HOOFDSTUK 1.

1 In den beginne scliiep God hemel en aarde.

2 En de aarde was woest en ledig, en liet was duister op de diepte, en de Geest Gods zweefde op liet water.

3 En God sprak: Er worde licht: en er werd licht.

■Ji En God zag dat hot licht goed was: toen scheidde God het licht van de duisternis,

5 en noemde het licht dag, cn de duisternis nacht. Toen werd uit avond en morgen de eerste dag.

G En God sprak: Er worde een uitspansel tusschen de wateren, en er zij eene scheiding tusschen de watoren.

7 Toen maakte God het uitspansel, en scheidde het water onder het uitspansel van het water hoven hot uitspansel: en het geschiedde alzoo.

8 En God noemde het uitspansel hemel. Toen werd uit avond 'en morgen de tweede dag.

9 En God sprak: Het water vergadere zich onder den hemel in hijzondere plaatsen, zoodat men het droge zie: en het geschiedde alzoo.

10 En God noemde het droge aarde, en de vergadering der wateren noemde hij zee: en God zag dat het goed was.

11 En God sprat: Do aarde late opgaan zaadhebbend gras cn kruid, en vruchtbare boomen, elk vruchtdragend naar zijnen aard, en hot hebbe zijn eigen zaad in zichzelf op de aarde. En hot geschiedde alzoo,

12 en de aarde liet opgaan zaadhebbend gras en kruid, elk naar zijnen aard, en vruchtdragende eh hun eigen zaad in zich hebben-do boomen, elk naar zijnen aard: en God zag dat het goed was.

13 Toen werd uit avond en morgen do derde dag.

U. En God sprak: Dat er 1

licliten worden aan liet uitspansel des hemels, die dag en naclit sclieiden, en opgeven tcekenen, tijden, dagen en jaren;

15 en dat zij licliten zijn aan liet uitspansel des hemels , om te schijnen op de aarde: en hot geschiedde alzoo.

16 En God maakte twee groote lichten, een groot licht om den dag te regee-ren, en een klein licht om den nacht te regeeren, alsmede de sterren;

17 en God stelde zo aan het uitspansel des hemels, om te schijnen op de aarde ,

18 en om den dag en den nacht te regeeren, en te scheiden licht en duisternis: en God zag dat het goed was.

19 Toen werd uit avond en morgen de vierde dag.

20 En God sprak: Het water brenge overvloedig voort wemelende en levende dieren, en gevogelte, vliegende boven de aarde, onder het uitspansel des hemels.

31 En God schiep groote walvisschen, en allerlei levende en wemelende dieren, welke het water overvloedig voortbracht, elk naar zijnen aard, en allerlei gevleugeld gevogelte, elk naar zijnen aard: en God zag dat het goed was.

22 En God zegende ze en sprak: ïïjt vruchtbaar en vermeerdert u, en vervult het water in de zee, en h ', gevogelte vermeerdere zich-op de aarde.

23 ïoen werd uit avond en morgen de vijfde dag.

2*1 En God sprak: De aarde brenge voort levende dieren, elk naar zijnen aard, vee, gewormte en dieren op de aarde, elk naar zijnen aard: en het geschiedde alzoo.

25 En God maakte de dieren op de aarde elk naar zijnen aard, en het vee naar zijnen aard, en allerlei gewormte op de aarde naar zijnen aard: en God zag dat het goed was.

26 En God sprak: Laat ons menschen maken, een beeld dat ons gelijk zij, om te heerschen over de vissollen in de zee, en over de vogels onder den hemel, en over het vee, en over do geheele aarde, en over al hot gewormte dat op de aarde kruipt.

27 En God schiep den menscli naar zijn beeld, tot een beeld Gods schiep hij hem, en schiep ze man en vrouw.

28 En God zegende ze en sprak tot lien: Zijt vrucht-

baar en vermeerdert u, en vervult de aarde en maakt ze u onderdanig; en heersclit over de visscken in de zee, en over de vogels onder den hemel, en over al liet gedierte dat op de aarde kruipt.

39 En God sprak: Zie, ik lieb u allerlei zaadhebbend kruid gegeven op de geheele aarde, en allerlei vruchtbare boomen en zaadhebbende lioomen, tot uwe - spijs;

30 en aan alle dieren op de aarde, en aan alle vogels onder den hemel, en aan al het gewormte dat leven heeft op de aarde, allerlei groen kruid om te eten. En het geschiedde alzoo.

31 En God zag aan al-wat hij gemaakt had, en zie, het was zeer goed. Toen werd uit avond en morgen de zesde dag.

HOOFDSTUK 2.

1 Alzoo werd voleind hemel en aarde metal hun heir;

3 en alzoo voleindde God op den zevenden dag zijne werken welke bij gemaakt had, en rustte op den /.evenden dag van al zijne werken welke hij gemaakt had,

3 en zegende den zevenden dag en heiligde dien, omdat hij daarop gerust had van al zijne werken welke hij

geschapen en gemaakt had.

4 Alzoo is hemel en aarde geworden, toen zij geschapen zijn, ten tijde toen God de Heer de aarde en don hemel maakte,

5 en allerlei boomen op het veld, die tevoren niet geweest waren op de aarde, en allerlei kruid op het veld, dat tevoren niet geweest was; want God de Heer had nog niet laten regenen op do aarde, en er was geen mensch dio het land bouwde,

6 maar een nevel ging uit de aarde op en bevochtigde al het land.

7 En God de Heer maakte den mensch uit eene kluit aarde, en blies hem den levenden adem in zijnen neus; en alzoo werd de mensch eene levende ziel.

8 En God de Heer plantte een hof in Eden, tegen het oosten, en stelde aldaar den mensch dien hij gemaakt had.

9 En God de Heer liet opwassen uit de aarde allerlei boomen, vermakelijk om aantezien en goed om daarvan te eten, en den boom des levens in hot midden van den hof, en den boom dor kennisse des goeds en des kwaads.

10 En een stroom ging uit van Eden om den hof

te besproeien, en verdeelde zich aldaar in vier lioofd-wa teren.

11 Het eerste, genaamd Pison, vloeit om liet gansohe land Havila, en aldaar vindt men goud;

13 en liet goud des lands is kostelijk, en daar vindt men ook bedulali en het edelgesteente onyx.

13 Het tweede water, genaamd Gilion, loopt om liet gansclie Moorenland.

li Het derde water, genaamd Hiddékel, stroomt voorbij Assyrië. Het vierde water is de Tratli.

15 En God de Heer nam den menscli en stelde bem in den hof Eden, om dien te bouwen en te bewaren.

16 En God de Heer gebood den mensoh, zeggende: Gij zult eten van allerlei boomen in den hoiquot;,

17 maar van den boom der kennisse des goeds en des kwaads zult gij niet eten; want op welken dag-gij daarvan eet zult gij den dood sterven.

18 En God de Heer sprak: Het is niet goed dat de menseh alléén zij: ik wil hem eene hulpe maken, die om en bij hem zij.

19 En als God de Heer uit de aarde allerlei dieren des velds en allerlei vogels des hemels gemaakt had, bracht hij ze tot den mensoh, om te zien hoe hij ze noemen zou; want zooals de mensch allerlei levende dieren noemen zou, zoo zouden zij heeten. '

20 En de mensoh gaf aanquot; al het vee, en aan alle vogels des hemels, en aan alle dieren des velds, namen; maar voor den mensch werd geen hulpe gevonden, die om en bij hem was.

31 Toen liet God de Heer een diepen slaap vallen op den mensch, en hij sliep; en hij nam één van zijne ribben, en sloot de plaats toe met vleesch.

23 En God de Heer bouwde eene vrouw uit de rib welke hij van den mensch genomen had, en bracht ze tot hem.

33 Toen sprak de mensch: Dat is immers been van mijn beenderen, en vleesch van mijn vleesch: men zal haar mannin noemen, omdat zij van den man genomen is.

34 Daarom zal een man zijnen vader en zijne moeder verlaten, en zijne vrouw aanhangen; en zij zullen één vleesch zijn.

35 En zij waren beiden naakt, Adam en zijne vrouw, en zij schaamden zich niet.

GENE

HOOFDSTUK 3.

1 En de slang was listiger dan alle dieren des velds welke God de Heer gemaakt f had, en sprak tot de vrouw ^ Jf Zou God wel gezegd heb-ben: Gij zult niet eten van j allerlei boomen in den liof ? ' -' 3 Toen sprak de vrouw tot de slang: Wij eten van de vruchten der boomen in den hof;

I 3 maar van de vruchten des booms in het midden van den hof heeft God gezegd: Eet daar niet van, en raakt zo ook niet aan, opclat gij niet sterft. _r—. '1 'Toen sprak de slang tot de vrouw: Gij zult geenszins den dood sterven; ƒ . 5 maar God weet, dat op welken dag gij daarvan eet uwe oogen zullen geopend worden, en gij zijn zult als God, en weten wat goed en kwaad is.

G En de vrouw zag dat de boom goed was dm daarvan te eten, en liefelijk om aantezien; dat het een aangename boom was, dewijl hij verstandig maakte: en zij nam van de vrucht en at, en gaf haren man ook daarvan, en hij at.

7 Toen werden hun beider oogen geopend, en zij wer-

SIS 3. -o

den gewaar dat zij naakt waren, en vlochten vijgebladeren tezamen en maakten zich schorten.

8 En zij hoorden de stem van God den Heer gaande in den hof, toen de dag

Tcoel geworden was; en Adam verborg zich met zijne vrouw voor het aangezicht van God den Heer, onder de boomen in den hof.

9 En God de Heer riep Adam, en sprak tot hem: Waar zijt gij?

10 En hij sprak: Ik hoorde uwe stem in den hof en vreesde, want ik ben naakt; daarom verborg ik mij.

11 En hij sprak: Wie heeft u gezegd dat gij naakt zijt? Hebt gij niet gegeten van dien boom, van welken ik u gebood dat gij daarvan niet eten zoudt?

13 Toen sprak Adam: De vrouw welke gij mij toegevoegd hebt, gaf mij van dien boom en ik at.

13 Toen sprak God de Heer tot de vrouw: Waarom hebt gij dat gedaan? De vrouw sprak: De slang bedroog mij, zoodat ik at.

W Toen sprak God de Heer tot de slang: Dewijl gij dat gedaan hebt, zoo zijt gij vervloekt boven al het vee en boven alle dieren des velds: op uwen buik

zult gij gaan en aarde eten al de dagen uws levens.

15 En ik zal vijandscliap stellen tusschen u en de vrouw, en tusschen uw ïaad en haar zaad; dat zal u den kop vertreden, en gij zult het in deverze steken.

16 En tot de vrouw sprak hij: Ik zal u vele smarten toezenden wanneer gij zwanger wordt; gij zult met smarte kinderen baren, en uw wil zal uwen man onderworpen zijn, en hij zal uw heer zijn.

17 En tot Adam sprak hij: Dewijl gij geluisterd hebt naar do stem van uwe vrouw, en hebt gegeten van dien boom, van welken ik u gebood, zeggende: Gij zult daarvan niet eten, •—■ vervloekt zij de akker om uwentwil, met kommer zult gij u daarop voeden al de dagen uws levens;

18 doornen en distels zal hij u dragen, en gij zult het kruid des velds eten:

19 in het zweet uws aan-gezichts zult gij uw brood eten, totdat gij weder tot aarde wordt, waarvan gij genomen zijt; want gij zijt aarde en zult tot aarde worden. -—_

20 En Adam noemde zijne vrouw Eva, omdat zij de moeder aller levenden is.

21 En God de Heer maakte | Adam en zijne vrouw rok- 1 ken vau vellen, en trok ze ï hun aan.

22 En God de Heer sprak: Zie, Adam is geworden ak onzer een, en weet wat goed en kwaad is: nu dan, opdat hij zijne hand niet uitstrekke en neme ook van den boom des levens, en ete, en leve eeuwiglijk.

23 Zoo zond God de Heer hem uit den hof Eden , om het veld te bouwen waarvan hij genomen was.

2'i Én hij dreef Adam uit, en stelde den cherub voor den hof Eden met een bloot houwend _i zwaard , om te bewaren den weg tot den boom des levens.

HOOFDSTUK 4.

1 En Adam bekende zijne vrouw Eva, en zij werd zwanger, en baarde Kaïn, en sprak; Ik heb een man van den Heer verkregen.

2 En zij ging voort en baarde Habel, zijnen broeder; en Habel werd een schaapherder, maar Kaïn werd een akkerman.

3 En het gebeurde na eenige dagen dat Kaïn den Heer een offer bracht van de vruchten des velds,

4 en Habel bracht óók van

de eerstelingen zijner kudde en haar vet; en de Heer zag Habel en zijn ofl'er genadig aan,

5 maar Kaïn en zijn ofl'er zag liij niet genadig aan: toen werd Kaïn zeer vergramd en zijn gelaat veranderde.

6 Toen sprak de. Heer tot Kaïn: Waarom zijt gij vergramd, en waarom is uw gelaat veranderd?

7 Is het niet zoo? Wanneer gij vroom zijt, zoo zijt gij aangenaam; maar zijt gij niet vroom, zoo rust de zonde voor de deur: laat haar eeliter niet haren wil, maar lieersch over haar.

8 Toen sprak Kaïn met zijnen broeder Habel; en het gebeurde toen zij op het veld waren, stond Kaïn op tegen zijnen broeder Habel en sloeg hem dood.

9 Toen sprak de Heer tot Kaïn: Waar is uw broeder Habel? Maar hij sprak: Ik weet het niet; zou ik mijns broeders hoeder zijn?

10 Maar hij sprak: Wat hebt gij gedaan? De stem van het bloed uws broe-

i ders roept tot mij van de j aarde.

11 En nu, vervloekt zijt 4 gij op de aarde, die haren

i mond opengedaan en uws

broeders bloed van uwe handen ontvangen heeft:

13 als gij den akker bouwen zult, zal hij u voortaan zijn vermogen niet geven; ongedurig en vluchtende zult gij zijn op de aarde.

13 Maar Kaïn sprak tot den Heer: Mijne zonde is grooter dan dat zij mij kan vergeven worden.

14 Zie, gij drijft mij heden uit hot land, en ik moet mij voor uw aangezicht verbergen , en moet ongedurig en vluchtende zijn op de aarde; zoo zal het met mij gaan, dat wie mij vindt, die zal mij dooden.

15 Maar de Heer sprak tot hem: Neen, maar wie Kaïn doodslaat, aan dien zal het zevenmaal gewroken worden. En de Heer maakte een teeken aan Kaïn, opdat niemand hem doodde die hem vond.

10 Alzoo ging Kaïn uit van het aangezicht des Hee-ren, en woonde in het land Nod ten oosten van Eden.

17 En Kaïn bekende zijne vrouw, die werd zwanger ( en baarde Henoch. En hij \ bouwde eene stad, welke | hij noemde naar zijns zoons ■ naam Henoch.

18 Henoch nu verwekte Irad, Irad verwekte Me-hujaöl, Mehujaël verwekte

Methusaël, Metlmsacl verwekte Lamecli.

19 En Lameoli nam twee vrouwen: de ééne genaamd Ada, de andere Zilla.

30 En Ada baarde Jabal: van dien zijn gekomen die in hutten woonden en met vee omgingea.

21 En zijn broeder was genaamd Jubal: van dien zijn gekomen de vedelspelers en pijpers.

22 Zilla nu baarde óók, namelijk Tubal-Kaïn, den meester in allerlei koper- en ijzerwerk; en de zuster van Tubal-Kaïn was Naëma.

23 En Lamecii sprak tot zijne vrouwen: Ada en Zilla, gij vrouwen van Lameeh., hoort mijne rede en merkt wat ik zeg: ik heb een man doodgeslagen, mij tot eene wonde; een jongeling, mij tot eene buile.

21' Kaïn zal zevenmaal gewroken worden, maar Lameeh zevenenzeventig-maal.

25 Adam bekende wederom zijne vrouw, en zij baarde een zoon, dien noemde zij Seth; want God heeft mij (sprak zij) een ander zaad gesteld voor Habel, dien Kaïn heeft doodgeslagen.

36 En Seth verwekte óók een zoon, en noemde hem Enos. Te dien tijde begon men te prediken van den naam des Heeren.

HOOFDSTUK 5.

1 Dit is het boek van Adams geslacht. ■—■ Toen God den mensch schiep ^ maakte liij hem naar de gelijkenis Gods;

2 en hij schiep ze man en vrouw, en zegende ze, en noemde hunnen naam mensch, ten tijde toen zij geschapen werden.

3 En Adam was honderd en dertig jaar oud, en verwekte een zoon, die zijnen beelde gelijk was, en noemde hem Seth;

4 en leefde daarna achthonderd jaar, en verwekte zonen en dochters:

5 zoodat zijn geheele ouderdom was negenhonderd en dertig jaar, en hij stierf.

C Seth was honderd en vijf jaar oud, en verwekte Enos;

7 en leefde daarna achthonderd en zeven jaar, en verwekte zonen en dochters;

8 zoodatzijngeheeleouder-dom was negenhonderd en twaalf jaar, en hij stierf.

9 Enos was negentig jaar oud, en verwekte Kenan;

10 en leefde daarna achthonderd en vijftien jaar, en verwekte zonen en dochters:

11 zoodat zijn geheele ou-doidora was negenhonderd en vijfjaar, en hij stierf.

13 Kenan was zeventig jaar oud, en verwekte Mahalaleël;

13 en leefde daarna achthonderd en veertig jaar, en verwekte zonen en dochters ::

14' zoodat zijn geheele ouderdom was negenhonderd en tien jaar, en hij stierf.

15 Mahalaleël was vijfenzestig jaar oud, en verwekte Jered;

16 en leefde daarna achthonderd en dertig jaar, en verwekte zonen en dochters :

17 zoodat zijn geheele ouderdom was achthonderd vijfennegentig jaar, en hij stierf.

18 Jered was honderd tweeënzestig jaar oud, en verwekte Henoch;

19 en leefde daarna achthonderd jaar, en verwekte zonen en dochters:

20 zoodat zijn geheele ouderdom was negenhonderd tweeënzestig jaar, en hij stierf.

21 Henoch was vijfenzestig jaar oud, en verwekte Metlmsiilah;

22 en nadat hij Metlm-Siüah verwekt had, bleef hij in een goddelijk leven drie-

3

honderd jaar, en verwekte zonen en dochters:

23 zoodat zijn geheele ouderdom was driehonderd vijfenzestig jaar.

21 En dewijl hij een goddelijk leven leidde, nam God hem weg, en hij werd niet meer gezien.

25 Methusalali was honderd zevenentachtig jaar oud, en verwekte Lamech;

26 en leefde daarna zevenhonderd tweeëntachtig jaar, en verwekte zonen en dochters:

27 zoodat zijn geheele ouderdom was negenhonderd negenenzestig jaar, en hij stierf.

28 Lamech was honderd tweeëntachtig jaar oud, en verwekte een zoon,

29 en noemde hem Noach, en sprak: Deze zal ons troosten in onze moeite en in onzen arbeid op de aarde, welke de Heer vervloekt heeft.

30 Daarna leefde hij vijfhonderd vijfennegentig jaar, en verwekte zonen en dochters :

31 zoodat zijn geheele ouderdom was zevenhonderd zevenenzeventig jaar, en hij stierf.

32 Noach was vijfhonderd jaar oud, en verwekte Sem, Cham en Jafeth.

HOOFDSTUK G.

1 Toen nu de mensclicn zich begonnen te vermenigvuldigen op de aarde, en dochters kregen,

3 toen z,agen de kinderen Gods naar de dochters der menschon, dat zij schoon waren, en namen tot vrouwen wie zij wilden.

3 Toen sprak de Heer: De menschen willen zich van mijnen Geest niet meer laten bestrallen; want zij zijn vleesch. Ik wil hun nog uitstel geven honderd cn twintig jaar.

4 Te dien tijde waren er ook geweldenaars op de aarde; want toen de kinderen Gods de dochters der menschen besliepen en zich kinderen verwekten, kwamen daaruit voort geweldigen in de wereld en vermaarde lieden.

5 Toen nu de Heer zag dat de boosheid der menschen groot was op de aarde, en al het dichten en pogen hunner harten altijd alleenlijk boos was,

G toen berouwde het hem dat hij de menschen gemaakt had op de aarde, en het bekommerde hem in zijn hart,

7 en hij sprak: Ik wil de menschen, die ik geschapen heb, verdelgen van de aarde, van den mensch af tot het vee en tot het gewormte en tot de vogels des hemels toe; want liet berouwt mij dat ik ze gemaakt heb.

8 Maar Noaeh vond; genade voor den Heer.

9 Dit is het geslacht van Noach. ■—• Noach was een vroom man, en onberispelijk, en leidde een goddelijk leven in zijnen tijd.

10 En hij verwekte drie zonen; Scm, Cham en Jafeth.

11 De aarde nu was verdorven voor de oogen Gods, en vol van geweld.

13 Toen zag God de aarde aan, en zie, zij was verdorven; want alle vleesch had zijnen weg verdorven op de aarde.

13 Toen sprak God tot Noach: Het einde van alle vleesch is voor mij gekomen, want de aarde is vol van hun geweld; en zie, ik wil hen met de aarde verderven.

li Maak u eene ark van dennenhout , en maak kamers daarin, cn bepek ze van binnen en van uuiten met pek.

15 En maak ze aldus: driehonderd el quot;ij tie lengte, vijftig el de breedte, en dertig el de hoogte.

1G Een venster zult gij

daaraan maken, bovenaan, een el groot. De deur zult gij midden in hare zijde zetten. En zij zal drie verdiepingen hebben: ééne beneden, de tweede in het midden, de derde in de hoogte.

17 Want zie, ik wil door het water een zondvloed laten komen op de aarde, om te verderven alle vleesch onder den hemel waar een levende adem in is; al wat op de aarde is zal ondergaan.

18 Maar met u wil ik een verbond oprichten; en gij zult in de ark gaan met uwe zonen, met uwe huisvrouw, en met de vrouwen uwer zonen.

19 En gij zult allerlei dieren van alle vleesch, van elk een paar, een mannetje en een wijfje, in de ark brengen, opdat zij met u in het leven blijven;

30 van de vogels naar hunnen aard, en van het vee naar zijnen aard, en van allerlei gewormte op' de aarde naar zijnen aard: van die alle zal van elk een paar tot u ingaan, opdat zij in het leven blijven.

21 En gij zult allerlei spijs, welke men eet, tot u nemen en ze tot u verzamelen, opdat zij u en hun tot voedsel zij.

32 En Noach deed al wat God hem geboden had.

HOOFDSTUK 7.

1 En de Heer sprak tot Noach: Ga in de ark, gij en uw geheele huis; want u heb ik rechtvaardig gezien voor mij in dezen tijd.

3 Neem tot u van allerlei rein vee, van elk zeven paar, het mannetje en zijn wijfje; maar van het onreine vee van elk een paar, het mannetje en zijn wijfje;

3 desgelijks van de vogels dos hemels, van elk zeven paar, het mannetje en zijn wijfje, opdat het zaad in leven blijve op den geheelen aardbodem.

■1 Want over nog zeven dagen wil ik laten regenen op de aarde, veertig dagen en veertig nachten, en van den aardbodem verdelgen alwat bestaat, hetgeen ik gemaakt heb.

5 En Noach deed alwat de Heer hem geboden had.

6 Hij nu was zeshonderd jaar oud toen het water des zondvlocds op de aarde kwam.

7 En hij ging in de ark met zijne zonen, zijne huisvrouw , en de vrouwen zijner zonen, wegens de wateren des zondvloeds.

8 Van het reine vee en

van het onreine, van de vogels en van al liet gewormte op de aarde,

9 gingen tot hem in cle ark bij paren, van elk een mannetje en een wijfje, gelijk God hem geboden had.

10 En toen die zeven da-gen voorbij waren, kwamen de wateren des zondvloeds op de aarde.

11 In het zeshonderdste jaar van Noaehs ouderdom, op den zeventienden dag van de tweede maand, op dien dag was het dat al de fonteinen van de groote diepte openbraken en de vensters des hemels zich openden,

13 en er kwam een regen op de aarde, veertig dagen en veertig nachten.

13 Op dezen zelfden dag ging Noach in de ark met Sem, Cham en Jafeth, zijne zonen, met zijne huisvrouw, en de* drie vrouwen zijner zonen;

14 alsmede allerlei gedierte naar zijnen aard, allerlei vee naar zijnen aard, allerlei gewormte dat op de aarde kruipt naar zijnen aard, en allerlei gevogelte naar zijnen aard, al wat vliegen kon en al wat vleugels had:

13 dat ging altemaal tot Noach in de ark, bij paren, van alle vleescli waarin een levende geest was.

16 En er waren mannetjes en wijfjes van allerlei vleesch, en zij gingamp;n daarin, gelijk God hem geboden had. En de Heer sloot achter hem toe.

17 Toen kwam de zondvloed veertig dagen op de aarde, en de wateren wiesen, en lichtten de ark op en droegen ze omhoog boven de aarde.

18 Alzoo namen de wateren de overhand, en wiesen zeer op de aarde, zoodat de ark op de wateren dreef.

19 En de wateren namen de overhand, en wiesen zóózeer op de aarde dat alle hooge bergen onder den gan-schen hemel bedekt werden.

30 quot;Vijftien el hoog gingen de wateren boven de bergen die bedekt werden.

31 ïoen verzonk alle vleesch dat op de aarde kruipt, het gevogelte, het vee, net gedierte, en alwat zich roert op de aarde, en alle men-schen;

33 alwat een levenden adem had op het droge, stierf.

33 Alzoo werd verdelgd alwat op den aardbodem was, van den raensch af tot het vee en tot het gewormte en tot de vogels (les hemels toe; dat alles werd verdelgd van de aarde; maar

Noacli alleen bleef over, en wat met liem in de ark was.

24 En de wateren stonden op de aarde honderd en vijftig dagen.

HOOFDSTUK 8.

1 ïoen gedacht God aan I Noach, en aan al het ge-j dierte en aan al liet vee ■ dat met hem in de ark was, ; en liet een wind op do aarde

komen, en de wateren vielen,

2 en de fonteinen der diepte alsmede de vensters des hemels werden gesloten, en de regen van den hemel

: werd gekeerd;

8 en de wateren verliepen van de aarde hoe langer hoe meer, en namen af na honderd en vijftig dagen.

4 Op den zeventienden dag-der zevende maand daalde de ark neder op het ge-

_: bergte Ararat.

5 De wateren nu verliepen gestadig en namen af tot de tiende maand: op den eersten dag der tiende maand werden de toppen der beril gen gezien.

6 Is^Ta veertig dagen opende Noach het venster van do ark hetwelk hij gemaakt had,

7 en liet eene raaf uitvliegen, die gedurig heen en weder vloog, totdat de wa-13 op de

teren verdroogden aarde.

S Daarna liet hij eene duif van zich uitvliegen, om te vernemen of de wateren gevallen waren op do aarde.

9 Maar als de duif niet vond waar haar voet rusten kon, kwam zij weder tot hem in de ark; want de wateren waren nog op den geheelen aardbodem. Toen stak hij de hand uit, en nam ze tot zich in de ark.

10 En hij verbeidde nog zeven dagen, en liet de duif nog eens uitvliegen uit de ark;

11 die kwam tot hem omtrent den avond, en zie, zij had een olijfblad afgebroken , en droeg het in haren bek: toen vernam Noach dat de wateren gevallen waren op de aarde.

12 En hij vertoefde, nog zeven dagen, -en liet de duif uitvliegen: die kwam niet weder tot hem.

13 In het zeshonderdeneerste jaar van Noachs ouderdom , op den eersten dag der eerste maand, verdroogden de wateren op dc aarde: toen deed Noach het dak van de ark af, en zag dat de aardbodem droog was.

14 Alzoo werd de aarde geheel droog op den zeven-

entwintigstendagder tweede maand.

15 Toen sprak God tot Noach, zeggende:

1G Ga uit de ark, gij en uwe huisvrouw, uwe zonen, en de vrouwen uwer zonen met u.

17 Allerlei gedierte dat bij ii is, van allerlei vleesch, vogels, vee, en allerlei gewormte dat op de aarde kruipt, ga uit met u; en dat zij overvloedig voorttelen op de aarde, en vruchtbaar zijn en ziek vermenigvuldigen op de aarde.

18 Alzoo ging Noack uit met zijne zonen en met zijne huisvrouw en de vrouwen zijner zonen;

19 alsmede allerlei gedierte, allerlei gewormte, allerlei vogels, en al wat op de aarde kruipt, ging uit de ark, elk tot zijnsgelijken.

20 En Xoach bouwde den Heer een altaar, en nam van allerlei rein vee en van allerlei rein gevogelte, en offerde braijdoflers op den altaar.

31 En de Heer rook den liefelijken reuk, en sprak in zijn hart: Ik zal voortaan niet meer do aarde vervloeken om des mensehen wil, want het dichten van 's mensehen hart is boos van de jeugd af; en ik zal voortaan niet meer slaan al-w-at leeft, gelijk ik gedaan heb:

22 zoolang de aarde staat, zal niet ophouden zaaiing en oogst, vorst en hitte, zomer en winter, dag en nacht.

HOOFDSTUK 0.

1 En God zegende Noach en zijne zonen, en sprak: Zijt vruchtbaar en vermenigvuldigt u, en vervult de aarde.

2 En vrees en verschrikking voor u zij over al het gedierte der aarde, over alle vogels des hemels en over alwat op den aardbodem kruipt, en alle vis-schen in de zee zijn in uwe handen gegeven.

3 Alwat zich roert en leeft, dat zij uwe spijs: ik heb het u alles gegeven, gelijk het groene kruid.

4 Doch eet dat vleesch niet, dat nog leeft in zijn bloed.

3 Want ik wil ook uws lichaams bloed wreken, en zal het aan alle gedierte wreken, en zal het leven des mensehen wreken aan ieder mensch, als die zijn broeder is.

G lYie menschebloed vergiet, diens bloed zal ook door mensehen vergoten wor-

(len; want God lieeft den menscli tot zijn beeld gemaakt.

7 Zijt vmclitbaar en vermenigvuldigt u, en teelt overvloedig voort op de aarde, dat gij veel daarop wordt.

8 En God zeide tot jSToacli en zijne zonen met liem:

9 Zie, ik richt een verbond op met u, en met uw zaad na u,

10 en met alle levende dieren bij u, zoo vogels als vee en alle dieren der aarde bij u, van al wat uit de ark gegaan is, lioedanige dieren der aarde liet zijn;

11 en ik riebt mijn verbond aldus met u op, dat voortaan niet meer alle vleescb. verdorven zal. worden door liet water des zond-vloeds, en er voortaan geen zondvloed meer komen zal die de aarde verderft.

12 En God sprak: Dit is liet teeken des verbonds, hetwelk ik gemaakt heb tusschen mij en u en al quot;het levend gedierte bij u, voortaan eeuwiglijk:

13 mijnen boog heb ik gesteld in do wolken, die zal liet teeken zijn des ver

bonds tusschen mij en de aarde.

14 En wanneer het geschiedt dat ik wolken over de aarde voer, zoo zal men mijnen boog zien in de wolken:

15 dan zal ik gedenken aan mijn verbond tusschen mij en u en al het levend gedierte , onder allerlei vleesch; opdat voortaan niet meer een zondvloed kome die alle vleesch verderve.

10 Daarom zal mijn boog in de wolken zijn, opdat ik hem aanzie, en gedenke aan het eeuwig verbond tusschen God en al het levend gedierte , onder alle vleesch dat op de aarde is. —

17 Voorts zeide God tot Noaeh; Dit zij het teeken des verbonds, hetwelk ik opgericht heb tusschen mij en alle vleesch op de aarde.

18 Do zonen van Noach, die uit do ark gingen, zijn deze; Sem, Cham en Jafeth. Cham nu is de vader van Kanaiin.

19 Dit zijn dc drie zonen van Noach; van deze is al het land bezet.

20 Noach nu begon een akkerman te worden, en plantte een wijngaard.

21 En toen hij van dien wijn dronk, weid hij dronken , eu lag ontbloot in de hut.

22 ïoen nu Cham, Ka-naiins vader, zijns vaders schaamte zag, zeide hij het

aan zijne beide broeders daarbuiten.

33 Toen namen Sem en Jafetli een kleed, en leiden liet op bun beider schouders, en gingen er ruggelings naartoe, en bedekten liuns vaders schaamte; en hun aangezicht was afgekeerd, dat zij huns vaders schaamte niet zagen.

24 Als nu Noacli ontwaakte van zijnen wijn, en vernam wat zijn jongste zoon hem gedaan licicl,

33 sprak hij: Vervloekt zij Kanaiin, hij zij een knecht aller knechten onder zijne broeders.

36 En hij sprak verder: Gelooid zij de Heer, de God van Sem; en Kanaiin zij zijn knecht.

'27 God breide Jafeth uit, en late hem wonen in de hutten van Sem; en Kanaiin zij zijn knecht.

38 En Noach leefde na den zondvloed driehonderd en vijftig jaar;

39 zoodat zijn gelieele ouderdom wasnegenhonderd en vijftig jaar, en hij stierf.

HOOFDSTUK 10.

1 Dit is het geslacht dei-kinderen van Noach; Sem, Cham en Jafeth; en zij verwekten kinderen na den zondvloed.

3 De kinderen van Jafeth zijn deze: Gomer, Magog, Madai, Ja van, Tubal, Me-sech en Tiras.

3 En de kinderen van Gomer zijn deze: Askenaz, Eifath en Togarma.-

li De kinderen van Javan zijn deze: Elisa, Tarsis, Kittim en Dodanim.

5 Yan deze zijn bevolkt de eilanden der heidenen in hunne landen, elk naar zijn spraak, geslacht en lieden.

6 De kinderen van Cham zijn deze: Kusch, Mizraïm, Put en Kanaiin.

7 En de kinderen van Kusch zijn deze: Seba,Ha-vila, Sabta, Eaëma en Sabtecha. En de kinderen van Eaëma zijn deze: Scheba en Dedan.

8 En Kusch ver wekte Nimrod, die begon een geweldenaar te zijn op aarde;

9 en hij was een geweldig jager voor den Heer. Vanhier zegt men: Dat is een geweldig jager voor den Heer, gelijk Nimrod.

10 En het begin zijns rijks was Babel, Erech, Akkad en Kalné in het land Si-near.

11 Uit dat land is daarna Assur gekomen, en bouwde Ninevc cn Eehoboth, Ir en Kalah;

13 daarenboven Resen, tns-schen Ninevé en Kalali: dat is eene groote stad.

13 Mizraïm verwekte Ln-dim, Anamim, Lehabim , Naftuhim,

14 Patlirusim en Kasluldm: vandaar zijn gekomen de Eilistim en Kaftorim.

13 En Kanaan verwekte Sidon, sdjnen eersten zoon, en Hetli,

10 Jebusi, Amori, Girgasi,

17 Hevi, Arki, Sini,

18 Arvadi, Zemari en Ha-mathi; daarvan zijn uitgebreid de geslaoliten der Ka-naanieten.

11) En linnno landpalen waren van Sidon af, door Gerar, tot Gaza toe, tot men komt naar Sodom, Gomorra, Adama en Zsboïm, totLasa toe.

20 Deze zijn de kinderen van Cham, naar hunne ge-slaeliten, spraken, landen en lieden.

31 Sem nu de oudere broeder van Jafeth verwekte ook; kinderen; deze is de-vader van al de kinderen van Heber.

33 En zijne kinderen zijn deze: Elam, Assur, Ar-paclisad, Lud en Arara.

33 En de kinderen van Aram zijn deze: Uz, Hul, Geiher en Mas.

2'Ji En Arpachsad verwekte Selah; Selali verwekte Heber.

33 Heber verwekte twee zonen, de cén genaamd Pe-leg, omdat in zijnen tijd de wereld verdeeld werd; diens broeder heette Joktan.

36 En Jokfan verwekte Almodad, Selef, Hazarma-veth, Jerah,

37 Hadoram, Uzal, Dikla,

38 Obal, Abimaël, Seheba,

39 Ofir, llavila en Jobab: deze allen zijn kinderen van Joktan.

30 En hunne woning was van Mesa af tot men komt naar Sefar, aan hot gebergte tegen het oosten.

31 Deze zijn de kinderen van Sem, naar hunne geslachten , spraken, landen en lieden.

33 Deze nu zijn de nakomelingen van Xoachs kinderen, naar hunne geslachten en lieden; van deze zijn uitgebreid de lieden op de aarde na den zondvloed.

HOOFDSTUK 11.

1 De geheele wereld nu had éénerlei taal en spraak.

3 Toen zij nu naar het oosten trokken, vonden zij een eflen land in het landschap Sinear, en woonden aldaar.

3 Eu zij spraken onder

elkander: Welaan, laat ons tieliolsteenen strijken en branden. En zij namen tichels tot steeneu, en leem tot kalk,

4 en spraken: Welaan, laat ons een stad en toren bouwen, welks spits tot aan den hemel reikt, opdat wij ons een naam maken; want wij worden misschien verstrooid in alle landen.

5 Toen voer de Heer neder, opdat hij de stad en den toren zag welke de mensche-klnderen bouwden;

6 en de Heer sprak; Zie, het is éénerlei volk, en éénerlei spraak is onder hen allen; zij hebben dat begonnen te doen, en zullen niet aflaten van alwat zij voorgenomen hebben te doen:

7 welaan, laat ons neder-varen en aldaar hunne spraak verwarren, opdat de één des anderen spraak niet versla.

8 Alzoo verstrooide de lider hen vandaar in alle landen, dat zij moesten ophouden de stad te bouwen.

9 Vanhier is haar naam Babel, omdat de Heer aldaar de spraak van alle landen verward en hen vandaar verstrooid had in alle landen.

10 Dit zijn de geslachten van Sem.—Sem was honderd jaar oud, en verwekte Ar-pachsad, twee jaar na den zondvloed;

11 en leefde daarna vijfhonderd jaar, en verwekte zonen en dochters.

13 Arpachsad was vijfendertig jaar oud en verwekte Selah;

13 en leefde daarna vierhonderd en drie jaar, cn verwekte zonen en dochters.

14 Selah was dertig jaar oud, en verwekte Heber;

15 en leefde daarna vierhonderd cn drie jaar, en verwekte zonen en dochters.

10 Hcber was vierendertig jaar oud, en verwekte Peleg;

17 en leefde daarna vierhonderd en dertig jaar, en verwekte zonen en dochters.

18 Peleg was dertig jaar oud, en verwekte Eehu;

19 en leefde daarna tweehonderd en negen jaar, en verwekte zonen en dochters.

30 Eehu was tweeëndertig jaar oud, en verwekte Serug;

31 en leefde daarna twee-honderd cn zeven jaar, en verwekte zonen en dochters.

33 Serug was dertig jaar oud, en verwekte Nahor;

33 en leefde daarna tweehonderd jaar, en verwekte zonen en dochters.

34 Nahor was negenentwintig jaar oud, en verwekte Terah;

35 en leefde daarna hon-

derd en negentien jaar, en verwekte zonen en dochters.

36 ïerali was zeventig jaar oud, en verwekte Abram, Salior en Haran.

37 Dit zijn de geslachten vanTerah.—Terah verwekte Abram, Xahor en Haran; en Haran verwekte Lot.

38 Haran nu stierf vóór zijnen vader Terah, in zijn vaderland, te Ur in (Jhaldéa.

39 Toen namen Abram en Nahor vrouwen: Abrams huisvrouw heette Sarai, en ïsahors huisvrouw Milka, dochter van Haran, die de vader was van Milka en Jiska.

30 Maar Sarai was onvruchtbaar en had geen kind.

31 Toon nam Terah zijnen zoon Abram, en Lot, Harans zoon, zijnen kleinzoon, en zijne schoondochter Sarai, zijns zoons Abrams huisvrouw, en voerde ze van Ur, uit Chaldéa, om te trekken naar he.t land Kanaiin, en zij kwamen te Haran en woonden aldaar.

33 En Terah was tweehonderd en vijf jaar oud, en stierf te Haran.

HOOFDSTUK 12.

1 En de Heer sprak tot Abram: Ga uit uw vaderland en van uwe maagschap en uit uws vaders huis naar het pand dat ik u wijzen zal;

3 en ik wil u tot een groot volk maken, en zal u zegenen en u een grooten uaam maken, en gij zult een zegen zijn;

3 ik zal zegenen wie it zegenen, en vloeken wie u vervloeken; en in u zullen alle geslachten der aarde gezegend worden.

4 Toen trok Abram uit, zooals de Heer tot hem gezegd had, en Lot trok met hem. Abram nu wasvijlén-zeventig jaar oud toen hij uit Haran trok.

5 Alzoo nam Abram zijne huisvrouw Sarai, en Lot zijns broeders zoon, met al hunne have welke zij gewonnen hadden, en de zielen welke zij verwekt hadden te Haran, en zij trokken uit om te reizen naar het land Kanaiin.

G En als zij nu in dat land gekomen waren, trok Abram dóór tot aan de stad Sichem en tot aan het bosch More; want de Kanaanieten woonden in dien tijd in dat land.

7 Toen verscheen de Heer aan Abram en sprak: Uwen zade wil ik dit land geven. En bij bouwde aldaar den Heere die hem verschenen was een altaar.

8 Vervolgens brak hij vandaar op naar een berg die ten oosten der stadEetli-El

lag, en sloeg zijne lint op, zoodat liij Beth-El tegen het westen en Al tegen het oosten had, en bouwde aldaar den Heer een altaar, en predikte van den naam des Heeren.

9 Daarna toog Abram verder, en trok naar het zuiden.

10 En er kwam eene duurte in het land. Toen trok Abram af naar Egypte, om zich aldaar als vreemdeling op-tehonden; want do duurte was groot in het land.

11 En toen hij nabij Egypte kwam, zeide hij tot zijne huisvrouw Sarai: Zie, ik v/eet dat gij eene vrouw zijt schoon van aangezicht.

13 Als nu de Egyptenaars u zullen zien, zoo zullen zij zeggen: Dit is zijne huisvrouw, en zullen mij dooden en u in hot leven behouden.

13 Eilieve, zeg dan dat gij mijne zuster zijt; opdat het mij deste beter ga om u, en mijne ziel om uwentwil in het leven blijve.

14 Als nu Abram in Egypte kwam, zagen de Egyptenaars die vrouw dat zij' zeer schoon was.

15 En de vorsten van Farao zagen haar en prezen haar voor hem. Toen werd zij in Farao's huis gebracht.

16 En hij deed Abram goed om harentwil; en hij had schapen, runderen, ezels, knechten en maagden, ezelinnen en kameelen.

17 Maar de Heer plaagde Farao en zijn huis met groote plagen wegens Sarai, Abrams huisvrouw.

18 Toen riep Farao Abram tot zich, en sprak tot hem: Waarom . hebt gij mij dat gedaan? Waarom zeidot gij mij niet dat zij uwe huisvrouw was?

19 Waarom zeidet gij dat zij uwe zuster was? Weshalve ik ze mij tot vrouw wilde nemen. En nu, ziedaar hebt gij uwe huisvrouw: neem ze en trek heen.

30 En Farao beval zijnen lieden wegens hem, dat zij hem geleiden zouden met zijne huisvrouw en alwat hij had.

HOOFDSTUK 13.

