Dit boek is gescand in het kader van het Incunabelen project.
Een incunabel of wiegendruk is een boek of geschrift dat gedrukt is vóór 1 januari 1501. Gezien de bijzondere aard van deze vroege gedrukte werken is besloten deze uitgebreid te beschrijven en te digitaliseren.
Meer informatie over de collectie is beschikbaar op: https://repertorium.librarv.uu.nl/collectie/incunabelen/
Bij deze boeken wordt ook de volledige buitenkant gescand en een scan gemaakt van het geopende boek. De hierna volgende scans zijn (In volgorde waarop ze getoond worden):
⢠het midden van het geopende boek*
⢠de rug van het boek
⢠nbsp;nbsp;nbsp;de kopsnede
⢠nbsp;nbsp;nbsp;de frontsnede
⢠nbsp;nbsp;nbsp;de staartsnede
⢠nbsp;nbsp;nbsp;het achterplat
*Een deel van de banden in deze collectie bevatten meerdere titels, het is dus mogelijk dat de pagina's in deze overzichtsscan horen bij een andere titel.i
-ocr page 3-This book has been digitized as part of the Incunabula project.
An incunable or incunabulum is a book, pamphlet, or broadside that was printed before January 1st 1501. Due to their special nature a project has been started to better describe and then digitize these early printed works in our collection.
More information on this collection is available here: https://repertorium.librarv.uu.nl/collectie/incunabelen/
The digitized version of these books includes scans of the outside of the book and a scan of the open book. The scans after this notice are (in the order in which they are shown):
⢠the open book (opened approximately in the middle)*
⢠the spine
⢠nbsp;nbsp;nbsp;the head edge
⢠nbsp;nbsp;nbsp;the fore edge
⢠nbsp;nbsp;nbsp;the bottom edge
⢠nbsp;nbsp;nbsp;the back board
*Some of the bindings in this collection contain multiple titles, therefore it is possible that this scan shows pages which belong to a different title.
-ocr page 4-|
Vbi effet.Pal.at fceledre qu^fo ut ad id exeplu fommum Quafi fimile fomniauit.atqiut tu fufpicatus es earn uidiffe Ofculante.Sce.me ea no uidiffe arbitrarisfPal.n^ tu bercle opi*^^ Obfecro rcfpice fi ad berühre res peniemt.perdii pulchre See. Nunc demû experior prius ob ofculos caliginem obtigiffi. Pal. Dudum edepol planum hoc quidem:qu^ hucufq fuerit intus» See. Nihil babeo certi.quid loquar.non uideam.et fi uidi. Pal. N? te edepol ftultitia tua pene perdidit.dum te fidern Facere hero uoluifti.abfumptus es pene.fed fores Vicini proximi concrepuerunt.conticefcam. Pbilocomafium.Paleftrio.Sceledrus. i Nde igne i ara.ut epbefiçdian^ latas laudes gratesfq iagai^^^â Eiq ut arabico fumifice odore.amoena qu^ me in locis Neptuniis templifq turbulentis feruauit faeuis flueftibus; Vbi fum adiidiata multu.Sce,Paleftrio o paleftrio Pal. o fieledre.quid uisiSce.h^c mulier quç hinc exit modo Eft ne herilis concubina pbilocomafium An non eft ifta.Pal.hercle opinor.ea uidef.fed facinus -Mi^ eft:quomodo hçc hinc nunc tranfire potuerit.fiquide cad⢠An dubiu tibi eft.eam effe banc.Pa.ea uidetur.fed facinus Miy eft quomodo hçc hinc tranfire potueritüquide ea eft. See. An dubium tibi eft earn banc.Pa.ea uidetur.at eamus Appellemus.heus quid iftuc.ct pbilocomafiu?quid tibi iftic In bifee çdibus debetur?quid negocii eft?qd nuc taces,tecu Io4^^^â Pal. Immo edepol tute tecû.nam hçc nihil refpodet. See. Te alloquar.Ultu ^briq? plena:qu^ circum uicinos uages. Phi. Qui cû tu fabularis.Sce.qui eu mfi tecû:âPh.quis tu homo es Aut mecu quid eft negocii Sce.men rogas.bem qui fim^ Phi. Quin ego hoc roge quç nefciam.Pal.quis ego fu igif fi tu Hunc ignoras?Pbi.mihi odiofus qfquis es.SC tu amp;nbsp;hic.Sce.no^ Nouifti.Pbi.neutru.Sce.metuo maxume.Pal.quid metuis^ See. Eni ne nofmet pdiderimus ufpiä.nam neq te.neque me Nouiffe aiuPatperfcrutari hie uolo fceledre nos.noftri An alieni fumus:ne dû quifpiam nos uicinoru i prudentis Aliquis imutauerit.Sce.certe equide nofter fu. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^ Pal. Et pol ego.quiris tu mulier maid.tibi dico heus philocomafi^â Phi. Quç te itepen^ tenêt:qui me perpera pplexo Nomine appelles Pal.eo qui igif uocarephilocomafiu dicere Nome fi iniuria eft falfu nome poffidere pbilocomafium Poftulas:atiftuc no decet.amp; meo bero facis iiuriâ. Phi, Ego ne.Pal.tu.Pbi.qu^ heri atbenis ephefû adueni |
^^' öf ^^^^ ^â'â^ â^^® amatore adolefcente atbenienfi. b Gtt*^^^^ *^^^^ ^^*quot; ^^^' ^ epbefo eft negocü^Pbi.geiaainä ^^^âMal*^^^^*^ ^^^ ^^ forore effe inaudiui.eam uem qu^fitu. Pab V®â^^ââ^lt;^ ecaftor ftulta multu: qu^ uobifcu Ma^ f^^^*^â^^^â^^^^^â^® fmam tc.PaLmitte fcelcdrc ^^â^^ eftaria reseft.Sce.non omitto.Pb.at ia crepabunt Qu^'j ^^^quot;^ tibi.nifi me omittis.Sce.quid malu adftas; ^i?Å^^^ â^^^ââ^^^â^usd-^al.nibil moror negociofu c ^tqi* r ^^ââ S^^ft^^ fcio.an ifta no fit pbilocomafium. ^'®â imj ⢠^^'^^ fimilis fit.Pbi.mittis me.an no mittis^^ b nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^'^^ Ãriita.ingratis:uolutatim te rapiam domu. ^^â'Beo ï~ â^ i^bieft domiciliu.atbenis domus eft.ac berus. b^oyf ^ â^^^fi ncq5 moror:neq5uos qui bomines fitis b Nifi?^^ââ^ fiio.Sce.lege agito te nufq mittâ. Ãâ'^im ^^^â'^â'^^^tâ fidite buc fiuilero intro itura, b^'Peep ^''^S^^-ft^ds es.do fidefi omittis iftoc me itro itura.quo iubel ^^^'SceJ^j^'^^^â^Bi.at ego babeo miffa.Sce.muliebri fecifti fide. tiert âP^^^fius amififti prçdâ.Sce.û ea eft noftra: 5 pods Ma b ?â^â^^*^»-um tu facere boe ftrenue.Pa.qd faciâ^Sce affer lit Rert ^^^^ ^â^â^ïtus.Pal.qd facies eaSce.itrorupä 5g ^ â^ ?dis.queq5bic itus uidero cu pbilocomafio ofculante, Bd/^^ °^*'â'^^â''^â^bo exteplo Pal uifa ne ea cft^Sce.imo MaÃk t'^^^^ ^^ eft.Pal.fed quomodo diftimulabatScc.abi Bedes^*^r^ ^^'â^ affer.Pal.iä faxo bic erit.neq? cques neque Q^q^ '^^^^^^® ft^'P^ ^2ta audacia:qui çque faciat confideter ^3 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^^* faciût.ut utrobiq; ratione doöle diût. b * - âââ^quot; °5 cuftodi.cauto cóferuo meo nimis beat bâ ^Æ~°^^^^^^ ^ trâfparietê.Se.beus paleftrio maeb^ra nihilop3 ^^^'Wd?â^â^ ^â^ââ^ QP^® eft^Sce.domi ecca berilê concubinam. ^^^domi^Sce.in leölo cubat.Pal.edepol ne tu tibi mala re ^^P^fifti ut pr^dicas.Sce.q iam.Pal.quia banc attingere Quir^^â^ ââ 45xumo.Sce.magis bercle metuo.fednuq Ãm^ 1 ^â^ââquot;^fi'^Q^ â^^ Pâ ^ germana huius. Bam a ^ ^Bculantê bic uideras.ôi qdem palam eft. Silo ^^ ^^ diGis.Sce.quid ^pius fuit: q ut perirem Seit ^f*ââ®fââ^â^«» hero?Pal.ergo fi fapis.muffitabis plus opportet ^ómT^ -^ ^ fiqui.ego abco.ne quid tecucófilii blp p^â^^ï apud bune uicinû.tuç mihi turb^ nó placet. ^^ Ueniamp;.fi me quçrit.hic ero.bic me accerfito, . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;SceIedrus.PeriplecJlomenus,fencx. ^ abiit ille:necÿherile négocia pl9 curat:q fi no fuitute Fuiat. iiît |
3»
-ocr page 5--ocr page 6--ocr page 7--ocr page 8--ocr page 9--ocr page 10-Donum edd. Plantin, et Commentationum.
No. /
626. Plautus, T, Maecius, Comoediae, [Editio princeps]. Venetië,
Geschenk van Jhr, Dr. J. P. Six, hoogleeraar aan het Athenaeum te Amsterdam, » 6 Nov. 1824, f 17 Juli 1809. â In XVIe-eeuwschen Fran-schen verguld-led. band.
-ocr page 11--ocr page 12-Rcucrenlt;^inîmo in Cbriflo patrii domino Jacobo Zeno Pontifici Patauino Georgius Alexandrinus Salutem plurima dicit.
1 Ibet laboriofi mei conatus: ne dica temerarii difficultate iis ucrbis profari Reuerendiffime Pater. Quibus apud eum Poeta:quem ;pâ uirili nodra corpgedum et emedandumfumpfimus: Toxilus feruus 6i pauper amoren^ fuum grauem:moleflum:atqierumnofum cóquericur. Qui amans egens ingratus eft princeps i amoris uias: Superault erumnis fuis erumnas berculis:
Nam cum leonexum excedra:cum ceruotcum apro çtolico: Cum aulbus ftympbalicis:cum ant^o deluctari mauelim: QX cum amore:ita fio mifer qu^redo argeto mutuo:
Nec quicq nifi no eft: fciut mihi refpódere:quos rogo.
Nam Plautinç uigiti Comocdiç?quç ad bocçui dûtaxat extât:Latinç fei* licôdinguç delici^: re;^atq? uerborum uenuftate:6C feftiua fermonis ele^ gâtiadegétium animos mira uoluptate aftcerêt:nifi pluribus i locis dimi diat^ baberetur:Et tum tempora iiuriartum litteratorum negügeti arro^ gantia.amp; librariorum infeitia deprauat^ foret:Ht fme getium fiue nature bifton^ no idigeret:atc|itam grçcorum q Romano^ prifca cofuetudine: Et iampndedefita obfcurg effent. Quo fit ut frequete ac curiofu leniore non minus follicitum faciant amp;nbsp;uexent:q fi Cupidinis fagitta illa aurea confixus rudicam: et in totum uiros perofam uirginem fequeref.Qmyî qui prouinciam buiufmodi duram:ac fane perdifficilemcçperjt:quippiâ ille non folum amantis inconcefra:fed plane Herculei laboris babere ui' detur. Is fiquidê eft Plautus:quem udut alier^ lingua locutum: maiores noftriquo: ^ temporibus litterylatinç:amp; florefcebât: eHûmû confeederât locum:uix attigere conati fuerint:Adeo ad eius percipiendos fenfus ne/ ceffaria erat multiplex:uaria:ÃC exquifitiftima quidam erudito: Quam rem turn Varro ad Cicerone fcnbens:tum Donatus Terentia explanas: teftanf. Quod fi quifpiam noftro ifto f^culo:ubi pl^raqi uete^ fcripto^: aut intcrierunt:autfraeda amp;nbsp;mendofa habentur in tâta librorum inopia: amp;nbsp;bonarum litterarum egeftate opus:quod prifci uiri madii ingenio bC omnifaria doctrina pr^ftantes:cognitu difficillima exiftimajjerunt:reco/ gnofcere et corrigereumo abdita:0C pluribus ignorata aperire teptauerit. Is fi coepti fui aliqua ex parte copos euaferit:nimi:^quid magnû eflecit. Nam ut de odio prioribus taceâ:quis duodecim Comoedias quadragîta' ab hinc änis repertas ledüonis turn confus turn faîfç:duodecim Herculis çruinnis apudj^oetas famigeratis iqre non comparauerit^ In quibus cor' rigendis operam atq ftudiu infumere uelle:moftra perfequi:atq idebellare â¢quodâmodo eft.Siquide no magis cofici pofte uidetur re in delpcratione delapfam:^ libruiqui iaceat atq fordefcat i priftinu ftatum: priftinamc^
-ocr page 16-gratiam nd ex minima parte uïJicafe:q leone proJigiofuiqui nec ferro: nec fixis l^di potencdeuinccre. Porro cum nec tantum didHones exami nandç:fed littery atq; fyllab^ pefitandç fuerint atq; cnumerandç;ut ex ea:^ pofitu atq ? figura aliquiduel uev:ud uero proximu aucuparemur : Quo deprebenfo undiq? multa erûpcrent:uel magis aperiendaruel plane cofuquot; tada. Excedrç hoc quippiâ babere uidet\ Turn autem multa quç a nobif loge abfût: longeq i infectantes relinquunt confequi teptaffe : hoc certe fuit pcrnicem:Slt; ut nobilis poeta cecini t:aeriped»eeruà dr1affare, Aetoliquot; cum illû apru uicin^ regioni formidolofum;magniloquetiâ Plautina iure dixerî:qu^ âplitudie öd religiofa uetev uerboi^ maiefiateïquafi fulme qdâ/ da ïgenia:et eruditione legetiu attonarc:et cócutere ita folet:ut nó minus Plautino^ uerbo; ^ uim et copia:q ruetis in fe apri impetu exborrefcant : Immo fulgurate Plautia trepidi expauefcât.Aues ftrmpbalicas Argutu/ lord Gramaticulo^ iterpretatiGculis:qifidifcipulof inter uera et falfa du/ cut coparare poflum9« Na queadmoduinumerabiles illç aues uicini agri fructus abfumentes pr^ multitudine fugari nó poterant: Sic ifti in finiti/ mam prauitatê:multa alioquin recta et emedatiflima deducentes: men/ tes fludioforum iuuenum uel falfa doctrina imbuunt:uel eos balucinâtes reddunt:adeo turpiffuno et manifedario errato nûq defuit aHertor.Ve/ rutame numerofa b^c et ipudes grämatico^ turbainó ^reo tinitu: quead/ modu dympbalices paludis olim uolucres abaet; fuerut, Sed uera ratioe ct multiplici uetcy auctoru tedimonio abderrebitquot;: imo fugabitquot; atq i p/ teref: Deluctari cu Afttço ed ea cognitione:eaq; eruditione:quç per b^c tempora exigua baberi poted:uelle in reconditos et penitiffunos Poetj fenfus penetrare:et prifcarum atq? ignotidima^ uocü interpretamenta indagare: Quoquo magis enarrantquot; atque aperiutur:eo acrius etgraui? quafi fuptis a uetudate uiriBus:contra enarratore infurgunt: Abfunt pr;/ terea ueteres Gramatici et glodematu fcriptores a quibus tâq ab amicis: nó argêtû mutuo:quod feruus fe nó inuenire dolet:Sed quediones poetis cç:et minus ufitatarum diction u Etymologia atq? origo requireda erat: et fiqui fuerüt:nefcio quid et modicû et obfeurd nobis dederunt. His omnibus acceditunumtantd fuide librd: a quo uclut archetypo: omnia deducta funt:quae babetur exempla:qui fi in manus nodras aliqua uia uenire potuiffet:Baccbidcs:MudeIaria:Mençcbini ' : Miles atque Mer/ cator:emedatiores fane baberentquot;. Nanq? in bis recognofcendis:libros contulimus de corruptis exeplanbus factos. At feptc ultimae: ut in eas incidimus:quae fimplices et intactae a ceforibus fuerât: quag mendofac forent:inulto ueriores erdt:Sed quales legebantquot; octo illa^ priorcsu qui^ bus pro quorddam itelligentia:q pro eruditione:etdota diligentia plu* rima in pcruerfd mutata:et inter fe pugnâtia ofte«idimus.Hanc ego tarn arduam et tam immenû laboris re ueritus: praefert! cd uiderc multord
-ocr page 17-damnindas effe opiniones:^ eorum in primistqui Gue mandante NicO' ko Quinto^^omano Pont.fiue Alfonfó Rege Aquli^: pui audtores ÃC Di falutis bonaj^ litterarum fuerunt:tam temere amp;nbsp;barbare: turn Plauti^ nos fenfus lucrtiffentrtû Tales uenuÃos amp;nbsp;fubtilesnnfipidos amp;nbsp;abfurdos reddidiflent:pene ab emedatione buiufmodi fum deterritus:nifi me po/ tinimum bortati fuiflent pricii duo generofa prudentia et fpedlata eru' ditione uiri:H*eronymus Baduarius:6C FrancifcuS Minius: quibus cum multa peruerfa*et falfa corrigi:amp; in ueram lectionem redigi pode dicere; ut boc nomine rem1a tinam iuuarem:fmgulariqt quodam beneficio: amp;nbsp;q iiiuerent amp;nbsp;poderos demererer:no dediterunt.Donec me utboc grautdv mum Ãlt; formidandum onus fufeiperem perpulerut:contineter Ãdâtes: ut quoad poffemrcuolutis tâ nodris q gr^co^ fcriptoribuf uigîti Comoe/ dias emendare:ut aliquando legentibus uoluptati non fadidio forent. Sed neqtis fum qui omnia me emendaffe dicam: aut amiffa acquiGuiffe: aut defecta fuppleuifle:aut numeros ad certam regulam 84 libram ut ex/ amuffim quadraret:redegifre:immo qui uel i meipfo plurima defoderas multa ita ut inueni reliquerim.Ilia enim tantifper a nobis:uel demutata: uel emendata fuerunt:dum fic effe ex diligenti:0i multa lectione compe/ rimus:qu^autfallor:autueriora ueris funt: Reliqua iis religmus cogno/ fceda amp;nbsp;corrigendatquibus maior eruditio:matusqi fupererit ocium: qua modediâ fi publici quondam cenfores feruadenttbaud ita multa elegant tiflimi Poetj facete dibta perucrfa fuifrent:Qualc illud ed quod pro ma' dulfam babeo:jpbe mulfaui:pro manta manepofuerut:et ignorâtes quid ligniftcet in prouerbio Rom.ue uidlistue mibi dixerut: Et ubi feribitt^ legebaf fub lite factum ed:et pro fartis teblis fanera leguntur; et 45 nu/ mero nunc Grâmatici fane femidocÃi:ne dica deridiculi:qui iteoues Ta/ rentinas.Sic enî deprehendimus fcripfiffe Plautia. In frumetû mutaue/ runt;Alia item notauimus quç nunc cofulro prçterimuf pro falfis fcilicet redarguenda in eo opere: quod maturamus:iamq emifidemus: nifi fuc' cidiuo aiq tumultuario dudio Plautinas Comoedias coleremus. Tu ue/ ro interea Patauine Pont.cui nominatim emendationem banc nodram dicamus:^ fis Pontificii lurifcbfultiffimus et omniû facrarum litterarii fons atq? tbefaurus:quod uel ex boc apparet:ut fiquando de diuinis bu/ manifq irebus difceptatur:te omnes unicum adeant difceptatorem:et læ/ lut oraculum quoddam cofulent: Tuqiita prudenter et fciie de omnibus refpondeasiatq;iudices:ut te unum noftra ^tas babeat:que uere fandlaru legum interpretext di fcjplinaru patre appellare poffit. Has Comoedias leges:reuolues;et pefitabis:a dudiis fane tuis nó abborretes: Quippequi à eloquétia no minus prçdes:g ifacris litteris: et acutis Pbilofopborum dogmatis due pr^cep^is. Quam rem grauidim^ ill? SC mira arte élabora/ r^ totiens cum fuma laude amp;nbsp;admiratione in confpeblu Romanorum
-ocr page 18-Ponhficu babit^ orationes decîarâtrTum decem illi libri : quibus Linia/ no exeplo i Decadis forma prçclara illa aui tui Caroli Zeni fScinorarmc/ moriç^didifliumo imortalitati cofecrafli. Nec finis eu interire uiy:quc aliquando urbs b^c longe lateq? iperans:Europj decus et ornametu ; falu/ berrim^ Religionis ;ppugnaculu:Et q gt;maris lit dominarcuncÃa^ pene getiû cois patria affertorê babuit:Atq? ita leges:utfi gcq te offenderit uel eoruin quç nos mutauimus;uel eorum qu^ infirmitate ingenii noflri ex^* cedentiaiut inuenta funt ita manent notabis et corriges ; modo illud fie effe aucîtoritate uetei^:et ratione antiquo^ fcriptis nixa coftet.Refagitur comunis,Comoedi^ Plautinç:quç paucf ad nos pcruenerut ab omnibus luuad^ funttquicunqimufas latinas colunt.Verumbçc exigunt acre iudi/ cium:quod plurima multipliciret affidua ledlione babetur. Nam et Grg* cis fcriptoribus:et Varrone afferente indicium Poematum eft quid ma/ ximum et difficillimumiquanto magis^emporibus nodris: quibus uix bonarum litterarum principia percipi poffunt. Quare fiquis diligens fu/ erit et fedulus uetuflatis explorator:poterit etipfe opem aliquam Poet^ ueteri et elegati ferre.Nos quoqiut fecudi9 ffudlum nodri labores ferat: in commentarios conferemus:qu?cuq i a nobis fiue emendata:fiue aperta fuerunt. Ledtorecp rogamus:qui Plautinas bas legerit Comoedias boni interim confulat: dum Lue annotamentaffme quediones nodras Plauti nas ediderimus. Vale.
Oe uita Comoediifq? Plauti excerpta qu^dâ ex Auctoribus grauiffimis.
p Lautus linguç Latins Pater: Et cuius fermone ut Varro Epii Stolonis fentetia dixit:muQ locute foret:fi latine loq uoluiffent. Sarfinas ex VmbriS fuide legiCNa ad natale terra alludens:fer/ uilem iocum in Mudelaria aduerfusSimonem: qui umbram ufqi a do/ mo abeffe aiebat 'fic intulit,
Quid Sarfinatis ecqua ed:fi umbrano babes? Floruit in fcfna quinto decimo ferme anno:podq bellu aduerfus Poenos fecundufuptu ed. Nâ ut Portius Licinius dixit:Punico bello fecudo mufa penato graduîtulit ftfe bellicofam in Romuli gere ferä.Quo ite tepore Marcus Cato Ora/ tor clarus in ciuitate ed babitus.Et gq a pluribus grfcis comicis fabulas fumptas in latinum conuerterit:Oratii tame fentetia: Plautus ad exeplu Siculi properare Epicharmi dieff. Hic ut Varro et plangi alii memorij ;pdiderut: eu pecunia onqua in operis artificu f^^^nico^ pepereratin mer canonibus perdita inops Romârediuiffetæt ob quçrendi^uictum ad cir cumagendas molas: quae trufatiles appellantquot; opa pidori locaffet.In pi drino Saturione et addicïlum:ef tertiam quandaip fabul5:cuius nomen non legitur fcripfit.Mortuus ed circiter centedmamet quadragefimam
-ocr page 19-quintam olxmpiadcmtquantam ex ucrbis Hieronymi i Eufebü Pâpbili Chronico coîligerc pofTumusuufTirq Epigrâma tale fuo ffpulchro îcidi: quod an Plauti foretdubitaffet Aulus Gelius:nifi a Marco Varrone pO' fitum edet in libro de Poetis primo.
Podq eft morte captus Plautus
Comoedia lugct:fcfna cft deferta:
Deinde rifus luclus:iocusqiet numeri: Innumeri fimufomnes iollachrymarunt.
Plurimç fub Plauti nomine Comoedi^ apud prifeos fercbanf:qw una et uigiti Varroniana dicÃj funt:qs idcirco a citeris fegregauit:qm dubioff non erant:fed confenfu omnium Plauti effe cenfebantur: quafdam item alias probauit:addudlis ftilo atqi facetia fermonis Plauto congruetis: eaf qiiam nominibus aliorum occupatas Plauto uindicauit. Alif dicuntur ambiguç utrum Plauti an aliorum fuerit: Illud idem fubdit Gelius Mar/ cum Varronem fcripfiffe Plautium fuifle quempiam Poetam Comoegt; dia^:cuius qm fabulf Plauti ifcriptjforet:acceptas eftc quafi Plautinas cum effent no a Plauto Plautinf:fed a Plautio Plautianj.Afcriptf autem Plauto Comoedif circiter centum atq triginta fuerunt: Sed homo eru/ ditidimus Lelius quinqjet uiginti eius folas exiftimauit.Nec dubium e: quin quadam Comoedi^:quae fcriptac a Plauto non uidentur:et nomini cius adiiciuntur:ueterum Poetarum fuerint:et ab eo retradlatae: et expo/ litae fint:ac ^pterea excipiant dictum Plautinum : Sed de iudicio Var/ ronis:Lclii:et Fauorini:qui Neruulariam Plautieffe dixit:et eius q freffi nome e id Comoedif Plauti putauit. Plura leguntur i libro quiifcnpte nodliu attica^.Quc ucro loeu Plaut9 iter Comicos Latinos habeat:docet Vulcati? Sedigit9:iPoetica illuftrisa librotqamp;e fcripfit dePoetis:ubi ide qd de iis (etiattq comoedias fecerut:et que prfftare exoib9 cfterif putet: Ac deincepstquo queqi i loco et honore ponatthis ucrbis fuis demóftrat. Multos incerto certare hanc rem uidimus: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
Palmam poetae comico cui deferant.
Cum me iudice errorem diffoluam tibi:
Contra ut fiquis fentiat:nihil fentiat:
Cecilio palmam ftatuo de comico:
Plautus fecundus facile exuperatceteros.* Dein neuius quis feruet:precio in tertio eft
Siquid quarto detur dabitur licinio» â¢
Poft infequi licinium facio attilium.
In fexto confequitur hos terentius
Turpilius feptimum:trabea odtauum optinct.
Nono loco ede facilejacio lufcium.
Decimum addo antiquitatis caufa ennium.
-ocr page 20-Gcorgü Alexandrini Epiftol^ ad lacobum Zenum: Patauinum Ponti, quç incipit:Libct laboriofi mei conatuf:Et uit^ Poet^ extra Ordinem Co moediarum pofitç.Fabularû nomina fubieóla funtrut facilius:quâ quifqi defyderauent fabulam:eam inueniat.
Ampbitryo Cuius principium.
Afmaria.
Aulularia. Captiui duo, Curculio. Cafina. CiflcUaria. Epidicus. Baccbides:mutilatg. Mudelariaf Mençcbmi. Mlles. Mercator. Pfeudulus. Penulus. Perfa. Rudens.⢠Stichus.
Trinummus. Truculentus.
In faciem uorfus.
Hoc agite. « nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
Senex auarus.â Captus efi in pugna. Curculio miffus. Saluere iubeo.
Comprimit adolefcens. Emia fidicinam.
Quid fi hoc potis es. Manumifit emptos. Mercator Siculus.
Meretricem Athenis. Miffus.
Prçfentis numceat. Puer fcptuenis.
PtofecÃo domino.
Rete pifcator.
Senex cadigat filias.
Thefanrum abdrufum. Tres unam.
Plauti Comici darifllAmphitryo.
Argumentum.
⢠N faciem uerfus amphitryonis iuppiter
i , Dum bellum gereret cum telohois EoQibust AScumenam uxorem c^pit ufurariam: Wlercuriu^ formam fofif ferui gerit Abfentis:bis alcumena decipitur dolis:
Pofl^ rediere heri ampbitryo 6^ fofia
V terque deluduntur dolis mirum in modum.
Hinc iurgium:tumultus uxori amp;nbsp;uiro Donec cum tonitru uoce milTa ex aethere Adulterum fe iuppiter confefTu^eH.
Argumentum.
More captus alcumenae iuppiter
a nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Mutauit fefe in formam eius coniugis:
Pro patria amphitryo dum cernit cum boflibus Habitu mercurius ei fubferuit fofiae Is aduenientis.feruum 5lt; dominum fruflra habet. Turbas uxori ciet amphitryo:atque inuicem Raptant pro moechis:blepharo captus arbiter
V ter fit non quit amphitryo decernere.* Omnem rem nofcunt:geminos alcumena enititur.
Prologus. Mercurius.
T uos in uofttis uoltis mercemoniis
U Emundis:uendundifque mel^tun^Iucris.
Afticere:atque adiuuare in rebus oninibus Et ut res:rationefque uedrorum omnium Bene expedite uultis peregrique 6C domi Bono atque amplo auctare perpetuo lucro. Quafque incepiftis restquafqi inceptabitisâ Et uti bonis uos:ueflrofque omnis nuntiis Me afficere uultis:ea afferamtea ut nuntiem. Quae maxime in rem uoftramcomunem fient : Nam uos quidem iam fcitis conceffuna amp;nbsp;datum Mihi efle ab diis aliis nuntiis praefuri amp;nbsp;lucro. Haec ut me uultis approbare adnitier.
Lucrum ut perenne uobis femper fuperet: Ita huic facietis fabulae filentium.
Itaq jaequi £lt;iufti hic eritis omnes arbitri
-ocr page 24-Nunc cuius iulTu uenio:5lt;qua ob rem uencrim Dicamrfnnulque ipfe eloquar nomen meum. louis iuffu uenio:nomen mercurii eft mibi Pater buc me mifit ad uos oratum meus Tametfi pro imperio uobis quod didlum foret. Scibat facturas:quippe qui intellexerat Vereri uos 0C fe amp;nbsp;metueredta ut ^quum eft iouemi Verum profecîto boc petere me precario , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
A uobis iuftit leniter didlis bonis.
Etenim ille cuius buc iuflb uenio iuppiter Non minus qua uoftrum quiuis formidat malum Humana matre natus bumano patre:
Mirari non eft aequum fibi fi prçtimet.
Atque ego quoque C: qui iouis fom filius Contagione meae matris metuo malum. Propterea pacem aduenio amp;nbsp;pacem ad uos affero; luftam rem S lt;facilem effe oratam a uobis uolo. Nam iufte ab iuftis iuftus fum orator datus.
Nam iniufta a iuftis impetrari non decet. Jufta autem ab iniuftis petere infipientia eft: Quippe illa iniqui ius ignorant.neque tenent Nunc iam buc animum ad ea quç loquar aduortite. Debetis uelle quç ^lelimus.meruimus Et ego:0 lt;pater de uobis amp;nbsp;republica.
Nam quid ego memorem:ut alios in tragoediis
Vidi neptunum;uirtntem:ui0loriam: Martem:bellonam:co«amemorare quç bona Vobis hd(Tent:quis benefactis meus pater Deot«m regnator architectus omnibus^ Sed mos nunq illi fuit patri meo Vt exprobraret quod bonis faceret boni. Gratum arbitratur effe id a uobis fibi: Meritoque uobis bona fe Ecere qu^ facit.
Nunc quam rem oratum buc ueni:primum proloquar. Poft argumentum buius eloquar tragoedif.
Quid contraxiftis frontemiquia tragoediam Dixi futuram banc/deus fumxommutauero Eandem banc:fi uoltis:faciam ex tragoedia Comoedia ut fit omnibus ifdem uerfibus, Vtrum fit an non uoltis/fed ego ftultior: Quafi nefciam uos uelle qui diuus fiem.
-ocr page 25-Teneo quid animi uoflri fuper bac re fiet. Faciam utcommida fit tragico comoedia. Nam me perpetuo facere ut fit comoedia Reges quo ueniant 0 lt;diimon par arbitror. Quid igiturQuoniam bic feruos quoqipartes faciam Sit pro inde(ut dixi)tragico comoedia.
Nunc boc meorare a uobis iuffit iuppiter Vtconquifitores Cinguli in fubfelHa Eant per totam caueamtfpecJIatoribus: Si cui fautores delegatos uiderint.
Vt bis incauea pignus capiantur tog;: Siue qui ambiffent palmam bidriombus: Siue quoiq artifici:feu per fcriptas litteras: Siue adeo ^diles perfidiofe cui Jiunt.
Sifimilem rem ipfe in legem iuffit effe iuppiter Quafi magiÃratum fibi alteriue ambiuerit.
Virtute dixit uidlores innuere
Non ambitionemeque perfidiatqui minus Eadem biÃrioni fit lex quae fummo uiro^ iVirtute ambire oportet non fautoribus.
Sat habet fautorum femper qui redte facit. In illis fideseÃ:quibuseà ea res in manu. Hoc quoque etiam mihiin mandatis dedit: Vt conquifitores fierent biÃrionibus: Qui fibi mandaffent delegati ut plauderent: Quiue quo placerent alter feciffet minus. Eius ornamenta amp;nbsp;corium uti conciderent Mirari nolim uos quapropter iuppiter Nunc biÃriones curetine meremini.
Ipfe hanc acturus eà iuppiter comoediam. Quid admirati eÃis?quafi uero nouum Nunc proferatur iouem facere biÃrioniam. Etiam biÃriones anno cum profcenio bic Iouem inuocarunt uenitiauxilio is fuit. Prçterca certo pro dit in tragoedia.
Nane fabulam inquam bic iuppiter bodie ipfe aget. Et ego una cum illo.nunc animum aduortite: Dum huius argumentum eloquar comoedi^. c urbs eà thebaeiin ülifcç habitat ^dibus
Amphitryo natus argis ex argo patre. Qui cum alcumena efl nupta eledlri filia.
-ocr page 26-Is nunc ampbicryo prcfecftus eà legionibus Nam cum telobois eft bellum tbebano populo.
Is prnifq bine abiitipfemet in exercitum Grauidam alcumenam uxorem fecit fuam. Nam ego uos nouiffe credo iam ut fit pater meus . QX liber harum rerum multarum Get: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. â¢
Ã^antufqi amator Get quod comptacitu eft femel. ⢠Is amare occepit alcumenam clam uiro.
Vfuramque eius corporis c£pit fibi.
Et grauidam fecit is eam compreffu fuo.
Nunc de alcumena.ut rem teneatis rectius
Vtrinque eft grauida;^ ex uiro:ÃC ex fumino iouc.
Et meus pater nunc intus cum ilia cubat.
Et h^c ob earn rem nox eft faeîta longior. Dum illa qua cum uult uoluptatem capit. Sed ita aflimilauit fe quafi ampbitryo Get. Nunc ne hunc ornatum uos meum admiremini C^ego huc proceffi fic cum feruili fchema.
Veterern atque antiquam, rem noua ad uos proferam, Propterea ornatus in nouum incefti modum.
Nam meus pater intus nunc eft:eccumiuppiter
In amphitryonis uertit fefe imaginem.
Omnefque eum effe cenfent ferui qui uident.
Ita uerGpellem fe facit quando lubet.
Ego ferui fumpfi fofif inibi imaginem:
Qui cum ampbitryone abiit bine in exercitum.
Vtprçferuire amanti meo poftem patri.
Atqug ne qui elTem familiares quaererent
Verfari crebro bic quum uiderent me domi.
Nunc quum effe crederent feruum ÃC cOnferuum fuum Naud quilq queret qui Gemiaut quid uenerim, Pater nunc intus fuo animo morem gerit.
Cubat ^omplexus:cuius cupiens maxime eft. ou^ illi ad legionem facita funt memorat pater Meus alcumen^nHa illum cenfet uiruin.
SuG effe qu; cum moecho eïl.ibi nunc meus pater Memorat legiones boftium ut fugauerit: ⢠Quo padlo fit donis donatus plurimis.⢠Ea dona quae illic ampbitryoni funt data Abftulimus:facile meus pater quod uult facit?
Nunc hodie ampbitryo ueniet buc ab exercitu :
-ocr page 27-Et feruosxuius ego banc fera imaginent »' Nunc intemoffe ut nos politis facilius Fgo bas babebo ufque in petafo pinnulas. Tum meo patri autem torulus inerit aureas Sub petafo.id fignum ampbitr^oni non erit.â Ea fignÆnemo borum familiarium Videre poterit:uerum uos uidebitis.Æ Sed ampbitrvdbis illic ed feruus fofia.
⢠A portu illic nunc cum laterna aduenit.
Abigam iam ego illum aduenientem abçdibus. Aded;ferit:opcreprecium bic fpcculantibus . louem amp;nbsp;mercurium facere bidrioniam.
Sofia. Mercurius.
So. q nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vi me:alter ed audacior bomo^Aut qui cofidentior?â
luuentutis mores qui feirqui boc nodiis folus abule? Quid faciam nue fi tres uiri me in carcere copegeriti Inde eras e promptaria cella depromar ad flagrum Nec caufam liceat dicere mibiineq? in bero quicq auxilii fiet^ Nec quifq fit quin me omnes cfTe dignum deputent Ita qfi incudem me miferu bomines odio ualidi cedant» Necjquum an ne iniquum imperet cogitabat. Ita peregre ueniens bofpitio publicitus accipiat, H^c beriimodedia coegit meqB nodiis a portu ingti. excitauic. Non ne idem boc lucis me mittere potuit^ Opulento bomini baec feruitus dura ed« Hoc magis mifer ed diuitis feruos. Nodlefque diefq? adiduo fatis fuperque ed» Quo fadio aut didio aded opus quietus ne fis. Ipfe dominus diues operis amp;nbsp;laboris expers nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â¢
Quodeunq bomini accidit libere pode retur. Aequum effe putat:non reputat laboris quid fit. Nec ^quum an ne iniquum imperet cogitabit. Ergo in feruitute expetunt multa iniqua. Habendum amp;nbsp;ferundum boc opus ed cum labore.⢠Satius e me queri nullo modo fuitute bodie qui fuerim liber: Eam nue potius pater feruitutis bic qui uerna nat9 ed queritâ. Sum uero uerna uerbo nunc uero mibiin mente fuit Dis adueniente gratias pro meritis agere:atq alloqui: Nç illi edepdl fi merito meo referre dudeant gratias. Alique bomine alleget qui mibi adueienti os occillet probe: Quonià bene qug in me fecerint Igrata ea babui:atq irrita.
-ocr page 28-KIe. Facit ille quoi uulgo baud folet ut quid fe fit dignu fciat. So. Quod nunq opinamus fui:neq^ alius quilq ciuium:
Sibi enenturu'idcontigit ut falui potiremurdomd Vidlorestuidlis boftibus legiones reueniunt domum. Duello extin dio maximoratq^ internedlis boftibus. Qui multa tbebano populo acerba obiecit funera. Id ui amp;nbsp;uirtute milita uidlu atq, expugnatu oppidum eft. Imperio:atq iaufpicio beri mei ampbitr/onis maxime. Pr^da atq? agro adoreaq? affecit populares fuos. Regiq itbebano creonti regnum ftabiliuit fuum.
^. KIe a portu pr^mifit domum:ut b^c nuntie uxori fu^.
^ Vtgefferit rempublicam dadluumpio:aufpicio fuo. Ea nuc meditabor quo modo illi dicâ quum illo aduenero. Si dixero mendacium.folens meo more fecero.
* Nam quum pugnabant maxie:ego fugiebâ maxime.
' Veruntamen quafi adfueri fimulabo atep audita eloquar. Sed quo modo amp;nbsp;uerbis qbus me deceat fabularier. Prius ipfe mecum etiâ uolo bic meditaritfi boe proloquar, Pricipio utillo aduenimus.ubi primu terram tetigimus: Continuo ampbitryo delegit uiros primoru principes. Eos legat teloboisnubet fententiam ut dicant fuam. Si fine ui 5lt; fine bello uelint rapta Si raptores tradere:
-Si quç afportaflent redderet fe exercitu extemplo domu Redudlurum:abituros agro argiuos pacem atq? ociû Dare illisdin aliter fient aniiTiati:neqi dent qu^ petat: Sefe igiffumma ui:uirifq i eorum oppidum expugnaffe: Haec ubi telobois ondine iterarunt quos profecerat Amphitryo magnanimi uiri freti uirtute:amp; uiribus Superbe nimis ferociter legatos noftros increpant: Refpondeiit bello fe amp;nbsp;fuos tutari poffe.proinde uti Propere de fuis finibus exercitus deducerent. Haec ubi legati pertulere:ampbitryo caftris illico Producit omnem exercitum.contra telobop ex oppido Legiones educut fuas nimis pulebris annis pruditas. Poftq utrinqj exitum eft maxima copia: Difpertiti uiri:difpertiti erdines:
Nos noftras more noftro amp;nbsp;mo inftruximus lcgiones:itc y Hodes contra legiones fuas inftruunt. Deinde utrique imperatores in mediu exeunt. Extra turbam ordinum colloquuntur fimu[.
Conuenit uidti utri fint eo proelio
-ocr page 29-VrbeiTi:agranitaras:focos;{eque uti dederent. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;:.
Poftg td adluni cft:tubae utrinque canunt:contra Confonat terraxlamorem utrinque efterunt.
Imperator utrinque bine öd illinc ioui Vota {'ufcipere:bortari exercitum.
Pro fe quifq; id quod quifq tpoteft amp;nbsp;ualet Edit:ferro ferit:tela frang;unt:boat
f Coelum fremitu uirum:amp; fpiritu atq i anbelitu, ⢠Nebula conflatxadunt uulneris ui 0C uirium.
Deniq; ut uolumus noffra fuperat manus,'
Hodes crebri caduntmodri contra ingruutiuicimUs ui feroces. Sed fugam in fe tarnen nemo conuortitur:
Nec recedit loco quin datim rem gerat.
Animuin omittunt priulq loco demigrent, o uifq iut deterat iacet:obtinetqi ordinem. Hoc ubi ainpbitr/o herus confpicatus ed: Ilico equites iubet dextera inducere.
Equites parent citi:ab dextera maximo Cum clamore inuolant impetu alacri Fedant ut proteruntbodium copias iure iniudas.
Me. Nung êCiam quicq adhuc uerboru ed prolocutus perpera. Nanq; ego fui illic in re pr^fentitôC me? quum pugnat? e pater.
So. Perduelles pénétrât fe in fugänbi meus animus additus ed. Vortentibus telohois telis complebantur corpora. Ipfufq amphitryo rege pterelam fua obtruncauit manu. H^c illic ed pugnata pugna ufq a mane ad uefperum. Hoc adeo boc comemini magis quia illo die ipranfus fui. Sed proelium id tande diremit nox interuentu fuo. Podridie in cadra ex urbe ad nos ueniut fletes principes: * Velatis manibus orantignofeamus peccatum fuum. Deduntq fediuina bumanaq omnia urbem amp;nbsp;liberos. In ditionem atqiin arbitratu cuncti tbebano populo. Pod ob uirtutem hero ampbitryoni patera donata ed aurea. Qui pterela potare rex folitus edihfc fic dicam herae. * Nue perga heri imperium exequi:0 Cme domum capeflere.
Me. Atat illic illuc iturus ed:ibo ego illi obuiam.
Neq ego huc homine hodie ad ^dis has finâ nung accedere. Quädo ima^o elf huius î me certum ed homine eludere. Et enimuero qm formamc^pi huius in me amp;nbsp;datum: Decet 66 fadla morefq ihuius habere me fimiles item.
Itaqi me malum efle oportet callidum adutu admodu:
-ocr page 30-. â ^ Atque hunc telo fuo fibi malitia a foribus pellere.
7 Sed gd illuc efl?caelu afpccîtat:obferuabo qua rem agat, go. Certe edepol fcio fi quicg e aliud quod credà aut certo fciâ Credo ego bac noôlu nodturnû obdormiuiffe ebrium. Nâ neq; fe fep tentriones quoq in c^lo commouent. Neque fe luna quoq mutât atqîuti exorta eft femel. Nec iugulae:nec uefpérugo:neque uergili^ occidunt. Ifta ftatim ftant figna:neque nox quog concedit drei, Ã^e. Perge nox ut occepifti:gere patri morem meo.
Optume optumo optuma opam das:datâ pulcbre locas. So. Neque ego bac nodte longiorem me uidifle cenfeo.
Nià item unâ uerberatus qua pependi perpetem. Earn quoq- edepol etiâ multo b^c uicit longitudine. Credo edepol equide dormire folem atque appotu probe» Mira funt nifi inuitauit fefe in coena plufculum.
Me. A iu ucro uerbero^deos elfe tui fimilis putas?
Eg® P®^ ^^ ^^^s tuis pro dialis ÃCmalcfadtis furcifer Accipiam.modo fis ueni buc:inuenies infortunium.
So. Vbi funt ifti fcortatores qui foliti inniti cubant?
H^c nox fcita eft exercendo fcorto conducito male.' Me. Meus pater nunc q?buius uerbis redte ÃCfapienter facit
Qui complexus cd alcumena cubat amans animo obfequens. So, Ibo ut berus quod impauit alcumenç nuntiem
Sed qs bic eft bomo que ante çdis uideoi'E nodtis nonâplacet. Me. Nullus eft bmeticulofus aeque.So.que in mentem uenit?
Illic bomoboc denuo uolt pallium dexter^.
Me. Timet bomo:deludä^go illum.So.pol dentes pruriunt Certe aduenientcm:bic me bofpitio pugnç accepturus eft Cretio mifericors eft nunc propterea q md meus berus Fecit ut uigilare:bic pugnis faciet bodie ut dormiam. Oppido interii.obfecro bercle quantus amp;nbsp;qualidus eft.
Me. Clara uerfum fabulabor:bic aufcultet qu^ loquar. Igitur magis modum maiore in fefe concipiet metum. Agit? pugni iam diu eft q, uentri uidtum non datis. Iampridemuidetur fadlu beri:qgt;bomines quattuor In foporem collocaftis nudos.So.fbrmido male Non ego bic nome meû c5mutem:ôt quintus fiam e fofia. O uattuor uiros fopori fe dedifte bic autumat, Metuo ne num augeâ illû.Me.bem nunc iam ergo fi colo.
So. Cingiturreerte expedit fe.Mer.non foret quinâuapulet.
So. Quis b5?Mer.quifq.s bomo buc uencrit pugnos edat, ,
-ocr page 31-So. Apage.non placet me boe nodis effexocnaui modo. Proin tu iflam coenam largire fi fapis efurientibiis.
KIe. Haudmalû huic eft pondus pugno.So.perii:pugnos póderat. Me. Quod fi ego illu tradi tangam ut dormiat.So.feruaueris Nam continuas aftris nodes peruigilaui.Me.pcftumu eft. Facinus: nequiter ferire malam male difeit manus. Alia forma efje oportet quem tu pugno legeris.
So, Illic bomo me interpolabit:meuq? os finget denuo.
⢠nbsp;nbsp;nbsp;Me. ExolTatum os effe oportet:que probe percurreris. So. Mirum ne bic me quas murena exoffare cogitat.
Vitro ifticqui exoffat bomines:periifi me afpexerit. Me, Olet bomo quidam malo fuo.Sobei nunq obolui.
Me. Atq^ baud loge abefle oportet.So.uerum longe bic abfuit« Me. Illic bomo fuperftitiofus eft.geftiunt pugni mibi.
So. Si i me exerciturus qu^fo in pariete ut primum domes « Me. Vox mibi ad aures aduolauit.So.nc ego bomo'infelix fui Qui non alas interuelli:uolucrcm uocem geftito.
Me. Illic bomo a me fibi malam rem arceffit iumento fuo.
So. No equide ullubabeo iumetu.Me.onerandus e pugnis probe « So. Laftus fum bercle:e naui ut uedus buc fumietia nue naufeo.
Vix incedo inanis:ne ire pofte cum onere exiftimes.
Me. Certe eni bic nefcio qs loquitur.So.faluus fum no me uidct Nefcio quern loqui autumatimibi certo nome fofia eft.
Me.' Hine enim mibi dextera uox auris ut uidetur uerberat. So. Metuo uocis ne uice bodie bic uapulem:quf buc uerberat» Me, Optume eccu incedit ad me,So.timeo:totus torpeo.
Non edepol nunc ubiterr a^fim fcio ubi roget Neqimifer me comouere poffum pr^ formidine.
Illic enim mandata beri perierunt una amp;nbsp;fofia.
Veru certo eft confidenter bominem contra colloqui
Ãg^^* ft poftimuideri buic fortis:a me ut abftineat manu^ Me. Quo äbulas tu qui uuleanu in cornu conclufum gerist So. Quid id exquiris tu qui pugnis exoras homines?* Me. Seruus ne an liber.So.utcunq ianimo collibitum eft meo. Me. A in uero?So.aio eniuero.Me.uerbero/J ..-.mentiris nue.
⢠nbsp;nbsp;nbsp;Me. At iam faciam ut uerum difcas diceréâ.So.quid eo opus eft? Me. Poftum fcire quo profcdus:cuius fis:aut quid ueneris? So, Hue eo:beri fum feruus:nunquid nunc es certior?
Me, Ego tibi ifta bodie fceleftâ coprima lingua.So.baud pote s.
Bene pudiceq i afferuatur.Me.pergin argutarier?
Quid apud bafce ^dis negociu eft tibi?So.immo qu'd tibi eft?
-ocr page 32-Me. Rex creo uigiles no diurnos fingulos feinpcr locat.' So. Bn facit quia nos erramus peregre tutatus e domu.
Atnunc abitfane adueniffe familiares dicito.
Me. Nefeio'quantum familiaris fis:nifi adtutu bincquot;abis. Familiaris accipere faxo baud familiariter.
So. Hic inquam babito ego:atqibo;^ feruus fum.Mc.at fin quo? Faciam ego bodie te fupbu nifi bine abis.So.quoi^ modo?
Me. Auferere;non abibis:fi ego fuftein fumpfero.
So. Quin me effe buius familia familiarem prodico.
Me. Videfis:qmox uapulare uis:nifi acÃutu bine abis.
So. Tun domo prohibere peregre me adueniente portulas? Haecine tua domus ert Me.ita inquam.
Me. Quis berus ert igitur tibi?
So. Amphitryo qui nunc pr^feeïtus ert thebanis legionibus. Quicu nupta e alcumena.quid ais?quod nomen tibi ert?
So. Sofiam uocant tbebani dauo prognatum patre.
Me. Ne tu irtic hodie malo tuo compofitis mendaciis Aduenirti audaci^ columen confutis dolis.
So. Immo equide tunicis confutis huc aduenio non dolis.
Me. At mentiris etiâ:certo pedibus non tunicis uenis.
So. Ita profedto.Me.nunc profecto uapula ob mendaciu.
So. Non edepol uolo profedlo.Me.at pol profcdlo ingratis. Hoc quidem profedloxertum ert:non ert arbitrarium.
So. Tuam fidem obfecro-Me.tunte audes fofiam erte dicere. Qui ego fumoso.perii.Me.paru etiâ pre ut futurû ert pdicas; Quouis nuc es?So.tuus.nam pugnis ufufecirti tuum. Profidi tbebani ciucs?Me.etiam clamat carnifex.
Eloquere:quid uenirti?So.uteilet que tu pugnis caderes.
Me. Cuius esSo?.ampbitryonis inqua fofia.Me.ergo irtoc magis Quia uaniloquus uapulabis.ego fumnon tu fofia.
So. Ita dii faciant ut tu potius fis:atq iego te ut uerbere.
Me. - etiâ mutis?So.iam tacebo.Mc.qs tibi herus e So.que tu uoles. Me.â Qui4 igitur?qui nunc uocare?So.nemo nifi que iuilens.
Me. Amphitryonis te eile aiebas fofiâ.So.peccaueram.
Nain ampbitryonis focium n^ me effe uoluidicere.
Me. Sciebain equidenulld efle nobis nifi me feruum fofiam. Fugit te ratio.So.utinam irtuc pugni feciflent tui.
Me* Ego fum fofia ille que tu dudû effe aiebas mihi. , So. Obfecro ut per pace liceat te alloqui ut ne uapulem. M^â Immo induti^ parump fiant fi quid uis loqui. So.^ Non loquar nifi pace fadla.quâdo pugnis plus uales.
-ocr page 33-f^c. DicitoEcquid uistnó noceto.So.tuç fidei crcdo.Mc,mej/' So. Quid fi fallcsââMe.tu mercurius fofic iratus fiet.
^0. Animumaduortemûc licet mihi libere quiduis loqui. Amphitryonis ego fum feruus fofia.Me.etiam denuo^
So* Pacem fecufoedus feci:uera dico.Me.uapula.
So. Vtlibet:quid tibi libet fac:qm pugnis plus uales. Verumutut es facturus K qde herde haud reticebo tarne.
^e. Tu me uiuus Ifodie nunq facies.quin fim fofia.
^0. Certe cdepol tu me alienabis nunq quin nofter fiem Nec nobis prêter me alius quifq cft feruus fofia. Quicu amphitryone hinc una ieram in exercitum.
Me. Hic homo fanus no efl.So.quod mihi pdicas uitiu id tibi eft. Quid malum^non fum ego feruus ampbitryonis fofia^ Nonne hac nodtu noftra nauis ex portu perfico Venit quç me aduexit^nonne me huc herus mifit meus? None ego nunc flo ante çdes nodras?no mihi e laterna i manu? N5 loqr?non uigilo?none hic hó mo me pugnis contudit? Fecit herdemam etiam mifero nunc malj dolent. Quid igitVgo dubito?aut cur no itroeo in noeram domu?
Me. Qui domû noflrâ?So.ita eninuero.Me.quçcûqi dixifli modo Omnia ementitus:equidem fofia ampbitryonis fim» Nam nodu hac foluta eft nauis noftra e portu perfico Et ubi pterela rex regnauit oppidüexpugnauimus.
Et legiones teloboarum ui pugnando capimus.
Et ipfus amphitryo obtrûcauit rege pterelâ in proelio.
So. Egomet mihi no credo quum illçc lUû autumare audio. Hic qde certe qu^ illic funt res geftç menjorat memoriter. Scd quid ais?quid amphitryoni a telobois datum eft?
M^- Pterela rex qui potitare folitus eft patera aurea nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â¢
So. Elocutus eft.ubi patera nunc e?Me.in ciftula
Amphitryonis obfignata figno eft.So.figni die quid eft?
Me. Cu quadrigis fol exoriens.qd me captas carnifex?
So. Argumentis uincit:aliud nomen querendum eft mihi. Nefcio unde hfc hic fpeótauitciam ego hunc decipis probe» Nâ quod egomet folus feci:nec quifq alius affuit In tabernaculo:id quidem hodie nunq poterie dicere.-Si tu fofia es:legiones quum pugnabant maxime: Quid in tabernaculo fecifti?uiótus fum fi dixeris.
Me. Cadus erat*uini:inde Ãpleui hirneamSo.ingrefTus iam.
Me. Earn ego ut matre fuerat natum uini eduxi meri. So. Mira funt mfi latuit intus illic in illae hirnea.
-ocr page 34-5/ïc. Faktum illud utego illic uini bimeâ ebiberinn men Quid nunc^uincon argumetis te non effe foCiain/
So- Tu negas me cfre.Me.quid ego ni nege:qui cgomet fiem»
So. Per iouem turo me dTemeque me falfum dicere, fvîe. At ego per mercurium iuro tibi iouem non credere.
Naminiurato fcio plus crederet mibi:q iurato tibi.
So. Qius ego fum Gltempli non fum fofia te interrogo.
Me. Vbi ego fofia nolim effectu eOo fine fofia.* Nue quado ego fumuapulabis:ni bine abis ignobilis.
So. Certe edepol quumifu conteinplo ^ forma eognofeo mea. Queadmodu ego f^pe in fpeculum infpexi nimis fimile e mei. Itidebabet petafum:ac ueftitü:tanacófimile eft atq ego: Sura:pes;ftatura:tonfus;oculi:nafa:uel labra: Mal^:mentum:barba:collum;totus:quid uerbis opuft^ Si tergum cicatricofumcnibil boe fimile eft fimilius.
Sed quum cogito equide certo idem fum qui femper fui» tb oui berum:noui ^dis noftras;fane fapio Sc fentio.
Non ego illi obtempero quod loquifcpultabo foris.
Me. Quo agis te?So.domû.Me.quadrigas fi nûc incedas iouis Atq; bine fugiascita uix poteris effugere infortunium.
So. None berç me^ nuntiare quod berus meus luffit licet/ Me. Tu^ fi quid uis nuntiareebane nöftra adire non finam. Nam fi me irritaffiscbodie lumbifrangium bine auferes.
So. Abeo potiusedi immortales obfecro ueftram fidem Vbi ego perii/ubiimmutatus fumZubi ego forma perdidi/ An egomet me illic reliquicfi forte oblitus fui/ Nâ bic qdê omne imagine meamequç ante bac fuerat poffidet. Viuo fit quod nung quilq mortuo faciet mibi. Ibo id portumeatq b^c ut funt faóla bero dica mco. Nifi et is quoq me ignorabitcquod ille faciat iuppitcr.
Vtego bodie rafo capite caluus capiam pilleumc Mercurius.
b Ene profpereqibcc bodie opis proceffit mibi. Amoui a foribus maximaminoleftiamc
Patri ut liceret tuto illam amplexarier.
Nâ ille illuc ad herum quum ampbitryone aducnerit Narrabit fetuum bine fefe a foribus fofiam
Amouiffecille adeo illum mentiri fibi Credetcneq icredet buc profectum ut iufferat: Erroris ambo ego illos amp;nbsp;dementiae
Complebocatqiomnem amphitryonis familiar
-ocr page 35-Adeoufq i facictatem dam capiet pater
Illius qua amatugirur demû omnes fcient' Quç fadla:denique alcumenamiuppitet ^ Rediget antiquam in concordiam coniugis» Nam ampbitr/o actutum uxori turbas conciet : Atq; infimulabit eam probri tum.mcus pater lam feditionem illi in tranquillum conferet. Nunc de alcumena dudum quod diximus⢠Hodie illa pariet filios geminos duos.
Alter decumo poflmenfe nafcetur puer.
QJ ^ feminatus.alter menfe feptimo.
Eorum ampbitrj^onis alter edralter iouis/ Veru minori puero:puero maior efi pater. Minor maiori: iamne boc fcitis quid fiet^ Sed alcumenç huius honoris gratia: Pater curauit uno:ut foetu fieret.
Vnout labore ahfoluat çrumnas duas.
Et ne in fufpicione ponatur Qupri, Et clandeflina ut celetur fufpicio: Quanq(ut iandudum dixi)refcifcet tarnen Amphitr/0 rem omne.quid igit ^nemo id probro Profedto ducet alcumenae.nam deum Non par uidetur facere delidtum fuum: Suamq? ut culpam expetere immortale ut finat Orationem comprimam:crepuit foris Amphitryo fubditicius eccum exit foras ' ' Cum alcumena uxore ufuraria.⢠Juppiter. Alcumena. Mercurius.
Iu. b Ene uale alcumena:cura re commune quod facis Atquin pge quçfo:menfes iam tibieffe aeîtos uides, Mihi neceffe ellire binc:uerum quod erit natum tollite AI. Quid illuc eQ mi uir negocii quod tu tam fubito domo Abeas^lu.edepol haud quod tui me neq? domi dilledeat Sed ubi fummus imperator non adell ad exercitumâ Citius quod no facÃo efl ufus fit q quod faceto efl opus.
Me: Nimis hic fcitus efl ficophanta qui qjdc fit meus pater; Obferuatote q blande mulieri palpabitur.
Al. E cador te experior quanti facias uxorem tuam Iu. Satin habesTi foemina^ nulla ed qua aeque diligam^ Me. Edepol ni illa furtiuis rebus te fciat operam dare.
Ego faxim te amphitryonem effe malis q iouem.
1
-ocr page 36-Aï. Experiri iQue maueUem me:q mibi memorarier
Prius abis g lecilus ubicubuifti concaluit locus.
Heri uenifb media nolt;Jte:nunc abis.boccine placet^ Me. Accedam:atque banc appellabo:6C fupparafitabor patri.
Nunq edepol quenq mortalem credo ego uxorem fuam Sic efflidlim amare proinde ut bic te efflidlim deperit.
Iu. Carnifex non ego te noui.abin e confpecÃu meo.
Quid tibi banc curatio e rem uerbero/autmutito
Quo quot;ego iam boc fcipione.Al.ab noliJu.mutito modo.
Me. Nequiter pene expediuit prima parafitatio.
Iu. Veru quod tu dicis mea uxor non te mibi irafci decet.
Clanculum abii a legione.opera banc furripui tibi.
Ex me primo prima fcires rem ut geffiflem publicam.
Ea tibi omnia enarraui:nifi te amarem plurimum
Non facere.Me.facit ne ut dixi' âtimidam palpo peutit. Iu. Nuc ne legio perfentifeat clam illuc redeunda ert mibi:
Ne me uxorem pr^uertiffe dicant pr^ rcpublica.
Al. Laebr^mantem ex abitu concinnas tu tua uxore.Iu.tice.
Ne corrumpe oculos:redibo adjutu.Al.id adlutum diu efl. Iu. Non ego te bic lubes reliquo neqiabeo ab fté.Al.fentio.
Nä qua nocite ad me uenifti cade abis.Iu.cur me tenes; Tempu^cxire ex urbe:priutq lucefcat uolo.
Nuc tibi banc paterâ:qu^ dono mibi illic ob'uirtute dateH Pterela rex qui potitauit:que ego mea occidi manu. Alcumena tibi condono.Al.facis ut alias res foies.
Ecaftor condignum donû qualis efl'qui donum dedit. Me. Imino fic condigna donû qualed quoi dono datû cft. lu. Pergin autc? nonne ego poiTum furcifer te perdere/ Al. NoH amabo ampbitryo irafci fofiç caufa mea. lu. Faciam ita' ut uis.Me.ex amore bic admodû g Quus eft/ Iu. Nunqd uis/Al.ut quum abfim me ames:me tuâ te abfentc
Tame.Me.eamus ampbitr/oducefeit boc iam. lu. Abi pr^ fobana ego fequannuqd uis/Al.etiä ut adtutu adueïas. lu. Licetiprius tua opinione bic adero:bona animum babe.
Nunc te nox quçmanfifti mitto:utcedas diei, Vt mortalibus illucefcas luce clara Ãd candida. Atq iquanto nox fuifti longior bac proxima Tanto breuior:dies ut fiat:faciam utçque difpar Etdies amp;nbsp;nox accedaf.ibo 6C mercuriu fubfequar, Ampbitrvo. Sofia.
Am. a Ge i tu fecundus.fequor.So.fubfequot te
-ocr page 37-Am. ScdeQirTimü te arbitror.So.nam qobrcm^
Am. C^ia id quoi neep eftmeep fuitmeque futurum cd, Mibi prgdicas.So.ecce remriam tu autem Facis ut tuis nulla apud te fit fides.
Am, Quid efl?quo modo/iam quide bercle ego tibi iftam' Sceleftam Iccius linguam abfcindam.So.tuus fum. Proinde ut cómodum fietlubet quicep facias Tarnen quin loquar bçc uti fadta funt bic Nunq ullo modo me potes deterrere.
Am. Scelcfliffime audes mibi pr^dicare id.
Domi te effe nunc qui bic ades-So.ucra dico.
Am. Malû quod tibi dii dabunt:atqiego bodie dabo.
So. Illuc tibill in manumam tuus fum.
Am. Turn me uerbero audes berum ludificarier^ Turn id dicere audes quod nemo unq bomo ante bac Viditinec potell fieri tempore uno Homo idem duobus locis ut fimul fit.
So. Profecto ut loquor res ita efl.Am.iuppiter te perdat.
So. Quid mali fum bere tua ex re promeritus^ Am. Itogas ne improbe etiam qui ludificas me^ So. Merito maledicas mibi fi ita id facilum eft.
Ve^ baud metior:refqiu tifadla dico.Am.bo B ebri? e utopior. So. Vtina ita elTem.Am.optas quç fadla.So.ego ne^ Am. Tu iftic ubi bibifti^So.nufqi eqdem bibi.Am.qd boc fit bois^ So. Eqde decies dixi domi ego fum iqua cqd audis^6lt; apud te Adfum fofia ide:fatin boc plane:fatin diferte bere nunc.
Nuc uideor tibi locutus effe.Am.uab apage te a me.So.qd eft Negocii?Am.peflis te tenet.So.nam quid iftuc.
t)ici5?equidein ualeo amp;nbsp;faluus fum revile ampbitryo. ⢠Am« At ego faciam bodie proinde bac meritus es
Vt minus ualeas amp;nbsp;mifer fis:faluus domu fi redierodam Sequere fie berum qui ludificas diesis delirantibus. Qui quoniâ berus quod imperauit neglexifti perfequi. Nûc uenis etiâ ultro irrifum dominû:qu^ neq fieri ⢠Poftunnneqi fando unq accepit qfg profers carnifex Quouis ego bodie in tergo faxo ifta expetant medacia.
go. Amphitryo miferrima iftçc miferia eft feruo bono.
Apud berum qui uerba loquitur^fi id ui uerum uincitur.
Am- Quo id malu padlo potesbaam mccum argumentis puta Fieri.nûc ut tu bic fis et domi.id dici uolo., go. Sum profecto amp;nbsp;bic Ãc illic.boc cuiuis mirarilicet.
-ocr page 38-Neque tibi iÃuc mirum magis uidetur q mihi.
Am. Quo modo;So.nihilo inquâ mirum magis tibi irtuc q mibi. Neqiita me dü ament credebam primo mibimet fofig. Donee fofia ille egomet fecit fibi uti crederem
Ordine omne ut quicq adlu eft dum apud boftes fedimus Ediflertauit:tû formam una abftulit cum nomine.
'Neq ilac ladti magis eft fimile.^ ille ego fimilis eft mei.
Nam ut dudu ante lucem a portu me pr^mififti domum. Am. O uid igif^So.prius multo ante çdis ftabâ q illo adueneram.' Am. Quas malu nugasTatin tu fanus es So.fic fum ut utuides. Am. Huic bomini nefeio quid eft mali mala obiedlummanu.
Poftq » a me abiit.So.fateor.nam fum obtufus pugnis peflume. Am. Quis re uerberauit^So.egomet memet:qui nue turn domi. Am. Caue quicq nifi quod rogabo te mibi refponderis.
Omnium primum ifte qui fit ifte fofia boe dici uolo.
So. Tuus eft feruus.Am.mibi quide uno te plus etiâ e q uolo.
Neq ipoftq fum natus babui nifi te feruum fofiam, So. At ego nunc ampbitry^o dico fofiam feruum tuum.
Prater me alteruminquâ adueniens faciâ ut often das domi.
Dabo prognatum patre eodem quo ego fum forma:^tatc item Qua ego fumiqd opus e uerbis?geminus fofia bic facit? ê tibi. Am. Nirnia memoras miratfed uidiftiii uxorem meam/ So. Quin introire in çdis nunq licitu eft.Am.quis te pbibuit/. So. Sofia illerquem iandudum dico is qui me contudit. Am. Quid iftic lofia eft/So.ego inquâ quoties dicendi eft/ Am. Sed quid ais/nii obdormiuifti dudu nufq gentiu fofia/
Ibi forte iftum fi uidiffes quendam in fomnis fofiam. So. Non foleo ego fomniculofe beri imperia perfequi.
Vivians uidi:uigilans nie uideo:uigilans fabulabor.
Vigilantem ille me iandudum uigilans pugnis contudit.
Am. Quis b5ÆSo.foila inquâ ego iHe.quçfo none intelligis/ Am. Qui malu intelligere quilq potis eft ita nugas blacltis/ So. Veru aótutu nofees inquâ illum nofees feruum fofiam. Am. Sequ?re bac igif me:nâ mibi iftuc primi exquifito e opus.
Sed uide ex naui efterâtur qu^ iam imperaui omnia. So. Et inemor fum amp;nbsp;diligensut qu^ imperes comparent.
Non ego cum uino fimitu ebibi imperiuin tuum. Am. Vtinam di faxintnnfedta diefa redte ueniant tua.
Alcumena. Amphitryo. Sofia.
AV f Atin parua res eft uoluptatum in uita: Atque in aetate agunda.
-ocr page 39-Pr^ qu; quod moleflu. eft/ita quoique compitum eft in ^tate hominum:
Ita dis placitum uoluptati ut moeror comes confequatur. Quin incomodi plus maliq tillico adfit:boni (i obtigit qd Na ego id nue experior domo:atq? ipfa de me fcio.cui uoluptas Parumper dataft:du uiri mei mihi poteftas uidedi fuit Nodle unâ m^atq » is repente abiit a me hinc ante luce. Sola bic mihi nûc uideortq ille hîc abeft que ego amo prêter oes . PI? çgri ex abitu uiri: ^ ex aduetu uoluptatis c^pi.fj hoc me beat. Salte q, perduelles uicit:6lt; domû laudis c6pos reueird folatio e. Abfit:dû modo laude parta domû recipiat fe:ferâ:ÃC pferâ ufq}, Abitû eius animo forti atq^ obfirmato:id mó fi mercedis Datur mihi ut meus uidlor uir belli reducat:fatis
Mihi effe dicam.uirtus premiû eft optimum Virtus omnibus rebus anteit profedlo Libertas;falus:uita;res:parcntes:patria:0C prognati Tutantur:feruantur.uirtus omnia in fefe habet.
Omnia adfunt bona quern peneft uirtus.
Am. Edepol me uxori exoptatu credo aduenturum domû Quç me amat:quâ contra amo:prçfertim re gefta bene. Vi^s hoftibus:quos nerno pofte fupari ratus eft Eos aufpicio meo:atqïducftu primo coetu uicimus. Certe ent me illi expeólatumtoptatum uenturu fcio.
So. Qui me non expedlatû rere amicç uenturum me^.
Ah Meus uir bic qdc e.Am.fequere hac tu me.Al.nâ qd ille reûtit⢠Qui dudû properare fefe aiebat^an ille me tetat feiens^ Atq? id fi uult experiri fuum abitum ut deftderem. Ecaftor me baud inuita fc domum recepit fuam.
So. Amphitryo redire ad naue meli? ê nos.Am.qua gratia^ * So. Quia domi daturus nemo e prandiû aduenientibus.
Am. C^i tibi nûc iftuc i mete ueîtfSo.cp ent fero aduenimus. Am. QuifSo.cp alcumenâ ante çdis ftare faturam intelligo. Am. Grauidâ ego illa hic reliqui q abeo.So.hei perii mifer. Am. Quid tibi cfSo.ad aqua prebendä adueni domum:*
Decumopoft menfe ut rationem te dictare intelligo.
Am. Bono animo es.So.fcin q bono aio fimffi fitula ia cepero Nung edcpol tu mihi diuino quicq creduis poft hüc diern ' Ni ego illi joureo fi occepfo anima omnem intertraxero.
Am. Sequere acme mó:alium ego ifti rei alligabo:ne time.
Al. Magis nûc meû officiû facerem:fi huic eâ aduerfum arbitrer. Am. Amphitryo uxorem falutat laetus fperatam fuam:
-ocr page 40-Qua omnium tuebis uir unam cfTc optimam dÃudicat. Quamcp adeo ciues tbebani uero rumificant probam.
Valuiftin ufqr^expecÃatû adueniotâSo.baud uidi magis Expeótatumreum falutat baud quilq q canem.
Am. Et quum te grauidæôC quum te pulchre plena afpicio gaudeo. AI. Obfecro caflor quid tu me deridiculi gratia
Sic falutas:atqi appellas quafi dudum non uiderisï
Quafi qui'nûc primû recipias te domum hue ex hoflibus? Atqime nue pro inde appellas quafi multopof fuideris.
Am. Immo equide te nifi nue hodie nuiq uidi gentium.
Al. Cur negas: Am.quia uera didici dicere.Al.haud çquû facit:
Qui quod didicit id dedifcit:an periclitamini
Quid animi habeä^fed quid hue reuortimini tä cito?
Ante te aufpiciu comoratum e?an temperas continet.
Qui non abirti ad legiones ita ui dudum dixeras?
Am. Dudû?gdudû iftue fadfû eQ?Al.têtas:iâ dudû:pride:modo.. Am. Qui idue potis e fieri qu^fo:ut dicis iandudum modo?
Al. Quid eni cenfes te ut deludam contra luforem meum.
Qui nue prima te adueni(Te dicas:mo qui hic abieris ?
Am, H^c quide deliramenta loquitur.paulifper mane.
Oum edormifcat unum fomnü:qu^ ne uigiläs fomniet.
AI. Equide ecador uigilo:amp;: uigiläs id quod fadlu e fabulor.
ISlâ dudû ante luce ÃCidunc amp;nbsp;te uidi.Am.quo in loco?
Al. Hic içdibus ubi tu habitas.Am.nunq fadlü ed.So.no taces? Quid fi e portu nauis huc nos dormientis detulit?
Am. Etiâ tu quoqi affentaris huic?So.quid uis fieri?
Non tu fcis bacch^ bftchanti fi uelis aduerfarier
Ex infana infaniorem facies:ferietf^pius.
Si oBfequaris una rcfoluas plaga.Am.atpol qn certa res Mac ed adturgare:qu; me hodie aduenientë domum Noluerit falutare.So.irritabis crabrones.Am.tace.
Alcumena uni irogare te uolo.Al.quid uis rogare roga.â Arn. Nunc tibi aut dulticia accedit:aut fuperat fuperbia?
Al. Qui idue in mente ed tibi mi uir percontarier?
Am. Quia fi falutare ueiiientem me folebas antehac.
Appellate itidem'Ut pudiet fuos uiros qu; funt folent.
Eo more experte te fa eftà adueniens offendi domum.
Al. E cador equide te certo heri aduenientem ilico*
Et falutaui 0C ualuiffes ne ufq exquefiuifimul Mi uir:amp; manu prehendi;amp; ofculum detuli tibi.
So. Tun heri hunc falutauidi?Al.ôlt; te quoq jetiam fofia.
-ocr page 41-go. Amphitryo fper.wi ego iQam tibi parituram filium. Verum non eft puero grauida.Am.quid igitur.So.infania
^. Equide fana fum.Si deos qu^Co ut falua pariam filium, V erum tu magnummdu babebis:fi bic fuu oSiciu facit« Ob iftuc a me nominator capies quodte condecet.
So. Eninuero pr^gnanti oportet malum dari:
Vt quod obrodat fit animo:fi male effe occeperit.
Ana- Tu me beri laic uidifti^Al.ego inqua fi uis decies dicere.
Am. In Tonis fortalfe. Aldmo uigilâs uigilâtem.Am.ue mifero mibi.* So. Quid tibi ê^Am.dclirat uxor.So.atra bili percita eft.
Nulla res tarn delirantis homines concinnat cito.
Am. Vbi primum fenfifti mulier implicifcier?
Al. Equide ecaftor fana amp;nbsp;falua fum.Amcur igit prodicas Te berime uidiffe :qui bac nodu in portu aduedti fumus? Ibi coenaui:atq; ibi quieui in naui no diem perpetem. Neque meû pedem bue intuli etiam in çdis:ut cd exercitu Hinc profectus fum ad teloboas boftis;eofq iut uicimus.
At Immomecu cocnauifti:0C mecu cubuifti.Am quid id eft?
AI. Vera dico,Am.n5 de bac quidë bercle re.de aliis nefeio, AI. Primulo diluculo abifti ad legiones.Am.quo modo? So. Reële dicit ut comminit.fomnium narrat tibi.
Sed mulier poftq )experredla es:prodigiali ioui Aut mola falfa bodie:aut tbure coprecatam oportuit.
AI. Ve capiti tuo.So.tua iftuc refert fi curaueris.
AI. Iteru iam bic in me inclementer dicit atqiid fine malo.
Am, Tace tu: tu dic:cgo ne abf te abii bine bodie cu diluculo?
Al. Quis igifnili uos narrauit mibi illic ut fueftt proelium?
Am. An etiâ id tu fcis?Al.quippc qui ex te audiui ut urbe maxima Expugnauiftes:regemqï pterelam tute occideris. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
Am. Egone iftuc dixi?Al.tu te iftic etiâ adftante boc fofia.
Am. Audiftin tu me narrare boc bodieSo.ubi ego audiuerim?
Am. Hanc roga.So.me quide prite nunq taëlum cft quod fcia.' Al. Mirum quin te adjerfus dicat.Am.fofia age me bue afpicc.
So. Speëto.Am.uera uolo loqui te.nolo aftentari mibi. Audiftintuibodic me dicere ea qu? illa autumat?
⢠So. Quffo edcpol numtu qaoqt ctiâ infanis quumid me îtcrrogas? Qui ipfus equide nunc.primu iftanc reçu conspicio hmul.
Am. Qilin nunc mulier audin illuin?Al.eo fit quia laaibi
Plurimu credo amp;nbsp;fcio ifta 0Cfadla proinde ut proloquor. Ain. T un me beri aduenifle dicis?Al. tun te abifte bine negas? Am. Ego eninuero;Sc me aduenire nûc primuaio ad te domû.
-ocr page 42-Al. Ol^fecro etiam neBoc negatis: te auream patera miti, Oediffe dono hodie.qua te'illic donatum ede dixeras?
Am. Neqiedepol dedi:neq?dixi:uerum ita animatus fui. Itaqmunc fiam utea te patera donemifed quis illuc tibi Dtxit?AI.eg;o equidem ex te audiui:^ ex tua accepi mana i?aterä,Am.mane mane obfecro temimis demiror fofia. Qui iHaec illic me donatum effe aurea patera fciat. Nifi tu dudum hanc c5ueni(li:0C narrauifH h^c omnia.
So. Neqiedepol ego dixi:neqiiflam uidi nih tecum fimul.
Am. Quid hoc fit hominis. Al.uin^jferri paterâlAm.^amp;rri uolo. Ah Fiat:tu theffala intus pateram proferto foras :
Qua hodie meus uir donauit me.Am.fecede hac tu fofia. Eninuero illud prêter alia mira miror maxime
Si hçc habet patera illa.So.an etiâ credis id g ihac cidellula⢠Tuo figno obfignata ferunt?Am,faluu fignu efl.So.infpice» Arn. Recîle ita e utobfignaui.Soqu^fo quin tuiflâc iubes.
Pro cerita circuferri?Am.edepol qui facito ed opus? Nam hp: quideedepol laruaru plena funt.qd uerbis Opud? Hem tibi patera ecca.Al.credo mihi age afpice huc fis nue ia Tu q. quç facita inficiarc:quc ego ia hic conuinca palam. Edne hçc patera qua donatus illic?Am.fumine iuppiter. Quid ego uideo ?hçc ea ed profecto patera:pctii fofia.
So. Aut pol h^c predigiatrix mulier multo maxima ed.
Aut patera hic inefle oportet.Am.agedu eam folucciduli So. Quid ego ida cxoluâââobfignatad redte:res geda e bene.
Tu peperidi amphitryonc:ego alium peperi foliam, Nuc fi patera patera^eperiteomnes congeminauimus.
Am. Certu ed aperireratqi mfpicerc.So.uidefis figni quid fiet. Ne*poderius in me culpa tranlieras.Am.aperi modo. Nam h^c quide nos délirantes facere dieftis podulat.
AI. Vndcbçc igited nifi ab de qu^ mihi dono data ed? Am. Opus mihi êidue exqfito.So.iuppiter.proh iuppiter. Am. Quid tibi e?So.B patera nulla in cidulad.Am qd ego audio ? So. Id quod uerud.Am.alt;ilu:cruciatu iâ nifi apparet tuo, Al. H^c quidêapparet7\m.quis igitur tibi dedit?Al.qui me rogat. So. Me captas cp tute ab nau» clanculum hue alia uia Pr^cucurridi:atque hinc patera tute exemiduatq earn Huic dedidnpodhac rurfum obfignadi clanculu.
Am. Hei mihi iam tu quoq ihuius adiuuas infaniam. Ain heri nos ueniffe huc?Al.aio:aduenienfqi illico. Me falutauidi;0C ego te:amp; ofculum tetuli tibi.,
/
-ocr page 43-Am. lam illudnon placet de ofcuîo:pergam exeaui^
Al. Lauifti.Am.quid poft^ laui^A'.accubuifti.bo.cugc optime. Nunc exquire.Am.ne interpellaiperge porro dicere.
Al. Coena appofita eft:coenauifti mecû:ego accubui fimuJ. Am. In eodem lecÃo^Al.in eodc.So.ei non placet conuiuium. Am. Sine modo argumenta dicat:qnid poftq eoenauimus? Al. Te dormitare aiebasimenfa ablata eft:cubitû bic abimus.
Am. Vbi tu cubuifti?Al.in eode tecum una in cubiculo.
Am. Perdidifti.So.qd tibi e/Am.bçc me mo ad morte dedit.
Al. Quid iâ amabo^Am.ne me appella.So.qd tibi ei'Am.perii mifcr. Quia pudicitia buius uiciû me bic abfente eft additum.
AI. Obfccro ecaftor cur iftuc mi uir ex te audio^ Am. Vir ego tuus fim?ne me appella falfo nomine.
So. Hçret b^c res.G quidê bçc iam mulier faceta eft ex uiro. Al. Quid ego feci?qua ift^c ptopter dic^a dicantur rnibi^ Am. Tu te ediótas fadla tua:ex me quiris quid deliqueris. Al. Quid ego tibi deliqui?fi cui nupta fum tecum fui/ Am. Tun mecû fueris:quid illae impudente audacius/ Saltem tute fi pudoris egeas fumas mutuum.
A1. Iftuc facinus qd tu infimulas noftro generi non decet: Tu fi me impudicitiae captas non potes capere.
Am. Prob di immortalis cognofcin tu me fofia faltem/ So. Propemodu.Am.coenaui ego beri in naui i portu perficoZ So. Mibi quoqiadfunt teftesiq iilud qd ego dica affentiant.
Nefcio quid iftuc negocii dicam nifi quifpiam eft Amphitryo alius:qui forte te bic abfente tarnen Tua rem curetiteq? abfente bic munus fungatur tuum'. Nanque de illo fubditiuo fofia mirum nimis eft : Certe de hoc ampbitryone iâ alterum nimis eft magis. Nefcio quis pr^ftigiator hanc fruftratur mulierem.
Al. Per fupremi regis regna iuro;^ matremfamilias Iunone:quam me uereri amp;nbsp;metuere eft par maxime: Vtmibi extra unii te mortalis nemo corpus corpore Contigit;quo me impudica faceret.Am.uera ift^c uelim.
Al. Vera dico:fed nequicq:quonia non uis credere.
Am. Mulier cs:audadler iuras.Al.qu^ nondeliquit decet. Audace eiTe:confidenter pro fe amp;nbsp;proterue loqui.
Am. Satis audacfter.Al.ut pudica decet.Am.in uerbis probas.
Al. Non ego illam mibi dotem duco effeiquç dos dicitur.
Sed pudicitià :£lt; pudorcm:6cfedatum cupidinem.
Deum metu:parentum amoreiSC cognatum concordia.
-ocr page 44-Tibi morigeraratq; ut munifica fim bonistprofim probis. So. N? ifta edepol fi b^c ucra loquitur.cxamufum ed optima. Am. Delinitus fum profedto ita:ut me qui fim nefciam.
So. Amphitryo es profedto:cauefis ne tu te ufu perdius.
Ita nue homines imutantur:poft^ peregre aducnimus, Am. Mulier ida reminquifitam certum ed non amittere. Al. Edepol me libente facies.Arn.quid ais^refponde ijnbi.
Quid fi adduco tnu cognatum huc a naui naucratam: Qui mecu una uecdus ed una naui:atqtis fi denegat Eadla quç tu hdla dicis;quid tibi aequum ed fieri? Nunqdeaufam dicis qn te hoc multem matrimonio.
Al. Si deliqui nulla caufa ed.Am.conuenit:tu fofia.
Duc hos intro.cgo huc ab naui mecu abducâ naucraten So. Nunc quidc prêter nos nemo ed:dic uerum ferio.
Ecquis alius fofia intud;qui mei fimilis fiet?
AI. Abin hinc a me dignus domino feruus?So.abeo fi iubes Al. Nimis ecador facinus mirum ed qui illi collibitu fiet.
Meo uiro fie me infimulare falfum facinus tam malum.
Quicqd id ed:iâ ex naucrate cognato id cognofcâ meo» luppiter.
c Go fum ille amphitryo cuius ed feruus fofia.
Idem mercurius qui fit quando commodud. In fuperiore qui habito coenaculo.
Qui interdum fio iuppiter quando lubet.
Huc autem quo exemplo aduentum apporto ilico
Amphitryo fio:00ueditum immuto meum.
Nunc huc honoris uedri uenio gratia
Ne hanc incohatam tranfigam comoediam.
Simul alcumen^ quam uir infontem probri
Amphitryo accufat ueni ut auxilium feram.
Nam mea fit culparquod egomet contraxerim
Si id alcumenae innocenti expetat.
Nunc amphitryonem memet ut occepiâfemel'
Ede affimulabo:atque in horum familiam Frudrationem hodie iniciam maximam.
Podigitur demum faciaib res fiat palam.
Atqi alcumen^ in tempore auxilium feram.
Faciamqiut uno foetu 0Cquod grauida ed uiro: * .
Et me quod grauidad pariat fine doloribus.
Mercurium luffi me continuo confequi Si quid uellem imperarem:nunc hanc alloquar.
-ocr page 45-Alcumena. luppiter.
AI. d nbsp;nbsp;Vrare nequeo in gilbus ita me probri
Stupri dedecoris a uiro argutam meo.
Ea qu^ funt fadla infecta re acclamitat.
Qs? neq ; funt fadlamec^ ego in me admifi arguit. Atque id me fufqideq? eCCe habituram putat. Ne edepol faciammeq; me perpetiar probri. Falfo tnfimulafem:quin ego illum autdeferam: Aut fatilfaciat mibi:atque adiuret infuper Nolle elfe dieüa quç in me infontem protulit.
lu. Faciundum eft mihi illud fieri quo d ill^c poftulat.
Si me illam amantem ad fefe ftudeam recipere: Quido ego quod feci fadtu id amphitryon! obfuit: Atq i ille dudum meus amor negocium Infonti exhibuit.nunc autern infonti mihi Illius ira in hanc ôc malcdidia expetent.
AI. Et eccum uidco qui me miferam arguit. Stupri:dedecoris.Iu.te uolo uxor colloqui. Quo te auertifti?Al.ita ingenium meum eft Inimicos ofa fum femper obtuerier.
lu. Eia autern inimicos.Al.fic eft.uera prodico. Nifi etiam hoc falfo dici infimulaturus es.
Iu. Nimis uerecûda e s.AI.potin eft ut abftineas manu: Nam certo fi fis fanus:aut fapias fatis.
Quam tu impudica elfe arbitrere amp;nbsp;prçdices Cum fatus fermonem nec ioco nec ferio Tibi habeas nifi fi fis ftultior ftultiffimo..
Iu. Si dixi nihilo magis es:neque efle arbitror.
Et id huc rcuortitut me purgarem tibi Nam nunq quicq meo animo fuit Agrius 0^ pofiq audiui te effe iratam mihi. Cur dixifti inquies.ego expediam tibi. Non edepol quo te effe impudicam crederem; Verum periclitatus fum animum tuum. Quid faccres:amp;:quo padlo id ferre induceres.
\ Et quide ioco illa dixeram dudum tibj Ridiculi caufa.uel hunc rogato fofiam.
Al. Quin huc adducis meum cognatum naucraten^ Teftem quefta dudum te adducturum dixeras Te huc non ueniffe.Iu.fi quid dictum eft per iocum N on ^quum eft id te ferio pr^uortier.
-ocr page 46-Al. Ego illud fcio qdolucrit cordï meo.
lu. Per dexteram tuam te alcumena ora obfecro Da mibi banc ueniarndgnofcenrata ne lies.
AI. Ego ift^c feci uerba uirtute irrita.
Nun quando fadis me impudicis abdincs
Ab impudicis didis auorti uolo
Valeasitibi habeas res tua3:reddas meas.
luben mibi ire comites.Iu.fanan cs?Al.fi non iub?s
Ibo egomet:comitem mibi pudicitiam duxero.
Iu. Mane:arbitratu tuo iufiurandum dabo.
Me meam pudicam effe uxorem arbitrarier.
Id ego fi fallo tum te fumme iuppiter
Qu^fo amphitrj^oni ut femper iratus fies.
Al. Ab propicius fit potius.Iu.confido fore.
Nam iufiurandum uerum te aduerfumdedi
, lam nunc irata non C9.Al.non fum.Iu.bene facis. Nam in hominum ^tate multa eueniunt huiufmodi. Capiunt uoluptatcs:capiunt rurfum miferias.
Ir^ interueniunt:redeunt rurfum in gratiam.
V erum ir^ fi qu^ forte eueniunt huiufmodi: Inter eos rurfum fi reuentum in gratiam eft Bis tanto amici funt inter fc Oâ prius.
Al. Primum cauiffe oportuit ne diceres.
Verum eadem fi eifdem purgas mihi patiunda funt.
Iu. lube uero uafa pura adornati mihi
Vt qufapud legionem uota uoui fi domum Rediffem faluus ea ego exoluam omnia.
Al. Ego iftuc curabo.Iu.euocate huc fofiam Gubernatorem qui in mea naui fuit. Blepharonem arceffatiqui nobifeum prandeat. Is adeo impranfus ludificabitur.
Quum ego amphitrj^onem collo hinc obflrido traham.
Al. Mirum quid folus fecum fecreto ille agat.
Atqiaperiuntur aedcs:exit fofia.
Sofia. Iuppiter. Alcumena.
a nbsp;nbsp;nbsp;Mphitryo adfu:fi qjd opuse impa:imperiu exequar.
Iu. Optume aduenis.So.iam pax ert inter uos duos.
Na quia uos tranquillos uideo:gaudeo:amp;nolupee mihi. Atqnta feruupar uidetur frugi fefe inftituere. nbsp;nbsp;nbsp;*
Proinde heri ut fintipfe ite fit:uultuin e uultu coparet Triflis fit.beri fi trifiesibylarus fit.fi gaudeant.
-ocr page 47-Sed age refpondedam uos redidis in concordiam^
Ãvj. Derides qui fcis b^c iandudû me dixiffe per iocum.
