-ocr page 1-

Uitgewerkte Recepten,

TEN \'.i:r.i;i iKi: r.i.f

OpwijFda\'s Reeepteerkunst,

DOOK

H. J. SPITZEN Jr.

ApotJieh\'fé\' tr

(Tweede honderdtal.)

Tivvedv y met hef ooif o/i ilv Phnnii,

»

AMSTERDAM. - I». 1gt;. CENTEN.

-ocr page 2-
-ocr page 3-

Uitgewerkte Recepten.

-ocr page 4-

OPWI.IRDA\'S DRUKKERI.I - DIKKEN.

-ocr page 5-

Uitgewerkte Recepten,

TEN liEimUIKE BIJ

Opwijrda\'s Reeepteerkunst,

DOOK

H. J. SPITZEN Jr.

AjKitlit-ker te Bredd.

(Tweede honderdtal.)

7/rm/c, vift ht-t 001/ o/i ilr Phorm. Xn/er/.. Iirr~irgt;it druh.

AMSTERDAM. — D. B. CENTEN.

1891.

-ocr page 6-
-ocr page 7-

Uitgewerkte Recepten.

-ocr page 8-

OPWI.IBUA\'S DRUKKERIJ — DIEREN.

-ocr page 9-

Uitgewerkte Recepten,

TEX GEBRUIKK BI.T

Opwijrda\'s Reeepteepkunst,

DOOR

H. J. SPITZEN Jr.

Apotheker te Breda.

(Tweede honderdtal.)

Tweede, met het nog op de P/iarni. Nederl., herziene druk.

AMSTERDAM. — D. B. CENTEN.

1891.

-ocr page 10-

#

,

^ ,,f üiilh\' ^f

$mmsÊ0amp;4£Wr 1

•Vquot;--;

Mi»

-ocr page 11-

De bijval, dien het Kcrstc Honderdtal Rccvptcu

vond, muedigde mij aan, um liet spoedig door een Tweede Honderdtal te doen volgen.

S.

Bij dezen tweeden druk heb ik bereidingswijzen, nomenclatuur, doses enz. gewijzigd in overeenstemming met de 3c Pharmac. Moge ook deze uitgave gunstig worden ontvangen !

Augustus 1891.

S.

-ocr page 12-
-ocr page 13-

1. B: Salicyl. natr. 6,0.

Aq. dest. 150,0. Sirup, aurant. q. s. ad grat. sap.

Recipe :

Salicylatis natrici grammata

sex,

Aquae destilliitae grammata

centum et quinquaginta, Sirupi aurantiorum quantum sufficit ad gratum saporem. Signetur: alternis horis

cochlear. (Om het andere uur een lepel.)

Gratus = aangenaam.

Sapor =: smaak.

Sufficit = 3e pers. sing, praes.-indic. act. van sufficio, suf-feci, suffectiim, sufficere =

voldoende zijn Signetur = 3e pers. sing, praes. conj. pass. v. signo, signavi, signatum, signare teekenen.


Recipe:

58. 5: Mann. calabr. Mannae calabrinae,

Pulp. tamar. aa ló.O, Pulpae tamarindorum ana Solv. aq. ferv. 200,0; gramm. quindecim.

2e Honderdtal.

-ocr page 14-

adde:

Tincfc. rhei aq. 10,0, Sir. rub. id. 25,5.

8« B: Chlorat. kal. 2,5U0, Sir. iod. ferr. 15,0, Aq. deat. 100,0, S. o. 3 h. c. p.

Solve aquae fervidae gramma-tibus ducentib.

adde:

Tincturae rhei aquosae gramm.

decem,

Sirupi rubi idaei gramm. quinque et viginti.

\'t Zuur van de pulpa maakt uit den carb. natr. van de tinct. koolzuur vrij. Zie no. 2. (Ie Honderdt.) Zie verder Opw. Ree. § 36.

Solve = 2e p. sing. imp. v. solvo, solvi, solutum, solvere

— oplossen.

Adde = dezelfde vorm van addo , addidi, additum, addere

— toevoegen.

Recipe:

Chloratis kalici gramm. duo lt; et dimidium,

Sirupi iodeti ferrosi gramm.

quindecim, Aqua destillatae gramm. centum.

Signetur: omni trihorio cochlear parvum.

Men dient den arts op de gevaarlijkheid van een dergelijk recept te wijzen: er heeft hier ontleding plaats volgens de formule:


-ocr page 15-

•2fe .J2 KC103=Fe,ü3-|-KCH-2J,.

Het mengsel neemt dan ook oene donkerbruine kleur aan (vrij iodium) en zet een bruin bezinksel af (ijzer-oxyde).

4. 9: Infus. quass. 180,0, Citr. ferr.

amnion. 6,0, Acid, phosphor. 4,0, Sir. simpl. 25,0.

Recipe:

Infusionis quassiae gramm.

centum et octoginta, Citratis ferro-ammoniacalis

gramm. sex, Acidi phosphorici gramm. qua* tuor,

Sirupi simplicia gramm. quin-que et viginti.


Bij vermenging van de oplossing van citr. ferr. amm. met het zuur, ontstaat er een geelwit praecipitaat van phosphas ferricus.

5. 5: Trisulf. kal.

pur. 0,500, Acid. sulf.

dil. 10,0, Aq. menth.

cr. 150,0.

Eecipe:

Trisulfureti kalici puri

gramma dimidium, Acidi sulfurici diluti gram-

mata decern, Aquae menthae crispae gramm. centum et quinquaginta. Er ontstaat hier ontwikkeling van zwavelwaterstof benevens een neerslag van zwavel:


-ocr page 16-

10

H2S04:

KjS,

K2S04

-(- H»S -f- S0.

Extr. graminis,

„ trifc. rep. aaöij. Sulf. chin. bas.

gr- X, Aq. ferv. 5 Vj

Bicarb, natr. 4,0, Aq. meliss. 150,0, Tinct.acid.arom. 6,0, Sir. rhoead. 45,0.

lod. kal. y i ,3 Aq. cort. citr. § i i j

Recipe :

Extracti graminis,

r tritici repentis, ana drachmas duas,

Sulfatis chiniei basici grana deeem,

Aquae fervidae uncias sex.

Extr. gram. = extr. trit. rep. Zie n0. 24. (Ie Honderdt.)

Recipe:

Bicarbonatis natrici grammata

quatuor, Aquae melissae gramm. centum et quinquaginta, Tincturae acidae aromaticae

gramm. sex, yirupi rhoeados gramm. quin-que et quadraginta.

Het zuur van de tinct. zal uit den bicarb, koolzuur vrij maken.

Tinct. acid. arom.:

Cort. cinnam. Rad. zingib. aa 5,

Acid. sulf. 10,

Spir. dil. 90.

Recipe:

lodeti kalici scrupuiutu unum et dimidium.


-ocr page 17-

11

£lix. acid. Hall. 3 (3 Aquae corticis citri uncias tres, Sir. bals. tol. § j. Elixiris acidi Halleri drach-S. o. 11 /2 h. c. mam dimidiam.

Sirupi balsami tolutani un-

ciam unam.

Signetur: omni sesquihora

cochlear.

Er ontstaat na eenigen tijd vrij lodium. Het zuur maakt uit het lod. Kal. ioodwater-stof vrij, dat weldra wordt ontleed en I vrij maakt.

Sir. bals. tol.:

Bals. tolut. 1,

Aq. dest. 10,

Sacch. 18.

Recipe:

9. 9: Liq. stypt. L. 3,0, Liquoris styptici Looffii gram-Spir. nitr. dulc. 15,0, mata tria,

Muc. gumm. arab. 30,0, Spiritus nitri dulcis gramm. Sir. sacch. 45,0. quindecim,

M. D. S. mod. diet. ut. Mucilaginis gummi arabici

gramm. triginta, Sirupi sacehari gramm. quin-

que et quadraginta.

Misce. Detur. Signetur: modo dicto utendum.

Meng de drie eerste stoffen eerst afzonderlijk onder een derde van de stroop, en dan onder elkaar.

-ocr page 18-

12

lO. IJ: Antipyr. 6,0,

Aq. dostill. 200,0, Acid. hydr. dil. 3,0, Spir, nitr. dulc. 20,0. S. o. \'/4 h. c. p.

11. B: Myrrh, in pulv. subt.

red. 6.0. Carb. kalic. 8,0, Spir. myrist. 24.0, Saccli. alb. 6,0, Aq. rosar, 400,0. Huic mixt. adde sol. e: Sulf. ferr. 2,500,

Misce = 2. pers. sing. imp. v. niisceo, miscui, mixtum, miscere = mengen.

Detur = 8e pers. sing, praes. conj. pass. van do, dedi, datum, dare = geven.

Modus = wijze.

Dictus = part. pass. v. dieo, dixi, dictum, dicere = zeggen. Utendum = gerund, v. utor, usus sum, uti — gebruiken.

Eecipe:

Antipyrini gramm. sex. Aquae destillatae gramm. du-centa,

Acidi hydrochlorici diluti

gramm. tria, Spiritus nitri dulcis gramm.

viginti.

yignetur: Omni quadrante horae coclilear parvum.