1 Alzoo trok Abram op uit Egypte met zijne huisvrouw en met alwat hij had, en Lot ook met hem, naar het zuiden.

3 Abram nu was zeer rijk aan vee, zilver en goud.

3 En hij trok al voort van het zuiden tot Beth-El toe, tot aan de plaats waar eertijds zijne hut geweest was, tusschen Beth-El en Ai,

4 aan dezelfde plaats waar hij tevoren den altaar ge-

GENEt

maakt liad; en hij predikte aldaar den naam des Heeren.

3 Lot nu, die met Abram trok, had óók schapen en runderen eri hutten;

* C en dat land vermocht hen

' niet te dragen om bij elkander te wonen; want hunne have was groot, en zij konden bij elkander niet wonen;

7 en er was altijd twist tusschen de herders over Abrams vee en de herders over Lots vee. Ook woonden in dien tijd de Kanaanieten en Ferezieten in dat land.

8 Toen sprak Abram tot Lot: Eilieve, laat er geen twist zijn tusschen mij en u, en tnssohen mijne en uwe herders; want wij zijn broeders.

i 9 Staat u niet al het land open? Scheid u toch van mij: wilt gij ter linkerhand, zoo wil ik ter rechterhand; of wilt gij ter rechterhand, zoo wil ik ter linkerhand. 10 Toen hief Lot zijne oogen op en bezag de ge-heele landstreek aan den .Tordaan; want eer de Heer Sodom en Gomorra verwoestte, was zij waterrijk totdat men te Zoar komt, als een hof des Heeren, gelijk Egypteland.

♦. 11 Toen koos Lot voor zich de geheele landstreek aan den Jordaan, en trok naar het óósten. Alzoo scheidde ; IS 14. 21

zich de cóne broeder van den ander;

13 zoodat Abram woonde in het land Kanaiin, en Lot in de steden van dezelfde landstreek, en zijne hutten tot Sodom toe zette.

13 Do lieden te Sodom nu waren boos en zondigden zeer tegen den Heer.

1-1 Toen Lot zich nu van Abram gescheiden had, sprak de Heer tot Abram: Hef uwe oogen op en zie van de plaats waar gij woont naar het noorden, naar het zuiden, naar het oosten en naar het westen;

15 want al dit land, hetwelk gij ziet, wil ik u geven, en uwen zade eeuwiglijk.

1G En ik zal uw zaad maken gelijk het stof der aarde: kan een mensch het stof der aarde tellen, die zal ook uw zaad tellen.

17 Derhalve maak u op en trek door het land in de lengte en breedte; want u wil ik het geven.

18 Dus nam Abram zijne hutten op, en kwam te wonen 'in het bosch Mamré dat bij Hebron is, en bouwde aldaar den Heer een- altaar

HOOFDSTUK U.

1 En het geschiedde ten tijde van Amrai'el den koning van Sinear, van Arjoeh

GENE

den koning van Ellasar, van Kedorlaomer den koning van Elam, cn van Tideal den koning van Gojim,

3 dat zij oorlog voerden met Bera den koning van Sodom, en met Birsa den koning van Gomorra, en met Sinab den koning van Adaina, en met Semëber den koning van Zeboïm, en met den koning van Bela hetwelk genaamd is Zoar.

3 Ueze allen kwamen tezamen in het dal Siddim, waar nu de Zoutzee is.

4 Want zi] waren twaalf jaren onder den koning Kedorlaomer geweest, en in het dertiende jaar waren zij van hem afgevallen.

5 Daarom kwam Kedorlaomer, en de koningen die met hem waren, in het veertiende jaar, en zij sloegen de reuzen te Asteroth-Karnaïm, en de Zuzieten te Ham, en de Emieten in het veld Kirjathaïm,

6 en de Horieten op hun gebergte Seïr, tot aan do vlakte Paran, die aan de woestijn grenst.

7 Daarna keerden zij om en kwamen bij de fontein Mispat, dat is Kades, en sloegen het geheele land der Amalekieten, alsmede de Amorieten die te Hazezon-Tamar woonden.

SIS 14.

8 Toen trokken uit de koning van Sodom, de koning van Gomorra , de koning van Adama, de koning van Zeboïm, en de koning van Bela hetwelk genaamd is » Zoar, en rustten zich toe ' om te strijden in het dal Siddim:

9 tegen Kedorlaomer den koning van Elam, en tegen Tideal den koning van Gojim , en tegen Amrafel den koning van Sinear, en tegen Arjoch den koning van Ellasar; vier koningen tegen vijf.

10 Het dal Siddim nu had vele leemputten. En de koningen van Sodom en Gomorra werden aldaar op de vlucht geslagen en neder- i geveld, en wat er overbleef vluchtte op het gebergte.

11 Toen namen zij alle have te Sodom en Gomorra, en alle spijs, en trokken weg.

13 Ook namen zij Lot, Abrams broeders zoon, en zijne have mede; want bij woonde te Sodom; en zij trokken weg.

13 Toen kwam er een die ontloopen was en zeide dat aan Abram den vreemdeling, die woonde in het bosch ¹ van Mamre den Amoriet, die een broeder van Eskol en Aner was; deze waren

GENE

%

de met Abram in een verbond,

ko- 11. Als nu Abram boorde

ko- dat zijn broeder gevangen

ing was, wapende hij zij ne knecb-

ing ten, driehonderd en aebt-

iis * tien, in zijn huis geboren,

toe ' en joeg hen na tot Dan toe.

dal 15 Én hij verdeelde zich, viel bij nacht op hen aan

ion met zijne knechten, en sloeg

^'en ze, en joeg ze tot Hoba toe,

3o- dat ter linkerhand van de

len stad Damascus ligt;

jen 16 en bracht alle have

^ran weder, alsmede ook Lot

te- zijnen broeder, met zijne have, ook de vrouwen en

nu het volk.

de 17 Als hij nu wederkwam

en van den slag van Kedor-

op laomer en de koningen met

er- * hem, ging de koning van

eef Sodom hem tegemoet in

'• het veld genaamd 'skonings

He dal.

ra, 18 En Melchizédek, ko-

:en ning van Salem, droeg brood en wijn voor; en hij was

it, een priester van God den

en Allerhoogste.

hij 19 En hij zegende hem en zij sprak: Gezegend zij Abram den allerhoogsten God, die lie hemel en aarde bezit; ^at 20 en geloofd zij God do ig. Allerhoogste, die uwe vij-ch ¹ anden in uwe hand besloet, ten heeft. En [Ahrain\ gaf ;ol hem de tiende van alles, en 21 ïoen sprak de koning ilS 15. 23

van Sodom tot Abram: Geef mij de lieden, en behoud de goederen voor u.

22 Maar Abram sprak tot den koning van Sodom : Ik hef mijne handen op tot den Heer den allerhoogsten God, die hemel en aarde bezit,

23 dat ik van al wat het uwe is geen draad noch schoenriem nemen wil, opdat gij niet zegt dat gij Abram hebt rijk gemaakt;

24 uitgenomen wat de jongelingen verteerd hebben, en de mannen Aner, Eskol en Mamré, die met mij getrokken zijn, laat die hun deel nemen.

HOOFDSTUK 15.

1 Na deze geschiedenissen gebeurde het dat het woord des Heeren tot Abram geschiedde in een gezicht, en hij sprak : Vrees niet Abram, ik ben uw schild en uw zeer groot loon.

2 Maar Abram sprak: Heer, Heer, wat wilt gij mij geven? Ik ga heen zonder kinderen; en mijn huisbezorger, deze Eliëzer van Damascus, heeft een zoon.

3 En A b ram sprak verder: Mij hebt gij geen zaad gegeven, en zie, de zoon mijns huizes zal mijn erfgenaam zijn.

24 GENE

4 En zie , de Heer sprak tot hem; Hij zal uw erfgenaam niet zijn; maar die van uw lichaam komen zal, die zal uw erfgenaam zijn.

5 En hij beval hem buiten te gaan, en zeide: Zie naar den hemel en tel de sterren, kunt gij ze tellen? En hij zcide tot hem: Zoo zal uw zaad worden.

6 Abram geloofde den Heer, en dat rekende hij hem tot gerechtigheid.

7 En hij sprak tot hem: Ik ben de Heer, die u van Ur uit Chaldéa geleid heb, opdat ik u dit land te bezitten gave.

8 Abram sprak: Heer, Heer, waaraan zal ik het merken, dat ik dit land bezitten zal?

9 En hij sprak tot hem: Breng mij eene driejarige koe , en eene driejarige geit, en een driejarigen ram, en eene tortelduif, en eene jonge duif.

10 En hij bracht hem dat alles, en hij deelde ze middendoor , en loide het ééne deel tegenover het andere; maar de vogels deelde hij niet.

11 En het roofgevogelte viel op het aas, maar Abram joeg ze daar uf.

12 Toen nu do 'zon aan

SIS 15.

het ondergaan was, viel een 4- 2

diepe slaap op Abram; en m

zie, verschrikking en groote 2

duisternis overviel hem. na;

13 Toen sprak hij tot en Abram: Dit moet gij weten, »gt; dat uw zaad zal vreemd zijn

in een land dat het hunne

niet is; daar zal nlen ze 1

dwingen te dienen, en ze pla- vr(

gen vierhonderd jaar. nir

14 Maar ik wil dat volk tis( richten hetwelk zij dienen Hf moeten: daarna zullen zij 2 uittrekken met groote goe- Zit deren. toe

15 En gij zult heenvaren rei tot uwe vaderen in vrede, mi en in goeden ouderdom be- mi graven worden. we

16 Maar zij zullen na de vier geslachten weder hier ¹ 3 komen; want de misdaad hu der Amorieten is nog niet die

vol. — ze

17 Als nu de zon onder- vrc

gegaan en het duister ge- in

worden was, zie, toen rookte hai

een oven, en eene vuurvlam 4

voer tusschen de stukken Hf

door. Ali

18 Op dien dag maakte gei de Heer een verbond met vrc Abram, en sprak: Uwen 5 zade wil ik dit land-geven, A-l. van het water van Egypte aai af tot aan het groote water dit Era til toe:

19 de Kenieten, de Ke- zw nizieten, de Kadmonieten, ik

UENE

een 20 de Hethieten, de reen rezieten, de Eefaïeten, )otc 21 de Amorieten, de Ka-naiinieten, de Girgasieten, tot en do Jebusjeten.

^cn',r

zijquot; HOOFDSTUK 1G.

nne

i ze 1 Sarai, Abrams huis-pla- vrouw, baarde bem niet;

maar zij liad eene Egyp-'olk tisclie dienstmaagd, genaamd nen Hagar.

zij 2 En zij sprak tot Abram: gt;oe- Zie, de Heer heeft mij toegesloten, dat ik niet ba-iren ren kan; eilieve, leg u bij de, mijne dienstmaagd, of ik be- misschien uit haar mij bouwen mocht. En Abram hoor-na de naar de stem van Sarai. lüer ■ 3 Toen nam Sarai, Abrams aad huisvrouw, hare Egyptische niet dienstmaagd Hagar, en gaf ze Abram haren man tot Ier- vrouw, nadat zij tien jaren ge- in het land Kanailn gewoond ikte hadden.

lam 4 En hij leide zich bij ken Hagar, die werd zwanger.

Als zij nu zag dat zij zwan-ikte -ger was, achtte zij hare met vrouw klein bij zich.

iven 5 Toen zeide Sarai tot ren, Abram: Gij doet niet recht ^rpte san mij; ik heb mijne jter dienstmaagd bij u gelegd, maar nu zij ziet dat zij Kc- zwanger geworden is, moet en, ik kleingeacht zijn bij haar: ?IS 16. 25

de Heer zij rechter tusschen mij en u.

6 Maar Abram sprak tot Sarai: Zie, uwe maagd is onder uwe macht, doe met haar zooals het u behaagt. Als nu Sarai haar wilde verootmoedigen, vlood zij van haar.

7 En de Engel des Heeren vond haar bij eene waterfontein in de woestijn, namelijk bij de fontein op den weg naar Sur.

S Die sprak tot haar: Hagar, dienstmaagd van Sarai, vanwaar komt gij en waar wilt gij heen? Zij sprak: Ik ben van mijne vrouw Sarai gevlucht.

9 En de Engel des Heeren sprak tot haar: Keer weder tot uwe vrouw, en verootmoedig u onder hare hand.

10 En de Engel des Heeren sprak tot haar: Ik wil uw zaad zóó vermenigvuldigen, dat het wegens de groote menigte niet zal geteld worden.

11 Nog zeide de Engel des' Heeren tot haar: Zie, gij zijt zwanger geworden, en gij zult een zoon baren, diens haam zult gij Ismaël heeten: omdat de Heer u in uwe ellende verhoord heeft.

12 Hij zal een woest mensch zijn; zijne hand zal

tegen een ieder en ieders band tegen hem zijn, en hij zal tegenover al zijne broeders wonen.

13 En zij noemde den naam des Heeren die met haar sprak: Gij God ziet mij; want, sprak zij, gewis heb ik hier gezien dengeen die mij hierna aangezien heeft.

14 Daarom noemde zij de fontein eene fontein des levenden die mij aangezien heeft; welke fontein is tusschen Kades en Bered.

15 En Hagar baarde Abram een zoon, en Abram noemde den zoon dien Hagar hem baarde Ismaël.

16 En Abram was zesentachtig jaar oud toen Hagar hem Ismaël baarde.

HOOFDSTUK 17.

1 Als nu Abram negenennegentig jaar oud was, verscheen hem de Heer, en sprak tot hem: Ik ben de almachtige God, wandel voor mij en wees vroom;

3 en ik wil mijn verbond tusschen mij en u maken, en zal u bovenmate vermenigvuldigen.

3 Toen viel Abram op zijn aangezicht, en God sprak verder tot hem, zeggende:

4 Zie, ik ben het, en heb mijn verbond-_{U) na}n uw en gij zult een vader _Yan dit zal « vele volken worden. yerbonds

5 Daarom zult gij niet 13 led meer Abram heeten, maar ¹ acht dag Abraham zal uw naam zijn; ^besnijder want ik heb u tot een ^ lingen; vader van vele volken ge- tet hui maakt. _ _ . huis ge

6 En ik wil u bovenmate is, van vruchtbaar maken, en zal niet var volken van u maken, en 13 alz van u zullen ook koningen aan uw komen. eeuwig

7 En ik wil mijn ver-u-. 14 Éi bond oprichten tusschen mi' j niet bei en xx, en uw zaad na xxyn . voorhxxi bij hxxnne nakomelingen, dat zal zijn het een eeuwig verbond zij, den xxi alzoo dat ik uw God zij, hij mij en van xxw zaad na xx; gelaten

8 en ik wil xx, en xxweix - ^v 15 Ei zade na xx, geven het land , tot Ab in hetwelk gij een vreem- ; huisvrc deling zijt, namelijk het garai 1 geheele land Kanaiin, tot - haar i eene. eexxwige bezitting, en - 16 v ik zal hxxn God zijn. 3 genen.

9 En God sprak tot Abra- i xx een ham: Zoo hoxxd nxx mijn a haar : verbond, gij en uw zaad zxxllen na u, bij hxxnne nakoixxe- ,e konins lingen. jt 17

10 Dit nxx is mijn ver- n zijn af bond hetwelk gij houden x, sprak zult txxsschen mij en xx, en :e die h xxw zaad naxx: al wat man- ■jr 'èen 1 nelijk is onder xx zal be- en z( sneden worden. e- oxxd i

11 En gij zxxlt de voorhuid n, 18

I

GENE

u, (nan uw vleescli besnijden; ran dit zal een teeken zijn des i. verbonds tusschen mij en u. ^!t t 12 Ieder jongsken, als bet ^{ir 1} acht dagen oud is, zult gij 'j *be3nijden bij uwe nakome-ⁿ ' lingen; desgelijks ook al bet buisgezin dat in uw huis geboren of gekoobt ³ is, van alle vreemden, die 1 niet van uw zaad zijn: ' 13 alzoo zal mijn verbond ¹ aan uw vleescb zijn tot een

eeuwig verbond, a- ■ 14 En als een jongsken ij niet besneden wordt aan de n . voorbuid van zijn vleescb, zal zijne ziel uitgeroeid worden uit zijn volk, omdat hij mijn verbond heeft nagelaten.

quot; ^v 13 En God sprak wederom tot Abraham: Gij zult uwe ; huisvrouw Sarai niet meer fearai heeten, maar Sara zal haar naam zijn;

16 want ik wil haar ze-3 genen, en van haar zal ik i u een zoon geven; ja ik zal a haar zegenen, en uit haar zullen volken worden, en e koningen over vele volken, t 17 ïoen viel Abraham op ti zijn aangezicht en lachte, en i, sprak in zijn hart: Zou mij, b die honderd jaar oud ben, r 'een kind geboren quot;worden, en zou Sara negentig jaar oud nog baren? , 18 En Abraham sprak tot

SIS 17. 27

God: Och dat Ismacl leven mocht voor u!

19 Toen zeide God: Ja Sara uwe huisvrouw zal u een zoon baren, dien zult gij Isaak noemen; en met hem wil ik mijn eeuwig-verbond maken, en met zijn zaad na hem.

20 Daarenboven wegens Ismaël heb ik u óók verhoord ; zie, ik heb hem gezegend en zal hem vruchtbaar maken en bovenmate vermenigvuldigen; twaalf vorsten zal hij voortbrengen, en ik zal hem tot een groot volk maken.

21 Maar mijn verbond wil ik oprichten met Isaiik, dien Sara u baren zal omtrent dezen tijd in liet aanstaande jaar. —

23 En hij hield op met hem te spreken, en God voer op van Abraham.

23 Toen nam Abraham zijnen zoon Ismacl, en alle knechten die in zijn huis geboren en allen die gekocht waren, en alwat mannelijk was in zijn huis, en besneed op dienzelfden dag de voorhuid aan bun vleescb, zooals God hem gezegd had.

21 En Abraham was negenennegentig jaar oud toen hij de voorhuid aan zijn vleescb besneed,

tegen een ieder en ieders Land tegen hem zijn, en hij zal tegenover al zijne broeders wonen.

13 En zij noemde den naam des Heeren die met haar sprak: Gij God ziet mij; want, sprak zij, gewis heb ik hier gezien dengeen die mij hierna aangezien heeft.

14 Daarom noemde zij de fontein eene fontein des levenden die mij aangezien heeff; welke fontein is tusschen Kades en Bered.

15 En Hagar baarde Abram een zoon, en Abram noemde den zoon dien Hagar hem baarde Ismaël.

16 En Abram was zesentachtig jaar oud toen Hagar hem Ismaël baarde.

HOOFDSTUK 17.

1 Als nu Abram negenennegentig jaar oud was, verscheen hem de Heer, en sprak tot hem: Ik ben de almachtige God, wandel voor mij en wees vroom;

2 en ik wil mijn verbond tusschen mij en u maken, en zal u bovenmate vermenigvuldigen.

3 Toen viel Abram op zijn aangezicht, en God sprak verder tot hem, zeggende:

4 Zie, ik ben het, en heb mijn verbou,

en gij zult een vader^et u,

vele volken worden. van

5 Daarom zult gij niet meer Abram heeten, maar Abraham zal uw naam zijn; want ik heb u tot een vader van vele volken gemaakt.

6 En ik wil u bovenmate vruchtbaar maken, en zal volken van u maken, en van u zullen ook koningen komen.

7 En ik wil mijn ver-j bond oprichten tusschen mS- ■ en u, en uw zaad na u, j bij hunne nakomelingen, dat het een eeuwig verbond zij, alzoo dat ik uw God zij, en van uw zaad na u;

8 en ik wil u, en uwen zade na u, geven het land in hetwelk gij een vreemdeling zijt, namelijk het geheele land Kanaim, tot eene eeuwige bezitting, cn ik zal hun God zijn.

9 En God sprak tot Abraham : Zoo houd nu mijn verbond, gij en uw zaad na u, bij hunne nakomelingen.

1U Dit nu is mijn verbond hetwelk gij houden zult tusschen mij en u, cn uw zaad nau: alwat mannelijk is onder u zal besneden worden.

11 En gij zult de voorhuid

t u, aan uw vleescli besnijden; van dit zal een teeken zijn des iet verbonds tusschen mij en u. mr 12 Ieder jongsleen, als bet jn; acht dagen oud is, zult gij len ^besnijden bij uwe nakome-5'e- ' lingen; desgelijks ook al Lei Imisgezin dat in uw ite huis geboren of gekoobt zal is, van alle vreemden, die en niet van uw zaad zijn: en 13 alzoo zal mijn verbond aan uw vleescli zijn tot een 3r-j eeuwig verbond, nö-- 11 En als een jongsken u, ij niet besneden wordt aan de lat voorhuid van zijn vleescli, dj, zal zijne ziel uitgeroeid wor-ij, den uit zijn volk, omdat hij mijn verbond heeft na-en gelaten.

nd * 15 En God sprak wederom m- tot Abraham; Gij zult uwe iet huisvrouw Sarai niet meer tot Sarai heeten, maar Sara zal | en haar naam zijn;

16 want ik wil haar ze-ra- genen, en van haar zal ik ijn u een zoon geven; ja ik zal ad haar zegenen, en uit haar ie- zullen volken worden, en koningen over vele volken, jr- 17 ïoen viel Abraham op en zijn aangezicht en lachte, en i en sprak in zijn hart: Zou mij, n- die honderd jaar oud ben, 'een kind geboren quot;worden, en zou Sara negentig jaar oud nog baren? 18 En Abraham sprak tot

God: Och dat Ismacl leven mocht voor u!

19 Toen zeide God: Ja Sara uwe huisvrouw zal u een zoon baren, dien zult gij Isaiik noemen; en met hem wil ik mijn eeuwig verbond maken, en met zijn zaad na hem.

20 Daarenboven wegens Ismaöl heb ik u óók verhoord ; zie, ik heb hem gezegend en zal hem vruchtbaar maken en bovenmate vermenigvuldigen; twaalf vorsten zal hij voortbrengen, en ik zal hem tot een groot volk maken.

21 Maar mijn verbond wil ik oprichten met Isaiik, dien Sara u baren zal omtrent dezen tijd in het aanstaande jaar. —

22 En hij hield op met hem te spreken, en God voer op van Abraham.

23 Toen nam Abraham zijnen zoon Ismaël, en alle knechten die in zijn huis geboren en allen die gekocht waren, en alwat mannelijk was in zijn huis, en besneed op dienzelfden dag de voorhuid aan hun vleescli, zooals God hem gezegd had.

21- En Abraham was negenennegentig jaar oud toen hij de voorhuid aan zijn vleescli besneed,

38 GENE

35 cn Ismaöl zijn zoon was dertien jaar oud toen de voorliuid aan zijn vleescli besneden werd;

30 op één en denzelfden dag werden zij besneden, Abraham en zijn zoonlsmaël;

37 en al wat in zijn Imis mannelijk was, in zijn kuis geboren, en gekocht van vreemden, liet werd alte-maal met hem besneden.

HOOFDSTUK 18.

1 En de Heer verscheen hem bij het bosch van Mamré, toen hij zat aan de deur zijner hut, toen de dag op het heetst was.

3 Eu als hij zijne oogen ophief en zag, zie, toen stonden drie mannen voor hem; en toen hij ze zag, liep hij van de deur zijner hut hun tegemoet, en boog zich neder ter aarde,

3 en zeide: Heer, hel) ik genade gevonden voor uwe oogen, zoo ga uwen knecht niet voorbij:

4 men zal u een weinig water brengen en uwe voeten wpsschen; en zet u onder dezen boom neder;

5 en ik zal u eene bete broods brengen, opdat gij uw hart laaft; daarna zult gij voortgaan; want daarom zijt gij tot uwen knecht

51S 18.

gekomen. Zij spraken: Doe zooals gij gezegd hebt.

6 Abraham haastte zich naar de hut tot Sara, en zeide: Haast u en meng drie maten meelbloem, kneed * en bak koeken.

7 En hij liep tot de runderen , en haalde een teeder goed kalf, en gaf het den jongen, die haastte zich en maakte het gereed.

8 En hij droeg boter en melk op, en van het kalf hetwelk hij had gereedgemaakt, en zette hun dat voor; en hij stond bij hen onder den boom, terwijl zij aten.

9 Toen spraken zij tot hem; Waar is uwe huisvrouw Sara? Hij antwoordde: In* de hut.

10 Toen sprak hij: Ik zal weder tot u komen omtrent dezen tijd des levens: zie, dan zal Sara uwe huisvrouw een zoon hebben. Dat hoorde Sara achter hem, achter de deur der hut.

11 En zij waren beiden. Abraham en Sara, oud en weibedaagd, zoodat het Sara niet meer ging naar de wijze der vrouwen.

13 Daarom lachte zij bij zichzelve en zeide: Zoudc^ ik nog wellust plegen, nu ik oud ben en mijn heer óók oud is?

13 Toen sprak de Heer tot Abraham: Waarom lacht Sara en zegt: Meent gij dat liet waar is dat ik nog baren zal, daar ik immers oud ben?

14 Zou den Heer iets onmogelijk zijn? Omtrent de-zon tijd des levens zal ik weder tot u komen, dan zal Sara een zoon hebben.

13 Toen loochende Sara dit en zeide: Ik heb niet gelachen; want zij was bevreesd. Maar hij zeide; Het is zoo niet, gij hebt gelachen.

16 Toon stonden die mannen vandaar op en wendden zich naar Sodora, en Abraham ging met hen om zo te geleiden.

17 Toen zeide de Heer: Hoe kan ik voor Abraham verbergen wat ik doe?

18 Dewijl hij een groot en machtig volk zal worden, en in hem gezegend zullen worden alle volken der aarde.

19 Want ik weet dat hij aan zijne kinderen en aan zijn huis na hem zal bevelen de wegen des Heeren te houden, en te doen wat rocht en goed is; opdat de Heer op Abraham late komen hetgeen hij hem toegezegd heeft.

20 En de Heer sprak: Er is een geroep wegens Sodom en Gomorra dat zeer groot is, en hunne zouden zijn zeer zwaar.

21 Daarom wil ik nederdalen en zien of zij dat alles, naar het geroep dat voor mij gekomen is, gedaan hebben of niet, opdat ik het wete.

22 En die mannen keerden hun aangezicht vandaar en gingen naar Sodom; maar Abraham bleef staan voor den Heer,

23 en hij trad tot hem en zeide: Wilt gij dan de rechtvaardigen met de god-dcloozen ombrengen?

21: Er mochten misschien vijftig rechtvaardigen in de stad zijn: zoudt gij die ook ombrengen, en het dier plaats niet vergeven om de vijftig rechtvaardigen die er in zijn?

25 Dat zij verre van u, dat gij dat doen zoudt, en de rechtvaardigen met de goddeloozen dooden; dat de rechtvaardige zij gelijk de goddelooze, dat zij verre van u, gij die Eechter der ge-heele wereld zijt: gij zult zoo niet oordeelen.

26 De Heer sprak: Vind ik vijftig rechtvaardigen te Sodom in de stad, zoo zal ik het oin hunnentwil der geheele plaats vergeven.

27 Abraham antwoordde

en zeicle: Acli zie, ik heb mij onderwonden met den Heer te spreken, hoewel ik aarde en asch ben:

38 er mochten misschien vijf minder dan vijftig rechtvaardigen in zijn: zoudt gij dan om die vijf de geheele stad verderven? Hij sprak: Vind ik er vijfenveertig in, zoo zal ik ze niet verderven.

3!) En hij ging voort met hem te spreken en zeide: Men mocht er misschien veertig in vinden ? Maar hij sprak: Ik zal het niet doen om die veertig.

30 En hij sprak: Word niet toornig Heer, omdat ik nog meer spreek: men mocht er misschien dertig in vinden? Maar hij sprak: Vind ik er dertig in, zoo zal ik hun niets doen.

31 En hij sprak: Ach zie, ik heb mij onderwonden met den Heer te spreken: men mocht er misschien twintig in vinden? Hij antwoordde : Ik zal ze niet verderven om die twintig.

33 En hij sprak: Ach word niet toornig Heer, omdat ik slechts nog ééns spreek: men mocht er misschien tien in vinden? Maar hij sprak: Ik zal ze niet verderven om die tien.

33 En de Heer ging heen toen hij voleind had met

Abraham te spreken, en Abraham keerde weder naar zijne plaats.

HOOFDSTUK 19.

1 En de twee Engelen kwamen te Sodom des avonds; Lot nu zat te Sodom in de poort; en toen hij ze zag, stond hij op om hen te ontmoeten, en boog zich met zijn aangezicht ter aarde,

3 en sprak: Ziet heeren, trekt toch in ten huize nws knechts, en blijft den nacht over; laat uwe voeten was-schen, en staat morgen vroeg op en trekt uwen weg. Doch zij spraken: Neen, maar wij willen den nacht over op de straat blijven.

3 Toen noodigde hij ze zeer; en zij gingen tot hem in en kwamen in zijn huis; en hij bereidde hun een maaltijd, en bakte ongezuurde koeken, en zij aten.

4 Maar eer zij zich te slapen leiden, kwamen de lieden der stad Sodom, jong en oud, en omsingelden het huis, al het volk uit alle hoeken,

5 en riepen Lot toe en spraken tot hem: Waar zijn de mannen die dezen nacht tot xi gekomen zijn? Laat ze tot ons uitkomen, opdat wij ze bekennen.

6 Lot ging tot hen uit

voor de deur, en sloot de deur acliter zich toe,

7 en sprak; Acli lieve broeders, doet zulk kwaad niet.

8 Zie, ik lieb twee docli-tors, die hebben nog geen man bekend, die wil ik hier tot u uitbrengen, en doet met haar wat u goeddunkt ; alleenlijk doet dezen mannen niets, want daarom zijn zij onder de schaduw mijns daks ingegaan.

9 Toen spraken zij: Kom herwaarts. Daarna spraken zij: Gij zijt de écnige vreemdeling hier, en gij w^rilt regeeren? Welaan, wij zullen u meer plagen dan hen. Eu zij drongen sterk op den man Lot aan; en toon zij toetraden en de deur wilden openbreken,

10 strekten die mannen hunne hand naarbuitcn, en trokken Lot tot zich in het huis, en sloten de deur toe.

11 En de mannen voor do deur van het huis werden met blindheid geslagen, beide klein en groot, zoodat zij moede werden en de deur niet konden vindon.

13 En de mannen spraken tot Lot: Hebt gij hier ook nog een schoonzoon en zonen en dochters, en wie u toebehoort in deze stad, breng die uit doze plaats;

13 want wij zullen deze plaats verderven, daarom dat het geroep wegens haar groot is voor den Heer, die ons gezonden heeft om haar te verderven.

14 Toen ging Lot uit en sprak met zijne schoonzonen, die zijne dochters nemen zouden, en zeide: Maakt u op en gaat uit deze plaats, want de Heer zal deze stad verderven. Maar het was hun als schertste hij.

15 Als nu de dageraad aanbrak, geboden de Engelen Lot zich te haasten, en spraken: Maak u op, neem uwe huisvrouw en uwe twee dochters die aanwezig zijn, opdat gij niet omkomt in do misdaad dezer stad.

10 Maar als hij vertoefde, grepen die mannen hem en zijne vrouw en zijne twee dochters bij de hand, omdat de Heer hem verschoonde , en brachten hem uit en leidden hem tot buiten voor de stad.

17 En als zij hem hadden uitgebracht, sprak hij: Eed uwe ziel en zie niet om, sta ook niet stil in de geheele landstreek; red u o]) het gebergte, opdat gij niet omkomt.

18 Maar Lot sprak tot hen; Ach neen Heer:

19 zie, dewijl uw knecht genade gevonden heeft voor uwe oogen, zoo wil toch grootmaken uwe barmhartigheid welke gij aan mij gedaan hebt, dat gij mijne ziel bij het leven behieldt; ik kan mij op het gebergte niet redden; mij mocht een ongeval overkomen, dat ik stierf.

30 Zie, er is eeue stad nabij, daarheen kan ik vluchten, en zij is klein; aldaar zoude ik mij redden; zij is immers klein; opdat mijne ziel in leven blijve.

31 ïoen sprak hij tot hem: Zie, ik heb u ook in dit opzicht aangezien, dat ik de stad niet omkeer waarvan gij gesproken hebt.

33 Haast u en red u aldaar, want ik kan niets doen voordat gij daarheen inkomt. — Hierom is deze stad genaamd Zoar.

33 En de zon was opgegaan over de aarde, toen Lot te Zoar inkwam.

31 Toon liet do Heer zwavel en vuur op Sodom en Gomorra regenen, van den Heer, uit den hemel,

35 en keerde die steden om, de geheele landstreek, en al de inwoners der steden, en wat op het land gewassen was.

36 En zijne huisvrouw zag om, en werd een zoutpilaar.

37 Abraham nu maakte zich des morgens vroeg op, naar die plaats waar hij voor den Heer gestaan had,

38 en keerde zijn aangezicht naar Sodom en Gomorra en naar het geheele omliggende land, eh zag toe, en zie, er ging rook op van het land, gelijk de rook eens ovens.

39 Want toen God de steden in die landstreek verdelgde, gedacht hij aan Abraham, en leidde Lot uit do steden welke hij omkeerde, in welke Lot gewoond had.

30 En Lot trok uit Zoar, en bleef op het gebergte met beide zijne dochters; want hij vreesde te Zoar te blijven, en bleef alzoo in eene spelonk met beide zijne dochters.

31 Toen sprak de oudste tot de jongste: Onze vader is oud; en cr is geen man meer op de aarde, die ons beslapen kan naar de wijze der geheele wereld:

33 kom dan, laat ons onzen vader wijn te drinken geven, en bij hem slapen, opdat wij zaad van onzen vader behouden.

33 Alzoo gaven zij haren vader wijn te drinken in

dien naclit, en de eerste ging binnen, en leido zich bij haren vader; en hij werd het niet gewaar toen zij zich leide noch toen zij opstond.

34 Des morgens sprak de oudste tot de Jongste: Zie, ik heb gisteren bij mijnen vader gelegen; laat ons hem dezen nacht óók wijn te drinken geven, dat gij binnengaat en u bij hem legt, opdat wij zaad van onzen vader behouden.

33 Alzoo gaven zij haren vader ook dien nacht wijn te drinken, en de jongste maakte zich óók op en leide zich bij hem; en hij werd het niet gewaar toen zij zich leide noch toen zij opstond.

3C Alzoo werden de beide dochters van Lot zwanger van haren vader.

37 En de oudste baarde een zoon, dien noemde zij Moab: van dien komen de Moabieten, tot op den dag van heden.

38 En de jongste baarde óók een zoon , dien noemde zij den zoon Ammi: van dien komen de kinderen van Amnion, tot op den dag van heden.

HOOFDSTUK 20.

1 Abraham nu trok vandaar naar het land ten zuiden, en woonde tusschen Kades en Sur; en hij werd een vreemdeling te Gerar.

2 En hij zeide van zijne huisvrouw Sara: Zij is mijne zuster. Toen zond Abimé-lech, de koning van Gerar, naai- haar toe en liet ze halen.

3 Maar God kwam tot Abimélech des nachts in een droom en sprak tot hem: Zie, gij zijt een man des doods wegens de vrouw welke gij genomen hebt; want zij is eens mans echte vrouw.

4 Maar Abimélech had haar nog niet aangeraakt, en sprak: Heer, wilt gij dan ook een rechtvaardig volk dooden?

3 Heeft hij niet tot mij gezegd: Zij is mijne zuster? en zij heeft ook gezegd: Hij is mijn broeder. Ik heb dat immers gedaan met een eenvoudig hart en onschuldige handen.

6 En God sprak tot hem in den droom: Ik weet ook dat gij het met een eenvoudig hart gedaan hebt; daarom heb ik u ook behoed, dat gij niet tegen mij zondigde!, en heb u niet toegelaten haar aanteraken.

7 Geef dan nu den man zijne huisvrouw weder; want hij is een profeet, en laat

19 zie, dewijl uw knecht genade gevonden heeft voor uwe oogen, zoo wil toch grootmaken uwe barmhartigheid welke gij aan mij gedaan hebt, dat gij mijne ziel bij het leven behieldt; ik kan mij op het gebergte niet redden; mij mocht een ongeval overkomen, dat ik stierf.

30 Zie, er is eene stad nabij, daarheen kan ik vluchten, en zij is klein; aldaar zoude ik mij redden; zij is immers klein; opdat mijne ziel in leven blijve.

31 ïoen sprak hij tot hem: Zie, ik heb u ook in dit opzicht aangezien, dat ik de stad niet omkeer waarvan gij gesproken hebt.

33 Haast u en red u aldaar, want ik kan niets doen voordat gij daarheen inkomt. •— Hierom is deze stad genaamd Zoar.

33 En de zon was opgegaan over de aarde, toen Lot te Zoar inkwam.

34 Toen liet de Heer zwavel en vuur op Sodom en Gomorra regenen, van den Heer, uit den hemel,

35 en keerde die steden om, de geheele landstreek, en al de inwoners der steden, en wat op het land gewassen was.

36 En zijne huisvrouw zag om, en werd een zoutpilaar.

37 Abraham nu maakte zich des morgens vroeg op, naar die plaats waar hij voor den Heer gestaan had,

38 en keerde zijn aangezicht naar Sodom en Gomorra en naar het geheele omliggende land, eh zag toe, en zie, er ging rook op van het land, gelijk de rook eens ovens.

39 Want toen God de steden in die landstreek verdelgde, gedacht hij aan Abraham, en leidde Lot uit de steden welke hij omkeerde, in welke Lot gewoond had.

80 En Lot trok uit Zoar, en bleef op het gebergte met beide zijne dochters; want hij vreesde te Zoar te blijven, en bleef alzoo in eene spelonk met beide zijne dochters.

31 Toen sprak de oudste tot de jongste: Onze vader is oud; en er is geen man meer op de aarde, die ons beslapen kan naar de wijze der geheele wereld:

33 kom dan, laat ons onzen vader wijn te drinken geven, en bij hem slapen, opdat wij zaad van onzen vader behouden.

33 Alzoo gaven zij haren vader wijn te drinken in

dien nacht, ging binnen bij haren va( het nietgew leide noch ti 34 Des m oudste tot d ik heb gist vader gelege dezen nach drinken gevi nengaat en \ opdat wij s vader behou 33 Alzoo j vader ook cl I te drinken, maakte ziel leide zich b werd het ni zij zich leid) opstond.

3C Alzoo v dochters vai van haren v; 37 En de

hem voor u bidden, zoo zult gij in het leven blijven. Maar zoo gij haar niet wedergeeft, zoo weet dat gij den dood sterven moet, en alwat het uwe is.

8 Toen stond Abimélech des morgens vroeg op, en riep al zijne knechten, en zeide hun dat alles voor hunne ooren, en do lieden waren zeer bevreesd.

9 En Abimélech riep Abraham ook en sprak tot hem; Waarom hebt gij ons dat gedaan ? En waarin heb ik tegen u gezondigd, dat gij zulk eene groote zonde op mij en mijn rijk wildet brengen? Gij hebt met mij niet gehandeld zooals men handelen moet.

10 En Abimélech sprak verder tot Abraham: Wat hebt gij gezien, dat gij zulks gedaan hebt?

11 Abraham sprak: Ik dacht, misschien is er geen vreeze Gods in deze plaats, en men zal mij om mijne huisvrouw dooden.

13 Ook is zij waarlijk mijne zuster; want zij is mijns vaders dochter, maar niet mijner moeder dochter, en is mijne vrouw geworden.

13 Toen nu God mij beval uit mijns vaders huis te gaan, sprak ik tot haar: Doe die barmhartigheid aan mij, dat, waar wij heenkomen, gij van mij zegt dat ik uw broeder ben.

14 Toen nam Abimélech schapen en runderen, knechten en maagden, en gaf ze Abraham; en hij gaf hem zijne huisvrouw Sara weder,

15 en sprak: Zie, mijn land staat voor u open: woon waar het u behaagt.

16 En hij sprak tot Sara: Zie, ik heb uwen broeder duizend zilverlingen gegeven ; zie, dat zal u een be-deksel der oogen zijn, voor allen die bij u zijn, en overal; en dit was hare straf.

17 Abraham nu bad tot God; toen genas God Abimélech, en zijne huisvrouw, en zijne maagden, dat zij kinderen baarden.

18 Want de Heer had tevoren vast toegesloten alle baarmoeders van Abimélechs huis, wegens Sara Abrahams huisvrouw,

HOOFDSTUK 21.

1 En de Heer bezocht Sara gelijk hij gesproken had, en deed haar zooals hij gesproken had;

3 en Sara werd zwanger, en baarde Abraham in zijnen ouderdom een zoon, op den tijddienGodhem gezegdhad.

ö En Abraham noemde zijnen zoon, die hem gebo-

Land; want ik zal liem tot een groot volk maken.

19 En God deed haar de oogen open, dat zij een waterput zag; toen ging zij heen en vulde de flesoli met water, en gaf den jongen te drinken.

2 0 En God was met den jongen; die wies op, en woonde in de woestijn, en werd een goed boogseliutter;

21 en liij woonde in de woestijn Paran, en zijne moeder nam voor hem eene vrouw uit Egypteland.

22 In dien tijd sprak Abimélech, en Pichol zijn krijgsoverste, met Abraham en zeide; God is met u in alles wat gij doet.

23 Zoo zweer mij dan nu bij God, dat gij mij noch mijnen kinderen noch mijnen neven ontrouw zult bewijzen; maar dat gij de barmhartigheid, welke ik aan u gedaan heb, aan mij óók doet, en aan het land in hetwelk gij een vreemdeling zijt.

24 Toen sprak Abraham: Ik zal zweren.

25 En Abraham bestrafte Abimélech over den waterput dien Abiinélechs knechten met geweld genomen hadden.

26 Toen antwoordde Abimélech : Ik heb het niet geweten wie dat gedaan heeft; ook hebt gij het mij niet te kennen gegeven, daarenboven heb ik het niet gehoord dan heden.

27 Toen nam Abraham schapen en runderen, en gaf ze Abimélech, en zij maakten tezamen een verbond.

28 En Abraham stelde zeven lammeren afzonderlijk.

29 Toen sprak Abimélech tot Abraham: Wat zullen de zeven lammeren welke gij daar afzonderlijk gesteld hebt?

30 En hij antwoordde: Zeven lammeren zult gij van mijne hand nemen, dat zij mij tot eene getuigenis zijn, dat ik dezen put gegraven heb.

31 Daarvan heet die plaats Ber-Séba, omdat zij beiden daar tezamen gezworen hebben.

33 En alzoo maakten zij dat verbond te 13er-Séba. Toen maakte Abimélech zich op, en Pichol zijn krijgs-overste, en zij trokken weder in het land der Filistijnen.

33 Maar Abraham plantte boomen te Ber-Séba, en predikte aldaar den naam des Heeren, des eeuwigen Gods.

34 En hij was een vreemdeling in het land der Ei-listijnen een langen tijd.

HOOFDSTUK 22.

1 Na deze geschiedenissen verzocht God Abraham, en sprak tot hem: Abraham! En hij antwoordde: Hier ben ik.

2 En hij sprak: Neem nu uwen eenigen zoon, dien gij lief hebt, Isailk, en ga heen in het land Moria; en offer hem aldaar tot een brandoffer ojj een berg dien ik u zeggen zal.

