Lept« altera,qua maguA cognomnadurjpraterea Tap fus.
I j6 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;A F R I C A.
duped, T^uïndf quorum crebra in bi^orijs meiüie» illud obiter nwnctidum ex Lepti tripoUtand, Septi* tnium Sduerum Imperatoré ortum^iffe, uirum p(^ omnid nMgnum,ft i ChriÃianorum [anguine tempt* ralfet. nullos enim prorfus honores patiebatur f* imperio fuo uendles efje^ uirtuti cr bonis moribu/h non eri,cmpttsue [uÃragij!,uoluit ad publics fun* diones patere uiam. Gr^carum çr Latinarum litt* rarumfid ^y Pbilofophi£ gneirus erat.Atq; utiniiK^ bis ornamentis tam uti pro gloria Cbriüipotuijfttgt; quam eü illis contra pietatem abufm. tiie eü Seplt;l* tnita qui Lateranum quendam ex amicis prccdpUKi^ ad tantas opes prouexit,ut mox ides eiin omniuM ** urbe oh orndtum çr magniÃcentiam celeberrivif haberentur, dc Laterani tdes dicerentur: quod ne* men hodiec^ durât. Aedidît poRea crlAauritdi^ Aernilianu AuguÃum. Adeo nulla terrara pars [uit, que urbi Kome no imperatores dédit, podq fenatut author itate podhabita, exercitm legendorü Au^u* dorumfibiprouincidmdrrogarunt. Supra LeptitO Syirti. Syrtes ipfe intra mdoÃm et reciprocum mare, eib* procetlarum exundanteÃneertis fedibus leniter [ui* Ãdunt, nee arenarum cumuli alluuionis uchementi^ congela, prehendi ob mcertat uiees, wque cauefi po[Junt. ProÃundaenm redduntur, que paulè antt Mdofderanti contra uero breuia inMuigabiUei^, qui
AFRICA* 157
^M äntenAuigdhätur. Qjtä imrietale fuhmde alter» nAntemfimem eiutUttoris oram attrocitax periculi reddidit^plenis eni/m uelis adaiht tuueSjUadoqi lUifie fatifcut er fubuertimtur, Harum er LucOf meminit eap *7. Adorum^quod nos 'm i rette menuotu evpli» cab'mm. DupUcauit natura malum^emincséii 'mû fiuicondidit, quorum alter Carthagini propior^ m» ncrem,alter m Cyrenaicam 'mclmans matorÃado» porq^ matorem Syrtim ampleüitur, quod terrarum inter uträ(^ prominet, clanÃmusamnis Cyniphsex iugis Mblantids et defertt Ubyie parte delapfm pe lagiu 'mpuit. Nf$ mintu periculi eü lüts 'm Iods, preÃrtmubi maior Syrtis eü, ab arents contmen» tis,quiin pelagi,uento uideUcet agitatis conuolutisq^ turbmibut,quibui {utantediximut)itermgreÃimt obrui fujfacariq- contmgit. Miranda autemm tautet locorim defertorum ua^itate^quidam eÃe infularu m^ar, (Strabo Abafes uoeat) qult;e ceetera Ãrtilitate wneaat. ES luxta edler am Syrt'im Tacapa duitas 'm medijs arenis Ãta,folo fuper emne mirdculum rigua acÃrtili,biferam eitim uitam bis 'm anno umdemiat. Dequetrelib. is. Plinius grautsrnprimis author pro didit. Sed er hoc dignum feitu 'm AÃiea nodes ma» x'mie rofddeis eÃe^eodem authore-,magno argumen» to,hoc ipfo foUidtamfuiÃe naturee prouidentiam,ut multis 'm lotis uttius pewriätomodi, alterius pro»
lyS nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AFRICA.
uentu compenfaret. Kariores enim in A fried imbrrt cum Ãnt,rorem Dem iUi pro imbribm dedit, ne bn* more cÅU Ãugifera Libya prorfiu deüituerentuf' No pratereundum, etinm 'm Africa iuxta iam didU Syrtes er frequentem quondam Lotophagoru gen* tem,Tripol'tm efre,atrium urbium numero,'!'apbrd, Abrotani, Leptii magne, quarum paulo luprame* minimm, Africanam autem cognominatam,ad difr rentiam Syriace quam Tyr ^iSidonij^Aradijqi obti* nent,uclut annotauit UermolamApfe Are Philenn* rum medio fermé frnu Syrtis maiorii appopte^ p^i finis Africa,acterminm quondam Carthagmenfttn regni poptm,quum mter hos er Cyrenenfes de fini* bus effet difeeptatum. Cuius rei biRoriam SaluHint Mt hello lugurthiiw retulit, nee prater'qt in Africa defcriptione Pomponim,
C Y R E N A I C A R E,G I 0.
CTrenaied regio er ipfa ad Africa pertind, quanqab Aegypti regibusaliquandoguber* nata. Plinius earn, quemadmodum er Pont* ponius, Catabathmo finit, ( eo nomine oppidum,c^ ualle repente conuexa inq; Aegyptum mclmaiue, pgmficansymtotü enim Aegyptusaddreumiacea^ tes terras coUata, demfiori er hamiliore ptu epe videtur, ut turnpue emffa fupinam earn idcere, amp;
CYRENÃICA nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1^9
umpeftri p4tefcere,idonti feriptores prodidermt. Vrbs m ea celeberrima, Cf lt;jU£ Cecropii AthenA^ -ram régit tetate codita ejje creditur (uel Eusebio te= ^4nte ) Cyreae füit,aliquot milUbut paffuu à Uttore ^ï'â* di^itns.ienMli quondam Citrthaginis, cyquot; cUrorum uirorwn memoria eelebrit» tiabuit fynagogam per= ueterâ¬m,\ud£is iam olim d Teglatphalaffare Rffys riorum rege cum reliqM Syrorum multitudine in bme Libya partem translatis, quü uidelicet Achat rexhierojolymorum,contra Rapm Syrorum ey ^hacee Samantarum reges, ilium grandi peccunia foldcitatum enocaffet, tniuriamly quamaccepiffet effet uhm, ce« in Ubro 4. Reg« cap, ia. proditû ell. Ab bac urbe Cyrenenfes diHi, qui è Cyrene effent, reu Symon iUe Cyrenenps,cuiui in Euagclio Ãt mett= s ymo« tio, Alia item in hoc traäu urbes erant,qua quonia ^y®â* cum Cyreae Pentapoltm conllituebant, Pentapoli-tma nomen fenurunt. Ea funt Berenice, Arpnoe, Ptolonuis,Apollonia,et ipfa Cyrene.Cluarutradü cum reliqua Africa uulgut mercatoru hodie Barba^ riamuocat, Keminit z^ LucM buius Pentapoleos ^.^â**t°^ Allorui, capite. Pormalittoris,à magnaSyrtepré ââ reda in ortum et Aegyptum protenfa, nip quod fr« mliter^; promentorijs aliquot uidelicet Phyeunte C fronte Chcrroaep,vnpelagui excurrit. Karefaa tium,lt;drox,cr importuolum,quale totius propemo»
léo CYRENAICA
dum Africa effe nutnoratur. Marittimd fatif cuii d frugifera funt, fed que arborent, ultra latitudinet» XV. iniUiuM paffuum à mari, nett ferant. 'Vlteriot plagd m Meridiem conuerfx repente arenis ZJquot; M' tudmibmfqualettinter quas tarnen cru in infulis qui» biudamlfarfisterraxcolumt gentes aliquot. Qutngt; precipue, ^afamones^HasbytetMace,^ ultra«» orienté uerfui Hammanientes Mhiopicis iam pw' xmi. Dequoruomniumcultuzsquot;moribui Pompo* nim PUniiaqi tradideriwt. luxta mare, poüraiilt;» Uttorum trailut, quem Alexandria et Aegyptud»* (ipiut, Mareotii dicitur, unde quadriduo per de^cf tumfabulofum 0- aquarumufu prorfm dellitutiti* ad locum eumperuenitur, qui quondam louis m«^* monis templum fuslinuit,f)iluarum,fontiumq} am^* nitate z^ urn iuerfa cÅli dementia eximium,ad f*â Alexandrum Macedonem fama loei commotum ff* tutralfe Curtius lib, 4.fcripÃt. Minime autemfaio* lofum arbitror quod de fonte eins loci qui medioii[ frigidiÃimus nodu ealidiÃmas exilât ytotreetf^^ authores prodidere, Vt enim in exhauke potentie eà opifex iUe nature rerum ommü parens, ita pf^ fedo in opere Ulo miriÃco, ab fe ex nihilo in btd^ edito,gudu fui mortalibus prebuit,et uedigiaq»^ da impreÃit,quibus aÃequi ilium pietM er colett^ Mtborë amp;nbsp;amare utfonté omnis plenitudinis p^â^'
REGIO. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;löt I
Certe er AuguArniw lÃiut fontis memink ii. Iik de CiHitutf Dn,cap. v. Nee defuittxperientiie fm oc» taÃo^i^iMim arnüi RoinAWs ommî ifle tradun patuit, Corn. Balbo tiucf,à ejuo er [^peratam liiam Libye partem er tnumphatjmfuijj'e Plirum tradit, Prolo« WieMilif». 4. Lyrenjicepartè^J^jirmAriceLihiienos rntne (enfuit, ejuomî tflamw'idf populifupra Cy= rcMieOi et Paratontos late babitarmf.Pitmi« quotj; quinto (ibro, Marectim Lib^jin pofl Catabatbmon ArgyptoeonternttnAi« fielt^Marmodes vn eu con^ nunerans- Hand quidem diuerp^gentiwn locorum^j noinenclutura,wj eo tradu atóhores, fed eadempro« penwium diuerfi qtudam rAtione trudut. QwM emn» intAittAhointnulocoruâmcii cum UArietAte-tiummu^ llt;itioif,prrpftuuin tenorem fenure poÃu parla tra« dendif cum m boe maxime argument i genere mbil rnagis pradaros uiros ui ferihendum non Admodum iifhiiuibiutemporibui impulerit, quam quod inter« mine funt rerum bumanarn uinjîitudmes. Et quem« admodum bomines, ita er regiones, urbes, pagos, 1 tiicos er HiU.« cfiam png.''Ir, tet modes adcafum m* I terduinq; exportas effe uidemus. Sane neq; régnés, ' i que ex ipfa faas babent periodos, quicqdtHtiirnuin â '^ nbsp;nbsp;maiKre.utufripimüptquodfermoneiMtlgicircum«
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;prtur, Nullum un quam fecu(uadueiitare,qumf!(ani
t quatidam morucT renwn jiciem à prioribus diner«
â61 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CYRENAICA
fam, feetm mue bat: ut no abain parte nAture,^i(^ Um nos mortalité ex incertituimis rerun omniitii ^iuina prouideiKia admonuerit, p forte cÅlc^ia «gt;* gitare,^- ad aliam ui:£ condaionem retmendam ac* cingere nos pergeremus. î^am ne terra guident ipf^ adeo in tuto locata eR,quin aUcubi metibui horr(lgt;* dis autfubpdat ex undis cédât locum,aut lt;eflibus ft* pente mundantis Oceani aUuatur ex Ãaecefeit' Ãiuanq autê dubium no cü, qum bonAm partent Vf* binmlocorumqiquie memoramus, aut bdlorumiv* ternitiones aboleuefmt, aut abfumpferint uelfj^oiVt etuta uel fuggeüa incendia,aut motus terra{lt;1â^ Syriacas Afîatiatsq;, praterea et Thracia Graciv^ duitates ceu fuo quodam iure perceUere er diÃijctft affolent} quaffarint, aut uicinis in agris exorta d* limitâtes defertm fecerint ,feupnuüai»iuriarà '* qua. nocuit, nomina, tanuninutaricontigerit, t,âiuigt;i^ autem ipfa uetusias,quie mhU non confumit, luxant* | rit. Contra uero mâtas enAtiis,qvarum hodie aUtit^^ magnà célébrités exilât, nec notitia ad nos carafe perueaertt,nedumut uetercsmeinimffe illaruwptgt;* ï tuerint. Tarnen, utcunqs baheant res,præüat feovl, j imouero necejfe eü uel uetuiliÃtmorum locoru ptt* j indeatq^iUefa mcolumaq^ exifiant ,adtuendanibl* â florio cogmtionemfumma. diligentia meminiffe. ''^ j cmmbiRonures plcnmq; remotiÃms facultti^*
KEGJû nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ié5
HiX,ctu rtetntes offert animoineqi und Mm tam nua ia e^, qum locorum zx regionum^ regumq^ (j po* pulonm fubinde mentionem inculcet: ratio ipfa fla» ^itat^ut m iUa perwfeenda uetuüiÃima quxqi^etiam ÃabolitaextmdaüeÃntlocd jtanquam nuper UAtit ob oculos ponAmui, atque non ubi ffnt, fed quo loco trablutiefferint pUraq^, magnA cura perquiramus. Qjum eperam, Ãuüi alij, certe facrofandi iÃi Bi^ tiioruwi libri maxime exigent : nec^ poted apodo^ Ucanim lucubrationum tipfaqi in primis lMclt;e bi» florw redf Ãae accurata aliquot locorum obfer» Uitione mtelligi, DiMttó tiieronymmfuo m Hebraica loca proxmio, tradit Eufebium Pamphili Cafarien» fern Epifeopum, poft decern EccleÃadic£ bidoriA ltbros,pod temporum canoïws, quos in ImguAin La» tin«»! ipfe tiieronymui trandulit, poddiuerfarum uocabula nationum, quornodo apud Elebraos ali» qimdo didaÃm^eyr turn diceremury expoÃta, poft topographiamterr£lud£lt;e,cr didindev! tribuum fortes,ipÃusque Hierufalem, TcmpligMc in ea cum breuiÃima expoÃtione, piduram, ad extremum Hi hoc laboraffe ut congregaret de fanda feriptura omnium pone urbiuw, motMiom ,Ãuminum, uicu» lorum tyr diuerforum locorum uocabula, qua uel tademeofeculomanÃffentuelimmutataeffent po» ÃcÃ, Hel uü^iM parte corrupta. Quarn iMcubratio*
11 X
164 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CYRENAICA
nem Latinititte donAre Uieronymo baud dubie W* fum, nuda alid edujjd addudo, qudm quad uidi* ret ( quod zx Eufebiut uir tdntut ante fe uidmt) pdrumloüs mdnibui ad traddtionem fcripturamVi accedere,quinotiti£locorum,quibui fden hbrifai* tent, rudes zr igitdri exifterent, Extantetidtani»* VtieronymimAdajpoüolorü fragmenta qutedtllff pdlim tefrantia quantu iüifrtcultati qua pemofrenll^ id genus heis mpenditur,uir lüe dodiÃimus tribut* rit. Cittermi podEufebianArumlucubrationtM to* teritum, pod Hieronymi defrderata id genus inonâ* menta,frc benigne nofiro feculo diuioA nobifrum »^* fericordia agit ( uteun^ exulceratis or ad [uminidt periculum deuolutis rebus') ut cu/m ipfrsfyncerefrb^ daqi pictatisftud ijs, uelut podliminio redudis, relt* quarum itidem dodrinArum ornAmenta,quie quidetO ad huius maiedatem iüudrandam conducerent,^^^ quopidm ac propemodum incredibiU prouentu ^b* dam ingeniorum,ttd augefrant^zr uires redpd»^â ut certa mihi fresfrt, per bonam Domini nodri Ifp gratidin, breui futurum, ut nihilfrnt boe quidem â¢*gt; genere dodrinaru defideraturi, quoru animes, f^ diduset fyncerus amor profrtendlt;e ueritatis mbub' Kuper lacobus Zieglertis Landauus, uir non piet^^t folu, cui merito primas m omnibustribuimus,uerufa^ ctidin eruditione ( rara ante in illis qui iadarut Pât* tate»)
regio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;165
Mein) et honelliÃima,rum diÃiplhUYum notitiji ex=^ ctUenf,ârabulUitditis,quibus Aegypti Syri/q; c? Anbidram loca ( qiutemu iüi ad fcn^iturartm exâ^ plicationem attmere uidebantur') ita mlucem cum fleraq; omniülocoru obfeuritate protraxit (idq^ dis ligenuÃima Mdicatione adhibita) ut m hoc uno uiro baud dubiefartu tedum accepertwtu, quod tempo» ïwmmiuria,Ãoedacy iüaftudiorum TeavoXiG^îa. 'm Eufebto Hicrongt;igt;w^; nobis abdulerat. Me quidem nuperrime Luca hidoriarn, reru ab Apodolisgeda» rum, CH ffledis aliquot amicis er Ãatribus EcdeÃa wdrareuoluentem, non alia ad banc regionum e^-locorum ex piduris demendrationem, cauÃa magis impulit, quam ut paratiÃimis mis ad difcendum am* WM hanc quoc^ uiam aperirem quam tererent, quod fane egiÃe me ÃtcorXompitalium more Ãatuarwm, que alqs,quod ingreffe nunq funt,iter 'mdicat: neq^ peUefm^nouis receiKia.aUenaqi nodris alicubi mi» fcere, Maxime autem Eeeïeffarum p^^orum^; «etc« rum, er rerum adreUgionem attmentiu, per 'mter» uaUameminiffe, quad opera buic uidereturref^on» furum preciumff guftum offerrent (ludiQps,quo des incept ad reliqua ueteraChridianadffciplina^no» numenta diligentius perquirenda alacri fiudio dr» nuxentur. Sed uideo me imprudentem etiam, in dee fcribendo/wdHlgere ertUnWjdt^ iterum uelut ex in«
»5
i66
CYRENAICA
ï-ihya.
tegro pr^fjarL Proinde ad reliqua CyrcttAw£ wW reuertenduM.AmntianiuKarcellimt^quifubluliii^ tmlitaait, libro xi. Aridiora,mqtiit, Libya m (uprtâ mo obtlu regii cotifcculi fumin arbitrio : Cyrcnli cum rcpdun duitatibui PentapoleoSy Ptolomailid* raUtatefufeepimm. iyaibui uerbii mniiitjeamcviii^ paulè aiue memimmui terranmi Aft ica partem ah^ forte populo Komano obtigiffe, quant aut ytaurit*â ma aut t^umidia^aut tÃa qua proprie Africa didtu^i obtigerit. Africain enm Punica beUa domueruidi Uumidia partem, ey Mauritaniam beUum primu'^ quod cum lugurtba populM P.omanitigeffit,aperiii' iüa uero Libya qua fupra Cyrenaicä iacet Applo* nis régis teflamento in ditionem Romanorum pef^f* mt, quod er Eufrbius docet : er PentapoliS Ptob* mai dono reliquis prouincijs aceeÃit. Interior a, ^ eR, longius remota à littore er Athlanticis iugb ^â uidiulmperatores Augg, fequemibus annis tent^^ er lacefrerc armis funt aufr. Notandum autcm,t^^ regionem fèrè Libyam uocari frriptoribus, qat^^ occafu Aegypto immiiiet,necfrmpcrtotani iUaitof^ African frgmÃeari, freut nee femper generale uoc^ bulum Africa umuerfam Libyam, fed earn tantiK^ prouinctam qua circum Carthaginem frta cll,flt;è^* freat. Plinius o.cap, libri r. Ea,inquit, qua frlt;}'â'^'^ regio L^lareotis Libya appeüatur, Aegypto am^^
REGIO. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;167
miiu. LUfXî quoq; Ailonmt ». capitc, 'm geittium tnwneratioiu, hume tnilmn deÃgruns, Aegypti ( induit) et partim Libyæ qit£ eü Ãnitinu Cyreag. Confiât autem'm tota CyreiMca frequentes Eccle» pas, mq; bis pastores piemiÃmos fittffe. Et eü ueri» pimlefllatim ab apoüolorm pradicatione Euange» lion (dowlas e^ conuerfafadDominmueniffè. Vt enim Alexandr'mi Ecdcp£ uetu^atem nein attm» gimM^LucesipCetradit Adormlt;s- Lucium Cyre^ cyrtntiw ttenfempropbetamerdodorem mter apoüolos crf^^^ feliquos ChriÃi nünifros,qui turn Antiochia: Chrifti ntgociiitm agerent ,in pr'mii eelebrem ÃiÃe. Erate* retabeodemif. capitecomendanturCyrenitiqui^ Cyrt»H, dam,qui quum alij fobs tudait Donunum }efumpr£= iieandü effe putarent,nec participes pcerent gratie ^uangelice qui ex Gentibus ejjent, ipp contra fana, iodrinA 'mliituti,ipps etiam Gentibus Chritium pre dteabant^nee paruo cm puda, magno credeiuiwm numero ad Dominm conuerfo. Tales igitur,quis tredatpis depijfefde faluandis, qui alienis non de» piÃenti Eedepas aut Cyrenaice Alexendr'ma Dia» reppijp comprehenfas, illud argmento eü, quoi aliquot concilqs Alexandrie habitisEpipopiPenta» poUtani 'mterpijfe legimtur, nee^ abpmile efi nero, ^d f4mfedem,ut fcilcm aditu, preterea eruditorun
»4
168
CYRENAICA
homnumÃimA ctkbrem,pcftrettU) er ApoÃoUM conÃuere folitos^tjuum aut euocatiab EpiÃcopo, ati alia quapiä rdigionii cauÃa flagitante addudiyeo'^^ uentiu celebrjre hbuiÃet. Accedit ad hac quod in* Um Libyte er Cyrrnes, d prouMcia Aà tea arcniii^ ferpentibM [upramagnArum Syrtiumfinum. fti»'^* gitur^utwn dijÃcihs modo, ummetiam pcnculoÃ^ fît horum ad tUos trauÃtm. Pr^tcrea Carthagint célébrât um d D. Cypriano concilium extat,'m lt;1^^^ exprejfa pafochiarum nomendatura admonet,td lAauritania,biumidia er Africa, Carthagmem,ttt^ lAetropolm, eerum ad pietatem attmentium gratis EpCcopos coire [olitos, quad er tumfradü e{i,quf^ Ãione propoÃta de bapttfmo hicreticorum, deq; ff* baptifandii quos illitmxiffrnt. erc, CfUrum tent^ put fruit, qtmm Epifreopi diccrentur,qui uulgo mnif parocht er plebant dicuntur, uerum alij alijs ( «t ordine boaeüo, quern Pauli etiarn 'müituto freruaft EcclefrM dec et) dignitate çy muit or u confrenfru per^ miÃd authontate prtiban{,ita tarnen ut reiedit dt«* bitionti iüecebris, tunica eaq; maxima EcclcÃarttf^ cura difrinerenturtno enim erat apud uÃosqui Cbriâ Hum ejfrent profrà i, maiora clarioraq^ pietatis con* tinentine er eruditions exempta, quà m apud illot paÃores quibus clt;etcrifratres Epifreopi primate b» wrein ad eum modum concefriffrent, tgitur Eeclefrut^ rv»
â REGI O. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;16)
ruttiLitjc^fum Jui fcdes ennt om«i«cf!f tcmW, CartbagtnfiiÃs fcUicct ZT lgt;^lexdndrma, qMiiq Ae^ ^pto Olexandr ia accenftretur. Extut Epijiolaft* «odahs ex Nidfüo foncilio Alcxuiidnum mffd,cuiM m^criptio apud ^heodorcttvmpro noÃru fentcntid, ad biwic modum habet. Th «y'itx HrdM^yiZM X^ftTi tS 6i§ fCk^axJ^^wf} ïkkXio'ix Hûà To?tr Kara rùp /^.iyuTenp kou Ai^vlm ntvro« âToXip a^aTTHTo'o' x.J^iKlt;tâlt;gt;ia' 01 tv nik«!« cru« Va)(amp;tvT%lt;r 1^ TVp Mt^aXito a^ïapo'ttuod'o/J «â u^KfoÃKeraVTsà tTrla'xoTTOi, tp Kiflö jgaifiJp. Hoc f (t.Sunâf nwgnaq; dei grutiu Alexandrin« ec« tlfÃe,zrdile({iÃmis (ratribi« per AegyptamcT Lib^am crFfntapoli«iconÃituti5,cogrcgatt er mA« grum fjmodum Niclt;flt;e celebrames Epifcopi, âm do« wow falutem cTc. Porro Afric« eft cotcrmtiu Ale« Xandriu,de qiumox dicemtu.
S E Q,V 1 T V R ASIA. AE G Y P T V S.
VUraMareotmicrtug«« Aetbiopica ab um« Ãro uemetia Acgypti« iacct.^rtiliÃima qui X'SYPââ dem ilk terr ar uw .fed que er ipP ^â^* ââ^â eejfudeflituta ,fà mem mterduw fentiat Alioquire« gm uetuSatc.cum auita potemia reruwq; mAgtwrS «KDwria Celebris. Xotwnw cauffa no eadem feripto*
170 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AH ay PT vi
rihM re^Jitur, alijs ab Aegyptio rege, cum Md Aëna dicljelfetyMcantibm:pher^q^ abAegypn amne, qui pjheu ïdUus diëlitifit, iuxta fitic regio« nomcât datum affirmantibut. Certe, Homero tuto« tietuüifiimo Aegyplumdiâum qui nunc tiiluf^lt; Plituusajfirit lib. r. zy fit fire utm accokyt aH^v^ deammumnomimbuitransfiundatur, Quanqaidt« Aegyptiosinarrogandafibiincredibili uetujUetJ decern nuLhum annorum cur fit ceu ex annAhbiUO^ feruato ridicule haHucmatos j^uijfie, mJubium e^ Tarnen ( Mt tmmodica ilia fiiumM} propemodutoâ^* flare uideo,ficundum AÃyrtorü regnum^ uixA« Aegyptio uetufhui pr^dicari. Tempore cnimil*^ Abraham uxorefiaicoinite,inillasterrdg peregnquot;^ uenit^ tieebtam Pharaonem, Aegypto iam 00101(1* rm£ zr frequeneifirntpriefitifie^lofiephuitrA' Hie ucro finit Pharao qui, ut Genefi. tz. cap. ficripto* efl, uxoreni iHi ab.'UX!t,quam fiororem eÃe creiA rat ; nongenti autein ZT quadragmtaduo anni i^' luuio ad £tatem Abraha numerantur Eufiebio, ^^ confiequens^no ita inulto poll cataclyfimum, regot^^ mud tantii opibm, ut uidetur, auHum, tama'qfi^* minum fiequentianumerofiam^eoepiffie, DiuiMt^ eiui trafiiu inulto caufifie fiuttt,quaru potiÃima,tt^^ ftrtilitaf,raris quidë imbribiu/ed fiolis proponodo'^ Hilifittcndf itafioecunda, ut non alibi terrarant/'^ ubefl^
AE G Y P T V s, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;171
«ténor lt;lt;Mt wlocior herbarum er frugum m^twita proMcntjt, CaÃK Plinua dUthorcR^pc abimde hcr» bii ai cibum accomodis Ae^ypti agrum affinere ,Ht itelcarere/rugibiM pofiit. Qwo ntinm minmifit,tant large femper Gâ Uberaliter exteris earn populis an» noniea^idiotu graïutis quonda fubueni^e. Publie» enim orbw bomu^ucriÃimo praconio f^egyptu e^e «eferes iixertmt,nelt;j^ uüa imperij proutnciafuit,cui pb debuerit \talia,quoties fimc eà labor at u,ut inte» rim de cofueU annuié^i frumentatione et Canone iUo, cmuiipl'aÃtrix fuit, nodicamm. CcrtencteruRegM curatnfuiÃelegimWjW hoc munifeentu munia 'm» teriret, uedurte uidelicet eeleritate, er «tgroru /jmul «bertate/ô^is adiuta, qua uUro citro^i ex Nili alueo iedudof, terris iongiÃimo Ã^ado mmtferunt,ut quo» ties res poftHUret conuehi undiq^ nanibm Ãumentu 1 Niloij deuehi poffehEii fiffiS Augudui poft Hiftwi« ^ Antoniuet Aegyptw time primü in proumeia Ãrmä, j, tciadamjutfratiorë habiUoremq^ annoiue 'Vrbicit f^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;redderet, longa oblimct^s «etuftate militari ope de»
^ ter/ît.dutborc Suet, inde Ã.clum ut dutenties centenA ^ nbsp;nbsp;nbsp;willid fumenti anniu,,urbi illata fnt,qifet Eufropim
^ m Augnflo aÃerit. Porró non Ãugà folum olerumqi ,^ oi«nisgeneris,fed et uini opttmi eft jrrdx,pdri modo 0 forum proumtH et odorw diwes, na ungenta precio» ^ ffima hegypto etiaPlimm tribwit-Dc papxo.liMâ.
171 AE G Y P T V y.
dkmWf, Jf$ gcmmis cjMi gigmt, refirre fuptnUf cuwn ducmiu. lüud obiter monendum, c^' infant* nis Aegypticxmidelfe fèrtiliMê. tiameum el^i^ territ per lt;juim rarum Ãtgeminos nAfei^in Aegyf^^ translatitium e^Jerwetiam er qMtermgignimtfii fed er feptenos utero concipi, ex Trogt Mthorltdlt; lib. 7. Pliniut prodidit. Cumq; oäMM menÃsÃfO^ ÃtUtalis omni adito partui,ceulibros.detuttiâ^ aiwntiliivm Ãribit Aritiotilesjn Aegypto (quoio^' remur) falutaris ed. Opesautem ciiurcgni nui^ licet mirari, coittemphtntibui regaUum monuaieiK^ ruinucsligii,qu£ Ãae mteihinxbiU ui pecuiwfi* Abfolui non potuere, in quoru numéro funt ob^^'P' Pyramides,Sphinx,Labyrinthiu,quoru Ão loco^^ mentio. Hauddubie iÃM er ueHigal auxit in^^ reciprocü,auxere et redditus quosrnmenfos attt^* habuit. Toti enim Aegypto incredibilif ue(lureâ^â tnodität meÃ. Ex Aethiopia enim Arabqsq^ er gt;'ââ^â* iam olm Ãequenti nAuigatione res precioje tittf^'^ tat£etexportat£ funt, unde urbi Alexandrine(â^ââ porijÃmAtotoorbeclariÃmiextitit. Strabo AtWâ Ãmn grauis author, qui £tate A uguüi, Aelio Gt^ equeRris ordinis homine duceÃipcndia 'm Aegyf'* meruit, adq^ Syenem ufque er Aethiopicim Hnii^^. 'mgrelÃu,totameam regionem perluürauit ,it^^^ übgt; 17, Ptolomeum Auleton cognomiMtii poSff^
AE G Y P T V S.
»75
deopafri parcutem dwodenH miflit«« et quntgenuta
« nbsp;nbsp;nbsp;laktuor«)« aniwiim inbutm ex Aegjpto hithui^e^
lt; née dabitot amphores redditi« trano Romano obti®
⢠Ã'jP gt;nbsp;lt;î«gt;ppf 4â* maiori cura idigentiac^ proumcii t nbsp;nbsp;nbsp;aiminiflrarint. Siwumâ autem indie atam à Strabone, â , Budaus uir dodiÃmui libro de AjJc c partibus, { nbsp;nbsp;nbsp;quarto, feptuagics quinquiescentenis miUibiK dureo« i nbsp;nbsp;nbsp;rum,aftmut. Et bac quidem ex uedigaUbm zj- tri« ( bulK. Quid aurum ex Aetbiopijs Arabijs^ obutum, » quid priuatiM ueterum reguw opes cr procuraties 1 nbsp;nbsp;nbsp;«es ftnnma adije cijjc putamus ? Tradit enwn libro ?« t Eutropiiu urbem Romain poft deuifluw ab Augufto 1 Antoiaum,ippmq; Acgyptiwn receptam ,in tantum ⢠nbsp;nbsp;nbsp;opibiM duflam fùijjè propter abundantiam pecu-i nbsp;nbsp;nwrum,utpoj]tÃionuw,a!iarumq;reruin umalium ) nbsp;nbsp;nbsp;duplicata precia fucrint conftituta,q«ang parte cii« ( proumeie Didator ante exbaupjjet. Nunc de fitu 1 dicemus, Ab Auftro in Borcam eximie longo tra* 1 ft« porrigitur, Nilumquc propè mcdiuit transmit« s titjnufqudmjtlicior qiiämubiundis huit« rigua eft. t Lattuocfiduum Libgt;a claudit et Harcotis, orientale « nbsp;nbsp;Arabia,« Méditerraneo ad Rubru mare expand. A 1 midie Cataraft« (unt,boc eftjpra'eipites et aj^er« t motMium angufti« ,per quas amnis ingenti aquarum ( tiole deuolutus, no /Juere inter occurfantes fcopuloï 9 nbsp;nbsp;(ut ait Pltnius) (cd mere uidetur. A feptentriooe au*
174 AE G Y P T V S.
tÅ fw/Jruw nure inÃdum er rdm portubus hol^^ talednudit. Vult autem tempui, authore Strabonti ^utm lüud tintü folum Aegypti nomine cenÃrctfli quod irriguai amnitfÅcundo fuolimo pojJetoMitâ cere, d Cataradiis uidelicet, zr Syene aduÃque^^ oflia, qium diRantium Plinim quingemis odMÿ^* qumq^ttüïlibui paÃuvm menfuie^. SedittiH polit* rior ( ut Ãme luriant régner um linütes ) m bomâ^ Arabiie parte ab ortu, ab oecafu uero,trans Marti* tm cy Parxtonium, Aegypti ter minas extends,^'â dita etiam parte, quant à Meridie in aren£ fqiui^. gemes poÃidem, qui Libyegyptij Ptolomieo ux^ font. Caim Plimin bb. s- à Pclufiaco primum ( (jiâ^ inter üiU ad ortum uerfa oüia extimum eH ) A^t^ incipit, ut Ãet uct us fententia idiilum inter Apno if Africain terminueffe, quodq; Aegyptus dicitUfiit^ huiusnecilliitiitttotiimeÃe,fed coUimitia partti^^ duarum terril, qua parte amni,cui omnia debetii immineiu,in uniiu aominii appeïlationem cofenft^ igitur di^icilii acceffm id regiutm eÃe, reide W^t* phus er Ammiamtsprodidere, ab oecafu etinn ilt;^ tnontana folum eaq; perardua, ueru etiam areaiiti Cr fubi NiareoUs iacet') paluùria ambiant : ab ot^ autem montant iuxta Erythraum fnum affurgetKââ' praterea continens qua inter noSlrum cr Kubfit^ Itwccfi, deferto difficilimotranÃtu à Petrea,(i^
AB G y P T V s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lyy
Cr p4ÃifSi«4 dirimat: dein ab Auüro montium pria ruptlitZj- à Uoreaimportitofum pelagtnfimat. Sei neq- bis tantis nAturte preepdijs fepta et community, 'm tanta rerum ^ bomittum copia ab exterorumfe meurpombui tueri potuit. Pro detviin mmortalem, ^u'impiuoli£ bominu^pes? quam Ãulti[epeconAtM exipimt i vtinam tandem rcramge{iarum,ucl uete* turn vel recentiupde,ChriRiani principes difeerentj mdiwm wiquam à codito £uo imperium tam prmmn Vlabile,nullum tarn potens regnum^nuüam duita» ttmueloptmismllruda bgibitf tammumtamun^ pipe ,quinaut cecident aliquando aut mutarit do* nimm, ubi id demufrtali prouidenthepijpt uipm. intereüt enim regnaetoriuntur. Ncg^ idfentiouelut damnansciuiliü rerum adminiürationé aut prudent tiarn et no uerendos exiilimëfummos iüos tiiagijlraa tm,({iosa Deoordmatos ej]e Paulinadmonet :pd 1^1âad moderationè ammi,adeoqi ad medioentatem^ exijlmem Chrijliaiw prmcipem repicere oportere, eeu eÃfdurn caducaru rerum,ut Ne ejuid mmis (quoi ille dixiQm uita cÃcupiat,cogitetq; mediocria peren mora ingrntibin,et raro eÃe diuturni,,quie funt im* tnodica. Ipfj Aegyptui prmu/m à (uK, hoc ed, india genu regibtn, qui Pharaons dicehantur,guhernAtlt;i fS. Pharao autem, ut lofcpbo lib. antiquit quarto placet,ueteri Aegyptioruhngua regem flgruÃcabat, HecpriuAtumbotjjedcomMK regibm aornenerat.
AE G Y P T V Ã.
cuw pnguïit aliocjuifui nomiu, effeitt,duthore tlUt ^febio. \td üethoniM Pharao diü'M lüe (luemhii* raham uidit, zr Ccnchres, cuiut cor contra tHoftO Cominui inlurauit,i\crythr£is demüÃuHtbutobri* tut,Eu(t:hio.Qjiancjuà hic Appionifl^rnapStiojtf^^ dutem, niÃÃüor^ Techmops uocAiu eä:pc ff lt;â^^ aha fucre nomina. Poà hos^mutatis rebus,ad Pâ(t^'^ fes regni iura deuenere,lt;juumludieis rex Ez(^^*^ prieeÃet. Deinde Cyrus Perfa, ejuwm ^^edorni«^ A^yriorum inp opes ey regna transtuhlpet,deigt;â^^ Apa,etiam Aegypto,ScpÃre pperbiÃtmo rege^ââ uiiio^potituseü. VcrufubDariocui ^otbieog^ mentun pit,depclionepita,pis herum regibds P^ r«âf up^i ad Alexandn exitum, qui annis plusdf^ quadrmgentis ante natu Chridum, Babylone Cb^^ d£ie,ex humanis excePit,uside Ptolonneoru re^'^! dPtolomaoLagiÃUo pr^dpue exAlexandtii^' bus initium habuit, Uuicenm Aegyptus cum ob^ nijpt,pdum eÃ, ut Ptolomtis didis (jut piccepS^ aduPqiCleopatram illam quapbiadnwuitapi^' ducemisprmè nonaginta^^uinq; annis Aegypi^'^ gnum durauerit. A quo tempore occaÃone Ciidb^* beUorum Romani rerum potiti, nwx pauli re^^^ ampliÃimum in prouinda prmam redegerunt'j extremum autem ippus etiam iwperij luxath ''â^ bus^pbPieraclio malis auj^icijs ledo imperâtlt;'â^^
Aï G Y P T V s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;177
fût 4W (M Sarrdeeni occuparut, annis dreiter ^iti* decimpo^ Gregorij primi mortem, qui fuit anntu Chriüi D.C. XIX Keges iüifuos Sultanas uoeant^ Uocabulo pefmde omnibus qui pritfunt comum, atq; Vbanonum ac Ptolomlt;eorum ante fuit. Ne$ uero flt;^ fräudari gloria pared, quippe lüi «3 tam externArumgentitem iugtimfudinuerumt, quant mpofuerut, Vt enim alias authores fnà ,ip[e Plimut Peuples teÃis cfi,cr AethiopU prtefulfe Aegyptiot tSquot; Syria, nee paucis annis iïlis terris 'mperitajfe, Nk«c ad ftum reuertemur. Amnisüilus, utdidum^ tft,cx Mbiopia delapfus,medium AegyptätranAt, t^qiomniwm in Mediterraneum uenientiummaxi^ wus,feptem enim oÃijsgrandibus efftinditur,plufcu^ bs interim ( quoniam parua funt) na numeratis. iHo« turn extrema Canopicufcilicet er Pelufacum eeit» turn feptuigimta mUiiim palfuum interudüo disant. Qtiod terrarum interiaeet frequentiÃime habitatur, V eximie frtile eft. Abeo autem loco qua diuidere fe dextrac^ er Irua digredi t^Uus incipit,frè triques tra frma iacet,atq- ea cauffa ueteribus ob adÃnvlent Grace litere a eifigiem, Delta uocata infula, q^m erinÃriorem Aegyptu uodtarut: que nafuiffe aU^ quando,fed fagnAntis t^iU deueUo limo fubpdeitte, pod tiomeri tempora enata creditur, unde à Seoeca iidumuideatur Aegyptum non tam terrarum frii*
rota
1^8 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AE GYP T VS.
Utätem^clMmipfM ten-M Ntïo debere. Cr^d^t K^iuis menpblUfSole Cancrum mgrediente, LhW$ (ut Pliniui rc^rt) aouA quxcunq; poà Sol^itium fenfm nwdiceq;y Cancrü Sole tranfeunte, abtmi^* ti^me autem Leonem,^^ reÃdet m Virgine, iÃi«^ quibui accreuit modis,m totum autem reuocan 'uitf^ ripA^ in Libra, centeÃmo ex quo capit die» Putton habet Aegyptui cubitorum notis diÃindos, boni* wsq; Kilometm quibits boe muneris demandututi ut quoi cubitis amnis cumeSi maximum, aÃurgat, amp;nbsp;Ugenti obferuationepercipiant. tuÃum mcreatiKitl* ^intut tradit eÃe cubitorü XVI. Minores aque «gt;* omnia rigant pardui ueniendo, ampliores deti^ tardiiurecedendo,ha ferendi tempora non dantfob madente,ï!U abfumuntföente : ubi plenumimf^ mentum depritbenditur hetumjO' cflt;* ÃHum ab un^ lis ocium peragitur,ubi parce uenire tiilometra i** dicant^certatimnulU labori parcitur,quo molcsHil^ quibus immodice exundantem coërcent,aperiaiitgt; undamqi Ãmul canahbus duilis deriuent,inuiten(lt;^â EleganterenmiPlinius, InXII. cubitis(inquit} num feiuit Aegyptus, m XIII etiamnu efurit, XIà cubita bilaritatemaÃerunt, XV/fc«nt4ffm, X^I deUtiiU. Porro in ripasamae coUeélo,quodad tdft^ Ãnem contmgitÃatio apparatur,qua menfe Ãotint* briappetenteperÃeitur.MeÃisaute tempus Si^ txbAdt
i
AE G YP T VS» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;17
Thibet, telle lib. 18. Plinio. Sed Senecte uefbtt liiet bucex^iurtoUb. t^aturaUuquteHionum apponere^ Qÿ^ntum crefdt HUui tantum fj^ei in annum eH^ ^cfomputatiofrUitagricolam, adeo ad menfurani fbminis rej^ondet, quant frrtiUtatemÃcitsHut. tt arenofo eij- fitienti folo cr aqua i/nducit zr terrant^ Wm cum turbuletUittfluat, omnem in peels zr l}ian*gt; tibm bets pcem reUnquit, et quicquid pmgue fecum ttditarentibus lodsiUinit. lituatq^agros duabut ex ^auÃis^f^ quod mandat et quod oblmat, ita quicqi ^naiqtÃenleZirfyualidum iacet,p creuit fuper â¢lehtuw,nocHtt. lAira itaq^naturaÃummis»quod 1 ew cat ri amnes abluant terras zj euifeerent. Ni« 1 b^ tanto ceteris maior adeo nihil ledit nee abraditt 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«t confM adijeiat uires, nimiumqi 'm co pt quod f?I5
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;If mperetyiUato enm Imo arenas faturat zr iungit»
⢠Debet lUi kegyptus non tantum terrarumprtilita» ( nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tern,fed ipfas. iliapcies puleherrima eft, cow iam fe
, Bl agros mgeÃitÃatent eamphopperteq^ font uaUes, . oppidrf 'mfularum modo extant j nuHiim hi méditer» ( nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;titiieii nip per nauigia eommertium,maior eft letitia
l gentibus, qmm minus terrarum fuarum uident. Hd« t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fle«iH Seneca, tnerementi eins uarie caupe aÃprum»
I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tur 4b dutboribi«, quarum tawn mihi probatiÃma
t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ui[a,quam Seneca re'qdt (quanq pÃÃus Anaxagoram,
11 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ccÃdlüu.m,Sophoclcmetâd^r'lpcdcm,tradid^[Ãet^âaq^
wn x
1
l8o nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AE G Y P T V S.
frf opinions omnern uctuüatem fuijfe ) quoifahi^ nMgnis itüibui mues ex émmumbus Aethiopi^ iigt;l,^ lurgiia quint ripis accipi queant^defluttnt, Cowpi^ turn autem uel Senec£ flt;eculo Ãiit, Athlantem i^o^ Aethiopicarum genttum arbitru,etiam lt;eüiuis mf'^* pbus circum alüÃma iuga(iu. muofum j^edari, Co'^ templantibus igitur tantum montent ab occiduo pti* mum Oceaw ajjurgentem perpétua procurfu mtH^ inAudrumnimcinBoream abeuntem, umuerf't^ Africam didcrminare,alicubi ultra paraüelum dit»â cri folHitialem Keridiem uerfui egreÃum : proÃdn uero Ãmilimu uidebitur, tantum muiu dijjolui pollet quum ad eum paraüelum Sol approximat, lt;^ rel^ hoc eÃf-ortiÃimis radijs laterea etiam Borealia minâ tium coüiquat. Plinius tradit obferuatum,prout Muil imbresue in Mauritania fatiauerint, ita partiori tni uberiorem uemre Hilum, tuba enm rex ÃudioÃ^* mus,Z7 cui explorata iÃhlt;ec comperta^ ejfe poWâ runt ( «t nihil hadenus muiü (int regum diligetuit) proxime Athlantem Mauritani£ m(irioris N»/«*â exoririexidmauit. Quant opimoneipfa amnismiâ gnitudo comprobat,tam jÃadofo itmere, quieqit^ undarum ex Athlantis iugis Uuo latere in Meridiein deÃuentium, excipientis, Translatitium autem ff alijs locis folÃitio amnes tncrefcere, in Ponto eniKi fieri iüud,Theophra{l(iS prodidit^hocipfum in Gil^ liiPiâ
AE G Y P T V s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;l8«
lift Paint fLcit^etumfÅcundans i^M hunu^lduitidu^ tbore Phmo. Rbcni« notier qua parte Kheticarum alpium conuaüibut egreffut Acronium lacwm fùndit, ÃingulittnnitcrcÃcitfolhitio, eHî^aquarucx hyeme modus, pro ut iUa moiuiu uertices plut minusue gr4« «4rtt iMMibiM. Simili audu amp;nbsp;Eupbraten cr Tigrm figare amuo reditu,prater ci£teros,Strabo,PliniM, f^mmianut, Solmutqi tradut, lUud memorabile quoi lib. 3-Plimiw docet, Crocodilum (auam quadrupes Kilo gigm ex o«o, quantum anferinum eù, crefcere autemplerunq^admagnitudmem XVIII cwbitorM. Hoc 4utfm behia mgenium ejje, ut ouis excubandit eum locum deligat,quem fu/mmo audufuo Niltw non P^fS^cifurut. \ta optimut iUe maximut u-mcom-prebende maiedatit Dtw nofter inter cater a rerimt m^ui natura mÃgnium monimenta lUi quoq;, cater a twxio tfiKiMû ut alijs multit,fenfum quendam pra^s fagum t3- diumantem mdidit ,uidelicet bac quoi^ parte aflimationicaeledium diuitiarum acceÃionem fadurus. Non ommitcndü.Nilt«« «bi per Qatar adat tludaiut Syenë Infula praterijt, aie o pladdo meatu finere,ut zy fecundis eraduerlis undis nauigetur, «tej; boe cerliut expeditiutq^ quoi Audri Aeg^ptun* «3 perdant, Vrbes 'm tota iüa regione plurma quon dam er maxima, fed Aethiopica et Syriaca bella at^^ trinere, pars Roïtutwrum armis patuit, infupcr t»=:
mm 5
|8t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AE GYP T VS«
muitibui (3- rebeUioae ipà phi ttui(m,Ut Ctciit (quad dicitur') iwbes,attrdxerut, prouocaUs ad ui«* diHamRominif ,n4tn CT CoptÃmemorabilem ei«* pono^ mAxmecelebrem urbern et Bufyrim Achil* ito quondam authore rebcUantes, Dtodetianutfol« tquiuit, multii mitUbui ludtorum oceiÃs, non «ü« tiomiae quam quod cum AchiUto res nouM moUenit pariter conipiraÃent, rhebtU autem AegyptitU^ omniu eim ditionis cUriÃimä urbem, ( qua cr Dio* fj^olis uocabatur) Eufebiui author ek AuguÃi prM« eetatepenitui dirutam,cum Cambifes earn iam ante* , nbsp;grauiter afflixiÃct,ut ^pÃdo ueriÃmeÃt à poita Ve
nuÃno diäu,Eeriimt^ fummos fulminA montes. Er^f fani Aegyptij (ut m abundante er luxuriante fob) natura mÃati, uarijej; (3 imperij extemi prtfert««i impatientiÃimi, tamqi ad feditiones procUues, uth^ uiculis de caufÃs maxtrnos tumukui excitarint.Supf^ inodumaÃtfuperÃitioÃ,er Ãut Kieron, uerbout^r) rgt;ijsfaecundi,quippe qui per aüium et ctpM ceu ««* mina domeüicaiurare crunimatiaqutdam ridicii^ ueneratione colere cofueuiffent. Keq; alia cauÃä tt« turn horu in iudtos odij fuit,quam qdâ diuerÃÃii«^^ reUgione fe£iarentur,etunum deum ueru, luniÃi^^ perfiuÃoni Deorum Aegyptiacoru,conÃanter «1^^* ponerent,utPfal. uapatet. EÃerebanturpraterd puritatis et iuilicitÃducia, cü effent uel und Ubi^^ ffurciÃmiftieià cibücum Kehrteii, iu^ cum t^^â''â
ÃEGYPTVSi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;18j-l
fnnubänlyGtnef.^j. qudÃomnibtaiUotis ipptm-xime loti eÃent. Alexatider iüe Kiacedo, in quo duquot; bium, fortune ne plia an uirtia habuerit loci, (^-egy» ptum in ditionem [uam redailü in Nomof plures,boc tüypraÃHurM diuiÃt, er qui prgeÃent liomarchM dixit,id eil,'tiomoru pr£pdes,tutita arbitratiagenté MurakuemÃditiofamà er in calumnii^. principe proiu,m,pli(riu quà m unius authoritate adminiÃrari, ^ubUta hoc modofepitu cocurfandipuultate.Pliiiiia j. Ubro circiter quinquaginta Homorum nomnaCm tneminit, Sed er Cicfar Di{lator,idem arbitror,quod Alexander metuës extméîo Pompeio,regnu Aegypti Cleopatne eùae^ ÃatrimnoripcrmÃtyUcrilu^^tKt inquit Suetoniut.prouincià Ãcere,nequdndo uiolen* tiorem praÃde na{îa,nouarii reru materia eÃet, C£quot; tcrüpoHq prouinciaeÃecoepit,exeqHeflri5 ordinis uirit, ^uguüodeccrnente,adminiilraneR, author e Cor.Tacüo. Inter oppida Ãmigerata,nullu eà ininquot; teriore quidé Aegyptofecundu Thebat, memoratiia Syene, dariÃmu quidë iüa xtateÃed cui caÃa,Ãriqi pliupme q uirtia peperit:,ppe em paraüelia Cancri terris imminet,qui quu Salem fuÃmet radijs ppendiquot; culo deeuÃatis, hora meridiei nuUa umbra corpori» busaddit, fed ut milgofertur,abfumit. tdeonuÃM umbras SyenenÃedere diHü quo note Ãma ucterum w Thebaidt wbw wtiÃimafaHa eü. Eft er oppid» mm 4
184 AE G Y P T V s.
Tentyra, ^ quo Tentyritit audacia conträ Crodi* dilos ex Seneca noti. Est Ptolomaii, er iuxta ftn^ Pthmuis, 4 quo Ptbimitani di£li, quod Phileam y* huit Epifeopum, darum uirum, qui cum de marty* ram laudibus degantiÃimum librumÃcripÃlfet, lt;l(â mum cr ipÃe perfequeiue tAaximino,quod facrilidt deorum rejouent, capite pro Christo truncatiti t^gt; utUbros.reÃrt Eufcbiui. Hic eü ^yaximmttiqf*^^ Galerio l^aximiano P^uguUo Cafarcum Scuerolf^ üiK, Orieuti pneÃdut eü, cum Seuerui Ualia pf^* effet,mox paulè ex Cafare Auguüut Ãdiu, er ^^^ Ieriu4 ^iaxmmui appdlatut. Trienio imperia pr^ fitit hontonoutts et rudii, per militi£ ordres prow«* tui, patria Dacta, forore amuntarijgenituifCr lt;1^ Cazu uocareturquu priuatm ageret,ÃineÃi in dri* pianos animi,quiq^ Thebaicam Aegypti undantiÃ^* tno HAartyru fanguine afferpt, pofiremo uino, cuv^ auidiÃimui erat oâ crapula disent us, Tharp obÃ^* fut, ne in Lidnij manui uium uenirct feipfum jlrm* gulauit. Eodemtempore Maxentimextitit,Aurc^ Maximiani Herculq, ( qui cum üiodetiano iouia «* perauit)pliui, er EauPa uxoris Con^iantmi jratett nihilo parente mitior pit, ut pt propdo mirum, Co» flantmu imp. in iüa perpeutorum corona,refficitt ud neÃra potuiffe,qMnq ne ipptm quidem admoiud fyiKtrom Chriüum unimapiffe fondât. Cateroigt;
AE G Y P T V S. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;l8y
VlUti EpiÃcopi et lAartyris in Cdtalogo feriptorum etum Hteronymm meminit, Keliquarum wbiain ce» lebrium, Berenice prlt;ecipM, f^y ArÃnoe contra in» tmnim rcceÃumÃniK Erythrol poÃta, à quo Arû Mites tiomusdidtK rfl, akiÃinM pyramide conjpi» cum. EÃe ey Babylonen in Aegypto oppidum mu» nbo locoÃtm, à Babylonijs quondam, fede 'm illis lacis i Regibus impetrata, conditu, Strabo affirmât^ tXign^Ãdei author, ty oculatus, utÃc dicam,teüis, quo non alius fcriptorum,quos equidem uiderim,Ae» gyptu, ut Augu^i letate babuit, diligentiusprodidit» 'Vltraïüilimoccafum uerÃus Memphisîaeet,Regia quondam Aegypti prmcipum ,eyabea jladiortmt aliquot mteruallo Pyramides ilheÃupend£ altitudi» ms turres ,interqiorbi5 quondam miracula habitte, quarumptum Plinius lib. te, reddidit,no aliud ÃiÃe easteüatiK, quam pecuni£ regum Ãultam oüenta» tiommViabec mÃrior Aegyptus malta oppida,qud» tumtanunÃmam obfeurarit Alexandria Canopico o^iouidnA, y in PeluÃaco PeluÃum, quod nosiri ualgo Damiatam uocaruntyeceiKibus etiamnum (à Ãu«trecentiaqu£duobus retro faculis obtigerunt') MUrorum cladibus nimis notam, ftpe capta magna damno^ey f£pe amiÃa ell,interdum y padis baud feio quam decoris,Suitano reddita, bis modis iUudöte Msins ambitioiu atlt;^ anaritia,donee in totu Aegy»
i8é
ÃEGYPTVÃ
pfo 4^â Syriä peUeremur. Quad failli elfelego^^ excefjam exkumanis Kodolphi Attmijfurgij Ro* régit, Antw ChriHi M» CC. XC. Hfc cjl Aegyp^^ euiut toties AHoru 7. in Stephani oratione fit tnén^gt; Abrah£,ïofeph et patriarcharu fucceffu memorii^â Ss. Htc eadë lAofen gewit magnum uiru cr in otn^ Aegyptiorufapientia eruditu,uocatum aut à DfO)^ rillt dudit ifraél à dira iliaferuitute fiu,per adiidt^â bilem in terra promiÃionis emigrationëjiberarctlt;'^â Sed 0- ïofephum üazarenu cum intemcrata uirÿ^â Maria, çy lefu puera feruatore nodro, parricO^^ Herodis edidu dedmanté hojfitio excepit: Pojirtlt;i^ cr fide in Chriduabapodolifpredicata ittcreb»lt;^gt; Cr magnas eccleÃos multis fiecuUt aluit. Prlt;eterlt;l;iâ^' pra memoratu Phileam fandifiimispaftoribiitclif^ ex quibut tamë Paphnutium uetus hifiaria célébré' ilium que Galeriiu Maximianut dextro oculo nv^*^â latu etfinifiro poplitefuccifo Ãuulgata turn cofefo* rum poena ) ad metaüum damnauerat ,qui posh^^ Confiantino Imperatore ad ^iieanam fynodu uoctil^ etc magna neueratiane habitat : units quorundi ^^^ fcoporü fententi£, qui Ppifiopis,preJbyteris, dH'^^ nis fubdiaconitqi coniugq ufiim admere cr Itgf mgererecaelibatuconabanturjefe oppofuit, pil^^ cofeffut honorabiles effe nuptias, er caditatè qt^â dam eÃe eoneuhitu cm» f pria (Ãiuge,ficut etii iiflt;gt;^ floliu docuitHibr, o» d^amfententia caUb'n Epâ
AE G Y P T V à nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;187»
ftopi,etl4udiiuit Synodui utpiS, et ut fulutarêrece^ pif, mdignu arbitrntus,Jt, quod feriptura permittit j bmuM coerceret pr^Ãumptio^et feriundie cajlitutis yx^mpudëti^miciitionK abufu,hoc ipfb uUefeeret, qî»jiiii nunere nemo queat,qui rarui^ud donum i Dfo nonticceperit' Baud indignuarbitror relatu er HiottAchifmum nos ^egyptijs debere^ncogmtü ante ü mi EcdeÃijs^et enatu primo Coftantimfilijs impe= WibuSfpo^l ChriHum Anno CCC LX. uidelicet inorte Pauli er AntonijPremitarum, Etant emm plu[cuÃquieos in uita ceu patres cr prieceptores fjjf'itfccuti.porrô fanHosiüos uirosperfecuüonun procelU, qnM cruentiÃimax Diocktianus Galerius^ exercuerât, in Ixa ouia cr deferta (quiC alicubi co» moda Aegyptus habet ) abÃruÃerdnt, in quibux eut» ntigna abÃmentia, precibus feripturisq; Mcarent, imerdum reuerpad EccleÃos ChriRüdocebant,ne(^ quicyiuerÃm à aeteris Ãdelibus, prater folitudiné ernormulam uita paulo [euerioremhabebant:ea gratia Avay^d^nlai i^E^kjulitou ngy Mova^of, boe tjlf(iiitarij,et qui feceÃilfent,uocabätur.Deinde adaudo uite injiituto erdifcipulis contradis KoMfi deria paÃm mditutafunt, nimirum fchola quadam veteris difdpUna excrcenda,m quibus tam.ë,ut ani* tnuskdioiucognitionec^ feripturaru ,Ãc er corpus per Mces borarum labore exercebatur: dimicabatur tio 'm^liciterdicarnisinccntiuo et d^aboUuerpttia,
i88 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AE G y p T v s
er cfuemlt;tdmodu in Gymn^po Tyrones 4d certifyâ' Veterdni,Ãc in iUis,fsbbates^hoc ed Seniores ent^ tione or pietate probati ,fuos ad luóldmen in fed^ Ãrendu, oburmAbant. Interim (j' Epipopis au[ciiiâ UbdntfCr dominicis diebus in Ecdepi multi proamp;^ bant^confuetd avm iUafacripcia per agentes ,(^gt;t'^ palam in uita Paula titeronymus indicate iduUiuit^* ter eos diues, nullus pauper erat, habentes aUnn«^ ^ quibus tegerentur,bi5 contenti erant,labore oi^^ nuu parabantur in diem quibus effet opus ff ff^ » erat quicq, egentibus diuidebatur. Et 'm hoc qtd^^ uitageaere uoluntate no neeeÃitate perffftebät, ^iâ ttfrf licebat propofftum quoties ratio exegiffeh quot;^à hoc humants cofflijs dabatur loei, utcunq; 'mffe^^ hoiuffiSfUtcr muiolataconffdierc o-pruudid^ diuinispoffent. Promde mEpijcopos zy'ptlt;f^^â^ teros legehantur fepe numero, qui 'm hoccejbi^ rum er difcipUna tyrodnio effent uerfati, nt^ enm lUis uita régula alia quint (cripturarüttKtn^^ ut perpétua peccati detedatione Chriüo dominé ff baptifmu/m commortui, certafalutis ffducia 'tiigt;*'^^ nouitate cum iUo refurgcrent. Ciuodunumuot»^ Catholica Eccleffa 'm omnibus membris fuis, (^ kfu Chrisio itaculiodit er feruat, ut ff ad inertie lorum mukitudmem paucitas iUacredentium coff* ratur,haud aliud 'muenias quant M^onafleriom ^^^
AE GYP T VS. ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;189
rfrfm difcipÃM EudttgeUc^, zr Ciuitatë Dei, prenant tonciuibui et cohitredibuf Chriüi, quorum tnutuam diledionem er pdeern, non décréta er conüitutio* nes hominum quantumuis Ãbi pldcentium^fed diuinek ordcuU moderantur,neq; cuiusq tam arde quieq pri Uitum eÃ,qum ipfum communejaciat DIL E C TIO Pufus poüulet. QuanqautemnonÃmnefciusMo= nAÃicie uit£ nee exempla 'm Ãripturii nee pr^cepta ^IÃ, ^ Hieronymus alioqui Ãutor monachorum, non admodum iüorufententiam probet, qui Elifeum Gquot; ioannem authores id genus uite Ãcerunt : tarnen Ãrenda uidebatur iUo feculo uel nouitas, qua modo addifciplmam er eruditionem conferuandam effet ^Ifd, quia nee uota lüa qu£ uocant,folcnma ho» die dicuntur, time quenq iUaqueabant, er ieiunia etidmcontinuddiÃimulabantur^mqi admodum reff^ rebat quo ueüitu,modo hone{lo,mcederes : nihil ue*: nale iÃis aliud q quad 'm officinis ueniret. Poüremo mendidtate non erant Ecclepjs moleüi, longe miniu tyrannide autffüu inftati. Hodie ffecie uotorum ora bis abundat,qu£ minus arbitror,odiofa bonis Ãrenh Ãtam [euere redderentur ,quim [upine iadantur, lOud mirtim,proximis qumgentis annis,trigmta arn» plius monAdieds fedAS enAtdS,hodie non numero [3*^ Urn, [ed opibus quoq; célébrés ffedari, quum ante id tempus alia régula Ãquod[dâ ) no terereturquita
19®
A LEX ANDRI A.
Benedtäi. Nrfw quod de BaÃUo çr RugudinoqÃ^ fomniantÃde caret. Felicia uero^ (^ preciofd U^i lUd toties renAta, fed nefcio quant pia, qute iMTci^ fuam hoc feculo tanta rerun fecuUcura reci^
ALEXANDRIA.
DVodecim miUium pajfuum inter Cano^i^'^ o^ium er Alexandriam intereA, cldfi^ mant quondam Aegyptiurbiu, de quof^ Ãm dicere Ubuit, quoniacum nomine etiamnuwf^ tem ueteris dignitatis er Ãequentix retmeret, ^^ xander Macedo, poA rnuafam Aegyptum, lud, hodieftacA, opportunitate captus earn conigt;^ muro per oAogintafiadiorum ambitum dnAOfVlf^ Ãrtlib.4â Curtius. Plinius if. miüium paÃuuni l^'* tatem habuiffe tradit. fiotandum autem eo lod,^ nutte Alexandria eA, frequentes mortales hsAi^ quad er Hieronymus fuper t. caput tiahwrn caïd'* mat. Non ueterë urbem eo loco conAituens quef^ perAegypti metropolisfuerit. Praterea CT habitari qu£dam iamdudum illis locis capta W mnuit,quibus demceps tanta molis urbs extradât^ Portam dus areasjfecie Ãnuatum,, mfula Pharot Septentrione emgit er oeu aggere quoda munit ti^ ambit. Mare quad utroq- à latere,a b ortu fdl^^^^ occafu,mtermfHlam er continente interuenit,fr^
J
I
I
I i
i r i
5
ALEXANDRIA. 151
«b»; ludis mÃdiofum, difficulteraditur.SedÃuces tttmen,queex AegyptoSyriac^ adnAuigantet ex^i (ipiimt^mpeditiorcs[unt fcopulii. Proinde ea ipft in parte mfuhe, quo appellentiu faluti confukretur, Ptolonum Philadelphia rex optimuf,SoÃrati Gnid^ architedi arte atq^ mgemo jrctui, turrim i candido lapide eximie akitudinii extruxit, quam odingentit talentis coftitiffeaUcubi Plinùa,nipfrllor,[criptunt reliquit, tn ilia igiturnodurnis ignibm pr^lucenti» iia luuta admmiti,cauere periculum, cr qua parte adtuMigandum eÃet, wteüigere poterant. Pam tur» fm poHrri ab mfula Pharon uocauerut, moxqi alibi in nufnodi ufwm extrada, quodfupr4 montumm. Pharos appeUaruntiqualem in promontorio extitiÃe tw nomen Ceratfuit, iuxta Uizantium naaibus pon» tica akepritlucentem,Ammianus KarceUintu Hb^ir prodidit. infulam autem idem Ammianiu ingenti aggerempelagtu immiffo Cleopatram urbi conne» ^iÃef(ribit,cr Heptadadion dorfo nomen datim, quoniarn ei ab Alexandria ad oram mfula perdudo feptemfiadioru longitudo effet,ad ewm modum pen» wlulaftdaPharo,qult;e ante mfula füllet, Kinin «Hf quad tradit Plinim nodk diei^ nouigatione olim tam ab Aegypto didetiÃe, tantum terrarü adagge» rarunt littori üiU fluenta. tam à meridiano latere hlexandria aareotim lacZ habet eximie ÃadofuOt
*1
1^1' ALEXANDRIA.
'm (JUO portui eÃEppler mediterranen negotiätiofi^ aliquanto frequentior quà m maritimui, Strabo^', tâiagna ueroueéiurecönmoditdi^ppter Euriposf ex Niïi proximo alueo deriuati, naues indemUe^^ tuto deuehunt,urbiq-fumgt;mttüt.'Vrbs ipfa elegif^^* bui quonda jlrudaris et Aegypti regu in primif ^, mibui clarUifed et uqs pulcberrimii diuifa,nec ^f^ wiquam nonfereno cxlo. Templum habuitSertf^* dis iüitu ( cuiui libro is. de Ctuitate dei AuguSbl^ memimt') fumptuopÃime extrudum,^ meoiiiiâ'^ ridiculi numinis pmulachrum, quod atate prbu^ Sgt; Ambrofij,couïtlfwm à Chrillianis dipedum^ ^â Theodopo iüo qui cum Gratiano imperium tlt;^ annutute : de qua re Sopbronij inpgnis liber exii^â meminit autem bidarie Kufpnui. Mareeïïmuftr^^ adeo columnis er jpiraiitibm pgnorum figwntisC reliqua operum multitudine ornatum extitipe (f^ Gentiumueptniapuit) utpodurbis Kom^Caf^^'^ lium^nihUorbis terrarü ambitiopus uiderit. CitO* magnipeentiam ciuitatis, beüa partim er fedidiUp 'attriuerunt,magno iUi damno Didator er 0^^^^ bellis pis ciuilibiafuere, fed ee maxima, quo^^ datoreobpdentecognitaorbi bibliotheca ince^ confumptaed. Sed er Caracalla Imperator,boO^ iracundus er fanguinarius, quëdicacitate ^llf^ ' drini perdrinxerät^ uno die ingentem multituüquot;^
ALEXANDRIA, I^J
â¢told f«o cmilitivm drcumuentamjie^e UerodittM ffunituit. Sieuijt cr Diode tianM,multis Chridid» ^yum miUibwi mterfedii. Inter uetern dutem urbii ornementa MufieumÃiit,nMgniÃce extrudut loau, CT honeÃdrim drtium proÃjjoribui pr'meipu Ube» ^ditntediedtui. Et Bibliotheca LXX mlUwn uoln* ââ'i»wn toto orbe regum impenps comparatorum^in» ^^lt;, cuiDemetriuPhalaneum Mhenienfem, cla^t ^iÃimuuirmn aUquando prxfui^e, Diogenes tradit, C«««$ locupletanda Ãudio addudus PtolomuK Phi ^â^idphwfeptudgintd prlt;ecldrosuiros H£brdic£ pa» â¢âiter er Gnece lingua peritos ab Pleafz^ro Hierom folyndtano pontiÃce impetrauit, qui partita opera^ iottm uetm ( quad uocamus') mdrumentu,haud fane ti^tis diebm in Gnecmn fermonem trandulerunU ^pffepretiumfuitprecipuim, Ubertas tudaorum^ q^s Uirij cafm in Aegyptmn trandukrant^uelut U-bri duodecimifecundo capite tofephm feripÃt. Con-Ugit nut hoc ipfum annos ante Chridum natim cir» titer CCCL. Super omnia aiüem, Chridian£ Cccleã j^^^^^^ fplendor dectu immortale ilU urbi attuht. Marcus ik BuangeiW htm Petri difdpului coniUtuerat,quern prUnam Ale* ââ⢠xandria ChriÃu annunciaffe, or EtungeUon fuum^ quad ex ore Petri fcripferat, docuiffe^Hieronymui tradit : tantt aut dodrina et uit£ continentiafuiffe, W oimesÃdatores ebrifi ad exemplum fui cogérés â' quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nn
â¢M ALEXANDRIA.
,Cw' demceps fan^i uiri fuccefferunt, quoi G'if^^, Chronographi w UteriU nomiMtm^ccu m CatM^ ob apogt;tolic£ fedis Alcxandrmte dignitalemjcd^^â runt. Quod honoris er tiierofolymtanie er ^''^^^ eben^, Ecdenijs parler apoüobcis tributum fn^S^â Eufebius mdicat. Sed er Coti^wmopolitim Ef*' fcopi co modo ctnft relatif fuut, quo modo fitif^ Romanoru pontifieü ad uf^ noüra tempora qw^^ deduxerunt. Nor» prietereundü, pro ueteri i^oi^^ mox à ^ard temporibus fcholam more optime '4^^ tutafuijje,cui Chriüiani dodores eximi£ prui«^^ er eruditionis uiri pritérant,er KoilH-^HirsupMâ. m^itutionum magiüri dicebantur ^ quodabi^^ quoi^qui nuperChriüo dediffent nomen,wt^^ fummam fidei ac reUgionis noürit tenerent, e^'â^^ bantur, Prtcipuu autem borum Pantantem Hieronymus memorat,cuius difcipulus Clemens Jhyter uir dodiÃmus^q pneceptori fuceeÃitjtti 0^* menti itidem praceptori Origenes Leomdt miti^ ris plias, 4 iuuentute omnibus honeBis artibiu tas, fed er Imguarum peritiÃimus pdas, uolap^ j« tantum fugit ut zelo Dei,fed tarnen ( ut Hiti'ââ^ mus fcribit ) non fecundum fdendam, prro tte''â^ ret genitalia,calcauit auaritia, fcripturas met^. tenait,et mPudioexplanationisearum diebuteti daalt (y nodibus, dbum nun^ Ãne le(Ã9Wf[lt;'^
ALEXANDRIA. 1^$
tMillf CT to ampliui trii(idUK,quos in eccleptt locülM t^fididit, \nnumerabilc5pr£tcrcaCommentarioUt ^Msipfe TÃ/J.0Và appellat fimmortdli ingtrno jua icclefipdonAuit, Ãexagepmwm nonam annum letatis â¢^l^iÿt^iiuo tempore tantum fcrip^tqMatum nix lea gere uUi luearit. QMSdMem miretur,Mhomineni in Ml tanta lucubrandi celeritatc,niuUii lacis lap[uml «i^WtuiUfH hoc taudis pt a^âecutut, ut D. Hierongt;=î Oli« ingetMépteatur, magna, eum pripturarumÃaa (Pimenta mterpretando appermPe, er licet detraa batciutdogmati^hfftamëutinterpreti o' qui ideoa »MU feripturarum exade caÃHcrit, priniï« dare natt aubitat. QM4 repdum eprbitror^ut epuoniâ tanti uiri iMwmëtct probe er pæ trjaÃM feT)nontbas,dogma.tlt;t ^Uintimuis (i«pid(lt;jHiC null^w tuiwn aninü malignl» tatëppfrefit) nuigtio numéro Ãuperarent, à Ni'ræMà SjnododitmnAHwncnÃtcntjCjtUM^ e^entqui bene «lioqui de Ecclepd meriîw, ceupmem Isrriani per« fiiiatraducerent. Ntinam boe tudtetum, ejuod iHtó pitribi« fuit, noftru «etits fec^uendum ducerct. Hodie daripij^; uiri bicrcfeos («ptnuluutuf ob dognwtit
⢠qtifd^m que feripturis mtuiiîur.ct ob bw mfîmwluH* â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tur,quorM opimones (qu^W bube ut pro oruculis)/! ui d nbsp;nbsp;uiuüfeces, mbil uliud quim berefim eÃe depreben* â1 d«,modo bereps uoiiMne dignum eft, dognw pertia ,1 weiter depnft«K,qHod cum aposlolica doftriiw pa«
nu X
196. ALEXANDRIA
g«4f. Erafmui Roterodamuiuir doÃiÃimuiO'^ Uripeculi alter quidam (perrores demasyorigen^^ hoc alicubi taudis iüi authori tribuit, ut inpnptitt^ exponcndis pc dicat primü eÃe, ut aerno cum itlo 0* firri poÃit,atqi ^â'^lt;^ ^^'gt;^ («^ 'H»w uerbis utar) ^^ ntremfic exorfum, ut mmo pop Uturn auÃt nMt^ apponere^ Demu Tyri mortuus ell Origenes mig»^ paupertate, quoniam ante eum Ambropui Diacoti^ Alexandrinus homo nobilis, obij^et, qui liberaliteit CT pimptibus m uita Uturn adiuuerat. HieronytiK'^ tradit AmbroÃum wi hocapterise^ reprithenpi» i uir locuples amict fui Origenis feois et pauperis ««^* riens recordatus nonpt. Habuit alias quoq; Alextt* dria furnmos uiros, uidelket Dionypu/m Origctl^ auditorë, qui z^ ipfe fcholam KoeJH^Ãa-iap tenidtt et Pierium, qui ob eruditionis pmam tumor Origi* nesdiduseü. Didimumitem Hieronymi pneepts* rem, ab meukteatateaecum, ut mirumpt Geoti»* triam difcere potuipe. EiusdeSpiritufaniloà tiit* ronymo translaties tiber extat. Et ante hune Atbi* napurn magnum uirum,qui cum fcriptura deditusC ueritati, Arrianoru fe blaphemis de trinitate dipt* tationibus,quantum erat oppofuilfet,in maximatnW* uidiam non Epifeoporum modo complurium, uerain etiam principurn Auguslorum(quosfcripiurlt;snn iftfeientiÃtmos pertmax Auhepbiio dementab^t)
ALEXANDRIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ig^
WflJit .⢠de demde agitatux mÃdijs, cum ne täntiUum ejuiiem Ãferipturaru praferipto difeedendi adulan* duKprmëùbuiituribut animufeÃet^feepe fi^lexan* dria pulftu,(^ aUquoties in fuum fedé reBitutui eût QoniiintiuiHUmÃnfuiadlatebrM baud raro con» iitiÃimsx uirum mfantiÃimum adegit. Cicterum ut tnt p^dcw itnimi, plcmtiq^Ãbi mortem Krrianorü conÃirdtionibtitintentitam, celerifugi pnuertit, Q^ de rc^quonidm metiu muliebris oquot; uitte cupidi» titisampUorii(juM'E.pifcopum deceret, fuÃitione preineBatur, kpologU fe purgare coadui e^i.M^r« ceUini« lib.,-. author eü^oquot; OMgicaru artium uttni^ tutu qidbwt müruduffutura prtenofceret, z^ in totS arrogantie qutt altim fefe eÃerret, quÃm ChriÃtani piloris rdtio exigeret^ab Alexundrmii inÃmUutum ÃiÃe. Ennt bi ruturaleues CT ÃditioÃ,quiqi Epia feopiser ^ccleÃeÃnÃm Chridi dodrmam tenw* buuimtignoÃepe damna fuirent, Muera Liberiut Romanie urbii Epifeopm, ntifertM MbanA^j, quoi nec wip« nec auditui,tantis inÃdijs agitiretur,zir ins iidicAuÃacondemnAri bominem maxime Cbridia* tumnephiü duceret,imperatoris Con^antij arbitrio pAÃAm fe[eoppofuit. Qk4de ciuÃa 'm Synodo qtta» dam W.ediolanenÃ, PiirianoruÃudijs rtÃueme 'tmpe ntoreconÃata,conÃdim iuÃu Condantq 'm exiUum tru^utjirittmio Bertbexte Tbrueie exulauu, nubium
nn 3
*9^ ALEXANDRIA.
Mtem dn exilij nwlcRiu an uero pridi/ntefediideiit ^nùaiis amore feu prindpii calUdiÃimi ( quoi amp;quot;nbsp;ip fam uero fimile) polUcitatioiubm Epifeoporu qi^^. rundum hiereticoruprecibin impetratis^frailiu corquot; 'ruptwqj hoimnis animMydemum krrianii e^ inpl* racon (ceu Platina fenbit ) nuuM tradidit, ceepit^ déserta f^thanafij caujiaampledi quosanteaoppif* gnauerat. Udec ipfa eu eÃeiK bona fie ad Conildit^ tuim pcrlata, repente Pelix orihodoxm Epifcoptl^t quem maxima uotis i« Liberij locum plebs KonuH^ felcgerat, federnImquere çy Liberia Apo^atdd* derelocum magno ommubonorumoerore iuffui (^ Consiat fane çy VulphUam Gottorum epifcop^l^ ortbodoxam amej et doHrimefama apud omnes cC^^ lebrem, à Conllantio imperatorc pecumijs cormpH^ fui(fe, quo Arrianorum dogma reciperet. Profedo baud minus ilUoffenÃonis pepereriitfidelibM,q'~^'^^ apo^ohs peperit ludM,ctm mercede accepta DoS^ num proderet. ChnsliK enim Ãres zx latronesuoc^^ Ioann-10. qui uerbo eins prodito ey aliéna dodritit recepta, ouesfuM hypocrif Ãetweimo pietatiSclP cumUta, inefcat. Sed utad AthanaÃum reuertamldi mortuo Cosiancto iiix credibiU cafuum uarietate ji*^ pili ano imper, fatigams, fed ad extremum AlexHi* driam regreÃm m coneuÃa animi con^antia ex Ix^* pusjp.i exerÃu^cum (Hillis XLVI, epifcopatufttx^â'^â
ALEX AN b RI A.' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;199'
fjpf. Hiâc f3 AtbanAÃm cuiu^Symbohm pd^im k»^ jitwr in Ecckfijs, z^ de Pfalnwrü ufulibeUut circum^ fi^tuf, «Ud^ ntdiori curd gditd monimenta, qu£ lu» i^tns pnetereo» îiolebdm reÃrre,fcd cogor ob Ãdem bi^orU, ^rrium ipfum qui MniÃinu, hiereà tantum incendium mgeÃit orbi,prefbyterum Alexandrinum f'^^lf'^ ) pbHofophMÃudijs inÃatum hominem çr re» Ã^^drium^cuiq^ Alexander EpiÃopmfuu^ uir do» (liÃmm perÃudere no potuit,qu'mfxdo errore tri» pudidret. Concilium l^iaenum conuiüum feripturis anatbemate pereuÃerat, ÃÃrte reÃpif :endi uüin lo tw eÃet, Sed durte ceruici nihil erat remedij quoi ddhiberetur. Atq^ut'mäcuhominis uita error quoq; â¢Pp deÃjÃet,maiord incendia i morte Ãagrarumt zr iiyin in morem pro uno edpite centum repuüula» fimt, Kortuus eà Bizdntijfub ConüantinoÃub quo etemicuit, proÃuuio uentris repente oborto. Fertur ti^â^aÃlidemueteremhareticu AlexandrmuÃiÃe. Sed nullut ager tdm benigne redditÃuge, quinÃmul ^^funtnoxid,Z!rquibutabutiqueds,generet. Non preterierim poHremum Atexdndrhe Patriarcham, loinnem Fleemofyndriu cognmünAtu, eo Ãre tem» pocf duraÃe,quo poü ticrdcliu trnper. urbs iüa tarn ^biHt adeoqiÃdem Chriilummcmordbilis ^ dSar» fdeenhÃj: do hoimnum geiure^recepta eil, an 4. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â
109 l N 04 C. AE, A R A B I G AE, ET AE T H I 0 P I C AE
MERGES. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;|
l^diciYum ^ Arabicarumerciü,per Ae^yp^^'^ ' uetufliÃinum negotiationcm fuijjeÃpfe mp^ prophète ^faiM conumeit^qui capite 4^ ciu^ ^^* ferte meminit, cr uero Ãt Ãmile, quod iiieronyt«i'^gt; ; er Hitte earn Strabo (cru dixï) prodidere,tu.Mli^ â^ loco er habitacula ÃequentiaÃ(iffe,quo loco po^f^ ftam urban Alexander extruxit. Sed auäa cbtgt;«fâ'* August imperio confiât, paucis anten KAuibtuf^ Erythrueu egredi auÃs, quum po^ea contra pm^o* nes fagittarijs armati£ plur'mtfprodiuerint, CP1gt;â nitisfui maxime feculi, Claudioru fcilicet er Vföâ''* Ãanonmi explorator diUgentiÃmui a-cap. 6. ^ earn nAuigationem ab Aegypto ad indiarn ufq; amp;nbsp;econtrario [criptoprodidit,certanotitiapatefceiit(gt; , dignumqi mentor atu adijcit nuUo anm minui feSltrquot; ; cijs quingentii miüibui conSiitiÃe merces quü ï^ ; regiones remitterent, er remiÃtutame centuplicâ^'^ veniÃeicuim fummle tanta magnitudo eil:, ut conci(^ animo er fupputari uix poÃit, Tantti abeHut (tiuo^ antequo^mUiÃaniie mentione admonuimus')«'^ fira primum lt;£tate fmnma copia 'VlyÃppoaem wW iUas merces adue(laÃe,aut iliac primü intraÃe nuirit, eredere opui habcamus. Ndin ne Alexandria qw^lt;. dem in totim dueteri iUanegotiatione bodie de^^ tidi,
I N D 1 C AE MERGES, tuld lacet,gtun^negm non poÃitnugtum partent l^luÃtanicanAuigatiotte detraHtim^neq; Aegypta ÃiamÃd er Sicili£ er Venetis affiixiÃe Heäigalf tanta mole merdum tot Muium numero efuotannis in mÃiamant importata,ut lam effe caperit vlyÃppo, ^uod Alexandria tot ante Ãeculd Ãit : er cum iUa itrbi Venetie odores er aromatacurehquii exoticis ^'âetran^marinA uocamtu (ubmiÃjjit, qute magne ^opeparti('ujjKerent,rebuittoüra primum etate mutatie, Lyfibonaoceanum Aufiraleiningreffa,An» tuerpieÃbmittat, ejuo no aliud bodie Germania ce-lebriut emporium habet. Q«4i» molefte autem hanc uicem Aegyptiorum Sultanat tulerit, ipfe prodidit, legatione ad lulium pontiÃcemRom. fuperioribut anms miÃa, que er dolere ilium ob ereptu ueiligal etpmul hoc coÃlij animo uoluere paUm innuit, Hià ub^iaeant LuÃtani,hoc[e curaturu,ut peregrini no* Ãriitmere ad HieroÃolyma er eeliquam PaleÃinam, probibeantur. EiuÃnodi minis affecuturufe, qdâma^ xime cupiebat apud Iuliu, ceu candidu er reUgionis amantem PpiÃopum,quiq; arcere LuÃtanos poÃet^ Ãbi perÃiaÃ:rat,fed inÃedis rebus f^e Ãudratus cd, AETIOPIA SVB AEGYPTO.
lor
TAmetà huius in AÃiee deferiptione meminiquot; mut, tarne quoniam reru adfcripturie captum 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;an 5
1-01
ÃE T H I 0 P I A
Regins A»liri.
attinentiu numoria celebraturj repetendd eli. H# maximis (fuondà OâplufitnK oppidis bdbitdtd bt^ perculerüt, Promdelib e. Plinius^AethiopidjM^^^^b uieiÃm imper it ando feruiendaqidara^zy P'^^^'^^ ttiam iifj; ad TroianA beUa Memnone regnAnte, C^ Syri£ imperitaffe earn, noüroq- liltore, lt;etatc fâÿ^ Cephci,patet Andromeda fabulis. tiadenus Plii^' inter catera aut inÃgnia,tnfulä habet mediamnë,^ tilitate er mcredibili bominum Ãequentia nobile^' ^d Uiliu primo ambitu fuo copleditur^ Meroe did^ eÃ,qumc^ millibuf fladioru à Syene diÃans, à ^lt;i^^ t^^eroem coloni didi. Alueus Hili lauum Utudiâ^'^* ^ens, AÃaborasfundeer Ã.{loborididiuideintgt;d Bierony. Q^Ãion. 'm GeneÃm. Ci^a uoee ranb'^ aqua i tenebris uenientem ÃgniÃeari tradit PH^â^' Dexter uero Aflufapes, qdâ et ipÃm latentifÃgl^r cationem adijeit, Vrbs in Meroe uetuRiÃima, S'^^^â qua poÃea Meroen deaomitMuit Cambifesrexii^r roris memoriä,\oÃphus lib. Antiq» i. tedaturiStf^* bonem, ut arbitror,imitate. Sed er PÃnitn, °P?'^ Uleroes m ea meminit, ab introitu tnfula LXX- ii^J libta paÃÃtti/m didantis, qua regia Aetbiopia Ãt. Bac eil Saba iüa regina AullriÃdes ÃnA)^^^ Aethiopia et Aegypto praÃijà eamy lofephm^^ dit^quam Salonwnu foma excitatam cum maxt/nio initatu er doms pÃuquim regijs 'm PalxÃind^'f^^^
«VB ÃEGYPTO*^' ;lt;o5 teJJf, tert'^ Rfg« decimo capite legimut. Cowendd* tur (^ à Chriüo ^atth. u. er Lucte n. quad amore fäfiienüte ucl rtmetiÃmis 4 partibiu Salomoiuut itdierit, cm Phariflt;ei tarnen coram admonentem er dMMuirtuteconteïiantem fe filium Deie[fe ,tion, audirent. Aduertendum autem Keroews foeminu parère [oÃO!,Ãcqu;itJ ittate Rfgwlt;« fuat Candaces appellate,noce perinde command illis,at^i Pharao» num ie Ptolomaoru in Aegypto regibus fuifje ante èdximus, Qua de re er Punuchum ilium à Luca me^ montum Adl. s. quem ex Efaiie leUione edodam Caodae« Philippi« biptizauit,ex aula Candaces regina fuiffe inteUigmus. Praterca Lucie traditiooeadmonemur^ iHigemi fcripturarum ledionem iam mdedCan». dices eliteÃimUarem aiq^ uptatam fiiiffe, Åq; alia cauffa Eierofolymam ceuÃmigeratum religion lo» «w quotannis, quamuis disante itinere, uiÃare tonfueuijfe. C, Plinius fcribit Pub, Petronium eque» . flris ordinis Aegypti prefidum gt;nbsp;^uguditempore Mbiopiam cum exercitu ingrcfj'um,Candacc regi» nimuici{le,^nonoculam quidemfoeminam Straboni, fedprudemia ey animi aquitate magnis uiris corns paribilem. Liefcio autem an iüaÃicrit,Eunuchi do» mina, Candace, cuius meminit Lucas, an alia, lp fa Cwdace, ferles annorum er rerum gedarum propemodurn
^Ã4 AE T H I 0 P l A S V B aUdmlui{[e lt;tdmonet,nec dubiam efum longe po^i^ nomine Kegmie Aethiopig diHaÃterint, idem o^'^ Plinim de Aethiopia regno ( ut Neronw explonto^ res deeo renwiciauijjent)libri e. capite to^Ãcfââ^'' ^egndre (feiUcet retulerunt^fxmitMm Cand/tcA qdâmultis iam annis nomen ad reginM tranÃjt, ldiâ Plinius, Nfc mirwin uideri debet, quod reru iUu{lt;^' tmnie potiantur, aim no infueta bdrumgubemAC^^ ÃrtiffimisnAtionibusÃierint. iiîotctenï eüAÃyfi^ rum Semiramis,nota er Scytharu regime,er T^^^^' turn qua Lyburnis praait,hilloria KomaM «Hâ^ urbi[ua negodumÃcere aufa Ãt, célébrât:mc^^ totumÃbuloÃm eÃe putandum td, quod de Didlt;ilt;^ iüaAÃicdnauetuüäscecinit, Qj^od ad religion^ attmet,habeo authores minime mdignos fide,qmb^' die^ mam geniem ChriÃum conÃteri,nec alio qlt;*^'^ ceremonijs (re uidelicet tantilla ) à nodris abeÃâ'^^â tibus aÃertmt. Perturautem erindicaiüanAuii^' tione, quam LuÃtani principes peragunt,Ãdeivi'i^ ChriÃum occiduis aullrinisqi A Ãiea partibus sedf^^ feere. Et quoniam MAethiopiam t^ntbiamdpo^^' lum ueniÃe pradicatu Euangehon, Sophronius f^'^* didit, fieri potuit, ut terra iüa aliarum gentiu 'u«^^â Ãonibus rarius petita auitam pietatem retinere, amp;nbsp;quod ex apoHolo didieiÃent, in hune uf^i dientÃ*' Vire, tueri^ iUefum potuerint, Dignu er hoc obdC
. AE G Y P T o. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,105
WW« mihi nifum, indorum interdum nomine cenÃeri A-etbioi^es ,ficutè contrario tndi Arabes^ non raro Atthiopi£ trihuti, quod gentium ultra citroq^ naui* iantiumcommerciOfpritereacxÃrmieÃmilitudine «cciii^e uidetur.Solibns enim £^iuis ïndi baud mulâ to minui quant Aethiopes aduruntur ,Vndemmirü à ^one didm lib. Georg.}, ubi de HUo loquitur^
Et uiridem Aegyptum nigra facundat arenA^
Vft^ coloratis amms deuexmab indis, PowpoHii« j. Ub.Ã,moÃÃimä iîlam Solif menfarn iUi Miopie tribuit. Cuttu ui[end£ cupiditate addudu AppoUomum ryin£vmphilofophum,po{l muUiÃ^ riam pengratas regiones, demum Cf Aethiopiant mgreffiimfuijje, ex PhiloHrato, adÃuum Paulinum t^iironymusfcripÃt. Tradit cr lofephia ( ut et iüui ^inotemui) moÃn rerum in Aethiopia geSlaru glo» tu magnum Ãiffe anteq ÃDeo noüro dux tÃraëlii tnnsÃrendi ÃiÃct ledits. A qua opinione minime tliena funt que Kebreoru n. cap. de Mofe reÃrun» turtnecadmodum diÃentit etatis ratio. Quadragmta smm annorum ÃiÃe Stephanie Ail. s. conÃmut, quum Aegyptio oceiÃ) in terra tà adian per^giÃet, mihi autem uxore Sephora duda, reliquos quadra^ ^mta exegit, eodem authore, ut iam condet odoge^ wium Mofen è rubo ad educendum populum tfrae^i htMciititm ÃiÃe, Demum^ podquadragmtaiUos
loö AETHIOPfA
tinnes qaiitti in Arabia or delèrto egit ex buWi!^^ exceffirit. EteximiequadratquodOeuteronom^f^ capite fcriptum eü, Kofen centum zyuigintiM'â^ rumfriUequdndomortuui eH. Uaud igitur uefo r tnilee^l, prîmes quadraginta annos lüiMenos tif''' xijje, cum er didis er frais ea ipfr atate wgquot;â''â friÃe Stephanus innuat. Teflatur autem er fcrip^'^^^ uxorem eum Aethiopifram habuiÃe, quanq I('^ hoc ipfum param ad hiderie quant lofephus pfo^^' euidentiam freerc^eam ad Arabic genies prtfrï^, Audrinas y Aethiopum nomen pertigerit, id ^'â ^quot; fupra dixi, er ante me iacobus 'Zieglerus wSlef^^' minuit.
ARABIAE TRES, PETRE A, DESERTA, BEATA.