Hierbij heeft vorming plaats van giftig, groen, isonitroso-antipyrinum.

Eecipe:

Myrrhae in pulverem subtilem redaetae gramm. sex, Carbonatis kalici gramm. tria. Spiritus myristici gramm.

viginti et quatuor, Sacchari albi gramm. sex. Aquae rosarum gramm. quu-dringenta.


-ocr page 19-

18

n aq. rosar. 82,0, Huic mixturae adde solutio-

et agit. don. mixt. aequab. nem e:

form. sit. Sul fat is ferrosi grammatibus

S. 8 d. d. c. duobus et dimidio

(Mixt. Griffithii.) ia aquae rosarum grammati

bus triginta et duobus, et agita donec mixtura aequa-bilis formata sit. Signetur: octies de die

cochlear.

Donec ^ totdat.

Aequabilis = gelijkmatig.

Eedactus = part. pass. v. redigo, redegi, redactum , redigere.

Agita = 2e p. sing. imp. v. agito, agitavi, agitatum, agi-tare — schudden, roeren.

De carb. kalic. en sacch. oplossen in een deel aq. ros.; de myrrha emulgeeren met de rest water; vervolgens beide vloeistoften mengen en eindelijk den spir. toevoegen. Bij dit mengsel voegt men dan de opl. van snif. ferros.

Hierbij zal een praecipi-taat ontstaan van carl), fer-rosus. We krijgen dus eene groene schudmixtuur.

-ocr page 20-

14

13. R-: Carb. et hydr.

magn. 5,0.

Solve in

Aq. flor. til. 60,0. S. us. not.

I». 9 = Rad. earyophyll.,

Cort. cinnam. aasV, Aq. cois ^ VI, Spir. vin. 5 i.

Stent in digest, tep. per 2 hor. in vas. ben. claus. Dein c. expr. cola et resid. coq. c. aq. pluv. s. q. ad

rem. § VI. Col. ambab. commixt. adde:

Tinct. acid. arom. 5 i /3, Sir. naph. ^ /3.

Spir. myristic.:

01. macidis 1,

Spir. rect\'ss. 49.

Recipe:

Carbonatis et hydratis mag-nesici gramm. quinque.

Solve in

Aquae florum tiliae gramma-tibus sexaginta. Signetur: usus notus.

Oplossen, zooals voorgeschreven is, gaat niet; men levere dus af als schudmixtuur.

Recipe:

Radicis caryophyllatae, Corticis cinnamomi ana drachmas quinque, Aquae communis uncias sex, Spiritus vini unciam unam. Stent in digestione tepida per duas boras in vase bene clauso, Dein cum expressione cola, et residuum coque cum aquae pluvialis sufficiente quantitate ad remanentiam unciarum sex. Colaturis ambabus commixtis adde:

Tincturae acidae aromaticae drachmam unam et dimidiam. Sirupi naphae unciam dimidiam.


-ocr page 21-

15

Stent == 3e pers. plur. praes. eonj. van sto, steti, statum, stare = staan.

Tepidus = lauw.

Olausus = part. pass. v. claudo, clausi, clausum, claudere = sluiten.

Ambo = beide.

Het decoct, bekoeld gevoegd bij de eerste colatuur.

Kecipe:

14. 9: Decoct, saleb e scr. Decocti saleb e scrupulo uno j. rad, parat. libr. (3, radicis parati libram dimi-Sir. rub. id. ^ /3. diam.

Sirupi rubi idaei unciam

dimidiam.

15. Ijl:Decoct,sarsap. IS\'Ü/150,0, lodet. kalic. 7,500, „ hydrargyric. 0,150, Muc. gumm. arab. Sir. aurant. ;üi 25,0. S. 4 d. d. c.

Kecipe:

Decocti sarsaparillae gram-mata centum et quinquaginta e grammatibus quindecim, lodeti kalici gramm. septem et dimidium. lodeti hydrargyrici milligram-mata centum et quinquaginta. Mueilaginis gummi arabici, Sirupi aurantiorum ana

gramm. viginti et quinque. Sign, quater de die cochlear.

De rad. sarsap. worde eerst 24 uren gemacereerd en dan gekookt of wel met kokend


-ocr page 22-

16

16. ]£: Rad. serp. virg. 5 ij. Cont. inf. vas. claus, per \'/4 l101\'- 9- a■ Col. unc. VI;

adde:

Acid. phosplior. off. 5 [3I Sir. ceras. 5 i.

17. R-: Gort cinnam.,

Siliq. vanill. aa 4,0.

water eerst murw gestampt en dan een uur lang gekookt, lod. hydrargyric. lost op in loodkalium-opl., tot eene

kleurlooze vloeistof, lod. hydrarg, max. dos,:

0,015 p. d,; 0,050 d. d.

Kecipe:

Radicis serpentariae virgini-

anae drachmas duas. Contusis infunde vase clauso per quartam horam, sufficiente quantitate aquae. Colaturae uneiarum sex adde:

Acidi phosphorici officinalis

semidrachmam, Sirupi cerasorum unciam uuam.

Contusus = part. pass, van contundo: contudi, contusum, contundere =: stampen kneuzen,

Infunde = 2e pers. sing, im-per. van infundo, infundi, in-fusum, infundere.

Sirup, ceras. bereid als sir. rub. id, uit kersensap.

Recipe:

Corticis cinnamomi. Siliquarum vanillae ana

grammata quatuor.


-ocr page 23-

17

Rudit. eont. inf. Ruditer contusis infunde ad

ad col. 200,0; colaturam graminatum ducen-

torum ;

30,0. adde:

Sirupi mannati gramm. tri-ginta.

Siliqua rr: peul.

Ruditer (adverb.) = ruw.

adde: Sir. niann.

Sir. mann.: manna sacchar. aqua

16

12

18. ]J: Herb, sal viae 10,0. Inf. s. q. aq. ad col. 100,0; adde:

Spir. coclil. 1^,0, Tinct. benzoës 5,0. S. Coll. or.

Recipe:

Herbae salviae gramm. decern. Infunde sufficiente quantitate aquae ad colaturam gramma-turn centum;

adde:

Spiritus cochleariae gramm.

decem,

Tincturae benzoës gramm.

quinque, Sign.: Oollutio oris.

De colatuur koud voegen bij den eerst in de flesch gewogen spir. cochl. De tinct. worde \'t laatst bijgevoegd, om de hars die zich afscheidt, fijner te verdeelen.

Tinct. benzoës;

Benzoë 1

Spir. fort. 5


2e Honderdtal.

-ocr page 24-

18

1». y: Caric. sicc.

consc. 15,0,

Caragh. 4,0,

Rad liquir. 15,0. M. F. 1. a. dec.-

inf. col. 250,0.

Sir rhoead. 30,0.

Recipe:

Caricarum siccatarum conscis-sarum gramm. quindecim, Caragheen graiuin. quatuor. Radicis liquirifciae gramm.

quindecim, Misce. Fiat lege artis decocto infusum colaturae grammatum duceutorum et quinquaginta. Sirupi rhoeadus gramm. tri-ginta.


(Jarica — vijg.

Conscissus — part. pass, van conscindo, conscidi, conscis-sum, conscindere = snijden. Fiat = 3e pers. sing, praes. conj. van fio, factus sum, fieri — worden.

3tO. Vitell. ovi I, 01. terebinth.

reet. 100,0,

Caragheen is onverbuigbaar, evenals bijv. cacao, catechu, columbo (calumba), condu-rango, gummi, kino, rob, saleb.

De vijgen een kwartier koken, de caragheen vijf minuten, en dan de rad. infun-deeren.

Recipe:

Vitellum ovi unius,

Olei terebinthinae rectificati gramm centum.


-ocr page 25-

19

01. lini

Acitl. acetic. Aq. rosar. M. D. S. ext.

31. it; As. foet. lt;lep.

Ammon.dep. aa 4,0.

Subig. c.

Vit. ov. ij.

Admisce Aq flor. samb. 250,0.

4,0, 15,0, 80,0.

Olei lini gratnm. quatuor, Acidi acetici graram. quinde-cira,

Aquae rosarum gramm. octo-ginta.

Misce. Da. Signa: externe.

Roer den eidooier goed fijn, meng daarmee de ol. lini en bij gedeelten de ol. tereb.

Weeg in eene ruime flesch het zuur en \'t water af, en voeg daarbij steeds schuddend en bij gedeelten, het mengsel uit den mortier.

Recipe:

Asae foetidne depuratae, Ammoniaci depurati ana gramm. quatuor. Subige cum Vitellis ovorum duorum.

Admisce:

Aquae florum sambuci gramm. ducenta et quinquaginta.

Subige = 2e pers. sing, im-per. v. subigo, subegi, sub-actum, subigere = bewerken.


De eidooier zou hier voor \'t vormen der emulsie niet noodig zijn.

(Zie Opw. Ree. § 35.)

2*

-ocr page 26-

20

33. : Camph. monobr. 2,0, 01. iimygclal. 15,0, Giu. arab. pulv. q. s., Aq. destill. q. s. ut tot. mixt. pond. 100 aeq.