5o. An id ioco dixidi:equidem ferio ac uero ratus.
Ju, Habui expurgationem.facîla pax ed.So.optume cd.
Iu. Ego ré diurnamintus faciâ:uota quj funt.So.ccnfeo.
Ju. Tu gubernatorem a naui bue cuoca ueibis meis Blepbaronem:ut re diuina facfla mecum prandeat.
So. là bic ero quum illic cenfebis effe me.Iu.adlutu buc redi.
Al. Nun qd urs?quin abea iam intro:ut apparetur qbus opud.
Iu. I fane:0 Cquanta potes parata fadla fintomnia.
Al. Quin uenis quando uis intro:faxo baud qc^ fit morç. lu. rtedie loquere.5lt; proinde diligentem ut uxorem decet.
Iam bi ambo g lt;feruus amp;nbsp;bera frudra funt duo.
Qui me ampbitr/onem rentâelfe:errant probe.
Nunc tu diuine buc fac adfis fofia.
Audis quç dico tametfi prüfens non ades
Fac ampbitrj/onem aduenientem ab gdibus Vt abigas quouis padlodac commentus fies.
Volo diludr illum:dum cumbac ufuraria.
Vxore nunc mibi morigero.b^c curata fient.
Facfis.proinde adeo ut uellc me intelligis.
Atq ut minidrcs mibi.cum mibi facnficcm.
Mercurius.
c Oncedite:atq abfceditetomnes de uia decedite Nec quiiq tam audax fuat bo qui obuiä obfidat mibi.
Nam mibi quide bercle qui minus liceat deo minitarier.
Populo ut decedat mibi:g feruulo in comoediis?
Ille nauê faluam nuntiat:aut irati aduentum fenis.
Ego fum iouis dido audies: eius îutTu nunc buc me affero.â Quâobrem mibi magis par eft de uia decedere amp;nbsp;cocedere.
Pater uocat me:eu fequor:eius dido impio fum audiens.
Vtfilium bonum patri effe oportct.itidem.
Amanti fupparafitabor:borto:afto:admoneo:gaudeo: Siqd patri uolupeft:uoluptas ea mibi multo maximaft .
Ainat:lapit:rede facit animo quando obfequitur fuo lt;nbsp;Quod omnes homines facere oportet:dû id modo fiat bono.
Nunc ampbirryoncm uult deludi meus pater:faxo probe lam bic deludetur fpedatores uobis fpedantibus.
Capiâ coronam mibi in caput:affimulabo me effe cbriu. Atq illuc furfum afcendero:inde optume cispella uirum : De fupero quum buc accefferitffaciâ ut fit madidus fobrius.
-ocr page 48-Oeinde ille actutum fufferct fuus feruus poenas fofia» Euin fecifTe ille bodic arguet quç ego fecero bic.qd eft mea? Meo me çquû eft morigeru patri eius ftudeo feruire addecet: Sed eccum ampbitryonem adueit.iâ ille bic deludet probe. Siquidem uos uultis aufcultando operam dare.
Ibo intro:ornatum capiam qui potius decet.'
Deinde furfum afcendam in te0lu;ut illd bine probibeâ.
- Amphitryo.
n Aucrate que conuenire uolui in naui non erat Ncqidomi:neqi in urbe inueio queq g illum uiderit.quot;
Nam omnis plateas perreptaui:gymnafia:myropolia Apud emporiumtatqi in macello:in paleftratatq? in foro : In medicinis.in tonftrinis:apud omnis ^dis factas: Sumdefeffus qu^ritando:nuf^ inuenio naucratem. Nunc domuibo:atq? ex uxore bâc re pergam exquirere Quis fuerit que propter corpus fuum ftupri cópleuerit. Nam me q illam qu^ftionem inquifitam bodie amittere Mortuu fatius e:fed aedis oeduferutreuge pariter boc fit.
Atqtut alia fadta funt:feriam foris:aperite boc Heus ecquis bic cft^ecquis boc aperit boftium?
Mercurius. Amphitryo.
Me. q Vis ad foresAm.ego (u.Me.gd ego {u'âAm.ita loquor. Me. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Tibi iuppiter diqioes irati certo funtrq fic fragas fores.
Am. Quo modo?Me.eo modo ut profedto uiuas ^tate mifer. Ain. Sofia.Me.ita fum fofia nifi me effe oblitum exiftimas.
Quid nue uis?Am.fcelefte at etiâ gd ueli id tu me rogas. Me. Ita rogorpene eftregifti fatue foribus cardines.
An foris cenfebas nobis publicitus prçberier.
Quid me afpeeftas ftolide?gd nûc uis nbbaut quis tu es homo? Am. Verbero etiâ qs ego lî me rogitas?ulmoru acheruns''
Que pol ego hodie ob iftaec diefta facial feruentem flagris.
Me. Prodigii te fuifle oportet.oli in adolefcentia.Am. qui dum^ Me, Quia Tenedia çtate a me mendicas malum.
Ain. Cum cruciatu tuo ift^c bodie uerna uerba funditas.
Me. Sacrufico ego tibi.Am.quii'Me.quia enim te madto.
Blepbaro. Amphitryo. luppiter
Ble. u Os inter uos partite:ego abeo;mibi negocium eft. Neq ego unq uiq tanta mira me uidiffe cenfeo.
Am. Blepbaro quçfo te ut aduocatus mibi adfis:ne ue a^eas.Ble.uale, Quid opuft me aduocato?quin utri fim aduocatus nefcio.
lu. Intro ego binc eo;alcumena parturit.Am.perii mifer.
-ocr page 49-Quiiago^que^aduocati iamratq? amici deferunt^
Nunq? edepol me inultusidic lu dificauit quifquised. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'5
Nâ iam ad rege redia me ducam;refq? ut fadti eft eloquar. Ego pol ilium ulcifcar bodie tbelTalum ueneficum:
Qui peruerfe perturbauit familiç mentem meç.
Sed ubi illed-intro edepol abiit:credo ad uxorem meam.
Qui me tbebis alter uiuit miferior/quidnam again/
Que omnes I'Aortales ignorant amp;nbsp;ludificat ut lia t. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jji
Certuft introrûpâ i çdibus:ubi queq»homine alpexero :' Slue ancillam:fiue feruum:fiue uxorem.fiue adulterum:
Seu patremifiue auum uideboiobtruncabo in çdibus.
Neep me iuppiter:necp di omnes id probibebut.fi uolunt.
,Quin fic faciam ut coditui:pgam in çdibus nunc iam.
Bromia ancilla. Amphitryo.
d Apes:atcp opes uit^ mcç iacent fepulte in pedore Neep ulad confidentia ia i corde quin amiferim.
Ita mihi uident ommannareiterraxaelum confequi
lam ut opprimar:ut enecernne miferam.qd agâ nefcio.
Ita tanta mira in çdibus funt fadta:ue miferç mihi
Animo maledtaquam uelimxorrupta lû:atcp abfumpta fum.
Caput dolet:necp audiomec oculis prospicio fatis.
Nec me miferior foemina edmeep ulla uideatur magis.
Ita berç meç hodie conti gitmam ubi parturit:deos fibi inuocat.
Strepit9;crepit9:fonit9:tonitr9:ut fubito:ut^pe:ut ualide tonuit.
Vbi quifcp inditerat concidit crepitunbi ne'cio quis maxima
Voce exclamat alcumena aded auxiliumme time:
Et tibi: 6e tuis propicius caeli cultor aduenit.
Exurgite inquit qui terrore meo occididis prç metu.
Vtiacui exurgo:ardere ccnfui ^dis:ita tum fulgebant.
Ibi me inclamat alcumena:iam ea res horrore afficit.
Herilis pr^uertit metusraccurro ut fcifcam qd uelit.
Atep illam geminos filios pueros peperiffe confpicor.
Neqinodrum quifg ? fenfimus quum peperit.
Neq? prjuidimus:fed hoc quid/quis hic ed fenex.
Qui ante çdis nodras fic iacet/nûnam hunc pcuffit iuppiter?
Credo edepolmâ prob iuppiter fcpultus e quafi fit mortuus.
lbo amp;C cognofcam quifquis ediampbitryo bic quide
Amphitryo.Am.perii.Bro.furge.Ain.interii.Bro cedo manu.
Am. Quis me tebet/Bro.tua bromia ancilla.
Am. Totus timeo.ita me increpuit iuppiter:
Nee fecus ed q fi ab cherpnte uenia:fed quid tu foras
-ocr page 50-E^refTa es?Bro.eaJcin nos formido timidas terorc Tpulit.
In çdibus tu ubi habitas nimia mira uidi;ue mibi
Amphitryo ita mibi animus etiâ nûc abeft.Am.agcdû expedi.
Sein me tuû ce berû ampbitryone.Bro.fcio.Am.uide etiâ nunc.
Bro. S;io.Am.b;c fola farcam geftat mea familiarium.
Bro. Immo oes fani funt profesto.Am.at me uxorifanû facit.
Suis fedis fadlis.Bro.at ego facia tu idem ut aliter prodices.
Amphitryo piam amp;nbsp;pudicam effe tua uxore ut fciaS
â De ea re figna atq? argumeta paucis uerbis eloquar.
' Omniu primum alcumena geminos peperit filios.
Am. Ain tu gemios?Bro.geminos.Am.di me fuat.Bro.finc me dice.
Vt fcias tibi tuçq; uxori deos effe omnis propicios.
Am« Loquere.Bro.poQq )parturire hodie uxor occepit tua.
Vbi utero exorti dolores ut folentpuerpero Inuocat deos nnortales:ut fibi auxilium ferant.
Manibus puris:capite operto:ibi continuo contonat Sonitu maximo.^des primo ruere rebamur tuas. Aedes tot; confulgebant tu; quafi effent aureae.
Arn. Qu;fo abfoluito hinc me extemplo quado fatis deluferis.
Quid fit deinde^Bro.dum h;c aguntur interea uxore tua Neqigemente:neq? plorante nourum quitq audiuimus:
Vtut erga me merita:Bro.initte ifl;c:atq; h;c qu; dica accipe.' Poftq peperit pueros:lauare iuffit nos:occepimus.
Sed puer ille que ego laui ut magnuse 0Cmultum ualet.
Neqieum quifqua colligare quiuit in cunabulis
Am. Nimia mira memorasifiiP;c uera funt diuinitus Non metuo:quin me; uxori lare fuppeti; fient.
Bro. Magis iam faxo mira dicesrpoftq in cunas caditus eft; Deuolant angues iubati deorfumÃimpluuium duo Maximi:continuo extollunt ambo capita.Ana.hei mihi.
Bro. Ne paue:fed angues oculis omnis circunuifere.
Poftq pueros confpicati.pergunt ad cunas citi. Ego cunas receffum uorfum trahere amp;nbsp;ducere' Metuens pueris:mihiformidans:t5toqi angues acrius Perfequi:poftq confpcxit angues ille alter puer: Alteru alter apprehendit eos manu perniciter: Citus e cunis exilit:facit redla in anguis impetum.
Arn. Mira memoras:nimis formidofum pr;dicas facinu?. Nam mihi horror membra mifero peipit dicitis tuis. Quid fit deinde porro loquere.Bro.puer ambos anguis enecat.
-ocr page 51-Dum bçc agunf:uoce clan exclamat uxorem tuam.
Am. Quis bó^Bro-fummus impator diuû atc^bominù iuppitcr.
Is le dixit cum alcumena clam confuetum cubilibus: Eurnq ? filium fuum effe qui illos angues uicerit. Alteru effe tuu'dixit puerum.Am.pol me baud poenitet» Scilicet boni dimidium mibi diuidere cum ioue.
Abi domum:iube uafa pura adtutu adornari mibi: Vtiouis fuppremi multis boQiis pacem expetam. Ego tirefiam coniecîtorem aduocabo amp;nbsp;confulam.
Quid faciundum cenleat:fimul banc re ut fadla e eloquar « Sed quid boc^g ualide tonuit:di obfecro uefira fide, luppiter.
b ⢠Ono animo es.adfum auxilio ampbitryo tibi 0C tuis. Nrbil eft quod timeas:bariolos:barufpice8.
Mitte omnis:qu^ futura amp;nbsp;quç fadla eloquar.
Multo adeo melius ^ illnquum fum iuppiter.
Primu omnium alcumenç ufuram corporis C?pi.cx concubitu grauidam feci filio.
Tu grauidam ita fecifli:quum in exercitum
Profe(il:us:uno partu duos peperit fimul:
Eorum alter nortro qui eQ fufceptus femine:
Suis facilis te immortali afticiet gloria.
Tu cu alcumena uxore antiquam in gratiam
Redi;baud promeruit:qu5obrem uicio uorteres.
Mea ui fubadta eft facere:ego in coelum migro. Amphitryo.
f Aciam ita ut iubes:0C te oro promif^ ut ferues tua: Ibo ad uxorem intrormiffum facia tcrefiam fenem.
Nunc fpecHatores iouis fummi caufa clare plaudite.
Plauti poetç clariff.Afinaria.
Prologus.
Oc agite fultis fpedlatores nunc iam ^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qy? quidem mibi atqiuobis res uertat bene.
Gregiqibuic:0C dominis atqicodudioribus, Ecce ia nunc tu preco omne auritum populum. Age. nunc refide:caue modo ne gratis.
Nunc quid procefferim buc:amp; quid mibi uoluerim Dicam:ut fciretis nomen buius fabu1ç.
Nam quod ad argumentum attinet:fanc breued.
-ocr page 52-Nunc quod me dixi uelle uobis dicere Dicam:buic nomen gt^ce onagoft fabule. Demopbilus fcripGtrmacrus uortit barbare. AOnariam uolt effe fi per uos licet.
Idem lepos:Iudufq jin bac comoedia: Ridicula res eft:date benigne operam mibi. Vtuos item alias:pariter nunc mars adiuuet.
Argumentum.
a Manti argento filio auxiliarier
Sub imperio uiuens uolt fenex uxorio.
Itaque ob afinos relatum precium Numerari iuffit feruo leonid;. Ad amicam id fertur;cedit nodtem filius. Riuinus amens ob raptam mulierem Is rem omnem uxori per parafitum nunciat.
Accurit uxor:ac uirum eius trifte agit.
Libanus fcruus. Demenetus fenes.
Lf. f Icut tuum uis unicum gnatum tu^.
SuperefTe uit^:fofpitem ÃÃfupftitem:
Perqiillam quam tu metuis uxorem tuam: Si quid me erga bodie falfum dixeris:
Vt tibi fuperftes uxor çtatem fiet:
Atqiilla uiua uiuas ut peftem opperas.
De. Per deum fidium quçris iurato mibi Video necefte effe ^loqui quicquid roges. Ita me obftinate aggreffus.ut non audeam Profecto pcrcundlanti quin promam omnia. Proinde actutum iftuc quid eft:quod fcire expetis Eloquere:utipfe fcibo te faciam ut fcias.
Li. Dic obfecro bercle ferio:quod te rogem.
Cauc mibi mendacii quicq.De.quin tu ergo rogasi
Li. Num me illuc ducis ubi lapis lapide terit^
De. Quid iftuc eft/aut ubi iftuc eft terrarum loci^ Li. Vbi flent nequam bomines:qui polenta pranfitant. Apud fuftidinas ferri crepidinas inlulas.
Vbi uiuos bomines mortui incurfant boues .
Dc. Modo pol percepi libane quid iftuc fit loci. Vbi fit polenta te fortaffe dtcere.Li.ab. Neq? bercle ego iftuc dico:nec dictum uolo. Teqiobfecro bercle ut qu^ locutus defpuas.
De. Fiat:geratur mos tibi.Li.age age ufq; excrea:
-ocr page 53-De. Etiâ ne.Li.agc quçfo berde ufqi ex penitis faucibus. Etiam amplius.De.nâ quoufqitâLi.ufqi ad mortem uolo.
De. Cauefis malam rem.Li.uxoris dico non tuam.
De. Dono te ob ifluc dicJlu.ut expers fis metu.
Li. Di tibi dentqu^cunq? optes.De.reddc opera mibi Cur boe ego ex te qujramùut cur miniter tibd Quid ifluc eft:aut ubi ifluc fit nequeo nofeere. Vbi flent neq bomines:qui polentam pranlitant. Propterea quod me nefcientem feceris. Aut cur poftremo filio fuccenfcam Patres ut faciunt ceteri.Li.quid ifluc noui efl?
De. Equidem fcio lam filius q gt;amet meus Iflanc meretricem e proximo pbilenium: Eflne boc ut dico libaneiLi.redtam inflas uiam. Ea res e(l:fed eum morbus inuafit grauis.
De. Quid morbi cfl?Li.quia non fuppetunt dictis data. De, Tune es adiutor nunc amanti filio?
Li. Sum uero:0C alter nofler efl leonida.
De. Bene bercle facitis:0C a me initis gratiam.
V erum meam uxorem libane nefeis qualis fiet?
Li. Tu primus fentismos tamen pr^nofeimus. De. Fateor eam effe importunam atq; incomodam.
Li. Poflerius ifluc dicis:^ credo tibi.
De. Omnes parentes libane liberis fuis
Qui mibi aufcultabunt facient obfequelam. Quippe qui mage amico utantur gnato amp;nbsp;beneuolo. Atqiego me id tacere ftudco:uolo amari j meis: Volo mei patris ine fimilem:qui caufa mea Nauclerio ipfe ornatu per fallaciam Quam amabam abduxit ab lenone mulierem. Neqipuduit eumid ^tatis fycopbantias Struere:amp; beneficiis me emere gnatum fuum fibi. Eos me decretufl perfequi mores patris Nam me bodie orauit argirippus filius Vt fibi amanti facerem argenti copiam: Et id ego percupio obfcqui gnato meo.
Volo amori obfecutumillius:uolo amet me patre. Quanq illum mater ardle contenteq? babet.
Patres 0lt; confueuerunt.ego mitto omnia b^c: Prçfertim quum is me dignu quoi crederet. Habuit:me babere bonorem eius ingenio decet:
-ocr page 54-Quum me adnt(ut pudente gnatû ^quum efl^P^^^^â^* Cupio effe amicf quod detargentum lu^.
Li. Demiror quid fit;ócquo euadat fum in mctu.
De. Equidem iam fcio filius quod amet meus.
Li. Cupis id quodcupere te nequic^ intJligo.
Dotalem leruum fauream uxor tua Adduxitxui plus in manu fit:q tibi.
De. Argentum accepi dote:imperium uendidi.
1*4pnc uerba in pauca conferam quid te uelim:
Viginti iam ufuft filio argenti minis:
Face id ut paratum iam fit.Li.undegentium^
De. Me defraudato.Li.maximas nugas agis.
Nudo detrahere ueflimenta me iubes.
Defrudem te egoââagefis tu fine pennis uola. Te ne ego defrudem^uoi ipfi nihil ert in manu« Nifi quid tu porro uxorem defraudaucris?
De. Qua me:qua uxorem:qua tu feruorn fauream Potes circunduce:aufer:promitto tibi Non oftuturuinrfi id hodie effeceris. â'
Li. lubeas una opera me pifeariin aere: Venari autem iaculo in medio mari. De. Tibi optionem fumito Iconida Fabricare quiduis:quid uis comminifeere. Perficito argentum hodie ut habeat filius: Amic^ quod det.Li.quid ais tu demenete^ Quid fi forte in infidias deuenero? Tun redimes me fi mg bodes interceperint?
De. Redimam.Li.tum tu igitur aliud cura quid lubet. Eo ego ad forum nifi quiduis.De.fiet.ne ambula. Atep audin etia.Li.ecce.De.fi quid te uolam ubi eris?
Li. Vbicunq? libitum erit animo meo:profedlo nemo ed Quem iam dehinc metuam mihi.
Ne quid nocere mihi poffit:quum tua oratione Omnem animum odendidi tuum.
Quin te quoqiipfum faciam haud magni:fi hoc patro. Pergam quo occepi;atq ibi conlilia exordiar Audin tu?apud archibulum ego ero argentarium.
De. Nempein foroTiubi fi quid opus fuerit.De.meminero« Nou efle feruus peior hoc quilq poted Nec magis uerfutus:nec quo abcaueas çgrius.
Eidem homini fi quid rec^e curatum uelis
-ocr page 55-Manlesawriri fefe mifere miuoïct OX oon perfectum reddat:quoH promiferit.' Nam ego illud argentum tam paratum filio, Scio elle g me bunc fcipionem contui.
Sed quid ego cefTo ir^ ad fbrum:quod inceperam? Atq;ibi manebo apud argentarium.
Argirippus. Adolefcens. f nbsp;nbsp;nbsp;Iccinc boe fitforas aedibus me eiici?
Promerenti optume.boccine precii redditur? Bene merenti mala es:malc merenti bona es. At malo cum tuo.nam iam ex boe loco lbo ego ad tres uiros:uellraq; ibi nomina Faxo erunt capitis:te perdam ego 64 filiam Perlecebr^:pernicies:adulefcentum exitium . Nâ mare baud eft mare:uos mare accerrimum.' Nam in mari repperi:bic elaui bonis. Ingrataiatq i irrita effe omnia intellego. Qu^ dediiôê quod benefici:at poftbac tibi Male quod potero facere faciâ:meritoqi id faciam tuo E^go pol te redigâ eode unde orta es ad egeftatis termines: Ego edepol te facia:ut qu; fis nunc:amp; qnç fueris fcias: Qu^ pnufg ifta adiiiatq? amas ego animum meu ifti dedi Sordido uitam obleólabas paneun panisunopia.
Ata ea fi erant magnas babebas omnibus dis gratias. Hade nunc quum e melius:me cuius opera eft ignoras mala Reddam ego te ex fera fame manfuetâime fpedla modo. Namifti quid fuccenfeâ ipfi nibil eft :nibiJquieg meret. Tuo facit iuftu:tuo impio paret:mater tu:cadem bera es. Te ego ulcifcar:te ego utdigna es perdä:atqiut de me meres. At fcelefta uidcn ut ne id guide me dignum ePfe exiftimat: Que adeat:quem eolloquaturxuig; irato fupplicct.
Atq? eccâ illecebra exiit tandem.opinor bic ante boftid Meo mo loquar qu^ uolârquoniâ intus no licitu eft mibi.
Lena elereta. Argirippus adolefcens. u Numquodqtiftorii uerbu numis pbilipeis aureis
Non poteft auferre bic a me.fi quis emptor uenerit. Nec re6lc:qu^ tu à nos dicis auru atgiargentu meruft. Fixus bic apud nos cft aniinus tuus clauo copidinis. Remigio;ueloq gtum poteris feftina 64 fuge.
Qua magis te in altu capeftis:tam ^ftus te in portum refert, ⢠^go poliftum portitorem priuabo portorio.
-ocr page 56-Ego te debïc ut merita es de me Si mea re tracîlare cxequar. Quorn tu me ut meritus fum no traôtas.quç eiicis domo.
Le. Magis iftuc percipimus lingua dicr.q fastis fore. Ar. Solus folitudine ego'te atq iab egeftate abfluli.
Solus fl dudle:referre gratiam nung potes.
Le. Solus dudlatozfi Temper folus quç pofcam dabis.
Semper tibi promidum babeto bac lege.dum fuperes datis. Ar. Qui modus dandina nunq tuquide expleri potes.
Modo quod accepifti baud multopoft aliqd qdâ pofcas paras.
Le. Quid modid^du tftädo^amando nunqne expleri potest Modo remififli:continuo iam ut remittam ad te rogas.
Ar, Dedi equide qdâ mecu egifti.Le.6c tibi ego nifi mulierem. Par pari datum.boftimentuft opera pro pecunia.
Ar, Male agis mecu.Le.quid me accufat fi facio officiu meu? Nam neq iufg fic5lum:nec picÃûmeq? fcriptu i poematis Vbi lena bene agatxu quiq amante qu^ ftugi elle uolt. Mibi quide te parcere ^quum eft tande ut tibi durem diu. Non tu feis qu^ amanti parcetreadeTibi parcet parum. Quafi pifeis itidem eft amator len^meq eft nifi recens. Is habet fucumus fuauitateteu quomfpacÃo condias. Vel patinarium:uel affum uerfes quo padto lubet.
Is dare uoltus fe aliquid pofcimam ubi de pleno promit* Neq iilîe feit qd det:quid damni faciatülli rei ftudet. Volt placere fefe amic;:uolt mibi:uolt pediftequ^.
Volt famulis:uolt etiä ancillis:6lt; quoq icatulo meo. Subblanditur nouos amator:fe ut quuin uideat gaudcat.' Vera dico:ad fuu quwiqi homine quçftum elle çquû e callida.
Ar. Perdidici ift^c effe uera damno cum magno meo.
Le. Sic caftor nunc habeas quod destalia uerba prohibeas.
Nunc quia nihil habes maledictis tu eâ ductare poftulas.
Ar. Non meû e.Le.nec meû quide edepol adte ut mittâ gratis: Verum çtatis atq honoris gratia hoc fiet tui.
Quia nobis lucro fuifti potius ^ decori tibi.
Si mibi dantur duo talenta argenti numerata in manu: Hanc tibi nocte honoris caufa gratis dono dabo.
Ar. Quid fi non e/Le.tibi non effe credâ illa^alio ibit tame.
Ar. Vbi illçc quç dedi ante/Le.abufa.nam fi durarent mihi Mulier mitteretur ad temunq quicep pofcerem. Die:aquam:folem:lunâ:noctem:h^c argeto non emo. cetera quç nolumus uti grçca mercamur fide.
Quum a piftore panem petimus:uinum ex oenopolio:
-ocr page 57-Si aes Sabentîdant inerce.eaJem nos difciplina utimur. Semper oculat^ noftr^ funt manus:credut quod uident. Vet9 ê:nibili coadio e:fcis cui9?no dico amplius.Ar.alü nunc Mibi orationem defpoliato prodicas Longe aliam inquâ probes nunc atqi olim quorn dabam. Aliâ atq; oli quorn illiciebas me adtc blande ac benedice. Tu mibi ^des quoq arridebant:quom ad te uemebam tu;. Me unice unu ex omnib9 te atqiilla amare aiebas mibi. Vbi quid dederam quali columb; pulli à ore amb; meo Vfqieratis.meo de ftudio fludia erant uo lira omnia.
Vfqi adb;rebatis:quod ego îulTcrâ.quod uolueram Faciebatis;quod nolebam, ac uetuera de induHria Fugiebatis.neqi conari id facere audebatis prius. Nue neq quid uelim:neqinolim facitis magni peflime. Non tu fcis bic noUer qualius aucupii fimillimus eH? Auceps quando concinauit aream:effundit cibum. Aues afTuefcuntinecefTe e facere fumptu q qu;rit lucru. S;pe edunt;fcmel fi funt capt; rem foluunt aucupi. Itidem bic apud nosqdis nobis area efl:auceps fum ego. Efca eft meretrix.lecflus illex cfl:amatores aues. Bene falutando confuefcunt:compellando blanditer. Ofculando oratione uinula uenurtula
Ar.
Ar.
Si papillam pertracilabit:baud eft ab re aucupis.
Suauium li fumpfit:fumere eum licet fine retibus. H;ccine te ede oblitum in ludo qui fuidi tam diu^ Tua illa culpa eft quç difcipulu femidoeîtû abfte femoues. Remeato audacJler mercedem fi eris nadtas:nunc abi. Mane:mane:audi:dic quid me çquû cenfes pro illa tibi date: Animû bunc necu quiq alio fit.Le.tu ne?uiginti minas: Atq. ea lege fi alius ad me prius attulerit.tu ualc.
Ar. At ego e etiâ priufq abis quod uolo loqui.Le.dic quod lubet.
Ar. Nó omnino iam perii:eft reliquum quod pereâ magis. Habeo unde illuctibi quod pofcis dem:fed in leges meas Dabo ut feire pofcis ppetuum annû bunc mibi uti feruiat. Nee quenq interea aliu admittat prorfulg me ad fe uiru.
Lc. Quin fi tu uoles domi ferui qui funt caftrabo uiros. Poftremo ut uoles nos elfe fyngrapbam facito afferas: Vtuoles:ut tibi lubebit nobis legem imponito. Modo tecum una argentû affer to:facile patiar cetera.
Ar. Portitorum fimillim; funt ianu; lenoniae:
Si affers tu patent:fi non eft quod desijdes non patent:
-ocr page 58-Interii fi non inucnio ego illas uiginti minas.
Et profecto nifi illud perdo argentu:pereundam ert mibi. Nuc pgim ad foruzatq ? experiar opibus omni copia. Supplicabo exobfecrabo:ut quenq? amicum uidero. Dignos indignos adire zatq j experire certum eft mibi. Nam fi mutuas non poteroxertu ed fumam foenore.
Libanus,, b Eercle uero libane no te melius uel expergifcier
Atcj iargento comparando fingere fallaciam^ landiu faótu eft quorn difcefti ab berozatq? abifti ad ford: IgilT inueniundo argento ut fingeres fallaciam.
Ibi tu ad boe dici tempus dormitafti in ocio*.
Qui tu focordiâ omne abf te reice:SCfegnicie amoue. Atq? ad ingenia uetus uerfutum te recipis tuum. Serua berum:caue tu idë faxis:alii quod ferui folent. Qui ad beri fraudationem callidum ingenium gerunt. Vnde fumâ?quë interuortam - quo bac celoce conferam^ Impetritumzinauguratuft quouis admittunt aues Picus amp;nbsp;cornix eft ab leuaxoruos porro ab dextera, Confuadet.certum bcrcleft ueftram confequi fententiam. Sed qd boc quod picus ulmu tondit/non temerariunft. Certe bercle ego gtum ex augurio aufpicii intelligo Aut mibi in mundo funt uirg^:aut atrienfi faureae. Sed quid illuc q »examinatus currit buc leonida^ Metuo quod illic obfcçnauit mcç falQ fallaciae.
Leonida. Libanus. Seruus.
u Bi ego nue libanu rcquiram:aut familiarem filium Vt ego illos lubentiores facis g lubcntiaft?
Maximam prçdâ amp;nbsp;triumphum eis adfero aduentu meo: Quando mecu pariter potant:pariter fcortari folent. Hac guide qua nacitus prçdam:paritercu illis partiam.
Li. Illic bomo^dis compilauit more fi fecit fuo.
Vj illi qui tâ indiligenter obferuauit ianuam.
Le. Aetate uelim feruire libanum ut conueniam modo.
Li. Mea guide bercle opera liber nun^fies ocius.
Le. Etiam de tergo ducentas plagas pr^gnantis dabo. Li. Largitur peculium omne;in tergo tbefaurum gerit. Le. Nam fi buic occafioni tempus fefe fubtcrduxerit.
Nun^ edepolguadrigis albis indipifcet poftea. Heru i obfidione linguet:inimicum animos auxerit. Sed fi mecum occafione opprimere bâczguj obucnit ftudet.
-ocr page 59-Maximis opimates gaudio effertiffimis
Suis beris ille una mecum pariet gnatoqj0Cpatri.
Adeo utçtatem ambo ambobus nobis fint obnoxii Noftro deuincfli benefwio.Li.uindtos nefcio quos ait. No placet:metuo in comune ne qua fraude fraufus fiet.
Le. Perii ego oppido nifi libanû inuenio iâ ubiubi eft gentiu.
Li. Illic bomo fociu ad mala rem quçrit:que adiungat fibi.
No placet:pro monftro extemplo ell quädo q fudat tremit.
Le. Sed qd ego bic^perans concelo pedibus lingua largiori Quin ego banc iubeo tacere quç loquens.lacerat diem?
Li. Edepol bomine infelicem qui patronam comprimat. Nam fi quid fcelefte fecit lingua pro illo peierat.
Le. Approperabo:.ne poft tempus pr^dae pr^fidiu parem.
Li. QUà ill^c prçda eff^ibo aduor{G:atq 5electabo qcquid efh Iubeo te faluere uoce fumma quoad uires ualent.
Le. G^mnafid flagri:falueto.Li.quid ais curtos carceris?
Le. O catenatu coIone.Lio iurgarum lafciuia.
L^« Quot pondo te effe ccnfes nudumfLi.no edepol (cio.
Le. Scibam ego te nefcire:at pol ego qui te expendi feio. Nudus uincflus centu pondo es;quâdo pendes p pedes.
Li. Quo argumeto irtuefLe.ego dica quo argumeto amp;nbsp;quo modo. Ad pedes quädo alligatus es ^quum centumpondium.
Vbi manus manies complex^ funt:atqi adduci^ ad trabe Nec dépendis nec propendis:quin malus nequaqi rts.
Li. Vtibi.Le.boc tertamento feruitus legat tibi.
Li. Verbis uelitationem fieri compendio uo^o Quid ifluc negocii ertfLexertu e credere.Li.audader licetfis. Amanti fubuemre familiari filio Tantû adert boni de improuifo:uerû eSmixtum malo. Ornnes de nobis camiheu concelebrabuntur dies.
Le. Libane nunc audacia ufus ert nobis inuenta amp;nbsp;dolis. Tantû facinus modo luenio egotut nos dicamur duo Omniû digniffîmi erte:quo cruciatus confluant.
Li. Ergo mirabar q dudum fcapulç geflibant mibi. Ariolariq? occeperunt fibi elfe in mundo malum. Quieqd ert eloquere.Le.magna ert prçda cu magno malo.
Li. Siquidë omnes coniurati cruciamenta conferant. Habeo opinor familiare tergum ne qu^ram foris. Si irta fortitudinem animi obtines falui fumus.
Li. Quin fi tergo refoluenda ert rapere cupio publicum. Pernegabq:atq5obdurabotpenurabo denique.
-ocr page 60-Le. Hemida uirtus cfl:quïJo ufu cd qui malum fert fortiter. Fortiter malum qui patiturade pod patitur bonum.
Li« f^iï^ â^^n* 'aólutu cdideris:cupio malum nancifeier.
Lc. Placide ergo unuquodq; derogita:ut acquiefeâ.non uides Me ex curfura anhelitum etiam ducereî'Li.age age mâfero. Tuo arbitratu:uel adeoufqtdum peris.Le.ubinâ ed berust
Li. Maior apud forund:minor bic cd intus.Le.iâ fatis ed mibi.
Li. Tum igtur tu diues es faótus.Lc.mitte ridicularia.
Li. Mitto:iduc quod affers aures expediant meç.
Le» Animumaduertetut aeq; mccum bçc fcias.Li.tacco.Le.beas.
Meminidin afinos arcadicos mercatori pelleo
Nodrum uendere atrienfem.Li.mcmini.quid tune podea^ Lc. Hem ergo is argentû bue remifit quod daretur faure^ pro afinisradolefcens ucnit modo qui argentum attulit.
Li. Mbi is bomod^Le.iam deuorandu cenfes fi eófpexeris: Li. Ita enÃuero:fed tame tu nempe cos afinos prodicas
Vetulos:claudos:quibus fubtritç ad foemina ià erâtungul^. Le. Ipfos:qui tibi fubuedlebât rure huc uitgas ulmeas.
Li. Teneo:atqiidc te bic ucxcrut uindlu rus.Le,memor es probe, Verû in tondrina ut fedebâme mc.infi^ percontaris? Ecquem filium dratonis nouerim demenetum?
Dico me nouiffe extemplo :amp; me cius feruom prodico Effe.ôi ^dis demondraui nodras.Li.quid turn podea?
Lc. Ait fe ob afinos ferre argentû atrienfrfaure^
Viginti minas:fcd eu fefe non nouiffe homine qui fiet. Quum ille elocutus b^c fit.Li.quid tû;Lc.aufculta:ergo feies. Ipfum uero fi nouiffe callide demenetum.
Extemplo facio facetum me:atqimagnificum uirum.
Dico me effe atrienfem.fic hoc refpondit mibi. Ego pol faureä non nouimeqiqua facie fit fcio. Te non çquû ed foccenfere:fi herum uis demenetum. Que ego noui adduce; argentum non morabor.quin feras. Ego me dixeram adducîlurû:ôlt; me domi prçdo fore. Ille in balneas iturus ed:inde huc ueniet podea.
Quid nûc confilii captandû cenfes?dic.Li.bem idue ago Quo modo argentû interuortamtôC aduentoremtôc faureâ. lam hoc opus e exafceatû.nam fi ille argentum prius Hofpes hue affcrt:continuo nos ambo exclufi fumus. Nâ me hodie fenex feduxit folum feorfum ab çdibus: Mibi:tibiqiinterminatus ed nos futuros ulmeos: Ni hodie argirippo effent uiginti argenti min^.
-ocr page 61-luflitud nos atnentem uel nos uxorem fuam Defraudarerdixit fefe operam promiflam dare. Nûc tu abi ad forû ad berü.amp; narra bçc:ut acturi fumus. Te ex leonida futurum efle atrienfem fauream.
Du argentu afferat mercator^ afinis.Le.faciâ ut iubes.' Li. Ego illum interea bic obleótabo:prius fi forte aduenerit. Le. Quid ais^Li.quid uis^Le.pugno malâ fi tibi percuflero
Mox quum faureâ imitabor caueto ne fuccenfeas.
Li. Herde uero tu cauebis:ne me attingas;fi me fapis Ne bodie malo cu aufpicio nomen commutaueris.
Le. Qu^fo çquo animo patitor.Li.patitor tu itequû ego te referiâ. Le. Dico ut ut ufus fieri.Li.dico bercle ego quoep ut fadturus fum. Le. Nega.Li.quî promitto inquâ boflire contra ut merueris.
Le. Ego abeo.tu ia patiere:fed quis bic efttiis efl.
Ille eflipfusuä ego reccurro buc:tu bunc interea bic tene
Volo feiii narrare.Li.quin tuu officium facis.ergo bac fugis.
Mercator. Libanus.
e nbsp;nbsp;nbsp;Tdemoflratç funt mibi bafleçdis eflè oportet
Demenetus ubi dicifbabitare.i puere pulta
Atqi atrienfem fauream fi efl intus cuocato buc.
Li. Quis noflras fic frangitfores:obe inq fi quid audis^
Me. Nemo etiâ tetigit.fanus ne es?Li.at cenfeba attigilTe Propterea epbuc bebas iter.nolo ego fores eóferuas meas A te uerberarier.fane ego fum amicus noflris ^dibus.
Me. Pol baud periclum efl cardines ne foribus effringantur
Si ifloc exemplo omnibus qui quçrunt refpondebis.
Li. Ita b^c morata eft ianua.extemplo ianitorem
Clamatprocul fi quem uidet ire ad fe calcitronem.
Sed quid uenis?qd quçritas?Me.demenetam uolebam.
Li. Si fit domi dica tibi.Me.quid^eius a trientis?
Li. Nibilo magis intus efl.Me.ubi efl?Li.ad tofore ire dixit.
Me. Quum ueniflet:pofl no rediit.Li.no edepol:quid uolcbas?
Me. Argenti uiginti minas fi adeflet accepiffet.
Li. Qui pro ifluc?Me.afinos uendidit palleo mercatori.
Mercatu.Li.feio.tu id nunc refersdam bic credo eu adfuturu.
Me. Qua facie nofler faurea efl?fi is efl iam fcire potero.
Li. Macilentis malis;rufulus:aliquantu uentriofus:
Truculentis ocu!is:c0moda flaturaitrifli fronte.
Me. Non potuit piator redtius defcribere eius formam.
Li. Atq ^ bercle ipfum adeo contuor:quaffanti capite icedif.
Quiftjobuia buic occeflerit irato uapulabit.
-ocr page 62-Me. Siquidê Berde eaeiJinis minis:animifq; expletus incedit. Si me iratas tettgerit:iratus uapulabit.
Leonida. Mercator. Libanus.
Le. lt;1 Vid boe fit negocii:nemine nieû diôlû magnû faceret Libanu in tonftrinä ut iufler5 uenire:is nullus uenit.
N? iUe edepol tergo amp;nbsp;cruribus confuluit baud decore. Me. Nimis imperiofus eft.Li.ue mibi bodie.Le.faluere iuffi.
Libanum libertum.iam manu emiffuscobfecro te?
N^ tu bercle cum magno malo mibi obuiam occeflifli. Cur no ueifli ut iufferä in tonflrina?Li.bic me memoratus eft.
Le. Siquide bercle nue fummu ioue te dicas detinuifle. Atq? is precator adfiet ad malam remreffugies nunq. Tu uerbero imperiu meu cotempfifli^Li.perii bofpes.
Me. Qu;fo bercle noli faurea mea caufa bunc uerberare.
Le. Vtina nunc flimulus in manu mibi fit.Me.quiefce qu^fo. Le» Qui latera conteram tua:quç occaluere plagis.
Abfcede bac.fine me bûc perdere:qui Temper me ira incedit. Cui unq unam re me licet femel pr^cipere furi Quin centies eande impere:atq? ogganiâ.itaq» iâ bercle Clamore:ac flomacbo;non quev labore fuppeditare. luffin fcelefle bac ianua boe ftercus bine auferri^ luflin columnis deici operas aranearum/ luffin in fplendore dari bullas bas foribus noeris/ Nibil efl tang? fi claudus fim cum fuflifl ambulandum. Quadriduu boc unum modo foro operam affidua dedi. Du reperiam qui quiritet argentum in foenus.bic uos Dormitis interea domi;atq; ber9 i bara baud ^dibus bitat. Hem ergo boc tibi.Li.bofpes te obfecro defende.Me.faurea oro Mea caufa ut mittas.Le.ebo:ecquis pro ue;Itura olim Refoluit/Li.refoluit.Le.cuidatum fitiLi.ftiebo uicario ipfi Tuo.Le.uab delenire:apparas.mibi fcio uicarium efle: Neq? effe feruom in ^dibus beri qui fit pluris q ille fit.
Sed uina quç beri uendidi uinario exaerambo lam pro iis fatiffecit flicbo/Li.fecilTe fatis opinor. Nain uidi buc ipfum adducere amp;nbsp;rapere ita exaerainbu.
Le. Sic dedero prius q credidi:uix annopofl exegi.
Nuc fatagit;adducit domu:etiam ultro amp;nbsp;fcribit numos. Dromo mercedem rettulit/Li.dimidio minus opinor.
Lc. Quid/reliquom/Li.aiebatreddere qexteplo redditu effet. Nam retineri ut quod fit fibi operis locatum efficeret.
Le. Sexpbos quos utendos dedi pbilodamo retulit ne/
-ocr page 63-Li. Non etiâ.Le.bem nunc fi udis accomoda homini amico.
Mc. Perii berde.iâ bic me abegerit fuo odio.Li.beus iâ fatis tu. Audin quç loquitur^Le.a udio amp;nbsp;quiefco.Me.tande opinor Conticuit.nunc adearn optima e:priufq incipit tînire Quâ'mox rnibi opam das^Le.ebem optume:qdudu tu adueifH? Non bercle te prouideramequ^fo ne uitio uortas. Ita:iracundia obftitit oculis.Me.non mirum fa^û eft.
Sed fl domi eft demenetum uolebâ.Lc.negat elfe intus.
Verum idue argentu tarnen mibi fi uis denumerare. Repromittam iltoc nomine folutam rem futuram.
Me. Sic potius ut demencto tibi bero prçfente reddam.
Li. Herus iftûc nouit:atqiberû bic.Me.bero buic pr^fente reddâ.
Li. Da modo meo periclo:rem faluam ego exbibebo.
Nam fi fciat noder fenex fidem non effe buic babita i Succenffeat;qui omnium reru ipfus femper credidit.
Le. Nó magnipendo ne duit:fi non uult:fic fine aflet.
Li. Da inquam:uab formido miferne bic me tibi arbitretur. Suafide fibi ne crederes:da quffo:ac ne formida.
Saluu bercle erit:Me.credam fore dû quidc ipfe à manu babco. Peregrinus ego fum:faureâ no noui:Li.at noue fane.
Me. Sit non fit non edepol fcioifi is eft:eum effe oportet.
Ego certe me incerto fcio boc daturum nemini bomini.
Le. Herde idum di omnes perdiunt:uerbo caue fupplicaffis.
Ferox ed.uiginti minas meas tradiare fefe:
Nemo accepit:aufer te domumtabfcede bic moledus ne fis.
Me. Nimis iricunde.non decet fuperbû effe bominem feruum.
Li, Malo bercle iam magno tuo nue iduciredle dicis.
Impuren bili non uides irafci?Le.perge porro.
Li.' Flagitium bominis da obfecro argentu buic ne male loquat*. Me. Malu bercle'uobis qu^rid. Le.crura bercle diffriget .age ipudice.
Niidum impudicum perçuties,Li.perii bercle. Scelede non audes mibi fcelede fubuenire^
Le. Pergin precari pefTimo^Me.quç resdun libero bominc Male feruos loquere^Le.uapula.Me.id quide tibi bercle fiet Vt uapules:demenetum fimulac confpexero.bodie In ius uoco te.Le.non eo.Me.non is^nemento.Le.memini.
Me. Dabitur pol fuppliciû mibi de tergo uedro.Le.ue te.
Tibi quide fuppliciû carnifex de nobis detur.Me.atqietil Pro didlis uedris maledidiis pocn^ pendentur mibi hodie.
Le. Quid uerbero ain tu furcifer^berû nofmet fugitare cenfes?
I nunc iâ adherum.quo uocas iandudü^uo uolebas^
-ocr page 64-Me. Nunc demu tame nunq Eine feres argenti numu:nifi me
Dareiuffcrit demenetus.Le.ita facito.age ambula ergo.
Tu contumelia alteri facias:tibi non dicaturi
Tä ego bó fum gâtu:Me.fcilicet ita res e.Le.fequere bac ergo. Proficifcin boe dixerimus:nemo etiam me accufauit.
Merito meo:neq5me atbenis alter elf hodie quiC^
Cui credi recèle çque putent.Me.fortaffis.fcd tame me
Nunq hodie induces ut tibi credä hoc argentum ignoto.
Lupus e bomo homini:no bomo:quom qualis fit non nouit« Le. lam nunc fecunda mibi facis:fcibâ hoc te capitulo hodie.
Fadlurû fatis pro iniuriatquang ? ego fum fordidatus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â â¢
Frugi tarne fummee poteft peculium enumerari.
Me. Fortafle:Le.etiâ nunc dico peripbanes rbodo mercator diues Abfentc hero folus mihi talentum argenti foli.
Adnumerauit :amp; mibi credidit:neq i deceptus in co:
Me. Fortaffe.Le.atqieriä tu quoqiipfe fi effes percuneïlatus ; i , Me ex aliis fcio pol crederes nunc quod fers.Me.baud negafü ;
Eledtra. Pb^enium. Meretrix.
Ele. n Equeon ego te interdictis facere manfuetâ meis/ An ita tu es animata:ut qui'matris expers imperii fies/ phy. Vbi piem pietatem fi ifloâmore morata tibi
Poflulem placerc/mater mihi quo padio pr^cipis/ Ele. An decorum eft aduerfari meis te pr^cepjis/quid ed/
Hoccine eft pietate colere:matris imperiu minuere/ Phy. Neq ; quç recîte faciunt culpomeq;qu^ delinquunt amo. Ele. Satis dicacula es amatrix:Phy.mater es.queflus mibi eft:
Lingua pofeitxorpus qu^ritranimus orat:res monet: Ele. Ego te uolui cafligarcrtu mibi accufatrix ades. Phy. Neqiedepol te accufomeq ? id me facere fas exiflimo.
Veru ego meas queror fortunasequum illo que amo^hibeor* Ele. Ergo una pars orationis de die dabitur mibi.
Pby.'Et meam partem loquedi:0C tuam trado tibi.
Ad loqucndu:atc|iad tacendum tu te habeas portifculu.
Quin pol fi repofui'remum.fbla ego in caffem
Vbi quiefeo omnis familia caufa confiflit tibi.
Ele. Quid ais tu:quâ una uidi mulierem audaciffima/ Quotiens te uetui.argyrippum filium demeneti Copcllare:aut cótredlare:conloquiue:aut contui/ Quid dedit/quid deportari iuflit ad nos/an tu tibi Verba blanda effe aurum rere/dida doda pro datis/ Vitro amas:ultro expeteHisrultro ad te accerfi iubes.
-ocr page 65-Illos qui dant.cos dendestqui deludunt derideris. An te id expcclare oportet fi quis promittat tibi. Te fadurum diuitemtfi moritur mater tua^ E cador nobis periclum magna amp;nbsp;familia portenditur Demeneti:fi expedamus morteme nos moriamur farne/ Nunc adeo nifi mibi buc argenti affert uiginti minas. N^ ille ecador bine trudetur largus lacbrymaru foras. Hic dies fumm^ ed apud me inopiç excufatio.
Pb/. Patiar fi cibo carere me iubeas mater mea.
Ele. Non ueto te amare qui dant:qua amentur gratia.
PbX ' Quid fi bic animus occupât? e mater ^qd faciä?mone.EIe.bem Meum caput contemples;fi quide ex re confultas tua.
Pbp. Etiam opilio qui pafeit mater alienas ouis:
Aliqua babet peculiarem:qui fpem foletur fuam.
Sine me amare und arg^rippum animi caufa que uolo.
Ea. Intro abi.nâ te quide edepol nibil ed impudentius. Pbx. Audientem dido mater produxidi filiam.
Leonida. Serui duo. Libanus.
p Erfidiç laudes:gratiafq; habemus merito magnas Quum nodris ficopbantiis:dolis:adutiifq}
Scapularum confidentiatuirtute ulmorum freti.
Qui aduorfum dimulos:laminas:cruce£qi:compedefq}. Neruos:catenas:carceris:numelas:pedicas:boias. Indodorefq? accrrimos:gnaroiq nodri tergi.
Qui Qpe ante in nodras fcapulas cicatrices indiderunt.
Eae nunc legiones:copiç:exercitufq forum Vi pugnando periuriis nodris euge potiti. Id uirtute huius colleg^;meaq; comitate Padumed.qui me uir fortior ad fufferendas plagas.
Le. Edepol uirtutes qui tuas nunc poffis conlaudare Sicut ego podim quç domi:duelli quç malefecidi^ N^ illa edepol pro merito nue tuo memorari inulta poffunt. Vbi fidentem fraudaueris:ubi hero infidelis fueris.
Vbi uerbis conceptis feiens libenter periuraris.
Vbi parietes pfoderis:in furto ubi fis prehenfus. Vbi f^pe caufam dixeris pendens aduerfus odo Adutos:audacis uiros ualentis iurgatores:
Li. Fateor profedo ut prodicas leonida ede uera.
Verum edepol ni etiam tua quoqimalefada iterari multa Et uero poffunt ubi feiens fideli infidus fueris.
Vbi prehenfus in furto fcies;amp; manifedo uerberatus.
-ocr page 66-Vbi penuraristubi facro manus fis admolitus.
Vbi beris damno:moleftipamp; dedecori i^pe fueris.
Vbi creditu tibi quod fit:tibi datum effe pernegaris
Vbi amic^:g amico tuo fueris magis fidelis.
Vbi f^pe ad langorem tua duritia dederis odio: Validos lidloris ulmeis adfedios lentis uirgis. Num male relata eft gratia/collegam collaudaui?
Le. Vtmega tegimaxime atgue ingenio noftro decuit.
Li. lam omitte iftaratq? boe quod rogo rnde.Le.rogita quod uis»
Li. Argenti uiginti minas babefne?Le.ariolare Edepol fenem demenetu lepidum fuiffe nobis. Vtadfimulabat fauream me efre:g ? facere: Nimis çgre rifum continui ubi bofpitem inclamauit Q^fe abfentc mibi fidem babere noluiflet: Vt memoriter me fauream uocabat atrienfem.
Li. Maned u.Le.quid eï'Li.pbileniu eft ne b^c quç intus exit? Atqt argirippus una?Le.opprime os.is eft.fubaufcultemus. Lacbr^mantem lacinia tenet lacbrymansrquid nâ elfe dicam? Tacite aufcultemus.Li.atat modo bercle in mente uenit. Nimis uellem babere perticam.Le.quoi rei/Li.qui uerberare Afinos fl forte occeperint clamare bine ex crumina.
Argirippus. Pbilenium. Libanus. Leonida.
Ar. c Vr me retentas?Pb.quia tui amans abeuntis egeo. Ar. Vale.Pb.aliqto amplius ualerc:fi bic maneres. Ar. Salue.Pb.faluere me iubes:quoi tu abiens affers morbu. Ar. Mater fupremu mibi tua dixit:domum ire iuftit.
Pb, Acerbum funus fili^ faciet fi te carendum eft.
Li. Homo bercle bic exclufus e foras.Le.ita res e.Ar.mittc qu;fo« Pb. Quo.nuc abis?qui tu bic manes.Ar.mox fiuoles manebo.
Li. Audin buc opera ut largus eft nolt;ifurna?nunc enim eft. Negociofus interdius.uidelicet folon eft Leges ut confcribat:quibus fc populus teneat.gerrae. Qui fefe parere apparent buius legibus profecÃo. Nung bone frugi fient.dies nodlefq? potent.
Le. N^ ifte bercle ab ifta non pedem difcedatcfi licelTit. Qui nunc feftinat:atqiab bac minatur fefe abire.
Li. Sermoni iam fine face tuo.buius fermonem accipiam.
Ar. Vale. Pb. quo properas?Ar.bene uale.apud borcû te uidebo» Nam equidê me iam quanta poteft a uita abiudicabo.
Pb. Cur tu obfecro immerito meo me morti dedere optas? Ar. Ego te?qua fi intelligam deficere uita:iam ipfe
-ocr page 67-Vitam ineam tibi largiar:^ de mea ad tuam addam.
L.i Cur ergo minitaris tibi te uitâ effe amifTurumi Sam quid me fadluram putas.fi iftuc quod dicis faxis Mibi certû eft efficereà me omnia tande quj tu in te faxis ⦠Ar. O melle du1ci dulcior mibi tu es.Pb.certe enî tu uita es mibi.
Complecîtere.Ar.facio lubens.Pb.utinam fie efferamur.
Le. O libane ut mifer eff bomo qui amat.Li.immo bercle uero. Qui pendet multo eft miferior.Le,fcio:qui periclum feci. Circunfiftamus alter binc:binc alter:appellemu3.
Li. Here falue.Le.fed num fumus eft b^c mulier qua amplexaret, Ar. QuidumtLi.quia oculi funt tibi lacbr/mates ego rogaui.
Ar. Patronus qui uobis fuit futurus perdidiftis.
Li. Equide bercle nullu perdidi.ideo quia nunq ullum babui.
Le. Pbileniü falue.Pb.dabunt di qu^ uelitis uobis.
Li. Nodtem tuâ ê Cuini cadum uelim fi optata fiant.
Ar. Verbû caue faxis uerbero.Li.tibi equidë:non mibi opto.
Ar, Tu tu igitur loquere quod lubet.Li.bûc bercle uerberare.
Le. Quifnâ iftuc tibi adcredat cinede calamiftratet
Tun uerberes qui pro cibo habeas te uerberarit
Ar. Vt ueftrç fortune meis procedunt libane longe.
Qui bodie ufq i ad uefperu uiuam.Li.quapropter qu^lot
^^â QS^^ ^êquot;^ ^^^â^amo:amp; b^c me amat:buic quod de nulq q.c^ e. Hinc me damantem ex ^dibus delegit buius mater.
Argenti uiginti min^ me ad mortem appulerunt.
Quas bodie adolefcens diabolus ipfe daturus dixit.
Vtbanc ne quoq mitteret nifi ad fe bunc annum totû.
Videtin uiginti min^ quid pollent:quidue poffuntt 111e qui illas perdit faluus eft.ego qui non perdo pereo.
Li. lam dedit argentutAr.nódedit.Li.bono animo es:ne formida. Le. Secede bue libane:te uolo.Li.fi quid uis .Ar.obfecro uos
Eade iftac opera fuauius eft complexos fabulari.
Li. Non eade omnia atq? omnibus bere fuauia elfe fcito: Vobis eft fuaue amantibus complexos fabulari. Ego complexu buius nibil moror:meum aut bpc afpernatâ. Proinde iftud facias ipfe quod faciamus nobis fuades. »
Ar. Ego uero S Cquideedepol lubens.interea fi uidetur Concedite iftuc.Le.uin beru deludi/Li.dignu eft fane.
Le. Vin facia ut me pbilenium prçfente boe amplexetur?
Li. Cupio bercle.Le.fequere bac.Ar.ecquid falutis locuti?
Le. Aufcultateiatq ; opera date:^ mea di^ta deuorate.
Primu omnium feruos tuos nos elfe non negamus.
-ocr page 68-Sed fi tibi uiginti minç argenti proferentur
Quo nos uocabis nominetAr.libertos.Le.non patronos^ Ar. Id potius.Le.uiginti mine bic infunt in crumina.
Has ego ft uis tibi dabo.Ar.di te feruaffmt fempcr, Cuftos berilis:decus popH:tbefarus copiarum.
Salus interioris corporis:amorifqjimperator
Hic pone:bic iÅÃ colloca cruminam in collo plane.
Le. Nolo ego te qui berus fis mibi onus idue fuftinere.
^*^â QHâ *â labore liberas te:atqiiftam imponis in me. Le. Ego baiulabortu ut decet dominii ante te ito inanis. Ar. Quid nunc?c{d coquin tradis bue crumina preffatû beru^ Le. Hanc quoi daturus banc iube petere atq? orare mecum Nam ifluc procliue eft quod iubes plane conlocare.
Pb. Da meus ocellus:mea rofa:mi anime:mea uoluptas: Leonida argentum mibi;ne nos dciunge amantis.
Le. Die igitur me tuû pafrerculum:gallinam;conturnice: Agnellum:bçdillum me tuum die eÃe uel uitelum. prebende auriculas.âcompara labella cum labellis.
Ar. Ten ofculetur uerbero^Le.^ uero indignum uifum eQ? Atqui pol bodie non feres:ni genua confricantur.
Ar. Quiduis^egeflas imperat:fricentur:da nunc quod oro.
Pb. Age mi leonida obfecro fer amanti bçro falutem.
Redimeidoc bnficio te ab boe amp;nbsp;tibi emebûcido argeto. Le. Nimis bella es atqiamabilis;ôC fi boc effet meum bodie.
Nunq remorarem quin daremrillum te orare meliuft Illic bâc mibi feruandam dedit:6C fane bella belle Cape boc fis libane.Ar.furcifer amp;C iam me delufiffi/
Le. Nunq bercle facerem:genua ni tam nequiter fricares: Agefis tu in parte nunc iam bûc delude:atqi amplexare bâc.
Li» Taceas:me (perfles.Ar.quin adbuc pbilenium adgredimur Virurn quidê pol optimumtóC non fimilem furis buius»
Li. Inambulanda eft:nunc mibi uicidim fupplicabunt. Ar. Quçfo bercle libane fis herum tuis facitis fofpitari.
Da mibi iftas uiginti minascuides meam ante mergere.
Li. Videbitur:fadtum uolo.redito buc conticinio
Nunc illam nunc tantifper iubes petere atq i orare meû.
pb. Amandone exoraricr uis te:an ofculando^
Li. Immo uero utrunqi.Pb.ego obfecro à Ctu utrûqinodrû ferua. At» o libane mibi patrone mibi trade idue.Li.magis decorund Libertum potius q patronum onus in uia portare.
Pb. o libane ocellus aureus:donum deeufq? amoris
-ocr page 69-Amabo faciam quod uoles.da iffuc argentum nobis.
Li. Die igitur mibi te anaticula:columbam;uel catellum Hirundinem.monedulatputillum pafTerculum. Fac proferpente befiià me duplice ut babeam linguam. Circundatotq ? me bracbiis:meum collum circupledle.
Ar. Ten complectatur carnifexTi.q uero indignus uideor. Ne iftuc ne quicq dixeris tam indignu dibtuin in me. Vebes pol bodie me liquide boc argentum ferre fperes.
Ar. Ten ego uebamTi.tun boc feras argentum aliter a me.
Ar. Peri bercle.fi ueru quide eft decoru berum uebere feruom Infcende.Li.fic idue folentluperbi fubdomari.
Afla igitur ut confuetus es puer olim.fein ut dicam^
Hem fic:abi:laudo.nec te equo magis eequus ullus fapiens.
Ar. Infeende abtutu-Li.ego fecerotbem quid iftuc e^ut tu uide is Demam bercle iam de ordeo tollutim ni badizas.
Ar. Amabo libane iam fateft.Li.nunq bercle bodie exorabis Nam iam calcari quadrupedo agitabo aduorfum eliuom. Poftea ad piftores dabo'utibi cruciere currens.
Afta utdefcendam nunc iam in procliui quaq nequa es.
Pb. Quid nue qm ambo ut e libitum nos delufiftis.
Datis ne argentum^Li.li quide mibi ftatuam amp;nbsp;ara ftatuisï Atqiut deo mibi bicimolas boue:n5 ego tibi falus fum.
Le. Etiâ tu bere iftunc amoues abf tezatq? ipfe me.aggredere: Atq^ illa fibi quç bic iulTerat mibi ftatuis fupplicafqi.
Ar. Que te autem deum nomine^Le.fortunâ atq? obfequentem.
Ar. lam iftoc es melior.Li.an qd e olim bomini falute' melius^ Ar. Licet laude fortunam tarnen ut ne falutem culpem.
Pb. Bcaftor amb^ funt bon^.Ar.fciam ubi boni quid dederint.
Le. Opta id quod ut cotingat tibi uis.Ar.qd fi optaro^Le.eueniet.
Ar. Opto annu bunc perpetuu mibi buius operas.Le.impetrafti. Ar. Ain uero^Lc.certe inquâ.Li.ad me adi uiciffim atq i experire.
Exopta id quod uis maxime tibi euenire fiet,
Ar. Quid ego aliud exoptem amplius nifi illud cuiusiopiaft Viginti argenti comodas minas buius quidem matrix
Lv Dabuntur:animo lis bono.facile exoptata obtigcnt.
Ar. Vtcofuere bomines falus fruftratur amp;nbsp;fortuna. Le. Ego caput bui argento fui bodie reperiundo.
Li. Ego pes fui.Ar. quin nec caput:nec pes fermonis apparet. Ne quid dicatis:nec me cur ludatis feire poftum.
Li. Satis iam delufum cenfco:nunc rem ut eft eloquamur. Animum argyrippe aduortefis:pater nos ferre boc iuffit
-ocr page 70-Argentum ad te.Ar.ut tempore:opportuneqi attulifiis.
Lû xHic inerunt uiginti min^ bon^ mala opera part^.
Has tibi nos paólis legibus dare iuflit.Ar.quid id equ^fo^
Li. No5tebuius ÃCcoenä libi ut dares.Ar.iube aduenire qu^Co. Meritiflimo eius qu^ uolet faciemusrqui bofce amores Noftros difcipulos compulit.Le.bçc faciet facile ut patiar, Ar. Leonida curre obfecro:patre bue orato ut ueniat.
Li. landudum ert intus.bac quidem non uenit angiporto.
Iliac per ortum circuit clam ne quis fe uiderit Hue ire familiarium.ne uxor refcifcat metuit.
Deargento fi mater tua fciat ut fit fa5tum.Ar.beia. Benedicite:ite intro cito.ualete.Le.amp;uos amate.
Diabolus. Adolelcens. Parafitus.
Di. a Gedum ilfu olende que cofcripfilti f/ngrapbum: Inter me 0C amicam amp;nbsp;lenam.leges perlege
Nam tu poeta es prorfus ad eam rem unicus.
Par. Horrefcet faxo lena leges quum audiet.
Dia. Age qu^fo mi bercle trällege.Pa.audiniâDi.audio.
Pa. Diabolus niclauci filius claretae
Len^ dedit dono argenti uiginti minas.
Pbilenium ut fecum effet nodlcs 66 die s
Hunc annum totum.Di.neq icum quiq alio quidem, pa. Addone?Di.adde ut fcribas uide.plane:amp; probe, pa. Alienum bominê intromittat neminem.
Quod illa aut amicti:aut patronum neminem.
Aut quod illa amica amatorem prodicet.
Fores occluQ omnibus fint nifi tibi
In foribus feribat occupatum effe fe.
patre banc amplexari tuu.Di.bic faciet facile ut patiar.
Pa. Aut quod illa dicat peregre allatam epiftolam Ne epiflola quidem ulla fit in ^dibus.
Ne cerata adeo tabula:amp; fi qua inutilis Pictura fit:eam uendat:ni quadriduo Abalienarit:quod ex te argentum acceperit Tuus arbitratus fit:comburas fi uelis.
Neulla fit cera ubi facere poffit litteras.
Vocet conuiuam neminem:illam tu uoces
Ad forum:ne quem oculos adiiciat fuos.
Si quem alium afpexit:c;ca continuo fiet.
Tecum una poQea ^que pocula potitet. Adflet:accipiat:tibi propinet:tu bibas;
-ocr page 71-N^ ilU mïnusraut plus.g tu Gpiat.Di.fatis placet.
^^â Sufpiciones omnesab fe fegreget Neqj ill^c ulli pede pedem homini premat. Confurgat:neq; in letftuminfcendat proximum. Neg^ quum defcendat inde det cuiep manum. Spectandum ne cui anulum det:neque roget. Talos ne cuig homini admoueat nifi tibi.
Quum iaceat te ne dicat nomen nominet. Deamfibi inuocet qua libebit propiciam. Deum nullum.fi magis religiofa fuerit. Tibi dicat.tu pro illa ores ut fit propicius. ^''^eqiilla ulli homini nutet:niCtet:annuat: Poft id fi lucerna extinda fit:ne quid fui Membri fui c5moueat quieg in tenebris.Di.optumu efl.
Ita fcilicet faduram.uerum in cubiculo De me ifluc:equide illam moueri geflio Nolo habere ilia caufam:^ uotitam dicere.
*â ^â Scio captiones metuis.Di uerû.Pa.crgo utiubcs
- Tollam.Di.quid ni/Pa.audi reliqua.Di.loquere.audio.
* -^â Neq j ullum uerbum faciat perplexibile: Neq? ulla lingua fciat loqui nifi attica. Forte fi tuffire occepfit:nec fic tuffiat Vtcuig linguam in tuffiendo proferat. Quod illa autem fimulet quafi grauedo profluat: Hoc ne fic faciat:tu labellum abflergeas Potrus:g cuig faliuum faciat palam. Nec mater lena ad uinum accedat interim. ______Nee ulli uerbo malo dicat.fi dixerit_____________________
H^c mulda ei eflo.uino uiginti dies Vt careat.Di pulchre fcriptis fcitu f/ngraphum. Turn fi coronas:ferta:unguenta lufferit 'Ancillam ferre ueneri:aut cupidini. Tuus feruus feruet ueneri ne eas det an uiro Si forte pure uelle habere dixerit Tot nodes reddat fpurcas quot puras habuerit. H^cfunt non nugç:non enim mortualia. û Placent profedo leges.fequere intro.Pa.fequor.
Diabolus. Parafitus.
^* f Eguere hac:ego h;c patiarfaut taceâ/emori Me malim:g b^c non eius uxori indicem.
Ain tu apud amicam^nunus adolefcentuli
-ocr page 72-Fungare:uxori cxcufcs te SCdicas fenem.
Pr^npias fcortum amantiùtq; argentum obitias Len^«ruppines damdomi uxorem tuam;* Suppendas potius me:g tacita tu b^c auferas, lam quidêbercle ad illam bine ibo:q tu propediem. Nifi quide iUa ante occupaffit.te effliges fcio Luxuri^ fumptus fuppeditare ut poffies.
Pa. Ego fic faciundum cenfeo.me boneflius ert Q^ te palam banc rem facere:ne illa exidimet Amoris caufa percitum id feciffe te:
Magis g fua caufa.Di.at pol quin dixidi redlius.
Tu ergo fac ut illi turbasdites confcias.
Cum fuo fibi gnato una ad amicam de die Potitarenilam expilare iam emone.
Pa. Efto.iflud curabo.Di.at ego te opperiar domi.
Arg/r. Adolefcens. Senex. Demenetus.
Ar. a Gedum cubamus fis pater.Se.utiufleris Mi gnatenâta fiet.Ar.pueri menfam apponite.
Se. Nungdnam tibi moleftum ed mi gnate fi b^c mecum'accubat^ At« Pietas pater oculis dolorem probibet.quag ego iflanc amo
Poffum equidêïducere animu ne çgre patiar:cp tecum accubat. Se. Decet uerecundû effe adulefcente argyrippe.Ar.edepol pater
Merito tuo facere poffum.Se.age ergo à agitemus cóuiuiü. Vino ut fermone fuaui:nolo ego metui:amari mauolo Mi gnate mi abs te.Ar.ppl ego utrung ^ facfo:ut ^quu eff filiu.
Se. Credä illuc fi elfe te bilare uideo.Ar.an tu elfe me trille putas? Se. Pute ego?quem uideâ çque elfe moeflû ut quafi dies fi dicÃa fi t. At. Ne dixeris ifluc.Se.ne fic fueris illico ego non dixero.
At. Hem afpeôlarrideo.Se.utinâ male g mibi uolût fic rideat.
At. Scio equidê qobrem me pater ttiflem credas nunc tibi:
Quia ifl^c eit tecumratg ego quidê bercle ut ueru tibi dica pater Ea res me male babet:ac non eo quin tibi non cupia qu^ uelis. Verü 1115 amo:aliam tecü elfe equidem facile poffum perpeti.
Se. At ego bâc uolo.Ar.g fût qu^ exoptas:^ quç ego exopte uolo. Se. Vnû bunc diem perpeterezqna tibi potellatem dedi.
Cu bac annum ut elfes atg amanti argenti feci copiam.
At. Hem iftoc me facÃo tibi deuixifli.Se.gn te ergo bilare das mibi? Artbemone mulier. Parafitus. Demenetus.Arg/tip^ pus .Pbilenium meretrix.
Ar. a In tu meum uirum bic potare obfecro cum filio? Et ad amicain detulilfe argenti uiginti minas?
-ocr page 73-Meoq ? filio feiente id facere flagitium patrem^ Neq? diuini:ncqt inibi bumani poftbac quieq? accreduas. Arteinona:G buius rei me effe mendacem inueneris.
Art. At fcelefta ego prêter alios med uirum frugi rata. Siccum:frugi:cotinentem:amantem uxoris maxime.
Pa. At nue debîc fcito illu ante omnes minimi mortales precii Madidu:nibili:incontinentem:atq? oforem uxoris fu^. Pol ni uera illa effent nunq faceret ea qu; nunc tacit.
Ego q ibercle illu ante bac boinine Temper fum frugi ratus Veru boc faceto fefe offendit.qui quidem cum filio. Potet una:atqiuna amica ducket decrepitus fenex.
Art. Hoc ecaflor eft quod ille it ad coenam quottidie Ait fefe ire ad arcbidemum.cbereamxbereftratum. Cliniam: cremem:cratinu;cliniam:demoftbenem: Is apud fcortu corruptel^:0C liberis luftris ftudet.
Pa. Quin tu illum tubes ancillas rapere fublimem domiat
Art, Tace modo.n^ illum ecaftor iniferu babebo.Pb.ego iftuc feio
Ita fore illi:du quide eu illo nupta eris.Ar.ego cenfeo Eum etia bomine in fenatu dare opera aut clientibus» Ibi labore delaffatum noctem totam ftertere.
Ille opere foris faciendo laffus nocftu aduenit.
Fundum alienum arat:incultum familiarem deferit.quot; Is etia corruptus porro fuum corrumpit filium.
Pa. Sequere bac me mo:i5 faxo iplu bomine manifefto opprimas. Ar. Nibil ecaftor e quod facere maueli.Pa.mane dû.Ar. quid e?
Pa. PolTis fi forte accubante tuum uirum confpexeris:
Cum corona amplexu amicam:fi uideas cognofcere?
Ar. Poffum ecaftor.Pa.bem tibi bomine.Ar.perii.Pa.paulifp mane. Aucupemus ex infidiis clanculum qua rem gerant.
Ar. Quid modi pater amplexandi facies.De.fateor gnate mi.
Ar. Quid fatere.De.me ex amore buius corruptum oppido.
Pa. Audin quid aitfAr.audio.De.egon ut no domo uxori me^. Surripiâ in delitiis pallam:quä babet:atqi ad te deferam^ Non edepol conduct poffum uita uxoris annua.
Pa. Cenfen tu illum bodie primû ire adfuetum in ganeum^
Ar. Ille ecaftor fuppillabat me:quod ancillas meas.
Sufpicabar; a tqi infontis miferas cruciabam.Ar.pater lube dare uinumiiandudu fadlu eft quum primû bibi.
De. Da puere ab fummo.Ar.age tu iteribi ab tfimo da fuauiû.
Ar. Perii mifera:ut ofculatur carnufexxapuli decus.
De. Edepol animam fuauiorem aliqto q uxoris me^.
-ocr page 74-Pb. Dic amibo:an fetet anima uxoris tuae^
De. Nautea malim fi neceffum eft:g illam ofcularfer. Art. Non queo ciurare.Pa.fi non didicifti fulonicam
Non mirandum eft.in oculos inuadi optimum eft.
Ar. Ego pol uiuam:ÃCtu bis b^c bodie cum tuo magno malo. Inuocafti.Pa.^quis currit pollinctorem accerfere?
Arg. Mater falue.Ar.fic falutasiPa.mortuus eft demenetus. Tempus fubducere binc me pulcbre.boc glifcit proeliu. Ibo ad diabolum.mandata dicam facta ut uoluerit. Atq; interea ut decumbamus fuadebo:bi dum litigant. Poftdemu buc eras adducam ad lenam:ut uiginti minas Ei det.in parte bac amanti:ut liceat ei potirier. Argyrippus exorari fpero poteritiut finat.
Sefe alternas cum illo noctes banc frui:nä ni impetro Regem pdiduex amore tantum eft bomini incendium.
Ar. Quid tibi buc receptio adte eftmeu uiruiPb.polme quide Miferum bodie enecabit.Ar.furge amatorii domum.
De. Nullus fum.Aramo es:ne nega:omniu pol nequiftimus. At etiä cubat cuculus:furgc amatord domum.
De. Ve mibi.Ar.uera ariolare:furge amatorii domum.
De. Abfcede ergo paulula iftuc.Ar.furge amatorii domum\
De. lam obfecro uxor.Ar.nunc uxore me effe meminifti tuai Modo quum dicta in me mgerebasiodium non uxor crû.
De. Totus perii. Ar.quid tande^nima fetet ne uxoris tu^^ De. Mirrbam olet.Ar.iam fubripuifti pallâiquâ fcorto dares? Arg. E caftor qui fubrepturu pallam promifit tibif
Ar. No tacesiâArg.ego difuadeba mater.Art.bellum filium. Iftofcine patre ^quum mores eft liberis largirier? Nibil ne te pudeti'De.polfi aliud nifi fititui me uxor pudet.
Ar. Cano capite te cuculum uxor ex luftris rapit.
De. Non licet manereicoena coquituridum coene modo?
Ar. E caftor coenabisibodie ut dignum eft magnu malum. De. Male cubandum eftiiudicatum me uxor adducit domu. Arg. Dicebam pater tibi ne matri confuleres male.
Pby. De palla memento amabo.De.iuben bac binc abfcederc? Art. Immo intus potiusifequere me bac mi anime.
Arg. I domum.Pb.da fauiumetiä prius q abis.De.i in cruce. Grex.bic fenex fi quid clam uxore fuo animo fecit uoluptatis Neqinouummeq mirum fecitinec fecus q alii folent. Nec quifq eft tâ ingenio duroinec tam firmo pectore. Quin ubi quicq occafionis fit.fibi faciat bene.
-ocr page 75-Nunc fi uoltis deprecari huic leni ne uapulet Kenaur impetrari poffe.fi plaufum fic clarum datis.
Plauti.AuluIaria.
Argumentum.
Enex auarus uix fibi credens eudio: Domi (uç defoffam multis cum opibus Aulaminuemt.rurluq; penitus conditam Exanguis.amens.feruat:eius filiam
Liconides uitiarat.interea fenex ^egadorus a forore fuafus ducere.
Vxorem auari gnatam depofcit fibi.
Durus fenex uix promittit:atq? aul^ timens Domo fublatam uariis abftrudit locis. Ãnfidias feruos facit buius liconidis Qui uirginem uitiarat:atque obfecrat Auunculum megadorum fibimet cedere Vxorem amanti:per dolum mox euclio Quum perdidiflet aulam infperato inuenit, Laetufque natam collocat liconidi.
Argumentum.
^ Vlam repertam auri plenam euclio
Vi fumma feruat mireris adledus modis.
Liconides illius uitiat filiam.
Volt banc megadorus indotatam ducere. Lubenfqiut faciat:dat coquos cum obfonio Auro formidat euclio:ab(lrudit foris.
R.e omni infpeda comprelforis feruulus Id furpitnUic eudionirem refert.
Ab eo donatur auro uxore 5 lt;nbsp;filio.
Lar Familiaris. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Prologus.
* 1E quis miretur qui fim paucis eloquar. Ego lar fum familiaris:ex bac familia
Vnde amp;nbsp;euntem me afpexidis.banc domum. Iam multos annos elf quum pofCideo:6 lt;nbsp;colo. Patri:auoq iiam buius qui nunc bic babet. Sed mibi auus buius obfecrans concredidit. Tbefaurum auri clam omnis in medio foco Defodit uenerans me:ut id feruarem fibi. Is quando moritur ita auido ingenio fuit.
-ocr page 76-Nung indicare id filio noluit fuo.
Inopemq ?optauit potius eum relinquere Q^ eum tbefaurum commonftraret filio. Agri reliquit ei non magnum modum. Quo cum labore magno:Ã^ mifere uiueret. Vbi is obiit mortem;qui mihi id aurum credidit: Coepi obferuare ecquid maiorem filius Mibi bonorem baberet.q eius babuilTet.
Atq iille uero minus minufque impendio Curare:minufqi me impariire honoribus Ite a me contra fadlu eft.nam ite obiit diem Is ex fe bunc reliquit qui bic nunc babitat filium Pariter moratum:ut pater auufqabuius fuit. Huic filia una efi.ea mibi quottidie
Aut tbure:aut uino:aut aliquod femper fupplicat.gt; Dat mibi coronas:eius bonoris gratia Feci tbefaurum ut bic reperireteuclio.
Quo earn facilius nuptum fi uellet daret:
Namcopreffit eam de fummo adolefceds loco.
Is fcit adulefcens qu; fit:quam comprefferit.
Illa illum nefcit:neque comprelTam autem pater Eam ego bodie faciamtut bic fenex de proximo. Sibi uxorem pofcat:id ea faciam gratia Quo ille eam facilius ducat:qui coinprefTerat, Et bic qui pofcet eam fibi uxorem fenex.
Is adulefcentis illius efi auunculus.
Qui illam fluprauit noiitu cereris uigiliis.
Sed bic fenex iam clamat intus ut folet.
Anum foras extrudit ne fit confcia.
Credo aurum infpicere uolt:ne furreptum fiet.
Senex Euclio. Stapbila anus.
Eu. e ^f inquaiage exirexeundum bercle tibi bic eft foras. CircunfpecJlatrix cum oculis emifficiis.
Sta. Nam cur me miferain uerberas?Eu.ut mifera fis, Atqiut te dignam mala malain ^tatem exigas.
Sta. Namqua nunc caufaâextrufifii ex çdibus^
Eu. Tibi ego rationem reddam (limulorum fegest
Illuc regredere ab bofiio:illuc fis uide
Vt incedit:at fein quo inodo tibi res fe babet^ Si bodie bercle fufie cepero aut Qimulum in manu. Tedudineum iffum tibi ego grandibo gradum.
-ocr page 77-Sta. Vtinam me diui adaflint ad fufpendium
Potius quide:q bocpaölo apud te feruiam.
Eu. Vt fcelcQi fola fecurn murmurat
Oculos Eerde ego idos improba effodiam tibi
Ne me obferuare poffis quid reru gerarn.
Abfcede etiam nunc:etiam nunc:etiam obe:
Iftic adeflotfi bercle tu ex ifloc loco
Digitu tranfuerfum:aut unguem latu excefferis:
Aut fi refpexeris donee ego te iuffero
Continuo bercle ego te dedam difcipulam cruci.
Sceleftiorem me.bac anu certe fcio
Vidiffe nun^tnimifq? ego banc metuo male.
Ne mibi ex infidiis uerba imprudenti diut.
Neu perfentifcat aurum ubi eft abfconditum.
Quç in occipitio quoq? babet oculos peffima.
Nunc ibo ut uifam:cft ne ita aurum ut condidit Quod me follicitat plurimis miferum modish Sta. Nee nunc mecaftor quid bero ego dicam meo.
Male rei eueniffezquamue infaniam
Queo cominifeidta me miferam ad bunc modum Decies die uno {^pe extrudit çdibus.
Nefcio pol quç illune hominem intemperie tenent. Peruigilat nodles totas:tum autem interdius .Quah claudus futor domi (edet totos dies.
Neq^iam quo pacilo celem berilis fili^ Probru:propinqua partitudo cui appetit Queo c0minifci:neq 4quicq melius eft mibi Vt opinor;q ex me utunam faciam litteram. Longu laqueo collum quando obftrinxero.
Euclio fenex. Stapbila anus.
Eviâ , n nbsp;nbsp;Vnc defecato demum animo egredior domo.
Poftq perfpexi falua effe intus omnia:
Redi nunc iammtro:atc^ intus ferua.Sta.quippe nil Ego intus feruem:an ne quis çdes auferat^ Nam bic apud nos nibil eft aliud qu^fti furibus. Ita inanis funt:oppleteiatqi araneis.
Eu. Miru quin tua nunc me caufa faciat iuppitcr. Philippum regem:aut dareum triuenefica. Araneas mibi ego illas feruari uolo.
Pauper fum fateor:patior:quoddi dant fero. Abi intro:occlude ianuadam ego bic ero.
-ocr page 78-Gaue quen^ alienum in çdis intromiferis:
Sn» Quid fi quifpiam ignem quçntSu.extingui uolo.
Ne cauf^quid fit quod te quifpiam qu;ritet.
Nam fl ignis uiuet:tu extinguere extemplo.
Æ Turn aquam aufugiffe dicito fi quis petet.
Cultrum:fecurim:piQilIum;mortarium
^ Qy? utenda uafa femper uicini rogant Fures ueniffe atep abduliffe dicito. Profeólo in ^dibus meis me abfente neminem. Volo intromitti:atq; etiam boe prodico tibi Si bona fortuna ueniat ne intromiferis.
Sta. Pol ea ipfa credo ne intromittatur cauet.
Nam ad çdis nodras nufq adiitquà q prope.
Eu. Tace:atqi abi introrSta.taceo atqi abeo.Eu.OCcludefis. Fores ambobus peffulis.iam ego bic ero.
Olfcrucior animrep ab domo abeundum ed mibi. Nimis bercle inuitus abeo:fed quid agam feio.
Nam noder nodrç qui ed magider curi^, Diuidere argenti dixit nummos in uiros. Id fi relinquo:ac non peto:omnes illico Me fufpicentur credo babere aurum domi.
Nam non ed ueriffimile bominem pauperem Pauxillum parui facere quin nummum petat. Nam nunc quumc^lo fedulo omnes ne fciant Omnes uidentur fcire. amp;nbsp;me benignius Omnes falutant:q falutabant prius Adeunt:confidunt:copulantur dexteras.
Rogitant me ut ualeam:quid agamrquid reru geram*. Nune quo profectus fumibo:pod idem domum Me rurfum qtum potero tantum recipiam:
Eumonia. Mcgadorus fenex.
Eu. U Elim te arbitrari me b;c uerba frater
Meae fidei tu^qi rei boc ud boc
Caufa facere ut ^quum ed germanam fororem.
QX^^ baud falfa fumnos odiofas baberi.
Na multum loquaces merito omnes babemur.
Nec mutam profedlo repertam ullam ede Hodie dicunt mulierem ullo in foculo .
Verum boc frater unum tamen cogitato.
Tibi proximam me mibiep item ede te
Vt^quum e quod in re effe utriq; arbitremur.
Et mibi te:amp; tibi me confulere amp;C monere.
-ocr page 79-Ncq? occultum id babcritneqi per metummuffart.â Quin participem pariter ego te:^ tu me ut facias. Eo nunc ego fecreto te buc foras feduxi, Vt tuam rem ego tecu bic loquerer familiariter.
Me. Da mibi optuma foemina manu.Eu.ubi ea ed^ Quis ea ed na optuma^Me.tu.Eu.tune ais?Me.fi negas nego.
Eu. Decet te equide uera proloqui:na optuma nulla poted eligi.
Alia alia peior frater e.Me.ide ego arbitror:nec tibi Aduerfari certum cd deidac re unqforor.quid uis.
Eu. Da mibi opera amabo.Me.tu ad utere:atq? impera.fi quid uis. Eu. Id quod in re tuâoptumû elTe arbitror te id admonitu adueto. Me. Soror more tuo facis.Eu.fadta uolo.Me.quidedid fotori Eu. Quod tibi fepiternu falutare fit liberisquereadis,Me.ita di faxît. Eu. Volo te uxorem domû ducere.Me.bei occidi.Eu.quid ita^ Me. Quia mifero cerebrû excutiut tua diëta forordapides loquaris. Eu. Eia boc face quod te iubet fbror.Me.fi iubeat faciam.
Eu . In re boc tuâ ed.Me.ut quide:emoriar prius q ducam.
Qu^ eras ueniat perendie foras feratur foror., His legibus qua dare uis cedo nuptias:adorna.
^â- Q.r maximampoffum tibi dare frater dotem. Sed ed grandior natu:media ed mulieris ^tas. Earn fi iubes frater tibi me pofcerc pofcam.
Me. Num no uis me interrogate te.Eudmo fi quid uis roga.
Me. Pod mediam çtate qui media ducit uxorem domum.
Si earn fenex anum pregnantem fecerit fortuito ouid dubitas qui fit paratu nome:puero podbumus^ Nûc ego idum foror labore degam:Sódiinminuam tibi. Ego uirtute deu SC maiorum nodrorü diues fum fatis: Idas magnas tacïliones:animos:dotes.dapfiles: Clamores:imperia:cburata uebicula:pallas purpura. Nibil iTioror:quç in feruitutem redigunt uiros.
Dic'mibi qu;fo qsea ed qua uis ducere uxOreEu.eloquar, Nouidin buc fene euclione ex proximo pauperculum^
Me. Noui bomine baud malû me cador:cius cupio filiam. Virgine mibi defponderi:uerba ne facias foror. Scio quid dictura es bac ede paupererb^c pauper placet.
Eu. Di bene uertat.Me.ide ego fpero.Eu.quid me nûc uis?Me.uale. Eu. Et tu frater.Me.ego conuenia euclione fi domi ed.
Sed eccum nefeio unde fefe bomo recipit domum. Euclio. Meg.fenex.
p Refagibat mibi animus frudra me ire:quum exiba domo Itaq abibam inuitus:nam neq? quitq curialium
-ocr page 80-Vcnitrneq^magirtcr:qucm diuidcre argentum oportuit.
Nuc clomû properare propero:nä egomet fû bic:aîus domi e. Kle. Saluus atq; fortunatus eudio femper fies.
Eu. Di te ament megadore:Me.quid tu^redlen atqi ut uis uales? Eu. Non temerariü ed ubi diues blande appellat pauperem.
lam illic homo aurû me feit babere:co me falutat blandius,' IMle. Ain tu te ualcre.Eu.pol ego baud a pecunia perbcne.
Me. Pol fi eft animusçquus tibi fatis babes qui bene uitâ colas. Eu. Anus bercle H indiciû fecit de auro perfpicue.palam eft
Cui ego iam lingua pr^cida atq; oculos effodiam domi, Me. Quid tu folus tecumloquereÃu.meâ paupiem conqueror.
Virginem babeo grande:dote caftam:atq? inlocabilem.
Neqt ea queo locare cui^.Me.tace bonu babe aium euclio, Dabitur:adiuuabere a me :dic fi quid opus eft impera.
Eu. Nûc petit quum pollicetur in bac aurum ut deuoret.
Altera manu fert lapidem:panem oÃentat altera.
Nemini credo.qui large blandus eft diues pauperi, Vbi manum imeitrbenigne ibi onerat aliqua zamia. Ego iftos noui polipos qui ibi quteq^d tetigerunt tenent.
Me. Da mibi opam parumpenpaucis euclio e quod te uolo.
De comuni re appellare mea amp;nbsp;tua.Eu.bei mifero mibi.
Aurum mibi intus arpagatu eftmunc bic eam re uolt fcio Mecu adire ad padtionem.uerum interuifam domi.
Me. Quo abisEu.iâ ad te reuortar.nam eft quod uifum domu.' Me. Credo edepol ubi mentionem ego fecero de filia
Mibi ut defpondeat fefe a me derideri rebitur.
Neq? illo quil^ eft alter bodie ex paupertate parcior.
Eu. Di me feruât falua res eft:faluum eft fi quid non perit.
Nimis male timui:prius q intro redii exanimatus fui.
Redeo adte megadore fi quid me uis.Mc.babeo gratia.
Qu^fo quod te percontabor:ne id te pigeat proloqui.
Dû quide ne quid perconteris qdâ mibi non libeat proloqui. Me. Die mibi quali me arbitrare genere prognatû.Eu.bono. Me. Quid fideÃu.bona.Me.qd facis.Eu.neq? malismeqi iprobis. Me. Aetatem ineâ feis.Eu.feio effe grandem itidem ut pecunia. Me. Certe edepol equide te ciue fine omni mala etin inalitia.
Semper fum ratus amp;nbsp;nunc arbitror.Eu.aurum buic olet. Quid nuc me uis?Me.qm tu me:^ ego te qualis fis fcio. Quç res redte uortatunibiq tibiqittu^qi fili;.
Filiam tua mibi uxorem pofco:promitte boc fore. Me. Hei megadore baud decoru facinus tuis facilis facis.
Vtinopem atq tinnoxium abs tc:atqiabftuis me irrideas.
-ocr page 81-Na Je te neq: re neq? uerbis merui uti faceres quoi facis.
Me. Neq; eJepol ego te derifum ueniomeq? derideo.
Neq^ dignum arbitror.Eu.cur igitur pofcis mea gnatâ tibi?
Me. Vt propter me tibi fit melius:mibiqj^pter te amp;nbsp;tuos.