3 Toen stond Abraham des morgens vroeg op en zadelde zijnen ezel, en nam met zich twee van zijne jongens en zijnen zoon Isaak, en kloofde hout voor het brand-

. offer, maakte zich op, en ' ging heen naar de plaats van welke God hem gezegd had.

4 Op den derden dag hief Abraham zijne oogen op, en zag die plaats van verre,

5 en sprak tot zijne jongens : Blijft gij hier met den ezel, ik en de jongen zullen daarheen gaan; en als wij aangebeden hebben, zullen

■ wij weder tot u komen.

6 En Abraham nam het hout voor het brandoffer, en leide het op zijnen zoon

; Isailk; maar het vuur en ] het mes nam hij in zijne hand; en beiden gingen tezamen.

7 Toen sprak Isaak tot

zijnen vader Abraham: Mijn vader! Abraham antwoordde: Hier ben ik, mijn zoon. En hij sprak: Zie hier is vuur en hout, maar waar is het lam tot het brandoffer?

8 Abraham antwoordde: Mijn zoon, God zal zichzel-ven een lam tot het brandoffer voorzien. En beiden gingen tezamen;

9 en als zij kwamen aan de plaats welke God hem gezegd had, bouwde Abraham aldaar een altaar, en leide het hout daarop, en bond zijnen zoon Isailk, en leide hem op den altaar bovenop het hout;

10 en hij strekte zijne hand uit en vatte het mes, om zijnen zoon te slachten.

11 Toen riep - de Engel des Heeren tot hem van den hemel en sprak: Abraham, Abraham! Hij antwoordde : Hier ben ik.

12 Hij sprak: Sla uwe hand niet aan den jongen, en doe hem niets; want nu weet ik dat gij God vreest, en hebt uwen eenigen zoon niet verschoond om mijnentwil.

13 Toen hief Abraham zijne oogen op en zag achter zich een ram, hangende met zijne hoornen in de heg, en ging heen en nam den ram,

en offerde liem ten brand-offer in plaats van zijnen zoon.

14 En Abraliam noemde deze plaats: Ue Heer voorziet. Daarvan zegt men nog heden ten dage: Op dei; berg zal de Heer voorzien.

15 En de Engel des Heeren riep nog eens van den liemel tot Abraham,

1G en sprak: Ik lieb bij mijzei ven gezworen, spreekt de Heer: Dewijl gij dat gedaan en uwen eenigen zoon niet versclioond liebt,

17 zal ik uw zaad zegenen en vermenigvuldigen, als do sterren aan den hemel en als het zand aan den oever der zoe, en uw zaad zal de poorten zijner vijanden bezitten ;

18 en door uw zaad zullen alle volken op de aarde gezegend worden, omdat gij mijne stem gehoorzaam zijt geweest.

1!) Alzoo keerde Abraham ■weder tot zijne jongens; en zij maakten zich op, en trokken tezamen naar Ber-Séba, cn hij woonde aldaar.

SO Na deze gesehiedenis-sen gebeurde hot dat men aan Abraham bekendmaakte: Zie, Milka beeft uwen broeder Nahor óók kinderen gebaard ,

2-1 namelijk üz den eerstgeborene , en Buz zijnen broeder, en Kemuël van wien de Syriërs komen,

23 en Kesed, en Hazo, en Pildas, en Jidlaf, en Betlmël.

23 Betlmël nu verwekte Eebekka. Die acht baarde Milka aan Nahor Abrahams broeder.

34 En zijn bijwijf, genaamd Eeiima, baarde óók, namelijk ïebah, Gaha'm, Ta-has, en Maacha.

HOOFDSTUK 23.

1 Sara was honderd zevenentwintig jaar oud,

3 en stierf te Kirjath-Arba, hetwelk Hebron heet, in het land Kanaiin. Toon kwam Abraham om haar te beklagen en te beweenen.

3 Daarna stond hij op van zijne doode, en sprak met de kinderen van Heth, en zeide:

4 Ik ben een vreemdeling en inwoner bij u; geeft mij eene erf begrafenis bij u, opdat ik mijne doode begrave die vóór mij ligt.

5 Toon antwoordden de kinderen van Heth aan Abraham en spraken tot hem:

G Hoor ons, mijn heer; gij zijt een vorst Gods onder ons: begraaf uwe doode in het aanzienlijkste onzer graven ; geen mensch onder

de kinderen van Hetli aan Abraham bevestigd tot eene erfbegrafenis.

HOOFDSTUK 24.

1 Abraham was oud en weibedaagd, en de Heer had hem gezegend in alles.

3 En hij sprak tot zijnen oudsten knecht van zijn huis, die al zijne goederen bestuurde: Leg uwe hand onder mijne heup,

3 cn zweer mij bij den Heelden God des hemels en dei-aarde, dat gij voor mijnen zoon geen vrouw zult nemen van de dochters der Kanaii-nieten onder welke ik woon ,

4 maar dat gij trekken zult naar mijn vaderland en tot mijne maagschap, en daar voor mijnen zoon IsaLik eene vrouw nemen.

5 De knecht sprak: Hoe, zoo die vrouw mij niet volgen wilde naar dit land, zal ik dan uwen zoon wederbren-gen in dat land waaruit gij getrokken zijt?

G Abraham sprak tot hem: Wacht u daarvoor, dat gij mijnen zoon daar niet weder heenbrengt.

7 De Heer, de God des hemels, die mij uit het huis mijns vaders en uit het land mijner maagschap genomen heeft, die tot mij gesproken en mij ook gezworen heeft, zeggende: Dit land wil ik uwen zade geven, die zal zijnen Engel voor u uit zenden, dat gij voor mijnen zoon vandaar eene vrouw neemt.

8 Maar zoo de vrouw u niet volgen wil, zoo zijt gij van dezen eed ontslagen: alleenlij k breng mijnen zoon niet weder daarheen.

9 Toen leide de knecht zijne hand onder de heup van Abraham zijnen lieer, en zwoer hem dat.

10 Alzoo nam de knecht tien kameelen van de ka-meelen zijns heeren, en trok heen, en had allerlei goederen zijns heeren mede; en hij maakte zich op en trok naar Mesopotamië, naar de stad van Nahor.

11 Toen liet hij de kameelen legeren buiten voor de stad bij een waterput, des avonds, omtrent den tijd als de vrouwen plachten uitte-gaan om water te scheppen,

12 en sprak: Heer, gij God van mijnen heer Abraham, kom mij heden tegemoet, en doe barmhartigheid aan Abraham mijnen heer.

13 Zie, ik sta hier bij den waterput, en de dochters der lieden van deze stad zullen uitkomen om water te scheppen:

14 wanneer nu eene jonge-

dooliter komt, tot welke ik zeg: Eeik mij uwe kruik toe en laat mij drinken, en zij zeggen zal: Drink, ik zal uwe kameelen óók laten drinken : dat zij dan diegene zijn mag, welke gij uwen dienaar Isailk toegewezen hebt, en ik daaraan kenne dat gij barmhartigheid aan mijnen heer gedaan hebt.

15 En eer hij had uitgesproken , zie, toen kwam Ee-bckka, de dochter van Be-thuül, die een zoon was van Milka, de huisvrouw van Nahor, Abrahams broeder, en droeg eene kruik op haren schoudei'.

16 En zij was eene jonge-doehter, zeer schoon van aangezicht, nog maagd, en geen man had haar bekend; die ging neder naar de fontein , en vulde do kruik, en klom weder op.

17 Toen liep de knecht haar tegemoet en sprak: Laat mij een weinig water uit uwe kruik drinken.

18 En zij sprak: Drink, mijn heer; en zij liet de kruik schielijk neder op hare hand, en gaf hem te drinken.

19 En toen zij hem te drinken gegeven had, sprak zij : Ik zal voor uwe kameelen óók wat scheppen, totdat zij alle gedronken hebben.

20 En zij haastte zich en goot de kruik uit in den drinkbak, en liep weder naaiden put om water te scheppen , en schepte voor al zijne kameelen.

21 En de man verwonderde zich zeer en zweeg stil, totdat hij merkte of de Heer tot zijne reis genade gegeven had of niet.

22 Toen nu al de kameelen gedronken hadden, nam hij een gouden spansel, een hal ven sikkel zwaar, en twee armringen voor hare handen, tien sikkels goud zwaar;

23 en hij sprak: Mijne dochter, wien behoort gij toe? Zeg mij dat toch: is er in uws vaders huis ook ruimte voor ons om te vernachten ?

24 Zij sprak tot hem: Ik ben de dochter van Bethuël, den zoon van Milka, dien zij Nahor baarde.

25 En zij zeide verder tot hem: Er is ook veel stroo en voeder bij ons, en ruimte genoeg om te vernachten.

36 Toen boog de man zich en aanbad den Heer,

27 en sprak: Geloofd zij de Heer, de God van mijnen . heer Abraham, die zijne barmhartigheid en zijne waarheid niet nagelaten heeft aan mijnen heer; want de Heer heeft mij op den weg geleid tot het huis van

den broeder mijns heeren.

38 En de jongedooliter liep heen, en maakte dat alles bekend in haar moeders hnis.

29 En Rebekka had een broeder genaamd Laban; en Laban liep naar den man toe bniten bij de fontein.

30 En als hij dat spansel zag en de armringen aan de handen zijner zuster, en do woorden hoorde van Ee-bekka zijne znster, dat zij sprak: Aldus heeft mij de man gezegd: toen kwam hij tot dien man, en zie, hij stond bij de kameelen aan de fontein.

31 En hij sprak: Kom in, gij gezegende des Heeren; waarom staat gij.daarbuiten? Ik heb het huis opgeruimd, en voor de kameelen óók plaats gemaakt.

33 Alzoo bracht hij den man in het huis, en ont-toorade do kameelen, en gaf hun stroo en voeder, en water om zijne voeten te wasschen en die der mannen diè met hein waren,

33 en zette hem spijs voor. Maar hij sprak: Ik znl niet eten voordat ik mijne zaak heb voorgesteld. Zij antwoordden : Spreek.

34 Toen sprak hij: Ik ben Abrahams knecht;

35 en de Heer heeft mijnen lieer rijkelijk gezegend, en die is groot geworden; en hij heeft hem gegeven schapen en ossen, zilver en goud, knechten en maagden, kameelen en ezels.

30 Daarenboven heeft Sara, de huisvrouw mijns heeren, mijnen heer in haren ouderdom een zoon gebaard; dien heeft hij gegeven al wat hij heeft.

37 En mijn heer heeft een eed van mij genomen en gezegd: Gij zult voor mijnen zoon geen vrouw nemen van de dochters der Kanaiinieten in wier land ik w^?oon;

38 maar trek heen naar mijns vaders huis en naar mijn geslacht, neem aldaar voor mijnen zoon eene vrouw.

39 Maar ik sprak tot mijnen heer: Hoe zoo die vrouw mij niet wilde volgen?

40 Toen sprak hij tot mij: De Heer, voor wien ik wandel, zal zijnen Engel met u zenden en genade tot uwe reis geven, dat gij voor mijnen zoon eene vrouw neemt van mijne maagschap en van mijns vaders huis.

41 Alsdan zult gij van mijnen eed ontslagen zijn, als gij tot mijne maagschap komt; geven zij zo u niet, zoo zijt gij van mijnen eed ontslagen.

43 Alzoo kwam ik heden

tot de fontein en sprak; lieer, God van mijnen lieer Abraliam, hebt jïij genade tot mijne reis gegeven waar-licen ik gereisd ben,

43 zie, zoo sta ik hier bij de waterfontein: wanneer nu eeno maagd uitkomt om te scheppen, en ik tot haar zeg: Geef mij een weinig water te drinken uit uwe kruik,

44 en zij zeggen zal: Drink gij, ik zal voor uwe kameelen óók scheppen: dat deze dan de vrouw zij welke de Heer voor den zoon mijns heeren voorzien heeft.

45 Eer ik nu zulke woorden uitgesproken had in mijn hart, zie, toen kwam Ke-bekka uit met eene kruik op haren schouder, en klom af naar do fontein en schepte. Toen sprak ik tot haar: Geef mij te drinken.

46 En zij nam schielijk de kruik van haren schouder en sprak: Drink, en ik zal uwe kameelen óók drenken. Alzoo dronk ik, en zij drenkte de kameelen óók.

47 En ik vroeg haar en sprak: Wiens dochter zijt gij ? Zij antwoordde: Ik ben de dochter van Bethuël, den zoon van Nahor, dien Milka hem gebaard heeft. Toen hing ik een spansel aan haar aangezicht en armringen aan hare handen,

48 en boog mij en aanbad den Heer, en loofde den Heer, den God van mijnen heer Abraham, die mij op den rechten weg geleid had, opdat ik voor zijnen zoon de dochter van den broeder mijns heeren nemen zou.

49 Zijt gij het nu die aan mijnen heer vriendschap en trouw wilt bewijzen, zoo zegt het mij; zooniet, zegt het mij óók: opdat ik mij wende ter rechter- of ter linkerhand.

50 Toen antwoordden La-ban en Bethuël cn spraken: Dat komt van den Heer, daarom kunnen wij geen kwaad noch goed tot u zeggen:

51 daar is Eebekka vóór u, neem haar cn trek heen; dat zij de vrouw zij van den zoon uws heeren, zooals de Heer gesproken heeft.

5 3 Toen Abrahams knecht deze woorden hoorde, boog hij zich voor den Heer ter aarde,

53 en haalde zilveren en gouden kleinoodien cn kleederen uit, en gaf ze Eebekka; en aan haren broeder en aan hare moeder gaf hij kostbaarheden.

54 Toen at en dronk hij benevens de mannen die bij hem waren, en zij bleven

daar den naclit over; maar 's morgens stond hij op en sprak: Laat mij trekken naar mijnen lieer.

55 Maar haar broeder en hare moeder spraken: Laat toch do jongedochter een dag of tien bij ons blijven; daarna zult gij heentrekken.

5 6 Toen sprak hij tot hen: Houdt mij niet op, want de Heer heeft genade tot mijne reis gegeven. laat mij naar mijnen heer trekken.

57 Toen spraken zij: Laat ons de jongedochter roepen, en vragen wat zij daarvan zegt.

58 En zij nepen Eebek-ka en spraken tot haar: Wilt gij met dezen man heentrekken? Zij antwoordde : Ja ik wil met hem trekken.

59 Alzoo lieten zij hunne zuster Eebekka heentrekken, alsmede hare voedster, met Abrahams knecht en zijne mannen.

60 En zij zegenden Eebekka en spraken tot haar: Gij onze zuster, word tot vele duizendmaal duizenden, en uw zaad bezitte de poort zijner vijanden.

61 Alzoo maakte Eebekka zich op met harejonge-doohters, en zij zetten zich op de kameelen en trokken den man achterna; en de knecht nam Eebekka aan, en trok heen.

63 Isaiik nu kwam van den put des levenden en zienden; want hij woonde in het land naar het zuiden.

63 En Isaiik was uitgegaan om te bidden op het veld omtrent den avond, en hief zijne oogen op, en zag dat daar kameelen aankwamen.

64 En Eebekka hief hare oogen op, en zag Isaiik; toen gleed zij van den kameel af,

65 en sprak tot den knecht: Wie is de man die ons tegenkomt op het veld ? De knecht sprak: Dat is mijn heer. Toen nam zij den sluier en bedekte zich.

66 En de knecht verhaalde Isaiik alle zaken welke hij verricht had.

67 Toen bracht Isaiik haar in de hut van zijne moeder Sara, en nam Eebekka en zij werd zijne vrouw, en hij kreeg haar lief. Alzoo werd Isaiik getroost over zijne moeder.

HOOFDSTUK 25.

1 Abraham nam wederom eene vrouw, genaamd Ke-tura.

3 Die baarde hem Zimran en Joksan, Medan en Mi-dian, Jisbak en Suah.

3 En Joksau verwekte SoLeba en Dedan. De kinderen van Dedan nu waren de Assurieten, Letusieten en Leiimmieten.

4 De kinderen van Midian waren Efa, Efer, Henoch, Abida en Eldaii: deze allen zijn kinderen van Ketura.

5 En Abraham gaf al zijn goed aan Isaiik;

6 maar aan de kinderen welke hij had van de bijwijven gaf hij geschenken, en liet ze, terwijl hij nog leefde, van zijnen zoon Isaiik wegtrekken, oostwaarts naar het land van het oosten.

7 Dit nu is Abrahams ouderdom dien hij geleefd heeft: lionderd vijfenzeventig jaar; _

8 en hij nam af, en stierf in een genisten ouderdom, toen hij oud en des levens zat was, en werd verzameld tot zijn volk.

9 En zijne zonen Isaiik en Ismaël begroeven hem in de dubbele spelonk op den akker van Efron den zoon van Zohar, den He-thiet, die ligt tegenover Mamré,

10 in het veld dat Abraham gekocht liad van de kinderen van Heth; daar is Abraham begraven, benevens zijne huisvrouw Sara.

11 En na Abrahams dood zegende God Isaiik zijnen zoon; en hij woonde bij den put des levenden en zienden.

13 Dit is het geslacht van Ismaël, Abrahams zoon, dien Hagar, Sara's dienstmaagd uit Egypte, hem baarde.

13 En dit zijn de namen der kinderen van Ismaël, naar welke hunne geslachten genoemd zijn. De eerstgeboren zoon van Ismaël Nebajoth, Kedar, Adbeël, Mibsam,

14 Misma, Duma, Massa,

15 Hadar, Tema, Jetur, Nafis, en Ivedma.

16 Deze zijn de kinderen van Ismaël, benevens hunne namen, naar hunne gehuchten en steden: twaalf vorsten over hunne lieden.

17 En dit is Ismaëls ouderdom; honderd zevenendertig jaar; en hij nam af en stierf, en werd verzameld tot zijn volk.

IS En zij woonden van Havila tot Sur toe, tegenover Egypte, als men naar Assyrië gaat; en hij liet zich neder voor al zijne broeders.

19 Dit is het geslacht van Isaiik, Abrahams zoon. —• Abraham verwekte Isaiik.

20 Isaiik nu was veertig jaar oud toon hij tot vrouw nam Eebekka, de dochter

van Betliuël den Syriër van Mesopotamiö, de zuster van Laban den Syriër.

SI En Isaiik bad den Heer in liet bijzijn van zijne huisvrouw, want zij was onvruchtbaar; en de Heer liet zich van hem verbidden, en Eebekka zijne huisvrouw werd zwanger.

22 En de kinderen stieten elkander in haar lichaam. Toen sprak zij: Als het mij zóu zoude gaan, waarom ben ik dan zwanger geworden? En zij ging heen om den Heer te vragen.

23 En de Heer sprak tot haar: Twee volken zijn in uw lichaam, en tweeërlei lieden zullen zich scheiden uit uw lichaam; en het ecne volk zal sterker zijn clan het andere, en de oudere zal den jongere dienen.

34 Als nu de tijd kwam dat zij baren moest, zie, toen waren tweelingen in haar lichaam.

35 De eerste die er uitkwam was roodachtig, geheel ruw als eene vacht; en zij noemden hem Esau.

26 Terstond daarna kwam zijn broeder tevoorschijn, die hield met zijne hand Esaus verze; en men noemde hem Jakob. Zestig jaar was Isaak oud toen zij geboren werden.

37 Toen nu de jongens groot werden, werd Esau een jager en een akkerman; en Jrkob, een eenvoudig man, woonde in hutten.

38 En Isaiik liad Esau lief en at gaarne van zijn wildbraad; maar Eebekka had Jakob lief.

39 Eu Jakob kookte een gerecht. Toen kwam Esau van het veld, en was moede,

30 en sprak tot Jakob: Laat mij dat roode gerecht proeven, want ik ben moede: daarom heet hij Edom.

31 Maar Jakob sprak: Verkoop mij heden uwe eerstgeboorte.

33 Esau antwoordde: Zie, ik moet toch sterven; waartoe mij dan de eerstgeboorte?

33 Jakob sprak: Zweer mij dan heden. En hij zwoer hem, en verkocht akoo aan Jakob zijne eerstgeboorte.

34 Toen gaf Jakob hem brood en het linzegerecht; en hij at en dronk, en stond op en ging heen: alzoo verachtte Esau zijne eerstgeboorto.

HOOFDSTUK 26.

1 En er kwam eene duurte in het land, behalve de eerste die ten tijde van Abraham geweest was. Toen trok Isaiik tot Abimélech den

GENE!

koning der Filistijnen, naar Gerar.

3 Toen verscheen hem de lieer en sprak: Trek niet naar Egypte, maar blijf in het land hetwelk ik u zeg:

3 wees een vreemdeling in dit land; en ik wil met u zijn en u zegenen, want u en uwen zade zal ik al deze landen geven, en ik zal mijnen eed bevestigen dien ik uwen vader Abraham gezworen heb;

4 en ik wil uw zaad vermenigvuldigen als de sterren aan den hemel, en zal uwen zade al deze landen geven, en door uw zaad zullen alle volken der aarde gezegend worden:

5 daarom dat Abraham mijne stem gehoorzaam geweest is, en heeft onderhouden mijne rechten, mijne geboden, mijne inzettingen en mijne wetten.

6 Alzoo woonde Isailk te Gerar;

7 en als de lieden van die plaats wegens zijne huisvrouw vraagden, sprak hij: Zij is mijne zuster; want hij vreesde te zeggen: Zij is mijne huisvrouw: zij mochten mij om Eebekka doo-den; want zij was schoon van aangezicht.

8 Als hij nu een langen tijd daar geweest was, zag

SIS 26. 47

Abimélech de koning der Filistijnen door het venster, en werd gewaar dat Isaiik schertste met zijne huisvrouw Eebekka.

9 Toen riep Abimélech Isaiik cn sprak: Zie, zij is uwe huisvrouw: hoe hebt gij dan gezegd: Zij is mijne zuster? Isaiik antwoordde hem: Ik dacht, ik zoude misschien harentwege moeten sterven.

10 Abimélech sprak: quot;Waarom hebt gij ons dat gedaan? Het had lichtelijk kunnen gebeuren dat iemand van liet volk zich bij uwe huisvrouw had gelegd, en gij dus eene schuld over ons gebracht hadt.

11 Toen gebood Abimélech aan al het volk en sprak: Wie dezen man of zijne huisvrouw aanraakt, die zal den dood sterven.

13 En Isaiik zaaide in dat land, en kreeg in dat jaar aan vruchten honderdvoudig, want de Heer zegende hem.

13 En hij werd een groot man, en nam gestadig toe, totdat hij zeer groot werd;

14 zoodat hij vele goederen had aan klein en groot vee, cn een groot huisgezin. Daarom benijdden de Filistijnen hem,

15 en stopten al de putten toe, welke de kneeüten zijns vaders gegraven hadden ten tijde van zijnen vader Abraham, en vulden ze met aarde.

16 En Abimélech sprak tot hem: Trek van ons, want gij zijt ons te machtig geworden.

17 Toen trok Isaak vandaar en sloeg zijne tent op in het dal Gerar, en woonde aldaar.

18 En hij liet de waterputten weder opgraven, welke zij ten tijde van zijnen vader Abraham gegraven hadden, welke de Filistijnen toegestopt hadden na Abrahams dood, en noemde ze met dezelfde namen met welke zijn vader die genoemd had.

19 Ook groeven Isaüks knechten in dat dal, en vonden aldaar een put van levend water;

20 maar de herders van Gerar twistten met de herders van Isaiik en zeiden: Dit water behoort ons toe: toen noemde hij dien put Esek, omdat zij hem daar onrecht gedaan hadden.

21 Toen groeven zij een anderen put, daarover hadden zij ook twist: daarom noemde hij hem Sitna.

22 Toen begaf hij zich vandaar, en groef een anderen put, daarover twistten zij niet: daarom noemde hij hem Behoboth, en sprak: Nu heeft de Heer ons ruimte gemaakt, en ons laten «assen in het land.

23 Daarna trok hij vandaar naar Tter-Scba.

2-1' En de Heer verscheen hem in dien nacht, en sprak: Ik ben de God van uwen vader Abraham: vrees niet, want ik ben met u, en wil u zegenen en uw zaad vermenigvuldigen, wegens mijnen knecht Abraham.

2 3 Toen bouwde hij aldaar een altaar, en predikte den naam des Heeren, en richtte aldaar zijne hut op; en zijne knechten groeven aldaar een put.

26 En Abimélech ging tot hem van Gerar, met Ahuzzath zijnen vriend en Pichol zijnen krijgsoverste.

27 Maar Isaiik sprak tot hen: Waarom komt gij tot mij; gij haat mij immers en hebt mij van u verdreven?

28 Zij spraken: Wij zien met ziende oogen, dat de Heer met u is; daarom spraken wij: Een eed zal tusschen ons en u zijn, en wij willen een verbond met u maken,

29 dat gij ons geen schade

doet, gelijk wij u niet aangeraakt hebben en gelijk wij u niet dan alleen goed-gedaan hebben, en u in vrede hebben laten vertrekken : gij zijt nu de gezegende des Heeren.

30 Toen maakte hij hun een maaltijd, en zij aten en dronken.

31 En 's morgens stonden zij vroeg op, en de één zwoer den ander; en Isailk liet hen gaan, en zij trokken in vrede van hem.

32 Tenzeltden dage .kwamen Isailks knechten en zeiden hem van den put dien zij gegraven hadden, en spraken tot hem: Wij hebben water gevonden.

33 En hij noemde hem Seba: daarvan heet de stad Ber-Séba tot op den dag van heden.

34 Toen Esau veertig jaar oud was, nam hij tot vrouw Judith, de dochter van Beëri den Hethiet, en Basmath, de dochter van Elon den Hethiet.

35 Die beiden waren Isailk en Rebekka tot hartzeer.

HOOFDSTUK 27.

1 En het gebeurde toen Isailk oud was geworden, en zijne oogen te donker werden om te zien, dat hij Esau zijnen oudsten zoon riep, en tot hem sprak: Mijn zoon! en hij antwoordde hem: Hier ben ik.

2 En hij sprak: Zie, ik ben oud geworden, en weet niet wanneer ik sterven zal:

3 neem dan nu uw gereedschap , den koker en boog, en ga naar het veld en vang mij een wildbraad;

4 en maak mij een gerecht zooals ik het gaarne heb, en breng het mij hier om te eten; opdat mijne ziel u zegene eer ik sterf.

5 Rebekka nu hoorde deze woorden welke Isailk tot zijnen zoon Esau zeide. En Esau ging heen naar het veld om een wildbraad te jagen, opdat hij het tehuis bracht.

C Toen sprak Eebekka tot Jakob haren zoon: Zie, ik heb uwen vader hoeren spreken met Esau uwen broeder, en zeggen:

7 Breng mij een wildbraad en maak mij een gerecht, opdat ik ete en u zegene voor den Heer, eer ik sterf.

8 Hoor dan nu, mijn zoon, naar mijne stem, wat ik u gebied:

9 ga heen naar de kud;le, en haal mij t wee goede bokjes, opdat ik uwen vader daarvan een gerecht make

BO

zooals hij het gaarne heeft.

10 Dat zult gij uwen vader binnenbrengen ora te eten, opdat hij u zegene voor zijnen dood.

11 Maar Jakob spralc tot zijne moeder Itebekka: Zie. mijn broeder Esau is ruw, en ik ben glad :

13 mijn vader mocht mij eens betaston, en dan zou ik bij hem geacht wordén als wilde ik hem bedriegen, en ik zou oen vloek over mij brengen en niet een zegen.

13 Toen sprak zijne moeder tot hem: De vloek zij op mij, mijn zoon: luister slechts naar mijne stem, ga heen cn haal zo mij.

14 Toen ging hij heen en haalde ze, en bracht ze aan zijne moeder. Toen maakte zijne moeder een gerecht zooals zijn vader het gaarne had,

15 en nam van Esau, Laren oudsten zoon, de kostelijke kleederen, welke zij bij zich tehuis had, en trok ze Jakob haren jongsten zoon aan;

1G maar de vellen van de bokjes trok zij hem om zijne handen en waar hij glad was aan den hals,

17 en gaf alzoo het eten met brood, zooals zij het gereedgemaakt had, haren zoon Jakob in zijne hand.

18 En hij ging binnen tot zijnen vader en sprak: Mijn vader! Hij antwoordde: Hier ben ik; wie zijt gij, mijn zoon?

19 Jakob sprak tot zijnen vader: Ik ben Esau, uw eerstgeboren zoon; ik heb gedaan zooals gij mij gezegd ïiebt; sta op, ga zitten en eet van mijn wildbraad, opdat uwe ziel mij zegene,.

20 Maar Isaak sprak tot zijnen zoon: Mijn zoon, hoe hebt gij het zoo schielijk gevonden? Hij antwoordde: De Feer uw God verleende het mij.

21 Toen sprak Isaak tot Jakob: Treed herwaarts, mijn zoon, opdat ik u betaste , of gij mijn zoop Esau zijt of niet.

22 Alzoo trad Jakob tot zijnen vader Isaak, en toen hij hem betast had sprak hij: De stem is Jakobs stem, maar de handen zijn Esaus handen.

23 En hij kende hem niet; want zijne handen w^Taren ruw, gelijk Esaus zijns broeders handen, en hij zegende hem,

24 en sprak tot hem: Zijt gij mijn zoon Esau? Hij antwoordde: Ja ik ben het.

25 Toen sprak hij: Breng het mij dan hier, mijn zoon, dat ik ete van uw wildbraad, opdat mijne ziel u

zogene. Toen bracM liij liet hem, en hij at; en hij droeg hem ook wijn binnen, en hij dronk.

26 En zijn vader Isaak sprak tot hem: Kom hier en kus mij, mijn zoon.

27 Hij trad toe en kuste hem. Toen rook hij den reuk zijner kleederen, en zegende hem, en sprak: Zie, de reuk mijns zoons is gelijk de reuk des velds hetwelk do Heer gezegend heeft.

28 God geve u van den dauw des hemels en vgn de vettigheid der aarde, en volheid van koren en wijn.

29 quot;Volken moeten u dienen, en geslachten moeten u te voet vallen; word een heer over uwe broeders, en de kinderen uwer moeder moeten u te voet vallen; vervloekt zij wie u vloekt, gezegend zij wie u zegent.

30 Als nu Isaük den zegen over Jakob voleindigd had, en Jakob nauwelijks uitgegaan was van zijnen vader Isaiik, kwam Esau zijn broeder van zijne jacht,

31 en maakte óók een gerecht, en bracht het zijnen vader binnen, en sprak tot hem: Sta op mijn vader, en eet van het wildbraad uws zoons, opdat uwe ziel mij zegene.

32 Toen zeide Isaak zijn vader tot hem: Wie zijt gij ? Hij sprak: Ik bon Esau, uw eerstgeboren zoon.

33 Toen werd Isaük bovenmate ontsteld , en sprak: Wie is dan de jager die het mij gebracht heeft? En ik heb van alles gegeten eer gij kwaamt, en heb hem gezegend: hij zal ook gezegend blijven.

34 Als Esau deze woorden zijns vaders hoorde, kermde hij luid en werd uitermate bedroefd, en sprak tot zijnen vader: Zegen mij óók, mijn vader!

35 Maar hij sprak: Uw broeder is gekomen met list, hij heeft uwen zegen al weg.

36 Toen sprak hij: Hij heet wel Jakob; want hij heeft mij nu tweemaal den voet gelicht: mijne eerstgeboorte heeft hij weg, en zie, nu neemt hij ook mijnen zegen. En hij sprak; Hebt gij dan geen zegen voor mij overgehouden ?

37 Isaiik antwoordde en sprak tot hem: Ik heb hem tot een heer over u gesteld, en al zijne broeders heb ik hem tot knechten gemaakt; met koren en wijn heb ik hem voorzien: wat zal ik nu voorn doen, mijn zoon?

88 Esau sprak tot zijnen vader: Hebt gij dan maar éénen zegen, mijn vader?

Zegen mij ook, mijn vader! En hij hief zijne stem op en weende.

39 Toon antwoordde Isaiik zijn vader cn sprak tot hem: Zie, gij zult ecne vette woning op aarde hebben, en van den dauw des hemels van hoven af.

40 Gij zult u van uw zwaard geneeren, en uwen broeder dienen; er. hot zal geschieden dat gij ook een heer zult worden, en zijn juk van uwen hals rukken.

41 En Esau was vergramd op Jakob om dien zegen met welken zijn vader hem gezegend had, en hij sprak in zijn hart: Do tijd zal haast komen dat mijn vader rouw moet dragen; want ik zal mijnen broeder Jakob ombrengen.

42 Toen werden Eebekka deze woorden van Esau haren oudsten zoon geboodschapt ; en zij zond heen en liet Jakob haren jongsten zoon roepen, en sprak tot hem: Zie, uw broeder Esau dreigt u omtebrengen.

43 Hoor nu naar mijne stem, mijn zoon; maak u op en vlied naar mijnen brooder Laban in Haran,

4i en blijf een wijle tijds bij hem, totdat de gramschap uws broeders zich keere,

45 en totdat zijn toorn tegen u zich van u afwende, en hij vergete wat gij aan hem gedaan hebt: dan zal ik daarna heenzenden en u vandaar laten halen. Waarom zou ik van u beiden beroofd worden op cénen dag?

46 En Eebekka sprak tot Isaiik: Het verdriet mij te leven wegens de dochters van Heth: zoo Jakob eene vrouw neemt van de dochters van Heth, die zijn gelijk de dochters dezes lands, wat baat mij dan het leven?

HOOFDSTUK 28.

1 Toen riep Isaiik zijnen zoon Jakob en zegende hem, en hij gebood hem en sprak tot hem: Neem geen vrouw van de dochteren Kanaiins;

2 maar maak u op en trek naar Mesopotamië, naar het huis van Eethuël, den vader uwer moeder; en neem u aldaar eene vrouw van de dochters van Laban uw moeders broeder.

3 En de almachtige God zegene u, en make u vruchtbaar en vermenigvuldige u, dat gij tot een menigte volkeren wordt;

4 en hij geve u den zegen van Abraham, u en uwen zade met u, opdat gij het land bezit in hetwelk gij een

vreemdeling zijt, hetwelk God aan Abraham gegeven heeft.

5 Dus zond Isailk Jakob heen, om naar Mesopotamië te trekken tot Laban Ee-tlraëls zoon, in Syrië, den broeder vanEebekka, zijne en Esaus moeder.

6 Als uu Esau zag dat Isaiik Jakob gezegend en naar Mesopotamië gezonden had, om aldaar eene vrouw te nemen; en dat hij, toen hij hem zegende, hem gebood en sprak: Gij zult geen vrouw nemen van de dochteren Kanailns;

7 endat Jakob zijnen vader en zijne moeder gehoorzaam was en naar Mesopotamië trok;

8 ook zag dat Isaiik, zijn vader, de dochteren Kanailns niet gaarne zag, —

9 toeu ging hij heen tot Ismaël, en nam, behalve de vrouwen welke hij tevoren had, Mahalath, de dochter van Ismaël Abrahams zoon, de zuster van Nebajoth, tot vrouw.

10 En Jakob trok uit van Ber-Suba en reisde naar Haran,

11 en kwam aan eene plaats, daar bleef hij den nacht over, want de zon was ondergegaan; en hij nam een steen van die plaats, en lei-de dien onder zijn hoofd; en hij leide zich te slapen op die plaats.

12 En hij droomde, en zie, eene ladder stond op de aarde, die met het boveneinde aan den hemel raakte; en zie, de Engelen Gods klommen daarbij op en neder.

13 Eu de Heer stond er bovenop en sprak: Ik ben de Heer, de God Abrahams uws vaders, en de God Isaaks: dat land, op hetwelk gij ligt, wil ik u en uwen zade geven.

LI En uw zaad zal worden als het stof der aarde, en gij zult uitgebreid worden naar het westen, oosten, noorden en zuiden; en door u en uw zaad zullen alle geslachten op aarde gezegend worden.

15 En zie, ik ben met u, en zal u behoeden waar gij heentrekt, en zal u weder hier brengen in dit land; want ik zal u niet verlaten, totdat ik zal gedaan hebben wat ik u gezegd heb. —

10 Toen nu Jakob van zijnen slaap ontwaakte, sprak hij: Gewisselijk is de Heer aan deze plaats, cn ik wist het niet.

17 En hij was bevreesd en sprak: Hoe heilig is deze plaats! Hier is niet

anders dan een liuis Gods, en hier • is de poort des hemels.

18 En Jakob stond des morgens vroeg op, en nam den steen dien hij onder zijn hoofd gelegd had, en richtte hem op tot een teeken, en goot er olie bovenop ;

19 en noemde de plaats Beth-El, tevoren nochtans heette zij de stad Luz.

20 En Jakob deed oene gelofte en sprak: Zoo God met mij zal zijn, en mij behoeden op den weg dien ik reis, en mij brood zal geven om te eten en k leederen om aantetrekken,

21 en mij in vrede weder naarhuis tot mijnen vader zal brengen: zoo zal de Heer mijn God zijn,

23 en deze steen, dien ik opgericht heb tot een teeken , zal een huis Gods worden, en al wat gij mij geeft, daarvan zal ik u de tienden geven.

HOOFDSTUK 20.

1 Toen lichtte Jakob zijne voeten op en ging naar het land dat oostwaarts ligt,

2 en zag om, en zie, daar was een pnt op het veld; en zie, drie kudden schapen lagen daarbij, want uit dien put plachten zij de kudden te drenken; en er lag een groote steen op den mond van den put;

3 en zij plachten al do kudden aldaar te vergaderen, en den steen van den mond des puts aftewentelen, en de schapen te drenken, en leiden dan den steen weder op den mond des puts op zijne plaats.

4 En Jakob sprak tot hen; Lieve broeders, vanwaar zijt gij? Zij antwoordden: Wij zijn van Haran.

5 Eu hij sprak tot hen: Kent gij ook Laban, Nahors zoon ? Zij antwoordden: Wij kennen hem.

6 Hij sprak: Gaat het hem nog wel? Zij antwoordden: Het gaat hem wol; en zie, daar komt zijne dochter Kachel met de schapen.

7 En hij sprak: Het is nog hoog dag, en het is nog geen tijd om het vee binnen te drijven: drenkt de schapen, en gaat heen en weidt zo.

8 Zij antwoordden: Wij kunnen niet, voordat al de kudden tezamengebracht worden on wij den steen van don mond des puts afwentelen, en alzoo de schapen drenken.

9 En terwijl hij nog met hen sprak, kwam Eachel met de schapen haars va-

ders; want zij hoedde de scliapen.

10 Toen nu Jakob Rachel zag, dc dochter van Laban, zijn moeders broeder, en de schapen van Laban, zijn moeders broeder, trad hij toe en wentelde den steen af van den mond des puts, en drenkte de schapen van Laban, zijn moeders broeder.

11 En hij kuste Rachel, en weende overluid;

12 en hij zeide haar, dat I hij haars vaders broeder

was, en de zoon van Re-bekka. Toen liep zij hoen en zeide het aan haren vader.

13 Toen nu Laban hoorde van Jakob, zijn'zusters zoon, liep hij hem tegemoet , en omhelsde en kuste hem, en bracht hem in zijn huis. Toen verhaalde hij aan Laban al deze dingen.

1-1 Toen sprak Laban tot hem: Welaan, gij zijt mijn gebeente en mijn vleesch; en hij bleef een maand lang bij hem.

13 En Laban sprak tot Jakob: Schoon gij mijn broeder zijt, zoudt gij mij daarom voorniet dienen? Zog wat uw loon zal zijn. lö Laban nu had twee dochters, de oudste genaamd Lea , en de jongste Rachel. 17 Maar Lea had een zwak gezicht, Rachel daarentegen was schoon van gestalte en schoon van aangezicht.

18 En Jakob kreeg Rachel lief, en sprak: Ik wil u zeven jaren dienon om Rachel uwe jongste dochter.

19 Laban antwoordde; Het is beter dat ik ze u geef, dan aan een ander: blijf bij mij.

30 Alzoo diende Jakob om Rachel zeven jaren; en zij schenen hem enkele dagen te zijn, zoo lief had hij haar.

21 En Jakob sprak tot Laban: Geef mij mijne huisvrouw, want het is nu de tijd dat ik bij haar ligge.

22 Toen noodigde Laban al de lieden van die plaats, en maakte een bruilotts-maaltijd.

23 Maar des avonds nam hij zijne dochter Lea, en bracht haar tot hem binnen; en hij lag bij haar.

24 En Laban gaf zijne dienstmaagd Zilpa aan zijne dochter Lea tot eene dienstmaagd.

25 Maar des morgens, zie, toen was het Lea. En •hij sprak tot Laban: Waarom hebt gij mij dat gedaan ? Heb ik u niet gediend om Rachel? Waarom hebt gij mij dan bedrogen?

26 Laban antwoordde: Het

is niet de gewoonte in ons land, dat men de jongste geve vóór de oudste.

27 Houd met deze de week uit; dan zal ik u de andere óók geven, voor den dienst dien gij nog zeven jaren bij mij dienen zult.

28 Jakob deed zoo, en Meld de week uit. Toen gaf hij hem Eacliel zijne dochter tot vrouw.

39 En hij gaf z^;jne dienstmaagd Billia aan zijne dochter Eachel, tot eene dienstmaagd.

80 Alzoo lag hij ook bij Eachel; en hij had Eachel liever dan Lea, en diende bij hem ook de andere zeven jaren.

31 Toen nu de Heer zag dat Lea ongeacht was, maakte hij haar vruchtbaar en Eachel onvruchtbaar.

32 En Lea werd zwanger en baarde een zoon, dien noemde zij Euben, en sprak: De Heer heeft mijne ellende aangezien, nu zal mijn man mij liefhebben.

33 En zij werd wederom zwanger en baarde een zoon, en sprak: De Heer heeft gehoord dat ik ongeacht ben, en heeft mij dezen óók gegeven; en zij noemde hem Simeon.

3-1 Wederom werd zij zwanger en baarde een zoon, en sprak: Nu zal mijn man zich weder bij mij voegen, want ik heb hem drie zonen gebaard; daarom noemde zij hem Levi.

35 Ten vierden male werd zij zwanger en baarde een zoon, en sprak: Nu zal ik den Heer danken; daarom noemde zij hem Juda. En zij hield op kinderen to Baren.

HOOFDSTUK 30.

1 Toen nu Eftcliel zag dat zij Jakob niet baarde, benijdde zij hare zuster, en sprak tot Jakob: Geef mij ook kinderen; of indien niet, dan sterf ik.

2 Maar Jakob werd zeer toornig op Eachel en sprak: Ik ben immers God niet, die u uws lichaams vrucht niet geven wil?

3 Maar zij sprak: Ziedaar is mijne dienstmaagd Bilha, leg u bij haar, opdat zij op mijnen schoot bare en ik ook door haar gebouwd worde.

4 En alzoo gaf zij hem Bilha hare dienstmaagd tot vrouw, en Jakob leide zich bij haar.

5 Dus werd Bilha zwanger en baarde Jakob een zoon:

6 toen sprak Eachel; God heeft mijne zaak gericht en mijne stem verhoord, en mij

GENES

een zoon gegeven; daarom noemde zij liem Dan.