APelupo, quoi ex odijs tiili ortam wrfr extimu epe diximuf,Arabia incipit,er ^^*^ bes tam dicuntur, Ptolomeo Aegypt^ ^ââ* \ gaominati, partem occiduam Erythrei lange fr^^ tradia habitantes ,quos fequens et as uelutanut^ Strabone doeumus, in totum Aegypti iwminecoin^ plexa ed, Extra hanc tres Arabias preximas Aeg)* ftiti Set pto^uthoresfrciunt, quarum prima Petrea coÿKi* f«* moAta à ueteri wbe Petra, regia quondam è'^ââ'^^
AR ABIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;3
cr^HicproxiWf aduentum ferudtorii no^lri poten-ti^imum regent Aretam habuit, cuiM f^piufculc lofephw meminit. Sacra fcriptura Petram deferti ilUtn Mcat,amoeno quidem loco, et perÃuente amne trrigttojed iwdiq- montibiu G-defertii claufo, ut Ãrtilfe ea caujja Petra deferti fit cognominata» Termimeiuf, ab occafu Aegyptm, medio firme dut tühm,qui inter PoÃidium er Khinocoruramop^ f^fiu, quod idem dl, inter intimem Prythrewtn fnurn er Syrbonin tioüri marii lacum, mteriacet, Q«lt;im latitudinem terrarum Caim Pliniui imwit no amplm centum uiginti qulnq^ miUium paffuum pa^ tereitantulo terrarum^aciodiuerfiÃimis à partie but uenienna maria dirimuntur, er quo tertiaor^^ bit pars cum tota Aegypto continentiadneditur,. Supra iÃhmum autem bona pars orientant Uttorii b'ytbrei ad Petream Arabiam pertmens fupra fi^ num Plamticum er uiüam (unde portui nomen dl ) Elamm extenditur : ab Ortu er ^eridie montaneu ambiunt, bme à Police, iüinc à Deferta earn diücr^ nümntia : nam er bic tradas, Arabiarum eelfiÃi» ms tlicubi iugis tnontium furgit, er mà Erythreum Merciperet baud minima pars Athlaittis uideri po^ terant: minus autem afpera à Septentrione Syria excipitur, adufque lacam Afibaltiten er Pbilaa itlpbiam er Bathameam immittens, ne^Hc ufquain
}
Io8 ARABI A.
tüfacundior quim ubiSyritconiungitur. ^ Arabia Deferta Ptolomieo iiiiïa,fj^acio[a efl,lt;Kf paruis foUtudinibus tuSia^qua de re nomë ei effe p«â tandum e^l,cwm altoqui non plancis oppidis cr nM^' rofa beUicofaq; gente habitetur. Habet ab 0cclt;illt;* Petreanty ab OrtuÃnus PerÃd partem ZT CbaU^ rum tradûyà Uieridie ante dido montiu iugo à Bidi lUa^eccrmtur, qua Septentrio ed Euphrates iniv^ à Comagene ueniens aUuityitftiui autem occafusldt^ ea Syria quam KoÃÃHp boced, depreÃarn caiui^ cogne minant, finit. AbiUis duabui uelta à bafitlii^ dam tertia iîla Pelix dida Arabia, peninÃlaÃ^ inter duos maximos finus meridié petit,extimfio'^ ad ortum Brumalem fiexa, pluribus m lacis motif'' firtilis cr aUcubi etiam bifira^pPliniocrediin^^^, laq- terarum omnium, qua diutms honoribus H^^â* rhusgigaensyà Grads Ãud^al^o/j Latïmsîeüitlt;^ Beata Arabia uocata eÃ, Hac,prater quam ubifi^^^ quis Arabijs adharet, circum circa Kubro nuri f^* ditur. PerÃeum enim finum à Rubro fundi field fi ' Prythraum, atq; ea cauffia Rubri maris noie ccn^gt; de fiequenti authoru confenfiu notius eft quant id i^* pltcatione egeat. Huncterminisdatis,adPetrt^ reuertemur. Parumquidemlaudata hlt;ec ueterdiidi ob fqualorem er fierilitatem,nabis rerumuereÃid* varum memoria itafrequens zr Celebris exiildgt;'^
ARABIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;105
â¢nukis noniinibui odoriÃra iüi ac diuiti çj' Bedtiè iMgtMesextolluiit,pr£Ãm er aiucponidebcat. ^dViut [wmmM tantum rerum aUmgamtUt iÃaelm ÃtcopedeKubrummaretranfgreÃum prima omnia boÃitaU benigmate excepit, nee minui quadraginta dnms tenait. Quo tempore pr liter mge nt ia mra-titld, narijs mod'A exhibita, mhiluÃiam aut dtHü aut Ãdum eÃ, quod typii my^erqsqs noRne reUgionti nö abundet- Eà enm in ea(ut loca memoremus)terra t/iaiian,qu£ MaÃen aduenam, cu coniuge er charts Madian. bbetis qaadragmta annis aluit. Ed nions Sina, prias s im Mojî uocatione per angelum inflammeo rubi ineen- quot;â°quot;*â dia,max ^ legis diuin£ eodeminmontedat£Ãu=gt; pinda reuclatione,nobilitatai. (^ua quidë in re,non gratie [olm exmi£, fed er miferieordie cuiusdant Ãit tabularm legis promulgatio, 'm qua diferta Dei iwSri uoluntas, er quid ipÃeà nobis requireret, qui falutem tto^ram meditabatur, apparuit, Veru quia comiptior eratfat its noüri conditio, quam ut Ãrre tam,aut uüa ex parte pr£Riire po[fet, non illiui na* ture,fed noüre culp£ Ãit,quod ira tüa e^ operatdi, Sic hone leges improbos damnAnt,nà Ãduntidehoria tantur à ermtine, non alliciumt : er quad m ipÃs e^l falutem querunt,non poenam. çriiod ipfum eoele^iis iüaey'mcompr£henfamaieüas,datis ilUs Tabula quefuitter infrmtatis nos noür£ admonuù,fi Ãrte
00
1â0
ARABIA.
deie^ii Ãducid er fupimtette inteUigeyetnut nuHiOt j^em nobi^ falutis reUqudm eff'e,quimqu£m[enâ cardia mtcruenieiue donaretur, Ea re ^uto ab Etnn geliüaïoannediHucafp, i. Gratiam nosprogriiti accepilfe^hoc e^,pro lege Chriüum, quoniamG'gt;lt;' legegratiaemicuerit, fed que dej^onfis e^ peÃ^ confeijs animK terrori ejfet,ut nemo malm boaaof^^ gern tenquam diligit. Per Chriümn autem nonflu'/K lex impktafed er gratia impetrata eft,^ uires ^lt;1^ dite, que legi preRande fufficeret, yt exmde Siim memoria etiam legis nomine credentibus nobis f^* effe debeat, quoniam inde patres twüri er pi^ er ebaritatis confeiam doilrinam acceperut. ^^ autem Choreb iuxta Sinam eü. Hieronymus ewi^ cum Sina freit, iuxta autem petraiUaquapei^V S ( T I E N T I P OPVLOundas^ofeselicl^' Petra lüa erat CHRISTYS, de emits fai^ ceu docet Paulus, patres nobifeum Ãde ,(jnost^ patribushodieq^ bibimus,certi per fanguinemipÃâ^ redemptionë nobis zypeccatorureiniÃionetn o^^* giffe. Vere aute, o uere fertUem krabiam iliain d^ dentibus, Arabiam mquam Petream, que petruf^ elifChriüiim it a nobis adumbrauit : que regniÃ^^''â tualis,cui externa omnia contemptui funt,frrinit^^ quandam nobis explicuit, ut quod in hoc feculoiiââ^ cilium er caducu eft,etiam ft pingue,ft fertile,Ã^â^
ARABIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;au
fMN txt^lt;it,jlmle tamefciMlidwmqi iudicari deieat. 5^ Af^)ipt»j credentibui fteriUs cÃ^wq^ ad dut oUnX «I^ rc^idut,quant qui cami obfequatur. Contra au^ int Arabia ika jirtilis, quant nemo tarnen petit, nijt jWOfum uocanti [equitur, nee terrena fed code» ^ia trimât.Hatte Arabiam cum Defcrta,uno nonune C-flimui Sceniten appella^euidetur,hTco rug o'U.H^ wçiilcfl, à tabernaculo, quod Ãubmde tranfpoÃtis fedib(«,Hb( Hbuit ciUeqs metantur. Kos enï iïU genti nwtare jedes, z^ tabcrnaculis uiditare prout pecuf et pafcua 'muitarmt. lam ante enim populiu ïfraeliti» twidgenut manfiombus totis quadragmta annis per dejertum uariauerat. Gentium ucterum m Petrea primi (y eeleberrimi funt habutai, quibui jinititni f^grem inter ^lanitof numerati,ah Agra regia coru, 5«of er Agarenos didos effe junt qui exidimenttUt tSquot; Agrauelut Agara abAgar Abrabe concubine, nomen höhere uideri queat. Certe Agarenos cos ejje ttii eruditis uideo placere,qui podea Saraceni didi f»«t,lJ!nlt;iclM proies. Num 'm hoc er Beates Arabies traduiUos ceuueteremgentem Btolomeem etBlmut connumerant^dc quibui mox paulin Simt in ea cy ohominime objeura prester Petram oppida,quorum precipuum OSiracine, iuxta CaÃum montem, ubi Pompfiitïjftbmci« quidetn bomojfed tKimw teinnr» Ami iwwosis jortwK cxcinplum, ttiwiMlmn babuit.
OO X
Ill
ARABIA.
Pretered Bo^d hdud procul Trdchonis nMnlüHf poÃtd, d qud Bojlreni didi: prattrea Gemfi tt Pbl' ladelphia, Bodrenorum Epifeopm aliqtundo Beril* huÃu Origenii cótemporaneM,cr Ãmliarii, ruitte i« Catalogo Hicrony. menunit. Extitit er 'Philippe)* polis d M. lulio Philippo imperacore Ãm pätrio fo^ (Bodrenus enimfoit) condita, ThrucenfilÃi, qw'â KacedonZ reget condiderant, er Scythe fub Dedjl diripuere, cognominis. Primus dutem TraidnUiPfâ tream in proumcie Ãrmdm rede git,er redorent fâ'ââ pofuitâüabet et Defertdplurimd oppidd,fed,utiitth infrequentiord ob folitudiaes interueniétes. Celeiff tn dlicfUMdo Ãiit Tapfdcum iuxtd Scenitds Bupbr^i^ impoÃtumripe, polled er Amphipolis dids, bini longe d Palmyrenis foUtudinibus, Plinio, Rlt;li^ purs Chaldee adiacens Blomadds habet,inÃÃos ^^â bylonijs er ad Idtrocinia ndtamgentem.Ad occ4-^ brumdlem t^ubeorum Arabum loca non infrequent' tid,agroq^ Damafceno er Libano monti proxtmud'^ ueroÃmileÃt Paulum d tempore uocationis Ãe Mi* biarn mgreÃmn, non aliam petijjfe,qudm cuius »«â'^ Ãeimutmentionem- iamdePeUce dicemus, H«^' ttumerasgentes habet ,uicisatq- pagis magii lt;}tâ^ urbibushabitdtur, et horu quidem maxime eelebrfb qui funt maritimi. Omnium tarnen celcbcrrimuvtfi' Widereliquis terris nomen er gloria,pdgum SabCâ*
ARABIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;±15
»w»,c«B« regio Thurifira Saba cognomittAta, ob ®****â fyliwm centu palfuum longituiinis, latitudinu autem fi^e^uagmla. Arbores eins ad Canis ortum, hoc e^» tina mediim menÃs luUj ,incif£ humorem j^umeum tilintycpd cocretus aut decidit in folu/m, unde queat foiügtjdut eortici adbarefeës depeüiturjUelid ïib.it. rwt.Hïl Plbdwprodidit. Nf$ alia eiiu pminp!« plt;lt;rte bot arboris genui prouenit. Plurimaru autem ff l'uni in Arabia prouentus^ZT ip fa foli natiua Ãrti= btM efficit,üt fuM opes Sabeis uidnie gentes no mui^ demt. Plabet montes^quibus prognAta fluming longe Intcq; wrigat Ãrtiles campas : Fertwr et aurugignere ^lgo inter optima iadatwm-Et fuaArabids gernmis ^lt;2gt;«t(« eft. ip^c margo littorum creberrinui pro» momorqs diftwjfliM nohiles portui ^ oppidanon pi««clt;t Nuuditurfrf portubui mpopta continet: nee Arabien folum uerwm etiarn indicé er Aethiopicie DKrees coMHfKttM negoewtor« er importa auxere, t«crfdibi!i copia rerun per fe quidem eximiaram, pd quiü prater nuritun luxui no^is a^imatione fff/rrit. Nihil f «tm hodiecy Orienta mtrcihui pre» dofw, nihil chdrii« eft.neq; alijs è rebm mAiora co» pendiaqueruntur mercatoribus, «jwod pro/èâo non «iccidijjft ,à more mAiorum uiueremui, Porronon ten-iffolHin Arabic« fed 0- undis fuA vnellfertilitas. Nittn er mwgarittó Arabia, quanq nonfola, tdinca
00 5
114 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ARABIA,
pritcipiu^ digmtätif /inPerpciÃtiMUtloreco^c!^^ wittit, quorum £slim^ionem ait mfaniitm uf^i llt;gt;^^ prouexerat,ut Cleopatra margarita cciuies fe^ tivm,hoc eü, ducentis qumqiuginta mUibuf lt;ttgt;ff^ rwm leShmutaÃt,^ altera iüa Vnio, quant DiH^^^^ Cafar Seruililt;e emit Ãxagies [eflertiü, hoc eü, (f^â tam quinquaginta miUibiti aureorum GaUicorM CuiUelmo Budao Supputante, Ãterit eoempta. ^^'^ fidem cdpitfummie magnitudo, fed uero tarnen ÃK^* lis Ãt conÃderanti m luxu etiam gloriam quart, tiet^ vüam licitationë fatisgrandem HU eÃe, qui hocvgt;^ gis ad emendum accenditur, quo maioris aHinu^ quad eü empturus. tiihil igitur miru,quod C. PlW* lib. 11. de margaritis fcribens, (y Ãmul wi fui ft«^ mores 'muehens,Minima ( mquit ) quat^ coputdiionf willies centend millia feÃertium annis omnibus lnii^gt; et Seres,Peninfulaqi iüa imperio wÃro adm^,amp;^' Itodie in totum Saraceni dicuntur Arabiarugenttb habent^ Mecham aaide eelebrem urbem, cum dUi^ eduÃis, turn quad Mahumeta prophète iUorwitti^* mulos in eu uiÃtur. Mortuus lÃe erat XXI aotui Uff perij lieraclij,qui eiufdem anno XV innotuit,pf^ mercator,dein propheta gt;nbsp;poslremo pr^datoriafd^* Utite duxÃx^ 0- caput,ut mirandum fit in Diuoss^ illis reldtum,cui ne homnes quidem boni ho»eÃuvult;^ terris locum coeeÃiÃent. MarcelUnus üb, ihf^tlt;â^^ omgt;uh
ARABIA.
omttes.poüeritdtein Saracenos appettdjje tradit. Sed, Kir â¢}â libro, ab Eupbratis Uuo latere adufq; Hüi fu» perdlia protendi eos affirmât. Inuenio auté primum eosPompeioi^agnores 'm AÃagerenteKomanoru nilitii iiofcerecoepijje, ne$ cxiguam opérant Pop^ Rot«4W nauajje. Mox (ut nuüa fides militi£ eR) ue^ xare limites imper'ij, perrumpereq; c^ urgere pra-fidia Qrientis caperunt, qua re Con^iantino magno aiiciuot eruptionibui Ãäis wti iam or magnoodio babiti, Demwm itervm conuerÃs fiudijs luliano ïmp* tantra Perfiu proficifcenti adÃeru'nt, quanq lubrica Vpropetnodum ucnali fide,ut no 'miuria Animanui lii- H. infer alia de Saracens locutus, 'm h£c uerba fruperit: Saraceninee amici aobis unquam, nee ha^ bendi ultra citrac^ difcurfautes, quieqd mueniri Porträt,momenta temporis parui ua^abunt, Miluorutn fdpaci uittefinüles, quiÃprieda deÃiexer'mt celÃus, tialatu rapiut eeleri, zr à impetrarmt, no 'mnwrana t«f G'c. tiadenus tAarceUmus.Sed memorandu 'mte^t ^ltn,breui tempore adeo iüoru potentiam fuceeÃibus lt;^ddim Ãiffe,ut circiter annum Chridi D. C. XVII. PffprSregn« ad Saracenos tranÃerit,deliraqs Mdgt;: bumete fuperfiitione 'mimmenfumpropagata, poU hrià et Aegyptu et A fid perculfam,mAgnis cop'ijs w ^Ãam profidi ipfam etia fedem imperij CoÃantit K^polim abfidiane premere Ãer'mt auÃtquo tempon 09 4
Ã16
ARABI A.
Cärohtt Pipini pater Prancorunt in GaUils ngn^^^ nuit, Sed ç^x Imperators igtuuia , exiguiU iÿ^ errors tanti cam reihngui per initia fine laborsf^ tuificc,tandem plurimoruajjenfu^qui armorugl'gt;^^ cr uiéioriarwm luccelfiu reUgione a^imabant, lt;1^^ exardere nulu cue pit,ut nuUts ampUts remedio lotis- Afieiam er Africa plara^ omnia Sarace^'^* rum eranc,neque bociÃis fatisfimltaUamc^^^'^ ham uiolenta manu mgreÃi, eas terns plis duco^^^ amsuexarunt. Po^remo fub ConHantmoi^o^i^ Leons imper- pater frit,Anno Chriüi D. CC. Xl^ Caditanofreto traic(lo,in Htfrania profrfi, Betbit* erLufitania erTarraconenfis frrtiUÃima Iocd0^^ cupauerunt. Eo tempore Beda prefiyter magiU G pietatis i^ eruditions fima frorebat,qui UtefKH^^^ citroqiadpr'tneipesnvÃis magna id frdulitatetnii* liebatur,ut militia conferipta Saracern Hiframifib leremur. Sedfrrds ( uclut in prouerbio eSl ) tUfti^ iiitfabulam- Ncc mints feptingems anns(, undettd porum defidiarn atq^ adeo uetemu ipfiian intéBiÿ^ queat ) freun iüi titframam tenuerunt, donee pr^ ceps maximts Bcrdinandts CAROLI nofrri 'l' maternis ams umuerfr lüos breui tempore HifrtH^ pepulit. Cuits unica, frd fredlatiÃima quidem i^ fiirtutejats pericidi frdim noRrs, quant uminib^' T'am gentium perfidiain ChriHiatwrum prindpitti^
ARABI A » a.17
irfJufln/ amp;nbsp;nugtiAnimitati UcuijJct, modo inte^limi bellis jreno mieilo ^anM fM non folum gloria fei tuendiequoq^pietJti,^^ publica quieti dcümdÃent^ Eaimuero Saraceni mixtum hareà er ludaÃmo, i l/iihunKte conÃatum delirium fequntur,quod ipfum C Turca, qui primx fub Saracenis in AÃdjUpendia metuerdnt^ ceu per manui traddam receperunti bodieq; euhodiunt. Eadem enim eü utriusq; gentis religio, idem error, par ueÃnia^qua tarnen, p Dià placet,libro quem ipà Akoranum uocdnt,conditur^ Solenne eà iÃis more ludaorum circumcidi,abltineni C à fuiUi cttrne,puto,quoniAm Arabit(,etiitm Plinio teile, Ães non habet. Vintim non bibunt, er menfe quodam toto ieiunAnt,catera libidinoà et quibm unA «xor non placeat, inter multM uolutantur, quas td» tuen itaad coniugij iura feruanda adigunt, ut adul» teris capitalis poena. ftatuta Ãt. Veneris diem pro Ãbbato habent. tdtuUamfÅminâ nià operta freie in ptibliewm prodire Ãnunt. Chrilhim ex ueteri Hcbioâ: *'l^hereÃ,purum quidem hominem, fed prophetant t'^^nen eximiam friÃe aiunt : ei floÃen er fuum Mrfe humeten confociant, er legi M ofaica non nihil tri* buunt, votis çr piacuUi quibufdam plurimum de* prentes: quofreo tantam orbis partem dementa* ^am. Sed anteq Arabia digrediamur, non indignum t^tatu ntibi uifrm,Aretartim twmè, cum Arabiarwat
00 5
Il8 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ARABIA.
turn ^etliopie regibiu tritum cr pecuUare fùil[lt;gt;
Ham cr w Syria paulukm ante Pompeij aduenti/Sf tex?** nbsp;nbsp;^^^^^ ^^^ ^ Oamafeenis receptut, cuim übt n-f^^quot;
minit lofephm. Pr^terea Arettus Saracenorum pf^ ceps fub lulliniano,et eodem feculo Aethiopiie Af(^ tax, rex patens : po^rema Pauli apoHoli ittate D(lt;â tnafeenorurn iterum rex Aretax, tUe cuius preÃ^^ Paulo ludlt;£orum fugge^ione, inÃdiax Ãruxit,G' «^ muro demiÃux elaberetur, adegit,Ãcutipfe ahefi^ ad Cormth. n. cap. meminit. Sophronius autuii^ Eunuchum Candaces PeUci Arabie EuangeUon p^^' dicaÃe» Ego Paulum lam conuerfum cr reuelidoiil edoÃum, cr Arabia ChriRum docuiÃe arbitrof' Continueenm ChriÃum predicauit Synagog^,^ ait Lucas, quod is effet Ãlius Dei.
SYRIA.
NOnÃm neÃius qua late, Pomponio pMoy Syrie name pateat,fedquo dilucidiora jiii^ Ãnguld,preÃrtm 'm compendia, nos e^ que citra Pupbratem eH,e^ ut Strabonis maxioit jt^ nitiane circumferibitur, primum deÃgnabmus, mo^ rcliquas illax partes, quibus cr ipÃs fua nomina foo^i ordinereddituri. Igiturab Aegypto cr fupra«ieâ Syria. ^^^^^^ Arabia, qua in Syrbonin lacum uergit,Syn^ initium eSi,a HAeridie m Mu Petreafirtn nero brgt;â
SYRIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;119
â¢Ã ^elerfa Arabia Palmyremsqi foUtuimbM ter» ^Mii. Latm eim Septentrionale Euphrates exci» pif.er citra earn Ammani montis Ciliciam ditlermi» t^ntis luga^m iÃicum uf^ pnum, quo SyriaÃnitur^ ^^ntijfa. Occiduum latm uniuerfum mare aUuit,quoi â^^bxnicepricipuoeius Uttoris traüUi Phoemciunt âffer« dixerunt: terra pmllans ex'miaubertate, fd bac re precipue Ãlix quonda, quod in eamÃma ffimwn do(lrin£ cr miraculorum CbriHi dimana» dt. Vrbes eins plurimlt;e,qudnim pritcipuasfuis locis feidemus. Partes Syrit [uM^PaUftina^Phoemee^Da ^(cena,Cxle,DecapolitanA, Antiochena,crpro» dmauniEuphrati, Comagena, Apamenac^, es- ubi Scenitis à miÃet, Ãuminis deeurfu, Paropotamia co» ^minata. E quibus, quoniam ab occafu Syriarn in» greiimur^poil defcriptas Arabian,PabeÃmam expe» di(muf,regionëadeo mÃgnem cum locoru, turn nero ferumgeÃarü,quits feriptune memorant,celebritate, ut priusti opens Ãt iüä ad plenu defcribere, nee pof» ft pauds did quicqd de iUa uel breuifime dicitur,
P A L AE S T I N A.
PTolomaus quinto libro tudiea nomePaheÃm^ tribuit: er finiri earn monte Antilibano con* firmant,lib, 10. Strabo,er Ãb. lo AuguÃaUs bi forit Tacitus: nee diuerÃs à Ptolomao Hieronymus
aló nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P A L AE S T à N A.
, . tofumtra^nm quant ]ud£oriwntribMincolucffi^''âââ alt;eamuoclt;it, QuifubtiltufuenuiqidiMjere,p»â'' Paheflin^ lud£am frciuiu,cui ab Occafu cr ^^^^, j Idumæa, à Septeiurione cy Ortu Samaria G^^ ituiem PaheÃinxpartes coniungantur.Plimut ^^''^^ libro, quanq tdumæam eu PalaüinA conÃiidlt(lt;l^^ mam çr PhiUüm er Edom ÃiarÃm ea loca tef^o eonüat) tarnen hanc à lud£a, pr£terea er CrGaliUafeparat. Libenter igiturhorum A''*â^'^
Paixffina. tiam fequimur, qui Pal£^in£ nomine ceu g«'â^ ïdum£am,ïud£am,SanMriam er Galil£am con^^ iluntur. lHi enirn opinioni etfcripture fujfragi'd'^â cr uÃtata uulgo, ChriSii er apoüoletrvm but i^b£c partitio Ãit. Mattb£us enirn »⢠lofeph, Cum audiÃet ( mquit ) Arehelawm n^â^ in tud£a, loeo üerodis patra fui, timuit lüue iâ^^' fed oraeulo admonitus infomnis ,feeeÃit in P'''*^ Galil££, ac proÃHui habitant in eiuitate qiff''^ turfiazaretherc. Parum apteÃiÃet loeutu^^^ th£Uf,à alia à lud£a Galtlea no e^et. Porrô ai^' chelao deÃexit,qui iud£am poR patris inort««{ Augulio aceeperat, in Galiùam autem feceÃih^ Philippus frater illias,minus Ãeuus (patrizabâ^^â^ Arehelaus') Tetrarehapr£erat. ProprieigdHT'^, loeo \ud£apro partePaUfünaaeeeptaeü.inilt;â^, capite Bethleem iudae cognonutMtur, ad lt;i(^â'^JJ
PALAESTIN A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ill
fila (fut 'm Galiläa elfet^tiieranymo: qâ^mqium ip[e (toiif) non Qud£:e') legit. Sed alia qnolt;^i exempla Ãfitj «t Luca undecitno: Afcendit autem lofephà ^ihita de duitate tJazaret in lud£am,m duitatent Ditwid qua uocatur BethIcemjZJ'c-Ef Ad. 9. capite. lidar iedepa quidem per totam ludaam, or GaU» iifdm et Samriam habebant pacem. Et loan. 4. cap», , Rïli^Hit Iwdie^w er abijt iteru/m in Galilaam^opor= Itbit autem eum ire per Samariam,z^c. Hic loannes lt4 dipernit à ïudaa Galilaa, ut intermediam Santa» fhtni peint,quod ita habere re ipfa Ptolomam indi-tit.Sed zy Idumaam à ludaa tnarciK feparat j. cap. Uumxa* bituerbiftEt ingens multitudo à Galilaa fecutaed nm,ey'abludaa,zy ab Hierofolymis e^ ab idumaa Clranpordane. Porro qdâtiierofolyma bic t^ar= tta tuminat ludaa urbem, ea cauffa puto Ãdum, ut miiearet, uel ex iUa urbe multas eum fedatores ha-buijp, m qua etui perdendi cottidiana copUa capta» rentur. Tranpordanis autem regio ab Hermolao ea TranGor* Hifl^j^iwm Plinius lib. quinto Peraam nominauit,de âââ'â '** quipolocodicetur. Hunc ut eo pergam unde coe» peram,adnu)nitü uolumus Ledoré, earn Paladinam quabnspartesomneis ambit,ab Ortu adiuo Libano teminari, à Septentrione Phtxnicia parte,ab AuÃro Arabia, ab Occupe mari Pheenido. Eadem regio â¢Qhatu.an quondam, fed proprie, qualudaacsl di~
114 ! D V M AE Aâ
ââm, terra [cilicetpromiÃion(S,qMmänte aHlt; inealocttaduentumcr Chanathei 0- Pberefti^^' nucrunt,paüm ex ih cap. Geoefeos deprehettUfV'
I D V M AJE A.
Idamxl.
IVdiex extreme occidentem uerfut,crp^o^^ CaÃo monti^ldum^i tenent,origine tilt;(batei,lt;j!^ ortdfeditione'mdeegrelfos^zj'^udieKconiW^^^ eifdem kgibmcomunicalfe^ Strabo lib iegt; pr»^ Certe,fcriptura j. Kegum 9. capite,in Arabii ^ÿ' er ud Kubrwm mare attigil]eldumlt;eos,teSl^â^ ConHat cos à Hierofolymis meridiem uerfiu wp^ feptMgmta circiter miüium paÃuum diHantiaft^' tos,authore Hieronymo^qui ab lîebr£if Ãrint^^ aliter quam Edom did eos,ab Gratis duteuote^ nihil deflexa, Idumaos dppeUatos trddit, quoi ^ ipfum cylofephusferip/it. AugufiinusUb.io.it^' uitdte Deij Idumad pdtrein Efdu hdbuijje, qui ilt;^ quoniam Edom didtu fit, nomen Ulis exmde idi*^ fiifie exidimat. Kegio ipfa, qua parte maritifu^^ cr ubi ludaa approxmat,exmie firtilis eÃ)u ^^ biatantum confimbusflerilefdt, cr tnontibui,lt;lfi fdcra liter a Seyr uocant,dfpcra eft, Pibundat ttf^ inis, unde iUud Lucani lib. ;. Gazaq^ or arbulb^r marti dines Idume. maromquoqi alicubi pdlmdii^ mat eelebrantur, Quanq autem ludais bocvigt;^\
ID V MAE A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;115
^îciXcz Ãfgw eorum utcimq;Ãcélatore! extttere,t4^ oxnutaduen£ ^exfortes (quemadmodum er Sd» nuritini') femper iüis contemptui fuerunt. Vrbes tiumeïplufuUtiumerdnturab duthoribus ,fed mi tir ciK tdmen,quds iam anted PhÅmees, er ante has Pileümenfes tenuerint, ex mediterraneu potiÃimA eh Mirefd : dem Plinio Khinocorurd mdritimd, er Rrfpfew pdulà remotior à littore:rurfum admare uer gcnsGizuetuidnA ei Anthedon,poft,AgrippiASab iierodeuocitdtd. Frittered er Afealon er Azotw Atotati Phiüppi prtdiedtione cldra duitas, Aél^ s. dUie^ imta pojit£,[dumdi5 tribuuntur, quorum aliquds tas dt£ iUj,non nuUdS er Pheemeit tribuunt, ut ttt con» ^if'^Ã^i bislods er fedibui gentium, utÃt, nemen* tldtunm iuïiaffe,quod propemodü neceffe eSi feri^ lotiej fiucedentibus, qui priores pepulere, prttered fgt;»nmi limitumcon^dntid,fub'mde arbitrauiélo* Hilt;,lt;«(t dmplidnte iUos,dut coërcente.Afcdlone An* tipliter nie tierodis parens, quem confiât Idumawn f^iff^tnatus creditur. De quo fane er ijs qui eifuc-(fffciunttquoniam iüius atate ludtis regnum adem* ptiim,zrferuator naher lefutChrihui mmundum lutvs eh,non alienum ab mhituto uiftim mihi, à fo» temferiem quam paffem breuiÃimecompleherer^ ^md parum enm mde lucis, mpÃUor, (y locorum Wtuie er bihorit Euangeiiorum accedet, Igüur
I D VMÃE A.
Antipaterm^gni uir animi, cy apudfwsfinnèpi* pitia^rtunAufui, uxorem Arabia gentis Cy(i^ nomine duxit primär iit nobilitatisfoeminam, (X^ quatuor Ãlios fufcepit, Phafelum,lierodtm, loApP*^ C Pheroram,filiam müem equè diUétam pmirh ^^ lomen. DuoexÃHjspotiÃmunn emerferunt^WO^ uidelicet er maior natu Phafeltu, quos aduito! tP pente ad amplos honores euexit. Enimuero pn^^â^ callidtaq- qua ingenti Ãudio Komanos utpote iui^^â rum dominos^0- qui PaUÃinam paulà ante proii/f dam ÃdÃent, eoleret, uiderctq- Ãrtune 0quot; Ã^ liberorum fummam 'm iüoruÃuore confiüere:iâ^ primü duili Pompeiano, C. Cafarem Diiltitor«^^ Aegyptum tendentem meredibiU animi promfi' dine eil proÃecutui. Mox er beUo ei tanta luw dulitate,magnanimitate,aÃÃiit,uirnimirumO'iâ''^ tium t:^ locorum Aegypti er Arabilt;e peritiÃit»^^â* Dilator gratiam reÃrens, et duitate lüum ioi'^ er ^udea tutoreÃceret.Tradunt quidem ante fâ^ hoc honoris à Pompeio quu Syriam ImperaW ^^ exerdtumgrelÃts effets AntipatruaccepijÃiCfi rem autem conÃrmaffe ei dignitatem, idefi uehd^* darium gratie adieeiÃe bene merito, ut Hf row lias dus, nondnm qumtumdeemu annum f^^/r tutor Galilee eÃet,Phafelus autem Hieroplj'â*^ dux considucretur, (^od quidem annos unte «Æ
I D V M AE A.
gt;â 0 iMlio Clt;efirc Roin£ in Pompeij curia ctejo, er Tri VMuiratu perOäauMm A.ugujhim,M.A.ntoniwm er ^â Craj[üm,muaÃo, quam deuiân CaÃio er Bruto tyrannicidUjAntoniiK in Ãuum Orientem nauigaret, f^ntipatram inÃdiji ^Aaldchi ïudxiresnouMmolieit iis,ucncno fobUtum de medio intcüigit.lnterim ludid ^nibutnonfuÃyeätt modo,fed er moleÃnfiierat Ana tip^tn Kt hominii alienigeux potentia, ne Ãlij paren iÃweederent, neue uUo in loco honoriÃco terr£fu£ fÃent,fumini^ uiribm adnitebantur, ornatiÃima le» ^idonead Antoniumtum in AÃa agentem ,miffa: quam cum tiircanui imn tierodii per lAariamnem à liimÃcer^cuiPompeiM pontiÃeatumcontulerat,i/n ieeÃandi-t deprimendasà Uerodii liberis nihil dili» gentia mtermijfuram exantcaüif rebiu cognosce» tet,uir Ãa atiite no opibus fo'um,uerumetiam digni» inteer lt;iuthoritdtemagntK, uiderctq; quo in loco ge neriÃturares effeiu,à uotit aduerfariorum fuccede feiÃÃnAto itinere ad Antoniü contédgt;t,rem omnent Ut habebat expomt, Uq; proÃngulari Antonij ergn fe beneuolentia,legations accufatione reieäa, impe tratyUt HeroJem erPhaÃlu/m tetrarchis kilos iUe In diet Galdaaq; praÃcerit, Cuiiu rei cafum tametà iniigiuÃme Ãrrenc lud£i, amen Antonin ueriti tunt Sum 'mnuiKiacm,muidiam diÃimulub«nt.P.ebiM ig^i
PP
^±6
I D V M AE A.
turäd huttemodwm in Palæjhnà conjpoptU,^»^^quot; gonui Arijkbuli üUm, quern uMum Ronum Pi* peiut duxerat,Ãliut, Piircitni autem exfratre ncfO^i apud PtolemaumKmlt;ti Chalddutyrannumim^^ ' in honore habitat,poft accepam AiuipatritwricK'i Ipercgnopotiundi afuis animatui,quoniamSiââ^^ iudaicie,neqi hocfolum,fed er regiem tudiforuf^ guints effet ab auo Alexandra altiiuq' nobilittittiâ* nerii dedu{ia,prlt;elerea perff^edum haberet, Aif^Â¥ tri prolë lud^is muifam, eaq^ de cauffa pluriiii'gt;lt;â* primatibut tiierofolymit effe, qui infe untiM lt;x^^ conijcerent, ZT regent cuperent, nimirum luditi^ M* dieum,nefua tot [teculis retéta definfaq^ dignitii^^^â norum tyrannide,prorf'ut fuccimberet,Pacoru P''i* thorum regem mgenti poUicitatione inuitatum roi^ quoexul pbi opem firat: necaUenum auerOjpirl^ fum 4 ludiCK clancuia,Antigonum fuifje, quo ü (lt;â^ plij caperet. Pdeorut ipje homo ad beUa natuf, «^ Ancigoni promijïis,tum uero er Ptolemlt;ei amid^â maxime autem quod Antipatri flios à Romanift^ fifii hoflibuffuu manuteneri cerneret, comindi^^ ingenti exerdtu terra mariq; inÃrudo, duce tuti^, primario Barzaphamune fatrapa, in tudieam n^^ contendit ,inultisque oppidit receptis demum'llff BieroJolymaobpdet. Qho tempore Herodesex^* quotprgliji corn hojk commiÃis uidor, quidemt^^
ID V M AE A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;41
fotuw Wttw d p gefh.rum gloria Wagnis fèrebatur^ imencjuiaimpar ipfenumeroparatis tmdiq^ \ud£0 fnm mÃdijs uaUatum fc,^atgt;hi; etiain ciuibta Ãde bitproditum 'mteüigebat, uxore clanculü prxmiÃa^ Oâ ^gna Ãnuli£ parte iimentb impoÃa ,hoÃibui wfeijj i« tdumneam proÃgit : Antigonm interim ur^ bepotitu^ aircanum patruumt capit,^^ uincula Pha felo mijdt, Parthis urbis diripiend^ copiarn ÃcitÃi plurimos qui nut Antipatri aut filiorum ameitia û fpedi erlt;tnt,aninMduerÃm eÃ, miles prada onufluit lt;tecpudoris nec honeà habebatrationè. Antigonta outemuiäoria tumidui,dc^poteÃxte malisartibm ÃnundnÃUeitus, tiircano auncilhs abÃmdi iuÃit^ ^iioÃeiUuaÃequendi in poÃrupontiÃeatuideijee fet.Eun enimlex haudpermittebat uUi, quialiquo webro nMilntui eÃet. UiÃper er Parthis(qtt£ ambi tionii impudentia eà ) abducendu tradidis.PhaÃclus^ quin umdus ernt,er moriendum Ãbi ccrnebat,capi=â te ultra in faxum magno mpetu iUÃo Ãbijpà mortem acciuit.Dum hiec iiieroÃlymis aguntur, tierodes ni bilojegnior aduerfo iÃo caÃt ÃdtK,quum Khinocos rura deÃatris interitu accepiÃet, repente PeluÃum ptoÃduf, inde Alexandrian ad Cleopatra A egypti regmam,Antonq delicias contendit, dubium huiusne tonÃlio,an quia in mora (quod dicitur) pcriculu ui» ierttfUdui aÃenà media hyeme er tempeÃuoà ma
fl? a.
il? nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I D V M AE A.
ri,BrutiduÃum Calabru urbent appulit, at^ucil^^ Römern ^rofiilui,Antonio quid accidiffet ordineii ponit. Hic, Antonini AntigonomdignarifParthor» audadam iniqueÃne, imkerij nMiejbtem conte^ ptui el]e,l£diqi atq^ imminui etiam Senats pfi'^'^ tgt;at:'Ett re fadum, ut Herodes ab Antonio 0(iigt;Wlt;^ Senatui multii nominibui commendatui, rex luit^ rum crearetur,Pub, Ventidim in Syriarn dd PdiAlt;f coercendos mitteretur, cui er de Herode refitiui^ negotium datum efl:in earn rem, quonia beüv/mP^ tbicum extrahebcüur, er corrupendis miHtidP^^ nie ducibui magnam uim pecunie Antigonut pro^^, rat, totum firè tfiennium confumptum ejl ⢠^^âr ad hlt;ec quad Herodes HierofolyvMm ifee^ (^-^V Ventidij legato obfelfam,incolumërecipere,e!'âlf^ plus ei Ãuoris et gratie apud iudeos maneretfitf^ââ*. Hbefam fui iuris jicere cupiebat, Cotra Sopui (k*â) ntilitarium hommumanimui) predam pedAre,â'â'' teÃimareludeorum totics rebeüium digniatenu^^â qui capa demum urbe, Herodes de fuo militent d»^ uit,quo ciuibut parceretur,Sopu grandi pecunia fequentem pbi pcit,erpeile impetrat,nc reliÿ'gt;'^ templi miles peregrinui prophandret,certM bittd^ liamremmaiorii benepcij loco tudeoshabüttfOi^' Antigonui mutatis rebus, captm er Sopo tndd^ Antiochiam Syrie perduüm eÃ, Pacora regetd (quot;*' y*
1 D V M AE A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;119 iufuÃertittim Ventidiutoccidit, Vicrodes Antigoni Ptej^Monwrn regiisjUrpis ludlt;eorwm effet, mpaa ^'(ts^denuoSoÃo grandi pecunia deUnito, ut Anti^ t^num Occident impetrauit. Regnum igüur Herodi Heroic» *â'âââiifit«i, haud longe po^a AuguÃtK poà deuiäum **** â'P«(i ^cüium,Antonin non conÃrnuuit modo, fed et ^npliauit mcredibUi quidem Ãtcceffa, er quem pa* Ilt;w er at certa dei diffenfatione promoueri-Hon ob* ^it Herodi quad tiircatium focerum ï Parthis di* ^ffum ^ reuerfum,ob regij fangumis opinionemfl ^^[^ffc:lum,interemiffei: non obÃtit quod Ciuili bet â® wxdu)« fopito,partes iüe Antonij quern Ãvmme di ^*lt;f. eff t fequutiu : non obrere tol genera [uppli» «Ãl'«», qua poà Antigonum à Sopo ext'milum iüe Hifro[ol»«M m eos qui aduerfarij Ãtiffent, negleüit Milita urbis conditionibus, fumma tyrannide exer* ^^^ffet.Pacile omnia Cafar ignouit, quad obtenderet ^tuoruanafe nülitia abÃinuiffe, er poüiceretur, eo pdeweeps m AuguÃum animo futurum,quo m iüum j^fffi-ilrat bic meluUabilis prouidentia tenor, ut ue ^âxaffereretur ffirituidei, ut fcripturarum oracula ^omplerentur, ut ad hune modum feeptrum iudaoa tum fub aduentum domini de pmoribus autdÃim,alie ^Zr qui horumÃirpis non effent acciperent. Hero» fc igituriamfubbmis regno,uarie ff geÃit,nec ffei* ttat aÃmare, bonis ne an malts regibus annurw
* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PP 5
^50'
I D V M AE A
ntnclut effet,qui ftuitid tot generibm clementie lt;^ lutdin diÃimulabat. Auaritiam tam Mrid libernlit^ ff ede jücabat,m exteros quidem ffrè fernper biinlt;^â * nus or beneÃeus,maximedutëinKomAnos,quotii'gt;'' dond folum mgentibus, Ãed conduis etü urbibiu bo* norauit^'Vxores ei feront minimum nouent,ex ^«i* bus multam prolem fufeepit. Cdterum eÃlijs po'^* res Ãere,hlcxäder,ArtÃobulus,Herodes, Philipp***â hrcheldus,ç^ ex DoÃde genitus Antipater,quonigt; Alcxandrum er ArifiobulumexIAaridmneWi^ filid genitos,Komant erudiendos miÃt. Et quiMH^quot; modo HieroÃolymam, fed amp;nbsp;ipfam tud^am uixi^â mandis fumptibus uario tediÃdorum genere exotâ Teropiuni. j^jfftydemum regni dus anno 'iCVlïhad templed* truendum conuerfas ,i»credibili ipfam magdfee^â tid,ffdtio odo annorum erexit, odditis portidbi»^ ria opcre uifendis,fed er portistempUmognititi^'^^ er artiÃdo ddeo pr£!h,ntibus,ut unam ex iUw 1^'^ ciofa* ^P'^ goSpedofamappeUarent,erPorticum quandipd pter opens elegdntidm priimconditoris nomine i^' Porticus gnorentur,nec enim aliter à tuddis qudm SalotWi^^^ 8»ioinoni» porticus eÃappdlMUgiturtferoMs opusÃit,fâgt;^ dpofioliddmirati Chrijkuifendum commonfrart^i at que lüe diceret,Ãturum ut lapisfuper lapide gt;nit^â furus non effet,tJiatthiti uigeffmoquarto-Certu/tit^â^ tem tun tam reUgionis gratia templupt aà coniittilt;'^
I D V M AE A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1
^â¢{Ifj^iMw Ut hoe modo ludeorü animos pbi recon» tiliaret. 'Volebdtquidcm çr Icgis obferuator uideri^ ffi diuerÃumliiidid z^mores prodebant^prictcrea int fnodica regnandi cupiditate ,fhidioqiillo perpétua, ^Md Romanis eolendis obfertundisq- mpendebat, (tirruptui legis fanHimoniam Pagamfm imiatione i^^imitdttm enim anted quam GaUU^ praeÃet^tem pbm Piiiidton etiamnummhumdnis agenti, edndia â¢^0 f »Mrmore,tuxtu urbem Pdneddd,ubi lordanis 03 ^ditr,cottdidit.sed ey Augura quinquennales ludos, ^heatrumq^ C^ Amphitheatrum cotra gemis moren tXddilicduit, pratered e^ tropbaam ey Ãituds po» fM,[ud£is omnid mdigniÃime Ãrentibtis, dpud quos Hiai exijlimdtioni non parum obÃ(it,quod pdüm m* Mum Ã^M effet, dolere [eer indigne ff rre,quèd, QffarisffgtiA ey mdginem templo d [e condito mffr ^t Zr coUocdre,lege prohiberetur, Sed er dud id ge nus animi dus mdicid de ludaifmi contemptu,erlt;tmo fe m deos KomAnorum, er Gentium ritum magnum o^gumentii erdnt.Aeate dutë mgrdue[cente,quü de» ff eer e ff uiribus [entiret, [uffidone qudddffnili,odij publiceer quod effe plures putdbdt,qui earn ob ca» ptM mffolentid extmdü cuperent, tdntd dnmiffriat te exdrfft,ut ne i dome ff cis quidë er inUmis eins au» le Mtplius amaretur dut ffrri poffet: longe dutë crusi ieliÃhne 'm cos tff debttc{hdtits,qui quansicutu^ ffn»
PP 4
Ijl nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ID V M AE A.
f^icionemafÃHdtiregm deÃepr£buijJent,^Mt^ bics iüi primu i tHariamne præ cecteris adoMidc^^^ iugi animwm dlienauit, quod mmodteo in jilios uit turn exofos pdtri,fâuorc effe uiderctur- Kox Gquot; lt;^^ Uosipfos haud improbe de pâtre mer it os^mmdttu^f'^ ditotus, Alexandru er Arijkibulum tAariamnesiU^ tos,cordin Saturnino Syria: praÃde accufaMt,cl'gt;^^ uito propemodü Sdtumino^ad mortem ddegit,utlt;^^^ carcere ftranguldrentur curauit. Nc^j hac tóiiii^ crudelis dnimuefdtiatus eÃ,M.ariamnem i« quaimint dico amore ante deperierat^occidi iuÃit » InfupiT amp;nbsp;loÃppü darum uirü ÃrorUÃtie Salones marituUti^ qua BerenicempraÃätiÃima Ãrma puelld gentund, interÃeitSed cy^Aiuipatru^quem inter Ãlios eimf^ firemum numeraumui, comedü m uinculapduci^^ diebtu diitequam nocentem anima exhalaret in eti* cere necari iuÃit.Super omnia aut UccÃnia er ett^^^ libitis eituÃeinora atrociÃmüülud memoratur,^^^ cx Magis natu in iudlt;ed intdlexijÃet mÃnte, qui rt^ ludlt;eorü eÃetÃturus, er quo loco natas ejÃdSdi^^ (timer PontiÃcesdepropketaru teÃimonqsdditii* Porti inno fiuijrent,puerosomnesBcthleetni.ticüs,ciuibiinittitti crates. ⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r
attigijjent aut mÃa earn ej]ent,occidi madaueritfit tt quidem animi impotëtia,ut accelerate laniendi«^ quis alius ei quam queipà deÃgnaÃetÃn regnoÃt^ federet ) in grege tUo madata iniwccntia, ditit
in
I D VM AE A»
fta âmilerit^ÃitMdere Kacrobiiulibra Satur» niiliiim [ecundo de Ãcetc ab Augura diüis feribens^ in b£c uerba tradit: Augujlut, quant audijjetm» terpucros quos in Syria lier odes rexludiorumina ira bintatum iuÃit interÃei, ÃUü quoq^ eins oceiÃum, oit,Melius eà tierodis porcum eÃe quam filium.Et re ^lt;- quide AuguÃus, nam porco lüe utpote ludjizuns p^pereiÃet^quiperÃtrorem Ãabiliend£ tyrannidit ÃÃp tun pepercit. Ad extremum autem dum bijee Ãt fiorum Ãimulis exagitatus per immania fefe Ãemora nolutlt;tt,grauimorbocorreptus aliquandiudecubuit, (nmqi nec pbarmaca toties repetita,nec therma quas Ãluberrimaslud£ahabet,quicquamproÃcerent, er Ã( omni medici deÃituerentur, poà obÃgnatum de ntnreteÃimentumjmorbo iiiualeÃente,ertâtmpudi» bimdiuermibuierodentibus, putoreq;artuum om» niiimintolerabiliexorto^ ne turne qutdem animiÃ* rodidepoÃta, annum circiter quartum poà nAtum lt;^briÃwm, moritur, anno Ãre jeptuageÃmo utatis^ qnuiam quatuor er triginta anms regno praÃiiÃet, Memorandum autem er magnum ÃneÃi animi eius argumentum, quad cum ad certum dient optimales tudaorum magno numero Hiericbumtem euocari iuf ÃÃ'et,cauÃdm ÃiÃitantibus amicis,mädarit,ut Ã, per eos dies ceu putarat,mori eum contingeret, UlisÃmul Ãede Ãmeris in Amphitbeatrum conuocatiSt milite
PP y
1^4 ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I D V M AE A.
immiÃbeximprouifoÃne difcrimine uniuerfoftri* cidarent. Geminum eiu! reifruüu fyturum diditäHii (y quod quietluf regnutenerii[ùi'Spoff'et,çjâqn^^ iud£i qui uiuu odiffent,fe mortuo,uel inuiti plorufd' Konjiro igitur lüo libidinofo, Ãitiefto z^ parridii^ ⢠Ãrchciaus de medio fublato^PirchelaumfiUum quem fucee^Of^ Toparchs. ^^^^^ tejlatnento reliquerat,cbfijtim eo audito, m^^
nugn^ cum acclamatione regêfalutat : euq; duicK^ iüe offerret^recipere noluü,odiofum hoc^turuj^^ Cr dubium honoré arbitratut, quern Ctefar noni«'^ conÃrmajJet,Proinde Romi ÃÃinato itinereädh'** guÃum contendit^i quo honorifice fafceptiune^aquot;^ ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'m aliquot dies protra do, demum ita adguben^n^
duw admijfus eÃ,ut dimidiam partéregionis iuit^t qu£ antea patri Herodi tributa pependijjet, ipÃ'^^' parcha adminiÃraret, idumieamÃeiUeetÃudiMff Philippin Samariam, Philippo Ã-atri Bathanlt;eam TetrachiiHOi tutu^x! ^'gt;*^ trachonitide cz Auranitide aÃigru.uit,ticf'-â
dt ÃlioÃaULeam çr TranÃordanem contribuit- S^* lomeforori non folumlamniam, Azotum,Phigt;Ã^^lt; reliqudé^ qu£teÃAmento ei frater legajfrt, concc^^i fedinÃiper er Afralonem adiecit, er BerenicenSf lomes ex lofrppo frliam honore profreutus, liberlt;^ eidon^contulit. Duw (j^cRomc agerentur,«â'Sâ / i« lud£a motus narijs er eauÃis er partibus exed^
titWnludteif modo inter fefe (onÃidantibus,Ã^^
ID V M ÃE A, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ijl
tfwplo cuim pars igné conftdÿrauerat, exitiojuere. Simon quidam nomen regium Ca fare non expedato Kuaferat,quern inox Quintiliui quot;Varus qui turn Sy rieprteerat,punitum coercuit, Xudlt;eam^ Herodis liquot; heris ex principis décréta tribuit. Clt;eterum Arche* laus pâtre nee mitior nee melior, cum nouem annis toparchiarn fuam infolentiÃme adminifr affet,'opti* tnatum querelis apud Auguftum pofremo dus uitte annodelatiu, mifis qui caperent, Rownm addudus tr in urbem AÃobrogum Viennam relegatus ed. . Eiult;g; regio mox tributaria fida, er Syriactedi» ^eifationi comunda, per prteÃdes er procurator res admimjlrata ed. lofephus libra Antiquitatam XvHi, Cyrenium Confularem, primum horim Cjteab«» ^ije imdit qui Augufi Ãuore, prouindam Arche» lao ereptam rexerit : qua tempore primus cenfus in iudtea lam prouincia Ãt adia: inÃgni prof da Gquot; obferuatu digno errore, cum Lucas Ãde hiÃs» rie muhis lofephis anteÃrendm, fecundo capite prioris libri hanc defcriptionem i Cyrenio, Syrite prefde, fdam tradat antequarn faluator nader ruitu ef.Quod ipfum UMente etiamnum Her ode pa» tre contigilfe,non Mattheus modo facratiÃimus au» tbor,fed er GentiühiÃoriaconuincit.Aut igiturlo» fepbus de cenfu «ko loquitur,poà Archelai repulfaai
±3^ ID V M AE A.
4ilo,quiprimui eiusterrtenonfumt, quamli^ ^^â Qnià interpres lapftu eÃ) primum fui^fe pularit. ^gt;gt;^ intcUigcndum eÃ, Cyrenium tam anted Syri£ pf4^* demÃub ÃerodeÃeUe conÃentiente (regnuM lüct^^ precarium tenebat, er tot ta h^rebat d Romdnis) P'''
mum illum cenÃim egiffè, pulfo uero ArebeUo, Wâ dteam petere iulÃum quo reg!£ pecunia habita ratiit* tuipfarn quoq; regionen m prouinda Ãrmampti^* rem redigeret-Enimuero Ãtb Pompeio ïudai et uel^^ w»« 5** ^^^^^ ^ tributary Pop,Romd.Ã{liÃtnt,ut imnXf^^ tuda iüe cuius in Adis Lucas,er iple etiarn loÃf^^ meminere, ob AuguÃicenÃim ceu oneris nouituf^'^ tuari perrexerit.ld aimotandum duximta,ne quent^^ .â fephi ledioperturbaret. Cyrenio igitur in iudeai^ bernanda Copiniiu fucceÃit,cui deinde Marcili,ilt;^ Anniui PatÃa Tiberio imperatore,er Val, Grdiiti Pontiuipi poÃquemcirciter decimumtertium Tiberij annual *âquot;*â PontIM lüe PilatUi qui ludais grdtiÃeaturM deCifi Ão Domino noÃro ÃuppliciumÃimppt.Quo tentpot[ Phtlippia er Herodes Ãatres,tetrarch£, inrnagmit ^tatione erant : erüerodipracipue Ãuebat Tdi^ rim à quo er cottidianis beneÃeijs ornabatur, quo^ quam libidine crudelitate er animiÃflu haudiiÃ* milipatri,quem mox paulo pramaturus PhUippio^ im er arrogantiorem erpotentioremÃcerat-Pict^ ^»^ dei fa i^ffQ^f maiorii HerodisÃUm, qui Ãelcrata 1^^«^ tidudi/i
I D V M AE A» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;157
tiittÃM 'm GalileaÃuii loannem B4ptip4 gladio per lt;n)?it.Q«i Chriftam 4 Piloto, quo de cau^a eiuico* ÿ^\cer(t,mijJwm,qM,nqiu,m Galihtw putäretur^re» wptlawnftiam ignominia ajfedum, hocuidehcet fconow Piloto tribuens, ut quoniam cdptiu Hierofoa bmw ejjet ebn^ui, ewm animum praÃdi teftaretur ^ni inwoldtom eiui iurisditionem cuperet. Ed re de^ fnuïfunÃilatumputamuiyUtquoniam praterfolitu ^onorari [eab Hcrodc ut prapdem uiderct, depopta fimultate dmiem /ùfzit fùHtK, Porró Tiberio mor» ^'^0,'^iUiMquumdecennio tarn tudaa prapiiÃet, ob o'iimHnlölentiam er quod tudaii pequenter nego» *â¢!««gefret,i Vitfllio contra Partkoi propdpente^ Romamirc iMjJÃM.MdrccHiwn quendam luccepbrem ^^((pit,iUum,qui Caipha pontipeatu dciciSo, lojuâ tbamei knuapontipcis plium pubpituit, Pro arbi* Woenim prapdum ambitions er inuidia tudaorum *giMo,honor pontipeatui fubinde uariabat, neque ^Kiequam erdt «rbi dd cxitiiw« properanti, aut quie *lt;*»ij auf integrumyVrapdoru interim auaritia dup* ^d^enpoaumer altercationum prouentuexi» We pginAtd.C«i camino^quod didtur)oleum adde» ^pfJJimorumprinciptwnTiberq er CaUgubeUbi ^0 er iuxw.siquidem Caligula Pexto aniw paà mor â¢fW Chri/K dd Imperium prouedo tudaus ^.grippa Agrippa ^Het homo çr coUidnSj^Mcm j pma, ctiom rwbiliW*quot;*â
138 ID V M An A,
tit commenilibatjcmrfit. Erat hicUerodis md^ rii explio Alexandra (qui pâtre aceufantecum^^^ fiobulo fratre in carcere perierat) nepos, Cypgt;^^ autem Herodis itidem ex Phafélo fratre proni:?^^ maritus, er iUius Kerodiadis quant Philippe gt;^^'â^ rent babuerat frater : quem Komam profèà uw ^^ faris demerendi gratia, Tiberius in uincula conic^^* rat,quad palam dixifjet, cupere fe eum diem uH^^' quaC. Caligula amiem fuut imperiapotireW»^^ mor a, Tiberiomortua, Caius ilium exemptum»^* cults ut optime de fe meritum,regem ïudaHtinipo^^ etiam diademate, conflituit « D«lt;u pr^terea T(if^â chias, Lyfania, er Philippi,qui fub Tiberio ex hi* manisexcefferant,contribuit. Pares magnaruwf^^ Peapmultatum cauffafuit, Agrippa regiumde^â^' Heradem quamuis patruum z^ fororium,inuiiii^^* men accenderat.Contrà , Agrippa alienAtim ifKquot;^ la iufkt cauffa Herodis animumquiim !iideret,P^ baÃe habere eoepit, quem antea utamicum zy»^' ceÃarium coluifj'et.Kox,glifcentibusinÃdijs zy 0^^ flagrante, apud Caium aceufatus Her odes ,qucigt;lt;â^ gentiarmorumuicomparatacum Artabano Partho^ rum rege, aduerfus Caium conffiraffet, damnaW^ Caio,erEugdunumut remotum ab0rienteloctttgt; inexiHumtrufusch^ in^ Agrippant non regiof^
I D V M AE A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1^9
kw, lt;juam iUe tenuifjet ffedamp;opes translatie funt. Eo tempore Petronim ludee preà élus, Caijftatuant t^templum iujjit principis locaturus maximi tumuli ^^(aulÃÃiti ludet enim furnmis uiribus reluUatif Plt;tmÃgmficabant bellum potim quam impium Pe tfonij conÃhum admijjuros. Proinde rex Agrippe sum cerneret periculum ey perj^eüam haberet 1«« ieorum obÃinatiam,Petronio pruKperfuafo, dein» de (y Caio principe mitigato, pacem ludeis impe» leauit.Kede turn quidem lüi, ZT ut anteafepe ex Ie» ie^ntiebant^ceterum inutilis bic zrodio magis gen tiimqu'am candidopietatis ftudioreceptus cultusU» lorum er at, qui interim nihilo meUores KeÃchiah Ãum,tdcil ChriÃum Dominum, non modo ad mor» temadegerant, ueluti criminofum, fed etiam rediui» uim in fuis zr maudita uirtute operantem, incredi» biliodioperfequebantur,utre{le deiUis adRomaa nos Paulus dixerit,zeliim eos habere dei, fed non fe* enndimfeientiam: nee iniuria Stephanus duros eer* uice,cordeq- zx auribus incircumcifos dixerit,quilÃi rituifando femper r efferent. Rebus igitur adhunc modum habentibus Herodes tertio imperij CaUgua Ie anno,egre exilio folutus, Chaleidi que Syrie eà ciuitas,'roparcha preÃeitur , deinde er in regni partem cum Agrippa admiÃus , nee moribus me* HorÃdwnecanmOf ad priortm uefaniam redqt.
140 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I D V M AE A.
Agrippa iuiuor.
mttlta^ifuperbe^infolentertytyrannice ab eofO'^ tiüffâ,^ lümmam hominem 'mdtgnAtionemprecipâ tarumt. Impie tUe or atrociter lacobum iomtiii^^ trem capite plexit. Petru Apojhlum in uincuU co^^ cit, uhorioanimoaduerfumnoÃros ufq^ ad uitlt;i^â, itum Ãæuijt. Porró Claudim imperator^Siif,f^, AgrippaconÃrmatum auxit, addita eaparterc§^'lt; qua auo Herodi in ludaa Samariaq- paruend-^ hac Hierofolymorum muniendorum im impdf^^^ quod alijs plerunq^ magno conÃnit : no licebat«^ prouinctaUbui, aut diruta iüorum armK loc(trcÃâ^\ rare aut aÃhäamunire, niÃid demtim prindpif^^ cuiÃet. Nf^jj dubium erat, quin earn urban iddf^., fundamentis circunduilo inexpugnabUemre^^^ fet,niÃcoepti operis magnitudine,m Ãi^/icionetd^^ beUionis addudus imperator, deÃflere AgripP^â'^ ptoiuÃijÃet: idipÃum diuina baud dubieproddl^ â ordinante^qua certopropoÃto urbemiüantfuiââ ^ nonmuniri uoluit.Quant igitur ad quartamV Claudij annum Agrippa regnaÃet^graui morbo reptut haud multo poÃ, CiÃarea mortem obiji, atatis quinquageÃmoquartopegni feptimo,tid^7 lia Agrippa relido, qui turn Komaapud cM«quot;â liber aliter educabatur,^ atatis annum decintit'^l ptimum non exceÃÃerat:quem fintim 4 Ãnere p^^â fwro^are Claudio moliditi,amict obÃitcru-n^Ã^^^
ID V MAE A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1,41^
f wm ilium per ittätcm arbitrati,quint ut regtfo tot obnoxio rcbcUionibui^fufficerc uidcretur^KijJia igi tw Cu^^iui 'Eddui ad gubemandum donee ide adole fwft.Nce malto poft ( quonium ita Claudio placuià f^t) perVeUcem PaUdtii fratrem in regnwm mftituit, ^âtopltmquidem iïlud,fedpateriM ardiusttudieant tnimregno fubtra^am Claudiuf^ ex pofteu/m Nero ««Ãd euidenti causâd, equitibui Komanis ex Libertis fW permilerunt.VeUx autë homo ftordidus aturus^, Felix. amp;nbsp;ëi pecuniarn d captiuo etia Paulo ftgerabat^Oru i''dlt;imïud£itm Cleopatrlt;e ex Antonij neptem matrix ^nioftbiiimxerat : undeftdentiorfttdlui, maxime orient g, coiugemfttam Claudio Cd^an [anguine pro pinquam ftiret,per omnem fteuitiam ex libidinem ius CfgiS »1 proumcia [eruili ingenio exercuit. Sed cum Qiudij obitu pariter ide fuo honore defunlius, ex fub^eronemmus turn per dito maloq^qpoftea ftdt, deiedmntAgiftratu fuceejjoremhabuit PeftumPor=Ptamp;a** dwin procurât or cm, qui ufq^ ad Vejpaftanorum du^ turner tudaici belli initiadurauit.Felicis exFefti tdam Lucas in Aüis meminit, coram quibus utcimq; integris Paulus uel ex catenis causam dicere non eji nmtus.Catcrum quum uideret quanto ludaoru odio premretur nuUa iufti cauffa^ fed obtentu tantum feUgionis abrogat£,qu£ tarnen ob uetufhtem ex If ÿs Mthoritatem, ex Ã^M pr£ftntiÃima peftis eft ne
' . â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;SÃ
Mi
!D VM AE A.
ritatfi) multis [itculis deduüa coitfuctudMe^cul^i^ prudcntibuf, er ignaris V E RIT A TIS Ãcerd, fatiut duxit, j^iritu id fandio fuggerente, CitÃfâ^, gudntumuisnMiumGr iigt;npi«A«,Ãdiuditistlt;tnKn^ qud molientibtunonÃuentem appeUare, quMOâ^ miiutis ZS' uctuiibii^ iudicijs (qudndo femel deÃ^â fto ZSquot; lege controuerticaptum ejfet^ arbitrinf'''^ daifmi perntittere^Alqui inquii,zjâ garnie dätnn^^^ cà Paulin, quid iüi igitur prouocatio contuUt ' iâ^* dit in Scyüam cupiensuiare Charybdm, Damti^'^* eà Ãteor,fed placuiÃe prouidentiie uideo, ut (7 ^^ lo dodore nonKomie folum,fed çy m Gentibiiilt;ïâ^ ante Chriflum docuerat, dodrina, ^uangelq eo4^^ maretur, quad fanè magna, aceeÃione pictatisp'^' ante diximui.A.d hisc non legimui Paulum ut 4ââ^* tam (qualem 'mÃmulabätluditi) neq^ eacoufÃ''^ ludaifmi uiolati reum, fed ut Chrijli precconë G'ÿ^ tiltum deoru Ãretorem corona martyrij 'mÃgn^ effe, C£teriim quoniarn in Prafdum zy prouot^^â' tin mentionem mcidimm^comnwdïi duximiu O' . adnotarede grauionbui caufn prteÃdos proui^â rum cognofcerefolitosfuijfe, ita tarnen ut Apl?^^ tioni interdum locm cederetur^Herodis autem â^^ fatio (ne quid aliud teÃimonij affcramui) quellt ^ââ. traflioscoram Saturnino habuit, palam tis loen, ne reges quidé ordmari£ ditioni P^^r^.
IDVMAEÃ, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;145
fXfmptos dieo fuifje, quin ad iüos cau^l'arum m^xb ^ crinunAliu/mcognitio psrtinerct.lntcrdum auten ^n ad urbern om Blogio mittebantur, id eft,cum tea ^^catione crimmis ftripto comprchenfa:ft^pe er in ptoumda pcenaf dabant,Elogio, feu,ut ftc dica, indi âc ctitninii comifti, cuiuiergo damnati efiët,pronMl goto. Q^em moré multis inlocis ex ueteri cÃftuetudi t^tdudu, bodieq^ dur are uidemw. Bam remftrè uete tesBlogij uoce figïüftcabant, ad quem modü çr Ter iitüiaiuuilibro de Kefurredionecarnis, Concupifteen tia^mqu^,totum hominem Blogio tranftgreÃionis m» Impftt. Et Ammianui libro deemoquarto de GaUo ^afare locutiK.De niq^,inquit,^ntiochite ordmii ue» l'end! duces Ãub Mio Blogio iuÃtt occidi. Et de Caligu ia 3Moniui.Trc5,inquit, gladios in neeem Ãuam pa» volos Marti ultori conÃecrauit,addito Elogio,boc eft â¢nf^iptione, de qualitatc fidi tefliftcante. Tak er ^ilitipriiiftdisBlogiumfüiftfteuidetur quod ftupered patcrudftxi dommi poftuitmam ç^ Matthäi« 17. ca Tiiniu» era pitc,Et mpo[uerutftnquit, ftipcrcaput eiM cauft'am ^3^8?^*^ ipftuiftripütm,ideft,crimenuidelicet commi^um,cu wcau^a in crueë eÃet adm.Porro triplici iDud lm» gw fenptum erat, niiMirtw« wdgandi illiui conftlio^ lt;iuoniampri£terftequëtiam popwli quiadftftuuma digue pro tnore conftuxerat, m proumcia er Grlt;eci
1 er Latini,er gui jndigeniC erant ^ Hebrat uer^arena
ID V M ÃE A.
144
fur* Hoc ipfum z^ iudteorum uerba conuïncM)t,^i Pildtumlodunis 19. l^oUfcribere,Rexludlt;eorti.Hif fed quod iüe dixerit,Rex fuin ïudieoru: uelut wnMif tes conflire Pilato,qsod hue mixime clt;tuflaeflctlt;^ ciflxus. l^otiui autë efl, qudm ut egedt cxplicitilt;^'*ââ , E/ogi(»M Wï bondm pdrtem dcceptwm, er rerum pt^ cidre geflurMn fldjje, Qÿetnqudm hdud mdignvi ilt;^* tioMu efl locus ïlle Cdpitolini m uitd Gordioti inf^^ ris, ubi trddit Gordidno m Syrid tumulum extm^ Elogio Grads,LdtinK,Perficis, ludaids, er ^^!gt;^ ptijs literis mflulpto or nutum fliffe, nimiru/rn d W* tdnti prmcipis dd multorum notitid perueniret- f^* ri neq muius neq certius uUum innocentia , ddri teflinwnium potuit, qudtn quod dducrflri'^â^ nis loco intendiflent: quod turnen reipfd non cr'^ fed de prophetid depromptumueritutispracoii^^ erdt. Longe dnte ZdebdriM iflud per fliritum itl^ rdt,Ecce rextuusuenittibimunfluetus fedens[lt;gt;ll^ apM,m,Sic er Cdiphus Chriftum uuflo confllio pfâ* diturus, inedmAtionis dus myflerium enurdid,'''â lius eÃe dfferens unum hominem mori, quM P^â'^ totum gentem.O uerenddm iUdm ccelcfiiu refW/i ( titudmë : ddeóne wzcoc!lt;/p P R O VID E N T l decretdfumt,utillisimpij etidm erinuiti,«0â^â' tdmenfuffrdgenturfSed reuertendum nabis äd â¦t, turn efl^er de PraÃdum quidem poteflate id» ^ ^^
I D V M ÃE A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;14V
BK«c reU^ui reddcmtu.Vlerodes iimior hdudim nwl to ante FeUcem ludieS adminiftrStem, co morbo quo fitter f erlernt caftui, ^ iffe uentre uermibM erofo ^J®^^ââ fetqt,aulhor£Luca Kói.duodedmo. Ne^ exiflinun dimejijdgenuimorbosdendturie lege projiilos, [eidiuiMnugii ultione imtnijjdsÃii(je,cu'm alios 5Ko^ bac plaga legamta de medio fublatos tyranos, quimnocentem Chrijtianorumptnguinemfudiffent, Gilerium enm Maximianiim,qui cum Chloro Con» jfintmi paire imperium tenuit, uermibut précordia roientibut, erfubuitte exitum etiam erudlatis wife fcmtcrijjJ'c,EutropiM uicinus Conjhntini tempori btit author prodidit. Et Ldtui PomponiiK in Chloro bnpen^ore idem relirens,tncidit,inquit,in morbumt tdeuimgumibut mnAtum uirilia exedit^marcefeente tota ilia corporis parte uermes puUularunt, remedia ^eranttmedid de(j^erauere,crc. Et paulô infra. Ex f^iinquit^morbo pcrqt,homo gloria rei militaris iUu Pw, ueru fauitia in ChriÃianos crudcUs, undefadSi nitu habuiffc créditas eÃt Cadenas LtCtus, alibi te» ?^âtt, ipjurn met Galerium fuffiicatumfiiiffe, hoc fc toerbi genere correptum ,quod licentius Chriflianos fJP^ ferfecutus. C^ua de re^ uelut panitensjecreta lt;^horum necem publicata reuocarit ,^ accerÃri Chriflianos iufferit, qui pro falute principes orarent.
Agnpp4 4Mtfm dtduflid 4 Felice, quum Paneadem,
33 5
146 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I D V M AE A.
BitthdnfdmfTrachonitida er f^bilenenLylanU,^ biles Tetrarch^ accepiUct^uxorcBerenicedA lt;nbsp;n regno uf^i ad tempus [ubuerfionis Hierofolyntor^i^ tdh^^* quot;nbsp;prieÃtit-Hic eft AgrippaiuniordiUus^quiapudl^* earn Pauli fe fermone tadlumÃmulat, ut Chrij^â'^ Ãeret. EiM^^oratioiUaeÃ, quant lofephusHbro^^ Bella ludaico fecundo retulit, qua ludcêis Ãiaicrc,^ coMtus, ne muiilx fe Komanorum potents opPâ* nerent,cuius er ^geÃpptif iofephi abbreuiatofb' tra fecundo meminit. Memorandum autem à c^* pendum etiam, Antipatri profapiam tot diÿdtidlt;^ er potentie gradibus infubÃme eucäamjiirSti^ farn mtra jfatium annorum quinquagma pof ^â tem ChriÃi fublatam Ãiffe. quot;Verum eft illud ClM^^^ tü,Tolluntur m alt urn, ut lapfu grauiore ruintt ^'^ diutumafolenteffe imperia fcelere queftot- ^^^^ regnoexutisiüis^qiumexcifa iacerent Hierof^^* nu, omnis!^ dignité ludaica mteriffet, qA f^ quum ditionis erat,totum id Romanis eeÃit- H/f Antipatro er pofteris qua potuimus breuituift^ Strabone,Cornelio Tacito, iofepho,PgeÃppO) ^r bio er Hieronymo decerpÃmus, ad quos uberiotd^ bar urn rertim h^riam deÃderantes remittin«^'
lt;47
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I V D AE Ã.
IVdita[eiiuitur longe celeberrinM quonddm PaU fhnd pars, neq^ hodie d ueteri ilia terrarum ÃrtiU ate^spunquam alilt;e gentes cohmt^degenerMeri diiQ- Occafu idurmeiemifcetur, propemodum i«« wtolimite,propter federn ueterum populorumfub» ind: uiria^m.Kec eft uerim lud£a,quà m in ipfome^ iituHio inter mare tAediterraneum o' A^j^haltiten lieum,ubi 0 potiftmts locis culta eft:contrd Septen trionem trans loppen mdritimam 0 mediterraneant fiimchnntem,prietered 0 tras lordanë uf^ ad mon tlt;tnA,qu£ Petream Arabia excipiunt, protenfaeft. Nomen ei potiÃma tribui luda indidit,o'ab Occaf i guidfin OWw uerfus dimenfone fumptA pduló eft Ion ÿorquam fit laa.loppe oppido dBethleem non dm» plim XL VI. milliwm paftuum mteruaUo dift^tue, i^uemadmodum diuiu Hieronymus uetm eiusterr£ incold prodidit. Conjh,t autem Arabicas foUtudmet proxime agrum Bethlecmiticu incipere.At qua par» telordanemtranfit, etiamPlinio,fïllermolaum audi mtts,Per£ddi{ideft,id eft,trans amnemposait Ciua{âjæ^aJ^J* «oce o terra qu£ trans Euphratem eft Straboni di» citur. Quemadmodum TraftigritanilAarcellino qui trans Tigrm funt, 0 Tranfdanuuidni ueteribus,ut nabis hodiel^ qui transKhenumfunt TranfrhenAni dicunturXitatur er tAatthixi locus 4 Cdpite,SecuHti
ii 4
148 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I V D AE A,
finit eumturbtedeGälihedfleca^oli, ttierofolymiit lud£a fT TranÃordane, -^xf} iw lo^J^axou, ^«o^ £rafotm,d regionibm trans lordanem Ãtis,tritti^ Porrö çy lofephu ey EgeÃppum eo uocabulo vfo eÃe,ipà interprètes tefla.ntur.Et PlmiusUbtS.inPt^ raUelorü digejhone citeriorem luditä notninat,at tf ulteriore uelut amne diuifam inteUigere opus baba* mus.Loca ïud££ oppidaq^ plurinu quondam utrdi* quisquo^ Pakfliniinec enmuÃorum Ãi-ipttiris ^â* crebrior efl aut facratior menwria : terra promiÃ'gt;â nis prafertm resq; in ea geflM contemplantibui. Sc^ Kietotoa omniu lange clariÃmu Hicrofolynuflit âm me^o^ *^âquot;*â nbsp;nbsp;d££Ãtu,ey umbilici inflar habitu, tanto'q^ aliji fi*^
£lisfublimiut, quanto ludlt;ea ceteris Pahefliii^arii* bus celebrior extitit .Ipfe Hieronymus occafloneÃ* tas,ut arbitror,non iud££ folum,fed er terrarucit^ cunqua^iacentiumediam earn eÃe tradidit,loculi Ezechicl.s-cap.m medio gentiu pofui earn, amp;(⢠^, Pfal.73,Operatus efl falute in medio terrie,eft-ail'^ modum interpretans,ut orientalem Uli Aflam, ocu^ dentalem Europa, à Nieridie er Auftro Libyan amp;nbsp;Aflicä,a SeptentrioneScythas,Armenos,Perfas, tf reliquat Ponti nationesfleerit. C^i^ ratio medijtaiii etflad exeuÃam dimenÃonis normam nonadmointi quadrat, tarnen, quoniam Ezechielgentium menin^ quae Paie finie d âÃ. â' \ cÃcilelocüalnn deidi
I V D ÃE A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;449
ifcWî « ^Mo HJ omnes terræ partes atd expeditiw ^^ conudior ejje tranÃtus paffet,proÃüo non mos do non abfurda aieronymi fententia,fed ad natiuwa fon[im expUcandum idoned,^^ prophetico maxime forworn congrua eft.Q^od ad nominis rationem atti« ^o^traditidem author Ubro de lads Hebraicis ttiero foiyma initio Adonibezeth tenuiffe, inde lebufaos i ^MitiiH kbi« di(la,qbus pulfis Dauid multo poji tem» poff totius earn ludaa prouinda metropolim fibril oidmÃtjZSquot; locum templo emerit ey impends Ãru* ^^^SalomonifiUo reliquerit-tofephus lib. V11» M 1* ^ndaid à melchifedech earn conditam,dein à Dauis do printum omnium Hierofolymanumcupatam fuiffe ^jÃrmat.vtdun^ ueri iUa habeant,dubitari non po» io^ Mrie earn permitia( ut affolet in fundandis urbi ^^}oxediÃcatam, ne^ tanti temporis decurfu, toties olt;optlt;ttn,direptam,dirutamq;, eandem Ãeiem feruare P^iniffc.Ci^antum autemueterum fcriploru ledio» quot;f ooUegimu, exifimamus earn wrbem nulla unqui Compareornatioremmunitioremue fuiffe quamquo ^^ill»coekfiisieffsChriftMDominus nojkr mors ton natus eff ç^od ipfum partim ex Plinio,qui paà ^nerÃamiHeroIblymam fub authoribusexci^ Veà pnÃnnis ffripfft,deprehendmus dariÃimam eamur biiimOrientis ^iffe, teÃante^ partim çrexTacita ojniÃmofam earnÃiffi tradit, fed pradpue ex lofes
53 5
f iyo
l V D AE A.
pho,(ttii/m UieroJolymorum flngulän diligent^ eoH j plexo,edo{li. Tacitut lib, X XLubide bcUoluiii^* co.Vrbem, inquit, arduarnÃtu opera ntolesq;Ãngt;i^ uerant,quts uel plana [atis imnirentur.iiam ^os ^ les in imnienfuin aditos claudebant muri per arte» | obliqui,aut introrfm Ãnuati,ut latera oppugnantini^ ad ià m pateÃerent. Extrema rupis abrupta, C^»*'^' res,ubi mons iuuiÃet,in Ãxaginta pedes,inter denef^ i« centenos qtui^ attoUebantur, mira ^edeamp;P^ ( cul mtuentibus pares. Alia intus mania regi^ elf a'' ieéla,con^)icuoqi ÃÃigio turris Antonia in bowtfi^ Templum. Antonijabllerode appeüata.Templwminmoii^ cis proprijq^muri laboreer opera ante aliosiv porticus quis templum ambiebatur egregium P'^^ gmeculum:fans perennis aqua, cauatiÃtbtern«''^'^ tes,er piÃin£,ciÃerni£q- feruandis imbribusiK^, ladtus.Ex cuius deÃriptioneÃeile inteüigdi*^ r perquam obuium eà in facris liters,aÃendereügt; folymam, reÃrentibus qui alijs è locis eo eÃent pW âi.Contrà uero, deÃendere qui HieroÃlymi^ và ^S^eÃt» nimirum propter arduum urbis Ãttiif^\^ bitus eins triginaÃadioru/mÃit,er pro ^diÃe^^l^ augmenta populiq^ Ãequensia ad triplicent nvt^'* uerat,quorivm extremus nanaginti turribas p^ battunde ueriÃmu/m eÃe arbitror quad T'*''â*'â^ Ãrt initio obfidionis omnis «etatis fexus^ ^«^ j^
I V D AE A; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^yi
lu^nwinuKierofolymisfitiÃe. lofcphus h^nalu» iiicilocupletifimui teÃis,Antomlt;iin,ait^ win turrim ^io ut Tacitus, fed arcif mfl9,r propugndculu fuif» fe,haud longe à temploÃtim, quoi pojka Komanut j miles pfitÃdio impoÃto nutnierit, Ãftis maxime die» tgt;iu excubante, ne quid luditorumcoetutrerivm noua »'M,pro gentii obÃinAtia,moliretur. Porrô no hic fb nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»
Ilm qimquä mu»itiÃimoiediÃcio,fed zyulijs itidem
i nbsp;nbsp;wgentitwÃrudurif urbe Kerodes exornAuerat,qiU. ® jââ* ^*
^wtiprtcipuuatriuVludfuityta.niaelegantiaes-ma» gmpffntw conditum,ut feribenti Ãbi cafum urbis la» ebrymM obortaiÃiÃe,tofephusfaÃui Ãt, quu ruinée tins ïecordaretur,Puto aut iUud fisiÃein quod Chri» flus ad Herodem Tetrorcham duüus eÃ,Logwn eÃet umpliÃimaspontiÃcum domos, ey PreÃdumproum de ides qu£ Pretoria dicebantur,enunurare: pr^te feafi)ra,tribunaliaq; ey tithoÃratuiUudfublime,in LkHoUh^ gKo Pildfi« iudicis oÃeio Ãn{lurus,confedit,qudnd9 *^ de cbrijfo falutari noftro ad crucem Ãgendo pronum»
1 nbsp;nbsp;nbsp;tmuit, loan, XIX. Tradit lofephus er Helena iüi
i f^diabenorü regina profelyta magniÃeax ades Hica
11 nbsp;nbsp;fofolyma ÃÃead radicern mentis appoÃtax, er ex»
! nbsp;nbsp;nbsp;tw iirbf«i ei uita deÃn0i£,Vlaufoleum poÃtu ÃiÃe, ( guod edm urbe aliquando fama laborante eximia fua 1 nbsp;nbsp;nbsp;bberalitate iuuiÃit. Sed er Ãnte cuius Tacitux '^'^ttü^^^^ ( nit,iofepbus Siloha uoclt;ä : unde pifeina quo^ cuius som.
loannj'X. eäpite meminit nomen jùi^e ucroÃtiii cfl-Plures Mtem mürbe pifeinasÃtiffe, prater Tä^ twin etiarn lieemms retulit, ob aquarum fcilicet lt;* piamt qua uberrima Hierofolyma fuit, Strabonett*
Moat Okncti.
Clt;(b00.
fk,quwm totui tarnen duitati adiacens ager imdi^c^ Bdhreda. reretjoan.quinto cap.3ethfedam nommai célébrer pj^^ââ t^«i«d»tttqtta ey Probatica dida eft, iesro rov n^^ èlt;xtn,quonia morem haberent facerdotes in ea o»^^ Utandas abluendi. Mons Oliuarum proximtnufbH^ minebat,propemedius pro^ndaMlleÃffu^,q^^'^\ j rensiUeCedronmemoratuiEttangeliftis pfluit'^^^ ' autem moenibut uicinws er at, ut m Ãtali iÃa olj^ j ne TitM,VefpaÃani filiui, ludaos Ãme coÃiitin^^* murum ingenti opere cirewm urbem duceret, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
etiarn mantis Oliueti complexus Ãerit,teÃe vÃrf' Kec lüud quidem tacendwm,ornatiÃimM quaflt;^ ^ rofolymorwmflruduras Ãrecandidi marmorii^ fe,nec ea atate ludais opes deÃtiffe,qult;e id gen^r ptibus fufficerent. Humsurbis tarn ornat£,H^\^ pla,tamfiorentis,Chriflus uicem doluit, ChriÃi'^^ quam qui ad feruandum fanandum^aduener^' i fieuü fuper ea,qucgt;d propediem in manus Genitiv t fet uentura,qult;e folo ipfam iequarent,necreli^gt;'^f ^ fent lapidem fuper lapide, eö quad dient it^Ã^^ fua non inteUexiffet, Luca XI. Secundo imperij VeffaÃoni, dreüer annum à mortuo CW
: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i y D AE A»
^^lt;^^fÃmwm,géminé £fb.tc,ïîierofolymâ, olfcf» i^i «pta, cr in cintres redada eft, bominum omms ttntis ^ generis eo beUo intra er extra urbem [ex» âWfiiiî milibus uario cafu extindis er mortuis^BeUi ^^Ãtm Suetonius 0â Tacitus rebeUionem tudæoru t^^jje tradunt,[ed inde natam quèd antiquis facerdoa ^âw Iitfrij contineri palam Ãrebatur^eo ipÃo tempos ^^^feutualeÃeret Ortens^ proÃdi^i [ud£a rerum f^dfentur^fiuod ipliem infetransÃrentestudai, ma P^^ iugum exeuÃerant. Cornelius Tacitui pari lea i ^âttinuolucrwm huiusprophetM ad ^ef^apanuM
^T^itum retulit. Cu/m citra controuerfiam prophea ^^deregno iüo fj^iritaU Ãdei er redemptions per ^^iSbi/rn^q^uodexludaam uniuerfum orbemuen* fwimi eÃet,canerent, à pauperibui lüis feruis D omia quot;* lt;'igt;ptrapifcaturaad munus Euangelij uocatis,non â^i^ynonfoederum nexu, non opum er honoris fia d^^^fidbumiUtate, uirtute, panopliamUtuÃiria i'^al^fdodrina^i CT exemplo, inaudito omnibus fea «fe uidoria genere ultra limites etiam Romani ima ferii tum omnium toto orbe maxmi, propagarunt.
- ''^Idcoautemconfiareapudreceptos aulboresEiiero . foljm4 eo ipfo die inuafit er capta, quo ante Eabya lonij ecepijjent,annis ab Antioebi captiuitate (de qua i nbsp;nbsp;^x dicemus^C C X X XIX. 4 fecumda autë £dia
1 Ãitione templi qua ficundo anno Darij fida cd.
Iy4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;IVDAEA.
(tnnis D.XCI. à prima Salomonii extruUioe M^C H' annis.Titus tanto rer urn fuaeÃu urbem coepütV^f^ üm ipfe fatereturnuminisfeÃuoreadiuudru ^^^ nihil eftam firmum ?^ potent,nihil tamÃrte amp;nbsp;quot;'â* nit urn quod cafurum non Ãt, ubi me,im cuiui w^'^ omniaexiSlttnt,decreueritTatauiaminuenii^i'^ââ iüud quidem paruum inflidhe ultionis arpM^gt; quod cum Delius Adrianus imperator, anrisi^â i quiqudÿnu poft fubuerÃonem à VejftaÃanisft^^, ludaos intra ruder a habitare,çr iacentem inft^^ itrbem,utcunlt;^ ftruHis adtfieiji excitare permijr adeo ut prateritum urbis cafum rebus proft^. cedentibus,liberalitAS or muniftcentia prindpi^A^ de fuQ nomine Aeliamuocajft;t,refar{lurd uidefi^^' ⢠Repente tarnen natum apud principem couft^'^ niagrauiÃimocaftu proftrauit,'Ramdiim dMefK reUgione décréta,loui templum iuxta ponit,ditiV rum deorü imagines erigit, dum peregrinis fted^ norat,poftremo er genitalia prectdere lud^os iK*^ tumultibui primu excitatis,mox rebeUioneÃdi^ turn exortueftf in quo (ftDioni credimus) foluftd uniuerfa etia tudaaad interneciomuli^^ M eft,quinqudginta milibus uiroru quiautprar txcurftonibus interierant,defyderatis. Eutrop^'^^, thor eft poftta Chriftianis relida earn, qui 'meilief â¢Certum aut quantumuis affiidam,ConftAntiiio
^^niiwlumnomodica hotrnnufrequentU hetiitari tlt;xptAm.'Vitde Hieronymus ad Paulinu fcribens £ta^ te[in célébré ^ umuerft generis boiwnu toto orbe ^^iiewrentiu plenum,er Aeliam didam ^ifje, pro» ^it,Prequentem ficeranttranquiUa tempora, ey ^aies 4 per[ecutionibus,nMiorqi fecuritas eceleÃarü, ^ütm [andorü locorum Ãma in Syriarn Oquot; tudecâ il» ^xerat,neci^deerat comunibus uotis principe Ãuor. ^tm^ui neÃc quidé bonos loco manÃt, nee tuta ab ^^ieris[itéré quamultis iam annis coudluerant,Pcr» f« fnim CoÃbotS regisauÃieijs tud^am ingreÃi, ur» ^(nilli^mgentihominu jlragefrda,erEpifcopQ 'Za ^ilt;tria capto, diripuere, Heradio imperante, annis P°3 attii Chriftum [excenlis aâ nouem, poft Hiero» tiymimortem centum odudgintafeptem.Satis conftät (it meurftone ludlt;eorum manum, quiefte cum Perfti âwiunxerat,non paru damni noftris intuliÃe.A.d ex» ifenum Vrbanus 11, urbis Koma Pontiftx,quem Pe *â'i cuiuftam Heremita: queretæ commouerant, Con» ^ihomGaUijs habito, repetendte illius autbor Ãit. Q»o tempore Galliarum er Germanice principesfle Wt Vrbani oratione perfttaft, uaUdiÃimo exerdtu (omparato^non Hieroftlymafolum,ftd iu/hm etiant ^yria partem Saracenis ereptam, regno Hierofoly» Wor«m recens infttutofubdiderunt, Anno 4 Cbrifto »wto M» X C. I X.D«r4Hà regnum dduÃq^ Kuodolft
156 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;IV D AE A.
Aumd^urgij ïiom.regis mortem, amis pauli mùamp;f ducentis : dubium maiore ne clade amiÃum dn reta^ tum.Certe nee pdHis, nee faderibus unquamÃdi^ partes, er mos quidam inoleuerat Cruds (ut aid^^ predicandie^qua pgnati milites,plerunq; noÃros V^ iori damne quam hoÃes aÃieiebant, grauiÃinuSâ^â cubi eo pratextu motibus excitatis. Sed er r°'^â^^ principum baud dubiepius candidusq^, para»P^ fÃerisfuceeÃibus excipiebatur,ncq; uüa Mciorin incruenta^tit,quanquam tolerabile iÃud quüör [et à perpetuum:erÃmn oleum (quoddicitur)^ cperamperdidiÃemus, poÃtantorum principiiiK^â des,toties noÃris ÃÃs Ãgatis^ tota demum Syf^^i' ftdÃa. Qjtam retineri in fidepotuiff'e,Ãunt qui tf^^ modo concordem per initia conatum noÃromfib^ ritia er ambitio quorun dam non turbalÃb
T E M p L v M.
TcwpliuB. C»nmodummihiuifium,er de l^P^^'^^^ f pmdicere,quodipfiimquanqMmÃfâ tea Ãoliatum, immenfietasnen opuif^^'^^^, fe antequam exficinderetur Cornelius ^â^â^'^^^(ü didit.CondideratiUudinitio Salomonquadr^â^i ^^ oduaginta annis poà ludeorum ex Aegypi'^ J^âbi tionem,uttertiolibroRegum legitur. ÃrtÃâ^*^^^
T E M P L V M.
ffîtiw mdicium, quim quodfierté literlt;e tefläntur^ P'wcf/itom quinqiugmti nuUiumhominumopcre, fq^timo demum anno ad jinem pcrduUum ejje^ut mi ^^wwnÃt Ãmain iUim toto terrarum orbe merea ^^^^je^?oÃtumtradunt inteduo çy conÃgt;icuo coüe^ ^onÃuApte modo natura,fed (y- arte munito. VeriÃa ^^t autem turn maxime ut muniretur curaffe lud£os tomiom Babylonq Mfkffent^zy rurfut poft folutum t^dùm rejlaurarctur,ç\uum oppugnaret Pompeim *^ifgt;üi ^ffa cy ftrmii mÅnibut emgebatur, quit res â^^âiuffaftiit,uttertio primum menfe, nee mà obfera Wto ieitmq die caperet^Tradit autem Ezdr£s,fenioa ^tsquofdam ex luden cum inihuratum ab exilio 'm» ^'^iiiejfentjplorare capiffe, prioris templi memoria, wi ^ecunduria iüa ftruäura non rejfondcret : citra ^ontrouerftam enim cy jflendidtftmum zy pulcher tbntimftdtquod Salomon, ut erat à parente iuftm, fidruxit. Cetcrum ut regibm ludeorum poft Daui» ^ V Salomonern res aduerfe f-equentcr accide» tunt,ob negleilum uiui dei cultim, ita neq; Templo toiquiftureligio zy dignitatidefapermanftt ,pofta ^uanaratiüiperegrmai excelfaq- ZT lucosfequen »ff,fretereatemplum (quodmiremur) eontemptif Itfftceremonijs claudere,zy GentiUum fe facrorunt Viniate conjfurcare caepiftent.üec m panam folunt VwndHim diurne iu^tieirrogaa, lUi gentiaffti^
rr
T E M P L V M.
dio r^.ffd er in admonitionem, ut nelt;^ regW) ne^gt;^ templOyÃg'tris nimirum çr umbris rerun tribuerd» fed ad altiora intenderët animax, fiiem^i inejuirerét, cuiui gratia lUa Stifjent intro dada. \d quidem aiiO diferte per prophete« egit, ut palam iniweret neh* gemquidem tanta comnünationepromulgatani,b^â nam fe dedijje,nec placere hire ar urn cftaurof^[^'* guinem, cTc. nine iüaeÃrerun cafuumqintti'^^ Cr fteer datum hiftoria MrietM. Kegnum talies idi*^ fum,demum er translatam-Templumtotnodi^^'^* liatum,'mcen[um,rejhuratu,rurfufÃ)oliatu'niAâ'âi^ turnen uiciÃitudme afflidionum nihil horumft *â''â turn fublatum aut fubuerfum eÃ,qum ad praÃt^Ã^ per propheteÃnöÃtum peruenerit. Legi durand''^ erat ad \o jnnem,'remplo ad mortem Chrijb, amp;(^. turn illud in cruce templum triduo^; relt;ediÃcatlt;s^â: çr regnum turn primum ludais m totum erepW lt;nbsp;quit iüe ueniret qui erat mttendiu. Nos hoc locof^^ cis er quitempluimulermt, er quiinÃuurarin^^â^ febimus. Primum, poà diuifum ludais à morte^do* monis reg!ium,Sefach,quem SuÃaebum laÃp^'''^^ minAt, Aegyptirex er amicus Hieroboarn:âÃâC^ qui proÃtgum in aulam faam recepiÃet, poÃcâ^^^^ Hierofolymam tpÃum etiarn TemplumÃoliauUd''^^ degrauibus inimicitijs inter Ãraelem er ludaiiKâ^ tifÃoM rex ÃraeHs AmaÃa deuido non wben^ ^ â
T E M P L V M.