Eu. Venit boe mibi in mente megadore te effe bomine diuite. Faóliotü:me ite effe bomine pauperu pauperrimum. Nunc fi filiam locafTim meam tibian mentem uenit. Te boue effetöc me effe afellürubi tecum coniuncÃus flem. Vbi onus nequeâ portare pariter iaceam ego afinus i luto. Tu me bos baud magis refpicias:gnatus q fi nunq fiem. Et te utar iniquiore:0 Cmeus me ordo irrideat.
Neutrobi babeâ flabile flabulum:fi quid deuortii fuat. Afini me mordicus fcindat:boues incurfent cornibus Noc magnu eft picula me ab afinis ad boues tranfeedere.
Me. Q^ ad probos propîquitate.proxime te adiunxeris.
Tam optimû e:tu conditione banc accipe:aufculta mibi. Atq- earn defponde mibi.Eu.at nibil efl dotis quide.
Me. Ne duas:dum modo morata redie ueniat:dotata e fatis.
Eu. Eo dico ne me tbefaurum reperifle cenfeas.
Me, Noui:ne doceas:defponde;Eu.flat:fed pro iuppiter.
Non ego difperiifMe.qd tibi e?Eu.qd crepuit quafi Ferru mo? Mc. Hic apud me bortû confodere iuffnfed ubi bic efl bomo?
Abiit:neq ? me certiorem fecit:faflidit mei;
Quia uidet me fuâ amicitia uclle;more bominu facit: Na fiopulento fit petitum pauperioris gratiam Pauper metuit congredirper metu male rem gerit Idem quado ill^c occafio perit:pofl fero cupit.
Eu. Si bercle ego te no elinguà dâ dederorufqi ab radicibus. Impero:aucÃorq fum:ut me cuiuis caflrandu loces.
Me. Video bercle ego te me arbitrari euclio boinem idoneu Que fenedla çtate ludoffacias baud merito meo.
Eu. Neq?edepol megadorc faciomeq ficupiä copia efl.
Me. Quid?nuc etiâ mibi defpondes filiam?Eu.illis legibus.
Cum illa dote quam tibi dixi.Me.fponden ergo^Eu.fpon^co. Iftuc di bene uortât.Me.ita di faxit.Eu.iUd facito ut memineris. ConuenifTerut ne quid dotis mea ad te afferat filia
Me. Memini.Eu.at fcio quo uos padto foleatis perplexarier. PaeÃü non paeftu efl:non padlu padtû efl quod uobis lubct.
Mc. NuUa controuerfia mibi tecum erit:fed nuptias
Hodie quin faciamus num qu; câ CEu.îmo edepol optuma. Me. Ãbo igif:parabo:nûquid ine uis?Eu.iduc fiet.uale.
Me. Heus ffrobile.fequere propere me ad macellû Erenue.
-ocr page 82-gu. Ilîic bine abiit.di immortales obfeero auru quid ualet^ Credo ego iam iHû inaudnlTe mibi efTe tbefaurû domû.
Id inbiatrea affinitate banc obRmauit gratia:
Euclio fenex. Stapbila anus.
gu, u Bi tu es qu^ deblateravi iam uicinis omnibus Me me^ fili^ daturu dotem^beus Vapbila te uoco.
Ecquid audis/uafcula intus pure:propera atq i elue.
Filiam defpondi ego bodie.buic nuptu megadoro dabo.
St. Di bene uortant.ueru ecaVor nó poteV.fubitü eft nimis.
Eu. Tace atqiabixurata fac fint quum a foro redeâ domû.
Atq i occlude çdesûâ ego bic cro.St.quid ego nûc agâ?
Nûc nobis prope adeV exitium mibi atq iberili fili^ Nâ probrû atq i partitudo prope adeV ut fiat palam. Q^uod celatu eV:atq; occultatum ufqiadbuemue nó poteV. lbo intro.utbçc qu^ impauit faeïla cum ucniat fient.
Nâ ecaVor rnalû moerorem inetuo ne miVum bibam.
Strobilus feruus. Anthrax. Congrio coqui.
Stro.p nbsp;nbsp;Oft^ obfonauit berus:00 conduxit cocos
Tibicinafqibafce apud forum edixit mibi.
Vt difpartirem obfonium bic bifariam.
Con.Me quidem hercle dicam palam non diuides.
Si quo tu totû me ire uis operam dabo.
Ant.Bellum 6c pudicum uero proVibuIum populi.
Port fi quis ucllet te.baud non uelles diuum.
Con. Atqi ego ifluc anthrax aliouorfum dixeram
No iVud qcf tu infimulas.St.fed her? nuptias iTie9 bodie facietâ¢
Con.Cuius ducit filiami'St.uicini huius euclionis e proximo.
Ei adeo obfonii bine dimidiuin iuffit dari.
Cocum alterumutidemqi alteram tibicinam.
Nempe huic dimidiû ducis:dimidium domi^ St. Nempe ficut dicis.Ant.quid bic non poterat de fuo.
Senex obfonari fili^ in nuptiis?St.uab.
An. Quid negocii cfbSt.quid negocii fit rogas?
Pumex non ^que aridus:atqibic eV fenex.
An. Ain tandem ita effe ut dicis?Str.tute exiVima
Suam rem periifTeifeque eradicarier.
Quin diuum atq; bominu clamat continuo fidem
De fuo tigillo fumus fi qua exit foras
Qui quum id dormitu follem obVrinxit ob gulla An. CuriStr.ne quid anim^ amittat dormiens. An. Etiâne obturat inferiorem gutturem.
-ocr page 83-NequKl animç forte amittat dormiens^
Str. Hj Cnubi te ut tibi me çquum eft credere credo.
An. I mmo equidem credo.Str.at fem etiam quo modo^ Aquam bercle plorat quumlauat profundere.
An, Cenfen talentum magnum exorari poteffe
Ab iftoc fene ut det:qui fiamus liberi^
Str. Famem bercle utendam fi roges nunq dabit
Quin ipfi pridem tonfor ungues dempferat.
Collegit;omnia abftulit prçfegmina.
An. Edepol mortalem parce parcum praedicas.
Str. Cenfen uero adeo elTe parcum et mifere uiuere^
Pulmentum pridem ei eripuit miluus.
Homo ad prçtorem plorabundus deuenit
Infit ibi poftulare plorans eiulans
Vtfibi liceret miluum uadarier.
Sexcenta funt quç memorem fi fit ocium.
Sed Uter ueftrorum eft celerior memora mibi.
Con. Ego ut multo melior.St.cocum ego;non furem rogo.
An. Cocum ego dico.St.quid tu ais^Con.fic fum:ut uides.
Str. Cocus ille nundinalis eft:in nonum diem.
Solet ire co dfum.Con.tu trium litterarum bomo
Vituperas me.Str.etiam fur trifurcifer.
Strobilus.Antbrax, Congrio.'
t Ace nunc iam tu atq; agnum borum uter eft pinguior.
An. Licet.Str.tu cogrio eu fume atq? abiitus illucet uofeu feqmi Vos ceteri illuc ad nos.Con.bercleiniuria Difpertiuifti.pinguiorem agnum ifti babent.
Str. Atnunc tibi dabitur pinguior tibicina.
I fane cum illo pbrvgia:tu autem eleufium
Huc intro abi ad nos.Gon.o ftrobile fubdole
Huccine detrufifti me ad fenem parciffimum^
âVbi fiquid pofcamus ad rauim pofcamus prius Qua quicqidetur.Str.ftultus et fine gratia es Tibi recÃe facere quando.quid facias perit?
Con.Qui uero?Str.rogitas? iam principio in çdibus.
Turba liftuc nulla tibi erit, fiquid uti uoles..
Domo abs te afferto:ne operam perdas pofeere.
Hic apud nos magna turba ac familia eft.
Suppellex:aurum.ueftes.uafa argentea:ibi fi periit quippiam Quod te fcio facere abftinere pofte.fi nibil obuiam eft.
,Dicant coci abftulerunt comprehendite.
-ocr page 84-Vincite.uerberate.in puteum condite.
Horum nbiillicmbil eueniet quippe qui Vbi quid nibil eft: fequcre bac me.Con.fequor.
Strobilus.Euclio.Stapbyla.
Srr. b Eus Haphyla prodi atq? boftium aperi.Sta. qui nociti Str . Strobilus.Sta.quid uis^Str.bos ut accipias cocos;
Tibicinamq;:etobfonium in nuptias.
Megadorus:iuflit euclioni b^c mittere,
Sta. Cererin firobile bas farturi nuptias^
Str. Qui'Sta.quia temeti nibil allatum intelligo.'
Str. At iam afferetur ft a foro ipfus redierit.
Sta. Ligna bic apud nos nulla funt.Str. funt afferes^
Sta, Sunt pol.Str.funt igitur ligna ne quotas foris.
Sta. Quid impurate ^quulcaho Hudes
Commue caufa aut tu^ mercedis gratia
Nos noHras ^des poHulas combureret
S tr. Haud poftulo duc iftos intro.Sta.fequimini, Pytbodicus Seruus.
c nbsp;nbsp;Vrate:ego iteruifam quid faciant coqui
Quos pol ut ego bodie feruem cura maxima eH; Nifi unum boe faciam:ut in puteo coenam coquant. Inde cortam furfum fubducemus corbulis.
Si autem deorfum comedent,fi quid coxerint
Superi incoenati funt:et coenati inferi
Sic uerba bic facio:quafi negociinibil fiet.
Rapacidarum ubi tantum fiet in ^dibus.
Euclio.Congrio.
u Olui animum tandem confolare meum
Vtbene baberem fili^ nuptiis.
Venio ad macellum:rogito pifces:indicant
Caros.agninam caram:caram bubulam;
Vitulinam;cetum:porcinam: cara omnia;
Atqieo fuerunt cariora çs non erat.
Abeo iratus illinc:quoniam nibil ed qui emam.
Ita illis impuris ominibus adii manum.
Deinde egomet mecumcogitare inter uias
Occepi:fefto dic fi quid prodegeris Proferto egere liceat;nifi peperceris.
Poft banc rationem cordi uèntriep edidi,-Acceffit animus ad meam fententiam;
Quam minimo fumptu filiam ut nuptum darem.
-ocr page 85-Hunc tufcnlum cmi:ct bafcc coronas floreas.
Hçc imponentur in foco noftro lari
Vt fortunatas faciat gnatae nuptias.
' Sed quid ego apertas çdes noftras confpicor^
Et flrepitus eft intus.numnam compilor mifer/ego
Con. Aulam maiorem fi potes uicinia
Pete:b^c parua efl capere non quit.Eu.bei mihi
Perii bercle;auru rapitur:aula queritur.
Nimirum occidor:nifi ego intro buc propero currere.
Apollo qu^fo fubuenimibnatq? adiuua.
Confige fagittis fures tbefaurariof.
Cui in re tali fubuenidi antebac..
Sed ceflb prius ^ prorfus perii currere,
Antbrax.Euclio.
Eu.
Eu.
Eu.
d nbsp;nbsp;Romo defquama pifcis:tu macberio
Congrum murinam exdorfua quantum potes.
Ego bine artop tam ex proximo utendam peto Acongrione.tu iftum gallum fi fapis Glabriorem reddes mibi:^ uolfus ludius efl.
Sed quid boc clamoris oritur bine ex proximo^ Coqui bercle credo.faciunt officium fuum. Fugiam intromequid turb^ bic itidem fiat Congrio.
o Ptati ciues:populares:incolç.âccolf.aduençomnes
Date uiam qua fugere liceat:facite totç platei pateant, Nûqd ego un^ nifi bodie ad baccbas ueni i bacchanal coqnatu^ Ãta me miferu et meos difcipulos funibus male cotuderut. Totus doleo.atq? oppido pernHta me ifte babuit fenex gymnafig. Atat perii bercle ego mifer:aperit bacchanal adeft. Sequitur.feio quam rem geram.bçc ipfus magifler me docuit; Neq; ligna ego ufep gentiumpr^beri uidi pulchrius Itaq^ omnis exegit foras me;atqthos onuftos fuftibus.
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Euclio fenex.Congrio. r nbsp;nbsp;Edi:quo fugis nunc; *tene tene.Con.quid flolide clamas?
Quia ad trifuiros iam ego deferâ tuü nome.Con.quâobre?
Quia cultrum habes.Con.cocum decet.Eu.quid comminatus Mibi^Condfiuc malefactum arbirror:quia non latus fodi.
Eu. Homo nullus ed te fceledior qui uiuat bodie.
Neq; cui ego de indudru amplius male plus lubens faxim.
Con. Pol etfi taceas:palam id quidem ederes ipfa tedis ed.
Ita fudibus folum mollior magis mifer g iulluscinedus.
-ocr page 86-Sed quid tibi nos mendice homo tac^kio eÃ^quae tes?
Eu. Etiam rogitasman quia minus oâ çquum erat feci?
Con. S;ine;bei'cle cum malo magno tuo fi hoc caput fentiet»
Eu. Sed in çdibus quid tibi meif nam erat negocii
Me abfente;nifi ego iufTeram uolo fcirc.Con.tace ergo: Quia uenimus codtum ad nuptias.Eu.qùid tu malum curas Vtrum crudum an cobium edam nifi tu mihi es tutor?
Con. V olo fcire finas:an no finas nos coquere bic coenam Eu. Volo fcire item ego meç domi mea falua futura.
Con. V tinam mea mibi modo auferam quç attuli falua.
Eu. Me baud poenitct:tua ne expetam?Con.fcio.ncdocc.noui; Quid eft qua prohibeas hunc gratia nos coquere bic coenam.' Quid fecimus?quid diximus tibi fecus ^ uelles?
Eu. Etiam rogitas fcelefte horno qui angulos omnis IMlearumçdiumre tconclauium mibi per uiam facitis? Id ubi tibi erat negocium ad focum fi adeffes ,Non fiffile haberes caput:merito id tibi fablum eft Adeo ut tu meam fententiam iam nofeere poffis. Si ad ianuam huc accefleris:nifi iuflero propius Ego te faciam miferrimus mortalis uti fis.
Scis iam meam fententiam?quo abis?redi rurfum.
Con. Ita me bene amet lauerna te iam nifi redi
Mihi uafa iubes pipulo hic differam ante çdis.
Quid ego nunc agam?n^ ego cdcpol ueni hue aufpicio malo. Nummo fum conductus plus iam medio mercede opus eft.
Euclio.Congrio.
Eu. b nbsp;nbsp;Oc quidem bercle quoquo ibo mecüm erit:mecum ferarn
âNeq; iftud in tantis periculis unq comittamut Get.
Ite fane nunc iam intro omnes et coqui Si tibicina.
Etiam introduce fi uis uel gregem uenalium
Coquite:facite: feftinate:nunc iam quantumlubet.
Con. Hem perii.Eu.abi.opera hue condubla eft ueftra non oratio.
Con. Heu fenex pro uapulando bercle ego abs te mercedem petam. Cobium ego:non uapulatum dudum condublus fum.
Eu. Lege agito mecummoleftus ne fis:et coenam quoque.
Aut abi in malum cruciatum ab çdibus.Con.abi tu modo»' Euclio.
Eu. i Llic hinc abiit:di immortales facinus audax incipit.
Qui cu opulento paup homine coepit re habere:aut négocia Velutmegadorus tentât me omnibus miferum modis.' Qui fimulauit mei honoris mitterehuc caufa coquos«
-ocr page 87-Is ea caufa mifn boe qui furripefent mifero mibi. Condigne etiam meus me intus gallus gallmacius. C^i erat anui peculiaris perdidit pemHime. Vbi erat b^c defolTa occepit ibi fcalpurire ungulis. Cicucircarquid opus eft uerbis/ita mibi pectus peracuit Capio tuRem.obtrunco gallum furem manifertarium. Credo ego edepol illi mercedem gallo pollicitos coquos Si id palam fccilTetxxemi ex manu manubrium. Quid opus eft uerbis?fadla eft pugna in gallo gallinatio. Sed megadorus meus affiniszeccum incedit a foro, lam hunc non aubm pr^tenretquin confiftam et colloquar. Megadorus.Euclio.
n Arraui amicis meis confilium meum De conditione bac.euclionis filiam laudant Sapienter facium et confilio bono Nam meo quidem animo fi idem faciant ceteri. Opulentiores pauperorum filias Vt indotatas ducant uxores domum.
Et multo fiat ciuitas concordior, Et inuidia minore nos utamur:^ utimur/' Etill^ malam rem metuant:^ metuunt magis. Etnos minore fumptu fimus:ip fumus In maxima illec populi parte eft optuma' In pauciore auidis altercatio eft.
Quorum animis auidis:atqi in fatietatibus Neq^ lexmeq? tutor capere eft qui polfit modum-Neq; 1 oc qui dicat quo ill^ nubent diuites. Dotata esnftud ius pauperibus ponitur Quo iubeant nubant:dum dos ne fiat comes. Hoc fi Ita fiet mores meliores fibi Parent pro dote quos ferant:^ nunc ferunt; Ego faxim muli precio:qui fuperant equos. Sient uiliores'gallicis canteriis.
Eu. Ita me di amabunt ut ego bunc aufculto lubens. Nimis lepide fecit uerba ad parfimoniam.
Me. Nulla ergo dicat equidem dotem ad te attuli« Maiorem multo ip tibi erat pecunia. Enim milîi quidein ^quum eft. Purpuram atq iaurum dari. Anci!]as:mulos:muliones:pedi{fequas: Salutigerulos pueros:uebicula qui uebat«
-ocr page 88-Eu. V^t matronarum hic fadla pernouit probe.
Moribus pr^fedlum mulierum bunc fatilurnuclim» Me. Nune quoqiuenias plus plaufirorum in çdibus.
quot;Videas ip ruri quando ad uiHamueneris.
Eu. Sed boc etiarn pulchrumcd.
Pr^ ip ubi fumptus petunt.
S tat fullo.pbrygio.aurifex lanarius.
Caupones:pata giarii:indufiarii:flamarii:uiolarii:carinarii. Aut manulearinaut myrobrecharii.
Solearii adflantradftant molochinarii
Petunt fullonesbarcmatores petunt.
Strophiarii adflant:adftant femifonarii. lain hofee abfolutos cenfcas:cedunt:perunt:
Terceni quum flant:phylaciQ^ in atriis Textores:limbolarii:arcularii ducuntur:datur Aes.iam hofee abfolutos cenfeas
Quum incedunt infectores crocotarii
Aut aliqua mala crux femper eft qu^ petat.'' Eu. Compellarem ego illum ni metuam:ne definat Memorare mores mulierumrnunc fic finam.
Mc. Vbi nugigerulis res foluta ed omnibus Ibi ad podremum cedit miles:aes petit. Itur:putatur ratio cum argentario. Milefimpranfus addatr^s cenfet dari.â Vbi difputata ed ratio cum argentario' Etiam plus ipfus ultro debet argentario. '^ nbsp;nbsp;!
Spes prorogatur militi in alium diem.
H^c fuht atq; ali^ multj in magnis dotibus Incommoditates fumptusqi intolerabiles Nam quç indotata ed:ea ed in potedatc uiri. Dotar^ mactant etinalo fic damno uiros: Sed eccum affinem ante çdesrquid agitur euclio^ Euclio.Megadorus.
Eu. n Imium lubenter audiui fermonem tuum: Xïe. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;An audiuidifEu.ufq i a principio omnia.
Me. Tarnen e meo quidem animo
Aliquanto facias rectius.
Si nitidior fis nuptiis fili^.
Eu. Pro re nitorem SC gloriam pro copia»
Qui habent meminerint fefe unde oriundi fient.
Neqipol megadore mibi:neq? cuiq ipauperi
-ocr page 89-Opinione melius res flrucJta ert Horni.
NÃe. Immocibet dii faciant ut fict:
Plus plufqjfofpitent quod nunc habes
Eu. Illud mihi uerbum non placet quod nunc babes.
Tam 1 ic fcitme habere q egometranus fecit palam.
Me. Quid tute (olus e fenatu feuocas/
Eu. Pol ego te ut accufem merito meditabar.Me.quid ed^
^^â Qh*^^ ^^ *^^ rogas?qui mihi omnis angulos
Furumimpleuidi in çdibus mifero mihi
Qui mihi mtromifidi in ^dibus quingentos coquos
Cum fenis manibus genere geryonaceo.
Quos fi argus feruet:qui oculeus totus iuit.
Quem quondam ioni iuno cudodem addidit.â
/ Is nun^ feructpr^terea tibicinam
Qu^ mihi interbibere fola.fi uino fcateat.
Connthienfem fontem pyrenea poted.
Tuin obfonium autem.Me.poluel leoni fated'
Etiam agnum mifi.Eu.quo quidem agno fat fcio
Magis cariofam nufip ullam ede bediam
Eu. 'Volo ex te ego fcire qui fit agnus curio
Me. Qpi offa atqipellis totus ed.ita cura macet.
Quin exta infpicere in fole etiam uiuo licet.
Ita is pellucet quafi laterna punica.
Me. Ccdundum illum ego conduxi,Eu.tum tu idem optumus cR Loces ederendum.nam iam credo mortuus ed.
Me. Potare ego tecum hodie euclio uolo.
Eu. Non potem ego quidem herde.Me.At ego iuffero
Cadum unum uini ueteris a me aHcrricr.
Eu. Nolo hercle:nam mihi bibere decretum aquam ed.
Me. Ego te hodie reddain madidum fi uiuo probe.
Tibi an decretum ed bibere aquainfEu.fcio quamrein agat
Vt me deponat:uino eam affectat uiam.
Pod hoc quod habeo ut comutet coloniam.
Ego id cauebo;nam alicubi abdrudim foris.
Ego faxo et operam et uinum perdiderit fimul.
Me. Ego nifi quid me uis eo lauatum ut facruficem.
Eu. Edepol nç tu aula multofinimicos habes.
Atqiiduc aurum quod tibi concreditum ed.
Nunc hoc inibi fidium edoptumum:ut te auferam
Aula in fidei phanumtibi abdrudam probe:
Fides nouidi me:et ego te:caue fis tibi
-ocr page 90-Ne tu in me mutaHis nomen:fi hoc concreduo.
Ibo ad te fretus tua fides fiducia..
Strobilus.
Str. b nbsp;nbsp;Ooe eft ferui facinus frugi facere quod ego peraequor
Ne morç molefti^q^ imperium benle babeat fibi.
Nam qui bero ex fententia feruire feruus poftulat.
In herum maturadn fc fera condecet capeffere.
Sin dormitet ita dormitet feruum fefe ut cogitet.
Nam qui amanti bero feruitutcm feruurquafi ego feruio Si herum uidet fuperare amorem:boc ferui effe officium reor.* Retinere ad falutemnon eum quo incumbat:eo impellere.
Quafi pueri qui nare difcunt fcirpea inducitur ratis Q ui laborent minus:facilius ut nent:ÃCmoueant manns. Eodem modo feruum ratem effe amanti bero ^quum cenfeo. Vt tolleret ne peffum eat tang?
Imperium herile edifcat:ut quod non os uelit oculi fiant. Quod iubeat citis quadrigis citius properet perfequi. Qui ea curabit:abftinebitpenfeo ne , bubula.
Nec fua opera reddet unip in fplendorem compedes.
Nunc herus meus amat filiam huius euclionis pauperis; Eam hero nunc renunciatum eft nuptum huic megadoro dari. Is fpeculatum huc mifit me:ut qu^ fiereht:fier6 i particeps. Nune fine omni fufpicione in ara bic affidam facra.
Hinc ego hue amp;nbsp;illuc potero quid agant arbitrariër.
Euclio Cenex.Stropbilus feruus.
t nbsp;nbsp;nbsp;V modo cauc quicg? indicaffs aurum meum effe iftic fides.
Non metuo ne quif^ inueniat ita ^be in latebris fitu eft.
Edepol ne illic pulchram prodam agat fiquis illam inuenerit Aulam onuftam auri:uerum id te qugfo ut prohibeffis fides. Nunc Iauabo:ut rem diuinâ facia ne affinem morer« Quin ubi accerfatme:meam extemplo filiam ducat domum. Vide fides etiam atqietiâ nunc falua ut aulam abs te auferä. â Tuç fidei concredidi aurum:in tuo luco et fano modo eft fitu.
Str, Oiimortales quod ego huncloimnem facinus audio loqui. Se aula onuftam auri abftruGffe bic intus in fano fidei. Caue tu illi fidelis;qu^fo potius fueris ^ mihi.
Atq; hic pater eft ut ego opinor huius herus quam amat.' Ibo hinc introtperferutabor fanum fi inueniam ufpiam; Aurum.duin hic eft occupatus:fed fi reperero o fides Mulfi congialem plenam faciam tibi fideliam.
Id adeo tibi faciam:uerum ego mihi bibam.ubi id fecero.
-ocr page 91-Eudio., n On temere eft quod coruos eâtant inibi nue ableua manu.
Semel radebat pedibus terram:et uoce crocitabat fua. Continuo meum cor c^pit artem tacere ludicram Atqiin pedtus emicare:fed ego cello curreret Euclio.Stropbilus.
Eu. f Oras lumbrice qui fub terra crepftfti modo Qui modo nufqi compatebas:nunc quu compares peris.
Ego edepol te prçftigiator miferis iam accipiam modis., Str. Quç te mala crux agitatl*quid tibi mecu eft cómercii fenex^ Quid me aftlidtasiquid me raptasquot;qua me caufa uerberas?
Eu. Verberabiliflime etiâ rogitas non furzfed trifur?
Str. Quid tibi fubripui;Eu.redde buclis.Str.qd uis reddâ?Eu.rogitas? Str. Nibil equidem tibi abftuli.Eu.at illud quod tibi abftuleras cedo. Str, Ecquid ais?Eu.quid agam?auferre non potes.Str, quid uis tibi? Eu. Pone boc fcis.aufer cauillammon ego nunc nugas ago.
Str. Quid ego ponam quin tu eloquere qcquid eft fuo nomine?
ISIon berde equidc quic^ fupfi ncc tetigi.Eu.oftende buc manuC Str. Hem tibi oftendi.eccas.Eu.uidco.age oftendc etiam tertia Str. L^ru^ bunc atq? intemperi^zinfaniçqt agitant fenem.
Facis ne iniutiam inibi an non?Eu.fateor quia no perdo maxima. Atqi id quoqt iam fietmli fatere.Str.quid fatear tibi?lt;
Eu. Quid abftulifti binc?Str.di me perdant ft ego tui quic^ abftuli. Ni ue adeo abftulilTe ueHem.Eu.agedum excute dû pallium .
Str. Tuo arbitratu.Eu.ne inter tunicas babeas.Str.tenta qua lubet.
Eu. Vab fceleftus q benigne:ut nc abftulilTe intellegi.
Noui.ftcopb3tias.agc rurfum oftende buc Dextrâ.Str.bein.Eu.nnnc Icuâ oftede.Str.quin eqde abas 4gt;fero.
Eu. lain fcrutari mitto.fedde bue.Str.qmd rcddain?Eu.ab nugas agis. Certe babes.Str.babeo ego.qd babeo?Eu.nó dico audire expetis. Id meum quicquid babes redde.Str.îfanis:perfcrutatus ef Tuo arbitra tu:neqt tui me quiccp inucnifti penes.
Eu. Mane:mane:quis illic eft?qs bic itus alter erat tecufunul? Peril berdeulle nucintus turbatzbuc ft amitto:bic abierit; Poftrcmo iS bunc perfcru taui.bic nibili babetzabi quo lubet. luppiter te diqi perdant.Str.baud male agit gratias.
Eu. Ibo bine introzatq illi focieno tuo ià mterftringä gula. Fugin bine ab oculis?abin bic an no?Str.abeo.Eu.caue ft te Uideâ.
Stropbilus.
m Ortuû ego me mauelim leto malo Qr non ego illi dem bodie inftdias feni.
-ocr page 92-Nam bic iam non audebit aurum äbflrndere.j Credo referôi iam fecum:amp; mutabit locum. Atat fons crepuit:fenex eccum auru cffert foras Tantifper bic ego ad ianuam conceflero.
Eudio.Stropbilus.
f Idei cenfebam maximam multo fidem' Efferea fubleuit os mibi penuffume.
Ni fubueniffet coruus perifTem mifer.
Nimis beide ego illum coruum ad me ueniatuelim Qui indicium fecit:ut ego illi aliquid boni Dicam.nam quo dedit tà diudp perdium:
Nunc boe ubi abftrudamxogito folumlocum* Syluani lucus extra murum eft aulus' Crebro falicÃo oppletustibi fumam locum/' Certum eft fyluano potius eredam q fidei.
Fuge:fugc:dii me faluom et feruatum uolunt.
gtr. Jam ego illuc percurram:atq 5infeendâ aliqua in arbore. Indeq; obferuabo aurum ubi abftrudat fenex.
Quâÿ bic manere me berus fefe iufferat Certum eft malam re potius quçram cum lucro, Eudio.Liconides adolefcens.
Li. d 1x1 tibimater:iuxta rem mecum tencs Super euclionis Hlià .nunc te obfecro Fac mentionemcum auonculo mater mea* Refecroqimater quod dudum obfecraueram, Eu. Scis tute fadia uelle çque tuuelis:
Etiftuc confido fratre me impetravere
Et caufa lufta eft.fiquide ita eft ut prodicas:
Te earn comprefliVe uinulentum uirginem.
Li. Ego nè ut te aduorfum mentiar mater mea^ p. Peru mea nutrix:obfecro te uterus dol00. luno lucina tuam fide.Li.bem mater mea. Tibi rem potioré uideo:clamat:parturit:
Eu. I bac intro mecum gnate mi ad fratrem meum
Vt iftuc quod meoras efficiâ tibi.îpetratu ab eo auferâ.
Li. Iam fequor te mater:fed feruurn meum
Strobilum miror ubi fit:que ego me luVerâ
Illic opperiri:num ego mecum cogito.
Sed mibi dat operam:me illi irafci iniuriu eft. lbo intro:ubi de capite meo funt comitia»
-ocr page 93-d Itis diuitus qui aureos montis colunt Ego folus fupero.nam iflos reges ceteros Memorare nolo hominum mendicabula. Ego fum ille rex pbilippus.o lepidum diem. Nam ut dudu bine abii:multo illuc aducni prior Multoq iprius me collocaui in arborem.
Indeq? expedtabam aurum ubi abflrudebat fencx, Vbi ille abiitego me deorfum duco de arbore.
Exfodio aulam auri plenam.inde ex eo loco Video recipere fe fenem:ille me non uidet Nam ego modo declinaui paulum me extra uiam. Atat eccumipfum:ibo ut boc condam domum.
Euclio fenex.Liconides adolefcens, p Erii.interii.occidi:quo curram?quo nunc curram^
Tene tene: quc^quis?nefcio.nibil uideo:c^cus eo.atqt Equidem quo eam:aut ubi fim:autqui fim.
Nequeo cu animo certu Ãu eftigare.obfecro uofego mini auxilio Oro obteflor fitis:0 lt;bominem demondretis qui eam abftulerit. Qui ueftitu amp;nbsp;creta occultant fefe:atq Cedent quaCi Cintfrugi. Q uid ais tu; *tibi credere certt ieff:naeffe bonuet uoltu cognofco. Quid efl?quid ridetis?noui omnes:fcio fures efle biccoplures. Hem nemo babet boru:occidifti.dic igitur quis babet.nefcis. Heu me miferu miferu.perii male perditus:peffime ornatus eo. Tm gemiti et mali moeffitij bic dies mibi obtulit fame et paupie Perditiffimus ego fu omniû in terra.
Nam quid mibi opus eft uitarqui tantum auri Perdidi quod cuftodiui fedulo.egomet me fraudaui. Animuqi meû:gcniûqmeû:nunceo alii l^tificantquot;' Meo malo amp;nbsp;damno.pati nequeo,
Li» Quina bomo bic ante ^dis noftras eiulansxonquerié 'moeres? Atq ibic quidem euclio eft:utopinor.oppido ego iterii:palat res: Sitpepifte ia ut ego opinor filia fuâ:nec mibi incerti! eft. Quid aga?abea:an maneafan adeâ:an fugiâ:qd agâ edepol nefcio.
Euclio fenex.Liconides adolefcens.
q Vis bic loquiturfLi.ego fu.Euamo ego fum mifer Etmifere pditus.cui tanta mala:moeftitudoqi obtigit.
Li. Aîo bono es.Eu.q obfecro pacÃo ce poffuTi.ep iftuc facin? qdâ tuu Sollicitât animû id ego feci et fateor.Eu.qd ego ex te audiof
Li, Id quod ue^ eft.Eu.quid ego emerui aduldcens mali^ Q,uaobrem ut faceres meq meosep perditu ires liberos.
Li. Deus mibi impulfor fuiras me ad illa illcxit.Eu.quo modo^
-ocr page 94-Li. Fateor me peccanifTerS^ me culpa cemeritu feio.'
Id adeo te oratu aduenio:ut ammoçquo i^nofcas mibi.
Eu. Cur id aulus faccre:ut idquod non tuu ciTet tangeres?
Li. Quid uisberi^fac/tum eft lUud fieri inferium non poteft# Deos credo uoluiflc:nam ni uclicnt non ficrgC fcio.
Eu. At ego decs credo uoluiffe ut apud te mei nemo enece.
Li. Ne iftuc dixis.Eu.quid tibi ergo meam meiuito taddio eft?
Li* Qyi^ ^â^i uitio atq; amoris feci.Eu.bomo audaciffime.
Cum iftac in te oratione hue ad me adirc aufin ipudens?
Nam fl iftuc ius eft ut tu iftuc excufare poflies Luce clara deripiamus aurum matronis palâ.
Poft id fi prenfi fimus exeufemus ebrios
Nos fecifte amoris caufa.nimis uileft uinû atq iamor.
Si ebrio atq^ amanti impune facere quod lubeat licamp;.
Li. Qyi^ *^i^i '-du^o fupplicatu aduenio ob ftultitiâ meam?
Eu. Non mibi homines placent:qui quando malefecerunt purgant.
Tu illa fcibas non tua effemon attactam oportuit.
Li. Ergo quia fum tangere aufus:baud caufiftcor quin eam Ego babeam potiftimum.Eu.tun habeas me inuito meam?
Li. Haud te inuito poftuloifed meâ elfe oportere arbitror.
Quin tu earn inuenies mep meâ illam effe oportà c euclio.
Eu. Niû refers.Li.quid tibi ergo referam?Eu.quod fubripuifti mcû.
Li. lam quidem ad protore berde te rapiain;^ tibi fcribâ dicâ.
Subripio ergo tuû:unde?aut quid eft Eu.ita me amabit iuppiter.^
Vttu nefcis.Li.nifi quide tu mibi quid quotas dixeris.
Eu. Aulam auri inquä te rcpolco quam tu confeffus inibi Te abftulilfe.Li.neq edepol dixi neq;feci.Eu.negas.
Li. Pernego.imo neq; ego aumnimeq^ ift^c aula qu^fiet.
Scio:nec noui.Eu.illam ex f^luani luco qua abftuleras cedo.
I refer dimidiam tecum potius parte diuidam.
Tametfi fur mibi es:moleftus non ero furi:refer.
Li. Sanus tu non es:qui fure me uoces.ego te euclio De alia re refciuiffe cenfui:quod ad me attinamp;. Magna eft res qua ego tecum ociofe fi ociu eft cupio loqui.
Eu. Dic bona fide tu id aurum non fubripuifti?Li.bona non.gt;
Eu. Iftuc quoque bona:âatque id feies quod abftulerit.
Neque fcis qui abftulerit mibi indicabis.Li.facia.Eu.neque parte Tibi ab eo cui eft indipifces:ncque fure excipies.
Li. Ita.Eu.id fallis.Li.tu me faciatquod uolt magnus iuppiter.
Eu. S at habeo.age nunc loquere quid uis.I_i.fi me nouifti minus Genere quo fim gnatus.bic mibi eft megadorus auonculus.
-ocr page 95-Meus fuit pater antimacbus.ego uocor li/conidcs.
Mater eft eunonaia.Eu.noui genus.nuc qd uis Li.id uolo N ofcerc.filia ex te tu babes.Eu.immo ec tUâ domi.
Li. lam tu dcfpondiQi opinor meo auonculo.Eu.omne re tenes.
Li. Isme'nunc renuntiare repudiu iuifit tibi.
Lu. Repudiu rebus paratisratq; exornatis nuptiis?
Vtillu diimortales omnes:quantu e(l perdiunt.
Que propter bodie auri tantum perdidi infelix mifer.
Li. Bono animo es:et bene dice:nunc qu^ res tibi et gnat^ tuf Bene feliciterq? uortat:ita di faxint.inquiro.
Eu. Ita di faciant.Li.amp; mibi ita di faciant.audi nunc ia .â Qui bomo culpam admifit in fe.nullus eft tâ parui precii Quin pudeat:quin purget fefemunc te obteftor euclio« Vtquod ego erga te iprudens peccaui aut gnata tua Vt inibi ignofeasteamq; uxore mibi des ut leges lubeant. Ego me iniuriam fili^ feciffe fateortuç., Cereris uigiliis p'/r uinumatq iimpulfu adolefcenti^.
Eu. Hei mibi quod facinus ex te ego audio.Li.curro i uias Que ego auomfeci iam ut efles fili^ nuptiis.
'N am tua gnata peperit decumo menfe poft.numerû cape: Ea re repudium remiût auonculus caufa mea.
Intro exquire fit ne ita ut ego prodico.Ãu.perii opido Ita mibi ad maluin malf res plurimo fe adglutinant. lbo intro ut quid buius ne fitfciam.Li» iam te fequor. Hçc propemodum iam effe in uado falutis res uidetur. Hune feruum effe ubi dicammeum Hrobiluminon reperio Nifi etiâ bic opperiar tame paulifper:poftea intro buc fubfequar. Nunc interi fpaciumei dabo exquirendi.
Meu facÃû ex gnatç pediffequa nutrice an uera nouit. Stropbilus.Liconides.
d li immortales quibus et quatis me donatis gaudiis.
IQuadrilibre aulam auro onuftä babeo?quis me efr diuitior? Quis me atbenis nunc magis quif^ eflbomo cui dii fint 4gt;pitii? Certo enim ego uoce bicloqucntis modo me audire uifus fu. Hc^ ne ego afpicio meum?Li.uideo ego nue ftrobilu feruu meu? jStr. Ipfus eQ.Li.baud aliud ed.Str.cogrediar.Li.cotolla gradu.
Credo ego illum ut iuffi eampfe anu adiffe buius nutrice uirgis. Str. Quin ego illu inueniffe dico banc prjdä atq? eloquar.
Igif orabo ut manu me mittat;ibo atq? eloquar. Repperi.Li.quid repperifli^Str.no quod pueri clamitant In faba fe repperiffe.Li.iamne aute ut foies delufis?
-ocr page 96-Str» Herc mane:cloc(uar:iam aufculta.
Li. A2;c ergo loquere.Str.repperi bodie bcre diuitias nimias.-
Li. Vbinam?Str.quadrilibrê inquâ aulam auri plenam, Li» Quod ego facinus audio ex te^S tr.euclioni huic feni fubripui.
Li. Vbi id aurum^Str.in area apud me:nunc uolo me emitti manu, Li. Ego ne te emittam manu fcelerû cumulatiflime^
Str. Abi bere:fcio quam rem géras.
Lepide bercie animû tuû tentaui:iam ut eriperes apparabas. Quid faceres fi reppenfTemïLi.non potes probaffe nugas, I redde aurum-Str.reddam ego aurum Li-redde inquâ, Vt buic reddatur,Str.ab unde^
Li. Q.uod mo faflus es effe in arca.Str.foIeo berclc ego garrire nugas. Ita loquor.Li.at fein quomodo^Stf.uel berclc enica.
Nung )bine feres a me. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Imperfedla fabula.'
Captiui duo. Comoedia quarta.
c nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Aptus eft in pugna egionis filius
Alium quadrimû fugiens feruus uendidit Pater captiuos cómcrcatur aliof. Tantum ftudens ut natum récupéré..
Et mibi emit olim amiflum filium.
Is fuo cum domino uefte uerfa ac nomine
Vt amittatur fecit.ipfus plcdlitur.
Etis reduxit captum amp;nbsp;fugitiuum fimul
Indicio cuius alium agnofcitfilium.
Prologus.
U Os quos uidetis ftarc bic captiuos duos, Illi qui ftant: bi ftant ambo:non fcdent,â Hos:uos mibi tcftes me uerum loqui;
Senex qui bic babitat egio eft buius pater, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;J
Sed is quo padlo fcruiat fuo bbi patri;
Id ego bic apud uos proloquar fi opcram datis.
Seni buic fuerunt filii nati duo:
Alterum quadrimum puerum feruus fubrupuit,
Eumq ibine profugiens uendidit in aulide. Patri buiufce:iam boc tcnetis;âoptuiTium eft.
Negat bercle ille ultimustaccediro.
Si non ubi fedeas locus eft:eft ubi ambules,-
Quando biftrionemcogis mendicaricr
Ego me tua caufa ne erres non rupturus fum
-ocr page 97-Vos qui poteflis ope ucflraccnferier
Accipite reliquom.alieno uti nibil motor*
Fugitiuus ille ut dixeram ante huius patri⢠Oomo quem profugiens dominum abftulerat uendidit. Hic poli^ bunc emit dedit eum buic gnato fuo.! Peculiarem:quia quafi una çtas erat.! Hic nunc domi feruit fuo patri:nec fcit pater
Ed uero dinos:quafi pilas bomines babent.^! Rationem babetis quo modo unum amiferit»gt; Podq belligerant^toli cum aulidisi Vtfit in bello capitur alter filius.
^vledicus menarcus emit ibidem in aulide Coepit captiuos comercari bic alios.
Fi quem reperire poffetcu quo mutet fuum» ^
Summoqi genere captum equitem alium, Nibil precio parfit filio dum parceret. Reconciliare ut facilius poffet domum. Emitbofee de pr^da:ambos de qu^ftoribus Hifcc autem inter fefe confinxerunt dolum Quo padio bic feruus fuum herum hinc amittat domum» Eaqi inter fe comutant ueflem et nomina.
^Hic uocatur philocratés:hic tyndarus.
Huius illic:hic illius:hodie fert imaginem.
Et hic hodie expediet hanc docile fallaciam? Et fuumherum faciet libertatis compotem,^ Eodemq?padlo fratrem feruauit fuum. Rf^ducemqi faciet liberum in patriam ad patrem.' Ãi'nprudens.itidem 0Cfçpe iam in multis locis Plus infciens quid fecit:^ prudens boni.
Sed infeientes fua fibi fallacia
Ra compararunt Slt; confinxerunt dolum.'
Raqihi comenti de fua fententia.
Vtin feruitute hic ad fuum maneat patrem. Ita nunc ignorans fuo fibi feruit patri Homunculi quanti funt quum recogito^ H^c res agetur nobis:uobis fabula.
Sed etiam eft paucis uos quod monitos noluerim.^ Prokdlo expediet fabula huic operam dare ÃNon pertractare facta eftmeqi item ut C£ierg.
-ocr page 98-Ncq^ fpurcidici infunt uerfus UTicmoraMcs, Hic neq; periurus leno eft:ncc meretrix mala; Neq^ miles gloriofustelTe ne uereamini Quia bellum g tolis dixi cum aulidis. Foris illic extra fcenam fient proelia Nam boc pene in quomfl comico coragio Conari de fubitohtos agere tragoediam. Proin fiquis pugnam expetat lites contrahat Valentiorem naevus aduerfarium.
Si erit ego faciam ut pugnam infpeólet non bonam. Adeo ut fpec^are pofiea omnis oderit. Abeo.ualete iudicesiuftiffimi Domirbelliq? duellatores optimi,
Parafitus.
i Vuentus nomen indidit fcorto mihi.
Eo quia inuocatus foleo efTe in conuiuio. Scio abfurde didlum hoc derifores dicere. Atego dico redternam fcortum in conuiuio, Sibi amator talos quum iacit inuocat. Eft ne inuocatum an non^planiffume. Verum berde uerum nos parafiti piamus Quos nun^ quif^neq? uocat;neqiinuocat Quali mures temper edimus alienum cibum. Vbi res prolate funt quum rus homines eunt. Simul prolatj res funt noeris dentibus. Quafi quum caletur code^ in occulto latent. Suo fibi fuco uiuont.TOs fi non cadit.
Item parafiti rebus prolatis latent. In occulto miferiuidlitant fuco fuo. Dum ruri rurant homines:quos liguriant. Prolatis rebus parafiti uenatici canes Sumus:quando res redierunt moloffici. Odioficiqvôe multum incommodedici Et hic quidem bercle nifi qui colaphos perpeti Poteft parafitus:frangique aulas in caput. Vel ire extra portam trigeminam ad facculum licef. Quod mihi ne eueniat nonullum periculum eft. Nam pofiq »meus rex eftpotitus hofiium.
Ita nunc belligerant ^toli cum aulidis. Nam ^tolia l;^c eft.illic efi captus in aulide. Pbilopolemus huius egionis filius.
-ocr page 99-Senis qui bic babiut:quç çdes lamentari^ Mibi funttquas quotienfcuq; confpiciorflco. Nunc bic occepit quartum bunc filii gratia. In bonedum: et maxime alienum ingenio fuo.
Homines captiuos cómercatur:fi queat Aliquem inuenire fuum quicum mutSifilium.
Nunc adeum pergam:fed aperitur boftium Vnde faturitate f^pe ego exii febrius.
Egio fenex.Ergafilus.Parafitus.Lorarius,
* Duorte animum fcis tu iHos captiuos duos Heri quos emi de pr^da de qu^ftoribus. His indito catbenas fingularias Iftas maiores quibus funt uindli demitto.' J^inito ambulare fi foris fi intus uolent. ^ed uti adferuentur magna diligentia. Liber captiuus auis fere confimilis eft. Semel fugiendi fi data eft occafio:
Satis eft.nnnq â poft illam poftis prendere: Omnes profecto liberi libentius nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.,
Surnus:^ feruimus.Lo.non uidere ita tu quidem ̤^ nbsp;Si non eft quod dem:mcneuis dem ipfe impedes:' Si dederis:erit extemplo mibi quod dem tibi, g娉 Auis me fere conCmilem facia ut pr̤dixifti. ^' La ut dicis:nam fi faxis te in caueam dabo. Sed fatis uerborum eft.cura qṳ iuffuatq? abi.
** Qyoft quidem ego nimis q cupio utimperet. Nam ni ilium recipiat:nibil eft quo me recipiam.â' Nulla eft fpes iuuentutis:fefe omnis amant. Ille demum antiquis eft adulefcens moribus Cuius nun^ uoltum tranquillauit gratus. Condigne pater eft eius moratus moribus. ®* Ego ibo ad fratrem;ad alios captiuos meos. Vifam ne nocete bac quippiam turbauerint.
p ^de me continuo recipiam rurfum domum.
^â ^^Sâ^^ ^ft mibi bunc facere qu^ftum carcerarium Eropter fui gnati mifcriam miferum fenem. Sed fi ullo padlo ille buc conciliari poteft
à carnificinam bunc facere poftum perpeti.
^'^ loquitur^P.ego qui tuo moerore maceror Macefco:confenefco:0C tabefco mifer.
CXfa: atq jpellis ut mifer macritudine.
-ocr page 100-Neq? un^ quicip me iuuat:quod edo t^ómi Fonbus aliquantulum etiam quod guflo id beat.
Se. Ergafile falue.Er.di tc bene ament cgio.
Nefle.Se.ego ne ilium fleam-ego me non defleam Talem adulefcentemTempet fenfi filio
Meo te efle amicum:0C illum intellexi tibi.
Turn deniq ihomines noflta intelligimus bona Quum quç in poteflate babuimus:ea amifimus.
Er. Ego pofl^ gnatus tuns potitus efl boflium Expertus quanti fuerit nunc debdero.
Se. Alienus quum eius incommodum tamçgre feras Quid me patrem par facerefl cui ille efl unicus.
Er. Alienus egoâ*alienus ille?ab egio
Nun^ ifluc dixismeq? animum induxis tuum.
Tibi ille unicus efl;mibi etiam unico magis unicus.
Se. Laudo malum quum amici tuum ducis malum. Nunc habe bonum animum.Pa.beu.Se.buic illud dolet: Quia nunc remiflus efl edendi exercitus.
p. Nullumne interea naevus qui poiTet tibi Remiffum quem dixti imperare exercitum.
S« Qyl' ^ credis?fugitant omnes hanc prouinciam.
p. Quod obtigerat:pofl^ captus pbilopolemus tuus.
S. Non pol mirandum efl fugitare hanc prouinciam.
p. Multis Ãi multigeneribus opufl tibi Militibus.primo dum opus efl piflorefibus Eorum funt aliquot genera piflorenfium. Opus paniceis efl:opu8 placentinis quocp Opus turdetanis:opufl flcedulefibus. lam maritumi omnes milites opus funt tibi.
S. nbsp;Mt f^pe fumma ingenia in occulto latent.
Hic qualis imperator nunc priuatus efl. Habe modo bonum animummam illum confido domu. In his diebus me reconciliafcere.
Nam eccum hic captiuum adulefcentem alium Prognatum genere fummo amp;( .fummis diuitiis. Hoc illum me mutare confido fore.
p. Ita di deçque faxint.S.fed num quo foras Vocatus ad coenam^nufg )quod fciam. Sed quiddum id quiris - quiainihi efl natalis dies. Propterea te uocari ad coenam uolo.
p. Facete dittum.S.fed fi pauxillum potes
-ocr page 101-Contentus effe.P.ne per pauxillum modo Nam 1 Hoc me afliduo uidlu deledlo domi.
S* Agefis rogaæmptummû quis meliorem adferet Quç mibi:atq iamicis placeat conditio magis Quafi fundum uendam;meis nae addicam legibus.
p. Pro fundum uendis.S.tu quidem laaud fundum mibi ^ed fi uenturus: tempoti.P.p-nulis iam ocium eft.
§. I modo:uenare leporcmmunc itvm tenes.
p. Non meus ferupofam uicÃus comeat uiam.
g. Nunq ifloc uinces me egio:ne poflules.
Cum calceatis dentibus ueniarn tamen.
g. Afper meus uicÃus fane eft:kntis ne.b^fitas Terreftris coena ed.P.fus terreflris beflia ed.
S. Multis oleribus.P.curato ^grotos domi.
Num quid uis^S.uenias tempori.P.memorem mones.
S. lbo intro:atqiintus fubducam ratiunculam.
Quantulum argenti mibi apud trapezitam fiet Ad fratrem quo ire dixeram:mox iero.
Lorarius.Pbilocrates.Tindarus.Captiui.
L. d Iimortälesid uoluerunt uosbanc ^rumnä exequf
QeeSiid pati animo ^quoifi id facietis leuior labos erit.
Domi fuiAis credo liberi.
Nunc feruitis fi euemtrei uos morigerari mos bonuft.
Eamqiamp; berili imperio ingeniis uoflris leuem reddere.
Indigna digna habendafunt herus qu^ facit.Ca-ohoboh.
h. Eiulatione haud opus eft multa.oculis multa mira dicis In re mala animo fi bono utare adiuuat.
Ca. Atnos pudet quia cum cathenis fumus.L.atpigeatpodea Nodrum berumdi uos eximat uinculis:
Aut folutqs finatqi:quos argento emerit.
Ca. Quid a nobis inetuit^fcimus nos, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
Nodrum officium quod ed fi folutos finat.
E. At fugam fingitis:fentio quam rem agitis.
Ca. Nos fugiamusi'quo fugiamus:L.inpatriam.Ca.apage Haudnofdeceat fugitiuofunitan.L.imo edepol. Si erit occafio haud dehortor.'
Ca, Vnum exorare uoffinite nofL.quidnHid cd;Ca.ut fine hifcc Arbitrifatqiuobis nobifdetis locum loquendi.
L. Fiat, abfcedite hic.nofcocedainus huc;fed breue oratione icipeffg^ p. Hem idue certum erat.concede huc.Lo.abite:abidis. lt;nbsp;-X. Obnoxii ambo uobiffumus propter hac rc:quu quç uolumus nos
-ocr page 102-Copia cd ea facitis nos compotes.
Secede buc nunc iamfi uidetur procul Ne arbitri didla nodra arbitrari queant Neue permanô c palam b^c nodra fallacia. Nam doli non doli funt ni adu colas.
Sed malum maximum fi id palam prouenit.
Namfi herus mihi es tu:atq ego me tuu effe feruuadimulo. Tamen uifo opud:cauto ed Opustut hoc fobrie finetÿ arbitris Accurate hoc agaturrdodte ÃC diligerer.
Tanta incepta res ed:haud fomniculofe hoc Agenda ed.T.ero ut me uoles ede.P.fpero.
Nam tu nunc uides pro tuo caro capite Carum offerre meum caput uilitati,
T. Scio.P.at fcire memento quando id quod uoles habebis.
Na fere maxima pars more hunc homines habet:quod fibi uolut Dum idipetrant boni funt:fed id ubi ia penes fefe habet Ex bonis pedimi Si fraudoletiffimi
Sunt.nunc ut mihi te uolo effe autumo.
Quod tibi fuadeâtfuadeâ meo patri.
Pol ego fi te audea meum patre nominem: Nam fecundu patre tu es pater proximus.
T- Audio P.ÃC propterea f^pius te ut memineris moneo; No ego herus tibufed feruus fumuc obfecro te hoc unu Quonia nobis diimortales animu odederunt fuu. Vtqui he^ me tibi fuifle atq effe nunc coferuu uelint: Quod ante hac ^ iureiperitabâ modo:nunc te oro p prece: Per fortuna incertâ:amp; p mei te erga bonitate patris: Pcrqcoferuitiu comune:quodhodica euenit manu Ne me fecus honore honedestq ego te quu feruicbas mihi: Atq qui fueris:Slt;qui nue fismeminiffe ut memineris.
T. Scio quide me te effe nunc:0C te effe me.P.hem idue fi potes Memoriter memiffeined fpes nobis i hac adutia.
Egio fenex.Philocrates.Tindarus.
â^S* * ^â^ ^S^ reuertaritro fi ex his quç uolo exquiduero Vbi fût idi quos ante çdis iuffi huc pduci
Foras?P.edepol tibi ne quçdioni effcmus:cautû Ãtellego Ita uinclis:cudodiisq circûmoniti fumus.
Eg* Ofâ cauô4 ne decipiat :uix cauôlt; :quû etiam cauôC. Etiâ quû cauiffe ratus ed:fçpe is cautor captus ed. An uero non iuda caufa ed:utuof ferne Qdulo:
'Quos tâ gradifirnmercatus prgfenti pecunia^
-ocr page 103-Pb. Ncq ^ pol tibi nos quia nos feruasçquû Åultiti^ tiertere.
Neq5 te nobis fi abeamus binc:fi Fuat occabo.
^S' ^tuos bic;indê illic apuduos mcusfernaf filius.
Pb. Captus eft ?tig ita.Pb.nó igif nos foli ignaui fumus.
Eg. Secede buc:nâ funtqu^ ex te folo fcitari uolo
Quai; re^ te falftloquû mibi efte nolo.Pb.no ero
Quod fciam.b quod nefciui id nefeium tradi tibi.
Eg. Nunc fenex eft in tonftrina:nunc iâ cultros attinet.
Ne id quide î uolucre iniicere uoluit ueftê:ut ne îquinct.
Sed utrü ftricli ne ad tonfutû dici efte:an per pedtine.
Pb. Nefcio:ue^ ft frugi eft ufq i admutilabit ^be.
^S* Quid tu leruus ne efle an liber maudis^memoramibi.
Pb. Proximu quod Gt bonu:quodq; a malo lbgifftme
Id uolo.qq non multu fuit molefta feruitus.
Nee mibi fecus erat:^ ft effem familiaris filius.
^S' Euge pol tbale talento non emam mileftû.
Nam ad fapietii buius nimius nugator fuit
Vtfacete oratione ad feruitute cótulit.
Quo de genere natuft illic pbilocrates^Pb.polrplufio.
Quod genus illiceft unu pollens atq i bonoratuffumu.
^S* Qyidipfus bic quo honore eft illic Pb.fumo atqiab fumis uiris.
Eg. Tumigit' ^ei quum in aliis tanta gratia eft ut prodicas
Quid diuiti^dbnt ne optumçtPb.unde excoquat Quum fenex.
^§' Qy^d pater uiuit ne;Pb.uiuum quu inde abiimus liquimus. Nunc uiuat nec ne id orcum fcire oportet fcilicamp;.
Eg, Salua res eftcpbilofopbatT quoq iiam no medax modo eft.
Quod erat ei nomen.Pb.tbefauro cbr^fonico cr^fides.
Eg. Videlicamp; propter diuitias iditum id nomequaft eft, Pb. Immo edepol ^^pter auaritia ipfius atq; audacia.
Nam illi quide tbeodoromcdes fuit germano nomine,'
^§* Qy^d tu aisftcnax ne pater eft eius^'Pb.imo edepol pertinax, Quin etiam ut magis nofcas genio fuo ubi quando facrufieat Ad re diuina quibus eft opus famiis uafts utilf Ne ipfe genius furripiat:^inde aliis credat uide.
Eg, Sequere bac me igit^ieade ego ex boc quç uolo exquifiuero.
Pbilociatcs bic fecit bomine frugi ut facere oportuit.
Na ego ex boc quo genere natus fcio fis:bic faffos eft mibi.
Hjc tu eadc fi eófiteri uis tua re feceris
Quç tame fcito fcire me ex boc.T.fecit officium bic fuum.
Quum tibi eft eófeffus que uolui Qdulo:
Meam nobilitate occultare Egenus amp;nbsp;diuitias meas.
-ocr page 104-E^to nunc quango patria et libertate perdidi: Non ego irtunc me potius ^ te metuere ^quû cenfeo. Vis boflilis cum iftoc fecit meas opes ^quabiles. Memini quum dicito baud audebat facito nunc l^dat licamp;. Sed uidcn. fortuna bumana fingit artatq utlubamp;f. Me qui liber fuerä feruorn fccit:e fummo infimum. Qui imperare infueram:nunc alterius imperio obfequor. Equidem fi proinde ut ipfe fui imperator familie Habeam dominuin non uerear:nc iniufte aut grauiter mihi ipg^ Egio boe te monitum nifi forte ipfe no uis uoluerâ.
0g. Loquere audaeüer.T.tä ego fui ante liber cp gnatus tuus. Tam mibi ^ illi libertate boftilis eripuit manus. Tä ille apud nos (eruit:ip ego nunc bic apud te feruio. Eft qifeólo deus;qui quç nos gerimus auditq Ãi uidóC. Is Uti tu me bic babueris:;pinde illû illic curauerit. Bene merenti bene q)fuerit:male merenti par erit. Q^ tu filium tuum:tam pater me ineus defiderat/
0g. Memini ego iftoc:fed faterin eadem qu^ bic faflus ed mibi?
.0^ Ego patri meo effe fateor fummas diuitias domi.
Meqifummo genere gnatum:fed te obteflor cgio: Ne tuu anima auariore faxint diuiti^ me^.
Ne patri tameamp;fi unicus fum decere uideaf magis Mc faturum feruire apud te fuptu à Cucflitu tuo. Potius ip illic ubi minime boneduft medicante uiuere. Ego uirtute deû amp;nbsp;maioi^ noftru diues fu fatis.
0g. No ego omnino lucru omne effe utile bomini cxiftimo. Scio ego multos iamlucru luculetos homines reddidit. Eft etia ubi pfedlo damnum prüftet facere ^ lucru. Odi ego au^:multa multis Qpe fuafit perpera. Nunc boe animüaduorntc:ut ea quç fentio pariter fciatis. Filius meus illic apud uos feruit captus aulide: Eu fl reddis inibi prêter ea unum numu ne duis. Et te S lt;bunc amittä binc:alio pabto abire no potes.
qp. Optimutatq? ^quiffimu oras:optumusq? bominu es bomo. Sed is priuatâ feruitute feruit illic:an publica?
0g. Priuatâ medici menarcbi.T.pol bic gde buius cft dies: Tam boe quide tibi in qadiuitq imber eft quando ^luit.
0g. Fac is bomo ut redimaf.T.faciâ:fed te id oro egio.
0,g« f^ud uis dû ab re ne qd ores faciâ.T.aufculta.tu fcies. Ego me amitti donicum ille bue redierit no poftulo. Vc^ te qu^fo utfftimatum bunc mibi des que mittâ ad patre.
1
-ocr page 105-Vt is homo redimaf illic.Eg.immo aliu potius mifero Hinc ubi eruntindutiçùHuc tuû quicóueniat patre: Qui tua quç tu iufleris mandata ira ut uelis ^terat.
T. At nibil cft ignotu ad illû mittere:operâ luteris.
Hune mitte.bic omne tranfaótü reddet fi illuc uenerit: Nec quê^ fideliore:neq icui plus credat potes
Mittere ad eu:ne qui magis iit feruus ex lententia. Neqiadeo quoi fuû concredat filium hodie audacius. Ne uereare meo periclo:huius ego experiar uice.fide. Fretus ingenio eius:q gt;me efle feit erga fefe beniuolu.
Eg. Mitti equide iftuçflimatû tua fide fi uis.T.uolo. Q^citiflime poteft tam hoc cedere ad facftum uolo.
Eg. Num qu^ caufa ed.quin fi ille hue non redeatuiginti minas Mibi des 43illo^T.optume imo.Eg.foIuite iftu nunc lâ Atq i utrunqi.T.di tibi omnis omnia optata ferant.
Quum me tanto honore honeftasrquumq iex uiclis eximis. Hoc quide baud moleftuft ia qgt;collus collaria carôC.
Quod bonis benefit beneficium.gratia ea grauida eft bonis. Eg. Nunc tu ilium fi illo es miffurus dice:demofira:prgcipe;
Quç ad patre uis nunciari:uin uoce hue ad teiT«uoca. Egio.Pbilocrates.Tindarus.
Eg. q Vç res bene uortat mibi meoep filio:
Vobis qu^ uolt te nouus herus opera dare, Tuo ueteri domino:quod is uelit fideliter. Nam ego te ^Humatum huic dediuigîti minis Hic aute te ait mittere bine uelle ad patre Meum ut illic redimat filium mutatio Inter me atqiillum utnoflris fiat filiis.
Pb. Vtroqi uorfum recÃûft ingenium meum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«-
» Adte atq; ad illum 4 ) rota me uti licamp;.
Vel ego bucuel illuc uortar:quo imperabitis,' Eg* Tute tibi ea tuopte ingenio prodis plurimum Quum feruitutem ita fers ut ferri decôC. Sequerc.cn tibi homine.T.gratiam habeo tibi. Quum copiam idarn mibi 0Cpotefiatem facis. Vtego ad parentes hunc remitta nuncium. Qui me quid re^ agitem:amp; quid fieri uelim. Patri meo ordine omnem rem illuc perferat. Nunc ita conuenit inter me atq; hunc tindarc Vt te çftimatum in aulidem mittam ad pattern. Si non rediras hue ut uigîti minas
-ocr page 106-Dem ,p te.PS. redle coueniffe fentio.
Nam pater expediat aut me aut aliquenunciu.
Qui hinc ad fe ueniat.T.ego animu aduortas uolo Qu^ nunciare bmc te uoloi patria ad patre Pbiloerates.Pb.ut adbuc locoy; feci facia f^dulo: Vtpotiffimu quod in re redle conducat tuâ. Id petâ id perfequarq; corde amp;nbsp;animo:atq? uiribus.
y. pacis ita ut te facere oport6C:nunc aniinû aduortas uoîo.
Omniû primû falute dicito matri amp;nbsp;patri
Et cognatis;ô^ que aliû beneuolente uideris.
Me bic ualere et feruitute fcruire buic bomini optumo: Qui me bonediorem honore femper fecitÃi facit.
Pb. Iduc no prçcipias: facile memoria memini.T.tame.
Nam quide nifi q? eu dode babeo liberum me effe arbitror.
Dicito patri quo padio mibi cum boc conuenerit
De buius filio.Pb.qu^ memini mora mera eft monerier Vteum redimat:^ remittat buc noftrum ambo^ uicem. Menamero.Eg.at ^primum potensaftuc in re utriqueft maxime, Pb. Non tuum tu magis uidcre:q ille fuum gnatum cupit.
Eg. Meus mibi:fuus cuiqi eft carus.Pb.nû quid aliud uis patri nuciari? y. Me bic ualere:amp;: tu te'audadler dicito undare inter nos fuiffe Ingenio baud difcordabilimeq? te corneruifle culpa:
, Neqime aduorfatu tibi beneque bero geflifte morem. In tantis çrumnis tame neque me unip deferuiffe te Neq ; fadliszneque fide rebus î dubiis egenis:boc pater quâdo fciamp; Tindare ut fueris animatus erga fuum gnatu:atq ife: Nunq erit tam auarus quin te gratus emittat manu. Et mea opera fi bine redibo facia ut faciat facilius. Nam tua opera amp;nbsp;comitate:0 Cuirtute et fapietia Fecifti ut redire liceat ad paretis dcnuo.
Quum apud bunc confeffus es et genus et diuitias meas. Quo padlo emififti e uinculis tuu bey tua fapientia.
Pb. Feci ego ifta ut comemoras et te meminiffe id gratu eft mibi; Merito tibi ea euenerunt a mc:nam nue pbilocrates Si ego ite memore qu^ me erga multa fecifti bene Nox die adimat.nam fi feruus meus edes nibilo fecius Mibi obfequiofus femper fuifti.Eg.di ueftrâ fidê. bominû Ãgeniu Liberale.ut laebrymas excutiunt mibi.uideas corde Amare inter fe.quantis laudibus fuum be^ feruus Collaudauit.Pb.pol iftic me baud cetefimâ parte Laudat:quâ ipfe meritus eft ut laudetquot; laudibus.
-ocr page 107-Eg. Ergo quum opturnefecifti:nunc adeR occafio:
Benetadi cumularetur ergahunc re geras fideliter;
Pb. Magisnonfadtum pofTum uelle:^ opera experiar perfequi
It ut fciasioue fupremu teffem do egio.
Nde infidele non futurum pbilocrati.Eg.;pbus es bomo.
Pb. Nec me fecus un^ ei fadtu: ^ quicg?:^ memet milu.
T. Ifi?G didta te experiri 0C opera et facitis uolo.
Et quod minus dixi ip uolui de te animdaduortas uolo.
' Atq; bov uerboy.caufa caueto mibi iratus fuas;
Sed te quçfo cogitato.bine te mea fide mitti domu Teçlbmatruamp;C meam effe uita bic ;p te pofitâ pignori. Ne tu me ignores:quu exteplo meo e cofpedlu abfeefTerisî Quu me feruom in feruitute ;p te bic reliquerif.
Tuq; te ^ libero efle pignus deferas.
Atep des opera p me:utbuius reduce facias filiu.
Scito te minis uigin eftumatu mittler. Fac fidelis fis fideli:caue fide fluxa geras.
Nam pater feio faciès quç illû facere oportSC omnia, Serua tibi i perpétua amicum me:atqibunc luetum inueni. Hçc per dextera tuâ te dextera retinens manu: Obfecro infidelior mibi ne fuas q ego fum tibi.
Tu boc age.mibi berus nunc es:tu patronus:tu pater. Tibi comendo fpes opefqi meas.Pb.mandauidi fatis. Satin babes mandata quç funt facÃa fi refero^T.fatis.
Pb. Et tua bue ornatus reuenia ex fententia?
Nûquid alludiT-Ut qprimum poflis redeas.Pb.rcs monSC.
Eg. Seqre me uiaticum ut dem a trapezita tibik
Eade opera a protore fumas f/ngrapbum.T.que fyngrapbü?
^Sâ Qh^ bic ferat fecum ad legionem bine ire buic utliceat domu Tu intro abi-T.bene âbulato.Pb.bene uale.Eg.edepolre meâ Conflabillui quu illos emi de prçda a quçflonbus, Expediui ex feruitute filiu fi dis placet.
Ac ena dubitaui bos boles emere an no emere diu.
Scruate iftum fultis intus ferui:ne quoq pede. Efferat fine euflode.ego apparebo domi. Ad fratrem modo captiuos alios iuifo meos.
Eadem percontabor ecquis adolefcentc nouerit^ Sequere te ut amitta ei rei primum pr^uorti uolo. Parafitus.
m Ifcr bomo eft qui ipfe fibi quod edit quçrit:et id çgre ÃUenit Sed ille efl miferior:q et çgre quçrit:et nibil iuenit.
-ocr page 108-Bie mifernmus cd g quum cfTe cupit:quod edat:no habet.
Nam hcrclc huic diei fi liceat oculos effodiä libes.
Ita malignitate onerauitomnes mortales mihi.
Neq? ieiuniofiore-.neq?magis effractum fame
Vidi:ne cui minus ^cedat quicquid facere occeperit. ltaqi ueter:gutturqi refidentefuriales ferias, LicK parafiticç arti maxima mala cruce.
Ita iuuetus ia ridiculostinopesqi ab fefe fegregat. ' Nihil morant* iam lacones imi fubfelii uiros Plagipatidas:quibus funt uerba fine penu amp;nbsp;pecunia:quot; Eos requirunt qui libenter quu ederint reddant domi. Lçû obfonant quç parafito^ ante erat ^uincia.
Ipfi de foro tâ operto capite ad lenones eunt.
QT in tribu operto capite fontes codenant reos.
Neq? ridiculos ta terrunci faciGt:fefe omnes amat. Na ut dudu hinc abii accefTiad adolefcetes i foro.' Saluete iquâ.quo imus una inq ad pradiuiatq? illi tacet, (^uis ait bocùut qs ;pfitet ingi?quafi muti filent Neq me ridet.ubi coenamus inq)'âatqiiHi abnuunt Oico unu ridiculu dicftûde dicftis melioribus.
Quibus folebâ meflrualcs epulas ante adipifcier.
Nemo ndamp;.fciui extêplo re de copaólo geri.
Ne cane quide irritata uoluit quifcp innitarier.
Salte G no arriderent dentes ut reftrïgerent.
Abeo ab illis:poGq uideo me fic ludificarier.
Pergo ad alios:uenio ad aliosrdeinde ad alios:una res Omnes copacÃo rem agunt:quafi i uelabro olearii Nunc redeo inde quu me ibi uideo ludificarier.
Ite alii parafiti fruftra obabulabant i foro.
N une barbarica lege eertuft ius meu omne pfequi Qui cociliu iniere quo nos uidlu amp;nbsp;uita ;phibeât. His dic dicâ.irrogabo multâ:ut mihi coenas decé Meo arbitratu dent:quû cara ânona fit:fic egero. Nunc ibo ad portu hinc:eft illic mihi una fpes coenatica.
Si ea decollabit.redibo hue ad lene ad coenâ afperam.
Egio.lt;
q Vid e fuauiufq bene re gerere bono publico ficutego feci heri^ Quum emi hofee homines^ubi quifq uidet:eut obuiâ.
Gratulanfq eâ re:ita me mife^ reftitando: Rennedoq; laffum reddiderunt.
Vix ex gratulando mifer iam eminebam.
-ocr page 109-Tande abii ad prçtoremîibi uix requieui.
Rogo fyngvapbum.dat mihi illico de fundarorille abiit domu. Inde illico prçuortor domutpoftij )id ac^û eft:
Eo 4?tint!s ad fratre:inde abii.mei ubi fût alii captiui: Rogo.pbilocraté ex aulide ecquis omniû Nouentrbic exclamat eû fibi eÃe fodalê.
Dico eû effe apud me.bic exteplo orat;obfecratqi
Eum fibi ut liceat uidere:iufti illico bunc exoluimûc tu feqrc me. Vt quod me orauifti îpetres:eû bomine utcóuenias, Tindarus.
n Vnc illud eft quû me fuifte ip effe nemo maueli.
Nunc fpes: opes:auxiliaq;:a me fcgregât:fpnûtq? me. Hie ille eft dies:quu nulla uit^ me^ falus fperabilis ëmecû Neq; exilium exitio eft:neq? a deo fpes qu^mibi bunc afpellat. Nec mendaciif.fubdolis mibi uf^ mantellû e meis.
Nec fpeopbantiismee fucis ullu mà teHum obuiae. Neq iprecatio pfidiis meis:nec malefacitis fuga eft. Nec cofidetif ufo â bofpitium eft:nec diuerticulum dolis. Operta quç tuere aperta funt:patent prçftigiç.
Omnis res palam eftrneqide bac re negocium eft.
Quin male occidamroppetainqipefte:beri uice meSque. Perdiditqi me ariftopbontes bic qui uenit modo itro. Is me nouitris fodalis pbilocrati et cognatus eft.
Neque iä falus feruare fi uolt me poteft:nec copia eft.
Nifi fi aliqua corde maebinor aftutia. Qua maluqd macbiner?qd cominifear maximas Nugasrineptias incepiffe.bçreo.
Egio.Tindarus.Ariftopbontes.
Eg. q Vo111à nunc bomine ^iripuiffe foraffe dica ex çdibus?
T, Nue eniucro occidi:eunt ad te boftes t^ndare.
Quid loquarrâqd fabulabor?quid negabo^autqd fatebor/mibi Res omnis î icetto fita eft:qd rebus cofida meis?
V tina te di prius pderet cp perifti e patria tua Ariftopbontes:qui ex parata re iparatä re omnem facis. Occifa eft b^c res.nifi repperio atroce mibi aliqua aftutiam.
Eg. Seqre.bem tibi bominë:adi atque adloquere.
T. Quis eft bomo me bominü miferior?
Ari. Quid iftuc eft quod meos te dica fugitare oculos tindare? Proque ignoto me afpernari.quali me nûip noueris? Equidê tâ fû feruus ^ tu:ÃCfi ego domi liber fui.
Tu ufque a puero feruitutem feruiuifti î aulide.
-ocr page 110-Eg. EJepol minime miror is fi te fugitatraut oculos tuos.
Aut fi te odit qui iftum appelles tindarum pro philocrate* T. Egio Hic horno rabiofus habitus eft in aulide.
Ne tu quod ifticfabulet auris Ãmuttas tuas.
Nam iftic haftis infedlatus eft domi matre amp;nbsp;patre.
Et illic ifti qui fputat morbus interdû uenit.
Proin tu ab iftoc ;pcul recedas.Egultro iftû a me.A. ain uerbero Nie rabiofuratq; ifeótatu efte haftis meu memoraf patret
Et eu morbû mihi ede ut qui me opus fitifputarier. Egâ Neuerere multos iftçc morbus homines macerat»
Quibus infputari faluti fuit:atq? iis ;pfuit.
A. Quid tu auté etiâ huic credis^E.qd ego credâ huic^Aifanu ee me. T. Viden tu hunc q ' inimico uoltu ïtuef/cocedi optumûft»
Egio fie quod tibi ego dixi.glifcit rabiesreaue tibi.
Eg. Credidi effe îfanû exteplo ubi te appellauit tinday.
T. Qui^ buu ipfe interdû ignorât nome:neq ifeit qui fiet.
Eg. At etiam te fuû fodale efte aiebat.T-audiui.di magni
Et quide alcinousratq ioreftes amp;nbsp;licurgus poftea.
Vna opera mihi funt fodales qua ifte.A.at etiâ furcifer
Male loqui mihi audes^no ego te nouüEg.pol pbanó id quide e. Nonnouifte qui iftû appellas tinday; ^ philocrate.
Quê uides eü ignorasûÃû nominas que non uides?
A. Immo ifte eû fefe ait q uo eft efte: 0C qui uero eft negat.quot; T. Tu enim reptus philocrate qui fuperes ueriuerbio.
A. Pol ego ut re uideo tu inuetus uera uanitudine.
Quic6uincas:fed qugfo hercle agedü afpice ad me.
T» Hem.A.dic modo:te negas tindav efte/
T* Nego inquâ.A.tu te philocrate efte ais/ T. Ego inquâA-tu ne huic credis/
Eg. Tibi plus quidem g? aut inibi.
Nâ ille quide que tu memoras efte hodie hinc abiit aulide.
Ad patre huius.A.que patrem qui feruuseft.T.ÃC tu quidemâ Seruus Si liber fuifti.amp; ego me cofido fore
Si huius huc reconciliaftb in libertatem filiu.
A. C^üd ais furcifer/tun te gnatû memoras libd^/
T. Non equidein me libe^:fed philocratem effe aio.A,quid eft/
Vt fceleftus egio nunc ifte ludos facit.
Nâis eft feruus ipfe:ncq prêter eû quif^ ei feruus fuit.
T. Quia tute ipfe eges i patria;nec tibi qui uiuas domift.
Omnis inuenire fimiles tibi uis.nó mi:^ facis.
Eft mifero^ ut male uolenies fint:atq inuideât bonis.
-ocr page 111-A. Videfis egio;ne quid tu huic temere infidas credere. Atq^ut perfpicio qafedto ia aliquid pugne edidit. Filium tuum quod redimere fe aitiid ne unq mibi placSi.
T. Scio teid nolle fieri;efticiam tamen ego id fidii adiuuant: I11à reftituâ lauic.bic autem in aulidem me meo patri. Proptcrea ad patrem bine amifi tinda^.A.quin tute is es^ Neqiprêter te in aulide ullus feruus idoc nomined.
T. Pergin feruona me exprobrare ede id quod uibodili obtigit.
A. Eniuero iam nequeo contineri.T.beus tu quid agis^uin fugis: lam illic bic nos infectabit lapidibusinifi illune iubes Comprehendi.A.crucior.T.ardent oculi.fune opus egio. Viden tu illi maculari corpus totu maculis luridis;' Atra bilis agitat bomme.A.at pol te fi bic fapiatfenex. Atra pix agitÃC apud carnifice:tuoqicapiti iluceat.
T. Iam debrameta loquif.laruj fbmulant un^.
Eg. Hercle quid fi hunc coprebendi luderitT.fapias magis.
A. Crucior lapide no habere me ut illi madigi^
Cerebria cxcutiaiqui me infanti uctbis concinat fuis.
T. Audin lapide qu^ritare^A.folus te fold nolo. Egio.Eg.idinc loquere fiquid uis:jacui tamen audiS.
T. Naqiedepol fi addites ^ppius:os denafabit tibi Mordicus.A.neq ipol me infanu egio ede creduif. Neq; fuide unip:neqiede morbu que idic autumat. Ve^ fiquid metuis a me;iube me uinciri uolo. Dû idic itide uinciat .T.imo eniuero egio Idic qui uoltumciaf.A.tace modo ego pbilocrates Falfe faciam ut uerus hodie reperiare tindarus longius Quid mibi abnutasT.tibi ego abnutoiquot;quid agat fi abfis^ ^s» Onidais?quidfi adeâ hunc infanu^T.nugas ludificabit: Garrict:quod neq; pes un^meqi caput copareat. Armeta abfut:aiace huc quia uides ipfum uides.
Eg. Nihil facio:tamen adibo.T.nuncego omnino occidi, Nunc ergo inter facrû faxuqi do;nec qd facia feio.
Eg. Do tibi opera aridopbontes: fiquid ed quod me uelis, A. Ex me audibis uerarquç nunc falfa opinare egio.
Sed hoc primû expurgare tibi uoloimeinfaniâ Neq i tenere:nequc mi ede uHu morbumifi quod fcruio. At ita me rex deoru atque bominû faxit patrij copote.
Vtidic pbilocrates non magis e q ?autego aut tu.E,eho die mibi. Quis illicigit ed' A.que dududixia pricipio tibi.
Hoc fi fecus reperies:nulla caufarn dico.quin mibi
-ocr page 112-0g
0g-
0g-
0g-
0g-
0g-
Etparentu 6lt; libertatis apud te deliquio liet.
Quid tu ais?T.ine tuû cfle feru Cuôi te meû bey.
Haudiftuc rogo.fuiftin liberrT.fui.A.enî uero no fuit:nugas agit»
Qui tu fis : an fortafle fuifti meç matriobdetrix'âq id tâ Audadler dicere audes?A.puey te uidi puer.
At ego te uideo maior maiore.bem rurfû tibi meâ re.
Non cures fi recite facias,num ego curo tua.Eg.fuit ne buià Pater tbefauro cbrylonicocbryfidest'A.no fuit.
Neq iego iduc nome unq audiui ante bunc die. Pbilocrati tbeodoromedes fuit pater.T-pereo ^be. Quin quiefcis die redtü cor meurac fufpede te. Tu fuffultasrego mifer uix ado pr^ formidine. Satin iduc mibi exquifitum ed fuide bunc feruui aulide. Neqi eiTe bunc pbdocrate^A.tâ fatis q nunq boc luenies fecus. Sed ubi is nuc cd;'Eg.ubi ego minime atq ipfus fe uolt maxime Turn igitur ego erumnatus:dearmitus fum mifer.
Huius fccledi tccbnis:qui me ut lubitum ed duótauit dolis Sed uidefif.A.quin exploratum dico amp;nbsp;^auifû boc tibi. Certon' A.quin nibil un^ inuenies magis boc certo certius. Pbilocrates lâ inde ufque amicus fuit mibi a puero puer. Sed qua facie ed tuus fodalis pbilocrates ^A.dica tibi. Macilento ore:nafo acutoxorpore albo:amp; oculis nigris. Subrufus aliquantuxrifpus cicinnatus.Eg.conuenit. Vtquide bercle î mediû ego bodie ped'urne ^cefferim.
Ve illi uirgis miferis quç bodie in tergo motief meo.
Verba mibi data effe uideo.T.quid cedatis cópedes
Currere ad metmeaq âpIecÃi crura:ut uos cudodiä^ Satin me illi bodie fceledi capiti ceperunt dolo/ Illic feruum fe adimulabat:bic fefe aute Iibey. Nucleu amifi:reliquit pignori putamina.
Ita mibi dolido furfumuerfus os fubliuere offuciis.
Hic quide me nun^ irridebit.colaphe.cordalio.corax.
Ite idinc:atqî efferte lora.Ão.nû lignatu mittimur/ Egio-Lorarius.Tindarus.Arid.
^g. i Niicite buic manicas madigiç.
â¢J*. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qyid boc ed negocii/ quid ego deliqui/Eg.rogas/
Sator:fatorc^ fceky:et medbr maxume/
â¢J*. Occatore dicere debebas prius.
Nam femper occant prius:^ farriunt rudici.
^g. At ut cohdenter,mibi contra aditit.
'Jâ. Dec0C innocenté feruom:atq innoxiu.
-ocr page 113-Confidentem effe fuum apudberu potifrimum.
Eg. Aftringite iQi fultis uebementer minus.
T. Tuus fum.tu bas quidc uel procidi iube.
Sed quid negocii quâobrem fuccenfes mibii
Eg. Quia me mcamq? rem quod in te uno fuit
Tuis fceleftis falfidicis fallaciis
Delacerauifti:dcartuauiniq? opes.
Contecifti omnes restatq? rationes meas.
Ita mibi emififti pbilocrate fallaciis.
Illum effe feruom credidi te liberum.
Ita uofmet aiebatis itaq? nomina
Inter uos permutaftis.T.fateor omnia:
Fadta effe ita utdicis:ÃC fallaciis
Et fallaciis abiffe eu abs te mea opera atq; aflutia, An obfecro bercle te id nunc fuccenfes mibi?
Eg. At cum cruciatu maximo id fadtufl tuo.
T. Dune ob malefacfta peream parui çflumo.
Si ego bic peribo:aft ille ut dixit no redit.
At erit mibi boe fadtû mortuo memorabile.
Meum berum captu ex feruitute atq? boRibus Keducem feciffe liberu in patria ad patre.
Meuq ipotius me caput periculo jamptauiffe giis periret ponere. Eg. Facito ergo ut acberuti ducas gloria.T.qp uirtute pitat: no iterit. ^Sâ Quädo ego te exeplis peffimis excruciauero atq; ob futelas
Tuas te morti inifero uel te iternlTc;ucl periiffe prodicet. Dû percas nibil iterdico dicat uiuere.T.pol fi iRuefaxis Haud fine poena fcceris.fi ille buc rcdibit:et ficut cofido affbramp;.quot; A. Prob diimortales:nunc ego tenco:nuc fcio quod fit boc negocii.
Meus fodalis pbilocrates in libertate eR ad patre i patria. Bene eR:ncc quifq jcR mibijque melius cui uelim.
Sed boc mibiçgre cR me buic dediffe opera mala.
Qui nunc 45p ter me meaqiucrba mdtus cR.Eg. uetuin te qcgi Mibi bodie falfu 431oqui?T.uetuiRi.Eg.cur es aufus metiri mibi?
T. Quiauera obeffent illi cui opera dabâ.nûc falfa pfunt.
Eg. At tibi oberût.T.optumûR at beu feruaui:quê feruatu Gaudeo:cui me cuRode addiderat berus maior meus. Sed male ne id facÃû arbitrare:Eg.pefTume.T.at ego aio reóle. Qui abs te feorfu fentio:na cogitato fiquis boc gnato tuo Tuus feruus faxit quale baberes gratiâ.emitteres ne?
Necneeu feruû manu?eet ne apR te is feruus acceptifnm9?rnde. ^§* Opinor.T.cur ergo iratus mibi es?E.qa illi fuiRi q âmibi fidelior.
-ocr page 114-'J^. Qyâ^ f^ ^^^ nocflc poflulautfli amp;nbsp;die reces captu boïem à i nupu Et nouiciü te perdocere ut melius cófulerê tibi ^ illi.
Quicu una pueroçtate exegerâÃg.crgo ab eo petito Iflâ 'gratiâ.ducite ubi ponderofas craflas capiat copedes.
Inde ibis porro i latomias lapidarias.ibi quu alii Octonos lapides effodiut.mfi quottidianos fex g opus cofeceris Sexcetoplago nome idef tibi.
^^ Per deos atq ; homines te ego obtedor egio Ne tu idunc homine perduis.Eg.curabitâ'. Na nodiu neruo uidh? cudodibitMnterdiu fub terra lapidef eximet Diu hunc ego cruciabo.no uno abfolua die.A.certu ne e tibi iduc^
0g. No moriri certius.abducite idu adtutu ad hippolytt ifab^. lubete huic eradas copedes ipmgier.ide extra porta ad meu Libertu cordaiu in lapicidinas ficite diductus fiS^.
Atqihuc ira me uelle dicite curarier:nc gd deterius huic fit Q^ cui peffime ed.T.cur ego te luito me ede faluû podule? Periculû uit^ me^ tuo dat periculo pod morte: i morte Nihil e quod metuâ mali:amp;fi peruiuo ufq iad fûmâ £tate:tamen Breue fpaciû e perferûdi qu^ minitas mihi.
Vale atqi falue:6C fi aliter utdica meres.
Tu aridophótes de me ut meruidi ita uale. Nä mihi ,ppter te hoc obtigit.Eg.abducite.
*Æ*, At unû hoc te quçfo G hue rebiti philocrates Vt mihi eius facias coueniûdi copia.
0g. Peridis:nifi hunc iä e confpecÃu abducitis.
-jquot;. Vis h^c guide hercle e Si trahi ôC .trudi firnul.
0g* lllic ed abdudlus redta in phylacâ ut dignus ed.
Ego illis captiuis aliis documetû dabo. Ne taie quif^ facinus incipere audeat Quod abigi hoc effamp;:gui mihi hoc fecit palä: Vfq iofferre natu fuis me ductaret dolis. Nûc certû ê nulli pod h^c gc^ credere.
Satis fû femel deceptus.fperaui mifer Ex feruitute me exemiffe filium Ea fpes elapfa ed.perdidi unû filiu Puerumquadnmuque mihi feruus furripuit. Negi eum feruû un^ repperi nee filium. Maior potitus hodiû ed:quod hocefcelus. Quad in orbitate liberos perduxerim.
Sequere hac reducâ te ubi fuidis.neminis mifereri certû eil. Quia mei miferamp;ncmo.exaufpicaui ex uinculis.
-ocr page 115-Nunc intellego rcdaufpicâdû efle in catenas denuo. Ergafilus.Parafitus.
Er. i nbsp;nbsp;Vppiter fupreme fcruas me:measq; auges opes.
Maximas opiiTiatcs:opiparasq ? offers mibi.
Laude:lucru:ludum:iocum;feftiuitatem:terias: Pompä.penum.potationes:faturitäte:gaudium.
Nec cui^ bomini fupplicare nunc certû eft mibi Nam ucl ^deffe amico poflum:uel mimicû perdere. Ita bic me dies amoenitate amoena amoenus onerauit me. Sme factis hereditate fum adeptus effertiffimn.
Nunc adfene curfu capeffam:bunc egione cui boni Tantu offerö:quantü ipfe a dis optat:atq5etiä âplius. Nunc certa res eff code paóto:ut comici ferui folet. Coniiciâ in collû pallid primo ex me bâc re ut audiat. Speroq? me ob bunc nuntiû çternum adeptuy cibû.
Egio.Ergafilus.
Eg. q Vanto in peeftore banc re meo magis uoluto: Tanto mibi çgritudo auctior eft in animo.
Ad ilium modu fublitd os effe bodie mibrneq; id perfpicere qui. Quod quu icibit :per urbe irridebor.
Quûexteplo ad fov aduenero omnes loquenlT.
Hic 111e eft fencx ductus quoi uerba data funt.
Sed ergafilus eft ne bic ^cul que uideoiâ Collecto quidéeftpallio.quidnâ acîluruft?
Er. Moue abf te moram:atqjergafile age banc re.
Eminor: in termmorq ne quis mibi obftiteritobuia.
Nifi quis fatis diu uixiffe fefe bomo arbitrabit*.
Nâ qui obftiterit:ore fiftôC.Eg.bic bomo pugiliaturn incipit.
Er. Facere certû eft spinde ut omnes itinera ififtant fua.
Ne quis in bac platea negocii cóferat quic^ fui.
Nâ meus eft balifta pugnus:cubitus catapultaft.
Humerus aries:tû genu ad quenq; iecero ad terra dabo. Dentiloquos omnes mortales faciam:quenq i offendero.
Eg. Quç illçc eminatio eft;nam nequeo mirari fatis.
Er. Facia ut buius dici:lociqi:mcique femper meminerit:
Qui mibi in curfu ooftiterit.faxo uit^ is exteplo obftiterit fu^. ^S* Qy^^ ^^^ bomo tantu incipiftit facere cu tantis minis?
Er. Prius edico ne quis propter culpa capiatquot; fua.