7 Wederom werd Bilha, Rachels dienstmaagd, zwanger en baarde Jakob den tweeden zoon:

8 toen sprak Kachel: God heeft het gewend met mij en mijne zuster, en ik zal de overhand hebben; en zij noemde hem Naftali.

9 Toen nu Lea zag dat zij ophield met baren, nam zij hare dienstmaagd Zilpa en gaf ze Jakob tot vrouw.

i 10 Alzoo baarde Zilpa, Lea's dienstmaagd, Jakob een zoon:■

11 toen sprak Lea: Tot geluk, en noemde hem Gad.

12 Daarna, baarde Zilpa, Lea's dienstmaagd, Jakob den tweeden zoon:

13 toen sprak Lea: Heil . mij, want de dochters zullen

mij zalig prijzen; en zij noemde hem Aser.

I t Ruben ging uit ten tijde van den tarwenoogst, en vond dudaïm op het veld, en brachtze zijne moeder Lea tehuis. Toen sprak Rachel tot Lea: Geef mij iets van de dudaïm uws zoons.

15 Zij antwoordde: Is het niet genoeg dat gij mij mijnen man genomen hebt, wilt gij ook de dudaïm mijns zoons nemen? Rachel sprak: Welaan, hij zal dezen nacht

1IS 30. S7

bij u slapen voor de dudaïm uws zoons.

16 Toen nu Jakob des avonds van het veld kwam, ging Lea uit hem tegemoet en sprak: Bij mij zult gij liggen , want ik heb u gekocht voor de dudaïm mijns zoons. En hij sliep dien nacht bij haar.

17 En God verhoorde Lea, en zij werd zwanger en baarde Jakob den vijfden zoon,

18 en sprak: God heeft mij beloond, dat ik mijne dienstmaagd aan mijnen man gegeven heb; en zij noemde hem Issaschar.

19 Wederom werd Lea zwanger en baarde Jakob den zesden zoon,

2 0 en sprak: God heeft mij wèl begiftigd, nu zal mijn man weder bij mij wonen, want ik heb hem zes zonen gebaard; en zij noemde hem Zebulon.

21 Daarna baarde zij eene dochter, die noemde zij Dina.

22 Maar God' dacht aan Rachel, en verhoorde haaien maakte haar vruchtbaar.

23 Toen werd zij zwanger en baarde een zoon, en sprak: God heeft mijne versmaad-heid van mij genomen;

24 en zij noemde hem Jozef, en sprak: De Heer geve mij toch nog een zoon daarbij.

35 Toen nu Kachel Jozef gebaard had, sprak Jakob tot Laban: Laat mij vertrekken en reizen naar mijne plaats en in mijn land.

26 Geef mij mijne vrouwen en mijne kinderen, om welke ik u gediend heb, opdat ik vertrekke; want gij weet hoe ik u gediend heb.

27 Laban sprak tot hem: Laat mij genade voor uwe oogen vinden; ik bespeur dat de Heer mij zegent om uwentwil.

28 liepaal mij het loon dat ik u geven zal.

29 Hij nu sprak tot hem: Gij weet hoe ik u gediend heb, en hoe uw vee onder mij geweest is:

80 gij hadt weinig eer ik hier kwam, maar nu is het uitgebreid in menigte, en dc Heer heeft u gezegend onder mijn bestuur; nu, wanneer zal ik mijn huis ook bezorgen?

31 En hij sprak: Wat zal ik u dan geven? Jakob sprak: Gij zult mij niets geven, maar zoo gij doen wilt hetgeen ik u zeggen zal, zoo zal ik wederom uwe schapen weiden en hoeden.

32 Ik zal heden al de kudden doorgaan, en afzonderen al het geplekte en bonte, en al het zwarte onder de schapen, en het bonte en geplekte onder de geiten: wat nu bont en geplekt zal uitvallen, dat zal mijn loon zijn.

33 Zoo zal mijne gerechtigheid heden of morgen voor mij getuigen, wanneer het komt dat ik mijn loon van u nemen zal; alwat niet geplekt of bont of niet zwart zijn zal onder de lammeren en geiten, dat zij dieverij bij mij.

31 Toen sprak Laban: Zie, het zij zooals gij gezegd hebt.

35 En hij zonderde op dien dag af de gesprenkelde en bonte bokken, en alle geplekte en bontegeiten, alles waar slechts iets wits aan was, en alwat zwart was onder de lammeren; en hij stelde het onder de handen zijner zonen,

86 en maakte ruimte, drie dagreizen ver, tusschen hem en Jakob; alzoo weidde Jakob de overige kudde van Laban.

37 Jakob nu nam stokken van groene populierboomen, hazelaren en kastanje, en schilde witte strepen daaraan, dat het witte aan de stokken bloot werd;

38 en hij leide de stokken , welke hij geschild had, in de drinkgoten voor de kudden, die daar moesten

komen om te drinken; opdat zij paren zouden als zij kwamen om te drinken.

39 Alzoo paarden de kudden bij de stokken, en braeli-ten gesprenkelde, geplekte en bonte voort.

40 Toen zonderde Jakob de lammeren at', en deed de afgezonderde kudde bij de geplekte en zwarte onder de kudde van Laban; en hij maakte zieli eeuo eigene kudde, die deed hij bij La-bans kudde niet.

I 41 En wanneer liet do loop | der vroegelingen was, leide I bij do stokken in de goten voor de oogen der kudde, ^; opdat zij bij de stokken

paren zouden;

' 43 maar in den spaden loop leide hij zo daar niet in: al-zoo waren de spadelingen , voor Laban, maar de vroegelingen voor Jakob, rj 43 Hierdoor werd de man bovenmate rijk, zoodat hij ; vele schapen, dienstmaag-den, kameelen en ezels had.

HOOFDSTUK 31.

|

II Toen kwamen de woorden van Labans zonen hom tor oore, dat zij spraken: Jakob heeft al het goed onzes vaders aan zich gebracht, en van onzes vaders goed heeft hij zulken rijkdom verkregen.I Toen kwamen de woorden van Labans zonen hom tor oore, dat zij spraken: Jakob heeft al het goed onzes vaders aan zich gebracht, en van onzes vaders goed heeft hij zulken rijkdom verkregen.

3 En Jakob zag Labans aangezicht aan, en zie, het was niet jegens hem als gisteren en eergisteren.

3 En de Heer sprak tot Jakob: Trek weder naar het land uwer vaderen en tot uwe maagschap; ik zal met u zijn.

4 Toen zond Jakob heen en liet Eaehol en Lea roepen naar het veld bij zijne kudde,

5 en sprak tot haar: Ik zie uws vaders aangezicht, dat het jegens mij niet is gelijk gisteren en eergisteren ; maar de God mijns vaders is met mij geweest.

6 En gij weet dat ik met al mijn vermogen uwen vader gediend heb.

7 En hij heeft bedrieglijk met mij gehandeld, en nu tienmaal mijn loon veranderd; maar God hoeft het hem niet toegelaten, dat hij mij schade deed.

8 Wanneer hij sprak: Do bonte zullen uw loon zijn, zoo droeg de geheele kudde bonte; en wanneer hij sprak : De gesprenkelde zullen uw loon zijn, zoo droeg de geheele kudde gesprenkelde.

9 Alzoo heeft God de goederen uws vaders hem ontrukt en ze aan mij gegeven.

10 Want als de tijd des parens kwam, hief ik mijne

oogen op en zag in een droom, en zie, de bokken sprongen op de gesprenkelde, geplekte en lionte schapen.

11 En de Engel Gods sprak tot mij in een droom: Jakob! En ik antwoordde: Hier ben ik.

12 En liij sprak: Hef uwe oogen op en zie, de bokken springen op de gesprenkelde, geplekte en bonte kudde; want ik heb allers gezien wat Laban u doet.

13 Ik ben de God van Beth-El, waar gij den steen gezalfd en waar gij mij eene gelofte gedaan hebt: nu, maak u op en trek uit dit land, en trek weder in het land uwer maagschap.

11 Toen antwoordden Ea-chel en Lea en spraken tot hem: Wij hebben immers geen deel noch erf meer in onzes vaders huis.

15 Hij heeft ons gehouden als vreemden; want hij heeft ons verkocht, en ons loon verteerd.

16 Daarom heeft God onzen vader zijnen rijkdom ontrukt voor ons en onze kinderen; nu dan, al wat God u gezegd heeft, doe dat.

17 Alzoo maakte Jakob zich op en voerde zijne kinderen en vrouwen weg op kameelen,

18 en voerde al zijn vee weg, en al zijne have welke hij in Mcsopotamic verworven had, om tot zijnen vader Isaiik te komen in het land Kanaiin.

19 Laban nu was gegaan om zijne kudde te scheren. En Eachel stal de afgoden haars vaders.

20 Alzoo ontstal Jakob zich aan het hart van Laban den Syriër, daarmede dat hij hem niet bekendmaakte dat hij vlood.

21 Alzoo vlood hij en al wat het zijne was, en hij maakte zich op en trok de rivier over, en keerde zijn aangezicht naar het gebergte Gi-lead.

22 Ten derden dage werd het Laban gezegd, dat Jakob gevloden was.

23 En hij nam zijne broeders tot zich en joeg hem achterna, zeven dagreizen ver, en haalde hem in op het gebergte Gilead.

24 Maar God kwam tot Laban den Syriër in een droom des nachts, en sprak tot hem; Wacht u dat gij met Jakob niet anders spreekt dan vriendelijk.

25 En Laban naderde Jakob ; Jakob nu had zijne hut opgeslagen op het gebergte, en Laban met zijne broeders sloeg zijne tenten óók op op het gebergte Gilead.

26 Toen sprak Laban tot Jakob: Wat hebt gij gedaan, dat gij aan mijn liart ontstolen hebt, en hebt mij mijne dochters ontvoerd, even alsof zij door lietzwaard gevangen waren?

27 Waarom zijt gij heimelijk gevloden en hebt u aan mij ontstolen, en hebt het mij niet te kennen gegeven, opdat ik u geleid had met vreugde, met zingen, mot trommels en harpen?

28 En gij hebt mij mijne kinderen en dochters niet laten kussen? Nu, gij hebt dwaas gedaan.

29 En ik had wel zooveel macht dat ik u kwaad had kunnen doen; maar de God nws vaders heeft gisteren tot 'anij gezegd: Wacht u dat •gij met Jakob niet anders dan vriendelijk spreekt.

30 En dewijl gij dan toch ' vertrekken wilt en zoozeer

verlangt naar uws vaders huis —• waarom hebt gij mijne goden gestolen?

31 Jakob antwoordde en sprak tot Laban: Ik vreesde en dacht dat gij mij uwe dochters zondt onttrekken.

32 Maar bij wien gij uwe goden vindt, die sterve hier voor onze broeders; zoek het uwe bij mij en neem liet weg. Maar Jakob wist niet dat Eachel ze «estolen had.

33 Toen ging Laban in de hut van Jakob en Lea, en van beide de dienstmaagden, en vond niets; en hij ging uit Lea's hut in de hut van Eachel.

34 Toen nam Kachel de afgoden en verborg ze onder het zadeltuig der kameelen, en ging daarop zitten; en Laban doorzocht de geheele hut en vond niets.

35 Toen sprak zij tot haren vader; Mijn heer, wees niet toornig, omdat ik voor ii niet kan opstaan; want het gaat mij naar de wijzo der vrouwen. Alzoo vond hij de afgoden niet, hoezeer hij ook zocht.

36 En Jakob werd toornig en bestrafte Laban, en sprak tot hem: Wat heb ik misdaan of gezondigd, dat gij mij zoo vijandig zijt?

37 Gij hebt al mijn huisraad betast; wat hebt gij van uw huisraad gevonden? Leg het hier voor mijne en uwe broeders neder, dat zij tusschen ons beiden richten.

3 8 Deze twintig jaren ben ik bij u geweest: uwe schapen en geiten zijn niet onvruchtbaar geweest; de rammen uwer kudde heb ik nooit gegeten;

39 wat de dieren verscheurden en ik u niet bracht, dat moest ik u be-

taleu; gij hebt het van mijne hand geëischt, hetzij dat het mij bij dag of bij nacht ontstolen was.

40 Des daags versmachtte ik van hitte en des nachts van koude, en geen slaap kwam in mijne oogen. i 41 Alzoo heb ik deze twintig jaren in uw huis gediend, veertien om uwe dochters en zes om uwe kudde; en gij hebt mijn loon tienmaal veranderd.

43 En was de God mijns ^vaders, de God van Abraham en de vreeze Isaiiks, niet op mijne zijde geweest, gij hadt mij ledig laten heentrekken; maar God heeft mijne ellende en moeite aangezien en heeft u gisteren bestraft.

43 Laban antwoordde en sprak tot Jakob: Deze dochters zijn mijne dochters, en deze kinderen zijn mijne kinderen, en deze kudden zijn mijne kudden, en al-wat gij ziet dat is het mijne: wat kan ik heden aan mijne dochters of hare kinderen die zij gebaard hebben doen?

44 Kom dan en laat ons een verbond maken, ik en gij, hetwelk tot een getuigenis zij tusschenmij enn.

45 Tóen nam Jakob een steen en richtte dien op tot een teeken;

46 en hij sprak tot zijne broeders; Eaapt steenen op; en zij namen steenen en maakten een hoop, en zij aten op dien hoop.

47 En Laban noemde hem Jegar-Sahadutha, maar Jakob noemde hem Gal-Ed.

48 Toen sprak Laban: Deze hoop zij heden ten getuige tusschen mij en u. Daarom noemde men hem Gal-Ed.

49 En hij zij tot een wachttoren; want hij sprak: De Heer zie daar in tusschen mij en u, wanneer wij van elkander komen.

50 Zoo gij mijne dochters eenig leed aandoet, of andere vrouwen daarbij neemt, behalve mijne dochters: al is er dan geen menseh bij ons, zie. God is getuige tusschen mij en u.

51 En Laban sprak verder tot Jakob: Zie, dit is de hoop, en zie, dit is het teeken hetwelk ik opgericht heb tusschen mij en u.

52 Deze hoop zij getuige en dit teeken zij óók getuige, dat ik niet overkomen zal tot ii, noch gij overkomen zult tot mij, voorbij dezen hoop en dit teeken, om elkander te benadeel en.

53 De God van Abraham en de God van Nahor en de God huns vaders zij

r

■ ■cchter tussclien ons. En akob zwoer liem bij de reeze zijns vaders Isaiiks. a i En Jakob olierde op ; iet gebergte, en noodigde ijne broeders ten eten; en osn zij gegeten hadden, )leven zij op het gebergte ivernachten. .

55 Maar des morgens tond Laban vroeg op, kuste ,ijne kinderen en doehters m zegende ze, en hij trok leen en kwam weder aan ;ijne plaats.

HOOFDSTUK 32.

Jakob nu trok zijnen iveg; en de Engelen Gods jiitmoetten hem. ^ En toen hij ze zag, iprak hij: Het zijn Gods lieiren, en noemde deze plaats Mahanaïm. ï 3 En Jakob zond boden fvoor zich uitnaar zijnenbroe-'der Esau in het land Seïr, dn de landstreek van Edom, ' 4 en beval hun en sprak: fZegt mijnen heer Esau aldus: Uw knecht Jakob laat n zeggen: Ik ben lang uitgeweest bij Laban tot nu toe;

fi en ik heb runderen en 'ezels, schapen,knechten en maagden; en heb uitgezonden om het u, mijnen heer, bekendtemaken, opdat ik genade in uwe oogen vinde. 0 De boden kwamen we-32. 63

der tot Jakob en zeiden: Wij kwamen bij uwen broeder Esau, en hij trekt u ook tegemoet met vierhonderd man.

7 Toen vreesde Jakob zeer en hij werd bang, en verdeelde het volk dat bij hem was, en de schapen en de runderen en de kameelen, in twee heiren,

8 en sprak: Zoo Esau op het ééne heir aankomt eu het slaat, zoo zal het overgeblevene ontkomen.

9 Yerder sprak Jakob: God van mijnen vader Abraham en God van mijnen vader Isailk, Heer, gij die tot mij gezegd hebt: Trek weder naar uw land en tot uwe maagschap, ik zal u weldoen: —-

10 ik ben te^ gering voor al de barmhartigheid, en vóór al de trouw welke gij aan uwen knecht gedaan hebt; want ik had niet meer dan dezen staf toen ik over dezen Jordaan ging, en nu ben ik twee heiren geworden.

11 Ilsd mij uit de hand mijns broeders, uit de hand van Esau; want ik vrees voor hem, dat hij misschien kome en mij sla, benevens moeder en kinderen.

12 Gij hebt immers gezegd: Ik zal u weldoen, en uw zaad maken als het zand

aan de zee, dat men niet tellen kan wegens de menigte.

13 En Lij bleef dien nacht daar, en hij nam van hetgeen hij voorhanden had een geschenk voor zijnen broeder Esau:

11 tweehonderd geiten, twintig hokken, tweehonderd schapen, twintig rammen ,

15 en dertig zoogende ka-meelinnen met hare veulens, veertig koeien en tien varren, twintig ezelinnen met tien veulens;

lö en gaf ze in de handen zijner knechten, elke kudde afzonderlijk, en sprak tot hen : Gaat voor mij uit, en laat ruimte tusschen de eene kudde en de andere.

17 En hij gebood den eerste, zeggende: Wanneer mijn broeder Esau u ontmoet en li vraagt: Wien behoort gij toe, en waar wilt gij heen, en van wien is hetgeen gij vóór u drijft?

18 zoo zult gij zeggen: Het behoort uwen knecht Jakob toe, die zendt zijnen heer Esau een geschenk en trekt ons achterna.

19 Akoo gebood hij den tweede en den derde, cn allen die achter de kudden gingen, zeggende; Gelijk ik u gezegd heb, zegt zóó tot Esau wanneer gij hem ontmoet;

20 en zegt ook: Zie, uw knecht Jakob is achter ons; want hij dacht: Ik zal hem verzoenen met dit geschenk dat voor mij uitgaat; daarna zal ik hem zien: misschien zal hij mij aannemen.

21 Alzoo ging dat geschenk voor hem uit, maar hij bleef dien nacht bij het heir.'

22 En hij stond in dien nacht op, en nam zijne twee vrouwen en zijne twee dienstmaagden en zijne elf kinderen, cn trok over het veer van de Jabbok;

23 en hij nam ze en voerde ze over het water, zoodat óverkwam wat hij bij zich had.

24 En hij bleef alléén. Toen worstelde een man met hem, totdat de dageraad aanbrak;

25 en toen hij zag dat hij hem niet overmocht, raakte hij het gewricht zijner heup aan, en het gewricht zijner heup werd door dat worstelen met hem verwrongen.

26 En hij sprak: Iaat mij gaan, want de dageraad breekt aan. Maar hij antwoordde: Ik laat u niet los tenzij gij mij zegent.

27 En hij sprak: Hoe heet gij ? Hij antwoordde: Jakob.

28 En hij sprak: Gij zult niet meer Jakob heeten,

maar Israül; want gij hebt met God en met mensclien gestreden, en hebt de overhand behouden.

29 En Jakob vraagde hem en sprak: Zeg toch, hoe heet gij ? En hij sprak: Waarom vraagt gij hoe ik heet? En hij zegende hem aldaar.

30 En Jakob noemde die plaats Pniel; want \_zeide hift ik heb God gezien van aangezicht tot aangezicht, en mijne ziel is genezen.

31 En als h;j door Pnuël kwam, ging de zon voor hem op; en hij hinkte aan zijne heup.

33 Daarom eten de kinderen van Israël tot op den dag van heden geen spanaderen van het gewricht dei-heup, omdat de spanader van het gewricht van Jakobs heup geraakt werd.

HOOFDSTUK 33.

1 Jakob hief zijne oogen op, en zag zijnen broeder Esau komen met vierhonderd mannen; en hij verdeelde zijne kinderen bij Lea en bij Rachel en bij de twee dienstmaagden ,

3 en stelde de dienstmaagden met hare kinderen vooraan , en Lea met hare kinderen achterwaarts, enllachel met Jozef op het laatst.

3 En hij ging voor hen uit, en boog zich zevenmaal ter aarde, totdat hij bij zijnen broeder kwam.

4 Toen liep Esau hem tegemoet , en nam hem in den arm, en viel hem om den hals, en kuste hem; en zij weenden.

5 En hij hief zijne oogen op en zag de vrouwen met de kinderen, en sprak: Wie zijn deze bij u? Hij antwoordde: Het zijn de kinderen welke God uwen knecht verleend heeft.

6 En de dienstmaagden traden toe met hare kinderen, en neigden zich voor hem;

7 Lea trad óók toe met hare kinderen, en zij neigden zich voor hem; vervolgens traden Jozef en Eachel toe, en bogen zich óók voor hem.

8 En hij sprak: Wat wilt gij met al dit heir hetwelk ik ontmoet heb? Hij antwoordde: Om genade te vinden bij mijnen heer.

9 Esau sprak: Ik heb genoeg, mijn broeder: behoud hetgeen gij hebt.

10 Jakob antwoordde: Och neen, heb ik genade gevonden bij u, zoo neem mijn geschenk van mijne hand; want ik zag uw aangezicht als zag ik Gods aangezicht; en laat mij u welbehagen.

11 Neem toch den zegen 1 van mij aan dien ik u toe- j gebracht hel); want God heeft het mij verleend, ik heb van alles genoeg. En hij hield bij hem aan, zoodat hij hot aannam. 13 En hij sprak: Laat ons voorttrekken en reizen; ik zal met u reizen.

13 Maar hij sprak tot hem: Mijn heer, gij weet dat ik jonge kinderen bij mij heb, daarenboven vee en zoogende koeien; wanneer die maar een dag te sterk gedreven werden, zoo zou mij de geheele kudde sterven:

14 mijn heer trekke voor zijnen knecht uit; ik zal op mijn gemak achteraan drijven, alnaardat het vee en de kinderen gaan kunnen, totdat ik bij mijnen heer kom te Seïr.

15 Esau sprak: Dan zal ik echter sommigen van dit volk dat met mij is bij u laten. Hij antwoordde: Wat is dat noodig? Laat mij slechts genade vinden bij mijnen heer.

16 Alzoo trok Esau dien dag wederom zijns weegs naar Seïr toe.

17 En Jakob trok naar Sukkoth , en bouwde zich een huis, en maakte hutten voor zijn vee: daarom heet de plaats Sukkoth.

18 Daarna kwam Jakob behouden tot aan de stad Sichem, die in het land Kanaiin ligt, nadat hij uit Mesopotamië gekomen was, en sloeg zijn leger op voor de stad,

19 en kocht een stuk akker van de kinderen van Hemor, Sichems vader, voor honderd stukken geld; aldaar sloeg hij zijne hutten op,

20 en richtte aldaar een altaar op, en riep den naam van den sterken God van Israël aan.

HOOFDSTUK 34.

1 Dina nu, Lea's dochter, welke zij Jakob gebaard had, ging uit om de dochters van dat land te zien.

2 Toen Sichem, de zoon van Hemor den Heviet, die heer van dat land was, haar zag, nam hij ze en besliep ze en schond ze.

3 En zijn hart hing aan haar; en hij had do jonge-dochter lief, en sprak vriendelijk met haar.

4 En Sichem sprak tot zijnen vader Hemor: Neem deze dochter mij tot vrouw.

5 En Jakob vernam dat zijne dochter Dina geschonden was; en zijne zonen waren met het vee op het

veld, en Jakob zweeg totdat zij kwamen.

6 Toen ging Hemor, Si-cliems vader, uit tot Jakob om met hem te spreken.

7 Ondertussclien kwamen Jakobs zonen van het veld; en als zij het hoorden, verdroot het de mannen, en zij werden zeer toornig, dat hij eene dwaasheid aan Israël begaan en Jakobs dochter beslapen had; want zoo behoorde het niet te zijn.

8 Toen sprak Hemor met hen, zeggende: Mijns zoons Sichems hart haakt naar uwe dochter: eilieve, geeft ze hem tot vrouw.

9 Maakt vriendschap met ons, geeft ons uwe dochters en neemt gij onze dochters;

10 en woont bij ons: het land zal u open zijn; woont en handelt en gewint daarin.

11 En Sichem sprak tot haren vader en tot hare broeders: Laat mij genade bij u vinden ; wat gij mij zegt, dat wil ik geven.

12 Eischt vrij van mij den bruidsschat en het geschenk, ik wil het geven zooals gij het eischt: geeft mij slechts de jongedoch-ter tot vrouw.

13 Toen antwoordden Jakobs zonen aan Sichem en zijnen vader Hemor bedrieglijk, omdat hunne zuster Dina geschonden was,

14 en zeiden tot hen: Wij kunnen dat niet doen, dat wij onze zuster aan een onbesneden man geven; want dat zou ons eene schande zijn.

15 Maar dan zullen wij u te wille zijn, als gij ons gelijk wordt, en alwatmannelijk oiifler u is besneden wordt;

16 dan zullen wij u onze dochters geven, en uwe dochters voor ons nemen, en bij u wonen, en één volk zijn.

17 Maar zoo gij niet toestaat u te besnijden, zoo zullen wij onze dochter nemen en heentrekken.

18 Deze woorden bevielen Hemor en zijnen zoon wèl;

19 en de jongeling vertraagde niet om het te doen; want hij had behagen in Jakobs dochter, en hij was geëerd boven allen in zijns vaders huis.

3U Toen kwamen zij, Hemor en zijn zoon Sichem, in de stadspoort, en spraken met de burgers van hunne stad, zeggende:

31 Deze lieden zijn vreedzaam bij ons, en willen in het land wonen en handelen ; nu is het land groot genoeg voor hen; wij willen

ons hunne docliters tot vrouwen nemen, en onze docliters aan hen geven.

33 Maar dan alleen zullen zij ons te wille zijn, om bij ons te wonen en één volk met ons te worden, wanneer wij alwat mannelijk onder ons is besnijden gelijk zij besneden zijn.

33 Hun vee en hunne goederen en alwat zij hebben zal het onze zijn , als wij hun slechts te wille zijn, opdat zij bij ons wonen.

34 En zij hoorden naar Hemor en Sichem zijnen zoon, allen die te zijner stadspoort uit- en ingingen, en zij besneden alwat mannelijk was dat ter poort zijner stad uit- en inging.

35 En op den derden dag, als het hun smartte, namen twee van Jakobs zonen, Simeon en Levi, broeders van Dina, elk zijn zwaard, en gingen stoute-lijk de stad in, en doodden alwat mannelijk was,

26 en doodden ook He-mor en zijnen zoon Sichem met de scherpte des zwaards, en namen Dina uitSichems huis eji gingen weg. 37 Toen kwamen Jakobs zonen over de verslagenen en plunderden de stad, omdat zij hunne zuster geschonden hadden;

38 en namen hunne schapen , runderen, ezels, en wat in de stad en op het veld was;

39 en al hunne have, en al hunne kinderen en vrouwen namen zij gevangen, en plunderden alwat binnens-nuis was.

30 En Jakob sprak tot Simeon en Levi: Gij hebt' mij ongeluk aangericht, dat ik in kwaden reuk ben bij de inwoners des lands, de Kanaiinieten en Eerezieten; en ik ben een kleine menigte: wanneer zij zich nu verzamelen over mij, zoo zullen zij mij verslaan; aldus zal ik verdelgd worden benevens mijn huis.

31 Maar zij antwoordden: Zou hij dan met onze zuster als met eene hoer handelen ?

HOOFDSTUK 35.

1 En God sprak tot Jakob: Maak u op en trek naar Both-El, en woon aldaar; en maak aldaar een altaar voor dien God, die u verscheen toen gij vloodt voor uwen broeder Esau.

3 Toen sprak Jakob tot zijn huisgezin en tot allen die met hem waren: Doet van u weg de vreemde goden die onder u zijn, en reinigt u, en verandert uwe kleederen;

3 en iticaken wij ons op en trekken wij naar Beth-El, opdat ik aldaar een altaar sticlite voor dien God, die mij verhoord heeft in den tijd mijner droefenis, en met mij geweest is op den weg dien ik getrokken ben.

4 Toen gaven uij hem alle vreemde goden die onder hunne handen waren, en hunne oorspansels; en hij begroef ze onder een eik die bij Sichem stond.

5 En zij trokken uit; en de vreeze Gods kwam over de steden die rondom hen lagen, zoodat zij Jakobszonen niet najoegen.

fi Al/.oo kwam Jakob te Luz in het land Ivanailn, dat lteth-El genaamd is, alsmede al het volk dat met hem was;

7 en hij bouwde aldaar een altaar, en noemde de plaats El Beth-El, omdat God aldaar aan hem geopenbaard werd toen hij voor zijnen broeder vlood.

8 Toen stierf Dehora, lïe-bekka's voedster, en werd begraven onder Beth-El, onder den eik; en die werd genoemd de klaageik.

9 En God verscheen Jakob •wederom, nadat hij uit Me-_sopotamië gekomen was; en yj zegende hem,

10 en sprak tot hem: Gij heet Jakob, doch gij zult niet meer Jakob heeten, maar Israel zal uw naam zijn; en alzoo noemt men hem Israël.

11 En God sprak tot hem: Ik ben de almachtige God: wees vruchtbaar en vermenigvuldig u; volken en menigten van volken zullen van u komen, en koningen zullen uit uwe lendenen voortkomen.

13 En dit land, hetwelk ik Abraham en Isaiik gegeven heb, wil ik u geven, en zal het uwen zade geven na u.

13 Alzoo voer God van hem op, van die plaats waar hij met hem gesproken had.

14 Jakob nu richtte een stoenen teeken op aan die plaats waar hij met liem gesproken had, en plengde drankofler daarop en begoot het met olie;

15 en Jakob noemde de plaats, waar God met hem gesproken had, Beth-El.

1G En zij trokken van Beth-El; en toen men nog een stadie van Efratha was, baarde Rachel; en zij had het hard bij het baren.

17 Toen zij het nu zoo hard had in het baren, sprak de vroedvrouw tot haar: Vrees niet, want gij zult weder een zoon hebben.

18 Maar toen haar de ziel

uitging, dat zij sterven moest, noemde zij hem Benoni; maar zijn vader noemde hem Een-jamin.

19 Aldus stierf Rachel; en zij werd begraven aan den weg naar Etratha, dat nu Bethlehem heet.

20 En Jakob richtte een teeken op boven haar graf; dat is het grafteeken van Eachel tot op dezen dag.

31 En Israël trok uit, en richtte eene hut op aan gene zijde van den toren Eder.

22 En het gebeurde als Israël in dat land woonde, dat Ruben heenging en sliep bij Bilha zijns vaders bijwijf; en dat kwam Israël ter oore. Jakob nu had twaalf zonen.

33 De zonen van Lea waren deze: Ruben, Jakobs eerstgeboren zoon, Simeon, Levi, Juda, Issaschar en Zebulon.

2-1 De zonen van Rachel waren: Jozef en Benjamin.

33 De zonen van Bilha, Kachels dienstmaagd: Dan en Naftali.

26 De zonen van Zilpa, Lea's dienstmaagd: Gad en Aser. Dit zijn Jakobs zonen die hem geboren zijn in Me-sopotamië.

27 Ea Jakob kwam tot zijnen vader Isaiik te Mamré in de hoofdstad, Hebron genaamd , waarin Abraham en

Isaiik vreemdelingen geweest zijn.

28 En Isaiik werd honderd en tachtig jaar oud,

39 en nam af en stierf, en werd verzameld tot zijn volk, oud en verzadigd van leven; en zijne zonen Esau en Jakob begroeven hem.

HOOFDSTUK 36.

1 Dit is het geslacht van Esau, die Edom heet. —

2 Esau nam vrouwen van de dochters van Kanaiin: Ada de dochter van Elon den Hethiet, en Aholibama de dochter van Ana, de nicht van Zibeon den Heviet;

3 en Basmath Ismaëls dochter, Nebajoths zuster.

4 Ada nu baarde Elifaz aan Esau; en Basmath baarde Rehuël;

3 Aholibama baarde Jehus, Jaëlam en Korach. Dit zijn Esaus kinderen die hem geboren zijn in het land Kanaiin.

6 En Esau nam zijne vrouwen , zonen en dochters , en alle zielen van zijn huis, zijne have en al het vee, benevens al de goederen welke hij in het land Kanaiin verworven had, en trok van zijnen broeder Jakob naar een ander land;

7 want hunne have was te

groot, zoodat zij hij elkander niet konden wonen, en het land waarin zij vreemdelingen waren vermocht hen niet te dragen wegens de menigte van hun vee.

8 Alzoo woonde Esau op het gebergte Seïr ; en Esau is Edom.

9 Dit is het geslacht van Esau, van welken afkomstig zijn de Edomieten op het gebergte Seïr.

10 Én dit zijn de namen van Esaus kinderen: Elifaz, de zoon van Ada Esaus huisvrouw; Eehuël, de zoon van Basmath Esaus huisvrouw.

11 De zonen nu van Elifaz waren deze: Teman, Omar, Zefo, Gaëtam en Kenaz;

12 en ïimna was een bijwijf van Elifaz Esaus zoon, die baarde hem Amalek: dit zijn de kinderen van Ada Esaus huisvrouw.

13 En dit zijn Eehuëls kinderen: Nahath, Zerah, Samma, Mizza: dit zijn de kinderen van Easmath, Esaus huisvrouw.

14 En de kinderen van A-holibama, Esaus huisvrouw, dochter van Ana, nicht van Zibeon, welke zij Esau baarde, zijn deze: Jehus, Jaëlam en Korach.

15 Dit zijn de vorsten onder Esaus kinderen: de kinderen van Elifaz, Esaus eersten zoon, waren deze: de vorst Teman, de vorst Omar, de vorst Zefo, de vorst Kenaz,

16 de vorst Korach, de vorst Gaëtam, de vorst Amalek: dit zijn de vorsten van Elifaz in het land Edom, en de kinderen van Ada.

17 En dit zijn de kinderen van Eehuël Esaus zoon: de vorst Nahath, de vorst Zerah, de vorst Samma, de vorst Mizza: dit zijn de vorsten van Eehuël in het land der Edomieten, on het zijn de kinderen van Basmath Esaus huisvrouw.

18 Dit zijn de kinderen van Aholibama Esaus huisvrouw: de vorst Jehus, de vorst Jaëlam, de vorst Korach: dit zijn de vorsten van Aholibama de dochter van Ana, Esaus huisvrouw.

19 Dit zijn Esaus kinderen en hunne vorsten: hij is Edom.

20 De kinderen nu van Seïr den Horiet, die in dat land woonden, zijn deze: ■Lotan, Sobal, Zibeon, Ana,

21 Dison, Ezer en Disan: dit zijn de vorsten der Ho-rieten, Seïrs kinderen, in het land Edom.

23 Lotans kinderen nu waren deze: Hori en He-

mam; en Lotans zuster was genaamd ïimna.

23 Sobals kinderen waren deze: Alvan , Manahath, Ebal, Sefo en Onam.

24 Zil)eons kinderen waren deze; Ajja en Ana; deze is die Ana die in de woestijn muildieren vond, toen liij zijns vaders Zibeons ezels weidde.

25 En Ana's kinderen waren deze: Dison en Aholi-liaitia, die de dochter is van Ana.

26 Disons kinderen waren deze: Hemdan, Esban, Ji-thran en Keran.

27 Ezers kinderen waren deze: liilhan, Zaavan en Akan.

28 Disans kinderen waren deze: Uz en Aran.

29 Dit zijn de vorsten der Horieten: de vorst Lotan, de vorst Sobal, de vorst Zibeon, de vorst Ana,

30 de vorst Dison, de vorst Ezer, de vorst Disan: dit zijn de vorsten der Horieten , die geregeerd liebben in het land Seïr.

31 Do koningen nu die in het land Edom geregeerd hebben, eer de kinderen van Israël koningen hadden, zijn deze.

32 Bela, Beors zoon, was koning van Edom; en zijne stad heette Dinhaba.

33 En toon Bela stierf, werd Jobab, Zerahs zoon, van Bozra, koning in zijne plaats.

34 Toen Jobab stierf, werd Husam, uit het land dor Temanieten, koning in zijne plaats.

35 Toen Husam stierf, werd Had ad, Bedadszoon, die de Midianieten sloeg in het veld derMoabieton, koning in zijne plaats; en zijne stad heette Avith.

30 Toen Hadad stierf, roo-eerde Samla van Masreka.

37 Toon Samla stierf werd Saul, uit Eehoboth aan de rivier, koning in zijne plaats.

38 Toen Saul stierf, werd Baallianan, Achbors zoon, koning in zijne plaats.

39 Toen Baalhanan, Achbors zoon, stierf, werd Ha-dar koning in zijne plaats, en zijne stad heette Paü; en zijne huisvrouw heette Mehe-tabeël, Hatreds dochter, die Mezahabs dochter was.

40 Dit zijn de namen der vorsten van Esau naar hunne geslachten, plaatsen en namen: de vorst Timna, de vorst Alva, de vorst Jetheth,

41 de vorst Aholibama, de vorst Ela, de vorst Pinon,

42 de vorst Kenaz, de vorst Teman, de vorst Mibzar,

43 de vorst Magdiël, de vorst Iram: dit zijn do vor-

sten van Edom, zooals zij in hun erfland gewoond hebben; en Esau is de vader der Edomieten.

HOOFDSTUK 37.

1 Jakob nu woonde in liet land in hetwelk zijn vader een vreemdeling geweest was, tc weten in het land Kanailn.

3 En dit zijn Jakobs geslachten. — Jozef was zeventien jaar oud toen hij een veeherder werd met zijne broeders, en de jongeling was bij de kinderen van Bilha en Zilpa, zijns vaders vrouwen; en hij bracht het hunnen vader aan, als er een kwaad gerucht van hen was.

3 Israël nu had Jozef liever dan al zijne kinderen, omdat hij hem in zijnen ouderdom geboren was; en hij maakte hem een bonten rok.

4 Toen nu zijne broeders zagen dat hun vader hem liever had dan al zijne broeders, waren zij hem vijandig, en konden hem geen vriendelijk woord toespreken.

5 Daarenboven had Jozef eens een droom, en verhaalde dien aan zijne broeders; toon werden zij nog meer vergramd op hem;

G want hij sprak tot hen: 1IS 87. rs

Eilieve, hoort toch wat ik gedroomd heb:

7 mij docht, wij bonden schoven op het veld; en mijne schoof richtte zich op en bleef aldus staan, en uwe schoven rondom bogen zich voor mijne schoof.

8 Toen spraken zijne broeders tot hem: Zoudt gij onze koning worden en over ons heerschen? En zij werden nog toorniger op hem om zijnen droom en om zijne woorden.

9 En hij had nog een anderen droom , dien vertelde hij aan zijne broeders óók, en sprak: Zie, ik heb nog een droom gehad: mij docht, de zon en de maan en elf sterren bogen zich voor mij.

10 En toen dit aan zijnen vader en zijne broeders gezegd werd, bestrafte zijn vader hem, en zeide tot hem: Wat droom is dat dien gij gedroomd hebt? Zullen wij, ik en uwe moeder en uwe broeders, komen en u aanbidden?

11 En zijne broeders be-•nijdden hem; maar zijn vader onthield deze woorden.

13 Toen nu zijne broeders heengegaan waren om het vee huns vaders te weiden bij Sichem,

13 sprak Israël tot Jozef:

Weiden niet uwe broeders het vee bij Sichem? Kom, ik zal u tot lien zenden. En hij sprak: Hier ben ik.

l i En hij zeide: Ga heen en zie of het wel staat met uwe broeders en met het vee; en zeg mij wederom hoe het hun gaat. En hij zond hem uit het dal He-bron om te gaan naar Sichem.

15 Toen vond een man hem dwalende op het veld; die vraagde hem, zeggende: Wien zoekt gij?

16 Hij antwoordde: Ik zoek mijne broeders; eilieve, zeg mij toch waar zij weiden.

17 De man sprak: Zij zijn vandaar getrokken; want ik hoorde dat zij zeiden: Laat ons naar Dothan gaan. Toen volgde Jozef zijne broeders, en vond ze te Dothan.

18 Als zij hem nu van verre zagen, eer hij nabij hen kwam, beraadslaagden zij tezamen om hem te dooden,

19 en zeiden onder elkander: Zie, daar komt de droo-mer aan:

30 nu komt dan en laat ons hem ombrengen en in een kuil werpen, en zeggen : Een boos dier heeft hem opgegeten; zoo zal men zien wat van zijne droomen worde.

31 Toen Euben dat hoorde, wilde hij hem uit hunne handen redden, en sprak: Laat ons hem niet dooden.

33 Verder sprak Euben tot hen: quot;Vergiet geen bloed; maar werpt hem in dezen kuil die in de woestijn is, en slaat de hand niet aan hem; want hij wilde hem uit hunne hand redden, om hem weder tot zijnen vader te brengen.

33 Als nu Jozef bij zijne broeders kwam, trokken zij hem zijnen rok uit, den bonten rok dien hij aanhad,

34 en zij namen hem en wierpen hem in een kuil; maar die kuil was ledig, er was geen water in.

35 En zij zetteden zich neder om te eten. Intnsschen hieven zij hunne oogen op en zagen eene menigte Is-maëlieten, komende uit Gi-lead, met hunne kameelen, die specerijen, balsem en mirre droegen, reizende naar Egypte.

36 Toen sprak Juda tot zijne broeders: Wat zal het ons baten dat wij onzen broeder ombrengen en zijn bloed verbergen?

37 Komt, laat ons hem aan de Ismaëlieten verkoopen, opdat onze handen zich aan hem niet vergrijpen; want hij is onze broeder, ons vleesch en bloed. En zij hoorden naar hem;

38 en toen de Midianieti-sche kooplieden voorbijreis-den, trokken zij hem uit den kuil, en verkochten hem aan de Ismaëlioten voor twintig zilverlingen; die brachten hem naar Egypte.

29 Als nu Euben weder bij den kuil kwam en Jozef er niet in vond, scheurde hij zijn kleed,

30 en kwam weder tot zijne broeders en sprak: De jongeling is er niet in; waar zal ik nu heengaan?

31 Toen namen zij Jozel's rok, en slachtten een geite-bok, en doopten den rok in het bloed,

33 en zonden den bonten rok cn lieten dien tot hunnen vader brengen cn zeggen : Dezen hebben wij gevonden ; zie of het uws zoons rok is of niet.

33 En hij kende hem en sprak: Het is mijns zoons rok, een boos dier heeft hem opgegeten, een verscheurend dier heeft Jozef verscheurd.

S'Ji En Jakob scheurde zijne kleederen, en leide een zak om zijne lendenen, en bedreef rouw over zijnen zoon een langen tijd;

35 en al zijne zonen en dochters traden tot hem om hem te troosten, maar hij wilde zich niet laten troosten, en sprak: Ik zal met rouw nederdalen in den kuil tot mijnen zoon. En zijn vader beweende hem.

36 En de Midianieten verkochten hem in Egypte aan Potifar, Earao's kamerdienaar en hofmeester.

HOOFDSTUK 38.

1 Het gebeurde in dien tijd dat Juda van zijne broeders aftrok, en zich begaf bij een man van Adul-lam wiens naam was Hira;

3 en Juda zag aldaar de dochter van een'Kanaiinic-tiscb. man wiens naam was Sua, en hij nam ze; en toen hij haar besliep,

3 werd zij zwanger en baarde een zóón, dien noemde hij Er.