^59
ttpit,l^olidto tcmpla,fcd or the faurof reglos ah[bt» lit. Nee extern^ modo ,fid domeflicls etiam rcgibui «d pradarn patuit. Achaz ludd: princeps impiia boa tno,zr regnandi gloria cldlM^quo regem Affyrium TegltitphalajJ'ar turn Syria populantem, contra Pbd ceen ifraèlis regem conciare, ex fuarum partium fi cm pojjet, quicquid potuit pecuniarum corradens^ tic Tetnplo quidem pepercit, quanquarn clufo conÃa lie, Simde quiddam ex de Ezeehia ludeeorumrege {cripturaprodidityfed pio ex deo charo prutcipi iua ^^miÃdi cauÃdjuit. t^aluit hic pecuniam quant ntbem perdere, nee ultionem quapuit ut Achdz,feil liberationem, er edduca rei diÃendio ^aluti malton â¢â 1«« confHlwtScd erhojlis potentia datai,quum da ti-mEzcchie jidem uioldÃet,diuinA ultione reprefpti fJl-Vfwam nojlri iam olim Ezcchi£ conplio m Sara f^iccnos et Turedi eÃent uÃ,aurimq' quod in perÃn ^enüiUixexpeditionesprofiiÃmeÃ, hoÃi datum, amp;padiii redempta pax effet ( quod lüufirem Sena» tum reipub.Renette aliquoties Ãeiffe kgnm«) pro» ^^0 meüiM baberef res Cbri/Ãonpr« Orientis^q per fetuoiUo benigerüdi more hadlenui habueri/ntipraa elmenm Cyrui iUe Alcxddrmf urbU fub Her4cli» 'wperotore cpifcopiw^qui quam armaa manu immia â¢gt;«re Aegypto Sarracenos «iderct, nec^ uUa ffem ha ^WmUcMtly opf, ignAwisw tum ut tempora Ãre»
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rr x
iû T E M P L V M.
bant agente, optimum ratux cum gente pacifd^ prlt;edam naa, annuum eis tributum aliquot mUini'^ pronüttit.tiojlii conditione accepta toto triennia^i gypto abflinutt.Demum delatus apud tieracliu/m Cf rut,ut qui Aegypù opes 'm hoftem transjirret, {^^* nuelem quenda Armenium fuccelforem accipit, qi^^ tributum negante, contmuo Aegyptum Sarraceni lt;X cupant^ imperator poenitentia dudus, Cyrum W^ oratumSarraccnos,ut Ãnibus excedere annuu«ilt;^^ bic ante dedijjet tributum accipere uclmt.Tum ïââ' dam exSarracenis mgentem quandamcolumni»*'^ güo Ormans, Putas ne, 'mquit, CyreÃeripoffe,^ hanc columnAmdeuores i Qu° fieri paffe negittdti Tam(mquit iUc) difficile eft Ã,£lu ut dei^nceps nos Af gyptoexcedamus. itafapenoftrtsobfitit temeriti^» Contra fides feruM hofti,cr,qua ex'mium Chrifi^ mfini ornament urn eft, mäfttetudo fiepiÃime profité' Eft er fub loachimo rege ffoliatum templu, C ^'^ paulo Sedechia capto, meenfum er dirutum, tnti^ quodrmgentis quadragmaduobut poftquam à Salo^ mane effet conditum,eo firme tempore quo TarqiA* tiiut Prifeus Komie regnauit, annis ante MdumStb lUtorem paulo inmuffixcentisAnde reftaurdtuni,'l^ gofes Araxerfis i11iut,cui Ocho cognomen fuit Pt^â fi{lus,uiolauit,teftibuslofipho er Eufibio-t^it^'^ gutem ab Alexandri pofteris, Ptolemtis uiddieet amp;
T E M P L V M. 161
ANlt;tgo«{jj(f(ifo mdignis midis trailari ludaorumre ^ÿonempotuiffe, (Juum ipfe amen Alexader Syrii f^^exerdtu mgrejfus^non urbi jolü Hierofolymce^ V^amp;Tcmplo honorem habuerit,nei^ ab immolant ^o pro legis ritu abborruerit, et Andromachu mAe* ^pt^mmoiuruA tutorem dederit. Contra, iUo märâ* l«o, Ptolfuifi« Ldgi filius, qui primm inter eiut du» Kskegypto prifuU^fade prophaiujje Templum le gtor.Sf(i ommunt mfolentiam Antiochus uicit Apie ttx,qui ^piphanes,id eÃ,iÃujlris cognominAtus, qua Stnattis authoritate Aegypto cederciujjus effets lu» itam mgrcjfiUyTempïum jjioUat, uafa coflat^tudteos ii Uolorum cultum adados,qui parère nollent occi ih-Samaritis ut louis adem in monte conderent, au» ibw^ü.Dcni^ à facris fuis m totucoêrcitis ludaiSf tam extruxit^cr fuper ea porcos immolauit. Adeo t^üfuperiuitcontumelia genus, quodDeus iüorunt idololatria^uclut alionem redditurus,non immiferit. Ãtitdobfcure enimdiuus Augufhnus libro t3, de Ci» wtiieOeimdicat, ludaorurncultum ab eo tempore quo prophete apud iüos effe defqffent,quotidie m de terw collapfwm elanguiÃ'e.Quanquam autem effent exommnumeromAgni quidam heroes, qui Templi popHlij reUgionem faluam cuperent, er eximie de umdicanda tudeorum libertate mererentur,necp ma» hgnt conAtibus interdît fuccederet, amen utm rebut
161 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;TEM,PI,VM.
äd r'^iM inlerittiméi; pronii^nihil folidtM, wl^^ turnum er at, fubmde projeter a aduerÃs turbabäntuf' PoÃremo RoniAni, qui poà Africain er AÃnn d^^^, latam,Pallt;tÃin£ peperccrant,mteflimi luditorWO^* fcordqs adduilt,ui{io Antiocho,etiam lud^am^ui^'^ garunt.Pfmui Pompeitu ïnaiolatumanteaP-Otn^^ tnilitiæ Templü, cepit,zr iure uiHoriie mgrc^i^b'-^ terii abÃinuittDem M. Crafrui homo auartÃi^^b^ peditione contra Parthos frfrepafima^ diuitidf^ templi comotui, ex itinere Uicrofolyma,diuertiUft aurum^; quod lüe mtnHum reliquerat, teinplo â'âr lit-CaÃio quoq; tyrannicidlt;e Syriam uexanüfi^^^^ ülud patuifre confr!i,t,quod ante quidem crGtib^ er Scaurm cr VarutajÃixerant. TitmueroVcfl^^ fianifiliui,Ãru{lurlt;e,aTbitror, admiratione cap^^â cim poà direptam urbern, tantum opus in imptt^^, name uturn manere cuperet ,onuÃu pneda mildt^ incendio fruÃra arcere conatus eÃ.Arfit iÿW '^^* to eo templum,quod(ut lofephus ait^fententiadt^ dum datnnauerat,aderatq^ euolutis temporibitf^^ lis dies-Mirum autem, quad idem lofrphuf aÃfrfdtt'^ dem die fab Tito incenÃim,quo ante'Ãabylonij^^^'*. dijfrentthoc eÃ,decimo AuguÃi die,Ver um Td^ii^ feruare Tcmplum non potuit, hoc mpetrauit lt;t lt;^â te,utÃaltem turret aliquot ÃupereffeÃneret, qu^ ''â* (10 ejÃe poÃtritati poÃent^quantam urbemPoP'^^â
TEMPLVM. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;3.6^
^nus ideui^ct-Conjht autem Templum 4 Babylon n^s 'mceiifwn,pr'mumreÃ3urari ab his captum^ 9«oj Cyrus exilio adhuc durante dimiferat, quern nu ncrum qumquagmta milium fuiffe Eufebius fcribit: po^a uero captiuitate in totum laxata, fecundo an ââo I'egni Darij ccu tradit Aggieus,à 2orobabel or Ie /«fillo Zoedech utaw^ quadragepmo demtmi an* t^abfolutum eÃ,annis ducentisante Alexandrum^ ^ehaaediÃeatione locus die Ioannis n.cap-aedpio inr^dÿadragma eyfex annis extruHu eà templum 'âOf, CT tu rn tribus diebus érigés iUud^ Non plus e* «(« Ãpte annis MJ eo condendo Salonwni,quanquant higenti hominum numerojaboratu eÃ.tierodes coe* ptum opu; odennio abfoluerat, Bradée erant exilia ®P«, Zr remoramSamaritani miecerat totiesreÃau f adonis impedito confilio.PrdmdeÃdum, ut ne con fai quidem prlmx iüi Ãrudura fecunda potuerit. ^emarandum autein quod libro uigeÃmotertio de luliano Imperatore Kareeïlmus fcribit ^ Eauentem timtudxisde ttierofolymis condendis çy reÃeien» ^odtnplo,poÃÃtalem tUam fubuerÃonem decreuif» faegodumq^ Alippio cuidam AntiochenÃ,qui Brit tanniasante rexerat^maturandum dediffe. Qui poà «xptimi opus re horrenda ceu prodigio admonitus, â¢t arebraiÃammarum eruptiones, qu£ inter fada» tutatoru ueÃigia erudaÃent,sntcrmttere labore fa
rr 4
164 ÃVD. DISPERS! o. rit eodHui.CertiÃimoargumeto, non pldcere dni,ii poÃabrogdtälcgts iujlitidm, z?quot; confummAtionM» Chrijio pritfliam, Templum denuo,uidelicet umbri poà lucêf^eftiuraretur. t^cq^ eà ut quifquatn de AiS miani bondÃde dubitandum extfliinet,quum w Ori^ tnte fub Ãuliano nulttaffe earn, conÃet.
IVDAEORVM DISPERSIO.
yâ^ V oniam in hanc rem incidnniu,uifa wbid 4 I tuditorüdtfperjloadlocorumemorumc^ ^quot;â^^piendam dignA qu^e re^rretur ^mdidnit J Udrie mAgis q uere quidci de iün tradiderunt. SpitrÃi ludeos primü mtcüigmM, noÃgt;ontc PaheÃinà egn^ fis, fed aut ui abdudos quum effent captiui, Ml int^ belli uenditos,aut qut compulÃrebuidduerÃ!,Ãgââl'^ bi confuluiffent. Primm omniü TeglatphalafförW d^os in Cyrenemffarfftmecmulto poÃnugnueom namerum è GaUlæa er iuxa incentibm terrisjnH' diarn er PerÃdemtrdnÃiiiit: quod ante P^oimoncen diain Ãclumeffc Eufebius affirmât. Alio iteintciiipgt; re ab iüo,quo Syria inuaffa KaÃn regem occiditS^* pe enim Syria cum exercitu mgreffum earn, ex qtnd to Ãbro Reg«)« mteUigimus^Poà huneSalmanAZ'^i er ipà potent Affyriorumprinceps, Samaria ocett* paa,regë OÃam deuiâu cum reliquo lfra'èle,quiie^ cem tribubm cenfebatur trans Euphrate er Ti^î^ quot;nulltà antequain tribus luda caperetur ,abduxih
IVD. DISPERSIO. 165
Nf^enim bæc propi«^«o aUquo tempore, fediufio Anwim intcruidlo gejh futtt,necd nobis de quihuf« 1^,led de memordbilibiu tantum dij^erÃonibtufit lt;n(iitio,Porrô üechaonem Aegypti regem quam ad» ^[umAjjyrios in lucLeam exercitumdux^et, tod» sbim regem captiuum in Aegyptum deduxijje tertio tiidenlibro Regum tradiiur. HiferabUis tumflitus ^^dtlUnt fuit, quum inter A^yriös Aegyptios^ ue* ÃW de regno e^ certatum, in medio enim poÃta nulla «quot;^Uüi« Utm uiHorid hdbuit, fed perpetuis idibui pwimn.ey ceu rupes dliqua marints expoÃtd flu£ii* ^'ffidut bitte aut illinc exortd tcmpcfhtis procellis o^fidieSi.Dij^erÃonum autemlonge maxima,fuit w ^Aylonicd illa edptiuitdte, cuius tarnen, ut poÃre» ^^Ãripturalquod fciainymeminUyqiidndo toachimo â¢â 'gccMm omniÃmlia abdu£lo,mox paulo Ãabucho» ^lt;^noforeuerfd urbe Sedechiamflqs crluminibus or ^âïfKw, cum maxima captiuorum multitudine tranf* (âlit; qmm Kattbeus tu.ixolKia'ïa.p ^«SuTwvoQ UO Ttinfmi-««art,er uulgotranfmgratio Babylonica dicitur, ^'âÃ^®â* fiptiiiginta annorum Ãacio determinata, quo tempo ^^^Ãyrq er Perfie rerum m AÃa funt potiti. Prat inni« AegyptoPharao, Vdphres uocatM,adquem fnh iabyloniorum dduentum magna ïudieoru pars, sonfientia rebelUonis territa, ne in régis, ultionem ?, mcidcrcnt,cofugit. Nt eo tempore
±66
l V D. D I S P E R S f 0.
etidm R.egyptam ludigos mcolere ex pijje mteUigdmut. VeroÃmUe autem nee SuÃ^â^'^ ^ capiendo ttierofolymis prorfm hominum . peperdÃc^cum ey PtolemgumiüivmLdgiieif^y prd i»entinimni,poà cdptdm urbem pluriMOS Wâ , rum cdptiuos in Aegyptu trdduxiÃeyCOitjk^A^^ tis pojl annif d Philddelpho iüo,de quo eà in drid diäÃmdnumiÃifunt. Ex Titi duté Vf^^'P^ uidona nutlta midu ludlt;eorum uenditd fiwt, r bduddubie miferrima diÃierÃoÃit, cumnenâ^ cerentur,Ãcd uenirent, longe dutem deterior fWp⢠quim cdptiuiconditio eÃet. QudnqudmdUtemff i iUaprolegisfuggy infitutorumratione,p'^^T^ liqudrumndtionumcontemptu quoddm, dUt^n^^ qudm niÃgrduibiu^ut dixi,cduÃis exdgitdtd, inâ^^ ! «ds fe terrdx contulerit, fed in PalgjUnd eeu au^ â dpdtribusreceptdfede,continuerit: tuntenpefr Ãud£dpopuliRomanipronincidÃi{ldeÃ,amp;â^'ââ'f ' fbearumdiffentioHti,Ã(iionum,tumultuumnnllgt;^f ! nis eÃet, prêterea uarie fe duces legionu amp;nbsp;^ . Romang in adminiÃrandaiUd regionegereréigt;â^'â re m alias,puincids gy pro iure quo imperij w« P''ââ, effeuidebantur,cæteris itidë terris,urbibat, d^i^f, ditionisRomdng effent immgrdre cocperlit. ^^f modum Gifcdlis GdlUgg opp:do relidis TdrfiMfi^â graÃe PukPi ApaÃoli parentes diuus tdiailld^^
IVD. DISPERSIO. 167 win innuit.Ãiuanquà , ut 4 nobis eà in PeloponeÃo di ta, oHopÃimo temper luditoru cum Gentibui co^ mrtio, quippe qui fynAgogMfu^i frequcntarent,cr prouinciahu Ãaem ritibiuq^ detraherent, ut non raro principes,tudicoruiiicoluinitatê çr ut cis in^puindji iocme^et,cbtra Gentiü infultationè, diplonutis atq^ tiiieiidii tuerijùerint coa{ii.Porrà ,qui ad hue mo* imj^irp ej]eiit^auit£ fedis z^ reUgionis memores^ piguUsannis tiierofolymà ceu ad metropolm zr fd» ^orum matrë dona mittere, cr ad fiÃos dies uel re» 'fMüÃimisalocis aduolare,temploq;ç^ facerdotio pffcipHMin honoré impendere, coÃueuerunt, Ne$ iJ iWif« modo/ed er d Gentibus templi Ãtma excita» âK) Ãäu eà : quod uel una 'Eunuchi Candaces proû ^iweintelligitur.Et AuguÃü CaÃarem,templum uel lt;^bÃnti coluilfe^erexirnqs donarijs ornaff'e,ïofephM «wtborf/l.Hmc illaapud Lucarn Aél^captn.itot re» ÿonibui proÃdt multitudims jrequétia, nine et Pau bÃngulareÃudiumÃÃis diebus lüerofolymam pro» ^dÃendi,qui non alio aut tempore aut loco maiore ^^»Ãonem dodrina ChrifiiinÃ'atres propagandæ^ ^tptisre poter at. nadenus de \ud£orum diÃperÃone q^m GentesÃcere. Huncde iüadicendu, qua noÃri 5W ex circuneiÃone credidiÃent,no à Gentibus, fed âgt;bipÃs\udeis, funt perpeÃi-Quando mortuo Chri jl® er rediuiuo,cr in coelos aÃumpto, dodrina dus, â ubilo minore odioia difcipulis eà borü mdUgnütdt
ióS IVD. DISPERS! 0.
dflatd accufats-c^i er fammi crimittis loco itii^i qiüm anted in magiftro er domino fiiiffet. Su«t tJ* empla eim rei plufcula apud Lucam mAdis: Idÿ liter ce Paulo turn perfeeutori traditie,qua uafniu ^ rabiein dominie am dodrindm accenÃfiirerentii^ cumento fimt, Non fatis erat ilin urbe fumwcitf ; nostros, nià er m reliquam Syriam ad poena ^«lt;^ | quirerent,mitterentur. Dium tiieronymtu libri)^gt;^ to Commentariorum in Efaiam,tradit ludeosnen^ Syriam folum,fed er w omnes gentes literas ieV tupaÃioChriÃirccipcretur,totumq; arbent bm modi bla^jphemitt dtjfeminatione impleuijfe- Vâ''^® lud cjuolt;^ accidijje arbitror, ut etiam Romi dio aduerÃm nojiros qui turn primùm illô uenr ' tumuliuari propter ChriÃum (tejk etiam Sueto«^ coepmnt,atq;eareClaudium jeditiones iniiig'âr reitem,ad hoe ipfum impuliffe,ut ludaos in totidi*^, be peUeret. Nee aliamagis caujÃa, rebm po^^ ®'^ galis,faam illam ad Ãatres qui Romie erant,epgt;^^^j f^pfiff^ Paulum, quà m ut diÃidiorum mol^'f* medio fubldta,conceptum Gentibusin iuditof o^^^ toîleret,YurÃum er circuneiÃoni juperciUuM^^^ beret, doceretq^ nee praputium nee circuneiÃt'^^ quicquameÃe,[ediuÃitiamqu£cxÃde eÃet in^ Ãum. In lud£auero tametÃnome Cbriftianufii^^ inuididpremeretur,neque eÃet uüanoÃrii^fâ'^
IVO. DISPERS! o. 169
^âi«, tarnen infummis illif proceUK eccleÃam tuta* ^^^S^ioniiniu,fedpauperem, zr cuiiu alintoniæde ^harmn ecdeÃaru hberalitäte, Paulus Apoflolus pro gt;^^ierüMti fuo in temploÃipem iadebant, quo uen fr« onoÃrum alerentur^madabant animalcula,quie y^dotiafaginArent:denilt;^ in udfa, ZT luxum abo» Idjjiikndoris pars optm pro^ndebatur, quo extern ^Werent,cum ipà intus puteÃeretit.At PauluiÃa» ^^Mebaritatis pncÃriptOjUelab Europa cedefqs ^°Wlt;gfr quod pauperibusÃmdis in alimoniam fugge» fotâUtenipla erant dei uiui,m Ãeciern [qtulidi zy ne» i^^^dntiK puri,hoc efifandi. Petrus autem adÃa» ^^tper Apam damp;erjos fcribens,fanè neq- hos folum Ãâ* ofâ fidem in ChriÃum UieroÃolymis eÃent pulÃ, ^'l^^*^ ^q^i^osquianteinealocaueniffent ffeorÃm uide= * *âf occiptre, fed generaliter complediÃarfos. Ipfe â¢wP((M(«4 ebfi^ ppf fytiAgogas AÃa pradicato^ f^quimmultos tudaorum adÃdem couertitjeÃe in ^ÆitsLHM.Ponâ¢Ã³ dodrina Pauli etiam Petrus memi 'quot;^Nfl«! innuens baud latere[efe, quod ca ipfa proà ^Ã^^iâPionpretereMidum autem eccleÃam HieroÃo ^Manam,Claudij temporibus baud incelebrem Ãif i^uoniam illilegalium ceremoniarum obferuatioà ''ââdsaUquidapud tudaosconciUaÃet. Ef Hierofoly» ^dpp gentis caput haberentur « Poà jubuerÃonem ^^m qua annis decern zy Ãptem poÃclaudq m»
o IV D. DISPERSIO.
peratoris mortonÃilaeft, t^r urbis (^ ecclelt^^** gmtM ad Cflaream trdnfljt.'t^am ZTTdeitus (lui ^ i excidiumiiierolblymianumfmppt/ib.XXI-^^ i faredin caput ludMfacit,^ Hicronymiu vu Ep'!^®^ qiudä ad loannë tiierofolymitanu Epifcopum, iu^'^ cat,etià fud dtdte Clt;efarea metropolim iiierofoiy^^ fuiffe-Quanqua huicurbiueldlfiiól£ ^diruti,!^* per bonos habitus Apofklicis (cdis,ob tot tanaruVi j rerü çy in pfvmis A pofioloru numoria, bowrii f^ti* rogatiM iam olimfcrudta^^l^icence etia SynoU^ creto conjhbili»âTantd aut Icgii cura primis ®r tribus Cbrijiu confiais ddfiiit,ut Eufehius tradut, «âââ nifi ex circuneiÃone lüis kilos epifcoposfuiffei^^^, Gentibus turn primiun adniifjos, cum fraais lttd£lt;i^^ , rebus, GT urbe fubuerfd, diuind etia ultione in t(«(^* effet feuitu-Certè ludai'zdffe etia lacobum ^pol^â^â^â primum eccleÃlt;e illius Epifcopum, üla palam H^'^ tur qute Euds Ad.X X Etradidit, quod quidé bi^, itA^iluintelligimus, uelut incognita iüi iufUtiâ^^^ fierit, qui Gentes tarnen legis onere no graiundi^ ff* fuiÃet: fed quod externo illo cr perfe innociio ciitO) parcendum ludæis exifUmauit, quo maior ei o^^'^l^quot; de Ulis perfuadendis er Cbrifk lucriÃeandis, nd fui' num effe poffet-C^Ud de re, cr Paulo confatam inu'* diam, hoc prietextus genere declinare, oâ Iffgt;^'*'^ ^â i tsiÃtrij illitKÃuorabileefficere,Ãterdt conatus- N'^ I
SAMARIA«
freUgione controuerfa intempeftiudUbertate ^emtiui ejidam ^catalogii cenfos Hicrofolymita» ^! pojkres, zx t/^i^-t'v^oK^ inferiptos fuijje conflits W nljoj quoq- maiorü ecdeÃarum pr^efides^ceu 4 «o» ^if w Alexandria didum eÃ
SAMARIA ET INIBI DE
ludtsorum regno.
Sf^mArià pukherrimo PaheÃna: çjâ uberrimo la coÃta eÃe Hieronymus tradà quanqua nee lu dee magnitudine nee Galihee conÃrenda. Haa iff ab eÃuo Oceafu mare noÃru^zr 'm littud cui Clt;t» flt;frei urbs clariÃ'ma impoÃta eÃ,prominet tAdBoa ^f^m zr latus Orienta Galiltea excipitur, ;pxmc la» ^O'W'riberiadiSyZr lordanê etiâ tranÃgreÃa,ad Ara» ^Ica uÃ^ deÃerta immittit. lofephus libro belli ludaici â¢11.4 Bico Genanie 'meipere eam,ZTuf^ ad Atrabi» ^^namToparebiä contingere,p3rodidit,Primùm qui» ^*®«i»i âifwi!l44di««f)Mï tribubuSyEphraim or ManaÃc,poà l^Ãa^mox zr regno ifraëUs attributa. Quandoquidc S^lomenf rege mortuo, cum maior tribuun pars Ãl^ tWî RoboamÃÃum plus quam tyrannictim Ãrre nol ^htydeÃdione Ãäa,Hieroboam pr£clarum ilium lt;^^'riemÃed humili ortum generejegem creatii fequu» ^^(Ãet,Samaria fedi deledaeÃtiniÃea Sichernue» *W tSquot; patriarcharum memoria eelebrata ciuitMj^
5^41)1 Ab'mekch tam dntea tuerterattob Hicrobolt;(ngt;
±7^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;SAMARIA.
exjlruüä çr pro regia habita eÃ, Durauit aidtvi i^ regnumducentis quinquaginm annii aduf^SAio^, najjarem AjJyriorumregem, à quo lfrael,utlt;âlt;^â dixintMyCaptui (^ m Perfax er Medos abdudm^^' annii baud multo minui ducentis ante id tempin lt;f^^ regnum ludiead extremum ^abuchodonoforÃl^^'^' Porro ifraèle fublato SabnanAZur metnor qMid^^k Ãcultate Sichmiam er reltquM Samaria: urbes c({i fet, pneÃdio ab A jfyria mijfo totain illam reffOquot;'^ comuniuit. Eufebim milites illos Samaritan, id â^â^ fiodes did os autunMt,uelut inde Samara non«'' ^ turn eÃe puandum Ãt, cum longe uetuÃim (f quoq- de cauÃis upturn eÃe, uel ex ip[a fcriptut^^, itmuitani thoritateconÃet^t/tixtumautemer ndliareboi«
genui, quanquarn lAoà legem recepiÃ^et O' religionedeumfeïuditoidum colcre proÃterdi^â men interim dits indem fuis feruiebatjuxta conÃd^, dtnem Gentium dequibm in Samartain fueranw lati,qud de cauÃa ludxis quanquam er ipÃ^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â ,
rnedum fui iuris obferuantibus,inuiÃfemper Si«à tant Ãierunt, er contra, Samaritanis ludiittbÿ diuerÃ.Vtroq^ enim populo legis poÃeÃioniÃ^^^i dicante,grauiÃ'misfepe diÃenÃonibus eà b^ ^eq^aUamagiscauÃjtempli reÃaurandiconà â '. tarn diu protradumÃit, quam iam Eabylont i^^^ reuerà eÃent,qudm quid Scmisiritani tumult t^â'» s
SAMARIA, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lyj
nUgionii nwdo,uerum etiam gloria, populism capti uitdte jradum cr uelut nouu qui tot annis abÃiiÃet^ â¢pudSyri^pr^Ãdes er Satrape Perfarum, culum* nioà dclationibuf criminari er quibuÃii de edujÃs ^eeÃere, taiitumq; negotij concitare perrexijfent, iinnutK principum antmii,ut dgre illi,rebus propim cognitis deteHaqi Sanuritanorum inuidia ad templu ftadiÃcandum admiÃi Ãerint, Sttum iam teniplum Simarite meditabautur, er iniqueÃrcbant populi poÃtimmorcuerÃincrementumà cuim iam olim po tmtiapbi timuiÃent. Nf^j pauH minuicrudelesm[e ^[fael v iuda Ãerumt (qui regum tarnen externa» ^tmt arma m mutua excid a cuocarard) quam pofted ^«waruani er luddiÃiiÃent. tofepkui tradit hoc m* i^oSamaritanos^i^e, ut quottes aduerÃi rebus lu '^lt;« premerctur,lud£os fe eÃe pernegarent, contra^ pi'o^crii m rebus ludaifmum maxime proÃterentur, Vfrfwi hommester qni poÃbabttahoneÃntc,cxuno ^^^iquoddicitur) calidum er Ãrigidum eÃbare con» f'^ndÃent. tiotandu/m autem à Samantis eo primum i'^ipore fuum lüud in monte templum eÃe condi- Templu« ^'^tquoüarioiam ab Alexandra deuiHo, Syria ââ®ââ* ^âsedonum armis petita eü. Turn Satubalath, an» ^fâ Durij per Syriam pricÃdus, mutatis rebus ( ut Ãt f*P''} magnomilitum numero ad Alexaiidrum deû %^ltami^ iÃuham nomine ^ MaiiaÃr, ïaddi lUcro»
ïJ
^74
SAMARIA.
folymonmi pontiÃeis jratri,quocum iUiÃmiliariHf intercefferat,iMtritnonio elocauit.Ea re cogmta l^i* dui Ãatrem, ut qui contra legem aUeno fe matritM* nio {gt;rophanaÃret,accuÃatu/m urbefummouit.Sanaba^ lath laddi ÃÃum indigne Ãrens,Ã'mulq- generiÃnuo nisçr honori confultum cupicns,Ãuorc Alexatulri impetrato templam ingens fupermontem Garivut proximum Samari£condidit,gcnerumqi eipr£^citgt; Q«i locw poÃeris annis fanè celeberrimui Ãdus cà j c£terum cultu ob Gentium or ludaorum conÃÃÃâ ' cra^prophanofijedeq^.'Verum deum ore Ãtebaninf) CT re ipfa plures eolebant,Creator em ador^bantjC rebui interim create par bonos habebatur. Spct^^ men cultus er Ãma templi elati, adeèÃbiÃducia jiK dam fuperÃitionis placebant ,ut Alexandroinortit^ coram Ptolemao Philometore, ad quem turn Pul^^ na iuriÃditio pertinebat, de religione contenderini) rege turn quidem pro tudæis prommtiante, Ei«* ^ââ lubri Samaritana tlla meminit loan. 1111. patresto* ftriin montehoc adoraucrunt^ er uos dicitu ^x® HieroÃolymis eà locus ubi oporteat adorare.^t Iffxi contra,Nlulier crede mihi, uenit hora quando neilgt;t^ in monte hoc, nc^ HieroÃslymis adorabttispätroXi ere. Magnum autem er odij in ludaos er eontiââ^* ptus argumentumÃit,quodludieis quaciw^^â^!^ ! fUcrololyma di^reÃisad inÃar Rom«/füp'^â^'J
SAMARIA.
^75
^ÿjlocuiâpudSamaritasfiiit ,à loÃpho credmus, Nf uidelicet deeÃent qui odiÃe per gerent. Nr $ iUud firtiÃeprietereundü, quanquam baud ignotum uul io,ludieii ab exilio reuerÃs,longo tempore nullos re infed facerdotes er principes uiros loco regum Ãif f^,qiiemadinodum primis ilUs poft trigeÃmum capti tiitatis annum Cyri fauore regreÃis, Zorobabel er Ifps pra^iÃe leguntur. Regni «ero fublati euident ImcauÃam ÃiÃc idolorum eultum ex quartoKe» gi«iiclt;ip.X V1 l.deprehcnditur. Sed iterum locus re gno faiius eh, nimirum ut compleri prophetia pop» Kdcrcgnoluddico tumdemuintotum auÃrendo^ quum qui mittendus Ãret,adpeteret. Pauels igituran HK anteqtum Syria Komanorum Ãda eÃet,circa bei lifempM^^KodaduerÃm tugurtham gejlum eÃ, A.ri^ IbbulKS lonütb« Ãlias primus poà Babylonicä trankt wigrotioticin rex parlier zy pontiÃx diadema Ãbi ^umpÃt.lsriÃobulo'lamneusÃcceÃit, qui er ^lexan der diftus e)1,Htipotfntia animi er tyrannidisÃlt;euitiit BifitmK.Quo defunho uxor eius klexandri laudaiÃ* ÃnamalronA habenas regnitenuit, reliftij tx Ak* xlt;inJro plijsduobtà Arijfobulo er Hiredno, quorum «ItfruPompelMsrebiMluddick prfpeit, dIterM,Ht an te diftS fÃ^Romä MinftS duxit. Primw q praÃdia ei'
i nbsp;nbsp;nbsp;kgioes SjrtiCct Pak/kn^eimpofuit, lt;juitudlt;eospriiw
1 Hc^igaks^qtox er tribHtarisspcit. DeiofaurntibM
SS 3.
176
SAMARIA.
« amp;°adul* ^âââ^â^ ââ*^ââ°^ ^^^^Pâ*^^^^^lt;*^âfi PO^ t^ll^^t^O* tera. desÃliu4, cuitu regno feeptrum ludiis ablatumef Satis aut juperq^ ex tofephi çr^ufebij hiftoria conflli nuttcjua détérioré ]udseoru uttam in totu Ãif'e,(luM fub aduentu Domini nofri lefu Chrijli, nfg; dcincepl adexcidiuufjy uHum nuilitiiefiiié jitiffe. Vteacaujfi tofephus homo iudlt;eus,çr myjhrij incarnatifaludto^ ris ignoras,ingenue Ãjfus Ãt corruptiÃimumfuiÃcit li uitie genus,merito diuino ultione punitum,V Ã^^* lem ludaorum interitumÃiÃe.Priinum pontifcesdi fumma rerum gubernaculo eue{ii,ambitione,(à jiii,lil xuq- tumebontmuUa eis legis cura,nulla pietotis ent, primus fibi partes cerenwniæ uendicauerdnt,^^^ b£ quidem non tam ex legis decreto, qudm proffijt fandionibus introducie, inagnA parte diuinis decreâ tis repugnAbant.ProbaIfecies habitus,Ãeies coinfo» ptajZr in facris non inconcinni mores erant. Citait perdais illis,or arbitris remotis, ad dolos ,frdudeii!, calumniis, eefluans inuidia animus redibat.t^ec^ qiót qua Pharifaico fupercilio, aut iniquu out impiti ent, quad modo ad qult;efu Ãccret,in quo (tejketiam?ââii lo)fummä nil pietatis Ãatuebant. Alijs auté ülorut» exemplo ad paria contendentibus, mÃdids porore, pereuÃbres fummittere,ueneno tollere, eonfueti;ne ipà quidem templo parcebant tot noniinibus, illis Ã* ero,qum[anguine interdum pereufforum wadelee*
SAMARIA.
MAojep'huf author eÃ,m tcrnplo fratrem 4 jratre an hiüone dcbacchante, firido gladio, inter emptu effet Sti zr noxia confpirationes urbê replebant fangui^ «f. VtnoniniuriaChrifhuNtatth.'X.XU i iüoruin h^iocrif perjlrid(i,dealbatis cos fepulcbriifmiles fffe dixerit,qu£ forts quids ffeciofa uiderentur,inti» «atp/fno omniffmrcitia effent.Sed er ifie oraculu Notare iÃos inmat,Populiu hic labijs me honorât,cor oât eorim proeul abeji 4 me ,fujtra me colunt do» ventes pr£cepta,do{irinjis hominu.Pr£tered culicent cigt;li!re,ex cAmelü glutire iüos dixit, precenbit enm 'i^enonUcebantf abijciebant quod conceffumerat, bliquiuffrebant iuramentu per aura templi, zy pff ionü altaris fidu, quim quod per iplwm templum, *pj4wà aram Ãdü effetihoc eÃ, ftu pluris ficiebant ïwm que effent iuris diuini. Re ipfa natio prauu er 'gt;dâilteraerAnt.Quosuerifime Chriftu progeniem, lomnesgeniminauiperaru dixerit^Stephanm autem ^Ã.y I tproditores (yoccifores Cbrifi.Qiioru hoc pwcipHK Ãudium erat,ut quim plurimos ex gentibui w fuiÃdione traberent, er quo plus apud eosphi fit uoris effet,in fuu morem tranfgreffos,profelytosftce tent,quod ipfum no legis modo comendan Jie, fedpri uutietià commodijiudio fiebat.Super oinnia aut, con ^'^ ^^^f,gentium fibi potentiifaderibus conciliabà t. Rotsi etii ion ohm legatis mtÃis,qui id agerent,quo
ff S
4.78 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;SAMARIA.
iüii per feeder u uincula federn auitam ty re^nidi^ tatem tuen^pr^terea fynagog£ immunitaté retinen poffent.PrteÃdihM pojkä prouindæ baud raro ingtn ti Urgitione corrupta impetratisé^^ quo fuit fit^dji uellent patrocinan, nety inuafts femel bonoribuid(â tffe.üot£ funt largitiones Hircani in Gabinium, oo* tiares tierodis in Sofum,aliorumq; in alias de quibiH quiue!Mnojfe,lofephum er Eu[ebiwmlegat. AWWâ autem,umde lüis animus largiendi, quorum duitritii pr£ c£teris mortalibusinÃgnis effet, inteUigcbdnt^ bitror ne opes quidem iUis conÃlkre paffe, qui reg^^ femel effent exuti:er liberalis effeetiam auariMifâ folet ubi lucri ff es reÃlferit. Pr£elarum autem S»^ Oni£ luflifacinus, qui, ut lib.'K 1111. Antiquitiittlit Xofephastradit, Arifhbulo er tiircanoÃatribusbd* ligcrantibus,quum Aretas Arabum rex Hircani ftif* tium Arifkbulum in templo diutim obfediffet,n(C(* , peret,protradiis d milite in mediu, zy (quonü bai^ multo ante orando pluuiam impetraffe credereW) orare iuffui effet,ut Arifobuli milites diÃiparent^^ petit in medio, ati^ in h£c uerba orauit : Deus ow«â* rex,quoniam er bi qui mecim conÃÃimt,tuut eidfH populus,er qui obÃdenturtui facerdotesfient,fd^ ut neq^ iflos exdudias contra illos pet entes, ne $ iJiJâ contra bos or antes,ere. indignum ratus eà uir ofü* mu^i^ticiuilibusdiÃ'cnÃonib usant iUiaut ià partie äeritH
SAMARIA.
Ãon'iOBprfcrfri, cum neutra agat ex officio, ^eque dubium eji,quin deus populu lüum perditurus, iuxta ffophetarum tejlinwnia, uertiginem error is, e:r d» udium armoruffrorem iüorum animis immiferit,qui tnerita demü ultione exciperentur.Quanqua dût ud itementi iüa zr atrod Veffaffanorü expuguatione, ^ii profligate tadeorum res flierunt, ut ne fuffido lt;i^idë rebeUionis aut ftudij rerum nouarum reliqua rffe uiierctur,tarnen ita femper odioflum moleflumq^ dbgentiutcunc^affidealiéné dominationis iugum ^it,ut prater etiarn ffem CJâ opinione omniu, con^i temnere periculu erâ in rebus uel deploratu tumultM 1 nbsp;nbsp;nbsp;rim^a^erit.Xdeo non fatis erat tot femel capitibui
irwatam Hydram lUam, nip alia fuccreuiffent que stierenturSub Adriano rebeUarunt ludai inflUeiÃi nopeceffu, de quo ante didum efl. lufliniani etate aims pod ebriflû prmè quingenlis in Palajtina r«a J*â)«« quendam legertent, (y corondrunt,arma reda w Chriflianos moturi,fed infolentiam imperator, ca flo zr decoUato \uliano,repreÃit. Udem Phocate int ptrante,pditioae motaAnajhpü Antiochenum Epi« ffopi««,««co tradu er ore obfeoenés oblitum,inter* ^rerunt,magnopmul duin numero interempto, ey parte urbu incenfaPerfaru irruptio eos tu arumaue» rat, nee fatis illis per at Antiochie tumultuatum, ni* fpM (wm Perps manu comunda uel Hierofolyme
it 4
18o nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;G A L IL AE A.
dimpicncl£ authores extitcrint, Feceruut er Sej^i* ntio Setter o negotium,fed coëreitijunt.Deinde Gnio CafarUmmittuerimt, node quad^m plufculu mildif bm dolo intcremptis:ob quant tniuriä GaUtu, uterlt;i crudelis er ultorq animiyCteÃaream, Tiberiadeniamp; dolj^oUm clartÃimas Pabe^næ urbes in quas iDip patrato jicinorejjtarjerantjCeleri impetuconcremi' rit,duthoreEufebio. MemorabUe autem quad ^lt;1^ Hteroitymut, nobtlem CypriurbemSalatninem,'bf^ iano imper ante,ab lüisdetetam ^ijje, accolis o0lt;'' but interfiâis,quodÃ.cinus,(ola tilts,ut arbitrât,ilt;ââ lorii impatient ia, er quod nulla amplim f^es flt;iW* eluceret,extorfcrat.
G A L ! L AG A.
Slbnuriam Galilaa fequitur, fertiliÃiniitreffquot;' num er uirorum quondam fortium altrix,r tuq; dde0 fi'dci,ut cum Samaria reliquii'q; ^'^'^â centibusregiontbusobfoliubertatem de palnuicl^ tet.lordants iUam elarus amnis è Libani radictbus i^ lapfM,^rmèmedium Ãndit, uicisiuxta,claris^°lâ pidis jrequens, ambitiofus enim ed , cr fquot;^*'quot;â Oililaej. fefe pr^betaccolls, Plinio. A SeptentrioneeM^'' bani er AntUtbani oltiÃimorum montium iu^lt;^ ^'ââ* dumt, partem ccciduam Phoenicia excipit, ^*'â AW till tanta uicuutis ed,ut ud titeronymus ^â* / nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ntiäi^
GALILAEA» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;18u
SMiridm er Giliheam eiw partes Ãecrit, Libanwn te^iom Pboenicilt;e attribuerit ⦠TerminAtur ab Ortu Syria iüa, quam ob demtffam à dccliuitate montium plamtiem Calen appeUariante didum eÃ^Qjaa par tead KeridiemÃieäat,Samaria er Arabia arenoÃs terminatur.'Vniuerfam ueteres in Superiorem er i^* jiriorem dtuiÃrunt.Superior Libanum, feu Antihba iwmdiceremalu/mui,eriofdaniÃntes habet, Gaii^ 0aiii»a ita gentium di(la,quoniant extimaÃt Palajlina.etiä ipps Syris conterminAdnÃrior lac um Tibcriadis am ^d-Trapordanem autemplerifq; Iods monana exa titrant,inter qua etiam defertis pqualet. M ontium ea porte pradpui Trathoni didi, inter quos Gaulon ci ddiis Celebris quondam intribuManaÃe,praterea re ?io batbanaaà quibus Iods Tetrarchia Gauloniti^ ^ifTracbonitidt!^Z^ Ãathanaa nomina daaXon* Trachoni# Pitautemà quarcuregni portione Tetrarebiam di= **â* ^ââin,Q-TetrarchiPri£pdcm dusÃueregem. N^tn ^huciUfidtïi. Vierodemiuniorem regem uocat, » âidnetrarchaÃit,er paterniuiuum regnipartem Tenarcha. t^M. sicut er Agrippa rntner itidè Tetrarcha,rex lt;nbsp;Claudia CaÃre didus eÃ.Certe Plinius libro s- Te ttarebias 'm régna deferiptas ÃiÃe comonÃrat.Apud ^Ãehium m Chronids Tetrarcha quatuor numeran ^^ftierodisÃlij^qnosparte regni paterni AuguÃus ottaucnttuclut mde ueriÃmileÃt nominis origineta
181 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;G A L I L AE A.
deduHäm effe.Cum ante hos Herodespater, uiigt;^'^^ etiamnum Antipatro tetrarcha GaliU^eÃduijue^^i er C.Pliniut hb. V. decern er feptem Tetrarebuf ^^ Syriaeffe tradat,Ãcut er Toparchiäiintudiaiiect, quas ordine emmer at, à quibus T opar chie uoed^ corim Præ^di^quos paulà longim i regni Ãtilfe fatis conflit. InteUigmiisigitur Syrieaimi'iâ Ãrationem initio Grlt;ecis quadripartitamÃi^G^ inde Tetrarchias ipfas regiones fuis Umitibuf dett^* minutas, er Pr^Ãdes earim. Tetrarebtis appe^, ÃiÃe,Deinde iüis amplius diuiÃs, er Mdo poi'^quot;â*
' numero, uetus interim er primo datum name« ^' Lyfmiis. ÃÃe,Lyfaniä autem non Herodis ( ut apud Et^i^^^'^ legitur') fedPtotemlt;ei lAiniei Chilcidisiuxtab^^^ num montem tyrani ÃliumÃiÃe ioÃphas doedà iusregnipars etiâ Abila fuit célébré er poP^^j^ Syrbeoppidum,quodapudPtolemeumtyfâ''^'*'^ -Abilene «^ äumeÃ^dquo tetrarchia Abilene cognontimt^âf «ratchU. i,yfanias poÃpatris Ptolemei mortem uiucide^â^
AugiÃo aceepit, er mudtis poà annis Tiberio 'pof^ tantetenuit, PromdefcientiÃimeLucasfecundoâ^^. pite prioris libri de hiÃe partibus ad hue nudoP^'^ cutuseÃ.Annodedmoquinto imperij Tiberij ^^i ris,Pontio Püato prgÃde tudge,tetrarcha uero ^^ lilee tierode, PhUippo autem Ãatreeius T^'âââ^f i. Uureg er Trachomtidis regionis, er tyÃiP^.
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;G AL IL AE A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;185
' nbsp;nbsp;«s tefr^rcbrfjCrc. Uurea enim Ãtiitimd fuit GdUllt;e£ *âââ¢* genlii(«i,^Miiin Philippa Augufli liberahtatecontri^^ btUinfupradixmus. Diäadutem Hideji abUureii ' nbsp;nbsp;Micofrf gente,hdud lange 'DumAfco monoinii Md» lüiintfjde quibui etidm Vergilitu, Uwei Seythicas tarquentur in arcut»
LOCA IVDAEAE, SAMARIAE,
i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;G A L 1L AE AE.
1
NE talies repetenio lacortm fitubijkriteje* fiem jatis dUaqui uel breuitate impeditdm turbare cageremur,pldcuü pmul luda^^Sd» *quot;*'''* crGdlikie lacd duntdxat mjignid ordine enn Kultis hac ipjum egit Hieranymui in quai» ponibi« gf locis Hebrdicis, z^ extut libellus ithui (t *Æ Â®gt;^«i de lacis quart! in kdis LücM meminit, cangt;i Wtm e^ ^ Nupfr er Zieglerus nojkr Pdl^jbnatn r^ÿiïiri diligentid nan defcripÃt tnoda, jeder Tdt '^^^nnïiitam prapajuit^ ut equidem hac Ubarç Ãt^ i^jfiere potuerm, nià dnte recepijjem ed me femel ^^^fedditwum^quarum fcripturdHoui («t HOMnO ^âhmiui meminiffet.Pxpediam igitur pducis, Olwd âââ¢Â» monté, cut«« in}iicrafolymdmeminitnus,Lucd/s Aw,i,ittr pbbutbi nb (Il4#b^tJJè (t(t,boc c/i,^M4nt5
Mom OW uunm.
184 L o C A I V D AE AE, abeUc ludiofabbithi die licuiDet, idj^atiu duortH* i miüiiim pajjuum er at. kb hoe monte ( ut pie cr de ganter ab Erasmo diiium ) Chr^ num eÃadente^ ignominiam.fiLb eodem itum eà adgloriam. kd (ilt;^ OeMeoaa enm radices uiüula erat Gethfemani, ZT iuxtaedio quot;^ loens, quo appetente iam captiuitate, cum dtjcipfi fuisperaila eoena dommia oratum abijt, Natth.i^' Bertiphagc. Nfc proeul alias uiculus Bethphage,in quo, dom^^ per montem oUueti intraturo,iumètwm apoÃolotn^ ueflibus mÃratu eÃ^f^iatth. ii. Luc. 19. Vertex n«!*' ; tis uel tiieronymiaMedominicte aÃefianis uej^^ tenait,ceu ItberiUe de lods AiloruLueeefcriptti^^ Btthani». nuibt^ecproeul tiieroÃolymis BethaniautHaqidtdf cimplur'mumÃudiorwm jpado abÃtit,toannisu'^* etna autëOliuarummontt,Mar, u,Simonis left^f^ j pr^tereaMartha ey Maria hoÃ^uqs,^exeiorfr^ fuÃeitatiLazari memoria nobtlis.Locus autëiiti'*^^ Saluator pro omnium falute crueiÃxus eÃ,proxiti^ urbiÃit,ad Septcntrionalem plagà montis Sion^ld^^'^ Golgotha, ronymo Golgotha uulgodidusab caluarijshoftiK^h I dcquibusfumptumeffetfupplicium. Quo locate* bus horis uiuum mter latrones pependiffe, t7lt;^ââ^ primum hora mortuum, quum fexta ejjet i/n crut«^ ailus, Mattheus mdicat.Horas autem non n(Ãro,P Babyloniorum more diem ab ortu auÃieantiu/mÃ'^ pfiffe ludei uidentur,ut prima hora foie oriête,!i^'^
* nbsp;nbsp;nbsp;me A
TAMARI AE, GALILAEAE. igy 'quot;^^^^fi^onAdccliiMtuciamadueflierü foie obiers Horx.Pri« ^ft ^meraül^fc.id quod er Euangelij Infor ia con NMa. *'*â r^,ij«if Chrifum captiuum initio m Caiphæ a* ^nm dudum, excufumq; eu node 4 Sacerdotio tra .Sed zj' Petrum (ne quit prmiam nodis horam in 'â¢'S«f ) ipfo gaüicinio Chrifum abiuraffe conflit, ^obhtuf is.capite ordinë reigejhe profecutus, Ka ^âââ^i^gt;^,mquit^fdo, z^c.umdum.eum adduxerüt ^ifodidenuntPilato praftdi.Porró ^ Lucusij.ca pitfiiudif« dus caujfa,cr cognito quad Galilaus efquot; Kud tierodem tetrarcham, qui turn forte Hierofo* hrnntt^ebitf Pilato nùffumfùijfe Chriflum ccudi». *iow «IK hominem,palam mdicdt. Deindeffrdum *^ ^oc,zr remiffum, pof ludlt;eorum ad rauim ufque ^l^nuntiH querelas auditas, demum traditum ad cru» ^^l'2^ndumfiiffe,'Vt dufnodi adionehaud dubiebo 'WIN diei partem infumptam,cr fxa primum hora, ^^ftii,ipfmeridie Chrifum affxum crucifuiffem ^ddtgamus.Dümucro co tempore quo paffus ef Chri i^^dief VIII. Calend.fipriles,Sextahora adfo» ⢠^isortwrnpropfer aquinodij uemi aqualitatcm exi« tidequadrabat. Heq^ aliéna fenfu à Chriflo toan.ii.di P'â°^^ dunejl, NÃnne duodecirn fumt horx diei Æ Quanto ' MINI minor ef latitude paraUeli cuiufeumq^ ab xqua kre/jNtomaior ef dierum nodtumé^ in uniuerfum tquidit^. Porroft hora tertia Petro apofolo Ad, *.
186 L o C A IV D AE AE.
nMtutiM eà ( hanc enim ud hacfola caujft ab drb tatis fujjiicioneuindicat) con[equens eà SextM^ meridiem indiriAÃe^cum er prima horlt;tiMiut«igt;' e^et ut fupra) dc Ãonam in ueÃierem. fUtM^i^ hora,ut d nobis annumerdtur, mortuus ChriÃufÃ^* fet,umbrd exorta ndturdlis,cr extra tnirdcuhi/»n fet.Aequinodij enim tempore in ludica SoinoM^^r meridiem hord profonde occiduus eÃ: ^uodà pn^^â, lelo Idtiiudmis, Kfldb hts qui Cofmograpbiam '^^^ Ténèbre or «f fdlutarut inteUigitur. Atqui tenebre Ole Ãft'^^^â, tam'''quot; 'quot; trdludedfide ChriÃo patiente, fummeadiniraii^ fuerunt contuentibuSyCum, quod tribus boriSiid^, quoad in cruce uixijfet ChriÃus dur^ffeut, («w^ quod tempore infueto,fole fcilicet coeli u/mbibequot;^^^/ nente,dccidiffent, necdeliquiu pro natura^fy^ curfu contigiÃet.Tian enim luna dedmdqidntii,^ eà plena erat, çx ex diametro aducr[a foli, «f^quot;^ I bra terrlt;e ojficiebat,qu£ diuerfumfemper amp;nbsp;lt;âPP, J fitu uiefoilsfemicirculu occupât. 'Verüq;ftA_ . : per iüo täatth. loco Hierony. tradit, Pafebe t^P® i Innam femper fuiffe plcntflma,^ foils def^^^â^ quarn mf ortu lunlt;efieri folere. ( Q^o in llt;^^° KOo-fdinóp liieronymus,fed H^ixKo/Jtid ^ . J «t afironomi eum uocat, ortum mteüigittln^^''^^ licet fuo motu corpus foils tranfeunte, O* «w, ^ [ iterum emergentefid quod proximo i WâWÃ'^ââ^
S A M A R 1 AE, G A L IL AE AE, 187
hiijitriajjalet.quot;) Ãecaudiendifunt quiDionyfij fen tentum de eclyppaffiru^t, m quorü numero ejl Ly rmuf,qui eodi tarnen in loco hoc ipÃum quod probat tedargud, ey errore uix digno eim nonune, ab ortit lundapproximare SoU ue'ut motu primi ( ut uoeât) nobilis.ac non mAgK proprio motu ab occafu ortum Her[iu.Diony[ij authoriate,pUto,deceptui credidit, Vt mterem non dicamm quam ridiculumÃt Pafdne apore,idell,plena luna eclypÃm quarere, Ne Choa teio quidem tot modes Ãdto iÃtd fomniarc liccat,ae dm philoÃopho,quanquam quid huic PpiÃcltC Dio# t^y^ijtribuendim)Ãt, quam uulgiu iadlitat,ctquid de »^fbom nomine £jlinMndum, abonde duo erudition KluminA,\.aurentiui Vaüa cy Prafmui Roteroda tmu,luii m nouum Te^amentum annotationibui pro iidiruntdam ut ad borax reuertamur,ipÃe tiierony^ tlt;uu;ppbeticosÃrmones in hoc adducit,ut Sexa ho^ Hora resta ta,hoc e^,meridie tenebrax iÃM obortas eÃe doceat^ Amos s.Occumbet fol meridie, c contenebrabitur ^aperterram in die lux. Et Ilt;Tfmilt;f ly, Occubuit Sol tam adhuc media eÃet dies.ClariÃme aut ViatthiCM ta is, capite, ueÃereÃdo lofephum de Pirimathia tatplu iefu iam mortui à Pilato impetratum condi» di^e tradit,ttt uel eo folo loco ante ueÃeram mortUâ w» eii/m conÃt. N« adnotaÃemus tarn leuicula, er jw merito ^Ãdio eÃe uel paru/m perdis poÃmt^
188 L o C A I VD AE AE, nip cam nouermui quorumdam inpit iamej^Cy^i.^^ uel hoc inpirpo iwdum quterat, er coram «clffï* in dujtum uocct,qu£ ojliarq ^ aditui ippramp'^^ Ager rans comperto hubent.^innc reliqua propqucmugt;'-f^P'â ®''' '' illumpnguiniiiudteproditorispecMiiacittptufii^ ronymM proxime Golgotha pijp: tradit. E rentd'^ Arimathea. ribM Mtë ab urbe locis Arimatheapit. Haud ptwti tydJa* nbsp;nbsp;Lydia uieM Iopphi decunomi iüiiu qui Cbrià (»^ pM ppulturic tradidit,Luclt;e ij. Lydda ipfa,q»t{^ fit a Diopolis did a, prtecipuum inter tudaop^^ pit, in quo Petruo Aeneam paralyp decent O' »^^ aniiK laborantem, non pa fed Chrip uirtuteliix^â' Affiron. upAdo, o.ProximiKeilocM Asaron,(U'.Utd'â'â'^
apudLueäptmentio. Quanquant Hicronymtif^â^^ Saronas. mentdrqsinAbdiarnnonAparon,ÃedSaronitr
Baron,
Lucam legir,plagS inteUigens campeÃrein mxUbr dam,Et m libro de lóós Adorum Lucie,SdronPgt;^â quit,quod mterpretatur CampePrii regio, cjl (i^Sââ re£ Pahepm ufq; ad oppidum toppe pcrtinginP^^ niox pjulo, Scd er inter montem Thabor (ypÿ^ Tiberiadis, regio Saronaf appeUatur, Porri^^^
Bmaui.
idem author in };. caput paid pribens,campuntigt;â' loca campeflria interpretatui eft.Emani authoftiâ* ca priores libri ia.,cdp.fexagina Jhdijs abPicr'gt;i^ lymis abpit:uetus oppidum, er cuiRomanipojii^ । uidam ludifü nomen' ',iuidoria ï^icopo^ : app(ü^â
SAMARI AÃ, G A LI LAE Aû 189
( «pfeUtinteS, PUnim j. Ubro Enuum inter \ud£i£ to^ ( ftrchiif cenfet-^oÃris menwrabile Emwntis nomen f tÃ,ob ChriÃwm quam à refurreüione cum tiiÃcipulis j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;biÃantibm proÃ{lui,coenatuiqi ex pains fradionc
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tOÿtittu eÃ.\oppc nieus,quondam oppidum uicinum ï^PP^
j nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Dio^oli, er antiquité terrarum inumdatione credit
il tum Pompo/jio,(t quo ertoppica toparchia cognomi ( iu,a,aÃiero er imporiuofo littori noÃri marts impo » nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fra,fgt;f to ludaicK quod Heronis auj^ieqs, dudu autê
* nbsp;nbsp;nbsp;^^^^Ãonorü adü eÃ,Ãape direpta,poÃremo euer ft
) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;')l. V «/go hodie laphet dicitur, primaqi in PaheÃini
1 peregrinates excipit, Extat adhuc ueterii adiÃciorü ( nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«fj/ig/rf quidà in fdito littore, iuxta qut domus dUa
) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;înotrow ft paucic babitätur. toppe Petrus princeps
) ââpo/folor« apud Simone coriariu diuerfatus^difcipua J Jnin dSi cui Dorcas nomen er at ^ à mortuis fuÃeitauit, gt;nbsp;l nbsp;nbsp;^^'O, ClariÃima dutem urbiu PaheÃime Cæfared,dn C»t»xt»,
i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ft Turris Stratonis uocata, quant bellis fradam Dero
) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â¢*« ^ntipatri Ãlius continuo decennio non teÃiman»
j nbsp;nbsp;nbsp;^^fwmptibus extrudam Ciefaream in gratidm Augu
( nbsp;nbsp;nbsp;f* pilaris uocauit,cui er templum er exit, er ludos
(I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;âl^^quennalesÃue Olympicos dicauit.Caput earn tu
^ nbsp;nbsp;nbsp;^^^iÃe ante diximus,quare er noÃris metropolis
Æ nbsp;nbsp;nbsp;P^'teÃ.Sedclara ante omnia celeberrima eccleÃa,
d nbsp;nbsp;nbsp;^âââtQornelqttalicæcobortis Centuriomsprimum
d I nbsp;nbsp;WPetri miniÃerio couerfa baptizlt;tta^ exordium
tt
19» L o C A I V D AE AE, fumpÃt,cuiiKLucdX AHorwindedmo ctpitemm* mt.Certe Paulus alicubi eccleÃam, qua in domo Cnf Philippi do nelij Citftrea effet, falutari iubet. Habuit CT PbHf^ *â*⢠pm euangehjh in ea urbe dom urn uel Pauli boj^iu^ tiobilem.Hieronymtu in uita PauU indicatffua ifütt ceUulM efuafdan eo loco monflrarifolitjx, in qub^ Philippi filite prophete mAnpeaffenememind bonUt LucM Adorum uigepmoprimo. tiuim C£pree (fi* [copuipit Eufebim ide Pamphili cognomintttitt,igt;d doHiÃimui O' diUgentiÃimuf, fub Con/hntino WF^ ratore,cuiat t^uitiim p:riplerat,Eiui Eedep^p^^ ^ fioridfOr opM Chronicum, praterea er de Prd!lgt;d^_ tione euangelicd libri extant.Tanta amiciti» I«m coluit,ut abeo cognomenpt nvatiutuf. Abid nbsp;nbsp;j
Origenem hac urbs,erbibliothecam habuitP««^* । R er Eufebij diligentia inPrudiÃimain.Pampbilt;i^ tem Maximmo in noÃros mÃaniente, incaippdt^^ martyrio coronato,EufebiusÃub Conjluntiodein»'^ Con^ntmiplio mortuus efi. Efi er Stratond 1^. didas locus alius à Cafarea loÃepho, baud pfâ^^ , HieroÃolymis, ubi AriÃobulus Hircani â¢Wâ^^*^ Oua- Amigonufratrem inpdijs petitum intereinit.Gi^^ wbem pleriij^ tudelt;e tribunnt: nam ad tribu luiiif^ tinuiffe eamconffnt, uetupÃimam autem pi^pr h^ria teflatur. Qwnquam jufficari uideo üi^° mum ,pt ne hac ucM lüa GaZ'^, an alio in Itf^^r.
SAMARIAE, GALILAEAE. 191-
^Biim temporum iniurh extinxerit,alio mox m loco tim nomine Gaza eMtA,qult;e hodie^; extet.Pompo^ ni»s libro Geographiie primo, èi Cambyfe Perfanm ftge uocaüm autumat, quoniam bcÃo contra Aegya fitim (ufceptojUo regiM opes contulijJet.Curtiui ait Gizon uocari cm Perfis,Pomponiui Aerarium ma» ^^â¢VtcMt^ ca habeant, con/ht Gazam expugnati, , ttuin ïuiiea celebrem füiffe,fabulofo quidem nee ai â¢âwdum firtili agrofeptam, jirtilem tarnen, ChriÃa Oâ lt;tp(Ãolic£ do ilrm£ maner e ÃUeem.Uabuit inter t^oteximiomdoilrina cr pietateuirumSyluanum 'pifeopuw ilium,qui Diodetiani iujju interÃdus er tiwtyrio coronatia eÃ. Portm Gazie dariÃmus in *f[olittoreuigintiÃttdijs aburbeabeÃ,'quem Con» jbintmuf Imperator de Ãioaliquando nomine Con» ^ntiani,demdc luUanus iterum Gazam, fed mariti» »w» uocari uoluit. Et ex mediterraneis tudea praci t^^fud Betblcem ciuitnsÃauidis patria,memoria au B«M«t«t tfW mii Seruatoris facratiÃima. lofepbia nefeio qd ftcutmUbro Amiquitatum o£lauo,hanc 0- Hebron feriter uetuÃarn, à Koboam SalomoniiÃlio condiM ^^mat ; magno errorc, quam langeiUo antiquior t^daijueÃerit, niÃreÃhuratam ab iüo ÃifÃe inteUi» ÿmm. Abeà à Hierofolymii fexto nüliario in par» ^^meridiei.Locus ipfe ubi natuseà dominus k» 1^1 ab eins regionis Chriftidnis femper magno M
tt X
19^ to CA IVDAEAE,
honore habituf/cd ÃmpUdter ut erat^relidtu, o^O fus^i aduenis.Pojka Helena Confla,nt'mi comu^xM gnificdtempliftruduracomplexaeft. Sanèma^mH acnefcio an ÃperÃuM etià ufm templorum bacM^ teincrebuit. Nam er oliuarum monti cmplumim* poÃtum, er in eo loco ubi Chriflut orauit pariter« clepam extrudamÃtiÃe ex Hieronymo conÃit. Ego tMtiuum locorumÃtum, ut erant quum ChriÃvii« terris ageret,ui[ere nMluijfein quant recentivm f^i^ i ficiorum ornatu 'mtuerLSed perijt tarnen ntaior fif^ tantorum ÃumptiMm^Perfarum er Sarracenaru« ^ curÃonibtix.üiuus Hieronymus aMe tarn ingravÃi^ te,quü fui feculi mores,er quorumdam etiam epiâ^ forum mfylentiam ÃÃidiret,in rus lUud Betbldf^^ | cum fefe cotulit,nec proeul oppido cellulani,boct^ domum uit£ à turba remot£ paratam, quam Gf^^ fxoVxSMpiop ea cauffa uocarunt,cum paudsnin^^*^ lis mcoluit.ld nommis ad ea quoq^ loca tramlM^ in quibus plurimiÃmul habitant.Et NionaÃerion^* dum,quod alio nomine Coenobium,hodieutiiilt;fâ^ tu religione,mutato etiam nec falls probato uoco^^* lo,ClauÃrum dicitur. Hieronymus CcUulamfââ''^^ cat,baud longe ab Archelai fepulchrOjquodiinp^, cauiajpe{labatur,in qua notugcÃinoprimoii^^^, anno imperante TheodoÃo exceÃit- Anno pof ^^ Ãum Mtum, C C C C. X X11. Yir entditü^
SAMÃRIAE GALILAEAE. I9J iiligcntieincompdrabilis, O'^M triumitngudrum, iiibrieiefirdcie ct Latina peritiÃimM fùerit. t'alÃun ^Ktem Konachum earn,ut hodiefunt KonAchi^ahi^ ^f régula quim do£lrina ChriÃiyaut Votii tUis, qui^ biuhodieiurati quidam feruiumt, mandpatum^if* fe-HocenmlAonAchorumgeniu Hieronymiata in fotimt ignorauit, 0 longe alij erant qui turn Kon^* tbi dicebantur.Qju de re qui noÃe ueUtfieÃderiunt ^raÃnum m Vita Hieronymi légat.Erat in eodem tra ^u Qbebron oppidum uetufÃÃimum PhiliÃinorum Chebro«, â â¢â¢Â«(ropolw.-antc Cariatharbe diäum, quoniam qua» iMruirorum,hdam,[lt;hrahamf}fdac 0 iacob uicut rÃ^, in quo Ãpultos iUos Hebrai affirmant. Puerumt Wter hifc ab Merode condita oppida, hlexandrium, »Mnitifimo loco in memoriam Alexandri filij:tiero ^iitm pariter munitum,à quo pofica circumidcens re iionolt;!nentraxit,utlibro quinto, cdpitedecimoqudr to Plinim firibit. Pontes iuxta fiter umt aquarum fialn briwn^quorum alter firigidus,alter calidut, non pro» ^'^lremotisfcaturiginibiK,ïnedico balnearu ufit, quo futnlolepbiM memimt »^edo patris memoria con» fultun« HerodffjWrbfm condidityO XmipatrUa uo Amip^ri* o®it,ftrtili m loco 0 amne praterfiuo, ad quam nü litos iuJJ» CUMdij Lyfia tribuni,fi cu/nda uigilia Pau Winierofolyinw lumcnfo impofituw deduxerunt, ^^rum uigefimotertio.3eWâ mox pauló attrita ejl,
» 5
±94 L o C A I V D ÃE AE,
er Uieronymi ^tate femidiruta iacuit. E/l amp;quot;nbsp;^V* priiciuitxi ab tier ode in ludæain CypridifWin^ memoriam extruila. Trans lordanem autem i»^^â^ lebriora,fâacheruf,Ãecunda quondam arx Hierofolyinis Plmo^ubt ioannem BaptiÃMt o^ ^^, de decoüatumfuiffe creditur.ïuxta Ãns calHy^ ^^^ « falubritatis CaUirrhoë, aquarum g!orMWlt;pP'â^ mine praÃrens, Plmio, Hoc ipfo ^nte tierodes n^ i diu laait iger fed nuUojrudUjquumÃtaiis ejfettnuf Bcthibira. ti crudité. üoimuUi CT Beibabaram iudfa tribitlt;âi^^ \ trans lordanem, Ioannis baptifmo noam, loM^f i wo capite. Qwo loco ob ueteris baptism meniifi^ , multas patres baptizatosfuiffe atatefua tiieitx'll* ! tnuitradit.EtConflAMinam Imperatoren exf(dtgt; ! tianem in Perfiumeditantem, hac cauffa baf^ilox^''^ dipuUffe traditur, quod cupijjjet in lordane bapiiz* ri. Sed morbo 'intercepts baud multis ante n^^ diebs ab epilcopo üicomedienà admodu/ngf^''* *^*ââ^ disnAtut'mhsefl,Llt;eto. CerteRtanabludafUt^ film oppidum, cuts leremias trigeÃmoprint wp'' te meminit .Locum citauitMattbas capitefeettt^*
Hieridiu». do. A.nte omnes autem nobilis tiierichiis,non tain «
ues ^ Ãlix Balfamiumetis ,qttdinbeaa quondnit fragrantia pradicationis Cbrifti,quern Ãequenterbt 'tn loeis uerfatum BuangeUÃt 'mdicant. Sed amp;nbsp;Z*
SAMARIAE, GALÃLAEAE. igj *^fi»» w fo tnilu de arbore uocatum conjht.'Vrbt *^'gt;lt;'gt;^planitieÃta,ad latut montem habetfupeme JWIoBjfHjf« dccliuio BalfamiM feritur, humiiisar» ^eula,nec abpmilu uitijquieiejkitealiquotiesmci* r amp;itiÃimi odoris lachrymlt;tm ft^ndit, quant opo* â^[ontu/m dietmt ; furculi item ey farmenta de eä re y^ntw^quie er ipfa mAgnoueneu^t. In folaataen ^âftiebunteliquor lüc nutmit, Plinio, QuanquMi ^^lt;^icoriii(s prano libro er in Aegypto nafei Ãalfa» ^^'n,er in Calefyria qua inter Libanum (^ Anti» ii^anum iacet,Sn-abo:praterea in Arabia Sabeorum ifodumamp;ritimo tiermolaiu, pioucnire exijbmant. bgt;U»i certe Hierichunte naïci Salfamu etia fuÃt» iwirigeÃmofexto libro uidetur innuere,utÃt ueri» /'wlf emu'atione Ãäum, ut nomen eelebre er Ã* ^^eratum etiain alijs parUer odonÃm kumori» iuuÃt altribHtum,quo pretium aderefceret â fontein ow⢠Hiericbuntis maznum er riguum,quem mi» fiilmdibm ab accolés eelebrari loÃphut fcribittpe» Ãlenlen ante tieUÃeiu purgauit ,Ãcut quarto Re« inrnÃecundo capie traditur. Proxime AÃhaltiten oppidim eà MaÃada excelà loco er aÃeroÃtu er lomibe pontÃcis quonda opm, quod Vlerodes natu tilociaddudusnuinitiÃi/mum Ãdt, addito etiS com Witueateris^ adÃrendä obfidionem neeeÃariÃ^ut
ü 4
±9^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;L o à A I V D AE AE,
p Ud UbuiU'et, in iüud fe Mo profugio pojjet yi^'f^ Sodom», rc. Inpgnes ^uondamÃierut Sodoms ^ GoWif^^ gt;nbsp;Gomorrha ^^^^^^^^^^ reges fuos,fcriptur((teÃe,hdbueryiigt;lt;^
in omniumÃrtihÃimd uaÃe conditie Ãicr'wt,tlâ^°^f Ãm Kofes GeneÃs decimotertioindicat- Hifââ^, mus udllein SaUnarum diéiam ÃiÃetradii.O^'^f* lAoÃs Siddim dicereeamuidetur Geneseos â¢iwâââ^* quierto,Cgt;mnes hÃmquit') conuenerumt in udH«''^^ dim,ubi nuc efl m^refalis. Porró metre tiebrii (^'^^ lacum nonundmtut hoc loco AÃgt;haltiten, c^ueinbo* die mortuum mAre uulgta appeUat.TaciM d^ ^^^. co libro uigeÃmoprimo in hec uerba prodidit, proeul inde campi, quos Ãrut olim uberes, nuff^i urbibui habuatos ,Ãlmmis iaüu ârÃjÃe, amp;nbsp;n^â'^^ ueÃgid,terramq; Impede torridam,uimÃugiÃrä pf* didiÃe ; nam cwncla (ponte tedita aut manuÃtij^ herbas tenus autÃores,Ãu folitam in(pecionäi-^ Uere,atra ç^ maniauelut m cineremeuane(cutgt;b^'* flcut idumlt;eas urbes igne cceleÃi Ãjgra(Ãe quoniii^ conce(Ãerim, ita halitu lacus inÃei terram, corrii/»^^ piq^ fuperÃfum (piritiiw,eoq^ fÅtus fegetiM amp;nbsp;â^â^ tumni putrefccre reor,folo cÅloq; iuxta gram ⢠ilif Sanarb. 'Tacitus. Samaria diet itmere ab Hier ofolymbi^^
flans dariÃima etiam Regum tempore ciuit^^^^â gmti flidiorum ambitu complexa, primum omni* umabAmri ifraëlis rege mmontecondita,que«ii Souft
SA MARIAE, GALILAEAE. 497
Somfr domino eitu agri duobta takntis emptwm,ur* bi cxiruenda deÃinauit, conditamq; Somer à domi* ni nomine dixit,quemadmodum in bijhria Regum U ko lt;iujrto,ca{). decimofextokgimui. Earn cr ifaiiU ^nifub ^chab rege prophel:auit,Ãeptimo cap-Scho» nterrn, ut eelebrem iam er notant uocat : ut errare ttmjkt eos,qui earn poà translatum ifraëlem, hoc pri W««i nomen accepiÃeab Affyriorum prteÃdijspu* ilt;iriint. Earn urban ab Hircano, inteÃinis ludlt;eoru/in bdbSfhaudmulto ante attritdin,Herodes rex, in gra» h«# kuguÃi reÃauratam SebaÃen,hoc cà Augujlant ^^onimunt ,iiodie ueÃigia tantum ueterk ÃruHurie wisunlter, neq; quiequarn Ãre eà dus reliquum(e4 ^kllorum rabies)prieter folü nomen. Sanè er Phi bfpi fredicatione dar a ÃU Ad, V111. Vicina auté dSichimam,qu£ poà t^eapolisdida,Ãntem iüû ta* S*«*ââ» soUuxta habuit,ChriÃo cum SamaritanacoUoquen» â¢f memorabilem. Sedçr oppidum eiiu hojÃieio cia» dflmamÃdimt ed,\oan.l 111. Ex üeapoli ilia luÃi» nus^it,ex PbiloÃopho CbriÃionusÃdM, deinde de» klone CreÃentis Cynici Romte ob ChriÃi nomè 'm* itremptus. Cuius in Catalogo Hieronymus meminit.
(Montra Gitto uicus ignobilis Samaria Simonis iUius Simon Ma Mi(gipii(nrf,c(ufi« fubClaudio CafareRomapluris ^'â* nilsadmirationiÃiÃà Eufebius tradit lib.l 11. Prate» itt Ciparatbea Uidem uiculus qui Nienandrum ge*
198 to CA IVDAEAE.
nuitsinwniidi[cipulum,cr ipfiim Magid Uitnitit celebrem, quoru fit ab IrenfO hbro de mrefibia f^ fno,mentio,Meminit Simonis Lucas AâtSXontnif bem Samariam meridiem uerfus, duo oppidd uiliii^^ tur loan.Baptifilt;e munere darifiima, quorum aiâtf^ Bairm. nbsp;nbsp;Salem ïordanis ripte impofitum, aUerum Aennoni^
Aconoo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amnemfituAn,quolocoplurimiftmtiloiti*
ne baptizoti, loan.f. Pradicare iUe in deferto, m'^ lordanem poenitentiam caperat, mox o' i'' ^^^^^ bora aqua tinxit,ubi zr Chriftum baptizutum tx ^ qua Matths,0 Ioannis t.cap. traduntur, lt;tpp^^^' lofduii«. lORDANEM amnemLtbaniiugum quodMi^^ j
libanuuocant duobusfitntibusejfundit, Porri bi^^ nus adeo altus eü,ut media etii a finie nimbus Ui^ tur.Tacitus enim deludaalocutuStPracipuu, wf^ nontiu Libanu erigit,mirum dtüu, tantos intersgt;^ ' res opacu fidumq^ niuibus,o'c.Ponttü alter lor/dd \ Dan,diilus lo{epho,qui ut uttdis,fic or nominero^ «Mf.cr lordanèfaciumt.Amcenü eu ejfeonaü^ rum patienté Strabo author eH.Plinius libro s-â?!â''^ firnté fluminis Paneada uocat. lofephus moattexl'^ labitur,Pallium, Sed zr oppidü pradaru inter «** fi)ntiufitum,Paneas diaü cfl, quod ipfum PMi?l^ ' KerodisTetrarcha fiater,in Augufii honoréif \ C»tm» rdSterrMacceperat,ornatifiimeextruauCtefireiii«i 1
Hocduit.o Philippi pofiea cognommaia ;
rtniidid
SA MX R 1 AB, GÃLILAEAE. 1^9
WiOT dus qudm in lud£d rex Her odes extruxerat, ^'âjisret Philippi Kdtth,is,capite meminit.EuÃebius âââfw (^tftritnfem muUerculam iUam fitijfe ait, ^uS Modo menilrui labor ant ent, Capernai Domina â^«»if .1,1 cuius rei memoriam fkttua in eo oppido, ^dm more, pofîta ^erit, qui uidijfe fe Eufebiiu °''-^ccleÃah,hi^ri£teflAtur.lordani5 ipfe baud
P^^'^^iÃniihus lacüÃndit,quern Sanuebonitin uo»
5Ko centum uiginti jhdijs delapfus, alium ef*
Ãf priori maiorem Tiberiadis cognominatum,it^^lt;^'t* '^^ ^'^^iodefedieet oppido,quodHerodes Tetrarcba ââââ * râ 5âââ*ââ narent fecutuf,ne immemor Tiberij bene^ ^«w uideretur, extrudumeias Prindpisnomi»
'âM«ie, à quo er Tetrarebiom acceperat ⢠Scri^
L»*â**âquot; ^^efar erGenefaretb nominat.Quo di» Genefar.
peragrata demumfe^*^*^*â*'^ ^^âdtitilacuimifcet, aquisx^laudato,ut aitPli*
P^Ã^entibus mixtes .l^equedubitandum 'â * 'w lÃK iu jg^jj ^Hqu^f^ meatum iam olim fuifje,
^^â^ excepcrit er ehiberit, cum rcfj*^'^â*^'*^P'?,'^â*â^P!?'^^^âgt;^^gt;^ ^lt;â^^ ülii/nprta
ââ fit magnitudine qua nunc eft, non Jemper fùif» ^^^âI^nodo faerie federpropbathe liters indicent, Si^^^ Pâ^*ââââ ^^^° Antiquitatum puteos ibi J^ââ^^gt;nec paludem effedam antequism Sodo»
*gt;* ^^tiK cuerteretur, affimtet. ipfe Genefar
JOO r'^ to à A âlyn AB AE. ' â j amaniÃinoÃtu dauditur, cumq^ latitudine ^wdâ'^ ginta,longitudiiie dutem centum jiddia haheit, wlâd drea ilium e^atum^nihil fterile effe cernitur. Vitti, palmus, nuces, oieas habet, er aqua eint non f«^âf* modo potu, fed etiant legate récentes ZT ^^^^^ ^^** flunt.Pifcium nero fupra alios exinuM f^por cM Cipernw. piti^i,jii(toremulta,fedmemoratiÃmumClt;ipcriiA lordanis oÃio lacum introeuntis proximum, f'^l'â* tiÃimo ebriÃi non hoÃ^itio folum, fed ey opèrent* \ rabiUum rerum célébré, Secundum ab hoc eoiem^ j toris tradu Tiberias, de quo didum eÃ. tiiaet^ che£ fu^t feu Tarichea ( utroq; enim modo pro^ j tur)munitdciuitas,d qua er lacusaliquandoT^^â j ebeUt didui.ii£ à VeÃpaÃanis pâtre er Ã^^° ^ ^^. j ïudaico obfeffster pralio nauali capttefu^i, W*'â milibui hominum interemptis er lacu fulnn^rfi,^* lutïofephus libd I hbelli ludaici feribitSupm Câ'P^ Btthfaida. n^um Bethfaida ad ipfam iam lordanis ripant py quamPhilippui mulMmagnisq; adiÃeijiornati^,, tato nomine ïuliadem nominauit,ob inham A«?t j liam,cuiui in boc tradu etiam Plinitu meminh- f^ aUe Antipatrilimili£rcgnandi libido deÃiterint uelutgratitudineteÃnri, dicatisurtitti^ minibus,ne no memoresejfe liberaUtaiis uiltt^'' ' qMKomdnUn illam effent uÃ,Parienini /fââ^'â lier odes illius Ãaterpr£ter Tiberiadem ^lilt;^ ^â^
SA MARIAE, GÃLIL AEAE. jqj
KrtfS/wf nouas condidiffe,aut inftauraUe,dicati$ no mnihus legUur. tilt;ec c^ Bethfaida quit Petrum, An* irem e^ Pbilippum apolhtos Dominigenuit,quanti nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»
^t^om ingrata alioqui tn Chriflum cuim doHrinAtit ^onrecepit ; unde itla comminatio Lucre X^Vietibi ^âgt;fââZ^m,v.i£tibiBethfatda.Haudlonge enimiBeth Cotazim, ['^irQorazim oppidum abliiit,Chriftintiraculisce= '-IftcfiMuttfe. x 1. Puit or Magdalum in eodem tra- Magdaiu« ^â,wtfr/i(c«m er montent Thabor, qui alias ïtha= Thabor. tinui dicitur, transÃrmatione ChriÃi darum, luxta
^'ââglt;(lt;il(M« üalmanutha erat, baud ita lange à Beth* Daimann* l*^lt;i^,cuius loci Marcus 'ViU.cap.meminit, Prate**''*' ^ftduiiM Plain non minimi nominis inter Galihite iJain, 'âP(gt;ida,in cuius partis uidua filium Chdflus ex mor* ^fftfeitauit.Cananotum oppidum, er pritnoDo* Cana.
â¢â*gt;⢠niiracula memoratum. Oppidum autem N A* GARETH adito in loeo plum, angelica falutatio NazattA, ^^,fd zr incarnationis uerbi codc^is, er nutrit'^ 'â/fpfci niemoriafacrofandum, lt;i quo Chriftus Nd« ^«fcum cognominatus.pt Chrifliani Hazarent, quan ^'â^lt;nfercotUumdiam didi, utluUanus Imperator ^ââ^Qaliheorum jilios er ChriÃum GalUeeum uoci* ^tt-Mioqui ex Ptathanadis uerbis toan.i.cdpcoUi ?quot;âiânon admodum integris moribus Plazarenos Ãiif n'^ednetudite quidem illo facula quicquam intea ^'^^ (tat,ut mérita loannes in initio fui Euangdiji
jol nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LOCA IVDAEAE^
w pfoprilt uenifje chriÃum, ^èifuis non redf^'^ ÃiijJccontcÃztur,Et ChriÃuf nemitimprophä'^ patriadcceptueffepuldm monuerit. Proindcint nihiloeà deterior eleiloram coditio mumnotadecommunihominumculpit il^ lt;^(Ãâ^^ twr, modo ipÃÃeÃe malontm confortio non inno^ Zabulon, fint, zr probit durent conÃeientia, Zabulon noni'^, « nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;but modo, fed (^ oppidi nomen, t^eronis ttt^quot;^
Gentsa* te th.
Gadani Gadareni.
tiÃimi,de quo eà apud lofephu/m. tremorutur (^^[, inter GaUlieie loca, er Sepboris minime obÃüriâ. tas.Trans lacum autcm,prm£ lundis ager eà lt;dd^^ reth diHui, qui lacui dedit nomen, aliquot ÃidiÃ^ setaripum cxpanfuseximiaÃrtilitute. Cuitu Gamalu ajfero er munitiÃimo Ãtu,erGadariS,lt;tf Gadarenidiili, Marei ;. Venerunt traieHo Wâlt;ââ'! regionem Gadarenorum, ere. Luc.s. Ãec loni,i'^
G«ârfeni ^Gergela,quie er Gerafa diHa ,umdcamp; ^^ «ge eni.^^^.^Qg^^g^g^i nominantur. Matth.8. decW®
quid Capernao in diuerÃm ripam nauigM^lt;^^gt;. cumuettijfet,inqHit,adulteriorem ripam in f(ÿ'ââ^ Gergefenorum,erc.luxta Gadaram lacMeÃ^'^^ boni aqu£ adeo noxi£, ut potum in eo peeuf, amp;nbsp;^^* gues er pilos amittat. Zieglerus minime leui«»^^ dura, fuesmasquas legio damoniorum inu^tâ^^, turn in lacam pracipitatas Ãiffe annotjuitt^^^
P H OE N I C I A.
JOJ
JL**^ ^^^^ '^^fnfffe iofophut tradit, ^ed ahun ^^Pâ'f caurisSyriit laciscalida aquafintibusPati
Pgt;u..V,emctior autem 4 lacu,zj-ictm in Arabia de» i^^^indinansPeUa^ cr dariÃima urbium Phüadel«
P 'âÃrScythopoUs ^i Scythis Syria aliquando in» Wtîdi(34.Nfc tacendum oppidum Abda^ Elifai ^ââfbua patria, cr Thefia, i quo TheÃiten Edam ^^confit.Sunt çyGifcala GaUlilaa munici» ^â^%quo 4 Romanis capto^ parentes Pauli Tarlum ^,^è^»^ein Catalogo Hieronymut ajferit. idem au»
^^ O' Paulum GifcaUs nattim zr Tarfum turn pa» ^^»tibus ueniÃe^nefeio quid fcoitus, prodit, cum ipfe *^â''fn Pdtt/i« toties admoneat no Gifedlis fe fed Tar»
n^^lt;i/n£tdePalaflina quidem locis hadenus.
P H OE N I C I A.
ACafarea uenientem ludaa oram, urbs Dora excipit, inde littoribus magno flexu ad Bo-ream uerfs Carmelus imminet mons eelfut et
Ã^ipturt etii celebgt;is,4 cuius uertice ampliÃimus in ix^c proÃieÃus eÃ, Tacitus Iib.i7.intcr Syria çr lu» ^à Carmelu pofuit,piito quii Phoenicia Syria annu iliuat,}!iatitima autèÃrme regio eà Phoenicia,con* P''®®^«*** ^^ÿiaGalilaaquoadufq^Libano moti approximat.
QiWtiWiw Syriami Cole amp;nbsp;Galihea gentium
304
P H OE N ICI A.
teditiÃmK iugisdijkrmiMns, Phanicion fSâ^^ earn qui Tyrijs adMect, demiÃior um er minuslt;it* duus ingrcditur. Trans Libanum quiequid PhanicU efi^Syrict cirewmÃtndit ^ eoq; terrarum conjinio^â {lum,ut qui iuxta habitant uoee comporta Syrofkd nices didi pnt,perinde ut aâijs Iods fape, ut Celtiit* ri in HiÃ^ania,in AÃa Gaüograci, in Africa iibyf* Syroph« a thiopes, ercSed er Syropbeenijfre, ut arbitror,^ *quot;^*â hoc loco nomen friit cuius memimt iHarcm'Viyi
pite,Prima urbium celebriorum, er tudlt;e£ proximo PtoUnais. Ptolemais coIonia,maritima, amoeno montium bi^
cldu[a,cum amneBelo,lentemeante,lhnolo^,Ãâ^ ( falubrium aquarum,fed eelebri tarnen ob aremsij^^ j tot retro frtculis uitrarijs offreinis exhibuittqair'f^ i finetrigeÃmifextilibriC.Pliniusmeminit- H«f**'â j taxPaulumex AÃa regreffum cum fuis excepdÃ'^ ; uno apud fratres moratuw,Ad.X X Weinic pfr montorium Album didum, er mox jj^leniHiÃ^, Tpu*. quondam popul,Romcolonia Tyrus, feptingtiiot^
aliquando paffuum interuaUo remota à littore,ctf^ ne infula,antequam earn Alexander aggere itntutlr continentiadnederet. lofephusCC.^L-annis^ templum Uierofolymitanum conditamputat-^^^ mentionem eins in libro tofue feriptura licit, td^^ le inde uetuflutem otfrimare liceat.Huius rcx oHn^ ^^â^ ramille,Ãue(jitiofephusuocat)iromus,quiSlt;^diid
P H OE N I C I A» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^oy
^Cftlros etkhietes in Libano caÃ^f, pro teplo cedià ^â'iojummiÃt. 'VetUi hijkria. Tyru ut multaru urbiu P^foUe celebratfnt primis autem Leptis, yticce, Car j^HiK, Gidium, ut docet Pimiui. in iüa urbe Pau^ ^^li^ptan diebm cum Ãatribin commoratui, fed er ^^^noneÃdiu ne Kierofolyntd peteret, nihil minui ^'^jidui eÃ^ UieronyMi Uero gtM m Syriarn proÃa ^ocumnonÃrauit in littore, ubi ipfe cumfratri» ^''^oinAUm dedu^ui oraffet.llodie nee obfcura eà ^^^ftquens, fed ante omnia elara fcpulchro Pride '^âW Sueuorum ducif,zy Imperator^ Komatterum, 5âfw italiBarbaroÃam cognominAnt. Princepsitle ^imw Q- f^lendidiÃimue,er turn animi turn cor* f^iwnmis uirtutibue clartK:dubium,fuo ne conû 'â»w oduerfariorum magis muidia ad opem SyrU, îw» nuper ceperamui, Ãrendam adailut, ingenti ^l^^duGermanicamaxime militi£ compardto,pri y*** ^onÃantinopolim, dein Ãofphoro traieäo AÃi â^^Ãlftu.tanto Sarracenii er Turds terroriÃit, ut *â(« boru cajlrU trepidaretur. Nfc dubtu quin eins *^^i(ip amp;du(iu partie uidorijs cojhbiliri perAÃä ^^^^hrifbane potuiffent, nià aliter diuin£prouiden ^'ââj^ilÃtuifu/m. lam iÃe minoré Armenia ceperat^ ^^â^orimnunebät Syriie^exerdtu er impedimen ^ poquot; Td«r« in ciliciam tradudis, quoin loco dunt *gt;*tn«tiotK eÃuans cum pmis mamne quodam^
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;UM
,jo6 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P H OE N I C I Ã4
More Germauti uÃtato, Iduat er n^at, trndiianp^ ptM nurgitur,tanto omnium marore^ob cafum M rarum turn mopinAtum,ut nixÃdem capiat uHi tin* guam Pr'meipumtantum lachrymarumfuijji-tbiw deriebui Ãlitu ebariÃmi parentis corpus undis ex* tradlum er loculo indit urn, Tyr um pertuUt,gMin urbe eximio fanere er publico omnium ludiudemiint fepultura: traditum eji,anno impcrij eius XXXVH' Anno à nato Chrifto, M. C X C. Tantum abfdid nojlram effe Syriam caeleÃis ilia Pronxauoluenti^ gua cauffa^dium Ãt ipfa nouit, gult;e mbil non «*⢠SujÃieamur autem auaritiam guorundam oigt;^[ eonatibus, gul indignam iudicarit diuina, iuÃWt^ fuccedcret.SucceÃit guide alias,fed extrema ditsb^^ baud dubiefagena difeutiet.t^uc ad infiitutii retteri^'* Sidoo. dum-Trans Libanum in littore Sidon iacct, tiHif^l^ lis guondam celcberrima, çy ducentis Ãadgsil!^^ remota, in gua uitraria:officine guondampl»â'â'^ fiterunt,arems BeU amnis co tranfueilis, guibtts ft Ãs terÃÃmum uitrum conflabatur:de qui re eà ¥ Pnnium, er Strabonem libro dedmofexto, Seiamp; Katthæus teÃiseà CbriÃummharum urbininf^ ueniÃe,capite decimoquinto,KareifeptimO' ^^'â^ lus iam catenatus Sidoniapplicuit, Adorumtftin Svepu. tnofeptimo. lifdem locis Sarepta Ãit duitdS iN
Tyrum erSydonem Ãta^euw iHd uidM tndi^^^^ â¢
P H OE N I C I A, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;507
^iij[uam tteUam uentffe ChriÃui LuÅ im,memi» ^^^otumiwinautemDecapoîim^rox'mam GaUUie DecipoUs, CwtiwH ÃtilÃe, uocabulo 4 decent urbibM impopto, ^iuimboc tradu PimiiK quinto libro menumt.Claa ^^bnenutem Vtarcmfeptimo capite,quu/m mquit,Et ^[wm (greife dcfiiubM Tyri zr Sidonis,uenit ad ^(GulHitt per médias fines DecapoUs, cre, Puta soient çy iUum Dccapolitanunifii'fie.qucm Chrifiiti Ifgiouf hberatum, ad fuos ire iuÃit, Mard quinto, Pâ/} Sidonê Berytos eft, haud procul ab Lyci amnis ®jiifs, qMm hadie Barutum uoeât omnium eias litto ^^JUrndinario mercimonio elarifiimam. Deinde By ^^î e^ pariter clara,crTripolis,à trium urbium ob â¢Â«te, yyriorum fcilicet Aradioru cr Sidoniorum: j'âinqiunt Pomponius trmum locum Ãngulisft!i.d'qs ^^inenientihus TripoUmfinjJetradidit. Scd Plinia
^ÿi acceditur,qui er hoc ipfio loco Diojfiolim een h^dqs diuerfio loco fitaSed meminifie oportet quod ^^ftnolausadmonetyfi'equenteraccidercut eademi ^fis,modo in Phoenice,modo in Cocle.modo in P4
l^h^douK proximeByblum mare in grefias: 0â in ^l^firadumEleuthertKjtoto iüotradu Conchyli9 O' purpura tmgcndii uedenbus laudatifitma,
«K X
SYRIA RELICLVA.