Continere uos domi:pbibcte a uobis uim meam.
Eg. Mira edcpol funt ni bici uentre fumpfit cofidetia. Ve mifero illi cuius cibo ifte faeftuft ipenfior.
-ocr page 116-Er. Turn piQorcs.fcropbipacirqui alunt furfure fucs.
Qua^ odore proterite nemo piÃrinurn'poteft.
Eorum fi quouis^ fcropbam in publico cofpexero: Ex ipfis dominis meis pugnis exculcabo furfures.
Eg. Bafillcas edióliones atq i imperiofas babôlt;.
Satur bomoff:babôC ^fecÃo in uentre confidentia.
Ef Tum pifcatores qui probent populo pifces fetidos. Qui aduebunt quadrupedanti:crucianti cantberio, Quoi ^odos fub bafilica nos omnes abegit in foy;. Eis ego ora uerberabo furpiculis pifcariis.
Vt fciant alieno nafo quam exhibeant molefliam.
Turn lanii aute qui concinant liberis orbas oues.
Qui locant cçdundos agnos:amp; dupla agnina danunt.
Qui petroni nomen indunt uerueci feólario.
Eum ego fi in uia petronem publica confpexero.
Et petronem amp;nbsp;dominu reddâ mortales miferrimos.', Eg. Euge edictiones ^dilitias bic quide babS^.
Mr^q; adeod nifi bunc fecerunt fibi oetoli agoranomu.
Er. Non ego nunc parafitus fum:fed regu rex regalior.
Tantus uentri comeatus meo adcdin portu cibus.
Sed ego ceiTo bunc egionem onerare l^titia fene:* Qui bominc ad^qjnemo uiuitfortunacior.
Bgâ Oh? â^^?â-^^ l^ritia quam illic Içtus largit 'mibi.
Er. Heus ubi effis^ecquis boc aperit bodiu?
Eg. Hic bomo ad coenä recipit fe ad me.Er.apite bafce abas fores. Priufg ipultando affulatim foribus exitiu adfero.
Eg* Perlub0 lt;bunc bomine colloqui ergafile.Er.ergafilu qui uocat^ Eg' Refpice.Er.fortuna quod tibi nec facit nec faciamp; boc me iubes. Sed quid ed^Eg.refpice ad me.egio fum.Er.o mibi ^tu ed.' Hominu optumo^ optume in tepore aduenis.
Eg- Nefcio que ad portu nactus es ubi coenes.eo faflidisÆ
Er. Cedo manu.Eg.manu:âEr.manu inqua cedo tua actutu.
Bg. Tene.Er.gaude.Eg.quid ego gaudea;'Er.qa ego fpo.age gaude mo Eg. Pol moerores mibi anteuortunt gaudiis.Er.noli irafcier.
lam ego ex corpore exiga omnis maculas moeroi ^tibi.
Gaude audacter.Eg.gaudeo.0lt;:fi nibil fciamquod gaudea;
Er. Bene facis.iube.Eg.quid iubeam: Er.ignem ingente fieri;
Eg. IgnemingenteiâEr.ita dico magnus ut fit.Eg.quiduolt uri^ Tuan cauta me ^dis incenfuu cenfesiEr.noli irafcier. luben an non iubes aditui aulasipatinas elui.
Laridu.atq iepulas foueri foculis feruentibus^
-ocr page 117-Alium piCces predmatu abircfEg.bic uigihns fomniat
Er Alium porcin5:atq; agninâæt pullos gallinaceos.â
Eg. Scis bene effe fi fit unde.Er.pemâ atq ioptalmin.
Horreû:fcombrû:ÃC trigonû:amp; cetü:Slt; mollem cafeû.
Eg. Nominandi idog tibi ent magis ip edundi copia.
Hic apud me ergafile.Er.mean me caufa boc cenfes dicere?
Eg. Nec nilnil bodie nee multo plus tu bic edes:ne fruftra fis.
Proin tu tui quottidiani uidfi uentre ad me afferas.
Er. Quin ita taciâ ut recupias facere fumptu Sifi ego uete.
Eg. Ego ne:Er.tu ne:Eg.tu tu mi igif berus es.Er.ïmo bene uoles.
Vin te facia fortunatuâEg.malim ip mife:^ quide.
Er. Cedo manû.Eg.bem manû.Er.di te omnes adiuuant.
Eg. Nibil fentio.Er.no enim es in fenticeto eo no fentis.fed iube;
Vafa tibi pura apparari ad rc diuinâ cito Atq i agnu afferri ,ppriû pingue.Eg.curiEr.ut facrufices.
Eg. Cui deou'Er.inibi berdemâ ego nûc tibi fum fumus iuppiter. Ide ego fû falus.fbrtuna.lux.l^ti tia.gaudiu.
Proin tu den bunc faturitate facias trâquillû tibi.
Eg. Efurire mibi uidere.Er.mibi equidc efurio:nó tibi.
Tuo arbitratu facile patior.Eg.credo confuetus puer. Iuppiter te diqi perdat.Er.te bercletmibi çquû eft gratias Agere ob nuncium:tantû ego nunc porto a portu tibi boni.
Nunc tu mibi places.Eg.abi ftultus:fero poft tepus uenis.
Er. Igit olim fi adueniffemtmagis tu tu iftuc diceres.
Nunc banc Içtitiâ accipe a ine qua fero:nâ filiu Tuu modo in portu pnilopolemu uiuû:faluû:6c fofpitc Vidi in publica celocedbideq i illu adolefcentuld.
Aliu una 6^ tuu ftalaginû feruû qui aufugit domo.
Qui tibi fubripuit quadrimum pueruin filiolum tuum.
Eg. Abi in malâ re.ludis me.Er.ita ine amabit fanóta faturitas.â
Egio:itaqi fuo me femper códecorêC cognomine.
Er. Er. Er.
Eg.
Vtego uidi.Eg.mcum gnatumïEr.tuu gnatu et gemu mcu. Et captiuu illu aulidenfem.Eg.ma ton apoHoÃr.ut feruolu» Meu ftalaginû.'meû qui guatu fubripuit^'nç tan cora? landiu.Eg.nç taia prçneftë?Er.uenit.Eg.ne tä fignia? Ccrton;Eg.nç tâ frufinonê?Er.uidefis.Eg.nç ta ale ternam? Quid tu babaricas urbes iuras?Eg.quia enim ite afperg Sunt:ut tuû uiófu autumabas effe.Er.uççtati tuç. Quippe quando mibi nibil credis:quod ego dico Qdulod Sed ftala ginus quoius erat tune nationis quu bine abiit? Cuius et nunc.Er.fi cuius nunc eft:bolus boiam terit.
-ocr page 118-Libero^ qu^rundo^ caufa ei credo uxor data cd.
0g. Dic bonan fide.tu mibijfl^c uerba dixifti^Er.bona, 0g. Di imortales ite^ gnatus:uideor:fi ucra autumas.
0r. An tu dubiubabebis eti5:Can0le quu ego iure tibi^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'^
Pofiremo egio fiparua iuriiurandoft fides.
Vife ad portu.Eg.facere certäfittu intus cura quod opus efl.
Sume:pofce:;pme:quiduis;te facio cellarium:
Nam bercle nifi manticinatus ;pbe b^ro fuifli:petito.
Aeternû tibi dapinabo uicflu:fi uera autumas.
Er. Vnde id^Eg.a mermeocp gnato.Er.fpode tu iftud.Eg.fpodeO.
Er. At ego tuu tibi adueniffe filiurefpodeo.
Eg.' Cura qoptume potes.Er.benc ambula amp;nbsp;redambula.
Ergafilus.
i Llic bine abnt:mibi re fûmâ credidit cibaria.â Di imortales ut ego collof detruncabo tergoribus.
Quanta pernis pellis ueni0i:quanta labes larido:
Quanta lumini abfumendo:quanta callo calamitas.
Quanta laniis lallitudo:quanta porcinariis.
Nam fi alia memore quç ad uentris uidlu conducut;morafl.^ Nunc ibo:ut profecturam amp;nbsp;ius dica larido. Etquç pendent indemnato pernis auxilia ut fera.
Egionis puer.
d nbsp;nbsp;lefpiter te diq iergafile perdant:amp; uentre tuu.
Paralitofque omnis:Ãlt;qui poftbac coenS parafitis dabit.
Cladis calamitas.quo iteperies modo in noflra aduenit domu. Quali lupus efuriens metui ne in me facerS iimpetu.
Nimifq bercle ego iHu male formidabâ ita fredebat dentibus, Adueniens deturbauit totum cum carne carnarium.
Arripuit gladium:protruncauit tribus tergoribus glandia;
Aulas: calicefqi omnis cófregit:nifi quo modiales erant.
Cocum percontabat:poftent ne feri referuefcere.
Cellas refregit omnis intus:rcclufitq; armarium.
Adferuate illune fultis ferui.ego ibo ut conueniâ fenc.' Dicain ut libi penum aliud ornamp;iliquidem fefe uti uolet.
Nam bic quidem ut adornat:autiam nibil cfl:aut iam nibil ent.' Egio.Pbilocrates.Pbilopolemus.
Eg. i Oui diifqi ago gratias merito magnas:
Quum te reducem tuo patri reddiderunt.
Quumqiet mifenis plurimis me exemerunt:\ Qy? ^buc te carens(dum bic fui)fuftentabam.
Quumqibunc confpicio in potellate hollra.
-ocr page 119-Q,uumlt;:nbçc reperti eft fides firminobis.
Pb. Sitis iâ dolui ex lio et curi:me fatis et lacbrizmis micenûi boe. Satis iam audiui tuas çrumnas ad portG:mibi quas memorauifti. Hoc agamus.quid nunc?quoniam tecû feruaui tide: Tibiq ihunc reduce in libertate fcciÃg.fccifti ut tibi Pbilocrates nun^ referre gratia poftim fatis.
Proinde ut tu promeritus de me et hbo.Pbi.imo potes.
Pater amp;nbsp;poteris 2« ^ego potero:et di eam poteftatc dabunt^ Vt beneficiu benemerenti noftro merito muneres Sicut tu buic potes pater mi facere merito maxime.
Pg. Quid opus uerbisdingua nulla eft qua negê quicquid roges. Pbil.Poftulo abs te:ut mibi illu reddas feruom quë bic reliqram.
Pignus ^ me:qui mibi melior ^ fibi feinper fuit.
Pro benefactis eius uti preciû:poftîm reddere.
^S* Qh®^ ^benefecifti refertquot; gratia.id quod poftulas: Et id 0daliud quod me orabis unpetrabis.atq? te Nolim fuccefere:quod ego iratus ei feci male.
Pbi. Quid â¬ecifti®g.in lapicidinas copeditu condidi:
Vbi refciui mibi data eCCe uerba.Pbi.uç mifero mibi:
Propter meu caput labores bomini eucniffe optumo;
Eg. At ob eâ re miln libella 45 eo argenti ne duis.
Gratis a me ut fit liber abducito.Pb.edepol egio
Facis benigne:fed quçfo boîem ut iubeas arcelTi.Eg.lic5lt;.
Vbi eftis uos?ite aCtutu tyndau buc arceflite.
Vos ite introünteribi ego ex bac ftatua ueruecca uolo Erogitare ineo minore quod fit faCtu filio.
Vos lauate 1 teribi.Pb.fequerc bac pbilocrates me itrO.Pb.fequor. Senex Egio.Stalaginus fugitiuus.
Eg. a Ge tu illuc ^jcede bone uir lepidu macipium meu.,
St. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Quid me oport0C facere^ubi tu talis uir falfû autumas^,
Fui ego bellus:lepidus:bonus:uir:nung neq ifrugi bonç Neque ero unip:neque fpero ponas me bonç frugi fore.
Eg. Propemodû ubi loci fortune tuç fint facile intellegis.
Si eris uerax tua ex re facies:ex mala meliufculam
Redie 6e uera loquere:fed neque uere neque rede adbuc Fecifti unq.St.quid ego fatcar 'eredin pudeat quû autumes^
^Sâ ^^ ^S° ^^â'â^ ut pudcat:n5 in rubore te totu dabo.
St. Eia credo ego.imperito plagas minitaris mibi:
Tande ifta aufer:dic quid fers:ut feras bine quod petis.
Eg. Satis facundus:fed iâ fieri didis eópendiu uolo.
St. Vt uis fiat.Eg.bene morigerus fuit puer.nûc no decamp;C.
-ocr page 120-Hoc agamusjam animaduofte.bçc inibi quç dica ediflere. Si eris uerax tuis rebus tecerif meliufculas.
Sta. Nugç ift^c.no me ccfes fcire qui dignus fiemi Eg. At ea fubterfugere potis ef pauca fi non oinnia. Sta. Quia amp;nbsp;Rigrct tibi fubripui filiü:eteum uendidi. Eg. Cui bominiSta.tbeodoromedi in aulide polyplufio.
Pauca efficiam fcio:nam multa euenient : et merito meo: Sex minis.Eg.prob diimortalis is quide buius eft pater Pbilocratif.Sta.quin meliuf noui:^ te:et uidi fçpius.
Eg. Serua iuppiter fupreme et me 6emeu gnatu.
Pbilocrates per tuu ingeniu obfecro exi:te uolo, Pbilocrates.Egio.Stalaginus.
pb. e nbsp;nbsp;Gio adfu;{iquid me uis impera.Eg.bic gnatu meu
Tuo patri ait fe uendidiffc fex minis in aulide.
pb. Q^diu id fadlu eft St.bic annus incipit uicefimus.
Pb. Faifa memorat.Sr.autego aut tu.nâ tibi quadrimula Tuus pater peculiare paruulu puero dedit.
P^â Qn^d erat ei nomedi uera dicis memora du mibi.
St. Pecinium uocitatus eft:poftuos indididis t^ndaro.
Pb. Cur ego te non noudSt.ga mos cft obliuifci hominibus.
Neque nouiffe cuius nihili fit faciunda gratia.
Pb. Dic mihi is ne idicfuit que uedidifli meo patri? Qui mihi peculiaris datus eft huius filius?
Eg. Viuit ne is bomo?St.argetu accepi nihil curaui cçte^.
Eg* Qh^*^ ^^ ais?Pb.quin iftic ipfufl tyndarus tuus filius.
Vtqdcm bic argumeta loquit :nam is inecu a puero puer Bene pudiceqi educatus eftrufq iad adulefcentiS.
Eg. Et rnifer fum amp;nbsp;fortunatus fi uera dióles.
Eo rnifer fu qa male illi feci ft gnatus meuft.
Heu quû ego plus minusq? feci q^quom fuit.
Quod malefeci crucior.modo fi infedlu fieri pofTiet.
Sed eccu incedit hue ornatus audax fuis uiribus.
Tyndarus.Egio.Philocrates.
Ti. U Idi ego multa f^pe picÃa quç acberóti fieret Cruciameta:uerüeniuero nulla adçque eft achetons.
Atq i ubi ego fui in lapicidinisallie ibi demûft locus. Vbi labore laffitudo eft omnis exigunda ex corpore, Nâ ubi illo adueni:quafi patriciis pueris aut monedula Aut anites:autcotburnices dantquot; quifeulufitent: Itide mibi huc aduenienti upupa qu^ me delecÃÃ^ dataft. Sed herus eeeu ante hoftiu:et herus alter eccu ex aulide
-ocr page 121-Redit.Eg.faluc exoptate gnate mi.T.bcm quid gnate mi^ Atat fcio cur te patre adfimules effect me filiu.
Qui mibiite ut parentes luciCdaftuendç copia.
b b. Salue tyndare.T.amp; tu quoiufcaufa banc çrumnâ exigo, P. At nunc liber in diuitiaf faxo uemef.nam tibi Pater bic eb.bic feruus qui te buic bine quadiimu furripuit.
Vendidit patri meo te fex minif:if te mibi Paruulu peculiare paruulo puero dedit. Illic indicia fecit na bunc ex aulide buc reducimus.
T. Quidbuius filmP.intus eccu fratre germanu tuu.
T. Quid tu ais?adduxtin illû buius filiû captiuû.
P. Quin inquâ intus bic eft.T.fecifti edepol ÃCrecèle amp;nbsp;bene.
P. Nunc tibi pater bic efl,bic fur eft tuus:q paruû bic te abftulit. T. At ego nunc grandis grande natu ob furtû ad carnifice dabo. P. Meritus eft.T.ergo edepol merita mercede dabo.
Sed dic oro.patcr meus tu ne cs Eg.cgo fû gnate mi, T. Nunc demil in memoria redeo quû meed cogito. Nunc edepol dema i memoria regredior audifleme, Quafi per nebula egionemeu patre uocarier.
^S- Pgo fu.T.c5pedibusquçfo ut tibi fit leuior filius: Atqibic grauior feruus.Eg.certu e pricipiu id prçuortier, Eamusitro:ut arceffat faber utiftas copedes Tibi adimâ:buic dem,T,cui peculii nibil eft;redle feceris, Caterua.
s Peccatores ad pudicos mores facCa b^c fabula cft, Neqiibac fubit^ cogitationes funt:neq iulla ainatio.
Nec pueri fuppofitio:nec argeti circuducCio. Neqiubi amans adolefces fcortu liberet da fuu patre. Huiufmodi paucas poet^ reperiut comoedias. \/bi boni meliores fiant.nuc uos fi uobis placés. Et fi placuimus:neq3odio fuimus fignü boe mittite. Qui pudicitiç effe premiû uoltis plaufû date.
Plauti Poetae Clariffimi Curgulio.
e' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vrgulio minus pbedromi it cariam Vt petat argentumnbi eludit anulo Riualem.feribit atq iobfignat litteris. Cognofcit fignum l^co ubi uidit militis.
Vt amicam mittat precium lenoni dedit.
-ocr page 122-Lycone miles ac lenone in ins rapit. Ipfus fororem quç peribat repperit. Oratu cuius pbedromo nuptumlocat.
Palinurus feruus.Pb^dromus adolefcens.' Pa. q Vo tedboc nocitis dicam proficifci foras.
Cum ifloc ornatu cumq ihac pompa pbgdrome^ Pb. Quo uenus:cupido impcrat:fuadamp;q? amor.
Si media nox eft:fiue eft prima uefpera: Si flatus conditus cum bofte intercedit dies. Tamen eft eundum quo imperat ingratus. At tandem tandem.Pa.tandem es odtofus mibi. Iftuc quidem nec bellum eft:nec memorabile. Tute tibi puer es lautusduces cereu.
pb. Egon apicularu opera congeftuhó feram^ Ex dulci oriundu melliculo dulci meo^
Pa. Nam quo te dicam ego ire^Pb.fi tu me roges Dicam ut fcias.Pa.fi rogite quid refpondeas^
Pb. Hoc ^fculapii fanum eft.Pa.plus iam anno fcio.
Pb. Huic proxima illud boftium occlufiffimum Salue.ualuiftin oftium occlufiftimum^
Pa. Caruit ne febris te beri uel nudiuftertius?
Et beri coenauifti ne^Pb.derides ne me?
Pa. Quid tu ergo infane rogitas ualeat ne oftium? pb. Belliffmum bercle uidiióC taciturni(fimum.
Nung iullum uerbum mittit:quum aperit tacamp;f. Quum illa nocilu clanculum ad me exit tacSC.
Pa. Nuquid tu quod te aut genere indignum fit tuo Facis:aut inceptas facinus facere pbedrome. Num tu pudico cuipiam infidias locas: Aut quam pudicam effe oportamp;.Pb.nemini Nec me illi finit iuppiter.Pa.ego item nolo. Ita tuum conferto amorem fcmper:fi fapis. N^ id quod ames populus fi fciat tibi fit ^bro. Semper curato ne fis inteftabilis.
Quod amas ama teftibus pr^fentibus. Oyi*^ i^i^^- eftiPa.caute ut incedas uia.
Pb. Quin leno bic babitat.Pa.nemo bic ^bibSi nec uetat Quin quod palam eft uenale fi argenta emas. Nemo ire quenquam prohibée publica uia. Dum ne per fundum feptum facias femitam. Dum te abftineas nupta:uidua:uirgine;
-ocr page 123-luuentute: et pueris libcris:ama quod lubSi, Pb. Lenonis bç Cunt ^dcs.Pa,malc iflis eueniat. P^* Qqi-Pa-quia fccleftam feruitutem feruiunt. Pb. Obloquere.Pa.hat maxime.Pb.etiam taces? Pa. Nempe obloqui me iufCeras.Pb.at nunc ueto.â Pa. Inducias occepi dicere.Pb.ei ancilulla eft. Pa. Nempe buic lenoni qui bic babitat?Pb.redle tenes. Pa. Nimis formido ne exedat.Pb.odiofus es.
Earn uolt meretrice facere:ea me deperit.
Ego autem cum illa facere nolo mutuû.
Pa. Quid ita Pb.quia proprium facio:amo pariter firnul, Malus clandeftinus eft amor.damnûft merci.
Pa. Eft bercle ut dicis ita:iam ne ea fert iugum? Pb. Tam a me pudica eft quafi foror mea fit:nifi Si eft ofculando quipiam impudicitior.
Pa. Semper tu fcito;flamma fumo eft proxima. Fumo comburi nibil poteft:flamma poteft. Qui e nuce nucleum effe uolt:frangit nucem. Qui uolt cubare:pangit faltem fuauium.
Pb. At illa eft pudica:neqidû cubitat cum uiris?
Pa. Credam pudor fi cuipiam lenoni fiet, Pb. Immo ut illain cenfes:utqu^cp illi occafio eft.
Subripere fe ad me ubi fauium oppegit:fugit.
Id eo fit quia bic leno çgrotus incubat.
In çfculapi pbano.is me excruciat.P.quid eft?
Pb. Alias me pofcit pro illa triginta minas.
Alias talentum magnummeq ; quicquam queo Aequi boniqi ab eo impetrare.Pa.iniurium eft Q,uid?quod lenoni nullift id ab eo petas, Pb, Nunc bine parafitum in cariam mifi meum.
Petitum argentum a meo fodali mutuum. Quod fi non affert; quo me uortamnefeio.
Pa. Si deos falutas dextrouorCum cenfeo.
Pb. Nunc ara ueneris bçc eft ante borum fores Me inferre ueneri uoui iam ientaculum.
Pa. Quid ante pones ueneri a ientaculo?
Pb. Me:te:atq ibofce omnes.Pa.tu tu uenere uomere uisi Pb. Ccdo puere finum.Pa,quid fadturus^Pb.iam fcies.
Anus bic recubare folet cuftos ianitrix. Nomen eft lenç multibiba:atq; merobiba.
P*â Quafi tu lagenam dicas ubi uinumcbium folSC effe
-ocr page 124-Pb, Quid opus eft ucrbis/uinofifTima eft.ca quçcxteplo ubi uino' Has confperfi fores de odore adeffe me fcit:aperit ilico.
P, Ei ne bic cum uino finus ferftPb.nifi ne uis.P.nolo bercle; Nam iftunc qui fert aftlidlu uelim:ego nobis afferri cenfui.
Pb. Quin tu tacef.fiquid fuper illi fuerit:id nobis fat eff.
P. Quifnam bic fluuius eff:quem non recipiat mare?
Pb. Sequere bac palihure me ad fores:fi mihi obfequeris.
P. Ita faciam.Pb.agite bibite feffiuç fores.
Potate:fite mibi uolentes propici^.
P. Voltis ne oliuasraüt pulpamentumtaut cap arim?
Pb. Exufcitate uoffram buc cuffodem mibi.
P. Profundis uinum;quç te res agi tantïPb.fine
Viden ut aperiunt ^des fefliuiflimç?
Non mutit cardo?efl lepidus.P.quin das fauium?
Pb. Tace.occultemus lumen et uocem.P.licôe.
Lena Anus.Pbedrornus.Palinurus.
f Los ueteris uini meis naribus obiedius efr.
Eius amor cupidam me buc ^licit per tenebras.
Vbi ubi efffprope me eff.euax babeo.falue anime mi liberi lepos.
Vt ueteris uetufti cupida fum.na omniu unguetu Odor pr^ tuo naufea eff.tu mibi ffadle:tu cinamomu: Tu rola.tu crocbu:et cafia es:tu pctaliu.
Nam ubi tu ^jfufustibi ego me puelim fepulta;
Sed quu adbuc nafo odos obfecutus effmeo.
Da uiciffim meo gutturi gaudiu:nibil ago tecu.
Vbi ed ipfusfipfu expeto tangereduergere i me liquores tuos. Sino duÃmtfed bacabiit:bac perfequar.
Pb. Sitit b^c anus.P.quantulu fitit.Pb.modica effeapit quadrate.
Pa, Pol ut prodicas mdemia bçc buic anui no fatis eff foli. Cane effe banc quide magis par fuit:fagax nafu babet.
A. Amabo cuia uox fonat ^cubPb.cefeo banc appellanda anu. Adibo.redi et refpice ad me buc lena.Adpator gfefPb.uini pollef Lepidus liber tibi qui fcreâti ficc£ femifomng Adfert potionem.Ãi te fedatû it.
A. QX^longe a me abeff?Pb.lumcn boc uide.
Grandiore gradu ergo fac ad me obfecro.
Salue. A.egon falua fim quç fiti ficca fumPb.at ia bibes.
A. Diu fit.Pb.bem tibi anus lepida.A.falue oculiflime bomo.
P. Ageâ¢effunde boc cito in baratrû:propere.
Prolue cloacam.Pb.tace.nolo buic maledici.
P. Faciam igitur male potius.
-ocr page 125-A. VClius de paulo paululu.noc tibi dabo baud lubenter, Islam tibi amantes propinantes uinû potantes dant, Mibi baud Qpe eueniunt tales bçreditates.
P. Hoc uide ut ingurgitatipura in fe mej ^ auariter faucibus plenis. Pb. Perii bercle.buic gd primu dica nefcio.P.bem illuc qdmibi dixti. Pb. Quid id e^P.penfîe ut te dicas.Pb.male tibi di faciât.P.dic illi. A. Ab.P.gdc?ecgd lubet- A.lubet.P.etiä m qg; Himulo fodere lubj te, Pb. Tace.noli.P.taceo.ecce aut bibit arcustpluet credo bercle bodie. Pb. Ia ne ego buic dico^P.gd dicef Pb.me pilTe.P.age dice.Pb.an9 audi Hoc uolo fcire te pditus fu mifer.A.at pol ego oppido feruata. Scd quid eil quod lubôC perdituin dicere.
Te elie^Pb.quia id quod amo careo.
A. Pbcdrome mi ne plora ainabo;
Tu me curato ne fitiam.ego tibi quod amas iâ bue adduce Pb. Tibi nç ergo fi fide feruas mecû uineâ pro aurea Hatua
Statuam quç tuo gutturi fit monumetû.
Qui me in terra çque fortunatus erit:fi illa ad me bitamp;. PaltnureiâP.edepol qui amat fi eget:mifera adficit çrumna.^
Pb. Non ita res eft.nâ confido parafitû bodie aduêtui^.
CG argento admeP.magnû inceptas G id expedias quod nuf^G, Pb. Quid fi adeâfores: atq? occetu^P.fi lubet neg? uetomeg? iubeo:
Quado ego te uideo imutatis moribus elfe here atq? Ãgenio.
Pb. Peffuli beus pelTuli.uos faluto lubcns:
Vos amo;uos uolo:uos petoratg? obfecro. Gerite amanti mibi morem amoeniffimi.' Site caufa mea lydi barbari.
Suffilite obfecro:6i mittite idanc foras. Qu^ mibi mifero amanti ebibit fanguincm. Hoc uide ut dormiunt peffuli peffumi. Nec mea gratia comouentfe ocius.
Refpicio nibili mea uos gratia facere.
Scd tace tace.P,taceo bercle;quid efl;Pb.fentio fonitu, Tande edepol mibi morigeri peffuli fiut.
Anus.Planefiu uirgo.Pbedromus.Palinurus.
A. p Lacide egredere:0C fonitu ^bibc foi^ióC crepitu cardinu. Ne quod bic agimus:berus pcipiat fieri mea planefiu. Mane fuffunda aquulâ.P.uiden ut anus tremula naedicina facit? Eapfe mcy quu didicit bibere:foribus dat aqua:qua bibat.
Pla, Vbi tu es qui me conuadatus ueneriis uadimoniis?
Vbi tu es:quimc libello uenerio citafli?ecce me fido ades cotra» Sifio ego tibi me:^ mibi cotra itidêut fidas fuadeo.
-ocr page 126-Pb. Adfûrnâ fi abfim aut reçufern;qn mibi male fit mei meu.
Pl. Anime mi.^jcul amante abeffe baud cófentaneu eG.
Pb. Palmure palinure.P.eloquere.qd eft quod palinuru uoccs?
Pb. Eft lepida^Pmimis lepida.Pb.fu deus.P.imo baud.
P^â Qh^â^ uidifti?aut quid uidebis magisdiis çquiperabile?
P. Male ualere te:quod mibi^gre eft.Pb.male mibi morigerus.face.
P. Ipfus fe excruciat q bomo quod arnat uidamp;:nec poterit dû licôC.
Pb. Redle obiutgat.fane baud qc^ft magis quod cupiâ tâdiu.
Pl. Tene me.amplectere ergo.Pb.boc etiâ ^obre cupiâ uiuere.
Quia te ^bibôCberus.clâ b ero potior.Pl.^bibet:nec ^^bibet quit Nec ^bibebit nifi mors meu animu abs te abalienauent.
P. Eniuero neqo durare qn ego be^ accufem meu.
Na bonu eft pauxillu amare fanedfane nó bonu eft.
Vei^ totuifanu amare boe ê quod meus berus facit.
Pl. Sibi fua babeant régna reges'.fibi.diuitias diuites.
Sibi bonores:fibi uirtutes:fibi pugnas:fibi proelia.
Dû mibi abftineantïuidere:fibi qfÿ babeât quod fuû e.
P. Quid tu uenerin puigilare te uouifti pbedrome?
Nä boe qdê edepol baud multopoft luce lucebit.Pb.tace.
P. Quid taceâiquî tu is dormitû?Pb.dormio.ne occlamites.
P« Tu quidë uigilas.Pb.at meo more dormio.bic fomnus eft mibi.
P. Heus tu mulier male mereri de imerete infcitia eft.
Pl. Irafcerc fi te edente bic a cibo abigat.P.iIicet
Pariter bos perire amando uidco:uterq ifahiut.
Viden ut mifere moliunf.neq queütcóplecti fatis.
Etiâ difptimini.Pl.nulli cft bomini perpetuû bonû. lâ buic uoluptati boe adinuetu eft odiu.P.quid ais ^pudiu? Tun etiâ cû nocturnis oculis odium me uocas?
Ebriola perfolç nugç.Pb.tun meam uenere uituperas^
Quod quide mibi pollutus uirgis feruus fermone ferat.
At ne tû berclecû cruciatu magno dixiftiid tuo.
Hem tibi maledictis ;p iftis dictis moderari ut qas.
P. Tuam fide uenus.noctu uigila.Pb.pergin etiam uerberoi
Pl. Noli amabo uerberare lapide:ne perdas manû.
P. Magnû flagitiû:^sbrûqi pbçdrome expergefacis.
Bene móftrante pugnis cçdisibanc amas nugas meras.
Hoccine fieri ut imodeftis bic te moderere moribus.
Pb. Auro contra cedo modeftû amatotem:a ine au^ accipe.
P. Cedo mibi contra oricbalco cui ego fane feruiâ, Pl. Bene uale ocule mi:nam fonitum amp;nbsp;crepitû clauftroy audio Edituû aperire fanû quoufqaqugfo ad bunc modü
-ocr page 127-Inter nos amore utimur Temper Turreptitio^
Pb, Minime.nam parafitu mifi nuJiufquartus cariâ.
Petere argentû.is hodie hic aderit.Pl.nimiû confultas diu.
Ph. Ita me uenus amamp;:ut ego te hoc triduû nun^ Tina
In domo effe iQaerquin ego te liberale libere.
PI. Facito ut memineris:tene etiâ priufip binc abeo Tauiu.
Pb. Siquidë hercle mihi regnu defmun^ id potiu s perTeqUar. Quando ego te uidebo/Pl.hem idoc uerbo uindicftam para. Si amas eme:ne rogitesdacito ut precio peruicas tuo. Bene uale.Ph.iâ ne ego relinquor pulchrei'palinure occidi.
P. Ego quidê qui et uapulando et fomno pereo.Ph.Tequere me. Cappadox leno.et Palinurus feruus.
Ca ,m Igrare certuftiänunc e fano foras.
Quando ^fculapi ita fentio fententiâ.
Vt qui me nihili faciat;nec faluom uelit.
Valetudo decreTcit.adcrcfcit labor.
Nam iam quafi zona liene cindlus ambulo.
Geminos in uentre habere uidcor filios. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*
Nihil metuomifi ne medius difräpar miTer.
Pa. Si reede facias phedrome auTcultes mihi.
Atqiiflam exturbes ex animo ^gritudinem.
Paues parafitus quia non rediit caria
Adferre argentum credornam fi non ferat: Tormento non retineri potuit ferreo.
Quin reciperSC Te huc efum ad pr^fepe Tuu.
Ca. Quis hic ed qui loquif?Pa.quo iam uocem audio.
Ca. Eflne hic palinurus phedromi?Pa.qui hic efthomo^ Cumcollatiuo uentre:atqi oculis herbeis?
De forma noui;de colore non queo
NouilTe:iamiam noui.leno efl cappadox.
Congrediar.Ca.falue palinure.P.o fcelci^ caput.
Salueto:quid agis?Ca.uiuo.P.nepe ut dignus cs.' Sed quid tibi elf.Ca.lien necat.renes dolet:
Pulmones diffrabunf:cruciaf iecur.
Radices cordis pereut.chriç omnes dolet.
pa. Tu te igif morbus agitat epatarius.
Ca. Faci!efl miferum irridere.Pa.quin tu aliquot diei, Perdura:dumiteflina exputrefeut tibi.
Nuc dum faltura fat bonad.fi id feceris.
Vcnire poteris iteflinis uiluis.
Ca. Lien diruptus Pa.ambula.id lieni optumufl.
-ocr page 128-Ca. Aufer iRje quçforatcÿ boe refpode quod rogo.
Potin coniedturam facere:^ narrem tibi?
Hac nodie quod ego fomniaui dormiens?
pa. Vab folus bic bomoR qui fciat diuinitus.
Quin coniedlores a me confilium petunt.
lt; ^Quod eis refpondi:ea omnes Rant fententia.
Coquus.Cappadox.Palinurus.Pbfdromus,
Co. p nbsp;nbsp;Alinure quid Ras quin depromuntur mini.
Q,Uà opus funt paraflto:ut fit paratu prandiû.
^Quorn ueniat.Pa.manefis dum buic coniicio fomniu.
Tute ipfe fiquid fomniaRi ad me refers.
Ca. Fateor.Co.abi deprome.P.a ge tu Ãterea buic fomniu Narra:meliore q ego fum fupponc tibi.
Na quod fcio omne ex boe fcio.Ca.operä ut det.Pa.dabit.
Ca. Facit bic quod pauci ut fit magiRro obfequens.
Da mibiigif operâ.Co.tâetfi no noui:dabo.
Ca. Hac no die in fomnis uifus fu uiderier.
Procul federe longe a me ^fculapiu.
Neqi eu ad me adire:neq; me magnipedcre;
pa. VfuR.Co.item alios deos fadturos fcilic6C.
1Sane illi inter fe cogruunt concorditer.
Nibil eR mirandu melius fi nibil fit tibi.
Nanq iincubate te fatius fueratioui Qui tibi auxilio in iureiurando fuit.
Ca. Siquide Ãcubare uelint qui periurauerunt.
Locus no pr^beri potis eR in capitolio.
Co. Hoc animuaduorte pace ab ^fculapio
Petas:ne forte tibi eueniat magnu malu.
Quod 1 quiete tibi portetûR.Ca.benefacis.
Ibo atq orabo.Co.quç res male uortat tibi.'
Pro di imortales que c6fpicio?qui illic eR?
ER ne bic parafitus qui miffus eR in canam?
Heus pb^drome exi cxi.inquâ ocius.
Pb. Qui iRic clamore tollis?Co:parafitû tuu
Vide occurrenteællû ufq i platea ultima.'
Hinc aufcultcmus quid agat.Pb.fane cenfeo.
Curgulio.Pbçdromus.Palinurus feruus. d nbsp;nbsp;Ate uiâ mibi noti atq ignoti;du ego bic ofticiu meu.
Facio:fugitc omnes:abite:filt; de uia fecedite.
Ne que in curfu capite:autcubito:aut pedlore offendâ:aut genti. Ita nue fubito ^pere amp;icelere obiedluR mibinégocia;
-ocr page 129-Nec c|uis^ tâ opuletus qui mihi obGClat in uîa.
Ncc ftrategus:nec tyränus qfq:nec agoranomus. â Nec demarcbus.nec comarcbus:nec cu tâta gloria. Quin cadat:quin capite fidatiuiâ de femita. Tûldi grçci palliati capite operto qui ambulanti Qui incedunt fuffarcinati cum librisicum fportubs:
{Condant:conferunt fermones inter fe drapery.
^Obdant:obfidunt;incedunt cum fuis fententiis Quos femper uideas bibetes elfe in bermopoleo. Vbi quid fubripuere operto capitulo calidû bibunt. Trides atq i ebrioli incedunt.eos ego fi offendero: Ex uno quoq; eoru eiiciam crepitu polentarium. Turn idi qui ludunt datarim ferui fcurra^ in uia. Et datores 0Cfactores omnis fubdâ fub folium. Proinde domi contincant:uitet infortunia.
Pb. Redle bic mondrat fiiperare poffitina ita nunc mos uigSc Ita nunc feruitiûd.^sfecÃo modus baberi non poted. Cur. Ecquis ed qui mibi comodrôCpbedromû geniû meulâ
Ita res fubita ed ccleritenmibi boe bomine conuêto cd opus. Pa. Te 111e quçrit.Pb.qd fi adeamus?beus curgulio te uolo. Cur, Quis uocatiqs nominat meiâPb.q te conuetu cupit. Cur. Haud magis cupis q ego te cupio.Pb.o mea opportunitas.
Curgulio exoptate falue.Cur.faluc.Pb.faluu gaudeo Te aduenirc.cedo tua mibi dextra:ubi funt fpes meçf Eloquere obfecro bercle.Cur.eloqre teobfecro:ubi futme^i Pb. Quid tibi e?Cur.tcnebr^ oboridfigenua media fuccidût. ⢠Pb. Laffitudine bercle credo.Cur.retine retine me obfccro. Pb. Viden ut expalluit?datin idi fellä:ubi affidat cito. â -
Et aquale cu aqua^43peratin ocius^Cur,animo male e.
Pb. Vin aqua^Cur.fi ffuduleta e da obfecro:bercle obforbeâ. ' Pb. Ve capiti tuo.Cur.obfecro bercle facite uetu ut gaudea. â Pb. Maxime.Cur.qd facitis qu^foPa.uetu.Cur.nolo equide mibi
Fieri uetulu.Pb.qdigif uislCur.effe ut uetu gaudet
Pb. luppiter tecdiqi perdât.Cur.perii: ^fpicio pa^.
Os amai ^ babeo:detes plenosdippiut fauces fame:ita cibi Vacuitate uenio laffis ladlibus.Pb.iäedes aliquid.
Cur. Nollo bercle aliquidiccrtd g aliquid mauolo.
Pb. Immo fi fcias reliqui^ quç fmt.Cur.feire nimis lubSC Vbi fietna illis couetis fane opus ed meis detibus.
Pb. Pernâ:abdomë:fuis glandiû.Cur.ain tu omnia bçc^
In carnario fortafle dicis.Pb.imo ilancibus qu^ tibi fut»
-ocr page 130-Parata poHq fcimus uetUï^.Cur.uidc nc me
Pb. Ita me amabit qua ego amo ut baud mentior.
Sed quo te mifi nihilo fu certior.Cur.nibil attuli.
Pb. Perdidifti me.Cur.inuenirc poffim 0 mbi opera datis.
Poftq tuo iuffu ;pfc0lus fum perueni in caria. Video tuufodale.argeti rogouti copia faciat« Scires uelles gratia tuam noluit frullrarier. Vtdecôc uelle homineamicu amico atq opitularier.
f Refpondit mihi paucis uerhis.atq adeo fideliter. Quod tibi elbite fibi elfe magna argeti inopiam. Pb. Perdis me tuis dicitis,Cur.imo feruo et feruatu uolo.
' Pb. Poftq mihi refpofu efi;abeo ab illo moefius ad fo^.
Me illo frufira aduemfTe.forte afpicio milite, ^ggâ^^â^'0â ^bominc.faluto aduenies.falue inquit mihi. Prebedit dextra.feducit:rogat quid ueniâ cariam.
Dico me illo adueniffe animi caufanhi me ïterrogat.
Ecque in epidauro lycone trapezita nouerî.
»IOK-
Dico me nouilfe.qd lenone cappadoceiannuo
VifiiafTe.fed quid eû uis^quia de illo emi uirgine.
Trig!ta minis:uefie:au;^:amp; 4? bis dece coaccedunt minj. Dedidi tu argetu iquafimo apud trapezitam fitu efi. I11à que dixi lyconem:atqiei mandaui qui anulo meo Tabellas obfignatas obtulifiet ut darôC opera Vt muliere a lenone eu auro;et uefic abducerer.
Podq boe mibi narrauit abeo ab illo.reuocat me ilico,â Vocat me ad coenam:religio fuit:dencgarc nolui. Quidfi adeamus:ac decubamusÃqt.confiliu placó^. Neq idie decamp; me memoraruneq noóti nocerier.
Omnis res paratafi:et nos quibus paratu ed affumus. Podq )coenati:atq appoti:talos pofcit fibi i manu. Prouocat me in aleä:ut ego ludam:pono pallium. 111e fuu anulu oppofuitdnuocat planefiü.
Pb. Meos ne amores?Cur. tace paruperfiacit uoltorios quattuor« Talos arripio:inuoco almam meam nutricem berculem. lacfto bafilicut^jpino magnu poculu.ille ebibit.
Caput deponit;quudormifcit:ego ei fubduco anulu. Deduco pedes de leóto clam ne milef fentiat.
Rogant me ferui quo eam;me dico ire quo faturi folent.' Odiû ubicófpcxi;exindeme illico patina dedi.
Pb. Laudo.Cur.laudato quando id quod cupis effecero. Eamus nunc Ãtro ut tabellas cÃfignemus.Pb.nó moror.
-ocr page 131-Cuf» Atq? aliquid prius obtrudamus pnârfumentglandiu.
Hçc funt uentri flabilimenta:pane ÃC affa bubula.
Poculû grande:aula magna:ut fatis cofilia fuppetant.
Tu tabulas cófignato.bic minidrabit.ego edä.
Dicâ quéadmodû confcribasdeqre me bac introPb.fequor.
Lyco.Curgulio.Leno.
Lf. b nbsp;nbsp;Eatus uideor fubduxi ratiuncula.
Diucs fum:fi non reddo eis quibus debeo.
Si reddo illis quibus debeo plus alieni ed.
Ve;^ berde uero couellere cogito.
Si magis me inflabunt ad protore fuffera
Habent bunc inore pl^riqi argetarii.
Vt alius aliu pofcant;reddant nemini.
Pugnis re foluant fiquis pofcat durius.
Qui boino mature qu^fiuit pecuniam, Nifi eammature parfit:mature efurit.
Cupio alique emere pueru qui ufurarius Nunc mibi qu^rat :ufus ed etiam pecunia.
Cur, Nil tu me fatuis monueris:memini:amp; feio.
Ego boe effectu lepide tibi tradâ.tace;
Edepol ne ego bic me intus expleui ;pbe.
Et equide reliqui in uetre cellç uni locû.
Vbi reliquiiy reliquias recondere.
Quis bic éd qui operto capite çfculapiu falutat^ Atat que quçrebâ fequere me fimulabo quad non noucri Heus tu te uolo.L.une ocule falue.Cu.quçfo derides ne mei
L. De coelitu ^fapia te effe arbitrorinâ bi fût unoculi.
Cur. Catapulta boe idtu ed mibiapud fityone.L.na quid
Id refert mea^an aula quaffa cu cinere effoffus fiet?
Cur. Superditiofus bic quide ed:uera prçdicatmâ illçc catapult^.
Ad me crebro comrneant.adolefcens ob republics. Hoc itus mibi quod id gne babeo qu^fo ne me icomities.
L. Licôc ne Ãforare d incomitiare non licamp;?Cur.non inforabis Me qdem.non mibi places tuû ^fccdo nec foi;:nec comitiu\ Sedbûc quçro cômondrare fi potes:inibis a me folidâ Et grade gratiadycone qu^ro trapezitâ.Ly.dic mibi
L. Quid eu nûc quatis;aut cuiatis?Cur.eloquar ab tbera Pontigono platagidoro milite.L.noui edepol nome. Nà mibi idoc nomine dû fcribo expleui totas ceras quattuor« Sed quid lycone qu2ris?Cur.mandatud mibi.
-ocr page 132-Vtbas tabellas ad cu fér5.L.c(uïs tu bomo cs^
Cut. Libertus illius:que omnis fûmanû uocant.
Lr Sûmane falue. qui fûmanus fac feiam;
Cut« Quia ueÃimeta ubiobdormiui ebrius.
Sûmano ob earn rem me omnes fûmanum uocant.
L. Alibi te meliuà querere uel bofpitiu tibi; Apud me ^fedto nibil eà fummano loci. Sed iÃum quem quiris ego fum.Cur.quçfo tu ne is es^ Lyco trapetitaCv-ego Turn.Cur.multam me tibi Salutem iuffit tberapontigonus dicere. Et bas tabellas dare me iuiTit.Lv-mibinCur.ita. Cape.fignum nofee.noÃinCy-quid ni nouerim^ Clipeatus elepbantum tibi macbcra diÃicit.
Cut. Quod iÃic fcriptû eÃid te orare iuflerat. ProiecÃo ut faceres fuam G uelles gratiam.
Lf. Concede:infpiciam quid fit feriptumCur.maxime, Tuo arbitratu dum auferam abs te id quod peto. Miles lyconi in epidauro bofpiti.
Suo tberapontigonus platagidorus plurimam Salutem dicit.meus bic eÃ.bamum uorat. Tecum oro:Slt; qugfo qui bas tabellas adferet Tibiut ei detur quamiÃic emi uirgincm. Quod te pr^fente iÃic egi:teqi interprete. Et aurum Ãi ueÃemdam fcis utconueneris.'
1Argentum des lenoni:buic des uirginem.
Lp Vbi ipfus^cur non uenitCur.cgo dicä tibi qa nudiufquartus Venimus in cariam ex indianbi nunc Ãatuain uolt dare auream Solidam faciundam ex auro pbilippeo quç fietâ Septempedalis facilis monuinentû fuis.
Lgt;'â Qu^^^obrem iÃuc?Cur.dicam.quia eni perfas;papblagonas: Synopas:arabes:caras:cretanos:fxros:rbodiam:atqi lyciam Perrbediam:0lt; perbelefiam:contauromacbiam:6C daffiam. Onomammiamdibj/amqioram omnem conterebrominiam«â Dimidiam partem nationum ufq iomnium fubegit folus. Intra uiginti dies.Lpuab.Cur.quid mirare:'
Lv. Quia enim in cauea fi forent conclufi itidem ut pulli Gallinacei ita non potuere uno anno circumirier. Credo bcrcle te effe ab illo:nam ita nugas blattis.
(gut. Immo etiam porro fi uis dicam.Lv.nil^il moror.' Sequere bac redabfoluam qua adueniÃi gratia. Atq; eccû uideo.Ieno falue.Le.di te ament.
-ocr page 133-Ly. Quid hoc quod ad te uenioiLe.dicas quid udis.
Ly. argetum accipias cum illo mittas uirgmem.
Le. C^uid quod luratus fumt'Ly.quid id refert tua^
Dum argentum accipias^Le.qui monSiquafi adiuuat. Sequimini.Cur.leno caue i te fit morari mibi.
Mlles.
e Depol nugatore lepidumdepide b uc naevus eflpbedromUs.
' Kalopbatam:an fyeopbatam buc magis boc eile dicâ nefcio* Ornameta qu^locaui:metuo baud polTim recipere.
Q^q cumifloc mibi negocii nibil ed.ipfipbedromo Credidi:tarnen afleruabo;fed bic dum egreditquot; foras. Commoflrabo quo in quenq ibominein inueniatis loco: Ne nimio opere fumat operam:fiquem conuentum uelit. Vel uitiofum:uel fine uitio:uel ^bum:uel improbum. Qui periurum couenire uult bominem:mitto in comitium. Qui mendacem SC gloriofum:apud duacin^ facru.
Ditis damnofos maritos fub bafilica quirito.
Ibidem erunt fcorta exoleta.qniq ftipulari folent.
Symbolo^ collatores apud fo^ pifearium.
In foro infimo boni bomineszarq dites ambulant.
In medio ^pter canalem ibiodentatores meri Confidentes garrubqi amp;nbsp;inaleuoli fupra lacum; Qui alteri de nibilo audacter dicunt contumeliam. Et qui ipfi fat babent:quod ipfis poflituere dicier.
Sub ueteribus ibi funt qui dantzquiq i accipiunt foenore;
Poneçdem caHoris.ibi funt fubito quibus credas male. In tufco uico ibi funt bomines:qui ipfi fefe uenditant. In uelabro:uel piftore:uellanium:uel barufpicem.
Vel qui ipfi uortant:uel qui alii fubuerfenf pr^beant.
Ditis damnofos maritos apud leucadiam oppiam
Sed interim fores crepuere:linguç moderandum eil mibi, Curgulio.Lyco.Cappadox.
Cur. i Tu pr^ uirgo:non queo quod pone me efl feruare;
Et au^:ÃC ueftem:omne luam efle aiebat.quicqd b^c baberet. Li. 'Nemo it ificias.Cur.attamen ineliuCculu eft monere.
Meinento ^mififfe te fi quifq ibanc liberali
Caufam manu adfererôC mibi omne argetum redditum iri Minas triginta.Ca.mcminero.de iftoc quietus efto.
Et nunc idem dico.Ly.et comeminilfe ego b;c uola te.
Ca. Memini SC mancipio tibi dabo.Cur.egon ab lenone quicq Mancipio occipiam:quibus fui nibil eft nifi una lingua.
-ocr page 134-Qui abiurant fiquid creditum efiralienos mancupatis. Alienos mannmittitistalienifq? imperatis.
Nec uobis audior ulluftznec uofmS ^edis ulli.
Ite genus eft lenonum inter homines meo quidem animo Vt mufc^:culices;pedefq^:pulicefq;.
Odio ôi malo amp;nbsp;molefti^:bono ufui eflis nulli Nec uobifeu quifo in foro frugi confiUere audSi.
Qui conflitit culpat eumxonfpicif:uituperatâ'. Eum rem fideq ? perdere:tnetfi nihil fecit aiunt.
(2a« Edepol lenones meo animo nouifli lufce lepide.
J^yz, Eodemhercle uos pono:amp; paro.pariflimi eflis iibus Hi faltem i occultis locis proflant:uos in foro ipfo. Vos foenore:hi male fuadendo:etluflris lacerant homines. Rogitationis plurimas propter uos populus fciuit. Quas uos rogatas rumpitis;aliquarn reperitis rimam. Quafi aquam feruentem frigidam efleuta uos putatis leges. Tacuiffe mallem.Cur.au male meditantem male dicax es,
Lg. Indignis G male dicifzmaledidium id eGe dico.
Vei^ G dignis dicit* quot;nbsp;benedidlurt : meo quide animo.
Cur. Ego mancipem te nihil moror:nec lenone aliû quenq. Lyco:nûquid uis^L-bene uale.Cur.uale.Ca.heus tu tibi ego dico.
Cur. Eloquere quid uis.Ca.qu^fo ut hanc cures bene fit ifti.quot; Bene ego idâ eduxi meç domi Ãc pudice.Cur.G huius miferô^. Ecqd das quod bene GtiCa.malu.Cu.tibi op9 e hoc qdâ te teurer.
Ca. Quid fluita ploras?ne time:bene hercle uedidi ego te.
Fac Gs bong frugi fies:fequere iflu bella belle.
Ly. Sumane nüquid nunc iamme uis'Cur.uale.
Na amp;nbsp;opera et pecuniam benigne prgbuifli.
Ly. Salute multam dicito patrono.Cur.nuntiabo.â
Nû quid uis leno^Cadflas minas dece qui me ;pcure Dum melius Gtmihi dcs.Cur.dabuuf eras peti iubeto.
Ca. Quando bene gefG re uolo bic i fano fupplicare. Nam illam minis olim dece puellam paruolam emi. Sed eu qui mihi uendidit illa nun^ poll illa uidi.
'Perüffe credo.quid id mea refert;'ego argetû habeo. Quoi homini dei funt ^jpiciiducrûei ;pfedlo obiiciunt; Nunc rei diuing opera dabo:certû fit bene me curare.
Miles.Terapontigonus.Lyco trapezita.
Mi, n On ego nunc mediocri icedo iratus iracSdia.
Sed eapfe illa qua excidionem facere códidici oppidis, Nunc nifi tu mihi ^pere operas dare iâ triginta minas.
-ocr page 135-Qh^® ^S^ apud te depofuruitam ^pa ponere.
Ly. Non edepolnüc ego te mediocri maceto infortunio.
Sed eapfe illa qua madtare {olco:quoi nibil debeo.
Mi. Ne te mibifacias feroce baud fupplicare cenfeas.
L. Nec tu me quide un^ Subiges redditum ut reddam tibi.
Nec daturus fum.M.idcm ego iftuc quom credebâ credidi.
Te nibil elfe redditui^.Tra.quur nunc a me igif petis?
M. Scire uolo quoi reddidifli.Tdufco liberto tuo.
Is fûmanû fe uocari dixit:ei reddidi.
Qui bas tabellas obfignatas attulit.M.qs tu mibi tabellas:
Quos tu mibi Iuleos libertos:quos Cumanos fomnias?
Nec mibi quidë libertus eft ullus.T.facis fapietius.
0^ pars lenonu libertos qui babent;amp; eos deferût. fecifti'Ly.quod mandafti feci tui bonoris gratia.
Tuu quifignu ad me attulifCet nuntiu ne fpernere.
M. Stultior ftulto fuifti qui iis tabellis crederes.
⢠Quis respublica et priuata gerit :none iis credere: Ego babeo tibi res folutas reefte,bellator uale.
Mi. C^id ualcâ?Tr.at tu çgrota fi uiues per me quideçtate.
M. Quid ego nûc faciam?qd refert me fecifte regibus.
Vtmibi obedirent;fi bic me bodie umbraticus deriferit? Cappadox leno.Miles.
Ca. q Vpibomini dii fût ;ppicii:ei no effe iratos puto.
PoftCp re diumam feci:uenit in mete mibi.
Ne trapezitaexultatu abierit:argerü ut petat.
Vtego potius comendam:q illeduftera faluere te Tbcrapontigone platagidore lalue.faluus quomodo aduenis In epidauï^lbic bodie apud me nunq idelinges falem.
M. Bene uocas:uei^ uocata res cut male fit tibi.
Sed quid agit meû mercimomû apud te?C.nibil apud me qdë.
Nefacias teftistneq equide debeo quicq.M.quidê eft,
C, Quod fui iuratus feci.M.reddm an no uirgine?
Prius q te buic me^ macber^ obicio maftigia?
C. Vapulare ego te uebementer iubebo:nc me territes.
Illa abducta eft.tu auferere bine a me ft perges mibi Male eloqui ;pfeóto:cui ego nili malû nibil debeo.
M. Mibin malu mtmtareT.atq edepol no minitabor:feddabo:mibi Si perges moleftus efte.M.leno minitaf miln.
Meçq pugnç proeliares plurimoobtritç lacent.
At ita nae maeberazSe clipeus bene iuuent pugnate, In acie:nifi mibi uirgo redditur.
-ocr page 136-lain ego te faciam ut bic formic^ fruftillatim différât.1
C. /\tita meuolfell^.pe0len:fpcculü:calamifirum meum.i Bene me amaffmtimeaq iaxitia liteucp exterfû,| Vtego tua magnifica uerbaineq? iftas tuas magnas minas
Igt;4o plurisfacio q âcillam meam:quç latrinâ lauat.i Ego iHâ reddidi qui argetum a te attulit.M.quif ifeff bomo^i C. Tuu libertû effe aiebat fefe fûmanû.M.meû^â Atat curgulio bercle uerba mibi dédit quû cogito. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
Is mibi anulum fubripuit.C.perdidiÃin tu anulu^
Mlles pulcbre cêturiatuf eft expûcÃo à manipulo.
M. Vbi nûc curculione îueniâ.Ca tritico facillume.
Vel quingetof curculiones p uno faxo reperias.
Ego abeo:uale:atqffalue.M.ma!e uale.male fit tibi.
Quid ego facia :âmancS:an abeâfficcine mibi effe of oblitu?
Cupio dare mercede qui illune ubi fit cômoftrôC mibi.
Parafltu s.
a N tiquom poetâ audiui fcripfiffe i tragoedia. Mulieres duas peiores effeig iunarres ita eft.
Ve^ muliere peiorem:^ b^c amica eft pb^dromi: ïsló uidimeq? audiui:neqipol dici nec fingi poteft.
Peior:^ bçc eft;qu^ ubi me bunc babere confpicata eft anulu.
Rogat unde babeam quid id tu quçris:ga mibi quçfitoft opus, t'^ego me dicere:ut eu criperêCmanû arripuit mordicus.
Mix foras me arripui:atq? effugi.apage iftanc caniculam.
Planufiû uirgo.Pbçdromus adolefc ef.Curgulio.Mi.
pI. p Hedrome ^pera.Pb.quid qspere^Pl.parafitu ne amiferis. Magna res eft.Pb.nulla eft in.na qua babui abCupfi celeriter.
pi. Teneo.Pb.qdnegocii/Pl.rogita iftunc ude babeat anulu., Cur. Pater iftu meus geftauit.Pl.at inea matertera
Mater ei utedum dederat.Cur.pater tuos rurfû tibi.
Pl. Nugas garris.Cur.foleo.nä ^jpter eas uiuo facilius.
1 Quid nunc^Pl.obfecro parentesne meos mibi ;pbibeas?{ Cur. Quid egoffub gemina abftrufos babeo tua matre amp;nbsp;patre?j Pl. Libera ego fu nata.Cur.amp; alii multi qui nûc leruiût. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
Pl. Eniuero irafcor,Cur.dixi equidë tibi unde ad me bic peruenirS^.i Quoties dicedu eft'elufi milité iquai alea.â Mi. Saluos fureccu qu^rebâ.qd agis bone uir?Pb.audio.Ã
Si uis tribus bolis uclin cblamvdem.M qn tu is imala cruce;I Cû bolisxû bullis:redde etiâ argetû aut uirgine.
Pb. Quod argetu:quas tu mibi trichas narras?qua tu uirgine nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i ]
Me repofcis?M.quâ ab lenone abduxifti hodie fcelus uiri.
-ocr page 137-Pb. NuHâ abJuxi.M.certe eccidam uideo.Pb.uirgo b^c libéra cd» W Mean ancilla libera ut fit:qu5 ego nung cmiCi manu.
Pb. Quis tibi banc dedit mancipio?aut ude emiditiae fciâ.
M. Ego quidem pro idac rem folui ab trapezita meo.
Quam ego pecuniam quadruplicem abs te 6C lenone auferam.
pb. Qui fcies mercari furtiuas atq; ingenuas uirgines.
Ambula in ius.M.no ego.Pb.licS i attedari?M.no licSi.
Pb. luppiter te male perdat:intedatus uiuito.
M. At ego;que Iic2 lt;nbsp;te acede buc.Cur.feruu attedari'M.uide.
Cur. Hemut fcias me liberu effe.M.ergo âbula i ius.bem tibi Cur. O ciues ciues.M.qd clamas?Pb.gdidu tibi tadlio ed? M. Quia mibi libitu ed.Pb.accede buc tu:ego illu tibi dedâ.tace. Cur. Pb^drome obfecro ferua mc.Pb. taqmetgemu
Miles.qu^fo ut mibi dicas unde illu habeas anulu.
Quem parafitus bic te elufit.Pl.per tua genua te obfecro.''
Vt nos facias certiores.M.qd idue ad uos attinôC^
Quçratis chlamyde et macb^râ bâc ude ad me peruenerit.
Cur. Vtfadidit gloriofus.M.mitte idu.ego dicam omnia.
Cur. Nihil ed quod ille dicit.Ph.fac me certiore obfecro.
M. Ego dicam.lurge:banc re agitetatq? animu aduortite.
Pater meus habuit periplanes planeCiû.
Is prius q mont mihi dedit tanq fuo.
Vtçquum fuerat filio.PI.pro iuppiter.''
M. Et ide me berede fecit.Pl.pietas mea ferua me.quando ego te Seruaui fedulo.frater mi falue.M.qui credam ego idue cedo Si ucra memoras:qu^ fuit mater tua* Pl.eleobula.
M. Nutrix quç fuit^Pl.arcbedrata.ea me fpedlatu tulerat.', Per dionyfia.pod^ illo uetu edlam ut me collocauerat Exorit uctus:turbo:fpec!lacula ibi ruut:ego pertimefeo.
Tu ibi me nefcio quis arripit timidam atq? pauidam:
Nec uiuam:nec mortua:nec quo me padio abdulerit poPTu dicere.
M. Meminidin banc turbam herffed tu die mihi ubi is ê homo Qui te fubnpuit^Pl.nefciomei;. b ûc feruaui femper mecû una Anulû.cum hoc olim perii.M.cedo ut infpiciam.
Ph. Sanan es qu^ idi comittas^Pl.fine modo.M.proh iuppiter. Hic ed que ego tibi mifi natali die.tam facile noui;q me» Salue mea foror.Pl.frater mi falue.
Deos uolo bene uortere idam rem nobis.
Cur. Et ego nobis omnibus tu ut hodie adueniês
Coenam des fororiam.hic nuptiale eras dabit.Pb.pmittimus.
M. Tace tu.Cur.non taceo qndo res uortit bene;tu idâc defpode huic
-ocr page 138-Milcs:cgo dotem dabo.Pb.quid dons/Cur.egone/ut Temper Dummuât me alanM.uej^ Eerde dico me iubentc feceris Et leno bic debS inobis trigîta minas.Pb.quâobre idue?
M« f^^^ â^^^ repromifit mibi fi qmsq banc liberali afferuiffôi manu. Sine cótrouerfia omne argetû redderôf.Pb.nûc eamus ad lenone.
M. Laudo.Pb.bic prius uolo meam re agere.M.quidide^^
PE. Vt miEi Eanc defpodeas.Cur.qd ceifas miles Eâc buic uxore dare^ M. Si Eçc uolt.pl.mi frater cupio.M.fiat.Cur.bene facis.
PE. Spondes ne miles miEi banc uxorefKbfpondeo.
Cur. Et ego boe ide und fpondeo.M.lepide facis.
Sed eccum lenonem incedit tbefaurum meum.
Leno Cappadox.Miles.Pb^dromus.Planufium., Cr a Rgentariis male credi qui aiunt nugas predicant.
Nâ ÃCbene:ÃC male credi dico.id adeo bodie ego expertus fu. Nâ male credit qui nunq reddût:fed prorfus perit.
Velut dece minas dum foluit omnis menfis tranfiit.
Podq nibil fit clamore bomine pofcodlle in ius me uocat. Peffume metuime memini bodie apud protore foluerôC. Ve^amici copulerunt.reddit argentum domo.
Nunc domu ;pperare certudAfbeus tu leno te uolo.
Pb. Et ego te uolo.C.at ego uos nolo ambos.M.dafjs ilico.
Atqi argentu 45pere ^spera uomere.C.quid meed ed tibi?
Aut tecum;âaut;âM.quia ego ex te bodie facia pild catapultarid.
Atq ita te neruo torquebo itide ut catapult^ folet.
Delicatd te bodie facia cd catello ut accubes.
Ferreo.ego dico.C.at ego uos ambo in robudo carcerc
Vt pereatis.M.coIId obdringe.abduce idd in malS cruce.
Pb. Quicquid ed.ipfe ibit potius.C.pro ded atq bomind fide
H occine padfo indenatd atqitedatu me arripi?
Obfecro planefium amp;nbsp;te pb^drome auxilid ut feras.
Pl. Frater obfecro te noli bunc códenatum perdere.
Bene amp;nbsp;pudice me domi babuit.M.baud uoluntate id fua. Aefculapio buic babeto quod pudica es gratiam.nà fi uoluiffôi lâpride quoq poffer mittere.Pb.animdaduorte fi poffd boe Inter uos fentetia c5ponere:mitte iddc.accede buc dicä mea fêtetiâ. Siquidé uultis quod decrero facere.Ca.tibi pmittimus.
Dd quidê bercle ita iudices ne quisq a me argetd auferat:
M. Quod ne ^mifidi.Ca.qui ^^mifidïgua eade nunc ncgo. Dicedimo re perdendi b^c gratia nata ed mibi.M.nibil agit. Colld obdrige bomini.Pl.iamiâ faciamut iufferis.
M. Quando uir bonus es refpóde quod rogo.Ca.roga quod lubet.
-ocr page 139-M. Promififtin fi liberali quisi^ banc aftererSi manu.
Te omne argetu redditu^^^^Ca.non comemini dicere.
M. Quidmegas.Ca.nego bercle uero.quo prçfente'quo i loco?
M. Mcipfo pr5rente:Slt; Ivcone trapezita.Ca.non taces?
M. Nó taceo.Ca.nó ego te floccifacio:nc me territes.M.meipo pntc.
Et Ivcone fadl5 eft.Pb.fatis credo tibi.nuc adeo ut tu
Scire poffis leno meam fentetiadibera bçc efl.
Hic Euius frater ed.bçc autc illius foror.E^c mibi nubamp;.
Tu buic argetu redde:boc iudiciû meumeft.
M. Tu autê ineruo iam iacebismifi mibi argetu redditâ.
Ca. Herde iftam rê iudicafti perfidiofe pb^drometSC tibi oberit.
Et te miles di de^qi perdiunt:tu me fequere.M.quo fcquar te?
Ca. Ad trapezita meu:ad pr^tore.na idc re refoluo oibus qbus debeo» M. Ego tei neruo baud ad protore bine rapiain.ni argetu refers. Ca. Ego te uebementcr perire cupio ne tu me nefcias.
M. Ita ne uero?Ca.ita bercle uero.M.noui ego bos pugnos meos.
Ca. Quid tu?fT.qd tu rogitas bifee ego fi tu me irritaucris
Placidû te bodie reddâ.C.age ergo recipe acîhjtum.Pb.lieÃ^.'
Tu miles apud me coenabis.bodie fient nuptîç.M.qu^ res bene
Vortat mibi et uobis.fpeölatores plaudite plaudite.
Plauti Poetj Clariflimi, Caffina.
s nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Aluere iubeo fpedlatores optumos fidc q facitis max«*
Et uos fides fi uei^ dixi fignû clau date mibi Vtuos mibiçquos iaïde a pricipio fcia Qui utunt uino uetere fapientis puto.
Et qui libeter ueteres fpeófat fabulas Antiqua opera et uerba quum uobis placent.
Aequû eft placere ante ueteres fabulas.
Nâ nuenouç quç ;pdeunt comoedi^
Multo fût nequiores q nûini noui.
Nos poftq populi rumorem intelleximus.
Studiofe expetere uos plautinas fabulas.
Antiq eis edimus comoedia qua uos ;pbaftis qui eftis i fenioribuf.
Nam luniou qui funt no norut feio.ue: ^ ut cognofcant Dabimus opera Qdulo.b^c quu prima tu ahia eft iter omnis. Fabulas ea tempeftate flos poeta:9 1fuit.
Qui nunc abierunt bine i communem locum.
Sed tamen abfentes ^funt prcfentibus.
-ocr page 140-Vos omnes opere magno operatos cfTe uolo. Benigne ut operam detis ad nodru gregem. Ducite ex animo curam atq; alienum ^s. Ne quis formidóC flagitatorem fuum. Ludi funtdudus datus ed argentariis. Tranquillum ed:alcedonia funt circa forum/ Ratione utuntur.ludis neminem pofcunt. Secundumludos reddunt autem nemini. Aures uotiu^ fi funt animum aduortite. Comoedi^ nomen dare uobis uolo. derumenoe uocatur b^c comoedia grçce. Latine fortientes.dipbilus banc gr5:ce Scripfit:pod id rurfum denuo.
Latine plautuscum latranti nomine. Senex bic.maritus babitat.ei eft filius. Js una cum patre in illifce babitat^dibus: Ed ei quidam feruus qui in morbo cubat. Immo bercle uero in ledlo ne quid mentiar. Is feruus.fed ab bine annos fidium ed fexdecim. Quum confpicatus ed primo crepufculo. Puellam exponi:adit exteplo ad mulierem. Quç illam exponebat:orat ut eam det libi. Exorat:aufert;detulit recJla domum.
Dat ber^ fu^rorat ut eam curôlt;:educôi; Hera facit:educauit magna indudria. QT fi effet ex fe natamon multo fecus. Podq adoleuit ad eam ^tatem ut uiris Placere poff0lt;:at eam puellam bic fenex Amat rhrliclnnret item contra filius. Nunc fibiutere.]? contra legiones parat. Pater filiusq? clam alter:alterumq?. Pater allegauit uillicum qui pofeerS^: Sibi idam uxorem:is fperat fi ei fit data. Sibi fore paratas clam uxore excubias foris. Filius autem armigerum allegauit fuum. Qui fibi eam uxorem pofeat.feit fi id impetrSlt;, Futurum quod amat intra pr^fcpis fuas. Senis uxor fenfit uirum amori operam dare. Propterea una confentit cum filio.
Ille autem podq fenfit filium fuum Eandem illam amare;et ede impedimento fibi.
-ocr page 141-Hinc adolefccntem peregre ablegauit pater.
Sciens cius mater ei dat operam abfcnti tamen.
Is ne expedietis bodic in bac comoedia.
In urbem no rediuit:plautus noluit Pontem interrupit:qui erat in itinere. Sunt bic quos credo nunc inter fe dicere.
Hercle quid illuc efb.feruiles nupti^^
Seruin uxorem ducent;'aut pofeent fibiZ
Nonum attulerunt quod fit nusq, gentium.
At ego aio boc fieri in graecia amp;nbsp;cartbagini.
Et bic in nolira terra in apulia.
Maioreq ^ opera ibi feruiles nupti^ ^liberalis etiam curari folent. Id ni fit mecum pugnosbquis uolt dato in urnam mulli.
Penus dum iudex fiet gr^cus adeo uel mea caufaapulus.
Qui nunc nibil agitis (entionemo fitit.
Reuortat ad illam puellam expofiticiam.
Quam ferui fumma ui fibi uxorem expetunt.
Ea inuenietur 6i pudica amp;nbsp;libera ingenua atbeniefis.
Neq? quicq flupn faciet profecto i bac quidem comoedia;
Mox bercle uero poQ trafadla fabula argctum fiquis Dederit ut ego fufpicor ultro ibit nuptum.
Non manebit aufpices.
Tantum ell.ualete.bene rem gcrite.et uincite
Virtute uera quod fecillis antebae.
Argumentum inCaOina.
c Onferuam uxorem duo conferui expetunt.
Alium fenex allegat:alium filius.
Sors fenem adiuuat:uerum decipitur dolis:
Ita ci fubiicif puella:feruullus
Neq:qui dominum mulgat atq; uillicum.
AdoleCcens ducit ciuem caUinam cognitam Cbalinus. Olympius.
Cba.n On mibi licere mea re me fold ut uolo loqui atq? cogitare. Sine te arbitro^quid tu malum me iequere^
Oly. Decretum eft mibi quafi umbra quoquo ibis tute perfequi, Quinedepol etia fi in cruce uis pgere fequi decretum eft. Debinc coniicito c^te^ poftis ne nec ne;cl5 me futelis tuis; Proripere caftinam uxore.proinde ut poftulas.
Cba.Quid tibi negocii mecum eftiOl.quid ais impudens^ Cba.Qui in urbe reftas uillice bic magni preciitOl.libamp;r.
Cba.Quin ruri es in pr^fecftura tua:âquin potius quod legatum e tibi
-ocr page 142-Negocium id eu as:atq; urbanis rebus te abflines? Huc ueniHi fpofam proreptum meam.abi rus.abi. Dieeredtus tuami prouitiam.Ol.cbaline no fum Oblitus officium meu.profeci ruri recèle qui curôC.tamê Ego bue quod ueni i urbem impetrauero uxorem utiflac Ouca quam tu deperis bellam:^ tenellam cafinam coferuam tua. Quado ego eam mecum rus uxorem abduxero rure icubabo» Vfq? î pr^fedtura mea.Cba.tu illam dueas^berde me Sufpedio quam tu eius potior fias fatius eft mortuum.
Ol. Mea prçda eQ illa:^in tute i laqueum ne duas.
Cba.Ex fferquilinio effoffe tua illec prçda eft?
Ol. Scies boe ita effe.Cba.uç tibi.O.quot te modis ft uiuo' Habebo i nuptiis mifey ; meis?Cb.quid tu mibifacies?
O. Ego ne quid facia tibi?primû omniû buic lucebis nouç nupt^ face. Poft illa ut femp improbus nibilq? fts:poft id loco;^ Quado ad illam ueneris dabit tibi ampbora una:ÃC una femita. Fós unus:unûçnû:ÃC odio dolia:qu^ nifi crût femp plena Ego te implebo Aagris.ita te aggerûJa curuû aqua faciam. Probe ut poftilena pofftt ex te fieri:poft autem nifj ruri tu Aceruo mederis:aut:quaft lumbricus terrâ:quod te poftules Guftare:quic^ nûq edepolûeiunum Aeep atqi ego te ruri redibo.poft id quu laffus fueris Et famelicus nodlu ut condigne recubes curabitâ.
Cba,Quid facies?01.concludere in feneftra firmiter.
'Vnde aufcultare pofiis quu ego illam ofculer:quu mibi ilia dicÃi. Mi animule:miolKmpio mea uita:mea inellilla;mea feftiuitas. Sine tuos ocellos deofculer uoluptas mea:ftne amabo te amari. Meus feftus dies;meus pullus paffer:mea columba:mi lepus. Quu mibi bçc dicentâ:tum tu furcifer quafi inus in medio Pariete uerfabere.Cba.nunc ne tute mibi refpódere poftules; Abeo intro:tedamp; fermonis tui.O.te fequor bic quidê poI. Certo nibil ages fine me arbitro.
CIeoftrata.Pardalifca Ancilla.
CI. a Bftgnate cellas:referte anulum ad me.
Ego bue tranfeo in proximum.
Ad meam uicinam.uir ftgd uolamp; me:facite binc me accerfatis. Pa. Prandium iufferat fenex fibi parari.Cl.fta:tace:atqi abi.
Neqiparorneq; bodie coquetâ:qu5do is mibi óefilio aduorfatâ fuo Animi:amorifqicaufa fui flagitiû illud bominis:ego illum fame. Ego illû fïti:malejidlis:malefaólis;amatore ulcifcar;
Ego illû ^be incomodis dibits angâ:faciam uti ^inde eft dignus.
-ocr page 143-Vitâ:co!at acheruns pabula: flagi cii perfequete:flabula nequitia;
SI ac bic meas fortunas co qÃa ad uicinasded foris cócrepuit. Atq? eaipfa eccâ egreditur foras:n5 pol boe per tepus ifer îcjpù Mirena.Coiunx deoflrata.
Mi. f Equimini comités i proxima me buc/ Heus uos:ecquis b^c qu^ loquar auditiquot;
Ego bic cro:uir: fi autquifpiä quçramp;rnâ ubi domi fola fam: Sopor manu fca1pitur:iuflin colu ferri mibi.CLmirina falue.
Mi .Saluc me Caflor.Cle. fed quid tu es tridis amabo^
Mt. Ita folêt oes quç fut male nuptf.domi amp;nbsp;foris çgre qdfit fatis fp e. Nam ego ibâ ad te.Cl.edepol ego iftuc ad te:fed qde qd tuo Nuc alo aegre êinâ qd tibi e^gre ide mibi ediuidue.
Mi. Credo ecaflor: nam uicinä nemine amo merito magis q te. Nec qplura funt mibi q ego uclim.Cl.amo te: atq;
Iftuc expeto fcire quid e.Mi.uir me b3 peflifdefpicata modis Nec mibi ius meuobtinendi optio e.d.boc quid e?dic i de boc: Obfecro.nâ pol baud fatis meo corde accepi qrellas tuas.
Mi. Vtr me babS Cpeflumis defpicatam modis,
Cl. Mira fût uera li pdicas,nâ uiri i9 fuû ad mulierefobtiere baudqut Mi. Qui mibi âcillulâ ingratis podulat qu^ mea e:qu^ meo Educata fuptu fiet uillico fuo fe dare:fed ipus earn amat.
Cl. Obfecro tace.na nue bic licôC dicere,nos fum9.Mi.ita efl.
Cl. Vnde ea tibi emam peculi probamntbil baberc addecôC.
Clam uiro:ÃCquç bet partum ci baud cômodi e.
Quin uero aut fubtrabat:aut ftupro inuenerit.
Hoc uiri cenfeo effe omne quicquid tuum efl.
Mi. Tu quide aduerfû tuâ arnica omnia loqueris.
Cl. Tace fis fluita:^ mibi aufculta.noli fis tu illi aduorfari.
Sine amÃcfinc quod lib^: id faciat:qn tibi nil domi dereliquium Mi. Sati fana es^nâ tu quide aduorfus tuâ idâ re loqre^Cli.ifipiens
Semper tu buic uerbo uitato ab tuo uiro.Mi.cuiâuerbo?
Cli. I foras.Mi.mulier es.tace.CI.quidem^be quis eft quem uides^ Mi. Vir eccû it.intro:abi:adpropa age amabo ipetras:abeo. Cl. Mox magis quû ociû mibi amp;nbsp;tibi erit.igitur tecû loquar.
Nunc uale,Mi. Valeas.
Senes Stalino Cleoftrata mulier
Sen. 0 Mnib9 reb? ego amore credo amp;nbsp;nitorib? nitidis anuenire.
Nee potis quicq cómemorari ^ pl9 falis plufq i leporis bodie Habeat.coquos equide nimis demiror:qui ututur códimetis. Eos co condimeto uno nó uticr.oibus quod pr^ftat.
Nä ubi amor codimetu inerit cuiuis placiturum credo.
-ocr page 144-Neq? filfum neep fuaue ePTe pot quieqmbi amor no admifcer Fel quod amarû edud mei faciÃC hominem ex tndi lepida 0lt; lene Hanc ego de me coieóturam domi faciounagis q ex auditis. Qui podq amo cafina magis initio mûditiis mûdtianti deo. Myropolas omnes foHeito ubicuncped lepidi unguetum ugor Vtrlli placeâ. 0C placeo(ut uideor)fed uxor me excruciat quia uiuit. Trtde adare afpicio blande b^c mibi mala resappellada ed.
Vxor mea meaq; amenitas quid tu agis^Cl.abi:atqï abdine manu Sta. Eia mea iuno non decôe te elfe tarn tridem tuo ioui.
Quo nunc abis^ Cl- mitte me.Se.mane.Cl.non maneo.Se.at pol.
Ego te fequar.Cl.obfecro fammest'Se.fanus q te dcamo.Cl*nolo Ames. Se.non poted impetrare.Cl.enecas.Se.uera dicas uelim. Cl. Credo ego iduc tioi.Se.refpice o mi lepos.Cl.nepe ita ut tu mibi es
Vnde bic amabo unguenta olent^Se.o perii
MamPedo mifer teneor.cello caput pallio detergere?
Vt te bonus mercurius perdat m/ropola quia bçc mibi dedidi.
Cl. Ebo o tu mbili cana culex uix teneor qui quç decet te dicam. Senedta aetate unguentis perlitus ignaue incedis.
Se. Pol am^co dedi cuidam operam dum emit \/nguenta.CI. ut cito eSm^ntarus ed.
Ecquid cepudet? Se.oma qu^ tu uis.Cl.ubi inludra iacuidi? Se. Ego ne inludra.Cl. fcio pluCq tu me arbitrare.Se.quid id ed?
Quod tu feis? Cl. te fene omnii lene nemine ede ignauiorem.â Vnde is nibili ? ubi fuidi?ubi ludiatus?ubi bibidi?
Aded mecador uide,pallioli utrugat.Se.deme amp;nbsp;te ifelicem Si ego in os meuin uini guttam indidi.Climo agetut libet. Bibe aes:difperde re.Se obe ia fatis uxor e coprime te nimi timis. R.elinqialiquati orinis eras q »meci litiges.
Sed quid ais?ia domuidi aium potius:ut quid uir uelit Fieri id facias potiul q aduerfere cótra?CI.qua de re?
Se. R.ogas?fup ancilla caflinazut def nupti nodro uillico.
Seruo frugi:atq i ubi illi bn fit Iigno:aqua calida:cibo.
Vedimetis: ubicp educet pueros quos pariat
Poti9q illi feruo neq des armigero nibili atq improbo.
Cui bomini bodic pcculi nummus no e plibeus.
Cl. Miri ecador te feneda^tate officii tuum
No meminiffc.Se. quid iâ?Cl.quia fi facias reede 6c comode Curare me finas âcillas quç mea ecuratio.Se qui mali bomini' Scutigerulo dare iubamp;?Cl.q? enim filio nos oportôC Opitulari unico?Se.at qq unicus e nibilo magis
Vmeus é iJle mibi filius;qego illi patcmlli mibiequius e.
-ocr page 145-O^ me illi quç uolo coccderc.d.tn ecaflor tibibomoâ
Mal5 re queris:fubol34 fentio.Se egon?Cl.tu.n5 quid friguttis?
Quid illuc ta cupide cupis?,Sc.ut enim frugi fcruo detur
Potius q Ceruo iprobo.Ctquid li ego ipetro:atqiexoro:
A uilbco câ mea ut eam illi permittam?Se quid fi ego aut
Ab armigero ipetro eam illi permittat:atq boc credo ipetrafCcrc» Cl. Cóuenit. uis tuis cbalinu buc euocem uerbis foras?
Tu eu orato: ego aute orabo uillicu.Se.fane uolo.d.iâ bic
Frit.nûc experiemur nortrum uter fit blandior.
Se. Hercules:diqi idä perdant:quod nuc liceat dicere.
Ego difcrutior mi'er amore.illa aute quali ob indudriam Mibi aduorfatur.fubolôd boc lâ uxori:qdâ ego machinor., Propter eâ re magis armigero dat operam de induflria:* Stalmo.Senes.Cbalinus.Seruus.
Se« q Viillû du oes pdät deçqi Cba.te uxor aiebat tua' Me uocare.St.ego eni uocari iulfi te.Cb.eloquere quid uelis.
Sc. Primü ego te porreóliorc tróte uolo meed loqui.
Stultitia e ei te ee trifle cuius poteflas plus potcfl.
Pro bonç frugi homine iâpride effe arbitror.Cha.intelligo.
Quin flita arbitrate emittis me manu.Se.quin id uolo Sed nibil ëcupere ine fadumifi tu factis adiuuas, Cha. Quod uelis modo:id uelim me fcire aufculta.ego loquar.
Calfinam ego uxore promifi uillico nfo dare.Cha.at tua uxor» Filius.:^! promiferut mibi.Se.fcio.fjutru nuc tu celibe te effe Manis liberu:an inaritu feruum aerate degere:0C gnatos tuos, Optio hçc tua c.utru hard uis céditione accipe.
Cha. Liber fi fim:mco periclo uiuam.nde uiuo tuo.quot;, De caflinaccrtû e cÃcederc hol nato nemini.
Se. Intro abi:atq;adutu uxorem huceuoca an çdis cito.
Etfitulâ huc teed efferto cd aqua;6lt; fortis.Cha.fatis pîaeôC.
Sc. Ego poliftä iä aliquorfd tragulam decidero.
Nam fi fie nihil ipetrare potero faite fortiar.
Ihi ego te amp;nbsp;fuffragatores tuos ulcifcar Ch attamen
Mihi obtingS cfors.St. ut quide pol paras cruciatu malo.
Ch. Mihi illa nubct:machinare quod lubet quouis modo.
Se. Abin hinc ab oculis?Cba.inuitus me uides:uiuam tn.
Se. Sune ego mifer homo?fatin omnes res fût aduorfç mihi? lam metuo ne olvmpionc inea uxor exorauerit: Ne caflinam ducat:fi id faCld e eccc me nulld fenem: Si no ipetrauerit etiâ fpicula infortita fut mibi.
Si fors aute decolaflit gladid facia culcitram.
-ocr page 146-Eûquncûbam.fed progredif optumereccu ol/mpio. Olvmpio.uihcus. Senex.Stalino.
Ol. v Nnaedepol opera ifumû calidû codito:
Atq; tibi torreto me pro pane rubido bera g ifl5 opa a me' Impetres qdâ portuias.Se.faluus fû:falua fpes e:ut :uerba audio.
Ol. Quid tu me bera libertate territas^quid fi tu ânolisrtiliufqietiâ tuus Vobis iuitis:atq; ambord i gratiis una libella liber portâd fierii
Sc.' QHâ^ â^â¢â® e?qui cum litigas olgmpio^Otcû eadem qua tu Seper.Se.cu uxore mea?Ol.qua tu mibi uxorem^quafi Venator tu quidem es:dies atqinotées cd cane çtate exigis.
Se. Quid aitfquid loquitquot; tecd:01.orat:obfecrat ne cartmam Vxore ducâ.Se.quid tu porteaïOl.negaui eni ipCi me Cóccflurd iOui fi is mecd oraramp;.Se.di te feruartit mibi â Illune in fermento totart.ita turget mibiredepol ego illam. Mediam diruptam uelim.Ol.credo edepol erte fiquidem tu Frugi bone es:uerum edepol tua mibi odiofa ert amatio. Inimica ert tua uxor:mibi tuus inimicus filius Inimici familiares.Se.quid id tua:unus tibi bic dumquot; Propicius fit iuppiter.tu irtos minutos deos doccifeceris.'.
Ol. Nugf fut irt^magn^:quafi tu nefcias repente utemonant Humani ioues.fed tande fi tuiuppiter fis emortuus: Quu ad deos minores redierit regnd tud.
Quis mihi fubueniet tcrgo:autcapiti autcruribus^
Se. Opinione cius res tibi beat tua:fibocipetramufut Ego cd cartina cubeOl.no bercle opinor portedta Vxor acriter tua inrtatne mibi def.Se.cgo fic agam Conficiam fortis in fiteUârôC fortiar tibi amp;nbsp;cbalino.ita re Nata itelligo:neccflum e uorfis gladiis depugnaricr.
Ol. Quid fi fors aliter euenerit q uoles?
Se. Bndice dis:fd fretus:deos fperauimus.
Ol. No ego irtud uerbu emirtu ut tibi rtalino. Nä oes mortales deis funt freti:fed tamen Vidi ego difertos Qpe multos decipi.Se.fcd tace paru* 01. 0 uid uis;Sc.eccd exit foras cbalinus itus cu fitella amp;nbsp;fortibus.
Ndc nos colatis fignis depugnabimus.
Mirina coidx.Senex.Cbalinus.OIympio
Mi. f Ace cbaline me certiorem quid meus uir me uelit.
Cb. . Ilie edepol ardente te uidere extra porta uidluâ Credo ecartor uellamp;.Mi.at pol ego baud credo;fed certo feio.
Se. Plus artificd e mi q rebar:ariolu bdc babeo domi. Quid 11 propius attollamus fignafiiamufq iobuiami'
-ocr page 147-Sequere quid uos agitis^Cb.adfunt quç impcrauifli omnia Vxor: fortes:firula atq;egomet.Se.te uno adert plus q ego uolo.
(2b. Tibi quidem edepol ita uidetur:rtimulus ego nunc fum tibi, Eo dico corculum adfudaHis iam ex metu martigia.
Se. Tace cbalinexoprime irtûc.Cal.îmo irtûc qui dicit clare.
Se. Depone hic fitellam:fortis cedo mihi:animum aduortite. Atq; ego cenfui abf te pofTe boc mecum impetrare uxor mea: Vt uxor caffina mibi daretur.et nunc etiam cenfeo.
Mi« Tibi daretur iHaiiSe.mibi enimab.non id uolui dicere.' Du mibi uolui buic dixitatq; adeo dû mibi cupioeperperam landudum bercle fabulor.Mi.pol tu quidem atq? etiam facis
Se. Huic imo bercle mibi.uab.tandem redii:uix era in uia.
Mi. Per pol f^pe peccas:ita fit ubi quid tanto opere expetas.
Se. Sed te uterq? tuo pro iure:atq? ego bic oramus.Mi.quid erti Se. Dicam enimmea mulCa;dc irtac caflina buic nortro uillico Gratiam facias.Mi.at pol ego neq? facio:neq? cenfeo.
Se. Turn igitur ego fortis utrinq?.Mi.iam quis uetat?
Se. Optimû atq?çquiflimû irtud effe iure iudico. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â /
Sin fecus:patiemur animis aequis.Cba.tene.
Sortena tibi. uide quodferiptum.
Vnde unicus eft quia irti priufq mibi es:accipcbanc fjs. ' -Se. Cedo. mane.unum uenit à mete mó.Cba.uide ne qua illic fit
Alia fors fub aqua.Se.uerbero men te cenfes effe.nulla Eft.babe quietu aniinu.modo qd bond atque fortunatum» Tuum fit mibi magnum malum.
Cb. Tibi quidem edepol credo eueniet pietatem tuam noui.â Sed manedû.nû ifta aut pupulna fors:aut abiegna eft tua?
Mi Quid tu id curas^Cba.quia enim metuo neq? i aqua fumma natet Se. Age.caue.conicite fortis nunc ia amabo buc.ecce re
Vxor aequa.noli uxori credere babe animu bonu.
Ol. Credo bercle bodie deuorabit fortis fi attigerit.Cba.tace.
Ol. Taceo.deos quçfo ut quidem bodie canem 0Cfurcam feras » Cba.Mibi ut fortitio eueiat:ut quide bercle pedibus pendeas. Ol. At tu ut oculos emugare ex capite per nafum tuos.