4 En zij werd wederom zwanger, en baarde een zoon, dien noemde zij Onan.

5 Wederom baarde zij een zoon, dien noemde zij Sela; cn hij was te Kezib toen zij hem baarde.

6 En Juda gaf aan zijnen eersten zoon Er eene vrouw genaamd Tamar.

• 7 Maar Er was kwaad voor den Heer, daarom doodde de Heer hem.

8 Toen sprak Juda tot Onan: Leg u bij uws broeders vrouw, en neem haar

ten huwelijk, opdat gij uwen broeder zaad verwekt.

9 Maar toen Onan wist dat liet zaad zijn eigen niet zou zijn, als hij bij zijns broeders vrouw lag, liet hij het op de aarde vallen en verdierf het, opdat hij zijnen broeder geen zaad geven zou.

10 Doch het mishaagde den Heer hetgeen hij deed, daarom doodde hij hem óók.

11 Toen sprak Juda tot zijne schoondochter Tamar: Blijf weduw in uws vaders huis, totdat mijn zoon Sela groot wordt; want hij dacht: Misschien mocht hij óók sterven gelijk zijne broeders. Alzoo ging Tamar heen en bleef in haars vaders huis.

13 Toen nu vele dagen verloopen waren, stierfSua's dochter, Juda's vrouw. En toen Juda uitgetreurd had, ging hij op naar Timna om zijne schapen te scheren, hij en zijn herder Hira van Adullam.

13 Toen gaf men Tamar te kennen; Zie, uw schoonvader gaat op naar Timna om zijne schapen te scheren.

14 Toen leide zij de we-duwkleederen welke zij gedragen had af, bedekte zich met een sluier en omwond zich, en zette zich buiten yoor de deur aan den weg naar Timna; want zij zag dat Sela groot geworden was, en zij was hem niet tot vrouw gegeven.

15 Toen nu Juda haar zag, meende hij dat zij eene hoer was; want zij had haar aangezicht bedekt.

10 En hij ging tot haar aan den weg en zeide: Eilieve, laat mij bij u liggen; want hij wist niet dat zij zijne schoondochter was. Zij antwoordde: Wat zult gij mij geven, dat gij bij mij ligt?

17 Hij sprak: Ik zal u een geitebok van de kudde zenden. Zij antwoordde: Zoo geef mij dan een pand, totdat gij mij dien zendt.

18 Hij sprak: Wat voor een pand wilt gij dat ik u geven zal? Zij antwoordde: Uwen ring en nw snoer en uwen staf dien gij in uwe hand hebt. En hij gaf het haar, en lag bij haar; en zij werd van hem zwanger.

19 En zij maakte zich op en ging heen, _ en leide den sluier af, en trok hare we-duwkleederen weder aan.

20 En Juda zond den geitebok door zijnen herder van Adullam, om het pand we-dertehalen van die vrouw; en hij vond haar niet.

31 Toen vraagde hij do lieden van die plaats en zeide: Waar is de hoer die buiten

GENE!

aan den weg zat? Zij antwoordden : Er is geen lioer geweest.

23 En hij kwam weder tot Juda en sprak: Ik heb haar niet gevonden, ook zeggen de lieden van die plaats dat er geen Loer geweest is.

23 Juda sprak: Zij lioude liet voor zich; ook kan zij ons geen schande nazeggen; want ik heb dezen bok gezonden, en gij hebt haar niet gevonden.

21 Na -drie maanden gaf men Juda te kennen, zeggende: Uwe schoondochter Tamar heeft gehoereerd; daarenboven, zie, zij is van hare hoererij zwanger geworden. Juda sprak: Brengt haar hier, opdat zij verbrand worde.

23 En als men haar voorbracht, zond zij tot haren schoonvader, zeggende: Van dien man ben ik zwanger, wien dit toebclioort; en zij sprak: Herkent gij ook van wien deze ring en deze snoeren en deze staf zijn?

26 Juda herkende het en sprak: Zij is rechtvaardiger dan ik; want ik heb haar mijnen zoon Sela niet gegeven. Doch hij besliep haar niet meer.

27 En als zij baren zou, bespeurde men dat zij tweelingen in haarlichaam droeg.

!IS 39. 77

28 En als zij nu baarde, kwam er eene hand uit. Toen nam de vroedvrouw een rooden draad, en bond er dien om, en sprak: Deze zal het eerst uitkomen.

29 Maar als die zijne hand weder introk, kwam zijn broeder uit; en zij sprak: Waarom hebt gij uwenthalve zulk eene scheur gescheurd? En men noemde hem Perez.

30 Daarna kwam zijn broeder uit, die den rooden draad om zijne hand had, en men noemde hem Zerah.

HOOFDSTUK 39.

1 Jozef dan werd naar Egypte gevoerd; en Potifar, een Egyptisch man, Farao's kamerdienaar en hofmeester, kocht hem van de Ismaclie-ten die hem afbrachten.

3 En de Heer was met Jozef, zoodat hij een gelukkig man werd; en hij was in het huis van zijnen heer den Egyptenaar.

3 En zijn heer zag dat de Heer met hem was; want alwat hij deed, dat deed de Heer wel gelukken door hem:

4 alzoo dat hij genade vond bij zijnen heer, en zijn dienaar werd; en hij stelde hem over zijn h uis, en alwat hij had gaf hij in zijne hand.

5 En van dien tijd af toen

18

bij hem over zijn huis en over al zijne goederen gesteld liad, zegende do Heer liet huis des Egyptenaars om Jozefs wil, en de zegen des Heeren was in alles wat hij had, in het huis en op het veld.

6 Daarom liet hij alles wat hij had in Jozefs handen, en zag nergens naar om, terwijl hij hem had, behalve hetgeen bij at en droak. En Jozef was schoon van gestalte en schoon van aangezicht.

7 En bet gebeurde daarna dat dc buis vrouw zijns boeren bare oogen op Jozef wierp, en sprak: Slaap bij mij.

8 Maar bij weigerde bet en sprak tot haar: Zie, mijn heer doet niets buiten mij;. wat er in huis is, en alles wat bij heeft, dat heeft hij in mijne hand gesteld;

9 en heeft niets zóógroot in buis, hetwelk bij mij onthouden heeft, behalve u, omdat gij zijne huisvrouw zijt: hoe zoude ik dan nu zulk een groot kwaad doen en tegen God zondigen?

10 En zij herhaalde dagelijks zulke woorden tot Jozef; maar hij hoorde niet naar baar, om bij baar te slapen en bij haar te zijn.

11 Het gebeurde op zekeren dag, dat Jozef in het huis ging om zijn werk te doen; en niemand van het huisgezin was er bij.

13 En zij greep hom bij zijn kleed en sprak: Slaap bij mij. Maar hij liet bet kleed in hare band, en vlood, en liep bet huis uit.

13 Toen zij nu zag dat bij zijn kleed in hare band liet en naarbuiten vlood,

l i riep zij de lieden van haar buis en sprak tot hen; Ziet, hij heeft ons den Hebreeuw-scben man hier ingebracht om ons schande aantedoen; bij kwam tot mij bier in en wilde bij mij slapen; maar ik riep met eene luide stem:

15 en toen hij hoorde dat ik een geschreeuw maakte en riep, liet bij zijn kleed bij mij, en vlood en liep naarbuiten.

16 En zij leide zijn kleed bij zich totdat zijn heer tehuis kwam,

17 en zeide tot hem diezelfde woorden en sprak: De Hebreouwsche knecht dien gij ons hier hebt ingebracht, kwam tot mij en wilde mij schande aandoen;

18 maar toen ik een geschreeuw maakte en riep, liet hij zijn kleed bij mij en vlood naarbuiten.

19 En als zijn heer de woorden zijner huisvrouw hoorde,

welke zij tot hem sprak, zeggende; Zóó heeft mij uw knecht gedaan, werd hij zeer toornig;

30 en zijn heer nam hem en zette hem in de gevangenis, waarin de gevangenen des konings zaten; en hij was aldaar in de gevangenis.

31 Maar de Heer was met hem, en neigde zijne goedertierenheid tot hem, en liet hem genade vinden hij den stokmeester;

33 die gaf al de gevangenen in de gevangenis in zijne hand, opdat al wat daar geschiedde door hem geschiedde;

33 want de stokmeester zag nergens naar om, vermits de Heer met Jozef was; en wat hij deed, dat liet de Heer wèl gelukken.

HOOFDSTUK 40.

1 Eu het gebeurde daarna dat de schenker des konings van Egypte en de hakker zondigden tegen hunnen heer, den koning van Egypte;

3 en Farao werd toornig op beide zijne kamerdienaren , den opperschenker en opperbakker,

3 en liet ze in de gevangenis zetten in bet Imis des hofmeesters, waar Jozef gevangen was.

■1 En de hofmeester stelde Jozef bij hen om hen te dienen; en zij zaten eenige dagen in de gevangenis.

5 En zij droomden beiden, de schenker en de bakker des konings van Egypte, in denzelfden nacht elk een bijzonderen droom, en elks droom had zijne beduiding.

C Toen nu Jozef des morgens tot hen inkwam, en zag dat zij treurig waren,

7 vraagde hij hen, zeggende: Waarom zijt gij heden zoo bedroefd?

8 Zij antwoordden: Wij hebben gedroomd, en hebben niemand die het ons uitlegt. Jozef sprak: Uitteleggen komt God toe; doch vertelt ze mij.

9 Toen vertelde de opperschenker Jozef zijnen droom, en zeide tot hem: Ik heb gedroomd dat er een wijnstok vóór mij was,

10 die had drie ranken, en hij begon uittespruiten, ging op en bloeide, en zijne druiven werden rijp;

11 en ik had Farao's beker in mijne hand, en nam de druiven en drukte ze uit in den beker, en gaf den beker Farao in de hand.

13 Jozef sprak tot hem: Dit is zijne beduiding: de drie ranken zijn drie dagen;

13 na drie dagen zal Fa-

80

rao uw hoofd verlieflen en u weder in uw ambt stellen, om hem den beker in de hand te geven, naaide vorige wijze toen gij zijn schenker waart.

14 Maar denk aan mij als het ii welgaat, en doe barmhartigheid aan mij, om Farao te bewegen dat hij mij uit dit huis hale;

15 want ik ben heimelijk gestolen uit het land der Hebreen; daarenboven heb ik hier niets gedaan, dat zij mij in den kerker gezet hebben.

16 Toen nu de opperbakker zag dat de beduiding goed was, sprak hij tot Jozef: Ik hel) ook gedroomd , dat ik drie witte korven op mijn hoofd droeg;

17 en in den bovensten korf was allerlei gebakken spijs voor Farao; en de vogels aten uit den korf op mijn hoofd.

18 Jozef antwoordde en sprak: Dit is zijne beduiding: de drie korven zijn drie dagen ;

19 en na drie dagen zal Earao uw hoofd verheflen en u aan de galg hangen, en de vogels zullen uw vleesch eten.

30 En het geschiedde op den derden dag, toen Ea-rao zijn verjaardag hield, dat hij voor al zijne knechten een maaltijd aanrichtte; en hij verhief het hoofd des opperschenkers en het hoofd des opperbakkers onder zijne knechten:

31 en hij stelde den opperschenker weder in zijn schenkersambt, om den beker in Earao's hand te geven, 23 maar den opperbakker liet hij ophangen, gelijk Jozef het hun uitgelegd had.

33 Maar de opperschenker dacht niet aan Jozef, maar vergat hem.

HOOFDSTUK 41.

1 En na twee jaren had Farao een droom, dat hij stond aan de rivier,

3 en zag uit de rivier opklimmen zeven schoone, vette koeien, die gingen weiden in het gras;

3 na deze zag hij zeven andere koeien uit de rivier opklimmen, die waren leelijk en mager, en zij gingen bij de \a.nderë\ koeien aan den oever van de rivier:

4 en de leelijke en magere koeien verslonden die zeven schoone en vette koeien. Toen ontwaakte Farao.

5 En hij viel weder in slaap en droomde nog eens, en zag dat zeven aren op-

schoten uit oenen halm, vol en dik;

6 daarna zag hij zeven dunne en verzengde aren opgaan:

7 en de zeven magere aren verslonden de zeven dikke en volle aren. Toen ontwaakte Earao, en merkte dat het een droom was.

8 En toen het morgen werd was zijn geest bekommerd, en hij zond heen en liet roepen alle waarzeggers in Egypte en alle wijzen, en vertelde hun zijne droomen; maar er was niemand die ze Farao kon uitleggen.

9 Toen sprak de opperschenker tot Farao en zeide: Ik gedenk heden aan mijne zonden.

10 Toen Farao toornig was op zijne knechten, en mij met den opperbakker in de gevangenis zette in het huis des hofmeesters,

11 toen droomden wij beiden in denzelfden nacht elk zijnen droom, waarvan de beduiding hem zeiven aanging.

13 En er was bij ons een Hebreeuwsch jongeling, des hofmeesters knecht; dien vertelden wij ze, en hij legde ons onze droomen uit, elk naar zijnen droom.

13 En gelijk hij ze ons uitlegde, zóó is het ook gebeurd; want ik ben weder in mijn ambt gesteld, en de ander is opgehangen.

14 Toen zond Farao heen en liet Jozef roepen, en men haalde hem schielijk uit den kerker; en hij liet zich scheren, en trok andere kleederen aan, en kwam tot Farao.

15 Toen sprak Farao tot hem: Ik heb een droom gedroomd, en er is niemand die hem uitleggen kan; maar ik heb van u hooren zeggen , als gij een droom hoort, zoo kunt gij hem uitleggen.

16 Jozef antwoordde Farao en sprak: Dat staat niet aan mij: God zal echter Farao wat goeds te kennen geven.

17 Toen sprak Farao tot Jozef: Ik droomde dat ik stond aan den oever van de rivier,

18 en zag uit de rivier opklimmen zeven schoone, vette koeien, en die gingen weiden in het gras;

19 en na deze zag ik zeven andere, dorre , zeer leelijke en magere koeien opklimmen, ik heb in geheel Egypteland zulke leelijke niet gezien:

20 en de magere en leelijke koeien verslonden de zeven eerste vette koeien;

21 en als zij ze verslonden hadden, merkte men het

niet aan haar dat zij die gegeten liadden, en zij bleven leelijk gelijk tevoren. Toen ontwaakte ik.

23 En nog eens zag ik in mijnen droom zeven aren op éénen halm wassen, vol en dik;

23 daarna gingen zeven dorre aren op, dun en verzengd :

24? en de zeven dunne aren verslonden de zeven dikke aren. En ik heb het den waarzeggers gezegd, maar zij kunnen het mij niet verklaren.

2 5 Jozef antwoordde Farao: Die beide droomen van Farao zijn één; want God geeft Farao te kennen wat hij voorheeft.

26 Die zeven schoone koeien zijn zeven jaren , en die zeven goede aren zijn óók zeven jaren: het is éénerlei droom.

27 Die zeven magere en leelijke koeien, die na deze opgekomen zijn, zijn zeven jaren; en die zeven magere en verzengde aren zijn zeven jaren van duurte.

28 Dit nu is hetgeen ik gezegd heb tot Farao, dat God Farao vertoont wat hij voorheeft.

39 Zie, zeven jaren van overvloed zullen komen in geheel Egypteland;

30 en na deze zullen zeven jaren van duurte komen, zoodat men al dien overvloed in Egypteland vergeten zal; en die duurte zal het land verteren,

31 dat men niet weten zal van den overvloed in het land, vanwege de duurte die daarna komen zal; want zij zal zeer zwaar zijn.

32 Dat nu Farao ten tweeden male gedroomd heeft, beduidt dat God dat gewis en schielijk doen zal.

33 Zoo zie nu Farao om naar een verstandigen en wijzen man, en stelle hem over Egypteland,

34 en besehikke dat men opzieners aanstelle in liet land, en neme in de zeven jaren van overvloed het vijf-dedeel in Egypteland,

35 en verzamele alle spijs der goede jaren die komen zullen, en legge koren op in Farao's korenhuizen, tot voorraad in de steden, en beware het;

36 opdat men spijs tot voorraad vinde voor het land in de zeven jaren van duurte die over Egypteland komen zullen, opdat het land niet van honger verga.

37 Dat woord behaagde Farao en aan al'zijne knechten wèl;

38 en Farao sprak tot zijne

knechten: Hoe zouden wij een man kunnen vinden als dezen, in wien de Geest Gods is?

i 39 En hij sprak tot Jozef: Dewijl God u dit alles lieeft bekendgemaakt, zoo is niemand zoo verstandig en wijs als gij.

40 Gij zult over mijn huis zijn, en al mijn volk zal uw woord gehoorzaam zijn; alleen wegens den koninkl ij ken stoel wil ik hooger zijn dan gij-

41 En verder sprak Earao tot Jozef: Zie, ik heb u over geheel Egypteland gesteld.

42 En hij nam zijnen ring van zijne hand, en stak dien

^; aan Jozefs hand, en kleedde hem met witte zijde, en hing hem een gouden keten aan zijn hals,

43 en liet hem op zijn tweeden wagen rijden, en liet vóór hem uitroepen: Deze is de vader des lands! en stelde hem over geheel Egypteland.

44 En Earao sprak tot Jozef: Ik ben Farao; zonder uwen wil zal niemand zijn hand of zijn voet roeren in geheel Egypteland.

] 45 En hij noemde hem den geheimraad, en gaf hem Asnath, de dochter van Po-tiféra den priester to On,

tot vrouw. Alzoo trok Jozef uit om Egypteland te bezien ;

46 en hij was dertig jaar oud toen hij voor Earao den koning van Egypte stond, en ging uit van Earao en trok door geheel Egypteland.

47 En het land bracht rijkelijk voort in de zeven jaren des overvloeds.

48 En hij verzamelde alle spijs der zeven jaren die in Egypteland was, en leide die' op in de steden: wat spijs er op het veld rondom elke stad was, dat bracht hij daarbinnen.

49 Alzoo leide Jozef zeer veel koren op als het zand aan de zee, zoodat liij ophield te tellen, want men kon het niet meer tellen.

50 En eer de duurte kwam, wei-den Jozef twee zonen geboren, welke Asnath, de dochter van Potiféra den priester te On, hem baarde.

51 En hij noemde den eerste Manasse: Want [zeide hij] God heeft mij laten vergeten al mijn ongeluk en het geheele huis mijns vaders.

53 Den tweede noemde hij Efraïm: Want [zeide God heeft mij laten wassen in het land mijner ellende.

53 Toen nu de zeven jaren van overvloed om waren in Egypteland,

54 begonnen de zeven jaren van duurte te komen, van welke Jozef gesproken had; en er was duurte in alle landen, maar in geheel Egypteland was brood.

55 Als nu geheel Egypteland ook honger leed, riep het volk tot Farao om brood; maar Earao sprak tot alle Egyptenaars: Gaat heen naar Jozef, en doet wat hij u zegt.

5(i ïoennu in het geheele land duurte was, opende Jozef overal de korenhuizen en verkocht aan de Egyptenaars , want de duurte werd hoe langer hoe grooter in het land;

57 en alle landen kwamen naar Egypte tot Jozef om te koopen, want de duurte was groot in alle landen.

HOOFDSTUK 42.

1 Toen Jakob zag dat er koren in Egypte te koop was, sprak hij tot zijne zonen: Wat ziet gij elkander lang aan?

3 Zie, ik hoor dat er in Egypte koren te koop is: trekt derwaarts en koopt ons koren, opilat wij leven en niet sterven.

3 Alzoo trokken Jozefs tien broeders heen om in Egypte koren te koopen;

4 maar Jakob liet Benjamin, Jozefs broeder, niet met . zijne broeders trekken: Want, sprak hij, hem mocht een ongeval overkomen.

5 Alzoo kwamen Israels kinderen om koren te koopen, benevens anderen die met hen reisden; want het was in het land Kanailn ook duur.

6 Jozef nu was regent in dat land, en verkocht koren aau al het volk des lands. Toen nu zijne broeders tot hem kwamen, vielen zij op hun aangezicht voor hem neder ter aarde.

7 En hij zag ze aan en kende ze, en hield zich vreemd jegens hen, en sprak hard met hen, en zeide tot hen: quot;Vanwaar komt gij ? Zij spraken: Uit het land Kanaan, om spijs te koopen.

8 Maar hoewel hij ze kende, kenden zij hem toch niet.

9 En Jozef dacht aan de droomen die hij van hen gedroomd had, en sprak tot hen: Gij zijtverspieders, en zij t gekomen om te zien waar liet land open is.

10 Zij antwoordden hem:

Neon mijn lieer, uwe knecli-ten zijn gekomen om spijs te koopen.

11 T\ ij allen zijn ééns mans zonen; wij zijn opreclit, en uwe kneeliten zijn nooit verspieders geweest.

13 Hij sprak tot lien: Neen maar gij zijt gekomen om te zien waar het land open is.

13 Zij antwoordden liem: Wij uwe kneolitenzijn twaalf broeders, ééns mans zonen in liet land Kanailn; en de jongste is nog bij onzen vader; maar één is niet meer in wezen.

14 Jozef sprak tot hen: Dit is het wat ik tot u gezegd heb: Gij zijt verspieders.

15 Daaraan zal ik het beproeven: bij Farao's leven! gij zult niet vanhier komen, tenzij dat uw jongste broeder hier komt.

1G Zendt één van uheen, die uwen broeder hale, maar gijlieden zult gevangen zijnquot;: aldus zal ik uwe woorden beproeven of gij met waarheid omgaat of niet; want indien niet, zoo zijt gij verspieders, bij Farao's leven!

17 En hij liet ze tezamen bewaren drie dagen lang.

18 Op den derden dag nu sprak hij tot hen: Wilt gij leven, zoo doet dit; want ik vrees God.

19 Zijt gij oprecht, zoo laat één uwer broeders gebonden in uwe gevangenis; gaat gij heen, en brengt naarhuis wat gij gekocht hebt voor den honger;

20 en brengt uwen jong-sten broeder tot mij: zoo zal ik uwe woorden gelooven, opdat gij niet sterft. En zij deden alzoo.

21 ïocn spraken zij onder elkander: Dal hebben wij aan onzen broeder verdiend, omdat wij den angst zijner ziel zagen toen hij ons smeekte, en wij wilden hem niet verhoeren: daarom komt nu deze droefenis over ons.

22 Euben antwoordde hun en sprak: Zeide ik het u niet, toen ik sprak: Zondigt toch niet tegen dezen jongeling ; en gij wildet niet hoo-ren: nu wordt zijn bloed geëischt.

23 Maar zij wisten niet dat Jozef het verstond; want hij sprak met hen door een tolk.

24 En Jozef wendde zich van hen om en weende. Toen hij zich nu weder tot hen keerde en met hen sprak, nam hij Simeon van hen af, en liet hem voor hunne oogen binden.

23 En Jozef gaf bevel dat men hunne zakken niet ko-

ren zou vullen, en hun geld wedergeven aan elk in zijnen zak, daarbenevens ook voorraad op den weg; eu men deed luin alzoo.

26 En zij laadden hun koren op hunne ezels en trokken vandaar.

27 Toen nu één van hen zijnen zak opende om zijnen ezel voeder te geven in het nachtverblijf, werd hij zijn geld gewaar dat boven in den zak lag,

28 en sprak tot zijne broeders: Mijn geld is mij weder geworden: zie, in mijnen zak is het. Toen ontviel hun het hart en zij verschrikten, en spraken onder elkander: Waarom heeft God ons dat gedaan?

29 Als zij nu tehuis kwamen tot Jakob hunnen vader, in het land Kanailn, zeiden zij hem alwat hun gebeurd was, en spraken:

30 De man die een heer in dat land is, sprak hard met ons, en liield ons voor verspieders des lands;

31 en als wij hem antwoordden : Wij zijn oprecht en nooit verspieders geweest ,

32 maar twaalf broeders, zonen van onzen vader; de één is niet meer, en de jongste is nog bij onzen vader in het land Kanailn:

33 sprak die man, de heer in dat land, tot ons: Daaraan zal ik bemerken of gij oprecht zijt: laat één uwer broeders bij mij, en neemt de nooddruft voor uw huis en trekt heen;

34 en brengt uwen jong-sten broeder tot mij: zoo zal ik bespeuren dat gij geen verspieders maar oprecht zijt, en dan zal ik u ook uwen broeder wedergeven, en gij kunt in dit land handelen. —

35 En als zij de zakken ledigden, vond elk zijn bundeltje geld in zijnen zak: en als zij zagen dat het hunne bundeltjes geld waren, verschrikten zij tezamen met hunnen vader.

36 Toen sprak Jakob hun vader tot hen: Gij berooft mij van mijne kinderen: Jozef is er niet meer, Simeon is er niet meer, en Benjamin wilt gij óók wegnemen: op mij komt alles neder.

37 Euben antwoordde zijnen vader en sprak: Is het dat ik hem u niet weder-breng, zoo dood mijne twee zonen; geef hem slechts in mijne hand, ik zal hem u wederbrengen.

38 Maar hij sprak: Mijn zoon zal niet met u aftrekken; want zijn broeder

is dood, en hij is alléén overgebleven: wanneer hem een ongeval overkwam op den weg dien gij reist, zoo j zoudt gij mijne grijze haren met hartzeer in het graf doen dalen.

HOOFDSTUK 43.

1 De duurte nu drukte • het land.

3 En toen het koren hetwelk zij uit Egypte gebracht hadden verteerd was, sprak hun vader tot heu: Trekt weder heen en koopt ons een weinig spijs.

3 Toen antwoordde Juda hem en sprak: Die man belastte ons ten sterkste, zeggende: Gij zult mijn aangezicht niet zien tenzij dat uw broeder met u is.

4 Is het nu dat gij onzen broeder met ons zendt, zoo zullen wij aftrekken eu spijs voor u koopen;

5 maar is het dat gij hem niet met ons zendt, zoo trekken wij niet heen; want die man heeft tot ons gezegd: Gij zult mijn aangezicht niet zien tenzij dat uw broeder met u is.

G En Israël sprak: Waarom hebt gij zoo kwalijk t aan mij gedaan, dat gij het 1 dien man zeidet dat gij nog een broeder hadt?

7 Zij antwoordden: Die

man onderzocht zoo nauwkeurig naar ons en naar onze maagschap, en sprak: Leeft uw vader nog? Hebt gij nog een broeder? Toen zeiden wij hem zooals hij ons vraagde: hoe konden wij weten dat hij zeggen zou: Brengt uwen broeder mede af?

8 Toen sprak Juda tot Israël zijnen vader: Laat den jongeling met mij trekken, opdat wij ons opmaken en reizen, en leven en niet sterven, wij en gij eu onze kinderkens.

9 Ik zal borg voor hem zijn, van mijne handen zult gij hem eischen; en als ik hem u niet wederbreng en voor uwe oogen stel, zoo zal ik al mijn leven de schuld dragen;

lü want ware het dat wij niet getoefd hadden, zoo waren wij nu reeds tweemaal wedergekomen.

11 Toen sprak Israël hun vader tot hen: Moet het dan zoo zijn, zoo doet dit: neemt de beste vruchten des lands in uwe zakken, en brengt dien man geschenken: een weinig balsem en honig en specerijen en mirre en dadels en amandelen.

13 Neemt ook ander geld met u; en brengt het geld, dat u boven in uwe zakken

weder geworden is, ook weder met u; missoliien is daarin gedoold.

13 Neemt ook uwen broeder mede; maakt u op en keert weder tot dien man.

14 En de almachtige God geve u barmliartigheid bij dien man, dat bij uwen anderen broeder met u late gaan, en ook Benjamin. Maar ik moet zijn als een die gebeel van zijne kinderen beroofd is.

15 Toen namen zij deze geschenken en dat geld dubbel met zich, ook Een-jamin; en zij maakten zich op en trokken naar Egypte, en traden voor Jozef.

16 Toen zag Jozef hen met Benjamin, en sprak tot zijnen huishouder: Breng deze -mannen in huis, en slacht vee en maak het gereed; want zij zullen dezen middag met mij eten.

17 En de man deed zooals Jozef hem gezegd had, en bracht die mannen in Jozefs huis.

18 Maar zij vreesden, omdat zij in Jozefs huis gebracht werden, en spraken: Wij zijn hier ingebracht om dat geld, hetwelk wij tevoren in onze zakken we-dergevondon hebben, opdat hij het op ons verbale en een oordeel uitspreko over ons, opdat hij ons tot slaven neme, met onze ezels.

19 Daarom traden zij tot Jozefs huishouder, en spraken met hem voor de huisdeur ,

20 en zeiden: Mijn heer, wij zijn indertijd afgetrokken om spijs te koopen;

21 en als wij in het nachtverblijf kwamen en -onze zakken opendeden, zie, toen was elks geld boven in zijnen zak, naar zijn volle gewicht; daarom hebben wij het weder met ons gebracht;

22 en wij hebben ook ander geld met ons gebracht om spijs te koopen: wij weten niet wie ons geld in onze zakken gestoken heeft.

23 Maar hij sprak: Weest welgemoed, vreest niet: uw God en uws vaders God heeft u een schat in uwe zakken gegeven; uw geld is mij geworden. En hij bracht Simeon tot hen uit.

24 En hij bracht ze in Jozefs huis, en gaf hun water opdat zij hunne voeten wieschen, en gaf aan hunne ezels voeder.

23 En zij bereidden het geschenk tegen Jozefs komst op den middag; want zij hadden gehoord dat zij aldaar brood zouden eten. 26 Toen nu Jozef ten

brachten zij

hem liet geschenk dat in hunne handen was in het huis, en vielen voor hem neder ter aarde.

37 Hij nu groette ze vriendelijk en sprak: Gaat het uwen vader, den grijsaard, wèl, van wien gij mij gezegd hebt? Leeft hij nog?

38 Zij antwoordden: Het gaat uwen knecht, onzen vader, wèl, en hij leeft nog; en zij bogen zich en vielen voor hem neder.

29 En hij hief zijne oogeu op en zag zijnen broeder Benjamin, den zoon zijner moeder, en sprak: Is dit uw jongste broeder van welken gij mij gezegd hebt? En hij sprak verder: God zij u genadig, mijn zoon.

30 En Jozef haastte zich; want zijn hart werd ontroerd jegens zijnen broeder; en hij zocht waar hij wee-nen kon, en ging in eene kamer en weende aldaar.

31 En als hij zijn aangezicht gewasschen had, ging hij uit; en hij hield zich in en zeide: Zet de spijs op.

33 En men droeg voor hem in het bijzonder op, en voor hen óók in het bijzonder, en voor de Egyp-tenaars die met hem aten óók in het bijzonder; want de Egyptenaars mogen niet eten met de Hebreen, want dat is een gruwel voor hen.

33 En men zette ze tegenover hem, den eerstgeborene naar zijne eeretge-boorte, en den jongste naar zijne jonkheid; daarover verwonderden zij zich onder elkander.

34 En men droeg hun eten van zijne tafel voor; maar Benjamin kreeg vijfmaal meer dan de anderen. En zij dronken, en werden vroolijk met hem.

HOOFDSTUK 44.

1 En Jozef beval zijnen huishouder en sprak: Vul de zakken dezer mannen met spijs, zooveel als zij dragen kunnen, en leg elk? geld hoven in zijnen zak;

3 en leg mijnen zilveren beker boven in des jong-sten zak, met het geld voor zijn koren. En hij deed zooals Jozef hem gezegd had.

3 Des morgens als het licht werd, lieten zij die mannen trekken met hunne ezels.

4 Als zij nu de stad uit waren, en niet verre gekomen , sprak Jozef tot zijnen huishouder: Maak u op en jaag die mannen na, en als gij ze achterhaalt, zoo zeg tot hen: Waarom hebt

gij goed met kwaad vergolden?

5 Is liet die beker niet waaruit mijn heer drinkt en waardoor liij waarzegt? Gij liebt kwalijk gedaan.

6 En als bij ze achterhaalde, sprak hij tot hen die woorden.

7 Zij antwoordden hem: Waarom spreekt mijn heer zulke woorden? Het zij verre van uwe knechten zulk een ding te doen.

8 Zie, het geld, hetwelk wij vonden boven in onze zakken, hebben wij uit het land Kanailn tot u weder-gebracht: en hoe zouden wij dan uit uws heeren huis zilver of goud gestolen hebben?

9 Bij wien van uwe knechten hij gevonden wordt, die zij een man des doods; daarenboven willen wij ook mijns heeren knechten zijn.

10 Hij sprak: Ja hetzij zooals gij gezegd hebt: bij wien hij gevonden wordt, die zij mijn knecht; maar gijlieden zult vrij zijn.

11 En zij haastten zich en elk leide zijnen zak af op de aarde, en elk deed zijnen zak open.

12 En hij zocht, en begon van den oudste af tot den jongste toe; toen vond men den beker in Benjamins zak.

13 Toen scheurden zij hunne kleederen; en elk belaadde zijnen ezel, en zij trokken weder in de stad.

14 En Jnda ging met zijne broeders in Jozefs huis, want hij was nog aldaar ; en zij vielen voor hem neder op de aarde.

15 Maar Jozef sprak tot hen: Hoe hebt gij dat durven doen? Weet gij niet dat zulk een man als ik ben het raden kon?

10 Juda sprak: Mijn heer, wat zullen wij zeggen, of hoe zullen wij spreken, en hoe zullen wij ons rechtvaardigen? God heeft de misdaad uwer knechten gevonden: zie, wij, en bij wien de beker gevonden is, zijn mijns heeren knechten.

17 Maar hij sprak: Hat zij verre van mij zulks te doen: die man bij wien de beker gevonden is zal mijn knecht zijn, maar trekt gijlieden op in vrede tot u-wen vader.

18 Toen trad Juda tot hem en sprak: Mijn heer, laat uw knecht een woord spreken voor de ooren van mijnen heer, en laat uw toorn niet ontsteken tegen uwen knecht; want gij zijt gelijk Farao.

19 Mijn heer vroeg zijne knechten en sprak: Hebt

gijlieden nog een vader of broeder ?

2 0 Toen antwoordden wij: Wij liebljen een vader die oud is, en een jongeling-in zijnen ouderdom geboren, en zijn broeder is dood, en bij is alléén overgebleven van zijne moeder, en rijn vader lieeft hem lief.

21 Toen zeidet gij tot uwe knecliten: Brengt hem af tot mij bewijzen.

23 Maar wij antwoordden mijnen heer; De jongeling kan zijnen vader niet verlaten ; verliet hij hem, dan zou deze sterven.

23 Toen zeidet gij tot uwe knechten: Zoo uw jongste broeder niet mede hier komt, zoo zult gijlieden mijn aangezicht niet moer zien.

2-1 Toen trokken wij op tot uwen knecht mijnen vader, en wij zeiden hem de woorden mijns heeren.

25 Toen sprak onze vader: Trekt weder heen en koopt ons een weinig spijs. 36 Maar wij spraken: Wij kunnen niet aftrekken: indien onze jongste broeder mot ons gaat, zoo zullen wij aftrekken; want wij kunnen diens mans aangezicht niet zien, tenzij dat onze jongste broeder met ons is. 27 Toen sprak uw knecht mijn vader tot ons: Gijlieden weet dat mijne huisvrouw mij twee zonen gebaard heeft.

28 De één ging uit van mij, en men zegt: Hij is verscheurd ; en ik heb hem niet gezien tot nu toe:

29 zoo gij dezen ook van mij zoudt nemen, en hem een ongeval overkwam, zoo zoudt gij mijne grijze haren met jammer in het graf doen dalen. •—

80 Eu als ik nu tehuis kwam tot uwen knecht mijnen vader, en de jongeling was niet met ons, dewijl zijne ziel aan de ziel van dezen hangt:

31 zoozal het geschieden als hij ziet dat de jongeling er niet is, dat hij sterft; dus zouden wij, uwe knechten, de grijze haren van uwen knecht onzen vader met hartzeer in het graf doen dalen.

33 Want ik uw knecht ben borg gebleven voor den jongeling bij mijnen vader, en heb gezegd: quot;Breng ik hem u niet weder, zoo zal ik mijn leven lang de schuld dragen.

33 Daarom laat uw knecht hier blijven in des jongelings plaats tot een knecht mijns heeren, en de jongeling met zijne broeders optrekken; 34' want hoe zal ik optrek-

ken tot mijnen vader, als de jongeling niet met mij is? Ik zou den jammer moeten zien die mijnen vader treffen zou.

HOOFDSTUK 45.

1 Toen kon Jozef zieli niet langer inhouden voor allen die rondom liem stonden, en liij riep: Laat alleman van mij uitgaan. En geen menscli stond bij liem, toen Jozef zicli aan zijne broeders bekendmaakte.

S En hij weende overluid, zoodat de Egyptenaars en Earao's huisgezin het hoorden.

3 En hij sprak tot zijne broeders; Ik ben Jozef; leeft mijn vader nog? En zijne broeders konden hem niet antwoorden, zoo verschrikten zij voor zijn aangezicht.

4 Maar hij sprak tot zijne broeders: Treedt toch hier tot mij; en zij traden toe. En hij sprak: Ik ben Jozef uw broeder, dien gij naar Egypte verkocht hebt.

5 En nu, bekommert u niet en weest niet neerslachtig omdat gij mij hierheen verkocht hebt; want tot behoud heeft God mij voor u uitgezonden.

6 Want het zijn nu twee jaren dat de duurte in het land is, en het zijn nog vijf jaren dat er geen ploegen noch oogsten zijn zal;

7 doch God heeft mij voor ii uitgezonden, opdat hij u late overblijven op de aarde, en uw leven redde door eene groote verlossing.

8 En nu, gij hebt mij niet herwaarts gezonden, maar God; die heeft mij gesteld, tot een vader over Éarao, en tot een heer over zijn ge-heele huis, en tot een vorst in geheel Egypteland.

9 Haast u nu en trekt op tot mijnen vader, en zegt hem: Dit laat uw zoon Jozef u zeggen: God heeft mij tot een heer in geheel Egypte gesteld: kom af tot mij en vertoef niet;

10 gij zult in het land Gosen wonen, en nabij mij zijn, gij en uwe kinderen en uwe kindskinderen, uw klein en groot vee, en alwat gij hebt:

11 ik zal u aldaar verzorgen ; want het zijn nog vijf jaren duurte; opdat gij niet verderft met uw huis en met alwat gij hebt.

13 Zie, uwe oogen zien het, en de oogen van mijnen broeder Benjamin, dat mijn mond met u spreekt.

13 Verkondigt mijnen vader al mijne heerlijkheid in Egypte, en alwat gij gezien hebt; haast u en komt

HOOFDSTUK 46,

i En Israel trok heen met alwat hij liad; en als liij to Ber-Scba kwam, offerde hij offeranden aan den God van zijnen vader Isaiik.

3 En God sprak tot hem bij nacht in gezichten: Jakob, Jakob! Hij sprak: Hier ben ik.

3 En hij sprak; Ik bon God, de God uws vaders; vrees niet naar Egypte af-tetrekken, want aldaar wil ik u tot een groot volk maken.

4 Ik zal met u naar Egypte aftrekken, en zal u ook herwaarts opvoeren; en Jozef zal zijne handen op uwe oogen leggen.

5 Toen maakte Jakob zich op van Ber-Séba, en de kinderen Israels voerden Jakob hunnen vader, met hunne kinderkens en vrouwen, op de wagens welke Farao gezonden had om hem te vervoeren.

6 En zij namen hun vee en hunne have welke zij in het land Kanaan verworven hadden, en zij kwamen in Egypte, Jakob en al zijn kroost met, hem;

7 zijne kinderen en zijne kindskinderen mot hem, zijne dochters en de kinderen zijner dochters, en al zijn kroost bracht hij met zich in Egypte.

8 En dit zijn de namen der kinderen van Israël die in Egypte kwamen, Jakob en zijne zonen. — Be eerstgeboren zoon van Jakob, Euben.

9 De kinderen van Euben: Henoch, Pallu, Hezron en Karmi.

10 Do kinderen van Simeon; Jemuël, Jamin, Ohad, Jachin, Zohar, en Saul de zoon eener Kanaanietischo vrouw.

11 Do kinderen van Levi: Gerson, Kohath en Merari.

12 De kinderen van Jiida: Er, Onan, Sola, Perez en Zerah; maar Er en Onan waren gestorven in hot land Kanaan. En de kinderen van Perez: Hozron en Hamul.

13 De kinderen van Issa-schar: Tola, Pna, Job en Simron.

14 De kinderen van Zo-bnlon: Sored, Elon on Jah-leël.

13 Dit zijn de kinderen van Lea, die zij Jakob baarde in Mosopotamië, nevens zijne dochter Dina; die maken altezamen, met zonen en dochters, drieëndertig zielen.

16 De kinderen van Gad: Zit jon, Haggi, Snni, Ezbon, Eri, Arodi en Areli.

17 De kinderen van Aser: Jimna, Jisva, Jisvi, iïeria en Serail hnnne zuster; en de kinderen van Bcria: Ho-ber en Malkiel.

18 Dit zijn de kinderen van Zilpa, die Lalian gaf aan Lea, zijne dochter; en zij baarde Jakob deze zestien zielen.

19 De kinderen van Rachel Jakobs huisvrouw: Jozef en Benjamin.

30 En aan Jozef werden geboren in Egypteland Ma-nasse en Efraïm, welke As-nath, de dochter van Potiféra den priester te On, hem baarde.

31 De kinderen van Benjamin : 33ela, Becher, Asbel, Gera, Naiiman, Ehi, Bos, Mnppim, Huppim en Ard.

33 Dit zijn kachels kinderen die Jakob geboren zijn, altezamen veertien zielen.

33 De kinderen van Dan: Husim.

3-1' De kinderen van Naf-tali: Jahzeöl, Guni, Jezer en Sillem.

35 Dit zijn de kinderen van Bilha, die Laban aan zijne dochter Rachel gaf; en zij baarde Jakob deze zeven zielen.

36 Alle zielen die met Jakob in Egypte kwamen, die uit zijne lendenen gesproten waren, behalve de vrouwen zijner kinderen, zijn altezamen zesenzestig zielen;

37 en de kinderen van Jozef, die in Egypte geboren zijn, waren twee zielen; zoodat alle zielen van Jakobs huis, die in Egypte kwamen, zeventig waren.

38 En hij zond Juda voor zich uit tot Jozef, om zijne komst to Gosen te melden; en zij kwamen in het land Gosen.

39 Toen spande Jozef zijnen wagen aan, en trok op, zijnen vader Israël tegemoet naar Gosen; en toen hij hem zag, viel hij hem om den hals, en weende lang aan zijnen hals.

30 Toen sprak Israël tot Jozef: Ik wil nu gaarne sterven, nadat ik uw aangezicht gezien heb dat gij nog leeft.

31 Jozef sprak tot zijne broeders en tot zijns vaders huis: Ik wil optrekken en Farao boodschappen, en tot hem zeggen: Mijne broeders en mijns vaders huis zijn tot mij gekomen uit het land Kanaün;

'33 en het zijn veeherders, want het zijn lieden die met vee omgaan; hun klein en groot vee, en alwat zij hebben, hebben zij medegebracht.