Syria, -|- -y Inc iam proprie Syria cfl^cyà Gabide f^o* montorio Laodicea uinetis clara,liberitlt;j^â^^ -^darnquum res Ronunoru incol(imese([ââ^^gt; ex qua PampbylusiUe presbyter fuit uirmag«^^^* ârinA er pic täte, quem fupra Ciefareas coroniiflf^ martyria dixmus. ScripÃt eim uitä Eufebius ⢠H««** Laodicete epifcopusfuit Apollinarius iüe doH^^ mo,patre presbytero genitus,cuius Uieronytnusn^* mimt. Interiora ad Arabes ScenitM er Palmyrclt;i^ traüwm abeunt.Proxime autem GaUhitim er l-gt;^'
Dawafeu», uum lüum ex quo lordanis nafcitur,ïyamafcusi^^gt; urbsprieteruetuÃitem Pauli etiam adChrifutgt;â^ uerà memoria nobilis,AäorMn nono.HieronynVf'^ nuit lt;etate fua metropolim earn Sarracenoruwf^, adeoiam tum imperq perrupto limite,ut extern^ nationibus tantte urbes patuermt.Damafcilapi^ ^^^ baÃrites nafcitur,adeo traäabilis,ut ad uafa unÿgt;^ Alabaflra. tariaexcauetur,Alabaflradi{ia,utPlmio XlUJi^-cap.U. umgueta optime feruamur in Alahafris^f^^ alia taodicea baud lange DamAfco,quä SeuerusMâ peraor Colonice iure donauitmt Vlpianm Tyfl'^ ^ titulo de cenÃbus tradit: quanquä corrupte'm eo dW lo,ut alia quoq; locorum uocabula, eins urbis «»ii^ in uulgatis exemplaribus legitur,Plinius eantäibt* bttnum cogwimnat, ad mantmee MdelicttdifÃr^lt;'â tM
SYRIA R E L I Q_V A» 509 tMW.Eodfi» loco cr Chalcii eà m ÃrtiliÃimd Syrie fitte condita, er proxime earn Abila qu£ zr typ» â^WPtolem£o:iindeAbilatiedicii or Abilene Te» Abilene te# birchilt,quant Ptolein£tvm Win£i tenuiffe dam uiue âââ*â⢠W ^u^iÃut, deinde LyÃani£filio reUilam ante dixi t»KSimt ey ali£ clariÃm£,fed pr£cipua Palmyra, Ãiiiiuitis foli, er aquarum ameenitute ÃieHabUi, lanquant mÃo undii^ ambitu arenti mclt^itur.Con ^^'ioieÃeäsalomone feripturamenwratyà Damafea ^XVIL mitlibiiipaffuam^à BabyloneueroÃex ^ttrum itinerc remota, quam hodie mdgari eim gen *^fe2M Thadamum uoeari aiunt. dira quam Apa ^^wùo,quemPliniutIAarfam uoeat, appoÃa, a» ?gt;' «1» eximia Ãrtilitate laudatur, ©â Ãrut quidant quot;^ SandrifuceeÃbribui prias PeUam,Ãeqà utA £at ^^fintiam nuncupatä-Pmifa duitM nota, efi,à quA
er PmeÃnidiäi. Harum epifeopas Eufebiut ^^f^itZmefemts, cuius lucubratioes aduerfus lud£os ^ Rentes,etiam Hieronymus laudat.Heliopolis pr£ ^^ti er 3er(iea,à qua Eerceenfes Plinio, maxime au ^^naditerranea Hierapolis, qu£ alio nomine Bam* be,alia ab AÃatica ilia,de qua fua loco dicetur. Ab Ori« uero cySeptentrione ripariorum Euphratis ce ^ ettimum eà Zeugma, cum ponte memorabili, zy bmÃtu in mefopotamiam trito, diflare earn ab mû» ^linu iÃico CCCC. fiadijs Strabo tradit, Sunt
NM 5
510 SYRIA RELIC\VA.
lt;yS4nw[Mnon tncclcbria, undeSanwfäteniii^b quo nomine Paulut itte fuit Antiochia Epifeo^M,^^ niÃima fuperbia homo, qui ChriÃum purum hom^* nein eÃe nugabatur,Lange diuerÃus ab horumÃ'lt;^^'^^ tid,quosaudioalicubiin hoc cffe,utcredamui itiit^^ (et cceleÃem quanda camem Cbriftu/m aÃumpÃ^'^' nee tarn uere hominemÃiiÃe qudm crediturtquoratl^ peÃtme locatum otium curiofa tüa udniatenon dità mugis affequitur,qudm ut oÃinÃs perculÃsqi opfdUO rum (tnimis,non à jolütpj'os,qui uiri boni babitijtigt;^i fed etiam doürinum pietatts Ãobria nupertatttoÃ* eeÃu poÃliminioreflitutiin,ey ab tilts antdcM^^ ueratione deÃnfam, uel hoc nomine fuÃend reÃ^ quad in iÃum uertigmem tumfeedam, Ãmum Ãu^f itlis fuis,uclut ad errorem nAtis,adigdntur.üacctdt non Ãerent ,à tarn uenerabüdi ex ipÃs adytis prif'^ rarum oracula fenfuum auÃrremui, q arrogättterd curiofe noflros illis plerunq; mgermus.Porro Sani fateaum er Lucianü lüwmÃiÃe coiiÃu^quiobcin* temptumreUgionis aös@^ diiluseÃ,cuiusdeeaH tiÃ'imi diaiogi fub TraianoÃripti cireuÃruntur, C« magene ad Amanum er Tauru immittit, non nugni *ââ^Sio, er AuguÃi primum atate proumcid Ãäd, â¢* â qua caput SamafaaÃe qua idin diélum, er Gernurn da dura emit as à Germanicianis, id efl, his qui ante â w GemdiM mUitaffent^t uidetur,didd,non diät»
4 Gsn
SYRIA RELIQ^VA. 511
lt;Gemlt;tnis; qudtiqium Gcrnunos,ut anted quoi^ m ^itcedanidfub Diädtore^ ita or in Syria jhpedia me ^iffe jub regihm etiam ludtorum, AquilM^ populi RotîMoi m ÃAefopotamidm et Perfidem fiquutos effe M^t, Puit olim Germanici^ prlt;tclare mflituta eccle Ãificut zj- m reliquis per me haUenut memoratii Sy '^i^ urbibufSedad maritma reuertendimt,e3â à Lao Ac« qmdem digrefiti mons Cafim fit obuiam,Ãm4 wtiorquà mut multisrefirrefit opufAulianiu Antio ^bu hyemAns etm afcendit quo Solern fecundis galU dn^f per tenebrof orientem contueretur.Afcenderat *nte eum zy Adrianiutamhitut ad cdcumen XIX, niiiimpajjuumefi, Pltnio.Hwic OrontiioÃum efi «nw ab Antiochia uenientii, quem inter Libanum C Antilibanum in Coele oriri Plmiut er Strabo au ibofei^unt, IpfaAntiochiarerumaducaitidrumco Amlothla, fiiicdcf))'M, C X X.fiidifi abefi à mari,à quo erna, nigM aduerà amae mirant.Vrbem Orontes mediant iiuiddt,ponte ampliÃimo impofito,çr utraque 'm ri» piurbesuehit geminte fuis difcretemanibus,quM iemum folidus munis longo ambitu elaudit.Condita txiÃtMtur à Seleuco iüo primo Syrorum rege, dem smpUitam abAntiocho,nomeneiitsretinuijfe. lofe* phusSeleuciam,PeUant,Laodiceam,Apatniam,£me» fin çr ÿer«am,Seleuco conditori tribuit, luxtd
nu 4
JIl SYRIA RELICLVA.
Aiuioc'bufn Daphne ejl ,cimccnun or ambiliofiM fuburbanum, ut uocat Ammianm. Orontes ipfenii* quando Ophites diâui, er etiam Typhon Straboni-Ãiomendattmiei ab Orante CambypeÃliomeomtf fo qtadamtradtMt:alij ab co qui amnem ponte ptb mum obduxerit. Certe er urbem Orontm ahqMnio diHdm fuijje conjktre uideo. Sed h£c grammitk^tf linquenda- HoÃris femper hiec urbsnugno m boM* reÃiitob ueterein apoftolorum memoriant, ^ SdKl* ac BamAbie uocationegt;n,er quod printA SyriacatiM urbium 4 DamaÃea, qu£ poft digreffos HierofolyM difcipuloï,Chriflianam reUgionem tanta cumueneti tione exceperit.Sçd erdifcipuli ChriÃi hacprintütlt Chrifliinj. be ChriÃiani diéli,Luca tejk A.ilorum X1» Et doSbi nam Diungelij primu Antiochia à legis eerewn^i - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. erPharifaiciS iuÃitiiefuperÃitioneumdicatMcon^
fiAt.DilJenÃone enim exorta, er conuentu Hierop* lymis habita, traditio Pauli er prophetarum ^«i A» tiochi£docuijjent,no recepta modo, fed er dejinf, er contra iailaam operum iujUtiam, mAgno ^pof^â lorum confenfu umdicacA eÃ.Antiochi£ autem er^t trus,ft Eufebio credimus,nMkis annis epifcopus prtâ fint.Et Lucas Medicus EuangeliflA, difcipulus er eo» mes Pauli patria Antiochenus fielt, cuius Euangeüo» rumduolibri extant. Vt non fit dubiumprlncipeiil ^uondat^iUam Apofiolicarum ecclefiarum,er bittet
SYRIA RELIQ_VA. 51^
CWH« Orientis fummam fitijje. Habuit i^â Ig«4ft« »1« Epipopitm, dpo^lici peüoris uirumf qui non inbitnuit omneÃbi fupplicionvm genm imprecari, iontumut Chrijh demum Ãui liceret,cuiusmagnlt;i KwliiudeHicronyinusinlibro iUuftriiim ecclefiteui fwimnumittit. Mir urn autem urbentintdrirema* i^dieo obnoxiam terramotibui Ãiffe, ut nee bel» ^'gt;,nec incendia frequentius nocuerintAuflinianui lm» f^itorittate fua concuffdm,quuM reftauraÃet ^lófi !ïoXrp uelut auÃiicatiore nomine uocauit. Eà et prim t'ptim mÃdqs petita, luliano oute adeo exofa,ut Ãm ^firte in illam calamu Ãrinxerit, hodie^ extet ad» 'â^[um Antiochenfes elucubrata oratio. Q^i demo» tÃm dut urbii meminerunt, aiunt pdulo proÃÃorcs ^'^bixtim^ uoluptatemÃijÃe, precterea dicacitate ^'Uiimintempefliuiore principibus detrahere foU» ^âS^w Hw re lulianui offenfus, hoflis ÃHut Ãerit, 1'^^lt;inteaniicutfiiiÃettt^oÃriquoq} quatuor retro *⢠â f*f«liî cum reliquis quibufdam Syria lodi^etiam An i^ochia potui erant/edet h4nc(ut omnia^breuipoà ^^pore,maiori cum clade amifere, qudm cepijfent, Hlt;lt;«(i longe uerè ab ornatiÃima ilia duitate, in pro» ^ente lutore Seleucia ÃtaeÃ,?ieria aliquando co» ®ââ*â«â** ^flominnta, ex qua in Cypru/m commodiÃimus traie» öw crdt.LKc.ij.Et ipà quidem emiÃi à IÃiritu fando f^Ãrunt Sdcuciam, çy inde nuuignuerut in Cyprus
un J
514 MESOPOTAMIA,
Hlt;ec efl Syria,eeleberrimä terrarum,quant toU olim Dauidi Vtierofolymorurn regi paruiffl con flut. Dim foautem tud£orumregno,inmanuf Aflyriorumuc* ttit,0- à Parthif,{}ledis,Perfls,Kdcedonibus, poflrc* mo uero et a Romanis gubernata, ad extremu in Sit racenoritmpotefl;ite peruemt. Proximis autiannif, SeUntuTurcarum imperator ingenti expedition in eiflufeepta, pulfo Sarraceno aut in deditioni accepts pleraq^ omnia eins loea fui ditionis fleit. Vrbi eiM Hicroflolymcefaedui iHahometi feHator pr^Ãdet.
MESOPOTAMIA.
â -yr -r- LlraSyrilt;ngt;t,Kefopotamia iacet,latlÃl^ patens regio,nelt;^ foils amnibus £uphrlt;dt ft Tigri elaufa (quanquâ ea parte proprieten K^opoti fopotamiaefl)fedinAflyriam quo^ey ChaldtmUi *â* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;translata nominis ufu,ob amnes quibus itidem batet*
rlt;e aUuuntur . In Transtigritana enim regione et Armeniorum CT Medorum iugis,clariamnes inH* grim ueniumt,Licui,Caper,'Zerbis, Sed amp;nbsp;Cbaldii magna pars non circumfluos modo maximos iHosM nes Euphratem, Tigrimq;, uerumetiam irriguosb» bet cr ahero Euphratis alueo media flnditiff.lndei Plinio did am Iiblt;s,cap.i^. Uiefopotamia tota^ffy* riarumfliit ^uicatim diÃperfa, praeter Babylomff
MESOPOTAMf A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jf^
NwBW,erc. Q«o loco hm urbes in ïAefopotamid cm ftt^qiurum time lüa^cis conÃuentem Eupbratis, hitc tfms Tigrim,in parte AjÃyri^ poÃta eÃ. Vnde cr i ^ttpbtinoeaparsChalcLeeinquaVroppidum erat, ^^^â^ ^^tfopotamia did potuit, kdorum 7» de Abraham. Cim eÃet (inquif) m Kefopotamia, priufquam mo» tateturin Charran. Inquit enim paulo infra ^Tiunc ^^^ti terra Chaldaorum er habit aait in Charran^ ^dutinnuens ilUi lods commune Kefopotamite nou ^â'juifre.Porrè uocatum effe in Chald^ai Domino ^^fibamum, palam iüa conuincunt, qu£ GeneÃt ^^â cap,adÃnemfrribuntur.Eaenim caufra Thare ^^^dio,nepote,cr uxoribui de 'VrproÃdiu in Hd« ^wwfnù^nt iret in terram Chanaan, idà fuoptecon rbo,ac non uoeatut Thare infrituijjet, profrâo eMa ^â^^ctuocationis myÃerium.Ergo in Mefopotamia ** fji in Chaldaa uocatum,Stephanui indicat. Kefra f otlt;WM autem tota ilia laxitaa terraru dida, hoc eÃ, ^^(faniru.. ita enim juitrotsOTafieiaQ uocabulüred Æ it Seuerw imperator cor a fenatuà Lampridio ere 'Wm.fcK uerbis:Terraf inter amnas Kefopotamite ne | ^^asfrUicet, ab impura iüa beüua recepimui.Stri Oi^hor eÃ,ab Euphrate iUi latitudinS eÃe per Tiquot; pW duoru miUiu quadringentorüjhd'.orà ,hoceflf ^(centoru miUium pafruum. Vbere quidem in totum iâ^io,Ã^d qua parte amnes irritant f lange omniimi
3 ré nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;MESOPOTAMIA.
Orientis terrarum ^rtihÃma.Tdurui cant ab kfi^ n'^s furnmouet, cetera dmnes,ut dixi, deternwialt;^' Ipfe Euphrates ex Armenia maiori ueniens,per rimas TawiangujliM duodecmi miUiu/m mteruaii^^ eludatiK campeftria Syrie allait, diu^ reda (« AH' firum firturadul'^ montant Babylonia, à lt;iuibniâ^^â tro in Boreamftexus uago procured, uelut Tgt;g'ââ^* ueum uejiigaturus,incedU.Demum iuxta uieun lt;1^^ Kt^icen Plinius uocat^ duobus alueis turn HWn*® coiturisfinditur.Etleuo quidem Seleudaptei^''^^ multis pajjimm milibus emenps, in TJgrfWâT^ dextro nero m meridem uerfus Babylonem i^^ tur mediarn quondam urbe diuifa, nunc foldaio egt; quant per fluit, necmulto pod foflis in riuos dedgt;^^ paludibus abforbetur.Plmius feribitfitiffe, quiCob^* rim prlt;efèaumytelbpotami£,alueo ma'iufldo, ^^ fhraten in Tigrim abduxiUe tradiderint, «fp^^â''* piti curfu Babylonian mfljliret.DiuerÃo à lotete fÆ gris in eadem Armenia conÃflicuo flute orttu,lt;vgt;y â dit Taurum ut Euphrates, fed fubterlapfui,eo rur â btere ubi Affyria ed,emergit. Eundem autemflP lud argumenta ed,quod illic demerfa, hieeger^i ⢠nw^ aquarum celeritate ue£lus,cr alicubi etiai^^ _ dofus,mox receptis amnibus audus, dij^alefcitfl{â' , grandesmfulas amplexus, poflremoin nteriHet^'''^^ 1 idoeurfu cottuerfushaudprocul Cteflphonte Wâ^
MESOPOTAMIA. 517 ^ ^f^pitfitti^ inde ingens inter Chald£jmoâ ^etf partent qutSuÃana didtur, in Ãnum PerÃeum '^'^^M^randibus alueis euoluitur.Tigris obueloci» *â*'»1 diâus à tiédis ^ PerÃsÃiocnomine fagittant ^PprilintibiK, Cuius rei Plinius et Curtius teÃes funt. ^âX'^ittuerô utrun^ amnem paà aÃuum folÃitium er rigare proxinMyUtin Aegypto Silunif ^Ãlt;lMd neuter limiim deuehit,aut aruis inducit^ Ãed ^i^ Mim uterque feecundus eà « Strabo lib. ic.
Ãrri ob niues in Armenia montants eo maxime ^^porcU^ueÃdits aÃerit, Euphrate plcrunr^ ob ni ^^undasdamnofo. Proinde idÃudiumaccolised:, '^praaltis aggeribus alueum communiant, ÃÃivs^ îww longiÃme ab amne in plana diducant, itiden 'â^^dis^ut cum libuerit,aut contineant mealibus ob^ /^âf^K (ijuos Catarados tAarcellinus uocat) aut'^Ã* â¢f«» I«lt;)f(j in plana emittant. idem er ad Tigris al* ^nm fieri aÃblet, e^ui er ipà adinÃar Etili ad Canis f^ortum turnet, de t^ud re hb.is- t^arceUinus- Tanta ^ÿtor in Ulis IodsÃrtilitas eÃ,ut exiles agri quinqua* 2(Ãmum,cultiores etiam centeÃmumfanus reddant, ^Iwo.Summa autemfacunditas iuxta SeleudamJter ré ipfos inter amnes iam anguÃis er uelut in mucro* lt;gt;mjifiigiatis.Interior a alicubi er deÃertis fqualent^ vuiltisépin lodsingens aquarum penuria cd,quod itwiÃbeat in tanta ammumÃequentia^Sed çr Ãn
xJlS MESOPOTAMIA.
Charr an.
Har an.
t« rarî^quos condere accol£,extcrarwm gentium ïi**' curÃombM,affblenc,quo longim holkinpenurU ji^ gatum,arceant.Sed zr ^jha mterdumtdntuiini''^^^ fopotamia eïi,Curtioteik, ut pieraq^ animuliitittt^^ folo deprehenfa interimat. Alit er kones, qu««â^* modum er Syria,qui cum brumee tempore mîtes jgt;lt;^i tikteÃrocitmt. Ammiama id mufeis er «Ãtiitd^ buit,quibui in ealore indtati (tuiant. Oppidaf^âtii'^ potamit plurima,l'ed omnium, qut memn^tfi^ rat,Charr£ prtcipuum, iuxta quas M. CräÃus,^'â^ get iUe auaritit interijt.liobis Abrahamo ««'â^ credentium patre Celebris ell,qui uocante DfO» ^quot;â* dtadigreffits Charris cum fuis babitauit-Scril^^^ Genefis^ll.liaran uocat id oppidum, ^*^P^^?i. Charran Aiiorum VI l.pcut er quinto capitdi^di Charran legimusMaud procul ea ^ipbis eft d^^r ma quondam urbs,qult;e er Antiochia dida, amp;nbsp;gdonia cognominata quibufdam, ab interfuo^^^ Kygdone,Sed Plinius earn Mefopotamtipuft'^^ ç cedonibus Vtygdoniam didarn ob fut îAygdonifl nulitudinem,tradit, tmdeetiam ^HÃbicognom^quot; â^ fit datum- tiabuit htc Conftantino imperante Ilt;«^^^ EpifcopumuirumdodiÃimum ,qui HicentSytt interfuitSed tque elara Edeffa fut, frequente ^ââ dä eedefia, et Effremo Diacowgt;,qui Syra ^â*^^'ââ^^i pfit,nobili, JAerninit eim Hieronymus, qui e^^ ^^^
MESOPOTAMIA. y^
men eitu de Spiritu fanüo 'm Griecam UngMm tranj» ^fw, legijfe fe ait, Viciu Arbela trans Tigrim ek, ^lieÃmigeratusquodCarium fupremo Alexander dite uicerit.EtiamÃnon luxta Arbela,led ad Gangas âflfiB ob^curum antea locum, Dartum debeüatü effi ^^tlt;ibotradit.Euit (yâ CereuÃum iuxta 'Xaboredori â^nciiatiu, quam Diodetianus moenibus turribiK^ ^''d^mamfeceratfUt perÃgio eÃe Romanis poiÃt. ^^fpboriuuicum iam arm Alexander inmemoriä *^â^tiemunierat,polkaä Confiante CitfareCon» S^ntia appeUata cfi.Zaita item locm Celebris,in quo ^^^diani tumulus illeÃit,tot inferiptus Unguis,qui ^^inuu pofiea bonoru omniu hofiis, conÃegit, cuius *®flt;i 1« idumea meminimus. Fuit er Singara proxia
quot;^âgrim Roman£ militia nota urbs, inÃa qua di^ ^^fdnripa ainus quonda fietit, infia à nobis dicen^i
â^^i zr Amida: er Kifabda rertm PerÃearu feri f^^esÃpe hIq fy^dn meminere. Notandum uerè Af '^«cr Babylonia nomma baud rar o conÃndi fieri £ââââquot;WjJâpter uicesregnorü,eralternata domima, ^ ^nim tota tHeÃpotamia aliquando AÃyriorü. Co
O' Babylonia tanta claritasÃit, ut er Affyria et ââë« î/lefiopotamia inde Babylonia nomê accepe* , â^fj ifud tranfimittendü,prater Arabiasfiuperius (,^owmemoMfi« alia in bac regione fiatui, Pli-Cur t^ttOdtanoSoUna r^trrix Mfrnru mannminatä^
^Xo MESOPOTAMIA.
t^Mni^Mm alijs quoi^ lacis '^AeÃopotamisf, al^s^nt* minibus intérim cognominati Arabescolunt, SeiHÃ^ memoratur præcipue obÃrtilitdte (triceftliui/mii^ focniu reddit^in qud charria ctr Edelfan Vlùtiiuf^ tuit^cr odonfram etiam iam citati authores pnâ' Curtij hiecuerba finit: Etmtibiaà partehetKiAfââ^^ odorwm firtilitate nobilis regio campejîris intetc^i inter Tigrim cy Euphratem iacens,tam ubere O' P'â gui f ilo.ut à pajiu repeUi pecora dicantur, nellt;il'^ ta perimat,Caulfa firtilitatis eà humor,^ui (xufo* que amne manat,totoÃre folo per uena aqiMfi^^ dundante.li£c Curtius.Nefdo autem an indiH^^^* lap fus,an uerô quenqtum fecutui^ C. SoUnat in fâf*^ Arabiie relatione,inter flumen Tigrim c^ Equot;^^â?âj lamftntuit, quanquarn fufliieer eiwit locum mpi^ menda non carere,qui tarnen ex is.cap.s. libgt; P'*â^' ubi Characis flt mentio reflitui poflit.tiieronymnf thor eü Chrifhanorum foUtariorum magna oW quentiam in Kefopotamia Ãiijfe, quodhaud^w liflrtilitds,ut in Aegypto ejfecit,e^ qued inl^^rquot;. tamia maxime mediterranea feceffus fient non f^ fabulofa ariditate clauÃ,ficut in dbyicgyp^^ °^â* bafes lïhe,quartern libro ultimo meminitSlfabo-
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;C H A L D AE A. .
CH A LD AEA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»i,
litK temin^id. Qram rdiquam Orients Tigris 1 Su» f^iinAdijicrminAttKeridianÃm partait ÃnmPerÃcus trafU-Plagam ocddentalem nwntanA iUaa deÃrtis ^''Ai£[ummouent,quipä Ptokmao Babylonica co» ifuimnantur.ltt ea,prêter fummam Ãrtilitate, Chai» ^i ([uondi fydaralis feientia praÃintia laudati,quo 'âWi oppidum Uipparenum Ãüt Sed ante omnia eele ^^ima urh Babylon Chaldaicarum gentium quon» Babjlo». â^ caput,zy quam furnmam m toto orbe daritatem ^^inui^e aliquando,etiam Plinius affirmahPorrô ue ^^citrium dariÃmarum urbium boe tradu memi» ''^t, videlicet Bahylonis injra PupbratisinTigrim fftduHi ÃtÃam Ãtte,crSdcuci£ qua interamnis Ãit, ^lidni,qu£inoraAÃyria Tigridis ripa impoÃta ^^filinioÃatarnenutSdeuciainter bancor iiom ftopemodum medioÃtuÃerit, Wamoratur zy Cte» Mon recentior quidem,fed par zx magnitudine zyquot; ^itionibus Seleucia.ïiinus fanè uetuÃiÃima regum Ninu»* ^ifyfiorumregia ^it,quam[criptura tSliniuen nomi Niniw» quot;«Hon« propheta claram uaticinio ,(mde Kiniuita ^'^iyde quibus ChriÃus Matth-Xï l.Condiderat earn ftimus fiÃurÃquo AjÃuriaÃeu quod idem eü A^y» ''^circumiacens regio uocata eÃ. Demde Beli Ãliut ^^vuimaritus Semiramidis ampiliauit, dariÃimis adi ^^saudam. Primus quidem ipfe,omnium qui in A» P^^perarunt.Pntmuero baud aUudà diluuiOyOUt
XX
JU nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;C H A L D AE A.
uelujtiutäutcclebriiKregnum mentoraturfcriptfff^ bui qMm Affyriorum. Confls.t autem ey fubiiio^t uel Eufebio fujfragantetnAtum ejjc Abraham, tonH iüÃMurbi^uetujhs e[l.Sed er pofleriores reges ^^* fyriorumfeu Viedorum, ]udlt;eorum maxime eläHbii^ tuitos,^iimm tenuiffe, Hieronymus tradit, ut ?b^ Teglatphalaffar,Salmanazar,SenttAcherib, f^â^ rum armis Sanuriam exhaujam, er deeem trAt» ifraël in AjJyriam er Medos translatas jùijfeUts^^ mui. Nino mortua Babylon à Semiramide conAl^ Cr ampliÃmis operibui omata, commumtas^ â^ tantumq; potenthe er digmtatis aceeÃit wigt;i,i'^ poÃtris feculis etiam regnoÃteritexaltata,er^^* num urbem, resq^ AÃyriorum afflixerit, neque^^* I vis caujja Ãerit, translatiimperq Af^yriorufit ^^ i KedoSf id quod annis nonaginta plus minus anted* Tranfmi* ptumlÃraelemfùilum legiinus. ElorcntiÃimti/taai* l^ï°iôué, temÃeitBabyloniorum regnum fub t^abuchoiogt;igt;* fore iüo qui Syriarn maxime exerdtu ingreÃiu, 1#* dlt;f4m faaiÃina captiuitate exhauÃt, Plimui ferto Ubro, Vrbem Ãexaginta millia paffuum amplexem ÃiÃe tradit ,murisducenos pedes altii, quinquigA* . ta latisinÃngulos pedes ternis digitis menfuraan* pliore quà m noftra,interfluo Euphrate, mirabUieft reutroque. li£c eH Babylon iüadecantatiÃtmapd phetis, er DanieUs im primé uatteuw wmiri^^*
CH A LD AE A» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jj
'iî'QMJin ad Ãwmmum dignitatis, potentie, f^len* â¢iof« er diuitiarum proueiiam, ubi luxu zr libidi» ^ neuere zx uoluptate pefditis regibus parère ^°^P^t, diuin£ iuüitite ultio 'm matins Nedarmn ^ ferÃanm contradidit. Capta eil emm à Cyro ^^\lt;t zri^edo Dario,Balthasare liabuchadaezaris ââ^otf mtcrSHo, rfgwg; ad Medos prias, rnox er ; *^ferfis translata : de qua re eà apud Danielem. si , WHiJfat ifgdt Herodotuw libro primo, qui z^ urlt;* ^ Ãtim zr hiÃoriam captiuitatis abandeeÃproi* Rcuf«ï, Hlirum autem, urbem adeó potentem, ut ^^orbiadmirationiÃierit, ita lubuerti diruiq; po^ âââIff, «t Hieronymus alicubi tradat, Ãu atate, id 1 ^jÃoBono imper ante uix é rudenbus loei defer» | ââ«culti^j, ueÃgia extitijfe qua: urbis ft urn indica» , â¢âW-Notam autem z^Alexandrum Macedonem poà âiSum Dariitwi er regnum Perfarum infe translata, ^âfbÃonia mortuum ejfe anno at mis trigeÃmofecun â¢Iâii cuius obitu diuifo 'mter duces regno,cum Ptole» ^*0 Lagi Aegyptus,Viacedonia Philippo,AÃa An» *igoBo eeÃiSet, Seleuco, qui z^ tiieanor cognomi» ⢠Wi« eÃsyria z^ Babylon, er reliqua Orientis pars â olvenit. Q«i haud multis annis à mor te Alexandri Se ^dam iüà à fc nominatâ,hac maxime cauffa condi» ^^^Ãdur,ut uicinitateBabylonêexhaurtret. Zijlui â â h«» nomims memoria cöfuleret. Breuiq^ obunuü,-
52.4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CH A L D AE A.
Kt non folum frequentie uicerit max pdulo Selenid, feder nominis partem in feBabylonistranfuletit, Babyloniam enirn uocatam effc cam, etiamVlw^ frodit.Adeonecregnis, nec urbibui ^aic^Hdi^i'i® autlabile aut diuturnum efl, fl laxatas ambitiom b^ benas permittas. Enimuero rebus tHacedonimW ^ rientecollapfls, quum ArfaaeuirtuteParthiretiH^ effent potiti,Ctcflphon ad exhauriendam itidem Sf leuciam (Parthi ambitioni etiam inuidiam coning* xerant)exflru£ia,er regia Parthorum flda efl^^^ tontraBabylonem inorientaliTigridis ripdùfeb^*, tur^extima flrè (quodfeiam) urbium Orientis lt;1^^ tioms Komanorum flcrit.Caterum ut Babyloids nK* moria Chaldteam flniamus,uideo dubitari,ex urbi'^ Babylon priorPetri Epiflola,anueróexhacEabylonedif^ ^^^** tres per Aflam diflierfos fcripta flt « ProflÃo i^i^)â lone fcriptam uideri, ea uerba conuincimt qiuitf^ to capiteleguntur, Salutat uos ea quiceAin^br loneUeürde confers eleélionis Eedefla. UieronyiiK^ quideminCatalogo ubi Marei meminit,B.omM^* lius nomine figuraUter à Petro inteUeddiu lt;^ Sed er hanc noflram Babytonem intelligi,fucï?^ tri ad circumciflonem uocati,minifltrio, nc$ dfcfâil^ ria flde qua tot annis in Syria cum egiffe compto* bat,ne^ plane à litera fenfu alienum cft.Nf$ -«^^ | ^oiUiccongregationem ahquam credentiumfl^^t
CARMANIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jl^
in tiicioA Arabia, zr ip fa Liiefopotamia in i^iu et
, quot;Mo« Pliuio cenfetur, praterea ultra Babylonen ^^Pilt;*Perjideceleberriin£ Ecclepæ jucrint.f^eque '8'101'0 çyin Ae^ypto Babylonen fuiffe,fed ad iUan
Petruw equidem Ubenter cre^derim, Liberu ^^^l-e(lori,ut in re contrauerfa^fequi quodÃnü» *⻫n'owdic4«ertt.
CARMANIA.
ABaB^Ionc heuorfum ad orarn Perpcipnut U centiumterraruprimaSupane efl,deinPerlt;a fs,inde Carmania. Nos uerfo ordine ;ppter ^^f(üÃruim,de Carmania primum, hinc zr de alijs â^^^eiicemui.ilabethacab OrtuGedroporu tra* 'f'^ «d indoj uft^ immittentem. MeridianZ latui I«» **1 pelagia aUuit.Perfs ab 0ccafu,à Septentriom ^^coniungitur,à quibiu earn er Gedrof^s altif â'ââ'ât^iucaÃmontis iugaalijsatlt;^aUjsnominibui »9 'â^quot; iirimunt, Negj; ufquton defertior efl quam ubi U âPpfoxmat.KaritimaÃonte Occani,celfum pro» ^â'^oriuÃnit^mde fenpm cedenlia Uttora amplu p» âquot;â»ffcipiwit, infuUs aliquot diÃinüZ. Inde peninfu ^Pntaprocurrensuenientiboiexaduerfo Arabie ^Wamf ita adproximat, utpetZ intermedia quop» ^erÃeuf Ãmditur, no amplius quinqj milieus paf l^latupt^authorePlinio, GentiZ extimamoran
é nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CARMANIA.
h^bitäntiu^prfeipua Chelowphagi ^kbthyopbfi gi di(l£ Kacedonibus, quod teÃudinu piÃiomq^ 0* ceano captoru/m carne uiciitent, amp;⢠ettam pecori ç^ Ãum ex pijcibM parent Strabogt;te authore lib.ifAidâ rum tantam in \ndtco mari magmtudinë eÃe, Strabo er Plinius traduit, utÃngularumfuperÃcies babiti biles cafas integant,atq' inter insulas rubri pr^dfot marii his nauigent cymbis. Pomponius libro tertio CartnanosÃneuejkacfruge,pne pecore aeÃü^ effe,crpiÃiumcutefe uelaretradit. Q^aruw^eo* tium zT tiieronymiu libro contra louinianvmÃrH^ do meminit. interiora çr ium PerÃei Ãnus Uttot^ paulà cultiorafunt,nec marinistantum opibus,^^ cr â£re zyÃrro iüis locis abimdant. Oppida eonm plura,quorumprlt;ecipuum Alexandria, ab Mettait* dro conditum, quem cr eultiores reddidiÃeiHos 0quot; ipertinacipipium efuco'0rcuijÃe,hiÃDri£ nienwr'dgt;^ çtolein£us cr Carmanammetropolim mcditerraitt* pcit. inter amnes primlt;e elaritatis eà üytanis atim» trabens. Andanis item çr Corius in eandem PetÃtit Ãnum clapÃ. Sophronius author eÃ, etiam tKigfquot;'' Tlhomà . pr£dicatione ChriÃum mnotuijÃ,apui ^âââ tarnen niÃÃüor mendoÃe yspiOLoetidit» pro KU^/aâ^ vo'ii^ legitur-De Germants enim inter PerÃat,Ptirtbott l^edosçrnircanos,nuüa,quodfeiam, Ãriptaribut | nvntio,Ãdde Carmanistiuitum,quosPerÃt eyMâ^
P E R s I s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ji7-
Ãw praximof, MotiKJ fà omnium con[en[u, t^uim ut ^»ùoae fit optu.
PERSIS ET SVSIANE.
INdf Occafum uerfus Perfis efifirtilis iton er cul titel' regno quondam omnium A fite maxima (y nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'â;
potentiÃmo, nobilUata, Quippe non content tiinSyriam, Aegyptu,A.£thtopiam,Afiam,PontUf ^tmniit,er régna Partbor urn ufq^ in Indiam dittos nempropagaÃct Europam etiam perculit, pontibus permariaduilis.tiec enim petituri MacedoncsPera jiiem uidebantur, m priores Perfa: Gradam prouos (i^eid.Eac gens,ut tradit Plinius ^ femper Rubrum txitreaccoluu,propter quod or finui Per ficus ab eis iiilut,quem perpetuo tradu à Bagrada fluuio ufque »i amnem Oroatin tenuere, Ptolemlt;eo. Inde uero ai Tigrmi, SuÃana ell,utranc^ ab Aufiro Rubrum pela gM^nitjd Chaldais Tigris,à lAedts Coucafia iugadi I^^rninant.p^egnicaput olm Perfipolis iuxta Ara», ^ftnjbiuium proculà maricondita,quam Alexander ^r^K terr arumI^olqsrefirtamcepit er diruit,mul th auri talentoru milibus receptis.Ex maritimis urbu t® Cyrus fiequens quondi, qua Plinius Cyropolm, ^tepbanus à Perfis Cyrechata uocatam ait,in qua Epi hput ^u Theodoretus lUeuir do(lifiimus,cuius Eca dtfii^ct hifiorit lucubration» extant, praterea
xx 4
PERSIS.
Magi.
pro fide tuÃrd contra Gentes Ubri duodtctn,lt;f^ ipfe Sermoes appellat ^nuper à Zenobio Acdaolo FW rentino in gratiam Leonis Pontif^Latine uerfoSt FKâ Cr Laodicea in Perpde ab Antiocho condita (T P7 fagardaMagorum cajkUumtin ([uo Cyrifipf^^^'* fitit, Plinio. Magi PerÃs magno in honore C rationeÃiere, ut nee publica Ãneeorum eonÃHo^ miniftrarentur ,nec legitime jidum uidereturlt;[lt;^^ horumfententianon approba^fet. PorrólAââamp;'*f^ ueleresnonmaleÃcimodo^utuulgiu bodie noain^â fedartium rerurnqs in natura uarictate e»«â^ cognitionepra^ntesdicebantur^ quos Gracibo^ Ãa prorfusappeUatione Philosophas,LdtiniSiiPââ^ tes uocabant. Ad quemodu deMagis locutut Pii^ libro uigeÃmoquinto cap.i. Pythagoram amp;nbsp;D'ââ'* critum de naturis herbarü feripÃÃi tradit, ptr^ tis prins Perpdis,Arabia,Aethiopia,Acgyptilt;li^^ gis.Pracipueautein PerÃei diÃciplinâ Ãdura ptitr tiendi Ãbiuendicabant,translatant aUquandoab^ Ãa^Se Darij juperioris pâtre à Ãraebmanis inddlà entibus,quos ey Apollonium adijÃePhiloÃratiüj pÃt,quam poÃeris deinceps Uli ecu per manus derint,tiiSuntillitüagiqui Ãella ducente Chriplt;^ recens natum adierumt, çr muneribus obldtif â*quot;'â rauertimt, Ab Oriente enint ueniÃe eos tHattiif tejhtur ,nomiiiatim autem è PerÃa CbryÃr'^quot;â\
P E R SI S. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;519
Ei«W meronymui Commenttirio in ïfaiam feptimo ^oül lUos adinonitos 4 dlt;enugt;nibut, uel inuiiii Chri» hnconlitcntibufftiuiregntvm corum effet extindu ''igt;t,(iÿxddm zr AuguÃmui libre de Diemonibut ad fMM nudum retulit. Profâo tanta: rei facr amentum ^ndiferte 4 prophelis prtediHumÃn ipfo natiuitatis ^bj lui articule,ne Ãapientiam quidem çr potentiam ^»di huiuic£lâdu/m dem noÃtr duxit, aditii etiant fquot;'°â^ggt;fS quibm intelligerët fupra naturæ uires effe ï«od ageretunfeut et paÃoribtu miraculé ChriÃi M Ii«if4s angelii annumtiantihut reuelaa, Lua i. cap, ^lt;^'luar,'VeriÃmiliui autë mihi uidetur liages 4 do# «lino fonde fuo Ãpiritu progcmiu uocatione coran luiaii conteÃnndo,ad ChriÃum querendum excita» los,quintadmamtos 4dæmonibui. C^uanqua palan o^,ne hos quidem iüius aduentu latuijje,qui fcriptu» ^utefk toties ewm Ãlium dei funt conÃÃi, Sed diner» p de life ut Ãntiamus,ntà fiüor, ewm fieUa admenet isoiu er miraculé itdia,tum etiarn oblatio munerun C pronaadoratie qua ChriÃo exhibuerunt. Quan quamoutem conflit translatitium eÃe Perps hoc mo do reges Ãues ader are, amen hoc nouumpit, quoi mto puero,nen fuo m regne, fed er pauds cognito, ty longe diÃinte regione, prieterea non in arce aut aula, fed bumili hoffitiolo hoc honoris tribuendwm duxerunt,(ierte er oraculum, quoperfommüfunt
xx 5
f 5^0
⢠PERMS.
adnwnit! palim couincit,deo noÃro tüosciffifuilÃ' PlaufibdiM uero gudm uemu^quod hodie uulgocn ditur,reges eos fuij]e,no philofophos, earn diuerÃitt uel ipÃd Euangelij hiÃoria mnuat.ln urbe etiain uidri ce gentium Rom prodigia extiterumt, qM de reif iüo Gentium admonuere. Suetonius in AuguÃs ex W lij Marathi authoritatetradit,antepaucos quant Mâ guÃM natfeeretur menfes, prodigium Kont Ã^'*^ publice, quo denutiabaturregem populiR-omAniiti turam parturire,Senatum exterritü cenfuijfe,iieqti^ iüo anno genitus educaretur. Eos uero qui graiiii)^ uxores haberent ( quod ad fe quifq; jfent traberdl curaffe ne Senatus conÃtltum ad ararium deÃrretafi CTc-Qj^od prodigium Marathus cySuetoniuai^^ guÃum retulere, uelut itouumÃrct, regem nafdpo* pulo Romano, qui Syüas iam ey Marios perudi^f^ ty quorum regnum non AuguÃum, fed C£far0i^* Ãatorem cum ingentireipub-clade exorfumeÃece^ fUt^Sed ey ctuiü uana ff es erat,liberisfuis ea ctHÿ* prie Senaiufcofulto time ntt urn. CHRlSTVSerd quem parturiebat naturlt;e prouidentia, qui fub ^lt;^^ natus eÃ, cuiqi Romani imperij magmtudo cefb Imperatoribui etiarn regem iüü agiwfcentibus,qui^^ tea nîçitPiaÃoiç feruijffent.
: N V N C adSuÃanen ucniendû,que ab Orai^^r
«Midi TJgrfi
iHf^
SVSIANE. ⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5JI
â in ord ipp pdnditur. Habet autem nomen d Sups me* lropoli,er ueteri regu donticilio, quam ^emnonent andidipe iuxta Coajjpem fluuium cum ponte, Stra* io tradit.'Plinius ab Dario Hipipisfilio,cuius arcem E«lfus jluuius circumeat C C L. nuUibus paÃibus i tM.ri-'^iediterranea Sufarum aj^err'imis zr dijpeUi* viisaditumontibus, prlt;etered cr latroc'mijsmpÃis 4 ferpde fummouentur, Per que loea Alexander non [wepericulo poà Sufa cdpn direpaq; fuorum copiM Iradmt.Curtius 'm Supana Satrapenamflutuit nobi* Ion regionem proximo Sufa. Amniu autem Supante, darijiimus Euleus eP,uel hoc nomine celebrate pris fioribuSy quod Perfarum reges quibus rams alioqui u^usuinieÃ^eius undos propemoduplos biberecon* ^'mtfquia ceteris leuior purior^ exiÃeret.üotan* Ami nHtf m Elmaidem âm Supane ejÃe, ^lyixlw, id f^,i!iag)um coguomindtom regionem,dd eiusdifp* tmtiam qua m Media eÃt d quibus Eimiaitte zr Ela* bimûm« Wæ diflijù Luca etiam 'mter peregre propHos een* pAdorumpcundo. Plinius Supanam ab Elymaide ^leodiÃemündt. Proximi atüem Tigri,funt Chas Uceni itidem m Supana, Ptolemeo, quorum oppi* Himi C/wMx clariÃmum yin 'mt'mo pnu Perpco er tüom daUe notum quondam. Arabicarum mercium Ewporiu, Plmio,yt ridiculipnt, qui ex Arabia hac ⢠(elid'd rogfi nd C H RIS T V M prop^os putantg.
JJX . s V s I A N E.
Ã^®' quoniam auri,thurK a- myrrhie Euingtli/U Hitmix^ Mynha, ritgt; Ottäp uen ditiÃim PerÃs hiÃe rebut Mi0* pia 4 uicimt Arabibut import atis caruerit\ cwm fit* mut amen libro VI. tradut Arabes Partbis uenitre f'QlUQS,qu£ è nari aut fyluis caperent, nihil auti con tra redimerc£x quibut uerbis inteUigimui earn fcf* forum (quosz^ Parthorum nomine Pliniut cornfft* hendit ) Ãiffe opulentiam, ut pretiofat iUit Arabon merces non uüiut rei permutatione, (nuUa enim t^t* bant Arabesquot;) fed numcraa tantum pecunia conf^ raffè. Locus autem Douidis Pfalmo 70. quo ibutiin* tur, no ad magos,fcd reges attinet, qui in Salonu»u^ liberties effentÃtturi.Tropologia autem ad ChnÃi quem nel gentium principes honore effent profciH ri. Supra Characen Cof^ei metnoratur latrocinijS ut* ÃmeStCr quoniam affens loeit habiant, terrecobt ranegle^a,reimilitari er merendo orimigitic'^ funt.Prodiga gens anime,ut Silq uerbis ut ar.KeeÃt mite huiut fceleris fufficione uacui quondam, ddim but Strabo memimt.Puerunt ty Lazi,cr Ãprifet* fidem Vxij beüicoff 0'tAardi,proximi iam à Stptnt trione tAedoru traplui,de quo infra. DïgnuiM i»i(lt;^ memoria quod libro 4.Q2 Curtiut fcriptum cfli^wfi Per fat regum arcana mcredibili fide celare,iuin ut* turn, non ffem elicere uocem qua occulta proditor, luteres reges difciplinamfilentij uitepericuloÃ^
s V s IA N B. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;555
*'lf^i Oquot; TMgMm grauiut fitifji caÃigdtdm c^udm «I» Jwnpi'ofcnwn. Q«^ cau^a Alcx^ndri confîtia ppc pcrflexa mpedita^jùijjent, quod eorum omnium 5«« opud hojlcm gererentur effet ignarufdntcrffp» f^ciorum autem genera excoriitionem PerÃa ha» ^*lt;ff(Marcelliniif libro ij. tradit,panam fine dubio ââ¢ow etiS gemibut cognitam,ut uerifimilc fit, quoi ^ ^ofptokmieo Orienta apoffolo excoriato,prodi» *â»1 (ji, Nfc tacendum Herxh fc'mut plénum huM âââW», qui cum exercitum fuum innumtrahominum ^poticorum muîtitudme congregatü ex adito quo» loco confficatus effet, mentor mortalitata, iüa» ^^y»wi capit, quod pofi centum annos nemo ex il »^'â''*â^»lt; effet. Hoc Ãiiu libro IX .'ValeriM â^â¢Ãwufrtjejttetot uitt immodief cupido,ego con» ^ l»uie dignum puto, ac mirandum etiam quod re» ^^potentia er filicitatimAximo hoc m animum *'Wo-e Pitff uidoriia potuit, ut fe fuos^ mortales âf^ttretur.Prequenler emm in profferis rebut fret humante obUuifeimur.
f^SSy:RlR, SITTACENA, ADI ABENA.
A^Jyria TrauÃigriama eff^çr Armenia maiori lt;nbsp;Septentrionc, «b 0«« là tdiu, i Mcridte
JJ4 ASSYRIA SI TT AC.
Supättd à immoinibut montium iugis intemnietnb hm) dauditur. Dehacz^ 'mSAcfopocumitdiCt'M eft.Eiui regio,qua Supaii£ mininet, Sitacena Hdi, et idm extra ambages amnium popa, cui nomen Sit* aca urbs dedit à Greetscondia,proxime momeï^^ gru ex t^iedis uenientë .In quo et Ctepphon iüa cuiiü fupra quoq- tneminmiti.Ptolemtem ptpraSittacencit ApoUomiatë regionëftatuit, dehme z^ intena«««* ArbeUtm^de qua ante diëlum efl.At Plinim VLli^ conpips nominibui eandem ArbeUten, Palepnen ff Sittacenen uocat.Strabo eandem Sittacenen amp;nbsp;^f^
lomatem ab Apollonia dida.lta pt f£pe,ui locom'^ uidnitas ipfa etiam nomina, communia habeat,S^ i cenam ab Occafufinit Tigris,tot iamflu/mM^^^â*^* j éliii,quemaccollt;eiBoreareflexumPafiitig'^l^^^^â minantytefie etiam Curtio,apud quem tarnen Pb^P . 'rigrim pro PaÃitigrimmendofe legitur.lnterllttW^quot; na autem paAdiabene namelùtraaptusdipe'âgt;'quot;'' \ fortita eftprè enm totamnibm diuiduie terre pro m certo Mriop; auducurju^fluniorum dilfienltfffâ^ msantur. Ai»Pgt;ivi7f] Gr£cistranprepgntfied,nrâ de oc.J^ia.SiVHcu a priuatmajpfa regio diëla- (^ quam Ammianm qui hts locisflipendia meruit ^P mi/num nom'mibm, proumcie datum nomen fitjp _ tumat,confiPus interim hanc,quam dixi/imtUtnet^ fnu tt^am nommis caufiarn» idem author ^f'^^^^j^
ADI AB ENA. jjy ;
hÃignit, Z}â lorummunicipium EebataMm Ãeit^ tbi baud dubie d Kedicu Ecbatanli^dc guibui fuolo todicetur.Conflit Oflobenos beÃicojos homines ep RiCr [agittandi peritiflimos,quorum mAgnum nume tmMexà der SeuerMpojldeuidlos tilts mlocisPlt;ir i^os,R.onAn£ militiæ adflripflt, çy pofl eum Galeâ Uw Mdxmi«!« ebtra Germanos eduxtt, utiliÃmant »m mlitiam ratus aduerÃus nuda er procera Ger» ^noru corpora .Tantte molis er at Germanos umee» '^tSed et tUud non indignum relatione efl^ Komanof ^âOtdunquim longe ultra Ctepphontem m Ortu pro ^tH itufls,ncc impu'neflcifle,fi qui tentafjent, wq^ ^^^âot^quodfetam aut Uiedorum aut Perflrumfe» ^^«t hortm flgna iüaa flijpe- Traianus quidem flU dÃimo in Parthos uidoria potitus hoflt repreflo liâ ^trejiituit,Ctepphonte,Babylone,Seleucia et Edefl i'âgt;dlt;trtsurbibusab hoflereceptis, pratereamaiori ^fmenia^ Isjfyria er Niefopotamia in prouincieepr ^tedadis-PoÃenim er GaleriustAaximmuspro ^nrime gepis rebus, quinq^ Tranfligritanas proum ^^PiUuit,quarum eiusfeecult nomina, erant Afar^et ^m, Modena, Zabdiena, Kbeumena,, Carduenae, ^â^ Io«imlt;t(ii« imperator pofl luliani cafum turpi âSWgt;I^a)l^oÆo^ fadere cum bojk ido, omnes refliâ â¢wt- incertus igitur imperq limes Tigris pit,nee
JJÃ ASSYRIA SITTAC.
piment, jipe ita amijfa,ut pr^ÃtcritnonÃti^i^^' pa-Proinde prudenter hdrianiu promotum i Ti'^'â* no limitein ipfe coircuit,Euphrate contentuf, i^oo biamfortimte aleam dccÃMret.liu^quam fnfW** fet eeÃU Konunis uiüoribui Pitrthorum tenaa b^^ tiM,nei^ uïllt;t alia gens, exceptis GermaniS, ilhif^ ^ mnAfeueriuiumdicauit, Cluippequi à LwnD^â Pompeianisq^ expeditionibui poft Armemi^ ff ^^ riasoccupâtM, aduÃq; cafum (y interitaMitnH^^â Confulanbiu or Patmijs ducibusctepsnon{ej(^. do ipÃos,Ãed erproumeiM qua eis PiomaMui^'^â^ abÃulijÃent alÃeruermt, Pinne ad propoÃtum ^â^^, tendum,Piec tacenda natura: in Syria opuleiMquot;'^ tis m locis liquore, quern Haphtam uocaiit, quo non aliuscitius pertmaciusueconceptutnr ignem^uetaut retinet. Ammianus ptcea euni^â^' er glutinofa, er bitumini perÃmilem effe que alia re uüa extmgui flagrante,quant mt^â^â^ uere.Similis natura limus efl Comagenes fli^^â dam effufuSjVialthant uocant accola, quem utÃi terra tantum extingui tradit libro i.Phniufâ^^'^^ quoq^ er Ajflyria er Chaldaatantacopiat^^k^ in Babylonia mûris condendis pro canof^^y^ fiiifleconflet.Limus efl (quod miremur)âtqiâ^^â ^^ Ãus in Ajflyria luxta lacum qui Ammiano dicitur,in ludaa uero è lacu,qui ea eaufla ^^â^
ADIABENA.
337
^dut tjl^ ^ud Citera Jkrilis hunc unttm lentorem *^, 5«! mortaUbui mufuÃt^ Af^halton enim Gn « bitumen uocüt,et Piffaj^halton, quod liquidiut eft, ^^^bcrcPlmio,quanta ad pid^nAtura accedadCur*
^Ho^ iuxti Menniu oppidü Chalda Ãnte effe ^^oiit,qui mgentem bitummd uim cjfundat. Mirwm âitnn mundic tam aduerfo incendijsclenKnto,mate ^^mueniri adeo amanté ignis, ut ardore eumcom fe undM ia, rej^'MtyUt a^uÃs ardeat magis.Ejl CT *ioiBHiM ingenijs mirandum, quad Plinius prodidit â***tlt;lt;tflHCK Tigris oppidu eÃe Babytacen CXXX* ^^^paÃnumaSuÃs,cuius mcoliaurum odio ha ^â%Qâ coâqu^Ã(^^,ff^ deÃdiät, ne quo cui Ãt in uÃu^ diuerÃs iüi à noÃris moribus diÃentiunt^ No lquot;Wa f Him mui Ouidianum eà primo PaÃortim, ^igt;'felt;t nunc uereÃmt Ãecula,plurimus auro
^enit bonos,auro conciliatur amor»
^fiamp; in Sittacena eccleÃas ChriÃianorum ÃiÃe,no J?ârÃ.« ne nunc quidem liquet an deÃermt, quum ''* wtam hodiec^ apud indes Ãequetes eÃe ChriÃia ^ââ¢^-fgmn« tarnen Ãb ConÃemtino in Simeone Cte» J'pnoHlii PpiÃopumclarum uiru,cr multos fuarum yiefiarumÃatres à Sapore Perfarum rege Ãeuitum â^fjf. Et extatEpiÃola apud Theodoretum Con» J '«i«i ad Saporem proÃde ChriÃanA tueda, quam ^^i^aeÃetperÃeutust
MEDIA, P A R T HI A,' H I R C A N I A*
MEAd, induit Plmiui, ab Occa[u tränjuffr^ oblique Parthiit occurrens utra^ reÿti t^* dudit. Habet ipÃa ab Ortu Caj^ios O' ?Æ* thos, à Meridie Sittacenen cr Supanen, Gquot; ab Occafu Adiabenen, à Septêtrione Arntenü, (f^' Indudere dixit utraq^ régna f quod à Cajjpiopty^ longo introitu ad u^q; Carmaniie defertt untiudd, lt;* ceu cuneo quodam Parthiam à Perpa diuidit. Sii''^ occidua quo^ parte Caj^ios, Pomponio O ^^^^ i nnews locant,amnibm claris Cambyfit er Cy^of'^* j xmos, ut fit ueriÃmile toto eo littore hocnomi'â^, thoribusuocateujuiffegentes qua accolwit- Plt;â'â^â CaJj^iumpnum er portas Ca^hu Pliniusabb^f ad Ortum habitant,didas tradit, iuga uero twntiif^ illic interrupta opere manufido, ut uixpngubif^^ i fira meare poÃint.Porta dicutur nomine Tauri lUi^ tis anguÃijs admodum uulgari.M.edoru/mcapid,^, | baanafunt, urbs maxima, quam Seleucus conH^^ amoeniÃimo in loco, aereq; aÃiuo in pfm^ [â^ i Aeflatemenim Eebatanis lAedorurn principes,^â'. ' memSeleucia Kefopotamia tranÃgerefolebaii-^ \ Cr Apamea Kedorum inter mÃgnia oppUti ^^^â'^ puum, Hac efl tüedia ÃrtiÃimaru gcn'.ium)'Sâl^
MEDIA P ARTH. HIRCANIÃ. jj^ t^^lehij Mthoritifte diximuit Multis i]h amis Af» fjWtt») regibuiparuit,acdeinde à Sardanapalo ^«ndtudiÃimo principe deficit, Arbailo praÃde filt;ii,lt;td regni eulmen eueüo ,à quo ufque ad AÃyaa ?'niS«w,5«t CyriBabylonia domitorismatemm *''^ifiiit,fiorentiÃime regnattmeà annispltumi» ''® C C C L, Hmc rfd PerÃiÃimma imperij Orient ^^pmunit,AÃyage à nepote Ãto Cyro capto cT â¢^ifc« mpoÃto, uelut libro primo tradit luÃinui. â ^^RTHORVM traélim CaucafutramisÃtis ut ^ilt;i^5 compleditur, cetera planum er deÃ;rtis es olicubiÃqtulente: plana eim aÃiuus maxime ca» ) montina uieiÃm bruma frigid infrflat ⦠Prom^ ^^P^uicesinafkte fub montantlocd potiÃima a^» byeme dement ins per plana codum eÃ.
^bu uicina gentesfunt, à M-eridie Carmam peil' TO f^arfr, 4 Septentrione Uircani, ab Orf« H «b Oecafr, de quibas iam didum eÃ, Medi,-^bif fexto libro femper friffre Parthiam in iUit â'^^fadicibtd tradit. Primi autem hoc nomi« 'ââ^^^iquomam exules offrent, quos Porthos frua Una Scythe uocant, Caput horumHecatompylos
. â '^fgiâ gt;nbsp;quam C X X X111. miUibid pafr ^ââ^^^ ^^'^^^ â^^^^ ^ââ^*^ Plinild, alktia in media earn Parthia fîtam offre t Kea W çj- choara locus amocniÃimus Parthia,
J4o MEDIA, PART H.
ClidAM. 4 Vtolcmtco ^dit, diuerfm ab iUo ^uc 1^^ X L11. l«/h««lt; Ddw« pue Gafan nomm^,^, liermolao:ab rege P^rface in praruptii nuntii co tumtcircum^ afjiuetiÃim^ fntiüutis-Sed non cp ^tuti nofiri^Parthorum loca, qu£ plurimijtrn/i^^^' rentre,peut nee aliaru/m regionu.Quid eniin ®* Uud effet,qaólu (quoddidtur') agere^nunendit^ turn, ut in pÃinAto opere er in tranfeuffn t^t^ ^ quo locorü comemoratione iunet menwrid,amp;f. tubit duntaxlt;ü adumbrantibui inteUigit » b^'' ^ apudueteresferiptores diligentiui perquo'^t-^'^. ArÃaeiam inter potiÃmaxPartbi^ urbes fflWâ^ er iuxta Nipeos equis nobiles campos, pritcre^ thianen regionê er AlexandropoHm c oââ^'^âââL xandro, qui htecloca cultiordjrequetttioïlt;i(^fâ^ dittquanquiUn ne pc quidem admodü per iniW^i ^eU.Tradttenim luÃnut,Alexandrifucceffbrd!^T Crientis regnAdiuiderentur,adeocontempt^'^ । thiam piffe, ut extemoeamffocio Stonagoriÿ^ , tUindamtradiderint.PoP rebuspliciutMdiiitt , vit prater omniu expedationem genui Uniix^^ ; ad beUa baud dubie nAtum, ut cum Romanis ce» uifo terraru orbe, de imperio magnA gloria Paruerut iUi ab initio regm,Médis er ^P^^^'f^ CrP erps,liiacedonibus etiamferuierunt, qnot^ ,lt4tiserper Apamimmiwtis rebus,occapo^^^i.
)
( i
i i I
(
f
HI R C A N I A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;541
^'^teJ^n^jfratrum Antiochi cyquot; Seïeuciyfuperio» Jw Andofbi ne fotum, primo beUo Punica, L» Man^ «crAttiKo Rcgâïo COS S. deÃcerunt. Kox ab J^pcfjOb/cwro quidem, fed magiwümo mduÃrio^ ^lt;i^,regni fundamentis iadis, mtantum creuere,' *Trogo tejk, non mmui Arfaca eis mentorabilis fi ante PerÃsCyrus,KacedonibusAlexan ^iRooMms Romulus Ãerit. Sed er memorig bene nuf jjfc honor tributus, ut omnes ex inde re ?'ïf«os ArfacesnuncuparmtAnde res illorum indiet ac »Mgw creuere, fed florentiÃmg poà Augu ^^»ffm uifg fimt, quo tempore inter eos er Ro â'â^^««fm«Io5 glorig,uincendi ardor paUm ent ?quot;^ quot;fà alla partibus quies fuit, fubmde akernanti* ^ wflorijf, donecRontalmperio prorfus exuU efl. ^âeitie hoc uelunummagnum argumentum eft, .®*«M« Antonium triumuirum fedecim uali» Æ ^ ^fgionibus Syriam ingreffum, muitis pralqs â^''^attritam, demum fugafibi confulere coëge» ^^â¢'^eHocauffam prabuereauxiliaCaÃio er Bru ^â^â^bneiam contra Auguftumer Antoniummif i^pfeterea er dolor de Craffb,quem baud multo an flt; Herodej rex d^rebenfum 'mterfreerat. Kirum **â* lt;âlt;i f«w ModHMi iDw gentibus regnum conflit
3gt;3f J
54^ MEDIA PART H, à icdriml. Hodie^i Perferetinent auitdmHÿ^i^^^ regni. Porroipfit fuceeÃio lt;td himcmodum^oicï' Pnm AjJyr^ rerum potUid mnOfUtdntedi^ medis ceffèrunt Arbado transfirente f inde CyfO^ ad Perfdf iranftiilit, Alexander PerÃs dotnitis M^f* donibui fuis reliquit.llis Arfaces Parthis erip^t^ tis faculis deinde ab bis regnatum ad ufqueAle^lt;gt;â^ drum Seuerum, annispoà natum Seruatorem «o' firumducentis f quo tempore Artabanusrexti^ taxerfe Perfa uidus, ad Perfoi rurfum regtiUf'^^ tranfhdit.indead Sarracenos,Turcarii/m mercet^^ milite,qui ex Scythia fereceperat,adiutos,^etp^ regnum peruenit,haud multo ante tierâcUutnii^f^ ratorem Orientis, maxinwe^ Chriflianlt;e ' futExeo enim tempore Turclt;eper Afiamc^, ^jÃfZr uidoriarumfuceeÃionibut elati, âiÃifââ^â. regnum caper lent, breui^ omni AÃa fu«^ 1*'* SedaÃeuerat tarnen non itapridem PerÃsreS^ fiium T amberlanes iÃe,qui captum Turcarn pemPazaitenincaueaaureiscatenisligatü,ââd tem ceu ufq; uifendam befliam circumduxü, e^^, dus ad internetionem oef ),m quo ducenta W**^ ininum periÃe recentior hiÃaria pfodidit-^d» , contigit Anno Domini jMt CCG XCVH' tuÃeio i X ⦠Komano pontifies. Hodie i» ^'^^ ^
H IRC ANIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;54^
t^f^î P^bp'hK Perfarum rex, tü auitam gloridm fuis i^eratti^tme ad Parthos reuertendum, ac de mori* tl« quidem eim gentK,à tjuisnoÃe plufcula uelitje» gm librum quadrageÃmumfecundum luftini. Vi«o ^rè^,(litio ex palmis utMttur in potu. Sed tanta iWi bibatdi amditM,ut certent etiam, zr glori£ loco dus fonià (juis potando quimplurimos uicerit. Qjte'in fivirm urn olim à Carolo alijsque Prandæregibiu l^blutwn, tuiper iterum GernMni£ noÃr£ luxui mi» litffii mtulit 1 peÃem bonorum mor um, amp;nbsp;quo non «bui uUim uitium difciplin£ etiam militari magis u^xiam aduerfumque exiÃut ⢠HIR C A NI inter fanhyanen er Cajpium pelaguiÃti Ãunt, gens] ad «numa, er qualaboribui periculii^ militi£in» iurtita,alacriate quadampr£lid fneah Clauditur «bOrtuQeeafuq; er là eridie Caucaà iugis, quarto btiere, i« ipà CaÃio littoribui tranfuerÃs inter q^» tam SolÃtialem er 3oream ufque ad Margianant procumt, Metropolii liircanorum Hircaniadici» iur, amnis darut Sibaris, quem Q^ Curtim libro quinto Sioberim, Diodorui libro decimoÃptimo itioberim, paucis, ut ftpe Ãt, literis mutatis, no» ninint, tHultui eà in eiui deferiptione Curtins» Ab bis CaÃiummare Hircanum quoque append» iumf^roXfÃanum fs^ importuofum,rarisinfuliSf
9»- 4
544 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;s A T R A P IAE
quorum potiÃinu Taka contra tîircanorn liW f* fia. ïUiia aqualongedulciorquamreliquiwn«^ quod proptermagnitudinemamnium,qui (i^^^. quaquentagno numero calcium ingrediuntv!r,lt;i(â^* derenondubititPliniui, Veteres regnumH^^^^^^ rum dixerunt, neque aliter quant nice regni ab Al xandri fucceffbribuieftadminiÃrata: quodUt^^ notandum duxi, ne quit anguÃam effe earn ^^ÿ^ fuf^icaretur. Hircanis et Parthis ThomM apop'quot; ChriÃum prtduaffe Sophroniiu tradit.
SATRAP! AE CITRA
I N D V M, INtry Porthos Camtanos^ crïndiam terrti^â^^ ahiÃimis m0ntibui inclufe,quas sotro^r^^ ^eÃfProÃäuriUPliniusuocat. PerfeenimSi^^^ fam ProÃHum nommant,Minde inteUigottif, P farum Parthorimque ditioni cat qua idem author alicubi Indio partent etis o qiâ^^ dam créditas effe innuit, Sed probabiUs tà » ' Agrippe fententia eÃ,capite 17. 'fextHibnrdilv.^ no, Quie Mediarn cr Parthiant erPerpdenabO^ ente Indo,ab Occidente Tigri,à Septentrione'P^^ CaucaÃo di{lo,à meridie Kubro marithoeeÃtPttr. Ãnttterminatj^rfâ Qj^o loco Agrippano fâ^^J^
Ui
CITRA INDVM.
gwtioMjpd regni imitesdcÃgnauit^'adt^uofPar» ilwiimPerfartim^ nomen pertigerit, Satrapiaru/m lt;^mnAfimttA.ria,PtiropitmiffuijArlt;tchopa, Gedra fti-GenteSf Arlj, ParopamilJadte^ Arachofijfiedro» Pj.Ptoln«lt;e«ï DrangianAm Arachopte adijcit aboe ^lt;^Kamp; Carmems pnitmam^ Plinitu certehislocii ^titng4scenpt,pcut erStraboUbtif. Dignumautc ^(^tione,quod Pliniutannotat^Parthorum duodeui^ linü régna (pc enim diuidunt prouindiU) inter duo ''^ii uidelicet Rubrum d meridie, er Hircanum 4 ^^ptentrionepijp,quorü undecim fuperiora,d con» !'â'ioKrmeni£ Caj^ijs^ littaribui adufe^ laxartem C ScythiK numerata, r cliqua feptem meridiem uer» fw injiriom appeUataperint^ Equidê arbitror, Kar l^lt;umÃra{lridnd er Sagdiana ex fuperioribui re* iiu ad Porthos dttinuipe.pt apmori baud dubie Por ^^icipePerpci impef^ mognitudo indepoteÃ^utna gt;'''(coupaRomanumimperium omniumpotentiÃi* quot;âwn indignum duxerint cui parerent.Pnimuero iUis 2^domepcis uiribus Scytharum auxiho^cumqui^ wa itquo (ut dit Pliniui) uiuebdnt, dcceperant, â'$ borm folum, fed er Sarmdtarum Ape. Per fit ^ ne Alboni quidem euoedti opern denegorunt, C i Tonoi propdum militem dPuiPe illu fotis ho* 'quot;â't^priptorum fide eonfint qui res Perfarum'in li* ^^^ââtetulerunt.Singularis dutem Parthorum in de*
Vit 5
540 SÃTR API Ã
umciendis Scythisprudentia extitit^nAm ewniff* ramlirtilempofiiderentf cr immenflreditutreÿto* rum effent, fuffeäum autem haberent ScythitfU/i robur ftudium^ militite promptum ey exercitmuh prlt;etereaardaremerendifolicitnri feabs quotas d^ mino, zy mercede conduct puterentur, prioresifi* Scythe multuamidtu ffgt;ecie,fedeydonis,fodi^ fitationibus fuos ffeere, ut quoties res poliul4dgt; numerofa iüi auxiUd fummitterent. m^ gfWW^ frudut Parthis erdt,ey quad tuendo limite amp;nbsp;W^ arcendOfObieditreScythampericulis licebit,vt^^ tecondudum ey magnis ftipendijs excitataniti^ alea eis non Ãne multo fuorum cafu ludeblt;durgt; ^ quod iugi militu moleftia, frado confu/mptoi^ eins genlis robore, hoe minus rebus notas findig rent, aut Parthorum regno quacunque cauff^ ?'^^* Mcati^ damnop effe pergerent. üec male loclt;tt^â^ pecunitt uidebatur,qute tanto cum fanoresd cf^ ditorem rediffet. Tradit tufinus Scythcis à Pâ^^^ contra Antiochum aliquando foUdtatos, qu«»^ fido iam beUo fuperueniffent, calumnia tardiifi^ ti auxilq mercedeffaudatos ftijfe. Contra uero Sc^ tbas tantum Ãbi itineris pufira emenfum, qt^r^ fiipendium pro uexatione uel alium hojïem po?'^ fciffe^Demumfuperbo reffonfo offenfos P**''^^â^
CITRA INDVM. 54^ fâââi:!Uälbjfec{xpiÃ'e. EdrePhraharton regem ex^ f^diiionein tos fufcepta, prlt;elio uiHwm er occi* l'^^^ijje, quod exemplum baud dubie Porthos tld» 'quot;^wt, ne quid Ãmile deinceps in ScythM com* 'K^erent, fed induÃridiUd, qudm diximus, obferud* 'âwt.Niwic reliquaddijciemus, Puropumiffus oppidu ^lt;âl)(t Cdfidnam ZT Alexdndridm pr^cipud. Am* ^^cldfosOchum. in CdÃgt;ium exeuntem^z^ Choein â1 liiiim.infra enim ArdeboÃd, in qud dud Alexdn* dfuanms Ardebotus ingens inïndum egrefÃuin* Intiprim iMu Ãfo. Eà inibi er ArdeboÃa oppi* 'ilt;»N Plinio, quod Ptolemlt;eas ( niÃÃt corrupts co* ^x) Axitebotumnomindt d SemirdmideiUdBuby* J®«iM, qua el ipfd Indos pet^condüumSuprd edm 5â ^cedfum d^iuum Ariana regio ÃpdrÃs fedibui ^coldur^ob interuenientid defertd, e^ plerdquelo» (^Ãruonbui ambuÃd.Habet amnem cldriÃimum A* 'â ii»ii er iuxta ab Alexandra itidem conditam A* ^(Xitiiridm. InÃd quam ad AuÃrum Ãti Dran* ?«, dein GedroÃ, quorum pars Pdndi er Ar* ^^,Ãeqüentes populi. Amnis item maximui, er. fwaiwo OceanumingrefÃHf Arbis Plinio er Pta* ^ao autboribus diâus,cum oppido eiufdem nomi* â¢Wâ Sunt alij quoque Gedroforum amnes,qui in in* lt;lwn fefe exonerMt,Plinius nona libre, de India
j48' S ATR API ÃE. â
tturît beluislocututtraditGedrofos Alexandncluf* Ãum præ^üo prodidijje in domibus feÃrts naxSlif beluarumÃicere,oÃibus aut teüa contigudre, 0^»^ fand minimeÃbuloÃm exiÃinMndam eSi,eii o^ä (Oâ^ templaiüibtUy quaueU tilediterranei marii beluik ^ tatainbempliStetiam duata conÃ^iciuntur.
SATRAP! AE AD Calj^ium.
SVnt iuxtn Cn^um Ãnum regiones träns Ciii* cafum PArthorum imper'^f quM er ipfäsSntf^ piMuocarelibuit, quad hör um priÃ^i^ ?^^ ruiffe elt;M conÃet.PU fu^t Hargiitna,'Ba{lrianä, ilgt;^^ im Ãnitimie, fed magis orientales SogdianA (^ ^^* earum regio, fui quidem iuris quondam id tradit C Æ tius,fed PerÃs baud incognito. De M-orgiana fie P«* nius lib.s,SequüU!r regio Margian^, appricitAtiA clyt£,fola in eo tradu uitiÃra^undiq; mclufA moi^^^quot; but amoenis, ambitu Ãadiorum mille quingemon^^i diÃicilis aditu propter arenofu folitudines pef f^ uiginti miüiapa^uum , eripfa contraParthid/i^^ tradum Ãta, in qui Alexander Alexandria^ der at,qm dir ut a à Barbaris Antiochus Seleudf^ eodem loco reÃituit Seleuciam.Hadenus PM**^A(, recenfuimus,qui eodem in loco urbem feptua^'^^^i diorum amplom^e!' i^lt;»rgo daroamne qui w ®^.,
AD CASPIVW. $49 '^S^^itiper^am, poÃremo er Antiodiam appeJU* ^faramp;it, BACTRIANA iuxUlacet,mendie ^^«tlij^monübus ab India er ParopamIÃo Ãeiun» giturjub Qeeafu earn Oehm amnK,ab Onu Oxm in» (^iit.Kedia ipfa Baiiro fecatur pneetpue daro, un ^ ^«lirum didum confiât, oppidti eorum quod ante â^^^fieuocatueÃ^Badn horrendis ingeniös finit, ^^Itunà cultu Perfiarum aUeni, rapto untere er in ^mis ejÃe afiueti.MagnA lüisfiumenti uberten, cuim ^lt;^ni tante magnitudinis firunt,ut fingula (inquit ^^wim)nofiras fincas equent, condere iüud affolent ^S^K n terram dudis,Syros uocant Barbari, quas ita filmer abfiondmit, ut nifi qui defiderunt inuenire ^â»'pofiint.Similemufiim afferuandi frumenti Pan» ^â^l'^habent.Ourtimlib.'Vl.Badriane, inquit, ter» t^ multiplex er uaria natura efi,tdtbi arbor ey unis l'^^iOimitesi^jrudmalitffolum pingue,crebrifin» ^migant,quemitiora finit fitment o confiruntur, ^^^cra «mentor urn pabulo cedimt. Magnam deinde fmtm etufdem terre fleriles arene tenent, ere. Ef M nifia,Ouamtior,mquit, terra efi, ingens ho» ^lmtm,equoruqi multitudo gignitur. Itac^ Badriani 'ï»i(« triginta miltiaexpleuerant. Ipfa Badrare» iionis caput fita funt[ub moteParopamiffo' Badrus munis preterit mania,is urbi erregtoni dédit nome, ^^(nmCurtim.lion tacendum autem Badrianis
jyo s ATR API ÃE
edmelii priflhreyprieihutioribus t^uim Syrid^iÿidt, de quibus eà apud Pliniimi. Citer um z!T regni (j re rumgeflarumgloridhiecregio i ÃeriptoributmetM rat «r.Nfc obÃcurm eü Eucratides rex ,quidüeme^ trio aliquando Indorum rege obÃeÃus trecentii mili^ tibusfexagintetmiUia hominum aÃiduis eruptionibm uidt.Parueruntpo^t klexandrum e^- Hidcedonibin Badriani,deinde udrijs beUorum caftbta agitati, nul regno folium fed ey Ubertate amiffa in ParthonH potedatem uenerunt,authore tuflino^ Trans Oxw* fluuiu SOGDIAHA ell,in quorum ultimo f^^â bus Alexander oppidum de fuo nomine Alexanid* uoedtam eondidit:quanqudm Ptolemlt;eui alia qw^ parte contermina Sads AlexandriadiuerfamabH^ Ãdtuithbro fexto.Oxui ipfeproxime CaucaÃm i^ cudeÃuensBadrianam longo tramiteaUuit,deiitit flexia in Occafum tendit ,tanto audu conflueiià /n* annium,utalicubifeptem dadiorum latitudinonb* beatf Straboni. Recipit autem Ãre inter pojlremoi Kargum ex Margiane uenientem, inde magtimi^^ darum in Caffium Ãnum euoluitur^ Turbidvi an^ tern Oxus cr potu infalubrus ed. Proditur ey ^^ gdianammultis in loeis harenis Ãerilem er fy»^â'* dam,aquarum penaria eultorem non admittere,lt;ll^^ fand multii locis,Orientis pnfertim er AuÃri,ali^ quinÃrtiliÃimis accidit, neque foils dwitoxatardo'^
AD C ASP IVM, ^'^fnea^a eil, de qui fortaffe in India dicemuf. ^â ^w Sogdiana d Septenirione lüa Scythia exiftit, ^iixarta amni pratexitur. laxartes omnium Ca» intrantium fluuiorum baud dubie maximus, ^^bitrum primum finibus nafcitur, multii^ in [è ^^^(ptis amnibus decurfu ambitiofo utrinque babi« Mbnf eolonisfefe prabens, proeul o ft ijs Oxi Htr# ^'^^ingreditur. Strabo authoreü exindiafepti^ ïâ lt;^^ mercesad Oxi alueum prouehi pojje, qua '^^^Qafftium,inde aduerfo Cyroamne in Arme» ^^ V Pontum expedito itinere importari queant, W ipjurn ey Plinius ex Varronis autboritate ca* fâ'fâi«iwoffpnmo Ubri fexti confirmât. Sicuiua* '''*/^8lt;it stratonem libro tundecimo. Hlt;ec eH Soa i^^naquaaris ttercuUs, Pacchi,Cyri,Semiramia %^li:xandri,onufta eft,ambitiofo nimiru uiHoria* (Ãmento, ut quantum gloria uincendo illi efient ^ft^«ti,pofteritiscerneret.Cacamortaliti/s his mo* ^^jfttHat aternitatë,cufolamanimibonitatëater* ^âfie conftet. SACHARVM regio extrema (ââââ¢â£«»lt;lt;$ in Scythia conuerfo Caucafo, nemorofa, ®â P^qftugibus uberior à Kafiftagetis, Comaris^, ^^'^xtaagentibus Pfiedonibus incolitur, paruifieil ^^Perfts Curtius tradit. Sed etSoUnus coUiminiu Per cr Scytharü iuxta laxartëftatuit. Kemora â^ lt;)(lt;( Plww Dahlt;e,cr ab eo dichSaca, etiafiPer
H»
551 INDIA, SCYTHIA, fe Scyt^M in totum SdetK uoednt, duihore Heroic* to,tdnien priudtim Ptolennem Sdebis edm pdrtim^ buit,^ quibui montant, Caucaà tran^greÃis dunst'* h India conÃ^idtur^de qua iam nutte dicemM-Slt;^^^ autem cr uidnis popuUs Chriflum dominum '^^'â* vue minifterio pr^dicdtü Ãiil]c,SophroiiM^,0â^quot;â*â turn EuÃbiut feriptum reliqucmtit.
INDIA, SCYTHIA, T A V R. V S.
quot;^ mantis iugis diflinda in duo laterd,longt te^ expanditur. Tribus edm à pdrtibus Ocetn^r tôt! qua Septentrio eft,Scythicu^:qM OrtUi, '^ovs^ Sericus,d meridie Indiens uoedtus, immenfolittof''^ procurfu,ut non dubiumfit, longitudineex ^^ lorum,çy Cofmogrdphied fipputdtioncfimpt^Ã'^ liqu£ Afie parem edm, mdgnitudine dtüempquot; ^ tudine longe dmpliorein,totdm^ firèfolidam tcquoli littorum margiae ,nifiubi IndicM edm 0c( nus uno alteroûefinu abAuftro laneinat-l}is,uteuti^ dite ingredientibus, ita firingitat»^ occiduoin Aftorn Idtitudineexuperet.Pdrs ^^^^ firdlis,ab Oecafu Indo amne,Borealis fréta, 4^0 fi^iusfinusfin^turfterminum habet- Sunt it«quot;*?^^
T A V R V S. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^
lite f«4 ftof«i«4 innumerM genta complexd, guod nirnÃTauto Ml Boream iacetScythia, quodm Au ^Vfii,\naa dicitur, praterea medium banc Ganges ^iui mterfecat,nions tüam \maut diuidit, proinde ^tfilmaum çr extra imaivm Scythia dt{ia,Ãcut âÃanfo 4 latere intra Gangem er extra Gängern^ Indin Noj quo dtüindius accipiÃngula z^ inteUia ÿlt;llt;teant,primum deTauro tot gentium arbitra, i^uia loco de Ãndia, postrema de Scythia dicemus, Ãrewta quidem de oinnihtu ut in opere condfo, er ^fcipuis tantü indicandis fufeepto, quad ad reli» 1ââ perquirenda leüoris animus adduci uia coma ptnUaria poljet.Kontes Apatici cohérentes Ãbi, T« lt;ilt;iTlt;in4wn er AÃarn Syriamq- pertingunt, in *â*«*» Two Ãeriptores terrarum attribuunt,quent ^cedones Alexandrum fecuti, Strabone authore, ^^ita^wn dixerunt,Gentes qué accolunt alijs atque ^^iK fubinde nouis nominibusuocant.Proprie ta» '''f'gt;Taur»jffl,(j,i a^edis AjJyrijsq-uemens Ar= ®'gt;iam atque AÃarn inter maria iacentem ingre» quot;âw.HMiui mitium ab Eoo littore Plmiiu auÃueaa ^^^^inem autem in Pamphilié promontorio Chea ^mio (tiarn Strabo déterminât, iüme ÃenÃm mola ânç TOrgenç, repente Ãt eelfus atq- ingcns,perq; ^tdiam lUam mcedit AÃarn, er donee GangemÃu â''»jfrme integer zrÃgt;liduseSl,Ãt quidem unoala
KZ
354 INDIA, SCYTHIA, teró ue cornu meridianus, uelut indiain prictcnt^^i tarnen mfquam ample i'ngreditur ,fedcxptu,Wj^'^* uat limitcm,(^ afontibm primum Gangif aiSeflt;ââ', triones or Oceanum Scythicum dj^d/ffr'Aâ'^'â! nori altitudine quint in Indiam erat mgreffut-^^ Cr iugis porredui ceu brachijs i« Scythian imfK^* tens fupra Caj^ium grandibm fyluis opacat titt^ Cramnibui ngat^uelut fenfu quoda captada gW quant tarnen hand alia ex re ambit, quint ut 5â^ plurtmis fefe impertiat.liant er ad Audrvm itÿâr fits primum Arianen er Paropamijfum antea a tlt;^ bis memoratas Satrapias cmgit, mde ncidtl^^ quidem CT caloribus abhorrens, ad rubrum «f^*^ Oceanum ingrejfus Carmanosi Gedrofijs^umfi^ Uet, Cat er urn ubi ïndum fluuium £dit,pr£ ahitn^^^ etiam aÃiuis menÃbus riget, nee alio in trat fit» â'â^ grauius periclitatum ftijfe Alexandri exercit«»^ gimus.lnde Perfis,Parthis,lAedis, Ajfyrqsmultif^^ titus imminet^argif ima fui copia Ãda, er quntlt;lgt;â altrinfecus abit in latera,tarnen medium interim cH^ fum pertinaci iugo dirigit, adeo ut Tigrim amp;nbsp;^ phraten in Armenia ortos amnes,uelut inuitustritr mittat^PodremoÃffiu demittit fefe humUiorii^ inceffit uagus, pelagoq^ demum quod Afa mmlt;i^ praiacet, excipitur.Plura eins nomina memorantiHi nee mirum in tantis terraru jfacqs er gentium,iÃ^^
TAV RVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jyy
'*Sj'4f nimeroptate,cum ttnim frequenter loei plut ''inommaaudumws.'Vbiincipit,]nMUieü, eauoce^ 'â¢'lilt mdicat Plmiui, niuofum accotii fgnificante^ ^^üemodut çjâ Paropamifm, inde magis in oècaa R progreÃm Oroates, er lÃa rurfum parte, qua *^nifua ahitudine in Borea er Scythieu Oceanu âi'iigt;'nt,Im4U$ didut Ptoleinlt;eo.inter Parthos uero ^^crfiis Choatrax, Affyrijsqi imminens Zagrut,ci ^lt;i iutëetià Parachoatras. Ad initia Mejopotamie ^'plââitff, «Tro 'TW vxïtpeip, utHernwlauiVenetut 'fS^ulur. Qüd Mcdidtn mgreditur,CaÃgt;iux: Antitau* 'â®âiHtf»i tn Armenijs iam mediterraneux er regio» ^n^ophenen dida, ab Audrinix partibux furnmo» ^'ii'üaudprocul inde Mafiixdidult;,enimuero er ^ordyux Armenia, unde in Tigrim amnes defluunt, VAbtix qui Euphraten er Araxem jundit, Tauri â^ttimenta uidenturMofchieux ed à Septentrione-Piiritdrj« lt;tHtë db occafu, Armeniam fniens. Supra Colcboj Coraxieux er tieniochiux, ab iuxta eolen» 1'1â1« Heniocb«, dicitur, Sed er Gordifei nomen in ^fi Armenia proÃrtSupra Albanos autë ubi por ^[iMGordyaux, er baud proeul difitis iugix Po« ^i^rtes.Proximeautem CilictvmmAre,AmAnux. Inde
popidiî diRemündns, qua AÃlt;e iam proprie di{ilt;e »Ititnibù iterwmTaurui^CeleniufjCragM.Att^ hiec KZ X
; INDIA. SCYTHIA, tjuidem coh£rentium fere iu^orum nomiM- ^^^^'^ ffarÃmper ioniam,Lydiam,Phrygiam,cr^ ^^ââ^ââ^ inclyti montes,Tauri ut uidetur pars,(quorum nolt;^' nA fuis lacis reddëtur. Plinus author ell Scythifir terras mgreÃum, Graucafum uocare, quonu«â'^''^ candeat.Sinwl autem at que frangi capit O' P^â^^^ rMobire gentes, Ceraunius in tmiuerfumuocââ'^' etiam Ãnominibuspopulorum perquosmeanth^' ni£,dillinguuntur.Gluod ipfum fuis in Pliniam^^* fligationibus uir dtfertiÃimus HermolausBarb^^ adnotjuit^ Cyuantus autem mccdit, clarififto^. omnium facudus zr genilor zx altar e{l,iidniif^â etiam hac in parte prouidentiæ artiÃcio,queiiigt;'^^ planiciei non hac folum cauffa mpojuitquowof^^^ libus donari amnium perenmtas poffet, uem/md'^ ceu de indufiria fublimes,ad folem zr sefusexpr partibus, hoe dl indie ZT Aethiopie pretexv^^i^ niuiumcapaxaltitudomagnA lüas copiaredpd^ nee Ãcile dimitteret,fed afferuaret lt;ejiibus,ut gdH*^ ZT in (ublimiretentus humor, appetente priwitwl le, in tanta imbrium penuria, fqualore'qi artn^ Zr Ãceitate coüiqu dus, aümëta preberet amiiH^â ptmq- eeÃantium terrarum riguis merementis i^â lueret.Crefcere enim etiam induÃummaeHate,^ proxima rigare inHar ÃJili, Euphratis er TigdStSd turn eUf C.Pimio eà causam inter alias Ãnihtaii^ »
T A V R V s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;557
iictmpfiniK reddente-djiod ad Indiamattinetypri 'i^wem Alexander N[acedo cu/m exercitu ingrejjui
| â¢âMi'tafibiM aperuitplcniore twtüia.DeHerculii citim C ^^chi geftis rebM non nwdo meert a fùerc à Gre ^''â[criptcribni,Ãed frbulofa etiam pro fua iÃa ad nu Ware procacitate prodita, nullum apud eos tant ^f'^demmendaciumiffc^ejuod te^e careat.lident ^^'»npertà Septentrionis ordm,(jua: Ãupra yioeotim ^^i^riphium eyArinM^gt;orum,Ãed e^Hiperboreo^ ^^commentis a^jperferunt, aditis etiam uolummi* â^â¢A quouanitatis genere ne hos quidem qui Aléa ^'^drimcomitati funt cf ^ndia res Uteris manda* ''â''f)ifl totim ab^mui^fe, Strabo grauis in primis au ^^orindicat. Confiât tarnen pro pè omnium con fen* WrecentiÃma etiam expcrientia,plurimis illant ifi^biu pro nugmtudine habitatam, mter qua ta* ^gt;tiefataexuha'qi foUbus loca, fed e^- bellijs ali* 'âW injèlla^ e^ fyluarum uaHitate mculta iaceant. ^lt;it«do eim à Caucafo ad Oceanum, boceli,a Se* Pw(rio«f ad meridiem miequalis eH. Num qua ci* ^â^^Qiingem terra iacet,minitsabitm AuUrum, atq^ fi^ff ubertate foil temperier cceUmaiore efjecre* ddw^certe plures earn amnesrigant^quà m iüà Eoam ^^e ultra Gängern dicitur, trankt tarnen paraüelum '^â'opic««! eliiuum,Ãre undecim graduum dillan* ^itlx ad duodecimm gradum latttudmis ora Utto*
zz 3
558 INDIA, SCYTHIA. , . ris pene media attingit,Ptolem£o. Quie ulträ G^* | gern eil,quan quant inter Taurum Gquot; OceaniM â'^ i guüis lateribus extat, maxime ubi Ãnibtts mtMtà lt;^i tarnen ultra dequatorem circulum etiam Ptolem^'' , neuem minimum gradibus procurrit.Ptà nu^erfOgt;^ i comperta Ãqurnur, ad Brumalem Parallels fX«ââ^ immittit.GangesÃuuius omnium toto orbemaxim^ creditus^ab tmao delapÃs decern Gquot; nouemÃn'tiit^* bus, hisq; magna parte nauigabilibui rcceptis,Vi^'^ incedit, gquot; alicubi lacus uerius quà mÃutiiut,ii^ i ne centuÃadioru patefeit,nufquam angullior 'i ^^ mille pa{fuu, nec minore ufquam abitudine^ Xgt; paffuü,authore Plmio^qui Gquot; Indum XIX 411»'^ , recipere prodidit, caterum aquarum modefUi lt;f^ â dam nufquam latiorem quinquagi/ntaÃadqs,ä»t^'^ tiorëquindccim paÃibus.tgitur india quaint^^'^^ amnes iacet merciumdiues, omniumqs *^'^âââ^^^^ tium ÃrtiUÃimae^l, quippeiüi etiam hyemsf»^^ adit^omniaq^ in totum in ea regione grandionpf^^ cerioraq^ proueniunt, quà m alijs terris. PlM^^quot;* dit Indos prope gentium folos nunquam emi^^lr Ãnibus fuis, quod baud dubie foli ubertatem arÿi^' Kigrationes ennn fronte fufeepte baud alianti^^ i cauÃafient,quà m ut mutatis fedibus meUora culd^ | raq- occupentur. Animalium maximu apud iBos tli^ pba«,ufu eins adeà uulgato, ut Mnclis illis etià â^^
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;T A V R V s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J59
CWeliffltf. Arbores nuiltis lacis Imifir^tgemmd* â¢â «w c mArgiritarum nugriA copia.Piperfola mit» ^,reliqult;i mAgnA parte corn Arabicis orAetbiopi» fislÃtoribuscomunia habet. M.irum autem m tanta ^xuate terrarum ^ montium, qu£ aurum tarnen Oâ Argentum fèrat, neque its iüi neque plumbum gi* ^'lijjMod ueteres modo prodiderunt, fed tnargaritis '^fermutari. Defertaeius dracones habent,tanta ^ÿntudinis ferpentes, ut elcphantes, cum quibus ^if perpétua difcordiaell, circuflexuficili ambiant,
' ®XH$ nodi per^ingant, ut libro oHauo fcribit Pli» ^tu.lAegafchenes prodidit fexaginta amnes India 'âgt;âlt;iitrari,Gentes centum uigmtinouem, quarte nwl»
; ^AfegtiAcxi^ant. Ciuilioribusautempopulismulti» pwitam uit£ rationem degi, alijs teüurem exercen* lllgt;ut, mlitiam alijs capefcentibus, multi merces faas tttebunt, res extern^ inuehunt, Kej^ublicas optimi tlquot; iitiÃimi tempérant,indicia reddunt,regibus aÃi^ ^,qumtum genta horum,celebratie iüic, er proa P^nrehgionem uerf£ fapientia dcditum,ut ait Plia tgt;iin,uoluntaria femper morte uitam accenfo prius toga jinit,Duplex eorum genus ej]e, quorum alte» ttm mtra nemora er fyluas degere traditur, no diÃi nHirüuEjÃeaorumSyruÃragmanes er Gymnofo plgt;isl£ uocantur fcriptoribus, predpue autem Stra= ioni er Pbdojlrato.Dicuntur er Saman£i quicar
zz 4
⢠r N D I A, s C Y T H I Aj nibuiuefei ne{)hMhabent,panis tantum erpÃû Onzi^Ãrinie^icibo aliti,ceulib.i.contra\ouiniimi exBardeÃane tradit HieronymM. Anteautedidu« à nobii colorâtes effe Indos,uerum non tant exu^oi, guà mfunt Aethiopes-Pimius is).cap.fexti Ubrifen* bit à GangeuerfammeridiemplagatingiÃolef0â pulos,quantum^- ad indum accédant, tantum colofi pritÃrre fyduiÃluod fané admiratione dignumc^i cum mduf amnii exitu fuo in rubrum mare, haitilt;i^ multum trans Paraüelum £Ãiuumabeat,C!â^^^â'^. tis pars qu£ ultra Gangem lacet, ad lequatorein cn* altingat:prteterea Claud,Ptoleiti£iutnextimaS^ rum regione in qua Cattigara oppidum ell,M^^^^ pes Indue ftatuat,coloris,ut uidebatur imitatiouc^^ diélos.Sedfèrtafje de Indis qui citra Gangem fuifi ^â tuas cà locutus.Ãyuanquammanif^umesi gt;^^ff^ tis caujfam ex toto folem no e^fe, alioqui candid' fcerentur ïndorum inÃntes, quod Strabo négatif ealorem corporum amp;Ãecitatem, preterea (f (^ gumis adu^ionem, ingenium^ feminis undefo^'^^ concipitur,pariter ad hoc fâcere, ut he gentes atr^â fint mfidla!. Qwd de re Albertus Germanas in 1*^ de natura locoru tradit. Sed zx folis ardor qaagt;tquot;^^ uehemens,tequalitate tarnen noélium cum diebas'a in locis temperatur, O' LuÃtauA maxime naui^^^ââ prodit quantumueterum '' :;errarint,qiâiigt;^^â^
T A V R V s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;3
tropicos laiitäri terr^ ne^arut. Sub dti^udtoYe enim i« ferpetuo non longior duodedm horii eü, bre* vioc[; iÃic dilucula çx crepufcula funt, propter fe» ^ionm horizontis cum ^quatore anguld rediSynec â«fût ufquc adeè dedmatio Tropici,iuxta quë dies plunwionfefqui hora nodcm[ùperat,qum Ãali£ ca ^ii»u(iicau(}£ non acceffermt^ tempcrata étions ^ commoda idii in lóós habitatio e^e mortaUbtu ïâMt. Ad hunc modum ArchitcduicocledK, in fua ^oefettionis opere,duabMpotiÃmum rebuf,cr ui f«(fiBporü«j digeÃit, zy tenebrofno£liivmardorilt;* 'ââlt; ofpo'uit^ longimq^ ad latera fu/mmotis,longiorê 'ââ^â¢5 frtÃntiam impart it M eH^uideUcet rotunditate ^^lt;(,zrobliquo ido meatu [olis o Tropico in tropi» ^ââ'^yiiquinodij circulo obliqua angulis interfedo^ 5âftn nes ex circuli imaginary obferuatione,in jiel» l^oeoelo, diüributo depguatoq^ fyderum habitua ^C'tbendmui.lnde omnis dierü noiliumq; çr parâ ^^^Mm uariatio manat,pq^ diuino mutiere, ut *l^iu tempore hoc longior dies pt 'mcolis regionû, Ãâ® longitu ab aquatore tdi abpejprint, otque hoe ^'^â^pHidijbintid luds diuturnitatc compenfetur^ ^qvenobà tantopere diÃitis ab atquatore, hyber» ^imiiudium moleüia inique prenda^quipiomus 2^ quoquediuerfom latere poptis tune luminised benepcentiarn imparttri, qui cripp fok ad
361 INDIA, SCYtHIÃ, nos redeute^ftü hyemern tanta tenebraru logituHiK» ex æquo ^rüt,quo lt;ejiatis munere nos perjrui qtteiiâ muiSane nec hyems extra natura eH, cr fX nutamp;i^
magna comoditAsdeprchèditur,obteiîis uidelicetitf hementOnfrigore aruis, radicibui^s ^ fetnintb'gt;n^ gelu,ne prorfut enecet tantif^er definfis, donec[(fâ nitox adueniat,qu£ er niuë diluât deriuct^, C ^^ terrât ÃueatSed ut redeam unde caper à , add nj^^ trita^ tubis hodie India Ãila ell,ut earn nuUono^, no ingrediamur,er homines tndos etia GeniMt^^'^^ deat, nec miretur ampUas, Proinde in j^em ad^^ firent propediem eins quantuuis remote,pl^doffâ^ notitia habiturifimut,modo Ãnt,quireguman^^ ad honeHiÃima iUa gentium perquirendarum p^^,^ excitare non depnaMGUudinterim gdudioiji^^. debet, quod in his remotiÃimis regnis ftwt,qlt;^^ pum 1E S V M nobifewm confitentur^cr ?â'^^ , gnut quoque honos habetur. Sophromut tradd ptolemeum Indos primu erud^ffe^Sed er T^w^ mindiam uenijÃe idem hocipfoinnuit, quo^^ ^ milia: illius duitate obdormiuipe eumtradit- Qi ippm er Hieronymus coprmat de Pantenofdâ^ in catalogo,quiPub Caracalla impcratore,cr y . trio Alexandrite epifcopo,legatis indhe po^'^ bus,nüjpis fierit. tJleminit er KuÃnui ^â^^°^^v^fi ! iufdam philofophi, qui ConÃätino impcrâti w ^^^
TAVRVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;565
^PtUuffOceuÃonem augend£ iüicreligionititoHræ ^ituiparuam præbuerit. PoÃrema terrarum ç^ Ãub ^miamuergentia,diuerfo à latere Caucaà S C Y i T H AE tenêt per gentes innumerMÃparÃ,quartm
^htamen exiguo fuorum numéro clauditur.TAom â¢ââMl« Caucaà ramentum,quem ey GraucaÃum acco ^Mtâ mue candidum uoeât, duplices frcit, ut ante ^^tm cÃ. trique horum quidë qui extra imaum in ^tum iacent,pr£cipui memorantur Seres,Pl'mio,So 'IâM, MarceUmo, maximis amnibui ex Piemodis, Ãed tSquot; mteriiu domeÃidsqi montibus exortis, longe la* â¢f$ diuidui.tiorum Sylute lanam teduM, quam aqua f^ÃÃm ex arbor um Ãrondibui depedi zxcoÃigi Meres prodidere,Proinde er Sericâ diäam à gen» ^t,neque aliapreciopora cenÃeriueÃimenta folita, ë4i« que de huius lanugmis Ãlis texta funt. Porro ««^t earn telam diffèrre à Bombyema, qua: multis iâ»» 4 ÃecuUs uulgatiÃma e ft, uermiculis earn ædëti» ^vt,qui Mori Ãlqs paÃim,er iam nunc etiam in Ger ^nie locK aliquot ad eum uÃum nutriütur.Duhiwm MoanexU er loci mgenio lanam illam à Senbui tiiil[amllpote arbores £danf,an ammalcula pm, que gt;»0fearanearumeamtexant. luUusPollux à uerme pocreariait,qui erup dicatur^Vndeer Seribusno* oitn eÃe uideri poÃit. Certe ApoUtnari Ser dicitur Ãngularinumero idius lociaccola^utpluratiuo Sv
3:64 INDIA, SCYTHIA,
res,ie quibm iam diximui- l^ecfat fcio an probe Stf uiui,qui conÃfis hna generibuf,Apud Mdos^nKlint, funt quidam in arboribui uermes qui Bombycesapâ peUantur, qui araiwa^wn more tenutÃimaÃia dein^ cum trimde ell feriez,na,m latum arboreä no po/fâââ accipere qu£ ubique procreatur. tiaHenM Seruui^ Ipfe Pliniw receptui in prmii author feorÃm (3' ^ nlt;e meminit Bombycine çr lanugmis feric£, ^i«*quot;* Cr caniciem uocatUbro fexto^neq^uernuiMineiD^ relatione uüa mentio ell^cum Bombyemätanun net* mibui tribuut,lib.ii.Et tà arceümia non uerminn^ei arborum foetam uocat latum fericam. 'Vetutuntetn Ãnu dl hui gentes à reliquorum mortaliwm cooÃe* tudine abhorrere, Ãua tantum uendere non entere fe regrina,ac ne lingue quidë ilUs cum aduenis contet* dum effe,fed reru precia ocuIk eflinuri Pomponini lib.tertio tradit cos rebui m folitudinereliliii, ob^t'^ tes peragere^Vndeà Marone didu uideri quedt, lgnotiÃ.cie,fed noti ueüereSeres. Ex ijteibid omnibus inteUigmui baud milices iîlos ej[e,qtiipp( quipaucorum indigent, commendanturenim iÃlt;^ galitate, er apud Ãe rutis contenti uiuere dicuntitf-feUeiÃmi autem quod propèfoli Scytbarumjarnvi* rum uÃum ignorant. Partis eorum opibui nemo iHW' det, er quoniam proxims iniurij nenfuntrietoen^ miuwm patiumturSed nee terra hor urn mahÿee cti toribigt;^
T A V R VS.
fotihutrel^odet^ (:y eH cauffa curfoli dgere,cr fuK ffti«ptrjrui uelmt. Gentium [ecimdum Sernn prtd Pâf £jjedonum,Tocharorü, Phrynorumé^, quorum ^^iiuÃionypMq- meminere. Sed zy AtacoriÃniti quot;# Seribw memorantur,ab omni nexio flatu eollibui l((^Ã,e^demqi qua Hyperborei aëris temperie,eeu Pfeiim hhro fexto tradtt Oceanti Eou/m ^y Sericum âquot;â tw» noutgari afferens, Protcrea etiam Scythico ^nÃ^Seleuam zy Antioebum reges per fretum fxpfa memoratum in Hircanü more zy CaÃpium ue» ^^Ã^^.prtÃüo daÃis eorum Patroclo.Vt nodubium i^tpbidofa ejfe,quie de wperuto dlo fupremi fydetif idu zr glacie antiquitos nuUa Ãde prodidit. dira ^imfera gentes zy beUicoÃe reliquam Scythiam ; ^^ l^xarteficeancq- zy Ãdo CaÃpq moris dau» f^ diÃipato^zy per folttudines habitant,dequibut ïiwm Parthoru Ãceremui mentionem, ex parte me» quot;dnimus.PoRarmopotiÃimwm iüis uenationisÃu» ^â»»1 fft,Mlt;igt;n zy fyluis immomhus clauduntur^quo« fiw tam ualiam alicubi [olitudinem ejjeÃrunt,ut MJ pi'Wfi'fcuwj etiam abierit,zy Scythica dicicaptaÃt 'jttauisfolitudo paulo aÃerior ampliorq;, Sed zy à f^rtmt nuUis gentibut moior aut numerus, aut uarie» ^^itn de mognitudmetdeeam^Habet quidem AÃica f^^terÃrocia,uenenata(^,etiam uorid,Ã;d qua in to 1 fâw mogis ad admirattonem adtdiffe uideatur natu*
566 INDIA, SCYTHIA, rd,^^^ ad ufivm, Scythia ilia fire noxljs udcat, fit nip ah irritatis Mitur,^^- magnu ex omra wnoüo^ ne emolumenttim eil. Et p Rutenis zy'^â^°[^^^^'^' quibut plurimu cum noilriicommercij eil,crediigt;«Ui exuuiic murium zyintotum pcüificumilludMiiii Mardrorum or ZobeUorumÃut Milgouocant)lt;^ goA parte Scythie iUi, cuiiu m prdpntianKntioitf^ pcimuijdebemia.t^ihil enimdiuerfa eH bicf(amp;^ Scytharum, ab ilia quam uulgui i^ereatortM ^»^ HMgnAm Tartariam uocatt i^od ad mores attiwh rar o ilUs ad luxü quicquam,rarius ad molUcietn^* mittitur^ Aduentitiarum rerum nulla admiratin^ ne ups quidem eorum, qute luxare uires autfidm^ tere animum, zy iüaqueare noxiaru rerum dpyd^ rio poÃint.Proceris pmt corporibus, wgoreartiuii^ eximio, zr pro coeli aëris^ nAturaprUtudinep^, lari. Quo dono,qudnqMm haudcoparabilicuni^ nü bonis, tarnen per fe etiam laudabiU ZX â^^''^'ââ gentcsab£pi eyfolibus ad Septentrionemren»^^ prxcipute exce1lunt,Quanquam citiniis,nec âi^^^ modum à PhÅbi pmitaremotislacis, hocideott«^^ tana zr âédita accolis prieilaiït,ob altitudme»»''^ licet loei habitati, quod SeptentrionAliaproptef^^ titudmem habent peculiare. Cuius reicaufp^^^'^^, tes afprunt authores,qui de rebus in KAtura mpÿ^* bits pripprutit-.pr^iipui autë ex Grlt;fcis Ari^olâ'^
T A V R V S.