Quid mnes^paratum oportet effe iam laqueum tibi.
Se. Pemfti.animu aduortite amabo.taceo.nunc tu
Cleoftrata ne ame memores malitiofe de bac re fadlu:aut^ Sufpicere tibi permitto:tutc forti.Cba.perdis me.Ol.lucrufacit.
Cl. Benefacis.Cba.deos qu^fo ut tua fors ex fitella effugerit.
Ol. Ain tu?quia tute es:fugitiuos omnes te imitari cupis. Clâ'a.V tinam tua quidem ficut berculeis predicant.
-ocr page 148-Quondam prognatis ifla à fortiendo fors delicuerit.
Se. Tu ut liquefcas ipfe ablutu uirgis calefacïlo aere.
Hoc agefis olKmpio.Ol.G bic litteratus me finat
QcPbonû atcjifortuatu mibi e.Cb.ita uo 64mibi.01.n.imoberde
Immo mibi bercle.Mi.bic uîcj.tu uiues mifer.Se.pr^cide os
Tu iUi Bodie age ecquid fit ne oblefis manu.
O1. Côpreffà palma an porredla fenofSe.agc ut uis.OI.be tibi,
Cle. C^id tibi iftuc taedio c^Ol.quia mppiter iunitmens.
Cie. Feri mala utille rurfus.Ol.pii pugniscçdor iuppiter.
Se. C^id tibi taedio bue fuitfCb.quia lulfit b^c iuno mea.
Se. Patiûdu e;fi quid me uiuo inea uxoriperiu exbiböe.'
C1. Tâ buidoqui licere oportôd g iflifcur ome mibi
Vitupat malo^Cbalme tibi cauedûcefeo
Cb. Teporipoflg oppugnatu e os.Seage uxor meana nue
Sorti: uos aduortite aium.prgbe tu.Ol.ubi fiinnefcio.â
Perii:cor lienofu opinor babeo.iâiâdudû falit.
De labore pedtus tuditSe.teneo forte elder foras, lâne mortuusfOl.odëde.mea eft mala:crucias quid eft?
Se« Vidius es cbaline.turn nos diu uiuere olympio gaudeo.
Pietate factu eft mea:atqi maiorum meorum.
Intro abi uxor:atqiadorna nuptias.d.taciam ut iubes.
Se. Sein tu ruri effe ad uillann longe quod ducatfCl.fcio.Se.intrO abi. Et gg boc tibi ^gre eft:tame fac accures.Cl.licet.
ge. Eamus nos quoque intro:bortemur ut properet:nuquid moror^ Na pr^fente boc plura uerba non defidero.
Cbalinus.Seruus.
Cb. f I nunc me fufpendairfmeain operam luferim:
Et prêter operam reftim fumpti fecerim:6dmeis inimicis
Voluptate creauerim.quid opus eloqui fic mortuus equidem Tame forti fum uidtus.Calina nubet uillico.
Atqi id non tâ aegreft iam uicifCe uillicü:g id experiuiftc Opere tam magno fene ne ea mibi dareturzatq? ut illi nuberet.
Vt 111e trepidabat: ut feftinabat mifer:ut fufultabat.
Poftq uicit uillicus:atat cóceda buc. audio aperiri fores.
Mibi bnuolëti:atq iad me ^deut bic ex ifidiis:bic ego ïfidias dabo Ol. Villicus.St.Senes.Cbalinus.
Vi» f ï'ne mo rus eueniat:remittâ ad te uiru cu furca.-
In urbe tag carbonariû.St.ita fieri oportSi.
\/ü pactu 6e curatu dabo.Se.uolui cbalin u fi domi eet mittere Tecû obfonatû:ut etiS î moerore ifuper iimico nro Mifenâ bac adiügerem.Cb. renouerfu.ccdà ad pariete.
-ocr page 149-Imitabor nepâ:captâJus e boru claculu formo mihi Nà iilorû me alter erutut:alter macerat.
At câdidatus cedit bic madigia Qimulorû locali. Protollo morte mibi certû ebûc acberûte Prçmittà prius.Vi.ut tibi ego mactus fû obfeques.' Quod maxime cupiebas:eius copia feci tibi.eritbodie tecû Q d amas clà uxore.Se.tace.ita me di bn amet: Vtego uix reprimo labra ob iftäc re qui te dcofculer.
Voluptasmea.Cb.quid deofculer/quç res/qu? uoluptas tuai Effode bercle bic uolt credo uefica uillico.Vi.ecquisi Amas nûc meiSedmo edepol me q te minus.licôC ne Amplecilite.Cb.quid à pledi^Vi.licamp;tSe.utquia te Tâgo:mel mibi uideor lingere. Ol.ultro te amator apage te. A dorfo meo.Cb.illuc e illuc qd bic fecitbûc uillicu:Slt; ide me Pride quû ei aduorfû uenerâ facere atriefé noluerat fub ianua.
Vi* Vttibi morigeruf bodie:utuoluptati fui.
^e. Vt tibi dû uiuâ bn ueli plus g mibi.Cb.bodie bercle Opinor is cóturbabit pedes.folSlt; bic barbatos fane fedlari uiros
Se. Vt ego bodie caffinâ deofculabor:ut mibi bona multa Facia mea uxore:aftute.Cb.nüc pol ego dem5 In recla redii femitâtbic ipfus calïma depit.Se.abeo. Viros iâ bercle âplexarinâ ofculari geflio.Vi.fine prius Deduci, quid ma1û operas?Se.amo.Vi.at no opinor fieri» Hoc poffe bodie.Se.pot:fiquide eras cefes te poffe Mitti manu.Cb. enîuero bue aures magis fût Adbibedç mibi.iâ ego uno î faltu apros capiâ duos.
Se. Apud bûc fodalê meû atq; uicinû mibi locus ê paratus: Si ego oem amore meû cocredui.is mibi fe locû Dixit dare.Vi.quid ei? uxor/ubi eritïSe.lepide repperi. Mea uxor uocabit bue eâ ad fe i nuptias:ut bic fit fecû. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. â
Se adiutamp;:fecû cubSC.ego iuffi amp;nbsp;dixit fe factura uxor mea» Illa buccubabit:fi uir abierit faxo tu rus uxore duces.
Idrus domus bçc erit tantifper dû ego caflina faciam nuptias. Hic tu ante luce rusxras duces podea.fatin artute^
Cb. Age ITIO fabricamini.malo bercle nro tâ uorfuti luitis.
Se. Sin quid nûc facias^Vi.loquere.Se.tenemirfapiü.
Abi atqiobfona:propera:fed lepide uolo molliculas efcas utipfa â¢' Mollicula e.Vi.lieôC. Se.emito fepiolas lepidas lolligiûclas. *â Ordeas.Cb.îmo triticeias fi fapis foleas.qui quffo potius QX fu^poneas.quib9 bataatâ tibi os fenex neq-ddimc^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'
Vb Vin lingulacas^Se.quid opus e quando uxor domi e^'
-ocr page 150-Ea lingulaca e nobis:na nuq tac5C*Vian re pnti.
Ex copia pifcaria cSfulere quid emâ.Se.çquû oras.abis?
Argento parci nolo obConato ampliter.namibi uicino boc etiam Coueto e opus:ut quod mädaui cur£lt;.Vi.iâ ne abeoi
Se. Malo Cbanbus no c6duci poffu libertatibus quin ego iHis Hodie copare magnu malutquiqibâc obn re
Me^ ber^ iam faciam palam, manifede teneo înoxa amicos meos. Sed fi nuc facereâuolt bera officia fuunra oi slis e.
Pulcbra re pr^uortar uiros.nodro omineatdiesaä uivliuicim?.; ibo intro: utid quod ali9 codiuitcocus:ego nue uiciffim.
Vi. Vt alio patio codiam qcquid prâdii e ut paratu ne fiet, Sietque ei paratu quod paratu no erat.
Stalino.Alceffim^. Senes.duo.
St. * 1Vnc amici anne amici fis imago alceflime mibi fciam ISluc fpecimen fpecif.nuecertaine cernitâ.
Al. Curam erue:curam exime:cadigarc.id poito ad copendiu. Cano capiteraetate aliena:eo addita adcopedia.
Cui fit uxor:id quoqiilluc ponito ac i copediu Miferiore ego ex amore q te uidi neminem.
St. Fac uacet aedes.Al.qui cdepolferuos:ancillas domo certu e.
Omnis mittere ad te.St.ebo mmiu feite fcitus es:fed tacito LOÃ merui aper uorfus quos cantat colas cucibo.
Tu quoq ifacito ut ueniant quafi eant futriu.
AI. Meminero.be nue enim tu demunullo feito fcitus es.
St. Cura.ego ad foru moibonam bic ero.Al.bnambula.
Se. Fac beant linguam tu^ ^des.AI.quid iraSt.quu ueiajluocet.' Al. Aetate cedudus tu bó es:nimias delicias lacis.St.quid me amare Refert nifi fu doct^idicas uiuis;à tu caue îquifitioe mibi fis Al.ufqi adero domi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CIcodrata-Stalino.Alce.
Cle. u T properare arcefTere banc ad me uicinam meam boc erat.â Ecador id qdâ me uir tanto ope orabatmc9 libere edes ^' Vt fibi eentxaffmamqd *deduceret:nuc adeo nequaq Arceflam.ignauilTumis liberi loci potedas fit uetulis ueruecib?^ Sed eccu egreditur fenati colume:pfidiu populi..j Meus uicinus:meó uiro qui liberu pr^bamp;locu..j No ecador uitis emptus e modius q uenit falis.â
Al. Miror huc lam no arceffi Tproximu uxore meain, Qu? iam fi arcedat â dudu ornata expediat domi. S ed eccam opinor arcedit.falue clodrata.
Cl. Et tu alcedie ubi tua uxoriquot; Al.intus illa te fi efarcebas
Manamp;.nam tuus uir me orauit ut eamidue ad te adiutu mittere
-ocr page 151-Vinuoce.CLGne nolo G oxapata c.Al.ott5eÃ.â' Cl Nibil moror.Cbaunolefta ei effe nolo.poftconuencro» Al. Nó ornatis iftic apud nos nuptiastiCl orno 0Cparo.
Al. Nó ergo opus e adiutrice Clfatis domi e.ubinuptig, Fuent.tûiftâ cóuenibonue uale atqvdä tube.
Al. Quid ego nuc t.ici5ââdagitiu maxima feci miler: Propter opera illius birquiÃprobi edetuli Qui boe mibi c5traxit.operam uxoris polliceor foras. Quad catillatüflagitiu bois qui dixit nubi Suâ uxore banc arceflitutâ eê.ea fe eâ negat morarier. Atqiedepol mirû:ni fubolôC:iam boe buic uicinj me£. Veru aut altrouerfu meâ mecû rone puto. * Sed quid eius eet mecû portaiario^' Cl. rbo intro:ut fubducä naui rurfü ipoluinariü. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;''
lam bic e lepide ludificatustmiferi ut fertmant fenes» Nûc ego illû nibili decrepitu inert uirrt uelat uelim.
Vteu ludihee uicilTim:portq hue delufi alteru.
Nâ ego aliqd cótraberc cupio litigii inter eos duos. Sed eccu icedit.at quu alpieias tri tic.frugi ceCas.
StaliSenex.Ckortra ta.
Se. f nbsp;Tulticia magna 5 mea.qlt;à fniaboiem amatore»
\nirt ad foru procedere Ãeü die:cui qd amóóimudu fiet.
Sic ego feti rtultus.cótriui die du arto aduocatus cuidâ Cognato meo que bercle ego lite adeo perdiff - gaudeo. Neme nequicq fibi bodie aduocauentrrogitare oportSi. Prius Si cotarter addt ne ei animus:necne adfitrque aduoeSC. JSi negamp; adede examinatu amittatclomu.fed uxore ante Aedis ecca bei mifo mibi metuome no iit furdautqib;c audiucrit-Cl. Audiui ecaftor cu malo m^no tuo.St.acceda
Quid ages mea teftiuitasiQ.te ecaftor pftolabar.
Se. lane ornata res edane bâc traduxi buc ad nos uicinâ tua. Ou^ te adiutarSC^Cl.accerfiui ut iufl'eras:uerü bic fodalis Tuus amicus optimusnefeio quidfc fuftlauit uxori fu? Negauit poffe quâdo arceffo mittere. St.uitiû tibi iftuc. Maxima c:blandaeft paru-Clmo matronarrte Odiciu: fed meretriert uiris alienis mi uir fubblandirier., 1 tu atqi arceffe illam.ego intus qdâfadlo e opus Volo accurate mi uir:propera ergo.lic6 C iâ pol ego biuc alique' In pectus iniicu metu.miferrimu bodie buc ego habeo amafiu, Alccftimus,Senex.Stalino.
Al. u Olo hue amatordi a foro rediit doma qui me:atq; uxore *
-ocr page 152-Ludificatus e larua.fed eccu ante aedis.ad te berde ibacomodu. St. Arq; ego berde ad te.quid ais uir mim.m precii^
Quid tibi jnandaui/quid tecu oraui^Akquid e^
St. Vtbn uacuas ç:dis feciftimibirut traduxidi buc ad nos Vxore tua fatin propter te pereo egoratqi occafo?
Al. Q ui tu fufpendis te nepe tute dixeras tua arceHitura EHc uxore mcâ-St.ergo arcerfiuiiTc ait fefetôcdixifïe te Earn no miflurû.Al.quin ca ipfa ultro mibi Negauit eius opera fe morarier.St.quin ea ipfa Me adlegauit q iflä accerfcrc^Al.qui nihili facio.
St.â Quin me perdis.Al. qui bene e.
Qui etiam diu morabor:quî cupio tibi:quî aliquid fgrc *â Facere:qui facia libes:nûq tibi hodie qui erit
Plus q mihi.qn bercle dei te pdât ponremo quide.
St 'Qpâd nuet 'minur9 nc es ad me uxore tuä^
A1« Ducas:eafq iin maxima malâ cruce
Cû bac cd iflac:cüq i aica etiâ tua
Abi;ô^ aliud cura.cgo iâ p ortu iuffero Mea iftuc tranfire uxore ad uxore tuam.
gt. Nlc tu mihi amicus es in germana modum. Qua ego hunc amore mibi eeaut dicam datui Aut quod ego unq erga uencreiniq fecerim. Cui fic tot amanti mihi obuiam eueniant mor^i Atat quid illud clamoris obfecro i nodra domo ei StalinoSenex.Pardalifca.Ancilla.
par. n Vila nulla fu.tota tota occidi.cor metu mortuu e. Membra mifere tremut:nefcio un auxilii:pr^fidii Perfugii mihi.autopii copiam copare aut expetâ. Tâta facilis mó mira ueris inodis intus uidi.nouâ Atqiintegrä audaciâ:cauc tibi cleodrata abfeede Ab iffa obfecro:ne quid in te mali faxit ira percita.â Eripite ifti gladiû quç fui ê îpos animi.â
St. Nâ quid eqdhçc hue timida atqi exanimata cxiluit Pardalifca.Par.perii.unde meç ufurpât aures fonitûi
gt. Refpice mo ad me.Par.bere mi.S t.quid nbi ei⢠Quid timida es:Par.pcrii.St.quid pendii â¢^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-*â
'pa. Peni 6e tu peridi.Staperi quid tibÃPar.ue tibi.
gt Immo iduc tibi ht.Pa. necat.amabo tene me.-
S^â Quicquid e.eloquere mibi cito Par.cótine peplus Face uetulu amabo pallio.St.timeo hoc negociû quide Igt;lifi b^c imeraglofg ufpiä pereuffit flore libyco.
-ocr page 153-Pa. Obtine auris amaboStin malam cruce pedtus:
Auris:caput:teni di perdiurnamnifi ex te fcio.
Quicquid bo: feitodam tibi iflue cerebru difpertiam exeerata?
Ludibrio peffuma adhucquç me babuifli.
Pa. Here mi.St.quid uis mea ancilla Pa.nimiu Quis.
St. NuSerodicis:fed hoc quicquideloquere ipauca refer,
Quidintus tumulti fuit Par.fcibis. audi.
Malu peffumuqibic mSintus apudnos.
Tua ancilla boc padlo exordiri coepitrqd baud attbicam
Addecôd difciphnam.St.quid e idiiPa.timor
Pr^pedit didta lingu^.St.quid e^poffu fcire ego illuc
Ex te quid negocii eî'Par.dicam tua ancilla:quam tuo
Villico uis dare uxore ea intusfSt.quidintus?quid e?
Pa. Imitat malaru malam difeiplmam uirofuo quj 1termiat Vitam.St.quid ergo^Par.ab.St.quid/
Pa. Interimere ait uelle uitam gladio.St.bem.Pa.gladiu.quot;
St . Quid eu gladiü?Pa,baböC.St.bei mifero mihi cur earn bj.'
Pa. Infedlatur omnis domi per çdis:nec quêq prope ad fe. finit adiré.
Ita ois fub arcis;fub ledits latetes metu mullitât.
St. Occidi: atqiinterii:quid illi obiedlu emalitiç repented
Pa. Infamt.St.fceleftiffimu me ee crcdo.Pa.immo fi fciaf
Didla qu^ dixit bodie.St.ifluc expeto fcire:quid dixit^
Pa. Audi.per ois deos amp;nbsp;deas deiurauit occi.uru eu bac
Nodle quicu cubarôC. St.me occidamp;.Pa.an quippiâ
Ad te attinóó?St.uab.Par.quidcü ea negocii tibi ë^
St, ' Peccaui. illuc dicere uillicû uolebâPa.fciens de uia
Pa, Tibi ifella foli ë plus q cuiq.St.quâ ob rë^
Quia fi des uxorë o!ympioni:neq fe tuâ:ncc fe fuâ:neq niri Vitâ finSlt; in craflmu protolli: id huc mifla fu tibi utdicere Ab ca ut caueas tibi.St.perii bercle ego mifer.
Neqic:ncqifuit me fenex quifg amator.
Adçq i mifer.Pa ludo ego buc facete.
Nam quç fadla dixi:oïa buic falfa dixi.bera atq ib^c dolu Ex proxio buc protulerut, ego buc miffa fü ludere. Heuamp;pardalifca.Pa.quid ëSt.ell
Qdâ uolo exquirere a te.Pa.morâ offers mibi.St.at tuâ
Mihi offers moerorë. fed etiä ne bj.ôCnûc caffina gladium
Pa. HabX fed duos.St.quid duos:Pa.altero te occifurû Aif.altero uillicu bodie.St.occififfimus fû oiû quiuiuut. Loricam induammibi.optumu ee opinor.quid uxor
-ocr page 154-Mca?n5 adiit:atq? ademit^Par.nemo audS^ ^jpe accedere« Ãt. ExorôC. Pa.orat. negat ponere alio mó ullo profecto.
Ni fe fdat uillico nó datu iri.St.atqiigratis qu? nó uult Nub5 ebodie:nam cur nó ego id perpétré qdâ coepi.
Vt nubat mibidllud quide uolebâ nó:fed noflro uillico.
Pa. Saepicule peccas.St.timor prçpedit uerba:uerû obfecro Dic me uxore orare: ut exoróCiHà gladia ut ponat:6C Redire me intro utliceat.Pa.nûciabo.St.ôC tu orato.
Pa. Et ego orabo.St.at blande orato ut foles.fed audin^
Si etdexis B:(bleas tibi dabo à Canulu i digito aureû amp;nbsp;bo pluria
Pa. Opera dabo.St.face utîpetres.Pa.fed nue lam NiG quippiâ rememorare me.St.abi.ô^ cura.
Pa. Redit eccû tâdem obfonatû eius adiutor popam ducit. Seruus.ôC Senex.
V Ide fur ut fentis fub fignü ducas:qui uero fût fentes?.
Quia qdâ tetigere illico rapiût:fieas ereptu illico fcindût. Ita quoquo adueniut.ubi ubi fût duplici dano multant.
Se. Eia.Ser.atat cefTo magnifice patriccq? amiccq ira bero meo ire Aduorfu.Se. bone uirfalue.Ser.fateor.Se.quid fit?Ser.tu amas Ec^o efurio:amp; fitio.Se.lepide excuratus icelfifli.Ser.ab bodie.
Se. Mane uero qq faftidis, Ser.bei bei fetôC tuus mibi fermo.
Se. Q u^ res'Ser.b^c res.Se.etiâ ne aflas:eniuero pragmata. juidnToc.pÃyEio-.Ser.dabo wdi kclkon ut ego opinor nifi rfiftis o Set. Poti a me abeas:nifi me uis uomere bodie
Se. Mane.Ser.quid ê? quis bic bóe?
Se. Herus fû.Ser.q berus Se.cuius tu feruus es?
Set. Seruus ego^iSe. atep meus.Ser.nó fu ego liber.
Memcnto:meméto.Se.mane atq ada.Ser.omitte. Seruus fu tuus?Se.optime e.obfecro
Olympifce mi:mi pater:mi patrone.Ser.be fapis fane.
Tuus tu equidé.Se. quid mibi fcruo opusetâ neq?
Ser. Quid nûc?Se.q mox recreas me:Ser.coena mo fi fit confla»
Se. Ergo abeat propere:cito introite:amp; cito deproperate. Ia itus cro:facite coena mibi.ut ebria fit.
Lepide:nirideq? uolo: uibil moror barbarico ritu.
Ne eti5 is.is.Ser.ego bic bito.Se.nuqd e c^te^ qd âmor^ fit:
s S^f. Caffinä it9 babere aitq me atqi te iuitat.
Se. Scio.fic fine babcre: nugas agutnoui ego illas malas merces.
Segt;^âQMâ*â '^^'i ï'*^ mecu domu.Se.at pol malu metuo.
I tu mo perfpicito prius quid itus agat.Ser.tâ mibi mea yii^:q tua tibicara e.Se.ueru mó.Ser.fi tu jubes iibif tecu.
-ocr page 155-Ancilla,'
Al. n Ec pol ego ne meç creJotneq? egoâolvmpi^:neqi ufg lucios. Tamtefliuos fieri g bic itus fiût ludi ludificabiles.
Seni nofiro;0 C nodro olymptoni uillico:oes fedinât intus totis Aedibds:fcncx iculina clamatibortatur cocos qui agitis. Hodie qui datis:fi q.d datis properate.coena ia eêco^â opto. Villicus bic aute cu corona candide ueditus lau te:exornatulqi Ainbulat.illç aut i cubiculo armigera ornant.
Que dent pro caffina nuptu nodra;fed nimid lepidediffmulant Fore buiusqf fututuê.digtie autê coqui
Nimis lepide ei rei dant opera ne eoenj fenextaulas puortut:» Igné redinguunt aqua.illaru oratu faciutnllç aut fenë Cupiut extrudere incoene ex çdibus:ut ipfç fol^ uetref Diftendant fuos:noui ego illas ambas edrices.
Corbitanttubi cornes ee podunt.fed aperit odia Senex.Ancilla.
Se. f I {apitis uxon uos tn coenabitis.coena ubi erit cob'll.
Ego ruri coenauero:nä nouû maritû:amp; noua nuptà uoâo
Rus profequiC noui bominu mores mdetico5)ne quis eâ arripiat. Facite nodro animo uolupe:fed properate idótatq iilla Acîlutû emittere tâde ut ueniamus luci:ego eras bic ero. Crasbabuero uxor ego tn cóuiuiu
An. Fit qd futuru dixiticoenatü fene foras extrudut mulieres.
Se. Quid tu bic agis^?\n.ego eo quo me ipfa mifit.
Se. VeroniAn.ferio.Se.quid fpeculare?
An. Nihil e-quidé fpeculor.Se.abi tu bic.cuôlasùhi fedinât.
An. Eo.Se.abi bic fis ergo peffumarû pedumanâ ne abiit ill^c^ Dicere quid uis lieSC.qui amat tâtû bercle fi efurit.nuUu élutit. Sed eccû progredit cû corona SC là pade meus Socerus cópar c5maritus yillicus.
Seruus.Senex.
Ser. a Ge tibicen du illaeducût bue noua nuptà foras Suaui cantu cócelebra oem banc plateambymen^o Meio bymen bymençe o hymen.Se.qd agis mca falusi
Ser. Efurio bcrcle:atqi adeo baud fitio.Sc.at ego amo.
Ser. At ego bercle:nibil facio:tibi ainor pericli: mibi inanitate, lâdudûitedina inurmurant.
Se. Nam quid ill^c nuc tam diu intus remoraf^ Quafi ob Idudnam qro ego pluf properottanto minus.
Ser. Quid fi etiam oftendam bymençû.
^e. Cenfeo:óc ego te adiutabo J nuptus comunibus.
-ocr page 156-Ser. Hvinen hvmennee o byinen.Se.peni berde ego mifer.
Dirupi cantado bvinençûdicôC illo morbo quo dirupi
Cupio: nóêcopia.Ser.edepol nç tu û eesequus:ees
Indomabilis.Ser.quo argumentoSer.nimis tenax es.
Se. Nd men expertus ufpiâïSer.dimelius faciant.
Sed crepuit oftid:exitur foras.Se.di bercle me, Cupiut £eruatu:iam oboluit calTina procul Ancili^.DUÃ. Villicus.Olympio.Senex.
f Enfim fup attolle limen pedes noua nupta.
Sofpes iter incipe boc ut uiro tuo femp fis fuperfles.
Atqiut potior pollentia: ut uincafqi uiru:uiôlrixcÿ fies.
Superamp;q; tuumiperiu:uir te uefliat:tu uiru defpolies.
Et diu ut uiro fubdola fies obfccro memento.
\Zi. Maximo fuo bercle ilico;ubi tatuld pcccaflit:
No taceo.Se.quç res^Viinala mal^ male moQrar.
Hac re mibi ex parata imparata
Id quaerunt, uoldtbaec ut mfedla faciat.'
An. Age ol^mpio qn uis uxore accipere banc a nobis?
Se. Date ergo:datur^ unq freftis bodie uxore.V.abite intro, nbsp;nbsp;'
An. Amabo integre atqiimperit^.buic ipa atey.
Se. Futurûé.uale te:ite iâ ualete:iâ ne abrcefltt uxor?
Vi « Domi c:ne time:Se.euax nue pol demu ego fu liber.
Ivleu corculu:melliculu:uerculu:\/i.beus tu malo fi fapis Cauebis.mea e bçc.Se.fcio.fed meus fruólus ê prior.,
Vi. Tene banc lâpade.Se.îmo ego ia tenebo.
Venus multipotês bonâ uitâ mibi dedidi.buius quu copia mibi'
Dedirti.corpufculu melliculu.Vi.mea uxorcula.
Se. Quid ê^Vi.inditit plantâ.Se.quafi iocabor.
Nebula baud emollis atqibuius e.
Vi. Edepol papilla bellula:bei mifero mibi.
Se«Qy^*^ ei'Vi.peplus mibi agit nûc cubito.
Se. Q uid tu ergo banc qu^fo tradlas tam?
At mibi qui belle banc tradio no.Vi.uaba.
Sc. Quid negoci ediVi.obfccro ut ualetula ê..
pene expofuit cubito.Se.cubitu ergo ire uqlt.
Vi« Qyt unus ergo.Se.bella bellatura.'
Ancili^ Mulier.Seruus.Cbalinus.
An. a Geepte.bene amp;nbsp;comode eximus intus,â ' Ludos uifere buc in uia nuptialis,, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-'
Mu.Nuq ecador ullo die rifi ad^qi.â'',.
Neo pboc qdâ reliquue plus nfurâ opinor,«
-ocr page 157-LubS ócbalinu quid agat (cire nouu nupta eu nouo marito.
Nee fallacia aftuttorê ullus fecit poeta.aeq; ut haec e.
Fabre tacita a nobis.obrufo ore nuepuelim progrediri
Senem.quo fenex nequior nullus uiuit.ne ullu quide Nequiorem arbitrate ee qui locu pr^bSi. illi nue prjfide.
Hic pardalifca eet q bic exeat.eu ut
Ludibrio habeas libens fecero 6C folens. ecitato hinc omia itus.quid intus agant.'
O ne me amabo:amp; ibi audacius licôC.
Qu^ uis libere proloqui:tace uoQra foris crepuit. Olympius-Mulier.
01. n nbsp;nbsp;Eq iquo fugiâ: neq iubilateà iueq hoc dedecus quo celc
Scioitätu fraus;atqi ego flagitio fuperauimus nuptiis noflris.
Ita nue pudeo:atqiita nue paueoiatq? ita in ridiculo fumus âbo Sed ego infipiens noua nue facio.pudôC qd pri9 nô puditu ûq e» Operâ date, du meo fatfta'itcro.c opéré auribus accipere.
Ita ridicula auditu.iteratu ea fûtrquç ego intus tuli.
Vbi intro banc noua nuptâ deduxi uia reda claue.
Abduxided tamen tenebro ibi erant:taq nox:abs te decube Cóloco;fulcio:mollio:utprior qua fenex nup.
Tardus ee ilico coepi.quoniâ refpedo identide ne fenex.
Inlecebrâ ftupri. principio ea fauiu pofco.
Repulit mibi manurneq enim dare fibi fauiu me finit.
Enim iam magis:i5 adpropero magisda libS C in caffina iruere. Cupio illa operâ feni furripere:tore obdo:ne fenex me opprimerSi.
Mu. Age du tu:adi huc obfecro:ubi tua noua nupta e.
Perii bercle ego.manifefta res e:omnem in ordine re Fateri.ergo actu e.Mu.quid intus agitur^quid agit Caftna/fatin morigera e.Ser.pudôe dicere me.
Ãe. m nbsp;nbsp;Emoraordine ut 0cceperas.Vi.pud3bercle.Se.agc audader
Qua debuiAi: in uolo memorare quid e fadum
Flagitiûc:cauebût qui audierintfaciant.
Hoc magnuft.perdis:qui tu pergis ubi ubi fuptus porto.
M. Q uid^ Vi.babóC-M.quid^Vi.pape.
Al. êVi.ob.M.erat.Vi.maxiinu
HaberSlt;( metui)id querere occepi
Dû gladiû quçro ne babeat:arripio capulû
S3 quû cogito)nó habuit gladiu:nâ eet frigidus .M.eloquerc.
Vi. AtpudôC.M.nû radix fuit^Vi.nó fuit.ALnûcucumisi,
-ocr page 158-Vi. Profedlo berde no fuit quicq oleru.
Niü quicquiderat:calamitas profedlo attigeratnuq Ita quicquid erat:grâde crat.
KL Quid fit deniq; ediferta: Vi.ubi appello calTinâ iquit Amabo mea uxorcula:cur uiru tuû fic me fpernisi Nimis tu quide bercle nuc erit imerito, Meo mibi hoc facis quia mibi tc expetiui.' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- i.
Illa baud uetbû facit;0 Cf^pit uefte:idqiertis.
Vbi illd faltu uideo obfeptu .rogo ut alteru fmat adire»
Nolo ut obuertâ cubiti finiiullu mittite. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;⢠- -⢠gt;^
Surgo ut ineam atep illam in
d Pertepide narrat fauiû nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^
Ita quafi fetis labra mibi copugit barba.
Cónnuo in genua artanti pedtus mibi pedibus percutit.
Decido de ledlo prçceps:fubfilit:obtûdit os mibi.
Inde foras tacitus exeo cu ornatu quo uides
Vtfenex boc eodem poculo quo ego bibi biberSC.AI.OptUme e» KL^ Sed ubie palliolu tufiVi.bic itus reliq nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/
C) uidnûc'.fatm lepide addita nobis manus merito^ '* Sed cocrepuerut fores.nu illa fenem fequitur^^ Senex.Mulier Serui.
Se. m Aximo ergo ardeo flagitioinec quidagâ meis rebus Icioâ Nec mea ut uxore afpieiä cotra oculifita difpii Quia pala fût probra.oibus modis occidi mifer Ita maniferto faucibus teneor.
Necpquibus mois purge fcio me me^ uxori:q expoliatus
Su mifer:cl5dertin^nupti^ cefeo.mibioptumu e.
ea dux uxorem mea riam
Sed ecquis e qui bomo munus uelit fungier pro me?
Quid nuc aga^nefcio:nifi ut improbos fainulos imiter.*ac domo Fugiâ.nâ falus nulla e fcapulis fi domu redeo.
Nugas irtuc dicere licamp;.uapulo bercle ego inuitus.tn
Et 11 malu merui:bac dabo protinâ:amp; fugiam.beu rtalino. Amator occidi.reuocor:quafi no audiamus abibo.
Mulier Cleortrata Senex Villicus.
Cie. u / Bi tu es:qui colere mores mafilienfes portulas^ Nûc tu fi uenis fubicitare me.proba equot;occafio.
Perirti bercleSe.age accede buc.
Hac ibotcani na feçuâ fpero meliore fore»
M. Quid agis tu marite mi uirfunde ornatu boc Aduenisi'quid fecirtfifcipione.aut quodbabuirti palliu.
-ocr page 159-Ãn a3ulterio:dû mocebus fat caîTinâ credo perdidit Occidit: etiam ne imus cubitu'âca(Tina fü.Se.in mail cruce.
M. Nó amas mesquin nide tuoquid facJlumc pallio
Se. Baccheergo.hcrcle uxor.bacche bacche.herde uxor.
M. Nugatur fcie'nsrnam ecaftor.nuc baccbç nullç ludut.
Se. Oblitus fui.fed tâtû bacche.M.quid baccbe/id fieri no poted. Times ccaÃor,Se.ego neibaud metire bercle napa.
Se, Non taces:Vi.n5 bercle uero taceo:n5 tu maxime. Me obfecrauifti caflinâ ut pofcerem uxorem mihi. Tui amoriscaufa.cgo idue feci.Se.îmo bercle illius. Te quide oppreHilTamp;.feci ego ida h^c dicila qu^ uos dicitis.
M. Rogitas.Se.6c fiquidem bercle feci feci nequiter.
M. Redi mo buc intro.monebo fiquide meminifli minus, Se, Heicle opinorpotius uobis credi quod uos dicitis. Sed uoxor.da uiro banc ueniam.mirKna ora cleodratam. Si unq pod bac aut amado cadmäraut occepfo modo. Neaute earn amanb:fi ego unq adeo pod bac tale admifero: Nulla cä c.quin pedente me uxor uirgis uerberes.
M. Cefeo ecador ueniam bâc dandâ:taciâ ut inbes.
Propter eâ re bâc tibi nue re ueniam minus grauate profpero Hâc ex 15ga logiore ni faciamus fabula,
Sc? Nó irata cs.M.nà fu irata.Se.tuç fidei credo.M.meç.
Se. Lepidiorem uxorem nemo quifq g ego babeodianc babö^.
M. Age tu redde huic feipione 6lt; pallium.Vi.tene libóC. Mibi quidem edepol infigni te faóta c magna iniuria. Duobus nupfi: neuter feemqdâ nou^ nuptj fol5lt;.
s Peólatoref qd future cintus id memorajimus. Nee cafüna buius reperief filia:ee ex proxumo.
EaqinuböC tbeutunico nodro herili filio.
Nûc nos çquû ë manibus mérita mercede dare. Qui faxit clam uxorë ducat:femper fcottû:qdâ uol3lt;, Vcrû qui no manibus dare quâtû poterit plauferit. Ei pro fcorto fupponet hircus uncius nautea.
Plauti poetjCidellaria
Argumentum.
Ompmit adulefcens lemnius ftyoniam 6 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Is reditin patriam:0Cgnata generat nuptiis.
Sityoni.atqipariter puellam.haiic feruolus Tollit:atlt;ÿexponit;^ ex infidiis aucupat.
-ocr page 160-Earn fùbhtâ meretrix alii detulit.-Lemno poft rediens ducit qui eâ coprefTerat 1 emniq î natam defpondit adulefcentulo.
Amore capto illius proicciliciç
Requirens feruos reperit qua proicccrat.
Itaq ilege ÃC rite ciuem cognita
Alceùmarebus ut erat nacilus poHîdôC.
Meretrices Duç.Gymnafiû. S ilcniu.Lena.
Si« / Vm ego antebac te amaui amp;nbsp;mibi arnica ee creui.
t Mea grmnafiûîôc matrem tuâ:tû id mibi bodie Aperuiftis:tu atq; baec.foror fi mea elTes»
C^ui magis potueritis mibi bonorem ire babitum Nefeio ut meus ê animus fieri no pofte arbitror. Ita omnibu sreliólis rebus mibi frequete operamdediftis. Et ego uos amo:amp;: eo a me magnam iniftis gratiam.
G/ « Pol âftoc quide nos precio facile e irequetare.
Tibi ut illis qibabere
*Ita in prandio nos lepide:ac nitide.
Accepifti apud te ut femper meminerim.
Si. Lubentiqiedepol alo faft:û:amp;fiet a me. Quçuos arbitror uelle ea ut expetes.
Le. Quod ille dixit:qui fecudo ueto ueïtus e tranquillo mari. Ventum gaudeo ecaftor ad tenta bodie bic accept^ fumus, fuauib? mois.
Haec nifi difciplina apud te fuit qcg ibi. qn mibi placet.
Si, Quid ita amabo^Gy-raro nimiu dabat qdâ bibere id mey. ifufcabat' Si, Amabo biccine iftud dec6lt;::'G,v.iufqifafep eft. Le. Nemo alienus bic e.Si.merito ueftro amo uos,
Quia me colitis 6lt; magnifacitis.Le.decöC pol mea fileniu. Hue effe Ordinem beneuolentis inter fe bencq iamicitia utier, Vbi iftas uideas fumo genere natas fumatis matronas, Vtamicitia colu t:atqiut eâ umeüam bn bnt inter fe. Si idem iftud nos faciamus:fi idem imitamur:ita tn uix uiuimU3 Cà inuidia fuma fuaru opum nos uolut efte indigetes.
Noftra copia nibilo uolut nos potefte,
Suiqi omniu reru nos indigere:ut fibi fimus fupplices, Eas fi adcas abitu g aditu malis:ita noftro ordini Palam blandiûtur:clam fi occabo ufge Aquâ frigidam fubdole fuffûdût: Viris cû fuis prodicat nos folere.
-ocr page 161-Saas pellices ce aiutreut deprefTjin?
Quil nos libertin^ fumus ÃC ego;ô^ tua mater:ambj K/Vretnces tuimusuHa te:ego bâc educaui.
Ex patribus cóticuis:ego neq: banc fuperbi* Câ repuli ad meretriciû qu^ftû:nifi utnc efurire/
Ml. At fatius fuerat earn uiro dare nuptu potius Le.eia.â
Hçc quidem ecaftor quottidie uiro nubit nupfitq ibodie.
NubôC mox noólu:nüq ego banc uiduâcubare fiui» Nà fi b^c no nubat lucubre fame familia pereat,
Gy. NccelTe equo'tu me mó uoles ee ita effe mater. Le, EeaQor baud me poenitôC fi ut dicis ita futura es. k Nam G quidé ita eris ut uolo nûq becate fies, Semperq iiftam:quâ nûc bes çtatulam obtinebis, Multifqidamno:6c mibi lucro fine ineo Qpe ens fumptU.
Gy, Dl faxint.Le.fine opera tua nibil di boru facere poffunt Equidem bercle addam operam fedulo;fed tu inter bgc uerba. Meus oculus mea fileniû nûquâ ego te triftiorem Vidi eê quid cedo te obfecro tam abborrôC hilaritudo Neqimûda adçqi es ut lolef hoc fif uide ut petiuit Sufpiritû alte.6C pallida es eloquere nobis utrunqi.
Et quid tibi ê:ÃC quid uelis noftram operam ut nos feiamus. Noli obfecro lacbrymis tuis mibi excruciatu iperare.
Si. Mea excrucior gymnafid mea .male mibi e.male maceror Doleo ab animo.doleo ab oculis.doleo abçgritudine, Quid dicam^nili flulticia mea me in moerorem rapit,, Gy. Indidem unde oritur facito ut facias ftulticiam fepelibilem. bi Quid faciam Gy.in latebras abfcondas peeftore pcmtiftuno.
â Tuam ftulticiam folam facito ut fcias fine aliis.
Si, At mibi cordoliû e.Gy.quidid^unde ê tibi cordoliu? Cómemora obfecro:quodneq iego habeo:neq iquifq alia mulier Vt perbibent uiri SiTi quid e quod doleat dol6C:fi ante no e Tarnen hoc bic dol6C.Gy.amat baec mulier.Si.ebo.
An amare occipere amarum e obfecro-Gy.naqiecaftor.
Amor' 6c meile 6c felle e foecudiffimus:guftu dat dulce nbsp;nbsp;nbsp;â¢
Amaru ad facietate ufq iaggerit.Si.ad iftà faciem eft Morbus.qui mea gvmnahumacerat.Gy.perfidiofus Eft amor.Si.ergo in me peculatu facit^Gy.bono alo es. Erit ifti morbo melius.Si.cofidam fore fi medicus ueniat.
Qui huic morbo tacere medicina poteft.Gy.ueniet, Si. Spiffum iftud amanti e uerbuuenietnifi ucnit.
Sed ego mea culpa ôc ftulticia peius mifera maceror:
-ocr page 162-Quia PgoiHu unu mibi exoptaurqui cu aetate degere, Gy. Ma tron^ magis códucibile e iftuc mea fileniû
Vnû amare: amp;nbsp;cu eo çtate cxigere:cui nupta e femel
Veruenim meretrix fortunati e oppidi fimiHima« No poteR fua rem optinere fola fine multis uiris.
Si/ Hoc uolo agatis:qua accerfit^ ca ad meedis eloquar. Nam mea mater quia ego nolo me meretrice dicier. Obfecuta e:de ea re geffit morem morigeri mibi Vt me que ego amare grauiter finery cû eo uiuere.
Le, Stulte ecafior fecit:fed tu en ung cu quiq uiro Cófueuifii:'Si.nifi quidem cu alcefimarcbo nemine, Neq ipudicitiam meam mibi alius quifg iminuit.
Le, Obfecro quo is bomo infinuauit padlo fe ad te?
Si. P^â fdionyfia mater pompa me fpecitatû duxit.du redeo domu Cófpicillo cófecutus e clanculu me ufq ad fores.
Inde in amicitiam infinuauit cu matre S lt;nbsp;mecu fimul.
Blandiciis: muneribus:donis,GK.mibiiftü bomine uellem dari, Vt ego 111à uorfare.Si.quid opus e uerbis?cófuetudine
Coepi amare cotra ego iliu:6C ille me.Le.o mea fileniu.quid e? Affimulare arnare oportôC:nâ fi ames extemplo
Melius illi multo que aines cófulas:g rei tuç.
Si . At ille coceptis iurauit uerbis apud matre meâ me uxorem Ouólurû eê.einûc alia ducenda e domu fuâ cognata lenienfis Quf babitat bic in ;pxio.nam eu pater cius fubegit.nûc mea m? Irata e mibi quia no redierim domû ad fe podq eâ re refciucnm Eu uxorem ducÃurû ee aliam.Le.nibil amore iniuriû e.
Si, Nûc te amabo ut banc triduû boc folu finas
Efle:ÃCbic feruare apud me:nâ ad matrem accerfitâ fu. Le, Q^g mibi iftuderit moleftû triduurôC damna dabis.
Faciam Si. facis benigne SC amice:fed tu gvmnafiü mea. Si me abfente alcefimarcbus ueniSi nolito acriter Eum inclamare.amp; ut erga me e meritus icordies tarnen Sed amabo tranquilleine quid quod illi doleat dixeris. 't. Accipias clauis.fi quid tibi opus erit promptu promito.
Ego uolo ire.Gy.ut mibi exciuidi lacbrymas.
Si. Gymnafium mea bene uale.Gyxura te amabo:ficcine Inmuda obfecro ibis?Si.imudas fortunas^quu e. Squaliore fequi.Gy.amicurd boc fudolle faite.
Si. ' Sine trabirquum egomet trabor.Gy. qua do ita tibi iuuat.
Vale atq i falue:Si. fi poffim uelim
Gy. Nüquid me uis mater intro quin ea/ecador mibi uifa arnare.
-ocr page 163-l. e, 'iHoc ergo auris grauitcr obruito tuastne que ames Gx« Nûquid me uis^Le.ut ualeas.Gy.uale,
Lena.
i Dern mibi magn^ qcP parti euitiu mulier qu^nuc Quçnûfacimus:quç ubi faburrate fumus largiloqi exteplo« Sumus, plus loquimur qfate.nam illam ego olim quç binc Flens abiit paruolam puella proie diam ex angiportu fuftuli« Adulcfcens quida binc apprime nobilis.quin ego nue Quafi fum bonefta mea ex fnia.quia quç adeo me copieur. Flore liberi magis libera uti lingua colibitu e mibi.
Tacere nequeo milera qdâ tacito ufuse.fityone fumo genere ei Viuit pater.is amore mifere banc deperit mulierculam. Quf binc modo tiens abiit.cotra amorem eu b^c perdite pditaft. Ea mej ego amic^ dono buic meretrici dedi:qdâ fçpe mecu Mentionem fecerit pueru aut puellam alicude ut reperirem fibi. Recens natum :eapfe lt;j fibi fupponeramp;iubi mibi ptas pmu eueit Ilico feci eius ei:quod me orauit copiam.poftq eâ puella a me Accepit.ilico eande puella peperit:qua a me acceperat fine obftefeif Opera:S lt;fine doloribus ite ut ali^ pariut quç malft qrût fibi. Nam amatore aiebat ee pere grinu fibi:fuppofitione eius rei. Facere gratiaud duç nos folç icimus.ego q illi dedrÃi ilia quç A me accepit:prêter uos quide bçc fie res gefta e.fi qd uf? uenerît, Meminiffe ego bâc re uos uolo.ego abeo domu.
gt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Prologus. Auxiliu.
U Truqibçc.amp; multiloqua Si multibiba e an9:fatine uix rliquit Deo qdloqueref loci.ita properauit de pueUf^iloq fuppone.
Qdfl tacuiflj. tn ego erà didlur9 deus q poterâ planius. Nâ mibi auxilio e nomen:nûc opera date:ut ego argumentum Hoc uobis plane perpute.fuerc fityoni i'ldiu dionyfia.
Mercator uenit buc ad ludos lemnius. ifq? bic copreffit Virgine adulefcentulus uinulentus multa nodie in uia. Is ubi malam re fcit fe meruiffe ilico pedibus perfugiu pepcrit. Isleniu aufugit.ubi babitabatitu ilia qua copreffcrat Decumo polt menfe exadlo bic peperit filiâ:quoniâ reu ei? fadli Nefcit qui fciet:paternû feruû fui participât confilii. Dat eâ puellâ ei feruo exponedam ad necc.
1s eâ proiccit.bçc puellâ fuftulit:ille clâ obferuauit feruus Quo autquasin aedis bçc puellâ defcrat:ut eâpfe uos audiftis, Cófiterier:dat earn puellam ineretrici melenidiieaq; Educauit earn fibi pro filia bene:ac pudice:tu illic aute Lemnius prop!quam uxore duxit cognatam luam.
-ocr page 164-Ea diem fuuobiit:fad;a morigera euiro poflg ille uxori lufta fecit.ilico bue cojnigrauit:duxit uxore bue fibi. Eâdem:quâ olim uirgine bic cóprenerat:amp; earn Cognofcit effe qua cóprefferatilla illi dicit.
Eius fe ex iniuria peperiffe gnatam.atqi earn fe feruo ilico. DedifTe exponendam:ille cxtcplo feruolu iubamp; illu Eüdem profequi fi qua queat reperire quç fuftulerit. Ei rei nuc fuam operam ufq feruus dat fi pofTiet Meretrice illammuenire.quâ olim tollere:quû ipfc Exponebat ex infidiis uideratmûc quod reliquum.
Reftat uolo perfoluere:ut expungat nomen:ne quid Debeam.adulefcens bic eft fityoni :ei uiuit pater. Is amore proiedliciam illam deperit.
Quç dudû flens bine abiit ad matrem fuâ: SC ilia Hue c5tra:qui e amor fuauiftimus.ut fût humana Nihil e perpetuum datû.pater adulefceti Dare uult uxorem.boc ubi
Mater refciuitnufTit accerfi ad ea domu. Hjc res gefta fic e.bene ualete 0lt; uincite., Virtute uera:quod feciftis antibac.
Seruate uoftros focios:ueteres amp;nbsp;nouos.
Augete auxilia ueftrif uicftis legionibus:perdite perduelles. Parite laude.ôi laureâ:amp; uobis uidti peni poenas fufferant
Alcefimarcbus.Adol.Melenis.Lena.
AI» c Redo ego amore primû apud homies carnificina cometa Hâc ego de mecôieefturam domi faciorni foras quçram.
Qui omnes homines fuperoratq? antideo cruciabilitatibus animi. IatJlor:crucior:agitor:ftimulor:uerfor in amoris rota mifer. Examinor:feror: difieror:diftrabor:deripior:ita nullâ mente Animi beo.ubi fum.ibi nó fu.ubi nó fü:ibi ê animus.
Ita mibi oia ingenia fût:qd Iubamp;:n6 Iub6 lt;nbsp;iâ id cótinuo.
Ita me amor lapfum animi ludificat;fugat.agit.appetit. Raptat:retinôlt;.iaiAat.largit â'.quod datinà dat.deludit. Modo quodfuafit diffuaftt.quod diffuafit:id oftentat. Maritumis moribus mecû expetit*:itameû frangit amante Animû»neqinifi quia mifer ne eo peffû.mibi ulla abeft Perdito pcrnicies:ita pater apud uillam detinuit me bos dies fex. Ruri côtinuos.neq; licitu interea e meam amicam uifere.
Eft ne hoc miferû memoratu^Me.eo facetustquia tibi Alia e fponfa locuples lenia babeas.neq inos faólione tanta Quanta tu:fumus:ncq; opes noftr^ tam fût ualid^:q tuf.
-ocr page 165-Vetuntame baud metuo ne iusiundu noftru ejuitg Culpitet:tum iamfi quid tibi dolebit:fcies qua doleat gratia
Al. Diæp perdant.Me.quodeûq optes tibi uelim contingere. Al. Siillam uxore duxero mibi unq qua defpondit pater. Me. Et me li unq tibi uxore filiam dedero meam. Al. Periurare me patiere^Me.atq aliquato facilius.
Q^ metmeamq irem perire:6e ludificare filiam.
Abi querere ubi tuo iurando fatis fit fubfidii.bic apud nos ia â Alcbefimarcbe cofregifli tefleram.Altace femel pericula Me. Sçpe feci:quod faôlû queror.Al.redde mibi illa.Me.inter nouam' R.e uerbum ufurpabo uetus.qc Pdedi datu no uelle.qcf reliquu Eli no dabo.Al.no remilTura es mibi illam:'Me.pro me refpófa' Tibi.Al.n0 remittcs?Me.fcis iadudu oem meam fniam.
AI. Satin ifluc tibi incorde certu e^Me.quin ego cometor quide. No edepoliHçc tua didla nue in auris recipio..
Al. No^ bem quid agis^Me.igif 'animuaduortite. iâ ut qcT agas feias. At ita me di deçq fupi:atq inferi:amp; medioxumuitaq me luno regina;£lt; louis fupremi filiantacj ime faturnu« Eius ecallor patcr:itac| 5ops opulenta illius auia.
Al. Immo mater quide.Me.iuno filia: amp;nbsp;fatum? patru? e fum? iuppif. Al. Tumelenis propter te b^c pecco.Me. perge dicere.
Al. An ne ut etiam quid cófultura fis feiam^Me.pge eloqmo remi ttâ. Definitu efl.Al.enîuero ita me iuppiterntaq me iuno:amp; Saturnus ita:quid dicam nefcio.iâ fcio.immo mulier audi:meam Vt feias fniam.di me oes magni:minutiq:6c patellarii Faxint ne ego uiuus dem fauiû filenio:nifi ego:te Tuäq filiam:meqi bodic obtrûcaucro.pollea autê Cû primo luci eras nifiâbo occidero:amp; equidê bercle nifi Perdam te tertio:oÃs eftlixero:nifi tu illâ remittis ad me. Dixi;quç uolui:uale.Me.abiit intro iratus:quid ego nuc agarn? Si redierit illa ad bûc:ibidem loci res erit:ubi odiû occeperit; Illam extrudet quu banc uxorem leniam duc6Cdomu.
Sed tamenibo 6tperfequar:amans ne quid faciat cauto opus e. Podremo quâdo çqua lege pauperi cû diuite no leget.perdam Operam potius:^ carebo filia:fed quis bic e qui reifa platea Curfû bic côtenditfuû/ôC illud pauco.ÃC boe formido Ita tota fu mifera in metu
Lampadifcus.
U Num fediatus fu clamore per uiasmiferrimambabui Vt ill^c bodie quot modis moderatrix fuit^ Atqjlmemorabilis^quot illi bladitias^qd illi ^mifi boni^quot
-ocr page 166-A(^moui fabncas^quot fallacias in quinione uix cxculpfi ut E)iceret:quia ei promifi modiolû uini dare.
Pbanortrata.Melenis.Lainpadifcus.
Pb. a 'Vdire uocem uifa fu an aedis moJo mei lampadifci ferui
La. Nó furda esbera:re;ïte audiuifli Pb, cjuidagis bicLa quid Gaudeas.Pb.quid id eQ^ La.bic exbifce ^dib9 paulo pri9 uidi excute
Mulierem.Pb.illâ qu^ meâ gnata fuftulerat^La.re tenes.
Pb. Quid poÃea^La.dico ei quo padio eâ ab hippodromo uiderim Herilem filiam noffrâ fuftolIere.Pb^extimuit tu illa^M.iâ borrSi Corpus:cor falit:nâ mibi ab hippodromo memî adferri puularn Pueila:eaqj me mibi fupponcre.Ph.age pergc qu^fo.animus
Audireexpetit utres gefta fit.La.ut audire no queas
Pergo illa nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;di^is ill^c te anUS
Fortu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;feras uocat.
Na ill^c tibi nutrix e:mematrem ccfeas.ego te reduco:amp; uoco Ad diuicias ubi tu locere in luculentam familia:unde tibi taleta na uiginti pater det dotismó enim hic ubi ex tufeo modo Tute tibi indigne dote quçras corpore.
Pb.quot; An ainabo meretrix illa e qu^ illa fuftulit^
La. Immo meretrix fuit.fed ut ut de ea re eloquar.iam Perducebam illa ad me fuadela mearanus ei amplexa e genua Plorans:obfecrans no deferat fe:ca fua ee filiam:feque eam Pepenffe fanile adiurabat mibiriflanc qua quçris inquit. Ego amice meç dedi:quç educari eâ pro filiola fua.
Et uiuit inquit.ubi ea eft inquâ ex teplo.
Seruate di me obfecro.Me.at me perditis.
Ph. Quo illam dediffôC exquififte oportuit.La. qu^fiui:amp;dixit Meretrici melenidi.Me.meû elocutum e nomen:interii.
La. Vbi elocuta e.ego cotinuo anu interrogo ubi habitat inquam' Duc: ac demóftra mibi.aueóta e inquit peregre hinc habitatum.
Me. Obftipat aquulâ.La.quo auedla eft eo fequemur.
Siceme agis nugas.penfti ne herde B loge dedifti iftare ufqi Adeo donec fe adiurat anus iain mihi móftrare.
Pb. Ah no miffam oportuit.La.feruatur.fed ill^c fe quadam Aiebat muliere fuam bn uolete couenire etiam prius eoe Quacu id eet fibi negociu:6lt; fcio ueturam.M.mc indicauit/ Et fiias ad meas miferias alias.faciain cofeiam.Ph.quidnue \^is facere me^La.intro abi:atq; animo bono es uir tuus fi ueniet lube domi opperirier:ne qu^ftione mihi fit:fi quid cu Ego ad anu recurro rurfu.PIjlampadio obfecro Cura.La.perfecJlu ego hoc dabo negociu.Ph.deos:tcq }
-ocr page 167-SperotLaxoCdem ego uti abeas doiYiS.Me.aduIefcens Adatatq? audi.La.men mulier uocas^Me.te.
La. Quid negocii êiinam occupatus fuâpliter.
^^' Qyis iflic babitat.La.depbino dominus meuf.
Me. Nêpeiftic e:qui alcefimarcbo filiam fuam defpondit In diuitias maximas.La.is ipfus ë.Me.eo tu qua uos Igitur filiamnûc quiritatis alteram/La.ego dicam tibi. No ex uxore gnatam:uxoris filiam.Me.quid iftac e uerbi^ La. Ex priore muliere nata inq meobero êtilia.Me.certo mo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;z
Huiufqilocuta e querere aiebas filiâ.La.buius ego qu^ro.
Me. Quo mo igif obfecro bic e prior quç nupta nûc é.La.cóteris. Tu tua me oratione mulier quifquis es. Medioxuma qua duxit uxorem ex ea
Nata eft b^c uirgo alcefimarcbo qu^ datur:ea uxor die obiit:fcis^ Me. Teneo iftuc fatis:fed ego illud qu^ro cofragofum quo mo
Prior pofterior fit.poRerior fit prior.La.prius banc cópreffit. Qua uxore duxitdomû:prius grauidx faóla eipriufg peperit filia. Eâ poflq peperit iuffit paruam proiici:ego eâ proieci:alia muiter Suftulit;ego infpeól:aui:berus banc duxit p9:ibi eâ nûc puellam Filià eius qrim9:qdnûc fupina fufu iä cçlû cófpicis.Me.bei ne ta. Illuc qdâ propabas nibil moror.nüc Ãtellexi.La.diis bercle beo grâj. Nâ ni itellexilTes:nügcredo amitteres.M.nc mibi boni necefiufi Elfe'îgratis.gg ce nolo re palâ ee itellego: né egom^ poti9 bâc inibo Gratia ab illis qillçc me idicj.ibo domûratq? ad pntcs reducâ filelû Melenis.Alcefimarcbus.Sileniû.
Me. r Em elocuta fû tibi oem.fequere me mea fileniû. Vteorû cuiam elfe oportôC te fis potiusiq mea.
Quanq in uita te carebo.animû ego inducam tarnen Vt tlludrqd tuâ in ré bn códucat cófulam.
Nam bic crepudia infüt:quibus cu te illa olim ad me detulit Qui mibi dedit:parentes te ut cognofcant faciliuf.
Al. Accipe banc cillellam balifca :agcdü pulta illas fores. Die me orare ut aliquis itus prodeat, propera ocius. Recipe me ad te mors amicu amp;nbsp;bnuolu.Si.mater mea i Perimus mifcrç.Al.utrû bac me feriamran ableualatus. Me. Quid tibi eflTi alcefimarcbum no uides ferru tenente^ Ecquid agis?ne me morare.lumen linque.Si.amabo accurrite. Ne fe interimat.Al.o falute mea Caius falubrior Tu nûc fi ego uolo:feu nolo:fola me utuiuam facis.
Me. Haud uoluifli illuc fçuerû facere. Al.nibil mecû tibi. Mortuus tibifû.banc ut babeo certû e no amittere.
-ocr page 168-Na berde tam ad me agglutinandam totam decretu e dare.
Vbi cftis ferui^ occludite aedis pefTulis repagulis.
Ibo.banc ego tetulero:intra limen.Me.abiit abflulit/ Muliere ibo per(ec|uar:iam illû intro ut b^c ex me fciat Eadê fic poflü tranquilla facere ex irato mibi.
Seruus.Lampadifcus. Pbanoflrata.MuIier.
La. n Vila ego me uidilTe credo magis anu excruciabilem Q^ illçc e:qu^ dudû faffa e mibi:quç ue inficias eat Sed eccâ berä uideo.fed quid boe ê q, ciftella bic iacamp;. Cu crepudiis/ncc quequa c5fpicor aliu in uia, Faciûdû eft puerile officiû: cóquinifcam ad ciftellam
Pb. Quid agis läpadio;'La.b^c ciftelIa nunâ bine ab nobis domoe^ Nain liinc ab boftio iacete fuftuli.Pb.quid nutias?
Super anu;La.fceleftiore in terram nullam ee alter5.
Oia ificiare ea quç dudû cofeffa ë mibi.
Nä bercle ego illam anu irridere me ut finâ fatiusemibi, Quouis exitio interire.Pb.di obfecro uoftram fidem.
La. Quid deos obfecras^Pb.feruate nos.La.quid e^Pb.crepudia H^cfüt:quibufcü tu extulifti noftram filiola ad necem.
La. Sana ne esft^b.bçc fût proferto perge binc.La.b^cfûtfi mibi Alia mulier iftoc parto dicat dicâ ee ebriam
Pb. Nó ecaftor caffa memoro:nam obfecro unde b^c gentiu, Aut quis deus obiecit banc ante boftiû noftrû/quafi Dedita opera i tepore ipfo fpes mibi fanrta fubuenit.
Halifca.Ancilla.Lampadifcus.Pbanoftrata.
Ha. n Ifi quid mibi opes di dant difperiimeq iun auxiliu expeti beo Iraqi petulahtia mea me aïmi miferà bj: qu^itergu meu Ne ueniat male formido:fi bera mea tâ focordê ee q fü Qua ne i maib? teüit atq i accepit b an çdis ciftella:ubi ea fit.nefcio Nifi ut opinor loca bçc circiter excidit mibi Mibomines:mi fpertatores facite indiciû fi quis uidit Si quis ea abftulerit:quifue fuftulerit:ÃC utru bac An illac iter inftiterit.
infeitior quç bos roge aut quç fatigem.
Qui fep malo muliebri fût lubentes:nc ueftigia fiq fût nofeitabo Na fi nemo bac prçteriit p^g itro abii; ciftella B iaceretrqd bic^ Periit opinor:artû e;ilicamp; me infelice amp;nbsp;fcelefta
Nulla e;atqineqiego fû ufq;perdita perdidit me.
Sed perga ut coepi tamen quiritabo. Na amp;nbsp;Ãt9 paueo:amp; foris formido:ita nue utrobiq tmet9 ine agitat. Illos bois miiere miferennlle nue l^tus quifquis e q. illam babS^
-ocr page 169-Qu^ neq^ i1h iUiquicg ufuifl miSi ce pot.fcd me,-net moror quo B HalifcaE age:ad frâ afpice.amp; defpice:ocuP luefliges aftute augura
La* Hera.Pb.bcin.La.tibi.Pb.quiHë'La.bçc e.Pb.quis^
La. Qijoi bçc excidit ciflella.cte eccu Ioc9 fignat ubi ea excidit apparj Hal. Sed is b ac ut basfocci uideo uclbigia ïpuluere.perfequar bac.
In b ia loco cu altero c5bfb't: bic meis turba bic ocuP mo fe obiccit. Neq iprorfuïütbac;bic fletitibÃc illuc exiit.
Hic cóci!iu fuit:adnos attinS^ fi quis: atat fingulu uideo ucrtigiu.
Sed is bac abit.coteplaboribinc buc iit. bic nufg abiit:
Aóla rem ago.quod periit:pcriit meu coriu: ciflclla:redeo Ãtro.
Pb. Sût qui uolût te couetâ.Ha.quis me reuocat/
Pb, Bona fbcmina;Sd mal9 mafcul9uolût te poRreiw ille
Plus qui uocat fcit qd uelit:qego qu^ uocor:reuertor.
Ecquë uididi querere bic amabo in bac regione Cifteliam cû crepûdiis:quâ ego bic amifi mifcra. Nâ dudû ut accurrimus ad alcefimarcbume fe uita InterimerôC tu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;more excidiffe
Ciflellâ e mulier nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amufera parûper
Difperii mifera quid ego berç me^ dicâ:qu^ me opere tâto Seruare iulTitquis uos lileniû parères
Facilius pofTôC nofcerc:quç ber^ me^ fuppofita e parui
Qua quidam meretrix ei dedit La.nodrâ bçc re fabulat.
HÃ c fcire oportS C filia tua ubi fit:figna ut dicit.
Niic eâ uolt fuae matri ÃCpatri quibus nata e reddere ultro«
Pb. Ml bomoobfecro alias res geris:ego tibi tes meas mando.
La, Illuc ago.atq i iftic mibi cibus e quod fabulare
Sed inter re agenda idâ berç.buietndi qd rogabat
Nûc ad te redeodi quid e opus die impcra:filt; tu
Quid quiritabas Hal.mi bomo:óe mea mulier uos faluto
Pb. Et nos te.fed quid qucritas^Ha.ueftigiû bic requiro, Qua aufugit quidam. nefcio quid id quidnâ e.
Pb. Alienû Si memore familiarem.
La. Mala mens beta b^c 66 callida e.Pb.ecaflor ita uidetur.
Imitatur nequâ beftiam ÃC dà nibcà .La.qdnâ amabo.
Inuoluolû qui i pâpini folio îtorta Ãplicat fe.
Itide b^c exorditâ 'fibi intortâ oratione.
Quid quititas'Ha.ciflellam bic nubiadulcfcens euolauit.
La. In caueam latam oportuît.Ha.no edepol pr^da magna.
La. Miru quin grex uenaliu in cidella infuerit una.
Pb. Sine dicatLa.fi dicat quidem. Pb.age loquere tu quid ibi infuerit Ha.âCrepundia una,La,e quidam bomo q illam ait fe fcire ubifit
/
-ocr page 170-Ha. At pol ille ai quâdâ inuliere fi eâ inoflret gratia ineat.
La. Atfibi iHe quidâ uoltdari mercedë.Ha.at pol iHa quidam Quç illamcidellam perdiditquoi dat negat ce qd det.
La. At enî iHe quidà argetû expetit.
Ha. At pol illa qu^dâ mulier î nulla opera gratuita eff.
La. Quomodo loquela tuâ.tibinûc prodens.cófitemur.
Cidellâ babere.Ha.at uos falus ferualTitrubi ea nucef
Pb. Salua eccâ.fed ego re meam magna cofabulari Tecu uolo fociâ te mibi adopto ad mea lalute.
Ha. Quid iftuc negocii e^aut quis es^Pb.ego fu illius mater.â Qy? ^^â^geflitauit.Ha.bic itus ergo babitas.Pb.ariolare. Sed quçfo abagcs mulier mitte: atqiboe age» Eloquere unde bçc fût tibi cito crepûdia.
La. Meal^^c benlis geflitauit no tua Pb.ne obloquere.La.taceo.
Mull r perge dicere.ubi ea e qu^ geflitauit.Ha.bic in proximo.
Pb. Illic quid edepol mei uiri babitat genet. La.ne obloquere rutfus Perge porto dicere quot anos nata dicitur.Ha.fept e dece.
Pb. Mea e.eas tu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;us annoru attulit
Quid qua nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iam qu^ro mea.
At po nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;funt quçto tertiam
Pb. Qdâ qu^ritabain:filiam inueni meâ.Ha.çquûë p fidë qd creditu ë. Ne bn merenti fit malo benignitas nfa di^c calunia ë tua profedio Filiam ÃC redditura ë tibi tua}:amp; ea gra domo^lca exjteru ex ipfa Obfecro exquititote.ego ferua fuPb.çquû portulas.
Illius ego irtam incerto malle gfa3.Ha.fed irtane Cirtellain te obfecro ut reddas inibi.
P^â Qyâd ht lampadio.La.quod tuu e.teneas tuum.
Pb. At me buius miferet.La.fic faciûdû cenfeo.
Pb. Da ciftellam.La.tu intro abi cu irtac fimul.
Pb. Tibi aufcultabo.tene tu cirtellam tibi.
Abeamus intro.fed qd nomen tu^ dnpHa.melenis.
Pb. Iprae:iam ego te fequar.
Demipbo.Senex.Lampadio.Seruus.
De. q Vid boe negocii ert quod oes boies fabulantâ per uiarn Mibi eë filiam inuètain.^ lampadionë me in foro QuaefiuilTe aiût.La.bere unde isiâDe.ex fenatu. La gaudeo. Tibi mea opera liberoru eë ainplius.De.amp; enimno placólt;. Nibil moror aliena mibi opera fieri pluris liberos.
Sed quid irtuc e:âLa.propera ire intro ad affinem tuu Filiam tuam iamcognofces:intus ibidë uxor tua e.
-ocr page 171-Caterux
n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;E expelletis fpccflatores-du iHibuc ad uos exeant
Nemo exibit:oês intus coficient negociû.
Vbi id erit facïlü ornamenta ponent.poQ id calici
Qui deliquit uapulabit:qui no deliquit bibet.
Nûc qd ad uos fpeeftatores reliqua relinquitâ.
More matorû date plaufu poftrema in comoedia»
Plauti Poet^ clarifC.Epidicus»
Argumentum.
Mit fidicinam filiam credens fenex e nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Perfuafu ferui:atq tcoduttam
Iteru pro amica ei fubiecit filii.
Dat berili argentu:eo fororem deflinat.
Imprudens iuuenis eóprefTg ac inclitis.
Cognofeit opera fibi fenex os fublitum
Vt ille amicam.bic quçrebat filiam.â¢
Sed inueta gnata feruolu emittitmantf.
Epidicus.Tefprio.Serui.duo.
Ep., b Eus adolefcens. Te.qs properate me prehendit pallio^
Ep. Familians.Te.fatcor.na odio es.nimiu familiariter
Ep. Refpice uero tefpno.Te.o epidicu ne ego cofpicor^, Ep. Cerre oculis uteris.Te.falue.Ep. dii dent quç uclis.
Venire faluom gaudeo. Te.quid cçterû^Ep.ee qd affolS^.
Coena tibi dabiuTe.fpondeo.Ep.quid^Te.me acceptura fi dabis.
^Pâ* Qy^d tu agis ut uelis^Te.exeplu adefle intelligo.Ep.euge Corpuletior uiderc atq; agilior.Te.bac gratia'
Ep. QX quide te iâdiu perdidiffe oportuit.
Te. Minus iam furtifici fu q anbac.Ep.qd ita^Te.qd ita rapio ^pal5
Ep. Diiimortales ifelicet:ut tu ef gradibuf grandibus.
Na ut apud portu te cofpexixurculio occepi fequi.
Vix adipifcedi ptâs mó fuit.Te.fcurra es.Ep.fcio.
Te efTe quide homine militare.Te. audacter quid uis dicito.
Ep* Quidagis^perpetuon ualuifti^Te.uarie.Ep.qui uarie ualent.
Caprigenû bominû no placée mihimeq jpâtherinu genus.
T^» Quid tibi uis dicâ:nifi qd ê;Ep.ut ilia rndeas probe.
Quid herilis nofterfilius ualöe/Te.pugilice atq? athletice.
Ep. V oluptabilem mihi nuciu tuo aduetu attulifii.
Sed ubi e is^Te.adueni fimul.Ep.ubi is ergofi.nifi fi inuidulo.
Aut fi in mellina attulidi.Te.dii te perdant.Ep.te uolo
-ocr page 172-Pcrcotarî:operâ Ja.open redditur tibi.Te.ius dicis.Ep.me deeSi» 'pe. Ia tu aure nobis preturam gerisiSp.que^
Dices digniore ee boiem bodie atbenis alterd
'pe. Atunuapretura tua epidree abcÃ.Ep.qmdnäiTc-fcies. Licîlores duo: duo uiminei fafees uirgarû.Ep.uç tibi Sed quid aisiâTe.quid rogasiEp.ubi arma fût dratipbodi^
'pe. Pol illa ad bodes tranffugerut.Ep.armaneiTe,atq; quidê cito pp. Serione dicis tuiTe.ferio inqua bodes babcnt.
pp. Aedepol facinus iprobum.Te.at ia an alii fecerût idem. Erit illi illa res bonori.Ep.qui^Te.quia antea aliis fuit. Mulciber credo arma fecit qu^ babuit dratipbocles. Tranfuolauerüt ad bodes.Ep.tu ille prognatus tetbi. Sine perdat:alia apportabat nerei fili^.gt; ld modo uidendued ut materies fuppetat fcutariis:' Si in fingulis dipendiis is ad bodis exuuias dabit.
â¢pe Superfede idis rebus iam. Ep.tu ipfe ubi lubet finern face.
'pe. Defide percuótarier.Ep.loquere ubi ipfe e dratipbocles.
Ed caufa qua caufa fiinulmecu ire ueritud.Ep.quidnâ id e^
Xe. Patrem uidere fenem nó uolt etia nuc. Ep. qpropf;Tc.tu feiest Quia lorma lepida et liberalicaptiuam adolefcentulam De pr^da mercatud.Ep.quid ego ex te audioiTe.boc qd' fabulor» ^p, Cur earn emiti Te.animi caufa.Ãp. quot illic bomo
Animos babamp;i na certo priufq binc ad legionem abiit domo. Ipfe mädauit mibi ad lenonem ut fidicina qua amabat Emeretur fibi. id ei impetratu reddidi.Te.utcunqi
In alto uentus e epidice ex imo uelû uortif.Ep.ue mifero mibi.^ Male perdidit me:Te. quid rductâquidnam.EâEp.quid. idanc Qua emit, quâti earn emit:Te.uili.Ep.baud Idue te rogo.Te.quid igituriEp.quot minis'
Xe» Tot.quadraginta ininis.Ep.id adeo argentû-Te.ab danida. Apud tbebas.Ep.fumpdi foenore.Te.indies minafq argeti Singulas nummis.Ep.papç.Te.ôC is danida aduenit Vna Cà eo qui argentu petitEp.dii immortalis ut ego Interii bafilice.Te.quid iam aut quid ed Epidice:Ãp.perdidit me.Te.quis;Ep.ille q perdidit arma.
Xe» Eskï quid ita'Ep.quia quottidie ipfe ad me ab legione epidolas. Mittebat, fed taceam optumum ed.plus feire fatius e g loqui Seruuin bominê.ea fapia ed.Te ncfcio edepol quid tu Trépidas epidice.ita uoltû tuû uideor uidere commeruiffe Hic me abfente in te aliquid mali.Ep.potin ut moledus ne ds^
Xe« Abeo. Ep.ada.abire nuc nó finam.Te.quid nunc me retines^
-ocr page 173-pp. Amat ne i(lam:c|ua emit de pr^da^TerogisMeperft pp. Degitur coriu de tergo meo.Te«pIus te ainat:g te ung amauit. pp. Ãuppiter te perduit.le.mitte nuc ia. nam ille me uetuit domu
Venire.ad cberibolu iuflit buc in proximu.ibi manere iulTic
Eo ueturus ed ipfe.Ep.quid ita^Te.dica.quia patrem Prius fe couenire nó uoltmeq? cofpicari q id argentum Quod debetur pro illa dinumerauerit.Ep.tu edepol re es turbulet?. âpc. Mitte me ut earn nuc iâ.Ep.b^ccine ubi fcibit fenex puppis
Percuda ed probe.Te.quid iduc ad me attinS i quo tu intereas mó^ pp. Quia perire folus nolo.te cupio perire mecû bnuolenscû bnuolete Te «Abi in malä re maxima a me cumidac conditione.
pp. I fane fi quid Fedinas magis.Te.nuq boiem queq coueni unde Abieri lubetiuf.Ep.illic bic abiit.folufes.n uc quo me expeditum Ex impedito taciâ-cofiliu placSCego nai fer perpuli meis dolis Sene:ut cenferS Cfuâ fefe emere Glia.is fuo tilio fidicinam Emit.qua ipfe amat:qua abiens mandauitmibi.
Sibi nuc alteram ab legione adduxit animi caufa coriu perdidi. Na ubi fenex fenferit fibi data ee uerba uirgifdorfu defpoliS Cmeu. At enim tue pcaue.nibil e iduc.plane boc corruptud caput.
Nequa boino es epidice qui libidod male loqui
Quia tute deferis: quid faciam^men tu rogas^
Tu quidem anbac aliis folebas dare cofilia inutua.
Quid^aliqua reperiudu ê.fed ego cedo ire obuiam.
Adolefcenti.ut quid negocii fit fciam'âatqiipfe illic e.tridis e, Cu cberibolo incedit aquali fuo.buc cocedam.
Orationem unde boru placide perfequar.
Stratipbodes.Cb^nbolus adolefcensEpidicus.' St. r Em tibi fu elocutufoem cb^ribole atq; ad modiimcoru Moerorumiatqi amoruifumain edidtaui tibi.
Cb. Prêter aetate 0C uirtute dultus es dratipbocles.id ne pudS C te? Quia captiuâ genere prognata bono i prçda cs mercatus/qs erit Vitio qui id no uortat tibi. St. qui luident omnes limicos inibi Illoc facÃo repperùae pudicitianûg nec uim nec uitiû attuli.
Cb. lam idoc probior es mb qui de aio cu in amore teperes.
St. Nibil agit qui diffidente uerbis cofolatur fuis.is e amicus qui î re Dubia te iuuat.ubi re e opus. Cb.quid tibi me uis facere?
St. Argèti dare quadragintaininas:qd danid^ dat :unde ego lilud füpfi foenore.Cb.fi bercle baberem
St. Nà quid te igitâ rettulit te bnficu ee orationc.fi ad rem ---- Auxiliû emortuum e?Cb.quin edepol egoinSC amore. Differor: defatigor.St.malim idiufmodi inibi amicos
-ocr page 174-Furno mcrfosrq foro:à opera epâdtci ne me emere ncîo peiofoudî Que quidâ ego hominem irrigatu plagis pidori dabo nifi hodie Prius coparadît mihi quidraginta minas g argeti fuero Flocutus ei podremà fylJabam.Ep.falua res e.bn promitte. Spero feruabit id fine meo fûptu.patç iâ fût fcapulis fymboîf. Aggrediar homine adueniente pegre.herû fuû dratiphodem. Salua Ãpartit falute feruus epidicus.St.ubi is eÃp.aded.
Saluum te gaudeo hue aduenilTe.St.tâ tibi idue credo g mihi
^p. Benene ufq i ualuidiiiSt.a inorbo ualui:ab aio çger fui.
Ji-P* Qpo^^ ad me attinuit:ego curaui;^^ madadi imihi ipetratu ed. Emptad ancilla:qd tu te ad me litteras midiculabas.
^t» Perdididi omne operâ.Ep.nâ qui perdiditSt.quia meo neep Cara ë cordmeqiplacamp;. Ãp.qd retulit mihi tâtopere te mandateâ Et mittere ad me epidolas^St.ilIam amabâ oldnûe iâ alia cura ImpendôC pedlori.Ep.hcrcle miferû e ingratum ce hominem Id qdâ facias bn:ego qd benefeci malefici:quia amor mutauit Ãoeû.'
St« Defipiebâ mentis quû illas fcriptas mittebâ tibi. Ep.me piaculare Oportamp; fieri ob dulticiâ tuâ:utmeû tergum dultiti^ tu^ Subdas fuccidaneû?Ch.quid idic uerba facimus?huic homini. Opus e quadraginta minis celeriter calidis danid^ qs refoluas Et ciro.Ep.dic mû unde aufterre me uis:a quo trapezita peto^
g t. Vnde libóC.nam ni ante folis occafum 'ÃA^ IMeam domu ne imbitas:tu te in pridinum.
£p. Facile tu idue fine periculo 06 cura corde libero fabulare ioui.' Tergo nro:fed mihi dolamp; quû ego uapu1o.St.quid tu nûc^pau'en* Vtego me interimâ.Ep.ne feceris.ego idue accedam. Periculum potius atq; audaciam.Stnûc placesznûc
Ego te laudo Ep.patiar ego iduc qd lubóC.
gr.â Quid de illa fiet fidicina igitur.Ep.aliqua reperibitur Aliqua ope cxoluâ:extricabor aliqua.Stplenus cofilii es.' N^oui ego te.Ep.euboicus miles locuples multo auro potens
Qui tibi empta effe fcibit:atqihanc adductam alteram. Cótinuo te orabit ultro ut illâ trâfmittas fibi:fed ubi illa é. Quâ tu'adduxidi tecû/Stiâ faxo hic erit.Ch.qd hic nûc Agimus'.St.eamus intro ad te ut hûc hodie diem Luculente habeamus. Ep.ite intro.ego derc argentaria Jam fenatum cóuocabo in corde côfiliariû.cui potiffimum. Indicatur bellû unde argentum au feram.epidice uide C^uid agas:ita res fubito h^c obiebtad tibi nóenim nûc tibi Qonmtandû.'neqi cûedandi copia e tibi.adeûdû e fenem Oppugnare certû ë cûfiliû abi intro atcÿ adolefcenti
-ocr page 175-Dic iâ mo berili filio ne bic foras abulet: neue ufq feni obuiâ ueîat. Apocides.Peripbancs.Senes duo.
Ap, p Leriq ïboinines: quu nibil refert:pudfilt;:ubi pudendü ert Ibi eos deferit pudor.quü ufus eut pudeat:is ado tu es qui Desqà pudendumf»et:genere nata bono:pauperemdoinuna Ducere uxorem: pr^fertim ea qua ex tibi comemores Hinc quç domi efamiliam prognatam.Per.reucreor filium. Ap. At pol ego te credidi uxorem qua tu extulifli pudore exequi.
Cuius :quoties fepulcbrû uides faerifcas ilico boreo boftias nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'^ ',
Neq iadeo iniuria:quia licitu ê earn tibi uiuendo uincere.
Per. O hercules ego fui:du illa mecu fuittncq ifexta aerumna» Acerbior berculrq illa mibi obiedafl.Ap.pulcbra Edepol dos pecuniart.Per.quç quidem pol no maritataH, Epidicus.Seruus.Apocides.Peripbanes.
Epi. a Tat tacete:bete aiuj bonu lrqdo exeo foras aufpico.aui finift Acutucultru beo:fenis qui exeterem marfupiu.fed eccu
Ipfu ante çdis cofpicor apecid^:qualis uolo uetulos duos lamego me couortâ in biridine:atqieoru exugebo faguine fenati Qui columen cluent.Ap.cótinuo ut maritus fiat.Pe.laudo Cófiliu tuutna ego illu audiui iuniore b^rer ap nefcio qua fidicina ld ego excrutior.Hp.di bercle oes me adiuuat:augent:amant. Ipfi quidem bi mibi dant uiä quo paeîto ab fe argentum auferam. Age nûc iâ orna te epidice:6Cpalliolû in collû ediiee atq; adfimula to Quafi p urbe totam boîem qu^berisrage fiqd agis.diîmdrtales ut Côueniâdomi peripbanê.per oej urbe que fû defeffus querere. Per mediciâs:tollrîas:î gvmnafio:atq^ i foro:p mytropohaiêc laïeâf Cireuq t argetarias:rogitando fû rauc9 feus: pene in curfu cocidi Ap. Epidice.Ep.epidicû quis e qui reuocat.Pe.ego fû peripbanes. Ap. Et ego apocides fum.Ep.amp; ego quide fû epidicus:fed bere optüa, Vos uideo amabo aduenirc opportunitate.Pc.quid reifte
Ep. Mane.fine refpire qu^fo.Pe.imo adquiefce.Ep.aio maleff Recipia anbelitü.Ap.elementer requiefce. Ep, ammuaduortite. Alegione oes remiffi fût domû tbebis .Ap.fic facÃumî!
Ep. Ego ita facÃû effe dico.Per.fcin tu iflucÃp.fcio. Per. Qui tu feis^Ep.quia ego ire uidi milites plenis uiis
Arma referûtôC iumenta ducût.Pe.nimis fadtum bene. Tûcaptiuorû quid ducût fecum.Ep.pueros:uirgines: Binos: ternos: alius quifq? fit cocurfus per uias:
Filios fuo3 quitq uifit.Pe.bercle rem geftam bene: Ep. Tû meretricû numerus tantus:quâtus in urbe omni fuit
Obuiam ornato occurrebant fuis qu^qi amatorib? eos captabat: id
-ocr page 176-Adeo qui maxime animuaduorten plerçq?. b^ fub ucflimeH. fcca Hebât retia quû ad porta ueio:atq? ego illâ fli uidco pftolarier Et eu ea tibicine ibant quattuor.Pe.quicû epidice^
Ep» Cû ilia quâ tuus gnatus annos multos deamat, deperit. Vbi fidëqvremq?:fecp teq^ properat perdere. Ea prçdolabatur illû apud portâ.Pe.uiden uenefieâ?
Ep. Sed ueftita aurata ornamcnta:ut lepide ut cócinne:utnoue Pe. Quid erat induta:an regilla induculamran mendiculam.
Ep. Impluuiatä.ut ift^c facimus ueftimentis nola
Vtipluuium induta erat.Per.quid iftuc mirabilefl^ Quafi no fudis exornat^ mult^ incedant per uias. At tributus cû iperatus eft.negant pendi potefle.
Illis quibus tributus maior penditur pendi poted. Quidid^ quçuedi quotannis nomina inucniutnoua Tunicam rallam:tunicam fpiffamdinteolü c^ficium. Indufiatam:patagiatam:caltulam:aut croculam Supparum:aut fubminiam:ricam.bafilicu:autexoticu. Cunatile:aut plumatile:cerinu aut geriniu.gerere maximf Cani quoqietiä ademptuft nome.Ep.qui;'Per. uoeât laconum Haec uocabula audliones fubigut:ut faciant uiri.
Pe. Quin tu ut occepifli loquere.Ep.occepere ali^ mulieres Du^ pod me fic fabulari inter fefe:ego abfceffi folens Paulu ab illis diffimulabä me barû fermoni opera dare.â Nec fatis exaudiebam:nec fermonis fallebar tarnen. Qu^ loquerentur.Per.id lubido e fcire.Ep.ibi illaru altera Dixit illi:qui cu ipfa ibat.Per.quid/Ep.tace ergo ut audias.â Poftg illâ fût cófpicat^:qua tuus gnatus deperit:^ facile Etq fortunate euenit:illi obfecro mulieri liberae.
Qua uult amator quifnam is e inqt altera:illi ibi noiat. Stratipbocle peripbanç filiû.Per.perii bercle.qd ego ex te audio.
Ep. Hoc qd adlû.egomet port ibi illas audiui loqui:coepirurfum Vorfû ad illas pauxillati accedere.quafi retrudere hominem, Me uis inuitû.Per.intellego.Ep.ibi illa interrogauit illam Qui feis^ui id dixit tibi?quin hodie allat^ fût tabella ad earn A ftratiphocle eû argetum fûpfiffe apud thebas ab daniRa Foenore.id paratû amp;nbsp;fefe ob earn rem id ferre.Per.ego occidi.
Ep. Hfc aiebat fic audiuiffe fe abs fe.atepepPaPer.qdego facia nuc^ Cofiliü a te expeteffo apocides reperiamus aliquid callidi Coducibilis cófilii nam ille qdaut iâ hic aderit credo hercle.quot;' Aut iam adeR.Ep.fi çquû fiet me plus fapere q uosidederim. Vobis cofiliu catu quod laudetis:ut ego opinor uterqj
-ocr page 177-Pe. Ergo ubi il e epilice^Ep.atquot;^ adeam rein cólucibile.
^P* QSâ*^ ^^^â^ dubitas dicere^Ep.uos poes eê oportSCmos p9teri9 dice Qdâ plus fapitis»Ap.eia uero age dic.Ep.at deridebitis.
^p. Nó edepol faciemus.Epamo ü placebit utitor cSfiliû.
Si no placebit:reperito te recÃius.mibi iflic nec feritur.
Nec metitur.nifi ea quç tu uis uolo.Per.gratiâ beo.fac pticipes nof
â¢^p. Nuc occafioft faciüdi priufg in urbem aduenit.
Sicut eras bic aderit.bodie nó uenerit.Per.qui feis^Epfeio.
*^p. Quia mibi alius dixit'qui illic uenit.mane bic buc adfore, C^m tu eloquere quid faciemus.Ep.fic faciundü cenfeo. Quafi tu cupias liberate fidicina animi gratia.
Quafi que ames uebementer tu illâ.Per.quâ ad re idue referti ^p. Vtenim prodines argento priulq ueiatbliustatq? ut eâ te in
Libertate dicas emere.Per.intelligo.Ep.ubi erit empta.
Vt aliquo ex urbe amoueasrnifi quid tua fecus fentetia e.
Immo doóle.Ep.quid tu aut apoecides^Ap.quid ego lain nifi te comentunimis adute intelügo.Ep.iam igitur Amota ei erit ois cofultatio nuptiarû:ne grauetur qd uelis.
Ap. Vi fapis. SC placóe.tu tu igitur callide quicquid apturus age. t^c» Ré bercle loquere.Ep.SC repperi bçc te qui abfcedat fufpicio Ã^e. Sine fcire.Ep.fcibis.audi.Ap.fapit bic pleno pedtore. Bp. OpUS ë bomine q illo argentu defeat pro fidicina.
Nam telo nó çqiopus faótod.Per.quid lâ Ep.ne te cenleat Filii câ facere. Per.dolt;fte.Ep.quo illû ab illa probibeas. Ne qua ob earn fufpicionem difficultas eueniat»
Pe. Que bomincm inucniemus ad cam rem utilem^Ap.bic critoptiuf Hic poterit cauere reeïle iura qui SC leges tenSC.
Pe. Epidice beas gratiam Ep.fed ego iductacia fedulo.
Ego illu c6ueniam:atq adducâ buc ad te quoiad fidicina
Ap, Iilane;E.p.atq argentum ego cu boe feram Per.quâti ernt poted.' Maxime.Ep.ad quadraginta fortaffe câ poffe emi mîmo minas. Veru fi plus dederis refera,nibil in ea re captiod.
Atqiidnó decôC:occupatû tibi erit argentum dies.Per.quidum?
Ep. Quia enim mulierej illam alius adolelcens deperit auro opulet?.' Magnus miles rbodius.raptor bodiu gloriof9.bic emj illa de te. Et dabit auru.iubeas:tace mo.e lucru bic tibi amplum
Pe. Deos quidemoro.Ep.impetra.Ap.quin tuis intro:atqi buc;_ Argentu promis?ego uifam ad toru.epidice eo ueni.
Ep. Ne abeas prius q ego ad te uenero.Ap.ufq iopperiar.
Pe. Sequere tu intro.Ep.i:numcra:nibil ego te moror.