33. Nitr. argent. 0,200, Aq. destill. 200,0, Acid. hydrochl. dil.

stt. XX.

Recipe:

Camphorae monobromatae

gramm. duo, Olei aiuygdalarum gramm.

quindecim. Gummi arabici pulverati

quantum satis, Aquae destillatae quantum sufficit ut totius mixturae pondus grammatibus centum aequetur.

Aequetur = 3e pers. sing, praes. conj. v. aequari (regelm.) = gelijk zijn.

Los de brom. camph. op in de olie, neem 7\'/j gram gom en dus 75\'/2 gram water.

Recipe:

Nitratis argenti decigrammata duo,

Aquae destillatae gramm. du-centa,

Acidi hydrochlorici diluti guttas viginti.

Niet gereed te maken, daar er een neerslag van chloor-zilver wordt gevormd;

AgNO, HC1 = AgCl -h HN03.

Dit neerslag is in ammon. liq. wel, in acid. nitr. daarentegen niet oplosbaar.


-ocr page 27-

21

Acid. hydrochl. dil.:

Acid. hydrochl. pur. 1 Aq. dest. 1

Kecipe:

5: Sulf. atrup. 0,1 OU, Sulfatis atropini centigrani-Aq. destill. 25,0, mata decern,

Carb. natr. 2,0. Aquae destillatae gramm. vi-S. 2 d. d. gtt. ij in cyath. ginti et

quinque,

vin c. aq. Carbonatisnatrici gramm. duo.

Sign.: Bis de die guttas duas in cyatho vinario cum aqua.

(Een wijnglas water.)

Dit recept niet gereed te maken; er zal nl. door het koolzuur alcali een praecipi-taat ontstaan van atropinum. Sulf. atrop.: max. dos.: 0,001 p. d.; 0,00.3 d. d.

Recipe:

9: Antip. Kn.^ Antipyrini Knorr,

Aq. dest. aa 10,0. Aquae destillatae ana gramm. Agit. solv. et filtr. decern.

D. in lag. pil. Agitando solve et filtra.

S. abs. febr. adhib. Detur in lagena pilulari.

mod. not. Sign.; absente febre adhiben-

dum modo noto.

Alisens = afwezig (van absum).

Adhibendum = gerund, v. ad-hibeo, adhibui, adhibitum,

-ocr page 28-

22

adhibere = aanwenden.

36. R: Acid. tannic., lod. pur.

Gall, aa Ü,2é0, Ai), destill. 150,0. S. ext.

37. it: Iodoform. 0,500, 01 jee. as. 150,0, ül. anis. gtt. X. D. S. 2 d. d. c. p.

Recipe:

Acidi tannici,

lodii pari Gallici ana gramma quartum, (*) Aquae destillatae gramm. centum et quinquaginta. Sign.: externe,

In eene sterke oplossing van \'t looizuur het tot poeder gebracht lodium oplossen, daarna met de rest water verdunnen. (*) Grammaticaal juister: grammatis quartam (partem)

Recipe:

lodoformi gramma dimidium, Olei jecoris aselli gramm.

centum et quinquaginta, Olei anisi guttas decern. D. S. bis de die cochlear

parvum.


Iodoform lost in de cl. jee. op.

Recipe:

3S. IJ: Carb. natric. 4,0, Carbonatis natrici gramm.

Acid. citric. 1,0, quatuor,

Aq. depur. 200,0, Acidi citrici gramma unum, Sir. frang. 30,0. Aquae depuratae gramm.

ducenta. Sirupi frangulae gramm. triginta.

-ocr page 29-

25

Wanneer men de in weinig water opgeloste acid. citr. voegt bij den opgelosten carb. natr., heeft geen opbruising plaats, omdat het gevormde koolzuur door de overmaat van carb. wordt opgenomen onder vorming van bicarbonaat: Na2C02-|-C02 H;i0= •2NaHC03

Sir frang:

cort. frang, 10 sacch. 60 met water tot 100 din. sir.

5 : Acid. citr. 66,0,

Aq. fervid. 742,0,

Magii. alb. 32,0,

Sir. simpl. 150,0,

Spir. citr. 15,0. (Limonade purgatif) Ph. Belg.

Recipe:

Acidi citrici gramm. sex et

sexaginta. Aquae fervidae gramm. sep-tingenta et quadraginta duo. Magnesiae albao gramm duo

et triginta. Sirupi simplicis gramm. centum et quinquaginta. Spiritus citri gramm. decem.


Meng het zuur en liet carb. samen en overgiet dan met \'t heete water. Bijna alle koolzuur gaat hierbij dus verloren , terwijl citras magnesi-cus in oplossing komt.

Den spirit, toevoegen na bekoeling.

-ocr page 30-

22

adhibere = aanwenden.

3«. Acid. tannic., lod. pur.

Gall, aa 0,250, Aq. destill. 150,0. S. ext.

37. it: Iodoform. 0,500, ül joc. as. 150,0, ül. anis. gtt. X. D. S. \'2 d. d. c. p.

Recipe:

Acidi tannici,

lodii puri Gallici ana gramma quartum, (*) Aquae destillatae gramm. centum et quinquaginta. Sign.: externe.

In eene sterke oplossing van \'t looizuur het tot poeder gebracht lodium oplossen, daarna met de rest water verdunnen. (*) Grammaticaal juister: grammatis quartam (partem)

Recipe:

lodoformi gramma dimidium, Olei jecoris aselli gramm.

centum et quinquaginta, ülei anisi guttas decem. D. S. bis de die cochlear

parvum.


Iodoform lost in de cl. jee. op.

3S. 9: Carb. natric. 4,0,

Acid. citric. 1,0,

Aq. depur. 200,0,

Sir. frang. 30,0.

Recipe:

Carbonatis natrici gramm.

quatuor,

Acidi citrici gramma unum, Aquae depuratae gramm.

ducentagt; Sirupi frangulae gramm. triginta.


-ocr page 31-

25

Wanneer men de in weinig water opgeloste acid. citr. voegt bij den opgelosten carb. natr., heeft geen opbruising plaats, omdat het gevormde koolzuur door de overmaat van carb. wordt opgenomen onder vorming van bicarbonaat: Na ,C024-C0

iNaHCOj

Sir frang:

cort. frang. 10 sacch. 60 met water tot. 100 din. sir.

29. 5: Acid. citr. 66,0,

Aq. fervid. 742,0, Magn. alb. 32,0,

Sir. simpl. 150,0, Spir. citr. 15,0. (Limonade purgatif) Ph. Belg.

Recipe:

Acidi citrici gramm. sex et

sexaginta. Aquae fervidae gramm. sep-tingenta et qundraginta duo. Magnesiae albae gramm duo

et triginta. Sirupi simplicis gramm. centum et quinquaginta. Spiritus citri gramm. decern.


Meng het zuur en het carb. samen en overgiet dan met \'t heete water. Bijna alle koolzuur gaat hierbij dus verloren , terwijl citras magnesi-cus in oplossing komt.

Den spirit, toevoegen na bekoeling.

-ocr page 32-

24

9: Herb. ree. tarax. c.

rad.

,, „ trif. fibr. „ „ chel.maj.

aa 50,0, Consc. cunt. expr. Succ. col. et decanth. S.: m. et v. dim. part, c. vin. Gall.

Recipe:

Herbae recentis taraxaci cum radice.

„ „ trifolii fibrini.

„ „ chelidonii

majoris ana gramm. quinquaginta. Conscissis, contusis exprime. Succos cola et decantha. Sign.: mane et vespere dimi-diam partem cum vino Oallico.


it: Pulp, tamar. unc. ft. Coq. c. lact. vacc. s. q.

ad coag. usq. In colat. sero ope alb.

ovi j.

claref. pond. unc. XII.

aeq. solve: Tartr. kalic. dr. j.

Exprime : 2 pers. sing, imper. v. exprimo, expressi, expres-sum, exprimere: uitpersen.

Recipe:

Pulpae tamarindorum unciam

dimidiam. Coque cum lactis vaccini sufficiënte quantitate ad coagu-lationem usque.

In colato sero ope albumi-nis ovi unius clarefacto, pondere unciarum duode-cim aequante solve: Tartratis kalici drachmam

unam.


r : Aq. lauroc. g i, Acet. morph. gr. iij, S. si nee. est c. p.

Recipe:

Aquae laurocerasi unciam

unam,

Acetatis morphini grana

tria,


-ocr page 33-

2b

Sign.: si necessura est cochlear parviim.

Necessum — noodig,

38.

5: Camph. 0,325,

Aeth. sulf. 15,0, D. S, O1/, h. gtt. X. in aq. min. aör.

0,2ö0, 30,0,

34

5: Codein.

Aq. destill.

Spir. ammon.

anis. 10,0, S. 3 d. d. gtt. 10 in aq sacch.

Recipe:

Camphorae milligr. treeent a et viginti et quinque, Aetheris sulfurici gramm.

quindecim. D. S. Omni quarta hora guttas decern in aqua minerali aërophora.

(Koolzuurhoudend mineraal water.)

(of: omni quarta (parte) horae.)