507
CMexinder, ex noüris Albertus GertnAntK,Mr ma lt;fe omnibus mignM,fîin meliora tempora incidiffet. PoiTo Scythejèrcdis laboribuf, miuria cÅU toleran ^,per^renddÃine,tugt;n ipÃmodo fe aÃueÃeiunt, f^d çr imenta ad eum modum indurant, ut infucta ^iiunal^5 fabula petaiït,nec raro arbor urn Ãlijs er hicumfurcuUifaturentur* inde fit, ut militiie tcm^ ffimnimo illis fumptu, flufeuloautemcompendia po'a^atur.i^e^ue alia gens uj^iam, qua: breuiori tent porelongiora itinera perjiciat, aut militet tam pere» ?elt;^ Tanai er R.iphlt;eis iugisPerfaruopesmilitii (on^mbere [obtain, ante monuimus. Par ibis er int ^âsbisuelocitM, quwmprocul abelfe credutur,proa ^[imt,er 'mprouifi obruunf.quumparatu accin ^nn^hoSlem inteUigunt, eadem qua uenerantfeà ^docitateÃbducunt.Uerum in aquatione er fiumen ^âgt;tionecoâércenda,er mtercipiendo commeatufoler PSimuSanè nee pugnat cominus,niÃmultüs d cauÃit diwboria perfiudfijatquehocconfilqfemper primo ioeohabent,ut uexatum mcurfionibus hofiem,prlt;ea ^^'^i^fime,uigHijs,fi3,tionummoleüiaprcmaHt,t£tâ ^i militiie ajficiant,ad copias transfirendas, er ca ^^âmouidampeUanttUtponè fequêdo adoriri^ar Kerconjicere imparatos queant^Quibus artibus jattes populi P^omani legioius, baud raro in Orien ^ȟgnis dadibus afiècerunti ^unquam nero plut
568 INDIA, SCYTHIA,
diimni ab iUis eft,quant cum in planii loeis beüum tri I}itur,z3'omnia uagis excurftbui patentMemorM autem, quod libro â. Strabo fcribit. Hand ftire ft^i quoquam in literair datum, quod in horumftnesu^ quam quijquam cum exercitu pt ingreftiu, Qitod ipfum feunKtu,ltue folitudmwm çy ajperi exlibor'-rare ftdumed, prop Ho caufja fuit, ut Scythie trit^ Hui diu incognitui, ne nuc quidem aliter quigt;»figt;^â timarum gentium commcreqs, aut hon/m reUdini qui inde m ah.i'i terras fimt egrefti,patuerit-S(d amp;nbsp;Seleuci ^Antiochi regum diUgentiie aUquidgf^^ the deberi ex his qua Strabo zy Plinius prodUrn coUigitur. Scythe porro perinde atq- Parthi ty P^ fa,inter mafeuhts uirtutes taciturmtatem baieMti^, adpeiendumquam dicendum promptioresfunt'^' rum autem hanc lUos confluntia retmere pofte,âft'â^ confiât interim ebrietate u'tnci,cuiM propirndtit* duus comes effe loquacité affblet, ut uereftt ab Hoâ ratio diHum:
facundi calices quern non ft cere difertum^ Sed hoc maiori laude digni habentur, quodaeebOj quidem efftutiant fecreta,zy maleftdoarcanoruniti ftodi utno,ftenA t/nijeiunt, luHmus fecundo Itbro amp;nbsp;de uetufhteiUos gloriari folitos,cumqt Aegyp^^â'^ tiquitatis pracipuis iaHatoribuscontendtffe, fiffe tradit,Sane çy tiieronymUi Queft. in Genep erigt»«^
T A V R V s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;569
ongmem ewu ad Mdgog iaphetÃlium retulit,cuiui ^^Kfao,cap.fit inentio.Gcntes reÃrre baud attinet^ âWi ^«14 plurime, turn ctiarn quia Mgie, neque un o \*âgt;tülococelebres.Vnnos libet memorare, quorum '^^ffScythicM gentes etiam Plinius meminit lib.s-. ^'^nqiunt Thunnos cos nominAt,[ed reiliusVnni p» ^^^quemadmodum ex Euüachio Hermolaus do^ 'ff-Vnraj etiam Dionysus (»octa uocat. Extimos ali lt;liundo eorü qui ad Cranium oceanum cr Caj^ium frtum habitarunt, quorum origmis cos Vnnos e^e beduur,qui poUea circa Moeotimcoluere, denuim ^^n^obardis mttaliam ingreÃis, Pannonias occupa ^lt;^unt,hodieq; uoce uetuüa Vngari didi, beUicofa ?«gt; er qua jub Lhudouuico Arnulfi Erdneoru regis ^'^o^lnpatore,annisà lutoChridoD C CCC IX. Toxone patre zr GeycaÃlioducibus, uniuerfamp ^'â ^ermaniarn atroeiÃma uaüatione perculit,Khe» beo agro, ex patria nosird SangaUo, urbe^ infigni ^âgt;l'delt;i,direptis,ex magna parte mcefis,Bodem tem poi'f er in Gallias irruperunt.PoÃremo ex in Ualia, ^lt;{uebancÃolum,Ãed ex GcrmAnidm,ut interrore tX trepidatione tributariam Ãbi pcerunt,quanquam bauddiu ea gloria freti, Porrè neque mgenidliterii V arlibus capiendis nata Scythi£ depere.^naebdr p! philofophus notus e{l,quem Athena 'm^ituerant. Wc Mn eruditione Iolum,fed cx contmentia: quadam ka
. 570 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;SARMATIA
pnguldri,({ui apud Ciceronem in quintd Tilleuls Mihi ämiilui e^yinquit,Scythicu tegmen,calciMiO tumfolorum callum, cuhile terra, pulpamentum^* mes,la(ie,cafeo,carne ueÃcor.lüc eà AnacharÃi,lt;l^^ 4 quodam interrogatut, an in Scythia effent tibiei Nf uites quidem,inquit: fubindicanstibijs eyÃllt* Uonibiisfncile carere poffe, qui umo no nudent-tU* rumrogatui,quopaäoquisabRemiuiÃeretiSitiif pes tibi ebrioforum, inquit, motus oboculos pon^â ldem,ut prodit Diogenes,tres uuM uiteinÃrrediiii primam uoluptatis,fecundam cbrietatis,tertilt;tlt;i«ni^ roris, Innuens modicum ufum uinifalutarem effets ad hilaritatem etiam attinere, immodicum nerbet er dolores parere,Sophronius er adScythixChn* fii Euangelium per Earptolemau e^Andreampr/it catumftiffe,indicat:nec de hoc dubitandu,cuinpto* phetia teÃante,in omnë terrant fonusDominiciueibi exicrit.tioc ipfum mox paulo clariiu o^ëdennu-SARMATIA ASIATIC A.
REliquaterrarumlaxitas qua citra ÃetMsi Rhip£os montes Tanaimq; qui paludcmH^ oticam excurrit ,SarmAtiie Afatica tribui* tur,Scythiiie uideUcet pars,eiusq} income ScytheSm romat£ diditab occafu quidem Tanai claro nmm quemabaccoUs Silin uocari Plmitu prodidit,E«rci* pen Sarmatia difrctità parte autë meridiei aCcidd dt
A s I A TI C A. 571
lt;lf,Hifcn-ù er klbanidj fummoti Caueafljs modbui: 'inihocà latere cdamfeipfosaltitudme umeeredi« fgt;mtar.lUii propemodum ex dquo uitadegitur.Oea l^Utiimen çr tuglede culta firi magM quam urbet *^opulentoi agros [equuntur.Pars eorum MÃis fa ^Itnimibm inltdent,neque certis fedibui plerique tM ^t.Gendum eimtradui ipfe Plmim libre fexto, Rfi tSquot; Pomponiut primi libri fine, er 'm libre tertio *^gt; de Scythia,diferte meminere.tien tacendum Rbt P^os montes etiam alpin nomine cenferi quibufdam^ C I»lt;lt;IpifWî accolés eim diilosejje, quorum cr Ti ^^dluf me minent, lanm ParrhaÃus baud 'mcelebris ^titeno^lra Grammaticui adnotauit.Secundum Ta »Mm maxmut amniu Sarmaticoru memoratur Rba, ^»imultis al'qs recept^magnA ui undarum 'm Cd^ ^iunpelegiu proÃuit.luxta earn radix tüamedied »xnwrati^mieCalubritatiSjquü Kha feu KheonBar ^«run uocant,nAfcitur. Porrè Ponticum Kha, alïut intris radix,quim Kheon Galentu erPAului-Cora »^hCelCuSyfilermolao credimM,radicem Ponticant »ocauit.Supra BoÃgt;horu CmtmeriÃut lib.Il I.Dia» feorid« author e^,prouenit. Dubitat autem ttlarcel hu 'mterpres eins eadë neÃt,quam Barbara zrq'iant Ponticiun bodie medici dictent,an diuerfaf Herme» ^lt;ts CoroUarij tertio libre palam feparat, longé pre doÃorem Ãdens Bewbaram iU4m,qult;e Reu wilgô di
57 i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;SARMATIA
citur,^uim Ponticarn, cuim Æiliuf memimlfe DWp* rides uideatur. Karceümiuhbro *». quancjMnâ^'^ indiedto discrimine de Mxoticis crTanAilo^^*^^^» Huic,inquit,P.bduicmus edamnis^m cuimfop^^^^* lijs quidam uegetabilis eiufdem aornmis gi^^â^ââ ^^ dix,proÃciens adufus multipliées medelortM-^^^ alij quoq^ baud ignobiles Sarmatiifltwij W M^o«** exeumtes, quorum pneipui Lagous er Antdcitcb baud longé Tyramba oppido,a quo AntadipiS^b quos er in Bory^bene capi Herodotus tradidit,^quot; oÃibus cartilaginem babètes.Sed Antaciorump^^* ftuntiÃma falfamentd quotannis à KiOticapiiltt^^ in Adriam ufque inuebi folitum, Hermolaut aÃerd-Sut igitur Antdeii^qui er l^rum aduerfomb^S^T è Ponto Pannonia mÃnori menÃbus, maxitiic oHo* bri ert^ouembri capti^dariÃimi urbi viennenÃwi gno, copiainuebuntur. ipà uidimus plcro^qi »wg«*â tudmis pondo C C C C, minimos qu'mqMgttttitfS^ quentem numerum circiter pondo centum,duccnt^i trecentd,plus minus^quorum magnA pars falfamtâ^* tarijs cedit. Sed er reeëter codis eximiaSuduit^itf negant horum ladibus quiequim in cibo aut duicud dut delicatius reperiri. Miror autem bac quoqmi^ parte naturi um, ut no minus 'm tendis pièces qu^ m terris uolucres autÃn migrent, centum quinq^^ ginta minimum miüiaribm Germanids ex E«*â^ iwri
A SI ATI CA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;37:
»wrii« rum uji^ue locum Pannonia ubi iUorum cft caplHM, aducrps, fuMibiu^ imdis innAtantibui^Et wenioriateneo Antacaum duobutmilUarihuffupra WhemmclytamViennAm captumpifcatoribusnu* ilt;u)mraculo,paucos annos antequarn iUudris prin^ ceps Cafa Maximilians ex humane excederet.Por fó pfculwf iÃhoc habent amnes Scythici,ut pra ca inKpi[cofi exilent. Sed cr firarum ingens,ut aliji widfin Scythis copia e^ Sauromatiacanes^; non ro^ torefolum ZX magnitudine, [cd çr firocia admiran lt;iigt;quorum «fum no m uenAtu folwm aduerfum quan iimuii immancs[irax^uerumetia in hello contra ho» ^m pradpuum ejJe^wmoraturAn hac Scythia par ieTwea Pomponio er Plmio popti,quorum origin «K cxiftmantur, ^«i hodie mApaor Europa latiÃi w (Io«Mn4ntur,po3 Macedons zy P-omanos baud iiiiiic pofcntij?nni,cr Patriarcha iUe Aquilegienps^ fuK i« Plmio caüigationibs tradidit,quod fanè hoe wtiiwcfl (jMonuiiorillw ab huis morte,gentium, 'iithïü^terrarwm^ aceeÃio pila eH.Anns enim tant lt;}uiragepms agitur ex quo barbars immatura W«rtc,cr atate etiamnumÃorida,sc leut literarum Mflurlt;tRotnif deeeÃidSedredeo adScyths,quili-i (et[tuM^rmè pigore zy muibs hyernes habeant, tamenhauded iUisadeè aÃidua cali tam^mimica fâ¢pfr wc lcn«nttlt;t, ^um contra icHiuoj iwnf« er
Aa ;
SARMATIA
574
temperie aëris eximia er über er cru prouentitp^ a ga nt, ut parum tcque quidam ueterum fcriptom/fi^ earn partem orbis ceudamiutä, erfi'igo^i^â^âl^j perpetuit infimem traduxerint, ut fiiumui i»iâ^^^''â* tnodeüilt;t gratia inexcuUum,quod tantoperc Hff^'â* tiunt,qu£ prodtdere,Enimucro Ãferenocxlofo^'â^^ fèrtiliUyperboreiad extimumScptentrionenifi^f* rum tcRimonio,remoti ÃtMintur,à tam clcmëf Ai lt;Æ pb£ii,z^ ipÃs m pemtiÃima Scythia locatif,oër tl gt;nbsp;ft tanta rerum ubertax quantum iüi pradicantj^oâ^^^ etiarn enaÃentiu/nuquid orocauÃle Ãt,curmi/gt;itifP tihbuf aliiubi lacis agere,Sauromatis çy Scyt^^*^^* deridebcat^qui tot tarnen paraUelorum intet^^'^* foli magis adproxmentf Prêter ea experientia cot^* flet^Prutenorum er Liuonorum (uthodie uoe^i^^l maritintam cram,quorum paraÃeli ad fexagffâ'^. tertium gradum latitudis abeumt, uel ttegligtnt^â^ culturte benigniÃime Ãumentum reddcreÃlcrtA intmui interim angului Kieotidis ubi A.lopei'ââ* ^ la prietenditur, qurnquageÃmumquintugradufi^ titudmis ab ^quatore circula no excedat:citritfgt;t tarnen maior Ãequentiorq; Sarmatt£,cuius modop^ cimus mentionem,pars iacet, utdubiari tnequÃ^^ 1nlobeÃe,quinilliutauSlro fient er ÃH^tti^t^' ^ piores,ita quoque teinperiem aeUhMin^^ madam habcant, atq^ iÃi kabent, qui (â^^^'^^^iit,
A s IA TI C A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;575
tóitifltf. Sri omarm ambiguitatcm Mdximiliani lm ferrtoriiad ï^ofcos nupemma, legatio fuftuUt,nihil barum agrii, que modo ad commodam uite aUmo^ «iiwn aUincnt, dceffe confina. At ueromdubium rH ^orum dutonem ultra Uyj^erboreos patere.He hoc Iiddtm pratereumdü Sarmate cum Europees turn ^Siaticos, cr conlufds lüts MeoticM gentes, mean* ^ââitiiprefligio, alijsq- id genus magicis artibuspe» ^^tnotatos,quodmanijifle docent ex Grecis Diony fw porta cr 'mterpres dus Eudathius, Latmoru au im fompomus lürla,zrAugud'mus.Sed cy ElaccM M Scythicarum gentium Catalogo libro qumto:Cen ^M,inquit,(y diros Klagico terrore Choatras. fttijfe ty Amazonum turba iïlis m lods magno con f«f« traditur, SauromatidM diHas ueleribus, pro^ plfi' Sauronutarü uidelicet er Gclofcythartm/t con» ®Wj,er ideo t'cwaïiioK^a.Ttnifjcïv'ts^ diilos,qtio» tdumuidricibus iths paruermt, zy ad fobolem pro» ttrandam fuermt obfecuti. Profido non m Scythia folun,feder m AÃa, ^ AethiopHe,^ IndiaGy» tticocratias füiffefcriptoribus memoratds^aUo loco fwudmus : led duiUus hts, hoordiusq-, imperitandi itniu in ÃuQs,quà m Scythids illis Viragmibtis in Scy tbssjiierit. Etenim zy nodra etas habuit principes ^licubifxminiSjtite prudétie (quanquam id rarum ^boc fexued) ut uiris etiarn admiratiom juirint, A.a 4
376 PARADISVS.
inter i^UiU prlt;ecipue laudatur Elifabethä,rerditMamp; Hij^atwrum régis, qui ob puljos Saraceiws, Catho* licus uocatus eft,comunx, duia nuterM Caroli amp;nbsp;ferduundi principum,qui hodie return poUtitur.
PARADISVS.
PO^indidm erScythias commemoratiiflM paucutis cr de Paradifo dicerafujj^ictttutpat rum aque laturum Icdorem, à tot terris,geoâ tibusq;peragrdndis,nuÃqudm dus loci qui mariioi quitritur,meniinilfem.Scripfî quidem turn olim eait re copluÃcula in Apologia qua. dodiÃimo dro D.lo' anni Camerti Thcologo refpondi, fed ad paucottifli ÃrtaÃis mdnus ilia peruenerunt, proinde quando nt prioris fententie non poenitet, répétant breuiter, prieÃrq;, quodanteaquoque tcdatus ftem,nihil tlt;^ prafradius aÃerturum, ncq^ pneiudicaturumulkb feu ueteres aut mediae atatis Commentatores feqm b bet, feu recenter prodita quae meliora certiordue in xerint,recipere. Hand nefeius hoc nos honorisadit nerationis diutna feripturÅ dcbere,ut queparumif' ea perfficua effe uidentur,tta ceu fuÃienfo gradu tri dentur,ut neque nobis arrogantius tribuiffe, nei^iit aliorum iudidjs, feu,ut Paulus ea uocat, prophet^i Ãdentius,qudm Chrtdiana, modefiia Ãrat,detraxifjâ uideriqueamus. igitur Genefeos fecundo capdeii bunc modum habeti^ofes: Plantauerat autcmdn^ mntti
PARADISVS.
577
w'niis DfUf paradifum in Edem i prindpioine^uo pof«it hominem quem ^muuerat. Et paulô infirius: Tulit ergo dominas deus hominem er pofuit earn m ^oriHÃum uoluptatis,ut operaretur er cuùodiret ^^wn.'ümÃne teriij capitis de Adamo iam in pecc4 tl»» llt;tpfo,locutus:Et emiÃt,inquit,eu dominus Deus ^tpwadià uoluptatis, ut operaretur terram de qu4 fit»pt«s e{i,eijcecitq; Adam, er coUocauit dnte pa» ^^jim uoluptatis Cherubim erflammeugladium '^[ihlem ad cuilodiendum uiam ligni uita ere- Ex 5âiigt;i»! locis apparet ^dd^iro/i, id eü hortü iUum ® ÃKo primi homines egerunt certo loco er priuuto ^'SI^,qui Eden cognominstus Ãt oh deUtias loci.Ãue *gt; Ede»^ efl m delicijs plant atus fldjÃe inteUigatur, W poÃm expomt Hieronymus .Etenim probabile Ãt ^quot;â 'f{im,hac quoque cauÃa, quod à tà ofedicitur Rhorern uitic in medio paradiÃ, lignumqs feienti^ âlt;â« er maU Deum produxiÃe, prietereafcaturigi» quot;'® ^uuij in quatuor capita diuiÃ, paradifon irri» i^^[^yf(dmtotum clariÃima uideripo^rematertij «pilK uerba,qu£ Adamu emiÃum è paradifo in ter 'ââim ut Operaretur cam,indicät:Ãd er clauÃvm cum Osun erprienwnitwmcu^odia,ne cuimortaliuM *^^^!pâiteret.Alio quoque in loco Sodomie er Go^ tradus paradiÃo domini coparatur,ob Ãrti» Hoiern,Qtn,e},ceuinteUigi debeat,eum hortum «li
A.a 5
5^8 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PARAD ISVS.
cubi geniiwm etiamnum cxiHere.Qjübuipfwelput Genclcos locis comota, ut arbitror,uetu^!is Mric i( Paradifo trddidit:jlijs ut docèt Ub.oilauo fuper Gt* wpm Auguflinui,Paradijumfola aUegoru expludii tibM:alijs nudam hi^ioriam fequentibw, neatdnt^^ tentibui AÃegorictt:tertiis, ita hiüoriam traÃitAn^ de Paradifo corporali ut interm myhicos c^ w»* f^iritudUum fenfut non excludant. QjiortM [enW tiarn idem author fecutui palam alfcrit, DcumÃoi my^enji rerum jjiirituaUwm corporaliter pr^f^ tatii,hominem in paradifo agere nolui^e,c/â ^ â'ââ^ re uitoe, prteterea miüa dinofeëtia boniG' wn/y'â uit am ipfam necdino[centiam,fed fdcrameutaiutf cr dinofcenti£ fiiiffe, quanquam re ip[d arbora iSlt; extitermt in hortoquem ab mitlo Adam dim ^^'â¢^ tenuit.RedeenmtiieronymuiS m Danielemferi^ eorum deliramenta damnat,qui umbrae O' ter um proipÃsrebui fequwtur, zy flumma para i' Ãarboresq;,allegorie legibus fubuertant^t^ecui ^ ab horum Ãntetia dtÃentire Ambropum,qaanq'gt;ii^^ Ãudiofum aUegoriteJed htfloriaetarnen ftdemagi^ fcentem-Cateriim,ubi Ãt Paradfitu aut fùerit,m*i quit^lio eü. L dUdntitu VirmanM proxime à â^ 'â^ minatif antiquior, decimotertio capite bbttr^ di tradit Dewrn hortum lüum foecundiÃimum ^^ ämoeiuÃimum inpartibui Orients omni ^â â''ââ^^ ^
P A R A D I s V s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;57^
pii ttlwurn^i coferuiffe,fcnptura,tUttrbitror,ad» iliifl«i Gen, 11. Plantauerat autë dominiu Dein pi» t^H^muoluptatis m Oriente,crc.Ad quemmodum xalg^nm ledionem uel fua atate habuijfepalà m m» *(,fKis m Genefirn expoÃtiombui HicronymtuXi ^gt;t»r er kuguü'mui ad OroÃumÃribensin eandem l«^intiam,niÃquodfeiiniäumä. terrii Oceano,er *i^imirem ufque circulum pertmgentë paradifum f^lt;i,iubium an Platonis,anuüunaliinopinionent fwto.lDf enm m dialogo qui Phedon inÃnbitur, ^^mtm 'm carccre, quum iam uenenum fibi haw ^^iiimeÃet,de animarum 'mmortalitatedifputan» i⢠biiuat, ubi terrie cuiufdam fubl'mis, er Ãpflt;* ^^tmntorum fiats poÃtte meminitamaniÃtmtefani P ^(mtdiÃ'mf^ad quam iudorum an'mlt;e, uiu Ion i^ff^dantiÃma commutatione Ã{ia,commigrent, ^ filial eimm degant erc- Ptenim Augud'mum PU ^^â^pbilofophUÃutorem ne dicamadmiratorem f^^ftfaiKmultis è lihris fiât conflatXerte cum ca« omnibus cum Cicerone prlt;etulit,alicubi tedatm
^inialicna à Chridianifimo 'mterdumtradidififie,ut ^ffinest ueriÃmile fiserit, hoc magis Socraticam ^^atioiumarriÃlà uirotanto, quod er ^oÃs hi
^ hebree or um Ubros legifie Platonem créai â¢^âfW-Ndw hoc ipfium EuÃebiM CiefarieÃs libro prie» i^^iow PuageUce undedmo er duodecimo nwl
PAR A DIS VS»
5^0
tis cofirmdt. Profita er TertullidnusuetUfâgt;iââ'' â in Apologetica dduerfus gentes, priptores E^quot;'**^. plernque omnia d propbetisdecepiPe Ãi^i^^[ trddidijjent,qu£ddm dutem erti'ddendo Mcidjp nuit,Pdrddip nominatim mëtion£pëid,ex euwi nitdte iÃi Elyfeoscdmpos^bedtorupirituuinp^ deferipfermt.Scd ipfdTcrtuUidm uerbddip\^ musiOmnidfnquit,dduerfus ueritdtem,de ipà tdte conRruëld funt^operdtibusdmuldtionetn^r^^ ffiritibus error is: db bis ddulterid hulufmodlp ' tdris difciplmx fubortd,db bis quæddm etidmp^^^ immifpe, qu£diÃmilitudme Ãdem mpmutrodf^^ ritdtis,uel etiam ppoffent,euincerent:ut quis iW putei ebriflidnis credendum, quid nee Poetis ««â.. lofophis-.uelideo ntdgis Poëtis erPbUop!?^^.^ met credendum, quid non CbriSUdnis. UdqutCrâ^f
hennarn comminemur, qu£ eH ignis dredni P^^^ rdneM dd poend thefdurus, promde decdchinnM^^â pcenim tills crPyriphlegeton dpudnurtuosinoâ^^ f^i ?2' ppdrddiPuMtwmtnemus,locum diuini^^ nitdiis^recipiendis fandorum jjnritibiu dePiini^ nuterid qtudd igne£ iUius zona d wtitid orb^^^^ munis fegregdtum, Ely^ij edmpi Ãdem occufifgt;'^' ynde hiec,oro uos^philoCophis aut poëtis tdin fOT
PARADISVS.
No« tup de mûris facramentis, ut de priori^ ^'^gopdeliora Ãunt twûra,mAgisq;credendlt;t, 'i^^^ummagmes quoq; pdem mueniunt de fuis fen '^adenus Tertullianus, idem fentiens cum Eu» 1' loGrtfco authore er fe iuniore,fcilicet,Ethicos J^fKutoj ex ficris mûris libris plufcula, fed uiciofe '^^ââ,quibusmüra ut pdelioramerito prieiudi» ^*'âiebeant,atque hoemagisdecere ut ueritatent *^^aniu de fuo Ãnte hauûam, quo leuius Ethnid , ^^^finpbus fuis ad libellas ad imponendum m.» 1 ^'Xceitmt, igitur cum is author tam eruditus,quo *^n(tn alium prester lrenlt;eum antiquiorem Lati» 1 ÃâiâiwEcdf/w habet, nihil diÃimulet Socratem ex TO libris mutuatum, qua de terra iüa cceleüi di» W«iif,no alienum uero Ãerit, uel Auguümum uel â^'nquempiam ueterum,ad eumdem modumquo para^fo^ utpote interclufo iam er comunito *'^ttilitim aditu loco, obiter fentire uoluiffe,qu£ âââ^â^wfulerenemo nequeat. C^anquam Tertullia ââquot;âi li^Kft, non de uUo hort o terrarum, qui primas ^^''os parentes aluerit,fed de cÅleûi beatorumfe» âquot;cutumeffe. Locum enim deÃnit fanilorum ^llâMdeümatum, fegregatum autem à communi or *gt; zona ignea, hoc eû, nifiÃUor, ignis ambitu ex \lone,ut noûriuocant, quam mÃa Ãpharam lunx ^^^ophicoUacarunt, Ad quem fenfum fi Augu»
PARADISV s.
J8±
fitnu{expolâuerit,nec decorporaU terra pffioi''^ primorum domicilio,feddecale{li poradifo^enii* fit,baudduhie uel Stcratem commode,uelTtrui* lianumimitatusuideretur. Ait enim Eufetiunii^ Socratem decoelclli terralocutu/rnliiijje.lncifcf^^ enim er vn extremo f^mtu de amiiMrum mgraio* lu dilJerens, amicos ne idachrmentur admonet, 1^ tandu/m effenon dolendum innuens, quotieicon^* tiomeUor i détérioréfecermtur,HemoMtenii^'^ bebes animi puto, nut nefeius rerum eü, qui mgt;^^ corporis ergaHulo liberatxs uda corporaUui^^'^^* um rcrum mnoenitate capi, aut obleUxri pojje,r biperfuadeett: fed norit oportere IftiriUe eyi ^ extramundanum quo frituntur .Prdmde Ãteors^ miratum me effe, quid nAm Celium KhodiginufU^^^ centiÃimum Ãcriptorem, minimeqi mdodum boi»* nein nd hocimpulerit,ut tnuolumineiüofexdec'tfi librorum, quos Antiqudrum ledionum itifcripfdfio^ craticamfentëtiü, ad terreÃrcmpurädifump'tw^ââ^ bommum, ac non potius cum Tertudiano ef E«ff^â'â fed creum ipfo Socrate,ad beatortiultramundiuilii^ mauÃonem, reÃrendam eÃe duxerit? Atedm Wâfâi* KAtura comparatum, ut praiudicio caUgmem ocu^ HoSiris o bturbante, pier urn que in rebus baud du of* feuris baducinemur, or magnos erroresmugnuf'^''^ wrorum nuthoriate pcrÃiaÃ^tranftmUamus.it^^ preÃÃd
PARAÃISVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1
Wyfff AttguSmam, ut arbitrer, fccutut baud dia *^llt;â''nquà m iUe tradiderat,prodidit, ad hmarein T^ glotoMi altitudine paradijum pertingere affea ^'âigt;^odcwm'ïhomlt;e AquinAti absurdum uifu/nt 'i^dta mitigat didiim à 3eda,ut Ãnulitudine quana '^^fxfitrieiaëris paradifi, zr eiM quietis ferenia '^'^%lt;iiia:(upra elementa e^ficutM uideri debeat^ ^âWfm pc accipi,quaà re ipfa uÃM territ loctti ^âf^Hc pertmgat. lAire autè opinionibut uariatum fi^J^l^^'l^^^i^g^^lÃtoribm PetriLombardi Para y^^â'iepipopi,quem fub Pridcricho prinü,anws ^^^^ quadringentos feptuaginta pok Beda tema ^^Merum aliquot priptorum fententiM conema quot;âff amp;nbsp;in quatuor libres diüribuiÃe, fatis confiât, *'''^qumquaginta pre ante tAendicantiu(quosuo ^^^}gt;tAtofQrditws. Mox tanta Scriptorum multitu ^(olleditiam dus prraginem, dubium exponen
«f.^tt implicantium,ut pdem uix capiat,uttum 'âowimon memoria feriptorem,tot interprétés na ^âKqni ipp tarnen haud aliud quim interprcs,çr ^quot;'â'iiwwm opinionum magis quant diuinarum rea ^â^^iurdor perit:etiam Ãptendum e{l,nec indodu ^quot;^iiec mdiligentem uirum piÃe, fed talem tarnen, ^frater expedationem uel fuam,uelalioru/mfui ^pWK, nouo zr inaudito Theologiit generi, à CU quot;âââ^ eedepit mille çr ducentis aimes haud magno
384
PARADISV s.
dij^endio morun aut pietatis ignorato,figt;ii^f^^ peruit. Q^M fortem Gratiano quoque obti^ijf^ «i* demm, (y ipà no indiUgèti homniÃd cui longe ab* tcrcecideritmüitutum, quim Hérault.Voluit cnii^i niÃÃllor, prodeffecompêdio, m co nuxnnefreule, quod libroru fumma ^ penuria cy raritate lahori* bat. M ucro dum hoe agit, tantum pclagut mdiif» inter pret urn creoninuntariorumyUt fatiMfiicrit,b* brarijs condudis ,Pontificum refcripta,Sinodor^ décréta, ipfaq-m prims ueterum authoriMUolwi»^ na Integra £dere,quo m multorum uenijjent muntt) quant ad hunc modum d uetcru le{Ãione,m tot^ii^ fiionum,dubiorum,crnodorum deuterofeSjCrftt^ gnantium(ut uocant)difficultatü, anguili^,ninplgt;t* ÃM e^pr^cipitia ledorem prater etiamexpedi* tionem abducere, ut de fcriptura interim plcamiiti quant constat,pra iUorum tra(latione,mult^Ãcitll^ Æ non contempt am, certe mternti(Jant,à nMltis«egl( âamq- ÃiÃe.SedredeoadLombardugt;ti,Ãntil!ai?T furnCitii libro fententiarü fecimdoÃiSlinc. X VIIgt; cr X XIX. citatis antiquorum, m primis auliM gufiini fentëtqs,qimmcampum Hlum paradiÃh^ii longe, çy leuipajju mgrejfiK eÃet, interpreteslo'^ giÃme digreÃi magna diÃentione conÃäatifinti» alqs 'm ortu paradiÃum, 'm occafu alÃ,multisintri torridam Zonam,nonnullis Ãpra mediant aeriitt* gioM
PARADISVS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jSÿ
^â^â^emnflatuêtibui.Porrà er torgueri cjuofdam ââ/'âHulMji,propter amnium tanto iJitcruaüo dtÃnn ^''â'â)0nws,qui turnen èparadifo fcripturu telleÃa* ^â¢Plerof^ fuÃ:eÃos tenet uitte lignum zx dinojcen ^'^hdw,^» puucos Cherub remoratur zT Rom« w In funtmu autem ambiguitute houd altudfre» ftnmperÃgmm doilioribui,quim utfefeaUos^; ^^ttmendi temeritate coérceaitt,certi interim pro *âSâ3»tt Ãententia, Deum htee crulia poj]e,etiain i'^t^nuihumanm non aÃetjuitur.Hocfoloconue^» â^''^^Ãrme,quos equidem uiderim, quad priaatum '^^'â'n,[ecluÃumq;, er Ãmortalium notitiaremotum 'flf piiradifion deÃniunt. Quoniam hoc ipfum zr ^âf« fenÃjÃe uideatur ceu ante diximui. Ncc aliui
! âlâillisdocftMr,gMt zripÃpoH C umbar dû ext itéré ^ilâliorKin interprétés, precipuo autë Lyrano^cjuem '^Hp^a tarnen hislorie feries diuerCe fententie ad» 'quot;totere potuiÃet. Enimuero ut mundu ipfum ad con ^tHationem potentie, maieflatis, iuHitie ZT glorie ^d creatum zr produdum effe recipimwtita eita ^^jie Ãnem quendam, in homine ad Ãmilitudiaent ^dcreato,ftue(fe,zr exinde omniapotiÃimepro» ffff hominem comparata ÃbreÃdaq;, ex hoc maxi
⢠Hf mteUigmuK, quad Mofes poli de'eriptam terre ' ^id/ afc undisfeparationemÃeUarumq^ creationent
^jwbui terra Ãluminarctur, pretcrea omne genui
Bb
jSô nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P A R A D I S V S.
anintAliu/m produdionern : dominum üeum dd hwf modum locutumtradit Genefeos prinw:^^^»^^^ ndnem ad imaginem nodram fecundü ÃmiHtuHnnt uodram, VT PRAESIT pifcibiumariscruo* IdtilibuicxU or iumentis^tmiuerfiqi terrttfOnmüp reptiU quad mouetur Ãuper terram- Et craïuit D^d hominem ad magmemÃum,ad imagines Deicft^â uit iUum^maÃculum er foemitum emuit cos.W^* xitq^ eii Dem, er ait eis Dem,Crefcite er tnultifi^quot; caminifiT REPLETEterram,erfubijciteeA cr domittdmim piÃeibm maris, er uolatiHbmci^^b er uniuerÃs ammantibus quit mouentur Ãuper ter^ ram. Dixit^i Deiis,Eccc dedi uobis omnë herba nfÃ* rentem fernen quit ed fuper ficië O M NIS TEi^ R AE, er omtus arbor in qua ell frudus arboré f* miruns fernen,uobis er it in efeam er lundis Mtiuif tibm terrie, ommqi nolucri coeli, er tmiuerfnili^* mouentur in terra ere. C^uibus uerbistellaturpro* pheta, inufum hominis creata omnia, eum'e^ foiiitit admaginem Dei erÃmilitudinemcondituMintulii Ãgmficans longe aliam conditionem eÃe honwis,p^ ftremo creati, er ad imaginem conditoris, quint gt;â ''⢠quorum uiuentium qua illius gratia condita uiieftn tur : quippe prmdpem eum er dominatorem ait* r or urn in terris jïatuit.Eadumenimeffeaitutpfi* fit^etiampifdbm maris erwlatilibus clt;xli.item,id terras
P A R A D IS V S. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;387
â¢W4w ncn replcret folwm propagatione cui benedi ^âw f^.ucrumctià (tbi earn fubijccri:t,o'ommü ani quot;^t««» generi dominAretur. Hoc ipfo enm quoi ^^^it,deplete terram,dominAmini uniuerÃs aninuin â^ Ãubijcite terramidariÃime docet^totam tarant intern çf omnigenii(,uttum erat^confertumÃu* ^^^gt;u, federn ^ hortu ilium Adtc (y poüeritatisÃt ^i^e.Tota igitur tcrraparadifM iHe erat,uber ^*^ymxnitate, felicitate,circunquaque itluürisfin 'l^nihildum (leriledamnAtuautnoxitim eratinAm ^tnerteinquidem gullaffet innocent iuHaq^ bomi» w cbiitio,à ferpent iUequi ab mitio malut er men ^^ftb fmvl bontini non Ãiffet noxins.A-ccedit ai ^^cquod Adamo 'm paradifo poÃto, omnii generic âquot;Amalia üd^ obtuliffe,Genefeos fee undo cap. fcri ^tor, uidelicet ut nomina illis imponeret, Omne igi* twanimaliam genus paradifo,'mo nero omma am« ^^a,continebat.'tion cofequitur autem,ut,p demui 'â««t tllum 'm quem creatus Adam translate dl, (»Wc acpncittais terne trailibus amoenu, pree* ^nea arboribus illis, uitee er dinofcentite, conptam f^tjideo diuerlum eum,aut exemptum reliquis ter *â gt;* (Ãe. ^tiam fi mcatu arbitror quo 'm loco primus gittens nondu patrata preuaricatione,aut folus ipfe, quot;Wpoftfd cum coniuge degerit,quis enim boe m tan ^ i'fgiwiiM traduumq^ 'mmenptate 'mdiceti prx*
P A R ^A D I s V s.
fertim quod hiAoria Genefeos adufq^ NodW O' ^^ uium,no nipduorum locorum priuat'mifflUodfcMi«, ' meminit. Enos fciUcet urbU 4 Cain conditie,z? Eden, ubi paradpM fuit, id eü locw iüe dcslinitm, lt;1^«» primum duo homing, Adam er tieua mcoluerunu Clt;eterum ubi Enos fiterit,uideo quidem quofdaw mit care aufbs, fed pne teihmonio, authores eniw ^Wâ'^ iÃK citâtur Ãuxe maxime fidei funt.ticc me prêtera quid de oppido Paradifo cuim baud longe DanuÃOi lAela, Plmiui CT Strabo me minere, multi fentinni» Qj^id ludei de Chebron quie Cariatarbe, ideH lt;llt;i^* tuor uiroram urbs didapt, reprente etiam tiietonJ nto,quonidm Adam,Heua, ifaac er ilt;toobiüicfepii^* tos effept creditum-Ojiodpmaxime effet,ut âff^^quot; tur,tarnen ne pc quidem notus nabis locos HUpt^ uoluptatis peret,partim quod egreffus ilium Aiââ'â'gt; pod irrogatà terris malcdidionë,alto in locobnidt Uiffe priptura tede mentoratur,partim etil quad tot feculorü,quibus tile uixit,excurpi er lit i^t^ti ptol^ fue porumqi imihitudine, uariari fubinde (^ tronp pen fades potuerutln totum autemffaciofu/rnffâ'â^ plant regionem complexitpiffe locum ilium udf^t* mis parentibits a'tributum tn Eden, cuius MofesiUt* minit, cam ammaUum mentio fupra menwratotitib turn ainmum paradipm rigantium ptus,bodutp iUgt;â tm^conuincit. Qms cnim, uel à liminefalutatisi^f^
P AR AD IS VS.â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;589
i ^o^^ÃÃudiji ignorât,Aethiopiant er Aegyptum, j pffijKi« Nilm incediturfquis Armeniam^Mejopotd« '^wi.Sjror, Krablit, Perj^, PiÃyrios, per quM Ti« P® amp;nbsp;Euphrates meantfOemq; quis pjtentiÃimum ^^lt;tfuin tradam nefdt, quem media rigat Ganges^ ^^ià maxime dubitetur de quibufdam amnibuf,ut â¢ââ¢feo ie Gange cy tUlo dubitari, iüi ne Ãnt quoru/m i^wimt tAoÃs,analij,tarnen ex origine duorumÃu« ââ ân«« Tigris ^ Euphratis,de quibui uti^Aofeno ^^iis,ne mo un quam dubitauit,latum amplumq^ Ãt W locum Eden conumeitur, Izi Armenia enimque 'quot;'^of cognominAtur, nonEuphrates modo çrTi« ^l^iÃd (tiä Araxes ey Cyrus clariÃimi amnes, baud â¢'quot;pfocwl diÃitis Ãntibus meant,quod à (y hos ipfos ^^ââfhetainteüexiÃet,tarnen nihilmintu consequent ^^^i^plÃmo tradulocum delitiaru/m expanfum n^'Siueillorum antedi'.Miiumcertus ahquisÃns P^i unie laberetur,Ãcut ueteres CaÃgt;ium ex Oceet ^^Ãluente,occultis meatibus diffluere crediderunt, l'â^pntem cum Oceanum ipÃum mteüigimus,qui /t« Ãâoffw bis amnibus impertiat ut Datnafcenui exidi» ^^liParadifm igitur,ut fummatim dicamui,nec di« ^'I'^^ââutfegregatus ab aliarum terrarum continen» ^^gt;^c infucta eleuatus alt itu dine locus, fed ip fa conti â^'is/fcit terrarum,quatenas ab un dis extitit,nec con ^^lt;^Ãolum,fed ey wfuhie (y quiequid ex décréta Bb j
59« P A R A D t s V s.
cretüoris exemptu undis fuit,ad federn er fWÃf«gt;'Æ bornante propagatiom paratum-Cuimpartemfti^f inteUigimuifhorto/m ilium aut Orientii aut delitiarti, fine dubio cximie ornatu çr confitum,m ^uem Deifi fiilom de limo terre primwm hominem trtmUn^ dubium guidem quo loco, fed in Oriente tarnen boni dubie pofitum, quod palà m ex amnium paradift «e* nunclatura deprehenditur.in lüo arboruitejud,ed faluberrimo,prlt;cterea arbor uetitijruüuifciëM lo* ni er mail,quibut ld no mints nonhacquidemcanl^ datum eSi,uelut in arbore aut ex arbore,uita uHa^ terior, aut feientia effet, fed quod hifee externisctii fignis poftis, er (ut AuguHinus ea uocat) facraneo^ tif,primi homines de internis etiam ey ^irittuld»^ admonerentur.Etenim homo tueri fefe obedientU amp;nbsp;uiuere potuijfct,nec uefei uetitis, fed Ubertate in ^â'* confUtutui fuit abufus, prebere aurem ferpenti mi* iuit,cr legem creatoris uelut muidentem cri^^^'^* tern à mehoribut non contemnere modo, uerumetiM prodere, fubUmia nefcio qua: er dqsparia antbieni, fed er aduerfus Deum (o Ãteimu mdigniim)lt;p^ parcum remuneratorë,qui nihil tarnen meritis fml^^ tonitate er uitam er ÃUeitatem donauerat,intumt* fiere, focius confiliorum diaboli fidus, er ob mdp^ tnox agnita reatum,in eadem mortis erdamnatiom^ wncula conieduf, w quee lüe anten fuif itidem bomt
PARADISV s. '391
, MeWfratHwe iüd uiro z^mulieri nudité ^firthdiÃti, qu£ante cafum induta inweentia late* ^ââ(â¢Hme mali Ãcicntia,qMim A.damÃigeret,(um pu* ^(t ji(li,T;ergiuerfando enimhoemAgii prodidit ^âgt;n[cienUd e^uo fuedtiui criming cauffarn amoUtur^ ^^^âgt;^^iagitcüiugcm,cuiquidein legen uiolanti,non °^ff^Ki Ãedimperaredebuerat-tà iÃer anten ç^nÅ ^ii^ttndêuidit zy cognouit, quod nimme cognitum ^^epnetUtiffet: nenpe quin bonü ZT exoptabile Mnt frul 'mrweëtia,parère Deo,düigere ipfum,eiut ^lütati óbfecimdare,ab co folo h£rereyquod ipfum tâwn (if grdd« iujlitite detruÃiu, prlt;eÃare anpliM no ^'^^(r at. Quid inquiif triefe trine pr^Hatquà m bo* tnmÃt Df o credere er parère à ui legif Bonum effe ' ^ttpoffe putabam^qui kite igtwraret. Certe bonum *^ peccatori agnofcere culpam, er dolere de pecca* fo Nfe^iritM donum caret animM,qui talia nonfi» ^late prelat. ï:ieqi aliud hodienobis per niÃram ä«carnis feruitutem,nMiui aut tutiM refogium, ^Mw quod à nobiÃpÃs ut reis mortis, dolore er de* Ir^tionenuU, adeum tendimusmanus,cuius folium ü^Ãricordia feruari nos feimus. At quanto fatiiK Ãc* ifÃt tueri mnocentian, er à uetito cibo absimcre, ^Mm crinen tanto poÃeritatis malo commiÃum de* prtcari,contraq', dominu er creatorem inpia pra* MicatioaepeÃumabitumeÃeÃteri, duottusauté
Bb 4
59i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PARADISV s.
^uif^i ell ex omni mortaUam numero c^ui hoc [enii eapiatur, ut errata fua (altem mteUigat, ncdtim ut it leatSed legem obijeic natura.P^t ea percellit confci* entiam,non tranquiUat, cr gratia aitimari nofad fx nitentiam, non natura/heologi paulo faniores con* firmant-Siquidem dura ell doloris et id iufliconditio, quoqj magis aHuat cr onimum uffligit, hocfilicio* remeffeiUu/mtellaturqui quod doleat non comm* ft. Quanquamnofmetipfosplerunquerclficimtudo lentes, nec aHimamus quam Indigne egcri/inus,fcl quam cegre iUo quod amifmus careamui. Ua dolent in feruitute redaiii,dum meminerut hbertatis, quM ittfgni altqua culpa amifere. Sic marere decodores uidemus du/m diuitiarum quM poffedcrut,recordnn* tur,^^ iam miferi difeunt quanto fatius Ãtiffetredt uti diuitijs,quà m indulgere uoluptati. Niultos crapu^ la grauibua morbis {mplicat,plerofqi ob crimen fitf ternis fedibus exiUdfummouet. Dolent igiur,iingitn tur cr mcerët,qui in hasmolelliu incidere.SedqMn to pr£llabiliM fuiffet, tUos uitee parf monta fanita* tern tueri,quà m ad earn pc refficere, ut de recuse* iranda depgt;erent, hosautem uiriute ^ probe gelid rebus patrie pui dulcedMe,quà m amiffe tantaaniwi perturbatione recordariiBreutter mplicitaselino* uijje malum in quod indderis. Miferia autem,ne di* cam Ãultitia,detcliari capim cuius tute tibimetipft author
PARADISVS. 595
*i«iâ ^i^iVehementiÃimi enirn fuut aricta iUi, ?wai/ himc modü patratifcekrisredm confeientiant ^'Miimtiçj- hoc aciriores ejfe titdiorwmfiimuli dffa ^7Ho exccllentiiu ey præ^Utuu iudicamus quoi ^fâiut,fedferuile quÃdamfecum cy deÃUem^ 2** fr^jenttu nulorum quint de equi Mt iuüi amore ^iunt.A.ntea boni nuliq; çr mortis nominAtantii ^itAdam^dum mnoeës degeret,mox lapfus (ut in ^«im cafu)quid bonum fitijfet, quid nulum er mors 'ffnf, magno fuo fuorum^ malo didicit.ïta enim di tiifiutiu capite eÃ, ut nee fe afferere in priRinam li ^f^iigt;tem,nec aÃequi ipfe quocunque conAtu domi» ^»m legem potuerit^üitrebdt lam uenis er nedulo fe concupifcentia, fatanx perfuafo alte radices iece ^o^toriginAlem conditionem mortalisÃagiUtiSSex» imfent, atq- inde caro effe humanum genus capita ï'âilt;inAns,obtenebratum deÃderijs, necuUarum mi» â1« guâm diuinArum rerum obferuans.Ua enim malo f^imricationisuitiata eïl natura primer urn homi» â'^oiiUtcumantea pro uolutatis er arbitré libertate decedere ad Deu licuijfet,poft lapfum,ne ueUe quidé «Iâm renunferit, dixit enim-DE VS ; No difcepta» fet^inttMwtM cu homine perpétua, quia caro eü: ^m. v i. A talibus igitur initijs, quum Adamferuus i^c peccati capijfet,non mf feruos genuit : qult;e fa» ^itoaditioexprirnismisparentibus m omnem po»
594 PARADIS vs.
jhritalrmtrddudit eÃ.Vt omnino D 0 MI NO opi^ haberemiu, qui pro benepUcito uocationK [«^[â^^ uitute eximeret cr donArct Iibertdte i/n(ecofi[os0â credentes, qtundo primi parentes hoe ipfo mA'sit»^ deliquerant, quad feruaiuro noncredidijfent-Hi^ mum fuit D O MIN V S iUr coelorum (^ terrtt^t* fui ChriduiJam turn quidem hoc ipfo adumbn^r delibui,quod uenturum è mulieris femme,DeU^-P^* dixit, qui ferpentis caput effet calcaturus. Cttffi^ tedanteEfaia, aliunde iUe quamdecotagioneiw^ tiAtuf gemtusq; in mundum uenit, cuim quidit«^^^, comparabili uindicatione, pc fumas manuwiÃi,'^ uero nee manumfi,fed redcpti,ut no libertini^^ii^'^^ omnium tarnen nunumifforum ed) fed uerehbettp âi 'm plios er cohieredes coelcdium rerv/mj^fâ^. rabili lüa nüfericordia mteruenientepmM cooftdgt;â ïnenArrabilem dico,quianec bomtas er nMÿ'^^'â^ââ iüiui quipreteritus er contempt tu ed enarrari,lt;^tâ eitu qui prittefijt er contemppt 'mgratitudo dtff^ unquamreprri potcrit. Vt pleam mteri/mquod^^ ges raro benigne font admonitis, fepius parcutt b» qui ignorâtes peccant.(Hand enm 'mdignu edeo^* miferatione quod à nefcijs comittitur.) At quant i^â moniti peccant, non animi folum 'mfolentiam hi^ fed e^ fiflum er perpdiam xdimant.'Vtniniimt«'^ primorum parentum delidum, hoc maior »»)«gt;**
PA R AD IS VJ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;59^
Ãd^nitj^uo mdignior erat pneiuricdtio cuipdra (mtur. Certe urn zy magnitudinem eim hoe ipfo iefrekendmui, qiwd non nos folum quos prteeeÃit ebri^Hi er qui Ãecundarium dus aduentum è cÅlis f^pe^amusjed patres etiam noUros qui maltis an» ^imi millbus priorent lüum aduentum prtecefjea '^%(xanticipata^e ey fide m eum quiuenturut ^'itÃiberarit zy faluaucrit.Etkaecfintiüa CRV« CIS potentia, quant feitifiimis numcrislèortunAtUi ^i'[coput,ad hun c nudum complexus cü.
0e parentis protoplaSli
fronde,fiâorcondolens:
Q^iindo pominoxialis
^orÃu m mortem corruit:
Ipfilignumtumcnotauit
^arntu. Ugm ut [olueret^
^»copuinoRriefalutis
Qrdodepopofierat, M«lti|6rmis proditoris ^rs ut artem filieret ^ medclam firret Me HoSk Mtde hefirat.zyc,
EnimMcro ut lt;tlilt;e cauffie put, quihM tld eu/m modu/m wlffte iHud arcanudiuM maiedatts ommadipiea ^exit^tamcnÃqudntimi mtueri m iÃa caligans bomifît? «Wim potfftjwflùt« eil« pâlfie uidetur, ut r4;ion4
596 P A R A D IS V S.
lent creatufdni^priui quidam Angelieam,nwtc er ^â* nunam^ad imaginemfuam condaam, libertatiarbt* trij relmquerettut, quonia iã uolentes tanlis rehiU abupe effent, non haberet uüa creatura quad rf^o« farci, fed femel mundo te^atum fieret, foluw DfW« Here er ex fe bonum effe, er Eterno, fiu hbertate non mfi bonum conilituentem extra omnem lapjut er f roris aleam conÃüere, reliqtu omnia itamUrmn ti^* ducaq; effe, ut mff iüe uegetet er conferuet peffnm abeant, ut hoe modo omnis gloria in Deum reduid, per quem er in quo (ut inquit Paulin) omma'^odo Cr fubpeccatum omnia conclufa, ut mifericordin^ omnes,agnofceretur.Peccatum autem acceptutn^ bitrq libertati qua prmi hominis abupfunt, re^^* ntus.ilomonon ada{lut,feduolens,quin critlti( feruanda cum poen£ notifcatione admonittuStpi* lam iam iusiiti£ diu'm£fft,quicquid peccato irrogn* tur d Deoxontrauero mifericordt£,quicquidwt^ autfalutis hit quorum damnAtto e^,impertierit'boâ ttos condiderat primas homines Deus,bonos effe iff* ferat,donArat libertatem quo commendabilM o^^* dieiiti£ Ãudium effet,er ut mandata fieret locUS'ïtlt Ura enim iüi mandatur, ut obediat qui non polcü non obedire.Potutt igitur obedire Deo ernffcultart fatan£ potuit.Hoc ipfo uero quod elegit,fui mah ^^ author,nee latuit dotminvmfùturus cafus,nihiliid*
P A R A D I s V s.
597
â¢WJ (ittifn cadere er fgt;rlt;eMricari Ubertatis fuit.Sei f^tfcitntiam diumam obijcii qult;t non Ãüitur,ut ex* â¢quot;â¢if Ubi primas homines oportuerit. Profido lapjt ^%prtefcientedonùno.C^eterum ut nec nundatum ^fgt;11)11 uefeedo iüo. priuauit Ubertate^ aut adferuan ^nimpulit,ita nec prlt;efcientia.}mpiu'in enim ed cT ^ÿgt;^à tie plenu putare,aut inducere in anirnti, quoi â¢âMlumi prjefeifntid non potuerit primos homines ^bic libertate donare dominas,cum idipfam palà ni Ã^fâftttra prodjt. Qjtanqium dijf:enfationem coup» ^'»fti/m Dfi«b (Cterno decretam, uel two Chrido do ^»sue^euiiigam.'Videotamen certo fuaculpapri» ^gt; bomines peccaffe, er obufos libertate,qua bene ^l(iotuiffent.Dehacenim,niÃfi,üor,fcaturiginefön *« iÃi mcbprehcnÃbiUs glorie,bonitatis,tu^iti£ er ^fmeordie Dei,ma.nà t,quocunq^ animus cogitan ^â¢^ fÃe uerterit. Arbor ergo hgniuité m hortoillo Ãgt;lt;gt;,pariterq; arbor jciëtte boni er mail. Sacramen ^^^â»mtumegitOeus cum homme er perextemA, »»triwrum admonuit, fpiritaUaq- corporalibus ad» «»»iiriiHit, er nomina dedit rerum quorum admone» ^»it, ut Ãre ubiquc earn morern fcuptura feruaui\ tr hodicregnum fidei, quod cd regnum ffiritujfan ^hm ommum credenttam oordibus,per facramenta tTpgiu, uif:bilta,Baptt'nnum maxime,er Euchari» ^iiiin m cutboiica eccleÃa exercetur, quibm ittdent
598 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P AR AD ISVS,
rerum qua exprimât qtus^ ofjirunt 4111)110,^^^1^ impoÃta fimt:rcile enim uereqj,id ell fecundufen* pturanittiqud qua tmgiturlauacrum regetierotio)»!» cr pMiis euchariliU relie ey uere corpus Cbr^gt; umum^ relic or fecundum fcripturam fanguit Chn fii dicitur. Horum enim confecratione CT ufu,cedgt; ueÃuntur credentes c^'corpore uero zfÃlt;inÿtineigt;f roDomini. Aliud tumen ell quod fenfuiaccipitoili, tum,dliud quod mens z^ animus amplelUMâi^^ enimÃueibui receptum uentriculo ZT aluo coditiif» iUud cordi animo'q^ per fidem inÃdet:nec dubdi Ãâ*â ut uerut panii zr uerum umum ell, quod co4scr^* turjta uerum etiarn corput iefu, zr uerut fanÿdfi* cruceÃfus pio animo adÃuendu,boc eà ueÃenimft obueniat. Sed longe aliud erat arbor uihe quant ntta iüa cuius admonebat, zx longe aliud fdentie arbor quamipÃÃientia,utÃpra exAuguUinodilluw'di^ longe aliud funt ÃgnAeuchai-illie ab hts que afrit ditanimui,zr quibus cor per Ãdem uefcüur,^rbi* tror autem zr hlt;ec mylleria paradij extemisÃgti^ indicata,ut alia malta ueteris tdlamenti rerum mu* tatione mdulia ceffaÃe, qitum uidelicet primi bonti* nes lapà eff'ent,zr no modo ferpenti quecrimencot flauerat, uerumcliam terre totiquarn incoleretfo* fieritat,maledixilfet dommut,ttoxqsq; zrdamnaÃs rebus orbe aj^erÃÃet,ut max paulo^w nws tantu in
PÃRADISVS» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;595
'â «Srrf wporrf pro (ito iureÃeuirct, fed beüia quo^ ^^rbi diut'mi/infuper creaU er elenwntorum '^â«â fi^affiigerët.tiec aliud tnalediëliotiK uoce mtel* T ({Mm mutationë prim£U£ amoenitatii er ubera ^'^^i^ifneum fatum quern hodicq- orbisretinet, hoc ^^^«boriofum^mortalem, UArium,£rumniiplenum. ( Qui quidem diuin£ beneficent^ modcratione,qudn Ãâlt;w 4 primis lUii deUcijs er beata firtilitate dege» ^ffidui eR, tarnen fudori er laboribui ita fujficit 'Im« ubertatem, ut terr£ terril, er populi populis ^âbimdatifubmittere alimomam pofimt, umde er P^wio uetertmi commerciorum er commigratioo â'^^(ntiuminitia manArut.Porröquod fame,quad ^tt,quod pe^e,quod befiqs affiigimur,merito ue â¢wifanfgreÃioms uelut nota qtudam cenforia ad» ââlt;â«m«r,tte fupmos nos efferamus,fed extimulemur ^^^^â^ideim fuffiiciendim quinodri eünufertus, ^'''t^iamnarepotuiffet.Longe uero grauiÃimu/m eR ^ plf«(»« periculorum fatan£ regnum,in totum pd ^*^orbemex prima iüa ferpentis mpo{iura,cum quot;^ono genere propagatü,plenum mqtum iniquitd ^^^ncupifcenti£ er depderiorum, quod foli inobe ^(Mie acceptum refirimM. Etenim hoe magis no» ^^f'âgt;»ngt;fiâumqfmtelligitur,quo prailantior exter ^H^ caducuq- rebus animus efl, quern propc foli ^fffiitPorro ut almquoquc huiwimmanitatede»
(
» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PARADISVS.
uind ud/kri^ demus,liquet turnen nulls quui^n^^^ preciofurum rerum cladetn tuntam cjjepolfe,qu^â ta ed animarum iaâura, que cum orbis ctH ttiterdU conÃmnequeat.Enimuero Chrtilui tmituuiwne^ crum pluris qudm orbis Ãcit:ut liquida caulf'à ^âââ orare nos ne tëtatione(uccuberemus,iuj[erit.amp; Pâ*â* lus apodolus, ad externa lüa 'incommoda padet^^^ Ãrenda, çr ceu irrogata à dontino queÃranuujâ^ tatus^contra Ãirituum ÃUaeiä^id eB illud ip(tgt;^r tane regnum,pagt;wpliaetiamÃdei obarmdtef^^^â'* tem, ne quod unlnus ab hosie accipiat.tiouittlt;^â^ quant faims iüe 'mfrmis immineat, qui Ãrtecaili^[ precipitafetAgitur facramètis tUis paradij p^^'^^ latam legem intermifis, zy alia Ãeie terrispe^^. ledidionem sndu{ia,ipfum pariter dccorem p^f^^^ terresiris de medio fublatum effe, hoc ipfo, Ui^^ â* tror,inteüigitur, quod paulö fupra exfcripdf^ ram tota primeuis lüis delicijs ueüitam Ãià '^^â^â^ (Irau'imits.iiec nos remoratur quod ait^o[es,do^^* tuim Deum Adamumde paradtfo uoluptatis^«âânl ut terrain operareturAnteUigimus enim euw deto^ ditione 'm conditionem,neque hoc fortalfe ÃluMd V delocoinalium locum,ut exulantein,neubip'^^ uaricatus effet, habitaret,emiÃum, at qua hoeW» ® etiarn eieHum Ãiffe, GT ante paradifum uolupi'^^ eherub'tm locatum er flammeum gladium wr ^
P A R A D IS V S. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;401
^IfUflodtcndiwn uidm ligni uitlt;e circtmdu^um f^'i» fjl, immortaluatis donü ad calas receptum,ui^ ^ferpetuam mundo ereptam interpoÃta Niachera ââ¢Â«ignM zona cfuam ueteres quoque ceu limitent âfondant Ãcerunt rerum caducaru c^ uariabiUum: ^^'XUfimmortalüatis non ampUtu terrenus,fedcx 'ffejinoSre» orbe latiÃme feparatuiexiSlat. Ai 'Ã'^fn modum uir doiliÃimus florens Tertullianus^ ''^'W^ author uetu^iÃimiu,mterpretatui eü-Vtitur frun^* Ãriptura pmplici rerum narrationei zir nt Wwwm arcanorunt defcriptione, ad noürum ma» â^f saptum fefe demittit, ut à figuratif etiam muo» ^utrborum ^y narrte imbellicitati maxime ap ^'^pt^,nonabhorreat.tiec fiatmeà 4 liters fenfit ''âtiuium, c^uod dejfiiritualibut amp;⢠inuipbilibui tra» ^. Horiwn enim non minus eSi hiüoria,(iuim re* ^^tacorporaliu^aUoquinon nifi aÃegoria enarrari ^ifibdia poffent. Quod nam fie palam prima ca» pM loin« euügehSl^, de uerbo per quoi omnia funt â^^^taconuindtypraterea eyÃerpens hoc ipÃo loco ^ops 'm quo non allegorice modo, fed ex literie hi» P^patan mteUigitur, eodem modo e^ eali nonti* 't,creati(ut 'm Genefi fcriptum cSl)angclic£ naturae rrtnionem uideo 4 dodiÃmis 'mterpretibiu 'mtelli» {')Ut ad hume modum MoÃes no aliud 'mdicare quant fotltHemparadiÃwn uolneribQuanquam nee aUego
Cc
4ol nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PARADlSVf.
rilt;ttn etimodum rettU)ror,modo hoemihi detKr,üin(* ceff trid earn,non afcititiarn, ad literie fenfum cm^iK' dum dicere Uceatter ideo bis Herbis ufum Mo[en,tit
ex iüii aliud tntcUigamw,quod proprium uUe^otit effelib. ly. de Trinitate docuit AuguUinuiâ Proini^ ty Chuonradui PeUicänui home citra eotrouerlii^ cr pita er eruditta, er cui in Bibliorum tre^oifâ' ne,utperitiÃimoliebraiclt;e Hngua interpreti,jilt;ltâ^ poÃiafuis in GeneÃm nuper æditis commentât'^! itlo loco KoÃlocutta, Piiluratta,inquit,uideturcisâ ferme , ÃgniÃc4ns idem quod , PirmiÃiwe m^â^* uit paradtfwm contra homines,hoc eli,Ãcultitiiii^â f^em omnem ademitfluiter ac perpetuo uitteti^^ martern euadendi in hoe feculo erc-Certeferiptfi^ naai te^amenti nan aliui ufquam qudm coelejiis « * tramundani paradiÃmeminit. Christa tuet »- â*quot; latronem,liodie,mquit,mecMn era in pamdifoSp^'' ritta huita ewm f^iritu feu anima ChrUiiÃturui etd ingaudio,loco haud dubie mgentiu delicurunt,p qua terreRris paradifaj^iritui,ut fupra eji didimi't non exhibet, Paului item m fecuda ad Cormtbioso-in tertium fe caelum raptu innuens, er ht paradi^ttn raptum fe traditdicet uero dubitet in corpore ne ttâ^ extra corpus raptus^erit, tarnen no dubitat Amitt Ãia Apoholuexponens, in cceleBë eum paradiÃ'^ effe raptumt nempe tUum de quo Chrilha latromjd locuiid,
PARADISV s. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4oj
loçWw.crufci liierufalem, mater no^rd^cxi^itt.in ââ^ânlocum à finir apt i Enoch ^ lieliai,nonreÃa* ?'lt;f«r hmbroÃiK, At in terre^rem aliqucm locum ^lt;ânsltitos,etii Augu^mM abnuit. In Geneà quideta ^ (picola ad tiebrtof Enoch raptm traditur,nei^ â¢Â®'lt;lit loci metio uUim : nee aUud in Eegum hijioritt âIf Hdw legimui. iefiu quids tiaue in paradifum ra» I'fina^eritfiedcxlefiein ilium mteUigi debere/atii ^^conuincunt,qu£fecundocapite quarti libri Re* 8«»4e Helia in cxlum rapto reÃrunturSunt plane putter iam mentoratof, cauÃie alia quo^ quit equo ^fflori ^cilefiuadët,ut re propim mÃieäa,colligere «WMA poÃn^ terreSires delitioi quie mnocentiio para ^^erant,hoc efi, conÃtum ilium paradifum primo» ^'^â¢parcntumficfqjfie.Ãiuarum praciptu eü,quoA ^'^ofisGeneÃs 7.tradit terrain totam cr omnes mon Iffiubuniuerà ealo, aqtûs dilwuij abrutos er mer R ippinq; contmentem centum quinquaginta die» *'ââ»Ãueioi durante diluuio, uaHatamÃiÃe : quant htentiamut mdubitatam Auguümui libro de dui» intend if.contra ueterum quoruttdam deliria,mon l^^mmentium,magna afifieueratione tuetur^ Siigi» lufiHuuie tamuehementi tamq-, immenfia terrarum Ãi» occupata eR, orbe in uniuerfiummerfo., quit Ofedat borium ilium primis hominibui ad eolendum ^m, extitiÃci Aid enim tota terra fub u-ndii non
. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Cc X
4- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PARADISV s.
fuit, dut locu paradip undis obruit diluuui. Praterti Geneps tertio capite itd ad Adam domintu locutia rÃMaledida terra propter te, in laboribui comedei ex ea cundis diebm uit£tult;e,fj^inM cr tribulos^et nünAbittibi, çr comedeiherbMterr£.Quolocolini pliciter,mpïlor, terrant uniuerpm inteUigitdndefi riiu enm locutiones (ut quorundam more loquir) j plenmque in feripturis ttniuerfalibui feuingenert enunciatii £quipoüent:nec exempli eà opui cvm i^ nemo nefeiat. Qjiodp propter uiolatâ ab mobtUci* tibuilegë Ã^lendoruetm terraruinterijt,prinùgeni iüa uenu^te ablata, certe ueropmile non ttUtf'^t \ eum locum in quo patratu ell ertmen atq; undetxi* lediliio teüuri irrogata eÃ^praterea labet câint^* tufreliqu£ hominupropagationiimmiffuf,^«/»*^ corem retinuipi-Cium contra in pripturif vi^ nbsp;'
pieraque locaÃagitlorum parum boneH^t'O^'''* but ceu inuliis,notata efp:, uidelicet ne wenuriit cofgt; mifpe impietatis aut criminit intercideret,qult;»gt;ilt;âââ* \ non loei, fed hominum culpa pipet,ut iHh^pub^^' cogitanti ueroÃmiliut uideatur, autexuHuÃluâ^ corn iüu,dut alqs cauÃis deprtupHu e^e, tantum prinü homines perpetrarunt, quant âidt tari pequenter,aut fut etiamnumÃorulentilt;idutlt;^^'^ Quodp quit ek, qui terresiris iHiut adhuc onut»^ tatis «n«w ufum reliqwm indicare qaeatpf^r^
P ARAD IS vs.
40V î^fluAf durarecredi debeat^cquidem lubens nw, ^^oÃenteiüum.Etitmà jeteur hoc me non uidere, i^wtia ÃmÃintM bonoru hominum,qui haduce ^nguntur nuUaamcenitate corporali capi paffe. 'â Ofpord autem refurredionis itidemffirituaUa^nec ^^f^iiffdcoclediiconditioniSyChrido ^ Paula ^^^^lUjfiitura effe, er à qua iamÃnt âm gloria ter» ''^^i ameenitate non capi. A.d quid igitur,oro,ter* ''^^ampUui aut quarüur paradifta aut 'mtelUgi* **? Fwge autem utÃtÃcut effe cotenditur, pr'imtmi quot;âfe i«ort(»K6«j uia ad iüü pradufa ed, dem 'mimor **1» ^Si ante diem reÃrredioms ffuieononpoffit '^â ^hutantic^didam.Vbt ueroadueneritdies iUe i'^^mimMeorporibui er corporaammahuireddet, â'*Iâlt;I terreÃrefequemurffed erimui ut angeli neidâ â¢â ft»w per Cbridum, de ligno iüo uita cuim Apo» ^^^ypÃosÃcimdo toannes meminit^ademw, or ffia â^olu iHe cibui non corporalis erit. i^onfum autem ^Ãduf, prieclarum authorem Ladantiü Pirmianum f^odà deUtias 'm hoc afferuari tradidiÃe,ut indicia '^^ Udo, Dem iuhos uiros er cultores fuos 'm fimdew locum morte fublata reuocet iÃc enimfcrilt;â ^1'^tbbrodiumarum mditutionum fecudo. Sed me mi ^^fe oportet,illorum errori muolutum ffiffe,qui pu ^ffiwt eredentes poft aduentu Chriili m terris mille Wbimm annis [uauüer aduros^antequarn poÃrema
Cc 5
406 ALBANIA, HIB E RI A, fataux excatenis dimÃi rabies mundum ([MtefeiÃf demum regnu itlud cÅleüe mciperet.üe quire coin plufcula,de KiUeneeriorum hareÃ(itdenim i mH^ le dnnw hi uoeati fumt^prolaid Ãbro ultimo cotiÃri* pÃt,dd quem Ledorem remittimus, ut nihil ngdt, qui Ladantium tueripergunt.Porrà à uHädeterreno regno indaurando feripturarum argumentdÃppt» terent,longê Ãmiliufuero eÃet, terr um unw^^ pridma dignitate er amamtate dondtum iri ^ ^^* mino,ut hacquoqued parte auÃrretur mdledidionis calanütds, quam quod tradun iüe duobut howndiü per initia attributas, tantum eledorumÃequcul^ manere,uideri debeat.Et effent loci Ãriptura ai hoc ipfu/m accommodi,ut iüe Petri de nouis caelis, (T ^^ ra noua.itPet.ultmo,niÃcondaret lAiüiariortM »^ nitatem iam olim,nec Ãrepitu nee mui dia hominam, fed dariÃimit feripturarum teils conÃffam, utplar^ deeareÃrre oput non habedm,Etdepdrddfo qgt;iâ demhadenus.
ALBANIA, HIBERIA, COL CHIS, BOSPHORVS.
Svpra didum ed à nobis, Sarmaticat gentes in* tra toheotin cr^ha fltmium diffufat ab Audio Caucafijs iugis finiri, citra autem 'm Caffiu«, er Pontum 'mclmantes,h'mc Albanos,lüinc Colchos, inter utranque autem gentem aiberos iacereÃqai^ biu
COLCHIS, BOS P H 0 RVS. 407 b litter feperpétua montiu/m trailu di{cretii,fult;i M Kmetiam terris impoÃta funt : z^ Albania inde, amp;tiiberia, çj- Colchiidtéla eft»Pracîudil iÃMat^ titcipit a meridie Armenia^maiar cognominAta ^3-Nofefcùw immiÃ'a montibm, de qua max dicemus, ^dentale latui quod Albaniit ell,pnui iUe Borealis.
i ^«««i, quern tiircanum cr Ca^ium adpeUari dis. j ^'HUfiterminAt.O ccidêtale,quA parte Colchis iacet, i Ml« 40Hit Ehxmi«, media ipÃa Hiberia Caucafiji Wolchids motibui^quie Tauri pars funt^uclut fes
( f:â¢gt; qmbufdtîm mcluditur^Terrarum illic angukiA pKt 131?«««, ^Mi ^«0$ iUos pnus inter cipit, nonams P^âr CL. M. paffuum eA,tam arilerurfum AÃa, ^orirn occurfu marium premitur. Perfodere eam ^dtucwmliicanorcmcogitaffe,Pliniui ex NfpoliS ^boritateprodidit.Hec deÃere ueterum quida qui ââ^^idtismeatibusinPontum mfluere Caf^iumputas M.Conftitt enim,teSle etiam Plmio,Buxmum mas '^^^(TThracium BoÃhorum pre meridiem uerfua ^(»imdarum uideUcet ui ac nudtitudine fefe in f'âlt;âpontid4 exonérante,quod ipfum ex amnium M« â'*â Cr Euxinum mgredientium cum numéro turn f*â«w memorata feriptoribus magnitudine accidere ^ifofmUe eft.Nam qux de CaÃio ab illis funt pro» ^,Strabo libro X l. «t mdign« pde requit.Plinius 'quot;Wfin rtp,,},libro ^»(irto,tillt;i decaufal quibufdam
Cc 4
408 ALBANIA, HIBERIÃ, creditum tradit Pontum cd{gt;ut er fènteni reli^uinii ris effe quod terris interilt;tcet,quonià idiuf Me [eut per 'm Pro()ontidem,nunqMmreciprocantibiKunâ ^mfliunt,Ipfa AL3A.tiih fuperÃifamenlM Caucafijsadufq; Cyrumamnem ubiArmemieG'^â beria conÃmu eü, defeendit, clarisq; ammbiuèCut cajo uenientibus perfunditur, Pr'ima glorif Camby*
. nbsp;nbsp;fes eÃ,quem Wdgnw aliquot ftum'inibutyinter qws ®
beruseüyreceptis,fed ernAumm patientemCyfOgt; excipitei quo Cambyfena regio diäa. Secundi Cet» byfen max'me clari CaÃius er Albanus memortö* tur Plmio.Terra non a'érisfolum falubris erÃ'^â^gt; fed(ximi£etiamÃrtihtatis efi.I^iulns in locis[emel fata bis térue fiuüum reddut, noueU£ uites in biini* tuferaccs cernuntur, adult£ Ãre tantum rediiM, »* pars maxima 'm palmitibus relmquatur,Ãcut lib.'^b feribit Strabo. Paratieli latitudmis, ijdem ^Ibam^t lHberi£,er Colchidi Ãtnt,qui Pangt;umijs,Cgt;dii£filt;^ ã,utindignc eins terra ÃrtiUtatem AeneisuHee^ tur admiratus,uelut remotioris à fok (^tempent, cum neePannonijsnee Datijsnec t/ieeÃjspradicidi défit ÃrtilitiU, Ef fat'ts co tiet, Ãium quibusq^ Iods Gt mum eÃe,tra(lumq} Albanoru non âmortumiblim, uerumetiam ad Oceanum deuexa plamde conutt* fum,pr£terea er at ergo altiÃimis motibus[eptuamp; tntiltis magnisc^ omnibus irriguUf breuiter^ iaHû
COLCHIS, BOSPHORVS. 409 fff ^Kidw firtilium locorwm aff'Aeh Oppida eim ren ^ionK plura^ fed ex ueteribui memoratum,Chabala. f^lBEKi A quoangu^hor eil,hoc frequentiiuha 'ââ*âât«r, fed minui tarnen memorabili rerum prouenn ^^-Vrbium dm, eelebemma liarnuüii,Plh}io,qu£ Oâ PurnwÃce didtur Straboni. Diffidlcs autem juut ^iWiheri^propter montium qudi diximmangu* WiCr itinera alicubi etiâ manu excifa.C^uanquam ^^tittim uixalijs in loeitdiffidlior ell tranfftu Cau» ^*^'^, quam ubi tiiberos c^ l\ Ibatws à Scythit Saurs ^i^ dtjlcrminat.Pila iüic funt feu portée Sarmatic£ ^ Albanie Ptolemto, Pltnio Caucafft did^e,^ ma y^?.entia natura opera relata, montibm repente 'â'''^^u^it^adeoq; ad tranÃtum permittendu multi!, 'â^^'^itereUfiresetiam firratistrabibut obdantur, ^orbiiterraru eo loco portit(mirudi{iu)difcludaa â'â â¢H4«d Jonge qtArmenica pila funt,nihil aquio» ^Ã^â^unfeumtibm,ut magna Pompdo gloria fiter it ^^^^iewmexerdtu ad tiiberos aufo,tametppoli
Tigranen nihil iüi impcruià uidebatur pro quot;nbsp;^pmam ui(loriartem,qua fèrtibus etiam c^ 'mac^ ^q iiterrori eff: confueuit. COLCHIS extima eli ^M/»»i uerfm, e3- nobit proxtma.regio no hilloria
quot;^ V aurd iüimueUeris pma, qua unde locum â uerit, ç^ t^ff^g Poëtii nugandi occapo datapt^
0 ALBANIA, HIB ERI A, abundeexpUcuitUbro'XI. Strabo.Con^tbodic!^ eu/m tradum auri zr mctaUoru effc diuitcm, fed got tium baud dubie mutatione Ãda.Veteres enm Cab cbos origme AegyptiosliiijJe^atiiuehis denm locii confediffe,quum Sefodres potés Aegyptiorw/n rexi pod Europam muafam cr tentata Scythum^arM ^exerdtut apud PhaÃm fluuiu, dubiu/m an data opc^ ra,anitineriim ZT militilt;epertefam,reliqttij[et-^âgt;^â
, deenüud Valerij Elacci lib.ArgonAUticZp ^^ , ubi lafonem wducit Templi pidura conÃderänteiit, Cunabulagent^ Colchidos hic^ortui^dtiffts^ut prima SeÃoHrii Intuleritrex beUaGethis,ut clade fuorwn Territus, hos Thebat, patrium^ reducat ad atnvt^i PhaÃdos hos 'mponat agris,Colcbosq; uocari Imperet ere. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Et mox paulè:
Et iittn SarnuticK permutant carbaÃa braccii-
'Ot'
tradit Herodotus,linificio haud abÃmili Aegyptl^^ eelebrantur, ut 'mteÃigamus ImumSarmatis pro pr^ libus è quibusErace^ amp;nbsp;KhetionesÃercntinfi^^ catu aut negodatione permutare confueuijje,^'* quot;nbsp;è imo Carbafa effe notu ed. Herodotus Sardon^ii^ Grads didum ÃnfÃe,Colchicum illud Imum tep^'^â nee minus inter 'imdida ueteris origmis reÃrt dum Colckorwm^ceuab Aegypf^smdudwnA'*^^^
COLCHIS,. BOSPHORVS. 4,, ^^iwciÃonem, qud (^ ipfa ufosfuaietate Colchot Wfindit^perueterem eu/m nwrcm Aegyptijsfuif» M^rwdns, etiamÃauthorem ut gitArut prophetic ^^ fcfiplurlt;t tun indicat. Arntuum eim IraciM mAxi quot;quot;IS amp;nbsp;dariÃimuf eü,Colchorum qui rurafecat di^ ^^mt Pl)aÃs,ut inquit Lucanui.Pltniui iuxta ttiarn â¢f^ffli hoc nomine juijÃe^ait.StrAbo centü er uigwii foitibut iungifitmium antequdm in Pontum ueniat ^^of di,tiecmirum id eÃe cogitantibui primum jWwiwgttj.deHj quantum Ãwiioram hme er wde 'â''â¢pw, quorum pracipui er p^fà (tiam nauigabi ^filmcuf, aippuf, er Cyaneut memorantur.Pto* ^eM Hippum er Cyaneum feorfim Pontum m^ ^tiientts Ãcü.Vndofum effe i^ uchementem,fitis ^^âciiii/ndicat,quum(iit;
^âgnui ubi aduerfum Ibumanti PhaÃs in aquor ^rmiterc. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- nbsp;nbsp;nbsp;. , *
. ^^oppidii mter mediterranea^Surium^nuxime da*
f/i'f Wittmis ante DiofeuridiPmporiu adco ce [ftiâfquondi^ut Plmiut tradat Kamanos C X X X. ^'^trprctibiK negoctaDiofeuriade geÃiÃe,obgcn= â¢Ww que iQo coÃuxiÃent Imguas tarn dijÃmAS.^t ea flinter memoranda pofuerit idem duthor,quod Mi« t^idites potentiÃimns Ponti quondam prmceps,er lt;lt;R.o)«4nw trium dariÃimorumducum fuceeÃione lt;ÃidragcÃmo demum annofupesiatius,uiginti duabui
411 ALBANIA, H 1B E R1 A, lïnguU totidem gëtibui quibut imper duit, quo!^ ter,Colchi fitere,locutut, ne^ ab uüofuoru umiiii^ per Interpretern dppeüatM,trdditur. Supra Diofeu* riademlnBojphorum, lt;jui CimmeriMdicitur,terri fefeÃ{ligiant,zr Palude atque Euxino ita cogunM 'mardienijUt latitudoalicubi houd amplior dnontit iugerum exilât. At qua, Cherfonefo ab Puropi Ã* toribui uenienti fefe opponit,pduló e^ latior, amp;f( nè mfuLe forma patefcit,clarif quondam oppidii,tf quorum maxime uetuüum Cimmerium menuratur, babitata.pauces Ãofphori X ^.fktdiorum latitu^* nemhabentCimmerium autem iCimmtriooppü^ diéium,ipfeetidm Strabo innuit.Gens m eo tradtuH tuUiÃima Heniochorum multis olim nominibut ^ ila,nam crCercetit erAtheiatque Sidones,ce\t* berrimi autem, (^ qui late aUquindocircum itttp^ ritarunt Cmmerij. Memorabile autem in boetrad tam remoto,clariÃimdrum urbium GrdciteSoionU^ fktifje,nec in Afiaticofolumfed crPuropeolitM id quod marii beneÃcio tribuitur, etiam fi KommUi armis, iüo ufque gr amplitu Pompeio, er ante ei« LucuUo duce,penetrafje collât. Adeè ignora ftd «Ot taUtdiefl, ut immenfum etiam ambiat,errfftoiH^ de Alexandro dixit:
Vnus Peão iuueni non fufficit orbii.
Hoe ipfum proÃHo in totum queen de cupiditdeHi cert
Colchis, bosphorvs. 41J quot;^f'Pfrinf/f enirn atq; i« bydro(gt;e fttim auget quki WHto«r;j(4 in ambitions nuütt dl fcttietiis,fed 'â^^gismfeit amor habendi quo plmoccuparii. ^^^mtacedones ad fontes ufyue Tanais pénétra» ^^t'Nf^Ke Aegypti reges fanè^neq^ Perfe,Scythia '^^'^wit.Romani autem utamuli Macedonum ^^[witauÃ-At uero prater nomen ermemoriant '^ibet hodieinanis gloria, quad hortm impends ^â'^«ceptum.Diuerfanunc rerumÃciesdl,con» ^lt;tfunt mperia.tHacedones ^^ Romam ohm Sar *''^â¢5 er inffr eos Turcis metuëdi imminebant,nunc â^^f^iKitcedonibus no imminet folum,Ãdimperat. ^®te» tinté Ãnon maximam, certô tarnen optimam ^ otbiÃmam terramm tenet, qua Romano quon» ^ mperio paruere-Vnum hoc folatio eÃe debet, !âigt;lt;i eÃe audio plurimax har um gentium,qua Chri^ ^^ ut feruatorem agnofeunt er colunt.Plamaxoui» ^^enim, feu(ut uadgus uocat^NiofchouUas propemo ^ mtmos Sarmatarum, Chri^ianos eÃe confiât, quot;ftduhitatur deUiberis quos Georgianas uulgo did Aeneas prodidit. i^otantur autem à quibufda oh cert ^nax, fed tales ex parte, ut Ulis uel apoÃoli uÃui» de^une^ occidu£,id eÃ,Latin£ eccleÃa uti poÃint. ^wentmcerimonijs,fed feripturis ecdeÃanititur, 15« mutare aut cauÃa poteü, aut cofenfus, hax ne M idm jHidm f coelo ueniens,mviatierit.