-ocr page 178-n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;VIlû ce opinoragru in agro a tbico eq; ferace
Q^ Eic eft nofter pipEanes;qui ex occlufo:atq? obsignato: Atq? armario decutio argenti tantumâquâtû mibilubôC. Quod pol ego metuo fi Cenex refciuerit ne ulmos parafitos Faciat: atq? ufqiattódeat.fed me una turbat res:ratio ^i Apoecidi qua oftenda fidicinam aliqua coducliciam Atqiid quoqibabeo.manc me iuffit fenex códucere aliquam Fidicinam fibi huc domû.dû rem diuinam faceretcantaróó fibi. Ea conducetur:atqi ei pr^móftrabitur quo paófo fiat fubdoli Aduerfus fenem:ibo intro:argentü accipiam ab dânofo fene, Stra topbocles.CberiboIus
St c Xpecilando exedor mifer.atqi exeteror quo mo mibi Epidici blanda diefta eueniant nimis diu maceror. Sitne'quid:nec ne fit:fcire cupio.Cb.per illa tibi copiam. Copiam parare aliâ licôi:fciui equide i principio ilico Nulla tibi ee in illo copiam.St.interii bercle ego.
Cb. Abfurde facis.qui angas te ai.St.fi bercle ego illu feme! Prebendero.nug irridere nos illû multumîmâ feruum boîem.
Cb. Quid illû ferre uis:qui tibi:qui fi diuiti^ domi maximj fût Nûmûbisnullû babes:nec foda1i tuoin te copiaft.
St., Si bercle babeam pollicear lubens:uerü aliquid aliqua aliquo mo. Alicûde ab aliquibus aliqua tibi fpes ê fore mecû fortunam. Ve tibi muricidae bomo.Cb.qui tibi lubet mibi male loqui.
St. Quippe tu inibi aliquid aliquo modo:alicûdc ab aliquibus blatis» Quod nuCquaftineq; ego id immitto in aures meas.
Nec mibi plus adiumenta des.g ille qui nûq etiam natu ft. Epidicus.Srra tipbocles.Cbenbolus.Adole.
f Ecifti ofticiû iam tuû.me meû nûc facere oportSC Per banc cura quieto tibi lieÃe ee.lioc quidemiâ perit.
Nib quid tibi buic in fpem referas oppido boe politu eft. Crede modo mibi fie ego ago.fic egere noftri.prob di ïmortalcs Mibi buc diem dediftis luculentü;utfacilem:atqiÃpetrabilem. Sed ego binc migrare ceftb:ut importe i coloniam bûc Hûc aufpicio corneaturn mibitâceffo quû fto.fed quid boc^ Ante aedisduos fodalcs berû: 0C cberibolû cófpicor:qd bic agitis« Accipeboc fis.St.quatum bic ineft:'Ep.quâtû fateft.
Et plus fatis fuperfit.decem minis plus attuli: g tu danift^ debes. Dû tibi ego place5:atq? obfequar meû tergû floccitacio.
St. Nâ quid itat'Ep.quia ego tuum pattern faciam parenticidam. St. Quid iftuce uerbitEp.nibil moror uetera 6C uulgata uerba.
Paratû duclaretatego follitum du^itabo:nâ leno omne
-ocr page 179-Argentû abHuift pro fidfcina.ego refolui manibus bis Dinumeraui.pater fuâ natam qua ce credidit.
Nuc iterû ut fallatur pater:tibiq iauxiliu apparetur Ãueniam Ãta fuafi feni.atq;bâc bui oratione.ut quû redilTes ne tibi ei? copiaâ Eflet.St.cuge ea iam dorntH pelia.tenco.Ep.nuc acriorem Deditmibi ad banc rem apoecide.is apud forti manamp; me Quafi quçamarôC caueat.baud male.iâ ipfe cautor captus eft Ipfe in meo collo tuus pater cruminam collocauit.is adornat ucics. Domi extemplo ut maritus has.St.uno perfuadebit mo ft illam Qu^ adduda êmecû mibi adepfit borcus.Ep.nûc ego banc AHutiä inHitui.deueîâ ad lenone domû egomamp;.fol^cû ego docebo Siquidë ad eu ueniâ ut fibi ce datû argents dicat ;p fidicia argeti Minas fe babere quinquaginta.quippe ego q nudiuHertius Meis maibus dtnumeraui pro ilia tua arnica: quâ pr fuâ filiâ ce ret, Ibi leno caput fuu fceleratû iprudens alligauit.quafi pro illa Argentû acceperit.qu^ tecû nue ë addutÃa.Cb.uorfutior Es q rota figularis.Ep. ego parabo aliquâ dolofâ fidicinam Nûmo códuóta qu^ fit:quç fe emptâ Gmulamp;tquç fenes duo Docîla ludificet .earn ducôC fimul apoecides ad tuû prem ut pâte Eâ permeditata meis dolis:aftutiifq? onuHam mittâ.led.mmis Lôgûloquor.diu me effis demorati.b^c fcitis iâ ut futura fit.abeo.
^*^â Bnâbulabo.Cb.nimis doctus ille ad mdefaciendu.
St- Me quidë certo feruauitcofiliis fuis.Cb.abeamus intro bic ad me. St. Atqialiquâto lubentius:q abs te fu egreffus intus.
Virtute:atq 5aufpicio cpidici cu pr^da in caffra redeo, Peripbanes.Apocides.Senes duo
Per, b Onoris câ mo boles çquû fuit fibi babere fpeculu,ubi os Cótëplarent fuum.fi id g perfpicere pollentcor fapienti^, Igitur perfpicere ut polTint cordis copiam:ubi id infpexilTent Cogitarent poffea uitâ ut uixiffent olim in adolefcentia. Vel quafiegomóC:g. dum filii caufa coeperam Ego me excrutiare ai:quafi quid filius Meus deliquiffôC mcderga:aut quafi no plurima Malefacta mea effent folida in adolefcentia.
। Profedio deliramus interdû fenes.fuit coducibile boc gd mea fnia Sjmeus fodalis it cu prçda apocides: uenire faluu mercatorem Gaudeo.gd fit^ Ap.di dc^q; te adiuuât.res profper^.ome plaede * Q uom omini ornes fuppetut resq^fperç.fj tu bâc iubes îtro abduci Pc, Heus foras exite bue aliqsduce iHäîtro mulicrë:c5cludi uolo.
Atg iaudin'âAp.qd uis^Pe.cauefis cu filia mea. Copulari bâc: neq cófpicere.iam tenes in aediculam inçc feorfû
-ocr page 180-Diuortut mores uirgini loge ac lape.Ap.docÃe amp;nbsp;fapienter Dicis.nó nimis poteft pudicitiam quif^ ^^ç feruare filig.
Edepol nc iftâ gnato tuo fumus prçmercati. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,
Pc. Quid nrAp.quia dixit mibi iadudum fe alius tuu uidifTe bic filiu.lt; Pe. Hane edepol re apparabat.Ap.plane bercle boc quide e.
N? tu bes feruo grapbicu. amp;nbsp;quâti uisprecii.Per.no caruft auro cot Ap. Vt ille Fidicina fecit nefeire ee empta tibi illam redibudam
Atq? bilaram buc adduxit fimul.Pe.miru boc qde potuit fieri.
Ap» Teâpro filio facAuru dixit re ee diuinam domi.ego illic Me autfic adfimulabä quafi ffolidu cu bardu me faciebam.
Pe. Immo (fa.decSC.Ap.res magna aici apud forti agitur.ei uolo Ire aduocatus.Pe.atq; ubi erit ociu reuerterc.
Ad me cxteplo. Ap.cotinuo bic ero.Per.nibil bomini
Amicort opportuno amicius, fine tuo labore qc Puelis adud. tame Ego fi adlegaffem alique ad boc negociu minus bomincm' docflu:minufq; ad banc rem callidu:os fublitu ectataqi Me aleatis dentibus derideri filius merituffumo.
Atq; b^c ftultitiaff;me illi uitio uorterc: egomôC qcf facÃitauî Quii militaba:pugnifmemorädif meif eradicabâ boiuj adolefcetia Aureis qn occeperam:fed quis bic e que buc adueiente cofpicor Suâ qui undante clamidem quaffando facit.
Miles.Senex.Peripbanes.pidicina.
Mi c Aue prçterbitas ullas çdis qui roges fenex bic ubi babitat Peripbanes platenius.Pe.incertus fu caue ad me retulitpede Adolefces fi idue boiem que tu quiritas tibi comodraffo ecquam Abs te ubogratn^ Mi.uirtute belli armatus promerui ut mibi Omnes mortalis deceat agere gratias.Pe.no repperiffi Adolefcens rranquillûloeû ubi tuas uirtutes explices ut podulas. Nâ flrenuiori Jterior fi pdicat fuas pugnas dâ illi9 ore fiut fordidj Sed iftu que quiris peripbaneplateniuego fum fi quid uis.
Mi. Nepe que i adodeCcentia memorat apud reges armis arte duellica Diuitias magnas adeptumiâPe.immo fi audias meas pugnas. Fugias manib9 demiffis demu.Mi.pol ego magis unu qu^ro Meas cui pr^dice q illu qui memorj fuas mibi.Pe.bic no e Ioc9.qii Tu aliuqu^ras cui cetones fartias.Mi.aimuaduorte ut qefego Ad te uenioitelligas: mea aleam audiui te ee mercatu.Pe.atat nuc. Dema fcio ego buc q fit que dudû epidic9 mibi prçdicauit milita Adolefces itaft ut dicis emi.Mi.uolo te ?^bis paucuP fi tibi molcH^ Nóft.Pe.noedepol fcio moleftu no eff nifi dicis qüid uelis.
Mi. Mibi illam ut tramittas argetu accipias.babeas.
Nam quid ego apud te parem proloqui^ego illam bodie uolo
-ocr page 181-Fteere liberta meamtmibi cocubina qu^ fit.Pe.te abfoluain. Breui argenti quinquaginta mihi illa empta eft minis.
Sexaginta mibi cfnumerat minç.tuas poftidebit mulier Taxo ferias Atqiira profero ut eâ ex boe exoneres agro-Mi.e ne empta mibi Hçc.Pe.iftis legibus:babeas licSC.Mi.c3ciliauiftipulebre.Per.beus Foras educite qua introduxiftis fidicinam.atq? etiamfides Eiq i acceftere tibi addam dono gratis.age accipe banc fis
Mi. Qu? itemperi? tenenti quas tu mibi tenebras cudis?quin tu
Fidicina produci intus iubes? b?c ergo e fidicia.Pe.bic alia nullaft. Mi. Nó mibi nugari potes:quin tu bic producis fidicina cropoliftide Pe. Heciqua e.Mi.no b?ciqua e.nonouifte me eareble aicam polle Pe. Hac inqua filius meus deperibat fidicina.Mi.baec no eftea. Pe. Quid no ê.Mi.nóe.Per.unde baec igitur gêtiu eft?
Eqdê bcrcle argentû p bac dedi.Mi.ftulte datu reor;Sb peej largit*. Pe. Imino b?c eaft.nam feruum mifi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;feblan folSb.
Meugnatudpfe banc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fidicinam
Mi. Hem iftic bomo te articulatin cocidit fenex tuus femus. Pe. Quid cocidit?fvli fic fufpicioft.na pro fidicina bçc fuppoita c tibi
Senex tibi os ê fublitu plane amp;nbsp;^bc.Pe. ego illa reqjiri ia ubi ubi e. Bellator uallexuge fruge epidice frugi es.pugnafti.bomo es. Qui me emuxifti mucida minimi precii.mercatus te bodie eft. De lenone apoecides Fi.cande egoiftuebomine uuq audiui. Ante bûc diem.neq ime quidem emere quifg ulla pecunia potuit. Plus iâ fu libéra quîquéniû.Pe.quid tibi negocii e me? domi igit?
Fi» Audies codubià ueî:ut fidibus catare feni dû rem diumâ facer5b. Pe. Fateor me oium bominû effe atbenis atticis minimi precii.led tu Nouiftin fidicina eropoliftidem.Fi.tarn iacile:q me.
Pe. Vbi habitat; Fi.poftg libertaft ubi habitat
Dû incerto feio.Per.eo an aliquis earn libcrauerit
Volo fcire fi fcis. Fi.id qdâ audiui audies.ftratipbocle peripbani Filiu abfentem curauiffe ut fierSb libera.Pe.perii bercle
Si iftec uera fût.planiffime meu exenterauit epidicus marfupium Fi. H?c fic audiui nunquid me uis ceterum' 'Pe.malo cruciatu
Vt pereas.atqj obeas cito.Fi.fides no reddis. Pe.net^ i fides:necj Tibiis, propera igitur fugere bine fl te di amant.Fiabiero. Flagitio cû maiore poft reddes tamen.Per.quid nûc q in tantis Poutusfû fententiis?eä ne ego finâîpune?immo Sb fi alterû tantu. Perdûdûft.perdam potius q finamme impune irrifû efte babitû. Depeculatû eis fic data ee uerba prüfenti palam.atq memineris. Facio prç illo qui omniû leguin atq iurum fiblor conditor cluet. Is etiam fefe Capere memoratmalleum
-ocr page 182-Sapîcntior ed nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;manubrio mulier.
MuIicr.Pcripba.ncs
Mu. f I ^uid e bomini miferiarum quod miferefeat ex animod. Id ego experior quoi multa i unum loeu confluunt qu^ meu Pedius pulfant fimulmultiplex eruna exercita betpauptas. Pauor territat mente animi.neq; ubi meas collocem fpes. Habeo ufq ,munitum loea.ita gnata mea bodiud potita I'^eq? ea nile ubi fit nefcio.Per.quis illçc ed mulier timido Pedlore peregre adueniens:quç ipla fe miferatur^ Mu. In bis didtud locis babitare mibi pcripbanes.
Per. Me nominat baec.credo ego illibofpitio ufusinuenit Mu. Perueli mercede dare q modret eu mibi boiem aut ubi babitamp;. Per. NoIcito ego bâcinâ uideor nefcio ubi me uidifTe p9 e ne ea an nun Quam animus retur meus^di boni uifitaui antidhac. Certe ead.quam in epidauro pauperculam memini coprimere,* Mu. plane biccinee q .mibi in epidauro primus pudicitia pepulit. Per. Qn^ meo copffu peperit filia qua domi nue babeo.Mu.qd fi adea^ Per. Haudfcio an cogrediar fi b^cea e.Mu.fin e is bo ficut anni multi Dubia dant.Per.loga dies meu icertat aimu fin ead qua îcerto alo Hac cogrediar adu.Mu-muliebris adbibenda mibi malitia nue e.
Per. Cópellabo. Mu.orationis acie cótra eonferâ.Per.falua fis.
Mu. Salute accipio inibi amp;nbsp;meis.Per.quidcçterû^Mu.faluus fis. Quod credididi rcddo.Per.baud accufo fidem.nouin ego te?
Mu. Si ego te noui animü inducam uti noueris.Per.ubi te uifitaui? Mu. Iniqi iniurius.Per.quid iam?Mu.quia tu^ memori^ iterpretari Me çquuin ccnfes.Per.cómode fabulata es.Mu.mira memoras.â Per. He idue redlius meminidim* Mu.memini id. Per.in epidauro Mu. An guttula pedtus ardens mibi afperfidi.Pc.uirgini pauperculae.
Tufq imatri me leuare pauptatem.M.tun is e qui per uoluptaten* Tuâ in mea ^rurnna obfeuidi grauiter.Per.ego fum.faluc. Safua fum:quia te effe faluum fentio.Per.cedo manum.
Mu. Accipe çrumnofâ amp;nbsp;miferiar;quot; .ompotem mulierem retines.
Per. Quid qd digitus te turbat tuus?filiam quain ex te fufcepi Quid cam-Mu.edudlam perdidi.bodium ed potita.
Per. Habe animu lenc:6C tranquillum face.domi mcç eccâ faluâ amp;nbsp;fana-Nâ pod^ audiui ilico ex meo fuo illâ ee capta cotinuo argetû dedi-Vtemeretur.ille cam rê adeo fobri^ amp;nbsp;frugaliter accurauit. Vt alias res.ed impenfe improbus.Mu.fac uideam fi me per. Eo cantbara datim iube cropolidide prodire filiam an ^dis meaitt* Vt fuam uideat matrem.Mu.remigrat animus nûc demû mibi« Fidicina.Pcripbanes.Sencx,Mulier.
-ocr page 183-Fi. c |Vuidepiter q^ me excîuifli an ^Jis'Pe.ut matre tua uideas: Adeas: ucnienti des falutê atcj? ofculû.Fi.quâ meâ matrcm{ Per. Que examinata exequitur afpeôtû tuum. Mu.qs ifl^c e.quam ta Ofculum mibi ferre iubesi'Pe.tua filia.Mu.beccine^Per.bgc Mu. E^o ne ofculum buic dem:'Per.cur no quç ex te nataft?
Tu bomo infanis. Per.ego ne^M.tu.Pe.cur^M. quia ego bâc quç SiSi neq fcio:neqinouitneep ego banc oculis uidi ante bue diern.
Per. Scio qd crref.quia ucflimentum atq? ornatu Ãmutabilem bet b^c. Mu. Aliter catuli longe olent:aliter fues:ne ego earn nouiffe.
Per. Prob deu atq boinu fide.qd ego lenociniu facio.q ben alieos dot ^^4^ argentin egurgitem domo prorfum:quid turque patrem tun Vocasme:atq; ofculare^uid flas ftupidarâquid taces:â
Fi. Quid loquar uis^Per.bçc negat fe tuâ effe matrem.Fi.ne fuat: Si no uolttequidembanc in uita tn ero matris filia.no meiftane Cogere ^quu e meâ effe matre fi no uult.Pc.cur me igitur patrem Vocabas.Fi.tuaid^c culpa no mea:n5 patrem ego nominem Vbi tu tuâ me appellas filiam?banc quoqietiam fi me appell} filia.quot; Matrem uoccm.negat b^c filia me fuâ ee.no ergo b^c mr mea eft. Podremo bçc mea culpa no e.q didici dixi omiaepidicus mibi MagiQer fuit.Per.perii.aunru perculi.Fi.nuquid ego ibi?
Per. Si bercle te ung me patre uocare:uitam tuam ego interimam. Fi. Nó uoco.ubiuoles pater ee ibi efto.ubi noles ne fueris pater. ^ââ Quid?ob earn rem banc emilli. quia tuâ gnatâ ratus/qb? de fignis Agnofcebas?Pe.nullis.Mu.quare hliâ credidifti nodrarn?
Per. Seruus epidicus dixit mibi.Mu.quid fi feruo aliter uifû e: non Poteras nouiffe obfecro Per.quid ego qui illam ut prima qui uidi Nûq uidi poflea.Mu.perii miPra.Pe.ne fies mulier.intro Abi.babeto animû bonû.ego iUam reperiam.Mu.binc Atbenis ciuis quis eâ emit atticus.adolefcete equidê dicebant Emiffe.Per.inueniam:tace:abi modo intro:atq? banc afferua. Circe Colis filiâ.ego relictis rebus epidicû opa querendo dabo. Si inueniam exitiabilem ego illi faciam bûc ut fiat diem;
Stratipbocles adolefcens.Epidicus.Danida.Virgo.
St, m Alc morigerus mibi e danifta qui de me argetum no petit: Neq? illam adducit qu^ ex pr^da:fed eccum incedit epidicus.
Quid illuc e quod illi caperat frons Ceueritudine?
Ep, Si undeci deos prêter fe fecum adducat iuppiter ita no omnes. Ex cruciatu poterut eximere epidicu.peripbane emere lora uidi Aderat ibi una apoecides.binc bomines me queritare credo. Senferut.fciut fibi data ee uerba.St.quid agis mea comoditas?
^Pâ Qh®quot;^ inifer.St.quid e tibifEp.quin tu mibi adornas ad fugam
-ocr page 184-ViaticU. quiritant me. in manibus geOant copulas fecû.ùa ui Pnulq pereo:namper urbem duo defloccati fenes. g(^ Habe bonu animu.Ep.quippe ego cui libertas in mudo fitart gr. Ego te fcruaoo.Ep.edepol me illi melius.fi naóli fuant. Sed quis ë b^c mu1iercula:ÃC ille grauaflellus qui uenit? Hic e danifla.b^c illa e aute qua emi ex pr^da.St.b^ccinefl^ Haec ë.ediie ut dixi tibi ^afpeóta.Ep.b^c.St.cótepla epidice.
Vfep ab unguiculo ad capillum fuminum.
Eft ne:confpice. fignum picilum pulcbre uideris.
ep-
Da.
St.
Ex tuis uerbis meü futurum corium pulchrum prodicas Que appelles.atepzeufis duo pinget pigmentis ulmeis. Du imortalcs focio iufti admirer pedibus pulmones. Quod perhibet prius ueniffet q tu aducnifti mihi. H^c edepol remorata e me.St.Gquidcm iftius gratia. Id remoratus q, ifta uoluit nimiu aducnifti cito Age age abfolue.atep argentum numera ne comites morer. Pemumeratuft.Ep. tene crumina huc ide.Da.fapienter uenis. Opperire dû effero ad te argentum.Da.matura.Ep.domieft. Statin ego'oculis utilitate obtineo fincere an parum^ Ephillippa matre natan es thebis epidauri fatan/ Video ne ego tcleftidem te periphani filiam^
Q uls tu homo e£ qui meum paretû nomen memoras amp;nbsp;meum^ Non me nouifti - Vir.qui quidem nue ueniat i mentem mihi.
Bp
pp. Lunulam atcpanellu:aureolu in digito.Vi-memini mi horno. Ep. Non meminifti me auream ad te adferrenitali die^
Vi« Tu ne is es^ Ep.ego fu 0Ciftic frater tuus eft alia matreruno prequot;
Vi. Quid pater meus uiuuft;'Ep.animo liquido 6C tranquillo es:tace.;
Vi. Dii me experdita feruatam cupiut fi ucra autumas.
Ep. Nó habeo ullam occafiOnem:utapud te falfa fabuler. Accipe argentum hocdanifta.l?ic fût quadraginta min^.
Si quid erit dubiû imutabo.Da.benefecifti:bene uale.
St.
Nûc enim tu mea es.V i.foror quidem edepol ut tu ^que fcias.
Salue frater.St.fanan h^c e:fana fi appellat fuum.
Ep.
St.
Quid ego modo huic frater fidius dum intro eo atq exeo^ Quod boni e tacitus taceas tute tecum amp;nbsp;gaudeas. Perdidifti 06 repperifti me foror.Ep.ftultus tace. Tibi quide quod ames domi prçftoft hdicina opera mea. Et fororem in libertatem idem opera concilio mea. St. Epidice fateor.Ep.abi intro.ac iube huic aqua calefieri, extera haec pofterius faxo fcibis quu erit ociû.
St. Sequere hac meioror,Ep.ego ad uos thefprionem iufTero
-ocr page 185-Huc tnnfirc.fcd memento fi quid feuiut Tenes Suppetias mihi cu forore ferre.S t.facile idue ent.
Ep. Tbefprio exi iQac per ortu.adfer domu auxilium mihi.â Klagnas res minoris multo facJlo qcludum fencs. Remeabo intro ut accurrentur aduenientes bofpites. Eadem b^c intus edocebo:qu^ ego feio ftratipbodem» No fugio.domi adefle certuftmeq; ille baud obiieiôi mibn Pedibus fefe prouocatû.abco intro.nimis longum loquor.
Peripbanes.Apecides.Senes duo.Epidicus.Mulier. Per. f Atine ille bo ludibrio nos uetulos decrepitos duos HabetiAp.îmo edepol tu quide miferu me babes miFis mois Pe. Tacefis modo, fme me bomine afpici.Ap.dico ego tibi iâ ut fcias Alui tibi te comitem melius qu^rere.ita dum te fequor: Laffitudinem inuaferunt miferu in genua flegmina Pe« Quot illic bodie me exemplis ludificatui!:atqite^ Vt illic aute exenterauit mibi opes argentarias
Ap. Apage illu a me.nam ille quidem uulcani irati e filius Quaqua tangitromne amburit:fi propius artes çrtu calefacit.'
Ep. Duodecim deis plufq placeo:deoru immortalium Mibi nue auxilio adiutores fut:0C mccum militant. Quicquid ego malefeci auxilia mibi amp;nbsp;fuppeti^ fût domi. Apolactizo inimicos omnif.Pe.ubi illu quotam gentiumi Ap. Dum fine me quçras mea caufa:uel medio in mari. Ep. Quid me quçnslquid laboras? quid bûc follicitas ecce me« Nu le fugiInu ab domo abfû?nû oculis concerti tuis? Nee tibi fupplico:uincere ius ert.oflendo manus. Tu babes lora.ego te emere uidi:quid nûc ceffas?col1iga.
Pc. I licôi uadimoniû ultro mibi bic facis Ap quid colligas? Pc. Edepol mancipiû fcelertum.te profecto apoecides.
Nibil moror mibi.de prçfacili exoras cpidice.Ep.eo quid agis?.
Pc. Tuon arbitratu?Ep.meo bercle uerbo atqi baud tuo?
Colligandç baec fût tibi bodie.Pe.at non lubôC:no colligo.â At mibi magislubamp; folutû te rogitare.Ep.at nibil fcies.
Ap. Tragulâ in te iniicere adornat.nefcio quâ fabricam fecit. Ep. Tibi mora facisxû ego folutus arto a legc.inq colliga. Pc. At mibi magis lubet folutû te rogitarier.Ep.at nibil fcies. P^* QBâ*^ ago?Ap.quid agas?mos geratur. Ep.frugi ertu bóapoecides, Pe. Cedo manus igitur.Ep.morant nibil atq; arte colliga» Pc, Nibil uero obnoxias.Ep.facto opcre.arbitra in me.
Bene boe babettage nûc iam ex me exquire.rogita quid lubSC.
P^*. QH'^ fiducia aufus primû qu| emptart nudiurtertius.
-ocr page 186-Filiam meam dicere efTe'EpJibjtrea fiducia.
Pe. Ain tu libuit^Ep.aio .Pe.uel ad pignus m?a fit filia.
Qua negat nouiffe mater.Ep.no ergo matris filia eft.
Pe. In meu numum;in tuum talentum pignus daniRç captioff. Sed quis ea e mulieriiEp.tui gnati amicarut omnem fcias. Pe. Dedin tibi minas triginta ob hliamtiEp.fateor datas.
Et ego argento illam me emiffe amicam filii fidicina Pro tua filia.is te ab ore tetigi triginta minis.
pe. Quo me ludosfecifli de i1la conducÃitia FidicinaïâEp.faólum bercle ueto.ôc rectum fadlum iudico.â
Pe. Quid poflremo argento fadtum eftquod dedi?Ep.dicam tibi.â Neq? malo bomini neq? benigno tuo dedi flratipbodi.
pe. Cur dare aufus^Ep.quia mibi libitu efl.Per.quj baec malumi Ep. Etiam inclamitor quafi feruus.Pe.tu es liber.gaudeo.
Ep Merui Ut fierem.Pe.tu meruifli/Ep.uife intro.ego fixo feies» Hoc ita effe.Pe.quid eft negocii.Ep.iam ipfa res dicamp;.tibi. Abi modo intro.Per.ei no illuc temereft:aduerfa iftû apoecides.
Ap« Quid illuc epidice eft negOdi.Ep.maxima bercle iniuria, Vindlus afto.cuius baec bodie opera inuenta fit filia
Apâ Ain tu te illiusinuenifte filiam/Ep.inueni:^ domi eft. Sed ut acerbum e pro benefadlis cû malis meftem metas.
Ap« Qui ne bodie per urbem.uterq i fumus defeffi querere. Quid ifti oratis opere tanto/meruifte intelligo.
Vt liceat merito buius faccre.Pe.cedo cui refoluam manus.
Ep. Ne attingas.Pe.oftende uero.Ep.nolo.Pe.nó çquû facis.
Ep. Nûq bercle bodie nifi fupplicium mibi das:me folui finam. pe. Optimû:atqîaequiflimum oras.foccos.tunicam pallium
Tibi dabo.Ep.quid deinde porro.Pe.libertate.Ep.at poftea^ Nouo liberto opus eft quod pappet.Pe.dabitur.pr2bebo cibum»
Ep» Nûq bercle bodie nifi metoraffis folues.Pe.oro te epidice Mibi ut ignofeas fi quid imprudens culpa peccaui mea.' At ob cam rem liber efto.Ep.inuitus do banc ueniam ubi' Nifi neceffitate cogar.folue fane fi lubSC.
Grex.
b nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ic is bomo eft qui libertatem malicia inuenit fua. nbsp;nbsp;nbsp;Æ
Plaudite,ValeteJumbos exurgite:atqi extollite»
-ocr page 187-Piauti.Comici.clarifTiini.
Baccbides.Dimisliat^,'
Vid flboc poti9 e ut taccas ego loquar/Ãa lepide Ij? c|Vbi me eftugentmeoria ibi tu facitout fubueias fororf Pol magis metuo mibi in monendo ne defuerit oro^j Pol ego quoq imetuo lufciniol^ ne defuerit cantio» Sequere bac'Pi.quid agût duç germane meretrices cognomines. Quid in cocilio cÃfuluiffis^Ba.bene pol.Pi baud meretricii eft? Miferius nibil eft q mulier?Pi.quid efte dicis dignus?
Haec ita me orat fibi bominem reperiarn.
Iftoc milite ut ubi emeritu fibi fit;fe utrcuebat domum.
Id amabo te buic caueas?Pi.quidifti caueam?Ba.utreuebat domu. Vbi ei dederit operas.ne banc ille babeat pro ancilla fibi.
Namfibic babeat auru:quid illi remaneramp;.faciat lubens?
Vbi nue is bomo e. Ba.iä bic credo aderit, fjbocide apud nos fJti9 Poteris agere.atq is dii ueniat fedens bic opperiberc.
Eadem bibes.eadem dedero tibi.ubi biberis fauium
Vifcus merus ueftra e blanditia?Ba,qd ia? Pi.qa enim intelligo. Due uni expetitis palûbem.parua b/rundo alas uerberat.
Nóego iftuc facinus mibi mulier códucibile effe arbitror? Qui amabo Pi.quia baccbis baccbas metuo amp;nbsp;bacchanal tuum. Quid eft q, metuis ne tibi ledius inalitiam apudâme fuadeat., Magis illeólum tuûqledlum metuomala tu es beftia. Nâ buic aetati no conducit mulier latebrofus locus.
Ba.
Ba.
»t. Ba.
Pi.
Pt
Ba. Ba. Pt.
Egomet apud me qd ftulte facere cupiaf probibeam? Ba.fed
Ego apud me te effe ob earn rem miles cû ueniatuolo.
Quia cii tu aderis buic mibiq ibaud faciet quifg iniuria.
Tu probibebis.amp; eadem opera tuo fodali operam dabis.
Et ille adueniens tuâ me effe amici fufpicabif.
Quid amabo obticuifti Pi.quia iftçc lepida fût memoratu.
Eadem in ufu atq ubi periculû facias.aculeata funt.
Anunû fodicant.bona diffimulant faóta.óC famam fauciant.
Apage a me apagc?Ba.ab.nimiu fer9 eCPi.mibi fû.Ba.malaciffâd9 es
Quid ab bac metuis? Pi.quid ego metui rogitas.bomo adolefcens Penetrare buiufmodiin paleftramtubi damnis defudafcitur.
Vbi pro difco damnumcapiam.pro curfura dedecus?
Ba. Lepide memoras? Pi.ubi ego capiam.pro macbera turturem.
Vbiq imponant in inanu.alius mibi pro ceftu cantharum, pro galea fcafium.pro infigni fit corola plecdilis.
-ocr page 188-Pro bxfîa.taluf.pro lorica malacbuin capiam pallium.
Vbimihi pro equo lecÃus dctur:fcortû pro fcuto accubet.
Apage a me apage.Ba.ab nimiû fer? es: Pi.m fû^Ba.malacifïâd? es Equidem tibi dabo banc operâ/Pi.at nimiu prçciofa es operaria?
Ba. Simulato me amare.Pi.ucruego iocon adfimulë iftiidun ferioi Ba. Eia hoc agere melius.miles cû bue adueniat.uolo
Me amplexari quidéopus ed.ut ille te uideat uolo.
Scio qd ago'Pi.amp;polego fcio quidmetuo.fed quid ais?Ba.qdë? piâ QH**^ ^â apud te ueniat defubito prandiü aut potatio.
Forte aut coena ut folóC in iflis fieri cóciliabuiis.
Vbi ego tu ad cubiam? Ba. apud me mianime, ut lepid? culepida accumbSC.
Locus bic apud nos quis fubito uenias:femper liber efl.
\/bi tu lepide uoles effe tibi mea rofa mibi diet to.
Dato qui bene lît.ego ubi bene fit tibi locû lepidu dabo?
Pi, Rapidus fluuius efl bic. nó bac temere tranfiri potefl?
Ba. Atq ecaffor apud buc Ãuuium aliquid perdudum efl tibi.
Manumda cófequere?Pi.aba minime?Ba.quid ita?
Pi. Quia ifloc illecebrofus fieri nibil potefl.nox.mulier.uinum.
Homini adulefcentulo.Ba-age igitur equidem
Pol nibil facio nifi caufa tua.ille quidem banc abdueSC
Tu nullus adfueris li nó lubôc^Pi.fum ne autem nibili
Qui nequeam ingenio moderari meo:Ba,quid e quod metuas? ^^ Pi. Nibil eflnuc ego mulier tibi me emancupo.tuus fu.tibi dedo Opa-Ba. Lepidus es.nûc ego te facere B uolo.ego forori ine^ coenâ bodic
Dari uolo uiaticâ.ego tibi argentum lubeo iâ itus efferri foras. , Tu facito fic nobis obfonatum opulentum obfonium.
Ego obfonabo. nam id flagitium meumfit mea te gratia.
Et opera dare mibi. SC ad earn opera facerere fuptum de tuo?
Pi. At ego nolo dare te qiucq fine?Ba.fino quidem fi lubS^
Propera ainabo? Pi.prius bic adero q te amare definam. -Ba. Bene me accipis aduenientem mea foror.Pi.quid ita obCecro.,
Quia pifcatus ineo quidem bic tibi bodie euenit bonus
Meus quidë ille e.tibi nuc opera dabo.de mnefilocbo foror.
Vtbinc accipias potius aurû qbine eas cû milite.
Ba. Cupio.Pi.dabitur opera, aqua calôC.eam? bic itro-ut leues.
Nâ ut e naui neefta es.credo timida es.Ba.aliquâtum foror.
Simul bic nefcio quid turbare e.quin binc decedamus.
Sequere bac igitur me intro in lelt;ilum.ut fedes laffitudinem;
Lxdus.Seruus.Pifloclerus adulcfcens.
-ocr page 189-i Andudu pifloclerc tacitus te requor.quot; Spedlans quas tu res boe ornatu geras.
Nam ita me diiamcnt.ut keurgus mihi quidem uidetuf.
PoCfe bic ad nequitiam adducier.
Quo nûc Capenis te bine aduerfa uia.
Cu tâta pópatâPi.buc.Ly.quidbuc.quis irtic babSC^
Pi. Amor.uoluptas.uenus.uenunas.gaudiû locus.Iudus fermo Suauis lauiatio/Lv«quid tibi comertii e cu diis danofiiTimis?
Pi. Mali funtboieszqui bonis dicunt male.tu dis nec dicis redte'i Nee ^quum facis.Lv.an deus e ullus fuauis fuauiatiof
Pi.^ An no putafli effe nûq olide es barbarus.que ego Capere. Nimio cenfui pluCq tbalem.is dultior e barbare potioâ Qui tâtus natu deorum nefcis noia^Lv.no bic placée miln ornati/
Pc Nemo ergo tibi boe apparauitmibi paratu e.cui placée^
Ly. Etiâ me aduerfa exordire argutias^ui fi dece habeas liguas muta ⢠Effe addecamp;.Pi.nó omis aetas lyde ludo conuenit.
Magis unu in mente eft mibi nue fatis.ut coinode ^â dignitate Obfonii b^c concuret coquus?Lv.iä perdidici te atqimeutcÿ Operâ meam:qui tibi nequicq faepc módraui beneiquot;
Pi, Ibidem meam operam perdidi.ubi tu tuam tua difciplina/ Nec mibi prodet nec tibi^Ly.o perligatum pecJlus^
Pi. Odiofus mibi es tace.ac fequere lyde mc.Ly.illuc feis uide.â No pedagogum iam me fed lydu uocatiiPi.no par Videre.neq fit coCentaneu cu bic intus Cit.SC cum amica AccubSC cunq iofculetur.0C couiu^ alii accubent, prudentibus illis Pedagogus una ut fitiLy. an boc ad eas res obfonatumeft obfecro^ Pi. Sperat quidem animus, quo eueniat diis in mauu cd, Lv.tu amica Habebis*Pi.cum uidebis tum feies.Ly.immo neq babebis. Nec finâ.iturus fum domuZPi. omitte lyde ac cauc malo.
Ly. Quid caue malo Pi iam exceffit mibiçtas ex magidratu taoi Ly. O baratru ubi nue es ut ego te ufurpem lubens.
Video nimio iam multo pluiq uolueram Vixide.nimio fatius e q uiuere
Magidrum quenqidifcipulum minitarier. Nibil moror difcipulos mibi ede.
Iam plenos fanguinis.calcns affliidat me uacuumuiriumi Pi. Eia nue efCe ego opinor hercules.tu autem linus?
Ly. Pol metuo magis ne phoenix tuis facilis fiain.
Tecp ad patrem effe mortuum renutie.Pi.fatis hidoriarum edb Hic uereri perdidit copendium. edepol haud^tati optabile fecidi. Cuidanc naedus es impudentia,occifus bic hó e,ecqdi mete e tibi.
-ocr page 190-Pattern tibi efTe Pi.tibi ego.an tu inibi feruus es?
Lz« Peiormagifter te idee docuit no ego.mnaio es tu ad iflas tes Difapulus docilior:^ ad illa qu^ te docui.ubi operam perdidi?
pi., Idadtcnus tibi Vde libertas data e orationis.fatis e fequere.
Me.ac tace Lv.edepolkcidi furtum aetati malu» Quumidcctlagma me cdauidi amp;nbsp;patrem.
Cbryfalus.Seruus.
b Erilis patria falue.quam ego biennio.
Poftlt; qbine in epbefum abiirconfpicio lubens/ Saluto te uicine apollo qui çdibus propinquus nodris accolis. Venero cpte ne nicobolu me linas noftru fenem' Prius couenire: ^ fodalem uiderim.
Mnefilocbi pidocle^.^ adepPaj mnefilocb9 mifit fup alea baccbide Pidoderus adolefcens.Cbarinus Seruus.
m nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Iru ef lme ut redeam te opere tanto querere.
Qiii abire binc nullo padlo polTim.fi uelim.
Ãta me uadatum amore uidtumq i attines?
Cbr. Prob dii immortales pidocleru cófpicor.o pidodere falue.
Pi. Salue cbryfale. Cbr.cópendio uerba multa ià faciam tibi.
Veni tu me gaudes.ego credo, tibi bofpitium öC coenam pollicere ut conuenit
Peregre.aduenienti:ego autem uenturu adnuo falutc tibi abfodali Solidam nûcio.rogabis me ubi fit.uiuit.Pi.nêpe redle ualôlt;.
Cb. 1due uolebam ego ex te pcrcotarier?Pi.qui fcire poffum?
Cb« Nullus plus?Pi.queadmodum?Cb.quia fi illa
Inuenta ed.qua ille arnat uiuit. amp;nbsp;reede ualóC.fi nó inueta ed Nimis ualamp;.moribudus q ieff.anima e amita amanti Si abed nullus e.fi aded res.nullus ed.ipfus e ne^ amp;nbsp;mifer. Sed tu quid faditadi mandatis fup?Pi.egon ut quid ab illo' AttigiHóe nûcius no impetratum id aduenienti redderem. Regiones collcre maudlem acberüticas?Cb.eo an Inuenidi baccbidem?Pi.famiam quidê.Cb.uide
Quçfo ne quis traólet illam indilligens fcis tu utcófringi uas cito Samium fol0C.Pi.iam ne ut foles?Cbr,dic ubi ea nuc ed Obfecro?Pi.bic exeuntem me inde afpexidi modo?
Cb. Vtiduc ed lepidu ^xime uicine bitat.óC qdna memit mnefilocbb Pi. Rogas imo unice unû plurimipendit.Cb.pap^?
Pi. JiTimo ut eu credis:mifera amans defiderat.Cb.dicdum iduc?
Pt. Iinmo cbr^fale bem nó tâtillû unq internaittit tempus.
C?uin eum nominet;Cb.tâto bercle melior bacchis?
Pi. LnmoiCh.imo bercle abiero potius.Pi.nu inuitus.
-ocr page 191-ReâTi bene gcRam audis beri Cb.no herus fed ac^or mihi Cor odio fauciat.eturn epidicu qua ego fabula çque ac me ipfumâ Anao.nuUaçque inuitus fpedto.fi agit pelio.fed bacebis etiam Fortis tibi Ulfa efl^Pi.rogas.ni nadtus uenercm effem.banc Junonem dicerem.Cb.edepol mnefi1ocbe ut bic re natä ee ïtelligo, Quod ames paratu e.quod des inueto eopus.
Na ifticfortaffe auro e opus.Pi.pbilippco quidem.
Cb. Atep CO fortaffe iam opus eft Pi.immo etiam prius.
Nà iam bue adueniet miles quidem.qui de admittenda Bacchide auru bic exigit.Cb.ucniat quâdo uult Atqiita nc fibi fit more domieft.no inetuo nec cuiq fupplico. Dû quidein boe ualebit pedtus perfidiameum.abi intro Ego bic curabo.tu intus dicito nûc mnefilocbum adee baccbidi.
Pi, Faciam utiubes:âCb.ncgociu boe ad me attinet aurarium, Mille Sc ducentos pbilippos attulimusa ureos epbefo qs bofpcs Debuit noftro feni.inde ego bodic aliqui machinabor machinam. Vnde aurû efficiam amanti herili filio.
[Sed foris cocrepuit noftra.qui nâ exit foras. Nicobolus Senex.Cbryfalus.Seruus.
i Bo in pirccu.uifam ecqu^ adueneriti portu ex ephefo nauis Mercatoria.ni meus formidat animus nfm tâ diu ibi defide.
Neq? redire filid.Cb.Extexam ego illu pulchre iam Si dii uolut.baud dormitandu eft.opus e chr^fo chr/fale. Adibo huc que quidem ego bodic facii hic.aricte pbryxi.ita ii Tondebo auro ufqt ad utuâ cute.feruus falutat nichobolu cbryfal?.
Nb Pro di immortales.chryfale ubi mibi eft filius.Cb.quin tu Primu falutem reddis qua dedi Ni.falue fed ubi nâ eft Mnefilocbus Cbr.uiuit ualamp;iNi.ucnit nc?Chr.uenit.
Ni' Euax afberfifti aqua bene ne uf^ ualuit^
Cb. Pancratie atqiatblctice.Ni. quid hoc qua caula eum
In cpbefum mifcram.accepit ne auru ab bofpitc archidemide/ Cb. Heu cor meu ÃC crebrû nicbobole finditur iftius hominis
Vbi fit quaqtmentio.tu hofpite illu nominas.hofte tuû-Ni. Quid ita herde obfecrofCb.quiaedepol certe fcio?
Vulcanus.fol.luna.dies.dei quatuor fcelcftiore nullu illuxere alterü^ Ni» Que nc arcbidemidcm^Cb.que mq me archidemide
Quid fecit.Ch.quid no fecit.quin tu id me rogis Primû dû inficias ire cepit filio.negare fe debere tibi obolum Cótmuo antiquû hofpite noftrû libi mnefilocbus aduocauit pela/ gonem
Senem.eo pr^fente hoi exteplo oftendit fpmbolu que tute
-ocr page 192-DeHeras.ad eu ut ferrÃC filio.Ni.quid ubi ei oflendit Symbolu.Cb.infit dicere adulterinû.SC no eum effe f^mbolum Quoten înoceti ei dixit cótumeliaCadulteraf eu agebat reb? exteris» Ni. Habamp; in auruud mibi dici uolo?Cb.pon5 quidem pretor
Recuperatores dedit dânatus demû ui coaólus reddidit Ducetos ÃC mille pbilippû/Ni.tâtum debuit^
Cb. Porto ÃC aufculta pugnam quâ uoluit dare?Ni.
Etiâ ne eft quid porro^Cb.bem accipe trine b^c nûc erit^, Ni. Deceptus fu. aunlego bofpiti aurû credidi.Cb.quin tu
Audi?Ni.imo ingeniu audi baud p noram bofpitis.
Cb. Podq aurû abduhmus in naue cófendimus.domum Cupientes.forte ut adfedi in flega:dû circûfpecÃo.atqi Ego lembû confpicor.longû efl rigore malefica exornarier^ Ni. Perii lembus ille mibi ledit latus?Cb.is erat Cois Cà bofpite amp;nbsp;pr^donibus?Ni.adeon me fuiffe Fugu ut qui illi crederem cu mibi ipfu nome ei9 arcbidemidis Clamaret adempturu ce fi quod credereCb.is lembus nodri navi Infidias dabat.accepi ego obferuare eos:qua re gerant.
Interea e portu noftra nauis foluitur.ubi portu eximus.bomines Remulco fequi:neqiaues neqiuenti citius.quoniam fentio Quç res gerentur.nauë exteplo ftatuimus.quo uident Nos dare.occeperût rate turbare in portu-
Ni. Edepol mortalis malos, quid deniq agitis â Cb. rurfum in portum recipimus.
Ni. Sapienter fadlum a nobis.quid illi poQea^Cb.reuerfione ad fra f»^ ciutuefperi
Ni. Aurû bercle auferre uoluerc.ei rei opa dabat.Cb.no me fefellit Scnfi eo exaiatus fuicû uidimus auro infidias fieri Capimus cofiliu cotinuo poftridie auferina9 aurû oe illis pntibus Palam atq aperte:ut illi idfadtu fcifceret.Ni.fcite bercle.qd illi^ Cb. Trifles ilico cû exteplo a portu ire nos cû auro uident.
Subducûtlembû capitibus qualTantibus.nos apud tbeotimu Omne aurû depofuimus.qui illic facerdos e dianç epbefi^.
Ni. Qui idic tbeotimus efl.Cb.megaloboli filius.q nûc i epbefo efl Epbefiis cariffimus^Ni.ne ille bercle mibi fit multo tâto carior. Si me illo auro tanto circûduxerit^Cb.quin iipfa çde diantç Coditum efl.ibidem publicitus fuât.Ni.occidiflis itie.nimio Hic priuati feruaretur recilius. fed nibilnâ attuliflis in auri domû^ Cb. Immo etiamuerû quâtû attulerit nefcio.Ni.quid nefcis?
Cb. Quia mnefilocb? noeflu clâculû deuenitad tbeotimü:nec in crede Nec cuiq in naui uoluit.eo ego nefcio qtulû attulent.uerû baud
-ocr page 193-Permuhu attulit^Ni.etiam dimidiu cenfes^ Cb.no çJepol feio Verû.baud opinor^Ni.fert ne partem tertiâ.Cb.no bercle opinor Verû nefcio.profedlo de auro nibil fcio.nifi nefcio.
Nç tibi met illuc naui capiudû e iter:ut illud reportes aura
Ab tbeotimo domû.atep beus tu.Ni.quid uisiCb.anulu gnati tui Facito ut memineris ferret Ni.quid opus e anulo-Cb.quia id Signuccû tbeotimo:qui eu illi affert:ei aurû ut reddat?
Ni. Meminero.ôC rede mones.fed diues ne e illic tbeotimus
Cb. Etiam rogas.qui auro habeat foccis fubpidû fold?
Ni. Cur ita faftiditiCh.tantas diuitias bet.nefeit quid faciat auro: Ni. Mihi dederit uelimded qui pnte id aurum tbeotimo datu edi Cbf Populo pnte.nullus eft epbefrquin feiat. Ni-ifluc fapienter
Salte fecit filiusxû diuiti hoi id aurû feruandû dedit.
Ab eo licebit quâuis fubito Tumere?
Cb. Irnmo hem tantifper nûq remorabitur Quin habes illud qaom illuc uencris.
Ni« Cenfebam me eftugiffe a uita maritimi:
Ne nauigarem tandem hoc aetatis Cenex.
Id mihi baud ut uelim licere intelligo.
Ita bellus hofpes fecit archidemides.
Vbi nue eft ergo meus mnefilochus filius;
Cb. Deos atq? amicos iit falutatum ad forum
Ni «At ego hinc ad illu ut coucniam quatum poteft.
Ch. Ille e oneratus rede:amp; plus iufto uehit.
Exorta haec tela no male eft olo mihi.
Vt amantem herilem opefacerem filium
Ita feci ut aurû quitum ucll6C fumerÃC.
Quitum autem lubeat reddere.ut reddat patri.
Senex in epbefum tbi aurum arceffere
Hic noftra agetur çtas in malachû modum:
Siquidein hic relinquit:nec fecum abducôC Cenex Me ÃCmnefilocbum.quas ego hic turbas dabo. Sed quid futurû cft.cum hoc fenex refciuerit. Quorn fe excurriCfe illuc fruftra fciuerit:
Nofq iaura abufos.quid mihi het poftea.
Credo bercle adueniens nomen mutabit inibi.
Facietq? ex templo crucifalûme ex chryfalo.
Aufugero hercle.fi magis ufus uenerit.
Si ero reprenfus in ado ego illum infortunio.
Si illi funtuirgç ruri.at mihi tergum domi eft. Nunc ibo herili filio hanc fabricam dabo
1
-ocr page 194-Super auro amicaq? eius inuenta bacebide?
Lydus Seruus.
p nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Aiiditeatq? aperite propere ianuâ banc borei obfecro
Nà equidem baud aliter efle duco quippe cui nemo ac 1^1fi quem fpes reliquere omnes.ex fe utfrui poHiôC. Ãaeebides.no baccbides.fed baeeb^ fut acerrime.
Ap^ge idas a me forores.quç omnium forbent fanguinem Omnis ad pernitiem inflrudla domus optime atq; opipare. Qu^ ut afpexi me cotuli protinamin pcdes.
Ego ne utuifa geftem clanculu.ut celem patrem Pirtodere fua flagitia.aut dâna.aut difpoliabula Quibus patre amp;C me.teq? amicosq? oes affectas tuos. Ad probru. dänumflagitium appellere una amp;nbsp;perdere. t^Jeq? mei neq^ te tui intus puditu eft facilis quae facis Quibus tuu patrem meq, una amicos aftines tuos
I^June priufq malum iHoc adissertum e iam dicam patri
De me culpam banc dcmo.ibo iam amp;nbsp;fem faciam palam Vteum ex luculento coeno propere bine eiiciat foras.
Mnefilocbus adolefcens.
m Vitis modis meditatus egometmecu fu. 06 ita effe arbitror» Homini amico qui e amicus:ita uti nomen poffidôd: r^ifi deos ei nibil pr^ftare.id opera expertus Ium effe ita. Nam utin epbefu bine abii boc fadiia e ferme.abhinc biennium Ex epbefo buc ad piflocleru fodalem mcu litteras Mifi. amica ut mibi inueniret bacchidcmuUu intelligo Inueniffe.utferuus meus mibmûciauit cbryfalus.
Vt mibi amanti copia eet.fed eccu uideo incedere.
Nam pol quidem meo animo ingrato boie nihil impenfius efl. Maletatlorem amitti fatius.q relinqui beneficium Nimio proflatimpendioCum te q ingratum dicier, lllû laudabut boni.boc etiamipfi culpabunt mali. Qua me caufa magis eu curam eê eacû obiurgato efl opus: Nüc mnefiloche fpecimen fpeciturinuc certamen cernitur. Scis ne nec ne.ut effe oportÃcmalus bonufqi . cuiufmodi luflus.iniuflus.malignus.largusxomodus incómodus, Caue fis te fuperare.ferû finas faciûdo bene:
Vt eris moneo.baud celabas:fed eccos uideo incedere
Patrem fodalifet magidrum.binc aufcultabo quâ rem agat^ L^dus Seruus.Pbilo. Senex. Mneftlocbus adolefcens
-ocr page 195-n Nuc experiar fit ne acetû tibi cortacre in pecflore Secjucre.Pb.qiio fequar.quo ducis nûc mc?Lv.ad illâ Quç tuu perdidit pe(Tundedit tibi filiurn unicum^ Pb. Era l/de leniter qui feuiunt fapiut magis
Minus mirandû eft ill^c aetas fr quid lUorû facit: OX fl no (aciat.feci ego ift^c itidem in adolefcentia^'
Ly. Hei mibi bei mibird^c illu perdidit affentatio:
Na abfq ite efTóC.ego illu baberem reólu ad ingeniu bonum Nûc propter te tu5qiprauus tailus e fiduciam PiQocleruszMn.dii immortales meu fodalem Hic nominal quid boc negocii e pifiocleru lydus quodâ Heru tâ cict;Pb.paulifper lyde efi libido Hoi fuo animo obfequi iam aderit tepus cu fefe etiam Ipfe oderit morem geras dû caueatur prêter ^quum Ne quid delinquat fine^Ly.nó ftnomeqjequidem illu Me uiuo corrupi fmTfcd tu qui tâ pro corrupto dicis cam filio. Eadein ne erat bçc difciplina:quom tu adolefcens eras. Nego tibi boc annis uiginti fuiffe primis copi^ Digitu longe a pçdagogo pede ue efferes ex çdibus Ante folem exoriente nifi in palellram ueneras Gvmnalii profedto baud mediocris poenas penderes, Hep obtigerat boe etiâ ad malû arcefebaf malû.
Et difcipulus.amp;magifter perbibebantur improbi.
Ibi curfu ludtando.bafla.difco.pugillatu:pila.faliendo.fefc Exercebant magis qfeorto:aut fauiis.ibi fua aetate extedebant. No in latebrofis locis, inde hippodromo amp;nbsp;paleflra.ubi Reueuiffes domu cincticulo pciCl9 i fella apud magiftrum afCides. Tu librudegeres fi una peccauiffes f^iHaba fierj coriu tâ maculofu. QX eftnutricis paliu(Mn.proptcr me b^c nûc meo fodali Dici difcrutior miferunoces fufpicioe ^bâc fufiinet caufa mea?;
Pb. Aiu lyde nûc fût naoresfLy.id equidem ego certe feio.
Nâ olim populi prius bonorem capiebat fuffragio: q magiflroâ-Definebat ee diCto obediens.at nûc priufq feptuennis ed.
Si attingas eû manu exteplo puer pçdagogo tabula dirûpitcaput. Cû patre ad eas poflulatum.puero fic dicit.pater nf efio dû te Poteris deffenfarc.iniuria prouocatur pedagogus.ebo lenex.
'Minimi precii ne attingas puerû.ifla câ quâdo fecit flrcnue. It magifier quafi lucerna undo expletus linteo.itur illinc Jure dido boccine bic pado pot inbibere imperiü naagifier.
.Siipfus primus uapulamp;:'Mn.acris poftulatio bçc eff Cû bui9 didamteHigo mira fût nipidoclcr? lydû pu gnis cotuderit
-ocr page 196-Pb. Sed quis bic eft que aftinte uideo ante boftium?
Lr« o pbiloxene^Mn.deos propitios me uidere q illu mauclle mibi^ Pb. Quis illic e:Ly.mncfilocbus gnati tui fodalis piftocleri
Haud cofimili ingenio:atqî ille e:qui in lupanari accubat Fortunatu nicobolu.qui illum produxit fibi?
Pb. Saluus fis mnefilocbe.faluum te aduenire gaudeo^
Mn. Dii te donent pbiloxcne^ Ly.bic enim rite productius e patri. ]
In mare it rem familiare curat.cuftodit domum.
Obfeques obedienfq? mor^:atq;imperiis patris.
Hic fodalis piftoclero iam puer puero fuit.
Triduum no intereft gratis uter maior fiet.
Verum ingenium plus triginta annis maius e q alteri.
Pi. Caue malu.amp;: copefee in illu dicere iniufte.
Lx» Tace ftultus es qui illi male çgre patere dici qui facit
Nâ illu meu malum promptare malim q peculium: Pi. Q^i du.Lv.quia malu fi prompte in dies faciat minus' Ivln. Quid fodalem meu caftigas l^de difcipulum tuumi Ljz. Peri' t tibi fodalis^Mn.ne dixeris.Ly.fic e ut loquor.
Cum ego peribat uidi. no exaudito arguo^
Mn. Quid taclu eft Ly.merctrice idigne deperit:Mn.no tu taces?. Ly. Atq acerrime uiros ea abforbet. ubiqueq? attigit.
Mn.Vbi ea mulier babitat. Ly.bic?Mn.unde earn effe aiunt?
Lr. Ex famo.Mn.qu^ uocatur?Ly.baccbis?
Mn. Erras lyde.ego omnem rem fcio queadmodumeft
Tu piftoclerum falfo atq infontem arguis:
Nam ille amico SCbeniuolenti fuo fodali fedulo
Rena mandata exequitur.ipfus nee amat.nec tu creditas?
Ly. Ita ne oppotte re mandata gerere amici fedulo:
Et ipfius in gremio ofculante muliere teneat fedens.â
Nullo pacÃo res mandata poteft agi.nif»identidem
Manus ferat ad papillas.labra a labris nufq auferat:
Nâ alia memorare.quç illum facere uidi difpudet.
Cum manu fub ueftimenta ad corpus detulit bacebidi
Me pr^fente.neqipudere quicqquid uerbis opus eft.
Mibi difcipulus tibi fodalis periit buic filius:
Nâ ego illu perifle ducoxui quidem periit pudor.
Quid opus e uerbis?fi opperiri uellem paulifper modo.
Vt opinor illius infpetlandi mibi eflamp;maior copia.
Plus uidiffem q deceret;q me atq illo ^quum forôC?
Mn. Perdidifti me fodalis.ego ne illam mulierem.
Capitis no perdam.perire me malis malim modis,
-ocr page 197-Satin ut que tu habeas fidelem:aut cui credas nefcias?â
Ly. Viden utçgre patitur gnata effe corruptum tuum.
Sud fodalem:utipfus fefe cruciatur çgritudine^
Pb. Mnefilocbe hoc tecu oro ut illius animil atep ingeniu regas.
Serua tibi fodalem.ôC mihi fihu.Mn.faólum uolo.
Pb. In te ergo hoc onus omneîpono lyde fequere bac meXy.fequor. Melius effamp; me quoqiuna fi cd illo relinqueres.
Pb. Ad fatimeft mnefilocbe.cuta ÃC caftiga hominem probe.' Qui dedecorat te.me. amicos atq i alios:flagitiis fuis» Mnefilocbus adolefcens.
a nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Miciorem nuc utru credâ magis fodale ne ec.an bacchidem.â
Incertû eft admodû.illû exoptauit potius habeat opertu eft.;* , Ne illa illud brecle cd malo fecitfummo meo:
Na mihi diuini ndq quilq creduat:
Niego illam exemplis plurimis planeq? amo.'
Ego faxo baud dicet nadtam:que derideat.
Na iam domumibo:atq? aliquid fubripiam patri.
Id ifti dabo ego iftanc multis ulcifcar modis.
Adeo ego illam cogam.ufq ut mendicet meus pater. Sed fatin ego animu mente fincera gero:
Qui ad bde modu baec hic qu^ futura fabulor.
Amo bercle opinor:ut pote quod pro certo feiam
Veru qua illa unqua de mea pecunia Ramenta fiat plumia propenfior Mendicu malim imendicando uincere: Nuq edepol uiua me irridebit:nam mihi Decretu eft remunerare iam omne aurum patri. Igitur mibi inani atq inopi fubblandibitur: Tueu mibi nihilo pluris referj.q fi ad fepulcb: ^ mortuo dicat iocu: Sed anteg illa unq meis opuletiis ramenta fiat grauior:^ Aut propenfior.mori me malim excruciatum inopia.
Profecto ftabile e me patri aurum reddercteade exorabo Cbryfalo mea caufa pater ne noceat.neu quid ei fubcenfeat' Mea caufa de auro quod cum ludificatus eft.na illi çquumft Me cófulere.qui caufa mea mendaciû dixit.uos ine fequimini.
Piftoclerus.
r Ebus alils anteuortat bacchis qu^ mandas mibi mnefilochü Vtrcquiram:atq iut eu mecum ad te adducam fimul.
Na illud animus meus miratur fi a me tetigit nucius. Quid remoratur.ibo amp;nbsp;uifam hue ad eu fi forte e dornig Mnefilocbus .Piftoclerus.
-ocr page 198-t Eddidi patri omne auru. nuc ego illa me uelim couenire Poftg inanis luxótemptricem meam.fed cóueniam mibi: QX grauate pater dedit de cbry'falo.uerü poftremoimpetraui Vtne quid ei fubcenfeat^ Pi.eft ne bic meus fodalis^ Mn. Eft ne bic boRis que afpicio meu3?Pi certe is eft. Mn. Is ef ladibo cotra.ôC tollam gradü;^Pi.faluuffif mnefilocbe^ Mn. Salue?Pi.faluus eu peregre aduenis.coena detur Mn. Nó placée mibieoena qu^ bilem mouet.Pi.nû quj Aduenienti ^gritudo obieóla ertiMn.atq? acerrime^ Pi. Vnde^Mn.ab bomine que mibi amicu effe
Arbitratus fu ante bac?Pi.multi more ido atq; exemplo Viuunt.quos cu cenfeas tibi amicos.repcriutur falfis tedimoniis. Lingua faóliofi.inertes.opera fubleda fide.nullus cd.q no inuideat Rem fecudam obtingere fibi. ne inuideat .ipfi ignaui redie cauet^ Mn. Edepol ne tu illoru mores per qua meditate tenes.fj etiS unu boe Ex ingenio malo malum inueniut fuo.
Nulli amici fût.inimicos ipfi in fe omnis babent
Atqifecu frudrantur-frudrari alios dolidi Exidimant.ficut ed bic.quc efTe amicuin ratus Iplus fu mibi ipfc quod in fe fuit accuratu babuit. Ouod poffée mali facere in me inconciliare Copias omnis meas?Pi.improbu iduc eeoportamp; bominem. Mn.Ego ita ede arbitror^Pi.obfequere bercle loquere quised^ Mn. Bene ualens uiuit tibi.nä ne ita eet tecû orarem.ut ei qdâ poffeS Malefacere faceres.Pi.dic mó boiem qui fit.fi nó fecero. El male aliquo padlo.me etiam dicito ignauiffimu.
Mn. Neq bomoed.uerû bercle amicus ed tibr Pi.tanto magis Die quis ed.nc^ bominis ego paruipendo gratiam:
Mn. Video nó pofre:qui tibi eius nomen pidoclere perdididi Me lodalem funditust'Piquid iduc c Mn.quid ed Mid ne ego ad te ex epbefo epidolâ fuper amica:ut mibi inueniref Pi. Fateor fadlu 0C repperi^Mn.qui tibi nó erat meretricu aliarum Atbenis copia.quib? cu baberef re.nifi cu illa qua ego madaffe tibi Occiperes tu te amare.éC me ires cofultu ma)etPi.fanum es?
Mn. Rem repperi omnem ex tuo magidro ne nega.perdididi mei Pi. Etiâ ne ultro tuis me proiedlas probris:quid clamas/
Mn. Bacebidem/Pi.duas ergo bic intus.eccas baccbides.Mn.qd duf/ Pi. Atq, ambas/Mn.loqueris nuc nugas feiens Pi. podremo d fpgi®* paru mibihdem arbitrarier tolla ego te in collu.
Arqiintro binc auferam.imo Mn.ibi mane.
Pi. Nóinaneo.neq j tu me habebis falfo fufpeólum Mn.fequor
-ocr page 199-Pu.
Pa.
Pa.
Pi.
Pi.
Pa.
P.
Parafitus Puer.
Arafitus ego fû hominis neg atg; improbi militis: Qui arnica fccû auexit ex farno.
Nuc me ire iuflit ad eam.amp; peontarier V tru ne auru reddat an ne eat fecum fimut Tu dudum puer cum ilia ufq; ifti femul Quf baru fût aedes pulta.adi ac tutum ad fores? Recede hinc dieredlc^Pu.ut pulfat propudium.
Comeffe panem tris pedes latu potes.fores pultare nefeisî Ecquis bis in aedibused.beus ecquis bic eft.
Ecquis boe aperit boftium ecquis exit.
Pifloclerus.Parafitus.
Vid inuc,quç idee e pu'fatio.quç te mala crux agitat.
Qui ad illuc modum alieno iuris tui extentes bofliofores Pene eftregiffi.quidnue uis tibi.Pa.adulefcens falaefPbfalue Sed quem queritas?Pa.baccbidem?
Vtram ergolt;Pa.nibil fcio nifi baccbidem.
Paucis me mifit miles ad eam eleomaebus. Vel ut ducentos pbilippos reddat aureos. Vel ut bine in elatiam bodie eat fccû fimul. No id negato ede itura.abi amp;nbsp;renuntia Alium illa amat.n 5 illum duc te ab aedibus?' Nimis iracûde;Pi.at fein g iracundus fern. Ne tibi bercle baud longe eos ab infortunio. Ãta dentifrangibula baec meis manibus gertiut? Cu ego buius ucrba interpretor mibi cautio cft: Ne nucifrangibula cxcuffitmalis meis.
Pa.
Quid ais tu^Pa.cgo iftuc illi dicâ-Pi.dic mibi quis tu es?' Illius fü integumenta corporis /Pi.neq Efleoportet.cui tu integumentû improbus es? Sufflatus ille buc uenict?Pi.diruptu uelim?
Num quid uis?Pi.abeas celeriter.faóto eft opus?
Vale dentifrangibule.PióC tu integumentû uale»
In eû nunc bçe reuenit res locum ut quid confilii Deo Codait fuper arnica nefeiam.
Qui iratus remunerauit omne aurum patri»
Neqinamus ullus qui reddatur militi.
Sed buc concedam.nam crepuerunt fores
Mnefilocbus eccummoledus pergreditur foras: Mnefilocbus,Piftocleras,
P Etulans. pro tetuo.iraeudo animo indomito.incogitato.
Sine modo 6Cmodeflia fum.fme bono iurctatqahonore Incredibilis ipofq? animinnamabilis.iniepidus.uiuo IVlale uolente ingenio natus^ poftremo id mihi eQ quod uolo Ego aliis incredibile hoc nequior nemo e.neq; indignior Ouoi dii benefacianttneq? que quifq ibomoraut amet:aut adeat. Inimicos q amicos ^quum eft me habere malos g bonos. Permagis ine iuuaretoibus probis q (probis uiris digna e.dignior Nullus e bomo.qui patri reddidi omne auru amans Qd' fuit prç manibus.fum ne ego homo mirera Perdidi me.atq iopera cbrvfali.Pi cofolandus hie mihi e.ibo ad eu Mneftloche qui d fitt Mn.perii.Pi.dii melius faciant-
Rin. Perii Pi.no tacens infipiens;'Mn.taceam?Pi.fanus fatis no es? Mn. Perii multa mala mihi in pectore nue acria atq i acerba eueniunt Crimini me habuiffe fidem(merito tibi iartus fui?
Pi. Eia bond babe animu:Mn.unde habeam.mortuus Piuris preciift^ego fu?Pi.militis parafitus mo do uenerat Aurd petere.hinc ed ego me his divlis malis.
Hic foribus atqi repuli.reieci hominem?Mn.quid mihi id prodet» Quid faciain nihil habco mifer.ille quide banc abdueSC fcio?
Pi. Si mihi no efl.no polliceor:Mn.fcio dares.noui.fed nifi ames Nó habeam tibifidem tantâ.nunc agitas fat tute Tuard rcrd.ego ne opem mihi ferre pute poffe inopem te?
Pi. Tace mó deus lecddus refpicietnos aIiquis:Mn.nuge Pi. Mane?Mn.quid ë?Pi.tuam copiam.eccâ chryfald uideo. Chryfalus JSeruus.Mnefilochus.Pinoderus adolefcens. h nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vnc hominedecj auro cxpedi.huc decamp; rtatuâ flatui ex auro«
Nâ duplex hodie facinus feci:duplicibus {poliis fd affectus Herd maiore med:ut ego hodie lufi lepide, ut ludificatus eft Callidd fenem callidis dolis.c5puli'.6C pepuli mihi o(a ut crederSi». N dc amanti hero filio fecustq cu ego bibotquicd edo:filt; amo: R egias copias aureafqi attuli.utdomo fumerSC.neu foris qu^rerS^» ' No mihi placentifli parmenones fhri.qui duas aut tres minas Auferdt heris:nequius nihil eft q eges confilii feruus.
NifihabÃ^ pectus multipotens ubicdq? ufus fiet pectore expron^^^ N ullus frugi eflepoteft ho nifi qui amp;nbsp;bene:amp; malefacere tenet. Improbis cd improbus fit.harpaga furibus furetur.qdâ queat Verfipellem.frugi couenit efle hominem pedlus cui fapit. Bonus fit bonis, malus fit malis.utcuqires fit.ita animd habeat. Sedlubj furequatu auruher? fibi demp(it.amp;quide fuo reddiditfâ' Si frugi e herculem fecit ex patre decumam parte ei dedit.
-ocr page 201-Sibi noucm ab Quiit. Qque quçro optimc.ccce obuiam inibicd. Nu qui nûmi exciderûtlaere tibi.g? fic terrann obtuere.
Quid uos moeftos tâquâ trifles ee colpicor.no placée nec terneree. Emm quin mibi refpódetis.c|uia nii1u parumiMnumo uero Nimio minus multo paru cbryfale occidi.Cb fortaflis tu auri Dempfirti parû.quid igitur Quite quoniam occafto ad cam refuit Mea uirtutc parta.ut quâtû uelles tantum fumeres.fi boe digitulis Duobus fumebas prioribus.an nefciebas q eiufmodi Homini raro repus fe daret.Mn.errasiCb.at quidem tute Errafti cû parûimeifiQi ampliter:Mn.pol tu .
OX nûc me accules magisdi magis rem noueris^
Cb. Occidi.iam animusiQocdiilo plus prçfagitur mali?
Mn. Perii.Cb.quid itaiMn. quia patri omne cü ramento reddidi?
Cb. {^eddidiQi^Mn.reddidiiCb.omne ne? Mn.omne oppido?
CB. Occifi fumus.qui in mente uenit tibi.iQuc facinus tacere tâ main? Mn. Bacchidem atq bûc fui picabat propter crime ebr/fale me male Cófuluiffe.ob earn re omne aurû iratus reddidi meo patri?
Cb. Quid ubi reddebas aunldixifii patri.Mn.me id auru accepiffe Exteplo ab bofpitc arcbimenide.Cb.bem iQoc dicito dedifii Hodie incrutiatumcbryfalûmâ nili me afpicet.ad carnificem Rapiet cStinuo fenex?Mn.ego patrem exoraui?
Cb. Nepe ergo boc ut facer6C:quod loquor? Mn.immo tibi ne noceat Neu quid ob câ rê fuccenfeat:atq; çgre impetraui:
Nûc boc tibi curandû eft cbrylale?Cb.quid uis eurem:
Mn. Vtad fene etià alteram facias.uiam.copara.ùbvicarefi-ge Quod lubamp; cóglutina ut fenem bodie do^tu dode fallas aurû qi Aufera8?Cb.uix uidetur fieri poffe?Mn.pcrgebac facile bçc Feceris?Cb.qua malû facile que mendacii prebendit manifedo Modo que fi orem ut inibinibil credat:id nô aufit credere?
Mn.immo fi audias quç dida dixit me aduerfû tibi?
CBâ Quid dixit?Mn.ii tu iUû folem.fibi folem ce dixerîs.fe illû lunam Credere ee.Ãc nodem qui nûc e dies.Cb.emûgam Herde bominem probe bodie.nc id nequicq dixerit^
Mn. Nûc quid nos uis facere.Cb.enim nibil ed nifi ut ames.impero. Caeterû quâlibôC me pofeitote aurû.ego dabo.quid mibi Refert cbr^'falo eê nomen nifi fadis probo.fed nûc quâtulû Vius eft auri tibi mnefilocbe die mibi?Mn.militi nûmis Ducentis iam ufus e pro baccbide?Cb.cgo dabo?
Tü nobis opus elf füptu?Cb. Ab.placide uolo und qdâ agamus.' Hoc ubiegero.tû iduc agi de ducentis nûmis:primû intendam Baliftam in fenem.ôc balida fi peruortam turn £lt; ^pugnacula.
-ocr page 202-Roda porta inuac^amcxteplo in oppiJu antiqua SC actus.
Si id capfo geritote amicis nodris aura cor fperat bus fi cuià tUS« Pi. Apud te eft animus noder cbryfale^Cb.nuc tu abi intro
Pidoclere ad baccbidem:atqt effer cito^Pi.quid^
Cb. Stilu ceras à Ctabellas SC linu^Pi.iam faxo bic erut?
Mn. Quid nuc es faólurus.id mibi dice?Cb.co:ïlum prandium
Vos duo eritis.atcp amica tua erit tecum tertia^Mn.ficut dicis^j Cb. Pidoclero nulla arnica ed^Mn.immo ed.alteram illc amat
Sororem.ego alteram.amabas baccbidePCb.quid tu loqueris^ Mn. Hoc utfuturi fumus^Cb.ubi e d biclinium uobis dratumi Mn. Cur id exqueris?,Cb.rcs fi ita eddici uolo.nefcis quid ego
Aöluris fim.neqi facinus quâtum exordiar:Mn.cedo
Manu ac fubfequere propius me adfores.intro mfpice^, Cb. Euax nimis bellus.atqiut efle maxime optabam locust Pi« Qu?imperauidi imperatu bene bonis factum illico edi Cb. Quid paradiiPi.qu^ parare tu iudidi omniai Cb. Cape dilu propere.ôC tabellas tu bas tibiMnquid podea: Cb. Quod iubeo.fcribito idic.na propterea uolo fcribere.
Vt pater cognofcat litteras.quando legat fcribei Mn. Quid fcribam.Cb.falute tuo patri uerbis tuisi Pi. Quid fi potius morbum morte feribatid erit redliusf Mn. Ne interturba.iâ imperatu in cera edi Cb. Dic queadrnoduiMn.mnefilocbus falutem dicit
Suo patri.Cb.adfcribe boc cito.ebryfalus mibi ufqiqloquitur
Nec reële parer.quia tibi auru reddidi.ôc quia no te fraudauerinii Pi. Mane dû IcribitfCb.cekre oportôi eë amatoris manui Pi. Atq tidem bercle ed perdûdû:magis ^ ad fcribendu citusi Mn. Loquere boc fcriptu edCb.nuc pater mi proin tu ab eo
Vt caueas tibi fyeopbantas cóponit:aurü ut abs te auferat Et profeëlo fe ablaturu dixit:plane adfcribitoiMn.dic modoi Cb, Atq? id pollicetur fe daturû aurû inibi.quod dem fcortis.
Quodq iin ludris comedam:amp; cógregem pater, Sed pater ne tibi bodie uerba detquçfo cauc.Mn.Ioquere porfO.
Cb, Adfcribe duiMn.etiam loquere dû id fcribam modoi Cb. Sed pater qdâ promifidi mibi id qu^fo ut memineris.
Ne illû uerberes.uerû apud te uinëlû afferuato domi.
Cedo tu cerâ ac linû aëlutû.age obliga.obfigna cito.
Mn. Obfecro quid idis ad idûc ufus es côferiptis modum.
Vt tibi ne quid credat.atq; ut uinëlû te adferuet domi. Cb. Qui^ mibi ira lubS^.potin ut cures te.atqi ne parcas mibi.
Mea fiducia opus códuxit.óC meo periculo rem gero.
-ocr page 203-Mn. Acernum dicis^Cb.ccdo tibdlas^Mn.accïpe.
Cb. Animaduortitc:mncûlocbc»ÃC tu pikoelere iam facite.
In biclinio eu amica fua uterep accubitu eatis.ita negocium ed. Atej iibide ibi fut ledii flrati.potetis cito^
Pi. Nuquid aliud^Cb.boc atep etiam ubi erit accubitum femel Ne c|uo^ exurgatis:donec a me erit fignum datums
Pi. O imperatorem.probum iam bis bibiffeoportuit^ Mn. Fugiamus.Cb.uos uertrû curate officiû.ego efficiam meum* Cbryfalus.
i Nfanû magnu molior negocium Metuoqîut hodie poffim emolier
Sed nue truculento mihi atq; fçuo ufus feneeff^
Nam no conducit huic fvcopbantif fenem tranquillu efle. Vbi me afpexerittuerfabo ego illu bodie;fi uiuo probe» Tam fridtum ego ilium reddam ^fri^um e cicer. Adambulabo ad boftiü:ut quando exeat Extemplo aducnienti tabellas dem inmanu^ Nieobolus.Cbryfalus.
n Imio illec reseQ manc diuidij mibi.
Subterfugiffe fic mibi bodie cbr^falu^
Cb. Saluus fum iratus eft fenex.nûc eft mibi
Adeundi ad hominem tempus?Hic quis loquitur prope Atqibic quidem opinor cbryfalus-Cb.acceffero^
Ni. Bone férue falue.quid fit.g mox nauigo in epbefum: Vt auru repetam ab tbeotimo domum, taces^ Per omnes deos adiuro.ut ni meum gnatum tam amem Atqiei fadla cupiam:quf is uelit;ut tua iam uirgis latera Lacerentur probe:ferratufq?in piftrino aetatem coteras. Omnia refciui fcelera ex rnnefdoebo tua/
Cb, Men criminatus eft:optime eft.ego fum malus» Ego fum facer.fceleftus.fpedtare modo ego ucrbu faciam/ Ni. Et iam carnifex imitare.Cb.nofees tu illu adiutum
t Qualis fit nunc bafce tabellas.ferre me iuffit tibi. Orabat.quod iftic eft feriptum ficramp;iNi.ccdo
। Cb. Nofce fignu'Ni.noui.ubiipfeeft/Cb.nefeio Nihil iam me oporto fcire.oblitus fu omnia Scio me effe feruum.nefeio etiam id quod fcio.
I Nunc ab trafenna hic tardus lumbricum petit» IPendebit bodie.pulcbre ita intendi tenus | Ni. Manedû parumper, iam ad te exeo cbr^fale.
| Cb. Vtuerba mibi dat. ut nefcio quam rem gerat.
-ocr page 204-Scruos arcefTit intus qui me uinciant.⢠Bene nauis agitatur pulchre bjc confertur ratis. '; Sedconticifeam.nam audio aperiri fores.â
Nicobolus.Chrvfalus.'
c OnQringe tu illi arthamo adlutum manus^
Ch. Quid feci^Ni.impinge pugnum.fi mutiueris. Quid hae loquuntur litterç/Ch.quid me rogas/ Vtab ilfo accepi:ad te obfignatas adtuli/Ni. eo tU Loquitatus ne es gnato meo male per fermonem. Quia mihi id aurum reddidit.^ te dixirti id aurum Ablaturu tarnen per fycophantiâ/Ch.ego ne iflue dixi/
Ni. Ita/Cb.quis homo eft qui dicat me dixiffe iftuc.
Ni. Tace.nullus homo dicit.hç tabell^ te arguunt.
Quas tu attulifti b^ te uinciri iubent^Cb.aba
Belloropbontem iam tuus me fecit filius
Egoinet tabellas detuli ut uincirer.fine
Ni. Propterea boe facio.ut fuadeas gnato meo:ut pergr^cetur tecinn Ter uenefice/Ch.o ftulte ftulte nefcis nunc uendi te.
Atq iin eo ipfo adftas lapide ubi preco prodicat/
Ni. Relponde quif me uendit.Cb.quem diligut di.
Adulefcens moritur dum ualamp;.fentit.fapit.
Nunc fl ullus deus amaramp; plus annis decem: Plus iam uiginti mortuu effe opportuit.
Terrç odium ambulat.iam nihil fapit.
Ncc lentit.tanti eft;quanti eft fungus putidusf
Ni. Turn terr^ me odium effe autumaf/
Abducite huc intro:atq iatq iaftringite ad colunam fortiter.
Nûq auferes hinc aurum:Cb.atqui iam dabis
Ni. Dabo.Cb.atqi orabis me quidem ultro ut auferam.
Cum illu refciffes criminatorem meum. Quanto in periculo.Si quanto in pernicie feiet.
Turn libertatemchr^falo largibererego adco nuq accipiam/'
Ni. Dic fcelerum caput:dic quo in periculo e meus mnefilochus filiü® Cb. Sequere bac me:Ni.quo gentium^Cb.tre unos paffus
Ni. Vel decem.Cb.agedû tu arthamo forem banc pauxillum
Aperi placide:ne crepa: faxo iam fcies:fat eft.
Accede huc tu uiden couiuium:Ni.uideo.
Ex aduorfum piftocleru amp;nbsp;baccbidem:Cb.qui funt
In leblo illo altero.Ni.interii mifer.Cb.nouifti ne hominem/
Ni. Noui.Cb.dic fodes mihi bellan uidetur fpecie mulier/
Ni. zïdmodum.Cb.quid illam meretricem ne cfie cenfes/
-ocr page 205-Sâ« Quîppc.Cb.fruflras Nequis igitnr obfecro cR^ Cb« Inueneris.ex me quidem hodie nunq fies certior.'
Clsomacbus.NicoboIus.Cbry(alus
ni nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Earn ne bic mncfilocbus nicoboli filius p uim ut retineat
Mulierem.quf bjcfadlio efl.Ni.quis ille eft^Cb.per tepus Hic uenit miles.Clc.no me arbitratur militemtfed mulierem. Q ui meolq? nó queam defendere.nâ neq bellona mibi unq., Ncq?mars crcduat.ni illu exanimalem faxo.fi c5uenero. Ni ue exberedem fecero uitj fu^.Ni.cbryfale quis ille cd Qui minatur fiiio^Cb.uir bic eft illius mulieris:qua eu accubat^ Ni« Quid uirlCb.uir inq.Ni.nupta eft illa obfecro^ Cb# Scies baud multo poft.Ni.oppido interii mifer/Cb.quid nue' Sceleftus tibi uidetur ebryfalus.age nûc.uincito me. aufcultalo Filio:dixin tibi illuin inuenturû te qualis fi6C:Ni.quid nûc Egofaciam.Cb.iube fis me exolui cito.nâ ni ego exoluor lammanifefto hominem opprimet.Cl.nibil eft lucri quod Me hodie facere mauelim:q illu cubantem cu illa opprimere. Ambo ut nece.Chr.audin qu? loquitur:quin tu me exolui iubes^ Ni« Exoluite iftu.perii.pertimuimifer.Cle.tu illam qu^ corpus Publicat uulgo fuum faxo:fe baud dicat naeda que derideat^ Cb. Pacifci cu illo paula pecunia potes:Ni.pacifcere ergo
Obfecro quid tibi lubamp;.du ne manifefto hominem opprimat. Ne ue eniceat.Cle.nuc nifi ducenti philippi reddutur mihi, là illorû ego anima amborum exorbabo oppido.
Ni« Hem illoc paci feere fi potes.pergcre obfecro.pacifeere quiduis.' Cb. Ibo ÃC faciam fedulo.quid clamas?Cle.ubi herus tuus eft? Cb. Nufq nefcio:uis tibi ducentos nûmos iam promittier.
Vtne clamorem hic facias.nec conuiti u.CIc.nihil e qdâ malim. Cb. Atq ut tibi mala multa ingeram.Cl tuo arbitratu? Nh Vtfublanditur carnifex.Cb.pater hic mnefilochi e fequere
Is promittet tibiftuaru rogato, ceterum uerbum fat efti Nt «Quid fitiCb.ducentis philippis re pepigi.Ni.uab falus Mea feruafti me quâmox dico dabo.Ch.roga huc tu.tu Promitte huic.Ni.promitto.roga?Cle.ducentos nûmos Aureos pbilippos probos dabin. Cb.dabûtur inqrefponde?' Ni* DaboCh.quid nûc impure.nûquid debetur tibi?
Quid illi moleftus.quia illum morte territas,amp; ego te amp;nbsp;ille Maiitamus infortumo:fi tibi cft maebera.SC nobis urbina e domi Qua qui dem te faciâ.fi tu me irritaucris cofefTiore foricina renia Ãâ dudû hercle equidefentio:fufpicio quj te folicitamp;xum Efle cum iUa muliere;Cle.immo eft quoqi?Ch,iu me iupiter
-ocr page 206-luno, ccrcs.rnincrua.latona.fpes ops.uirtus.
Venus.caftor polluces.mars.mercarius.berculcs Sumanus.fol faturnus.diiq? oes ament.ut ille cum' Illa.neq? cubat neq? ambulat.ncq? ofculatut. neq; illu4 qJ dici fol5^^ Nt. Vtiurat.feruat me ille fuis penuriis' Cl.ubibuc mnefilocbus ergo Cb. Rus mifit pateralla aute in arcem abiitçdem uifere
Mineru^.nûc aperta eft inuife.eft ne ibi: !Cl.abeo ad forum igitur^ Cb. Vel bercle in malam crucë^Cl.bodie exigam auru boe Cb. Exige ac fufpende te.ne fupplicare cenfeas nibil borna
Ille e amotusifineme per te babere obfecro deosimortalisare buc Intro ad filium:Ni.quid eo introibis^Cb.uteu didtis plurimis Caftigem. cu b^c fadla fic adbuc faciat modum: Ni.immo oro Vt facias cbryfale.óó te obfecro:caue parfis in eu dicere.
Cb. Etiam ne mones ' fatin e.fi plura ex me au diet bodie mala. QX audiuit unq clinia ex demetrio:Ni.lippi illi oculi. Seruus eft fimillimus.fi no ê : nolis eë.neq? debderes.
Si eft abftinere:quin attingas no queas:nam ni illic bodie porte fortuna bic foramp;imiles mnefilocbu cu uxore opprimeret fui Atqiobtruncari mecu mamfeftariu nue quafi ducentis pbilippis Emi filium.quos dare promifi militi, quos nodabo temere: iiain Priufg filiu couenero.nu^ ^depol quicg temere credam cbry^falo Veru libi i mibi bas perlegere denuo. ^quu e tabellis configti»lt; tis credere.
Cbrvfalus.NicoboIus.
a ' nbsp;nbsp;Trides duo fratres dicuntâ fecifte facinus maximum.â
Cupriami patria pergamu.diuina moenitu manu.armts.eqä Exercitu atqieximiis bellatoribus inille cu numero nauid decumo Anno fubegerut.nó pelides tormento fuit.prout ego berum Expugnabo meu.fme claffe.fineq? exercitu:i tanto numero milito Caepi expugnaui amati berili filio aurum ab fuo patre. PQuc priulq buc fenex uenit.libi lamentari dû exeat.
O troia.o patria o pergamu.o priame perifti fenex.
Qui inifere male muldlabere quadringentis pbilippis aureis.* Na ego bas tabellas obfignatas cofignatas.quas fero.
No funt tabel!f:fedequus que mifere acbiui ligneum.
Epeius e piftoclerus ab eo baec fupta.mnefilocbus fino cft R elitilus. ille no imbufto acbilli fed ledlo accubat.baebidem Habetfecu.ille olim babuit ignem qui fignû dari.bûc ipfuin Exurit ego fû uliffes cuius cófilio bçc geruntur:tu qu^ bic funt Scriptç littery.boe in equo infût milites armati atqi animati. Probe ita res fucceffit meliufqj.adbuc atqi bic equus no in
-ocr page 207-Arcem ucru î arebam faciet impetu.cxcîdiu.exitiu.ex latebra fiSC Hic equus bodicauro fenis.nro feni buic flollido ei profecto nome Facio ego ilio.miles menelaus e.ego agamenon idem ul/ffes Laertius.mnefilocbus edalexander qui erit exinu.rei.patri; fu;. Is belenam abduxit.cuius caufa nue facio obfidi ilio.
Nam illic eideaudiui ulyfTem.ut ego fu fuiffe.amp; audace.ôi malum Dolis ego deprenfus fu ille mendicans pene inustus interiit. Dû fibi exquirit fata illoru.adfimiliter mibi bobe obtigit, Vintilus fu.fed dolis exemi.item fe ille feruauit dolis Ilio tria fuiffe audiui fata'quçilii forent exitio Signu ex arce fi periffôC.alterû etiam ed troili mors Tertiucu port; fc;; limen fuperum femderetur Patria item tria eis tribus fût fata nodra buic ilio.
Nam dudum primo ut dixeram nodro feni mendacium.
Et de bofpite 6C de auro.ÃC de lêbo.ibi fignû exarce iâ abduli. lam duo redabant fata:tû nec magis id caeperam oppidum Pod ubi tabellas ad fenem detuli.ibi occidi troilum.
Cu cenfuit mnefiloebûcû uxore ede dudû militis
Ibi me ini uxit folui.atq iid periculu adfimilo ulydem ut predicant Cognitu ab belena ee proditum becub;;fed ut olim ille fe Blandiciis exemit.SC perfuafit fe ut amitteróC, Itë ego dolis me illo expuli e periculo.SC decepi fenem.
Pod baec cu magnifico milite urbes uerbis qui inermis capit Coflixi atqibomine reppuli:dein pugnam conferui feni, Cu ego adeo.uno imendacio deuici.uno idiu extemplo Caepi fpolia.is nue ducentos numos pbfippos militi Quos dare fe promifit dabit:nuc alteris etiam ducentis ufus ed. Qui difpenfetur ilio capto.ut fit mulfum.qui triupbent milites. Sed priamus bic multo iUi pr;dat non quinquaginta naodo Quadringentos filiof babamp;.atqiequidem omnis ledlos fine probo Eos ego bodie omnes cotruncabo duobus folis ictibus. Nue priamo nodro:fi ed quis cmptor:comicialem fenem Vendam ego uenalem que babeo exteplo ubi oppidu expurgancro Sed priamu adantein.eccu ante porta uideo.adibo atq ialloquar^ Ni« Cuia nâ uox prope ine fonatCb.o nicobole.Ni.quid fit
Quid qd te mifi.ecquid cogidm^Cb.rogas.cógredere. Ni.gradior Cb, Optimus fû orator.ad lacbr^inas coegi bominem cadigando
Maleqi didlistqu; quidem quiui cóminifci?Ni.quid ait Cb. Verbu nulló fecit.lacbrymans tacitus aufcultabatrqu; ego lombar,
Tacitus cófcripfit tabellas obfignatas mibi bas dedit.
Tibi me iuffit dare:fed metuo ne idem cantent qd priores.
-ocr page 208-Nofee fignu efl ne eius?Ni.noui libSe perlegere bas?