Recipe:

Codeini gramma quartum, Aquae destillatae gramm.

triginta, Spiritus ammoniae anisati

gramm. decem, Sign.: ter de die guttas decem in aqua saccharata (suikerwater).


Dit recept is zeer goed gereed te maken. Vergelijk no. 33 en 54. (Ie Honderdtal.) Zie aanw. bij no. 26.

35. 5: Chlor. Kalic. 3,0; Acid. mur conc. 15,0. D. in lag. gutt. c. ep. vitr.

Recipe:

Ohloratis kalici gramm. tria. Acidi muriatici concentrati gramm. quindecim,


-ocr page 34-

26

S. o. bih. gtt. 15 in Detur in lagena guttatoria cerev. (droppelfleschje).

cum ejiistomio \\itreo.

Sign.: omni bihorio guttas

quindecim in cerevisia.

Zoutzuur ontleedt chloraskal. onder vorming van vrij chloor.

Recipe:

36. ^: Extr. hyosc. spir. 1,0. Extracti hyoscyami spirituosi Tinct. valer. 5,0. gramma unum.

Aeth. c. spir. 20,0. Tincturae Valerianae gramm.

quinque. Aetheris cum spiritu gramm.

viginti.

\'t Extract afroeren met 2 gram water en dan 2 gram Hofman minder nemen.

Stat ! Statim!

87. Rep. gutt. noct. 2 h. m. Repetantur guttulae nocte S. u. a. pp. secundi hujus mensis praes-

criptae.

Signetur; ut ante.

Repetantur = 3e pers. plur. praes. conj. pass. van repeto, repetivi, repetitum, repetere = herhalen.

Nocte = ahlat. tempor v.

nox = nacht. Praescriptus = part. pass. v. praescribo, praescripsi, praescriptum, praescrihere.

-ocr page 35-

27

38. 5: 01. croton. tigl. gtt.

XII.

P. rad. rhei, Sap. medic, aa 9 1 /3. F. up aq. glycer. pil. XXIV quas prob. obd. p. rad. irid. flor. et in scat.

disp.

Kecipe:

Olei crotonis tiglii guttas

duodecim.

Pulveris radicis rhei,

Saponis medicati ana scrupu-

lum unum et dimidium. Fiant ope aquae glycerinatae pilulae viginti quatuor quas probe obduce pulvere iridis fiorentinae et in scatula dis-pensa.


Obduce = 2e p. sing. imp. v. obduco, obduxi, obductum obducere = bedekken. Dispensa = zelfde vorm v. dispenso (regelm. Ie conj.)

3». 3: lodet. ferros. 4,0. F. 1. a. pil. LX. Obduc, bals. tol.

Recipe:

lodeti ferrosi gramm. quatuor. Fiant lege artis pilulae sexa-ginta.

Obducantur balsamo tolutano.


lod. ferros. moet ex tempore bereid worden.

Fe -f- 2 J = fe J2. \'t Atoom gewicht van ijzer is 56; van lodium 127, dus 56 ijzer 254 lood = 310 lod. ferr. Voor 4 gram is dus

noodig 4 X gram ijzer

254 310

en 4 X

310

gram iood of

-ocr page 36-

28

0,720 gr. ijzer en 3,280 iood. Men neme evenwel meer ijzer b.v. een dubb. hoeveelh. om oxydatie te voorkomen. De bereiding als bij pil.

Blancard. Als constituens is aan te bevelen het mengsel, zooals de Pharm. aangeeft.

pil, XXX. S 4. d. d. p. i.

Misce. Fiant cum pulvere ali-cujus pilulae triginta. Signentur: Quater de die

pilulam.

40. 15c: Extr. opii, Recipe.

Pulv. „ da 1,500. Ex1traC.t, 01)11\'

„ „ , Pulvens . ana gramm.

M. P. c. pulv. ahc. quot; , ,. ...

.. unum et dimidium.


Men zou ook kunnen schrijven c. pulv. aliquo.

Max. dosis:

Extr. Opii:

0,050 p. d.: 0,200 d. d. Pulv. opii:

0,100 p. d.: 0,400 d. d.

Hoewel afzonderlijk ieder niet boven de max. dos. is, dient men er om te denken, dat \'t extr. en het poeder gelijksoortige werking hebben.

-ocr page 37-

29

Recipe:

41. IJ: Extr. chin spiss. Extracti chinae spissi de Vrij

d. V. 4,0, gramm. quatuor,

Acet. kalici 10,0, Acetatk kalici gramm. decern. M. F. pil. LX. Misce. Fiant pilulae sexaginta.

Extr. chin, spiss. wordt bereid door uitdampen van het extr. fluid., waarvan 100 din. leveren 57 din. extr. spiss.

Afleveren in een fleschje. Massa maken met succ. en flor.

Recipe:

43. 5: Acid, valerian. 8,0, Acidi valerianic! grammata Ammon. liq. q. s. ad octo,

sat. Ammoniae liquidae quantum

Succ. liq. q. s. ad pil. satis ad saturationem,

CXX. Succi liquiritiae quantum suf-

Consp. p. rad. liq. ficit ad pilulas centum et vi-D. in lag. c. ep. sub. ginti.

Consperge pulvere radicis liquiritiae.

Dentur in lagena cum epis-tomio suberoso (kurken stop).

Acid, valerian, heeft tot form: C4H9. COOH, maar dat der Pharm. (Ed. II; in de Ed. Ill komt het niet voor) bevat volgens de opgegeven oplosbaarheid één molec. water, dus moleculair gewicht =: 120.

-ocr page 38-

30

120 Din. acid. val. eischen dus ter verzadiging 17 din. ammonia, of, daar de ammon. liq. der Pharm. 100/0 bevat, 170 din. amm. liq. Ph. N. C.H„. COOH. aq. NH3 = 120 17

C4H9. COONH4 aq. (valerianas ammon.)

Op 120 dln. zuur 170 dln. amm. liq., dus op 8 gi\'am zuur 11 \'/g gram. ammon.

Doe het zuur en bijv. 10 gram amm. liq. in een uit-dampschaaltje en druppel verder ammon. toe tot neutrale reactie, en damp op t waterbad in tot droog. Met dit droge zout worden dan de pillen gemaakt.

Consperge = 2e pers. sing, imper. van conspergo, cons-persi, conspersum, consper-gere = bestrooien.

Recipe:

Lupul. 5,0, Lupulini gramm. quinque,

Camph. 2,0. Camphorae gramm. duo.

M. P. 1. a. pil. X, Misce. Fiant lege artis pilulae

Disp. in lag. decern.

Dispensentur in lagena.

Wrijf eerst de kamfer met

-ocr page 39-

31

44. li: Nitr. bismuth,

bas. 5,0,

Extr. chin.

spiss. d. V. 6,0, M. F. pil. pond. 0,110,

45. Ac^t. plumb. 0,200. P. Doveri 4,0, M, F. pil. CXX.

behulp van spiritus fijn, meng met de lupuline en kneed zonder eenige toevoeging. Men verkrijgt zoo eene zeer goede massa.

Kecipe:

Nitratis bismuthici basici

gramm. quinque, Extracti chinae spissi de Vrij

gramm. sex,

Misce. Fiant pilulae ponderis milligrammatum centum et decem.

De massa zal zóó veel te vochtig zijn, men voege dus plantenpoeder toe en make er van 100 pillen, die dan evenwel zwaarder zullen zijn dan voorgeschreven is. (Opw. Ree. blz. 86, d.)

Recipe:

Acetatis plumbici milligramm.

ducenta,

Pulveris Doveri gramm. qua-tuor.

Misce. Fiant pilulae centum et viginti.

De acet. plumb, oplossen in wat gedest. water, afmengen met een gedeelte succus liquir. De pulv. Doveri met


-ocr page 40-

32

46. 3 : Colophon. 4,0,

Carb. natr. cr. 2,0. Oxyd. magnes. q. s. ut f. pil. LX.

de rest succus gemengd, en dan onderling.

Indien men den acet. plumb, opgelost mengde met de pulv. Doveri, dan zou de sulf. kalic., daarin bevat, sulf. plumbicus neerslaan.

Pulv. Doveri:

p. opii,

„ ipecac, ga 1,

sulf. kalic. 8.

Recipe:

Colophonii gramm. quatuor. Carbonatis natrici crystallisati

gramm. duo.

Oxydi magnesici quantum satis ut fiant pilulae sexaginta.

Colophon, bestaat voor het grootste gedeelte uit colophol-zuur, dat met den carb. natr. een zoogenaamde harszeep vormt.

Men wrgve dus beide stoffen onder elkaar fijn onder toevoeging van wat spiritus, knede goed en make dan massa met het oxyd. magnes.


Recipe:

47. Mass. pil Cynogl. 0,200, Massae pilularum Cynoglossi P. rad. val. sylv. 4,0, milligrammata ducenta,

Cast. canad. 1,0. Pul veris radicis Valerianae

-ocr page 41-

33

M. F. pil. pond 0,100; consp. flor. liquir. D. in pyx.

4S. IJ: Strychnin. 0,060, Ac. ac. dil. gtt. X. Quinet. 5,0,

Acid. mur. dil. 5,0, Flor. liquir. q. s.

ut. f. pil, CXX. D. S. 3. d. d. p. ij.