J. ARMENIA MAIOR.
REceptiÃmi feriptores duM Armemif Ãeiwi) nMiorem fcUicet zr mitwremMaior ab wifP mis Ãueibta duorum jinuum, EuxmierCi^ f^ij AuUrum uerfm progreffa^habet i Septentrion ante à me diüos îHofchicos montes, o' Cyra amnetgt; ex lîiberid uenientem:abOrtu Caj^io ipÃo ernton tibuf CaÃtijs èKedia uenientibuiexcipiturdâtuioi cidtntm elaudit Euphrates^ ab eo maxime loco,^lt;^^ Pontum mgreffurui à Tauro in meridiem repeUitn» Phnius Pariedros eos montes, Ptolemäus Ko[cbicot uocat.lnde enm reHa ad Auùrum crAmanton Mlt;â'â tem progrelfui amnisfimitem fe Armeniaru/meot^ tuit.AbiUoÃexu mBoream z^Hiberos ^«orfAnâ'^ mæreliqunmeÃPariedrui à CappadocitGâ^^â^^ populis fummouet.tiiphates mons,celfM Cf fï*^/'**â meridianam eins or am ab AÃyrijs cf tHefopotofHt^ dijkrmmat.Kegio intus Ãremotibus er codAitSt^^ Ãieratur, er innumeris conuaUibus ceu lacmip ^*â'â bufdam diuiditur: ejuarum quidem eximia ellp^'^ tas,nià quod uitem loca quxdam reÃpuuntStrot^ hro XI tradit Tigranem ilium, quem 'm benote'* thridatico Pompeius domuit, captiuum aliqlt;i^â^ apud Perfäs, Septuaginta conudUibus 'm preciu/lf * regno [uo datis, feferedemiÃe. Harum paScuisnl^'^ tradunt tarn praHantes gigni,ut cum Parthidst'^' cts^ Cf Albanis nobiUtate certent,Sed G'^^^^âi^
ARMENIA MAIOR. 415
{wore propter agri bonitatem abimdat.Kontitm prêterlimitaneos quos diximut, pradpui funt An» itwiu mediam earn tranfuerfo inceffu permeam ionecreHexui ad BoreamSophcnenceleberrtmant fomente partem meludat : ey quoniam Tauri iugis igt;wc amp;- mde uenietibmfublmis ipfe, obuertitur,m» ^mmen esi [ortitM.Ek er Abuicelebris Periardes ^Memeo uocatut, er Gordym, feu quod idem eSl ^oriutis,straboni etia Gordyem diilui,m quo area ^^idUmioconfediffe,-multi exno^iris Berofum lt;pieniinifecuti afferent, er nomen Ararath,quoi â*â!⢠VI n legitur,Armenite tribuunt. D. Hierony» ^^ gt;wdecmo commentariorum in Efaiam, ubi de hâ^^boru Sennacberib propheta meminit,Ararat f'^ionew in Armenia campe^remy per quam Ara» ^'^^^itit,mcredibilis ubertatis, o' adradicesmontii ^quot;«ri iacentemlicit,quam baud dubie Strabo Ara» *fâ'W planidem feu campum ab amne cognommat. ^^lt;1 er arcam iUis ipÃs Tauri altiÃinüs luges poH di ^^iiem beÃffe idem author tradit. Pliniui autem(ut ^ ^oc obiter monea) Gordyaos montes alio itidem ^'^^haud proculCaucaÃportis libro fexto cenfuit. *®frmnes Euphrates maxime clarus,po{l quern T» ^'^^mde Araxes:alq er Cyrumquanquam termina, I'''â f^rmenu annumerât, LongiÃime à Ãntibus abit ^P^rates-Tigris uelodtate, ut fuprà esi dlduw,emi
4i6 ARMENIA MAIOR.
net.Ardxein comendat fertility (fed hitc laM dcUH alijf communis e^-) Cyrus magnitudineprddicitiff' Kons Abus, fex miüiü pajfuum mteriu.llo, Eupbri^ tem er Araxem,hunc m ortum iüu in occd[umiquot;^ euntes jundit : nee longior iüius curfas in Pontu/n^^ turus erdt^quim huius m Caj^iü,nt Tduri nmuitiiitif noürum ei mctredbnegdffet,effècij]etcl;,utlt;iuipro^^ mo Ut tore ernt quieturus, longiÃimo itinererubfo, er Armenia Ãa quantuuts Ã^dtiofe firopè mcognto tnarUÃffus meumbat.tiee Ãmt nefeius er PhaÃn^ menia annumerdri Straboni, quem cÃüdt tant« Câ chidis eÃe, fedÃt fape uicmitate param didoitvi^ locorum,maxime dutem Ãntiam tmde amnei deÃ^* unt,ut alijs atqucalijs dnnumerentur. eA (7 bto^^^ mÃgnis Armenia, quorü pradpuus Kdtidiius,flt;^^ Kaoïmmaximus Straboni creditus.DeindeArfin'tb mquem Tigris Idbitur,^ Plinio (nià is alius e^) ^[ thufa didus. Kores incoldrum ijdem quondam lt;1^ Kedorum,quibus ab ortu coniunguntur- AdArint* mum autë quendam TheÃalum,qui ilUs in lotis oitt tafone militarit,origine nominis reÃrri uideo,(Wlt;^ Straboni Nee enim in totum Ãbulofam eHquoddt tafone er focijs antiquitas tradidit.Translatitiusdlt tteteribus uatibus mos fuit, remotashiÃDriiSteSodf! quibfdamdcuelut ornamëtis deÃbula petitisinud* ucrc,nc non interim obUdarèt, quam prodeffe fit* gerent'
ARMENIA MAIOR. 417
Ifrmt.yrbiam Arment détaxât uctuüarum,quaâ= ââlu» recepti feriptores memiturint, prtecipua funt ^^tnTigr'm^Tigramicerta tdito çrmunitoloco^ 'Kxtd Kraxern autë Artaxata, ah Hanibale quum ab ^niiocbo in haxterrM diÃcefiiffetcondita.Sunt^ ^[imofataPlinio er Carcathricerta.CiUfe (guident ^nma^ré plurali neutro profiruntur, quemadma ^mKedKEcbatanA^inSyria Gyfcala (ut exem^ ^^iffUiadicam) in Perfide Sufd, in Badris Ãadra, ^^rmema minori Cumana, ifaura in Cilicia,Ulaz^t «ifl Cappadocia, in Galacia Gangra, Paphlagonia . fiffii.NK id raru ledoribtu, in lacis prefertim dut i ^^ qut inter Buxinum er Cilicum mare proten^
^.Eft er KicopoUs extruda à Pompeio inter Eu flfiife er Araxis initia, cum contra t^ithridatem Liicuüo fuceeÃiffet.Memoratur er Albanopolis So» pfâiâo«jo,Bartholomlt;ei apodoU tumulo claraAä olim ^'^nq Chrijiianx reUgioni deuotiÃimifuere,ut 11^* ^onono Ecdef hidoru ieÃigt;.turEufebius:feruntur 'quot;ââIif$ barere à Chrido,fed hoc ipp odiopquibuf» ^â»nquod infacraCoenaaquam Calici nonmifeent,
1 ^^^zrharefeosinfimulant.Seddiu hoefuperd» 'âw ^criptoribus quibufdam baud bono more dura» ^tâ^tquofuis à [uisritibuidifcedentes,uthtereticos ^inxerint,cum codet ne impiivm quidem uideri iââll'â lt;luod fcripturarecipit,nedum bareticum. id Dd
4)8 ARMENIA MINOR.
fere genut digladiationibM Ãaum ell,ut GfM noflrii difcefferint.
ARMENIA MINOR.
AB Euphrate occafum uerfiK miMrArmenitl panditur, ea parte Cappadode conf do ter* ntinAta,quam er à Septëinone Pontidt gen* tescoercent,ci meridie autem feit Cilicia crâ»â'â'^ Amanus. Regio ipfa non infequens eü, crAfatici! iani opihut atej^ coinmercijsj^lendefcit.Pariedrufamp; Scordifcm frmè occiduu eim latiu jiringut,^!' T«« riiugum à Ciliciaabeitntis,fuperiora eimbru/inalt occafu terminât, PatentiÃima ubi CiUciit er ^^â^^ gente imminet,ubi Ponto approximat,angu{lior'lnli^ per er feptentrionibut fe fubducit, er panlè eü Ad' Ãralior quam mAior Armenia.Oppida ewi,Sleeps' Hs^Eeontopolis^Thcodopa, Scharia,ComanaSbry fe.l^icopoleos coditor Popdui füit, clarif imit qnott dam illif in lods contra büithridatein er Tig»'âlt;«fi^ uidorijs potitui, unde er urbi nomen datum-Porto eadem ae Ãt quam in maiori Armenia indicauintui an diuerfa baud falls liquet, quanquam cbieduradn cor,tantum in re militari uirum, non uno in locate* flan de fuis uidorijsuoluiffe,Alexandrifirtajfeinn* tatione, quern in Perfls,Carmanis, Sogdianis,Arij!, Paropamifadis,extimis uideUcet terrarum à fefubof darum,utflc dicam, marginibus oppidaflequenM,
ARMENIA MINOR. 419
iffm nomine appeUata extruxiffe conjlat.Cither am idiiSliteepil'copiKfiiiCylAeliuui iUe,uir cum dodri^ Wm piettite cljrui,qui Condutino mperante eua (iâw,^ntiochi£prlt;e[ul coflitutut ejl^necmulto poft^ wlitro nono tradit EufebitK,ab Arrians extlio uex4 koi dodrmte purMtem luriaÃrtu'nd ell iddatui» ^trAoïtmnè Viclam miaori Armenite tribuit, in Cup fiiocit monte Argfo baud procul t/iazdeii ortum, amp;nbsp;in paludes ÃtÃim,e quibui eluddtui,medidmqi in» pf^juiArmeniam, iuxta oppidum MeUtenedSemi» ^lt;«11^ conduum, Eupbrati fe[e mifcedt. tuxtd eum ïWttfl«« lt;iger eximie jirtilis, er proxme CUidant Clt;tlt;o«is mquo Cldudiopolis anted ijaura dida,prte. iffcatAoplbcrenc, er Conund- tionpritereundum «ti»,ifl huim Armenia Ãnitione Strabonem er PU ^nlongè Ulnare à Ptolemteo, iUi enirn er Cdtao^ M er tAelitenen er w* totum quicquid fupra Mcquot; '«waiiftram uerfmad Comagenem pertmgit, cwm â^fitckee Cilicia pdrie,Cappadocia tribuunt,quem^ âi'nodü er tAartianui er SolmM.Cotra,Ptolemaui few finibtif includit,quo5 [upra indicauimu!,qudiia ÃW'ti erSebadiarn in Cappadocia numeral,fed fieri pofdjMtcM plures ferâtur, baud diditibM locK Sea ^^, hec ab illd Cappudocica diuerfa fiierit.duoi â^itff admonendum duxi, ne iUi cum Ptolemaa colt ^ibedorem perplexum redderent. Lubens autem
Dd X
110 ARMENIA MINOR.
hutte [urn [equutut, quonià defcriptionemeiiltdii tabulif expreffam uiderein,quibM uel fobs memoria legtntium fuccumtur.fiulla autem diuerlitjueil,M mem£ Cataoniam erKeUtenen zr relique id ^e* nut pr£fèéiurM, an Cappadociæ annumcres. Eäicm enim efl agri TranfpadaniÃtui ratio,feu Italie liaro feu GaUie tribumus. Sed pr£flÿ,t tame admoncrUf his Geographilt;e candidatos, quibm hie labor noÃt defudabat.Enmuero cr Strabo fepe mutatos Cappd dociic fines author eft,que Plinius nifi fillor,non boe tantum loco eü mitatus,etiamfi nufquam eius,qult;^^ fciarn, in indicé authorum quos eü fecutus,meniiigt;tt, cum Pomponios tarnen eitet, proximam atatifiif^ thorem, eyâ què baud dubie Strabo antecefferit-lün^ obiter monendum ab Euphrate etiam diÃaAroK^ â initium eins penmfulee fieri,quie minorAfianoiniKi* nbsp;nbsp;(
turfmter Euxinum crCiUcum protenfa. Vb in^ ^quot;^ / tem mtimo rece/fu finuum, ab iÃico er Amam pof* tis, ad ufque Trapezamtem qu£ in or a Ponti eüj^ titudmem dreiter ducentorum miOium paftuum qr per continentem ex Pltnif traditione deprehendituf' Æ Judinus libro quadragefimofecundo, ab ijs lolita ! Cajpium,undecies centenis nuÃibus pajfuum Ariâiâ*
niant patere trahit.
CH£^*
CHERSONNESVS. 411
PRowi/f erCherfonneÃu diüa fcriptoribui,pe nmfula lüa mgens inter Euxmurn, ut dixi,^ Ctlicum Pamphiliumq; mAre protenfa, ^ ab ^^tiÃ^ Ãoj^horo,Propontide, Hcllefponto,Aegieo, ^^fdet^- mari excepta, ebriÃimaram zr ip fa gen* â¢* v quorum mognA bm non modo in ueteri iüa tr ethnic o difciplmorum artium^i genere, uerum* ^lt;^ m Chriüi religione pr^cipna gloria Ãiit. Par* didut pemnfullt;e funt,Pontus, Cappadocia,Lycao* ^i^ophlagonia, Galatia, PiÃdia,Cilicia,Päphilia, ^ydo,Caria,Ionia, Aeolis, Lydia que ey Moeonia, ^Ãygiä,Etthynia.CiJii fubtilius diuifere,Phrygian ^^y^rum traäuÃiungunt^ty Lycaonum qui fu* ^^Cariant LyeqsÃnit'mi [unt feorÃm etiam menti* '*ââf Noï ut in tranfeurfuÃummatim Ãngulas compte ^tvw.Pateor ante me hueuÃq^ tantis itineribus con* ^'^u,y abfolutis pene immenà orbis partibui,fepe ^'gt;tiem houd parum Mobile,quod uiderem non ur ^imÃdo,Ãd gentes etiam er regna^ab mpqs tyran ^depdu quadam maiorum noUroru amiffd teneri, '^idbut magne Ãdei noiire EccleÃe,aut in totu aut quot;â ^gai porte interijÃent-t^unc uero eu in hancAã Mo« mgrediendum mihi eft,non diuitem modo ey ^tlem Ãngulariquadam cceli dementia, fed eyce ^â^errimarum ecdeÃarum alumnam quondam, ey ^'âeforent ilium GrteÅ Ungut que totum nobis no
Dd j
411 CHERSON N ESV S.
KWH Tcjhmentum conpgnAuit, pr^rterea ui^osio* {liÃimos,pientiÃmgt;os,uigüätiÃimos dedidit,^ [um* »Mni quondam dodrmaru jiudiorumq; ad pietatem attmentium rationem compltxjjiiit,non poÃum nm uchonenter dolere, tantum dignitatis er putMiiii hac itidem parte longé maxima clade nolira de orbt Chridianodetradu. Quis enmuir bonut eranmi pietatis uelà lachrymU abÃmeat, cogitandoqMnM damni Reipubliae ChrisHa'i£ in iUis cultiÃimift^t* giomhM Orientis propemodum fola maioruigniidi datü ÃtiEc ut demusÃnÃe^qui proximis feculis hmi admodum aut uit£ moderatione, autdodrmaÃynct* ritale Chridian£ difciplmlt;e rel^oderint,erojjic^^l interim Gncanica aut IcuitM aut incenSiâtia,tlt;mttt remédia adhiberi uitijs,crâ dodnna,Ãqua pmiecol ruptiorfddaÃtÃet,emendarijenÃm bonorumcon* fenfu erauthor,tate,er à diucrticuloerrotum 'm[c* mit à reduc i fana dodrinapctuiffct.videoenijnbi* [ceÃrme cauÃis Ãdum ut nodrorumabiHisanM deÃcerint.AeeeÃit qutdem quad Gr£ci,ConùMi* Mpolitant Ãdis Ãuore^Romana urbis Monarchie Ãrre noluertint,nimirumemores quanta er alijsafo üolicis fedibus fuis,olim er dignitatis er autboriM coram omni EcclcÃaÃtÃet,er quodregnicuiuÃM Ãeciem adumbrabat fummi iuris uendtcatiotammi bUiofa.ytcunq; autem hisde rebus a que er wi^â« (Dll*
CHERSONNESVS.
flt;inlrouerfum eh,contât hme uelut è fc'mtiÃlis âmeen ^tn i^ud tant ar urn difjenÃonum exortum ÃijÃ, ^^CbriiliamÃimam illani,z^totÃeculorum cura, pdta,opera retentant communionem EcdeÃarum ^tidUis ç^ Occidentii penitui dislraxit (y abÃm^ tS^SufÃdiÃe qutdem caUdam(ut aiunt)auaritia tra ^lt;tr,feuïini ^ peüilcns malum, quo exorto, ceu ^^tma faibit,nunquam conÃücre piet af eo loco po ^i,^«o ante consliterat. Profido digna ÃijÃet pu^ ^Iiflt; deÃnÃone AÃj,quie tot nobis Martyrum, tot ^wÃÃorum Chriüi, tot fidelium,ide{i,jan£iorufin ^oninum myriades pepent, ey quam principes apo ^^lt;,P(truf,Pauluf,cr loannes,iy(ÃSophromo cre ^ixitujctiä kudreafyimiumeris ecclcfijsÃndatis cru» ^tru«t,idq; moxà Chrisioinccelos recepto,(yâtn» ^tiuim ida m Europa eccleÃa Celebris eÃet-Vt tranf ^ttamus mterimÃarnabam, Timotheu^Epaphram, quot;^'chicum,Apollon,^rchippum, alios^ nihil mmui lt;poflolicos uiros, uel ipÃuf Pauli praconio célébrés amp;nbsp;quorum mimslenü cumfuo conÃrre adaquareq; itotidubitauit.Qjiorum quidem ommumdeÃÃa: dili Itntie AÃa ceu uniea quadam Ãit, quant ab inuete» fita pagattiÃtiÃpcrRitione repurgatä,recenti uit£ [ilutisq; dodrma excolercnt.Tamctà uero non [um iie[ciuf,parum probari uel ipà Paulo eeimlationem, O' baud [atii dignetm ChriüianoJed er cariialent
Dd 4
414 CHERSONNESVS.
few c^c,affcilatatn nominum uel apoüolicorumü* dationem (cum miniÃriÃierint apoüoli, nee potc^ tem habuerint uÃttm incrementi^Ãd miiüüerijtitnt»: er uere apoüolicam ecclepam efje con^et,non cM gu£ audiuit ApoÃolum,dut fondatorem eumbabuit, fed qu£ doilrmam dpoüolicam tuetur, Q- moribiU apojlolicbs uiuit) tarnen non indignum, ut arbitrer, necaUenum à pijs conÃlijs (hiÃet, quandoÃmdii gloriationem apoRolatm aut PetriautPaulhcontnt dendo deuentum(uit, memoriarepetere tot prdcllt;t* raxAÃa matrices, tot populos ueteres,tot gëtes, ft^ rogatiua quada apo^loUc£ do{lrin£ eximiis,C!' â^^ cordari Chriüianam caxÃdem edoda (ui(featit(* quam eccleã Romanx uel nomen extiteritAdde emm haud dubie Koma umed AÃd,tot modit iet^ mis ilUs er reeëtibus Euangelij Ãntibut potafOâ ^^^ to maiori credentium numero. iJeque horum (oliA fed etiarn DoHorum Ãde er fanëlitate eelebrieft' Habuit enim er loannemeuangeli{lam,qui(upf^f( élus dominé recubuit,erradiantiÃimo Ão Euange^^^ reliquis apoüolis,rerum à Chrilio gefbru t(^i^^lt; ceu colophonem quendamadiecit: ut lüud intertd trdn()nittamui,quod de Grueco (ermone omnern Wâi'* te(hmenti(cripturam haufmui,quod Gr£corui»tH( terpretu authoritatë Latini Ãriptores funtfeÃi^i^' er de corum cuttiÃmii uinetis, ceu rucematioi^^r^
CHERSONNES vs. 41y MMic^Hid dut dignum numoratu aut utik cognitu ,in fua, magnofanore doihm^e tranilu '^^'^edauget dolorem cafm rerum tam recens,amp;
quot; audire cogimur nuper amiÃd/s nonAÃafAum ^^'^hM,fed z^ Europic.A tempore emm quo res Sa mâ'®ââââ i^ualucrufityhoc eü ab Heradij imperio, ^ue quidem çr armis occupatie Africans,Aegy» Syriaae eccleÃa: Ãerunt ,fed principum quot;quot;gt;« uirtute ey mdu^riafepe de hollium minibus Mcdftfj ^ utcunque rc^itut£ funt, quanquam i^nde aduerÃs caÃbus obruentibui, hollis non iniu â^'quot;füiiH« uerumetia uidoria grauis eÃetMox T«r« '®'« wr« lenuibus i»itijs,ut fit plerunque per AÃan W'^'irprtojifj annis retro plus minus feptingentis^ ^'dulumante CAROLI magniimperium,à quo habere Ajriae ^y Afiie res ceperut, malû^ fitis prauifumÃrpÃt, ut fupra quoque admo» ^inwÃcd no ita magna turn iadura fiiit reUgionis, 5âw per kpam ÃequentiÃimie eccleÃe durarent,li^ ^d filmde magis ac magis premerentur.Cuius rei fit ^^lt;gt;f,Griecorumintcr fie difisidia,dum partibusÃu» d^entreguli quidam, ey Turcica auxilia implora^ tilt;tt,itque m gremio hofiem alerent,magna caufifia fiire.Seddurauit tarnen comimnio zy potuil ^Ãa tf^his annis ïmperatoribus nodris,quibus cum Ort* WIK pfmdpibus etiadum fitmiliaritatis er amteitit
Dd 5
416 CHERSONNÃSVÃ.
plurimum erat, necaUomagK quam religioniiwiA ne, nan Francis folum,fedey Germanis,n empe Ot* tombiM,Churadii,lcriderychis ^ tienrychis-^pM enim Chuuradm fecundm cum exercitumgrejpit, ad Ciliciam ufque peruenit, magna Apaticarü ecclt fiarum jpe,tamctà parue fueceffu,propter uarianti Byzantini impcratons pdë, rebm noilrii Umpir'd confultum.Qjtodipfum çytertio illi friderychoac^ cidijfe pupra m Syriie mentione docuimut'Quituero caujpa potiÃimum obüiterit, quo mima no^aman ferit AÃa, non attinet memorare,longum eMptet, er prêter mUttutu/m.lüud fatis confiât,à proxiM tribui peculii, res Onentis üa Turcarum crejeiteiM perio IabeÃ{latas,ut hoc maxime tempore maioreiit ecdeÃaram partem anttfermui. Uabebantur Grid inter Ãhifmaticos, zy- hierefum mÃmulabantur,Gâ hoc nomine odioà Ãebant principibm ty uulgo,uh delicet quad contra ufum B.o.eccleã in paneprmeit tato conÃerarent, quod Purgatorium negarèt,qiugt;i pontiÃecm Komanuut uerum Chrtfliuicariumamp;â legit'mum Petri PuceeÃorem no agnoÃcerentAn hipc enim dogmatibui Gr£cos à Romanis uiriaÃe,Plati* nain libre de Pontipcum uitis indicat.Augebatmi* feriam temperu, er publicam pacem mterturbabat, â Ãtalis quidam er mtefima PontiÃeum urbis Row^ cum GermaiM regibus diÃordia,quit m immenPiM audi,
CHERSONNESVS. 43.7
tx^iifiaUoiinterdum atqueetiam Anglosmuolue» U.Acnefcioan quicquam Ãdum fatss çr pacatum donÃimis lüis papula jumt,i friderycho primo u[= 5«f nd terti!vm,Gueljorum çy Gybebnorum effaras iifimjjiclianeper ituliam fupra quint capi Ãdepaà ^V,leuii-te, cuiM ne hodie quidem reltqui£ in tatwm ntinde Ment. Hoflri quereb-mtur imperij eiignitd icnPnpejhidifs affhitum in Italialabalcere,zy qua: ^ejleiuÃUiiu pr^fumptione uendicari.Contra, ^om^ces Petri apofloli patrimonium tenere mors ^gt;ciu^lt;3-res ecdeÃieab ConHantmo donAtai,præa iereaius regaorum er imperij conÃrödi,tueri omni swntu pcrgebant..Ea re Ãdum, ut lenteÃÃmanti-a
. ^«s ^uTulijs no{b is,Turca fenÃm AÃarn occuparit, ^1â er i« Europan mouerit exerdtum, ^^y noflro funti jeculocaputOrientif CondantinopoHm/uee i^ianu Ãcent.Elcnim auxiliaPriderychum tertium ^^rinuUjin patrem,nuper BizantiofummifijJecoit I^^ÃÃrteretineri erdeÃndi à Turcarum mcurÃoa '^fquot;gt;Ãc(.gt;iau«rant eximiarn opérait er Veneti er ^^HiJed dÃrada principim uoluntate,nemo um ta bnto boüi 'uÃciebat^ut Europ£ hoc modo uel cul» d^tmam partem tmra Ãadum centum uiginti anno» â¢â âw lt;tniÃrimM, ertnea apoüolicü eedeftas^Phi» ^'!gt;t»^iiÃnt,T'hciÃilonicenfem,Cortnthiacdm,Athem ^[(ni,iiicopolitanAm EpirbCon^antinopolim mini
4x8 C H E R S 0 N N E S V S.
inter hitinonumeramut, quodneminnem äpoSloliM audier it,licet inter priectpuiU (edes habita,no lohim ob urbif gloriam,qu£ Secu^da Roma dicebatur,diâ gmtateinq/mperij Orientis per initiaÃorentiÃim, fed etiam obfimant rehgionii, cr q^^^d inter Griâ corum Afiæ crEurop£ eccleftM,quandiu incolumii fktit,primatu tenait: çr Apoftolicis eccleÃjsprimis, RooMn£,Alexandrine, liierofolymitan£,C Antio ebene annumerata eH. Reflet tarn [014,0â omnium Europe EcdeÃarum ceu uidua quedamÃpereslM nu,que quidë apoÃolos Dodores habuerit-ütu Ãii nulorum eÃ,cum quotidie nobii de forte decedot-tita per enim aliquot ecclepM in Pannonie conÃmbm Tureä cepit,neque porrà deÃÃit inceptoAdeo 'm lt;»' dum paucorum feculoru decurfu redigimur, Oâ i^* nun funtqui putant û,tum ecdeÃe nunquammeHm babuijfe,cum equidein(niÃÃUor^non uideam uHum f£culü,quo habuerit deteriui.Eeruttamenquipfo^^ misdiebut ConÃantinopoli ueneruntfniAÃaadhuc dur are EccleÃaf,fed preÃM Tyrannide o' exp®^'^ perÃeutionibm. Quodà eÃ,precor lefum, ut quid modum prime iUe in fanguine o' nartibui creuen, O' lucrum auxit ipfa perfecutio, ita O' dh^ fofiâ**' lefcant multo credentium ÃuHu. Sed iam terre i«* trande 0 locaregionü quorum meminimuf,[nÿlt;*
UtmMcanda^itnt,
pON*
P o N T V s.
4^9
PQnlicdm oram uideo earn uocari ^ut extra Bo j^horurnThracium conuerps ad Aquilonent littonbuf, ufq; m Colchidemfteâitur. Proprie ^*nen ab Italy amne ufque ad Phafm ey intimai pu ^âi^uxinitPontui enter Pontice gentesmtotuab ^oiradu Buxint fcilicet marii uocattCtfegnum quon â¢fâi»iMthridatis régis maximin que Populm Roma* âquot;â¢**grf multis demumannis pperauit. Ptolemäus ââ⻫«1 alicubi Cappadodcum cognominAt er Paie Iquot;'ââ*««»), çr proximo Galat(is,Galaticum.Cgt;ppidu 'quot;^^^PalemoniumpittPlmio^ à Palemonerege Ze* quot;â«$ laodicai oratoris plio appeUatum, quern ob ^l^iani probitatem priiu quidein ïA.Antonitts,dein ^^^â ^ugunufdignum regnoiudicarüt,Pontoqipr£ ^friwit, Palemoniaco cognomnAto, authore Stra* °'âfâ Hic uxorem habuit Pithodorm dariÃmam poe ^^KPithodori TraUiani ciuts^qui Pompeio pngu ^^ omicitia iüiius fuit,pliam : qux Strabonis £tate, 'â^^n tempore Chrim dominé, uidua marito in re* 5*â fucceÃit , er Trapezuntem Ponti metropolim âgalijs lods circumiacentibusmagnadexteritate j ffBAuit.ex oppidis Ponti maritimK mpgnequon ^^ f^ntypmn piit, dein iam diilum Pokmonium, ^^^^â^'â^^^'^â^f'^y^ ââ'â ^ wnfe obduila Trape* t^raca urbs,hodieqi celeberrima:er qua impe* ^^â'pezutino fedé ^y nomen dare mcrMt,erepU
4P
P o N T V R
baud itapridem Chriüianii, ?y Turcârwmîinptfii cum WAgnA Apæ iadura, fubieHa- F«i{ iWw loiW C Pithytuoppidum ubiloannesChryfoslomu^,inmi!t tea m exilium adui aliquandiu fe coiitinuit.lüudnV) nendum Trapez^, Trjpezuntis, tertia infiexiont diet,ut Cera!ùi,U'ntii,PithyM,iwtis,quo wmi/tteamp; in Colchide opptda minime obfcura^iiffecÃSlatSilt;â ntih figura e^inSyriaEnMtii,'tiiertchuf,^ntittbllt, Zyc.pro^rtmtur.Gentern Chalybum,alij Poiito,dij Paphiagoni£ tribuerunt,apud quot^utait Placcuijt» natafiitôla femper domtitigneamalJa.RehqM^t^ tes firæ zt' beüicofa habitant, quorum pars tAo^y^ noeci, Buxeri, Disheri,tà acrocephali,Ãupra quoi po'tui i^iÃi un extimo cornu eiiu Ãnm quiTtopt^ zanta claudUAnUmo autem in receffu proximo Clt;)1â chidi Seb^jhpohs iacet, ante Cahira diâa, clan ci* uitaf,quam Sophronius fuy^Alw, hoc efi tnagnam tognomtnat,cr eôufq; Andream peruenijje,etW gcUurndocuilje tradit. Situs urbis intra amnes Phaâ fin e^ A bf 'arum interiacet-Phafis ex bis qui W Coh chtde menwrauimus, notas eü. A bfirum montes Pa^ riedri fundunt Tauri pars, qua Ponticos populosab Arments fummouet,augetur autè Lyco amne,cWliS Phnius cr Ptolemieusmeminere, Obiter iwtaniu dtl Ximus Syrorum nomen ad Colchos ufique perlizi^e, Cr diffcrctii cau^aLeaco^yros dittos Cappaiocci, (SP
PONTYS. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;451
OâPoNti dccoln^,cjiioniam qui extra Ttiurtm ideent ^Jf', ofc te^u au^rmunt adufh ZT nigricante colore ^^fnt^hi autem fub axern uerà magis candidi cr ta^ ^''^yri-Ojta re SophroniiM (feu quis ahm apoRo^i 7)?«orii fcripta nulla extât, Sophronij metaphraà 'â(fX«0 Leucofyros MdloTraq tercor^bç, boeeà ^^iores AethiopM iuxtaPhaÃdis çy Abfarieru» f*⻫ Ãue oüiaÃtoi, appeUare uoluit, quonia zT W effent Syri, qui ab au^rind tarnen parte Aethio ^^^^Ãmilimi effent. Nefcio autem an errore com» ^Ã'*'nÃt,ut in Matthilt;e uita apud eundem Sophros ^^ptopèeadem uerba repetutur, e'^ th J^vjTfx ââ^^lOTelx'óir'y « ^)i/Uiamp;oA« amp;7ra'a:^'ti i^ voy« ^Mil Q'c, j^f ^ui if(.foÃmilcÃt etiam tAatthiam **'®4 loca peruenifcy quod expendendu reUnqui^ ^â Non ignora alibi quoque Sebaüopoltm feu ur» Æâ! f^ugullitm in Cappadocia locari Ptolemeeo, fed fVfimeab Abfaro, praterea er Sebadiam allant â'ÃW nox refremui.PonticiÃere duo A quiU eele Jâ«gt;quorum alter uelui 'mürwmentumGrtecetran i l^^^,^berPrifcill£maritui lt;yÃmiliarnPauli:cuttii
^^fiHorum is.menünit.
CAPPADOCIA.
'K ^liquam Cappadociam,ab ortu ScordifcM mi f^nori Armenia admit, fuperiora Antitaurui fnit,quit dehme trans iHelatn amnem ad E««
451 CAPPADOCIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I
paraten, Coindgenen,zx CiUciiemontantpäniux* nbsp;nbsp;,
tur,dnnwnerdta quidem Cdppddoci£ Plinio O'^^* boni ut fapra diximus.Ptolemlt;eo tdmé in minore ht menidreUtd Tduriiugoi Cilicibusdigre^o,tyclt;âf nid er oeddua Cdppddoci4 dirimuntur-OccHwr» latMPaphIagonider Gdldtid termindnt.Temip^^ Idte pdtefeït çyquot; cldris dmnibm perfunditur,qMru'n memordtiÃmui Ualys, Croeà aliqudndo regnoru^ ab ortu terminm^ut tedis eft HerodotM. Sed O ^^ fliiit^erThernwdon.erquë Plinio Cappddocemno cat^Mide Cappadoccs nomen habet anted generdii^^ diiliSyri,erl^ucofyri.Perj'lt;eAÃapotui banc fdt inSatrapiisJjoceA Præ^durax diuiÃruntâOeind^ KacedonespulÃs PerÃs,reges pro[uo more 'm^i^lt;*â runt,qui cum populo Ko.poà deuidum Antioeb'it^ amidtiä contraxere, er contra Kithridatem de^v funt-Stirpe deinde regia deÃciente,cum S-P- Å^' (ceu duodecimo libro prodidit Strabo) ob fximi^ fidem Cappadoces liberos eÃe iuÃiÃent,negaueriiâ'^ fe libertatem poÃe ferreÃTyrannis enm eil,non fa' hertM,ubiomîtes imperant,)er ut regem accipot orauerunt.Komani admirati quodcÃentqnibl^^ tem recufarent,perinifertint ut quern regent U^gt; ⢠eligerent. ttaq^ ledits ed Ariobarzanes,uir pacH ff wilitiie artium peritus,quo defundo ad Arcbelantt habena regniperuenerunt,fubquoinPriStvr^^*
CAPPADOCIAS nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4 jj
(ifi Cappadocia eli,at^i hic A-rchelaut e^ ^uem Tt« itrii« dolofe euocatu^ apud p retinuit,quo duarurn fü'w[celcra profafum animivmfatiaret^Cdppddocict ^oo^e^mm ProuinciieÃrmäreda{ld,cuiutÃ,iliin Ww Sudonitu memmt.Vrbium digwumme» ^'^ttu, maxime darum I!^dzdca,poÃe4 lt;i Claudio quot;^^erio imperatore Ciefarca dida, ut tradit Pufe» ^flieronymiu alicubi ab Odauio Augurk ita di-^pM:ueroÃmiliui quod Rujfua (cribit,mhona ^(^uideUcet kugudi Ciefareant uocatä. Incola: cita ^lt;âZâtcini çj- là azdces didi. lulianM,odio urbis qlt;f ^^amp;iaitA effet, Clt;efdrc£ uoeem obliterare er redu ^^e ueterif ufum contendebat. No« omittendum ue ^âÃiwd ttermol.accurate dUigenti£uir,ddmonuit, ^''â^ZacafrequetuM neutro plurali ufurpari feripto» â'^ etiam Ãfini qui foeminino proffrant,ad quen ^lt;(««1 Coin4«4, Cdppadoçi£ erPonti oppida dicun ^^f^cut er Kyra,er Patdra,m Pamphilia Lycia^, ^'furfu/m m Cappadocid,'TyanA,à quibui Tyan£i â ^âCyanëffs,ut TyaiieM iüe magui Apotloniui Cap 1 Mox, de quo Philodrati libri extant, er ecclcÃd â^yanea, clora pr£dantibM uiris EpiÃcopis, ubi er j '^yanenÃs quondam Synodua habita,cuiui Sozorne» ^»ieminit,Kazdcm£ eccleã feu C£farienÃs epi l^â^pvtÃiitEaÃliua idle Gregor^tgt;liffeniÃater,uir ^niidriua, folum fed pictate etü confficuta, 51«
Ec
454 CAPPADOCIA.
Gregorio NaziMzeno focio,Athenii aU^U^ndiitto nii artibiu ç^eloquentitc opérant dedit,inde 'tn[olit9 dinem pertradui multis annis codent t^azio'^Z^'^^ annitente^diumii libris animum impendit : podrei^ regrcIfM Pontiurbes er rura dreuiuit, (J cedep non modo coprmauit Euagelij pradicationetieft^* etiam codituit. Monaderia itidem ordittAljedicituff boe ed Scholax in quibui reieda ftcculi cura,do(in^ tie,ntoribtM,pudicitiie er continentie uacaretiir,^'f^ puriorefje cultus er Dei erprixmi poffet-tde^fquot;*^ erant iüa tetate monAderia:Ãcui uacat legal ^r lib. XI. lAirum autem, Kegulam quandant ^aW dari à tAonachis quibufda nodri temporis,cigt;*^^ â ^iP ii^lf'^^d uir pientiÃmui, quales ippfuid,f^ Pâ^^ ter nomen nefcio an quiequarn aliud ueterif m^ chifmi prudent. tiihiliUealienum à Chrido,ii ââ drina apodolica,à folida puraq^ pietate indituefâ^ qui folitudinem hoeÃae ad temput lt;onplexus j^^^â rcrumcuris exemptai, diuinarum literarwitarc hocexpeditiuf aÃequi poffel,quo proptiuii^^^â^' parabat er effingebat, ut dodrina exemplo^iP^^. deÃequam plurmtiscupiebat.tiiulqtunt autêplâ^r.^ fandis uiris negotq,quà m in illo otio (ut obiter pionis uoeë depromamus) neque umquam mn»^ fferunt, quam quando hoc modo foil erantlt;l^^ monachis magna parte expertibm dodrinarnin^
i CAPPADOCIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4jç
fâ^iptWit, hoc munerU uidelicet incumbit, ut uotis, '*^ibtu'^- ÃJ- iciuniji fuis, pro nobis fatlt;tgà t,cdnantf ^nerediitur, ExRat epiRola Bafilij ad Gregorium ^^ziwzenum de uita foUtaria^hoc eR monachifmo gt;f^^pii,lt;iuam LatinAin uir doRiÃ.Erancifciu Phileb i''^ficit,palim innués quibus Ãnibus uetus monachif ^^ contentus fterit,quidffedarit, z^ quo ufu rece ^^^ft-Cinodipfummultismlocis ç^ Hieronymus ^'^oraUoqui MonAchorum,explicat.ConRatautc ^^b^ratiano BaÃlium deceÃiffe,hdud multisannis 'â^(Eieronymi obitwm. Sedad oppida reuertédum. ^ââwfow Cappadocine CbryfoRomiexilio célébra» ^â'^,tn quo ^ Paulus Bizâtt^tius epifcopus exulans, ^ifdm deeduÃis eademc^ de fedé A.rrianoru inà ^^^P»lfus,demum percufforibusfuborndtis ConRan ^i tempore occifus eR,cu/m ddhuc m humanis dgeret Hilm««. Hermoldus CueuÃum legit s. literd gemi» Wt4.EMxi«(MM uerfus hmdÃd lacet ante Eupatoria, débine à Popeio l^agnopolis uocata,strabonis,cuius deGeographia libri extdt,patria.ER er Udzianzu oppid« Cappadocia,quanquam aliquibus infecunda f^fmenia locatum,cuius ciuis er praful Gregorius il ^e^itHizianzenus cognominatus,uir eloquentiÃi» ^ Zr Hieronymi praceptor. lUo enm feripturas erplinate,proÃciffefees' didiciffeait.Puitepifeopi Ãw er fucceÃor,adulefcens apud Cafaream Pale»
Ee x
45^
CAPP ADOCIÃ.
ÃinxiThel^eÃo rhrtore eloquents rudimtnlif^ butui^rnox zyAthenis ut ante dixi eruditie,([M cun ConSlantinopolitanx fedi aliquandiu, uocatm prit^ ijpher i^uidia quorundan premi fe animaduerte* ret,reuerfai m patriam fuii affuit, po^emo alioefi fcopo fubleilo, mirui fecontulit, ^folmhibittins, fub codé TheodoÃo mortui eR.HieronymM fcf^^^ eu inter cetera eximia mgenij eim monumetä^lÃ'^ rehquiffe quem contra \ulianum Cappadocibuf i/«? flum,fcripÃrat. f^eoeejarea baud longe d Cviiidi»^ er SebaÃia oppidis abeü, ey ipfa dara Gquot; /?*quot;'â memorata in librii PontiÃeijs. Earn Ponto qHiidM b^ buuitt,ut inde Ponti Epifcopia diilui uidedW G^^* gorim i^eocefarienÃs præÃul,qui Origcnim^^?^ tuo quinquennio audiuit,uir Greed,Latinaq; Ãlt;^^â''* dia prêtas,or db equalibui fuis ob uite cydodrii^ exceUentià T^lcrfjcvyis©-^ appeüatu(,cuiui iiiâfââ* i nymus magna laude meminit.^b hoc aliut ^it itidt^ eins urbis Epifcopus Theodorus, qui parti perffedd natur aru Chrilli in feripturis AUocoÃ,Faridin t^^i^ bat ^ónKop, de quo eil apud Gratianum.t^ilf^'â'^ â nemo ignorât,cognomini iUi que in Caria iacetSt» à Cappadocica Gregorius epifcopusi^iÃenus ii^^gt; quem diximus BaÃlq fratrem. Sanè ey nieronyn^ ante alios frmiliarisÃit.t^ec Sebaùia pretereundi, ai fl«(lt; Sebadeni diili^ ^ notm errore Euüacbiid S(
L Y C A O N I A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;457.
^^Ortiâu; epifcopm, qui eu Ancyrano Baplio partis ^lt;^tdonilt;ina ^iffe legitur. Nfglt;tf»dt hic Spiritui Ã^cjiwm CK pâtre crfilio effe comune-Dium Hiero '^yoimè Cappadocia fùijje Alexandrum ilium mema ^^tfpùetate Origenis,'!Starciffo prafuli iam fenio ^âââ'jflio fucceÃit,hdud multo poA martyria coro» 'â^«t-Tam diues elarorum praÃilum Cappadocia (ù â¢ylt;Jque neÃc quidem tôt memorijs onulia relique ^l'ieonfori queat.
LY CA ONIA.
l^mdie cr occafu'BrumaU,ab Euxmo ueniri i:ntem,crlongiÃimeterrai ingreÃamCap» padociam Lycaonia excipit, ei quidem à Pto
^^0 annumerata,fed feorfum reddita PUnio^r ®gt;'lt;itaw'. Rfgio tribus à partibus reliquis Tauro in» '^^Kadortum foils Cataonie^ab occafu PamphUhe ^ ^Ãdie^qua meridies eSl,Cilici£ TracheeÃd eUf ^^ediae mminet-Oppida dus plura, fed celeber ^''^iim,Plinio teùe,lconium, m quo Paulus er Ear* kortium» ^^is multo tempore Chriüum docuerunt,Ãrtiter ^^itespreÃdio domini. Ad. XI111. quanquam ita ^'â'âflierenopotuerunt,quinãlione çy tumultibus f^rtium agitati, er,quo amplius miniÃerqadquod ^ââçatierât Ãudus patefeeretÃaga Ãbi cofulereada» ^^^ueruntMagno argumento,ÃgeconÃlium haud 'i^bdefemper tue ign4,u;m(uclutÃgaciÃimi AM
ë 5
458 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;L Y C A O N I A.
bdpülhe noftri calumniantur^fed exj^iritu etilt;mamp; pr£ccpto cj]i'.Chriütan£ enim prudentie e^, necc4 ret exemphs, cedere interdu gracia,zx rertm com modiuf agenddrum capture occafionem. SicApoHo lm Damufei per jjiortdin è muro demiÃm eSl, ^ito Arette furorem decUnaret, eo conplio or d fratnbtii Jierrhxx emiffm,ut inname iud^orum ad temptme dereturSic Chridm fuos de und duitate iubet in dü fugeredpfe ChriÃm dbfcondit fe,zy occaÃonemtcâ dmens^tumultu prauertit.Diuerfum c^Ãgie^c^''^'â quod dut immodico uitadmore, dut turpi tnetti,d^ grdui offinÃonefufeipitur.Porro IconimÃtimtf^ pm Amphilochim lüefuit, Hieronymicontemptf'^* Derbd, nem,qui deÃpiritu fando ÃripÃt. Eff preetered Dct*
ba paris cum Iconio propter Apodolu clarittitiï,amp; Lydrd. ^y^rd. Dchme Ldrdtida, çr iuxtd Ãta ijaurdfClii^
mox Cldudiopolm nominAtdm fuijfefuprainond* mmtnonnuïli edm Lycaonie tribuere, ut mibi bod^ co repetenda Ãterit. ProÃruntur dutempluralintlt;gt;* tro htee nomina, er Ãnguldri foeminino, nequei4â quens idud quidem,prfÃrtim in lacis AÃa. tyf^ mam prope tota Antipater pyrata inpgiiis, baudd^ longe ante Apodoli tépora tenuit,que deinde Amyâ^ tas Iconij tyrannm Archelai fucceffor, bello ciptnH* occidit,authore Strabone.Lydris lapidatum Apol^'^ lam ertanquammortuu extradumurbe,Ãril!ââ^ââ
L Y C A o N I A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;459
I t^.AiJfo nialignum femper zjâfâeu(vm Mi feruos Chri ^fiitttn£ regnum fuit, fed hoc è iure eA belli ut tri^ â''«'fbuinodecernaturnifi hoüiu/muidoribui. Inde
^(gt;rK nobis or Conf forti premia petita,hme co fine reportat£ fu^t-Promde denuo reuerà iconium ^^yllrantapoÃoli,docuerut,quod per multasafgt; Clones oporteat nos intrare in regnum DeiMeUi ÿn autem ex Luca aposlolos no tiebriea folum Oquot; ^t^otffederBarbara uulgariLycaonü iinguam^ polios Chrtjhim docuiffe.Qjiippe Lycaomce locu!» ^fiebern, çr à Paulo er Barnaba mteUedainjÃo ÿ^jicat.Qtsod ipfumucroÃmile er uicinitas feit, w fmlus Cilix,Barnabas Cyprius fuerit ,fed redius ^ostiHitribumus, quodcum eÃcaciaÃngulariÃia ^i^vsiomini per manus fanäorueüoperatus.Etiant l^faulusadCoriiithios feribens gratias agit domino Ãâigt;lt;l plw alijs Unguis loquatur.barium igitur hoc ^onlt;mfuit,nec omnibus lt;equa menfura datum,necef Iftiiim tarnen ad miniftriu, Ãquidem Strabo qui er â¢Pftfo tëporeferè quo ApoÃclus,Aã loea peragra ^^tZrm ea etia natusfit, plurimis linguis interma^ ^^gt;uin iHi AÃam difinilam fuiffe prodidit, quod mi ^emirumeft cogitantibus,quot quantisq^ eagen^ *1^1« paruerit.AÃa potiti fumt,Alfyrij, Babylonij, ^âf?,yptij,vtacedoiics,Komam.Cium er à Gallis in» ^i mhabitata^ eÃ, nee abÃinuerüt ea in totum Sc y
Ee 4
44» L Y C A o N ! A.
tliie. QarfrS tmamquanqi cum imperio HngMluM fropagajje indubiu eÃ. t^am cr Grads cura Gquot; ^ f inis nwris fuiÃe Icgimus, ut aut colonijs deducends, aut occupadis terris,cultà Ãnud moru CT tingua^ro firrët.R.ccedit ad hac q^Plmius lib. V !⢠tradit fn* ditumejfe, momni tradubuius peninfulatresMu Rentes Gracas iure di{itis,Dorica,tonica,^eoUcM, caters Barbarorü ejje. Porro er Gracos in f^Ãlt;^'â^ tonos fuifje,nota eÃ,ut obuiu er ÃteileÃteoniedoft Ãeques iUud Unguarü AÃa difcrimen£ Lycaonie fi notheus Ãit,patria ut uidetur Lyürius, que amp;nbsp;('^ etmeidit ApoÃolus er EpbeÃna demu ecdeÃapti* ÃcitSic è Berrboea SoÃpatrum, è TbeÃdoniai A^ flarebum, è Derbis Gaium, è Corintbo EraÃu/titS^ AÃa Tichicum erTropbonium, ut antea ex AnWâ ebia Lucam indiuiduum itinerum comitem-Vnuseà te tanta moli curarü laborumq^ no fufÃciebat,etür maxime omnium labor amt Nee minus deledtm b^ buerut apofkli difcipuloru in miniÃerio,quint abn* frisNecejfe boc erat quo feruaretur fuccefto,C!â^^ feenti eccleÃarum numero ommu ex parte fat^Ã^ ret.^tina bodie quoi^ boc ipfum epifeopi praÃardi quoru eà apoÃolica fun{lio,dodrinAcp crlt;^^â^^ uigilätia,cateris effeexemplo ac uelut calcor aH^^ j pergeret,quo alacrius fyncerius^ presbyteri quid
Uli curä animaru dde^ant^qua uertt pietätisjdi f^ nbsp;nbsp;|
aquoprafkrent.
PAPHLAGONIA. 441
IVxü Ehxwjuw, quantum orie eft inter ndîym zr ^Artheniû amnes, id totu Paphlagoniie tribuitur, '^eyte défunt authores qui Heradeam ipÃannu» ''^^âint,quinqumt citra Parthenium occafum uerfui ^^ithyniaeâ Ptolem£M locarit.Strabo duodecimo 1*^9 adyn ad ortum eim regionis cofinium ejfe,d(l ^^rumPhrygM cr GalatatyOccidentemuerfuiBi* hnos çy Mariandinos, ab aquilone Euxinum tra» ^^â¢^rhium potiÃimlt;e à latere Bithyniæ funt,Tiof, ^^itrihenium quidcm,fed Pomponio nihilmmus in ^1âphligoniaÃtum.Vietnui ager quoniam florida ^lt;xntate pneceUit, nomen Parthenio ceu uirgineii ^^â^redimito,dediffe crediturAnde AmaÃris eSi 'ââfe cr Cromna,Gr promontorium eiu$ littoris emi ^^dÃimü,quod Carambin ueteres uocarunt,a cuiut ^'gt;âgt;trapoÃtoÃexueiufdemÃnm Synopeiacet,aiAi ^^iipcondita,littoraliu Paphlagonia urbium longe '^^iÃima,Portu enimaobiliiprieclaris ciuibutyCf ^^daru eoloniarumÃmamtet.Video er iüudai Jloriiiin trahi, quod inea ty natui i^j' educate cy ^ftum eH dariÃimui AÃlt;e regu tAithridates,Eupa ^^f cognominAtui. In mediterraneis cenfetur à Pom» ^cioeMita eyuocata Pompeiopolii, er Gangra iüa 3â9â'iHn quonda Synodm Celebris GangrenÃs dida. ^^yMpeBithyma uerÃu Armine eÃ,quaÃnitur ab ^uPaphiagoMaÃ^elie, Plingt;amp;Strabo ad Amifum
B* y
44^ PAPHLAGONIE
tiberdm aUc^uÃdo urbem er ip[um Vlttlym prorog^b Sed iamppe monuimui Leélorem turiare folerefnb nütiim dcÃgiutionibui authores, quad 'm hoc iMXi^ me Euxmi traäu euenit-Uithridates iüe^cuiiK päulo Mememinimut 'm regno iüofuo Pontico.d ColchHi ufqueddHeracleam Bithyni£, quiequid urbitt«gt;amp; terranvin interidcet,polfedit. Gn-Pontpeim eodcvi^ ilo,uarie omnia diüribuit ernuLtduit^Vdriäm^^ erpojkri duces.üec id tarnen ojficit quo minui con^ flans er eer ta locoru notitia exi^at.üabuit Pupbid* gonia frequentes (ut omms Afla) eedefrai, fed e^^â mieclaramSynopenfrtn,ad patrum noÃrorumme^ , moriam ufrque frruatam^nondum enm oduageÃnv^ ''annut agitur ex quoTurcarum imperator Kabu/nu* tes,tfrnaclegt;n quendam eim loei dom'mum,unrip dtu petitum artibui,poüremo terra marià obfejfr uriegt; ad deditionë compulit. MiÃrat iüe m ïtaliam,er nu* te aliosad pontifreem PiwnSecundü, qui auxilmro* garent,fr;d ope omniu deüitutus m Turcarum mnnut cum tot a urbe 'mddit.Prequens iüo tempore forsiÃi Afiatids urbibm obtigit, ut deferta à noüris ferre hodem no polJent,nec alia magis occafro nredrunt opes er imperui euexit, quant quod ChridianiCbrl flianos de famma non uita: folum er rerumfrd etinvi reUgionis periditütes^neglex'mus.Vt'mam auténon bodie quoq^ m illam aurè dormiremw- h^ftUm propt annui
GALATIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;445
*'Wâs fflj^wo tyränui iUe tarn rabidiu zy Ãrox von ⢠ââ^^ItiiddeagroDoininico 'müar torrctis fubitoexa ^^^ oM^rat.No pr^terierm 'm Popeiopoli Paphlä» ?wif(« Sophronium epifcopü fuiffe Conüant'ij tem*gt; fâ'^^iUu,m quiSeleucienf!(ynodo ifaurùeinterfùit, ®'lt;gâiK»i paironum Kicicnxfidei, ccu 'm hd^oriaÃuit ^^(fiüesprodidit.
G A L A T I A.
Nte Galatiä iacet celeberrimu regio. Parte qua ^ompeiopoHi eH,^^ Boreas, contigua Paphlago liicab ortu Bithynite,lAyfiie,Phrygiie commiffa^ ^^^ymienis iugis zy Calenijs montibut interceden *i^i«.âA«3n'nAm parte PiÃdia Ãiiit:0rientdlem Cap Hoda, citra Archelaidcm urbe Claudij coloniam, Gâmente Agoeum qui 'm media CappadociaaltolUt 1âî^adeôaltui Ut lt;eiliult;e etiam niues premant-Ar» ^^ddda auté üalys prieterfluit è Tauro lapfM,quê CPaphlagoniam ab ortu terminare, zy à Ponticit icntibiu diuidere dixmui. PiÃdoi quidé inter Gala* ^^ reddidit Ptolem£iu : nos de eis priuatim dicemus. ^datiarn poümgentes iUas Alexandriuidorias zy wSi« perAÃam lAacedonu uires. Graeci mfederutf ^dbus poUea Gaüi fe zy ipà magno hom'mum nu» metoAÃam ingreÃi coniunxerunt,Gallogrceci diéli, ÿnsmixta,zy regio qui max crefcentibus Gaüorü ftim Galatia Ãd, antea GaHo^gcia dKebalur,Ãd
444 GALATIA.
utriut uock ufuidpad feriptores mdnet .Entmtera Gdlli,cum multitudine hommu labor aretinec Ãipfoi firrent dmpliui,trecenüs milibuf contraUii^^lpeii tranlgreÃtfiuxta Padum confedere.Dei» z^ lüyricït Cr Pdnnoniatn,(^ florentiÃmum eo ficulo Grieche trdcl'Mn 'mgrcfii,non Europæ folu iam laborantifii er AÃd terrorifierunt, urbë iüi Kontam fibegerÃt, niplibertatem demum Camltlm umdicaÃet. Erf de re lusHnM lib. XXV. GaUorum inquit,ea tempejiide tdntlt;e faecutiditatiiimentM pit ut Aparn omnemue lut examine alilt;^uo implorent. Denique ne^ueregei Orientispne mercenario GaUoru exerdtu ulla beid ^eÃerintjUeque pulp regno ad alias quam ad Gallos confugerint-Tantui terror GaUici nommisÃuear* morum inuida félicitai erat,ut aliter neque maie fa* tem faam tutam, neque amiffam recuperare fe poÃe fine GaUica uirtute arbitrarëtur. Vaque 'm auxilimm à Bithynia rege uocati,regnivm cum eo,parta uido* ria diuifcrunt,eamq^regionë GaUogrdeiamcogno* minauerumt. Hadenus tuf'mui. T. Liwii« libro belli Kacedonici odauo mulfus iam eäremprofequituf, ad quern Ledorem plura deÃderantem remitt'tmuft Satis condat Gallos eo tëpore Gratcis mixtos 'm kfd fitiÃe quo Pyrrhus Epirotaru rex floruit,hocdl,patt cis annis ante bellum Pumicum pr'imum,quumlongf unica Apam ingreÃus Alexander piÃet.Proinde Gi
GALATIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;44 J
l«fiflw»iMf«o,«t recentior inter A fiat icAinätiona lifbitd eii. Plmitu in quinti Ubri Ãne, fcribit Galati â¢Mion ex parte Phrygite agros tenere.Ex quo mteüi Simm ampUiM ingrelfos,ut fit, finitima eos occupafigt; ('⢠Di««i aieronyrntts prologo fecundi commette ^^orum ad Galatax ex Lailantq author itatetradit ^^^osantiquitufà candore corpora Galatax uocaa Ker mde Galatiam prouinciam diilam in quam ^^^uenientes Graecis fe inifcuerint,cr priuxqui^ â¢K GaUogrieciam, poR aute Galatiam didam. Ncc *quot;â¢'âlt;«4« arbitratur mter Griecam Afi£ gentem. Gal ^^^fidiffi, cum contra,Afiam Gr^ci in Gallia con wint, Kafiiliam enim à Phocadifibux Apæ cr 'â'â¢litt«»» er mhabitatam fuifie ex Strabone, Pom» ^'^lt;gt;,Gellio,\u{lino,ca:terix,condat.Gentium Gain ^^ecipu£ fuerunt,Tedofi(ges,Tolidobogi,Tro S/wr ut üermol.Trogini: quorum Tolidobogi ^yÿet^Bithyniie finitima,Tedofages latux Cap ^^^â^':lt;eQ.orïcinii, firtilifiimam uideUcet Galatz ^P'âti«,Trocini loca Paphlagoni£ uicina,tenuerut, 'dgt;oni (^ plmio. t^emorantur alia quoque gentis
âââquot;ââ¢âWj Hfcnan«« id intanto gentix numero,ctMn ^^^^dgK fuiffeeorum partemhaud obfcureindt ^^^â^l^nux.Strabo libro duodecimo prodit regionent â¢cip!o w quatuor prafedurax diuifamfuifie,qu£ ^oittbU ex re didst fint, pr^fedi tudem Tetrar ^^
G AL ATI A*
446
Tetrarchj cli^ uoedti^^uonU qMrtd quifi^ portionireÿ^ Glt;i* latici teneret-.undeGrorigo uocis ,ppritidcducitltr, qui£ «fw pofita inualeÃcëte ad plures etM prejedi^f^^ translata eÃ, ceu Ãipra 'm Syru deferiptione admo* numus. Erat oitm regia eim ordmis dignitiStC ^â' genereTetrarchie erant 'mflArregamhabebatur-f^ ueropoâ deuidum à Pompeio ïAithridatetn,d(tâ^^quot; Hum aliquid veteri m ori fuit,er ad tres duces poteâ flus deuenit.lAox Deiotaro regi, qui ciuili beUoPont peiaw fe mifcuit, foli datum regnum-wde Aayi^ ^ ei ÃucceÃit.PoHremo fub principe AuguÃo »»?'''â* uinche Ãmiam redada Galatia,à tà -toUio propre* tore primum omnium adnünillrlt;üa eSllt;aiec eH Gi^i^ tia quam Petrus preecipuus apoÃoloru epiÃola plenA (ut EraÃntu 'mqt) apc^Uca maieÃAfts eruHÃ, f^ Paulus peragrauit orEuangelio Ão Chri^«'Ãgt;P'^^â docuit,Ãcunda proÃdione fiid,atq- item tertmfiäl^ tiain ingreÃus,Luca tede Ad- ks- amp;nbsp;iS.inieÃ^f ut cum Koinacaptiuus dedudus eÃet, degenüsidt^^^ vriconÃAntiae^ÃlÃrumÃatrum artibus admond^f Epidola ex VrbcttüÃa peracerbe eos,ut iwmeW^^^^ apoÃolatus fui er dodnna fanee,cürpit^miq»^r^^ quod tarn cito aliud dodrime genM rcceperintjamp; pfeudoapoÃolis EuangeUum aniU operum iadatioM fubuertentibus,aurë pr£buiÃeiit,cu admoniti tamets totiesÃiÃent^adeo certamÃrmaw^ ç^'indubiHi^^ fir
GALATIA. 447
^t^lif^reueïationis doürïnÃ,quamcum pneipua ^po^lorum contulerat,ut anAthema eff; dicat diuer h docere aut tradere aufos,nec feipfum exmat ul» ^'^'^igt;pdinerfum unquam atq; iüos docuijjet,tradat.
Hieronymus jiultitu mpmulatos ÃiijJeabApo M Gd/iJti« putat, quonia fbUditatem quanda Bar» ^^''âimredoluermt, ç^ adinteüigentiam Ãierint tor» ^lt;gt;fes:qM caujja eytiHarius ipfe Gallus ey Piilauis l^itus,Gallos, m tiymnorum carmine,indociles uo â^iWiMc oppida reddemus,quorumpriecipua,An 'yts,Gordium,Ldodicia,PeÃinus. iuxta confiniaau ^^iühyni£,DadaftAnA,crdd Cappadoci£ partent '^iiiimTrocmorum.Ancyrte epifcopus Ãiit Marcel ^nn dodus, fed qui tarnen in feriptis fuis SabeUia» quot;â¢nbtrepm fequi,hoc ed, patrë cumflio coÃtnde» ^ivideretur ; qua re deiedus Epifcopatu/uccefforë ^hitBajiUum medicum,tempore Conflantij impe» ^«orK.Mox paulo ewmfe Ãilfo eius dogmatis inÃnm ^ioSiëdijfet,epifcopatu recepit.Hieronymus Mar» ^fà huius inter jcriptores, er item BaÃlij meminit ^dicamartem nomnAtim huic tribuens.Elec enim
ffitfulibiu Medicterei jludium, habuit^i exemplwnt ^ofc^io, Mn m Luca folum, quein Apo^lolui ut ar» ^profc^orem,ferè Medicum cognominAtfidorm gt;{ii^olif cr presbyters,qui iuxta C H RIS TI er
GALATI A.
44»
Idcobi dodrinAm ungere infirmos z^ul conUdlejct* rentorare iubentur.Diuino fempcr honore digiM iudicarut mortales earn artem qu£ morbos tolleret, ut d^monid etiam culta quondam CT adorata gra* utÃima iadura Gentes feduxerint, baud alio mag^ fuco quam morborum quos inÃixilfent, mfjgeradsft bitisq; remedijs.Eafraude nec nodraãculacaruefid nee futur a carebunt. Hoc enim carniiingenitimi^t ut quam maxime uacare morbis,zr Ãne dolore âgi^ re ueUt, neque uUa quantumuis blandiente uoluftatt ca^iatur,quum iegrotat,fed fummum bonumïnfâgt;'â nitatecoüocet, CT pr£cipuie benefcentite locooi* beat,ÃÃt qui malo mederi,^afflid£ mcoluiiiit^^r lutarem adhibere opem queat. Ideo etiain Ckri^^_^ dominai neder,quanquam alias rei gratia in mW^'* tniff a, tarnen ad hanc carnis mÃrmitatemà qât°âi^^ benigne demiÃt, ^ intuitu Ãdei languores fu^ialit, baud ne feins pharif£orum ingenq,c/qaidbacintt bumanafufficeret imbeciUitas. C£terumatdecerti Deitatefudteforctur,no modoomnes qui antefejgt;gt;^ runt magnitudine miraculonm uicit,uerii/ineM'f authores predigiorum qu£ mundo pro miraeuh^P iffent,fubegit or expulit. Diferteadmonendonetm* quamiUomm miraculis accederemuSfqui ingi^'^ eofuco cr pr£textu dodrinAm effeitttraditioniÃ^ itducrfam.Ad h£c,çr difdpulosfuos diainA iid^*^'^
GALATI A# nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ ^ *)
tof conutdtos tn orbem emiÃt^quo haberent quad in [tfüium conÃieäu, idolonvm zymdgorum, hoc ell iinwmorum impofturis opponcrcnt,crdd doHrin« ^c^ndionts confirmdtionê nonfud, qua nuUd erat^ [ieitti d quo miÃt effent uirtutein oÃenderent.Veru ^ Huidem ad eu/m modum Ãlla,rari munem cranté ^ti^n ergo qui miraculo non potuerunt, conÃlio eu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
^ffWit egrotos,crinduliria eli adiuta beneÃcentia, 5â!»» ardor charitatis effidgitabdt,qudnqu3 cj- ipfa ^^iu uirtute comendata-Ciuid enim in herbis,quid â''''jioribus^fuceii, radicibws, qd in alijs terra martue ^^uortmi modo m medendo ufm exiliit,quod ^tfeatore iüo Deo nollro donatum inditumé^ noÃtl ^''ttpiononpoÃU optime uti, qui curandogregi,p(t i^â^t^coHitutus^Paului in ecclepa donufanationis '^''' poÃerioraquidecenÃt, neemiuria,cumlonge I'xtfotioraqua ad pdei oriuUitia adiÃeationeni **'ââf«t, Ht longe potior corpore anima eUxaterum â¢gt;W proprium pt non explicat, hauddubiciUo ippt ommumeffe poffe quad charitatis eü pra^ 'âpitMW, Legimus Bodzanem quenda Perffdis epiÃca Pânfub Cabada rege qui tempore îuHini uixit, ob ''^^dieme prajhntiam m magno honore hdbitum,^^ f^^dpue dileüum regi Ãtiffquot;â¢, nee dubium quin har» ^ââW Rex hoc aquiore animo ChriÃidmÃnoÃuerit, f» »Mgis drtë efl admiratus, iïlius fdlicct qui apud
Ff
4yo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;GALATIA.
faas Chri^um profiteretur. Habet twürd ^ud^ ^t^, epifcopos pdÃm(Pkbanos uulgui nominAt) rurea^ gentes, t^ui prêter doélrma: çr confoléionisituMt quod auido popeUo magnoÃudio impertiunt,medef di etiam diUgetia egenis fratribut net Ium nee qui* Ãts rejpeilu adhibita,in fu/mma gratia uerÃanturSut quidemqui detlinanthomicidium,acreHe quidem iUi, cum id feelus ipfa^ in primis pietax odio hâbed. Sed rem elfehomicidij nequit qui hoc imumjpeciit medendo,ut iuuetdecumbentem,non grauet,fmet l4 bor ante,non perdat.De mdoclii nuüa hic mentio eji, cum Ãt turpe proÃteri quodnon didiceris. Sed wnn* um mihi BaÃlij mentione digreÃo ad loca cduM reuertendum eH.PLncyra ^ Anquyra atque etiem Anchira diüa eSi Galatica lüa euern Ancyrana^^ AnchiritanA fynodm quondam fuit,de qua i« Coie* danois Gratiani legitur.Alia eH Ancyra Phrygia, Plinio er Ptoletna:o,nominatimh)ecoppidafepirM tibuf.Gordiumplerifq^ m Phrygia,Plinio in Gilutif flatuiturSed ante eodë tefk didu ed GalaM pieren Phrygia loca incolere. Haud magnum oppidumÃd Gordium, fed eelebre tarnen in lit erts, ob Gordij (f Mydic regum uetullatem,er quod dus templum m* greÃus Alexà der, nodum Gordium quum manuel* plicare no poÃet,gladioÃcuit,ceu lib.l I itradit Cur tins. ES er Laodicia in Galatia prexme Paeotiani Phry*
GALATIA. 4P
^^fy^tmtichtra epijeopo Pelagio doiliÃimo uiro ^ ^azianz^ni Gregorij squall- Laudato eRproa ^ffconSlantidm quamTyanæo concilia HicentS fi» ^^pr^fcriptumdefindit.Pepnimtein d Mithridate ^âgt;lt;^iti,Sirtibo, i Tolifiobogii in hMtatain^PliniM â'fe eft. Hme Romani idolü nùtris Deùm in urban ^^i^ulerunt,tanto numine, tantü uidelicet mperin ^â'itmoadafinnd d Ptolem£o in Bithynid locdtd, ^ââ «p.IoKwni mentordntur,quid Perfisregreffiti, 'quot;^iuitt illic in cubiculo ell replut, cü(dnut fie quicli ^^^ÃdMdgnd ChriAidnis in eo principe ^eserdl,-r^iHuddomino uifiwn qui répété humnnit eum re» ^negt;iiit.Amni(em Gdldtite pracipuut Purthemut. 'â*'^4 edm er Sdngdrim in Phrygid or tut,^ GdÃM j® (^ybeleijs illic genitdlid mutildtis Myfiis nomen *S (d maxime de re in finit ob reUgionît fiÅdita» ^gt;qult;nn iUi fiunt profifii. Hieronymut duthor eft quot;'^[««((ftdfe dognidtii/m impuritdte qudddm Inbord» '^^ Qdldtid, çy ue^igid dpparuifific ueterit fiiiltitie.
dHtem ddnùrdtione tôt fidculorum decurfitt ^ââpiiom eos lingudm m tdiitd gentium diuerfitate '^'^ââfepotuijfie. Prêter enirn Grdcd, ut dit,qud turn *«« Grient eil locutut,Trcuirorum etidm imgU4 ^^^^^ mutatttfiunt uÃ.
Ff ^
4yi
P is I D I A.
GPilatü ab Auüro Pipdia excipit,regïo bdui ^guAyfed qu£ tarnen duodeeim urbcsfuUi^ nuerit.Lycaones cainabortu zr occafodt» tmgimt.Kam çy fupra Cappadodam Lycaoniapo* nitur, Ptolemlt;eo,çy item alia Plmio 'm Apaticarn in* rifditionem uerfa^ejuam (y Ptol.agno[cit. A meridie Pampbiliam habet ^iuxtaq^ 'm ifauriam etiamcreitU Cilici£ parte quam Tracheam uocarut,protenditiirgt; Certam autem hd nux'imc locts, ut gentium (ines M ty nomma conÃtndi, quod Hermol, quoq; annotai, aÃerens PiÃda^ipfos quonda,^ Lycaones ey ^^^^ gdx diólosyegionibui baud ita dum 'm partes diuiÃs-Vrbium PiÃdicarum, Terbafa er Synda pracipna, pr£terea Oranda à quibui Orondictu ager iuxta co gnominAtut. Apollonia item CT colonid Koindnom Antiochia C£farea,qu£ er Antiochia di{laPiÃdi£,Plinio.?ro Pifidix. pjgj, Antiochos enim quorum multis annisÃorenti^i mum mAÃa regnu ÃiÃe conRat,mult£ paÃno ^i^^ tiochi£ extiterunt.Et hac quoque parte qaaÃtame* morix aternitas, conÃecratis uidelicet urbium nomi* nibusdeconditorü nomine, quod er honoris cauÃ* Ãepiufeule Ãditatam m PaUÃinAdocu'imus.^ntio* chiie PiÃdi£ Paulus cum Ãarnaba fynagogam in* greÃm pradarum iüum lermonem habuit,cuitu L« cas Ad.'K Hfl. mem'mit,damnatdqi tudaorwm obfi nAtia,pnmumomnium eaurbe exeuÃo pedampud ucre,
P I s I D I A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4^5
tWf,lt;iJ pradicandam gentibm Ãdem fefe aceïnxit. ^liriÃimuf autë lociK eü aduerÃm minisierij fuperd Ãsw.^uod ita Ãbi plcriq; tribuut, uelut crederc oput ^ibeamuf, defuo nutu atque authoritate peccati re^i ^^ioiiem pendere.Cum conüettamen in omniferi» i^lt;lt;tlt;i,ieiunam CT danguem eÃe externem operant ^nem,etiam apoÃolic4m,niÃinternum regnum jÃi ^^iuquod ipÃum regnum dl Dei, opérant noürant Minuet aut prauertat-tieque e^,ut Ãbiadmodum logent epiÃcopi aut presbyteri, cu^ne Chrilh» 5â*^iB magnus tUe ouium pallor, Ãdeiqi dux, er (ut ^,^eimuocat')conÃumtnator,quin ceu apoHo^ ^^Ãngens er uolwntatem patris exequens, dicere 'âââ'ftubuerif.t^enw uenit ad me, nià pater meui tra ^dteum. Et iteru;Pater,quos dcdiSli mihi,erc. CS *âWm ipÃe idem cu patreab aterno erpr^deÃnierit, ^ lt;^oearit uafa praparata in gloriä:Ãed et Matth.n, '*''â«Kocfto)n/i« lab orates,er oneratos,certopol 'j^t'Ãeà eos reÃHurum.Vere igitur cum Paulo di*: ^^^'â Ojiid eà Paulmiquid Cepbaxlt^iniÃri iüiÃunt ^ ?«oj crcdidlmM.t^am à in ApoÃoli fuiÃÃet manu Wt«« F I D EI donare bis quibus annumdaÃet ^^^»geUon^ er conuertere ad Ãdem expertem pieta itMem aut Ãynagogam lege tumentem,proÃilo Æ' 'pfam Antiocbeme Ãynagog£ pr£lliti^et,quip» '^i^ilt;iiKQmgt; i x. optauit andtbema eÃÃe profra^ ff 3
4y4
P r S I D I A.
tribun,^uo ad ChriBum couerÃ,fdlui gerent,Sed HM fint boem ntAnu Paulidut uüitn apo^lLQuodenM remittitur peccdtum, quad cofirtur f^iritui lu^iM, folim Dei opM eji.Lydia Tbydtireud: dombtus dpe^ ruit cor ut mtéderet bis qu£ duebantur d Pdulo^^^i' ic. Proinde ito eüut m bomimbus gloriemwo. Co* rintb. 3. Dommus dddit congregationi fdnUoruM ib lummatoi fuo jfgt;iritu.Kél.2âPduloigiturAntiochiit conciondnte,iÃi crediderunt qui ordiiidti erMtui uitum aternam ; reliqui furdis duribus ofjenÃmit^^ qudm perfudÃ, perfecutionem nwuët m ApoHoluHi-Promde multi dudiutChriÃumloquentemetiMM diÃipuhf, qui ab ipà dcÃciuitt nee dmpliin ciM ido ambulant,loan. a. Nlulti baptizanturquineebibent nee recipiut cum baptifmo ÃiritumÃcd cum SiwMC mago nuüoÃudu Ãinulantimulti m dominiedcceni participant,quibui nee corpus domini cibiu nee Ãn^ guts eins potui eÃ, Ã:dnon credentes,non etii dijuUo cant, ZT indigneÃumunt. ç^uodproÃdononÃereà fi,quiÃgnum adhibet ÃT bnpertit, miniderÃdem^^ ritum Ãdei perÃgnum daret er mentemrecipien^^l eoipfo in meliuimutdrepoÃ'et.ltdarbitrorui'nttoti abÃlutionii ab dui Ãde pendere qui abfoluitur, non ab eitti autboritate qui denunciat abfolutü.Vereab^ foluit feu remittit,qui fidei dono cor ferentd.Qnodu dura fü (cruix çr moedulm manet animui, ita i(^
^truW
PI s ID I A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4^5
Siff^fus c^ morhut, ut ne Paultts lt;juidem curdre eum fo^ù. Hlt;fc dutcin non dd contemptum mini^erii,j'ed f^ it^crtionem gloriti Dei attinët,ncmpe ilUut quam lt;iiwiücrio in totü Apojlolm dctrahit^ncg^s aut inÃe, lt;nbsp;Prtro,lt;i«t Apoüo,dut uüo homine gloriandu/led w fo [olo cuiut eù incremetum. N ihil minm interm fw mtentut apo^latui, ne pericidu quidem uit£ pd âââ(dijiit per Eudngelij curfmtaddommu conuertdn ^^,quibus eh datu/m.a£c enirn eh uoluntdx dominie ^^pfieUcetur Eudngeliiim,ut minusminiherijmu* EW wa,Ãedulùdte,uigildntid exerceatur^ut import gt;â«e zr opportune in^ient epi^copi, quo qudm plu^ ^diduidnt ChriSo. In hoc enirn dbiturus 'm cÅ^ 'w »lijit apo^blos, ut uerbo etü externo annuncido ^âiiirredemptio, EecleÃdcoalelcerentÃaptifmo ZT ^(barihia uegetdretur,Ãuerentur credëtcs,abijce^ â¢â'WW mcreduli ; prepdente Ãemper er modérante âWiKd per j^iritu/m Ãdei CHRISTO, cuius foins 'S iltterni uerbiadminihratio, qui neun quiÃnt fui, îw nobifcum munet uf^ ad faculi confummationem, ïw cfigit mfrmos,affliilos confdatur,fautes cofera ^'^â I^egimus quidem mAhis etidmApoüolu/mima ^^^âiifefgiritum uirtutum er nüraculortm,fednon '^fcredentibus, hoc eh,his quid domino ffiritu/mà ^^ittecepiÃent^bis enirn folis impofuerut mAnusSed Wlt;i(i PijiJdS reuertamur^wn tacendum quod Plinius
Ff 4
456 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CILICIA.
tradit,Solynws aliquando uocatos eos 4 SolyrM,tif* bitror, régula fratre Mily£ dus quant Cragusuw rem babuit.
CILICIA.
NVne Cilicia reddenda, qute authore Curliif, propemodu/m tota^mà ubi pelagic ell,mon* tanls induditur. A feptentrione Cappadocia terrUq; à nobism minore Armeniarccenfts,aborts Syria,ab occaÃt Pamphilia,ipfo in teniuerÃemT'auro fequellro,dir'mitur. Aulirmum latiu,maritimttell, ad iffum uÃque oppidum, Ãnui quem ante iÃieum no cari diximui,iminiÃam. Eo loco anguUiif per montó Amanu tranÃmÃÃe Syrian aperiunt, portee Amani^^ er Pyhe, er Syria etian porta feriptoribui cogne* mituta, quad partis (peut eyquot; Sarmatica er Cauca* pa) pramuniri cy claudi queant.P diuerà c? ab oc cidente iuxta Anemurium promontoriu e^ amneni Utelam, ferè exaspérant earn montant, in quibus tf Cilicia alicubi porta Ãunt, periculoÃ) Alexädritran fitu nota.Oppidis circum, caHrisq; inter aÃpereU coa uaüespoÃtis,proinde çr Grads ea CUiciapars ^a y^ioTiq cognommata eH.^nde iUaeà apudStrabo* nein lib. i^^CiUcia ist aÃieram or planamÃue campe ftrem diuiÃo.Cäpellris Ãreubiqi Ãrtiliseli,eyutait t.\arcellmus,bonis omnibus diues, maxime ubi AmU* no è Syria finibus approximat-Gentes lüicchixta, nomen
CILICIA.
457
IM«« etiitm milcuerimt, zy SyrodUces didxÃu'ui. Amnes m Cilicia celcbres^Pyramas cr Cydnus.Vr* liimnotioresquondi,\ffbs,KhofKi,Vi.aUut,^opjbs^ f^nchiale, Aegea, Sola cr Ciefarea apud Aniz^^î* Kgw)mitu,ta.QuaruomniumetropolisTarfus fuit, 'Tarons, dwiÃma ciuit^s, ZT i^M Romani 'wcolumi etiamnü iwpeno, propter dignitatem Z2r uctu{htem,hbcram f^tuoluerüt. Cydnui earn amnis éTauro lapfits per ^^it,non admodum magnus,fcdlic[uore,ut tradit Cur dvt,m(morabilis;quippeleni tradu è fbntibusla» ttnspuro jolo excipitur, nee torrëtes meurrunt,qtti ^tdemanantis alueum turbent. Proindeincorru» pil« idemcj-Ã-igidiÃimM, ZTubi^ueÃntibiKfuis pmi ^Inmare euadit.Strabo hb.i^.mederi ewm neruorü âliâlonbiM, tradit : quad çy Philo^rattu in libris de ^follomo,prodidit, Alexander finminis amoenitale 'âiptMi.cu m eo lauiffet, grauiÃimo morbo correptui ^^Supraautem monuimus teridcriebum AenobarbH ^perAtorë,m Cilicia,pari lauandi Audio deledativm quot;Hfi'i/l/f .HÃc cft Tarfus qute Paulum nabis apoüo» ^â^fpeut ipp Adorum zi.çr u-capite indicat)gea ^tt,uirum citra controuerpa ÃandiÃmu, gr quem nuditionis exceUentia cateris apopolis praprre non ^^hdaun uir dodiÃstCtefaricn.Pufebius.Vt mira non Km totlocWjtdntd disciplina,grauitate,conllantia, 'ââââ¢Â«^ «« nutltis retro peculis ChriüianAm pdemper ff 5
4^8 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CILICIA.
tot célébrés eccleÃM,Cilicä.coluiÃc,(jUit^Ãlt;^l^^â^''^^ olim Dodore proÃcerit.Tejhnturhijkri£de^âgt;'^* fenÃeccleÃd, 0quot; epiÃcopos lüi'M mAgMS uifospip docent. iAemofatur ey RhofenÃs contio, i^ ^^è^'^ Ciliciæ ante AeÃculafiij Vano culta,mox chrifü ori* culte celeberrima.ln aÃgera Cilicia sdeudafitit Cdi^ cadno amni impoÃta,quant aliqui lÃMrilt;equi^P^'â^[ ma Cilici£ ed^tribuerunt. Plmius Tracheotin uoc^t^ ÃiilÃe,Ãn£ dubio obÃtm aj^eritatem,adnionuit-(^^ ^ breinÃtiÃe uel iüud argumentoed,quodfyno^ aluit Seleucienfem cognominAtam,cuius Theodoren tue memimt.Solos oppidum PompeiiUyPyratico Pfâ® conÃdo, er plus mille trecentis nauibus combu^^f Pompeiopolm deÃe uocauit, captiuie ex pugn^dÃ^^ tâta digitos iudicaÃet,e0 dedudie.Obiter corrigédiH Curtij locus ed,apud quern lib. 111. legitur fib^^^''* drum uiribus corporis receptie ad urban Solu pt^^^ niÃe ere. ubi no Solis, fed Solos legendum,ittÃ^ ^® * pluralis numeri, à quoSolcnfes didi, ceu Andusuà (qui à Paulo citatus creditur Ad. 17 ) SolenÃt ftd, cuius de adris opus (paniófasAfa mferiptu extat.^^ eadê er SolÅcifmus didus,Ãcut à Cilicia Cilicif«^gt; fermo rudis er barbafculus.Profherit ÃrtaÃis et hoc 4nnotare,Piermolaum TarÃs nomine 'm facris Httr^ ââ Carthaginem magnant exEuÃathij authoritatein^ temperet cum Hieronymus tame queeÃionibus d^(
CILICIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4^9
^rwijlo/fpfcohmixt«, Cilicià 'mteüigat, (y 6 ttbu^u gt;« T deprauatwm retur,Tarà fuburbanA, ïulÃMtMn ^oSlatam condiderut,qutim m pugnA contra Perfa ^cepta ex mlnerc 'mterijÃet,Anno tertio imperià Ã^ptimo ex quo C^far à Conilâtiiw Ãerat ordinatui^ lt;*iteaniugt; XXXI. authore Socrate-Dignumauté ^dlt;itu Kntiochëfes adeà nuncio mortis eiusgauifos, ^^Si^um tripudium egerint,uehementiÃima iüa ac» ^^lt;^migt;tione per tota urbein intonAnteMaximeÃtue 'â^^ [lint tua udticiraaf vicit Deus er ChriÃus eim» ^tenninAtuf enim erat fe Gaüilxos (.ita Christianos ^ocabat') poli uidoriam de PerÃs relatam, repente ï^buerÃurum.Qnuttt igiturmilitiie imperator agerct, 'ââ¢f« quodam luUam magisler SophiÃA Libanius Pa^ ^â^ogo cuida Antiochilt;e Chridiano, obuiam^duf, ®«i [comma ohijcit: duid putAS,nunc agit iüe Pabri ^^iiuiPieÃodit mox Padagogus : tuliano concinnuit ^lt;gt;culimi.sigmÃcäsbreui [cpultum irityrannii/m,qui ^briSitm tantopere perfequeretur. Ãec uanum re^ ^on[wm Ãit, quu mox paulo^occià iulianiÃma tota ^bepercrebuiÃet.
PA MP HILI A.
P^mphiliam pcrindcatq; Ciliciam,Ãdcuruat9 nugis ambituTdurus inÃnuat,ÃequentiÃime habitatam regionem, nee minus claris amnibus f^fÃÃtn.Diremit earn à Cilicia Pomponius,AntnM
4^0 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P A M P H I LI A.
rio prom^orio, pHnita Kela amne, PtolemfUi TM roea parte ad litttü digreffb. MopCopiam aUc^udn» do di^amconRat^quoniam Köpft uettaregnumlu»^ iftet.Aninis in ea ccleberrimm Eurymedon, poft ij^do Oellrui z^ Catara^ies^quihM ab impetu data nemi* na uidentur^ftndit cos TaurM,ca parte Sardemi^ttfgt; qtu LycM à Pamphilijs difterminAt-Lycijs eniin amp;nbsp;Phrygibuf ab occafu, ut ab ortu Cilicibw Pampbib^ coniungitur, partent auftrma mare aüuit, portuoÃt ftmbui perquam comoda^ in quibui z^ frequcM op Attalia, pida lacent, in primis Attalla ab Mtalocognoniino
Philadelpho didaft Straboni credimut,?^ Sldait^i^ Perga, manU A fu condlta. Euere er Perga inter pneipv^
ob Panu Dlana^ qui mde Pergea dlâa eft-Priterd Ajpenditi,er ultima Pamphillorum Phafelii,Pooip'^ nio. Pergam uenerut apoûoll,Paulin CT BitmAbat, èPapho maritima Cypriurbe traie^li,^{lorllm «⦠at que mde Antiochia Pifîdia: profeili, demum m Ly caoniam ucnerunt,inde rurftut PamphiliamWg'^oÃi fermonem locutifimtPergie,defcendertmtqfttiiâ''â^^ Attaliam^atqi mde rurfum 'm Antiochiam Syria wt* de prima crant egreÃi uenerunt,ftcut Lucot Ail M-feribit.Kon eft autem^ut perÃuadeamtn nobis dut bue Luca aut confimiles alios feripturce locos,re(le accl p'i aut mtetligi doceriue pofte ftne pertinente régionâ Hum cognitione, quant tarnen ex diligëti demonÃra*
PA MP HILI A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;461
*®'f er upto chartarum ufu,difcere pauds meÃbui ^^ibià baud multo labore poÃmt^modo huic diligen *'ââ âcceÃcntSidte quidc dpoÃolos egiÃe no legimu., Mitit tarnen iÃa urbs memoria EuÃachq ciuis[ui, ïâi pni« Berrhoc£ Syrilt;e,mox ^ Antiochia: epi[c6 f*** tSâ Arrianorü artibiu oppreÃies ,Traianopolm quot;^^taciae urbë, ConHatij iuffu relegatm eü, authore ^'^onymodnterprieclara eiia operauolumen exU» â** «frrf Qrigenem æditü deEngaïirimÿtho,hoc dh, ^yibonico, qui damonio afflatut, uaticinatur.Tales '^WGrlt;fc« ^ya.s^iu.óji'iiq uocari Cocliuifcribit ^^'squad tantundë eR quaà uentriloquosdicax.'Vt ^â?«ftwiM quoq; PythoniÃam cuiiK LucM A d, is-.
''''Wf«(t hbro df dodrina Chridiana [ecimdo,uen* ^^^oquam uocauit uelut reddita Graecauoce.Quen loniM Gratianui Pandedis fuis mferuit is. q. i.cap, ^^^iquod.üidiautë ita uidentur, quod uentrem er fâ^i^cordia, hoc maxime tempore daemon agitet,quo f^natica iüa oracula proÃruntur.lnde mfanire ^ fit
â â w etiam uates didi ueteribus,ut Maroni lib. ff.
Non miltus non color idem:
No« comptée manfere corna:,fed pedus atihdum, trahie fera cordât tument. Item: ^vehatur uates magnum à pedore pofÃet ireuÃiÃe E)eu'm,tanto magisiüeÃtigat ^irabidwn Ãra corda damnans,cj'c.
461 P A MPH ILIA-
HOC ipfum autem amnubm quibufdam tn corpofi dekgandii, per pnecedentU quidam commeritaac* cidere libro3.Periarchon Origena feripferat^quat admodum de eo in epiüola ad Auitumtradit Hierom nymui.Pueros itemcrpenè laUantes malisrepleri j^iritibut, er in diumos at que hariolos in^pirarialii feruerat, adeó ut Pythoniem diemott tenerum etM atatem poÃideret. Contra,Sando Ã^iritu alios,etiatit in utero don^ri aÃerebat, Ioannis excmplo qui Cbri Ihm agnouerit er adorarit nondu ceditM.Qui^m ^* rorem tanti uiri, uidelicet quod meredo demtredoue bonos ac malos ^iritus anima: Ãrtirctur, needum nA tie in lucem,erquod Pythones na[cerentur,puto E«« ÃathiumreueüilÃe. Alioquin fatis eondat,erl(f^* ptura tede reeeptum, fed er compertum,animas bo niintim agitari d£monqs,er oracula pronti plerun^ uera,quibui tarnen Ãdere nemo plusdebeatCerte proximo pr£terito anno uifus ed Engadrmythus adolefcens in Khetianodra,qui jhto tempore corre ptui demonio er acerbe agit at us,at que indedecii/ni^ bens plufcula tanquâ de 'însacri loeutus ed, obÃuris vera inuoluens, ut dixit Poëta : fed er pdldm coUau» dans dogmata exconÃffo impiaÃÃrte param atten tis pro fuo more pofjet imponereXidit earn puerum er audiuit nugantë,uir dodiÃimus AmbroÃus Blau* rerit(S,e(vminB,l}etia fuperiore Chridupradicaret:
/
P A M P H I L I A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;46j
^r^KwJf 0 ne nunc quidem quicquam cdndori eudn 2flico 4 deceptore iUo ^iritu tutum. Non abÃmiâis J^c prafagionuper AnAbdptijh.rum Ãndticu^ iüe WfliM erat, quo correpti fenpin decwinbebant,mde *â'2fNti fudoreexorto idcebdnt,tantittiimimmoti,do ^^^dpertu oculA,dc uelut ref^irantes tegre fe in pe^^ ^^^erigerent, coUnuo Mainûtes, Diem domini pree Mw ejje^quibufddm etidm dnnü es' diem mdicere ^!'^gt;quibuf iudicium lùpremum expeddremuiÃcr» ^^f\ahumetem Engdürimython (ùilJe^zy mori â^^omitidU labor dre creditum, quum dtemonio ta» '^^â'ogitatui prophetaret.Pdmpbiliahodie peut es* ^Scu es- reliqudApd minor,Turcdrum ditioni pa ''^â ^dhumetiedm eSquot; tpp mpietatem recipere cod» ^â lt;^ie tamepunum Deum colendum idädtjes* ^iam ucterA Inürumëti prdtexit, tarnen quid ca ^^^^ramp;um dommumnon agnoCcit, esâ Trinitatem '^^âonrej^uU, nihil leuiore dementia iam m hA locA ^^^ordtur,quà m cum Diana esquot; \oui,t^eptuno,Apol ^âamp;Aelculapio,decantatiÃi/mA quondam Ape no *lt;^buiuano ritu eSâ mpoftrice fiducia Ãaeraperêt,
L Y C I A.
APhafeUde eSquot; co ftexu Tauri quern diximut^ Lyda fefe aperit, clariÃmd quondam Ape regionum, esquot; fexaginta oppidd complexa,è J«®«tarnen Pauli apoSioli etate triginta[ex tantH
4^4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LY CI A.
extitefmt,reUciui5 partim beüo,porton tetnmotu diÃeHis. Tauritt earn no mdudit modo ut Pamphilii Uerumetiom 'mgreditur^t^aÃycitcs mterdimjiyCri gas,atciue ctiam A-nticragui ÃT t^tiodicectmuerl'iti, Cadmus dppeUatu^fStraboni, Vlmio^Ptolemgo-Ori tturitimaiu TelmeffiK finit, uetm oppidu,ad CorM reliquum or£ quad contra Khodwm cù,mjie{lés.?ri mario urbes Lycio fiiermt,'X.ttntui,Patard,P'i/nari, Olympia, Myrd,Tlos.Amnium m nure cadentium quot;Xathni è Crago,Lymir(t è ^AaÃycilefiÃM' Diuerfi à latere Lycm eodè monte delapfuf, perq^ tyedottis er Phryges means Koandru tngreditur.Viuius oda uo libro belli Macedonici \ilum uocatamnemH^ loca celebrem, cuim et Plmiia libro quinto meminit-Eà in Lyda Chimera mans,nodibusflagräs,nee fr» cul co Lphedium oppidum er ipfim fiagrantibm in Patara. ^^i'*^ ââ^^ PUniia.Patara Vanum ApoUma habuerut, magna frequentia celebratum,UKde Pataroiacogno nünabatur. Sed eefferat euangeltoChrishuetusnn-pietM.Ad earn urban Paulus ex Ephefo nauigdusap pulitÃmde Tyrum PhÅnicie uedus.Aél. u- C«m fi^ dam effet,inquit Lucas, ut [olutffemus aimifi ab eis, redo curfu uenimiu Coum, ey' fiqueti die P.bodmr, cr inde Pataram, er nadi nauem quo traijeeret m Phoenieem, ea cofeenfa [oluimusxumautëmeepijfii nabis apparere Cyprus, relidaea adfiniilrâ,nauigi uimm
LYciÃ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;46y
tmwm Myriam, er uenimui Tyrimi,nlt;tm lue Midi fliponebat onus ère. Erat autem Cyprm hoc modo 5«o luattradit, praterMuigundd er ad pni^ani ^t^tiuenda reüa in Cyprum nAuigantibiu.Q^od è â¢^«Iiiram defcriptionibus planiÃimc difdtur.Lydie ^o^Hc myra dl,maritima urbs in cuiM portu,Apo Myrd. w im captium in ^lexanddnà Mué qu£ Ualiani ^^(bat,tranfpoptUi c{i,Luca earn erAri/hreho Md ^^^Wecümititntibui.Adorum i7.Ciuoin loco obfer â¢Â®gt;|J((« lt;juod cum anted è Pdtardo porta reda Ty» 'âââ¢w tu,uigapet Apoftohu, iam nuc d Centurione res ^^lt;u^Alid uid er obUquiore quidem neepne diÃ^eit ^â^gt;u.uigat,fubledo uidclicet orictali Cypri latere, 'â$ emenfo peïdgo,quod Cyprum d Cilicia er Pam ^^^iadirmt, idppcium, quo coïludans uentorum *1**« declinaretur,drripi enim in allo nduis,et Ion ?' o!â wSitHfrf propdionerepeUi potuijptp conçue \^pfopdionè feruaffet.Vt enim in terris alia fubo *ââ*f Pâ'o re neita, atque alid itinera fufcipiuntur,itd ^ W pelago turiant pro cceli er uentorum di^iopâ* ^'^K^onplia.Qudnquam meertiora omnia funtoA ^^iontibus. nihil enim minui aut Ãdum aut condans ^^èoeÃAn Hieronymi libeUo de locisAdorum, '^''^^imuicronymum citans,non Myram,jedSmyr» *â^legendu putduit,cum longediuerfo latere Ap^e ®'M lofuci Uttoris receffu SmyruA iaceat.Myrant
GS
466 L Y C 1 A.
duti Lyciie,prgter alios or Pliniuidgnofcdl amp;nbsp;Stri boSed ctipfe in primis Luas tarn fidm Pduli eomis, cr hifiorig apo^oheorum Adorum author. Stephi nus item de urbibus, in Lyda Myram loc at,cut pn* terÃum amnis Myras nomen impofuerit.Plmius tirbi Olympum interijffeÃgniÃeat, cum Hieronymus ti* men Methodium ei darum uirum,qui fub Decioim* peratore Ãoruerit,trihudt.Et qui mox paulà Tyfi fpâ feopus demum m Chaleyde Syrig martyr io foent co ronatusSedÃeri potuit,ut à ruims Ãterit reduda amp;nbsp;inflaurata, quod fanè multis per AÃamurbibustera rgmotu collapÃs contigit.t^on tacendum,LycioriiMt quondam quemadmoda or Cilicum ÃorentiÃintM rempublicam Ãijje, çx ad Ualiam ufq- dominAtumi rino pertigiÃe,quemddntodu Cilices ad PeluÃuM^i pti promotes ÃnibusÃpÃs etiarn Cappadocibus,Me nis, Pamphilqs^ or Lycijs domituti gerant. Hoiie regna iüa tamedebria quondam eynumcquoque tot nominibus memorabilia,Turcg feruiuntffurcg inquam qui de inÃmo er mercenade mi 'itiepridif ad earn fublmitatem defidia noAra afcendit,ut impe do iam nonen AÃaÃolum,fed tn Europa etià mÃgd er opulento prgÃdeai.