Cb. Perlege: bue fuperû Knien fcinditur:nûc a défi exitiû ilio
Turbat ecju9 lapides ligneusiNi.ebrrfale ades du ego bas pellego
Cb. Quid me tibi adeffe opus e.Ni.uolo ut quod iubeo facias:ut fcias Quç bic fcripta fient?Cb.nibil moror.nec} ? fcire uolo.'
Ni. Tarnen ades?Cb.quid opus eft?Nitaceas.cjJ iubeo.id facits.
Cb. Adero?Ni.beu litteras minutasfCb.qui quide uideat parum
Veru qui fatis uideat.grâdes fatis fût?Ni.animû aduorte igitur
Cb. Nolo inq.Ni.aduolo ing;Cb.qd opus e?Ni. at cni id quod
Iubeo facias?Cb.iuflum e tuus tibi feruus.tuo arbitratu feruiat.
Ni. Hoc age fis iam nuc?Cb.ubi lubamp;recita.auriu operam tibi dabo. Ni* Caerç quide baud parfît neqiftilo fed quicquid e: perlegere certue O pater ducentos pbilippos quçfo cbr/falo da.fi ee faluu uis me Aut uitale tibi;âCb.malu quide bercle mignu tibi dico?
Ni. Quid eft?Cb.no prius falutem fcriplit?Ni.nuf^ fentio.
Cb. No dabis.fi fapies.ueru fi das maxume ne ille aliu gerulum Quçrat fi fapiet fibi.na ego no laturus fum fi iubcas maxume.
Sat fic fufpedus fumxu careo noxia?Ni.aufculta porro dum
Hoc quod fcriptu e perlego?Cb.inde a principio iâ îpudes epPa eft
Ni. Pudet prodire me ad te in cófpeótu parer:tâtû flagitium Te fcire audiui meü.'qcPeû peregrini cubui uxore militis.
Pol baud derides.nâ ducentis aureis pbilippis redemi uitamexfla'' gitio tuam.
Cb. Nibil e illoru gn ego illi dixeri:Ni.ftulte fecilfe fateor:f} qu^fo p? Ne me in ftulticia fi deliqui deferas, ego animo cupido, atq? oculis indomitis fui.
Perfuafû efacere:cuius nunc me facili pudSipus te cauiffe ergo.g Pudere ^quum fuitiCb.eadem ift^c uerba dudû illi dixi omnia.
^*â Qyç^o ut fat babeas:id pater quod cbr/falus me obiurgauit . Plurimis uerbis malis;^ me meliorem fecitpr^ceptis fuis.
Vt te ei bre gratiam ^quum fit bonam?Cb.e ne iftuciftic fcriptu?
Ni. Hem fpedla tu feies.Cb.ut quid deliquit.fupplex e ultro omnibus.
Ni. Nue fi me fas e obfecrare abftepater.da mibi ducentos numos Pbilippos te obfecro?Cb.ne unum quidem bercle fi fapis?Ni «fi^^^ perlegam.
Ego iufiurandu uerbis coceptis dedi daturu id me bodie mulieri. An uefperu priufg a me abiramp;:nuc pater ne piure cura atepabduc-Kde bic ab bac quatu potes:qua propter tâtû dani feci éxtlagitii Caue tibi ducenti numi diuiti^ fuat fexcenta tantu reddam. Si uiuo tibi.uale atqi baeccura:quid nuccen(es cbrrfale?
Cb. Nibil ego tibi cofilii bodie quieg daboineq; ego baud comitum
-ocr page 209-Vt fi quid peccatu fiôi:fecifle dicas de mea fententia.
Veru utego opinor, fi cgoinidoc fü locodcm potius aurum Q^ illu corrupi finam.du^ coditiones fut.utrâ tu accipias uide» Vel ut autu perdas:uel ut amator periuret:ego ncq ite iubeo. Neqi ueto neqi fuadeorSi.miferöC me illijs^Cb.tuus eft Non miru facis;fi plus perdudum (it perifle fuauius eft Q^ illudflagitiu uolgo difpalefccre^Ni.nc illc edepol Bpbi multo mauellem forée dû faluus eftetzqreucnifCäe domû C^id ego iftic quod perdudum esperem perdere, binos ducentos pbilippos
là itus effera:^ militi quos dudu ^smifi miferzSCiftos mane iftia lamexeo ad te cbryfalet'Cb.fituafta troia.feindûtproceres Pergamu: fciui ego iadudum fore me exitium pergamo Edepol qui me elTe dicat cruciatu malo dignu:ne ego cu illo Pignus baud aufim dare.tantas turbellas faciodj crepuit foris' Eftertur prçda ex troia.taceam nue iam^Ni.capc boc tibi auru Cbryfale i fer filio.ego ad fotu aute bic ibo.utfoluä militem Cb. Nó equide accipiam.proin tu quotas qui ferat.nolo ego mibi credi Ni- Cape uero odiofe facis.Cb.nó equide capiâ^Ni.at quçfo Cb. Dico ut res fe babóciNi.morare^Cb.nolo inq aurum
Concredi mibi^Ni.obe odiofe facis^Cb.cedo G necefte eft NG Cura boc. iâ ego reucnero^Cb curatu e ee te fenem
Miferrimuiboc eft incepta efficere pulcbre ueluti mibieuenit. Vtouans prçda onuftus incederem falute noftra.atq; urbe capta.. Per dolum domû educo integrû omne exercitum.
Sed fpeeïtatores uos nue ne mireinini.q »no triûpbo peruulgatû e Nibil moror uerûtamcn accipientur mullo milites.
Nûc banc prodam omnem ad qu^ftorem defleram/ Nicobolus,
q Va magis i pectore meo foueo.quas meus filius turbas turbj Qua fe ad uitâ.ôc quos ad amores pr^cipitem ifciiis capeffat.
Magis curç e.magifq? adformido.ne is pereat, neu corrupatur Scio fui ego illa aetate.£lt; fe ci illa omnia.fed more modefto Neqjplacitant mores.quibus uideo uolgo gnatis effe parentes Duxi, babui (cortum.potaui.dedi.donaui.0lt; enim id raro Ego dare meludû meo nato iftitui.ut aio obfeq dado fume poffit. Aequu ce putotfj nimis uolo defidiç ei dare ludû:nûc mnefilocbu Qdâ madaui uifo.ecqd cu ad uirtute.aut ad fruge opera fua Cópulcrit.fic ut eû cóuenitfcio feciffe.eo e ingenio natus.
Nicobolus.Pbiloxenes
q Vicûq i ubi funt. qui fuere:quiq; futuri lût poft bac;
-ocr page 210-Stulti. nolidi.fatui.fungi.bArdi.blennt.bucconesTolus ego omnes Longe ante eo ftulticia ÃC monbus indocilis.perii.pudet Hoccine aetatis lu dû bis fa^um ce indigne g magis id repeto Tâ magis uror:quem meus filius turbault perditusfum Atq;etiam eradicatus fû.oibus exeplis crucior.oia me mala Côfecîlantur.omnibus exitiis mterincbryfalus me bodie lacerauit. Cbrvfalus me miferu fpoliauit. is me fcelus auro ufep adtondit Dolis docilis indoólu ut libitu efl.ita miles memorat meretrice ec, Qua ille uxore efle aiebat.omniaq iut quodq? a-lum e:memorauit» Earn fibi buc annu códjólam.rdiquum id auri fadlurn.
CXi ego ci ftultiflimus boino permififTem.bocboc e qdâ pacefcit. Hoc eft demu qcd percrucior: me boc aetatis ludifican.imogdepob Sic ludos fadlu cano capite.atq? alba barba:miferu me auro Efle emudlu.perii boc feruum meu no nauci facere efTe aufum. Atq i ego fibi alibi pl9 perdiderï.mmus çgre babeâ. minufq i id mibi Dano ducam:Pb.certo bic prope me mihi nefcio quis Loqui uifus eft.fed que uideo.bic quide pater mneulocbi cft?
Ni. Euge fociu ^rumn^.óC mei mali uideo.pbiloxene falue^ Pb. Et tu.undeagis?Ni.unde bomo mifer.atq? infortunatus Pb. At pol ego ubi fum ee ubi miferu boïem dec6 lt;nbsp;atqiinfortunatu Ni. Igitur pari fortuna çtate ut fumus:utimur.Pb.fic eft.fed tu Quid tibi eft:âNi.pol mibi par idem quod eft tibi:quot;
Pb. Nunquid nam ad filiu bacc egritudo attinôC.Ni-admodum ; Pb. Ide mibi morbus i pecilorc eft.Ni.at mibi cbrj'falus optimus
Hó perdidit filiu me atqire omne mea.Pb.quid tibi ex filio Nam obfecro ^gre e.Ni.Lies is periitcu tuo.atq ambo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»
Aeque arnicas babet.Pb.qui fcis^Ni.uidi.Pb.bei mibi Difperii. Ni-quid dubitamus pultare atq; buc euocare Ambas foras.-Pb.baud moror.Ni.beus bacbis.iubc fis
' Acîlutû aperiri.nifi mauelis fores 0C poftes cominui fecuribus.
â nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Baccbis.Nicobolus.Baccbis Pbiloxenes
q â Vis fonitu tumultuanti nomine nominal me.atqi pultat Edes.Ni.ego atq? bic.Ba.quid boc eft negocii.
N am amabo quis bas buc ouis adegit.Ni.ouis nos uocant Peffume.Ba.paftor baril dormit.cû be eunt fie a pecu balitantes-Ba. Et pol nitent.baud fordid^ uidentur ambf.
Ba. Attonfç bae quide ainb^ ufe^ fut^Ni.ut uidctur deridere nos. Pb. Sine fuo ufq i arbitratu. Ba.rein ter'in anno tu bas tonfitari. Ba. Pol bodie altera iam bis detonfa certo é.Ba.uetuIç fût tbimia�
At bonas fuiffe credo uidem limulis obfecro ut intuentur/ Ba. Ecaftor fine omni arbitror malitia eife.Pb.merito boc nobis fit
-ocr page 211-Qm'quUém bue uenerîmus.Ba.cogantur quidem intro.
Ba, Haud fcio qdeo opus fit quç nee Iad:e. nee lanâ ullam habent. Sic fines aftent.exoluere quanti fuere: omnis frudius lam illis Decidit.nó uides ut balantes folç libere era ffenf.quin aetate Credo elfe mutas.ne balat quidem eu a pecu cetero abfunt^
Pb. Stultç atq^maljuident .Ba reucrtamur intro fororÆ
Ba. Ambç.Ni.manete bçoues uolût uos.Ba.pro digiû boe'quidem eft Humana nos uoce appellant oues.Pb.bae ouesuobis malam Rem:magnam cû tint dabût.Ba.fi quâ dcbes. te códono.tibi babe. Nûq abde petam.fed quid efl.qua propter nobis uos maid mmP tarnini^
Pb. Quia noftros agnos conclufbs iflic effe eiunt duos. Ni.amp; pter eos Agnos meus ed idic clam mordax canis.qui nifi nobis producutur laq iemittantur foras:arietes truces.nam 'erimus iam.in uos Incurfabimus.Ba.foror eft quod te uolo fecreto.Ba.ebo Amabo.Ni.quo ille abeut.Ba.fenem illd tibi dedo Veteriorcm.lepideut lenitu reddas.ego adbuc iratum AdgrediariBa.poffumus nos bos intro illicere buc.Ba.meum Penfu ego lepide accurabo.q odiofu eft morte amplexari^
Ba.quot; Facito ut facias.Ba.taceas tu tuum facito,ego quod dixi. Haud mutabo. Ni. quid illec illic in confilio du^ fecretçcofultant^ Pb. Quid ais tu bomo^Ni.quid me uis^Pb.pudSC me dicere quiddâ' ^â» Quid eft. quod pudeat.Pb.fed amico bomini tibi qdâuolo credere Certum e. nibil fû.Ni.iftuc iâpridem fcio;fed quid nihil fis Memora.Ph.tacîlus fu uehementer uifco.cor ftimulo foditur.' Ni. Pol tibi multo çquius eft coxendicem, fed quid iftuc e.óC fi iam Ego ipfe quid fit prope fcire puto me.ueru audire etiâ ex te ftudco^ Pb. Viden hanc.Ni.uideo.Pb.haud mala eft mulier Ni. Pol uero ifta mala.amp;: tu nibil.Ph.quid multa, ego aino.
Ni. An amas^Pb. necas.Ni.tu homo putidus amator iftac fieri çtate ' Audes. Ph.qui no.Ni.quia flagiti u ê.Ph.quid opus uerbis eft Meo filio no fu iratus.neq ttuo ejquuin effe iratu Si amantfapienter faciut.fequere hac eunt
Ni. Eccas tandem probi perlecebrç. amp;nbsp;per fuaftrices.quid nue etiam Redditis nobis filios amp;nbsp;feruum.an ego experior tccû ui maiore Albin hinc.no homo tu quidem ef.qui iftoc paefto tâ lepida illepide Appelles.Ba.fenex optiine quantii e in terra.fine hoc exorare Abfte.ut iftuc delidium defiftas tantopere ire oppugnatum.
Ni. Nifi abeas.qg tu bella es.mali itibi malo dabo iain
Ea. Patiar no metuo.ne qd mihi doleat.qdâ fcrias:Ni.ut bladiloqua eft Hei mihi metuo.Ba.hic magis tranquillum eft.i hac mecum
-ocr page 212-Intro at^ abi.fi quid uis filiu cocafligaflo.bliabin a me {celiis Ba. Sme mca pietas exorem.gt;li.exores tu me^Ba.ego quidem
Ab boe certe exorabo.Pb.îmo ego te oro. ut me intro abducas, Ba. Mecû ut Gsî'Pb.oîa quç cupio c5memoras.Ba.uidi ego neq boierti
Verum te neminem deteriorem.Ni.ita fû.Bai bac
Mecu intro ubi fit tibi lepide uicolibus uino atq? unguentis.
Satis iâ fatis uos tndes.Pb.cóuiuu me nibil poenitôC ut fu accept?,' Ni. Quadringentis phibppis filius me SC cbr^filus circûduxcrût.
Que quid? ego.ut no excruciem:alterû tâtû auri no meream.
Ba. Quid tande fi diinidium auri redditur.i mecû intro Atqi ut eis delicta ignofcas.Pb.faciet.Ni.etiam tu borna ' Nibili. Pb.quid abi dant boni cauc culpa tua amifCis. Dimidiû auri datur.accipias.potefqi amp;nbsp;feortû accubas.
Ni. Egon ubi filius corrûpatur meus ibi potem.Ba.potandu eftâ Nt. Age là id.uted.SC G eft dedecoru patiar facere.inducam animum Ego.cû baec cû illo accubamp;.infpeóle.Ba.iinmo equidem pol Tecû accûbam,te amabo.ôC te amplexabor.Ni.caput prurit Perii.uix negito.Pb.nó tibi ucnit in mentem amabo fi dû uiuas Tibi bene facias, iam pol id quid? efle baud perlongîquum Neq ifi boe bodie amiferis,poft in morte id cuenturum efle unq.
Ni. Quid ago.Pb.quid agas.rogitas etiam.Ni.libói amp;nbsp;metuo^ Ba. Quid metuis.Ni.nc obnoxius filio fim ÃC feruo.Ba.mel Meû amabo, idee flut tuus eft.unde illû cenfes fumere Nili:quod tu te illi dederis.banc ueniam illis fine te exorem.
Ba. Lepidû te.Pb.at fein quo padlo me intro abducas.
Ni. Vtterebrat:fatin offirmatuquod mibi erat.id me exorat. Tua fu opera.ôC propter te iprobior.Ba.nufq me auelles. Satin ego iftuc babeo obfirmatum.Ni.quod femel Dixi baud mutabo.Ba.ite intro accubitu.filii uos Expectantintus.Ni.q quidem aedutum emorimur.'
Ba. Vefper bic ë.feqmini.Pb.ducite nof quo lubamp;.tâq quid? ad dictos Ba. Lepide ipfi bi fût capti fuis qui filiis fecere infidias:
Hi fenes mfi fuiffent nibili lam inde ab adulefcentia:n5 bodicâ Hic tantü flagitiü facerent canis capitibus:neqi adeo Haec facercmus.ni antebac uidiflemus fieri.
Vtapud lenones riuales filiis fierent patres.
Spettatores.uos ualere uolumus.0C dare adplaudere.
Finis.
Plauti.Muftelaria
Argumentum.-
-ocr page 213-Anumifit emntos fuos^amores pbibhcbcs
Omnemq^ abfente rem fuo abfumit patre» m Senenirutreuenit iu-lificatur tranio.
Terrifica monflra dicit lentiri in çdibus»
Et inde primum emigratum.interucnic Lucripeta toenus foenerator portulans.
Ludofqirurfum fit Cenex nam mutuum Acceptum fuum dicit pignus emptis çdibus Requirit quç fut»ait uicini proxumi.
înfpecÃat illas.port Ce derifum dolSC.
Ab fui fodale gnati exoratur tarnen?
Tranio.Grumio.Serui duo e Xieculina fis foras martigia.q^in iter patîas exhibes argutias.
Egredere herilis pernicies ex ^dibus;ego:pol te ruri cefes effe Vlcifcar probe.exi inqua nidore cupinam.quid lates?fequitur. Quid tibi malû hic ante çdis clamas lofi.an ruri cenfes te Ertezabfeede ab çdibus abi rus.abi dieredla.abfeede ab ianua. En hoccine uolebasGr.perii cur me uerberas?
Tr. Quia uiuis/patinas.Gr.fine modo adueniat Cenex Sine modo uenire Caluus que abC'entem cornes.^
Tr, Nec ueriCimile loquere.nec ueru frutex
Comeffe queq:ut quil^ abfentem poflit.-
Gr. Tu urbanus uero feutra delitiae populi Rus mihi tu obiedtasTanc credo tranio Quodte in pirtrinum feis adiutum tradier. Cis hcrcle paucas tempeftates tranio Augebis turi numerum genus feratile.' NÃC dum tibi luböcdicamp;qitpota: perde rem:J Corumpe herilem adulefccnte optimum. Dies noitefqi bibite.pergrecamini.
Arnicas emite:liberate:paCcite.paraCitos obfonate poKucibitcr.
Haec nemandauit tibi cu peregre hinc iit Cenex? Hoccine modo hic rem curatam offends fuam? Hoccine boni effe officium ferui exirtimas?
Vtheri fui corumpat.ôC Cernet filium?
Nam ego illum coruptum duco cum bis fadfis fludSi.
Quo nemo ad^que iuuentute ex omni athica
Ante bac ert habitus parcus:nec magis cotinens.
Is nucin aliam partem palmam poffidóC.
Virtute id iadtum tua à magirterio tuo.
Tt, Quid tibi malû:mea ut quod ego agâ curatio ert,an run qugfo
-ocr page 214-Non fut quos cures bonis.lubamp; potire.amare.fcorta ducere. Mei tergifacio boc:no tui fiducia.Gr.q confideter loquitur fur.
'Tr. At te iupiter di qt oes perdant:oboluifti alleu germana illuuies Rufticus;bircus.bara fuis:canem:capram comiftam^
Gr. Quid uis fieri, no omnes poliunt olere unguenta exotica Sicut tu oles:neq ifuperior adeumberemeq? tâfacetis.^ tu uiuis Victibus.tu tibi iftos tu habeas turtures:pifces:auis:fine me alleato Fungi fortunas meas tu fortunatus.ego mifer.Tra.patiunda eft Meu bonum: me te tuum maneat malum:quafi inuidere Mibi hoc uidere grumio:quia mihi bene e.et tibi male eil DigniHimu efl.licôC me amare ÃC te bubultuarier.
Me ui(Alitare pulchre:te miferis modis^Gr.o carnificum cribrum Quod credo fore:ita te forabut patibulatum peruias Hirnulis Si huc reueniat fenex^Tra.qui leis an tibiifluc eueiat piiufq mihi« Gr. 0 uia nóq iTierui:tu meruifti.óC nuc meres?Tra.orationis operam Compendi face.niG te mala re magna madi,iri cupis?
Gr. Eruum daturi effis bobus quodferam.dato çs in honeflis.agitc Porro pergite. quo occepiHis.bibite.pergr^camini.efte ac fente Vos faginain cedite.Tra.tace atq i abi tu rus:ego ire in p/reeuin Volo:in uefperu parare pilcatu iTiibi.eruum tibi aliquis Cras faxo ad uillam afferat, quid ë.quid tu me nûc obtuere furficer, Gr. Pol tibiiHuc credo nomen ablntum fore dum intereas 'Tr. Sic fit illuc aölutum fino?Gr.ita eft fecûdû hoc feito
Nimio celerius uenire quod molefte ^ illud quod cupide petas,' Tr, Moleftus ne fis. nûc iam i rus te admoue.Gr.nc tu erres,
Herde prêter hanc mihi no facies moram.Tr.fatin abiit neep qd Dixi flocci exiftumat.Gr.pro di imortales obfecro ueftrâ fidem Facite hue ut redeat nofter ^ primû fenex.triennium qui iam Hinc abeft priul g oîa perierint.amp; edis ÃCager.g nifi hue redit Paucorû menfiû fût relidi^ reliquij.nûc rus abibo.
Nâ eccu herilem filium uideo corruptum ex adulefcente opfumo Philolaches adolefcensâ¢
r Ecordatus multü amp;nbsp;diu cogitaui argumentar^ in pectus inub, ta inftitui.
Ego atqiin meo cordc:fi e qdâ mihi cor:eam rem uolutauï Et diu difputaui hominem cuius rei.quà do natus eft. Similem ee arbitrarer.fimulacrumq ihabere id repperi iam. Exemplû nouarum ^diumelfe arbitror fimilem.ego hominemâ Ouado hie natus eft.ei rei argumenta dicam.atq ihoc Haud uidetur uerifimile.uobis.at ego id faciameê.ita ut credatis Profecto ita elfe ut prodico uera uincam.atq ihoc uos met ipü
-ocr page 215-Scio perinde uti nue ego cfTe autnmo.quando dic^a audietis mea. Haud aliter id dicetis.aufcultate argumenta du dico Ad banc rem. fimul gnauiri fuo uelocem banc rem mecum. Aedes cu extemplo lut paratç.expolit^.facJl^ prob^.examufGm Laudant fabru.atq;çdes probant.fibi quiCq? inde exemplum Sibiquifq; fimile fuis: fumptu fuo operam pafeut fuam. Atqiubi lUo immigrat neq bomo indiligenfq? cu pigra familia. Ãmmûdus inftrenuus.bic iam aedibus uitiu additur bon^. Cucurantur mal^.atq; illud Qpe fit.tempeftas uenit Cótringit tegulas.ibricefq,.ibi dns indiligens reddere alias ne uolt Venitimber.lauat parietes.perpluunt ngna.putrefacitqi operam Fabri.nequior iam badius e ufus ^diu atq ibaud Fabri culpa.fed magna pars moram banc induxerunt.
Si quod numo farciri potefl ufq idum maneant.neqiid faciut Donicu parietes ruunt.çdificantur aedes tot^ denuo Hfcargumenta ego aedificiis dixi;nuc etiam uolo Oiccre ut homines aedium effe fimiles arbitremini.
Primu dum parentes fabri liberum funt:0C fundamentum Subflruuntliberorum.extollut.parant.fedulo infirmitatem Et utin ufuin boni:^ in fpcciem populo fintzfibiq? amp;nbsp;materiem Rcparant:nec fuptus ibi fumptui effe ducunt.* Expoliut docent litteras.iura:leges fumptu fuo.00 labore' Nituntur.ut alii fibi efle illoru fimiles expetant» Ad legionem cu itum adminicula eis clamant. Tuum aliquem cognatum fuum eatenus abeunt A fabris unum ubi ementum effdipendium. Igitur cu fpecimen cernitur.quo eucniat ^dificatio Nam ego adillud frugi ufq?.amp; probus fui.in fabroru ptate dû fui, Pofleaq immigraui in ingeniumeu:perdidi operam fabrorum. Illico oppido uenit ignauia.ea mihi tempedas fuit.
Mibi aduento fuo grandinem:imbremqi attulit. Haec uerecûdiam mibi ÃC uirtutis modû deturbauit.tcxit. Derexitq i a nae illico podillam.obtexere eâ.negligens fui Cótinuo pro imbre amor aduenit.nunc fimul res fides Permanauit:permadefecit cor meû.nûc fimul res fides Fama uirtus decusqideferuerût.ego lu in ufu fartus Nimio nequior.atq;çdepol.ita baec tigna humi deputant. Nu uideo mibi farcire pofC çdes meas:quin tot^ ppeta^ ruuant. Quin cu tfidamento perierint.ncc quifg effe auxilio queat. Cor dolfilt;:cu fcio.ut nue ffi.atqiut Rii.quo ncqiindudrior De iuuetute erat arte gvmnanica.difco.banis.pila.
-ocr page 216-Curfu armis.eqnouiótitaba.uolupe per fimonia ScJuricia. Difciplinç aliis eram.optimi cjuic| ^expetebat ean
OoJtrinâ fibi;nuc poHq nibi1i fu.id uero meopteigenio repperi. Pbilocomahu muher.Scapba/XnciUa.Pbilolacbcs adolefcens.
Pb. i Am pridem mecaftor frigida no laui magis lubenter.
Nec Cà me melius mea fcapba reres çdificatâ:Sca.euet9 rebus Omnibus uelut bomo mellis magna fuit.Pb.quid ea melTis Attinet ad mea lauatione.Sca.ntbilo pluf^lauatio tua Ad melTim/Pb.o uenus uenuUabaec illa eft tepefias mea, Mibi qu^ modefliâ omne detexit.tellus qua fui.quâ mibi amor Et cupido in pedtus perpluit meu:neqila ung obtigere polium. Madentlam in corde parietes.periere bf oppido çdes.
Pb. Cotepla amabo mea fcapbafatin b^c me ueHis deceat.: Volo meo placere pbilolacbeti meo occello.meo patrono.
Sca. Quin tu te exornas moribus lepidis:cu lepida tu te es. No ueflem amatores amant mulieris:fed ueHis partum.
Pb. Ita me dii ament lepida fcapba fapit fcelefla multum.
Vt lepide oes res tenamp;ifniafq; donantiu.Pb.quid nue^ Sca. Q uid e:Pb.quime afpice amp;nbsp;c6templa ut boc me decamp;. Sca. Virtute form? id euenit:te ut deceat:quicquid babeas. Pb. Ergo ob boc ueibu te fcapba onabo ego bodie aliqui.
Neq ipatiar te banc gratis laudafferqu? placamp; mibi.
Pb. Nolo ego te aflentan mibi nimis quidem tu fluita es mulier Sca. Eo mauis uituperari falfo. g uero extolli.
Pb. Equide pol uel falfo.tamen laudari multo malo ^ uero Culpari.ain meam fpeciem alios inridere.ego ueru amo Veru uolo dici mibianendace odi.Sca.ita tu me ames Ita pbilolacbes tuus te amet.ut uenufla es?Pb.quid ait Scelefla quo adiurafli.ita ego iflam amarem^ Quid ita b?c medd cur no additu e infedla dona facio. Periit, quod promiferam tibi.dona perdidifli.
Sca. Equidepol miror tâ captam.tam dodtam te 0Cbene dodlam No fcire te fluite facere.Pb.quin mone qu?lb fi quid erro Sca. Tu ecaflor erras.qu? quide illu expedies unu atq; illi morem Pr?cipue fic geras:atq? alios afperneris:matron? no meretriciu^^^ Vnu inferuire amante,Pb.pro iupiter.na quid malum V erfatur in ea edomillu.dii de?qi oes me pelfimis exemplis Interficiant, nifiego illa anu interfecero iitiifampatgj gelu.
Pb. Nolo ego mibi maie te fcapba pr?cipere:Sca.flulta es plane Quaeillu tibi aeternu putas fore amicu:6i beniuolente Moneo ego te.te illedeferet.aetaie Si fatietate.Pb.nd fpero
-ocr page 217-Sea, Ãnfperata accidut magis fçpe:c{uâ qu^ fpccies, Poftremo fididlis nequis perduci.ut uera baec credas Mea diila ex fadis nofee re:uides quae fim.Siqu^fui ante' Nibilo ego qnuc tu amata fu:atq? uni modo geffi morem. Qui pol me ubi aetate boe caput colerem comutauit. reliquit* Deferuitq me.tibi idem futurû credo.Pbuix eóprimor Quin inuolem illi in oculos dimulatnci.Pb.Colam illi meo Soli cenfeo eCCe oportere obfequentem.folam ille foli Sibifuo libcrauit.Pb.pro dii immortales mulierem lepidam Et pudico ingenio bene bercle Cadum Sigaudeo mibi Nibili eCCe buius caufa.Sca.infcita ecafior tu quidem es.
Pb. Quapropter.Sca.qu^ idue inte ille amet.Pb.cur oblecto Nocurem.Sca.libera es iam.tu iâquod qugrebas babes. Ille te nili amabit ultro:id pro capite tuo qdâdedit:perdiderit Tatu argenti. Pb.perii bercle ni ego illam peCCumis Exemplis enicaflb.illa banc corrupit mulierem male fuada Lena.Pb.nuq ego illi polTum gratia refferre ut meritus efi De me.fcapba id tu mibi ne fuadeas ut illu minoris pendam.
Sca. Et boc unu facito cogites fi illu inferuibiffold.
Du tibi nue baec aetatula efl^in fenedia male querere Pb. In aginam ego nue me uelim uerti:ut ueneficae illi Fauces prendam atq enece fceledam fimulatiicem.â
Pb. Eudem animd oportet nue mibi effe gratumut impetrauî Atq olim priufq id extuli.cu illi fubblandiebar.
Pb. Dii me faciant quod uolut.ni ob iftam oratione te liberaffo dcnuo Et ni feaffam enicalfo^Sca.û tibi acceptu eft fore tibi unicum Sempiternû:atqs illu amatorem tibi propriu futurû in uita Soli gerendû cenfeo moremtôC capiendos crines ut fama eft Homini.ex in foie pecuniam inuenire.Pb.ego fi bonam Fama mibi feruaffoifat ero diues;Pb.fi quidem bercle Vendundû fit.pater uenibit multo potius:^ te me uiuo unq Sina egcre aut mendicare^Sca.quid illis futurû eft citeris Qui te amant.Pb.magis amabûtcû uidebût gratiam Refferentë.Pb.u tinamnûc meus mortuus pater ad me Nûcietur.ut ego exberede meis me bonis faciâ atqb^c fît berCs. Ãâ ifta quidê abfópta res erit, dies nodefq eftur bibitur. Ncq quilq parfimoniä ad bibSC fagina plane eft
Pb. In te bercle.certû eft principiû ut fim pareus experiri Nà neq edes quicqmeq bibes apud me iifdc diebus.
Pb. Si quid tu in illû bene uoles loqui,id loqui licebit Nec rede fiilli dixeris.iam ecaftor uapulabis»
-ocr page 218-Pb. EHepol fi furno foui uiuo argento facruficaPTcno
Pro illius capite quid dedi:nuq eque id bene coHocaffem Vt uideas eam medulitus me amarc.ob probus bomo fum Qui pro me caufam dicere patronû liberaui.Sca.uideo te Nibilipendere prç pbilolacbe omnes bomines:nuc ne eius caufa Vapulê tibi potius affentabor.is acceptus.fat babes tibi fore lUû amicû fépitemû.Pb.cedo mibi fpeculû.ôC cû ornamentis Arculam acîtutû fcapba.ornata ut fim cû bue ueniat Pbilolacbes uoluptas mea:âSca.mulier quç fe fuamep aetate Spernit.fpeculo elufa ecquid opus fpeculo tibirquç tute Speculo fpeculû es maximû^Pb.ob idue uerbû:ne nequicq Scapba tâ lepide dixeris: dabo aliquid bodie.Sca.pertuli Tîbi pbilocomafliû mea.Pbi.fuo quiq? loco.uiden capillus fatis' Cópofit? e cómode.Sca.ubi tu comedas: capdlû c5modu ee credito Pb. Vab quid illa poteft peius quicq muliere morarier'nûc affétatrix,
Scelefta eff:dudû aduerfatrix erat.Pbi. cedo cerufä.Sca.quid Cerufa opus eQ^Pb.nâ qui malas oblinamlt;Pb.una opera Ebur atramento candefacere poffules.Pbilo.lepide dictum Oe atramento atqiebore.euge plaudo fcapb^.Pbilo.tu tu igif cedo Purpuriirü.Sca.nó do feita es tu quidem noua piitura Ãi^pollare uif Opus lepidiÃimü.no iflâ ^tate opportamp;pigmentû illud attingere Neq i eerufâ neq imdiû.neq i aliam ullam offuciam Cape igitur fpeculu.Pb.ei mibi naifero fauiu fpeculo dedit T''4imis uehm lapide qui ego illi fpeculo iminuam caput
Sca. Linteu cape.tuqi exterge tibi manus.Pb.quid ita obfecro Sca. Vtfpeculû tenuiflimetuo ne oleant argentû manus.
Neufq argentû te accepiffe fufpicetur pbilolacbes? Pb. Non uidcor uidiffe lenam callidiorem ullam alteram.
Vt lepide atqiartute in mente uenit de fpeculo:Pbi.mane Etia ne unguentis unguendam cenfesSca.minime feceris Pb. Q ua propter.Sca.quia ecartor mulier redle olet ubi nibil olet
Nam irt^ ueteres qu^ fe unguentis undlitant.interpolles Vetul^.edentulf.qu^ uitia corporis fuco ocultant Vbi fefe fudor cu unguentis confociauit.illico Itidem olent:quafi cû una multa iura confondit cocus. Quid oleas nefcias.nifi id unu nil male olere intelligas.' Pb. Vt perdocte euerta callamp;.nibil bac doerta docilius.
Verû illud e maximum.adeo pars nortrorum intelligit Quibus annus domi funt uxores.quçnos dote meruerunt. iPb. Agedu côtêpla.aurû amp;nbsp;pallain fatin baec decet fcapba?
Nó me curare iftuc oportamp;.Pb.que obfecro igif.Sca.eloquar.
-ocr page 219-P^ilolacbcs nequiJ ematrnifi quod tibi placere cenfeat. Nâ amaror meretricis mores libi emit.auro 6C purpura Quid opus e. quod fuum efTe nolitote ultro odencaner Purpura çtate occultanda eft.aurum turpi mulieri. Pulchra mulier nuda erit:q purpurata pulchrior.
Podea nequicg exornata ert bene.G morata ed male Pulchri! ornatu turpes mores peius coeno concinunt. Na ne G pulchra ed nimis ornataed^Ph.nimis diu Abdineo manu.quid hic uos diu agitis.Ph.tihi Me exorno ut placea.Ph.ornata es fatis.
Abi tu intro.atqiornamenta hçc aufer.fed uoluptas mea
Mea philocomafiu potare tecu collibitu e mihi.Pbdibet edepol Mibi tecum:nam quod tibi libS iidem mihi lib0C Mea uoluptas;Pb.iä idue uerbu uile eduiginti minis.
Cedo amabo, decube emptum tibi dare boc uerbu uolo. Etia nunc decem imn^ apud te funt.uel rationem puta Triginta minas pro capite tuo dedi.Ph.cur exprobras
Ph. Ego ne id exprobrem:qui mihi met cupio id opprobarier Nec quicq argenti loeaui tam diu ufq:eque bene
Mu. Certe ego q gt;te amo operi nufq melius'potui ponere.
Ph. Bene igitur ratio accepti atep expend inter nos cóuenit.
Tu me amas.ego te amo:merito id fieri uterq iexidimit.
Hçc qui gaudent.gaudcant perpetuo fuo feinper bono»
Ph. Age accûbe igitur^cedo aquä manibus.puer appone bic menfain Qui inuident ne unq eorû quilq inuideat prorfus comodi.
Sca. Vide tu an ibi fintungueta^Ph.quid opus edcuidac accubo Seded ne bic meus fodalis.qui hue incediteu amica fua Is ed callidamates.cû amica eccû incedit.euge oculus meus Cóueniunt manipulates: eccos prodam participes petunt?
CaUidamates.Scapha.Delphiu.Philolacbes.Philocomafliu a Duerfuin uenirc inihi ad philolachem
Volo tempi.Sca.audi en tibi impetratu ed
Nam illi ubi funt.inde effugi foras
Ita me ibi male conuiuii fermonifqicefunt
Cal. Nunc comeffatum ibo ad pbilolachetem.
Vbi nos hilari ingenio amp;nbsp;lepido accipiôC, Ecquid tibi uideor mammam adire.
Semper idocinodo inoratis uit^ debebas
Vis ne ego te ac tu me aplecdere.Del.fi tibi e cordi facere licSC Ca. Lepida es duce me amabo.De.caue ne cadasrada.
Caâ Obob ocellus es meus.tuus fu alunus.melmeum.
-ocr page 220-Dc. Cane moJo ne prius in uia accubas.g illic ubi Iccius cfl Stratufcomus.Cal.fme fine cadere me.fmes 54 boc Qdâinibiin manu eft.Del.fi cades,no cades.quin cada tecum. Jacentis toll6C?poftea uos ambos aliquis.
Mad0 lt;bomo Cal.tum mea uis mammam addere
Del. Cedo manu uolo equide te afiligi.Cal.en tene age fimul Quo eam an fcis^Del fcio in mente uenit^Cal.modo nempe Domu eo comenatu.CaUmmo idue quide iam memini
Pb. Nu non uis me obuiam bifce ire anime mi?Pbiloc.iIlico
Ex omnibus optime uolo.Pb.iä reuertar.Pbiloc.diu e ia id mibi Cal. Ec quis bic eft: !Pbilol: is ert? Ca.en pbilolacbes falue
AimciiTime mibi omniu bominu.Pbilol.dii te ament Accuba callidamates unde agis te?Cal.undc bomo ebrius Mu. Probe.quin amabo accubas delpbiu mea.Cal.da illi qdâ bibat
Dormis ego iam?Dcl.nu mirQ:aut nouum quippiam tacit Pb. Quid ego boc facia poftea mea.Pbiloc.fic fine eu lefpfe.
Age interim da delpbio cito cantbarû circum Tranio.Pbilolacbes.Callidamantes.Delpbiu PbilocomalTiU.
Tr. i Vpiter fupremus fumis opibus atqiinduflriis Me periffe. amp;nbsp;pbilolacbete cupit berilem filium.
Occiditfpes nodra nufq iJabulu eft confidenti^ J^lec falus nobis faluti iam effedi cupiat:poted. Ira altu erroris montem maxumu ad portu modo Cofpicatus fum.berus aduenit peregre periit tranio Ecquis bomo e;qui facere argenti cupiat aliquantu lucri. Qui bodie fefe excruciari me animo poffit pati.
Vbi fût idi plagipati ferrei:tribraces uiri
Vel 1di qui badis triu nummorucaufa fubeuntfub bada Vbi aliqui: quiqi denis badis corpus tranffigi folent Ego dabo ei talentu:primus qui in crucem excurrerit. Sed ea lege ut offigantur:bis pedes:bis bracbia.
Vbi id eritfacilu:a me argentum petito prçfentariuin.
Sed ego fu ne ille infelix.qui no curro curriculo domu
Pb. Adedobfoniu.eccu tranio a portu adit.Tra.pbilolacbes Pn. Quid ê:'Tra.ego 6e tu.Pb.quid.Tra,6e ego amp;nbsp;tu perimus Pb. Quidita^Tra.pater aded.Pb.qdego ex te audio/Tr.abfupti funi?
Pater inq tuus ueniti'Pb.ubi e is obfecro.Tra.aded
Quis id ait.quis uidit^TregoïnóCinq uidi.Pb.uç mibi
Qwid ego again? Tr.nûqd tu malû me rogitas quid agas accubas Pb. Tu en uididi. Tr. egomet inq.Pbilo.certe inq occidi
Si tu uera me moras^Tra.quid mibi fit boni.fimentirer.
-ocr page 221-Pb. Quid cçâO nunc faciam/Tra.iube b^f bic omnia amolirier
Quis idle dormit Pb caUidamates.Tra.fufcita iftu delpbium.' Del. CaUidamantes calli iamantes uigila.Cal.uigilo. cedo.ut bibâ. Del. Vigila pater aduenit peregre pbilolacbis.Cal.ualeatpater Pb. ValSe ille quide atqi difperii.Cal.di(perifli?qui poteft.
Pb. Qu^fo edepol exurge:pater aduenit»Cal.tuus uenit pater lube abire rurfu.quid illi reditio etia buc fuit^
Pb Quid ego aga.pater iam bic me offendSCtmiferu aduenies cbriu: Edis plenas conuiuaruiS^ mulierum.mtferu eR opus.
Sicut ego aduentu patris:nunc qujro:quid faciam mifer
Tr. Ecce aute bic depofuit caput £ lt;dormit-fufeita
Pb. Etiiuigila pater inq aderit iam bicmeuf/Cal.ain tu pater
Cedo foleas mibi ut anna capiam.ia pol ego occida patrem. Pb. Perdis re tace amabo.abripite buc intro ailutu inter manos. Cal. Iam bercle.ego uos pro matula babebotniS matulam datis. Pb. PeriiiTra.babe bonu animu ego iflu lepide medicabo metum. Pb. Nullus fu.Tra.taces ergo.quin flas fedens medicabo tibi.
Satin babes:fi ego aduenientc ita patrem facia tuu:
Nó modo ne introeat:ueru etiam ut fugiat longe ab ^dibus.
Vos modo bine abite intro:atq; baec bine propere amolimini? Pb. Vbi ego ero^Tra.ubi maxime effeuisxu bacxuiRac eris. Dd.Quideft Igitur abeamus bine nos.Cal.nó boe longe delpbiu
Nà inetuis potare aut tantillo bac quidem caufa minus Pb. Hei mibicommifta bçc blanda dikfta.quo eueniat madeo metu Tr. Potin anima ut fis quieto, SC faciat quid iubeo.Pbilo.poteft Tr. Omniu primu pbilocomaflium intro ab!.5lt; tu delpbiu Pb. Morigerae tibi erimus ambç.Tra.ita ille faxit iupiter
Animo aduorte:nuc tu iam qu^ uolo adcuraricr
Omniu primum dû.çdes iam fac oedufç fient»
Tr. Intus caue mutirc qucq fineris.Pb.curabitur
Tanq fi intus natus nemo in aedibus babitamp;.Pbilo.licSiJ Tr. Neu quifq rnfetquando bafce çdis pultabit fenex.
Pb. Nliquid aliud'.Tra.dauim mibibarufee jdiü nuc iam lam iube efferri intus bafce ego aedis occludam binc foris
Pb. In tuâ euftodiam meqvÃC ineas fpes:trado tranio
Tr. Pluma baud intereft patronus.an diens propior fiet Homini cuiriulla eft in pedlore audacia.
Nam cui uis bomini:uel opturno uel peffumo Quïuis de fubito facile e faccre nequiter.
Clauecedo atqiabi intro.atqi occlude boftiu.
Pb. Vcrum id uidendum eft id uiri dodli eft opus
-ocr page 222-Quç defgnata fmt.Se ^adla nequitia
Nequid ponaturrquâobrem pigeat uiuere
TTr. Tranquille cuefta ÃCtu proueniant fine modo.
Sicut ego cfficiam:quç facîl.i bic turbabimus.
Profedto ut liqueant omniaóC tranquilla fint.' b4eqi quicq nubis pariant exeo ineómodi.
Sed quid tu egrcderis?fpero iam iamoptume Pr^ceptis paruifli?Pbilo;o.iuflitmaxumo opere orare ut patrem
Aliquo ut abflerreres modo:ne introiramp;.Tr.adeü
Qui etià boe illi dicito faólurü:ut ne etiam
Afpicere çdis audeatreapite obuoluto ut fugiat
Sumo cû metu.clauim cedo atq iabi bine introatqi
Occlude boftiû.ôc ego bine occludâ.iube uenire nue iam Ludos ago bodie uiuo pr^fenti bic fene faciam.
C)uod credo mortuonunq tore
Cócedam a foribus buc.binc (peculabor procul-
Vnde aduenienti farcinam imponam feni.
Teuropides fenex.Tranio feruus..
b Abeo neptune gratiam imagnam tibi
Cû me amififti a teuix uiuum modo.â
Verum fi poft bac me pedem latum modo Scies impofifTe in undam.baud'caufa illico eft
Quod nue uoluiftitacere:quin facias mibi Apage.apage me.nunc iam poft huc diem Quod crediturus tibi fui:omnc credidi
Tr. Aedepol neptune peccauifti iugiter
Qui occafionem banc amififti tam bonam
T'eu. Triennio poft çgypto aduenio domum.
Credo expedtatus ueniam familiaribus.
Tr. Nimio pol ille potuit expcc5latior
Venire:qui te nunciaramp; mortuum.
Teu.Sed quid boc occlufa ianua eft interdius Pultabo.beus ecquis iftas aperit fores/ Quis bomo eft:qui noftras çdis acceflit prope Meus feruos bic quidem e tranio/Tra.o teuropides Perfalue.faluum te adueniffe gaudeo
V (qi inualuiftbTeu.ufqiut uides.Tra.fac!lum optime.â
Tâeu. Quid uos infani eftis/ Tra.quidu.Teu.fic quia
Foris ambulatis:natus nemo in aedibus
Scruat.neqiqui recludat.neq j qui refpondeat Pultando pedibus pene confregi bafce ambas.
Tra. Eo an tu tetigifti bas fdes.Tcu.cur no tangerem/
-ocr page 223-Quin pultando inà pene confregifores.
Tn Tetigiflin^Teu. tetigi in^ ÃC pultaui.Tra-uab.Teu.gd e?
Tta. Male bercle fadtum.Teu.quid eft negocii?Tva.non poted
Dici q indignum facinus fecifti:^ malum.
Teu.Quid iâ?Tra.fuge obfecro atep abfcede ab^dibus Fuge buc.fuge ad me propius.tengidm fores?
*Feu.Quomodo pultare potui.fi non tangerem?
Tra. Occidifti berde.Teu.que mortalem?Tra.omnes tuos. Teu.Dii te de^cp oinnis perduaxint cum idoc omine.
Tra. Metuo te atcp iflos expiare ut polfies. Teu.Quamobrem.ut q fubito rem mibi ad portas noua.
Tra. Et beus iube illos illinc.amabo abfcede.
Teu.Abfeedite.Tra.çdes ne attingite.tangite
Vos quocp terra.Teu.obfecro bercle quin eloquere.
Tra. Quia fepte menfes funtcum inbafce ^des pedem Nemo intro detulit.femel ut emigrauimus.
Teu.Eloquere qd ita.Tra.cucufpice dumnuquis efK Sermone noftru qui aucupet.Teu.tutum.probe.
Tra. Circunfpice etiâ.Teu.nemo ed.loquere nunc iam.
Tra. Capitalis ^dis faeîta efl.Teu.quideQ.non intelligo.
Tra. Scelus inquam facium eft iam diu antiquû amp;nbsp;uetus:
Antiquum id adeomos nunc facium inuenimus.
Tcu.Ouid iftic eft fcelefle.aut quis id fecit:cedo.
Tra. Hofpes necauit bofpitem captum manu:
Ifte:ut ego opinor;qui bas tibi çdes uendidit.
Teu.Necauit?Tra.auruiquot;ncp ademit bofpiti:
Eumep bic deffodit bofpitem ibidem in çdibus.
Teu.Qua propter id uos facium fufpicamini.
Tra. Ego dicam aufculta.ut foris coenauerat
Tuus gnatus poftq redit a coena domum
Abimus omnes cubitum condormiuimus
Atcp ille exclamat de repente maxumum?
Tcu.Quis bomo an gnatus meus.Tra.Sic tace aufculta mo
Alt ueniGe illum infomnis ad fefe mortuum.
Teu.Nempe ergo infomnis.Tra.ita fed aufculta modo
Ait illum boe pacto Ãbi dixiffe mortuum.
Teu.Infomnis.Tra miruin qui uigilanti diceret
Qui ab bine fexaginta annis occifus fores
Interdû inepte Quitus cs.Teu.taceoTra.fed ecce quç illi ait
-ocr page 224-Hic habito.bçc mihi dedita cd habitatio Nam me in acheruntem recipere horcus nokiit. Quia premature uita careo.per f dem Deceptus fum.hofpes hic me necauit.ifqt me Deffodit in fepulchrumtdam ibidem in hifce ^dibus Sceleftus auri caufa.nunc tu hinc emigra Sceleftç hunt ^des:limpla eft habitatio.
Qu^ bic monftra fiunt anno uix poflum eloqui Secede.Teu.quid obfecro hercle fadtu e.Tra.cocrepuit foris Hic me peremnit.Teu.guttam haud habeo fanguims. Viuum me adcerfunt ad acherontem mortui.
Perii hifce hodie hanc contra dabunt fabulam Nimifqt formido ne manifefto hic me opprimant.
Tf⢠QBâ^ *^^^^ tecum loquere.abfcede ab ianua Fuge obfecro bercle:Tra.quo fugiam/etiam tu fuges !
Tr. Nihil ego formido pax mihi eft cum mortuis.
Te. Heus tranio.Tra.non me appellabis fi fapis Nihil ego commerui:ncqtiftas percufti fores.
T^â Qu?fOâTra.quid e grege es.Te.qui te agitat tranio^ Qui cum iftçc loquere.Tr.an qu^io tu appellaueras Ita me dii amabunt mortuum illum credidi Expoftularerquia percuftiftes fores;fed tu etiâ ne aftas Nec qd'dico obtempas?Te.quid faciâ.Tr.caue refpexis Fuge atq ioperi caput.Te.cur no fugis tu^Tr.pax in eeu mortOâ3
Te. Scio quid modo igitur cur tantop e extimueras?
Tr. Nihil me curaffis inq?ego mihi prouidero
Tu ut occipifti tantum quantum quis fuge.
Atq? herculem inuocabis:Te.hercules te inuoco.
Tr. Ht ego tibi hodie ut det fenex magnum malum Prodii immortales:obfecro ueftram fidem. Quid ego hodie negocii confeci malam.
Danifta. Tranio. Teuropides fenex.
f Celeftiorcm ego annum locando argeto foenori Nunq illum uidi.q mihi anus obtigit.
A mane ad no diem ufqi in foro ego diem Locate argenti nemini nummum queo. Nunc pol ego perii plane imperpetuum modum.
Tr. Danifta adeft qui dedit.qui amica eft empta Manifefta res eft:nifi quod occurro prius Ne hoc fenex refcifcat:ibo huic obuiam. Sed quid nam hic fefe tam cito recipit domum.
-ocr page 225-Tr.
Te.
Metuo ne de bac re quippiam mandiuerit Accedam atqi appellabo.ut q timeo mifer. Nibil eft miferius.q animus bominis conlcius. Sicut me babet.uerum ut rcs b^c fefe babet Pergam turbare porro.ita b^c res populat Vnde bis.Te.conueni illum unde bafce çdes emeram.
Num quid dixifti.de illo quod dixi tibi^ Dixi bercle uero omnia.Tra.bei mifero mibi Etiarn fatetur de bofpite.Teu.immo pernegat.
Tr, Cape bercle obfecro cum ea una iudicem.
Sed eum uideto ut capiastqui credat mibi.
Tam facile uinces:q pirum uolpes comeft.
Metuo ne teebn^ me^ perpetuo perierint.
Te. Quid tu te tccum.Tra.nibil enim fed die mibi Dixtin qu^fo.Teu.dixi inqua ordine omnia.
Tr. Etiarn fatetur de bofpite.Teimmo pernegat Negat quando co gttas?Te.dicam fi confeffus fit Quid nûc faciundum cenfes^Tra.egon quid cenfeam? Cape obfecro bercle cum eo una iudicem. Te, Sed eu uidetto ut capias qui credat mibi-Tam facile uinces q pirum uulpes comeft.
Ãa. Sed pbilolacbetis feruum eccum tranium.
Qui mibi neep foenus neep forte argenti dannunt Quo te agis;Tr.ncquoq abeo n^ ego fum mifer. Sceleftus natus eft de bis inimicis omnibus.
lam. illo prüfen te adibit.ne ego fum mifer.
Ita amp;nbsp;binc amp;nbsp;illinc mibi exhibent negocium
Sed occupabo adire.Da.bic ad me it.faluus fum
Spes eft de argento bilarus eft^Tra.fruftra eft bomo
Saluere iubeo te mi faturites bene.
Da. Salue Se tu.quid de argento.Tr.abifis belua
Continuo adueniens pilum iniecifti mibi.
Da. Hic bomo inanis eft^Tra.bic bomo eft certe artolus.
Da. Quin tu iftas mutifcis triebas/quin quiduis cedo.
Da. Vbi pbilolacbes eft.Tra.nunq potuifti mibi
Magis opportunus aduenire q nunc aduenis.
Da. Quid eft^Tr.concede buc.Da.quin mibi argentu reddit.
Tr. Scio te bona effe uoce.ne clama.Da.ego bercle uero clamabo. Tr. Ab ab more mibi gere.Da.quid tibi more ego uis geram.
Tr. Abi quçfo bic domü.Da.babeâ.Tra.rcddito bue circit' meridie.
Da. Reddetur ne igitur foenus.Târ.reddef: nûc abi.Oa.qd ego bue
-ocr page 226-Recurfam aut operam fummam.aut conteram.
Quidfi bic manebo potius ad meridiem.
Tr. Immo abi domum uerû crede dico.abi modo.
Da. Quinuos mihi foenus date.quod bic negamini.
Tr. Tu bercle:ne tu abimodo?au^culta mibi.
Da. lam bercle ego illu nominabo.Tr.euge Qrenue Beatus uero es nunc quum clamas me ut puto Multos me boe padlo iam dies fruftramini. Moleftus fi fum.reddite argentum abiero.
Tt* Refponfiones omnes boe uerbo eripit.
Sortem accipe.Da.immo foenus id primum uolo.
Tr« Quid tu bominum omnium deterrime
Venifti buc extentatu agas quod in manu eft Non dat no debet;Da.non debet.Tra.nec erit qdem Ferre boc potes an quod babeat foras.
Vrbem exul bic caufa tui.quî forte potius dare licebit.
Da. Quin non petoiTr.fuge.optume eccum çdiû dominus foras Simo progreditur ipfus buc cócefTero.dum mi fenatu Confilii in cor cóuoco.tum accéda buc.quädo qdaga ïuenero.
Simo fenex. Tranio feruus.
m Elius anno boc mibi non fuit domi.
Nequid efca una meruerit magis.
Prandium uxor mibi perbonum dedit. Nunc dormitum iubet me ire minime.
Nam mibi forte uifum in loco fuit
Melius g prandium quod folum dedit.
Voluit in cubiculum abducereteamus
Non bonus fomnus eft de prandio.apage
Clanculum ex ^dibus me edidi foras Tota turget mibi uxor:fcio nunc domi.
Tr. Res parata eft.mala in uefperum buic feni
Nam amp;C coenandum.ôc cubandum finitrabit male.
Si « Quom magis cogito cum meo animo:
Si quis dotatam uxorem babetanalc
Neminem follicitat fopor.ire dormitum
Odio.es tu.exequi certa res eft:ut babeam Potius bine ad forum.g domi cubem.
Atq »pol nefcio.ut moribus fcient
Veftr^ bç-fat fcio q me babeat male.
Peius poft bac fore q fuit mibi?
Tr. Abitus tuus tibi fenex fecerit male.
-ocr page 227-Nilerittquod deorum nullum accufites. Teipfe iure optimo merito incufes.licet Tempus nunc eft lenem bunc alloqui me Hoc babet.repperi qui fenem ducerem Quo dolo a me dolorem procul pellerem Accedam.di te ament plurimum limo^ Saluos fis tnnio^Tra.ut uales'Si.non male Quid agis^Tra.bominem optimû teneo^Si.amice facis.
Cum me laudas'Tra.decet certc.Si.bercle te ego
Haud bonum teneo feruû.eia mafligia
A meridie amifti cero quid nunc mox.
Tr. Quid efl^Si.quid Colet fieri bic.Tra,qdid erSi.loquar
Si decet more geras:uita q lit breuis fimul cogita quide* ft* Hem uix tandem percepi Cup bis rebus nodris te loqui.
Mulice bercle agitisçtate ita ut uos decet
Vino amp;nbsp;uiälu:pifcatu probo eledlili
Vitam colitis.T'ra.immo uita ante bac erat
Si.
Si.
Nunc nobis communia bçc exciderunt.
Qui dum.Tr.ita oppido occidimus omnes fimo.
Non taces.profpere uobis cuncila ufcp adbuc procefTerut.
Tr. Ita ut dicis faefta baud nego.nos profecto probe Vtuoluimus:uiximus.fed fimo ita nûc uetus naue deferuit. Si. Quid eft quo peCTumo.quç nec fubdudaerat tuto 1 terra. Tr« Hei.Si.quid eftlTra.me miferu occidi.Si.qui.Tr.quia
Venit nauis noftr^ naui quç frangat ratem.
Velim ut tu uelles tranio.fed quid e negocii^Tr.eloquar Herus peregre uenit.Si.tuus ne.Tr.cor tenditur Inde ferit iterum.poftea bem obfecro:ne indicium Hero facias meo.Si.c me ne quidc metuas:nibil fiet.
Tr. Patrone falue.Si.nibil moror mibi iftius modi clientis.
Si.
Tr.
Si.
Nunc boc quod ad te nofter me'mifit fenex. Hoc mibi refponde primum:quod ego te rogo, lam de iftis rebus nofter quid fenfit fenex. Nibil quicq.Si.nunquid increpauit filium. Tam liquidum eft.q liquida effe tempeftas folet. Nunc te orare iulfit opere maxumo.
Vtfibi liceret infpicere bafce ;dis tuas. Non funt uenales.Tr.fcio equide iftuc.fed fenex Gyneceum edificare uolt bic in fuis:SCbalneas
Et ambulacrum:0C porticum.Si.quid confomniauit? Tr, Ego dicam tibi,dare uolt uxorem filio quanta poteft
AJ earn rem facere uolt nouum gyneceum. Nam fibi lauJaffe ait arcbitectorem Nefcio quem:çJificatas bas fane bene Nunc bine exemplum capere uolt.nifi tu ne uis.
§1. Nam ille malo qui Jem ab opere exemplum petit Quia bic effe effate pbonam fubJiu lol perpetuu Jiem. Immo eJepol uero cum'ufqquaq umbra eft. Tamen fol femp bic eft.ufq; a mane aJ uefperum Quafi flagitator aJflat ufq; aJ boflium: Nec mibi umbra ufq efl:nifi in puteo quipiam efl.
Tf »Qyâ^^ farfinatis ecqua efl^fi umbram non habest
Si. Moleftus nefis.b^c funt ficut pr^Jico.
At tarnen infpicere uolt:infpiciat fi lubet
Si quid erit quod illi placeat;de exemplo meo Ipfe çdificato^Tra.eon uoco buc bomtne^Si.uoca Alexandru magnum atq agatbodem aiunt maxumas Duo res geffiffe.qd m fiet tertio.q fol? facio facinora imortalia» Vebit clitellas.uebitbic autem alter fenex.
Nouum mibi queftum inftitui:non malum. Nam muliones mulos clitellarios babent.
Ego babeo bomines clitellarios.magni Sunt oneris:quicquid imponas uebunt.
TramoPuus. Teuropides. Simo fenes duo.
n Vnc auicultoran colloquar;congrediar Heus teuropides.Te.bem quis me nominat.
Tr. Hero feruus multu fuo.quo me miferas:affero omne ipetratu. Te» Quid illic obfecro tam diu deflitifli/
Tr. Seni non ocium erat.id fum oppetitus.
Te. Antiquum obtines boc tuum.tardus ut fis.
Tr. Heus tu fi uoles uerbum boc cogitare: Simul flare forbereq.baud fadlu facile eft. Ego bic efferillic fimulet baud potui.
Te. QH^^ nunciTra.uife fpedla tuo arbitratu.
Te. Age.duc me.non moror.fubfequor te.
Tr. Senex ipfe ante boftium eccum opperitur.
Sedmoeftus eft:fc bafce uendidifteiTe.quiJ tandem.â Tr. Orat ut fuadeâ pbilolacbeti:utiftas remittat fibi.
Te. Haud opinor.fibi quifq iure metuit
Si male ept^ forent.nobis iftas redbibere baud placeret. Lucri quicquideft:id domum trabere oportet.
Tr. Latius demum eft operepreciumiuiffe
-ocr page 229-Tc. Redie edepol mones.Si-eno iQum puer circumiucebiice ^dis: conclama.
Nam egometdudlurumiu mihi effet ad forumnegociu.
Te. Apage iftum a me nihil moror dudtarier quicquid elf.
Si. Perductet quilpiam çdes dico^Te«ego intro eo igitur Sine perductore rSi.ilicetiiTc.ibo intro igitur.
Tr, Mane fis uidea ne canis^Te.age dû aideed^Si.abi.Te.ciis eft
Abi diereClai'T'r.eft.Si.abi bine in mala cruce.at etiâ reftas.
Tr, En.Si.abi binc.nibil pericli eft.age tarn placida eft
Q.t foeta.qua uifere intro audaCter licet.
Ego eo bic ad forum^Tr.fecifti commode bene ambula.
Tc. Tranio age canem iftam a foribus abducat face
Et fi no mctueda e.Tr.qui tu iftâ afpice:ut placide accubat. Nifi moleftum inuideri tetatq; ignauum iam ut lubet.
Te. Seqre bac me igif^Tr.eqde baud ufqi ab ^dibus abfeedä tuis. Danifta. Tranio. Teuropides. Simo.
f nbsp;nbsp;Etui qui CÃ culpa carent;turn malum metuunt Hi folct efte beris utibiles.nam qui nibil metuunt.
Poftq funt malum meriti:ftulta fibi expetunt cofilia Exercent fefe ad cur{uram:fugiunt.fed bi fi reprenfi funt Faciut a malo peculio:quod nequeunt augent expaufil Mibi in pedtore confilii nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mala re prius Q^ utmeum.
Vtadbuc mibi fuit corium:efte opportet Sincerum:atqiut uetem uerberare. Si buic imperabo.prope tedtum babebo malum.
Cum impluitx^teros ne impluat mibi.
Nam ut ferui uolunt efte.berumdta folct
Boni improbi funt.malus fuit.nam nunc domi Noftrç tot pelTimi uiuunt peculii fui prodigii Plagigeruli.ubi aduerfum:ut eant uocantur Hero:non eo:moleftus nefis.fcio quo properasrgeftis: Aliquo iam berclc ireuis mula foras paftum.
Bene merens boc preciu:unde aufcultaui foras: Solus nue eo aduerfum bero explurimis feruis.
Hoc dii craftini cumbcrus refciuerit mane
Caftigabit eos bubulis exuuiis.
Poftremo minori fpero tergum illorum q meum.
Mifericordias tandem babere bominem opportet
Morare bercle facis.fubfequere fiat
Do tibi ego opera fenex illic e.Tr.bem tibi adduxi bomine.
-ocr page 230-Si. Saluum te ac^ucniffe peregre gaudeo teuropides.
quot;fe. Dii te amet.Si.infpicere çdis te bas uelle aiebat mibi.
â'f e. Nifi tibi incoinodum e.Si.immo ed cômodû i îtro.atq; infpice â¢
â¢^r. Et eni mulieresSixaue tu ullain floccitaxis mulierum Qualibet per ambula çdes oppido tanq tuas.
Tfc. Tang.Tr.ba caue ne illi obiedtes nunc in çgritudine Te bas emifle.no tu uides buc uultu ut trifli eflfenex?
Tc. Video.Tr,ergo irridere ne uideare:^ geflire admodu
Noli facere mentione te emiffe.Te.intelligo
Et bene.momtu ducorac effe exiflimo bumani ingenii.
Quid nuc.Si.guin tu is intro:atq? otiofe pfpecfla ut lubet.
Te- Bene boniq i arbitror te facere.fadium edepol uolo.
Si. Vin g perducitet?Te.apage iflu pduc5torem non placet.
Si. ^^â^^ efl.Tc.errabo potius g perductet quifpiam.
Tr. Viden ueflibulu ante çdis boc.ôi ambulacrum cuiufmodi.
Te. Luculentia edepolTt.age fpedia polles cuiufmodi.
Quanta firmitäte fadti.amp; quanta craflitudine.
Te. Non uideor uidiffe poliis pulcbriores.Si.pol mibi Eo precio empti fuerat olim.Tr.audim fuerant dicere Vix uiJefcontinere lacbrymas.Te.quäti bofce emeras?
Si. Tris minas pro illis duobus prêter uedturam dedi.
Tr. Herde qui multo improbiores funtrguS a primo credidi.
Te. Q.ua^pter?Tr.c| 2edepol amabo ab infimo terra fecant.
Si. Intempefliuos cxcifos credodd eis uitium nocet.
Atqietiâ nunc fatis boni funt.fi funt induti pice.
Non eni pultifagus opifex opera fecit barbarus.
Tr. Viden ornameta i forib?.Te.uideo.Tr,fpedla qua arte dormiüt«
Te. DormiutTr.ille guide ut cóuenituolui dicere
Satin bësTe.ut geguid magis côtemploruâto magis placet.
Tr. Viden pidlu ubi ludificatur cornix una uulturios duo.
Cornix aflat.ea uulturios duo uiciffim uellitat.
Qu^fo buc ad me fpedta:cornicem ut confpicere poffis lam uidesiTe.profedlo nulla eguide illic cornice intuor.
Tr. At tu illae ad uos: obtuere.guoniä cornicem nequis Confpicari.fi uulturios forte duos poffis contui.
Te. Omnino ut te abfoluâmullâ pidla confpicio bic aue.
Tr. Age iam mittotignofeo çtati non quis obtuerier.
Te. Necqu^ poffumtea mibi profedto cundta uebemeter placet.
Qa. Illi erunt bucedc multo potius:lt;gego fim reftio.
Mane tu atqi affifle illico.Tr.moleflus ne fis:ncmo dat.
Age quid Iubet:tu folus credo foenorc argentum datas.
-ocr page 231-Ã-uCedo foenus.Tr.focn^ilKc foen9.bic nefcitgde nifi foenus. Fabuhrier ucnto te neqi ego tetriorem bellum
ViiifTe me ung queng te cenfeo.
Ãa. Non edepol nunc me iftis tu uerbis territas.
Callidum boe eft.SC fi procul ab çftu rita male.
Tr.
Quid illud ê foenus?Da.óC forte dabit pater:cû adueiet pegre. lam multo prius is tibi.amp; foenus amp;nbsp;fortem dabit.
Ne inconciliate.quid nos porro poftules.
Te.
Vide num moratur^Da.qui teram fiquid datur.
Quid ais tuî'Tr.gd uis^Te.quis illic eft^quid illic petite
Quid pbilolacbete gnatum compellat^fic 0C pr^fenti Tibi facit couiciu^gd illi debet ?Tr.obfecro bercle iube Obi argentum ob os impura belu^.Te.lubeam^ lube in bominem argenteos uerberarien Jda, Perfacile ego iólus perpetior argenteos, f^â Quod illud argentû eft^Tr.buic debet pbtlolacbes
Ne fane id multum cenfeas.Te.paulum id guide eft^ Fr. Audin uidetur obfecro bercle idoneus
Danifta: qui fit genus quod improbiftimum eft. Te. Nó ego iftuc curo.g fit.ude fit.id uolo m dici.id me fcire expeto.
Ab eo etiam argenti foenus creditum audio.
*^â Quattuor quadraginta illi debentur min^ Dic te daturu ut abeat.Te.egon dicam dare.Tr.dic.
Ego ne'Tr.tu ipfus dic.modo aufculta mibi Promitte age inquarego iubeo.Te.refponde mibi Quid eo eft argento fadtu^Tr.faluum eft.Te.foluite Vofmet igitur fi foluu eft.Tr.çdes filius tuus emit.
Te. Aedis^Tr.çdis.Tcæuge pbilolacbus patrizat.iambomo
Te.
Te.
In mercatum auortitur:ain tu çdis.Tr.ing
Sed cuiufmodi.Tr.qui fcire polTum^'Te.uab.Tr.quid eft?
Ne me roga.Tr.nâ gd ita fpeculo claras canore merû.
Bene bercle fadluigd eas quati deftinat danifta etiä refpis »
Da. Mibi molcftus ne fis.Tr.uide ut faftit fimia.
Da. Mibi fum libet effe quid bic curas:manes ne illico.
Fr. Impure parafite:qui parafitus fum.Da.ego enim dicarn
Cibo pduci potes quos uis?Tr.feroce facis:quia te çrat? arnat.
Da. Num oculi dolet?Tr.cur?Da.quia fumus moleftus.
Tr. Tace fis faber qui cudere foies plumbeos nummos.
Da. Non potes tu cogere me ut tibi maledicam.
Tr. Noui te.rus me fuâ guide pol culcitrulam optat.
-ocr page 232-Da. Si fobrius fis:malc non dicas.tibi obtepemxû tu mini nequeas. Xf» At tu mecû peffume aduerfus qu^fo berde abdine lam fermonem de idis rebus.Da.facia ÃC pultabo fores.
Xr. Heus ecquis bic cdtmaximam qui bis iniuriam Foribus defendat.Da.ecquis ecquis bue exit:atq iaperit. Nemo bic quidë foras exitrut edet addecet neq boîes:ita funt. Sed eo magis cauto e op9.ne buc exeat.qui male me multet.
Xranio fuus. Teuropides fcnex.
q Vid tibi uifum ed mercimoniiiXe.totus gaudeo.
Xt* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Num nimio cpte tibi uidenf:Xe.nüg edepol ego me fcito
Vidiffe unq ableólas ^des nifi modo bafcerTr.ecquid placet.
Xe. Ecquid placet me rogasdmmo bercle uero perplacent. Cuiufmodi gynçciû.quod porticu.Te.infanum:bonam: Non equidë ullam in publico ede maiorem bac exidimo.
Xr. Q3i^ ^§o ipfe.SCpbilolacbes in publico omnis porticus Sumus comefi.Xe.quid igitur.Tr.15ge omniû longidima ed.
Xe. Dü immortales mercimonii lepidi bercle nunc ferat Sex talenta magna argenti pro idis prüfen taria Nunq accipiet?
Tr.fi rede accipecupies ego nuq finam.
Xc. Bene res nodra collocata e idoc mercimonio.
Xr. Me fuaforc atq impulfore id fadlum audacter dicito. Cui fubegi foenore argentu ab danida ut fumeret Quod idi dedimus araboni.Xe.feruauidi omne ratem.
Xfâ Nepe odloginta debenfbuic miuçiXe.at immo amplius Hodie accipiat.Tr.itam eni uero ne qua caufa fubfiet Vel mibi denumerato.ego illi porro denumerauero.
Xe. At eni nequid cap toni mibi fit.fi dederim tibi?
Xr -Ego ne te loculo modo aufim dido aut fado fallere? Xe. Egon abs te aufim:non caue:ne quidem mittam tibi. Xr. Quia tibi unq quicq podq tuus fum uerborum dedi.
Te-Ego enicaui rede?Tr.eade inis gratia.Te.atq animo meo Sat fapio fi abs te modo uno caueo.Xr.tecum fentio.
Xc. Nuc abi rus dic me adueniffe filio.Xr.faciam ut uoles. Xo. Curriculo ubi iube in urbe ueniat iam fimul tecum licet. Xr. Nuc ego me illa per podicû ad congerrones conféra.
Dicam Ut bic resâfunt quiete.atq ut buebine amouerim. Aduerfitor. Danifcus. Teuropides fenex.
b Ic quidë neq couiuarü fonitus itidë ut ante bac fuit. Neq tibicinam cantantë:neq alium quëq audio.
Xe. Qu^ illec res ed:qd illic homines qu^rût apud ^dis meas. Quid nolut:qui intro fpedât?Da.pergam pultari bodiu
-ocr page 233-Heus recluJetbeus tnnio amp;nbsp;ia apcris/Te.c|nç b^c e fibula.' Etia ne aperis^caUidainâti noffro aduerCum uenimus.
Heus uos pueri,qdidic agitis?quid iftas çdis frangitis.
^1«Her? bic noder potatrTe.ber^ bic ueder potat^Daata loquor» 'Te. Puer nimiü delicatus:Da.ei aduerfuin uenimus.
*re. Cui bomini.Da.nodro.quçfo quotiens dicendu ed tibi.
Te. Puer bic nemo bitatmam te effe arbitror pueru probum.
^J» Non bic pbilolacbes adolefcens bitat bifcc çdibus^ Ad. Senex bic cerebrofus ed certe^Da.erras peruerfe pater.â Na nifi bic bodie emigrauit aut beri.certo fcio bic bitare.
Te. Qui fex mefes ia bic nemo bitat.Oa.fomnias.Te.ego net* Tu tu.Te.ne moîedus.fine me cum puero loqui nemo bitat.
^1. Habitat profecîlo.nâ beri Ãlt; nudius terti9.quartus.quintus Sextus.ulqipodq binc peregre eius pater abiit.
Nunq bic triduü unum defitum ede.óC bibi.
fe* Quid agis?Da.triduû unu ed.baud intermiffum bic effe amp;nbsp;bibi Scorta duci.per grecari.fidicinas tibicinas ducere. Quis id|c faciebat;âDa.pbilolacbes.Te.quid pbilolacbes?
t^i. Cui patrem teuropide efle opinor.Te.bei occidi Si b^c bic uera memorat.pergam porro percontarier. Ain tu idic potare folitû pbilolacbeidu qfquis e cd bero uedro?
Ãa. Hic inq.Te.puere prêter fpecie dultus es.uilis ne forte Ad merenda quopiâ diuorteris:atqi ibi meli? q fans fuerit Biberis?Da.gd e?Te.ita dico ad alias ^dis ppera ne ueneris.
Da. Scio quo me ire oportj.ó^ q uenerinoui loq.pbilolacbes bic bitat Cuius ed pater teuropides.qui podq ad mercatu abiit Hic tibicina liberauit.Te.pbilolacbes g.Da.ita pbilematiu qde.
iTe. Quâti?Da.trigita talentis.Te.inaton apollo.Da.fed minis.
iTe. Ain minis trigita arnica dedinatu pbilolacbé?Da.aio.
Te.
Te. Atqi earn manu emifffe^Da.aio.Te.S^ podq eius bic pater
Te.
Sit profectus peregre:ppotaffe affiduo tuo cd domino.Da.aio.
Quidais/çdis bic ^fumas.Da.no aio.Te.quadraginta amp;nbsp;dedic
Vfqfpignori?Da.ncqiidud aio.Te.ei pdis.Da.immo fuurn Patrë illic pdit:Te.uera cantas uana uellê patris amic9 uidelicet Heu edepol patrë eum miferd pr^dico.Da.nibil boe qdëed. Triginta mine prêter q alios dapfiles fumptus facit.
Perdiditpatrë unus idic feruos acerrimus tranio.
1Is uel berculi contere quedum poted.Tc.^depol
Me eius patris miferet:qui cd idée feiet fa ölaiita amburet Mifero ei corculd carbuculus.fi guide idée uera funt.
Da. Quid merear quâobrë metiar.beu uos ecquis bafce aperit.
-ocr page 234-T^* Os^^ ât^ pultas ubinemo intus e.alio credo comeffatum Abifre.Da.abeamus nunc iam.Te.pueriam ne abis Libertas penula efl tergo tuoüa.mibi nifi herum Vt metuam SC curem.nihil eft qui tergum tegam/ Teuropides. Simo fenes duo.
p Eri bercle.quid opus e uerbis.ut audio.
Non equidem in çgyptum hinc modo uedlus Fui:fed ena in terras folas.orafq? ultimas Sum circûuecÃus.ita ubi nunc fim nefcio.
Verum iam ibo.nam eccum unde çdis filius Meus emit.quid ais tu.Si.a foro incedo domum.
qfe. Num quid pr^cefTit ad forum hodie noui/
gi. Etiam.Te.quid tande.Si.uidi efferri mortuu /Te.hcm.
gi. Nouum unum uidi efferri mortuum foras Modo uixilTe eum aiebant.Te.ut capiti tuo.
gi. Quid tu ociofus res nouas requiritas.
T^« Qä^^ hodie adueni peregre.promifi foras.
gj. Ad coenâ me me tu euocare cenfeas.Te.haud poftulo edepol Verum eras nifi prius uocauerit me.apud'te coenauero.
gi. Ne iftuc quidê edepol poftuIo/Te.nili quid magis Es occupatus.operam mihi da maxime.minas trigita Accepifti quafi iâ aphilolachete.Si.nuq numuin quod feia.
T^. Q,uid a tranione feruo.Si.multo id minus.
Tbâ Qyas arraboni tibi dedit.Si.quid fomnias/ Ego ne.Si.at quide tu.Tc.q, iftoc te fperas modo Potefle diftimulando infectum hoc reddere/ gi. Quid aute.Te.quod me abfente hic filius Negocii gcfrit.Si.mecum ut ille hie gefferit Dû tu hinc abcs negocii.quidnam aut quo die.
Te. Minas tibi odiogîta argêti debeo.Si.no mihi quide horde Veru fi debesicedodides Ruanda eft:ne ire inficias poftulos.
Te. Profcclo no negabo debere SCdabo.tu caue quadraginta Accipifle hïc ne neges/Si.qu^fo edepol hue me afpedta Et rnde mihi.te uelle uxorem aiebat tuo nato dare. Ideo çdificare hoc uelle aiebat in tuis.Te.habeo fan's Hie ^dificare uolui/Si.fic dixit mihi.Te.hei mihi difpiuos o Vicini.peri.interi.Si.nuquid tranio turbauit/Te.immo Exturbauit oia.Si.te ludificat? e.Te.mc hodie indignis modis.
Si. C^id tu ais/Te.b^c res'hic eft ut narro tibi.
Deludificatus eft me hodie in perpetuum modum Nunc te obfecro.ut me bene iuucs:operäq? des.
-ocr page 235-'â⢠Quid uis^Tej mecum obfecro una fimul.
'⢠FutTe.feruorumqî openm.6ó lora mibi cedo.â Sume.Te.eademq? opera bçc tibi narrauero. Quis me exemplis bodie ludificatus eil.
Seru9 Tranio.Teuropides.Simo feries.Lorarii.DaniHa. q nbsp;nbsp;Vibomo timidus eritî rebus dubiis.is nanti non erit»
Atq; ecquide quid id eÃe dicauerbû nauti nefcio.
Nam berus me poftq rus mifit:ut filium fuum accerferem Ab illo per angiportu ad ortum noflrum clanculum Hoftiü:quod in angiportu eft:orti patefeci fores, Eaq ieduxi omnem legionLSCmaris:0C foeminas.
Poftq exobfidione intutum eduxi maniplares meos.
Capio confiliu:ut fenatum congeronem conuocem. Quoniam cum uocaui:atq? illi me e fenatu fegregant/ Vbiegomet uideo utum rem in meo foro.quantu potert Facio idc:quid plurimi:quibus res timida aut turbida eft Pergunt turbarerufcp ut quid fit conquielcere.
Nam fcio equide nullo padlo:iain eÃe poÃe clam fenem Sed quid boe eft.q» foris cocrepuit proxima uicinia Herus meus bic quide ê.guftare ego ei? lermone uolo. Te. Hico contra limen aftate illic.utcum extemplo uoce.
Continuo exiliatisimanicas celeriter conneólite.
Si. Talentis a magnis totide quot ego.ôC tu fumus.
Si arraboni bas dedit quadringinta minas.
Hic fumpfit quafi dedimus.fatim intelligisi Nampoftq bic çdis uiderat:ut dixi tibi.
Cotinuo eft alias ^dis mercatus fibi.Te.bene bercle Erdlu.
Tr. Heus iam apit meridie.abfolue buc quçfo uomitum.
Ne bic nos enecet.quatuor quadragïta illi debet min£; Etfors.amp;foenus.tantü eft.Da. nibilo plus peto,
Tr. Velim quide bercle ut uno nummo plus petas.quot;
Da. Adolefcens mecu rem babet.nempe abs te petit» Te. Petito eras ab eo/DaTat babeo.fi eras fero.
Tr. Malum quod dii de^q; omnes diunt,
Ãta mea confilia perturbat planiÃime.
Nullum edepol bodie genus eft bominum tetrius: Nee minus bono cum iure q danifticum.
Te. Qua in regione iftas çdis emit filius.
Tr. Ecce aute perii.Te.dicis ne boe quod te rogo.
Tr. Dicam.fed nomê domini qu^ro quod feiet.
Te. Age cominifeere ergo.Tnquid agam nunc iam?
-ocr page 236-Nifi in uicinum bunc proximum mendacium
Eas emiiTe çdis buius dicam filium
Callidum bercle audiui effe optimum mendacia
Quiclt;|d dei dicut id decretu eft diceretTe.gd igif ia cometus.
'Tr« Dd âl^d pdiuntimmoidunc potius de uicino boc proximo Tuus emit çdis lilius.Te.bona fide.Tr.fiquide es argêtû Redditurus:turn bona:fi redditurus no es:no emit bona.
Tc» Non in loco emit pbono. Tr.imo optioTe.cupio berclc ifpice Has ^dis.pulta dum fores.atq? euoca alique int9 ateterno.
Tf. Ecce aut iter u nue quid dicâ nefcio.iteru ia ad unum faxum Me flu019 efferut.qd nue bercle.qd nue facia.ecce maifeffo teor.
Te. Euoca dum aliquem foras roga circuducat.
Tr. Heus tu.at binc funt mulieres.uidendu eft primu.
Vtru effe uelint ne:an nó uelint.Te.bonu ^quuq; oras Percotare ÃCroga.ego bic tantifper.du exiflo:operiar foris.
Tr. Dn te de^q; omnes funditus perdant fenex.
Ita mea confilia undiq: oppugnas mala.
Tc. Ego illum ante ^dis proflabo ludificatore meum.
Cuius ego bic ludificabo corium:fi uiuo.
Tr »Res pala efl?nunc te uidere melius e quid agas tranio.
Dodle atqiartute mibi captandu ertcu illoc:ubi buc aduenerit. No ego illi exemplo ita meum offendam fenfum.
Mittam lineam.dilTimulabo me boru quicq fcire.
O mortale malum.alter boc atbenis nemo doctior dici pot.
Verba illi non magis bodie quifq qlapidi potert.
Aggrediar boiem appellabo.Te.nuc ego ille buc ueniat ueli. Tt » Si quide pol me quçris id fum prüfens pr^fenti tibi, Tc. Euge tranio quid agituriTr.ueniunt ruri rurtici.
Pbilolacbes iam bic aderit.Te.edepol mibi opportune adueit Nortru ego buc uicinu opinor effe bomine audace.óC malu . (Na nifi bic bodie emigrauit aut bori certo fcio bic bitare)
Tr. oui dumTe.q negat nouiffe uos.Tr.negatTe.nec uos fibi Numu ung argeti dediffe.Tr.abi.ludis me.credo:baud negat.
Tc. Immo edepol negat profecto.neq fe bafce ^dis pbilolacbi Vendidirte.Tra.eo negauit.fibi datum argentia obfecro.
Tc. Quin iufiurandu.pollicitus es dare.fi uellem mibi.
Neq fe bafce ^dis uendidiffe.neq fibi argentu datu effe.
Dixi ego irtuc ide illi.Tr.qd ait.Te.feruos polliciti ert dare Suos mibi omnes quertioni.nugas nuq mibi edepol dabit.
Tr. Dat profeblo.quin amp;nbsp;illü in ius inucniam mane.
Te. Experiar ut opinor.certu ert mibi.bominem cedo.
-ocr page 237-Quid fi igifego accerfam boïes.Tr.facn:u efle ia opportuit Vcl Homme iube çdis mancipio pofcere.Tedmo primd uolo Queftioni accipere feruos.Tr.faciundû cdepol cenfeo Ego interi bic arana occupabo.Te.qd ita^Tr.nuUä re lapis. Ne eni illi bic c5fugere poflint:queftioni quos dabit Hic ego tibi prçGdere bone interbitat queftio.
*^â Surge.Tr.minie.Te.ne occubaflis obfecro.armati cur fiens, Quia eni id maxime uolo.illi iftoc confugiant fine. Tanto apudiudice bûc argenti condenabo facilius. if« Quod agas.id agas.quid tu porro uis ferere negocium Nefcis q meticulofa res fit.ire ad iudicem. i^« Surge dû buc.eft cófulere igitur quiddâ quod tecû uolo. if' Si tame bic confiliu dederomimio plus fapio fedcns.
Surge ne nugare:afpice dû contra me?Tr.arpexi.Te.uides. if « Video.buc fi quis intercédât tertius pereat fame, i® «Qui dû^Tr.quia nibil quefli fit.mali bercle ambo fumus, i^' PeriiiiTr.quid tibi eft.Te.dedifli uer ba.qui tande probri Me emunxit^Tr.uide fi fatim redte nûmi bue fluût. Tc. Immo etiä cerebrû quoq? omnem e capite unxi mero. Nam oia malefidla ueftra repperi radicitus Nunq edcpolbodie inuitus dedinauit tibi, iam iube ignem.ôc carnem carnifex circûdari. if «Ne faxis.nam elixus efle q affus foleo fuauior. ic. Exempla edepol facia ego in te.Tr.cp placeo exeplu expetis, ic. Loquere cuiufmodi reliqui:quom bine abibam filium, ifâ Cû pedibus manibus,cum digitis.auribus oculis.labris, fc. Aliud te rogo-Tr.aliud ego nûc tibi refpondeo. Sed eccum tui gnati fodalem uideo bic cedere Callidamatem.illo prüfente mecum agito fi quid uoles. Callidamates adole. Teuropides fen. Tranio.S.
u nbsp;nbsp;Bifomnu fepelui omneq? obdormiui crapulam. Pbilolacbes uenifle mibifuum peregre buc patre.
Quoq? modo bominem ad feruos ludificatum fit. Aut fe metuere in confpecitu accedere.
Nunc ego de fodalitate folus fum orator datus.
Qui a patre eius conciliarem pace:atq; eccum optime, lubeo te faluere.amp; faluos cum aduenis teuropides. Peregre gaudeo.bic apud nos bodie coenes.Te.Gc tale Callidamate te dii ament:de coena facio gratiam.
Eal. Quin uenis.Tr.promitte ego.ibo pro te fi ire non libet.
-ocr page 238-Te« Verbero etia irriJes;âTr.qui me pro te ire adeoenâ autumo. 'Te. Non eniibis.ego fetare faxo.ut meruifli in crucem.
quot;fr. Age mitte ifta b^c-Si me ad co ena dic ituru.quid taces^
Cal. Sed tu iftic quid cofugiHi in aram infcitiiTimus?
â Xr. Aduenics pterruit me loquere nunc quid fecerim Nunc utrifq difceptator eccum adeflage difputa.
Te. Filid corrupifie aio te meum.Cal.aufculta modo.
Fateor peccauilTe.amica bberaffe abfente foenori Argentum fumpfiffe.id effe abfumptum prodico. Nu cquid aliud fecit nifi quod faciut fummi gnati generib?.
Tr. Herile mihi tecum cauendu ed.nimis quis orator catus.
Te. Sine me dum idue iudicare.furge ego idue adfedero.
Maxime accipite buc ad te litem eni idic.captio ed, Tr. Fac ego ne metuam.amp; tu meam timeas uicem lam minori fcio predum.Te.quibus modis
Me ludificatus ed.Tr.bene bercle fadtum.ôC fadlu gaudeo Sapere ida ^tate oportet .quis capite candido.
Te. Quid ego nunc facia.fi amicus depbilo aut pbilomotes.
Tr. Dicito bis quo padlo.tuus te feruos ludificauent Optimas frudrationes dederis in comoediis.
Cal. Tace parumper fine me uiciffim loqui aufculta.Te.licet, Cal. Ommu primu fodalem me effe fcis gnato tuo.
Is adiitme.nâ illum prodire pudet in confpedlu tuu. Proptcrea q fecit.quç te fcire fcit.nunc te obfecro Stuliiti^ adolefcenti^ quç eius ignofcas:tuus ed. Scis folere illaeçtate tali ludo ludere.
Quiegd fecit .una nobifeu fecit-non delinquimus.
Foenus.fortem.fumptuqi omnem.qui ainica ed.omnia Nos dabimus.nos conferemus.nodro fumptumo tuo.
Te. Non potuit uenire orator magis ad me impetrabilis 0X 1tume illi fum iratus.neq quiq fubccnfeo.
Immo me pr^fente.amato.bibito.facito.quod lubet.
Si boc pudet fecide fumptum.fupplicn babeo fatis.
Tr. Difpudet.idam ueniam.quid ime fiet nunc iam.
Te. Verberibus cedere lutu pendens:tam amp;nbsp;fi pudet Interimam berdtdCal.ego iubeo fac ida cuneda gratia.quot; Tranioni remitte quçfo banc noxam caufa mea.
Te. Aliud quid uis impetrari a me facilius perferam.
OT ut non ego idum pro fuis facdis peffumis
Pedi ipremâTr.mitte quçfo tu me.Te.uidem ut redat furcifer, Cal. .Tramo^Te.quiu fapis tu.quiefce banc rem medo petere,
-ocr page 239-.Ego illum uerberibus ut fit quietus Cubegeto, ^f' Hibil opus profedlo.Cal.age iam fine te exorarier.
Nolo.Cal.qu^fo bercle.Te.nolo nunq oras.nequicq uenis, Nanc modo unam noxiam unâ quçfo bac caufa mea. Quid grauaris quafi gratiam non commeream..
Si aliam noxiâ.ibi utrunqi.amp; boe amp;(. illud poteris ulcifci probe Sine te exorem.Te.a ge.babe.abi impune.bem buicbeto gräm^â Spectatores fabula b^c eft adla.uos plaufum date»
Plauti Comici feftiuifCMcn^cbini.
m nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ercator ficulus cui erant gemini filii'
Ei fubrupto altero:mors obtigit Nomen fubrepti illi indit qui domi eft Auos paternus.facit men^ebinû foficle
Et is germanum poftq adoleuit quiritat
Hic fuerat auitus ille fubrepticius Men;cbinum omnes einem credunt aduenam.
Eumqî appellant.meretrix .uxor.SC focer.
Hl fe cognofcunt fratres poftremo inuicem.