33 Wanneer nu Earao u roepen zal en zeggen: Wat is uwe hanteering?

34 zoo zult gij zeggen: Uwe knechten zijn lieden die met vee omgaan, van onze jeugd, af tot nu toe, beide wij en onze vaders; opdat gij wonen moogt in het land Gosen; want wie veeherders zijn, die zijn den Egyptenaren een gruwel.

HOOFDSTUK 4T.

1 Toen kwam Jozef en kondigde het Earao aan, en sprak: Mijn vader en mijne broeders, hun klein en groot vee, en al wat zij hebben, zijn gekomen uit het land Kanaan; en zie, zij zijn in het land Gosen.

2 Eu hij nam uit al zijne broeders vijf man, en stelde ze voor Earao.

3 Toen sprak Earao tot zijne broeders: Wat is uwe hanteering ? Zij antwoordden: Uwe knechten zijn veeherders, wij en onze vaders.

4 En zij spraken verder tot Farao: Wij zijn gekomen om bij u te wonen in het land; want uwe knechten hebben geen weide voor hun vee, zoo hard drukt de duurte het land Kanaan; zoo laat toch nu uwe knechten in het land Gosen wonen.

5 En Earao sprak tot Jozef: Het is uw vader en het zijn uwe broeders die tot u gekomen zijn; 0 het land Egypte staat u open, laat hen in de beste plaats des lands wonen; laat hen in het land Gosen wonen, en indien gij weet dat er lieden onder hen zijn die daartoe geschikt zijn, zoo stel hen over mijn vee.

7 En Jozef bracht ook zijnen vader Jakob binnen, en stelde hem voor Farao-, en Jakob zegende Farao.

8 Earao nu vraagde Jakob: Hoe oud zijt gij?

9 En Jakob zeide tot Farao: De tijd mijner vreemdelingschap is honderd en dertig jaar; weinig en boos is de tijd mijns levens, en bereikt niet den tijd mijner vaderen in hunne vreemdelingschap.

10 En Jakob zegende Farao, en ging van hem uit:

11 Jozef nu bestelde voor zijnen vader en zijne broeders woningen, en gaf hun eene bezitting in Egypteland, in het beste des lands, namelijk in het land Eameses, zooals Farao geboden had.

12 En hij verzorgde zijnen vader en zijne broeders en al zijns vaders huis, elk naardat hij kinderen had.

13 Maar er was geen brood in liet gansclie land, want de duurte was zeer groot; zoodat liet land Egypte en Kanaiin versmachtte vanwege de duurte.

14 En Jozef bracht al het geld tezamen dat in Egypte en Kanaiin gevonden werd, voor het koren hetwelk zij kochten; en hij bracht al het geld in het huis van Farao.

15 Toen er nu geld ontbrak in het land Egypte en in Kanaiin, kwamen al do Egyptenaars tot Jozef en zeiden: Geef ons brood; waarom laat gij ons voor uw aangezicht sterven, omdat wij zonder geld zijn?

1G Jozef sprak: Brengt uw vee hier, zoo zal ik het u geven voor uw vee, dewijl gij zonder geld zijt.

17 Toen brachten zij Jozef hun vee, en hij gaf hun brood voor hunne paarden, schapen, runderen en ezels; alzoo voedde hij ze met brood in dat jaar voor al hun vee.

18 Als nu dat jaar om was, kwamen zij tot hem in het tweedejaar, en spraken tot hem; Wij willen het onzen heer niet verber-

dat niet alleen het maar ook al het vee, weg en bij onzen heer is: er is niets meer over voor onzen heer, dan alleen ons lijf en ons land.

1!) Waarom laat gij ons en ons land voor u sterven? Koop ons en ons land voor brood, opdat wij en ons land Earao's lijfeigenen zijn; geef ons zaad, opdat wij leven en niet sterven, en het land niet woest worde.

2 0 Alzoo kocht Jozef voor Farao geheel Egypteland; want de Egyptenaars verkochten elk zijnen akker, zoogroot was voor hen de duurte geworden; en alzoo werd het land Farao's eigendom.

21 En hij verdeelde het volk in de steden, van de ecne plaats van Egypteland tot aan de andere;

22 behalve het land dei-priesters , dat kocht hij niet; want het was van Farao voor de priesters bestemd, dat zij zich voeden zouden van het gezette deel hetwelk hij hun gegeven had; daarom mochten zij hun veld niet verkoopen.

23 Toen sprak Jozef tot het volk: Zie, ik heb heden u en uw land gekocht voor Farao: ziedaar hebt gij zaad, bezaait het land.

24 En van het koren zult gij het vijfdedeel aan Farao geven; vier deelen zullen

de uwe zijn om het land te bezaaien tot spijs voor n en voor uw huis en voor uwe kinderkens.

35 Zij spraken: Laat ons slechts leven, en genade vinden bij onzen hoer, wij willen gaarne Farao's lijfeigenen zijn.

26 Alzco maakte Jozef eene wet, tot op dezen dag, wegens het land derEgyp-tenaren, om het vijfdedeel aan Earao te geven; behalve het land der priesters, dat werd Farao's eigendom niet.

27 Aldus woonde Israël in Egypteland, in het land Gosen, en zij hadden het in bezit, en wiesen en verme-uigvuldigden zich zeer.

28 En Jakob loefde zeventien jaar in Egypteland, zoodat zijn geheele ouderdom was honderd zevenenveertig jaar.

29 Toen nu de tijd genaakte dat Israël sterven zou, riep hij zijnen zoon Jozef en sprak tot hem: Heb ik genade bij u gevonden, zoo leg uwe hand onder mijne heup, dat gij liefde en trouw aan mij doet, en begraaf mij niet in Egypte;

30 maar ik wil bij mijne vaderen liggen; en gij zult mij uit Egypte voeren en in hun graf begraven. Hij sprak: Ik zal doen zooals gij gezegd hebt.

31 Maar hij sprak: Zweer mij dan; en hij zwoer hem. Toen neigde zich Israël neder naar het hoofdeneinde der legerstede.

HOOFDSTUK 48.

1 Daarna werd Jozef aangezegd: Zie, uw vader is krank. En hij nam met zich zijne beide zonen, Manasse en Efraïm.

2 Toen werd Jakob aangezegd : Zie, uw zoon Jozef komt tot u. En Israël maakte zich sterk en zette zich overeind in het bed.

3 En hij sprak tot Jozef: Do almachtige God verscheen mij te Luz in het land Kanailn, en negende mij,

4 en sprak tot mij: Zie, ik wil u laten wassen en vermenigvuldigen, en zal n tot een menigte volks maken; en ik wil dit land tot eene bezitting geven aan uw zaad na u eeuwiglijk.

5 Zoo zullen nu uwe twee zonen Efraïm en Manasse, die u geboren zijn in Egypte, eer ik hier gekomen ben tot u , de mijne zijn, gelijk Euben en Simeon.

6 Maar welke gij na hen verwekken zult, die zullen

de uwe zijn, en genoemd worden als liunne broeders in hun erfdeel.

7 En als ik uit Mesopo-tamië kwam, stierf Ilachel in liet land Kanaiin op den weg, toen liet nog een stadie was tot Efratlia toe; en ik begroef Laar aldaar aan den weg naar Efratlia, dat nu Bethleliem lieet.

8 En Israel zag Jozefs zonen en sprak: Wie zijn deze?

9 Jozef antwoordde zijnen vader: Het zijn mijne zonen, die God mij hier gegeven lieeft. Hij sprak: Breng ze hier tot mij, opdat ik ze zegene.

10 Want Israels oogen waren donker geworden van ouderdom, en liij kon niet zien. En hij bracht ze tot hem; en hij kuste ze en omhelsde ze.

11 En hij sprak tot Jozef: Zie, ik heb uw aangezicht gezien, hetwelk ik niet gedacht had, en zie. God heeft mij ook uw zaad laten zien.

13 En Jozef nam ze van zijnen sclioot, en boog zich ter aarde voor zijn aangezicht.

13 Toen nam Jozef hen beiden, Efraïm aan zijne rechterhand, tegenover Israels linkerhand, en Manas-se aan zijne linkerhand, tegenover Israels rechterhand , en bracht ze tot hem.

14 Maar Israël strekte zijne rechterhand uit en leide ze op het hoofd van Efraïm, den jongste, en zijne linkerhand op Manas-ses hoofd, en deed met opzet aldus met zijne handen ; want Manasse was do eerstgeborene.

15 En hij zegende Jozef en sprak: Die God, voor wien mijne vaderen Abraham en Isaak gewandeld hebben, die God die mij al mijn leven lang gevoed heeft tot op dezen dag,

16 die Engel die mij verlost heeft van alle kwaad, die zegene deze jongelingen, dat zij naar mijnen naam en naar dien mijner vaderen Abraham en Isaak genoemd worden, dat zij wassen en veel worden op aarde.

17 Toen nu Jozef zag dat zijn vader de rechterhand op Efraïms hoofd leide, behaagde het hem kwalijk, en hij vatte zijns vaders hand, dat hij ze van Efraïms hoofd op Manasses hoofd bracht;

18 en hij sprak tot hem: Zóó niet, mijn vader; deze is de eerstgeborene, leg uwe rechterhand op zijn hoofd.

19 Maar zijn vader weigerde het en sprak: Ik weet het, mijn zoon, ik weet het;

loo GENE

deze zal óók een volk worden, en zal groot zijn; maar zijn jongste broeder zal grooter worden dan hij, en zijn zaad zal tot een groot volk wor-den.

20 Alzoo zegende Lij za op dien dag, en sprak: Wie in Israël iemand zegenen wil, die zegge: God stelle ii gelijk Efraïm en Manasse. En hij stelde alzoo Efraïm vóór Mannsse.

21 En Israël sprak tot Jozef: Zie, ik sterf, en God zal met ulieden zijn, en zal ii wederbrengen in liet land uwer vaderen.

22 Ik heb u oen stuk land gegeven bniten uwe broeders , hetwelk ik met mijn zwaard en boog uit de hand der Ainorieten genomen heb.

HOOFDSTUK 49.

1 En Jakob riep zijne zonen en sprak: Vergadert u, opdat ik u verkondige wat ii in toekomende tijden wedervaren zal.

2 Komt tezamen en hoort toe gij kinderen van Jakob, en hoort uwen vader Israël.

3 Euben, mijn eerstgeborene, gij zijt mijne sterkte en mijne eerste kracht, de _uitnemendste in aanzien en _c|e uitnemendste in macht.

4 Hij voer lichtvaardiglijk 3IS 49.

daarheen, gelijk het water: gij zult de uitnemendste niet meer zijn; want gij zijt op uws vaders legerstede geklommen, aldaar hebt gij mijn bed bezoedeld door het te beklimmen.

5 De broeders Simeon en Levi, hunne zwaarden zijn moorddadige wapenen.

6 Mijne ziel kome niet in hunnen raad, en mijne eer zij niet in hunne vergadering; want in hunnen toorn hebben zij den man vermoord, en in hunnen moedwil hebben zij den os verlamd.

7 Vervloekt zij hun toorn dat hij zoo hevig is, en hunne grimmigheid dat zij zoo hardnekkig is: ik zal ze verdoelen onder Jakob en verstrooien onder Israël.

8 Juda, gij zijt het, u zullen uwe broeders roemen; uwe hand zal uwen vijanden op den hals zijn; voor u zullen zich buigen de kinderen uws vaders.

9 Juda is een jonge leeuw; gij zijt hoog gekomen, mijn zoon, door groote overwinningen; hij is nedergeknield, en heeft zich gelegerd als een leeuw, en gelijk eene leeuwin: wie wil zich tegen hem verheffen?

10 Deschepter zal van Juda niet genomen worden, noch de staf van zijne voeten, tot-

dat de lield komt; en dien zullen de volken aanhangen.

11 Hij zal zijn veulen Linden aan den wijnstok, en liet jong zijner ezelin aan de edele wijnrank; liij zal zijn kleed in wijn wassclien, en zijnen mantel in druivenbloed;

13 zijne oogen zijn rooder dan wijn, en zijne tanden witter dan melk.

13 Zebulon zal aan Let strand der zee wonen, aan het strand voor de scliepen; en zijne grenzen zullen tot aan Sidon zijn.

l-t Issaseliar zal een sterk-gespierde ezel zijn, en zicli legeren tussolien de landpalen.

15 Eu liij zag de rust dat dat zij goed, en liet land dat liet vermakelijk was; maar hij lieeft zijne schouders geneigd om te dragen, en is een cijnsbare knecht geworden.

16 Dan zal rechter zijn onder zijn volk, als een dei-geslachten in Israël.

17 Dan zal een slang worden op den weg, en een adder op het pad; hij zal het paard in de verzenen-bijten, dat de ruiter achterover valt.

18 Heer, ik wacht op uw heil.

19 Gad, rustig tot den strijd, zal het leger voeren en weder terugleiden.

20 Van Aser komt vette spijs, en hij zal den koningen lekkernijen geven.

21 Naftali is een snel hert, en geeft schoone woorden.

22 Jozef zal w^Tassen, hij zal wassen als aan eene waterwel ; de loten stijgen langs den muur.

23 En hoewel de schutters hem vertoornen en tegen hem oorlog voeren en hem vervolgen,

24 zoo blijft echter zijn boog gespannen, en zijne armen en handen sterk, door de handen des Machtigen van Jakob; uit hem zijn gekomen herders, en steenen in Israël.

25 Yan uws vaders God zijt gij geholpen, en van den Almachtige zijt gij gezegend , met zegeningen boven van den hemel af, met zegeningen van de diepte die daaronder ligt, met zegeningen van borst en moederschoot.

20 De zegeningen uws vaders zijn heerlijker dan de zegeningen mijner voorouders, naar den wensch der hoogen in de wereld; en zij zullen komen op liet hoofd van Jozef, en op de kruin van den gekroonde onder zijne broeders.

27 Benjamin is een ver-sclieurende wolf: des morgens zal hij roof eten, maar des avonds zal liij den roof uitdeelen. —■

28 Dit zijn al de twaalf stammen van Israël; en dit is het wat hun vader tot hen gesproken heeft, als hij ze zegende, elk met een bij-zonderen zegen.

29 En hij gebood hun en sprak tot hen ; Ik word verzameld tot mijn volk, begraaft mij bij mijne vaderen, in de spelonk op den akker van Efron den Hethiet,

30 in de dubbele spelonk die tegenover Mamré ligt in het land Kanaan, welke Abraham met den akker kocht van Efron den Hethiet, tot eene erfbegrafenis.

31 Aldaar hebben zij Abraham begraven, en Sara zijne huisvrouw; aldaar hebben zij ook Isaak begraven, en Kebekka zijne huisvrauw; aldaar heb ik ook Lea begraven ,

32 op den akker en in de spelonk die van de kinderen van Heth gekocht is.

33 En als Jakob de bevelen aan zijne kinderen voleindigd had, leide hij zijne voeten bij elkander op het bed, en hij gaf den geest, en werd verzameld tot zijn volk.

HOOFDSTUK 50.

1 Toen viel Jozef op het aangezicht van zijnen vader, en weende over hem, en kuste hem.

2 En Jozef gebood zijne knechten de geneesmeesters dat zij zijnen vader zouden balsemen; en de geneesmeesters balsemden Israël,

3 totdat veertig dagen om waren; want zóólang waren de dagen der balseming; en de Egyptenaars beweenden hem zeventig dagen.

•1 Toen nu de rouwdagen om waren, sprak Jozef tot de hovelingen van Farao, zeggende: Heb ik genade bij u gevonden, zoo spreekt met Farao, zeggende:

5 Mijn vader heeft mij een eed afgenomen, zeggende: Zie, ik sterf: begraaf mij in mijn graf hetwelk ik mij in liet land Kanaan gegraven heb. Al-zoo wil ik nu heentrekken en mijnen vader begraven , en wederkomen.

6 Farao sprak: Trek op en begraaf uwen vader , gelijk gij hem gezworen hebt.

7 Aldus trok Jozef op om zijnen vader te begraven; en alle knechten van Farao, de oudsten van zijn huis, en alle oudsten van Egyp-teland trokken met hem;

8 alsook het geheele liuis-gezin van Jozef, en zijne broeders, en zijns vaders liuisgezin ; docli hunne kinderen, schapen en ossen lieten zij in het land Gosen.

9 Ook trokken met hem wagens en ruiters op; en het was een zeer groot heir.

10 Toen zij nu aan den dorschvloer van Atad kwamen, die aan gene zijde van den Jordaan ligt, hielden zij eene zeer groote en bittere rouwklacht; en hij vierde zijnen vader een rouwfeest van zeven dagen.

11 En als de lieden in het land, de Kanaanie-ten, de rouwklacht bij den dorschvloer van Atad zagen, zeiden zij: De Egyptenaars houden daar groote rouwklacht ; daarom noemde men die plaats de rouwklacht der Egyptenaren, welke ligt aan gene zijde van den Jordaan.

13 En zijne kinderen deden gelijk hij hun bevolen had,

13 en voerden hem in het land Kanaiin, en begroeven hem in de dubbele spelonk des akkers, welke Abraham van Efron den Hethiet, met den akker tegenover Mamrc, tot eene erfbegrafenis gekocht had.

14 Als zij hem nu begraven hadden, trok Jozef met zijne broeders, en met allen die met hem opgetrokken waren om zijnen vader te begraven, 'weder naar Egypte.

15 Maar Jozefs broeders vreesden, nu hun vader gestorven was, en spraken: Jozef zal misschien op ons vergramd zijn, en ons vergelden al het kwaad dat wij hem aangedaan hebben.

10 Daarom lieten zij hem zeggen; Uw vader beval vóór zijnen dood en sprak:

17 Aldus zult gij tot Jozef zeggen: Eilieve, vergeef uwen broeders de misdaad en hunne zonde, dat zij zoo kwalijk aan u gedaan hebben; vergeef toch nu deze misdaad aan ons, de dienaren van den God uws vaders. Jozef nu weende toen zij dus met hem spraken.

18 En zijne broeders gingen heen en vielen voor hem neder, en spraken: Zie, wij zijn uwe knechten.

19 Jozef sprak tot hen: Vreest niet; want ben ik in .de plaats van God?

30 Gijlieden dacht mij kwaadtedoen, maar God heeft dat ten goede gedacht, opdat hij deed gelijk het nu aan den dag is, om veel volks te behouden.

31 Zoo vreest nu niet: ik zal ii eu uwe kinelerkens verzorgen. En hij troostte ze, en sprak vriendelijk met lien.

33 Aldus woonde Jozef met zijns vaders liuis in Egypte, en leefde honderd en tien jaar,

33 en zag Efraïras kinderen tot in het derde lid; insgelijks werden ook de kindoren van Machir, den zoon van Manasse, op Jozefs knieën geboren.

34 En Jozef sprak tot zijne broeders: Ik sterf, en God zal u bezoeken eu uit dit land voeren in het land hetwelk hij Abraham, Isaiik en Jakob bij eede heeft toegezegd.

35 Daarom nam Jozef een eed van de kinderen van Israël en sprak: Als God u bezoeken zal, zoo voert mijn gebeente vanhier. -

36 Alzoo stierf Jozef toen hij honderd en tien jaar oud was; en zij balsemden hem, en zij leiden hem in eene kist in Egypte.

HOOFDSTUK 1.

1 Dit zijn de namen dei-kinderen Israëls die met Jakob in Egypte kwamen; een ieder kwam daarin met zijn huis:

3 Ruben, Simeon, Levi, Juda,

3 Issaschar, Zebulon, Benjamin ,

4 Dan, Naftali, Gad, Aser.

5 En alle zielen, uit Jakobs lendenen voortgekomen, waren zeventig; maar Jozef was tevoren in Egypte.

G Toen nu Jozef gestorven was, en al zijne broeders, en allen die in dien tijd geleefd hadden,

7 wiesen de kinderen Israëls, en verwekten kinderen en vermenigvuldigden zich; en zij werden zeer veel, zoodat het land vol van hen werd.

8 Toen stond er een nieuwe koning op over Egypte, die wist niet van Jozef;

9 en hij sprak tot zijn volk: Zie, liet volk dei-kinderen Israels is veel, en meer dan wij:

10 welaan, wij willen lien met list verdrukken, opdat zij niet zooveel worden; want zoo er een oorlog' ontstond, mooliten zij zicli bij onze vijanden voegen cn tegen ons strijden, en uit dit land trekken.

11 En men stelde opzieners van den dwangdienst over lien, die hen met zwaren dienst drukken zouden; want men bouwde voor Farao de steden Pithom en Kaamses tot voorraadstcden.

12 Maar heemeer zij het volk onderdrukten, hoenieer het zich vermenigvuldigde en uitbreidde; zoodat zij bevreesd werden voor de kinderen Israëls.

13 En de Egyptenaars dwongen de kinderen Israëls te dienen met onbarmhartigheid ,

14' en maakten hun het leven zuur door zwaren arbeid in leem en tiehelstee-nen, en door allerlei dwangdienst op het veld, en door allerlei arbeid dien zij Imn opleiden met onbarmhartigheid.

15 En de koning van Egypte gebood de vroedvrouwen der Hebreeuwsche vrouwen, de éénegenaamd Sifra, en de andere Pua:

16 Wanneer gij de Hebreeuwsche vrouwen helpt, en op den stool ziet dat het een zoon is, zoo doodt hem; maar is het eene dochter, zoo laat haar leven.

17 Maar de vroedvrouwen vreesden God, en deden niet gelijk do koning van Egypte haar geboden had, maar lieten de kinderen leven.

18 Toen riep de koning van Egypte de vroedvrouwen en sprak tot haar: Waarom doet gij zulks, dat gij de kinderen laat leven?

19 De vroedvrouwen antwoordden Farao: De Hebreeuwsche vrouwen ziju niet als de Egyptische, want zij zijn sterke vrouwen: eer do vroedvrouw tot haar komt hebben zij reeds gebaard.

20 Daarom deed God de vroedvrouwen wèl; en het volk vermenigvuldigde zich en werd zeer veel.

21 En dewij 1de vroedvrouwen God vreesden, bouwde hij hare huizen.

22 Toen gebood Farao al zijn volk en sprak: Werpt allo zonen die geboren worden in do rivier, en laat alle dochters leven.

HOOFDSTUK 2.

1 En een man van liet liuis Levi ging keen en nam eene clooliter van Levi;

2 en zijne huisvrouw werd zwanger en baarde een zoon. En toen zij zag dat liet een schoon kind was, verborg zij hem drie maanden;

3 en als zij hem niet langer verbergen kon, maakte zij een kistje van riet, en maakte liet dicht met lijm en pek; en zij leide liet kind daarin, en zette het in de biezen aan den oever der rivier.

4 En zijne zuster stelde zich van verre, om te zien boe het met hem gaanzoude.

5 En Farao's dochter kwam af en wilde zich baden in de rivier; eu hare jonkvrouwen gingen aan den kant van de rivier. En als zij het kistje in de biezen zag, zond zij hare dienstmaagd heen en liet het halen.

6 En toen zij het opende, zag zij het kind, en zie, het jonksken weende. Toen had zij deernis met hetzelve, en sprak: Het is een van de Hebreenwsche kinderen.

7 Toen sprak zijne zuster tot Farao's dochter: Zal ik heengaan en een van de Hebreeuwsche vrouwen roepen die zoogt, opdat zij u clat kind zooge ?

8 Farao's dochter sprak tot haar: Ga heen. En de maagd ging heen en riep de moeder van het kind.

9 Toen sprak Farao'sdoch-ter tot haar: Neem dat kind en zoog het voor mij, ik zal u bonen. Toen nam de vrouw het kind en zoogde het.

10 En toen het kind groot geworden was, bracht zij het tot Farao's dochter, en het werd haar zoon; en zij noemde hem Mozes, want zij sprak: Ik heb hem uit het water gehaald.

11 En ten tijde toen Mozes groot was geworden, ging hij uit tot zijne broeders en zag hunnen last; en hij werd gewaar dat een Egyptenaar een Hebreeuw-schen man, een zijner broeders, sloeg;

13 en hij wendde zich heen en weder, en als hij zag dat er geen mensch was, versloeg hij den Egyptenaar, en verborg hem in het zand.

13 Op een anderen dag ging hij weder uit, en zag twee Hebreeuwsche mannen tezamen twisten, en sprak tot den onrechtvaardige: Waarom slaat gij uwen naaste ?

14 Maar deze sprak: Wie heeft u tot een overste en rechter over ons gesteld? Wilt gij mij ook dooden, gelijk gij den Egyptenaar gedood hebt? Toen vreesde Mozes en sprak: Hoe is dat bekend geworden?

15 En dat kwam tot Farao, die naar Mozes zocht om hem te dooden; maar Mozes vluchtte voor Farao, en onthield zich in het land Midian, on woonde bij een waterput.

16 De priester van Midian nu had zeven dochters, die kwamen om te putten, en yulden de drinkbakken, om haars vaders schapen te drenken.

17 Toen kwamen do herders en stieten ze daar af; maar Mozes maakte zich op en hielp haar, en drenkte hare schapen.

18 En als zij tot haren vader Eehuël kwamen, sprak hij: Hoe zijt gij heden zoo vroeg wedergekomen?

19 Zij zeiden: Een Egyptisch man verloste ons van de herders, en putte voor ons water, en drenkte do schapen.

20 Hij sprak tot zijne dochters: Waar is hij? Waarom liet gij den man van u gaan, dat gij hem niet noodigdet met ons te eten ?

21 En Mozes bewilligde om bij den man te blijven; en hij gaf Mozes zijne dochter Zippora.

22 I)ie baarde een zoon, en hij noemde hem Ger-som: Want, sprak hij, ik ben een vreemdeling geworden in een vreemd land. \_En zij haarde nog een zoon, dien noemde hij Èliëzer, en spraJc: De God mijns vaders is mijn helper, en heeft mij uit Farao's hand verlost.']

23 En langen tijd daarna stierf de koning van Egypte; en de kinderen Israels zuchtten onder hunnen arbeid en kermden, en hun geschrei wegens hunnen arbeid klom op tot God;

21 en God verhoorde hun weeklagen, en dacht aan zijn verbond met Abraham, Isailk en Jakob;

23 en God zag op de kinderen Israëls, en nam zich hunner aan.

HOOFDSTUK 3.

1 Mozes nu weidde de schapen van Jethro zijnen schoonvader , den priester in Midian; en hij dreef de schapen achter in de woestijn, en kwam aan den berg Gods, Horeb;

2 en do Engel des Heeren verscheen hem in eeue vuurvlam in het midden van het

bosoli; en liij zag dat liet boscli met vuur brandde, en het werd toch niet verteerd.

3 En hij sprak: Ik wil daarheen, en zien dat groote gezicht, waarom het bosch niet verbrandt.

4 Maar toen do Heer zag dat hij heenging om te zien, riep God hem uit het bosch en sprak: Mozes, Mozes! Hij antwoordde: Hier ben ik.

5 Hij sprak: Treed niet herwaarts; trek uwe schoenen uit van uwe voeten, want de plaats waarop gij staat is heilige grond.

6 En hij sprak verder: Ik ben de God uws vaders, de God Abrahams, de God Isaaks en de God Jakobs. En Mozes bedekte zijn aangezicht, want hij vreesde God aantezien.

7 En de Heer sprak: Ik heb de ellende van mijn volk in Egypte gezien, en heb gehoord hun geroep over degenen die hen drijven; ik heb hun leed erkend,

8 en ik ben nedergefcomen opdat ik hen redde van de hand der Egyptenaren, en hen uitvoere uit dit land iu een goed en ruim land, in een land in hetwelk melk en honig vloeit, namelijk aan de plaats der Kanailnieten, He-thieten, Amorieten, Ferezie-ten, Hevieten en Jebusieten.

9 Dewijl dan nu het geroep der kinderen Israels tot mij is gekomen, en ik daarenboven ook hunnen angst gezien heb, hoe de Egypte-naars hen beangstigen,

10 zoo ga nu heen: ik zal u tot Farao zenden, opdat gij mijn volk, de kinderen Israels, uit Egypte voert.

11 Mozes sprak tot God: Wie ben ik, dat ik tot Farao gaan en de kinderen Israels uit Egypte voeren zou?

13 Hij sprak: Ik zal met u zijn; en dit zal u tot een teeken zijn dat ik u gezonden heb: dat gij Gode zult offeren op dezen berg, als gij mijn volk uit Egypte gevoerd hebt.

13 En Mozes sprak tot God: Zie, als ik tot de kinderen Israels kom, en tot hen zeg: De God uwer vaderen heeft mij tot u gezonden, en zij mij vragen zullen: Hoe is zijn naam? wat zal ik hun antwoorden?

14 En God sprak tot Mozes: Ik zal zijn die ik zijn zal; en hij sprak: Aldus zult gij tot de kinderen Israels zeggen: Ik zal zijn heeft mij tot ulieden gezonden.

13 En God sprak verder tot Mozes: Aldus zult gij tot de kinderen Israels zeggen De Heer, de God uwer va: deren, de God Abrahams

de God Isaiiks en de God Jakobs heeft mij tot u gezonden; dit is mijn naam eeuwig-lijk, waarbij men mij gedenken zal immer en altoos.

16 Daarom ga heen cn verzamel de oudsten in Israël, en spreek tot hen: De Heer, de God uwer vaderen, de God Abrahams, de God Isaaks en de God Jakobs is mij verschenen, zeggende; Ik heb u bezocht, en gezien wat u wedervaren is in Egypte,

17 en heb gezegd: Ik zal u uit de ellende van Egypte voeren in het land der Kana-anieten, Hethieten, Amo-rieten, Eerezieten, Hevieten en Jebusieten, in het land

J. in hetwelk melk en honig *' vloeit.

18 En wanneer zij naar uwe stem hooren, zoo zult gij en de oudsten in Israël ingaan tot den koning van Egypte, en tot hem zeggen: De Heer, do God der He-breën, heeft ons geroepen; zoo laat ons nu gaan drie dagen reizens in de woestijn, opdat wij offeren aan den Heer onzen God.

19 Doch ik weet dat de koning van Egypte u niet

□ zal laten trekken, dan door een sterke hand.

20 Maar ik zal mijne hand uitstrekken en Egypte slaan

met allerlei wonderen, welke ik in deszelfs midden doen zal; daarna zal hij u laten trekken.

31 En ik zal aan dit volk genade geven bij de Egypte-naars, dat als gij uittrekt, gij niet ledig uittrekt;

33 maar iedere vrouw zal van hare geburin of huiswaardin eischen zilveren en gouden vaten en kleederen, die zult gij op uwe zonen en dochters leggen en ze den Egyptenaren ontnemen.

HOOFDSTUK 4.

1 Toen antwoordde Mozes en sprak: Zie, zij zullen mij niet gelooven noch naar mijne stem hooren; maar zij zullen zeggen: De Heer is u niet verschenen.

3 En de Heer sprak tot hem; Wat is het dat gij in uwe hand hebt? Hij zeide: Een staf.

3 En hij sprak: Werp hem van u op de aarde. En hij wierp hem van zich: toen veranderde die in eene slang; en Mozes vlood voor haar.

4 En de Heer sprak tot hem; Strek uwe hand uit •en grijp ze bij den staart. Toen strekte hij zijne hand uit en hield ze, en zij werd in zijne hand weder tot een staf.

5 Daarom zullen zij ge-

looven dat u versolienen is de Heer, de God hunner vaderen, de God Abrahams, de God Isailks en de God Jakobs.

6 En de Heer sprak verder tot hem: Steek nu uwe hand in uwen boezem. En hij stak ze in zijnen boezem, en trok ze weder uit: en zie, toon was zij melaatsch als sneeuw.

7 En hij sprak: Steek ze wederom in den boezem. En hij stak ze andermaal in den boezem, en trok ze weder uit: en zie, toen werd zij weder gelijk zijn overig vleesch.

8 Wanneer zij u nu niet zullen gelooven noch naar uwe stem hoeren bij het eerste teeken, zoo zullen zij echter uwe stem gelooven bij het andere toeken;

9 maar indien zij deze twee teekenen niet zullen gelooven, noch naar uwe stem hooren, zoo neem van het water uit den stroom en giet hot op het droge land: zoo zal hot water hetwelk gij uit den stroom genomen hebt bloed worden op het droge land.

10 Toen sprak Mozes tot den Hoor: Ach mijn Heer, ik ben nooit wèl ter taal geweest, ook niet van dien tijd af dat gij met uwen knecht gesproken hebt; want ik heb eene zware spraak en eene zware tong.

11 En de Heer sprak tot hom: Wie heeft den mensch don mond geschapen, of wie heeft den stomme ofdoove of ziende of blinde gemaakt? Heb ik hot niet gedaan, de Hoor?

12 Zoo ga nu heen: ik zal met uwen mond zijn, en ü leeren wat gij zeggen zult.

13 Maar Mozes sprak: Och Heer, zend wien gij zenden wilt.

14 Toen werd de Heer zeer toornig op Mozes en sprak: Weet ik dan niet dat uw broeder Aiiron, uit den stam Levi, wèl tor taal is ? En zie, hij zal uitgaan u tegemoet; en als hij u ziet, zoo zal hij zich van harte verblijden.

15 En gij zult tot hem spreken en de woorden in zijnen mond leggen; en ik zal met uwen en zijnon mond zijn, en u leeren wat gij doen zult.

16 En hij zal voor u tot het volk sproken; hij zal uw mond zijn, en gij zult zijn God zijn.

17 En noem dezen staf, met welken gij die teekonen doen zult, in uwe hand.

IS Toen ging Mozes hoen en kwam weder tot Jethro

zijnen sclioonvader, en sprak tot liem: Eilieve, laat mij gaan, opdat ik wederkeere tot mijne broeders die in Egypte zijn, en zie of zij nog leven. En Jetliro sprak tot hem: Ga lieen in vrede.

19 Verder sprak de Heer tot liem in Midian: Ga keen en trek weder naar Egypte, want al de lieden die naar uw leven stonden zijn dood.

20 Alzoo nam Mozes zijne vrouw en zijne kinderen, en voerde ze op een ezel, en trok weder naar Egypteland, en liij nam den staf Gods in zijne hand.

21 En de Heer sprak tot Mozes: Zie toe, wanneer gij weder in Egypte komt, dat gij doet voor Farao at de wonderen welke ik u in uwe hand gegeven heb; maar ik zal zijn hart verstokken, dat hij het volk niet zal laten vertrekken.

22 En gij zult tot hem zeggen: Dus spreekt de Heer: Israel is mijn eerstgeboren zoon;

23 en ik gebied u dat gij mijnen zoon trekken laat, opdat hij mij diene: indien gij dit zult weigeren, zoo zal ik uwen eerstgeboren zoon dooden.

24 En als hij onderweg in de herberg was, kwam de Heer hem tegen en wilde hem dooden.

25 Toen nam Zippora een steen, en besneed de voorhuid van haren zoon, en raakte hem do voeten aan, en sprak: Gij zijt mij een bloedbruidegom.

30 Toen liet hij van hem af. Zij nu sprak; Bloedbruidegom, wegens de besnijding.

27 En de Heer sprak tot Aaron: Ga heen in de woestijn, Mozes tegemoet. En hij ging heen, en ontmoette hem aan den berg Gods, en 'liij kuste hem.

38 En Mozes verhaalde Aiiron al de woorden des Heeren die hem gezonden had, en al de teekenen welke hij hom bevolen had.

39 En zij gingen heen en verzamelden al de oudsten der kinderen Israels;

30 en Aiiron sprak al de woorden welke de Heer met Mozes gesproken had, en hij deed de teekenen voor het volk;

31 en het volk geloofde, ■en toen zij hoorden dat de Heer do kinderen Israels bezocht en hunne ellende aangezien had, bogen zij zich ter aarde en aanbaden.

HOOFDSTUK 5.

1 Daarna gingen Mozes en Aaron in tot Farao, en zeiden; Dus spreekt de Heer, Israels God: Laat mijn volk trekken, opdat zij mij een feest houden in de woestijn.

3 Farao antwoordde: Wie is de Heer naar wiens stem ik hooren zoude en Israël laten trekken? Ik weet niets van den Heer, en wil ook Israël niet laten trekken.

3 En zij spraken: De God der Hebreen lieeft ons geroepen : zoo laat ons nu heentrekken drie dagen reizens in de woestijn, en aan den Heer onzen God otteren, opdat ons niet overkome de pest of liet zwaard.

■i ïoen sprak de koning van Egypte tot hen: Gij Mozes en Ailron, waarom wilt gij het volk van hunnen arbeid vrijmaken ? Gaat heen tot uwe lastdiensten.

5 Verder sprak Farao: Zie, er is alreeds te veel van dit volk in het land, en gij wilt ze nog rust laten hebben van hunne lastdiensten !

6 Daarom beval Farao op denzelfden dag aan de opzieners des volks en hunne ambtlieden, zeggende:

7 Gij zult voortaan geen stroo meer aan dit volk ge.

ven, gelijk tot hiertoe geschied is, om tichelsteenen te branden; laat ze zelve heengaan en stroo tezamen-rapen.

8 En het getal der tichelsteenen , hetwelk zij tot nu toe gemaakt hebben, zult gij hun evenwel opleggen en niets verminderen; want zij gaan ledig, daarom roepen zij, zeggende: Wij willen heentrekken en aan onzen God otteren.

9 Men drukke dit volk met zwaren arbeid, opdat zij wat te doen hebben en geen gehoor geven aan val-sche woorden.

10 Toen gingen de opzieners des volks en hunne ambtlieden uit en spraken tot het volk: Aldus spreekt Farao: Men zal u geen stroo meer geven:

11 gaat gij zelve heen en zamelt u stroo waar gij het vindt; doch van uwen arbeid zal niets verminderd worden.

12 Toen verstrooide zich het volk in het geheele land van Egypte om stoppels te verzamelen, opdat zij stroo hadden.

13 En de opzieners dreven ze aan, zeggende: Yervult uw dagwerk gelijk toen gij stroo hadt.

11 En de ambtlieden der

kinderen Israels, welke Farao's opzieners over hen gesteld hadden, werden geslagen, en tot hen werd gezegd ; Waarom hebt gij nooh heden nooh gisteren uw gezette dagwerk gedaan, gelijk tevoren?

15 ïoen gingen de ambt-lieden der kinderen Israels tot Parao in, en riepen: Waarom zult gij dus met uwe knechten handelen?

16 Men geeft geen stroo aan uwe knechten, en wij moeten de tichelsteenen maken die ons gezegd zijn, en zie, uwe knechten worden geslagen, en uw volk moot strafschuldig zijn.

17 Farao sprak: Gij loopt ledig, ledig loopt gij; daarom zegt gij: Wij willen heentrekken en aan deu Heer ofl'eren.

18 Zoo gaat nu heen, doet uwe dwangdiensten: stroo zal men u niet geven, maar het getal der tichelsteenen zult gij leveren.

19 Toen zagen de ambt-lieden der kinderen van Israël dat het erger werd, de-wij 1 men zeide: Gij zult niets verminderen van het dagwerk aan de tichelsteenen.

20 En toen zij van Farao uitgingen, ontmoetten zij Mozes en Aiiron, en traden tot hen, 31 en spraken tot hen: De Heer zie op u en richte het, dat gij ons in kwaden reuk hebt gebracht bij Farao en zijné knechten, en hun het zwaard in hunne handen gegeven hebt om ons te dooden.

33 En Mozes kwam wederom tot den Heer en sprak: Heer, waarom doet gij zoo kwalijk aan dit volk? Waarom hebt gij mij herwaarts gezonden?

33 Want van dien tijd af dat ik tot Farao ben ingegaan om in uwen naam met hem te spreken, heeft hij dit volk nog harder geplaagd, en gij hebt uw volk niet gered.

34 En de Heer sprak tot Mozes: Nu zult gij zien wat ik aan Farao doen zal; want door een sterke hand moet hij ze laten trekken, ja hij moet ze nog door een sterke hand uit zijn land van zich drijven.

HOOFDSTUK G.

1 En God sprak met Mozes en zeide tot hem: Ik ben de Heer.

• 3 En ik ben verschenen aan Abraham, Isaiik en Jakob als do almachtige Gotl; maar mijn naam Heer is hun niet geopenbaard geworden.

3 Ook lieb ik mijn ver-hond mot lien opgericlit, dat ik liun zal geven liet land Kanaan, liet land hunner vreemdelingschap, in hetwelk zij vreemdelingen geweest zijn.

4 En ook heb ik gehoord het weeklagen der kinderen Israels, welke de Egypte-naars met dwangdiensten bezwaren, en heb gedacht aan mijn verbond.

5 Daarom zeg den kinderen Israels: Ik ben de Heer; en ik wil n uitvoeren van de lasten der Egyptena-ren, en wil u redden van hunne dwangdiensten, en zal u verlossen door een uitgestrekten arm en door groote gerichten;

C en ik zal u aannemen tot mijn volk, en zal uw God zijn, dat gij ondervinden zult dat ik de Heer uw God ben, die u heb uitgevoerd van den last der Egyptenaren,

7 en u gebracht in dat land, over hetwelk ik mijne hand opgeheven heb, dat ik het geven zou aan Abraham, Isaak en Jakob: dat zal ik ulieden geven tot een eigendom, ik do Heer. —

8 Aldus zeide Mozes den kinderen Israels; doch zij hoorden niet naar hem, vanwege het zuchten en den

angst en vanwege den harden arbeid.

9 Toen sprak de Heer met Mozes, zeggende:

1U Ga in tot Farao den koning van Egypte, en zeg dat hij de kinderen Israëls j late trekken uit zijn land.

11 Maar Mozes sprak voor den Heer, zeggende: Zie, de kinderen Israëls hooren niet naar mij, hoe zou dan ïarao naar mij hooren ? Daarbij ben ik onbesneden van lippen.

12 Toen sprak de Heer tot Mozes en Aaron, en gaf hun bevel aan de kinderen Israëls, en aan Farao den koning van Egypte, dat zij de kinderen Israëls uitEgyp-teland zouden voeren. j

13 Dit nu zijn de hoofden,

naar ieder geslacht der vaderen. ■— De kinderen van llubeu, Israëls eersten zoon,

zijn: Henoch, Pall u, Hezron en Karmi; dit zijn de geslachten van Euben.

14 Simeons kinderen zijn: Jemuël, .TiiminPliad, Jachin, Zohar, en Saul de zoon eener Kanaanietische vrouw; dit zijn Simeons geslachten.

15 Dit zijn de namen der kinderen van Levi, naar hunne geslachten: Gerson, ] Kohath en Merari; Levi nu werd honderd zevenendertig jaar oud.

16 Gersons kinderen zijn: Libni en Simei, naar hunne geslacliten.

17 Koliaths kinderen zijn: Amram, Jizliar, Hebron en Uzziül; Koliatli nu werd honderd drieëndertig jaar ond.

18 De kinderen van Merari zijn: Mahli en Musi; dit zijn de geslachten van Levi, naar hunne stammen.

19 En Amram nam zijne moei Jochébed tot vrouw; die baarde hem Aaron en Mozes; Amram nu werd honderd zevenendertiquot;^- jaar oud.

20 Jizhars kinderen zijn: Korach, Nefeg en Zichri.

31 Uzziëls kinderen zijn: Misaël, Elzafan en Sithri.

23 En Aaron nam tot vrouw Eliséba, de dochter van Amminadab, Nahessons zuster; die baarde hem Nadab, Abihu, Eleazar en Ithamar.