ASIA PROPRIE MINOR. 467
ANte^ui de Caria dicercmult;,repctcre de AÃa atque indicare plaçait qu£ pars Cherromefi proprie minor i A fia tribueretur-Ctuod uide* ton aliquid mde lacis fjcr£ etià ktÃoriie acceffuru. ^üpraautem diHam ab intimo iÃicoÃnu adTra* i^Ziinteni Pontteam arbem, mitiu/m penmfula fumi 5«lt; minor AÃa dicitur,tametÃlibaa.,Strabo à Tar* fâer Cydni oiUjs^ulqae adAmyfum Paphlagonie, lt;^ftim lilbmiim menfMeH.lii hac ergo AÃa,rurÃm diieU, proprie minor diHa, fed diuerÃsÃnibui ter* tóMtd feriptoribtu. Agrippa etâm duplicë Ãcit,tejk flinio, Nos deleéla habito,pritnü Ptokmai fententiâ ^âpremas, deinde cr Lace expUcabimus hilhriam, i^^proprios minoris AÃe terminas indicabit. P tôle ^i'M quinto libro,AÃam proprie diilam includiti ^iptentrione Bithynia,à meridie Pamphilia 0quot; Ly* %lt;ibortu Galatia, de occafa Aegeo mAri.Quant P'^titionemutreceptâ hauddubie eyeofecalouul i'»'tm,fecatui aidetar Petrus apoüolus dam prioris fp^Le primo capite : Petrus, inquit, apofiolus tefu ^^i^faduenis j^arÃm imcolentibus,Pontum,Gala* ^'lt;^n,Cappadocidm,AÃam,Bithynidm cre.ybi Bi* ^hmam zr Galatiam ab AÃa feiimgit, nimiru hane ^P[lt;ttn mteUigês quam Ptolemeus.Veteru enm more â^im tantü regionum que cis Taar urn in Aegeum ^ ^ximam p4tent,meminit,aidelicet,Cappddociet
468 ASIA MINOR.
Ponti, GaUti£, Bithyni«e, Aplt;e, ut inteUigätur ^Ãi proprie minors ejfe, quiequid reliquum cisTawM eü i prxdiUii regionibta diuil«/m£nimuero ty P/f* nim quinti libri fine, mitium AÃlt;e de qua iam loquia mur,à , Lydie fine quondam fumptum effe te^ii e{llt; idem or Roanesfecutui uidetur Apocalypfim fiant ft ptem Ecdefijs Afilt;e inferibens, uideUcet Ephefinf, Smyr^ncie,Pergamente,Thyatiren£,Sardiane,Pbili* delphene, Laodicenlt;e,Qtte uniuerfie,'Bithynia,Ga* latia,Pamphilia, e^ Lyda indudutur.At uero Luc^ terriM qua minons Afiefiint,paul6 arditu definimt, ter terminis contraxit angudioribus,baud dubiety ipfi conceptam aliquam cruptata loquendi confiez tudinemfue etatis fecutus,fed operepretium eà di^ uerba refirre,que Adorum is.capite,ubi ficuiaft^ profidionii in Afiam meminit,dd hunc modurn ha* bent : Cum peragraffent autem Phrygian Gâ Gala* ticam regionem, uctitiq; effent i ffiritufindo loqd fermonem mAfia,profidi in Kyfiamtentabantire in Bithydam, er non permifit eos ffiritus-Cun an* tern pertranfiffient Myfiam,uenerunt Troadem G^-Exquibus uerbis manifedum fit, aliter Apanacci*
, pere Lucam quà m aut Petrus aut loannes acceperit, palà m earn er Phrygian e^'^yfiam, Ape demit, cum per eos feprofidumtedatur,qui tarnen Afiam ingrediuetitus fiteritfCySyroSiCyprios,Cilices,Ly donas,
4^9
ASIA MINOR.
â¢'^lt;iä!,P4inphilios,PiÃddx,Galatii^,Phryges,ViyfbSt ^^^Muiferitpr^dicato EuMgelio,quÃm ci Aparn '^m mtrare fiter it conceffum.lntcüigimM ergo Lu« **⢠rdm partent penmfulte proprie Aã tribuiÃe â^'â^nioccafumproxima mari,in médit errands A eo quot;«» amp;nbsp;tydiam fupra Ephefum e^ Smyrnam,com» ïâ'fi3it«r.Qa^ certe c^ttieronymus fj^eciaUterAÃie ^â'nine uocari tradic.UuiM partes er un t,ioma^Aco ^^gt;i'ydia,fortiÃimlt;e zr cultiÃma omnium AÃte re* {'°«i«« qu£ mtra maria,Euxmtim amp;â Cilicum,pro* ^â'nit.tiecdiffentit à fupradidisaUusLucielocus, Ã^i Aflorwt» 10. ubi poUremiu Apoüoli in Syriam ^^^^IK defcribitur,Ãc babet:Propofuerat ent Paului ^'^^cftiAuigare EpheÃum ne tempus tereret in AÃa, e^^mbat enim, fipoÃibikÃbi eÃet, ld diem Pente* 'âS« ageret Hierofolymis.A LUileto autmiÃis Ephe ⢠nunc^s accerÃiuit presbyteros ecdeÃa: cre.Uic â''^Nf cauiÃe Paulumne remorameiAÃaÃceret, ^ «eauÃa prederitam Ephefon, çy- petitam tà Ue* ââquot;â¢Oijod plane cum bis quie alibi dixit,cbfentitMi ^^^, enim in Caria Ãxtuit Ptolei):a:uf,qMnquam in ^'^â^pleriq^^ad quam ab AÃo nauigans primu con* *ââfnamp; porta mgreÃus eü,anted ad folds infulas con '^f«i,uidelicel quo à Uttoribus AÃaabüinerct.lAi* ^'^duteeuocauit EpheÃos,ut,quoniä certuseÃet ei^^bde AÃam no reuifurMn,pQSlrema lUos, quid
^è 5
470
quot; CARIA/
potiÃlmumincixfufaniloru agere, quidcduere,C^ cuiui maxime rei memores effe deceret,oräinc i«^i^ tueret-Officij erat non intermittere quod ad prcji^i* Euagelij periincre uidebatur:beneÃcq,ttocatos nipt ne qua parte exciderët^admonere-Hunc rurÃm plt;^ tes refumend^e nobis, zx quantum in^itutimei ration patitur,pera^rand£ longtM.Nec enim alia (quoded am)orbis pars, aut celcbrior EcdeÃarurn digitate, aut chriRianilmiper initia, AÃa obÃruätior jùit,iii nonÃne dolore retradari dus poÃit menwriaquain tarn paucis retro Ãeculis, ittcuria magis n(islra,qttM uüa urgente neeeÃitate amifimus.
C AKI A.
CAriam ab örtu Eycia, er 'm littore TehneÃitt finit,ut didu eü.A meridie atq; ite occafu, fc lagus,hmc Aegeum,iü'mc RhodieÃa Sepien trione Phrygia,Lydia,lonia.Strabo lAiandrum eim hae parte Imiictn fhtutt,qua loniamattingit.Pli* niusÃnam laÃium, qui tarnen dtra Maadri dlia Ml letum etiam ab Ionia exdudit. Pomponius BaÃlicnm Ãeit Cari£ finein,qui faÃio Boream uerfus prox'wnK eR.Quodhoc libentiusadmonenduduxi,quominitt mir um fiat Ledori uÃqueadeo 'm A fia proprie ddi£ term'mis eÃe uariatum-Caria ergo,penmfula Dorids prommês latus AÃieocdduimidmeridianodirimib Dorefean colons habitarunt è Graciaprofidbqni çp
CA RIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;47 ï
C nomen terr± dederut^demceps DoffS, Doriei oâ ^wtt[esap()eüati.ln eiuf iÃhmolialicarnaÃutqucn i^vi [umm£ claritatis ciuÃA^, qua Herodotü ar Dio lt;gt;ypim hi^oricos genuit, beUK poüremo attrita, è wiwrMfNMnupermumtiÃimti oppidumÃaniliPetri fo^^mine KhodienÃes cxtruxerant,proximis annis '^i cum Khodo 4 Turca captum. 1« penmfube cor» ^Gmdm, hodie Caput Chij 4 iMUtis ItaUie diäa^tyquot; (^aeam ah au^ro LorymA contra mÃulam Carpa» *i»K,i Borfd autè CeramiaÃtit Choo obuerÃa.^yedia ^imüons inter Coon ZT Carpatum incedit,Ãorcn ^S^mtquonddcum res Gracorti mcolumes effent^ ^ minus cuita,non minus tarnenÃrtüis.ln continëte â¢Â»ons Phoenix Ptol.di{lus,excelfoiugo 4 Tauro egref Kidfi« Carice au^rmum 4 B créait diÃugit, er Tau ^^in^Ãam procurÃum Ãnit.tuxta cum oppidaÃere, ^'^usmaritima, intusautem Almda, er ^labanda ^olomî qui R,hodi docuit patria,ct Stratonica aque ^^OtmÃquod hlabandlt;e forum R-omanitribuerut, ^onuentu in{iituto,qui Alabandicus cognominAtus ^^^^tenm rebus Afiatids ordinandis,quo expédie ^âw iurifditio fret,in urbes eâ cuiuÃq^ regionis prxa â^âiMdidribucrut, adiedis dioecepbus,hoc eH agri P®'^f, unde iUo fri cauffa comearetur.Qjtie parti^^ *ionw ratio prouinciarum propè omnium fiit,neque W Principum cura negledui eü, Gaüt ParlamcM
Gg 4
47X nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CARIA.
wtl^à fGertMni R.egimina uocantAnde ZT Mftropo les did£ Romanis urbes iã primarie zy Diaece^es, »rbinm fcilicct, gentium^ n'unis iuriÃditioms,acbiii» niürationes, quax noces poRea Epifeopi Orientis in ordmandis Eedefiarum ritibui^à Romanis fnntnui tuati, mox c^ tatmi iüis up, nec tu/m alind hiÃceiw minibus continebatur Chriüianis, quant ordo pubU* eus zr politia quidà , ad hoc minuta quo fyncerior eÃe disciplina omnium ordmum zrecdejiarum pop fet,uidelicet, cnocandis conHuuendisq; mmiUrisfi* nodis çelebrandis,alendis curandis^ pauperibus,cen fendis cadigandnq; moribus,zy id genus rebus dijs-C£teru promote,ut fit,terminis, Latinlt;e max'me ec* clcf!£ iusetiarn prophanum arripuere^ueteribusefi fcopis non ignoratu modo, fed çy negleäam ty cof temptum, quod à Chri^o difertepbi à cura feculi interdidum effe exiÃmaffent.Proinde ius fiwmjbof ed,diuinwmqnod in fcripturiscontinetur,admini^ ftrabant,iiumanum feu prophanum in legAus^e* gum contentum prlt;e(tdibus er curatoribus prouw* darum relinquebant, Sanè plufculosinAfaconuen tus Romani habuerunt,quoru quinto libro naturabs hijkrue C.Plmius memimt.Propeautem llalicarnaf fum Troezene opp.cuius incollt;e Troez^niji^hj ^ P^ loponnenpbus, er regio TroezenaPliniolibrodeci Wgt; nominate,Ut mediterraneis,iJyfawrbs,et TraUeif qua
â CARIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;475
1â« Thebais fliiuiuf perjundit, Eudon aUuit, Mide '^folliitni dicü.luxta Lycaones LttodiceaeA,Lyco Laodicea«
â¢Â»Â« è Lycia uenienti importa,mdgM urbs c^Pauli ''^ximetèpore clara^ante enim Kithridatis tam ob» i'^iojre^erat,clt;£terum reHaurata fiiit ac ciuitm fór» â¢Â»Â«B er dignitate adeo proueUa^ut ciuem habuerit ^^^onan, duo nüüia talentorü in popultm largicn» *^prater pecuniarn quam urbi exornanda impen ^frtierea Zenonem er ipÃum opulentumi,cui(ufi '*** Polemon fitii, Ponti rex, ut alibi quolt;^ diximui. ^oiieea ptM amoeniÃimui e^i,prater enim Lycum ^itim,Qapro etiam er Afopo de proximo uenien ^â^'f^aÃuitur.Agercircumiacens non firtilistïwdo,
W er praüans uederis laudatiÃimi prouentudn to» 'â¢* «utem fèlix regio,à terramotM^pnccipuu AÃa ^^)non mÃ^arent.Pianc alij in Phrygia locarüt J^ zr Uierapoiim,ego Plinium fecutui Caria attri ^'^,ftol.Laodiciam uocat^ernotiu eft eim urbis Con ^gt;gt;iut,Llt;todicëps diHui Plinio. {uxtaÃit Antiochia ^^tandrum uocata, MaÃieoamne è Cadmo ueni» ^^^dreunflua, haud proculaüdbente^Hieandro,in âi^ etaittit tia^icui-Sed illullrior Laodicea eà pro» f^o' Paulwm,qui Chriüum docuit, er epijklam qua W* ad Timotheum infer ibitur,ex ea urbe Ephefuta 'â^?i- Plures autem dut nominis cum paÃm feerint, ''^i^i elariores noÃiffe^una Syriaca iüa Luca eua»
Gg 5
474 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CARIA.
gcU^ic ptilria,et altéra AÃatica,de i^M iam dixitnui-fuit çr Galatica conÃnii Phrygia Laodtcid,hMi procul ColoÃis, in qua Paulus non fuit,peut nee Co* loÃis,quodipfepalimColoÃ.i.capiteMicat.CluM quant eiufdem epiâol£ ultimo capite de utra^ adnii nuifJeuidetur,illafcilicetAÃaticdliierapoliuicinii, altera qua: iuxta ColoÃM eh-Sic enm Coloffenfesal loquitur : Cu recitata Ãeritauobis epiÃdaÃcitcut zr tn Caodicenpu ecclepa recitetur. Et earn qiidferi pta eà ex Caodicea^ut uos quoq- legatis çrc.PalriM fcüicet Laodteiarn Phrygia mteüigens ColoÃis pro* xmam,quant non uidit ApoHolut-Dein altéra Cari* cam iuxta HierapoHm, ex qua Ephefum ferip^erat. No« quadrat enim ut ex eo locoÃripÃfÃe uideri dt^t at ApofloiM ad quern nunquam peruenityt autem demuieandem LaodiceameÃecuiui hocipfocapite meminit, tarnen diuerfam ab ilia qult;e i. capitenomi* tutur, ey duos mAÃa Laodicean cÃ'e,quomm metiù nerit Apoüolut, de ipfo fenfu epiflobe conuindturM .ora C arid ultima e^lafpti urbs,de qua Ãnua lafun feu taÃiK cognominatui e^,nam cy Ãmplici famp; da plici utra^j uox elÃrtur.Sormuf,apud laÃumjnquit, urbéPanionite pueru Delphinmadamauit-Sic enim iüic legendum arbitror,non Eabylonia: ut prè habet rxemplaria. ES enm Panionia facra quondam torn* but regioÃc di{la,authore Popomo,quod earn corn* muniter
CARIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;477
Mwfcr Io«eî colerêt.Strabo Iib.14. tribui cäm à mA tijlndijsabjùi(fç,çj- templu habuiffeait Nfpt«nico giwiwMo Helicon^, m quo ftitis diebui PnenenÃa nmumlonum nomine facriÃcabant.Quodqnident iHud[acerdotiu erat quod iuxta laffu/m ÃiiÃe Solinut â¢t»i«jt.PHfo dwtera er dpMd P/iwiuw capite 3.librino ^kgendum: Puerum Alexander magnm PaniQm£ Nfptiwii facerdotio pritfèdt ere. non quadrat enmi ^obyloniicuocabulu, cwm, quad id temporis in Apa ^^ebat Alexander, turn etiarn quod remota à mart ^lt;dgt;ylon,etiamà tuncab Alexandra capta piÃet, â¢w« baud magno habere Neptuni numen potuih l^ccedit ad hiec,quod Strabo in odauotradit Prie» ^wÃs facripcio Pai}ioni£ hominem quempiam iuue ^^lietute uigentempr^peere apueniÃCfUt mteUiga» ^s AlexandriconpUum etiam occapone adiutum, ^non lüwm prfpeeretfacerdotio, cui palim puere â'^wn epetuifum .Libuit hoc obiter, quoniam AÃt ^'«entio incidipet Ledori aämadü proponere, quoi tditrem tiermolaum uocem Ãabyloniet mexcupant ifinlmiÃpe.
IONIA.
Ptiniui quinto libro,\onia,mquit,ilaÃio pna mdpiens numerop ambitu littorum Ãeditur. Terminatur ab ortu Lydia, qu£ cy MÅom4 f^iab ocepu Aegeo, # Septetrione AeoUde,ut quie»
476 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;TONIA.
quid Phoceam inter cr tajjum ijcet,totu/m tonii tri KUetUS^ budtur.Vrbium eim maxme Celebris Miletus,aiput 4liquando regionis, cr fuper oduagmta urbitm (xr eun(lama,rid genitrix,utditPlinius.Ex Miletolùit Timotheus iUe Muftcus, quem libro t. inditutioniM Quintilianus dupUces mercedes ab dijcipulis quos alij inÃituiÃent exigerefoUtum fcribit,fùciliusrtttiit rudë docere,qudm dedocere q praue didicijfet-Bniie urbem er Paulus ornauit oratione illa quant ad Epbe portmi presbyteros habuit,digna. meo iudicioqnt omnium Templorum postbus infculperetur,utÃniid fgt;ffidigt;ZJ' qui prlt;tfunt,admoaerentur,nec immundiis numus^onge minus impium animum facris adnume* tent, er eedeÃie fperdifcerët mdignoseÃecatu^vo qui aut auaritiaqualerentfordidi, aut mandata do* cerent,do{lrinas hommurntQuiCurios fimulat,amp;â Bacchanalia uiuut.A Mileto urbs Prienefiiit,'biantis patria,Gr monsuiemus Mycale.PromontoriumTro gilium aduerÃum Samo, er ultra Pangilium m ful* EpheÃus. cherrimoÃnu poÃta EpheÃus longe omnium tonica* rum urbium dariÃma, er ^Ãi£ olm lumen didagt; Vrbis Ãplendorem Ãtus auxit,primum oppidoruÃe* quentia circunÃeptus, quorum omnis olim AÃatied claritasÃit. Obiedæ autem Ãnui mÃuhe crût memo* rabili Ãrtilitate, er quibus ora etiarn AÃxaliquid debcat.A Ãmüris Maandrus Ãuitf à Phrygia monte
AK«
IONIA.
477
^^locrene(cjum CieleniumPtoLuocal} exortuf^^ fff Cariant placidui,omnes cos agros firtiliÃimo ri« ^ws Imo, in Aegeum effluit. A dextrii Cai^rm, ^ 'pfe ^jiaticarum opum ueilor,quem è Lydiit Cylba ^o monte uenientein er frequëtibM audlumflimij!, /if»« i'Se EpheÃnut excipit. Creditu eli utro^ amne *lt;tt« limi Uttoribut inueäum, ut terrât propagarmt '^mariaÃeutin Aegypto ïiiluf,cr mfulMcontinen ^^innexuerintMons Peon uitibuiconÃtuierarbua hnobilis,latut urbis adauroram nergens j^eHabili ^«nitate pr£cingit, Cieterum à religione er ope» ^^t^mo Dtame templo in tantum auüaÃma eSl, ut ^âiwiuodecim urbes lonia aliquado teneret,omnium ^^tn pradpua Pphefui habitaÃt, nee aliud opulen *'i« templum per AÃarn, aut ornatius creditum, aut k^(llt;itiim,quam Dian£ EpheÃn£ templum-Strabo fiitboreSi, in Cataonu Coma,nis,alijsq} Aã lacis di ^'Sima facerdotia t^ummum ÃiÃe,er quibui regio fwgKme orti^pra^ccrentur, parsq- agrorum er iu^ ^^[ütionis illoru poteÃitis eÃet. Omniu tarnen opes^ ^owia, onAthemata, EpheÃum namen uicit.Tem» flwn urbe media furgebat, Gr£C£ ma,gmÃcenti£ uç f^anmiratio^ut ait Plinius,Ducentis id eruigmti an ^ÃdimiÃrebatur à tataAÃa,poÃtumq;tnpalUââ ^'^iÃlo,neterr£nwtus fentiret aut hiatus, longitudO ^Ceex.XV. pedumÃatitudo CCXX.erat»
,478 IONIA.
ColumM centum uigïntifeptcm ù finÿilhre^^ tatieAuxta templum Afylum erat libertdtis moUi ad fludij Ijgaduab A.lcxùdro extenfum-Quod Mÿt ilut tarnen damnofum effe ratas, quoiuà impu^idte propoÃtamaltorumlibido adfcelasi»uitaretur,itf^ turn fècit,ut refert Strabo. Fons CaUipim propt ten* plum amanus, e^-qui procul uenictes uel a^c^u re* crearet. Intas imagines,pmulacraq; auro, argent», eborc,marmoreconj^icua.Donariaitem à regibuf, urbibus,gëtibus,populii collata,dicata^;,qult;e oinnia uel per je ipfaf^edata çr cognitaperegrinAntiuru itinera er Ãidorem leuare diÃgt;endio er »per^û^^^ precium uidebantur.l\lioqui er urbis luxus,er eie* gantia,er copia Ãuebat aducntantcs,Ãpcrqi omnii rumore Ãiarlb,utÃt,alij alijs Ãma excitatijucceie* rent,necuüus effet uifftandinuminäÃnis-Cumuo* torum quoq; nutliK effet, magnus ibi artiÃeum pro* uentus,mAior Ãaeerdotum erat,ff)lëdore,ornAtu,op» lentia radiabant omnia. t^eaeuo ullo aut foculoei mAieRasuidebatur mteritura.M uero moles iüa ma* gmÃcentiÃima, tanto numine, tantis opibus,tantat^ Ãma per orbem nota, CHRISTO EpheÃijs per paupere,humileinq; Apoüolum pr£dicato,itaceÃü, ut phu minas triennio magna, urbis pars,DianA ffre ta, er reie do idolorum cultu, redemptionem peril* Ium Ãdamamplexa Ãterit,praeterea libros ueteris
IONIA. 479
â¢Â«rntiie er nugicitfuçierilitionii plenos,nec paruo fffew comparâtes,fttfinmii tradiderit,ceu LuiM 19. ^^p-fcripfjt.Pnedixerant prophet£ Ãiturum,ut j^iri â¢âW jidfi getes eÃent accepturiC/cliilurg idold, Cbri ^nfautur£,qui no luxu,ornAtu,j^lendore,Ãmula» ^^,opibus,donorum elegant id : fed fide,humiUtate^ ^ncntiit,beneficentia,fynceritate,^ proximi di ^^ione colitur.Etknicorum fapientes à faerie auri ^icntic^- ufum fummouendu cxisiimdrunt.iiec me» ^(figt;u,nec impie Versus:
^^ite,mlt;iuit,Pontifices Ml fitcro quid facit durum? *^|v hoc quod Veneri donAtlt;e à uirgine Pupp£.
*^lt;1 ni igitur Apofiolu audimut ex prophets id re» tae AflorM 17. Mtiw opmione ducdmur,coUDell ^^^ttihumanA Ãilis manu? Pi cum non facta modo f'l er prophana litera tefientur dd Euangelq pradi ^'^ioncm opes iUoi tcmploru cr filforum numinum ^â['n'^fiilfc,pr£tered lege dhrogata, ne ludaorum ?âilt;icm tuffa quonddm ey imperata a Deo opulètid, l'^^tcrit,ipfo etiam templo Ãndittu fubuerfo : quid *® wj agimus,dum contrd ueterum exemplum,con ^^onfwn eccleÃa tot faculoru, contrd clariÃma fert P^^tiriioraculd,in hocmeumbimm, ut domut facre ^gwitts elegantes fint confina,ut hocm^ituto ran ^otam domino ficiamus, qui manibui humunii non ^âgt;^ur,Quanto fatiusfiiret opes m pauperesfioc cä
430 IONIA.
utuaDn fewplrf («t inquit iüe)qMm 'm nolentienid jiruilurdi effimderef lÃud eniWynià ^ÃorÃeripturt wbent,hocuetattt.Sed redetrndü ad Epbefum^inqutl illuilrandaPaulmauigÃMM Ioana euägeU^aäc* ceÃit,htmc en'mi Epbeà comm oratum crdeÃnUtM e^e lib.j.tradit BuÃbius.Certe ircnaM libro de bare ÃbuiÃeudo Aã eccleÃjs ioannemprieÃijÃ,G'ââ^ Traiam uflt;^ principatwrn uixiÃe,docet.Vt Me colli gi queat loannK Euangelium fera fcripturm,urgente, ceu Hieronymus tradit, Hebronitarum bareÃ, qui Christi ante Mariam Ãiiffe,hoc eü,uerbum aterna carnem Ãäam eÃe, negabant. Sic feruauit in qutlt;^ momentatemporumorgana,Ãuadomintu,que VE« R1T A T E M tot nwdisÃatana Ãuggerete,inuäÃn, umdicarent.Hec eil EpheÃu, quam ex uMulu ROquot; manis ApoHoltu eil confolatui. ScripÃÃe eum ff priorë ad CorinthiosEpheÃ,ex itmere,cum alte con ieilureÃunt,tum bec prlt;ecipua eil,quod Lucas h^gt; i^.PaulumÃubÃÃente 'm AÃa Timotbeu e^ LraÃun prlt;emiÃÃe 'm Macedonia tradit, quu ipfe mox panH eÃet fecuturus,Et quodultimo capiteeiusep^lfgt; Salutat,mquit,uo5 'm domino multum, Aquila ff ^fi feitta erc.Qtios Epheà tarnen reliquiÃe Paula,cwni ipfe 'm Syria têderet,palà m 'mdicat idê Lucas Ad,io. tiunc reliqua loni£reddemus.SupraEpheftimViaââ gneÃa iacet TbeÃalorum colonia,adM£andrtt/mco
IONIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;481
?*w«(n4/(lt;, propter earn qui ad Sipylum dicilur,in ^yUa-Vulgatui i^cgentibuimos,quo erroridi^a ^(nUafuccurratSic SyriiLaodicea una ad Libanu âiicùur, ne feorÃm prolata uox, cam indicet qui 'm ^iiem Syria ad Orontem iacet.Germani haudalia ^ÿi discrimine cognomines locos cxplicant.Coloa ^W t^ipfa lonii urbs eSl,ad Halefum amnem pta, 'gt;*» tAirante monte, à quo tern in altum abeuntes i^iwnSuliÃmM Cbium uerfui prominèt, 'm qua Ery *^lt; qm SibyUi fierithn nomen dederiit or daa ^^wene iacct,z^extrapenmfula in altero Ãnu Smyr ^iein Phocis ilia quiM,afsiliam m Gallia genuit, 'ââM nurit'mii poüremaSmyrna amoeno litt ore Ãa ^5«»ne ^Uete ajfunditur, Plinio,uafluta quondam ^^ydis,Ãed Regum opera 'mtegrata,ut Pauli ficulo ^^^iiiubiepulcherr'imaÃcrit. Eundem Ãnum amnis WffmiM influit, multos alios, fed pneipue Padolum ^â (^«1 Phrygii nomen dedit) Phrygem, recipiens. â¢âfail« montem Smyrm M.aduÃam tribuit, er Con» âquot;âll«« Smyrmum indicat percelebrem quondam, ffilonge podhabendum EccleÃi quam apoÃoli 'm âlt;âlt;frbe condidere. Polycarpus earn tenait, apoÃolo* ^iifcipulus,qui dicere folebat,f^ihil eÃe pro uero ^^^^fiendum,quà m quod condarct ab apodolis tra» ''â«»i.QHiJni fententiarn er Pupii Hieronymus tri* ^ Cr ipfe fecutus ed epiÃola quadam ad Theoph»
⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ab
481 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lONlA.
contre lorf«. ttierolblymitanu.m cpi^copum, ubi i»* quit, Scio me aliter habere apo^lolos, aUterreliquos traaatores,iüos(emperueradixilfe,iüosinquibuj* j dam ut homines err are. ïdem author tradit Polycar* puma loanne epifeopum fact um, totius AÃte prind pemuirumÃiiÃe.vimis certeexu^useSlfubtü-Att* [! * tonino er Aur.Commodo,Anno ChriHi C L X Xlt; j nee multis annis poü cim morlemmgenti terrametit ' eoeujjaciuitas, deeennalilibertate donata cSl,quo[e inÃAurare poÃet. Dura fan'è iüis feeuld ChriHia* norumcoditio fuit, quu principes ^uguüititcdrreli giond prietextu, ipfarn (qu^ uera e^ religio) fidë 1» Chritlum fubuertere er extinguere niterétur, i^utM ' deorumfuorum ueterem cultum, preeterea er ceri* momas tot feculorum u[u confenfuq} recepM,erto^ turn iüud fatana regnum, quod c£cis animis longe confuetudmis pr£fcriptio mgefferat, aduerfum do* nbsp;nbsp;nbsp;' ilrmam que wnum Deum priedicabat,plures nega* ' bat, tanta cum cotentione propugnandum deffènden dumq; recepijfent. l^ibil enim quictu noBris aut in* i ' tegrum,nihil nonfummoeum difermineconiundu erat.Primum impietatis er blaf^hemie nota fuccre* feëtis Euagelij fima. traducebatur.Deinde lefecjuoi^ maie^atis arcefjebantur, quifacrofandi Imperij Ra
mam receptam, atque adeo maiorum prudentia,con * pUo er authoritate mdudam reUgionem deoru con â
IONIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;485
^pfifjenl,apud 4rtix or délabra ^uAmnum wn fax â^ijlcalfcnt^mcenjum dijs maioram miitorum^ gen^ ^itrnnonadoleuiffent. QuorumuideUcet crminum, 'â« reos fefe ChriRiani cottidiatu con^Ãione fua ^^rentur^necdiuellitninisullii à Chriüo, longe mi â^'ii^itbduci perfaaÃone posent, crudeUÃmK ediélis ^profcriptionibui aÃHüi funt,oâ indicibiu propa ^'^pritinia Ãrantur, ne reliqui effe «Ho loco Chrix ^^i poÃeitt. MitiÃime duté turn res dgebdtur,cum '^tfeturChriRianos nonrequirendos quidemjcd â^Ilt;toï ptmiri oportere.Quale Plmiofuo Prouincia ^ierati Traianus refcripferat.Cejfantibui autë cy *quot;â lt;!#« comuentibui Principa ammis,dderätdrtià ^inddioru, calumnijs, crimindüonibM,dclationix ^4^ui : qui m tüorum aulis pefinde atq- in pelaga *â*lt;»â¢Â«Â»1 turbines,fubmde alM atque alus perfecu» *'®ii«B procèdes commouerent interim uulgtK cornquot; ^'^^scafas rerun adaerfarum undecunqi mgruen *'ââ¢Â» Qhnüianos trans^rebat. Si pugndtum er at im ^^ââI^^eà annonA laboratum,f terramotusà allaquot; , ^'ââ^^s,liiatuf, pelles, à grandines ey catarada: nox ^fâ'h,à exundaÃent flumma, deorum id quidcot ^^^ibuebatur,fed mde nAt£,quod Chridianos Ãrquot; J'*âgt;c toleraret imperium.^uUum probrum crat,nul '*gt; iedecus, quod infontiÃimte proÃÃioni non impa '^^^Ãeretw, Proinde tanta indignitate tradatis ne üb i
484 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;IONIA.
t« publicum quidem prodire inter dum Cbriüidmsli cebat. Quod equidem admonendum duxi, quod M* nuduertam multos effe i£tatenofira,qui prlt;efenti re^» rum jhtu perfuap, dum legut dudiuntq} Petrum Ro nue tôt annis fediffe, Linu, Cletum,Clemente,alios!^ ueteres Vrbis epifeopos, tanta cum dignitate,graui-tate cr uigilantia prafedijje ecclepa, Polycarpu au tem epifeoporu AÃa principcmfùijje, perinde turn, aut pace,aut dignitate üâ f^lcndore,autÃuQrehomi num habuiffe ecdeÃas ueteres,at^ hodie habent per Europas:cum longediuerÃm uetus hi^toriapro^ dat,longeqi alijÃnt hodie no^rorum mores er gt;'gt;^â^ quam tUorum ÃiÃent,quibui nihil er at inter inÃdiit, er perfecutiones quietum. Memorabile uero quoi feribit diuus HieronymustLegem iam olim 4 Row^a nis latamÃiÃe,quie iubebat mimme dimitti ChriÃia^ nos, qui femel ad eorum iudiciu effent pertraÃi,qui cauffa er Apollonius ,Roman£ urbis Senator, fub Commodo principe (tot annispod Petrum)à ferito fuo,quod Chrillianus effet, proditus, quanqudm Ȉ gni uolumine in Senatu le{lo,Ãdeifult;e rationem rei didiffet, tarnen huius fententia capitetruncatiuesi-Putamus ne, aut loei aut reÃgij multum,eias tempo* ris epiÃopum habuiffe,Ãuirum ilium Senatoria di* gmtate conÃiicufum,quemqi er urbisÃuor er ordt* nis,fuortvm odio exmere debebat,nee duitiU nee di*
IONIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;485
^tiütuttitd cR^quineiob feUdm cut ledeuouerat ^fiendum eÃet^ Arbiträr autem notum omtubuf ex ^âigt;nitrigmtaepifcoporu/infucceÃione,qu£ à Petra C Pawlo ufque ad SylueÃrum zx Conüantinam m f ^«torent annorum minimu trecentorum j^acio de» ^citur,nuÃlwmÃiiffe de quo,Lege iüa obtinente, fuà fciwn Ãimptum non Ãt.tam in GaUijs,ut libro quin ^'gt;irlt;idit Lufebiw5,apud Lugdimum z^ ViennamfAn â¢âWHO Vero imperate, circiter Photrni tempora,cut ^tntiuÃicceÃit,ChriüianK interdiäum Ãtit,neuUii ^owbui habitarent, ne balnetü ingrederëtur,ne pro» ^^tent m publicum, ne publico priuató ue loco con» ^lt;cerentur. Qua props mcredibili Ãeuitia magna, ks M^rorum latebrM ^Ãecm inhabitare com» ^l[acSl.Cui autem ueroÃmile Ãat,mitiufhabuiÃe quot;âipp «rte tyrannorum alumnA,iÃo[aculo Cbriüi Kitwes,quam in ProumciahabuerinlfPromdead» ^ifän me jùteor,quorundà inaduertentiam,qui pa» ââ uw expeÃs temporibui, primis ilUs eccleã Romd® quot;'® ipiÃcopis, templorum extrudiones, poÃfeÃiones â*S^orum, ?y nefcio qu£ munera per urbem uelut i'â«n,Chridianis didributa afÃagüt. Quaà uero ere ^^eopui habcamui, hoe eis permiffum, tanta indi» ÿiitite tradatis, z^â communi totim duitatis Ethni» (Wum odio contemptis,ut ne prodire quidem, eeu di ^bplerunqi auderentfOâ benigne fecum agi turn ere
^h 5
480 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I o N I A*
derent, quiimmtermiÃiiperfccutionibus,atwbeto* lerarentur.tpfe TertuUianui uetui author,ey qui Ãb Imp.Pertinace multo tempore Roma: (ùit,palà niinââ nuit^ne fito quidem tempore aha templa ChriHianis fitiUe,quó.m Ãmplices domos in quibtu fititis diebut Æ deles congregabantur. Coituiuia etiain, er Coenam H lamfacram pro ueteri more celebrantes,aliaq; id ge^ nus quie publicie diÃiplm£ erant,exercentes.De qui re ipfe j9. capite Apologetici différait, tieque uero hxcaffèro, quaff autufum damnem temploru,queia longe optimum duco, aut iïlorum opinionemfcqiar, qui fommant eedeffam non paffe conffRereniÃamp; perÃecutio conff/kit er Ãeuiat. Sed magis ut hiftoriii fua fides iãÃa feruetur,qHam pleriq- adulandinugif quimueri prodendi ftudio autfitcaiu, aut interner* tunt-Cuperem autem facrorum antiRites,mei)writt tant ar tont rerum humiliari,non effèrrher ffmulad* moneri officij, ut er gregem pafferem Christ ffn* gaine redemptum, 0- dodrinamquam ffe retinue* runt apoftoli, ut fanguine etiarn fitfo obffgnarët,W aftmarct nMgno,quà m magnus iüe cel,qui eius iden dicfitit author.
AEOLIS, TROAS.
APhocea mar it tim a urbeAeolidis initia, iotua digreÃis Ãumitur.Prima eius duitas Eka,dein Pitana Arceffhe Academici patria,clariÃi»ti f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Aeolica*
AE o L I s, TROAS. 487
AfoIicdruw.iHxti flwmen Caiürm è fAyÃd ueniens^ ^itnum inter er Elcam Aegeum ingreditur.Pompo ^w primo libro Acoliam ante, Mypam dida Ãijje ^^,er Troada connamerat.Erunt igitur fines Aeoli ^it,lt;ib occafu HelUÃiontM er Aegeum mare,contre ^nbon infiulam^ab Auflro lomd ante diHaà Septen ^iwe Phrygia. Oppidorum celebriMn,pra;cipuum ' ^,^dramyttium,cuiui Conuentusquondam,Adraââ Advimyt ^yttenusdidui.EtAdramyttittA lUan^uis in Lkcæ''â'quot;' ^(dscap.i7.cui primum uinHus Apoftolus à Iulia ^mturione Komam nauigaturo, impoÃtui Ãit.mde ^â'iandrum,Scepfis, er in Httorumfiexu poÃta Afi« l^y^etolorum colonia, er aliquando Apollonia di» ^0,cuius Lucas A£l.io.ad hunc modu meminit : Noi *lt;*i(n cofeenfanaui foluimus AÃonÃmde excepturi Affos. ^âitlumjfic enim ordinaucrat ipÃ, per terram iterfit ^wm ere.Haud proeul A Ão,promotorium Leilum ââ¢loflitwr Aeolin er Trouda di{ierminans,PHnio.ln» â^^Troi« oppidum,colorda P.onMnA,zy apoÃolietiä Troas, ^^ote Alexandria diélum,proximum UeUeÃonto er quot;Toledo infuhe in ipfn HeUeÃonti fitucibusiacenti^ â(^ne ferne Le£lo,iüinc Sigeo promontorio feptat
Lucas metninit Adoru.ie. Cum autem pertran» i'ucnt tAyÃam,defccnderunt Troadem. Et iterum: ^quot;»i foluiÃemus,inquit,a Troade, redo curfiiue»
Samothracem ce, Quan quam prior locw de
Hfe 4
488 AEOLIS, TROAS.
regione accipi pote^ in attain è Kyfia Pdultu defcea dmt. Eft enim Trois er urbis nomen iem didte çr regitmeube cui Phrygiafuperfünditur.ComodiÃmi autaned èTroadisportamThradam ert^acedo niarn HAuigatio.HJleminit eim urbis er ipfe Paulus [e cunda ad Timothewm 4. cum ait:Penulam quant re* liqui Troade apud Carpu/m, cü uenies apporta eye-lilt;ec eSl Troas,ad quam Apo^lus podremo peragra ta Gracia er^^cedonia appulit,feptem diebus in ei moratus, Ad. 10 .ciua er panem nodu Ãda con* gregatione, cumfratribus ^cgit, 0- degudadt, dia collocutus, fermone^ ufque ad diluculum protrado. Quem locum pleriqueÃuieopinioniaccommodâtes, Panemfregiffe tantum, hoc ed, alteram Eucharidii partem didribuiffe Apoflolum contendunt. Non «i* dentes Eucharidtee feu Canæ dominiez: célébration nem, inferiptura, panis fradione figniÃeari Quad hoc tarnen uel uno loco Apodoli dariÃime conuin* citur.lam enim Cormthi Ãcrat Paulus,zr epidolam fuain ad Cormthios priorem iam antea ex Epheà nd fer at,in qua eumfe ufum ecclepx iUi de Coena donii* nica tradidiÃe tedatur, quern non ipfe coplio aliquo indituiffet, fed quern accepiffet à dom'mo.HmirtM, ut congregati de pane ederet er biberent de poculo, hoc modo Chrdi mortem qua effent redempti,annun ciaturi, donee ille olim è coeledibus mundum iudid turui
AE o L I J, TROAS. 48.^ ^'''^utrediret.Putandtan ne igitur aliter Paulu Troa» â^ lt;»yjleria Caena: peregi^fc quim peregit Corinthif *W ituerfum Troianis tradidiffè ab iüo, quad tanta 'ââ1 ajfeueratione fe à domino accepijfe affirmât? ^^cipuequod i. Corinth.io. Corinthios ab idoloru fât« er communione dehortatus my^enorum cos ^horiüite ita admonet, ut euidenter pateat, Apoffit ^'â'nfacramenti illius inkitutione non corporis nw* i^iti, federptà pro nobis janguinis memoria Ec« ^^ijsproponerefolitufiiiffie, quo certiusredeptio« quot;Kfwic uelut teffiram quandam reciperet,cr in ani» ^â ^quot;nreiKcaret, italics in corpusunumcomparas fff (idem,ut merito nullius alius membra effie poffica ''»tsquà m dus, cuius caput Chriüus eil. Non auteni ^^rporis gentium cuius caput daman di Ande bte il» I'w Kcrbij funtiPoculum benedidionis cui benedici» »Ms.nonne communicatio fanguinis ChriHi eil? Pa» ^^ quem jrangimus, nonne comimnicatio corporis ^briüieii? quoniam unus paids,un um corpus mui» d^tmus.PrgoÃunum corpus, b or um membranen ^imus qui extra hoc corpus fumtAlli autem corpori, flt;niloteÃe,e^corporis er fanguinis,panis crealicis ^tmmimicatio attribuitur.Video quidem dodos ui» tos hodie de partibus fâ¢orfum cxhibendis uehemeter iigladiari,er ufum dus rei ueterem fuiffie audio qui dim affien,tarnen no nip recente, er, ni ftUor,à ter»
nh y
490 AE 0 L I S, TROAS.
tiocjUiTrtó ue fteculocitrd^mtroduélumimieniOfCM tonglet interim pliu nongentis annis non OrientAlem modo (gu£ufum earn nunquam intermiÃt) fed Occi duam et lam EecleÃam, intégra facramento,ut e^i ChriHo inüitutum,ftne difcrimme uti fiiffefolit«ntgt; Nrfm er C A R O LI magni tetmi hue morem tenait-E( te^iantur aüa fynadartm quarum dam à morte Ci roli Germanicarum, quibm cy Kamani presbyteri interÃerurn t,indiuifam eo tempore Eucharistie coin munionem fitiffe, neque uüum,quod fciain,ueteriiM aut mectie iCtatS interpretum uidiffè me recordor (quitarnen nonnuüos uidi)quidmiduieEucbariSi^ uilam rationem priefcripferit. Quad fieri tarnen non potuijÃetà ea de re quiequam ÃifÃet lÃii Ãcults ib Ecciefia defimtum. Accedit hii quad tot uetermn amp;nbsp;recentiorwmconSitutionu er decretoruncompdi* tor Gratianui 'm fuis iüis Canonü Pandc£iis,nu[lt;îiKn» uüiuspartis facr£ cocne^feorÃm LaieisdaU,acne morts quidem iüius in totam fiecuU ufque meminih fedubique uniusfaeramenti, duobus ÃgnismSiiidt mentionem ficitAdem çy apud Lombardu uidere cS tequalem Gratiani, qui lib. fentent, 4. multis diSw^ Ãionibusde faeramenta EuchariSie curiofeomnii èxcutiens, nufquam coeium diuidit, nee aliud Lateis, aUudfacerdotibus quod fumant prtefcribit.Sedfiin* pUciter dupUeem manducationem facit carports amp;nbsp;fM*
AEOLIS, TROAS.
49»
ring«â«!» ChriRi,uidelicet j^iritualem er fderänten Mfm.Et i« facramentaU quidem perpduo patient ^ ^lt;iliccm,puc,quod idem eû,corput er fangumé com picditur-Vloruerumt hi duo uiri fub imperatore^ri* ^(ficho primo, cIdriÃimoSueuici fanguinis duce,an ^dbbme trecentiiÃxdginta,ex quo primum tem»
, ke te fcriptum, quad Caiwmcü uocant,er Theo Iâgu qtt£ Scholaüica dicitur,in orbem Chriflianum \ ^rfaunt.tiJec me latet quid Gerfon infynodo Con I^tienp(enferit, er quid libri dut de hac re (cripti P'^ejirant, fed fâteor ingenue, me non uidere, quibut quot;ât fmpturæ out idoneorum mterpretum dimtaxat 'Ofi«« qui ante Lombardum uixerunt,lo(if tdlimo **(*«C defindi poÃit, quod iUe uir alioqui nec indo» ^lt;^nec impiui tanta fecuritate afferuit^ Nfc uacdt âââpfæ/fHtM hancrem ad plenum excut ere,er à ua» ^'â^ât,tarnen oper£prectum non effet,cum nuper hee ^teriaabunde à difertiÃimii uiris locupletiÃme di ^^tatdÃt.dludconfht arbitranteBaÃlienfe fynodo, ^'i expedata Gerfonii opinione, Euchariditeufum rbutraque^ut ttocaiu)ffgt;ecie,Eoiohcmif ut puim ^fw £fcriptur£ dccommodum,fiiiff'e tradUim.P^c â'9«» fufficari poffet exneceÃiiatepernüffumeü 5â*âd alijs nà Iiceret,cocepti5 etia uerbis ra ada eft, ^ielicet qued authoritate domini nodri teÃu Chridi ^ ii'Ccleã ner£ ffeÃe fine hoc modo fumpta Buchet
49^
LYDIA.
ridiaBohemis ptlicitd,cr digne fumenübui twilit tie falutarii.Sed hæc nunc omittimui ad Troadem reucr tentes, fupraquam rematius d mAriGargarafiierc, ab AÃijs conditum ojppidum, er mans Ida, iuxta^ ilium illud Troiani belli memoria ceicberrimü. fuit er Gergythos à quo Gergythid Sibylhe nomen eH, in KarpeÃo uico no longe d Gergytho ndtie-GMn^ quam apud Ladantium Marmelfohabuereuicuta exempldria,quod ab Hermolao ed annotatum-Wc iacet tieUej^ontus er iradusreliquusinBitbymM nergens, quemnwxpaulö in Phrygiarejèremut-
LYDIA, Q_VAE ET MOE OKI A.
MPditerranea ed Lydiæ regio,ab audro Hlt;* andrum aliquoufque, dein Cariarn, ab ortu Phrygiam Galatids gentibus conÃ:câ»,i Se ptentrionefHyfia)n,ab occafu loniam er Aeoliamit tingcs,Plinio.CultiÃ'ma hde Aãportio Ãit,er Hf rodoto in primis memorata propter Craà regnum, qui ab Haly Paphldgoniæfiuuio, ufquead Proponâ tida er Aegeummare,quicquid mtraTaurume^, tenait, tanta proÃentate eraffluentia rerum,utde fummaÃbi ÃUeitate perfuadereÃteritdufus-BtSo* loni fdpienti etiam Ãuccenfuerit quod beatam emn, niÃcognito exitu,Ãterinoüet.Verum à CyroPer* farumregecaptuf erpynieimpoÃtus quacremare» («r,
LYDIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;49^
^^lUemdixiÃe SolonemÃlfia cü.VndeiüudOui^ **'ii(W fumptuM ex Herodoto:
SedfciUcet ultima femper ^^pedanda dies homini eü^dici^ beatm ^âff obitum nemo,fupremlt;^ fanera debet. ^^^oreigiturCyro tüoqui (^lud£osBabylonein ^ââ^Aman regredipaffaieü,ad PcrfmLydorure» i'^'tieuenit, cam annos circiter dueëtos quinquagin ^^waffet.M.T. Cicerom oratione proPompeio^ ^f 'ââic maxime kfi£ parte mteüexijje uidetur,quant quot;^Apa tam optima efl er prtilis,ut er abertate Wam, er Mrietate frudmim, er magnitudine pa ^^onum, c maltitudine ear urn rerum qu£ exportait ^^ficUe ommbm terris anteceUat.inde luxui iUe ^I'^iticm menwratm [criptoribm, quem Romani ut ^lt;mferunt perinde atque fuaui er blandienteSyre 'quot;âw cantu,obfopiti euerÃq; funt,er urbs iüa gentia ^nina,quam er domekica er militaris uirtmeue* ^^at, ÃÃaticis opibm delibuta, repente mutatis mo ^gt;^lt;u,uitijiq- admiÃis feipfarn oppreÃit. Caput Lys ^ii quondam fiere Sardes,antea ilyd£ di{l£,ad Cai ^imamnem, baudita proeulTmolomonte.QuaSt 5«w Craà regia erat, cinUm obÃdione er expu* ÿuti/spijfe à Cyro, libro primo ÃripÃt Herodotus. Contini O' conuentum Sardibm trilgt;uerunt,quiSar üuiuididas csl^Pünw.Magnam uero urbë er crle»
494 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LYDIA.
brem fhiÃe Strabo indtcat.tta font Slt;ffdes t^UdrM ecdeÃam inter feptem iÃM kÃa pracipuoi loannes Apocalyp.i, cefuit.Keminit ey tHeronymasUetbo dij SardenÃs epiÃopi, ut qui amoeno ey declamator rio mgemoÃerit, Proxime Sardeis, Catacecaumena regio multorum miUium Ãacio diÃunditur, foloci* nericioey exuÃoÃmili,cuiprteter uitem nuüaarbor eolitur. Strabo uiniem eiui add nobile ejÃtradit, ut nuüi cedat. Sut fanè paÃim mAÃa rupes atr£, (yÃ* miUmlt;e aduüis,mter quax ey meatut montium ty lt;:lt;* uern£ extat^adeo uenenato Ãiritu, ut à certi generic animaha adhibeM repente moriantur : fubtut eo mo* dotepores alente nAtura.Eü ey Philadelphia Lyr dor urn urbs clariÃima,quam proxime tempora Pduü terruemotm afflixit, commune AÃie tnalu- Cuiut non ohfcurx cauffa funt, quemadinodü çy aduUionum, quaru prtecipui ex nojlris Seneca,Plmiui,cr ^iherr tm memincrunt.lSlotior autë Phtladelpbemi, Ecclepi quim ey reÃrreÃt opui.A Philadelphia uer[ui oer cafum £ftiuu'm,Thyatira iaeët.Viermi amnii ripisim poÃta,a. plerifq; autë Phrygd attributa,qu£ eySe* miramis aliquando ty Pelopiadidadl. tiincLydii iUa Ãit purpuraria, liberalitate in Paulum eyÃos, nota^Adorwm-iff, Straboultimam eamlAyforumÃ* cit,Ãcdemqi fuiÃe ait ^'iacedonum,qui Myfomaeer donci de Gentium coitu appeUatiÃmi^Hota ellex PÃKIO
LYDIA.
49T
Pliflio ThyatirenA iurifditioRomAWrum, lange no tioreccleÃa ThyatirenAChri^ianorZ inter feptern iedeÃ^ ïoà ni iiumerata,ciuarum ÃupY4 meminitnue. Wolum amnent celeberrimu Tmolih Ãndit,Chry» ^whonm aliqudndo diHum Grtecis, quod auru uche^ MAuxta quem ÃtatAagneÃaadSipylu/mcognotni» ^ii, cuius etiam regio tüagnepa diHit eü. Sipylm â¢fiondam ztr Tuntalis cldrlt;e, fed ahforptx terr^moâ^ ^m,ut author eR hbrofecundo Pliniut.ïonwn om» 'w.CdiPriw z^iiermusfuam originem Lydite debét^ ''^dmgrati in parentem rigant terrM erfoecundant, ^'ad etrPadolM^quem tarnen Strabo dit fudittate *5 fare defqfa, anted tot feculis hoc folo nomine âdebratum.yt idm convict nee amnibut id munui du ^^feÃmper,Ãcut nee motibui, ex quorum tarnen fa ^ mgfnï prouctuf AÃdücK regibuiÃit,auais uiâ Slicet in immenfum opibm eeu lib.ia-innuitStrdbo. ^âiufro udlde miruÃt, deRitui auri uenis amnes er ^âgt;nte5t qui cogitat hocquoque efacere natur dm,ut ^ieHum er montes fubÃddnt,er amnium curftu in» ^feidant. Siquidè dliquot Phrygia flummu,qult;e Ho *''gt;â «» celebrauit,nuüa amplius ueÃigia cerni,C.Plid ^prodidit. Kons Tmolihs omniu AÃa dariÃimus, ^deribm accolis etiam Myfos, qui colereiit,ddmiÃt, ^det/iyfotinolit£ polled didi accote,quor um part quot;^fPhiladelpheni,er trdns llermu fammoti Thyu ^cnù
' 496 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PHRYGIA.
'Vut kuthores,inquit Plmius^trapffe ex Europe Kyfos,PhrygtM, ey Tfey/Wî, 2 quibuiappeUen tur ^yp,Pbryges e^ Bithynimnde nwx terrU data nominal fuermtM.yp£, Phrygit, Bithynif- D« MyÃs zT Phrygibut pmul^ deBithynis feorfum dice mui. Sunt enim My forum cum Phrygibutfere cofup apud authorcs,limites,tct)netÃaliquo tenus etiam di* fcernuntur.Duplicem enm Phrygiam pciunt, main rent inter Galatid e^ Lydiam longoÃexu mcedente, donee ad Paphilios, Lycios et Cares pertmgat,cuiui urbes pr£cipu£ Ancyra,Synna,da, Apamia, tiicra^ polis, Cybira. Minorent Troadi fup(rie0lam,C!ââ^â^ Galatos ufque ingredientem,ab AuHro My(ta naio* re,à Borea BithyniaÃnitam. TAurfum (y Mypantbi partiuntur,Minorem à Bithynia Ãnibiu in Propan* tidaflexam citra Prufant qua iuxta Olympum eüfM qua mons ipfe fit Olympus, cr maritima urbes,Zy* zioum,Parium,Lampflicum,Straboni,PHnio,Ptole* mao. Maiorem ab Auüro fupra Ãntim Adramyeu, in qua Scepfis regio er PaleÃepfis, iuxta Antandru Uttoralein urbem,contmeantur.T'eutraniam quaque regiunculam,cuius urbs Pergamus eH,inMyfiafli* tuerunt.ileUeffoco interim Abydum er Dardanum tribuetes. Veru has partes Phrygia nomen no confln dit modo,fed eciain ampleiiitur. Ordiemur igitur ab UeUefflotOfer inde ad ortum mcndiemq; infigniora duntaxat
PHRYGIA* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;497
âJ««ti«(!t loci mdicaturi^fleilemui.Infra Sigitu pro-^ntorium à Troade iam nunc memorata Abydos Lt ^contra SeHon Europlt;e oppidum, ut Martianus U ^ofexto:ilic,inciutt,du£ ciuitatcs,quarum una Se» fe ^op£,altera Abydos AÃa.y tranig nota Ãcere ^^ne Leandri Ãto. Inde contra CaUipoUm Europa, filt; «rt«lt; urbs Lampfacui,memorabilia conuentu con ^tiudaxium er Accatium Arriana Ãihonis prin» ' ^pes,babito,quanquam nuüo fuceeffu,propter Va» ^ââiem Caf qui Arrianos tuebatur,er refeiÃis fyno» Eilbus adis, orthodoxos danabat exilio,ceu mva» ^tmiano Paulus diaconus feripÃt. Vluius urbis etuis ^^fitiAxmencs orator, praceptor Alexandri, iUe 9âi Lampfacum pericUtantem ua^rrimo rejj^onfo, Pâ'K4«it. Alexander enim excidium Eampfacettis â'â^irminatus, ut uidit Anaximenem legatione ad fe â'''â^n/n,primum praceptorem,dein ereloquentia \%{ium, fände iurauit, nihil feÃdurum quoi f^^^d.Tum Anaximenes : Kogote,inquit, Ale» ^«nierut Lampfacumdiripiis.Authore librofepti» ^^'i^akrio.A Lampfaco,Parium ed marmore quon ^ nobile,er proximum iam Bithynie Zyzicum i ^^^sconditwm,cuius epifcopus EunoniusiUeÃit ^ffeiieus, qui per omnia diÃimilem patriÃlium effe *^niabat,zr Ãdum creatumq; afferebat:quo nomi ^^itmumurbepulfusm Cappadocia
49^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P H R Y GI A'.
e^ ^mdäcut amnii, aiüe Lyciu diditl, noeenwWs amntbtu comutù,quam tarnen impoÃti ejfe 4 caujft conSlet, quad aut impctu undarum, autaudUfrip^ infejknt er mordeant,aut(ut chenus neder ajfolet) frequenter mutent alueum.Grlt;ecis enim Am^iii* put dicitur,an'mal natura uorax,unde c^ pijcem ne XMUoracitatiilupum dicimuf^cuiwt frequent apui Plmiu mentio.A Kindaeo finit ed t^yÃit,^ Bithy» iüe initiu, Phnio. kltera^^yÃa quitadiacetAegeo, ScepÃn habet celeberrima quondam ciuitatem,à qm Scepfij, er Pergamum Attali regià , qui régna Pop-Romano teÃamento reliquit.Pergamut Silenofiutà o finditur, aUuiturautem Cado quem monsPindafut adit, Plmio. Piot Ãit Pergamena iurifditio, deqM idem Plmiut,er Pergamena eccleÃa,dequdeÃapad loannè. Sed er charta Pergamena,qua hodie^ à lo* co eoubi inuëta ed nomen retiiut. Strabo deemoter tio libro, Pergamü defcribens palam innuit mtercU riÃmat earn AÃa ciuitates habitam,fed turn maxime potentem ÃtifÃe,quum in AÃa rerum Attalmfupra memoratui potiretur. Habuit er bibliothecam cim Alexandrina, certantem, er Galenum nobit medici genuit fubTraiano Roma ob artit pradantiafun* WO in honore habitumAntut Ancyna, iacet, er Syn* nada^cuiut SynnadenÃs Conuentut olim, er Synaa* did marmorii cclebritat,er nodrii Parada Synna* a nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;denÃi
PHRYGIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;499
itnlîs didti, noiilt cpifeopatu. N« pr^tereundum, fcof maxime traHu ubi Synnada eâ Phrygia aliqua't dû Picatianam cognominAtam fùiffe,uÃque ad Caria nnjiitia, ubi er Caropbryges diïii coitu gentium, ^GaUograci in Galatia, er Syrocilices ad mon» ^manum, VltraSynnadam m AuUrum, Philomcli» KOi fft, montants appolïtum,quie gentem Galaticant Cr Pipdoi 4 Pbrygibusdijkmimant, meminit oppi» ^^Ptolemaui er Strabo,cuiastacolie PhUonieUenles ^^^i Plmio.tndePelta chi,dein iuxta Maadri ortum, gundam CUena.VetuüiÃmi reges Pacatiana Phry iyi,nKmorantur,Gordiuf,Mydas, Marsos, timetn ^«riam mmittes Phrygia, baud longé Laodicea,liie ^lt;âl?olm ambit clariÃimä urbem,impoÃtam amni Ly ^yuxta quam er Colonie lacent,itidem in Phrygia ColoÃx» ^^iflt;c,Plmio:itnde ColojÃenfes diili,Pauli epiÃola ce If^o, qua er ludaifmoÃduciam,er Paganifmo (ù» f^cilium deiraxit.'Vtrinq- enim Euan gehe a: doélri» ^^paritasjubinde alijs atque alijs peTjUaponibusui ^'ota,labor abat.Erant ex ethnià s doHi uiri ad Chri» l^mconuerp, qui arrepta minifterij pindione, cum ^^oquètia ualerent,philofophiie itidem dogmata in» bicera,de Deo, de a^ris, defùto,deuirtute,de ratio ^praccüêtia er fubtihtate, exportieu ÃrtaÃisaut ^(ademia petica, 'ingerebant.Ciuippe in illiiperdi hndis erant edwati^er fides pro modulo data com*^ ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;li y.
5©® nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;PHRYGIA.
ceptam 4 teneris perfua/tonern nondum el'mMer4t. Ueophytiigitur è ciüernishauriebdnt, fed quodpu riÃmif fame dolirma Ãntibui fuffundcrent-Contra, qui ex ciremneiÃone crediderunt, Ãuebant legi, pa» fiter à teneris imbibite, nee deÃnebantceuiuffam à Ceo,crad falutem atimentem ÃmpUcium animism» eukare.Promde ApoÃolus certo fciës, nee in rations hornmis aut uirtute, nequemLege o' eins Mtia quiequam eÃe quod ad falutemÃdat, fed plenitudi* item iuRitie eÃe 'm Chriüo,pcr quem credentibus do nataÃt redemptio,ColoÃarum eccleÃam admoitet, Ut neque hi5,neque iüts durem prdbeant,palam tef^ tut tarn philofophid quam Lege^candorem Emngelij fubuerti. Sed 'm ChriHo Ãxas radices teneant,quem» admodum eÃem iüu ab Epaphraedoili.Vt'main0â nos 'm posiremis illis temporibus,hanc eximiam do» Hr'mam Ãc ÃiÃemus fecutfut,Paulo 'mhortante,nec ludeosaudiÃemus operüÃbricatores,necEibnicos admiÃÃemus argutiarum magi^lros.lloctmoen'tn preÃdio dedmare licuiÃet ÃagrantiÃimum iÃnd bei li mcendium, quod Euangelio etiamnum aduerfum carnis iuüitiam oquot; prudentiamgeritur.Atquehec quidè de ColoÃiS. Proximo Hierapolim Themifoma eà eelebre oppidum, debme Meandri ripis impoÃt^ Urbs Apamea non Conuentu modo 'mter AÃaticos pneipuo quondam, fed o' ChriÃiproÃÃionecele» benimd
PHRYGIA. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;501
torimrf.rt pn'in Celcn£ di£llt;t,unde er Cekrnos mon t« i Ptokmlt;eo diüos uideri ijucat, 'm quibm KaaM iff oritur.De Celenis Liuiui Itbro s.beüi Kacedom^ ^i,^elen£,mquit,urb$ caput quondam Phrygia fuit, Migrüt« mde baud procul ueteribui Celenis,noult;e^ ^H Apamea nomen 'mditum ab Aparnea forore Se» If«« régis,er Marfyas amnis baud procul à M£adri htibus oriens,m Mæandru/m cadit-Pama^i ita tenet ^^dprocul Marfyam cum ApoUine tibiarum canin ^trtaffe.maander ex arcefumma Celenar um or tus, â^duurbedifcurrens per Caras prâimum,demlonas ^Ãnum maris egreditur, quod 'mter Prienen ert^i ^^iüed.tiailenus duius.Curtius tertio libro no M£âa ^irumfed Marfyumfluuium intermeare Apameam dlxit,cundê er Cycum nominans. Plinius eerie quin *0 libro tribus amnibus 'm ïA£andrum excutibus cir» ^onfundi Aparnea fcribit,uidelicet Karfya,Obrima, â^ââ glt;«-Eft er m Syria AparneaÃcut er fHerapoliSf ^arim nihil mmusRequêtes quondam eccleÃafue» ^^â¢CiÿanquamHierapolm Phrygiarumurbiumma ^^a^aUj in Caria,no nuUi m Lydia, tertij m Lycao» ^ ^hrygM fla,tuere,nMniÃfiA uariationis cauffa, ^^odm horum traduum conÃnijs iacere ipfam con» ^i-Praterea quod lib. ij. Strabo docet,Phrygi£ er ^'0i£,Ãed er Myã loca difficulter inter fe difeerm 1.'^c«nt,ob mutât OS gentium fedes,ut ante quoque dh
»« 3
501 PHRYGIA.
ë)M c^l.H/c fâ HicrapoOs quie Vhilipp'Mn dpo^oi lum, cum filiahm Syria digreffum eX(epü,a'Mit,cott didit.De (jud re Polycrates EpheÃepiÃcopus epijhla quadà ad Valorem urbis P.om£ teihtw efl.Cui va* cat eins partem in Hieronymi catalogo,ubi de Poly^ tratementio e^JegatMemoratur (y- PapiaiprieÃl Viierapolitanui eidem Hieronymo-Etus jèrtur dogma ÃtÃe Uiiüe annoru, quibtts Dominuacü fandis poà refurredionë ejjct in carne regnaturus, quad poded Apollinarius, Irenteus, Tertuüianus,vidormiu er Ladatiusfumt fequnti. Obiter monédus Eedor, ahä eÃe Hieropolmi in AÃa, ab bac twdra tiierapoli,er ab iUa nieropoUtanos, ab hac tiierapoUtaiws dich Sita autem ed tiieropolis in Aeolide, baud proeul Tbyatiris, quam Ptolemitus HieroÅÃaream uocat, utannotauit Eiermolaus. Addierapolim Phry^ aquas eÃe calidas refert Strabo, qua ip[o proÃuMO, lapidefcjnt,crin toÃum indurentur,qualeshodie er in Carpatbqs Sarmati£ conuaUtbusmondrätuf-Pr£terea er Ãecus extare,balitu noxio,qUos uidiÃc fe idem author er paÃeres ImmiÃÃe ait,illico exani matos ueiienofo Ãiritu, qui tarnen bominem m»»« inÃÃtt.Plinius libro i.. foils facerdotibus ewn baHiM mnoxitem exidmat, er ÃrtaÃis ita gêtibus eiusagd turn Ãit ob üuminis reuerentiâ perfuafum. Ed ciiitn cognatum reUgioni uitium , ut ÃbuloÃt wterdur»
B IT H Y N 1 A» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;505
©'COmwentic^s rebut admirationem [uiämbiat,
, B I T H Y N 1 A.
BUhyniitm longe optimam çr [jplcndidiÃimant prouincum,i Hicomcde lUo qui lulium C^fd rem educauit,Populo Romano tejUmento reU ^^,duo maria aüuut, ab OccaÃu Propontis, à Septett ^^'^ne Euxinus potiu-QM mtrorfum abit,ab Auüro ^ypaçr Phrygia, ab ortu Galatia 0- Paphlagonitt ^nunt. Porto uariare fcriptores in eithynico limite ^icntali,maximemarittimo,Ãupra wi Paphlagoni4 ^jltndimus.Turcæ earn regionè hodie Natoliam nos 'lt;tEx oppidis aiftgniorü Ãrutur,Prufa ad OlympH ^ilt;Si«, (y alid qu£ ad Hippum cognominAtur.Porró ^ippi« amnis eH Ptolemlt;eo, Plmio uero mons-Olym picaw ülam conditam ab Hannibale libro u. Strabo ^tadit,(ptum poü deuiHum à Romanis Antiochum ^tuÃu cum rex hojjigt;itio excepiÃet.Tumulm aus Pli âlij etate eo loco nwn^ratut eÃ,quo antea LybijÃa jk ^ttat.Ceteru in ora Propontidis Apamia eft coloma: O' pradpue mterBithymaiS clara aicomedia,in ë â'^quiabAfldco urbe AftucentK cognominAtute^, po^ta-Plabuit hitc epifcopum Eufebium doütim Ht» ^iini,fed Arrij dogmate fuj^edü, iüum fcilicet à quo i'^banus 3izanâdj natiu à teneris eR in Ãde noüra â¢**toHH«, polieafedudus à Lybanio,qui atiimu dus ^ip elforton perÃuaÃoncdemcntauerat.GlorioÃor
« 4
504 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;» I T H Y N T A.
Ew/èamp;io AuthMmluit uir magniK,qui cum doÃnn4 fietatem coniunxerdt,cdpitc plexum prielènte Dio* cletidnOfZJâ Mdrlyrm Ãtdlum uetui hiüorid djferù, tAdrtyres dutem Græcis eccleÃjs, hoc e^,te^e5 di^ cebdntur,lt;iui (ut AmmidnM dit) dd negdndum Chrilt;â ihm Oquot;Ãnenddm religionem compulÃ, panit cru^ eidtufq; pertuliffent, dd glorioÃm morte mtemerdti pde progreÃt.ProÃdo mdiut uüirei te^momwn pra/hn nequit, qudm quad ctvm mortis optione con iungitur. Hicomediæ Ldäantiusrhetoriedm proÃà (us,mox difcipulorum penurid ob Gr^cdm uideHed ciuitdtem,lub Conüdntino dd (cribendum fecontu* lit.Seddolendum tdmen tôt pr^cldrd uolumindeins intercidiffe, quorum ordine Hieronymus memnit-Non minus dura Chdlcedon eü cotrd ConÃdtinopo* Ãim ptd cldriÃimo hodie Emporta, er Gdldtddidii accolis,d Bizdntio,interÃud Baj^hori pdrte,Ãeptein fladiorumI^ddo diuifd.Celebris eR noüris oh fyM* dum Chdlcedonenfem, qu£ inter prdeipui^ numerd* tur. Qudnqudm baud ruro m eu urbe per Arriunoru diÃidid cogreffum,conÃultdtum, er difceptutum e^-Uectacendd hoe loco büdreiis Chdlcedonen.epiÃo» pi Idus, qui quant grdudntc fenio, uifu er corpufeu* lo ddeo Idnguido ejfet.utmdnu pr^euntisrcgerctur, die dutem qudddm obdmbuldns, tuUdnum inm idolii fdcriÃcantem,obuidin hdbuilÃt,pdldm er wÃeient. Hi
1
B I T H Y NI A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;yoj
WimpiaMi ^ apoRatamreprehendit. Contra uero Wilt;i«o cadtatem à acerbe opprobranti,ut quant ne quidem iüiut GaUilæui famre poffet,liberrinie ^fj^ondit fe Deo fuo gratim agerc de c^citate qua f'^inà pein tant impium intueri Ãbi effet negatum: ^^inaffdi libro undecimo Eutropiui.üuc ad alu ffrgendum. dos extra Boffhorum in Euxinoffta^ ?«« Cr Prupxi aUquando didaed, dîner fa à Tio ^âpblagonum feu Mariandmorü eodeinlittore,Pru» fe autem ad üippium, Burfam inuerffs cr tmitatis 'âfoâK poüeriores uocarunt,Turcii etiam celebrem. Mqutfuji« ortum tuliopoltsdida, cr itemUeras ^ba lacent, nota urbes. Contra in Propontidis ora^ Nlnâj, poRea SotiropoUs dida ob fermas mediae fethfiitWji« quibut lauans imperatorConfiantinui âWf«!»« pro pharmaco infeius hauÃtAnde Nicomc« â¢Ifeuedm,proximo urbem in publica uilla ab Bufe» ^^olüicomedienÃ,extremaprimu feneda baptizatut 'X humanis exceÃit-lntus iuxta Kfeanium lacum Ni ^^ij^eHatur, ÃrtiliÃmo agro daufa, er mater ur» ^iiimBdhynia diila. Conditam ab Antigone lAacelt;» ^°«c er Antigoniam uocatam, deinde à LyÃmacho ^uxorh nominei^icaam diilam,Strabo eà author. Ambitus urbis jhdioru fedeeim fuit, forma moenium ^'flt;idrata,nec pluribiu quatuorportis,uicisq}adeô ^f^is ut ex lapide media urbis quatuor illa,quaqua
Iâ Ã
^o6 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;BITHYNIÃ.
uerfum partit eer ni potuermt. i^emo ignorât I'yno* dum tiietnitm hac urbe,imperdnte Conhantino eele bratam annoindto CHRISTO tricenteÃmoui^ ceÃmoquarto, prima uidelicet ab co Conuentu guent Apo^oU tiierofolymis eger(int,atqueidco non tant uetuflilte quint fanditate multorum qui interÃcrüt, facroÃandä.QuanquamiÃi poderior ttiiadeènon detubt, quin refetndere plufeida er nouii conditu* tiombiu abolereÃcrit aufa.fatalis,opiner,ktecon^ dliorum fors ed,ut prioribus fubtnde pof criera,out in^rtiant tdiquid.aut dctrabant,no harum mede rcâ rwmquis pro fuo iure uariant Ecclep£,fediüarum quoque qu£ uidebantur Canonica fcriptura diferte tradita.t^ec finis dus ent mcommodi, neq; uüufMi-quam fynodorum picceffui admodum fcltx,nifide* mum inter eedefias coueniat,â^ihil aut recipiendum â aut defimendum,quod non euidcntibusfiripturarum oracu'isnititur, longe minusflatuendu quodHÃS eil aduerfum. Ette enlm, nipfiler, fola ratio,er molc* fiiam leuare concilioru, er pubUcte eedefiarum con cordilt;e ac tranquiUitati fuccurrere poffet.Metninijfe tier o oportet, er in T brada iüctâfinffe,Bithynier cognomtnem,cuius alicubi Socrates Bizantinusme* tninit.tiicnea Bithynicte,patrum memoria, epifeopus fuit BeÃarion, homo nat to ne Gr£cus,quem ob excel lent cm eruditionein,cr utriufque bnguxfrcundiain, Euge*
B I T H Y N r A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;507
^?f«iw 1111. tempore fynodi Baplienjls in ordi* ^ CardinAliam ajciuit, uirum hberaliÃmum, çr ^iot domus Komie mRar Academiie foit ÃudioÃt ^nnibiu païens. Id hoc libêtiut retulif ut oflenderent ^WiHo tempore exado etiamnivm KomteÃiiÃ'e,pri^ ^iosprcsbyterorum,qui Grieds atque adeà A fia* â¢iré eeelefijs prjeeÃent, baud quids Titulo ternes, fed Suffit tales, er do{irinA,grauitate er eruditione, M maximis eeelefijs per Grlt;eciù digm.Amniü Ãithy ^tprmie claritatis Sangaris ef,qui erSangaritu di lt;^iir,i,iuio,MarceÃlmo,ceeteris. Don Rbindacus ejt ^yfiomote, qui idem er Olympia dicitur,deldpfus, Wm Myã Bithyniteq; ad Propontida tcrmmui-Pli ^w pluresmemorat, fed mcelebriores,,quorum Ly» '1« Heracteam prlt;efluit,BiÃliieus T iwm,fupra nobés en Pomponio,Paphlagonilt;e attributum, cui er Par the» fiiiiw cÃignat Pliniia.Ptolemdusfiitbynee tribuit, INSVLAE MEDITERRA»
nei pr£cipu£.
Ãiqunm ef,ut absoluta partiu orbit continen te,nuncerdeinfuli5dicamui. HaruplurlmM er frequeter habitatos, mare habet quod Me ^'â(rraneum dumut. UtaximeU autem Ocoj/ihj.Noj *rAne obfcruato print de bis qu£ funt m Meditcrra *«, moxerde ilUs quas Oceanut ambit,di(emut.Sa Ritmus Mem L ' ''^«otidc/mqua cumuti»
508 INSVLÃE MARIS
heu muhif Iods uddofo, plufculajlnt,tarnen nonhi bent cur memürentur,niÃmdicarc AlopecidmUbet non longe à Tandis o^ijs remotam, Straboni,Ptole* mieo^atqi itemPlmiomentoratam. In^xmoaliquot contra Europie atque AÃe littora tacdà Plmio red* dit£ quinti Ubri Ãne,quarum prlt;tcipue,Peuce,0anu bij oÃijs obieda^ey contra BoÃ^horurnTkraciimi Ãt£ Cyane£.ln Propontide Proeonnefus tantu babi* tatur,ut libro [ecudo tradit Pomponius.A.egeumpe* lagus, reliqmmqi *gt;gt;â^^â ^^°lt;^ imiter Occiduam oram Aã,Maccdonicumqi,ThelÃilicum, Atticum,cr Pt loponnenà littus mteriacet aUcubi^cr Viyrtovm Oquot; kariwm et Creticü er Carpathiu marecognomitutu ante alia inÃtloÃme^l. Hellevont o autemprox'itM Tenedos,dem contra Athon fAacedonii monté tem nosidcet,inter quam er oramThrdci£ quei^eÃo er liebro amnibus clauditur,minor quidem tenmo, uf^^Ã^ quonda celebrior, Samothrace,portuopf* Ãmaut ait Pimius^ habës ab ortu lm bram rnfulam mi nime obfcuram,ab occafu ThaÃim er ipÃm nobile» er Ãrtilem,Samosauteprimum didafertbraciaco gnominata uidetur, ad eins Sami qu£ AÃi obiacet, diÃirentiam .Vnde Maro Aeneid. Ãptiwo dixerit, Threiciam^Samon qu£nucSamothraciaÃrtur.Pb niusautbor dl meaquondâVencrem,Pbaetontent er Poton eelebribus Ãacris erflt;n^iÃifgt;tii cerimoniji
MEDITERRANE!. 509
*^^olitos, ut «lijs quidem CT ïnfulis er urbibat di* *^A numma pro GentiUum uanitate culta obferua»
itgimus. Nofcw hoc nomine facratiore^i, ^uoi quot;â(iH« KacedoniaadnAuigäntem excepit,ut LucM ^^â¢io. Cufoluijjemui,induit,i Tro4de,re{lo cur[n ^»muf Simothracen^erpolkro die iJeapolim ere» ^â¢rt enim in Continete Wacedoniie Iie4polis,contrit '^^»itm mlulamin littore pta urbs,cuiiu fupr4 menu ^w. Ex aduerfo er cotra AeoUt oram Lesbos e^t â^^IÃima injulttru quie funt ad oedduam Apæjron ^fijuippe nonjertilitate folum,qult;e tarnen ei Ntaca ''^(ognomentum Midit,fed urbium etumpequcn *'ââgt;cr^m4 darorum bommum enituit.obijjfein ett ^hes aliquot terrimotibus er maris hau^iu indicat W»iB«. tAemorâtur ex reliquis tüitylene, ^ethym» K^ Ereffus lüa qu^TheophraÃ^wm genuit Arifto ^(^dipipulum,er m ludo fuccejj'orem,uerecundi('âgt; fef dfc ip[o Arisiotele deÃgnAtum, Lesbij uideUcet âdcbmcdationcut fuauioris;cuimrei Gclliuslibro i^emotertio pereleganter meminit. Lucas quoq^ de lâlttylene Ad.ao.Cum autem uenijjemus AlJon,rece Hitylciw. ^ioeouenmui m Kitylenen^er mde nAuigantes fe» ^wi die uenimus contra Chium, poSlridie uero ap [nlmw Samum, er comorati Tro gillij,proximo die ^tnmiu lAiletum- Eo enim loco aposioli nauigatio» Otnex AffOfHUeton ufqueÃdam breui quidem fei
y JO TNS V LAE Aï A RIT
di^MiÃima narratime eü coplexui, Porré LesttS licet proximo Affb Ãt^tanta tarnen longitudme ÃSe* ptentrione in Auürum protenditur, ut oüo uMM Aeolu nurittimii rej^ondeat. EdcauffaÃ{lum,id guoneam ad meridianam inÃhe partem Uiitylene amp;nbsp;EreÃui iacentÃac quidem in occafum, ilia in ortam expoÃta,iemporis aliquid ei proÃHiom tribuendu/m Ãerit, quaex AÃo ad ^\itylenen peruenitPaulitf,ut obiter Luc^euerba adGeQgraphi£Ãde expUcemui' Nam er Chiui,ut idem dixit,fupra Lesbum eü loniit Meina,deinde Samos contra Cari£ partent,max Tro gillion ex aduerfo Kileti, poHremo uicina iam Do=â ria penmfullt;e cr ad Ãnem AÃaticicÃonlisÃta Cos, de qua idem tucas xt. capite mentionemÃcit,innmt Paulum reda à lAileto Coum ueitiÃe^indcKbodarr, dehme Pataram, tandem in Cyprum- Nos ftimiitaiil Chfc». eimnduigationis per partes exponemM^Chiosigi^ tur inter Samum ert-esbum ex aduerfo maxime Ery thriarum poÃta,ut ait Plinius,centum milliam paÃus um ambitu cople£litur,eadem çr Chia didia,mons'^ in ea Peüeneiu marmore olim quod Chiton uocabant Celebris. Sed er Chium uinum inter laudatiÃima,Ar uiÃnum diilum Plinio capite feptrno, libri 14-qaan quam AruiÃinum in uulgatis hbris mendoÃlegitur. Strabo enm libro deemoquarto AruiÃam aÃterum C WportuofuminChio locum ejfe fertbit trecena tom
MEDITERRANE!. 511
^«W flidiorum f^äcio, qui umum ^rt^Gracanico» *ââ*â1 optimum. Noflrt MdruaÃnum,^' corruptie ^'^^ malnuftnum uocant, hodieut Kuphaël tradit ^^^retaaUatü. Item Chia ÃcM Ãporis detutate com ^fiiiata,de qua t^artidUs:
^^i^Ãem Ãmilii BacchQ,quam Ãrid miÃt, ^[âinerum Ãeum portât nbsp;nbsp;ipfa falem»
^âgt;ndiebatur enim ferioHi,id eü Ãdihbut, er i« his ^^maduehebdtur,ut hodiead nos ex ttiÃaaijs ^ââÃijj^ è nmeo textis ealathis Ãre mportütur.Por *^i-uciisnon ad ChiumappulijÃeApoflolum,Ãdcoit *â'« Chium ueniÃe ait,ut mtelligamus aut ancoris ia^: ^*5 fern alto peregiÃe cam no£iem,aut ad Ãnttimjm *liqM4 Chio mÃulà uenijÃc, qua in proÃeiiu Chium wrft.No« plt;tMc45 enimproximaamp; Chio infulasao» ^natmcenfetlibroquinto PHnius.KeÃram Cf hoc ^voi Aeneas pontiÃx in Cbij mentione amotaiidum âI»xtt, ReÃaam Chij è Lentifco manare, quam pria Iio libra DioÃorides, er libro duodecimo Plinius, Wicljcn Ãu Maslicen uocant, adeo laudatam mea fe,«t nee Indica nee krabica antecedat,neque qua famp;ada er Ponto aduehitur melior Ãt.Vulgo Md« ^ixdicitwr liquor lüe,cum /aasl-^n tarnen Grads ^ûdi caà er exinde Pimio KaÃiehe dicatur.Sa Mos Chio et Ãrtilior er darior eh,Ãta inter leariam Samos. i^«l«» qua icario muri nomen dedit,ejâ ordm AÃat.
INSVLAE MARIS
in qua PpheÃt ef Panionium lacent, Anthemulit ali quando dida à floribut,et Parthenia,id e^ uirginea, Stephane, quonlam corollis texèdis accommodaÃt. flores enim Samioru in prouerbiü abierut,uolitptua rhe amoenitatis, z^ quiaÃrtiliÃma eÃet.Lacitident Gaümaceum Ãrre dida eSl. Priedicatur zf alumno Pythagora,qui ut libro 14. reÃrt Strabo Polycratent tyrannum exofut diÃcendl gratia ad Chaldtos Zf Aegyptios abler it.Inde reuerÃtscum nihil mitius agi in patria uideret,inltaliamabnAuigauit,Videripote rat zr uoluptate perditam deÃeruiÃe, nimirum ad di fcendum natut.Et quod libro s.Laertiui tradit,aPo*
Hum parua infullt;t,in finum,quem M.da BaÃlicum no cat,inclinât, cognominit autem promontorio Conti* nentit iuxta Pr lenen urbern ut 14. lib. tradit Strabo. Plmlutlibro quinto ^lurattuo numero Trogiliax dl* xit earn infulam, z^ iÃm^lici, quod z^ tiermolam Cous, probat. LucM gemmo protulit, nià uiciatiÃm codi-ces.Com autem Ãue Cos contra Cariarn Zf i^tfmni obtenta m quo HalicamaÃiti Ãit,nobiliÃigt;na insula diHa Plinio,inter quam zrChionmediaSamose^, Ãcut inter Samon er Lesbon Chios, porté illit Coos nec Ãrtilitate nec Ãma cedit ingeniorumSiquideia crliippocratcm genuit principem tAedicum Pytha* gor£
ME DI TERRANE r. 515
gOM difcipulum, çr ApeUern pidorem incompitra^ Wilern,quem ad Perfeum difcipulwm de fuaarte Com fntntarios fcripfiffe, maximut opcru eitu prlt;eco Ph» â¢Â»1« gerippt. Promde mter multM AÃlt;e laudes, hue prteipuaed, quod tot nobis excellentes rei Mediene tS'faiptores er proÃÃbres lt;edidit.tJam er Diofeo ^es,cuius libri de herbaru ufu zreÃidu,feu,ut ipfe ^[eripÃt, de mediemaU materia extant, Cilixfùit ex ^»Azarbo cuius ante numinimus. Hippocrates ante ^°us,Galenas è Pergamo MyÃne AÃatic«e,Theo» fhrajlus è Lesbo, qui plantaru hidoriam cr cauÃai ^Ids libris tradauit. Pythagoras de quo inox dixi* ââii^.è Samo,quem er ipfum pod laborioÃÃimas pe ''^grinationes de herbarum naturis feripÃÃe,author ^^PHniusSanè er ReÃlepiadesAÃaticufÃitePru f« ^itbyniie, Mithridatis atate medicus dariÃimus. Mdbuit er Coos Aefculapij templü uetudiÃmi medi ''.qui artis Ãuore diuinos honores meruiÃe traditur. Notandiwn autem er Ceam mfulam eÃe, fed in Euro P^littorc proxme Euboeam contra Sunium Attica (*owontori£tMiÃtam, HeraÃdrati medici er Simo» »â¢â¢fe poe t£ MeUci patriam, de qua Ubro deemo Str a ^0 ⢠ut Ãnt très infula nominibus aÃines,Chius,a qua Cb^,Coj feu Coos (utroe^ enm modo dicitur) à qua ^®*gt; zr Ceaaqua Cei dicuntur incolie,ut er Cea ue Aï jws Cm mfula mittebat.Inde er parceminefadus nbsp;nbsp;,
KJ
Jl4 INSVLAE MARIS
loctii eSi, ChiM er Com, de rebm uehementer fimi^ hbm. De qua m Cbüiadibm fuis Erafmui'.üiferinien illud iam diilarum mfularum lïcrnwlaus explicuit, Jj^e(l^tifim£ diligentilt;e uir,çr qui Plinian^ leâioni fropemodum dej^eratienon lucem modo primus,fed etiamuitam attulit, ut plane terris effodiffe tantum thefauru, er jhidioÃs impcrtijjfc uiderifpradicariq} debcatMaHenus de Ap£ infutis occiduis,ntunc ad At ticamoran defleHemmAn ea pracipua'mfularum Eubo'éa iacet, Atticum er Boeoticum littus propemo dum totium longitudine a;quans,ma,re anguüum nf ierfluit, quod er Euripium habet, reciproco curfu na tum-lnde etian in 'mcon^ate: Adagio nato.Vrbium tius clariÃim£ Chaleis, er, Caridio quondam mar» more nobilitata Cariïios.Kecentiores ï^igropontum uocarunt 'mfulam hanc,istuafam,captamq; d Turcis imperante Friderycho tertio, AnnoanAto Chri^o M. C C C C L X X. Abea meridië uerfus er ort^ itl£ lacent qu£circium Delon,Cycladis:propiusCre tam AÃamq; Sporades dicuntur, plerunquefcripto» ribus ita confitfe ut Sporadibus qua; funt Cycladum, rurfum autem Cycladibus qu£ funt Sporadam anna merentur. Diël£ autem Cyclades, quod cire um 'mfu» lam Delon, circuli forma Ãt£ fumt, Sporades autem reliqu£,quia ÃarÃm erÃne ordme iaceant.Pl'miuS duodecimo capite quarti libri, Cyclades,inquit, amp;
Spoa
MEDITERRANE!. yiy
SpOfdJ« ab Oriente,Uttoribui karijs Afilt;e,(ib Occi ifnte lAyrtoK httic£,i Septentrione Aegeo mari,i ^cridieCreticoçyCarpathiomari include,ducen^ *®gt;âKW ntilUum plt;ijjuum m longhudinem er per du» ^fntu millia m latitudinem iacent.tiota autemeSi I^floï ApoÃmii z^ Dialis fà butii,nec ritibut fuis ca» feilde fibula nAtafuperfiitio: in ipfa enm Delo nee fixere,nee fepeUrefas er at, peut nee canem alere,ut li^i'o 4. Thucydides, zy-poH cum Strabo decmio li» ^o,prodidit. Promde in Kheniea uidna mfula mor» ^osOelijfepeliebat.ïd hogt;u)ris,puto. Diana uirgini ^ibuebatur.Elier Paroj iüt uicinAin quaPariunt ''»«rmor,cadore j^edatum. Et loj Homcri fepulchro ^debrata ueteribus.PratereaTelos mfula diuerfdi ÃfïOjCMiiM nobile Unguentum erat Telinum cogno» ^mtum, Diofcoridi libro primo.Conficiebaturpo» ^mwmfxnugraco,addito Calamo er lunco,odo» ^itis.Plinius i4.libro Teïmum unguentum ut lauda» iif imum pradicat. Laudata dl er Cilicia olim un» ÿumis,pracipueTarfos qua fiardino praceUuitt W « Omphacinofiebat,additis,Co{lo,^momo,t^ar io,'iityrrha,er â(d excitandum odorem Balfamo.Por to Ndcdinu»! non modo uariabat propter uariasf^e» des dus, fed etiâ rebus adulterabatur um ^ardi pra ^enübus.Ell autemt^ardus indieaqua crläuda» d^ma,dl Syriaca,dl Gaüica, dl Cretica,Plinio lia
KE 3.