2e Honderdtal.

sylvestris gramm. quatuor. Castorei canadensis gramma unum.

Misce. Fiant pilulae ponderis

milligrammatum centum. Conspergantur floribus liqui-ritiae.

Dentnr in pyxide.

Mass. pil. Cyn. = pil. opii comp.

Zie Form. Rott.

Recipe:

Strychnini milligrammata se-xaginta.

Acidi acetici diluti guttas

decim.

Quineti,

Acidi muriatici diluti ana

gramm. quinque.

Florum liqumtiae quantum sufficit ut fiant pilulae centum et viginti.

Dentur. Signentur; ter de die pilulas duas.

Los de strychnine op in het azijnzuur, het quinetum in het zoutzuur. Quinetum zijn de gezamenlijke alcaloïden van den succirubrabast. Voeg wat succus toe, om betere massa te verkrijgen.

Strychnin, max dos.: 0,008 p. d.; 0,082 d. d.

3


-ocr page 42-

M

Recipe:

4». R. Cham. min. 0,750. Chamaeleontis mineralis tres M. F. 1. a. c. veh. conv. quartas grammatis.

pil. L. Misee. Fiant lege artis cum

vehiculo conveniente pilulae quinquaginta.

Conveniens = geschikt.

Liefst anorg. vehikels te gebruiken bijv. bolus alba en sol. silic. kalic. (waterglas). In een fleschje dispenseeren.

Recipe:

SO. r : Acid. phen. in Acidi phenylici in crystallis

cr. lib. 3,0, liberis gramm. tria.

Glycerin. Glycerini,

Amyl. trit. Amyli tritici,

p. rad. alth. aa q- s. Pulveris radicis althaeae ana M. F. pil. LX in lag. quantum sufficit.

Misce. Fiant pilulae sexaginta in lagena.

Maak eerst glycerinum c. amylo, meng onder 3 gram daarvan \'t carbolzuur en vervolgens de pulv. althaeae.

Recipe:

51. r: Salicyl. natr. 5,0. Salicylatis natrici gramm.

M. F. pil. L. quinque.

Misce. Fiant pilulae

quinquaginta.

-ocr page 43-

35

Men verkrijgt eene goede massa met glycerine, nadat men 1 gram amylnm heeft, toegevoegd.

SS. Pil. ex acid, arse-nicoa. quar. sing, cont. 0,001 acid.

LX

praescr. S.; mod. cogn.

Kecipe:

Pilulas ex acido arsenicoso quarum singulae contineant milligram ma unum acidi praescripti, sexaginta. Siguentur: modo cognito.


33. R.-: Acet. kalic.

M. F. pil. CXX. S.: ad vitr.

15,0.

54. R.-: Troch. lact. ferr. quor. sing. cont. subst. eff. 0,100 XX S.: o. 4 h. tr.

Contineant = 3e p. plur. praes. Conj, v. contineo, continui, contentum, conti-nere = bevatten.

Recipe;

Acetatis kalici gramm.

quindecim. Misee. Fiant pilulae centum

et viginti. Signetur: ad vitrum.

Acet. kal. geeft eene uitstekende massa met bals. canad. De pillen blijven dan weken lang goed, iets wat met succ. liq. moeilijk of niet te verkrijgen is.

Recipe;

Trochiscos lactatis ferrosi quorum singuli contineant

substantiae efficacis milli-grammata centum, viginti.

3*


-ocr page 44-

36

Signentur: omnibus quatuoi-horis trochiscum.

liecipe:

Oculorum cancrorum pulvera-torum gramm. quindecim.. Flavedinis corticis citri re-centis minutissime conseis-sae gramiii. quiuque.

Cacao exoleatae pulveratae

gramm. decern. Butyri cacao quantum sufficit ad formandnm trochiscos triginta.

Minutissime(^1b-) = Zeer

fijn,

exoleatus = van olie bevrijd, formandum = ace. gerund, van formo (regelm. Ie conj.)

Men neme een warmen mortier en brenge daarin ol. cacao; bij de gesmolten, half bekoelde massa voege men bij gedeelten onder stevig kneden de vooraf gemengde poeders.

Kecipe:

56. IJ: Conch. praep. 2,0. Concharum praeparatarum , Macid. 1,0. gramm duo.

Sacch. cryst. 5,0. Macidis gramma unum. M. F. pulv. ter. in mort. vitr. Saccliari crystallisati gramm.

qninque.

55. 1gt;: Ocul. cancr. pulv. 15,0, Flav. cort. citr. ree. min.i\'s. consc. 5,0, Cac. exol. pulv. 10,0, But. cac. q. s. ad form, troch. XXX.

-ocr page 45-

•37

Misce. Fiat pulvis, terendo in mortario vitreo.

Terendo — abl. gerund, v. tero, trivi, trituni, terere, wrijven.

De niaois worde niet de grove suiker Hjn gewreven.

In waspapier dispenseeren, o in een rtesch.

57. R: Camphor.

L. L. 8yd. M

0,500. 2,0. F. pulv. Xij.

Kecipe:

Camphorne gramma dimidiuin. Laudani liquidi Sydenhami

gramm. duo. Misce. Fiaut pulveres duode-cim.

De laud, met de noodige hoeveelh. sacth. lact. indampen , en daarmede de gepulveriseerde kamfer mengen na bekoeling. (Chart, eer.,;


5S. ]gt;: Acet. plumb. 0,010. Laud. pur. 0,015. Sacch. alb. 0,500. M. F. pulv pro dos I. et disp. dos. ejusm. Xij.

Kecipe:

Acetatis plumbici inilligr.

decern.

Laudani puri milligr. quin-decim.

Bacchari albi gramma dimidiuin.

Misce. Fiat pulvis pro dosi una, et dispensa doses ejus-modi duodecim.


-ocr page 46-

38

59. I^: Acet. morph. gr. 1/l2• P,fol.dig.purp.gl• v,.

Mur. ammon.,

Sacch. lact. ga giquot;. V. M. F. p. d. t. d. Viij. S.: v. p.

60, Magist. bism. 4,0,

lod. kal. 2,0,

Sacch. lact. 4,0.

M. F. pulv. Xij. ■ iu ch. per.

Laud. pur. — opium. Ejusmodi (adv.) = dusdanig, op die wijze.

Eecipe:

Acetatis morphini granum

duodecimunv Pulveris foliorum digitalis

purpureae granum tertiuni. Muriatis ammonici Sacchari lactis ana grana

quinque.

Misce. Fiat pulvis; dentur tales

doses octo. Signentur: vespere pulverem.

In chart, cerat.

Recipe:

Magisterii bismuthi gramm.

quatuor. lodeti kalici gramm. duo. Sacchari lactis gramm.

quatuor.

Misce. Fiantpulveres duodecim in chartis pergameneis.

Dit mengsel wordt donkergeel door vorming van bis-muthoxyiodid.

Men make d«a arts daarop attent.


Recipe: Hypophosphitis calcici,

01. Hypoph. calc.

-ocr page 47-

Chlor. kalic.

Luct. ferr. ga M. F. pulv.

Chloraüs kalici, 4,0. Lactatis ferrosi ana gramm. quatuor.

Misce. Fiat. pulvis.

Men nienge zeer voorzitih-tig uit vrees voor ontploffing. (chart, cerat.)


62. 5,: Salol.,

Eleos. tanac. utriusq. M. F. p. div. in p. aeq.

S.: 2 d. d. p. Hor. X« mat. et hor. Viij» vesp.

63. R;: Herb. chen. aiiib. „ galeops.

grand, ga -5,0, Rad. gels. semp. 5,0. Min. consc. m. ut

f. spec.

10,0, Xij.

Recipe:

ISaloli,

Eleosacchari tanaceti utrius-

que gramm. decern,

Misce. Fiat pulvis; divide in partes aequales duodecim. Signentur: bis de die pulveren!. Hora decima matutina et

hora octava vespertina. (Om 10 quot;uur \'s morgens en 8 uur \'s avonds.)

(Chart, eer.)

Recipe:

Herbae chenopodii ambro-soidis,

Herbae galeopsidis grandi-florae ana gramm. viginti quinque.

Kadicis gelsemini sempervi-

rentis gramm. quinque. Minutim conscissis misce ut fiant species.


Minutim (adv.) == fijn.

-ocr page 48-

40

Kecijie:

61. i^: Inf. tlur. samb 600 ü, Infusioiiis Horuiu sambuci Acet. litharg. 60,0. gramm. sexcenta,

S.. post. agit. ut. Aceti lithargyri granuu.

sexaginta.

!Sigii.: post agitationem

utemlum.

lufundeer CO gram. Hor. samb. met aq. dexiill. tot eeno colatuur van 400 gram. Verdun met de overige 200 gr. aq. dest. den loodazijn.

Giet telkens schuddende bij gedeelten den verdunden loodazijn bij de bezonken cola-tuur. Er ontstaat hierbij een neerslag van de kleurstof en extractiefstoffen met den loodazijn.

Recipe:

Albumen ovi unius.

Nitratis argentici,

Chloreti natrici ana milligr.

ducenta.