23 De kinderen van Korach zijn: Assir, Elka.ia en Abiasaf; dit zijn de geslacliten der Korachieten.

24 En Eleazar Aarons zoon nam een der dochters van Putiël tot vrouw, die baarde hem Pinehas. Dit zijn do hooiden ouder de vaderen van de geslachten der Levieten.

25 Dit is Aaron en Mozes, tot welke de Heer sprak:

Voert de kinderen Israëls uit Egypteland, met hunne heiren.

26 Deze zijn het die mot Earao den koning van Egypte spraken, dat zij de kinderen Israëls uit Egypte voeren zouden, namelijk Mozes en Aaron.

27 En te dien dage sprak do Heer met Mozes in Egypteland ,

2S en hij zeide tot hem: Ik 'ben de lieer: spreek met Farao den koning van Egypte alwat ik met u spreek.

2Ü En Mozes antwoordde voor den Heer: Zie, ik beu onbesneden van lippen, hoe zal dan Earao naar mij hoo-ren ?

HOOFDSTUK 7.

1 Toen sprak de Heer tot Mozes: Zie, ik heb u tot een God gesteld over Earao, en Aaron uw broeder zal uw profeet zijn.

2 Gij zult spreken alwat ik u gebieden zal; en Aaron uw broeder zal het tot Farao spreken, dat hij de kinderen Israëls uit zijn land late trekken.

■ 3 Maar ik zal Farao's hart verharden, opdat ik vele mijner teekenen en wonderen doe in Egypteland.

4 En Farao zal naar u niet hooren, opdat ik mijne

116 EXOD

hand in Egypte betoone, en mijn lieir, mijn volk, de kinderen Israels, uit Egyp-teland voere door groote geriehten.

5 En de Egyptenaars zullen gewaarworden dat ik de Heer ben, wanneer ik mijne liand zal uitstrekken over Egypte, en de kinderen Israels van hen uitvoeren.

G En Mozes en Aiiron deden gelijk de Haer hun geboden had.

7 En Mozes was tachtig jaar oud en Aaron drieëntachtig jaar oud toen zij met Earao spraken.

8 En de Heer sprak tot Mozes en Aiiron, zeggende:

9 Wanneer Earao tot u zal zeggen: Toont uwe wonderen , zoo zult gij tot Aiiron zeggen: Neem uwen staf en werp hem neder voor Earao, dat hij tot eene slang worde.

10 Toen gingen Mozes en Aiiron binnen tot Earao, en deden gelijk de Heer hun geboden had; en Aaron wierp zijnen staf neder voor Earao en voor zijne knechten, en hij werd tot eene slang.

11 Toen riep Farao de ■wijzen en toovenaars, en de Egyptische toovenaars deden óók zoo met hunne bezweringen ;

13 want elk wierp zijnen staf van zich, toen werden

US 7.

zij slangen; maar Aarons staf

verslond hunne staven. j

13 Aldus werd Earao's _v hart verstokt en hij boorde _v niet naar hen, gelijk de ^ Heer gesproken had. _s

14 En de Heer sprak tot '' ], Mozes: Het hart van Earao ]■ is hard: hij weigert het volk j, te laten gaan. j-

15 Ga morgen heen tot

Farao; zie, hij zal naar het quot; _c]

water gaan; treed dan tegen- ]

over hem aan den oever des ]

waters, en neem den staf ]

in uwe hand, die tot eene ^

slang werd; ]

lü en spreek tot hem: \

De Heer, de God der He- ₁ breön, hoeft mij tot u

gezonden om te zeggen: Laat _s

mijn volk uittrekken, opdat , het mij diene in de woes- 1 ~

tijn; maar gij hebt tot nu ,

toe niet willen hooren. ]

17 Daarom spreekt de Heer aldus: Daaraan zult gij ondervinden dat ik de Heer ben: zie, ik wil met den staf dien ik in mijne hand heb het water dat in dezen stroom is slaan, en liet zal in bloed veranderd worden;

18 zoodat de visschen in den stroom zullen sterven, en do stroom zal stinken, en de Egyptenaars zullen walgen van te drinken van het water uit den stroom.

19 En de Heer sprak tot Mozes: Zeg tot Aèlron: Neem uwen staf en strek uwe hand uit over de wateren in Egypte, over hunne beken en stroomen en zeeën en over al hunne waterpoelen, dat zij bloed worden; en er zij Woed in geheel Egypteland, beide in houten en steeiien vaten.

30 En Mozes en Aaron deden alzoo gelijk de Heer hun geboden had, en hij hief den staf op en sloeg in het water dat in den stroom was, voor Farao en zijne knechten: en al het water in den stroom werd in bloed veranderd,

31 en de vissollen in den stroom stierven, en de stroom werd stinkend, zoodat de Egyptenaars het water uit den stroom niet konden drinken; en er werd bloed in geheel Egypteland.

23 En de Egyptische too-venaars deden ook zoo met hunne bezweringen: aldus werd Farao's hart verstokt, en hij hoorde niet naar hen, gelijk de Heer gesproken had.

33 En Farao keerde zich om en ging naarhuis, en hij nam ook dit niet ter harte.

3-1. l)och alle Egyptenaars groeven naar water rondom den stroom om te drinken, want zij konden het water uit den stroom niet drinken.

35 En het duurde zeven dagen lang dat de Heer den stroom sloeg.

HOOFDSTUK 8.

1 En de Heer sprak tot Mozes: Ga in tot Farao, en spreek met hem: Dus zegt de Heer: Laat mijn volk uittrekken, opdat het mij diene.

3 Indien gij dat weigert, zie, zoo wil ik al uwe landpalen met vorsehen slaan,

3 zoodat de stroom zal krielen van vorsehen; die zullen opkomen en dringen in uw huis, in uwe kamer, op uwe legerstede, op uw bed, ook in de huizen uwer knechten, onder uw volk, tot in uwe bakovens en in uwe deegtroggen;

4 en de vorsehen zullen op u en op uw volk en op al uwe knechten komen.

5 En de Heer sprak tot Mozes: Zeg tot Aiiron: Strek uwe hand met uwen staf uit over de beken en over de stroomen en over de zeeën, en laat vorsehen over Egypteland opkomen.

• G En Aaron strekte zijne hand uit over de wateren in Egypte, en er kwamen vorsehen op, zoodat Egypteland bedekt werd.

7 Toen deden de toove-

118 EXOI

naars óók zoo met hunne bezweringen, en lieten vor-sclien over Egypteland opkomen.

8 ïoen riep Farao Mozcs en Aaron, en sprak: Bidt den Heer voor mij, dat liij de vorschen van mij en van 'mijn volk wegneme; zoo zal ik liet volk laten trekken, opdat het den Heere offere.

!) En Mozcs sprak tot Farao: Heb de eer boven mij, en bepaal wanneer ik voor n, voor uwe knechten en voor uw volk zal bidden, dat de vorschen van u en van uw huis zullen verdreven worden, en dat zij alleen in den stroom blijven.

10 En hij zeide: Morgen. En hij sprak: Het zij zooals gij gezegd hebt: opdat gij ondervindt dat er niemand is gelijk de Heer onze God,

11 zoo zidlen de vorschen van u, van uwe huizen, van uwe knechten en van uw volk genomen worden , en alleen in den stroom overblijven.

12 Alzoo gingen Mozcs en Aüron van Farao uit, en Mozes riep tot den Heer wegens de vorschen, gelijk hij Farao had toegezegd :

13 en de Heer deed gelijk Mozes gezegd had, en

US 8.

de vorschen stierven in de huizen, in de hoven en op het veld.

11 En zij hoopten ze tezamen, hier een hoop en daar een hoop, en het land stonk er van.

15 Toen nu Farao zag dat hij verademing gekregen had, zoo werd zijn hart verhard en hij hoorde niet naar hen, gelijk de Heer gesproken had.

lö Eu de Heer sprak tot Mozcs: Zeg tot Aaron: Steek uwen stat' uit en sla in het stof der aarde, dat er luizen worden in geheel Egypteland.

17 En zij deden alzoo, en Aiiron strekte zijne hand uit met zijnen staf, en sloeg in het stof der aarde, en er werden luizen aan de men-schen en aan het vee, al het stof des lands werd luizen in geheel Egypteland.

18 En de too venaars deden óók zoo met hunne bezweringen, opdat zij luizen voortbrachten, maar zij konden niet; en de luizen waren beide aan de menschen en aan het vee.

19 Toen zeiden de toove-naars tot Farao: Dat is G ods vinger. Maar Farao's hart werd verstokt en hij hoordé niet naar hen, gelijk de Heer gezegd had.

30 En de Heer sprak tot Mozes: Maak u morgen vroeg op en treed voor Farao ; zie, hij zal aan liet water uitgaan; en spreek tot liem: Dus spreekt de Heer: Laat mijn volk uittrekken, opdat zij mij dienen.

21 Indien niet, zie, zoo wil ik allerlei ongedierte laten komen over u, uwe knechten, uw volk, en in uwe huizen; zoodat de huizen van alle Egyptenaars, en ook het veld waarop zij zijn, vol ongedierte zullen worden;

23 en ik zal op dien dag-wat bijzonders doen met het land Gosen in hetwelk mijn volk woont, dat daar geen ongedierte zij, opdat gij gewaarwordt dat ik de Heer ben op aarde, overal;

33 en ik zal cene verlossing stellen tussehen mijn volk en uw volk: morgen zal dit teeken geschieden.

34 En de Heer deed alzoo, en er kwam veel ongedierte in Farao's huis, in de huizen zijner knechten en over het gêheele Egypteland, en het land werd verdorven van het ongedierte.

35 ïoen riep Farao Mozes en Aaron, en sprak: Gaat heen en offert uwen God hier in het land.

36 Mozes sprak: Het behoort niet dat wij zóó doen; want wij zouden den gruwel der Egyptenaren den Heere onzen God ofteren: zie, wanneer wij dan den gruwel der Egyptenaren voor hunne oogen offerden, zouden zij ons niet steenigen?

37 Drie dagen reizensver willen wij gaan in do woestijn, en den Heere onzen God ofleren, gelijk hij ons gezegd heeft,

38 Farao sprak: Ik wil u laten trekken, opdat gij den Heere ixwen God ollert in de woestijn: alleenlijk dat gij niet verder trekt; en bidt voor mij.

39 En Mozes sprak: Zie, als ik van u uitga, zoo zal ik den Heer bidden, dat dit ongedierte van Farao en van zijne knechten en van zijn volk genomen worde op den dag van morgen: alleenlijk bedrieg mij niet meer, dat gij het volk niet laat trekken om den Heere te offeren.

30 En Mozes ging uit van Farao en bad den Heer:

31 en de Heer deed gelijk Mozes gezegd had, en het

j. ongedierte week van Farao, i van zijne knechten en van zijn volk, dat er niet ccn [ overbleef.

33 Doch Farao verhardde zijn hart ook ditmaal, en

hij liet het volk niet trekken.

HOOFDSTUK 9.

1 De Heer sprak totMozes: Ga in tot Farao en spreek tot liem: Aldus zegt de Heelde God der Hebreen: Laat mijn volk trekken, opdat zij mij dienen.

3 Indien gij dit weigert en hen langer ophoudt,

3 zie, zoo zal de hand des Heeren zijn over uw vee op het veld, over paarden, over ezels, over ka-meelen, over ossen, en over schapen, met eene zeer zware pest.

4 En de Heer zal eene afzondering maken tusschen het vee der Israëlieten en der Egyptenaren, dat er niets sterft van al hetgeen de kinderen Israëls hebben.

5 Eti de Heer bepaalde een tijd, zeggende; Morgen zal de Heer dit op de aarde doen.

6 En de Heer deed dit des morgens; en toen stierf allerlei vee der Egyptenaren, maar van het vee der kinderen Israëls stierf niet een.

7 En Farao zond er heen, en zie, van Israels vee was niet één gestorven. Maar Farao's hart werd verstokt en hij liet het volk niet trekken.'

8 Toen sprak de Heer tot Mozes en Ailron; Neemt uwe vuisten vol roet uit den oven, en Mozes strooie dat naar den hemel voor Farao,

9 dat het over geheel Egyp-teland stuive, en er booze zwarte blaren oprijzen, beide aan menschen en vee, in geheel Egypteland.

10 En zij namen roet üit den oven, en traden voor Farao, en Mozes strooide dat naar den hemel: toen rezen booze zwarte blaren op, beide aan menschen en vee;

11 zoodat de toovenaars niet konden staan voor Mozes wegens de booze blaren, want de booze blaren waren aan do toovenaars even zoowel als aan al de Egyp-tenaars.

13 Doch de Heer verstokte Farao's hart, dat hij naar hen niet hoorde, gelijk do Heer tot Mozes gezegd had.

13 Toen sprak de Heer tot Mozes: Maak u morgen vroeg op en treed voor Farao, en spreek tot hem: Dus zegt de Heer de God der Hebreen: Laat mijn volk trekken, opdat zij mij dienen.

14 Ik zal anders ditmaal al mijne plagen zenden over u zeiven, over uwe knechten en over uw volk, dat gij zult gewaarworden da t mij ns-gelijke niet is in alle landen;

13 want ik zal nu mijne liand uitstrekken, en u en uw volk slaan niet pest, dat gij van de aarde zult verdelgd worden.

16 En trouwens, daarom hel) ik u verwekt, opdat mijne kracM aan u hliikc, en mijn naam verkondigd worde in alle landen.

17 Verzet gij u nog langer tegen mijn volk, en wilt gij hel niet laten trekken, —

18 zie, ik zal morgen omtrent dezen tijd een zeer grooten hagel laten regenen, gelijk er in Egypte niet geweest is sedert dien tijd dat het gegrondvest is tot nu too.

19 En nu, zend heen, herg uw vee en alwat gij op hot veld hebt; want alle mensch en vee dat op het veld gevonden wordt en niet in do huizen verzameld is, zal sterven als deze hagel op hen valt.

30 Wie nu onder Earao's knechten het woord des Heeren vreesde, die liet zijne knechten en zijn vee in de huizen vlieden;

31 maar wier hart geen gehoor gaf aan het woord des Heeren, dio lieten hunne knechten en hun vee op het veld.

32 Toen sprak de Heer tot Mozes: Strek uwe hand naar den hemel, opdat het hagele over geheel Egyp-teland, over de menschen, over het vee en over al het kruid op het veld in Egyp-toland.

33 Alzoo steekte Mozes zijnen staf naar den hemel, en de Heer liet hot donderen en hagelen, zoodat het vuur op de aarde schoot. zVlzoo liet de Heer hagel regenen over Egypteland.

21; En do hagel en het vuur vlogen onder elkander , zoo gruwelijk dat iets dergelijks in geheel Egypteland nooit geweest was, sedert den tijd dat er lieden in geweest zijn.

35 En de hagel sloeg in geheel Egypteland alwat op het veld was, beide menschen en vee, en sloeg al het kruid op het veld en verbrak alle boomen op het veld.

3G Behalve in het land Goson, waar de kinderen Israels waren, daar hagelde het niet.

37 Toen zond Farao heen en liet Mozes en Aiiron roepen, en sprak tot hen: 'Ik heb mij ditmaal bezondigd ; de Heer is rechtvaardig, maar ik en mijn volk zijn schuldig.

38 Doch bidt don Heor vurig, dat dit donderen en

hagelen Gods oplionde; zoo zal ik u laten trekken, dat gij niet langer hier blijft.

39 Mozes sprak tot hem: Wanneer ik de stad uitga, zoo zal ik mijne handen uitbreiden tot den Heer: zoo zal de donder ophouden en geen hagel meer zijn, opdat gij gewaarwordt dat de aarde des Heeren is.

30 Maar ik weet dat gij en uwe knechten nog niet vreest voor God den Heer.—

31 Alzoo werd geslagen Het vlas en de gerst, want do gerst was in de aar en het vlas had knoppen gekregen ;

33 maar de tarwe en rogge werden niet geslagen, want zij gingen eerst spade op. •—

33 Aldus ging nu Mozes van Farao ter stad uit, en breidde zijne handen uit tot den Heer: en de donder en hagel hielden op, en de regen stroomde niet meer op de aarde.

34 Maar toen Farao zag dat de regen en donder en hagel ophielden, zoo zondigde hij verder en verhardde zijn hart, hij en zijne knechten;

35 aldus werd Farao's hart verstokt, dat hij de kinderen Israels niet trekken liet, gelijk de Heer gesproken had door Mozes.

HOOFDSTUK 10. 1 En de Heer sprak tot Mozes: Ga in tot Farao; want ik heb zijn hart verhard cn het hart zijner knechten, opdat ik deze mijne teekenen onder hen doe,

3 en opdat gij verkondigt voor de ooren uwer kinderen en uwer kindskinderen wat ik in Egypte uitgelicht heb, en hoe ik mijne teekenen onder hen getoond heb; opdat gij weet dat ik de Heer ben.

3 Alzoo gingen Mozes en Aaron in tot Farao, en spraken tot hem: Dus spreekt de Heer de God der Hebreen : Hoelang weigert gij u voor mij te verootmoedigen? Laat mijn volk trekken, opdat zij mij dienen.

4 Weigert gij mijn volk te laten trekken, zie, zoo zal ik morgen sprinkhanen laten komen aan al uwe plaatsen,

5 dat zij het land bedekken, zoodat men het land niet kan zien; en zij zullen afeten wat u overgebleven en gered is van den hagel, en zij zullen al uwe groenende boomen op het veld afeten;

6 en zij zullen vervullen uw huis, de huizen van al

uwe knecliten en de huizen van alle Egyptenaars: zooals niet gezien hebben uwe vaders noch uwer vaderen vaders, sedert dien tijd dat zij op de aarde geweest zijn tot op dezen dag. En hij keerde zich om en ging van Farao uit.

7 Toen spraken Farao's knechten lot hem: Hoelang zullen wij daarmede geplaagd zijn? Laat de lieden uittrekken, opdat zij den Heer hunnen God dienen: gevoelt gij nog niet dat Egypte tegrondegaat?

8 Mozes en Ailron werden weder tot Farao gebracht; die sprak tot hen: Gaat heen, dient den Heer uwen God; maar wie zijn het dan die heentrekken zullen?

9 Mozes sprak: quot;Wij willen trekken met jong en oud, met zonen en dochters, met schapen en runderen; want wij hebben een feest des Hoeren.

10 En hij sprak tot hen: Voorzeker, de Heer zij met n: zoude ik u en daarenboven uwe kinderen laten trekken? Ziet of gij niet iets kwaads voorhebt.

11 Niet alzoo, maar trekt gij mannen heen en dient den Heer; want dat hebt gij ook verzocht. En men stiet hen uit van Farao, 13 Toen sprak de Heer tot Mozes: Strek uwe hand uit over Egypteland wegens de sprinkhanen, dat zij over Egypteland komen, en opeten al het kruid op hot land, alwat van den hagel overgebleven is.

13 En Mozes strekte zijnen staf over Egypteland, en do Heer dreef een oostenwind over het land, dien geheelen dag en dien geheelen nacht: en des morgens voerde de oostenwind de sprinkhanen aan,

li en zij kwamen over geheel Egypteland, en lieten zich neder aan alle plaatsen in Egypte; zóóvele, dat er tevoren iets dergelijks nooit geweest is, noch voortaan zijn zal;

13 want zij bedekten het land en verduisterden het, en zij aten al het kruid van het land op, en alle vruchten van de boomen die van den hagel waren overgebleven, en lieten niets groens over ann de boomen en aan het kruid op het veld, in geheel Egypteland.

16 Toen ontbood Farao haastig Mozes en Aaron, en sprak: Ik heb gezondigd tegen den Heer uwen God en tegen ulieden:

17 vergeeft mij mijne zonde ook ditmaal, en bidt den

Heer uwen God, dat hij slechts dezen dood van mij wegueme.

18 En hij ging uit van Farao en had tot den Heer.

19 Toen keerde do Heelden wind, dat hij zeer sterk uit liet westen woei; die liief do sprinkhanen op en wierp ze in de Schelizee, zoodat er niet één overbleef aan alle plaatsen vr.n Egypte.

20 Maar de Heer verstokte Farao's kirt, dat liij de kinderen Israels niet trekken liet.

21 En de Heer sprak tot Mozes: Strek uwe hand naar den hemel, dat het zoo duister worde in Egypte-land, dat men liet tasten kan.

23 En Mozes strekte zijne liand naar den hemel: toen werd er eene dikke duisternis in gelieel Egypteland, drie dagen,

23 zoodat de één den ander niet zag, nocli opstond van de plaats waar hij was, in drie dagen; maar bij de kinderen Israels was het licht in hunne woningen.

24 Toen ontbood Earao Mozes en sprak: Trekt heen, dient den Heer: alleenlijk laat uwe scliapen en runderen bier; dooli laat uwe kinderkens ook met u trekken.

25 Mozes sprak; Gij moet ons ook oftiers en brandofters geven, welke wij mogen offeren aan den Heer onzen God;

26 ons vee zal met ons gaan, en geen klauw zal achterblijven; want van het onze zullen wij nemen ten dienste van den Heer onzen God; want wij weten'niet waarmede wij den Heer zullen dienen totdat wij daar gekomen zijn.

27 Maar de Heer verstokte Earao's hart, dat hij ze niet wilde laten trekken,

28 en Earao sprak tot hem: Ga van mij, en wacht u dat gij niet weder voor mijne oogen komt; want op den dag op welken gij voor mijne oogen komt, zult gij sterven.

29 En Mozes antwoordde: Gelijk gij gezegd hebt, ik zal niet weder voor uwe oogen komen.

HOOFDSTUK 11.

1 En de Heer sprak tot Mozes: Ik wil nog ééne plaag over Earao en Egypte laten komen, daarna zal bij u vanhier laten trekken , en zal niet alleen alles laten gaan, maar u zelfs vanhier uitdrijven.

2 Zeg dan nu voor de ooren des volks, dat een

ieder van zijnen naaste en elke vrouw van hare naaste zilveren en gouden vaten eisclie.

3 En de Heer gaf aan liet volk genade in de oogen der Egyptenaren; en Mozes was een zeer groot man in Egypteland bij de knechten van Farao en bij liet volk.

4 En Mozes sprak: Dus zegt de Heer: Ik wil te mid-dernaclit uitgaan in Egypteland ;

5 en alle eerstgeborenen in Egypteland zullen sterven, van Farao's eersten zoon die op zijnen troon zit, tot den eersten zoon der dienstmaagd die achter den molen is, ook alle eerstgeborenen onder het vee;

6 en in geheel Egypteland zal een groot geschrei zijn, gelijk er nooit geweest is noch worden zal.

7 Maar bij alle kinderen Israels zal geen hond zijn tong roeren, beide onder menschen en vee; opdat gij ondervindt hoe de Heer Egypte en Israël onderscheidt.

8 Dan zullen tot mij afkomen al deze uwe knechten , en mij te voet vallen, zeggende: Trek uit, gij en al het volk dat onder u is; daarna zal ik uittrekken. En hij ging met grim-migen toorn van Farao uit.

9 De Heer nu sprak tot Mozes: Farao hoort naar u niet, opdat vele mijner wonderen geschieden in Egypteland.

iÓ En Mozes en Ailron hebben al deze wonderen gedaan voor Farao; maar de Heer verstokte hom het hart, dat hij de kinderen Israels niet uit zijn land wilde laten trekken.

HOOFDSTUK 12.

1 En de Heer sprak tot Mozes en Ailron in Egypteland :

2 Deze maand zal bij u de eerste maand zijn, en van haar zult gij de maanden des jaars beginnen.

3 Spreekt tot de geheele gemeente van Israël, zeggende : Op den tienden dag dezer maand neme elk een lam, waar een huisvader is, een lam voor elk huis;

1 maar indien er in een huis te weinig voor een lam zijn, dan neme men het met zijnen gebuur, den naaste aan zijn huis, tezamen ; totdat zij zoovelen worden dat zij het lam kunnen opeten.

5 Doch gij zult zulk een lam nemen, aan hetwelk geen gebrek is, een man-

netje, een Jaar oud; gij zult liet nemen van de lammeren ot' geitel rokken,

C cn zult liet behouden tot op den veertienden dag dezer maand; en de gansolie vergadering der gemeente van Israël zal het slachten tusschen de twee avonden.

7 En zij zullen van zijn bloed nemen cn daarmede bestrijken de posten der deur, en don bovensten drempel der huizen in welke zij het eten.

8 En zij zullen alzoo dat vleesch eten in denzelt'den nacht, aan het vuur gebraden, met ongezuurde broo-den; en zij zullen het met bittere saus eten.

9 Gij zult het niet rauw eten, noch in water gezoden, maar aan het vuur gebraden, zijn hoofd niet zijne schenkels en met zijn ingewand.

10 En gij zult er niets van laten overblijven tot den morgen, maar indien iets daarvan overblijft tot den morgen, zult gij het met vuur verbranden.

11 En aldus zult gij het eten: gij zult om uwe lendenen omgord zijn, en schoenen aan uwe voeten hebben, en staven iu uwe handen; en gij zult het eten met haast; dit is het pascha des Heeren.

13 Want ik zal in dien- spijs

zelfden nacht door Egypte- zielt

land gaan, en slaan alle voo:

eerstgeborenen in Egypte- 17

land, beide onder menschen ong

en vee, en ik zal mijne ik

straf betoonen aan alle goden uwi

der Egyptenaren, ik de gev

Heer. clez

13 En dat bloed zal u uw tot een teeken zijn aan do een huizen in welke gij zijt; 1! opdat ik, het bloed ziende, dat u voorbijga, en opdat u ave niet wedervare de plaag brc die verderft, als ik Egyp- éei teland sla. quot; iue

14 En gij zult dezen dag 1 hebben ter gedachtenis, en gei zult dien vieren den Heer in tot een feest, gij en al ge uwe nakomelingen toteene zi( eeuwige inzetting. ui

15 Zeven dagen zult gij hi ongezuurde brooden eten, ee namelijk op den eersten dag ' zult gij doen ophouden het vx gezuurde brood in uwe oi huizen; want wie gezuurd u brood eet van den eersten

dag af tot op den zevenden, _! o

diens ziel zal uitgeroeid tlt;

worden uit Israël. s(

16 Op den eersten dag , g zal er een heilige samenkomst zijn, en op den ze- v 1 venden dag zal er óók eene 1 heilige samenkomst zijn; gij 1 zult daarop geen arbeid ¹

doen, behalve wat tot de '

♦

spijs belioort voor allerlei zielen, dit alleen moogt gij voor u doen.

17 En houdt u bij de ongezuurde brooden, want ik lieb op dienzelfden dag uwe lieiren uit Egypteland gevoerd; daarom zult gij dezen dag bonden, en al uwe nakomelingen, tot eene eeuwige inzetting.

18 Van den veertienden dag der eerste maand, des avonds, zult gij ongezuurde brooden eten, tot op den éénentwintigsten dag der maand aan den avond.

19 Dat men zeven dagen geen gezuurd brood vinde in uwe huizen; want wie gezuurd brood eet, diens ziel zal uitgeroeid worden uit do gemeente van Israël, hij zij een vreemdeling of een inboorling des lands.

20 Daarom eet geen gezuurd brood, maar enkel ongezuurde brooden, in al uwe woningen.

31 En Mozes riep al de oudsten van Israël, en sprak tot hen: Kiest uit en neemt schapen, elk voor zijn huisgezin , en slacht het pascha;

33 en neemt een bundeltje hysop, en doopt het in het bloed in een bekken, en bestrijkt daarmede den bovendrempel en de twee posten; en geen menschgauit zijne huisdeur tot aan den morgen;

33 want de Heer zal omgaan en de Egyptenaars slaan; en als hij het bloed zien zal aan den bovendrempel en aan de twee posten, zal hij de deur voorbijgaan, en den verderver niet in uwe huizen laten komen om te slaan.

34 Daarom onderhoudt deze inzetting voor u en voor uwe kinderen eeuwiglijk.

35 En als gij komt in het land hetwelk de Heer u geven zal, gelijk hij gesproken heeft, zoo onderhoudt dezen dienst.

36 En als uwe kinderen dnn tot u zullen zeggen: Wat dienst hebt gij daarï

37 zoo zult gij zeggen: Dit is het paaschofl'er des Heeren, die in Egypte de huizen der kinderen Israels voorbijging, toen hij de Egyptenaars sloeg en onze huizen verschoonde. Toon neigde zich het volk en boog zich.

38 En do kinderen Israels gingen heen, en deden gelijk de Heer aan Mozes en Ailron geboden had.

39 En te middernacht sloeg de Heer alle eerstgeborenen in Egypteland, van Farao's eersten zoon die op zijnen troon zat, tot den

eersten zoon des gevangenen in de gevangenis, en alle eerstgeborenen van het vee. _ 30 Toen stond Farao op in dien nacht, en al zijne knechten, en alle Egypte-naars; en er was een groot geschrei in Egypte, want er was geen Luis in hetwelk niet een doode was.

31 En hij ontbood Mo-zes en Aaron in den nacht en sprak: Maakt u op en trekt nit van mijn volk, gij en de kinderen Israels; gaat heen en dient den Heer, gelijk gij hebt.

32 Neemt ook met u uwe schapen (in uwe runderen, gelijk gij gezegd hebt; gaat heen, en zegent mij ook.

33 En de Egyptenaars drongen het volk, dat zij hen schielijk uit het land dreven, want zij zeiden; Wij zijn altemaal lieden des doods.

34 En het volk droeg zijn deeg eer liet gezuurd was, _ en zij hadden hunne spijs in hunne kleederen gebonden op hunne schouders.

35 En de kinderen Israels hadden gedaan gelijk Mo-zes gezegd had, en van de Egyptenaars geëischt zilveren en c kleederen.

gouden vaten en

36 Daarenboven had do Heer aan het volk genade gegeven bij de Egyptenaars, dat zij hun leenden; en zij ontnamen het den Ègyp-tenaren.

37 Al zoo trokken de kinderen Israels uit van Ea-amses naar Sukkoth: zesmaal honderdduizend man te voet, behalve dé kinder-quot; kens;

38 en een gemengde hoop van allerlei volk trok met hen, en schapen, runderen en zeer veel vee.

39 En zij bakten van het deeg hetwelk zij uit Egypte medevoerden ongezuurde koeken; want het was niet gezuurd, dewijl zij uit Egypte gedreven werden en quot;niet

vertoeven konden, en geen anderen teerkost voor zich hadden kunnen bereiden.

40 De tijd nu dien de kinderen Israels in Egypte gewoond hebben is quot;vierhonderd en dertig jaren.

41 Toen die om waren, ging het geheele heir des Heeren op één dag uit Egypteland.

42 Daarom wordt deze nacht den Heere gehouden, omdat hij hen uit Egypteland gevoerd heeft; eii'dien zullen de kinderen Israels den Heere houden, zij en hunne nakomelingen.

43 En de Heer sprak tot Clozes en Aiiron; Dit is de wijze om het pascha te houden; geen vreemdeling zal daarvan eten;

44 doch wie een gekochte knecht is, dien besnijde men, en dan etc hij daarvan:

45 een huisgenoot die een huurling is zal er niet van eten.

46 In één huis zal men het eten; gij zult niets van liet vleesch buiten het huis dragen, en zult geen been daaraan breken.

47 De geheele gemeente van Israël zal dat doen.

48 Maar indien een vreemdeling bij u woont, en den Heere het pascha houden wil, dat dan al wat mannelijk bij hem is besneden worde: alsdan voege hij zich daarbij om dat te doen, en zij gelijk een inboorling des lands; want geen onbesnedene zal daarvan eten.

49 Eénerlei wet zij den inboorling en den vreemdeling die onder u woont.

50 En al de kinderen Israels deden het, gelijk de Heer aan Mozes en Aiiron geboden had.

51 Alzoo voerde de Heer op één dag de kinderen Israels uit Egypteland met hunne heiren.

HOOFDSTUK 13.

1 En de Heer sprak tot Mozes, zeggende:

3 Heilig mij allo eerstgeborenen, alwat eenige baarmoeder breekt bij de kinderen Israels, beide onder de menschen en het vee: zij zijn de mijnen.

3 ïoen sprak Mozes tot het volk; Gedenkt aan dezen dag, op welken gij uit Egypte, uit het diensthuis , gegaan zijt; dat de Heer u met een machtige hand vanhier heeft uitgevoerd; daarom zult gij geen zuurdeeg eten.

4 Heden zijt gij uitgegaan in de maand Abib.

5 Als nu de Heer n brengen zal in het land der Ka-na iinieten, Hethieten, Amo-rieten, Hevieten en Jebu-sieten, hetwelk hij uwen vaderen gezworen heeft u te geven, een land in hetwelk melk en honig vloeit, zoo zult gij dezen dienst houden in deze maand.

6 Zeven dagen zult gij ongezuurd brood eten, en op den zevenden dag is het feest des Heeren.

7 Zeven dagen zult gij ongezuurd brood eten, dat bij u geen zuurdeeg noch gezuurd brood gezien worde-op al uwe plaatsen,

8 en zult op dien dag tot uwe zonen zeggen: Dit houden wij wegens hetgeen de Heer ons gedaan heeft toen wij uit Egypte trokken.

9 Daarom zal het u tot een teeken zijn in uwe hand en tot een gedenkteeken voor uwe oogen, opdat de wet des Heeren in uwen mond zij, omdat de Heer u met een machtige hand uit Egypte gevoerd heeft.

10 Daarom houd deze inzetting op den bestemden tijd, jaarlijks.

11 Als nu de Heer u in het land der Kanaanieten zal gebracht hebben, gelijk hij u en uwen vaderen gezworen heeft, en het u zal gegeven hebben:

13 zoo zult gij afzonderen voor den Heer alwat de baarmoeder breekt, alle eerstgeborene onder het vee dat een mannetje is.

13 De eerstgeborene van een ezel zult gij lossen met een lam; maar indien gij het niet lost, zoo maak bet af; maaralle eerstgeborenen der menschen, onder uwe kinderen, zult gij lossen.

14 En als u heden of morgen uw zoon zal vragen: Wat is dat? zoo zult gij tot hem zeggen: De Heer heeft ons met een machtige hand uit Egypte, uit het diensthuis , gevoerd;

15 want toen Farao hardnekkig weigerde ons loste-laten, sloeg de Heer alle eerstgeborenen in Egypte-land, van den eerstgeborene der menschen af tot op den eerstgeborene van het vee: daarom ofler ik aan den Heer alwat de baarmoeder breekt dat een mannetje is; maar de eerstgeborenen mijner kinderen los ik.

16 En het zal u tot een teeken in uwe hand zijn, en tot een gedenkteeken voor uwe oogen, dat de Heer ons met een machtige hand uit Egypte gevoerd heeft.

17 Toen nu Farao het volk had laten uittrekken, voerde God hen niet langs den weg door het land der Filistijnen, die de naaste was ; want God dacht: Het mocht liet volk berouwen als zij den strijd zien, en zij mochten weder naar Egypte kee-ren.

18 Daarom voerde hij het volk langs een omweg door de woestijn der Schelfzee; en de kinderen Israels trokken gewapend uit Egypte-land.

19 En Mozes nam Jozefs gebeente met zich; want deze had een eed van de

kinderen Israels genomen, zeggende: God zal u bezoeken; voert alsdan mijn gebeente met u vanhier.

20 Alzoo trokken zij uit van Sukkoth, en legerden zich te Etham aan liet einde der woestijn.

31 En de Heer trok voor hen uit, bij dag in eene wolkkolom dat hij hen den rechten weg voerde, en bij nacht in eene vuurkolom dat hij hun lichtte, om te reizen dag en nacht:

32 de wolkkolom week nimmer van het volk bij dag, noch de vuurkolom des nachts.

HOOFDSTUK li.

1 En de Heer sprak tot Mozes, zeggende:

2 Spreek met de kinderen Israels, en zeg dat zij we-derkeeren en zich legeren bi] het dal Hahiroth, tus-schen Migdol en de zee, tegenover Baal-Zefon, en dat zij zich daar legeren aan de zee.

3 Want Farao zal zeggen van de kinderen Israels: Zij zijn verdwaald in het land, de woestijn heeft hen ingesloten.

4 En ik wil zijn hart verstokken , dat hij hen najage; en ik wil aan Farao en aan al zijne macht eer inleggen.

en de Egyptenaars zullen gewaarworden dat ik de Heer ben. — En zij deden alzoo.

5 En toen het den koning van Egypte bekendgemaakt werd dat het volk gevlucht was, werd het hart van hem en van zijne knechten veranderd tegen het volk, en zij zeiden: Waarom hebben wij dat gedaan, dat wij Israël hebben laten uittrekken, dat zij ons niet dienden ?

C En hij spande zijnen wagen aan, en nam zijn volk met zich,

7 en nam zeshonderd uitgelezen wagens, en alle verdere wagens in Egypte, en de hoofdlieden over zijn ge-heele heir.

8 Want de Heer verstokte het hart van Farao den koning van Egypte, dat hij de kinderen Israels najoeg; doch de kinderen Israels waren door een hooge hand uitgegaan.

9 En de Egyptenaars joegen ze na, en achterhaalden ze daar zij zich gelegerd hadden aan de zee, met paarden en wagens en ruiters, en al het heir van Farao, in het dal Hahiroth, tegenover Baal-Zefon.

10 En toen Farao hun nabij kwam, hieven de kin-

deren Israels liunne oogen op, en zie, de Egyptenaars trokken hen acliterna; en zij vreesden zeer eu riepen tot den Heer,

li en spraken tot Mozes: Waren er geen graven in Egypte, dat gij ons moest wegvoeren, opdat wij in deze woestijn zouden sterven? Waarom lieLt gij ons dit gedaan, dat gij ons uit Egypte gevoerd hebt?

13 Is liet niet dit wat wij in Egypte tot u zeiden: Houd op, en laat ons de Egyptenaars dienen? Want het ware ons immers beter de Egyptenaars te dienen dan in deze woestijn te sterven.

13 Mozes sprak tot het volk: Vreest niet, staat vast, en ziet wat heil de Heem heden bewijzen zal; want deze Egyptenaara, welke gij heden ziet, zult gij nooit in eeuwigheid wederzien.

14 Dc Heer zal voor u strijden , en gij moet stil zijn.

15 De Heer sprak tot Mozes: Wat roept gij tot mij? Zeg den kinderen Israels dat zij voorttrekken.

16 Maar gij, hef uwen staf op, en strek uwe hand uit over de zee, en deel deze van elkander, opdat de kinderen Israels ingaan, middendoor, op het droge.

17 Zie, ik wil het hart der Egyptenaren verstokken, dat zij u volgen; zoo zal ik eer behalen aan l'arao en aan al zijne macht, aan zijne wagens en ruiters.

18 En de Egyptenaars zullen het gewaarworden dat ik de Heer ben, als ik eer behaald heb aan Farao en aan zijne wagens en ruiters.

19 Toen verhief zich de Engel Gods, die voor Israels heir uittrok, en begaf zich achter hen; en de wolkkolom week ook van hun aangezicht en trok achter hen,

20 en zij kwam tusschen het heir der Egyptenaren en Israels heir, en het was eene duistere wolk, maar zij verlichtte den nacht; zoodat den geheelen nacht de één niet tot den ander kon komen.

21 Toen nu Mozes zijne ■hand uitstrekte over de zee, liet de Heer de zee door een sterken oostenwind wegdrijven, dien geheelen nacht, en maakte de zee droog, en de wateren scheidden zich van elkander.

23 En de kinderen Israels gingen er in, midden in de zee, op het droge, en het water was hun tot muren ter rechter- en ter linkerhand.

33 En de Egyptenaars

volgden en gingen er in, hen acliterna, alle paarden van Farao, zijne wagens en ruiters, midden in de zee.

24 Als nu de morgen-wake kwam, zag de Heer uit de vuurkolom en de wolk op liet heir der Egyptenaren, en maakte eon schrik in hun heir,

23 en stiet do raderen van hunne wagens, en stortte hen met onstuimigheid neder. Toen spraken de Egyptenaars: Laat ons vlieden van Israël, want de Heer strijdt voor hen tegen de Egyptenaars.

26 Èn de Heer sprak tot Mozes: Strek uwe hand uit over de zee, opdat het water wederom valle over de Egyptenaars, over hunne wagens en ruiters.

27 Toen strekte Mozes zijne hand uit over de zee, en de zee kwam vóór den morgen weder in haren stroom, en de Egyptenaars vluchtten die tegemoet: al-zoo stortte de Heer hen midden in de zee.

28 Toen kwam het water weder, en bedekte wagens, en ruiters, en al de macht van Farao die hen gevolgd was in de zee, zoodat niet één van hen overbleef.

29 Maar de kinderen Israels gingen droog midden door de zee, en het water was hun tot muren ter rechter* en ter linkerhand.

80 Alzoo hielp de Heer Israël op dien dag uit de hand der Egyptenaren; en zij zagen de Egyptenaars dood aan den oever der zee.

31 En Israël zag de groote macht welke de Heer aan de Egyptenaars betoond had; en het volk vreesde den Heer, en zij geloofden hem en zijnen knecht Mozes.

HOOFDSTUK 15.

1 Toen zongen Mozes en de kinderen Israels dit lied den Heere, en spraken: Ik zal den Heer zingen, want hij heeft eene heerlijke daad gedaan: paard en wagen heeft hij in de zee gestort.

2 De Heer is mijne sterkte en mijn lofzang, en hij is mijn heil; deze is mijn God, ik zal hem prijzen; hij is de God mijns vaders, ik zal hem verheffen.

3 l)e Heer is de rechte krijgsman; Heer iszijnnaam.

4 De wagens van Farao en zijne macht wierp hij in de zee, zijne uitgelezene hoofdlieden verzonken in do Schelfzee:

5 de diepte heeft hen bedekt, zij gingen tegronde als stoenen.

6 Heer, uwe rechterhand

doet groote wonderen; Heer, uwe recliterhnnd heeft de vijanden verslagen;

7 en met uwe groote lieer-lijkkeid liebt gij uwe tegenpartij ternedergestort; want toen gij uwe grimmigheid uitliet, verteerde zij hen als stoppels.

8 Door uw blazen hoopten zich de wateren op. en de vloeden stonden overeind; de diepte verstijfde in het midden der zee.

9 De vijand dacht: Ik zal hen najagen, en ze achterhalen, en den buit uit-deelen, en mijnen moed aan hen koelen; ik zal mijn zwaard uittrekken, en mijne hand zal ze verderven: —

10 toen liet gij uwen wind blazen, en de zee bedekte hen, en zij verzonken als lood in machtige wateren.

11 Heer, wie is u gelijk onder de goden? Wie is u gelijk, die zoo machtig, heilig, verschrikkelijk, lottelijk en wonderdadig is?

12 Toen gij uwe rechterhand uitstrektet, verslond hen de aarde.

13 Gij hebt door uwe barmhartigheid uw volk geleid hetwelk gij verlost hebt, en hebt hen door uwe sterkte gevoerd tot uwe heilige woning.

14 Toen de volken dat hoorden, beefden zij; angst overviel de Klistijnen;

15 toen verschrikten de vorsten van Edom, siddering beving Moabs geweldigen, al de inwoners van Kanaiin werden moedeloos.

10 Laat verschrikking en vrees hen overvallen door uwen grooten arm; dat zij verstijven als steenen, totdat uw volk, Heer, er doorheen kome, totdat er doorheen kome het volk hetwelk gij I verworven hebt.