516 INSVLAE MARIS
bro tl. Indica er folia habet, er *« fpl^^ exurgît, quorum utriuf(]^ eximioi ufui'm unguentis erat.Spb catumetiarn dicebaturquod è ffiica effet confiüuM authore Galena. VoUatum autem dicebant Hardi* num,non à Hardi fèlijs, fed à Vtalobathro,quad fe* piufcule reliqute materite in Hardinoadmifeebatur, l^alobathrum autem, nil aliud quimfolium eH ado* ratum,m India ^alu^iribus ad Lentis modum Ãuitäs, necuÃis adharens radicibuf,de quo malta apud Dio feoridem doilut homo MarceUut ^lorentinutdiffe* ruit.Oignum autê cognitu,quod libro ir Plinius ^'â ââ* dit, uidelicet neuem herbarum ffecies effe qua Har* dum imitentur er adultèrent. Vnde mtediginuitM Nardus tanta fr audit materia ufum loquendi obtinuiffe,ut pi piÃic». Ãicaaardutdiceretur,quie fynceraerabfqueuicio
effet, aTTo lt;j5) srtSHà à fide, er plane aJ^oî^, hoc e{l,germana,ut ait Erafmut,er nulla arte uitia* ta.Proinde er Hermolaut libro Coroîlarij primo,m sIkamp;u, hoceR probam er fidelem exponityC qui adulterata non pt,ficut Karci ia.,(y loannis u-ac* cipitur.Diuut Hieronymus fuperis.cap.Mattlnipi ilicam plane,ueram erabfq^ dolo expofuit.Vnguen turn hoc, præterquam quod odoratifiimumerat,atte nuabat etiam,extergebat humores,difiipabat,calefi ciebat,authore Diofeoride. Apud Plinium igitur pri ma capite libri duode(imi,non Delosfed Telos legen
MEDITERRANE!. yiy
rf«w,^U(Wti en»» libri duodecimo capite Deli pdriter Cr Teli mentione habita, nominatim Telon unguen te nobilem effe teflitur. lam amp;⢠fathmos inter Spo^ tades cenfetur non magna mfula CT qua dreuitu tri nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
ginte miUia paffuum no excedit. In qua loannem apo exulaffe TertuUianui m libro de prafcriptio«
tiibut hareticorum affirmat.Damnauerat eum Domi iilt;tnu4, quo inter(ido,quwm aäa eim Senatut refci^ ^^S[fi,Gr i^erua Cocceius,pertinAX à Hieronymo co igt;wmnatuf,exilia iÃliut,Ediüo foluiffet/mcolumii
«pojbli« Ãu£ AÃa eil reÃitutits.Supra Spor addiere Creta» ^^louismagm medio idcctmÃlaP onto,utdixit Ver ?iln«,Hodie Candiamuocant,maior eSl quimCy» pf u^, minor Mtem quam Sicilia er Sardinia,quibut Ãlit in totomediterraneo cedit,interim nobilitate rr Ãrtihtate par omnibud. Situieiut orientalior eH ^ùm PeloponneÃ, mterque Atticam Gracia cT ^yrenaicam AÃiea or am media iacet,haud ampliu«
^üm ad alterutram nauigatione. AUuunt maria, ab a Occd/ù Ionium,ab Ortu Carpathiivm, à Septetrione ^tgeurn,^ abea uocatü Creticum,^ Mendie AÃi= timum. forma eitu oblonga, retortis lateribut, CT bUer a^iuum ortu occaÃimq; ita porreda, ut altera ÃHigio in Ãoream,altero in Nottw» tranfuerfareeli» '^tyonguda magis CT logiÃima eil ad Orientem,ubi f^tnra Khodum Sammomo promontorioextoUitur,
O
^iS INSVLAE MARIS
ab occafu retupor m duo promontoria dij^dlepif, quorum auürmuM contra Phyeuntem Cyrentwfii Grads u^iisju-iTtotr©^ didum, quonium pontan arietis exprimé : alter urn obuerÃum Pcloponnefo Ct nurui uocatur Strabod- Sut cy w latenbus pronuni toria,quorum Audrinum potiÃimum Phenice con^ tra Chorum Oquot; Apicum, ardoum Zephyrium Spo radibui aduerfum Ptolemao.Pliniia quarto libro nuf quant latiorcm effe quinquaginta milhbuf papuuM tradit, cum longa tarnen ducentoru feptuagintawil^ HumÃt, quafumma ad calculum reduda large qmâ draginta miliaria Germanica aquat, nee multo nü* nus apud Ptolemaum ex obferuata graduum longM dme eoüigitur.ReÃrendum id duxi quo pmilius uero fiat, quod magno con[enpi fcriptorum traditur,cen» turn earn urbibusaliquado fuijje claram,quariicirci . nbsp;nbsp;nbsp;ter quadraginta Plinij at as nouit, etumerati ab ipfo quarti libri duodecimo capiteExtat lodieq^ nonpau o cte,quarum minimum decent ptos prajules habent,ur te metropolitans. nMrittima,qult;e eo quo cr mfula na mine Candia diciturjortaÃis à candore dedudoW)* mine,quandoquidem Strabone tedc,eius mfult mon tesoccidui Asukoi, hoced albi feu candidi dictent , tur.ln totum autem miquior ed molliter aÃurgenti^ bus cliuis quorum ÃrtiliÃima conuaUes cemantur.
exalter dur ty- motibus,\da maxme, qui media Wâ fuit
MEDITERRANEE yi^-^iltiÃmui imminet, pedem cMi oppidis cirewnt
, (Ofonlt;einflïxr4mbeütibtu.Kigantamnes,OaxiiVer iflianonotui carmine er Lethem,aHjc^ non ignobi^ ^5.Sed hac uel una re beata eü, quad noxijs anima* ^kut caret. Porró gloriam firtilitatis non urbiu/m ma ^^ma, uerum er uetuÃatis bonos,er potentia,re* ^^i gejhrum memoria umdt. Pr^jui^fe infuhe Im» Pto Ãrtur uetuSitÃimus rex, cuius Ladantim ante fiiosUb.m^itutionum primo menumt.Puit er Gno* ffiu cognominAtusKhadamanthus, tantaintegritate lt;gt;ifut tribunal ei er iudieiü apud inferos prifiini ua* ^tstribuermt.De i^inoerege minime fobulofumcH pfmwm earn CretenÃbus leges dediÃe, er optimis ^ùuüs magna, duilitate ornaffe, quam mox pou» K amp;nbsp;tacedemonij put imitati.De maris imperia ejquot; infills CreUfubiedis, ipfe etiam AriHoteles fedido ^oluicup teüalus eü. Inde enim prouerbiu natum, ^rtes nefcit pelagus,de eo qui quod eximie notât ^gt;Ãmulat,ut Strabo decimo libro Iradit-VariepoÃea Tyrannis paruit, non Greeds modo fed erBarbaris, ^once poll deuidu in Apa AnPoebum,Romani earn ^tfcHo duce qui mde Creticus diduseP, dcuicerut. ^oSiremo coUapps imperij Orietis rebus,Veneti earn ^ê^nti pecunia coèinptam fue ditioni adiecerunt, Cr iamplus trecentis aimis poÃideni. Qui fané non ^Wc folam, fed er Cyprum er Corcyram, Cyda*
Kt 4
o INSVLÃE MARIS
à wfM^ er Sporadum non pâucif,cr Adridticimirit Ãreomnes,quaplurimlt;e tarnen funt,poÃiditfOmniM , Europa populoru,lt;iui modo Anftocrattam retinetü; citra controuerÃam potentiÃmi, Turds autë iuüià Ãmis coups feederati, ne hollem experiri etim denuo cogatur, qui torn ontea tot praelaris urbibut eoru id perio ui ablatis,plut fatis damnipcerit-Candio igitur oppidum parte occidua^ut dixi, poptum^eopre ld» torn ombitH iocet quo ontea Phalafame, erpdaÃe ipfaPhalaforne eP,quodtarnen ut comedarijd^nof aulim ajferere,in tanta prafertim locoru nominuMt^ udriatione,etió p condet recens eÃe Candue nomen-Sed er Creta aliquando no fuit. Curetis enim p^^ii^t er ante quot^ Aeria dida ell,praterea ob eximiom call clementiam Macaron^ue ut Sodnus er t^arM nus uoeât jjiaHayovHa'oq appeUata.Tantotemporu nocendi rebus humanis tum inuidia turn pertinoed ell,ut nuUo unquam certo aut loco out flAtuperint, longé minus retineant nomina, ut ueriÃimedidv/d ÃtabHorotio,
Vtplia in fyluis proitos mutantur in annos, Prima cadunt,ita uerborum uetus interit aMt Et iuuenum ritu florent modo nota uigentq;, Debemur morti nos,nollra^ ere.
Ea eäuffafadu ed, ut er in Euca hiporia Adorn vf» loiorum tins wfula nominA quadam, parte mutota,
MEDITERRANE!. yH
Mf recentia ty è wdgi uclutufu petita legänlur, ^Wrum nee Plmiut,qui m Luce tarnen tempora ind ^^gt;necPtolemeuf, qui poli eumfubM.Antoniouiâ^ ^Secreditur^mdefcriptione Crete meminerint.Sal- Salmon, â¢â'ââ'ifm uocat Luc^detorta paululumuocepromon ^^fitm quod Plinio er ceteris Sammonium dicitur, f''ettrea in latere mfuleaufirino,Pulchrosportus, pâichri O' t^afeamduitatem, er taffum,inter Sammonium pottus. 0 Phenicen portum memorata que aut MignA uift ^llioribusque rejirrentur,aut illius temporiser ^gonauticorecepta uocabula extitere-CerteEraf quot;i® exadiÃimi iudicij uiro, qui nuper Pauli peregrin âw^ionem luculentiÃma breuitate dl complexw,de â**ilgi fermone petite uidêtur.De Pbenice quidé opth Phmi«» ^ port« meminit Ptolemeus, er Pulchrosportus ^^taq- Lafeam littorariam urbem agnofcit üierony Laf«a. 'quot;^â¢Afum autc feu Affum baud rede earn que AÃe Affus. âS boe loco intelligit,cum Lucits Creticum littus non ^paticum iüo capite defcribat.Qwn er uentocon* *â'lt;i'io ita coercitê neuem Micat, ut ne Gnidum qui» ^on appeUere Ucuerit^ nedum ad interiorem AÃe â'^»Ãum in quo AfÃjs erat, ingredi. AÃum quident ' ^b«iHlt; j« Creta cefet, fed mediterraneum,ut omnino ^^^(rfam er pl^ne merittimam reddidiÃe uideri Lu» ^^queat.Qui quantaalioquiÃde er diligètiafuam ^riam fcripferit,abunde uel bic unus locus uieeÃ
Kt J
511 INSVLÃE MARIS
Wifeptimi capitis,iefintur, adeà omnia certis compté tis'^ defer ip tiombus terrarum quadrate Lycia ennit Cnidus, foluentibus Italiam uerfus,Gnidos petùur,ea e^ urbt uetM zy eelebri nomine m extima penmfuheponte, qua Dor« habitarunt, unde ab Au^ro ora Apte ai Occafumuertitur,ceu in Caria diximus.tianceM in proffedu haberct, nee teuere posent à uentis pro hibiti,ad prudram defledere, ç^y SammonioCret^ extimo or Gnido aduerfo promontorio appUcare compulpÃnt.^ox uelut impetum declinaturi,contra morem, audraiem mfula oram haud fatisebmoiam portubm legere, ac demum Phenieem utaptum hy^ bernis locum ingredi cum conflituiÃent,repente ex* orto Euroaquilone arrepti,z:r adClaudaminfulani delati, cum non daretur portui, in ampliflimum pea lagus tempedate adadi pier'mt, hoc unum interim furnmis uiribus conati,ne Ajfricano littori appulfl,igt;t breuia cy Syrtes 'meiderent .Timendum id prorfut er at,propter uenti curflum,qui à latere Septentrions exortus Crette priefertim auulfds nauesreda in oram aquüo' ^y^^tum impcUebat.Venlus autemcuiuf hiePuMge gelifln memimt,niflflllor,CieciM efl,ab exortu adi* uo progreflus,authore Plinio. Euro autem Aquilo dt dus quod à parte Borea Aquilonem, ab aquinodio Subfolanum,qui zy Eurus cd,habeat,mediU6q; inter iüos incedatieonflitt autem uiolentum earn ey tempt
MEDITERRANE!. yij
Jfeofm effe.Porro Claude mfula à Phnio (^ Pompo Cbudi.
WoGaHdoj dicitur,iPtolemieo Claudos,utcxinde fonjkt nwtari confuctudinenominA- Kam cr^eda lgt;ocloco,uidijje fe exemplaria tejhtur,qu£uocabu^ Ittm Caude,nott Claude haberent, ut çr Gaude diüa Wdm' poÃit er Claude, peut Gaudos er Claudos.Si lautem cd baud longe à promontorio quod contra fbyctmtem Africafredare dixmuf.Alia ed contra ' Siciliam pofrta Gaulos, de qua fro loco. Did uero ^npoted quantum opis adfrrant ad huiustempefrs, â¢^ cogtutionë,TahcUa Geographica, quisfrab bac |â«i'k Ledor intuitus frerit, uidebit luce clarius,in ^'^nimmane eratroxpelagusPaulina nduiscora
, J'fptdj er quà m uicina periculis frerit, utq^ tfleUten â¢âifulwi uiderit, tanto interuaUo eiÃitam à Cretico liftoff,«on mirabitur totis quatuordecim diebus wa ^ibiuq- 'm alto iadatum frijfr Apodolu, Cater um, â¢ftlt;lf Creta frniamut,audiuit er ipfr Paulum euange ^^zantem.Viox er^pifropum babuit Titum,qui alijs ^fUnatis célébrés in ea Eedepas condituitSic eii'im ^Mitwr in cpidola ad Titum Creta agentem,Apoa iquot;l^,auiiu rei gratia reliqui te in Creta, ut qua de» f^^hpergascorrigere,er condituM oppidatlm pre» ihterospcut ego tibi ordinaram-Si quis eji inculpa» fffitwiit« uxoris uir ^c. Pradpue autem adgt;nonet, *** foj Icgdt q^i lâd^ijj dodrinam tenerit, Er^t mirt
514 INSVLAE MARIS
idm turn ludtei 'm Creta mhilo meUores ApaticK amp;quot;nbsp;GalaticK pfeudodpoflolii,qui MimMpmplicium ne^ gotidntes,do{lnnAm fuam quadui accommodabant, erritu pharifaicodoHnnM 0-mandata hommun mgerebant/uperbiÃma præÃumptione cum 'mfatia» hili auaritia conittnâa,qult;e uitia ChriRui pbanftH Ut capita fuperilitionis cr pietatis pe^ië acerbe feut per opprobrauit. Ad doUrmæ porrô improbitatége nuina qu£dam amp;â peculiaria mfube uitia accedebât, quorum cau/fa non raro Cretes peÃime audierimt. Promde er ipfi Apoüolui quo circunj^ediorè Titi animum redderet,non dubitauit Ep'imenidis carmen, uelmaledicentiÃimum epiÃobe fu£mferere,quodai hunemodum habet,
KÿHTHS lt;x.ii â¢^iuso(t,KOUia. Ãi^id yOcsifi^ i^ou-1« Cretenfes femper mëdaces,mal£ beüilt;e,uëtre5 pigri CietenmÃ^iritu fuodom'mtu ita uitia abderÃteor* dibui, er mentes aufcultantium Euangelio pc reno* uauit luce coeleSli, ut non alia 'mfula autcelebriores aut 'müruüiores Eedepas habuerit. Ex epipopisue* teribui dariÃmi perunt Pinyins,Gnopm,er Gof* tyn£ urbu praful Philippus cuius cotra Viartionent libri extiterunt,ambo mpgnes imperatoreUlAnto* tsino.biunc reliquas âmfuldsproÃequemur.Carpatbot clara,inter Cretam er Khodum iacet, adeo Celebris quondam er potent, ut mari etiarn nomen dederit,
V^boivA
MED IT ERR ANSI. 5ty R/joJw autem cuiin 11. capite Litchi» Adis memi* Rhodm. W^exaduerfo Cariæ crl-ycilt;e Ãta eii,clariÃmlt;t w« («U,er ueterum ettam jhtdiorum atquc eloquentie ^moria nobilii.Tres m ea urbes fiierut,Lindut^Ca^ ^yruf,^ tah^M que or Khodiu nuc dicitur,Ãta ed ' w lüiore mfule SeptentrionAli,ctc uelut penmfule int fopta eximiwn portum habet, citra quem admodtmt »wnita tum,uulgo S.liicolai dida, quenodmma jw aliquado tuende urbis preÃdio Ãit. Earn urbem tiHM reliqua Infula, diu Saracenorum mcürÃonibM Mxatam,nodri cum Kaledina er Syrie parterece» ferimt.Deinde amiÃa rurfum üierofolyma, Ãatres ^oÃdalarij qui S. loannii cognominantur,Khodum Ãuore regis GotÃedi,occuparut,anno MiUeÃmo tre senteÃnu odauo à nAto Chrisio-QueresmagnAHi ds opulentie occaÃonem prebuit.Enimuero Ãma ferumgeÃaru, dein er pubUcutÃuor, er perfitaÃo qutdam de coercendis eoru opera mfidelibui,omni» tm mentes ad iuuandum contribuendumq; mÃarn» neuerant.Deinde etiam PontiÃeum accedente eure, toju prope omnia que Templarij paulö ante ob im* fietatem erperÃdiam extindi,reliquiffent,miüos funt translata. AceeÃsit opibiu dignités, res^ breui ita creuere, ut Turcisetiam, haud raro Khodienfes terroriÃerint.Quippe detredare foedera,er pacts ttÃuere coditiones interdumÃmt auÃ:Ãrtur,Ãtcilc
516 ÃNSVLAE MARIS
etidin foluere confueffe à qua coaluiÃent.ldcireovi rcrum oniniu humanAfum, ita huius quotypotenM proÃieritatem, mifercaÃts excepit. DubiumÃftüne at que 'mfolentia no{lrorwm,an Turcarum odio uete* ⢠ri, nee fatiabili regnorum cupiditate, Anno ChriSti
M. D. X X11. diuitetn,intinitÃ,cr populoÃmut bem,totles anted Ãu^ra petitam ey obfeÃamfTured bdud multis diebm cepit,omm Ãimil eins agri ditio^ ne adieiia. Cum earn patres iüi dueëtK çr quatuorde dm plut'minui annis tenuiÃent. Fide tarnen publia noRrit coneeÃumfuit, ut tempore prafcriptoÃUbt ret,folumuerterent,cumlt;^ bonis omnibus quo ueUét emigrarent.Vaque in Melitam ab lüit migratum e^t dequafuo loco dicetur. A Khodo Cypru uerfut mul Cypt«* tlt;e âimful£,fed Ãre parui ey ignobilesAp^aCyprui nouein aliquando,ut Pomponins tradit,regnorumÃa des,me dia inter Cilicie Syrtaq- littora lacet,longitU dine ab occafu in ortum duda, ey à , Bored Cilicio, ab occafu Pamphilio, d tAeridie Pheenicio, ab orttt Syrio mariclaufd,zy Ceraüis aliqudndo diäd,quoi multii promotorijs ceu cornibut mÃRit affurgatdio rum unum Cromyum Straboni diëlum,ab Anemurio Cilicia promontorio no dmpliut quinquagmta niifk» paffumn abeü,Ceruit etiarn iüinc in Cyprum ndtare auÃs,fdgaciÃimo terrarum odore, ut tradit Pliniutgt; Promontorium quad ad Orientem efi Dinares,ad 0« fidend
MEDITERRANEE i
(lieniem AcamM diHum, duabut ceu metis lon^iÃi» ^edimenÃoms, poÃtis.Auliriiü hteris extrema,ab ^caju Zephyriu/m, ab ortu PedaUum promontoria Ptolemäus Ãeit. In mediterraiteo mans altus Olym» pw,lt;«infsqj exeo, LycM in yieridiem, Lapethus in ^tptentrionem ejfufus. Crédita e^ continenti adb£^ f'lfe olm parte qua Syria eR, infuUs etiamnum qult;e ^bia dicutur intermedijs. Strabo libri deemiquarti ^f Cyprum dcfcribens,Ãrtilem earn uino,oleo,fruâ* quot;*«0 ejjetradit,abundauit CT £re,Cyprio cogno» ^gt;u,to,uulgo cuprum uocant-tdq^ m primis iüi lau^ ^tributu/m, quodnauemab ma carina, adfumma *Æ}«⬠carbafd nuüa externA,fed domi nata parata^ 'âWtfri4 abfoluere er committere pelago potuerit, *^ó ligno,£re,picc, lmo,abundat. Romani earn fu» ^0 Ptolemlt;eo Aegyptio rege, ob Ãmam diuitiarti *'â^gK quamutta iujh. cauffd moti occuparut.Catone ^xntijfoqui regiarn pecuniam Liburnis 'mpopti '''*âlt;'fbemadprret.CiiM,utaitPlorus,lt;trarium Pop, ' ^^onHatiu^ quà muïlus triumphus 'mpleuit.lnde
[tculis Romanorum ditionis ptit,poftrcmo re» .'ââOrientw ajÃidis cum Perfte er Saraceni omnia *^^^^ponibuf uaflurêt, multis annis iüi genti paruit. ^âpfr autem tacobo regi eeÃerat Ioannis Ãlio,qui Catharinam M^ard Cornarij Patrieq quot;Veneti û
*®#lt;« Seiudu pro more adoptatä, uxoré accepijÃet,
518 INSVLAE MARIS
er fX edpoSthumum rehquiÃet, eo ipfo häud diufn pcr^tte^Venctimfulam iure higreditario fuctm^cc» runt^AntU) d nafo Chrido M. C C C C L X X« Hodie^i per prittorem Cyprium regnum, quemai* tnodum çr CretenIe z^quot; Corcyr^eum, admimsirMt-Oppida Cypri apoAoU lt;ttate quindecimftterunt,eX s^Amis. quibui priecipud Salamis in amaniÃmopmOrieti talis littoris poÃta,ad quant Paulat er Barnabnf,co^ nute loanne cognemento läarco à Seleucia Syri^»A uigantes^peruenerüt-LueM enim Ailorum !?⢠Abie^ runt,inquit,Seleuciam,er Me nauigauerunt in Cy priem, er cum effent Salamine annunciauerunt fer^ monem Dei in fynagogis iudieorum, habebant aaiem er toannem mmürum, er peragrata infuia ufqt 4 Paphum inueaerut quendam Magum e^c. Siquidein Paphut 'm Uttore OccidentaU poÃta eÃut peragrari mÃlam opartuerit è Salamitu, Paphum tendentibuslt;^ pà er Amathui pradara urbs in ora Auürali, amp;
⢠contra 'm BorealiCorynium. I« mediterraneoauti Tremythus. Indicat aute Lucas è Papho poümodiiM foluiÃe Paula,erPergam Pamphiliie appuliÃe,iüigt;K en'im utpoteab Occiduo UttoreaptiÃimamPoinpbi liam nauigatio eÃ-Durat adbuePaphi oppidu reÃM ratum,ut arbitror,cum Hieronymus feribatÃi rtate ueüigia taniu extitiffe, exquibus quaUs Ãeritolim Paphos apparuerü.SolaminA poRea aConllantio, Conlldn«
MEDITERRANE!. yl^
^wfldntia uocata efl,quo nomine et Uieronymi (etM ^ebtttur,ilodie fantiuguüa T^pifeopatuetià clora, ûi Urnen cum multii alijs eim infula Metropolitana ^«à ÃicoÃeÃs dicitur,reueretur.iiac eft Cyprin qiue ^trgt;u,bà dpoftoltmt cognomento ïoftph,leuüem,noa ^^adidit, ?auli comminillrum, pruetcrea loannem ^cum BarnAba confbbrinum, e^ui initio ambos in ^ypnm nauigantes fteutm, in fecunda proftélione ïâgt;^iarnAbie adhaÃtünde Pauli rurftum comminifter ^lu^virfandiis er miniftirij gloria inÃgnis,alias, ^iftUor à Marco euangelifta cuins in Catalogo lac ^nitnieronymuft Deilloloanne,ftcPaulusi. Ti» ^theum 4. Marcum affimptu adducito uni tecum, mm mihi perutilis ad nuniftcriu. Et ad Col-a-Sala
*ââ( Hoj Ariftirchiu concaptiuus meuSj er Marcus ^ölbbrinus BarnAbe,de quo accepiftis mandata,ere-Gemimt eiufdem Cucas Ad. ij. er is-capite-Prater ^°t apoftolicos uiros, ucterum Ppifeoporum clariÃi» â¢il memorantur, TriphyUius temporibiu Confiant^ ''''iperdtoriSfCiuem eloquentiftimumfui temporis çr '^â^^berrimuftift'e Hieronymus tradit. Praterea Spi» ^dionTmnythuntis epiftopus, pracipuuspatrum ^ictnisynodi,qui Irenes ftlia minifteriocotentusrit ^f maxime egit. Sozomenus reftrt eu peregrine cui» ^ adfe diuertenti,qui fuiUa in quadrageftma uefti, S^fi ebriftianus eÃet^abnuiftet, dixijÃe : Hoc magit
ç 5J0 INS VL AE MARIS
uefei eum deberc, quoniam diuinm ferma admened lundis omgt;ùd effe manda. Salatmtii antem feu Con fiMti£ epifcopm Epiphanie jûU, Uieronymafnÿt Idriamcitia çr Ãmihantate iiméiiaxaitahodie ce* lebris in taniuerfa Cypro tnemaria extat. Scripfitcon tra omnes hterefes^çr de lapidibia,quorum frequent in feriptura mentio ed, librum, Hieronymo exhibi* turn, uelut ipfe alicubi Hieronymui tradit. Extlt;A amp;nbsp;epifrolaeiiaadloannem iHeroIblymitdnwmepifcopû fcriptd,qudm EdtinAm freittiieronymuit Hic ed Epi phaniiM quiuelumEcclefroUcuiufdam m PdhefrnA anmaducrfum^difcidit, quod imdginë uel Christ «fJ fdnüi cuiufddm depidà contineret:de qua re ipfe unte didd epifrola dd hune modum loquüur, Cu/m ergo ui difrem in Ecclefd Chrifri contra authoritate fcripUt* rarum hominis penderc imagincm,fcidi itlud, CT ^ gis dedi con/iliam cufrodibus eiufdem loci,ut pauperé mortuüeo obuoluerêt,^efrerrent.ÃUqi contramor murantes dixerunt, Sifcindere uoluerat,£quiM erot Ut aliud darct,iulumq; mutaret. Quod cu/m audijfrm medaturum cjfe poUicitus fum, zy iïlicome mtffrrii, ere. Et paulo mfrrius : Ktme autë, inquit,mifr qtKgt;^ potui reperire^er precor ut iubeas pre/byteros ««p dem loet fufeipere uelu à latore, quad à nabis mifrum eft:er deinceps prtecipere in eedefra Chrifri ifrufma fit ucla qme contra reUgianem noliram uemunt, «0« *. ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;âlt;tpp^''^â
MEDITERRANE!. 551
â¢fpfrtdi. Deert emm honelhtcm tuam hanc magis ha ^fftfoHcüudinë ut [crupuloptatê tollat quiC mdi^nA ^ Kckfîd Chrifli et popuüi qui tibi crediti funt, Ha^ Ãfnt« là piphaiùM Hieronymo interprète.Ex quo m=* *fÃ^im«s imaginu ufum in eedefijs Hieronymi ceti^ ^^gt;U)n modo nullamÃdffe,fed et feripturdaduerfum ^i^icitum uifameffet alioquiaectacuijftttiiero* ^litmu adÃemK Epiphanij, cü m Palaflina tam age 'â^Jiectranfulilfetepijldam quaeiu'!reimcminit,à ^âtdum praue, aut male traditam ab Epiphanio pu ^''^T«: uidelicet homo tam infenfuih£reticis,tamqf Plicata in cenfendis dodrinKfomacho.Profdo amp;nbsp;^^aritiui firmianut grauis m priinis author quifub ''quot;^fert^ore Condà tino uixit,idc democrat, uidelicet ^Ãolumuüum ufumfunulachrorumfuifeeuli Chri ^^,fed ita etiarn turn uifum effe^ut nc liceret quidé i'^nulachris uti.Capitccinmfecimdo,fecundt libri di ^fam mjlitutionumÃmpliciteraÃerit, deiimagi=t â^femper fuperuicuü effe, quippe cuiiu namen ac Ww abiq- dtÃifm abejfe nunquam poÃd. Et fimtt ^quot;fam dei non effe illud quad digits hominis ex la ^^^ âtat are alUue maieriaÃbricaturÃd ipfum ho^ ^'^n, quonià fentit er mouetur,et multMmazmsq} *^ioiies habet. Qwn amentiam elfe iudicat e^fngere ^^ pojlntodum uercamur, autuercri er eolerequa ^'^^^,Scd et meptifiinos effe homines qui non m# tl i
551 INSVLÃE MARTS teUigtmt,ifgt;faÃmulachrdà fenfudoruxentur migM gratiarn babittiracirtiÃcihM.i^yrwnÃipÃÃdartà ces potins, d quibus er per quos eÃent,ädoraturd, ut quorum nutubus nAta Ãeciem figurante^ ac pulchri* tudinem dccepiÃ'ent,idq-ÃiÃ'ent, quodÃiÃe à PrU pus dpud tiordtium Ãtetur,cum inquit: Olim truncus er dm Ficulnus, inutile lignum, CumÃber mcertus,Ãdmium, Ãceret ne Pridpuf Vidluit eÃe Deum, Dfiw mde egoÃrum duium^ Mdximd Ãrmido, ere.
Sed hlt;ec, inquit LdUdntius, nenw conÃderdt, inÃ* HiÃunt enim perÃdÃone homines de mentes eorupe» nitus Ãecom Ãultiti£ biberunt. Adordnt ergo inÃnà bilid quiÃentiunt : irrdtiondbiUd quifapiut:exdmtM qui uiuunt : terrend qui oriuntur è cÅlo, ere- ^oquot;^^ adorare Ldtinis eà genufleHere,corn uereri, honoré exhibere, honore exhibendo procubere.Suetonius in Cdliguld de Artdbdno Parthoru rege fuppliee,Veitit, inquit,ad coUoquiülegdti ConÃularis, ettranfgreÃts Euphrate, Aquila er fignd Kotnand Cdfarwmq; int* gwes adorouit. Kurfum codé capite Lablantiut,^^^ ifldinquitmortalium digitorumludicra, erÃlt;t^^ figmenta, ex quolibet mdteri£ genere formata, quà aliud fount, nià terra ex qud ndta fount ? Quid ergo re bus inÃrioribus foubiacetisd quid capttibus ueÃris ter^ ramfouperponitisi ercgt; Alloquitur quidem his uerbit.
Gentel
MEDITERRANEE 555 ^f'gt;f«, cum ChrijUunii nuUa turn effent ffmuldchrä, ^^ aut turn Iùiff'e,ut funt etproffant hodie,hum4
Widern nunibui defragili materia artiffeu ingeniji ^^iOy quit negare aufft etia aduerfm noffra tam qui~ Ladantij uerba, quam aduerfum EthmeoruftA ^^[criptafutitfCertè nihil noffra ab iüorum idoUs, ^'amp;ne,maicria, ejffgie,artiffcu manu,diffcrunt,etii l^^^ntcndamiK nihil horu à nabis adorari. lam negat ^^imus^deiffmulachrü rede de uUa materia paffe ^^''fftui,quoniam ipfe Deus cara ubiq- prlt;effo fft,nec ^iits exprimipoÃit qipffefe exprefferit, baminent ââ'fWdgùwm faam condendo. Ham z^r Paulus Koma. I*âwo palam tejlatur, dei immortalis gloria imminui âi^^iiespermortaUs hominis imaginem autffmilitudi effingdur. idem Ladatiuscapite quarto eiufdem vbi ergo, inquit,ueritas efff Vbi nuUa uis adhi* ^^ipoted religioni: ubi nihil quad uiolari poffit ap^ ^^ctmbifacrilegium fferinuUumpoted. Quicquid ^^gt;1 ocuUs mambusqi fubiedü eff,id uero quiaffa^ ^â^ eff ,abomni ratiane immortahtatit eff alienum. ^^â^Slra igitur homines auro, ebore,gemmis,deo5 ex^ ^â[««t er exornant,quaff uero ex bis rebus uUapoff* Wcapere uoluptatë. Capite autem is. intercauffas ^ teligionis idolorum duos potiffimu adducit:Alte ^% quod ffnudachra quie coluntur, effigies ffnt ho* **'gt;!«« mortuoru: Altera, quod imagines faerx quis â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i'i 5
lt; 5?4 à N s V L AE MA RIS huimäniÃimi homines feruiumt, omni fenfucMitt quotuS terra iuftt-Promde decimo ncno capitetQU^^ rey inquit, non eft dubiu qum religio nullaÃt,ubicint que Ãmulachru eÃ. Num fi R E L1G10 ex diuinU rebus eÃ, diuim autem mbil eà mà in cÅleflibiis reâ bus,caret ergo reUgione Ãmulachra, quia mhil poteà eue coeieÃe m ea re qu£Ãt ex terra. Quod quident, inquit,de iwmine ipfo fapienti apparere poteÃ,Qti^^ quid emm Ãnwlatur, idÃtlÃtmÃt neeeÃe eÃ, neepoâ teà unquam ueri nomen accipere quodueritatemÃ^ co ey imagine mentitur. Siautem omnino inntatto non res, potiÃimum Ãeria, fed quaà ludus ac iociK eà non religioÃmulatio fed Mimus reUgionis eH-Prifà rendum eà igitur uerum omnibus ÃlÃs,calcanditerâ reÃria ut coelcÃia confequamur^ üueufq; firmmnus, non eultum modo, fed ey ÃäuramÃmulächroriM exagitanSjindignum^ exiÃimans adÃeciem religio^ nis trahi quodÃagUe, caducum, terrenumqi (^Ã^ fenfu eÃ. Qjiod dicere tarnen aut feribere no potuià fct,ÃEccleÃie CoflHiiitiiiÃeculo ufumuUuÃmulachra rum habuiÃcnt.tSlon proÃdo magis,quà m Prophet^ deridere ea tanta cu hbertate potuiÃet ,à ex lege uti Ãmulachris licuiffet.üoc emm qd exclamât Ppl.114. SimulachraGentium argentum zy aurum,operanu nuum hominu-Os habet ey non loquentur, oculos ha beut çr non uidebunt, dures hmbent er non audieut,
MEDITERRANE!. 53^5
â¢Mlvj i«dgt;ent er no odorabunt, mAiitii hnbent CT na P^pttbimt,pedcs habent ern^n ambulabuntiwn da , ^buM m gutture fuo. Urn: Similes itlis fiant qui Ãt» ^^tea,erct tamcontralud^orumpinulachraÃ^ ^*^^t,quam Ã^iebat contra Gentiu idoljt^ihUciimt âJl borum omniü qua funt à propheta aduerfum jh» *«(« eo loco inflindu ffintusfandi prodit a,quad non ^idu uideaturm uniuerfum cotrafimulachra .HiÃà ^flris quadam ÃmulachraÃnt qua de nulla terreÃri ^eria,nec Mius hominis manuÃda coÃure poÃit.. ^f^ id iam nuc nArro uelut diÃutans de imaginibus: f^i admoneo tantum detemporum Ãitu, idqi Ãde his ^ria^qua plané conumcit ueteres er apt^Ucados drina obferuantes cccleÃosÃmulachrorum uÃum res hifÃ^ Aelius enm Lampridius Ethnicus feriptor (quemhoc Ubentiuscito) inuitaimper^ Alexandri ^uuri, Capitohu, mquit,Ãptimo diecu in urbe effet *Ãendit,templaÃequentauit, Chrifk templum frees ^( voluit yeumqi inter deos recipere,quod er Adrias ^Vs cogitaffe firtur, qui templa in omnibus duitatis bus fineÃmulachris iufferatÃeri, qua hodie ideirco qvia non habent numina, duuntur Adriani, qua lüe ^^ hoc paraffe dicebatur:fcd prohibitus eÃabhisqui ^°nfulentesfacra,repererant omnes ChrifHanos frtus ''°s,Ãid optato eueniffet, er omnia templa deferens ^â¢iiadciwsLiimpyâdw. inatiÃÃe tefhtus cum ma
Ll 4
JJ^ INS V LAE MARIS
rent cMfHanisfuiffej ut rndomiba^fuis ^ionpUi tuiUti Ãmuldcbrd haberet. Tale ÃfiurM Seueruf er»^ er iam Adrians paÃim extruxerat^ut data occaÃo^ veÃioc comnwdiui ritiim ChriÃianu inducere poÃetf nià cLemonia diuerÃimÃiaÃjÃ'nt, fcilicet Ãmulacbn in templis erigéda neÃa mteriret religio.PaganiÃnui igiturfoit,non ChriÃianiÃnus,quod idem author tra^ dit, Seueru in domeÃico Lar ano Ãto ChriÃu babuijÃe er Abraham, id enim publiceÃbi ut ChriÃioM non licuiÃÃet,qui tarnen eodem 'm Lar ar io non hos foluw, fed erApoUonium magum, er Orpheum 'Voten ueterem,iWs coniunäos ut deos colebat. Si cui nood ineÃm longior) Tertuüianum légat,cap. n. Apolos getici, er gno 'm honore ueteribus ChriÃianif Ãnido chraÃerint mueniet. Quin er AuguÃinuslib.deCi vitate tertio M. Varr one prédicat, quod licet feptut preÃfusq^tantieurbis peruerÃa conÃietudine, dicere tarnen er fenbereÃerit auÃts, eos qui primi popuhs Ãmulachra mÃtuiÃent, er nutum dempÃÃÃe,et erm rem addidiÃÃe. Ekuatur enim ÃtperÃtione religio, er nünus timent qui non nià cor amÃmulachro uene^ rabundi trepidant, caterisuero 'm Iods quod hbet agunt, luÃor iUis er Ãandior metus eÃ, qui nee loco fe nec temporiaccommodantes, erÃemper, er nbi* queDeum timent, certi er prtefentem eum er buwa KArtimaäionumÃmö er cogitcäionum'mÃedorent.
MEDITERRANE!»
557
itltim certo loco, aut ad flituax, fed in omni loco *1!^,omnia perdpere, intueri, cognofcere â Ad quod '^ichrifliattinet, 'Verosadoratoresnonin monte ^^ÃierofolymisfedinfgiritUQr ueritate adoratu^ ^ââi-Scdadinfulasreuertendum eft, Corcyra contra ^pifwn iacet Adriatico marl dreumflua, quanquÃil I'^er Ionium er Siculum occurrut^tamen tllud qua» W quod Sicilia ab ortu, er parte meridiani littoris â''^»tinet, Adriaticum uocat Ptolemaui,ficut Adriom ^âw Adorum 17. iïauigantibuf,mquit,nobii in A= â¢^w circa media nodis,fu^icabantur nautaÃbiap^ P^fcre aliquam regionem^ï^otiM autem quant ut me^ ''''o^cm,id mare er Adriain did ab oppido ueteri, zT ^^naticu, Ciceroni etia Adrian», cuimÃnm iïle eH ^ifiaticuididuaqui'VenctiMufq; er TergeHuin^ ^editur. Corcyra nonagintafeptem miUium palfuu ^''ga ed,tïomeri etiam Poëmate iUufrata,et vlyfis ^ta bojj^itio.Vulgui nauticum hodie CorÃnam uo~ ^^gt; P)iuerfo à latere ercontraBrutium agrumSi^ ^^'aapanditur, mfula nonÃrtilitate modo ( ob quant ^lt;^0» Cereri er Baccho confecrata ueteribui Ãit,et ^otreum etiam urbis Koma crédita) fedÃequentia ^^i uetuÃate oppidorum, omnium commoditate, 0-Icjkrumrerum memoria, uidorijsq; Pocnorum er ^ontanoru alternantibm, fuper omna aliax mÃgnis, ^fedita er ipfo italia aliquando continensÃijfe, p9 tl y
Aurii.
538 I N S V L ÃE MARIS
fkd duulÃim tnræmotihui, et fréta iHud quod/epteilt flAdiorû ffidcio tnterefi^ ddmiffum fitiffe. Fomu eiM triquetra,laterafinientibui promontorijs, quorums italiam,ubi Khegiam efi,l^e£lat, Pelorum,quod Gri ciam,Pachyniim,quodAfricâ,Ltlybeumdixere,Me GrdcK etiam Trinacrid diâa.Vrbes eim feptiuginU dan Plinq ata numerauit. Hodie duodecm epifclt;^* tus Ãrutur,late patêtibiu DioeceÃbuiS.Celebritdte aut (^ ubertate eiusfrdü eft,at quêadmodu uetuftifgett» tibut populKq; ita baud multii retro ftecahsnoftrii quaq-magnArum diffenftonü femiturta fóerit-Te^ nuere earn multis annis çr iuftij^tnw cduÃis,^uenoru duces,er nulu Ãbi,ut C£cUs(quod dicitur^nubes dt^ traxerut, motis uidelicet bellis quibuimagnd ftftfi^i^ tes mifcuerant : nee ceffdtim dut armis out odijsftiit, donee ne nomen quidem reliquumt effet Sueuicifangtd nis, Sdnè er ab AngÃs er Lothormgifs petita mui* faq; eft, hoe maxime tempore quom Syriam O'Sa* racenos expeditiones futnebantur : de quAus fupra in Syria et Aegypto admonuimus. Poftremo mregu Arragonam Hif^anite manos peruenit, hodieqi aufti cijs Caroli imperatóris obfcquitur, cuius itidem ditio nis er regnimi FJeapolitanu er Brutius ager,er ca* laber eft, Meminerunt opptdorum recepti authores, qui aut hiftoriam autfabulam reddidertint,Hi.-Cicero ndiombus in Verrem, T. Lwutt Salu^((s,SilÃK itali
MEDITERRANE T. 55^
mX^dudidnui, ex recentioribui autem Blonduf, ZT diUgetiÃime libra fexta Raphael VolaterraitUi:Gr£ torii autePlutarchiu,Polybiut,PippiaijiK,Diodoruf^ W terraru fcriptores prietereä. Net eni alia eÃ^ejuod quidanÃciam, toto orbe infula,quam ex arqua Gr^ci amp;nbsp;Latini fcriptores partim nobilitate mful^, partim Mtem occafone rerum gefktrum cclebriorcm reddi» denzit, Ex ueteribus igitur Pawrmuf etiamnum cla^i ^â^(Ã, Gr 'inlittorequodexaduerfoitaliieeÃceleber titna VieÃanaÃm qua non multis retro annis tafcoris (ionjlantinuf, et poft cum^ut audio TAarcus Mufurui Fracas literal fur, t proftÃi. Bodé in littore,fed pros fw Pdchynuantcomnesclaritate'tnftgnes Syracult;â«!p.;|^âr,^, ft iacèt/rheocrito uetuftiÃimo pata inftgnes, quem Muro in Bucolico carmne imitatus eftt^didit ^Ar» Hmedem lAathematicum, dequoeftapud Liuiim quartolibro fecundi belli Punici,fed uerèclara ob ^auUapoliDlimemoriam quem VuerUtraditèM.elite Alexandrina naai uedum, triduo Syraaifts egifte^ Ad.17, Ea uero urbs petéda er at in lAelita iaólatis, et ^ItuUiftetu circu/nâ,eundunt,donecRhegiu appeltere ^ur,Vilde er 4 Luca 7^ãA6ovTt$, hoe eft circumle fontes diétum, quod ab itinere effet deftexum. Epiru fnim legebant,qui ab Oriente ueniftent,atqi inde tra ^âdo Adriatico fecudis uentis Rhegiü petebaturdnde nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1
ft^to fupemto PuteolQ$ nAW^abamr. SHrton«« i#
y4o ÃNSVLAE MARIS
Tito^Q^eyinqMttfilhnSs in Ãtalia, quu RhegiuMti dem Puteolos oneraria nAui appuliffet, Romion inde contedit expeditiÃimM-Plerimq-, BrunduÃnuportu qui Cälabrite efl, ingreÃi reliquum itineris per terr di conflciebant.Contra, qui Komu effent in Syritondbi turi, traiedio Siculofreto, Pelopoimefumtendebdnt, bitte Khodu, inde Cypru, mde Syriam c6tiiKnte:qult;e nAuigatio hodieq; Venetie nauderii Uierofolyrnd pe tetibui,lt;idmodu trita efl, nià quod à Venetijs primu Corcyram ^driatico emenfo contenditur, mde Peb^ ponnefiu pctitur.HieroiiymM PauUnie profldionem ex urbe defcribens,Inter Scyüà inquit et Charybd^ Adriatico fe credens pelago, qtaà per flignum uenit adKetonen(eaPeloponneà urbsefl)ibià reÃciüdto päululum corpufeulo. Etfoie tabentes urtui âm littorè ponès, Pertialeam cr CythcrÃÃurfaq; peritqnor Cydadäi: er crebr 'isÃetd concita terris, pofl Kboo dum er Lyciam, tandem uidit Cyprum, erc-PdU^ cis indicans, quem curfum in Syriam nauigatura te^ nuerit.Ante aute dixerat Koma fe ad Pontian 'mfulatn perueniffe, qute ut tradit hb. 3. Pliniuscontraurbem Velia et littus Lucanu baud lange SiculoÃeto abefl, alia à Pontijs qua iuxta CorÃeä iacent, in iUa ent Pbt uia Domitiüafanda flt;xmina,Do)nitianiÃrorecirâ Meliw. cumueta exulauit. Melita atü nauÃagio Pauli notata, Ãre medio pelago inter Lilybaum Sicilia promont 0-rium
MEDITER R ANEI. 541 h'i»H,rt Cerà nitam Africa mfrlam,qult;e frnui nu^nA fun Syrtiuadiacet,ponitur,cu oppido eiufdemnomi ««.De ea Cicero aüione in Verrem fextit,frcrefrrt: Wilfrid ejl KelitaJudices/dtis lato ab Sicilia mari péri (ulofoq^ difrunüa : m qua efteodem nomine oppidu, ëo iÃe nunquam acce^it, quod tarnen ifri in textri^ ^n.madmuliebremuefléconficiendà friit, crcgt; Alibi ^extrinu illud fUeUtenfruocansmbi authore Diodora preciofa tenait ate çr moUitic ueftisfrebat. Proxime iieUtam ejl Gaulos infula cuim terra enecare m A fri «Ãorpioncs Plinim tradit. Sunt er dUa iuxta infra le,que quia medio pelago lacent, alias ut contra Sici lam frt£, alias ut Africano obuerfrUttori feriptori» las memorantur, eu tarnen etedem exiftünt, Vnde er funicagens ejj'epotuit,quæapofroli tempore Meliti eolebant, quanquam erColonos in ea friffe Roma» noru fatisuel PublijnominemtelligiturAtamaltisin lgt;cif ufr ucnit,quondà , ut Romanis Barbari mixti ha litarent. Certè LucM Barbaros uocat,non ex contem piâi,jed hoc magis eos laudans, quod tam beneficifr» 'frent, triant jcilicet menfrum hoj^itiu largiti. Ã^uod ^'ttem de Melite LucM,hoc frrè er de Corfrca Pom* pwiuslib.i, innuit, eripjamixtimhabitata. Sed Pomponijuerbaponerclibuit,qu£ frchabent,Corfra ealittori propior,inter lateratenuis çrlonga,prater 51W «b» Alcria cr Matrionis Cohmafrnt, à Barba
y4^ !NSVLAE MARIS
rit coUtur. ttailenta Pomponius. tJieUta hodie^Ultd Milgodicitur, nuperrime fratribM feu Domims bofpi talarijs S^ioannK, poft amiftam Kbodum, imperator ris Caroli ftuore ad inhabitandum conceftkne pror^ fM mutata conditione mari exuerentur. Oeddua ma gis Sardinia eft, z^ipfa inter maximas mediterran nei infulas habita, f^ede obloga ç^ in auftrum magii ^ua Sicilia protëftt. Diftat ab Africa dueëtis milibiu, a Septentrione tietruftomari haudmagnointeruaUo 4 Corftca diftinda.Latus dus Orientale centiem oHua gintaodo miUiu paftuum,Occidentale centufeptuan gmta miUium longUudims habet, Plmo. Qj^ CT ^ âfrontibus, Auftrina Ãorediq; admodu lataeft- Quan turn habitatur eximie ftrtilis, nee mftequës eft^x op pidisueronullaclariorafumt Calari c^ Suld,(litoru adhuc uetufta nomina manent. Credit urn eft m ea her bam nafd, quaquiueftitur ridendopereatiutinde Adagioni locus ftdusftt. Sar domus rifus, de quo in Chiliadibus Eraftnus. 'Vetuftiftimi authores tarnen Sar dinite caelum ut trifte c^r pcftilensnotarunt,ob pain-dés ftilicet quibus abimdat, ceu tradit Silius. Hinc ilâ. lud M. Ciceronis lib. Epijhlanem feptimo,in Tigdli* urn Sardum, quem pair ia ftiapcftilcntioremdicebat, Sed er Suetonius C, Cafaran ludeos exofum m Sar diniarn deftinaffe militatum tradit,quod ea infula pe^ ftilente t^re effet, Confiât er porras Cetie^crubi
MEDITERRANE!. 545
^«ktdoruwi rtgis,pojl occupatam Ajjricion,pro Ar ^^i bxrep propaganda, Catholicos epifcopos ma^ Soo numéro, nee fcmel,m hanc mfula uelut pcen£ de^ I^^atam relegalfe, non ita multo tempore po^Augu fel morté.Ekgater aut NiartiaUs,fubindicüs in omni Iâco homines ejje morti ohnoxios,iiuüo Ãta 1000,01=^ 5âit,po)?w excludere,cumors Vetter it, 'm medio Ti» ^«»â f Sardinia eft. Erat enim Tibur proximo Vrböfi ^trrimi caeli oppidultiSardiua con^are uideopojl ^^^ppasKomanorum res diuSaracenis Affiiedpo» *^ paruiffe, mtefmi (^ Pifanis uendicatam, quoru ^ 'm Saracenos uiHoria quondam j^eilata. Cate ^^ Sicilia regno ab liij^amsrecepto,hdud«egre'tn ^ionmn horam çr Sardinia conceÃit,hodieqi porei ^ââgt;peratoriCarolo.Corficacotrd Genudm LiguÃieo '^fi alluitur,longa centum quinquaginta mHHupafr htn,lata quinquaginta miüium,ut lib- tertio author â¢â /i Plinius â VniuerÃa ferme montibus tollitur, er efl '*ââ'(tis cuhiÃima: necignotum Ualiteuinu eins quod *^go CurÃcim uocant. Ditionis eà GcnuenÃu,qui ipÃimperatori Carolo parent. AduerfuiGalUant ^bechades, ita aliquando appellate quod ordine ia» ^ââ»lt,^^aÃilienÃü littori appoÃt£,ut lib.tertij s-cap., ^^ââdit Plinius. Contra TarraconenÃa littoraÃte Ba« ^fOTf.CT ipÃe paruo 'mteruaüo difhmtMaiores mi» â'â''â$ olim dille^ Pomponio, Hodiel^aiorcaïtib
544 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;l N s V L A E
wr«^- uulgo corruptif uocabuUs uocantur, poii^i* mum duit: omnes tarnen Uifpanict ditionis. Stceeba* des autë ad re^nu Francis attinent, cuius cx in Oce* ano InfuU numerantur.De quibus moxrejeremus.
INSVLAE OCEANI
P R AE C I P V AE.
â¢jât 'Xtracolumnas Herculis erf return, quod ie IH uicina infula Gaditanum appeUatum diximus, ~*~^Oceanus patefeit, ingens mare, nee receptunt Sinibus, ut illa maria de quibus meminimus quump* nus potior es cenferemus, fed ambitu immani terras undiquaque includcns circumluens^. Cuiperpara tes fua itidem apud Mthores indita nomina legunturgt; Hifpanicus enim dicitur, qua Hifpaniam allait : inde GalUcus, er à Britannia infula Britannicus,dehinc Germanicus, er in terras fefe immittens SarmaUcus-Rurfum Hiperboreus er Scythicus,er mox aborien tis latere Serieus er Aeous: turn ad au^rum conuer^ ps littoribus indicus quia ïndiarn alluat. Dein Rubfr, duobus pnibus ftps, quorum alter Perpcus alter Arlt;i bicus dicitur. Aethiopicus.autëOceanus esl, qui Ae» tbiopummaxime AuUraliumtcrra; ambit. time ai oedduam terrarum partem circunflexus erAetbio ficus er Libyens erAtblanticus dicitur.infula mul* taeius quidem, fed rariores tarnen in tanta undarum
M*
OCEAN!. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' 547
^hitdle uilâie,etidgt;nft nuperrime i^Mfiidm ddAu^ ^run çr Oeddentem LuÃtdnica primum nduigaM Hf^at Oubitmi, ueterés ne dn interim endteef I« ta iKni enim incertior eü de infulis trdditio propter Ud^ '^tatem ZT nafcentium frequenter apparentiwmq} ï«« ante non extiterdnttrurfimi dutem jubfîdentiunt ^beuntwmqi quorum frequent er cognita habitdtio pit Q«od quidem ex aüuuionibui,terrieinotibusq;t trp quealie funt imperdntis Ãaturiecaufflt;e,qudt ^spnetereunt^euenire creditur-PotiÃima ^eridia^ ^rumz^db Alexandri ufqi memoria cognitdorbi tieSlrOjTaprobdue eR, ddeo ^deiofa^ ut prifcis, ue» hlibrofexto tradit Pliniui, altera orbit part quant ANtipolt;if{ incolerent,exiÃimatd fueritSitaeà è re* lioneUttorit quod Indo Gangeq^ includitur: mare ^wd inter infulam ereontinentem e^^uadofum Ãre tr frequenter fenot paffiu altitudmit non excedere, fonû,t. plmiut er Solmut inter ortum er oceafum idcereeamfcrtbut,haud explicata,ut uideturjoquen iiratione^cum nulla infulaÃt, qu£inter ortu zr oe tâtfiun non iaceat.Exiüimo tarnen ad extantium ter* fnm longitudinem ueterihui TabcUit deÃeriptamt obfenutione Ãda ita eot prodidiffe, quoniam d ma* ximo meridiano baud multam abeÃe ea tnfula uide* iftur.Pdüm enim inebparabilis diligentia uir C.Pli* *â¢Â« non uno loco m defertbenda territ fe zf prifcH
546 IH s V L AÃ
er WWW Tahuib ulùm tc[ktur,quo miiorefide om^ iiiarcddmt.Sed er comperta nuperrmielongitudo exUrM lndi£ çy po^rcmi Occidentii ita illorum au thorum fctitenti£ juffragatur, ut uenÃme feuÃÃc eosÃtÃtendum.KbMidare ç^ geinmis eäminÃlM er tnurgaritis^auriiy er^rgèti amove ej£slimatio* ne ita tenevi traditur. Elephanii in ea maioves quant India, homines autemut in temperato acre maxime long£ui.QuQ uel folo argumenta patere poÃit intra circulas tropicos non tam moMe habitari terras, quain uetuÃas, egregia lUa ueritatis magidraexpe* rientia deÃituta,prodidit. SophronitK author eÃ,^ à Candaces rcgin£ Eunucho cuius Lucas Adorunt capite odauo meminit, hac mÃula Chridi Euagelion ejÃe pr£dicatum. Plintusregem legere infulanos [a^ litos mnuit,fenio er dementia j^cdatum,nec admià fum aut retentum cui liberi ejÃmt, uidelicet m tyran nide eÃerretur ÃueeeÃio er h£redUarium hoc modo regnumÃereLCium er capitisdamnan fohtum tra dit à quid lüeÃemorofum deÃgnajÃet. Eade ey prin cipes er priuatos illo loco iudieq feueritas manÃL Liecinultum Ãtit ÃcelusäquocunqicommiÃ'umvu^ to,quia grauius peccant principes in exemplum tra^ di,quam peccare priuati ingloriiüe poÃmt.'Ãertum autem uel recentiore indagatione,AudralesinÃulas febus propè omnibits abundare, qu£ contiiienti,hoe
o C E A N L nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;547
t^,'lndiie,A^rahi£, çj- Aethiopiietributintur.Uenm in portui çy emporia lam diólurumrcgionum con^ ne(i£ i« nomen mercium continentie tranfeunt,zir indic£,Arabic£,atque Acthiopic£ uocantur. Opeg lt;âutcm iüat diues nAtur£ pares, üa his terris reliquit^ «f CÃnguUs propriMquafdam,rurlumiZ:r comma nes omnibus dederit. Sola India piper mittit,granum fcilicet toRum fole, zy de arbufcula non abpmilt !«* Hipfro colleiltvm, nià quod iliaÃliquas etiam habet iranisfatas, qu£ er ipr£ antequam delnfcdnt,ledl£ octosi£ad folem, piper lUudÃciumt quod longum ^ocamus,authorePlmio. Sed er t^acir,id eà cortex iileo«lorjt£ nuds feu ÃUiculus quem wdgus Macein tgt;âgt;cat,cum twee fua ex India aÃertur,Greet w^oo/a fs-n^îsiKop, id eil,nue em unguent aria uoeât ipfam^ ë« noüris muÃata dicitar ut in CoroUario tradit Hermolaus. E^ er Gariophilon lndi£ (rudus naties W arbufcula duorum cubitorum, cui buxeiis colors cortex paüidus, parua ^Ua er Cyperi modo denÃat firabiaÃola omnium terrarum Tbus£di!,dequoin iademone diximus, ey Cardamomum, quod ei pecU barder trihuitur. Aethiopia auté qu£ Trogloduica eognominatur Cinnamum feu CmiiAmomum gigniti fruticem duorum cubitorum incuias cortice fumniA Itaüa eü-Atque h£ quidem propri£ Ãri borum tra ^Wim merecs funtgt; Communes habet [ndianurgaa
Mm 3.
54^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I N s V L AE
ritM, cum Arabuis ^ PerÃeis littorihm diwtäxät pri£Ãintiores,ignobiliorcs enim z^m Kediterraneo Cr Britiinico Oceano repcriri libro nono fcribit Pli* niui. Lignum Hebeni magno quondam aflimatum, india quidem mittit, fed praHantim A ethiopia, fu* ticofum enm Indicum eii,A.elhiopicum autem ettodi trtmco,zyâ parte meduüacea nigrum,dur urn,graue, quod zy à Mar one inteUeilwm arbitror Geor.ï-Sold indta nigrum Ãrt tiebenum zyc.bJam zy Diofcori» des zy Pliniui Hebeno Aethiopico nigroremprfd* ⢠pue tribuunt. fieque rarum Vergilio, indu nomine Aethiopiam,ac rurfus Aetbiopia uocabulo indiam ft gniÃeare. QuareadduduiScrumuideatur,utdixe rit Poëtam in carmine paulo ante citato omnem Ac» thiopicam plagà inteüexiffe.Siquidë zyPioi^nuM MJ India Aethiopas quofdam cenfet,unde zy pfonti* feutim uocum ufum cnatum eÃe uideri queat.Deblüi enim ortu loeutus Maro libro Georg. 111.
Vfque color alls amnis deuexui ab indis. Actbiopes ÃgniÃcat.Contra,libro fecundo: Quidmemorem Acthiopum molli canentialana VeUera^ zyc. nbsp;nbsp;indi baud dubie inte{liguntur,quos
Aethiopes nominat. Prater enimSeres, zy in India zy Arabia traHu lanigeras eÃearbores,PhniUi zy Tbeopbrailus funt author es-tiebenum autem Theo phraÃus fcribit cortice buxeo eÃe lignum, mtm ni* gr ore
o C E A N I. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;549
gforfJ^céïatUjCum ÃwmnM duritid-Vt adducarcon« iedura boe ipfum effe lignum,quod nuperex infulis â¢Â»Â«0 mcdicie falubritatis pneconio aduexcrunt,cr Guayacum cognominarunt, potionibm aduerfum ul cern Gaüici morbi accommodiÃimum. Enimuero Vipfe Phniufbbro uieeÃmoquartotiebenumue» teribui medids in erodendo u^uifuiÃ'e teüis eli. Sei V^uiluli^ CT deüiüationibm meden Diofcorides tridii. S^pe autem aeeïdit, ut rerum ufu aememoriit bitercidente pro nouisquje funtueterarecipiamtK, Veeontrario pr^udente confuetudine uetudaui= deantur uitlgo,qult;t nuper nAta exeogitataq- çy reeë ptifunt. 'Zrnziberautc^Ãue, utPliniut,Singiuer çy Singiber, radix candida, hrabu or Aetbiopi£ cont nunis eÃl.Quidam earn pipcris radieem crcdidcrüt, Ãlfo.tiumüe)nberbantgignit,iiecaliaufquamradix dlqu£Ã,ciliiucariem fentiat. Ed de re tingere cant Mercatores folent, neÃctle uetudas queat depreben diMyrrbam optmammittut Arabes or Aethiopes, iebihor enim Indica eSl/cd iÃUs tarnen cognAta.b\a= fiieen amp;nbsp;Arabia er india pr^Ã^nt, fed utranque td Men umeente Cbia,utÃuprd ell diUwm-Aloé precio» fÃmd ex Indid eü, detenorem prie^at Syria-SueeM eH amdriÃimm, ex incifo fruticis cdule ,erÃlqs, pWered etiamÃponte efÃtfuA, eeleberrima rei t^iedi eteufu. Coflum comune eH AÃis er gt;iabdt£is.Eo=
JAm
lyo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I NSV LAE
Hum, pecuUdriter fuggent India, undeÃlialtmi un^ guentum diHumi efl Diojcoridi. Ladantm ex Ara* bia optimum uenit, Capa (y huic er AethiopibM communis e^. Sicut \ndis er Arabtbus calamus odo tatus,qui tarnen er apudSyros kaudproeul Libano monte legitur,fed AuPrino tUi mcomparabilK-I'ïy» robalanon Aethiopes uendunt, praterea er Arabes er uiemi Aethiopibus Aegyptij lunew nero adora* tus non mÃex Africa,quad feiam, er exArabiaue* mt-iJardam düimatiÃimam mittit India,frutexeSiitt frUa er dri{lMcxcrefrens,pra'cipuus uero ufusfrlifS erariÃaru cdca'minibus,quas fricas uocantSyriaca, Cretica, GaUica, herba e^, Indica autem frutexSed de nardo frpra diäum eÃ.Hon ommittendum CT S^t* char um, feu ut utilgus 'Zuccarum, ex India, Arabia ermÃulis AuRrinis magna, copia furnnütti- Quant quam crAegyptus kodie er Cyprus, Crcta,^ho* dos,er Sicilia,cofreiant. Humor e^meUeusdearun dimbus coUe£ius,cuius olim pareus ufus,nucfrequen tiÃimus eP.Libuit autem iHkæc in tranÃeurfu comme inorare,ut,quogt;ùam mfularum AuÃraUum meminifr femus,Leilor frmul inteUigeret qu£ mde potipimum merces,qua Aromata,ut uocant, er quibw maxime ab oris ad nos aduekerétur.Gemmis qutdem 'm totum ea pars orbis abundat.Planc natura toto lüo prouen tu rcrum tam preciofarum nee infalutaris friffrt nee 'meom
o C E A N I.
^commÃdd, ^uip()c gu£ totnwdii pïodeffe c^coe ^(ti,nià libido mfatiabUii (^ luxui intemperäsre» f^n ufu/m uitiajfet, precijs etiü ad immenfum audif, ^utnequirent tarnen eÃe immodicajfiquibuilicet^ amp;nbsp;quoad deceret quihuflibet uteremur.Circum Ta pfobanen amp;nbsp;oram Indicdmults aliaÃmt uaria reru itbertate prccdicat£, inter quM qu£ auro argentoq-tbu»dent,nu:morantur. In Aethiopico littore itidein plwesnecdiÃgares itlis magnitudme.Sicut ç^m AÃt « parte qult;e ad tecafum^edat^maxima infularum f^merica cognominata obtenditur. Deinde longiÃie fMab occafu Continentis interuaUo^SpagnoUa^çr ultra eà ifabeUa, dein Parut dida,nuperrimii expia fdtortbOi. De quibui quanquam priiüdm proditu cS lt;6 bit qui à nauigationu author es çr cluÃium Prie» fidos ÃiÃe aÃerunt,tarnen quoniam Kegum^ut ans tc quoque adnwnui, ainpüori cura ad plenum excuti fi loeorum ratio poted, plera^ autem qu£ nunc i«= tertioraÃruntur,ita nota fieri, ut omnis ambiguitat ie medio tolli poÃit,filcndum de iUis hoc loco fatiut iixi,quamfiifiui refirendum-Podrcntoo- angudia hiSlituti operis, er quornam priora mihi propemos iummuito amplius exereuernnt quant ratio inÃris ptionii firat, ut fiuperfiederem admonuerunt.Kon pa im autem temper are mihi, quando dignum annotas ItOM Mdebitur^ quin Kaphaclis Volatemnirccen^
l N s V L AE
tiÃimi fcriptorii [ententiä de hjricte Idtitudine excU terem, primwm ambigiutm, deinde talent quielecum etiam ipfa pugnet. Nrc idÃ.cio ueluti glariolam ca* ftans, m erroretanti alioqui uiri detegcndo, quem equidë lucubrado tmltis in loeit fum fecutut, fed bac maxime eaujja,at, quontam recentiorü traditionem imitât ut Aetbiopum trailum ultra Capricorni circit lum in Auürü abire docuifjem, aquü mihi Leilorent (quem procUuc erat tanti feriptorit baud fatis expen fopraiudicio perfuaderï) finml, (y fuffitione Itbe* rarentjCr meam Ãdem redimerem. Igiturltbroduo* decimo Commentariorum urbanorum, de locU iw* per repertii fcribemtEgo uero,inquit, nullum extra Zodiacum Continës ex authoritate doHorum bomi* num put o, nequeà effet, habitabile omninoÃretyob folis humilitatem ex AbÃdis oppoÃto apud cos. con* flituti ere. duam fententiam trieeÃmoquintolibro, in explicà do foln motu,fed perplexiui tarnen de Cot tmente locutm.repetit.Contra uero idem author,ne* feioan obiitiu fui, ut Ãt fepe, an non fatis gnarus qui diceret, lam ante citato duodecimo libro, ultimum Athlanticte ora promontorium,adquodterrie fefe in ortum reÃeHere incipiumt,ad Antoecos noHros pertin(re,fed er extra aquimilialem circulum tri* ginta amplim parttbut i icere tradit. Quod ipfu/mà Ha habet,confeques ell,er extra Zodtaci mcM ^°t tinen
o CE A NI. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;yyj
ti'imfo« elfe,çr Afrit am ad latus Antar Hicum mul *w ^fadibui patere, er habitari mortalibus, quoi f'xtlo tarnen fupra pernegat. t^otiui autem e^ quant wfgf at explicatione,Terras qua ab Aequatore por **^i« uigmtiquinque aut 3oream, aut üotum uerfut ^^[ceduntjam extra circulas Tropicos efJeSi igitur ^aphaëU Afriae contiens una er triginta partibwt ^Aequinodij circula in meridiem panditur,con9 ?^bitarbitror uel fe authore, Africam feptem mini» ^ntgradibus ultra medians itlam âZonamaddecli» ^^^osnumdi partem,abfcedere. Quad à ipfe,Komie ^'^mentatus, eas eÃe Antoecos mteUigit, qui extra '^odiacum aquis ab Aequatore j^acijs utrinque di» !^gt;^,Ãcut ipà fecudo libro lt;te Antaecorum Ãtu pro» ^^dit,fà tebttur,uelit nolit, quadraginta minimu duo» ^^ ^radibus AuÃrinam plagam in meridiem exten» ^bfiquidem tot partibus urbs Roma Septentrionem ^^Ãus ab Aequatore fummouetur, lam quad de Abà ^^,boc eà AugiS Solis oppoÃto loco admonet^etiam ^^gt;^obementem illius partis teiium arguit, tameti non ^âgt;Ãus nuÃrt habitatione, quad ipfum prater cauf» f« «b Alberto redditas, cottidiana experientia con» *^'^citur.yt donemtts interim quod eodem lib. X11. ^^dit neminem ad partem uieeÃmamfeptitnamno» ^fipoU^ propter glaciem rigentem appropinquare i°SÃ:(wn reeetior traditio ultra latitudinem à Ptola
Mm j
yy4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;FNSVCAE
⢠nbsp;nbsp;mue o compeytâgt;n,hoc eR ultra gradui [exagintatrefi nouemampliufgradibui habit ariterrâBoreamuer^ fui deprehenderit,ut hodie Contmentem feptuaginti duarum partium abAequatorelatitudinishabitarif nec amplius decent er oilo partibui à Polo ardico ab eue conüet.Sed hifee de rebut paulofifîm didunt ed in Commentarijs quos in Pomponium tHelam an» te annos quindedm feripfmus.biune adm^ulare^ deundum.Bt ad Occafum quidem extra tierculis co» lumnai, in ipfoÃetbica prouinciiicapite, utaitPH» mut,Gades infula feptuagintaquinq; mtlhuwpajfnu longa,er anguRo maria Continente dtuifa,cum ne» tere oppido, codent quo mfula nomine,ubi tempium ditiÃimum olim facratum Herculi, eoq^ fanilim ^^ââ bitum,quodoÃaeiui ibi Ãta magno accurà pagaai eolebant. Contra LuÃtanie litt or a Erythia Ãta,Pont ponio, à Geryonc quondam,ut crcditur,habitata,ho die Berlingant uocant,iuxta quam alta: quoqiie fwe certis nomimbui adeo Ãrtiles pr^dicatte ueteribtu,d cum femel fata Ãumenta Ãerinc,fubindc reciduh fi^â minibus ac fegetem nouantibui,feptem mininuuitd^ terim plures etiam meÃes franc-Durât hodieq; hont littorwm ubertas, nec iniuria C. Plinitu italic ff, d ab omni Ãrtilitatis dote laudato, tiiÃame maritim was partes ceu friiUÃimoi conÃrt, Celtico pronton torio CaÃiterides obiacentÃta quondam dicte q^ai
OCEANL nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;55y
flwnho ^uod Ko-O^iT^p Gr^ciuoearuntjabim ^tnt,magiio argumento Gritdiix etiam gentes Ocetilt;â f'Iiwn quondam mgreffinxfüiffe.Ham CT i« Bri« fiWwa Grxcorum monimentaexlitijje palim tc^a^ â¢nf lihro quarto Piwitts. mjjgt;ani tiAuU eM more fuo ^^s atque alqs diuorum nomimbui confecraritnt, ftidpua iUarum^etiam Chrt^io dicata : quern rUf^ â¢â¢tint auj^dcatum, bodUq^ m locis nuncupandisretio ^nt.Plexu^ littorum ad Boream conuerfu6paucox '^luhu habet, frequentiores Gallico littori obiacent, *c «e h£ quiüem certa Ãde propter £^us Oeeani ^teiprocos, qui hanc wprimis oram 'wÃHant. Ltwa tnim(xoriente,lurgit lüe er wgenti horribdiq; un ^trum ui opplet littora, donee illa lineam mendia* âWW attigerit-Demde deimttit fefe, ^enÃm'^ fubducit t^iatd littoribus,quoad ufque Luna ad horizonten ^tdiuum deuenertt. Vbi oeddit rurfumcrefcitpe* i'i'^terras,c^- turn eü altiÃimitsquum illa fuomotu ^ medhe nodis, hoe efl contrapoÃtum Meridiane [i^rtUelum approximauit. tinne tranfgreÃa ortum ^cr[iu £llui ita tn proÃtndum retrahit,ut magno etii ^tteruallo littoribus digreÃi non cernAntur.bJec re* icunt donee illa iterum ad Orientalem Hor/^^ontfitt (âo'Henfra. Pit igitur hoe modo ut uigintiquaiuor ho t«nm j^acio, bis ingruatieHu Oceania, bis refluât, flt;tlgt;fldat^,zr qttoniamfidwiïlud celcmnu tranÃm
^j6 I N s V L A E-
»»4f per Zodiacum, i^yquot; plane deÃultoriu eüfierivi demus uteitumotuperÃgnAUlt;triato,dccelfusquolt;^ ty receffui Oceani Mrient, neque uüo tempore pa* riter fiant, pneterea maiores minoresq^ exilât pro^ ut iüa luceplena, aut deficiëte dut nulla fùerit. Soient enirn^rè cieri dÃM plenilunijs, nec paru refert ai quam cÅU partem inclinant latitudow, çrnnad Se» ptentriotus,an uero ad Auilrum exorbitet multum: praterea mtereU quibutfklUs asirUue 'm pererrädo fignifiro fep coniimxerit, quibui oppofucrit, quoi angulospermearit. Plerimque enim accidit, ut ex im prouifb irruens, frequenter habitatosagrosmergat er eluat. Quod proximisannisapud tioUandos amp;nbsp;trifios malta hontinu clade accidijfe iiouimui.Quod contingere er KedUerraneofblet, fed Ãre terramo tibut aut uiolcntis uentorum eruptiombutagitato. Q«4 de reÃquii plufcula deÃderat, ea legal que 'm tertium librum t.âlelæ ex traditione D. Georgy Cob limitij uiri 'm omnium dodirinaram genere 'mcompt rabilis,eonfcripfimui.Porrô mfule que 'm Britoruun bttore ideët ditionii funt regni GdUieüBritonit auti iateüigo BrUdnnie GaUice dccolM, quos è Britan* niaïnfula 'mealocamigraffe conSlat.VulgM Barten niamuocdt,dd Ligerim amnem,tiortma,nnie proxi* mam.Vnde Pelagim monachut Brito cognominatut, qui Hieronymi etatefoediÃimiim morem Liberi »
OCEAN!. 557
^'^ Emeriti äduerftu grattant per AjrictimSy ââquot;*'â$ jjgt;arlerat,Carthagincnà démuni Synodo data ^lt;tfâ Omnium tarnen mÃilarum Occidentii crSea ^^ntrionii citra controuerfiam maxima ZT potca* ^^imaed Britanma^quam hodieAngliam itocammf ^^Inglis uidelicct Saxonum gente, quefub Valen« tiwano iHo qui ex CoSlantio duce er tionorij Ãrore ^^^(idia natM,imperauit,eam m[ulü mgreffa tenuit. ^'^^itrorautem intotum Germanoi origine eÃe qui ^âgt;iie AiigU dicunturScotos autem er ipfos Me or ^^snctiiK eü quim utpt multis reprendum. InpU ^cueteribui Albion dicebatur, uelut ad diffirètiant l'^wnreUquxomnes eo traduBritanniadicerétur, â'^tborePlmio. Primuf earn Romanoru,OidlatorCtB f^'poft deuidof Gallic ingrejpu uiditmagis quint â¢quot;W. Podea Claudij impcratoris armis pateÃda in« ^^M,erKontano tmperio dudu VeÃapani adieda f^-Non tarnen ultra uicinitatem Calidonie fylua ui« ^»da turn progrediente, iuxta quam ea inpU pars '^^(tquic er minor, er fecuda'Britannia,didaScri ptoâ'ib«5, hodie Scotiit nomen habet. Quam quidem ^femotiorem à Gallico littore, zr pris quondam Pupillis habitatam, ideoq^ ferius deuidam eÃecon« l^tâCeterum ut in Germania, pein Britannia quoqf Ã'^ctendis rebus baud diu up Aquihe iU^, maximas fwr«« clades uiderunt,nec multumpit mciÃc,ne(^
éjg nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;! H S V L AS
uUj prouHtcia huiiu adminOlratio iHis admoiiM ' ijuieta fint, donee coUapfis Imperij febm Gernunti popnlis ce^it.ttodic o^ma pro Ãtu pro^j ceeh (juiH^ täte euhiÃma Ãvnt. Cert um aatem aéris earn temper rat torts ejje,(iu.im pleriec^ Contutentis regiones exi* Ãnm, quod nuns be*teÃcio funt qui tribuunt, natil e^Strubo genere Ponticits,duodec'mo UbrOjtmUunt Ponti qui ad Pux'miim preinect clcmcnoris cÅli eÃe tradit quim interiorein er magis Auüralem Cappi dociarn- Uumido tarnen nubiloq^ cÅlo eÃe Britan^ niarn Corneliiit Tacitus m foceri AgricaLe uita pro» didit.Forma Anglia: obloga, ladnioÃs littoribus,quie er ipfaÃequensteÃus muadit.TranÃtcrfaautem,amp; dbrumaUoccafu in teSliuum ortum porreda^prie* tered Gerinama',Gdüie, liiÃdnia,iniiltomaximt Europa partibus aduerfa,odies cetenis midibtts paf» fuum longitudme patet,quemddinodu/in ex Agrippe authoritate Plinius tradit, latitudine autein nufquant imiore trecentorum millium eü.QuaproximeCon tinentem accedit, ad littus Gefforiacum ubi hodie op pidum Caüois extat, quinquaginta millium paÃaum traiedus cü. Ab Occafu ui cm am habet Hybermant er ipfam fatts cldram, fed longe tarnen minoren,amp; regibus Anglite fubditam,in qua Gregorio Ubuitut l^onaehi'inum plantarct, fummifis ex UaliaAugu» Hino quodam zr A^chto or loanne qui Benedict in»
⢠Ãltuti
o CE A NV nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5^9
fcfdwnbiamp;frrffjbrcMig,- adeo fucceÃituotis, ut inde ntminA tAonAchorum in Gallis GermAMMq^,een ^dilueitTio quodam euolauermt, bodieq- mHorica (Ham er Pannonid Cemobid extent,qu£ fuam origi 'ifW adScotos moKAchos (ita imlgodiccbatur) reÃ^i ^it-Sedlongetüdlia tAonAchifmi quanquarnrecetii amp;nupcr tn^itutiÃcics erat, quint hodie cemitur, ^(ipiacupiebât ejje quoddicebatur, nihilfucatum 'K nihil perfonAtu placebat, Itinplicitatis er at,non Mtiif, longe minui ob{iinAci£ Ãqua i« re erraba« ââââ â¢Optwn autem er rerum ÃeuH tantut iUis content (âiiu,ut eat nofolam non ambirent, fed oblatM etiant ^bercditarut remuèrent. Prteclarc enimColumn ^nu! çr ipfe Uybcmiie monachut, qui, ut Abb^t ^gt;f^afridiM Ãribit,i Sigibertofrancorum rege maâ» ^HÃa pollicitatione, neKegiw fuo dccedcret,inui^ ^(tnt,reÃiondit,tion decere,ut aliens diuitiiK ample ^(tëtur,qui Chri^i nomine fuas dcreliquiÃent.Qjtid ^^^urum foiÃe putamui,ft titulos ci prophanos,à *?oî er latiÃiMdia,à demq; ita illud meri er mixti ^lgt;(^ïj,monAcho ilU Sigibertut obtuUjfet^Seder ^âdlum fuum Hybernia célébrât, Columbani difd* f^itim, qui primum Luxonif,dcin Brigantij, poutres *^h.rborc Pclicicommoratut,quum iuüo tempo» ^â Tiemannit Proumcijii ingreÃiSt ChriHumpradi» ^â'!Ãt,ad extremum uclut pertaeÃm eins gentis mor ei
'500 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;INS VLAS
er firoci:tm^infolitudinem fecontulit,txigaomon4 Ãeriolo contentai, cuim loco hodie oppidü noliruM de huitti nomine SangaUi nuncupatum^cernitur. M«i tis quidi ante Galhvm [eculii ChnRianA Khetia fuit, verum ab AlemanuU è GerniAmaprojiitK,religio-tum pariter er Prouincia f^lendore amiju. Demurn francos ad Ãdem conuerfos,Mili Alemaniiifimtfe* cuti, er reUgionem mbiberut, evius per fuperiorcin Rhetiam potiÃimi miniüri, [obrij lUi er barbatiimt gisiriPirminus erGaÃM Ãiiffe perhibentur. Angli bodierm, uetuRam Britantwrum gentem, arinorum gloria non equant modo, fed etiarn fuperant. Ac« eeÃit robori cultm pietatis propim cogmte,^' tóf* rarumÃudiorumq; cura minime mÃUx,propter («ge niorum exceUentiam^ec m'miu hodie Grece er Ld tmeloquentes habet ea mfula qudm habuit corn Ro« maniearn hominesadmousimrent- Qum ej ippâ^ hUris rex tienrychM eins nominis oiiauuf,prêter eximias dotes que m multis regibus deÃdcrantur,eru ditione etiarn er peritiado{lrinArum,raro nimirum eiui ordmis munere^preceUcre dicitvrdpfa mfula,et gentium uariarum commerces Celebris, eropibut turn fuis turn adueäitqs ditiÃima ed. Land ibi mol» liÃima er optimalst annum condidiÃimu,quod mul* tisiamfeculis regio edit, quam ipÃCornubiarnuo» tant.Saijè er ob auri (^ argentiÃdmAS,er marga» riti/t
OCEAN!. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;561
ht« ra co Uttore leUcis, ab anticiuii dutboribiu cele* brata cH, No« pratmerim ra hac Britannia ex Con fiintio Chloro zy'Helena, Conùanùnwm Magnum ^enitumejJe,quiprmM tmperatorumurbii Kom^e fyncerim Ãuiffe Chri^ianifmo créditai eft. Sed ZJ* ülud confkit maltii ante fecuUs Angliam Chri^ia^* Win fuijfe quam Germania conuerteretur. Hodie du£ eim Metropoles tnemorantur, Cantuarienps er iboracenfistm Hybemia autem tertia^hmarchana,, quarum omnium uigintiquinque Dixcefesnumera» h, recentiÃimi fcriptores prodiderunt. Scotia, ut dixi, poilremam mfake partem uendicat, inÃgnis er lp fa Regno, nee mdiga rerum quie ad aUoi etiant gentes exportanlur.vltra iüam Orchades iacent m» fuU inter Britanniam er Thülen ffarfe,ditionis re» gm Scotid.tpfaThuleextma Ãre eiusmarismfu» llt;irum,frma etiam cogelati maris pradicatur. Glacie tnimobduci er rigefecre maria HybernismenÃbus in lÃa Ãnuu mfularumq; Ãequentia er uicinitate eer tim eB,resq; Ãdem accipit à nailium longitudine er figoris uehementia,ubi dies brum£ temporeprope nulla e{l,er Ãqa£ eü, tarnen intempérie umeitur propter excufÃ)s ampliÃmis angulis Solis radios,er eiÃam um calons mfaperÃeietam lubrica er leai. Vtaelhac unica caufÃareramcoditoriplacuifÃeui» deri queat,quo latera mudi er plagä extimam Polit
'gt;â ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;N«
|61 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;IN s V1 AS
ad^roxinidntem.aquartmifUt Ãc dicant,regno eontrl bueret,imnwdicn enim temporum dlis m locis diucr* ÃtM, non moleÃa. folum ammAlium nAtur£ er man* ÃoniÃed etiarn intolcrabilis ÃiÃet.Aeüiuii iUiemen ÃbM crepufcula funt pro no£libui,aybernii,dUucu» lum pro die eSl.Citra Orchades in ortti terra iacent mÃ^r mutila qua peirtealiqua extima Sarmatia ad^ barent,ÃrtiÃimartm quondam gentiu altrices, nee eircunflua modo fed etiam peruia Oceani aHibui: quanquam penmfulam non infulam effe conÃet quic* quid iüic ambitur mariPromde er Paului Diaconta non meptiufuorum tempor urn fcriptor libro de ^f fiis Longobardorum primo, Uac infula,i»quit,Ãcut retulerunt nobis qui earn luÃraruttt,non tarn in mari tilpoptaquim marisÃu^ibuscircitnÃtfa ere.No« fira atas etiamnum 'Ãoruuegiä, quaÃidortuuigi am, id eil Septenlrionalem terram aiiibus undarum aÃ'u fam,praterea a gentibus Gotthiam erSuetiam feu Suediam uocat, à Germanicis Sarmaticisq^ liUoribus marimultis loeis tudofo er latentiumTeiuarum 'mà dqs periculofo diHerminata.PtolemäusSabulofu/m Pontum nominal hac maxime parte,qua terras peni* tins mgreditur.Dua iüic infula,Selandia et Gotthia, quartern alteri rurfum à mari quod circunluit nomen eil,Germani emm See mare. Land or am aut terrant uocitant- Alteram Gotthi incolaÃeappeUarüt.Pom poniM
o CE A NI. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;j6j
fomW Kef I« author inter Septentrioni! infuloi h iüo figt;iu Codano à (e diilo,uniui meminit quant Tbeuto=» m tenuerint:ijdem jirtcijje qui er Gotthi,Uâ¬tUi enint tumen Theutonorum eil. Nee taeëda hoc loco GieÃt uberta^,qu£ Sarmatico littorej^eüdtur.Eledrum id trSuednum dixerunt ueteres Germain, ut Plmiui docet,GleUum,ob nitorem,arbitror, humorii tranf^ bteentis, quant uocem uernAculus fermo adhuc retie fut GleÃumjfeu GlaÃum pro uitro uÃurpans, er Gle film etii pro omni materia qu£ igne coUiquata into fem leuorémuefiililibus Ãpermdudt, arti pguliux ^mni notior quam ut opus fit indicari. Noruucgiain ueteres Scandiam, eiâ interdum Scandinauiam ut Pit nius, recentiores etiam Scoudiam dixere aduerfant Cymbrico CherrfonneÃo, er nuper à ïaeobo Ziegl: fotabulis£ditisiUuÃratam,interquam er Coiitincn tem mÃuU aliqu£ interiaceitt, parte regni Danorunt feuDanmarchi£, parteSuedoru ditionis. Pnimuera V Suedi fuum regem babent, opibus er milite celee ^fem.iï£ funtinfuld ex quibus jortiÃimt gentes,Got ihi^Vuandili, Prand^ tteruli,Rugi,Lougobardi,Ale toanni,enterferetprimi omniu qui Danubio er P-he» gt;to,ueteribus Imperij limitibus fupcrati^,magtw fuoe fwm numero, non proumdas modo Europa omnes, fedip^ametia altriccmimperij er dominam Itallant WeredibiUuidorutru futeeÃu ingreÃi, quadringétis
Un x
564 1 NSV LAE OCEANI.
ntiniinum annis perpétua quada regnoru fuceeÃione tenuertint. Ante autem dtilum VandUos marumitf Africa proumdoi fubadM dreiter nenaginta annos tenuijje. ltd uifum fiiit diumic prouidéthe, ut 'm abdi tiÃimo Germanix recejju, gentes alerentur, quefuo ,tempore,motis lacertis,Komam nominis gloriam extmguerèt.Perfx quidé er Arabes er Turexgraui uulnere fauciarunt mpcrium, fedOrientale.Vrbent R 0 M A M,erip{^mlibertatis(edcmltaliamfoli Gertnani fubiugarunt ,idq} tanto impetu,ut totius propemodum Europæ Ubertatein'umdicormt .t^rc enmÃtd gensuüa,quad fdam,qua in iUiiu Vrbidy rannidem maiore umdida ammaduertcrit.
ERRATA Q^V AE ' I N T E R.
fcribendwmytitjitjiBinMdo,comâ ( miÃalunt.
In Pkfeho KeÃleri ita legendum: Aut qua Niarmarici jremunt leones, Seu cui ueäa dédit pueUa nomen Terr om ÃugiÃram er uiris potentem^
Pngwd 4. uerÃu 17. lege quam iUam proharefenK Ibidem uerfu la-leg-ecdeÃ^. Pag. ff. uer.s. leg.
fubSiantilt;e, ibideuer. 5.leg.mdlueritq ratiot.erc. fdg. 7. uerfu s' leg. uigeret. ibidem uerfu xj. leg. operibui unHorum. ibide uerfu zA-b^g- penuario. Pag. 9. uerf. 13. leg. traditionem. Pag. 10. uer. ,7. leg. cui omnia debet. Pdg. n. uerfu- bg- CT per» negamus uel ippserc. Pag. u. uer.ult.leg.m totu. Pag. i4..uerf.s.leg.quie nosmeormm. Pag.^.uer fu u.leg. uacare eos qui feripturaru propffbres erc. Pug. 17. uer. xs. leg.Ãteantur. Pa^ 19. uerfu ic. leg. Infe rediret rotun. Pag. ». uerfu 4. leg. Ion gitudo dtÃrt. Pag. ar. uerfu j. leg- tresiUiScon* trapoÃtos. Pdg.3S-uerfu7.leg.tJloeoticäpaludem. Pag.ju. uerfu 1^ leg- GT ^^âieca mteriore qui ar atro (uleum cirewmagerent. ibidem uerfu .8. poü eä. Pag.is.uer.i7.leg.-asÃ7^'â^- P^g- 3^.uer.^.leg. qua in occaÃm. P^g- 40- »erfu ult. leg.laciniofa. Pag. 44. uer. is- leg- uetm numifma aUaqantiquita tis monimeta amp;c. Pag-49-Ucr.es. leg. regni quoq;
N» 5
ERRATA-
fblendor. Päg. ii. ueyf.n. leg-Pag.(i4.uer.io.leg.EccleÃaÃicâf^^' * leg.propter minäf Con^ätij. nbsp;nbsp;P^ê', ^^'
terrarum. Pag-es.uer.4..leg-^^â^^^^â nbsp;nbsp;nbsp;â^^^â'â*
o. uer. lo.leg. qult;e Tauried cog- P^g*^^* ^^â ^â leg. Augia Kheni,EducibM. P^ê' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^'
Drauü,no Sauu. nbsp;nbsp;lbid.uer.i7. leg-^^^jf^^ ^°f^ â^^^^^
Pag. Sf. uer. la.leg. ut uieenis etia liceat. Pagsi. ver.17.leg. lAarcut Graieuicui. nbsp;nbsp;nbsp;P^^S' ®®â â^^â¢^^â
leg. proximo Pbilippos. Pag, M,wtââ'^' ^^S' ^''â^ââ» çrmarmorememoratu Troguriu. pag.iïA-uef'^' leg. tantuiprouëtus. pag.ifff.uer.iS.legueteribta recentia. Pag. iSf. uer[u f. leg. fiomui diHiu est, Pag. 190, uer. 17. leg.i^o, Pag.»°-^^'^â^^^âflâ* lege Euangeliu,pro lAofe Chriüu. Pag.mMr-1* leg.quod palam, ibidem uer.i. diéla,terrajcilicct. Pag. 141. uerà f. leg.inflituitur, Pag- ^Sï- uerj.»-ieg-propagatu. Pag. ^Siuer.n.leg. translordane. Pag. 1^1. uer.s. leg.Schomcron. Pâgt;S- s°^- â^â^'^' leg. lachrymarüdatuÃiilÃ- Pi^S* 3PSgt;â W^-^}â^^iâ ViarfiS, Pag.3i9.uer.4deg.Gaugamela. Pag.340* Ver.i5,leg,Stenagori, Pag.34i.uer.z3.leg-lteroaeS. Pagina 341. uer. ^.leg. Artabano rege ab Artaxer je P er fa deui£lo,ad Perfol rurfus regni apex translaté 0^. Ibidë uer .11. leg. ad mortë ufq;,ceu. Pag. t^ per.8'leg.lnÃa.et(. pagî7o.^er.iS.lç.Qtiodip^^^
ERRATA.
Ptfg.jpj .UCT. f.ïeg.feruile quidtUfecu trahunt. P dg. ^oe.uer,is.leg.ftrepitu partiu, nbsp;nbsp;^^^'^' â^«â7. l^g'
^ptiÃimü fcripturarum telis. pagt4^o*t*cr.penul. leg, nee magis wtert Pag. 4â. U^-^* kgM ignlt;^ fus prophetide. Pag.3S7. uer-7- If^- ntendaà û eÃe , fliniut dixit. Pagina s^s-uer-s-1^amp;^ peUipcium» Pââg. 3^7. uer.is, leg. interim. Pug,4}4. uer. a. legquam plurmis poÃet. Pag. 43'f^ uerju primât kg. Sebakenm epifcoput. nbsp;Pag. 444* uerp *⢠«g*
MriuÃt, Pagina 417. uer. 6. kg* Carcathiocerta. Pdg.4is.Hcr.7. leg. finit Cilicia. Pug. 4zo.u^.is* Icg-cr ia diüa Armenia. Pag.4ffâf*^'^^* ^'1° ^'^' Pag. 46-1. uer.ult. leg.fira corda domans. nbsp;nbsp;Paging
4(gt;s. uer.4-. leg.m Syriarn nauig. P^^â 4lt;^9.u^âS* leg.firtihfiima; er eultiÃmf. Pag- 4^4.uerju «0. lfg.Pnmrfm,nonpatriam. Pag* 48«. uer.10. eg.St byüa: Erythrée. Pag -497* uer. luleg. Pamu tw» meria paridis quondi ere. Pag. !oi.uer.u t. eg. fuperfiitioni tatiu. Pag.sos.ucr.ii*leg4Ufigniora. Pag.so4.uer[u i.leg. Authimus. Pag.foo. uer.14* leg.AruiÃimu. Pag* 190. uer.i7.leg.lt;i ï^aximtno. Pag. iSj. uer.d.leg-Uureos Taxi torquêtur w areas. Pag. fis.uer.is. leg-o-rro^irisioç. Pag.4^^*uer. 14. leg. Delete. Pag. S4a. uer.7. leg-afimatione teneritraditur. Pag.ssi*uer.io.leg.qd. Pagssa. uer.s.leg.tAultü praterea wterf^. ^
ELENCHVS VRBIVM
GENTIVM, AMNIVM, ET LO â corum props omnium'quorwm l^ouotcÃamcto Ãt mëtio. Annotations paÃim er rsrum aliarum er uocum mfsrta, quæ ^Ã*^ â^ff^ feripturarum , ~ ÃudioÃspoÃmt.
|
AEilsnsTstrarchia, pa gina x8i. er 309 Achaiarsgio nbsp;nbsp;nbsp;loj ^^'^â»nyttium opidu/m 437 ^^itmars nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fjr ^âiyptmrsgio lÃâ^ Anno« oppiduM »98 ^itrCanguimf . iss ^^pparex 17} AgrippaÃUm siM,qui er tu* quot;iordiäuf 140. çj-Al^imSrd qu£^ Ampbipolw ciuitiU ^'^tiochiaurbs ^otiachia PiÃdi£ Awipatr« oppidum Apij ForowJoct« ApoÃanu «rbî 145â JoS S9 3â 43» 193 117 100 |
Arabia rsgio mr Archslautrsx xj4 Arstas rsx tig Arimathsa uicta xsg AÃa propris diilaubii 4^7 AÃaron traHut 133 AÃosoppidum 4S7, crm Athsniturbs 104 Attalia oppidum 40-1» Attisa,rsgio 10» Aurum,T'hM,Myrrha 33X Azotm oppidum m B Babylon urbs tu Babylonistranlinigratio jii Babylon,dpud Petrum 31 BsrrhÅa oppidum lot Bethania uicut 134 Bsthabara oppidum 194 N» 5 |
|
INDEX» | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
X | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
INDEXÃ
G nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;J
^^it,locut nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;îoi komumurbs nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;4îr ^^trcnipopuli Ibidem Idumitaregio au crm ^fiatu regio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;44, nbsp;iîlyrictim regio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;m â^dtiie unde didii 44^ ïoannesEult;ingeliR4 43® ^'gt;^lea regio aso loppe oppidum »s» Mikrfgfntiurnubii »si lordaniflluuitu »ss ^Zioppidum ago itaUa nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«r ^(»([arlacM tps-cr 301 ïudMGaiil^m i3lt;s ^^tfareth ibidem lud^it regio ixo.cr* 7 ^^afenipopuU nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;a84 ludlt;eaTräÃorditni!,tulTran[ ^''ihiopidum 471. çy fia ioräanem
GâIgofbdlorW nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;a84
^otattrhaurbs nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;âge LäeuiTiberiadit
^feüaregio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;101 Ldodiceaurbi i
H nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;LafiedeutitM ffanduitis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;3,8 nbsp;Libydregio
^quot;â odesrex nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ax9 Lithoftrdtmlocut ^odesTetrdrebdguicrius LudmCyrenenPi ^wdidui a,34.,^j,jff Luca^EuangehUd
«trod«u4niowmors 14^ tyedomdregio
^ubuiurbs nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^^ Lyddregio
WoIjWMW-fe nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;14g tydidregio
^anUregio . ,^ Lydidpurpurdriä 4S4 ^^rarummPdMinAobfer= Lydddoppidum *39 *ââ*'® nbsp;nbsp;nbsp;â . »sy LyCdnidirex ^i
|
I N D E 5amp;â | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
INDEX. | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||