Aquae destillatae gramm. ducenta et quinquaginta. Misce. Fiat mixtura quantum

potest limpida.

►Sign.: ad elysma.

Los het albumen op in 240 gram aq. en filtreer; den nitr. arg. en het chlor. natr. elk

65. 5: Album, ovi i,

Nitr. argent.

Chlor. natr. aa 0,200, Aq. destill. 250,0. M. F. mixt. quant. pot.

Ihnp. S. ad clysm.

-ocr page 49-

41

66. K : Sulf. zinc .

Aeet. plumb, aa 2,0, Chlor. amnion.. Alum. crud. aa l,0j Mucil gumm.arab 5,0, Aq. rosar. 125,0. S.: ext.

afzonderlijk in vijf gram aq. Voeg eerst den nitr. arg. bij de eiwitopl., waarbij een prajcipitaat zal ontstaan, dat evenwel na toevoeging van de chlor. natr. opl. bijna geheel zal oplossen.

Potest 3e pers. sing, pries, indie, v. possum, potui, posse = kunnen.

Recipe:

Sulfatis zincici,

Acetatis plumbici ana gramm. duo,

Chloreti ammonici,

Aluminis crudi ana gramma unum:

Mucilaginis gummi arabici

gramm. quinque.

Aquae rosarum gramm. centum et viginti.

Sign.: externe.


Los snlf. zinc., chlor. amnion. en alum, gezamenlijk op in een gedeelte rozenwater, verdun de mueilago ook met iets aq. ros. en voeg flie bij de oplossing.

De acet. plumb, worde opgelost in de overige aq. ros. en bij de andere opl. gevoegd. Men verkrijgt zoo een fijn

-ocr page 50-

42

verdeeld pnecipitaat van snif. en ehlor. plumb.

67. : Mur. coeain. 0.300. Merc. subl. corr. 0,060. Aq. destill. 15,0. M. 1). S. 3 d d. guttat. appl. ocul. sinistr.

Recipe:

Muriatis cocaini milligr. tre-centa.

Mercurii sublimati corrosivi milligr. sexaginta. Aquae destillatae gramm.

quindecim. M. D. S. ter de die guttatim applicandum oculo sinistro.


Guttatim (adv.) = druppelsgewijze.

Sinister = linker.

Merc. subl. corr. praecipi-teert de mur. cocain., evenals de meeste alcaloïd-zouten.

Een paar milligr. sublimaat bij de cocaïne opl. zou wel helder blijven, maar deze hoe-veelh. niet.

«8. 5 : Aq. chlorat. 100,0. Aq. destill. 200,0. lod. kalic. 10,0. M. D. S.: ext.

Recipe:

Aquae ebloratae gramm. centum.

Aquae destillatae gramm.

ducenta.

lodeti kalici gramm. decern. M. D. S.; externe.


Chloor verdrijft hier het

-ocr page 51-

43

60. Sesquicarb. amnion.

0,300.

Merc. subl. corr. 0,200. lod. kalic. 0,500. Aq. destill. 100,0. S.: ext.

lodium. dut dus de vloeistof bruin zal kleuren.

2KJ -f- Cl2 = 2KC1 Jj.

Recipe:

Sesquicarbonatis ammonici

milligr. trecenta. Mercurii sublimati corrosivi

milligr. ducenta. lodeti kalici gramma dimi-dium.

Aquae destillatae gramm.

centum.

Sign.: externe.


Los elk zout afzonderlijk op in 1 /3 gedeelte water; voeg de ioodkalium-oplossing bij de kwikopl. en daarna de sesq.-carb. amnion.-opl.

Men heeft dan een helder mengsel.

Neemt men de volgorde van toevoeging anders, dan ontstaat een troebele vloeistof.

70. 5: Mere.subl. corr. 0,500. Aq. colon. 100,0. „ destill. q. s. ad repl. lag. L. i.

Kecipe:

Mercurii sublimati corrosivi milligr. quingenta. Aquae coloniensis gramm.

centum Aquae destillatae quantum sufficit ad replendam lagenam Litrae unius.


-ocr page 52-

44

Aq. colon. = Eau de Cologne.

Replendam = gerundivum (accus. fem ) v. repleo, re-plevi, repletum, replere = vullen.

71. IJ: Acid. chromic. 2,0. Acet. litharg. 10,0. Aq. destill. 300,0.

73. 5: Tinct. guajac. 1U,0, Sol. hypochlor.

natr. 50.0, Aq. dep. 200,0.

Recipe:

Acidi chromiei gramm. duo. Aceti lithargyri gramm.

decem. Aquae destillatae gramm.

trecenta.

Hierbij wordt een donkergeel neerslag gevormd van chroomzuurlood.

Recipe:

Tincturae gua.jaci gramm.

decem.

Solutionis hypochloritis na-trici gramm. quinquaginta. Aquae depuratae gramm. ducenta.


Er komt hier eene blauwe kleur te voorschijn, die in \'t algemeen ontstaat door inwerking van oxydeerende stoften op de tinctuur.

Tinct. guajaci: Res. guaj. 1.

Spir. reetus- amp;.

-ocr page 53-

45

Kecipe:

R.-: Alum. crud. 8,0, Aluminis crudi gramm. octo, Aq. pluv. .\'gt;00,0, Aquae pluvialis gramm. tre-Mell. rosat. 50,0, centa,

M. D. S. gavg. Mellis rosati gramm, quin-

Sign. form. quaginta.

M. D. S. gargarisma.

Signetur formula. (Uopit) op \'t signatuur.)

Het ijzer van den ruwen aluin geeft eene leelijke kleur met den rozenhoning.

Kecipe:

1gt;; Permang. kal. 4,0, Permanganatis kalici gramm. Glycer. pur. 30,0. quatuor,

S.: linct. or. Glycerini puri gramm. tri-

giuta.

Sign.: liuctus oris.

Niet gereed te maken, daar het hevig zal explodeeren.

Kecipe:

li: Ciiteeh., Catechu,

Argill. alh. ga 5,0, Argillae albae ana gramm. Alum. ust. 20,0. quinque,

Pulv. adm.: Aluminis usti gramm. viginti.

Vin. opii spl. 1,250, Pulveratis admisce:

Spir. rectif q. s. Vini opii simplicis gramma

ut. f. past. unum et quartum.

S. alt. dieb. 1/3 appl. Spiritus rectificati quantum loc. vuln. sufficit ut fiat pasta.

Sign.: alternis diebus tertiam

-ocr page 54-

44

71. IJ: Acid. chromic. i,0. Acet. litharg. 10.0. Aq. destill. 300,0.

72. 5: Tinet. guajac. 10,0, Sol. hypochlor.

natr. 50,0, Aq. dep. 200,0.

Aq. colon. = Eau de Cologne. Replendam — gerundivum (accus. fem ) v. repleo, re-plevi, repletum, replere = vullen.

Keeipe:

Acidi chromici gramm. duo. Aceti lithargyri gramm.

decem. Aquae destillatae gramm.

trecenta.

Hierbij wordt een donkergeel neerslag gevormd van chroomzuurlood.

Kecipe:

Tincturae guajaci gramm.

decem.

ISolutionis hypochloritis na-trici gramm. quinquaginta. Aquae depuratae gramm. ducenta.


Er komt liier eene blauwe kleur te voorschijn, die in \'t algemeen ontstaat door inwerking van oxydeerende stoften op de tinctuur.

Tinct. guajaci:

Kes. gaaj. 1.

Spir. rectus- 8.

-ocr page 55-

45

73. R;: Alum. crud. 8,0,

Aq. pluv. 300,0,

Mell. rosat. 50,0, M. D. S. garg.

Sign. form.

Recipe:

A hun ink crudi gramm. octo, Aquae pluvialis gramm. tre-centa,

Mellis rosati gramm, quin-quaginta.

M. D. S. gargarisma.

Signetur formula. (Uopie op \'t signatuur.)


Het ijzer van den ruwen aluin geeft eene leelijke kleur met den rozenhoning.

74. Igt;; Permang. kal. Glycer. pur. S.: linct. or.

Kecipe:

4^, Permanganatis kalici gramm. 30,0. quatuor,

Glycerini puri gramm. tri-ginta.

Siini.: linctus oris.


Niet gereed te maken, daar liet hevig zal explodeeren.

75; li: Ciitecli.,

Ai-gill. alb. ga 5,0, Alum. ust. 20.0. Pulv. adm.:

Vin. opii spl. 1,250, Spir. rectif q. s. ut. f. past.

S. alt. dieb. \'/3 appl. loc. vuln.

Kecipe:

Catechu,

Argillae albae ana gramm.

quinque,

Aluminis usti gramm. viginti.

Pulveratis admisce:

Vini opii simplicis gramma

unum et quartum.

gt;Spiritus rectiticati quantum

sufficit ut tiat pasta.

Sign.: alternis diebus tei tiam


-ocr page 56-

46

7ft. ?: Chart, quae die.

Sinap. Rigoll. iij.

77. 5 : Acid. phenyl. 2,500, Ammon. liq. 3,0, Aq. destill. 5,0, Spir. rectiss. 7,500. M. et immitt. in lag. orif. atnpl., fere lanug. Gossyp. repl., ita ut liq. ne defl.