17 Breng hen daarin, en plant ze op den berg uws erfdeels, dien gij Heer u tot eene woning gemaakt hebt, tot uw heiligdom. Heer, hetwelk uwe handen bereid hebben.

18 De Heer zal koning-zijn altoos en eeuwiglijk;

19 want Farao trok in de zee met paarden en wagens en ruiters, en de Heer liet de zee weder over hen vallen; maar de kinderen Israels gingen droog midden dooide zee.

20 En Mirjam de profetes, Aarons zuster, nam eeno trommel in hare hand; en alle vrouwen volgden haar naarbuiten met trommels en in reien.

21 En Mirjam zong haar voor: Laat ons den Heer zingen, want hij heeft eene

heerlijke daad gedaan: man en paard heeft hij in de zee gestort.

22 Toen liet Mozes de kinderen Israels opbreken, van de Schelfzee af tot in de woestijn Sur; en zij reisden drie dagen in de woestijn, dat zij geen water vonden.

23 Toon kwamen zij te Mara; doch zij konden het water te Mara niet drinken, want het was bitter: daarom noemt men de plaats Mara.

SJi Toen murmureerde het volk tegen Mozes, zeggende: Wat zullen wij drinken?

23 En hij riep tot den Heer, en de Heer wees liem houtgewas, dat deed hij in het water: toen werd het zoet. Aldaar gaf hij hun eene wet, en verzocht hen,

26 en sprak: Is het dat gij naar de stein van den Heer uwen God zult hooren, en doen wat recht is voor hem, en uwe ooren neigen tot zijne geboden, en houden al zijne wetten, zoo zal ik geen van die krankheden op u leggen, die ik op Egypte gelegd heb; want ik ben de Heer uw geneesmeester.

27 En zij kwamen te Elim; daar waren twaalf waterfonteinen en zeventig pahn-boomen; en zij legerden zich aldaar aan het water.

HOOFDSTUK 1G.

1 Daarna trokken zij van Elim, en de geheele gemeent'e der kinderen Israels kwam in de woestijn Sin, die tus-schen Elim en Sinaï ligt, op den vijftienden dag der tweede maand nadat zij uit Egypte getrokken waren.

2 En de geheele gemeente der kinderen Israels murmureerde tegen Mozes en Aiiron in de woestijn,

3 en zij spraken tot hen: Wilde God dat wij in Egypte gestorven waren door de hand des Heeren, toen wij bij de vleeschpotten zaten, en de volheid van brood te eten hadden! Want gij hebt ons uitgeleid in deze woestijn, om deze geheele gemeente van honger te laten sterven.

4 Toen sprak de Heer tot Mozes: Zie, ik wil ulieden brood van den hemel laten regenen; en het volk zal uitgaan en dagelijks verzamelen wat zij op dien dag noodig hebben, opdat ik hen be-proeve of zij in mijne wet wandelen of niet.

5 Maar op den zesden dag zullen zij zich schikken, om dubbel zooveel intedragen als zij anders dagelijks verzamelen.

6 Toen spraken Mozes en

Aaron tot al de kinderen Israels; Op den avond zult gij gewaarworden dat de Heer u uit Egypteland gevoerd lieeft;

7 en morgen zult gij de heerlijkheid desHeeren zien, want Lij heeft uw murmu-reeren tegen den Heer gehoord; want wat zijn wij, dat gij tegen ons murmureert?

8 Yerder sprak Mozes: Do Heer zal u op den avond vleesch te eten geven, en aan den morgen brood in volheid, omdat de Heer uw murmureeren gehoord heeft dat gij tegen hem gemurmureerd hebt; want wat zijn wij? Uw murmureeren is niet tegen ons maar tegen den Heer.

9 En Mozes sprak tot Ailron: Zeg tot de geheele gemeente der kinderen Israels: Komt herwaarts voor den Heer, want hij heeft uw murmureeren gehoord.

10 En toen Ailron zoo sprak tot de geheele gemeente der kinderen Israels, keerden zij zich naar do woestijn, en zie, de heerlijkheid des Hee-ren verscheen in eene wolk.

11 En de Heer sprak tot Mozes, zeggende:

12 Ik lieb liet murmureeren der kinderen Israels gehoord: zeg hun: Tusschen de beide avonden zult gij vleesch te eten hebben, en aan den morgen met brood verzadigd worden; en gij zult gewaarworden dat ik de Heer uw God ben.

13 En op den avond kwamen er kwakkels op, die bedekten het leger, en op den morgen lag de dauw rondom het leger:

14 en als de dauw weg was, zie, toen lag het in de woestijn, rond en klein, als de rijm op het land.

15 En toen de kinderen Israels dat zagen , zeiden zij onder elkander: Het is manna; want zij wisten niet wat het was. Maar Mozes sprak tot hen: Het is dat brood hetwelk de Heer u te eten gegeven heeft.

16 Dit nu is wat de Heer geboden heeft: Ieder verza-mele daarvan zooveel hij zelf eten kan, en neme een go-nier voor elk hoofd, naar het getal der zielen die in zijne hut zijn.

17 En de kinderen Israels deden zoo; en zij verzamelden de een veel, de ander weinig.

18 Doch toen men het met den gomer mat, vond hij die veel verzameld had niets over, en hij niets minder die weinig verzameld had; maar ieder had verza-

meld zooveel liij zelf eten kon.

19 En Mozes sprak tot hen: Niemand late iets daarvan over tot den morgen.

20 Maar zij hoorden niet naar Mozes, en sommigen lieten daarvan over tot den morgen: toen wiesen er wormen in en het werd stinkend; en Mozes werd zeer toornig op hen.

21 Zij dan verzamelden dat eiken morgen, zooveel ieder zelf eten kon; maar als de zon heet werd versmolt het.

22 En op den zesden dag verzamelden zij van dat brood dubbel, telkens twee gomers voor ieder; en alle oversten der gemeente kwamen en verkondigden het aan Mozes.

23 En hij sprak tot hen: Dit is het wat de Heer gezegd heeft: morgen is de sabbat der heilige rust des Heeren: wat gij bakken wilt, bakt dat, en wat gij koken wilt, kookt dat; maar wat overig is, laat dat overblijven, opdat het bewaard worde tot den morgen.

31 En zij lieten het overblijven tot don morgen, gelijk Mozes geboden had: toen werd het niet stinkend, en er was ook geen worm in.

25 Toen sprak Mozes: Eet dat heden, want het is heden de sabbat des Heeren;

gij zult het heden niet vinden op het veld.

26 Zes dagen zult gij verzamelen, maar de zevende dag is de sabbat, op dien dag zal het er niet zijn.

27 Maar op den zevenden dag gingen eenigen van het volk uit om te verzamelen, maar zij vonden niets.

28 Toen sprak de Heer tot Mozes: Hoelang weigert gijlieden mijne geboden en wetten te houden?

29 Zie, de Heer heeft u den sabbat gegeven, daarom geeft hij u op den zesden dag voor twee dagen brood; dus blijve dan een ieder tezijnent, en niemand ga uit van zijne plaats op den zevenden dag.

80 Alzoo rustte het volk op den zevenden dag.

31 En het huis Israels noemde het manna; en het was als korianderzaad, en wit, en het had een smaak als meelbloem met honig.

33 En Mozes sprak: Dit is het wat de Heer geboden heeft: Vul een gomer .daarvan om te bewaren voor uwe nakomelingen, opdat men het brood zie waarmede ik u gespijsd heb in deze woestijn, toen ik u uit Egypteland voerde.

33 En Mozes sprak tot

10 En Jozua deed gelijk Mozes tot hem gezegd had, en hij streed tegen Anmlelc; maar Mozes, Aiiron en Hur klommen op den top des heuvels.

11 En wanneer Mozes zijne handen ophief, won Israël; maar als hij zijne handen nederliet, won Amalek.

12 Maar Mozes handen werden zwaar; daarom namen zij een steen en leiden dien onder hem, om er op te zitten, en Aaron en Hur ondersteunden zijne handen, aan elke zijde één: alzoo bleven zijne handen vast, totdat de zon onderging.

13 En Jozua versloeg Amalek en zijn volk dooide scherpte des zwaards.

14 En de Heer sprak tot Mozes: Schrijf dit ter gedachtenis in een boek, en beveel het voor de ooren van Jozua; want ik wil Amalek verdelgen van onder den hemel, dat men aan hem niet meer gedenken zal.

15 En Mozes bouwde een altaar, en noemde hem: De Heer is mijn banier.

16 Want hij sprak: Het is een gedenkteeken bij den troon (les Heeren, dat de Heer strijden zal tegen Amalek, van geslacht tot geslacht.

HOOFDSTUK 18.

1 En toon Jethro, de priesterin Midian, deschoon-vader van Mozes, hoorde alwat God gedaan had aan Mozes en aan zijn volk Israël , dat de Heer Israël uit Egypte gevoerd had,

3 zoo nam hij Zippora, Mozes huisvrouw, welke deze teruggezonden had;

3 en hare twee zonen, de één genaamd Gersom, want hij sprak: Ik ben een vreemdeling geworden in een vreemd land;

4 en de ander Eliëzer, want hij sprak: De God mijns vaders is mijne hulp geweest, en heeft mij gered van Farao's zwaard.

5 Toen nu Jethro, Mozes schoonvader, en zijne zonen, en zijne huisvrouw tot hem kwamen in de woestijn aan den berg Gods, waar hij zich gelegerd had,

6 zoo liet hij Mozes zeggen : Ik Jethro, uw schoonvader , ben tot u gekomen, en uwe huisvrouw, en beide hare zonen met haar.

. 7 Toen ging Mozes hem tegemoet naa rbuiten, en boog zich voor hem, en kuste hem; en toen zij elkander gevraagd hadden naar hunnen welstand, gingen zij in de hut.

8 Toen verhaalde Mozes aan zijnen schoonvader al-wat de Heer aan Farao en de Egyptenaars wegens Israël gedaan had, en al de moeite die hun op dien weg ontmoet was, en dat de Heer hen gered had.

9 En Jethro verheugde zich over al het goede hetwelk de Heer aan Israël gedaan had, dat hij het gered had uit de hand der Egyptenaren;

10 en .Tethro sprak: Geloofd zij de Heer, die u-lieden gered heeft uit de hand der Egyptenaren en uit Farao's hand, die zijn volk uit de hand der Egyptenaren weet te redden:

11 nu weet ik dat de Heer grooter is dan alle goden, omdat zij hoogmoedig tegen hem gehandeld hebben.

12 En Jethro, Mozes schoonvader, nam een brandoffer en offerde Gode; toen kwam Ailron en al de oudsten van Israël, met Mozes schoonvader, om het brood te eten voor God.

13 Des anderen daags zette zich Mozes om het volk te richten, en het volk stond rondom Mozes van den morgen tot den avond.

14 Toen nu zijn schoonvader zag alwat hij voor het volk deed, sprak hij: 1

Wat is het dat gij voor t het volk doet? quot;Waarom zit

gij alleen, en al het volk i

staat rondom u van den o morgen tot den avond? i 2

15 Mozes antwoordde hem: t Dit volk komt tot mij en i vraagt God om raad; t

16 want als zij eene zaak i te doen hebben, zoo komen

zij tot mij, opdat ik richte i

tusschen den man en zijnen lt;

naaste, en hun Gods rech- ¹

ten en wetten aantoone. i

17 Zijn schoonvader sprak tot hem; Het is niet goed wat gij doet:

18 gij vermoeit u teveel,

alsook dit volk dat bij u is; deze zaak is u te zwaar,

gij kunt die alleen niet i uitvoeren.

19 Maar hoor naar mijne stem, ik zal u raden, en God zal met u zijn: bedien gij het volk bij God, en breng de zaken voor God;

20 en stel hun de rechten en wetten voor, opdat gij hun den weg leert dien zij wandelen en de werken die zij doen moeten.

21 Maar zie om, onder al het volk, naar oprechte lieden, die God vreezen, waarachtig en van de gie- I righeid afkeerig zijn; stel

die over hen, sommigen

over duizend, anderen over

⁷

honderd, anderen over vijftig, en anderen over tien:

22 dat zij dit volk altijd richten; maar indien er eene groote zaak is, dat zij dio tot ii brengen, en dat zij alle kleine zaken richten; zoo zal het u lichter vallen, en zij zullen met dragen.

23 Indien gij dat doet, zoo kunt gij verrichten wat God u gebiedt, en al dit volk kan in vrede gaan naar zijne plaats.

24 Mozes hoorde naar het woord van zijnen schoonvader, en deed al wat hij zeide;

25 en hij verkoos oprechte lieden uit geheel Israël, en maakte hen tot hoofden over het volk, sommigen over duizend, anderen over honderd, anderen over vijftig, en anderen over tien;

20 dat zij het volk altijd richten zouden, maar wat zware zaken waren, tot Mo-zes brengen, en zij al de kleine zaken richten zonden.

27 Alzoo liet Mozes zijnen schoonvader naar zijn land trekken.

HOOFDSTUK 19.

1 In de derde maand na den uittocht der kinderen Israels uit Egypteland, kwamen zij op dienzelfden dag in de woestijn Sinaï.

2 Want zij waren uitgetrokken van Kafidim, en kwamen in de woestijn Sinaï; en zij legerden zich in de woestijn aldaar tegenover dien berg.

3 En Mozes klom op tot God, en do Heer riep van den berg tot hem, zeggende: Aldus zult gij tot het huis van Jakol) zeggen, en den kinderen Israels verkondigen:

4 Gijlieden hebt gezien wat ik den Egyptenaren gedaan heb, en hoe ik u gedragen heb op arendsvleugelen , en u tot mij gebracht heb:

5 indien gij nu naar mijne stem zult hooren en mijn verbond houden, zoo zult gij mijn eigendom zijn onder alle volken, want de ge-heele aarde is de mijne;

C en gij zult mij een priesterlijk koninkrijk en een heilig volk zijn. Dit zijn de woorden welke gij den kinderen Israels zeggen zult.

7 Mozes kwam en riep de oudsten van het volk, en leide hun al deze woorden voor, welke de Heer hem geboden had.

8 En al het volk antwoordde tegelijk, en zij spraken: Al wat de Heer ge-

sproken heeft zullen wij doen. En Mozes zeide de woorden des volks den Heer wederom.

9 En de Heer sprak tot Mozes: Zie, ik zal tot u komen in eene dikke wolk, opdat dit volk mijne woorden hoore welke ik met n spreek, en u geloove eeu-wiglijk. En Aiozes had den Heer de woorden des volks verkondigd.

10 En de Heer sprak tot Mozes: Ga heen tot liet volk, en heilig het heden en morgen, dat zij hunne kleederen wasschen,

11 en bereid zijn op den derden dag; want op den derden dag zal de Heer voor al het volk afkomen op den berg Sinaï.

12 En maak eene omheining rondom voor het volk, zeggende: Wacht u op den berg te kimmen, en zijn einde aanteraken; want wie den berg aanraakt , die zal den dood sterven;

13 geen liand zal hem aanraken, maar hij zal ge-steenigd of doorschoten worden ; hetzij beest of mensch, het zal niet in het leven blijven. Maar wanneer er een aanhoudend geluid gemaakt wordt, dan zullen zij tot den berg gaan. — 14 En Mozes klom af van den berg tot het volk en heiligde het; en zij wieschen hunne kleederen.

13 En hij sprak tot hen; Zijt bereid op den derden dag, en niemand genake tot eene vrouw.

16 Als nu de derde dag kwam, en het morgen was, toen verhief zich op den berg een donderen en bliksemen, en eene dikke wolk, en het geluid van eene zeer sterke bazuin; en al het volk dat in het leger was verschrikte.

17 En Mozes voerde het volk uit het leger, Gode tegemoet; en zij traden beneden aan den berg.

18 En de geheele berg Sinaï rookte, daarom dat de Heer met vuur neder-kwam op den berg; en de rook ging op als de rook van een oven, zoodat de geheele berg zeer beefde;

19 en het geluid der bazuin werd hoe langer hoe sterker. Mozes sprak, en God antwoordde hem overluid.

20 Als nu de Heer neder-gekomen was op den berg Sinaï, bovenop zijnen top, riep hij Mozes op den top des bergs; en Mozes klom op.

21 Toen sprak de Heer tot hem: Klim af, en betuig aan

dit volk, dat zij niet doorbreken tot den Heer om hem te zien, en velen van lien vallen.

32 Daarenboven ook zullen de priesters die tot den Heer naderen zich heiligen, opdat de Heer hen niet ver-plettere.

33 Mozes nu sprak tot den Heer: Het volk kan niet op den berg Sinaï klimmen; want gij hebt ons betuigd en gezegd: Maak eene omheining rondom den berg, en heilig hem.

24 En de Heer sprak tot hem: Ga heen, klim af; gij en Aaron met u zult opklimmen ; maar de priesters en het volk zullen niet doorbreken noch opklimmen tot den Heer, opdat hij ze niet verplettere.

35 En Mozes klom af tot het volk en zeide het hun.

HOOFDSTUK 20.

1 En God sprak al deze woorden:

2 Ik ben de Heer uw God, die u uit Egypteland, uit het diensthuis, gevoerd heb.

3 Gij zult geen andere goden voor mijn aangezicht' hebben.

4 Gij zult u geen beeld nocheenige gelijkenis maken, noch van hetgeen boven in den hemel, noch van hetgeen beneden op de aarde, noch van hetgeen in het water onder de aarde is.

5 Aanbid ze niet en dien ze niet; want ik de Heer uw God ben een ijverig God, die de misdaad der vaderen bezoek aan de kinderen, tot in het derde en vierde lid dergenen die mij haten;

6 en doe barmhartigheid aan vele duizenden, dengenen die mij liefhebben en mijne geboden houden.

7 Gij zult den naam van den Heer uwen God niet misbruiken, want de Heer zal niet ongestraft laten wie zijnen naam misbruikt.

8 Gedenk den sabbatdag, dat gij dien heiligt;

9 zes dagen zult gij arbeiden en al uw werk doen;

10 maar op den zevenden dag is de sabbat van den Heer uwen God, dan zult gij geen werk doen, gij noch uw zoon noch uwe dochter, noch uw knecht noch uwe dienstmaagd, noch uw vee, noch uw vreemdeling die in uwe poorten is;

11 want in zes dagen heeft de Heer hemel en aarde gemaakt, en de zee en al wat daarin is, en hij rustte op den zevenden dag: daarom zegende de Heer den sabbatdag en heiligde hem.

12 Gij zult uwen vader en

uwe moeder eeren, opdat gij lang leeft in liet land hetwelk de Heer uw God u geeft.

13 Gij zult niet dooden.

14 Gij zult geen overspel doen.

15 Gij zult niet stelen.

lö Gij zult geen valscho

getuigenis spreken tegen uwen naaste.

17 Gij zult niet begeeren uws naasten liuis, gij zult niet begeeren uws naasten huisvrouw , nocli zijnen knecht noch zijne dienstmaagd, noch zijnen os noch zijnen ezel, noch iets dat uws naasten is.

18 En al het volk zag den donder en bliksem, en bet geluid der bazuin, en den berg rooken; en toen zij dat zagen, weken zij terug en bleven van verre staan,

19 en zij zeiden tot Mozes: Spreek gij met ons, wij zullen hooren; maar laat God niet met ons spreken, opdat wij niet sterven.

20 Maar Mozes sprak tot het volk: Vreest niet; want God is gekomen om u te beproeven en zijne vrees voor uwe oogen te doen zijn, opdat gij niet zondigt.

21 Alzoo stond het volk van verre; maar Mozes naderde tot de donkerheid in welke God was.

22 En de Heer sprak tot

Mozes: Dus zult gij tot de kinderen Israels zeggen: Gijlieden hebt gezien dat ik van den hemel met u gesproken heb.

23 Daarom zult gij nevens mij niets maken, zilveren en gouden goden zult gij u niet maken.

24 Maak mij een al taai-van aarde, om uwe brttnd-oflers en dankofl'ers, uwe schapen en runderen daarop te offeren; want aan elke plaats waar ik mijns naams gedachtenis stichten zal, zal ik tot ii komen en u zegenen.

25 En indien gij mij een steenen altaar wilt maken, zoo zult gij dien niet van gehouwen steenen bouwen; want als gij met uw houw-ijzer daaraan komt, zoo zult gij hem ontheiligen.

26 Gij zult ook niet met trappen tot mijnen altaar opklimmen, opdat uwe schaamte daarbij niet ontdekt worde.

HOOFDSTUK 21,

1 Dit zijn de rechten welke gij hun zult voorstellen.

2 Als gij een Hebreeuw-schen knecht koopt, die zal u zes jaren dienen; in het zevende jaar zal hij vrij en omniet uitgaan.

3 Is hij zonder vrouw gekomen , zoo zal hij ook zon-

der vrouw uitgaan; maar is hij met eene vrouw gekomen, zoo zal zijne vrouw met liem. uitgaan.

4 Maar heeft zijn heer hem eene vrouw gegeven, en heeft liij zonen of dochters verwekt, zoo zal de vrouw met hare kinderen haars heeren zijn, en hij zal zonder vrouw uitgaan.

5 Maar zegt de knecht: Ik heb mijnen heer, mijne vrouw en mijne kinderen lief, ik wil niet vrij worden;

G zoo brenge hem zijn heer voor de goden, en stelle hem aan de deur of aan den post, en bore hem mot een priem door zijn oor, en hij zij zijn knecht eeuwiglijk.

7 Verkoopt iemand zijne dochter tot eene dienstmaagd , zoo zal zij niet uitgaan gelijk de knechten.

8 Maar behaagt zij haren heer niet, en wil hij haar niet ten huwelijk helpen, zoo zal hij ze doen lossen; maar aan een vreemd volk haar te verkoopen, daartoe heeft hij geen macht, omdat hij ze versmaad heeft.

9 Maar ondertrouwt hij. ze aan zijnen zoon, zoo zal hij naar het recht der dochters aan haar doen.

10 Maar geeft hij hem eene andere, zoo zal hij haar voedsel, bedeksel en huwelijksplicht niet onttrekken.

11 Indien hij haar deze drie dingen niet bewijst, zoo zal zij vrij uitgaan, zonder losgeld.

12 Wie een mensch slaat dat hij sterft, die zal den dood sterven.

13 Doch heeft hij hem niet vervolgd, maar heeft God hem onverhoeds in zijne hand laten vallen, zoo zal ik u eene plaats stellen waarheen hij vlieden kan.

14 Maar indien iemand moedwil lig tegen zijnen naaste handelt, en hem met list doodt, zoo zult gij dien van mijnen altaar nemen, opdat men hem doode.

15- Wie zijnen vader ot zijne moeder slaat, die zal den dood sterven.

16 Wie een mensch steelt, hetzij hij hem verkoopt of dat men dien bij hem vindt, die zal den dood sterven.

17 Wie zijnen vader of zijne moeder vloekt, die zal den dood sterven.

18 Wanneer mannen met elkander twisten, en de cén slaat den ander met een steen of met de vuist, zoodat hij niet sterft maar te bed moet liggen:

l'J komt hij op, dat hij uitgaat, leunende op zijnen stok, zoo zal degeen die hem sloeg onschuldig zijn, mits-

dat hij keni betale wat hij verzuimd heeft, en hem late genezen.

30 Wie zijnen knecht of zijne dienstmaagd met een stok slaat, zoodat hij onder zijne handen sterft, die zal er voor gestraft worden.

21 Maar blijft hij één dag of twee dagen in leven, zoo zal hij er niet voor gestraft worden; want hij was zijn geld.

22 Als mannen met elkander twisten, en mishandelen eene zwangere vrouw, zoodat haar de vrucht afgaat, en haar geen schade geschiedt, zoo zal men den dader in de beurs straffen, zooveel de man der vrouw hein oplegt, en hij zal het naar de uitspraak van scheidslieden geven;

23 maar lijdt zij eenige schade daarvan, zoo zal hij geven ziel voor ziel,

24 oog voor oog, tand voor tand, hand voor hand, voet voor voet,

25 brand voor brand, wond voor wond, buil voor buil.

26 En wanneer iemand zijnen knecht of zijne dienstmaagd in het oog slaat en het verderft, die zal ze vrijlaten om dat oog.

27 Desgelijks wanneer hij zijnen knecht of zijne dienstmaagd een tand uitslaat, zoo zal hij ze vrijlaten om dien tand.

28 Wanneer een os een man of- eene vrouw stoot zoodat die sterft, zoo zal men den os steenigen, en zijn vleesch niet eten; dan is de heer van den os onschuldig.

39 Maar is de os tevoren stootig geweest, en het is zijnen heer bericht, en quot;hij heeft hem niet bewaard, en hij doodt om die reden een man of eene vrouw, zoo zal men dien os steenigen, en zijn heer zal óók sterven.

30 Maar indien men hem losgeld oplegt, zoo zal hij om zijn leven te lossen alles geven wat men hem oplegt.

31 Op gelijke wijze zal men met hem handelen wanneer hij een zoon of eene dochter stoot.

33 Maar stoot de os een knecht of eene dienstmaagd, zoo zal hij zijnen heer dertig zilveren sikkels geven, en den os zal men steenigen.

33 Indien iemand een kuil opent of een kuil graaft, en dekt hem niet toe, en een os of een ezel valt daarin,

34 zoo zal de heer des kuils het den ander met geld betalen ; doch het aas zal het zijne zijn.

35 Wanneer iemands os een anderen os stoot zoodat die sterft, zoo zal men den

levenden os verkoopen, en het geld dealen, en het aas óók deelen.

36 Maar is hot bekend geweest dat die os tevoren stootig was, en zijn heer heeft hem niet bewaard, zoo zal hij er een anderen os voorgeven, enhetaas hebben.

HOOFDSTUK 22.

1 Wanneer iemand een os of een schaap steelt, en slacht het of verkoopt het, die zal vijf ossen voor een os wedergeven, en vier schapen voor een schaap.

2 Wanneer een dief gegrepen wordt als hij inbreekt, en daarbij geslagen wordt zoodat hij sterft, zoo zal men geen blocdgericht over hem laten gaan.

3 Maar is de zon over hem opgegaan, zoo zal men het bloedgericht laten gaan; maar de dief zal het wedergeven: heeft hij het niet, zoo verkoope men hem voor zijnen diefstal.

4 Maar vindt men het gestolene, hetzij os of ezel of schaap, nog levend bij hem, zoo zal hij het dubbel wedergeven.

5 Wanneer iemand een akker of wijnberg beschadigt, of zijn vee laat schade doen in eens anders akker, die zal het van het beste zijns akkers en wijnbergs wedergeven.

6 Wanneer er een vuur ontstoken wordt in de doornen, en het verbrandt do schoven, of het koren dat nog staat, of den akker, zoo zal hij die het vuur heeft aangestoken volkomen vergoeding geven.

7 Wanneer iemand zijnen naaste geld of goederen te bewaren geeft, en het wordt dien uit zijn huis gestolen: vindt men den dief, zoo zal die het dubbel wedergeven ;

8 maar vindt men den dief niet, zoo zal men den huiswaard voor de goden brengen, of hij niet zijne hand aan zijns naasten have geslagen hebbe.

9 Wanneer de één den ander van eenig onrecht beschuldigt, hetzij over os of ezel of schaap, of kleederen, of iets dat verloren is, zoo zullen beider zaken voor de goden komen: wien de goden veroordeelen, die zal het zijnen naaste dubbel wedergeven.

10 Wanneer iemand zijnen naaste een ezel of os of schaap of eenig ander vee te bewaren geeft, en het sterft, of wordt beschadigd, of weggedreven zonder dat iemand het ziet,

11 zoo zal men liet onder hen op; een eed voor den Heer laten komen, of hij niet zijne hand aan zijns naasten have geslagen hobbe; en de heer van het goed zal dien aannemen, en de ander zal het niet behoeven te betalen.

12 Maar ontsteelt het hem een dief, zoo zal hij het zijnen heer betalen.

13 Maar wordt het verscheurd, zoo zal hij bewijs daarvan brengen, en het niet betalen.

14 Wanneer iemand iets van zijnen naaste leent, en het wordt beschadigd of sterft, terwijl zijn heer er niet bij is, zoo zal hij het betalen;

15 maar is zijn heer er bij, zoo zal hij het niet betalen, omdat hij het voor zijn geld gehuurd heeft.

16 Wanneer iemand eene maagd verleidt die nog niet verloofd is, en hij beslaapt haar, zoo zal hij haar den bruidsschat geven en haar tot vrouw nemen.

17 Maar weigert haar vader haar aan hem te geven, zoo zal hij geld geven, zooveel aan eene maagd tot een bruidsschat toekomt.

18 De too veressen zult gij niet laten leven.

19 Wie een beest beslaapt, die zal den dood sterven.

20 Wie den goden oflert, behalve den Heer alleen, die zal verbannen worden.

21 De vreemdelingen zult gij niet plagen noch onderdrukken, want gij zijt óók vreemdelingen in Egypte-land geweest.

22 Gij zult geen weduw noch wees beleedigen.

23 Indien gij ze beleedigt, zoo zullen zij tot mij roepen, en ik zal hun geroep ver-hooren,;

24 en mijn toorn zal zoo ontsteken, dat ik u met het zwaard dooden zal, en uwe vrouwen zullen weduwen en uwe kinderen weezen worden.

23 Wanneer gij aan mijn volk, dat bij u arm is, geld leent, zoo zult gij niet zij ne schade zoeken, en er niet op woekeren.

26 Wanneer gij van uwen naaste een kleed te pand neemt, zoo zult gij het hem wedergeven eer de zon ondergaat ;

27 want zijn kleed is het éónige bedeksel zijner huid, waarin hij slaapt; en als hij tot mij zal roejien, zoo zal ik hem verhooren, want ik ben genadig.

28 De goden zult gij niet vloeken, en den overste on-

ven. der uw volk zult gij niet lert, lasteren.

een, 39 Uwe volheid en uwe ivor- tranen zult gij niet uitstellen : uwen eerstgeboren zoon zult zult gij mij geven, der- 30 Zoo zult gij ook doen ook met uwen os en met uwe pte- schapen; laat die zeven dagen bij hunne moeder zijn, uw op den achtsten dag zult gij

ze mij geven, gt, 31 Gij zult mij heilige

en, lieden zijn; daarom zult gij ^rer- geen vleesch eten dat op het veld door de dieren ver-2oo scheurd is, maar gij zult

iet het voor de honden werpen.

e® HOOFDSTUK 23.

3r- 1 Gij zult geen valsch ge

rucht overbrengen, zoodat gij [jn den goddelooze bijstand doet

s, en een valsch getuige zijt.

et 3 Gij zult de menigte niet

et volgen tot het kwade, en

niet antwoorden voor het m gericht, opdat gij niet, naar

tl de menigte neigende, van

u het recht wijkt,

i- 3 Gij zult de zaak van den

geringe niet opsieren, t 4 Wanneer gij uws vijands

, os of ezel ontmoet, en ziet

j dat hij dwaalt, zoo zult gij

1 ■ dien weder tot hem brengen.

- 5 Wanneer gij den ezel

desgenon die u haat onder ' zijnen last ziet liggen, wacht

u dat gij hem niet verlaat.

maar verzuim gaarne het uwe om zijnentwil.

6 Gij zult het recht uws armen niet buigen in zijne zaak.

7 Wees verre van valsche zaken; den onschuldige en rechtvaardige zult gij niet dooden, want ik laat den goddelooze geen gelijk hebben.

8 Gij zult geen geschenk nemen; want de geschenken maken de zienden blind, en verkeeren dc zaken der rechtvaardigen.

9 Gij zult de vreemdelingen niet onderdrukken; want gij kent het hart der vreemdelingen , dewijl gij ook vreemdelingen geweest zijt in Egypteland.

10 Zes jaren zult gij uw land bezaaien, en zijne vruchten inzamelen;

11 maar in het zevende jaar zult gij het laten rusten en liggen, opdat de armen onder uw volk daarvan eten; en wat overblijft, laat dat het wild des velds eten. Alzoo zult gij ook doen met uwen wijnberg en olijfberg.

12 Zes dagen zult gij uwen arbeid doen, maar op den zevenden dag zult gij rusten; opdat uw os en ezel rusten, en de zoon uwer dienstmaagd en de vreemdeling zich verkwikken.

13 Al wat ik ulieden gezegd lieb zult gij houden; en de namen van andere goden zult gij niet gedenken, en uit uwen mond zullen zij niet geboord worden.

14 Driemaal in het jaar zult gij mij feest houden.

15 Namelijk het feest dei-ongezuurde brooden zult gij houden, en zeven dagen ongezuurd brood eten, gelijk ik u geboden heb, ten tijde van de maand Abib, want in deze zijt gij uit Egypteland getrokken; doch verschijnt niet ledig voor mij.

16 En het feest van den oogst der eerste vruchten welke gij op het veld gezaaid hebt. En het feest der inzameling in het laatste van het jaar, wanneer gij uwen arbeid van het veld hebt ingezameld.

17 Driemaal in het jaar zullen al uwe mannen voor den Heer, den Heerscher, verschijnen.

18 Gij zult het bloed mijns offers niet met zuurdeeg offeren; en het vet van mijn feestoffer zal niet tot op den morgen overblijven.

19 De eerstelingen van de eerste vruchten uws velds zult gij in het huis van den Heer uwen God brengen, en zult het bokje niet koken in de melk zijner moeder.

20 Zie, ik zend een Engel \i voor u uit, die zal u be- sr hoeden op dezen weg, en u v: brengen tot de plaats welke

ik bereid heb: v

21 daarom wacht u voor I zijn aangezicht, en hoor naar I zijne stem, en verbitter hem d niet; want hij zal uwe overtredingen niet vergeven, en jr mijn naam is in hem. h

23 Maar als gij zijne stem e

zult hooren, en doen alwat ti ik u zeggen zal, zoo zal ik

uwer vijanden vijand cn v.

uwer tegenpartijders tegen- \

partijder zijn. 1;

23 Als nu mijn Engel

voor u uitgaat, en u brengt j

tot de Amorieten, Hethieten, e

Eerezieten, Kanaanieten, He- d

vleten en Jebusieten, en ik \

ze verdelg, d

24 zoo zult gij hunne goden \ niet aanbidden noch hen die- z nen, en niet doen gelijk zij

doen; maar gij zult hunne r

goden omverwerpen en ver- 1: breken;

25 en gij zult den Heer r uwen God dienen: zoo zal i hij uw brood en uw water \ zegenen, en ik zal alle krank- t heden van u afwenden; i

26 erzalgeemnisdrachtige noch onvruchtbare vrouw in uw land zijn; en ik zal u oud laten worden;

27 ik zal mijnen schrik voor u uitzenden, en alle

volken waar gij komt versaagd maken, en zal al uwe vijanden op de vluclitdrijven;

38 ik zal ook landplagen voor ii uitzenden, die de Hevieten, Kanaiinieten en Hethieten voor u zullen uitdrijven.

29 Ik zal hen niet in één jaar voor u uitdrijven, opdat het land niet woest worde, en de wilde dieren zioli niet tegen u vermeerderen.

30 Ik zal hen allengskens na elkander voor u uitdrijven , totdat gij wast en liet land bezit.

31 En ik zal u tot landpalen geven de Schelfzee, en de zee der Eilistijnen, en de woestijn tot aan de rivier; want ik zal de 'inwoners van dat land in uwe hand geven , dat gij hen voor u heen zult uitdrijven.

32 Gij zult met hen en met hunne goden geen verbond maken.

33 Laat hen ook inet wonen in uw land, opdat zij u niet tegen mij verleiden; want indien gij hunne goden dient, zoo zal het u tot een valstrik zijn.

HOOFDSTUK 24.

1 En hij sprak tot Mozes: Klim op tot den Heer, gij en Aaron, Nadab en Abilm, en de zeventig oudsten van

Israël, en aanbidt van verre.

2 Mozes alleen kome nader tot den Heer, maar de anderen zullen niet naderen, en het volk klimme óók niet op met hem.

3 En Mozes kwam en verhaalde aan het volk al de woorden des Heeren en al de rechten. Toen antwoordde al het volk met ééne stem en zeide: Al de woorden welke de Heer gesproken heeft zullen wij doen.

4 Toen schreef Mozes al de woorden des Heeren op, en hij maakte zich des morgens vroeg op, en bouwde een altaar beneden aan den berg, en twaalf kolommen, naar de twaalf stammen van Israël.

5 En hij zond jongelingen uit de kinderen Israels, om den Heer brandoffers en dankoffers van varren daarop te offeren.

G En Mozes nam do helft van het bloed en deed het in bekkens, en de andere helft van het bloed sprengde hij op .den altaar.

7 En hij nam het boek des verbonds, en las het voor de ooren des volks; en als zij zeiden: Alwat de Heer gesproken heeft zullen wij doen en zullen gehoorzamen,

8 nam Mozes dat bloed en besprengde het volk daar-

mede, en sprak; Zie, dat is liet bloed des verbonds hetwelk de Heer met u maakt, volgens al deze woorden.

9 Toen klom Mozcs op met Aiiron, Nadab en Abiliu, en de zeventig oudsten van Israël.

10 En zij zagen den God van Israël; onder zijne voeten was als een schoone saffier, en als de gestalte des hemels wanneer hij klaar is.

11 En hij strekte zijne hand niet uit naar die oversten van Israël; en toen zij God gezien hadden, aten en dronken zij.

13 En de Heer sprak tot Mozes: Kom tot mij op den berg en blijf aldaar, opdat ik u steenen tafelen geve, en wetten en geboden welke ik geschreven heb, en die gij hun leeren zult.

13 ïoen maakte Mozes zich op met zijnen dienaar Jozua, en Mozes klom op den berg Gods,

14 en hij zeide tot de oudsten: Blijft gij hier totdat wij weder tot u komen; zie, Aiiron en Hur zijn bij u: heeft iemand eenige zaak, die kome voor hen.

15 Toon nu Mozes op den berg kwam, bedekte eene wolk den berg;

16 en de heerlijkheid des Heeren woonde op den berg

Sinaï, en bedekte hem zes dagen met de wolk; en op den zevenden dag riep hij Mozes uit de wolk.

17 En het aanzien van de heerlijkheid des Heeren was op den top des bergs als een verterend vuur voor de kinderen Israëls.

18 En Mozes ging midden in de wolk, nadat hij op den berg geklommen was; en hij bleef op dien berg veertig dagen en veertig nachten.

HOOFDSTUK 25.

1 En de Heer sprak tot Mozes, zeggende:

3 Zeg den kinderen Israëls, dat zij mij een hefoffer brengen, en neöm het van elk die het vrijwillig brengt.

3 Dit nu is het heiofter hetwelk gij van hen nemen zult: goud, zilver, koper,

4 hemelsblauw, scharlaken, rozerood, witte zijde, geitehaar,

5 roodvervige ramsvellen, dassevellen, cederhout,

6 olie voor de lamp, specerijen tot zalfolie, en goed reukwerk;

7 onyxsteenen en ingezette steenen voor den lijfrok en voor den borstlap.

8 En zij zullen mij een heiligdom maken, opdat ik onder hen wone;

9 naar het voorbeeld, hetwelk ik u van de woning en van al haar gereedschap toonen zal, zult gij dat maken.

10 Maakt eene ark van cederhout: derdehalf el zal hare lengte zijn, anderhalf el hare breedte, en anderhalf el hare hoogte.

11 En gij zult ze van binnen en van buiten met fijn goud overtrekken; en maak boven van rondom een gouden krans.

13 En giet vier gouden ringen, en maak ze aan hare vier hoeken, zoodat twee ringen aan hare ééne zijde zijn, en twee aan hare andere zijde.

13 En maak handboomen van cederhout, en overtrek ze met goud;

14 en steek ze in de ringen aan de zijden van de ark, om zo daarmede te dragen;

15 en ze zullen inde ringen blijven en er niet uitgenomen worden.

16 En gij zult de getuigenis, welke ik n geven zal, in de ark leggen.

17 Gij zult ook een verzoendeksel van fijn goud maken : derdehalf el zal zijne lengte zijn, en anderhalf el zijne breedte.

18 En gij zult twee cherubs van louter goud nui' ken, aan de beide einden van het verzoendeksel;

19 dat do ééne cherub zij aan dit einde, en de andere aan het andere einde, en alzoo twee cherubs aan de einden van het verzoendeksel zijn.

20 En de cherubs zullen hunne vleugels daarover uitbreiden, zoodat zij met hunne vleugels liet verzoendeksel bedekken, en elks aangezicht tegenover het andere zij, en hunne aangezichten zullen op het verzoendeksel zien.

21 En gij zult het verzoendeksel bovenop de ark zetten, en de getuigenis, welke ik u geven zal, in de ark leggen.

22 Aan die plaats zal ik met u samenkomen, en met u spreken van boven het verzoendeksel, tussehcn de twee cherubs die op de ark der getuigenis zijn, al wat ik u gebieden zal aan de kinderen Israels.

23 Gij zult ook eene tafel maken van cederhout: twee ellen zal hare lengte zijn, een el hare breedte, en anderhalf el hare hoogte.

21« En gij zult ze met fiju goud overtrokken, en een gouden krans van rondom daaraan maken;

25 en eene lijst rondom,

een handbreed hoog, en een gouden krans om de lijst heen.

26 En gij zult vier gouden ringen daaraan maken, aan de vier hoeken welke aan hare vier voeten zijn.

27 Dicht onder de lijst zullen de ringen zijn, om er de handboomen intedoen en de tafel te dragen.

28 En gij zult deze handboomen van cederhout maken, en ze met goud overtrekken, om de tafel daarmede tequot; dragen.

29 Gij zult ook hare schotels, bekers, kannen en schalen vau fijn goud maken, om daarmede uit- en inte-sohenken.

30 En gij zult op de tafel altijd toonbrooden vóór mij leggen.

31 Gij zult ook een kandelaar van fijn dicht goud maken; daaraan zal de schacht met hare stengen, schaaltjes, knoppen en bloemen zijn.

32 En zes stengen zullen uit de zijden des kandelaars uitgaan, uit elke zijde drie stengen.

33 Elke steng zal drie open schaaltjes, knoppen en bloemen hebben; dat zullen de zes stengen zijn uit den kandelaar.

34 .Maar de schacht aan den kandelaar zal vier open schaaltjes met hunne knoppen en bloemen hebben;

35 en telkens een knop onder twee stengen, van welke er zes uit den kandelaar gaan;

30 want beide zijne knoppen en stengen zullen uit hem gaan, alles van dicht louter goud.

37 En gij zult zeven lampen daarbovenop maken, om tegenover elkander te lichten.

38 En zijne snuiters en bluschvaten zullen van fijn goud zijn.

39 Van een talent fijn goud zult gij dit maken, met al dit gereedschap.

40 En zie toe dat gij het maakt naar het voorbeeld hetwelk gij op den berg gezien hebt.

HOOFDSTUK 2G.

1 De woning zult gij maken van tien tapijten van witte getweernde zijde, van hemelsblauw, scharlaken en rozerood; cherubs zult gij kunstig daarin maken.

2 De lengte van één tapijt zal achtentwintig el zijn, de breedte vier el, en zij zullen alle tien gelijk zijn.

3 En telkens zullen vijf tezamengevoegd zijn, het ééne aan het andere.