(Olfact. anticath.) Haqeb.

pai\'tem applicandum loco vulnerato.

Alternis diebus = om den

anderen dag. Vulneratis = gewond.

Recipe:

Chartas, quae dicuntur Sinapisme Rigollot, tres.

Uicuntur = 3e pers. plur. praes. ind. pass. v. dico, dixi, dictum, dicere = zeggen.

Recipe:

Acidi phenylici gramm. duo

et dimidium,

Ammoniae liquidae gramm. tria,

Aquae destillatae gramm.

quinque,

Spiritus rectificatissimi

gramm. septem et dimidium. Misce et immitte in lagenam orificio amplo, fere lanu-gine Gossypii repletam, ita ut liquor ne defluat.

(Riekmiddel bij verkoudheid) van Hagkb.

Immitte = 2e pers. sing, imp. v. iramitto, immisi, im-missum, immittere = inbrengen.


-ocr page 57-

47

Lanugo Gossypii=boomwol. Defluat ■= 3e pers. sing, praes. conj. van defluo, de-fluxi, defluxmn, defluere = afvloeien.

78. Veratrin.,

Kecipe: Veratrini,

Aconitin. aa 0,100, Aconitini ana milligr. centum,

Vaselin.,

Chloroform aa 20,0.

Vaselini,

Ohloroformi ana gramm.

viginti.


Los de alcaloïden op in de chloroform, en voeg deze bij de in een wijdmonds fleschje, in \'t waterbad gesmoltene en half bekoelde vaseline.

79. 9 : Gum. res. mast. 4,0, Spir. rect\'»s- 12,0, Filtr. et evap. ad 8,0;

cui adde:

01. cinn. Zeyl. gtt. ij. S.: us. ext.

SO. R : Chlor. ferr. cryst 2,0, 01. ricini 3,0,

Collod. 32,0.

Kecipe:

Gummi resinae mastiches

gramm. quatuor.

Spiritus rectificatissimi

gramm. duodecim, Filtra et evapora ad gramm.

octo;

cui adde;

Olei cinnamomi Zeylanici

guttas duas. Sign.: usui externo.

Kecipe:

Chloreti ferrici crystallisati

gramm. duo,

Olei ricini gramm. tria,


-ocr page 58-

48

Collodii gramm. triginla te duo.

81. B: Hj\'dr. calc.

ree, par. B0.0.

Aff.

Aq. ferv. 150,0. Mass. lact. calef. admisc. mixt.

calid., conquass. par. ex:

01. jecor. as. 70,0, Aq. destill. 30,0.

Beide stoffen lossen in col-lodium op.

Recipe:

Hydratis calcici recenter pa-rati gramm. sexaginta. Affunde:

Aquae fervidae gramm. centum et quinquaginta. Massae lacteae calefactae ad-misce mixturam calidam, conquassando paratam ex: Olei jecoris aselli grammati-

bus Septuaginta,

Aquae destillatae grammati-bus triginta.

Affundo geconjugeerd als infundo.

Calefactus = part. pass. van calefacio, calefeci, cale-factum, calefacere — verwarmen.

Conquassando = abl. gerund. van conquasso (regelm. Ie conj.) = schudden.

Hydras calcic, wordt bereid door oxyd. calc. met water te blusschen:

Ca O H-j O = Ca (OH)^ Uit deze formule volgt dat


1

-ocr page 59-

49

voor 60 gram hydraat noodig is 45,4 gram oxyd. en de rest water.

88. B: Nitr. argent.

Mur. cocaïn aa 0,100, Aq. destill. D. in vitr. opac. S. om aan te stippen.

83. Ijl: Spir. corn. cerv., ül. olivar.,

Vasel. Oliesel)., Aq. Colon, aa % i, Acet. canth. ^ /3 D. S. lin. cap.

2e Honderdtal.

Kecipe:

Nitratis argentici,

Muriatis cocaïni ana milligr.

centum,

Aquae destillatae gramm.

quindecim.

Detur in vitro opaco (donker).

Er heeft vorming plaats van onoplosbaar chloorzilver.

Recipe:

Spiritus cornns cervi,

Olei olivarum,

Vaselini Cheseborough,

Aquae Coloniensis ana unciam

imam,

Aceti cantharidum sem-

unciam. D. S. linimentum capitis.

(hoofdsmeersel.)

Meng eerst den spir. met het acet., waarbij koolzuur zal ontwijken. Meng in den mortier de vaseline met de olie goed ondereen, en voeg er druppelsgewijs het eerste mengsel bij, en \'t laatst de Eau-de-Cologne. De consistentie zal dan ongeveer zijn als die van ung. nutritum.

4


-ocr page 60-

.00

Spoedig evenwel schift het weèr.

Acet. canth.; (Pharm. Lond.) P. cantharid. 62 Acet. 473

Macer. per hebdomad.

et filtr.

84. R: lod. snlph. c. sulph.2,0, Coll. elast. 50,0.

D. in lag. c. pen. vitr. fix.

85. li: Gelat. all). 15,0. Aq. destill. 45,0. Oxyd. zinc. 10,0. Glycerin. 30,0.

M. exactiss. S. ext. Ant. us. calef.

Kecipe:

lodeti sulphuris cum sulphure

gramm. duo.

Collodii elastic! gramm. quin-

quaginta.

D. in lagena cum penicillo vitreo fixo (vast).

De vrije zwavel van het led. sulph. zal zich op den bodem verzamelen, en dus eene schudmixtuur geven.

Kecipe:

Gelatinae albae gramm. quin-decim.

Aquae destillatae gramm.

quadraginta et quinque. Oxydi zincici gramm. decem. Glycerini gramm. triginta. Misce exactissime.

Sign.: externe; ante usum calafac.

Eene uitstekende massa levert de volgende methode (zie overigens Pharm. Weekbl. 25e jaarg. nw. 43.)


-ocr page 61-

51

S6. li : Sperm, eet. 5,0. Cer. irtb. 3,0.

01. oliv. 30,0.

In baln. aq. liquef. et semirefr. adm. cont. agit. Aq. rosar. 10,0. Tinct. benz. 2,0. 01. rosar. gtt. ij. D. in oil. ben. claus.

(coldcream.)

87. B: Tinct. benz.

Carb. kalic. 4,0. Axung. porc. 25,0

Knip de gelatine tot stukjes en los op \'t waterbad op in de aqua.

Roer in een warmen mortier de glycerine met het oxyd. tot alle kluitjes verdwenen zijn; en meng dan met de door een gaasje gezegen gelatine oplossing, roerende tot bekoeling.

Recipe;

Spermatis ceti gramm. quin-que. •

Cerae albae gramm. tria.

Olei olivarum gramm. triginta. In balneo aquae liquefactis et semirefrigeratis admisce continue agitans:

Aquae rosarum gramm. decem. Tincturae benzoës gramm.

duo.

Olei rosarum guttas duas. D. in olla bene clausa.

Clausus part. pass. v.

claudo, clausi, clausum, claudere sluiten.

Recipe:

Tincturae benzoës Carbonatis kalici ana gramm.

quatuor. Axungiae porcinae gramm. viginti et quinque.

4*


-ocr page 62-

52

De carb. kal. worde met aq. dest. tot een papje gewreven , onder de reuzel gemengd ; daarna druppelsgewijze de tinctuur.

^ lodof. t\'arin. 2,0. Nitr. argent. 0,800. Vaselin. alb. 20,0.

5: Hydr. chlorat. mit.

0,500.

Opii pur. 0,400. Ter. c. aq. dest. gutt.

nonnull.

deind. add. Ung. simpl. 10,0. D. in oil. pore. ch. perg.

tect.

Kecipe:

lodoformyli farinosi gramm.

duo.

Nitratis argentici milligramm.

octingenta. Vaselini albi gramm. viginti.

Iodoform en nitr. argent, ontleden elkaar volgens de reactie van Greshoff: CHJ3 3 Ag NO3 -I- H20 = 3 Ag J 3 HNO3 CO. Er ontstaat hierbij dus vrij salpeterzuur, wat sterk bijtend werkt.

Men make dus den arts attent op de onvereenigbaar-heid dier stoffen.

Recipe:

Hydrargyri chlorati mitis

gramma dimidium. Opii puri milligr. quad ringenta.

Tere cum aquae destillatae guttis nonnullis;

deinde adde:

Unguenti simplicis gramm.

decern.

D. in olla porcellanea charta pergamenea tecta.


-ocr page 63-

58

Calomel en pulv. opii afzonderlijk met de helft zalf afgemengd.

Eecipe:

»0. Hydr. calc., Hydratis calcici,

Carb. natr. aa 3,250, Carbonatis natrici aua gramm. Extr. opii 0,800, tria et quartum ,

Axung. pore. 50,0 Extracti opii milligr.

octingenta, Axungiae porcinae gramm.

•piinquaginta.

Daar de drie eerste stoffen scheikundig op elkaar inwerken (Hydr. calc. en carb. natr. geven hydr. natr. en carb, calc.; \'t hydr. en het carb. beide maken de alca-loïden van \'t opium vrij) menge men elk afzonderlijk met water af en met een gedeelte reuzel.

Recipe:

91. Tgt;: Nitr. bism. bas. 5,0, Nitratis bismuthici basic. Glycerin 30,0, gramm. quinque,

Lanolin., Glycerini gramm. triginta,

Axung. porc. jia 40,0, Lanolini,

M. D. S. 3 d. d. appl. Axungiae porcinae ana gramm. part. dol. quadraginta,

M. D. S. ter de die applican-

dum parte dolente.

De nitr. bism. eerst onder

-ocr page 64-

54

verwarming in de glycerine oplossen en dan mengen met de vetten.

»S,. Sol. acet.

plumb, bas. \'2,0,

Mur. cocaïn. 0,300,

Axung. porc. 30,0.

ïi: G-umm. Galb. dep. ^i, Acet. vin q. s.,

Fiat sol. quam ad sir. spiss. evap.

adde:

Pic. liquid. ^ /3, Empl gumm. 3 ij, E mass, homog. ita obtent. f. empl. ij supr. cor. magn. cent. 12 in Q e marg. adh. Amb. empl. consp. p. sal. amnion. ^ i. Disp. in chart, eer.

Dolens = pijnlijk.

Kecipe:

Solutionis acetatis plumbici

basici gramm. duo,

Muriatis cocaïni milligr. tre-centa,

Axung. porcinae gramm. triginta.

Elk afzonderlijk (de mur. coc. eerst in wat water opgelost) met de helft vet mengen, daar er vorming plaats zal grijpen van chloorlood.

Recipe:

Gummi Galbani depurati un-

ciam unam,

Aceti vini quantum satis, Fiat solutio quam ad sirupi spissitudinem evapora. Adde:

Picis liquidae semunciam, Emplastri gummosi drachmas duas,

E massa homogeuea ita ob-tenta, fiant emplastra duo supra corium magnitudine centimetrorum duodecim in quadrato cum margine ad-haesivo.


-ocr page 65-

i)5

04. Euipl. resin. rubr.

q. S.,

Ext. supr. alut. in form. ovat., cujus ax. 8 et 12 c.M. sint; raarg. adh. mun. Irror.;

01. caryoph. gtt. XV.

Ambo emplastra conspergan-tur pulveris salis ammo-niaci scrupulo uno.

Dispensentur in charta cerata.

Ita = aldus.

Obtentus = part. pass. v. obtineo, obtinui, obtentum, obtinere = verkrijgen.

Recipe;

Emplastri resinosi rubri quantum sufficit.

Extende supra alutam in for-mam ovatam, cujus axes octo et duodecim centimetra sint; margine adliaesivo-munitam.

Irroretur:

ülei caryophyllorum guttis quindecim.

Ovatus — ovaal.

Irroretur = 3e p. sing praes. conj. pass. v. irroro, irro-ravi, irroratum, irrorare = bevochtigen.

Munitus = part. pass. van munio, munivi, munitum, munire = voorzien vau.

De hoeveelheid benoodigde

pleister bedraagt (zie Opw.

Kec. § 52;:

8 X 12 X 3 14 X 0,150=


-ocr page 66-

5(5

»5. R : Chlorat. kal. 10,0. Carb. til. 30,0.

P. cort. chin. f. 20,0. M. f. pulv. deutif.

®«. ly: Calom. op. vap. aq.

par. 0,175. P. amyl. sol. tub. 10.

m. exact. S. pulv. sternut.

11,304 gram, en de geheele pleister wordt uitgeknipt met assen van 10 en 14 e.M., met \'toog op den kleefrand.

Recipe:

Chloratis kalici gramm. decern. Carbonis tiliae gramm. tri-ginta.

Pulveris corticis chinae fusci

gramm. viginti. Misce flat pulvis dentifricius.

Men zij zeer voorzichtig met het mengen.

Dit tandpoeder zou zelfs, naar beweerd wordt, in den mond kunnen ontploffen.

Kecipe:

Calomelanos ope vaporis aquae parati milligr. centum et Septuaginta et quinque. Pulveris amyli solani tuberosi gramm. decem.

Misce exacte.

Sign.: pulvis sternutatorius.

(snuifpoeder.)


Amyl. sol. tub.

Recipe :

1?. 1^: Suppos. parv. Vi e Suppositoria parva sex e sa-

aardappelmeel.

-ocr page 67-

57

sajxjn. glycer. opt. ope cult, form., Postquam inform.idon. redact, sunt in stanno fol. disp.

pone glycerini optiini ope cultri formata.

Postquam in formam idoneam redacta sunt in stanno foli-ato dispensentur.


Culter - mes. Idoneus = geschikt. Stann. fol. = bladtin.

98 ly: Suppos. op but. cacao ]gt;ar. pond, gramm. 4,5, cont. 5n/0 Hydrochlor. cocaïn. D. tal. Vi.

Recipe:

Suppositorium ope butyri cacao paratum, ponderis grammatum quatuor et di-midii, continens partes centesimas quinque, Hydrochloratis cocaïni. Dentur talia sex.


It. bac. d. 28 m. maj. praescr.

dus

Ieder supp. bevatte 0,225 Mur. cocaïn.

Iterentur bacilli die vicesimo octavo mensis maji praes-cripti.


lOO. 5: Bacill. ten. c lodof.

long. c. M 5 VI. Parent, c. mass, gelat. et cont. quain max. poss. iodof.

Recipe:

Bacillos tenues cum iodofor-mylo, longitudinis centrime-trorum quinque, sex. Parentur cum massa gelatinosa et contineant quam maxime possunt iodoformyli.

Tenuis rr: dun.

Parentur — 3e p. plur. praes.

conj. pass, van paro (regelm.

Ie conj.) bereiden.


-ocr page 68-

Pharmaeeutiseh Weekblad

VOOR NEDERLAND.

Voor Apothekers en apotheekhoudende Geneeskundigen.

ONDER KEDACTIK VAN

IVI. L. Q. VAN LEODEN HULSEBOSCH.

Prijs per Jaargang, franco p. p., f 5.90.

Advertentiën : van 1—5 regels f 1.—, elke regel meer SO ets. en IO ets. voor een No. van het Blad.

B ij abonnement voor een jaar:

100 regels.............ƒ15.—

250 „ .............. 31,25

500 „ .............-50.—

1000 „ ............-»0.—

Desverkiezende bij elke plaatsing een N0. van het Blad A 10 ets.

De dag van uitgave is Zaterdag; de uiterste termijn van inzending der advertentiën aan mijn adres is: V rijd ag middag 3 uur; aan Opwijrda\'s drukkerij te Dieren: Zaterdag morgen 8 uur.

Advertentiën, op CSKHEIMMIDDEÏiEN betrekking hebbende, worden zonder eenige reserve geweigerd.

Het Pliarinaeentiscli ^Weekblad telt onder zijne lezers, op een zeer kleine uitzondering na, al de apothekers van ons land, terwijl bovendien exemplaren verzonden worden naar onze Oost-Indische bezittingen en vele steden in het buitenland. Ook vele apotheekhoudende Geneeskundigen zijn er op geabonneerd.

Aimterdam. D. B. CENTEN, Uitgever.

-ocr page 69-

OPWIJRIIA\'S WERKEN.

Algemeene en Bijzondere

RECEPTEERKUHST.

Vierde druk. f 1,1)0; fr. ji. p. ƒ 2._.

HANDLEIDING voor adsistenten in de Apotheek.

Bevattende tevens eene beknopte beschrijving der zoogenaamde „Simplicia quot;

Tweede druk. ƒ 1.90; fr. p. p. ƒ 2._.

op de Pharmac. Neerl. Ed. 11. Met beknopte omschrijving van kunstwoorden en eigennamen, ƒ 1.90; fr. p. p. J 2._.

De tweede, uiel het oog op de Pliarmac. ÜKederl., Iierziene druk is ter perse.

SCHEMA

DEK

qualitatieve chemische analyse

van anorganische verbindingen, ƒ 0.40. fr. p. p. ƒ 0.45. Amsterdam, — D. B. CENTEN, Uitgever.

-ocr page 70-

Uitgewerkte Recepten,

ten uebku1ke 15ij

Opwijrda\'s Reeepteerkunst,

door

H, J. SPITZEN Jr.

Apotheker te Breda.

(Eerste Honderdtal.)

Tweede, wet het nng op de Pharrn. Nederl., herziene druk.

/0,50; fr. p. p. ƒ0,55.

„De heer Spitzen Je. deelde mij mede, dat hij bij het gebruik van de door mij bewerkte Receptee r kunst, tot het opleiden van adsistenten, steeds zeer veel nut had gezien van uitgewerkte voorbeelden van recepten, waarbij tevens verschillende practische wenken en theoretische beschouwingen aangehaald konden worden. Hij onderwierp eenige dezer voorbeelden aan mijn oordeel en ik wil gaarne de doelmatigheid daarvan erkennen, zoodat ik zijn voornemen, om ze in verderen kring te brengen, ondersteunde.quot;

R. J. OPWIJRDA.

AMSTERDAM. — D. B. CENTEN, Uitgever.