Prologus.
f Alutem primum a principio propiciam Mibi atq iuobis fpedtatores nuncio. Adporto uobis plautum lingua non manu, Quffo ut benignis accipiatis auribus. Nunc argumentum accipite:atqi animu aduortite. Qr potero in uerba conferam pauciftima. Atq; boc poet^ faciunt in comoediis. Omnis res geftas efte atbenis autumant. Quo illud uobis gr^cum uideatur magis. Ego nulq dicam:nifi ubi factum dicitur. Atq^ adeo boc argumentum grçciffat tamen Non atticiftat.uerum fyciliciffitat Huic argumento elogium boc fuit Nunc argumentum uobis demenfumdabo Non modio neq; trimodio.ucrum ipfo borreo. Tantu ad narrandum argumenta adeft benignitas, M creator quidam fuit fyracufis fenex.
Ei funt nati filii duo gemini.
Ita forma fimili pueri:utmater fua
-ocr page 240-Non mtcmoflc pofTet: quç mammam dabat. Neep adeo mater ip{a:e|uç illos peperat.
Vt quidem ille mihi dixit.qui pueros uiderat. Poft^ iam pueri feptuennes funtrpater Onerauit nauem magnam multis mercibus. Imponit geminum alterum in nauem pater. Tercentum auexit fecum ad mercatum fimul. Illum reliquit alterum apud matrem domi. Tarenti ludi forte erant.quom illuc uenit. Mortales multi ut ad ludos conuenerant. Puer inter bomines aberrauit a patre. Epidamnenfis quidam ibi mercator fuit. Is puerum tollit.auebitq; epidamnum. Pater eius poftq puerum perdidit: Animum defpondit aquis ^gritudine. Paucis diebus poQ tarenti eft mortuus. Poft^ fyracufis de ea re rediit nuncius Ad auom puerorum.puerum fubducÃu alterum Patreme ppueri tarenti effe mortuum. Immutat nomen auos buic gemino alteri. Ita illum dilexittqui fubruptus eft alterum» Illius nomen indit:qui domi eft. Mençebino idem quod alteri nomen fuit. Et ipfus eodem eft uocatus nomine. Propterea illius nomen memini facilius: Quia illum clamore uidi flagitarier. Ne mox erretis:iam nunc prodico prius. Idem eft ambobus nomen geminis fratribus. Nunc in epidamnu pedibus redeundu eft mibi. Vtbanc rem uobis examufim difputem. Siquis quid ueftrum epidamnum curari fibi uelit. Audadler imperato.SC dicito .fed ita Vtdet unde curari id poflit fibi.
Nam nifi qui non argentû dederit:nugas egerit. Nam nifi qui dederit:magis maiores nugas egerit. Verum illuc redeo.unde abii.atqi uno adfto in loco. Epidamnenfis ille;quem dudum dixeram Geminum illum puerum.qui lubripuit alterum. Ei liberorum nifi diuiti^ nibil erat.
Adoptat illum pueru fubreplicium. Sibi filium:eiqiuxorem dotatam dedit.
-ocr page 241-^â^4* ^Sfedcni fecit.g ipfc obiit diem, ^im rus ut ibat:forte ut multum pluerat: â ^gtefCus fluuium rapidum ab urbe baud longule: ^^pide'raptori pueri fubduxit fides.
^bitraxitgi bominem in maxima malam crucem, ââ^^*'*? euenerc maxurne, be habitat geminus fubrupticius
jj^^c ille germanus qui f^^racufis habet ^odie in epidannum uenit cum feruo fuo j^*^fiG quiritatum geminum germanum fuum\ wbs epidannus eft.dum b^c agitur fabula.
^^ndo aha agetur.aliud fiet oppidum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â
^ââ ^t familiç quoq jfolent mutari modo. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;nbsp;â .
.Peniculus. Parafitus.
* Vuentus nomen fecit peniculo mihi.
Ideo quia menfam quando ego detergo:
f ,Oléines captiuos qui catbenis uinciunt: ^5^i fugitiuis feruis indunt compedes ^**^is ftulte faciunt mea quidem fententia. Kt'^ ^^â^ini mifero fi ad malum accedit malum ^aior libido eft fugere.êlt; facere nequiter.
Ãim fe ex catbenis eximunt aliquo modo.
'â^ compediti ianuam lima pritereunt.
^^ lapide excutiunt elauuin.nugç funtb^ tu afferuare reble ne aufugiat uoles.
ci arg. potione uinciri debet.
pud menfam plenam homini roflrum deliges.
_ '^*ai tu illi quod edat.ôC quod potet pr^bcas. arbitratu affatim quotidie
p^q edepol te fugietuam amp;nbsp;fi capital fecerit Ãt^^ïl ^^^â^^^^'^â'^^â^^^ uinclo umcies, 1utec nimis lenta uincla funt efcaria.
^^arnmagis extendas,tanto afiringant artius am ego ad men^chinum eo.cui iam diu
p^iaa iudicatus.ultro eo ut me uinciat, Hn illic bomo homines non alit, cruin educat reble.atq nullus melius ^dicinafacit.ita eft adolefcens ipfi9 efcç maxum^. urealis coenas dat ita menfam extruit antas firuices concinnat patinarias.
^ii^dum eft in leblo.fi quid de fummo petas,
-ocr page 242-Sed mihi interuaUuiTi fani bos dies multo fuit « Domi domitus fum ufq? cum caris meis.
Namej î edo neq? emouiifi quod eft cariftimum. Id quoqs iamcari qui inftruuntur deferunt. Nunc ad eum inuifo.fi appetitur boftium.
Men^ebinum eccum ipfum uideo progredietur foris. Mençcbinus adolefcens. Peniculus parafitus.
n nbsp;nbsp;nbsp;I mala.ni ftulta ni Ãdomita ipfofq? animi qd' uiro effe odio
Vides tu te tibi odio beas.pter bac fimile tale poft buc die Faxis:faxo foris uidua uifas patremam quotiens ire uolo Me reties.reuocas.rogitas quo ego ea.q re agâ.qd negocii gerit* Q uid dctur.quid feram.quid foris egerim.
Portitore domû duxi.ita omne mibi re neceffe eft loqui. Onieqdegi:atq; ago.nimiû ego te babui delicatâ:nûc adeo Vt farturus dicâ.quâdo ego tibi anciUas.penû.lana.aurû. Vefté.purpuram.bene pr^beo.nec quicq eges:malo cavebis Si fapis.uirû obferuare defines.atq adeo me nequicq fues:ob eâ Induftriam bodie duci fcortû ad coenà .atq aliquo coducâ foras.
Pe. Illic bomo fe uxori fimulat male loqui.Ioquitur mibi.
Nâ fi foris coenatiprofedlo me baud uxorem ulcifcitur. Me. Euax iurgio bercle tandem uxorem abegi ab ianua.
Vbi funt amatores mariti.dona qd cedant mibi conferre oes.
Cógratulantes:(ppugnaui fortiteribâc mó uxori intus pallâ Subrupui.ad fcortû fero.fi bic decet dari.facete uerba cuftodicate« Hoc facinus pulcbrû e.boc probû eft,E lepidû ê.E fadlu e fabre, Meo'malo a mala fuftuliâboc ad damnum deferetur, Auerti prodam ab boftibus noftrû faluto focium.
Pe. Heus adolefcens ecqua mibi iftac pars ineft premii. Me. In ifidias deueni.Pen.immo in prçfidium.ne time.
Me. Quis bo e^Pe.ego fû.Me.o mea cómoditas.o mea opportuitas. Salue.Pe.falue.Me.quid ais?Pe.tenco dextra geniû meû.
Me. No potuifti magis p teinpus mibi adueîre:q aduenis.
Pe. Ita ego foleo.comoditatis omnis articulos feio.Me.uin tu facing Luculetû îfpicere.Pe.qs id coxit coquus.iä fciâ fiqd titubatu eft. Vbi rliqas uidero.Me.dic in nûqd tu uidifti tabula pidlà ipariete Vbi aquila catamitum raperet.aut ubi venus adonefr ?
Pe. Sçpe fed qd iftç pidlurç ad me atiinet.Me.age me afpice.
Ecqde affimulabo funihter.Pe.giftic e ornât? tu9.Me.dic boiej Lepidiftimu ee me.Pe.ubi efuri fû9,Me.dic mó qd ego te iubeo. Pe. Dico bo lepidiffime.Me.ecqd audes de tuo iftuc addere
Atq bilariffime perge:Pe.n5pgo bercle nifi fcio qua gratia
-ocr page 243-Litigiû tibi eft eu uxore.Me.boc mihi abfte cauco cautius. Clam uxore ubi fepulcru babeam9:atq ibuc coburamus dié. Age fane igif.quado equu eras.q mox incendo rogum. «Dies quideiam ad umbilicu eft dimidiatus mortuus. Remorare mibi:quom obloquere.Pe.occulu effodito pfolu Mibi men^cbine fi ullu uerbu faxomifi quod iufferis. Concede buc a fonb9.Pe.fiat.Me.etiâ cocede buc.Pe.licct.
Me. Etiâ nue concede audacfter ab leomino cauo.
Heu edepol.ne tu:ego opinor:effes agitator probus. Me. Quidû.Pe.ne te uxor fequatur:refpedlas identidem. Me. Sed qdagis.Pc.ego ne.id eni.quid tu uis.id aio.atqad nego.
Me. En ecquid tu de odore poflis:fiquid forte olfeceris Facere coniediura.captu fitcollegiû.bâc qua ego babeo Pallam quid olet:abftincs fummû olfadlare. Agedum adorare oportet ueftimentum muliebre. Nec ex irtoc loco fpurcatur nafum odore inlutibili.
Me. Dii fadta igitur licpenicule lepide:ut fadidisrdecet t OHâ igitur quod olet rnde.Pe.furtum.feortu.prandiu. Me.Nue ad amicam defertur banc meretricem Erotiu.mibi tibi atq? illi iubeo iam apparari prandiu. Inde ufq; ad diurna fiellam craflinam potabimus, c»Expedite fabulatus.iam fores ferio.Me.feri
Vel mane etiâ mille paffum commoratus cantbaru Placide pulta.Pe.credo.ne fores famiç fient:
Me. Mane mane obfecro berclc abfe ecca exit.Pe.o fole uides Statim ut occecatus pr^ buius corporis candoribus.
Erotiu mulier. Pcnicul9parafit9. Mcn^cbin9 adolefces, a Nime mei men^cbinc falue qd g extra nume^ es mibi; Ide idue aliis afcriptiuis ad legionem fieri.folet. Ego iftuc mibi bodie apparari iufli apud te proelia. Hodie id feci.neq? uterqjpro illo potabimus.
V ter ibi melior bellator erit inuentus cantbaro. Tu es legio.adiudicato cu utro banc noitem fies. ^^ ^S*^ uxore:mea uoluptas ubi te afpicio:odi male. Interim nequis quin eius aliquid indutus fis. Quid boe eft induuiç tu^:atqi uxoris exuui;»rofa Supas faciletut fupior fis mibiiq quifq iqui impetrat.
Pc» Meretrix tantifper blanditur:dû illud quod rapiatiuidet. Nâ fi amabas.iam oportebat nafum abreptu, mordicius.
Mc. Suftine boe penicule exuuias facerciq fuauu uolo Pe« Cedo.Me.fed obfecro bercle falta fic cu palla poftea.
-ocr page 244-Pc. Ego faltabo.Mc.fanus berde no cs.Pc.cgo nc.an ta magis. Me. Si non faltas:exi igitur.nimio ego banc periculo
Subrupui hodie meo'quide aio.ab hippol/ta fubcingulu Haud hercules çque magno unq abdulit periculo. Cape tibi hâc.quâdo una uiuis meis morigera moribus. Pe. Hoc animo decet animatos cHc amatores probos:
Qui quide ad medicitatem fe properent detendere.
Ã^^â Quatuoï âminis ego emiiftanc auo uxori me^. P^â Quatuor min^ picre plane:ut ratio redditur, Me. Sein quid uolo ego te accurare.Ero.fcio.curabo qu? uoles.' Me. lubc igitur nobis tribus apud te prandiû accurarier Glandionicâ fuillâdaridum pernam itidem Aut finciput.aut polimeta porcina,aut aliqd ad eu modu Madida qu^ mihi appofita in mefam miluinâ fuggerät: Atq tadutû.Ero.licet ccaflor.Me.nos prodimus ad foru. lam bic nos erimus.dû coquitur.interim potabimus.
Er. Quado uis ueni parata res erit.Me.propera modo Sequere.Pe.cgo bercle uero te.amp; fuabo.óc te fequar. Neq; hodie ut te pdamrmerea deoru diuitias mibi.
Er. Euocate intus cglindru mihi quoquû artutum foras. Erotium meretrix. Cvlmdru coquus, f Portula cape atq i argentû.eccos tris nûmos babes.
Cy. Habeo.Ero.abi atq? abfoniu affer.trib? uidc qd fit fatis Neqidcfiat.neqi fupfit.Cy.cuiufmodi homines erunt Ego Simcn;chinus:Slt;parafitus eius.Cy.ia ifli funt dece. Na parafitus odio hominu munus facile fungitur.
Er. Elocuta fum couiuas.c^terum cura tu et.
Cy. Codia fut.iube ire accubitu.Er.Slt; redi cito.Cy.iam ego hic ero. Men^cbinus adolefcens. Meffenio fuus.
n Vila eft uoluptas nautis meffenio maior Meo animo qcuin ex alto procul
Terram confpiciunt.Mef.maior non dica dolo Qr fi adueniens terram uideas:qu^ fuerit tua. Sed quçfo q obrem nunc epidannum ucniinus.â lam quafi mare:omnis circuiinus infulas. Me. Fratre qu^fitu geminu germanum meum. MeCNam quid inodi futurum eft illum querere:
Hic annus fextus eft:poftq rei huic opam damus. Iftros.hyfpanos.maffilicnfis.illyricos
Mare fupum omne.gr^ciamqi exoticam Oralq; italicas omnis.quas adgreditur mare
-ocr page 245-Sumus circuueóli.fi acorn credo quereres. Acum inuenines:fi appareret.tam diu Hominem inter uiuos quiritamus mortuum. Nam ïuenifTemusnam diu fi uiueret.
Me « Ergo idue qu^ro qui faciat mibi.
Qui fefe dicat:fcire eumeffe mortuum, opera prçterea nunqfumam querere Verum inter uiuos nunq defidam:exequi Ego illum fcio:q cordi fit carus meo.
Mef.In fcyrpo.nodu quiris.quin nos bine domumâ Redimus,nifi fi bidoriam feripturi fumus. Dicitum facedfas datum.ÃCdifcaueas malo.
Moledus ne fis;no tuo boe fiet modo Men.bem Blo enim uerbo effe me feruorn fcio.
Non potuit paucis plura plane proloqui, Veruntamen nequeo continere quin loquar. Audin mençebine.quom infpicio marfupium Viaticati bercle admodum ediue fumus Ne tu bercle opinor nifi domum reuorteris: Vbi nibil babebis:gemninü dum quiris:gemcs. Natio epidannia.nam ita ed b^c bominum. Voluptarii atq ipotatores maxumi.
Turn fycopbanti:ÃC palpatores plurimi.
In urbe bac babitant:tum meretrices mulieres ^â^'^d prçbibentur blandiores gentium, Propterea buic urbi nome epidanno inditum ed Quia nemo ferme bue fine danno diuortitur.
Me. Ego idue caucbo.cedo dum mibi bue marfupium. Mef,Quid eo uis:Me.iam abde metuo de uerbis tuis. MefQuid metuis.Me.ne mibi dannu in epidanno dias«
Tu magnus amator mulierum es.meffenio.
Ego autem bomo iracundus animi perditi Id utrunqî:argentum quando babeo:cauero. Ne tu delinquasme uc ego irafcar tibi. Capeatq ferua me lubente feceris.
Cylindrus. Men^cbinus. Meffenio.
2 En^ obfonaui.atqi ex mea fententia bonum Anteponâ prandia pranforibus.adibo.atq i adloquar
Sed eeeum mençebinum uideon a tergo meo: Prius ia conuiuç ambulant.Me.fcis quis ego fum.
Cx lt;No bercle uero.ubi couiuj ceteri.Mc.quos tu couiuas quiris?
-ocr page 246-Cv« Parafitu taû.Me.mcu pirafiturcertc bic infanus eft homo. MeEDixin tibi ede bic fycopbantas plurimos.
Que tu parafitum quiris adolcfcens.Cy.meum Peniculum.MeCeccum in uidulo faluum fero.
Cj'» Mençcbinc numéro bue aducnis ad prandium.
]Mê. Nune ipfo naturç dco mibi refponde
Adolefcens.quibus bic preciis porei ueniunt
Sacre finceri nummum a me accipe.iube te piari.
De mea pecunia.nâ equide infanum efte te certo fcio.
Qui mibi moleftus bomini ignoto:quifquis es.
Cr* cylindrus ego fum.non nofti nomen meum^
Rde. Seu tu cylindrus feu coriendrusrperieris.
Ego te non noui.neq; nouifte adeo uo1o.
Cy. Eft tibimençbini nomen tantü:quod fciam.
Me. Pro fano loqueris:qui me mco appellas nomie, Sed ubi nouifti me.Cy.ubi ego te nouerim Qui amicâ habeas betam meam banc erotium.
Me « Neq; bercle babeo:neqt te:quis homo fcis:fcio.
Cy. Non fcis quis ego fim:qui tibi f^pilTime Cyatbido apud nos.quâdo potas.Mef.bci mibi Cum nibil cft:qui i1li bomini diminuam caput.
Me. Tun cyatbidare mibi Ioles:qui ante bune diem Epidannum nunq uidimeq^ ueni.Cy.negas.
Me. Nego bercle uero.Cy.nó tu illifce çdibus.
Habitas.Me.dii illos homines qui illic bitant pdiunt.
Cy. Infanit bic equidem qui ipfe maledicit fibi
Audin men^cbine.Me.quid uis.Cy.fi me confulas.' Nummum illum:qucm inihidudum pollicitus date: Nam tu quidem bercle certo non fanus fatis.
Men^chine qui nunc ipfus maledicas tibi.
Iubeas:fi fapias:proculum afferri tibi.
Mef.Tu bercle homo es multum odiofus mibi.
Cy. Solet iocari fçpc mecum illo modo.
Quâuis ridiculus cft:ubi uxor non adeft. Me. 0^*8 â^â^ tu.Cy.quiduis inquä.fatin hoc quod uides.
Ttibus uobis obfonatus:an obfono amplius.
Tibi amp;nbsp;parafno.SC muleri.Mcf.quas tu mulieres Quos tu parafitos loquere.Cy.quod te urget fcelus Qui huic fcis moleftus.Mcn.quid tibi mecû eft rei.
Cv. Ego te non nouiicu hoc quem nouiifabulor.
Me.Non edcpol tu homo fanus es certo fcio.
-ocr page 247-Cf. Lm ergo b^c macebunt faxambtl morabitur.
Proin tiynequo habeas longius ab çdibus.
Nunquid uisquot;Me.ut eas maxumä in malam cruce.
Cv. Ire bercle melius te intro.atq accumbere.
Dum ego bçc appono ad uolcani uiolentiam.
Ibo introrS Cdicam te bic artare erotio.
Vt te bine abducat:potius ^ bic adrtes foris.
Me. lam ne abiit:edepol baud mendacia tua uerba/
MeEExtenor fis abferuato modo na irtic meretricem credo
Habitare muliere:utqde infanus ille dixit:q bic abiit modo.â Me. Sed miror qui ille nouerit nomen meum.
Mef.Minime bercle mirum more buc meretrices babent Adportum mittunt fernulostancillulas: Si qua peregrina nauis in portum aduenit Rogitant cuiatis fit quid ei nomen fiat Poll ille extemplo fe applicant:adglutinant Si pellexcrunt:perdituin admittunt domum.
Me.Sane cenfeo.Mefnune in irtoc portu rtat nauis 1'r^datoria:abfqua cauendum ert nobis.
Me. Mones quidem bercle recute.MeEtu demum feiam.
Rede monuirte fi tu rede caueris.
Tace dum paruper.nain concrepuit bortium.
Videamus qui bine egreditur.boe ponamdnterim Abferuatote b^c fi uoltis nauales pedes.
Erotium. cylindrus. Menpebinus. MefTenio.
Er. f Ine fores fic abii.nolo operiri.mtus para Cura inde quod opus ert.Cy.fiat.
Er, Sternite ledos.incendite odores.mundicia illecebra aîo e amatu. Amanti amoenitas malo:fi nobis lucro ert.
Sed ubi ert ille que coquus anteçdis ait efTe.atq ieccû uidco Qui mibi ê ufui.SC plurima prodert.ite buic ultro fit ut meret Potirtim? nortrç domi.ut fit nûc.eû adibo.alloquar ultro Anime mi.cur uideo te bic rtarc foris?
Fores cui pateant magis q domus tuarcum bçc tua fit. Prandiumt iurtirti:bic curatu ert.ubi lubet.ire licet accubitu.
Me. Qui cu b^G mulier loquit.Er.etpde tecu.Me.qd mecu tibi Fuit unq.aut nue ert negocii.Er.q pol te unu ex omnibus Venus uoluit me magnifacere.neq? id baud imerito tuo. Nam ecartor folus bene'fadis tuis me florente facis.
Me. Certo bçc mulier aut infana aut ebria ert meflenio Qu^ bomine ignotum compellet me tâ familiariter.
-ocr page 248-IMeCDixin ego idee bic folcre fieri.folia nunc cadunt.
Nûc fi triduû boe bic erimus:tuin arbores inte cadent.
Nä ita funt bic meretrices oes illecebrç argentarie.
Sed fine modo bâc copellarc beus mulier tibi dico.Er.gd efl.
Mef.Vbi tu bûc bomine nouilli.Ero.ibidem:ubi bic mena diu In epidamno.Mefa epidamno gui bicdn bâc urbe pedem Nili bodie nun^ intro te tulit,Er.eia delitias facis K4i menecbine.quin amabo is intro.bic tibi erit rediius.
Me. Nec guide edepol redte appellat meo me mulier nomine. Nimis miror guid boc fit negocii.Mefoboluit marfupiu. Huic iduerguid babes^Mef.atg? edepol tu me monuidi probe^ Accipe dum boc iâ fcibo utru b^c me mage amet:an marfupiu.
Er. Eamus intro ut prandeamus.Me.bene uocas.tn gratia eft.
Er. Cur igitur tibi me iufTidi guoguerc dudu prandium^ Me. Ego ne te iufTi coguere®ro.certo tibi amp;nbsp;parafito tuo. Me. Cui malo parafito.certe bçc mulier non fana efl fatis.
Er. Peniculo.Me.qs idc ed peniculus:gui extergentur bcxe^
Er. Scilicet gui dudum tecum uenit:guom pallam mibi Detultdi:guam uxori tuç fubripuide aiebas.
Me. Certe b^c muler cantharidum ritu adans fomniat.
Er. Qui lubet ludibrio habere metatg ^ ire infitias mibi:
Eadla guç funt.Me.dicgded id guod nege guid fecerim.
Er. Pallam te bodie mihi dediffe uxoris.Me.iam nunc nego Ego guidc.negiung uxorem habui neg? habeo.neg ; huc ung. Podg natus fum:intra portam penetraui pedem, prandi in nauiinde huc fumcgreffes.te cSueni.ecce rem.
Er. Peri mifera guâ tu nunc mihi naue narras.Me.lignea Sfpe tritam fçpe fixam.fppe excudam malleo.
Quad fupellex celionis palus palo proximus ed.
Er. lam amabo define ludos facere.a tg; i bac inecu fimul.
Me. Nam gueinulier alia homine non me gu^ritas.
Er. Non ego te noui men£chinu mofcho prognatum patre.
Q ui fyracuds perhibere.natus ede in ficilia.
Vbi rex agathocles regnator fuit.filt; iterum pinthia Tertio lyparo.gui in morte regnu bieroni tradidit.
Me. Nûc heroes baud falfo mulier prçdicas:Mef.pro iupiter Nue id^c inulier illinc uenit.gu^ te nouit tä cate.
Me. Herde opinor pernegari no poted.Mef.ne feceris. I\ridi:fi intradis intra limen.Me.guin tu tace modo.
⢠Bene res gerif.affentabor guicguid dicet:mulieri.
Si poffem bofpitium nâcifci.iam dudum mulier tibi
-ocr page 249-Non imprudens aduerfabar.bunc metuebam ne meç Vxori renudaret de pallari de prandio.nunc quando uis Eamus intro.Er.etiâ parafitu manes.Me.neq? ego lUu maneo Neqï floccifacio.neq? ft ueneriteum uolo intromitti.
Er. Ecaftor audiui.ita fecero.fed fein qd te amabo ut facias impo/ Mcf.Quid uis modo.Me.paUâ illam qua dudum dederam
Ad pbrygionem ut deferam.ut recócinnetur.atqï ut opera Addafquç uolo.Er.bercle qui tu reefte dicis,Me.eadc ignorabit* Ne uxor cognofcat te babere.ft in uia confpexerit.
Ergo.Ero.mox auferto tecû qn abibis:Me.maxumc.â
Er. Eamusintro.Me.iam fequar te.buc uolo etiâ colloqui.
Eo meffenio accede bue.Mef.quid negocii elf fufciri.
Quid ergo opus e.Me,fcio ut me dicas.tanto nequiorem. Habeo pr^dam.tantum incepi operis amp;nbsp;quantum potes. Abduciftoc in tabernam ablutum diuerforiam.
Tu facito ante folis occafum ut uenias aduorfum mibi.'
Mef.Non tu illas meretrices nouifli bere.Mc.tace inquam
Mibi dolebit non tibi.ft quid ego fluite fecero.
Mulier b^c Qulta.atqiinfcita ed.quantum profpeximodo
Eli bic pr^da nobis.Mefperi.Me.ia ne abis:Mef,peri tibi^be« Ducit leiTibum dierecifum nauis proditoria. Sedego infcitus qui bero me pollulemmoderarier.
Dido me emit audientem:baud imperatorem ftbi.
Sequiniiut qd imperatum eUrueniam aduorfum tempi. Peniculus. Parafitus.
p nbsp;nbsp;Lus - triginta annis natus fum.quom interea loci
Nuncq quiq'facinus feci peius.neq ifccledius
Quam bodie.quom in contione media me immerfi mifer.
Vbi egomet mençebinus le fubtraxit mibi.
Atqi abiit ad arnica credo.neq? me uoluit ducere.
Que illum dii omnes pdiunt.qui primus comentus ed Contionare:qui bomines occupatos occupat.
Non ad ea rem ociofos bomines decuit delegi Qui nifi adfint:quom citentur:cenfus pcapiunt illico Affatim eft bominu indiesiqui ftngulas efcas edunt. Quibus negocii nibil eff.qui efum neqiuocant neqiuocant. Eos oportet contioni dare opam:atq; comitiis.
Si id ita effetinon ego bodie pdidiffem prandium.
Cui tam credo datum noluiffe;q me uideo uiucre. Ibo etiâ.nâ relliquiaru fpes animum obiedtat me. Sed quid ego uideo menjebinum corona exit foras.
-ocr page 250-Sublatum eÅ conuiuium edepol ucnîoâaduorfum tempi. Men^cbinus. Peniculus.
p Otin ne ut quiefcas fi ego tibi bic bodie probe Lepideq? cócinnatam referam tempori, Non faxo earn elfe dices.ita ignorabitur.
Pc. Pallam ad pbrggionem fert confecto prandio
Vinoq ^ e poto:parafito exclufo foras.
Non bercle is fumrqui fum in banc iniuriam Neq;ultus pulchre fuero.obferuabo quid agat» Hominem poft adibo.atq; alloquar.
Me. Pro dii immortales.cui homini unq uno die Boni dediftis plus:qui minus fperauerit. Prandi.poiaui.fcortum accubui abftuli. Hanc:cuius heres unq erit poft hunc diern.
Pe. Nequeo qu^ loquitur exaudire clanculum Satur nunc loquitur de me:ÃCde parti mea.
Me. Ait hanc dedifte me fibi:atq? earn rne^
Vxori fubripuifle:quoniam fentio errare Extemplo:quafi res cum ea eftet mihircoepi AfTentaritmulier quicquid dixerat:idem egoâ Dicebâ.quid multis uerbis,minore nufq bene fui difpedio« Adibo ad homine.nam turbare geftio
Quis hic eft.qui aduerfum fit mihi.Pe.quid ais homo Leuior q plumapeffime amp;nbsp;nequilTime.
Flagitium hominis fubdole:ac minimi precii.
Quid de te merui:qua me caufa pdcres
Vt fubripuifti te mihi dudum de foro
Fecifti funus meo abfenti prandio.cur aufus facere.
Cui ego quç eras era.Me.adoIefces quçfo qd tibi mecu e rei Qin mihi maledicas ignoto infciens
An tibi malam rem uis pro maledicatis dari Pofteal'Pen.quid e.edepol te dedilTe intelligo.
Me. K-efponde adolefcens qu^fo quid tibi nomen fit^ Pe. Et iam deridesrquafi nomen non noueris.
Me. Non edepol ego te:quod fciam:unq ante hue diem Vidimeq noui.uerum hortor quifquis es. Si çquum faciasemihi odiofus ne fias.
Pe. Non me nouifti.Me.non negem fi nouerim.
Pe. Men^chine uigila.Me.uigilo bercle qde quod feiam.
Tuum parafitum non nouifti^Me.nó fanum eft
-ocr page 251-Sabripuifli uxori tuç pallam iflanc bolic
At^ïdedifli erotio^Me.neqï ego uxorembabeorneqj
Pe.
Ego erotio dedimec pallam fubripui.
Satin fanus es occifa fi b^c res.no ego te indutu foras Exire uidi palla.Me.ue capiti tuo.omnes cinedos cenfes
Pe.
Ego berde uero.Me.non tu abis quo dignus es Aut te piari iube bomoinfaniflime⦠Nunq edepol quif^ me exorabit:quin tu^ Vxori rem omnem iam:ut fit gefta eloquar.' Omnes inte ift^c recident contumelia. Faxo baud multum prandium comederis.
Me. Quid boc ed negocii fatine ut quenqiconfpicor Ita me ludihcant.fed concrepuit boftium.
Ancilla. Mençcbinus. Adolcfcens. m Engcbine amare ait te multum crotium Vtboc una opera ad aurificem deferas Atqtnunc ut addas auri pondo unciam lubeafqî fpinter nouum reconcinnarier.
Me. Etiftud.Sc aliud.fi quid curari uolet Me curaturum dicito:quicquid uolet.
An. Sein quod boc fit fpinter.Me.nefcio nifi aureum.
An. Hoc ed quod olim clanculum ex armario Te fubrupuifTe timebas uxori tu?.
Me. Nunq berele facium.An.non meminifli obfecro Redde igitur fpinter.fi no meminidi.Me.mane Immoequide memini.nempe boc efl.quod illi dedi Iftuc.ubi berele armill? funt:quas una dedi.
An. Nunq dedifli.Me.nam pol una dedi die.An.accurarc Pe. Accurabitur.b?c palla.Se fpinter faxo referantur fimul. An. Amabo men?cbine inauris da mibi Faciendas pondo duumnummum.fpatbalia.
Vt te libenter uideam quom ad nos ueneris.
Me. Fiat cedo auru.ego inanu prius dabo. An. Da bofpes.a te poft reddidero tibi.
Me. Immo cedo abfte.An.ego poft tibi reddam duplex.
Me. Non babeo.An.at tu quando babebis.tu dato Daturum dicito.Me.nunquid meuis.An.b?c me cura Vtquantu poftitquanq liceat ueniant.
Me. lam ne abiit intro?abiit.obtrudit fores. Dii me equidem omnes adiuuant.augent.amant.
-ocr page 252-Seel quid ego ceflo.dum datur mibi occabo. Tempufq? adiré ab bis locis lenoniis.
Propera men^cbine.fer pedem.confer gradum. Demam coronam.atqi abiiciam ad leuam manum. Vtfi qui fequantur;bac me abiiffe cenfeant. Ibo SCconueniam feruomfi potero meum. Vt b^c quç bona dant di mibi:ex me fciat.
Mulier. Peniculus. Parafitus.
e Go ne bic mediciar î matrimoîo:ubi uir copilet danculu. Quuitiqd domi efl.atq ad arnica deferat.Pe.qui tu taces.
MamfeHo faxo ia opprimes:fequere.bac mo.pallâ ad pbry^gione Cu corona ferebat bodie.tibi qua fubripuit domo.
Sed ecca corona qua babuit num metior.Mul.bem bäc babuit» Pe. Si uis pfequi uefligiis.atq; edepol eccum optume reuortitur» Sed palla nonfert-Mu.quid ego nunc cu illoc agam.
Pe. Idem quod Temper male babeas^Mu.fic cenfeo.Pe.buc conce-* damus ex infidiis accupi?
Mençcbin? adolef.MuIier uxor.Peicul9.Parafit?. a nbsp;nbsp;Tbututur maxie more moru.moleftoq? multum
Atq; uti quiq; funt optumi maxumi.morem babet buc. Clietis fibi oes uolut efte multos.boni ne an mali fint.id baud Qu^ritat.res magis qu^rifq clientu fides cuiufmoî cluat. Si e paup.atq ? baud malusrneq babef.fin diues malus eft.is Clies frugi bctur.qui neq; leges neq;çquû bond ufep colunt. Sollicitos patronos babet.datu denegant.quod datum eft Litiu pleni.rapaces.uiri fraudulenti.qui aut fbenore aut pluriis Habet rem paratâ.mens eft in querelis.iuris ubi dicif dies. Simul patrols dicitbqppe quij i illis loquâf.quç malefecerint. Aut ad populû:aut î iure.aut ad iudice res eft.ficut me bodic ISIimis lollicit? clies qdam babuit.neqîqd uoluit agê.q cû licitue. Ita me adtinuitita me detinuit apud gdiles.proeliis fastis plu^ rimis pefTumis.
Dixi caufä coditione.tetuli tortas cofragofas.aut plus Aut minus opufq erat multo.dixeram controuerfiam. Vtfponfio fieret;qd ille prodam dedit.nec magis Manifeftû ego bomine unq ullum tenen uidi.omnibus Malcfadlis teftes tres aderat acerrumi.di illu oês perdant Ita mibi buc bodie corrupit dieuneq; adco qui bodie forum Vn^ oculis infpexi meis.diem corrupi optimum. lulTi apparari prandiû.ainica expediatme.feio Vbi pmu e licitü:illico ^paui:abire dâ fbro.irata e credo nuc m
-ocr page 253-Placebit palbrquâ dedi:qua bodie uxori abfluli.
Atq ^ huic detuli erotio.Pen.quid ais. Vx.uiro me malo Male nuptâ.Pe.fatin audis qu^ illic loquitur, Satis.Me.fi fapiä bic intro babearubi mibi bene fit.
Mu. Male male erit potius.nc illam me cador foenerator abdulidi, Sic datur:clanculu te id^c ftagitia facere cenfebas potefle.
Me. Quid illic e uxor negocii.Mu.men rogas.Me.uin bdcroge^ Aufer bine palpationes.Me.perge tu quid tu mibi Tridis es fcire oportet.Pe.feit.fed didimulat malus.
Me. Quid negocii e:'V'x.pallâ.Me.pallâ.qd.Vx.palla.quid paues.
Me, Nibil equide paueo:nifi unum palla pallorem incutit.
Aut tu ne etiâ me comedes prandium.perge in uirum. Me. Non taccs.Pe.non bercle uero taceo.nutatme loquar. Me. Non bercle ego quide uf^ ^â^^â'd nutomeq i rapto tibi.
Ne ego me cador mulier mifera.Me.qui tu mif es mibi expedi Nibil boe confidentius:qui quod uidet:ea pernegat.
Me. Per ioue deofep omnis adiuro uxor.fatin boe ed tibi.
Me fibi non nutaffe credis.Vx.iam tibi de idis illuc redi.
Me. Quo ego redca.Vx.equidê a pbrygione cenfeo.5lt; palla refer, i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ldçc palla e.Vx.taceo iâ quâdo nec re comeminit fuam.
Me. Nunquis fuo^ deliquit.nun ancillpaut feru^ tibi?
j .Refponfa aut loquerc:impune non erit.Vx.nugas agis.
Tridis admodue.Me.nó mibiiduc fatis placet.Vx.nugas agis. Mc, Qterü familiarum alicui irata es. Vx.nugas agis.
Me. Num mibi es irata faltem.Vx.nunc tu no nugas agis.
Me. Die mea uxor qd tibi çgre ed:pe.bellus blanditur tibi.
Me. Potim ut moledus ne lis?non te appello.
^â Aufer manu.fic dat properato abfente me comede prandiu. Pod ante çdis eu corona bedere buc intro tetulidi pedem.
Me. Neq edepol ego prà di.neq bodie buc intro tetuli pedem.
^â Tun negas.Me.nego bercle uero.Pe.nibil B boie audacius.
Nó ego te modo bic anteçdis cum corona florea
Vidi adare cu negabas mibi effe fanum finciput
Et negabas me nouide.perigrinum aiebas efle.
Me. Quin ut dudû diuerti abde redeo nunc.demû domum. Noui ego te.nó mibi cenfebas elfe qui te ulcifcerer. Omnia bercle uxori dixi.Me.quid dixi di.Pe.nefcio Ea ipfus roga.Me.qd boc e uxor.quid nâ bic narrauit tibi. Quid id ed quid taces.qui dicis quid fit. Vx.quafi tu nefcias. Palla e mibi domo fubrepta.Me.palla fubrepta ed tibi?
* X. Me rogas.Me.pol lgt;aud roge te:fi fciâ,Pe.o bomine rnalu.
-ocr page 254-Vt difHn-iuIat.no potes eelare.rem noni probe. Omnia bercle ego ediólaut.Me.qd id ë.Vx.quâdo nibil pudet. Neq? uis tua uoluntate ipfe profiteri, audi atq i ades.
Et quid triftis.ôC quid bic mibi dixerit.faxo fcias.
Palla ë mibi domo fubrepta.Me.palla fubrupta eff tibi.
Pe. Viden ut fceleftus capiat:buic fubrupta ed non tibi. Na profedto tibi fubrupta fi efTetrfalua non foret.
Me. Nibil mibi tecü ë.fed qd tu ais.Vx.palla inquit periit domo. Me. Quis eâ fubripuit.Vx-pol idue ille fcit:qui iHâ abflulit.
Me. Quis bic bomo e.Vx.men^cbin9 qdâ.Me.edepol facÃu nequiter Quis is mençebin? eiVx.tu illic inq.Me.ego ne^Vx.tu.
Me. Quis arguitiVx.egometiPe.Só ego.atq; buic aic^detulifli erotio* Me. Egon dedi.Pe.tu tu illic inq.uin afferri noc^luam.
Qu^ tu tu ufqi dicat tibi.nam uos iam nos dcfefli fumus.
Me. Per iouë deofep omnis adiuro uxor.fatin boe ell tibi Non dedilfe.Pc.immo bercle uero nos non fallu dicere.
Me. Sed ego illa non condonaui.fed fie utendam dedi.
Vx. Equide e cador tua nec chlamydem deferas nec pallid J, j-Cuiq utendu.mulierem ^quu ell udlimentu muliebre Dare foras.uiru uinle.quin refers pallam-domum.
Me. Ego faxo referetur.Vx.ex re tua ut opinor feceris.
Nâ domunuq introibismifi feres pallam fimut Me. Ego doinu^Pe.qd mibi futuru ë:qui tibi bâcopam dedi^ Vx/ Opera reddet .quâdo qd tibi erit fubruptum domo. Pe. Id qdeedepolnuq erit.nâ nibil ell:quod pdam domi
Cum uiro cu uxore:Me.dii uos perdant,properabo ad fotu Nam ex bac familia me plane excidilfe intelligo.
Male inibi uxor fefe fecilfe cenfet.quom excludit foras. Quafi no beam;quo intromittar alium meliorë locum. Si tibi difpliceo patiundu.at placuero buic erotio.
Qu^ me non excludet a fe.fed apud fc occludet domi. Nûc ibo orabo ut mibi palla reddanquä dudum dedi Aliam illi redimâ meliorem.ecquis bic ell ianitor. Aperite.atq erotium aliquis euocate ante bodiuin, Erotium. Menfcbinus.
q Vis bic me quçrit fibi inimicitias rnagilq ^tati fuç Mençcbine cur ante çdis allas.fequere intro.Me.mane Sein qd c.qdâ ego ad te ueïo.Ero,fcio ut tibi ex me fit uoluptas. Me. Immo edepol palla illa amabo te:quam tibi dudum dedi Mibi eS redde.uxor refciuit rë omnë.ut fidium ell ordine Ego tibi redimâ bis tanto pluris palla qua uoles
-ocr page 255-^â Tibi dedi equide illa ad pbr^gionem ut ferres paulo prius: Et illud fpinter ut ad aurifice ferres:ut fieret nonumâ¢
Me, Mibi tu dederis palla amp;nbsp;fpinter:nunq fadlu repcries.
Na ego quide podq illa dudum tibi dedi:atq abii ad foria. Nunc redeo.nuc te pofl illae uideo.Er.uideo qua rem agis Quia comifi ut me defrudes;ad eam re affectas uiam.
Me. Neq edepol te defrudandi c5 pofco.quin tibi dico
Vxore refeiuinb.nec te ultro oraui ut dares erotium.
Tu te ultro ad me detubfli.dedidi eam dono nubi.Æ Eande tunc repolcis.patiar.tibi babe.aufer.uterc.
Vel tu uel tua uxor:uel etia in oculos compingite.
Tu buc poft buc die pedem intro non feres ne frudraffis. Quado tu me bencmerente tibi babes defpicatui.
Nifi feres argentd fruftra me ductare non potes, Aliam poft bac inuenito.quâ habeas fruftratui.
Me. Nimis iraconde berclc.tande beus tu tibi dico mane.' Redi.Er.etiam ne aftas.etia audes mea rcuorti gratia.
Me. Abiit intro ocius.ita ^dis nue ego fum exclufiflimus.: Neq domi.neqiapud amica nubi iam quicq creditur. Ibo,amp; confulâ banc re amicos.quid facienda Cendant., Mençcbinus. Aduena Mulier.
n Imis ftulte dudû feci.eu mirfupid meffenioni cu argeto Cocredidi.imerfit aliquo fefe credo in ganeum.
Mu. Prouifam q mox uir me9 redeatdom'd.fed eccum uidco Salua fu palla refert.Me.demiror ubi.nûc ambulet meftenio.
Mu, Adibo atq homine accipiâ.quibus didlis hçret.
No te pudet prodire î cofpedld meû flagitid bols cum iftoc Ornatu:Me.qdel'qu^ res te agitat inulier.Mu.etiâ ne ipudes Mutire unû uerbum audes aut mecum loquti
Me. Quid tande admifi in te ut loqui non audeam^
Mu. Rogas me hominisdmpudente audaciä.Me.no tu icis Mulier hecubâ qua propter cane gr^ci elfe pradicabant.
Mu. No equide feio.Me.q ide faciebat hecuba quod tu nûc facis. Omnia mala ingerebat:quenq afpcxerat.
Iraq adeo iurc coepta appellari canis.
Mu. No ego ift^c flagitia poftd perpeti.nâ me iâ çtate uidua efte Mane licet.quâ ift^c ftagitia tua pati:quç tu facis.
M^' Qyâ'^ i'^ ^âi me.tu te nuptâ poffis perpeti.an fis abitura a tuo ^^â^° ^â no.ita ê.h^c peregrino ut aducnieti narrat fabulas.
Mu.Quas fabulas:ânó inq patiar prêter bac quin uidua Viuâ:q tuos mores pferam.Me.mea quidê berde caud
-ocr page 256-Vidua Lii^lita.uel ufq? dum regnu obtinet iupiter.
Mu. At mibi negabas dudû fubrupuifTe te nûc eande ante oculos Atnnes.nû te pudet.Me.beu berde mulier multum Et audax ÃCmala es,tun tibi bâc fubreptâ dicere audes? Qua mibi dedit alia mulier ut cócinnadam darem.
Mu. Ne ifluc me cador iâ patre accerfam meum:atq; enarrabo Tua flagitia.quç facis beiâdecio.quçre meû patre.tecû bmul Vt ueniat ad me.ita re effe dicito.iâ ego aperià id^c tua flagitia.
Me. Sanan es.qu? mea flagitia?Mu.palla atq; auru meû domo Supplias tuç uxori.amp; tuç degeris amic^.fatin bçc reefte fabulor.
Me. Qu;fo bercle mulier.fi feis módra.qdâ bibâ.tuâ qui poffim Perpeti petulantia.que tu bomine arbitrare?Mul.nefcio Ego te?Me.fcis me.Mu.non te noui cû ptbaones me derides. At pol illû non potes patre meû,bue q adueît qn refpicis. Nouidin tu ilIum.Me.noui cum cbalca {innui Eodc die uidi illum.quo te ante bunc diem.Mu.negas Nouiffe memegas patre meû?Me.idem bercle dicam Sanû uis adducere?Mu.e cador piter boc atq? alias res foies.
Senex. Mulier. Mençcbinus.
u Tçtas mea e.atqi ut bic ufus fadlo e.gradû ^iferâ.^îgredi Properabo:fed id qfacile fit mibi.baud fum falfus.
Nâ pnintas deferit.eofitus fum feneôlute.onudû gero ;Corpus.uires reliquere.utçtas mala e mors.mala e ergo Nâ res plurimas pefTumas cû aduenit aftertiquas fi Autumem omnis:nimis logus fermo e:fed eo res mibi In peeUore ÃCcorde dura ê.qd nam boc fit negocii. qdâ filia fic Repente expetit me.ut ad fe fe ire.nec quid.id fit mibi Certius facit qd uelit.quid me accerfit.ue;^jgt;pemodû iâ fcio Quid feiet rei.credo cû uiro litigiû natum elle aliquod.
'Ida idçc folêt:qu^ uiros fubfuire fibi podulätidote fret^ feroces Et illi quo baud abdinent Qpe culpa.uerû eft mod? tame. Quo id pati uxore oportet.nec pol filia unq patre accerfit Ad fe.nifi aliqd comiffi aduirgii eca.fed qcquid id e.iâ fciâ. Atq eccâ eamiipfam ante çdis:6lt; eius trifle uirû uideo. Id eft quod fufpicabar.appellabo bac.ibo uorfum.
Mu. Salue multû mi pater?Se.falua fis.fed cur ab tuo Seruo accerfl iubes?qd tu es tridiszqd ille aute abfte iratus Deditit?nefcio qd uos uelitati eftis inter uos duos. Loquere uter meruiftis,culpâ paucis:non logos logos.
Mu. Nufq equide.qcq deliqui.boc primû te abfoluo pater, Vey uiuere bic no poflu.neqi durare ullo mo.proin tu me
-ocr page 257-Hinc abJucas.Sen.qd ifluc au te eftAIu.lu bbrio pater Habeor.Se.unde.Mu.ab illo cui mandauidi meo uiro. Ecce aute litigiu.quoties tandem edixi tibi:utcaueres.
Ne uter ad me iretis eu querimonia:Mu.qui ego idue mi pater Cauere pofrum^Se.me interrogas^nifi nó uis quoties Móftraui tibi uiro ut more geras;qd ille facietne id obfues Quo eat;qd rerü gerat^Mu.at eni ille binc amat meretrice Ex proxumo^Se.fane fapit.ob ifläc indudriam etia faxo Amabit aplius .Mu.atq? ibi potat^Se.tuâ qd illeca p orabit mï9 : Slue illic fiue alibi libebit.qu^ b^c malu impudentia eft?
Vna opa prohibere ad coenâ ne^mittat poftules:neue queq Accipiat alienu apud te fuirem tibi poftulas uiros?dare Vna opa penfum poftules:inter âcillas fede iubeas lanä carere, Mu.Non quidé mibi aduocatû pater adduxi.fed uiro.
Hinc Ibsullic caufâ dicis.fi ille quid deliquerit?
Multo tanto ill û accubabo q te acufaui amplius. Quädo te aurata amp;nbsp;ueftitâ bene babet.ampulla fpem. Redle pbibent.melius fana eft mulier mente futuere. At ille fuppillat mibi aurû:ÃC pallas ex arcis modo Me defpoliat.mea ornamêta etiâ ad meretrices degerit.
Se. Malefacit fi iftuc facit.fi nó facit.tu male facis.
Qu^ infonte infimules.Mu.quin etiâ nunc habet palla Pater amp;nbsp;fpinter:qd âad hac detulerat.nuc quia refeiui refert. Iaego ex hoc ut facftu eft fcibo.ad homine atq eloquar: Dic mihi iftuc mençcbine.qd 'uos deftatisiut feiam Quid tu triftis es?qd illa aute irata abfte deftituis?
^*^^âQ.uifqs es?qcquid tibi nome eft fenex.fummuiouem Dtofqideteftor qua de re:aut cuius rei rerum omnium Me neep ifti male feciffe mulieri:qu^ me arguit Hane domo abfe fubripuiffe:atqi abftuliffc.delirat. Si ego intrandis huius unq ubi habitat penetraui. Omniu bominu exopto ut fiam mifero: ^ miferrimus. Sanun es.qui iftuc exoptes.aut neges te unq pedem In eas çdes intuliffe.ubi habitas infaniftime.
Tun fenex ais hi tare me in illilce çdibus?Se.tu negas?
Mc. Nego berde uero.immo occludere negem nifi q noöle emigrafti conce hac filia.
Quid tu agisbâ bic emi5fti?Mu.que i locu.aut oh re obfecro, Non edepol fcio.Mu.profeöto ludit ce hic.nó tu te tenes, ^' là uero mençebine fatis iocatus.nuc ad rem age redi
Q^k^*^ d*^ nubi tecu eft.unde aut quis bomo tu es?
-ocr page 258-Tibt aut adeo ini:qu? mibî moîena cd quoquo modo, I^U. Vtden tu illi oculos ueftre.ut uiridis exoritur color.
Ex temporibus;atq?fronte.ut oculi fcintillat uide
Kïe. Quid mibi.melius e qn illi me infanire predicant Ego me adfimule infanire.ut illos a me abHerream.
Kdu.Vtpandicuiäs ofeitatur,quid nunc faciam mi pater. Se. Concede buc mea nata ab iftoc q potes longifCime. ïvle. Euboe.atq; beu bromie.quo mejfilua uenatum uocas.
Audio:fed no abire pofTum ab bis regionibus
Ita illa me ableua rabiofa foemina obferuat canis« Poft aute illi circo falus:qui fçpe ^tate in fui
Perdidit ciuem innocente falfo teftimonio.
Sc« Ve capiti tuo^Me.ecce apollo mibi cxoraculo imperat Vtilli oculos'exuram lampadibus ardentibus.
JMu. Pen mi^pater minatur mibi oculos eruere.
J^e. Hei mibi infanire me aiunt ultro.cu ipfi infaniunt.
Se. Filta.Mu.beus qd eft.quid agimus.Seqd fi ego buc fuos citO Ibo abducâ.qui buc bic tollat.^ domi deuinciant.
Piiufq turbaru qd faciat.Me.amplius enim bereo.
Ni occupo aliqd mibi confiliu.bi domu me ad fe auferent Pugnis.Mu.notas in buius ore quicq pater.
Se. Nf iam bis oculis abfcedat in malam magna crucem: fvie. Faciâ.quod iubes apoHot'Se.fuge domi iquitu potes
Ne bic te obtundat.Mu.fugio amabo.obfua iftuc mi pater. Nequo bic abeat.fum ne ego mulier mifera.qu^ ill^c audio Aut male illuc amo uiru buc impuriffimum Barbatu.treinulu titanum.qui lucet cygno patre.
JvIe. Ita inibi impas ut ego buius mebra atq offa atqiartua Comminui illo fcipione:que ipfe babet.dabitur malu/
Se. Me quide fi attigeris.aut fi propius ad me accefferis.
Me. Facii quod iubes fecuri capiä ancipite.atq bunc Senem exoffem.nifi dedolabo adulati uifcera.
Se. Eninuero illud pr^cauendu e.atq'accurandû mibi.
Sane ego illu metuo.utminatur.nequid male faxit mibi. Me. Multa mibi impas apollo.nunc equos uindtos iubes.
Capere me indomitos feroces:atq? currum infeendere Vt ego buc proteri leone gçtulû olente edentius. lâ afeendo in currum.iä lora teneo,ia ftimulu in manu eft. Agite equi.facitote fonitus ungularu appareant.
CurIu ceien.facitote in flexu fit pedum pernicitas. Mibin equis iunt^is manere:ecce apollo denuo
-ocr page 259-Me ilibus fi:ere iinpetû in eu:qli flat atep occidere.
- Sei quis bic eft:qui me capillo hinc de curru deripit. ^'Impium tuudemutat atqjedictum apollinis. Heu bercle morbu acrem S Cduru.dii ueftram tide.
Vel bic qui infanit:quâ ualuit paulo prius. Ht derepente tantus morbus incidit. Ibo atq; accerfam medicum iam quatum poteft.
Men^cbinus. Sacerus feruus.
i Am ne ifti abiere qu^fo ex conlpecftu meo ; Qui me ui cogunt:ut ualidus infaniam.
Sa.
Quid ceftb ire ad nauem:duni faluo licet.
Voiq; oinnis qu^fo fi fenex reuenerit Ne ine indicetis qua platea aufugerim. Lumbi fedendo.oculi cxpecitando dolent. Manendo medicum.dum fe ex ope recipiat. Odiofus tandem uix ab egrotis uenit. Aitfe obligafte crus fracilum çfculapio Apollini aute bracbium.nunc cogito Vtrum me dicam ducere medicum:an fabrum.
Atq; eccum inceditrmoue formicinum gradum.* Senex. Medicus.
n Vid effet illi morbi dixerasiMe.narra fenex Num laruatus.aut ceritus fac fciam.
Num cum ueternus.aut aqua intercus tenet.'
«f« Quin ea caufa duco te.ut id dicas mibi
Atqiillu ut fanum facias:Mepfacile id quide eft Sanum futurum:mea ego id promitto fide, be. Magna cum cura ego illum curari uolo. Me. Quin fufpirabo plus fexcentum dies nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;..
Ita ego illum cum cura magna curabo tibi.
Se. Atq: eccu ipfum bomine obferuemus:qua re gerat. Mençcbinus.adol. Senex. Medicus.
e Depol ne bic dies puorfus atq iaduorfus inibi obtig Qu^ me clam ratus facere:ea omnia fecit palam Parafitus:qui me copleuit flagitii SCformidinis.
Meus ulyffes fuo qui regi tantu concinit mali.
Quem ego bomine fiquidem uiuo uita foluam fua. Sed ego ftultus fum qui illius effe dico:qu^ mea fit. Meo cibo S lt;fumptu educatus efttaia priuabo uirum. Condigne aute bçc meretrix fccit.ut mos e meretricius Quia rogo palla ut referratur rurfum ad uxorem meam
-ocr page 260-Mihi fe ait dedifTe.Ecu çdepol ne ego bomo uîuo mifer?
Se. Audin que loquitur.Me.fe mifei^ prçdicat.Se.ad cas ueli.
Me. Saluus fis men^cbinc.quçfo cur aptas brachium.
Non ru fcis quâiû ifti morbo nunc tu te facias mali.
^^â Qmâ^ ^^ fufpendis.Me.ecqd fentis.Me.quidni fentia.
Me. Non poteftbçc res elebori iugere obtinerier
Sed qd ais men^cbine^Me.gd uis^Med.dic mibi E qiJ te rogo Albu an atrû uinû potas?Men.quï tu is in mala crucem.^
Se. là bercle hoc ceptat infanirc primulu.Me.qui tu me iterrogas Purpureû pane an puniceum foleâ ego eflc.an luteum Soleâ ne efte auis fquamofas:pifcis penatos.Se.pap£. gt;nbsp;Audin tu ut dclirameta loquitur:quid cefîas date Potionis aliquid.priufq percipit infania.
Me. Mane uero etiâ pcundlabor alia.Se.occidis fac iam.
Me. Die mibi boc.folct tibi unq oculi duri fieri?
Me. Quid tu me locutam cenfes effe homo ignauiffime;
Me. Die mibi en unq inteffina tibi crepant.quod fentias?
Me. Vbi fatur fum nulla crepitat.qn efurio crepant.
Me. Hoc quide edepol baud pro inlanoâuerbu refpodit mibi. Perdormifein ufq; ad luce?Me.facilin tu dormis curans ? PerdormiCco fi rcfolui argentum cui debeo.
Me. Quin te iupiter dig? omnes peundtator pdiunt.
Se. Nunc bomo infanire inceptat.de illis uerbis caue tibi. Modeltior nuc guide eft de uerbis prç ut dudumfuit. Nam dudum uxorem fuam effe aiebat rabiosam cane.
Me. Quid ego dixi Se.infanis inquâ.Me.ego ne/Se.tu iftic q mibi Etiam me iundtis quadrigis minitatus profternere Egomet ecce uidi facere.egomet ecce arguo.
Me, At ego te factam coronam furripuiffe iouis.
Et ob eam rem in carcerem te elfe copactum fcio.
Et poftg es emiffus cefum uirgis fub furca fcio.
Tum patre occidifte.amp; inatrem uedidiffe etiam fcio.
Satim b^cqj fano maledicta maledicitis refpondeo.
Se. Obfecro bercle medice propere quiegd fcis farturus face Nó uides homine mfamre.Me.fcin qd facias optimum Ad me face ut effcratur.Se.itan cefes?Me.quidni. Ibo meo arbitratu potero curare homine.Se.agc ut lubet.
Me. At ego te pendente fodiam ftimulis triginta dies:
Me. Eleborum potabis faxo aliquos uiginti dies.
Accerfe boles qui illû ad me defferant.Se.quot funt fatis?
Me. Proinde ui infanire uideor:Med.quatuor nihilominus.
-ocr page 261-Se. la bic erunt adfcrui tu iduemedice:Medamo ibo Jomu Vt parentur qbus paratis opus e,tu feruos iube hunc Ad me ferant/Se.iam ego illic faxo etit^Med.abeo.Se.ualc« Me, Abiit focerus.abiit medicus.nûc folus fum.pro iupiter, Quid illuc ed.quod me bii homines infanirc prédicat. Neq? infanio neqi pugnas uelitis cepio Sanos.faluos.alios uideo.noui bomines.adlocjuor.
An illi perperam infanire me uolunt.ipfi infantunti Quid ego nunc faciâMomû ire cupio.uxor non finit. Huc autê nemo intromittit.nimis prouentû cd nequiter. Hic ergo ufq? ad noefte faltem credo intromittat domû. Meffenio feruus.
f Peólamen bono feruo id eft qui re herile procurat-uidetquot; Collocatxogitatq ^ ut abfente hero re heri diligeter tutetur, Q^ fiipfe adfit: aut rectius tergu g gula.crura g uentre Oportet poriora elTe.cui cor modefte fitum eft. Recordetur id.qui nihili funt.quid iis precii detur.
Ab fuis hcris:ignauis:improbis uiris:uerbera: copedes Mol^ magna laffi tudo.fames.frigus.durum.
.H^c precia funtignauiç.id ego male malum metuo. Propferea bonum elfe certû eft.potiufg malum.
.Na magis multo patior facilius uerbatuerbera ego odi. , Nimiocp edo libentius molitu:qua molitum perhibeo.
Propterea heri impium exequor bene amp;nbsp;fedate. Seruo id.atq iid mihi prodeft.alits effe ita ut in rem Efte dicunt. fin ego ero ut me efle oportet.mecum id mihi Adhibearculpa abftineam.hero ut omnibus in locis fim pr^fto; Serui qui culpa caret.0C metuut:folent efle heris utibiles.
Na 1111 qui nihil iTietuunt:priufq maluqpmeritû eft:metuunt; 'Meci xhaud multu prope e.quado cerufo faciâ.preciû exoluet.
Ego exeplo feruio.tergi ut in re efle arbitror poftg In taberna uafa SCferuos collocaui:ut iuflerat.
Ita uenio aduorfum.nuc fores pultabo.adefle ut me fciat. Neqimeu ex hoc faite damno alium eluo anfora. Sedmetuo.ne fero ueniam depugnato proelio.
, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Senex. Mençchinus. Lorarii. Meflenio feruus.
p Er ego uobis deos atqihomines dico.utimpiu meu Sapienter habeatis.utqiimpaui atqiimpero.facile Illic homo iä in medicina ablatus fublimem fiet. Nifi quidê uos ueftra cruraiaut latera nihillipenditis, Cauete quilq quod illic minitetur uofty ifloccifecerit.
-ocr page 262-Quit ^ datîs.qdcîubîtatis.iâ fuWimcm raptu oportuit. Ego lbo ad medicû.pr^Ho ero illtc.ut ueniehs.Me.occiJi C^id hoc eft negocii.gd ilhc bomines ad me currut obfecro. Qind uoltis uos.gd quçritads.guid me circufiftitis.
Quo rapitis me.quo ferns me.pii.obfecro.uofträ fidem Epidannienfes fubuenite ciues.quid me mittitis.
KJef.Pro dii immortales obfecro.quid ego oculis afpitio meis. Herd meu indigmOime nefcio quid fubliinem ferunt, î^îe. Fcquis iuppetias mibi audet afferre?Mef.eo here audaciffime O facinus indignd SCmalu epidannii ciues.berum Med B1 paccato oppido luci deripier i uia q liber ad uos uenerit Miittitis?Me.nunc oblecro teiqfquis estopam inibi ut des. Neu finas in me infignite fieri tantam iniuriam.
MeCImmo 0C opam dabo:0C defendâ:amp; fubuenibo fedulo. Nunq te patiar perire.mederi te cuius.
Eripe oculd ifti ab humero qui tenet here tc.obfecro Hifce ego ia fernentern in orc faciaingt;pugnofq;obfcram. Maximo bodie malo hercle uoftro iftunc fertis mittite.
Me. Teneo ego huic oculd-MeCface ut oculi.locus i capite appareat Vos fcelcfti.uos rapaces.uos predones lora perimus Obfecro hercle^Mef.mittire ergo.Men.qd inc uobis tacftiofi Pledle pugnis.Mef.agite.abite.fugite hinc in mala crucem. Hem tibi etiâ quia poftremus cedis hoc premii feres Nimis baud bene ora comentaui.atq? ex mca fententia Edepol here nç tibi fuppetias teinpore adueni modo.
Me. Et ubi di femp adolefcens:qfquis es:faciunt bene
N5 fi abfqi te effem hodie:nunq adlole occafum uiuere. Mef.Ego edepol fi rede tacias habere me emittas manu. Me .Liberem ego te?Mef.uerd qu5do guide here te fuaui. Me. Quid ë adolefcës erras?Mef.qd erro.Me.p ioue adiuro patre Me herd tudnó cfle^Mef.nó taces.Me.non mentior» Nec meus feruus unq tale fecit quale tu mihi.
Mef.Sic fine igitur.fi tud negas me eite abire liberd eu uiatico. Me. M^a guide hercle caufa liber efto:atgi abito quo uoles. Mef.Nempe iubes^Me.iubeo bercle.fi qd imperil ë inte inihi. Mef.Salue ini patrone:Me.cuin tu liberesrmeffemo gaudeo. Mef.Credo hercle uobis:fed patrone te obfecro nc min9 iperes mibi» Q^ cd tuus feruus fui apud te.habitabo à Cquâdo ibis una Teed lbo domdîMe.minîeî'Mef.ndc ibo i tabernâ.uafa Et argentd ibi referaiMe.redle.e obfignatd î uidulo marfupid id il rtttulent dicam ut a ine habeat liber quo uolet
-ocr page 263-Cum uiadco.Mef.it^ tibi iam nue affcrâ.NAen.affer frrenue. Mef.Saluum tibi ut inibidedifti redbibeo bic me mane.
Nimia mira mibi quide hodie exorta fût.multis modis.
Alli me negant efte qui fû.atqi excluduntforas.
Etiam bic feruum ede fe meum aiebat:quein ego einifimanu.'
Is ait fe allatu^ cum argento marfupiuin.
Id fl attulent.dicam ut a me abeat liber quo uol6^.
Ne dum quando fanus fallus fit:a me argetum petat.
Socer amp;nbsp;medicus me infanire dicebant.quid fit
Mira fut b^c.nibilo mibi effe uidenC letius q ifomnia.
Nunc ibo intro ad banc meretneetqq fuccenfet mibi.
Sipoffum exorare ut pallâ reddat:quâ referam domum. Men^ebinus Sofides.MefTenio feruus. m En bodie uf^ cóuenifTe audax audes dicere PoRq aduorfum mibi ipaui utbuc uenires.'
Quin modo eripui bomines;qui re ferebant fublimêquatuor. Apud bafce ^dis tu clamabas deu fidem atq ibominu oinniu. Qiiin ego accurro:teqi eripio oppugnando.ingratis Ob earn rcm.quia te feruaui me amifidi liberum. Quoin argêtû dixi me petere et uafa. Tu quantû poted percurrifli obuiam:ut qu^ fecifli ificias eas.
Me. Liberia ego te iufli abire?Mef.certo.Me.cui certiflimud
Me a te potius fieri feruu ^ te uniq emittam manu. Men^cbinus.McfTenio.Sofides.Menpcbinus.
.f I uoltis per oculos iurare.nibilo bercle ea caufa magis Facietis:utego bodielbflulcrim pallana:et fpiter peffunc Mef.Pro dii iinortales.qdego uidco;âMen.qd uides; Mef.fpeculu tuu.
QH^*^ negocii ed.Mef.tua ed imago tâ cofimilis cd:^ poted.
Me. Pol ^fecJlo baud didimilis.meS forma nofcito.
Mef.O adolelces falue qui me feruadi.quifquis es. Me. Adulefcens quçfo bercle loquere tuu mibi noine nifi piges. MeCNó me.edepol ita ;pmeruidi de me:ut pigeatquç uelis Mibi ed men^cbinus nome.Mc.imo edepol mibi.
Mef.Siculus fu firacufanus.Me.ea domus et patria ed mibi. MsI-Quid ego ex te audio.Me.boc quod res ed.Mef.noui Noui equidé buc berus edmeus.ego quide buius feruus fu. Sed me ede buius credidi.ego buc cefebâ ede te.
Huic etia exbibui negociû.quçfo ignofcas.fiquid duïte dixi atep Imprudenter tibi.Men.delirare mibi uidere no có meminidi Simul te bodie mecum exire e naui.Mef.çquum podulas. 1u berus es.tu feruom qugre.falueto tu.tu uale
-ocr page 264-Hûc ego ede aio men^chinû.Men.at ego me.M^quç b^c fabula e Tu es menccbinus^Mê.me ede dico mofcbo agnatu patre, Mc. Tu nâ meo patre es ;pgnatus?Me.imo quide adulefces iSIcc tu u tibi neq; occupare neq^ proripere podulo.
Mef Dn Ãmortales fpeifperatä date mihi.qua fufpicor. t4â mil me animus fallit.bi fût gemini germani duo:nâ amp;nbsp;patre Et matre cómemprant pariter qui fuerût fibi.
Sed uocabo be^ mençcbine.Me. quid uis:Mef.non ambos uolo.
Sed uter ueftrum edaduecÃus naui mecû.Me.non ego^
Mef.At ego te uolo igif bue concede.Me.côce ffi.quid eft, Meflllic bomo aut f^copbanta.aut geminus eft frater tuus, Nâ ego bominem bomini fimiliore nuq uidi altey. Nee aqua aqu^.nec ladle lacii.crede mibi ufq fimilius: Q^ bic tui eft.tuq ?buius.poftea aute eande patriâ ac patre Memorat.melius nos adiré atq? buc percüclarier.
Mc. Hercle quin tu me admonuifti redle.^ babeo gratiS.
Perge opera dare obfecro bercle.liber efto.fi luctus Hunc fratre meû elfe fpero.Mef.ÃC ego ide fpero fore âQî?^â^ *^^5 tu.âmenfcbmû opinor te uocari dixeras.Me.ita uero: Mef.Huic item men^ebino nome eft.i ficilia fyracufis natû cde dixifti.
Hic natus eft ibi. mofeum tibi patre finde dixti.buic itide fuit. Nunc opera poteftis âbo mibi dare.et uobis fimul.Me.^meruifti Vt nequid ores:quod ue1is quin impetres.Mes.tanq fi me emeris Argeto liber feruibo tibi.fpes mibi eft uos inuenturos fratres. Germanos duos geminos:una matre natos:et patre uno uno die.
Me. Mira memoras.utinâ efficere qdpollicit9 podis.Mef.podû Qnûc /^gite uterep id quod rogabo.dici te.Mê. ubi lubamp;.roga.refpodebo. Nibil reticebo quod fcn.Mef.c tibi nome men^cbmus/Me.fateor Mef.Eftide tibilMe.eft.Mef.patre fuiffe mofeu tibi aislMe.ita uero. Me. Et mibi.Mes.es ne tu fyraeufanus Me certo.
Mef.Quid tu 1Men.quippin.Mef.op time.
Vfq; adbuc cóueniunt figna.porro operâ'date.quid longidime. Meminifti die mibi in patria tua.Men.cu patre ut abii tarentu Ad mercatû.poftea inter boles me deerrare a patre.atqiide auebi* Me. lupiter fupreme ferua me.Mef.quid clamas quin taces^
C^ot eras annos gnatus.cu Sopater a patria auebitlMe.feptuenis Na turn detes cadebat primulu:neq ipatre unq poft ilia uidi.
Mef.Quid uoftru patri filii quot eratislMe.ÃC nûc inaxie memini duo Mef.Vter eratis tun aut ille maiorlMb^qi ambo pares.Mef.qui poteft Me. Gemini âbo eramus.Men.dii me feruatû uolûtMef.fi îterpellas Ego tacebo.Me.potius tacebo.Mef.dic mibi uno noîe âbo eratis-
-ocr page 265-Mé. Minime nâ mibi erat quod nue eft mcnicbmus.illu tu nocabât Sofidê.Men.Cigna cognoui:cótineri quin copledlar no queo. Mi germane:géminéfratenCalue.ego fû fofides. Quomodo igit poQ men^ebino nome efC hdu tibi?
Me. Podq ad nos renûtiatû ed te amp;nbsp;patre efCe mortuû. Auos noder mutauit: quod tibi nomen ed:Cecit mibt.
Me. Hercle ira fadumed ut dicit.Mes.fed mibi boc refpodeto» Me. Roga.MeC.quid eratuedrç matri-âMen tbeufimarce.
Mé.Conuenit.Mé.o falue iCperate multis anms.podq cófpicor» ^0. Frater.ôC tu que multis miCeris laboribus
Vfc| iadbuc qu^liui:quéq ^ ego eCCe luetu gaudeo. Mef.Hoc erat q gt;b^c te meretrix buius uocabat nomme.
Hunc cenCebat te elTe.credo cu uocat te ad prandium.
Mé. Näq edepol bic mibi bodie iudi prandium apparandu dam meâ uxore.quia pallam fubripui dudû domo. Earn dedi buic.So.banc dicis fratrer palla quam ego babeo.
Mé. Quomodo ad teperuenitiiSo-meretrix bçc ad prandia Me adduxit.me iibi dedifCe aiebat.prandi perbene. Potaui atq iaccubui fcortum.paHâ.Si aurum boc.
Mé. Gaudeo edepol liquid propter me tibi euenit boni. Nam illa cû te ad Ce uocabat me ede'credidit.
Mef.Nûquid memorare:quin ego liber:ut iudi:eam, Mé. Optimû atq; çquifCimû orat dater.fac cauCa mea.
So. Liber edo.Men. cû tu es liber gaudeo meflènio.
So. Sed meliore ed opus aufpitio ut liber ppetuo ut fiet. Quoniam b^c euenemt frater nodra ex fentetia. In patria redeamus ambo.Me.frater facia ut uoles Audlionem bic faciam.et uedam quicquid ed.interim Eamusitro frater.So.fiat.Mef.Ccitin qd ego uos rogo So.quid^ Mef.Prçconiû ut mibi detis.Mé.dabif ergo nuc iam. Mef.Vis cóclamari audtioném fore quidê.Men.die feptimi
Auólio fiet.]Mef.men^cbine.Men.mane fane feptimi Venibunt ferui.fuppellex.fundi.çdes.omnia uembunt.quiqui Licebunt.pr^fenti pecunia.uenibituxor quoq?.et iam dquis eptor Veuerit.uix credo tota auctione capietquinquagefies.
Nunc fpedfatores ualete.et nobis clare applaudite.
Plauti Sarfinatf. Miles,
-ocr page 266-m nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Eretrirem atbenis epbefum miles anebit.
Id dum bero amantileruus nunciare uolt. Legato petegre.ipfuf captus in man. Et eidem illi militi dono datus eft.
Suum arceflit berum atbenis afferat.
Geminis communem fuam parietem in ^dibus Lieergii.utquirô: conuenire amantibus. Obb^rentis curtos bos uidit d^tegulis.
Ridiculus autem quafi fit alia deluditur Itemq iimpellit militem palertrio Omiffam faciat concubinam quando c^Ii Senis uicini cupiat uxor nubere.
Vitro babeat.orat.donatmulta.ipfe in domo Senis prebenfus poenas pro moecbo luit.
Aliud argumentum;
m Eeretricem ingenuam deperibat mutuo Atbenienfis iuuenis.naupac!li domum Legatus abiit:miles in eandem incidit. Deportat epbefum.inuitat feruos.attici.
Vt nunciarS idomino fadto nauigat. Capitur.donatur illi captus militi. Ad berum ut ueniramp; epbefum fcnbit.aduolat Adolcfcens:atqi in proxumo reuertitur. Apud bofpite paternum medium parietem Perfodit feruus.commeatus clanculum Qua forSC amantium.geminat fingit mulier Sororem.ait effe mox ei dominus ^dium Suam clientam:follicitandum admilitem Subornat.capitur ille fpernat nuptias. Dimittit concubinamret m^cbus uapulat.
Pyrgopolynices.KIiles.Artotrogus.Parafitus, c Vrate.utfplendor meo fit clipeo clarior;^ folis radii Effet oli cu fudurt folent.ut ubi ufus ueniat.contra
/ Conferta manu perrtringat oculorum aciem i acie bortibus. Na ego banc macb^ramibi confolari uolo:ne lamentet Ne ue animu defpodeat.quia fe iâpride fieri apta Gertite.que miferagertitamp;dfatre facere ex bortibus. Sed ubi artotrogus.Art.bic eft rtat propter uirum ForteiTi:atq ifortunatu.amp; forma regia tuin bellator mars Haudaufit dicere:neqi^quiparare fuas uirtutes ad tuas.
Pyt. Q,uem ne ego feruaui in campis curriculis donis.ubi
-ocr page 267-Bumbomatides elutum inflat idis arebidis erat Ãperator îSûmus neptuni nepos.Art.memim nempe illû Dicis cum armis aureis;cuius tu legiones difllauifti fpiritu. Quafi uentus folia autpenniculû tectorium.
Pyr. Iftuc quidem edepolnibil eft.Art.nibil bercle hoc quide. Pre ut alia dicam tu quç nun^ feceris.periuriorem Hoc bomine fiquis uideritraut gloriarum pleniorem o illic eft Mefibi babeto.0C ego me mancupio dabo, Si unum epityredam apud illu efuriens ifane.Pyr.ubi tu es?
Art Eccum.edepol in elepbanto in india quo padlo pugno pr^figifti Bracbium.Pyr.quid bracbium?Art illud dicere uolui foemur» At billigen ter bic eram pol.fi quide conixus effe s per coriû: Per uifccra:perqi os elepbante tranfmitteramp; bracbiu.
. Nolo iftec bic nunc.Art.ne bercle opereprecium id eft mibi te Ennarare:tuas q uirtutes fciâ.ueter creat omnis bas ^runas:aurib3 Peraudienda funt:ne detcs detiant.Si alTentâdû eft Quicquid bic metibif.Pyr.quid illuc quod dico.Artbem fcio iâ Quid uis dicere.fabtü eft bercle memini fieri.Pyr.gd id eft? Quicquid eft.Pyr.babes tabellas.Art.uis rogare:babeo amp;nbsp;ftilu. P^r. Facete aduertis tuu animum ad animain ineam.
Art. Noui(Te mores me tuos meditate decet.curaq; adbibere Vtpr^uoldC mibi quo tu uelis.Pyr.ecquid meminifti?
Art. Memini cetum in cilicia.S lt;quinquaginta cetum in fido latronie Triginta fardis.fexaginta macedones funt bominestquos Tu occidifti uno die.Pyr.quanta iftec bominu fuma eft»
Art. Septe milia.Pyr. tantu effe oportamp;:rebte ratione Tenes.Art.at nullos babeo fcriptos.hc memini tame Edepcl memoria eft optima.Art.offa emonSif.
Pxr.Dum tale faciesiquale adbuc aftiduo edifxomunicabo Te femper menfa mea.Art.quid in cappadocia.ubi tu quigetoa Simul ni bebes maebera foret: uno ibtu occideres. At pedites reliquia erant fi uiuerent.
Quid tibi ego dica: quod omnes mortales feiut. Pyrgopolynicem te unumin terra uiuere Virtute et forma.et fadlis inuibtis fumis.
Amant te omnes mulieresmeqi nuria
Qui fis tam pulcber:uel ill^ quç bere pallio Me reprebendere.Pyr.quid bere dixere tibi?
Art. Rogitabant bic ne acbilles eft inquit tibi? Immo eius frater inq.inuit illa^ altera
-ocr page 268-Et liberalis uifus eflcçfaries quam dccÃ^ tlt;Iç lUf funt fortimatçzquç cumîQo cubant.
P/r. Ita ne dicunt tande'Art.quç me ambç obfecraucrint Vtbodie quafi pompam iliac prêter ducere, bîimis miferemimis pulcbrû éne hominem Molefl^funt.orant.ambiunt.obfecrant Videre:ut liceat ad fefe accerfi iubent.
Pyr. Vtuna liceat adiré opera negocii
Videtquot; tempus efre:ut eamus ad forum Vtin tabellis quas confignaui bic heri Latronibus denumerem flipendium. Nam rex feleucus me opere orauit maxumo Vt fibi latrones cogere:6C cófcribere Regi.bunc diem mibi operam decretumed dare.
Art. Age eamus ergo.Pyr.fequimini fatellites. Paleflrio feruus.
m Ibi ad enarrandum hoc argumentum efl comitas Si ad aufcultandum ueflra erit benignitas.
Qui autem aufcultare nollôi exurgatforas:^
Vt fit ubi fedeat ille qui aufcultare uolt.
Nune qua affedi caufa in feflino loco Comoedi^:quam aeftun fumus.
Et argumentum amp;Cnome uobis elloquar.
Alazon grçce huic nomen eloquar comoediç: Id nos latine gloriofum dicimus.hoc oppidû Ephefum eft.miles meus herus:qui bine Ad forum abiit gloriofus impudens Stercoreus plenus periurii atq i adulterii. Ait fefe ultro omnis mulieres fecÃarier.
Is derifui efl:quaqua incedit:omnibus.
Itaq? bic meretricis labiis duin ducant eum' Maiore partem uideas ualgis fauiis.
Nam ego iädiu apud hunc feruitutem feruio. Id uolo uos fcire quomodo ad hunc deuenerim In feruitutem ab eo cui feruiui prius.
Date operam.nam nunc argumentum exordiar.
Erat herus athenis mihi adulefcensoptumus: Is amabat meretricem matre athenis atticis Et illa illu contra.qui eft amor cultu optimus.
Is publice legatus naupadtu fuit magna reip.gratia. Interrim iuit hinc miles.forte athenas aduenit.
-ocr page 269-^^»nuat fefe ad illam amicam:Beri
â¢^cepit eius matris culpa pariter tno.omamentis.opiparisq? obfoniis.
intimû ibi fe miles apud lenam facit.
ptimum euenit.mi1iti fubliniri os.illi bene matri mulieris, herus meus amabat.nâ if illiuffilia
compegit in nauem.miles clam matre fua.
^^ââ nq^ inuitam huc muliere in epbefum auehit.
\7L -^^^â^*â^â^ â*'ââ poffum mihi nauem paro, j bi amicam herilem athenis auedtam fcio.
Vk^'^^ ^^^ ^^â^^ ââ ^â^ naupadtum ad herum nuciem.
âfumufprouecüii altumrficutuolüt:
p^piunt predonefnauem:illam ubi ueötuffui.
Jn^'^^P®^â*â? adherum ueni.quo ire occeperam j_^^ '^ec^pif.dat me huic dono militi.
in ^dis me ad fe duxit domum:
Vllt;^^ ^^^^â^ a^'ï^icam herilem:athenis qu^fuit.
^ â contra afpexit me:oculis mihi fignum dedit.
ç^ fc appelIjygiiQ,tJem:po(fg occafio cd: ^^queritur mecüm mulier fortunas fuas.
ââ^fefe athenas fugerecupere ex hac domu.'
^ ^ illum amare meum herum:athenis qui fuit.
g ^âî peius quenq odiffe:q ilium militem.
ç§^ quoniam infpexi mulieris fententiam.
j?pi tabellas:confignaui clanculum;
j^^ 1 Uaercatori cuidam:qui ad ilium déférât.'
^^um herum:qui athenis fuerat:qui banc amaueraC
.^tshuc ueniret.is non fpreuit nuncium.
^^m Se uenit. 6lt; in proxumo hic diuortitur.
Jj ^^^ ^uum paternum hofpitem.lepidum fenem.
»3q^illi amanti fuo hofpiti morem gerit.
j^ oicÿ Opera confilioq? adhortatur iuuat.
^que ego paraui bic intus magnas machinas.
^mantes una inter fe facerent conuenientias,
â â¢^^ und cÃclauem concubin^ quide dedit
In '^^â^*^® nemo nifi ea inferrö cpedem, co condaui ego perfodi parietem, commeatus clam effamp; bic huic mulieri.
^ cne fciente hoc feci.is confilium dedit.
â^na meus confcruus ed horno haud magni precii, concubino miles cudodem addidit.
-ocr page 270-Ei nos fadtitiis fabncis:amp; docilis dolis
Glaucomann ob oculos obiiciemusxumq; ita Faciemus.ut quid uidcrit.non uiderit.
Et mox ne erretis.b^c duarum hodie uicem
Ethinc.et illinc mulier fert imaginem.
Atq ieadem erit.uerum alia effe affimulabitâ
Ita fublinitus cft cudos mulieris.
Sed foris concrepuit hinc auicino fenis.
Ipfe exit.hic ille ed lepidusrquem dixi;fenex.
Periplecilominus,Senex.Paledrio feruus.
n I hercle defregeretis talos podhac quenq; in tegulis Videritis alienu.ego uedra faciam latera loreare.
Mihi quidem iam arbitri infunt rne^ quid fiat domi. Ita per impluuiu intro fpedlant.nuc adeo edico omnibus: Quenq i a milite huc uideritis hominem in nodris tegulis: Extra unu paledrionem:hunc deturbatote in uia. Quod ille galinam aut colabam fe fcólari aut fimiam] Dicat.peridis ni ufq iad morte male muleftatif.
Atq; adeo ut nec legi fraude ficia talari^.
Accuratote:ut fine aliis domi agite couiuiu,
Pal. Nefeio quid malefacitumnodra huic familia ed:quâtû audio.
Ita hic fenex talos elidiludit conferuis meis.
Sed me excepit:nihilifacio quid illis faciat ceteris.
Aggrediar homine.ed ne aduorfu:ed quafi.
Quid agis peripleólomene?Per.haud multos homines fi optadu Fuerit nunc uidere:amp; uenire q te mauelle.Pal.quid ed;* Quid negocii ed.Per.res pala ed.Pa.qu^ res palam ed^
Per. De tegulis inodo nefeio quis infpedtauit uedrou familiarium Per nodruipluuiu intus apud nos philoconaafiu atque hofpitc. Ofculantis.Pal.quis homo uidit^Pe.tüus eóferuus.
Pal. Quis is erit homo^Per.nefcio.ita abripuit repete fefe fubito.
Pal. Sufpicor me periffe.Per.ubi abiit.conclamo heus gd agis tuiquai Ille mihi abiens ita refpódit.fe feólari fimia.
Pal. V^ mihi mifcro cui pereudued ;ppter nihili bediâ.
Sed philocomafiu hiccine etiâ e nuc.Per.cû exibâ: hic erat/ Pal. Si ed iube tranfire hue quâtû podît.fe ut uideant domi
Familiares.nifi quidc ilia nos uolt:qui ferui fumus.. Propter fuû omnis crucibus cótubernalis dari.
Per. Dixi ego idue nifi quid aliud uis.Pal.uolo hoc dicito.
Pa^qi arte.et difciplinâ obtineat.color ed.amp; queadmodu Vteu qui bic fe uidit:utru iunc;iu iuncÃâ ue ede uiderit.
-ocr page 271-P SiquiJcin ceties hic uifa fit:tainen ihciis eat.
^ââ 'Os habamp;.hguam. perfjdiâ.malitiani.atque audaciam» Confidetiam.confirmitate.frauduletià .
Qui arguat fe:eum contra uincat iureiurando fuo. Domi babamp; animü falfiloquu.falfidicu.falfiiuriu. Oomi dolos.domi dolenefica.fadta domi fallacias. Nà mulier olitori nuquat fupplicat.fiqua effmala Domi babamp; ortu.et codimeta ad omnis molis melifica. Ego iftec fi erit:bic nunciabo:fed quid ed paledrio Quod uoluis adute tecui corde^Pal.paulifper tace: Ou ego mibi c5filia in animu conuoco.0 lt;dû confulo Quid agam:que dolu dolofo contra conferuo pare. Qui illa hic uidit ofculantem:id uifu ne uifu fit Qufto^Per.ego bine abfcedero abs te.buc inten illuc fis wide* Quêadmodû aditit feuera frote:curas cogitans Peeïlus digitis pultat.cor credo euocaturus foras. Ecce autê auortit nixus leua:in fbemore babólt; :1cua manu.
Dexte;c:ita uebementer quo tadla ^gre fuppetit.
Cóerepuit digitis.laborat crebro comutat datus.
Ecce aute capite nutat.non placamp; quod repperit.
Quicquided incoólu non exprimit.bene codlu id dabit Ecce aute ^dificat.columnâ meto fuffulfit fuo. '^PP^S^-â^on placóC ^fecdo mibi illa ^dificatio.
Non ofculà natu poetç effe inaudiui barbaro.
Cui uiui cudodes femper totis boris occubat. Euge bufcbeme bercle aditis:ÃC dulce amp;nbsp;comoedice. Nunq bodie quiefcet.prius q id quod petit.perfecit.
Habó C opinor.age fiquid agis uigila:ne fomno dude Nifi quide bic agitari mauis uirgis:uigila.
Tibi ego dico.an beritatus ne fis.beus te adloqui paledrio Vigila Ãq.expgis inquâ.lucamp;.boc îquâ.Pal.audio.
Per. Vide bodis tibi adeffe.quçre ergo obfidiû.confule.
Arripe ope auxiliuq? ad banc re Appete.hoc non placide decamp;.
Ante mçnia aliqua aliquos ante te circûducere exercitu.
Cor i obfidiû perduellis nodris prjfidiû para: Interclude inimicis commeatu.tibi muni uiam.
, Tuto podît peruenire.banc rem age.res fubitaria ed Reperi comminifeere.cedo callidu confiliu cito. Quj bic ed uifa.ut uifa non fiet:faclfa mfeeda ut fient.
-ocr page 272-Magnum illic honore incipis.fed magna munitis moenia
P al. Tu te unus G recipere hoc ad te dicis cofidetia efl. Nos inimicos confligare pofîe.Per.dico et recipio Ad me.et ego imperatorem dicon id quod petis.
Pal. At te iupiter bene amet.Per.at ipti me quod cómentus .Pal.tace Dum in regionem adutiay ;mea^ te induco:ut fcias luxta mecum mea confilia.Per.falua fûmes indidem.
Pal. Herus meus elephanti corio circotetus non fuo.
Neq ihabS Cplus fapienti^ q lapis.Per.cgo ifluc fcio.
Nunc fic rationem incipio.hanc indituam aflutiam. Vt philocomafiu huic forore gemina germanam altera Dicam athenis adueniffe.et cum amatore aliquo fuo. Tam fimile q lacte lacii ed apud te eos hic deuortier. Dicam hofpitio.Per.euge euge lepide laudo commotu.
Cotra conferuu tuu.Pal.uix illic concriminatus fit aduerfu milite Meus conferuus earn uidiffe hic cd alieno ofculari.eâ argua Vidiffe apud te cd fuo amatore amplexantcntqi Ofculante.Per.immo ut optumc
Ide ego dicâ fi me exquiri miles.Pal.fed fimillimas Dicito cffe et philocomafio id recipiendd eft ut fciat. Ne titubetdi quiret ex ea miles.Per.nimis dodddold. Sed fi ambas uidere in uno miles concilio uolet.
QiV^ agimus^Pal.facile efl tercet^ poffdt caul^ concini Non domid.abnt ambulatd.dotmit.omar.lauat.
prandet.potat.occupatafl opere.non efl.non poted, Quantd uis ^lationd.ddmodo nunc prima uia Inducamus uera ut ede credat;qu^ mentibimur
Per. Placet ut dicis.PaKintro abi ergo.et fi iflic efl mulier earn iube Cito domd tranfirc:atq;hoc ei monflra precipe.
Vt teneat confilia noflra:queadmodd exorfi fumus De gemina ferore.Per.dodte tibi illa perdada dabo Ndquid aliud;Pal.intro ut abeas.Pcr.abeo equide igif.
Pal. Ego ibo domd.at que homine inuefligando opa hacdiffimulado Qui fuerit conferuus:qui hodie fuerit feclatus fimix .
Na ille non potuit quin fermoni fuo alique Eumliare Participauerit de amica:heri qui uidiffet eam hic i ^xumo Ofculante cd alieno adulefcentulo.noui moreego Et tacere folus fcio.fi inuenio qui uidit:ad eu Vineas pluteoCq aga res paratadapugnandoq}
Capere certa res efl.fi ita non repperio.ibo adorans quafi Canis uenaticus ufqt.donec perfecutus uolpeero uefligiis.
-ocr page 273-5
Sed fores concrepuerunt noflr^.cgo uoce moderabo me. Nâ illic eft pbilocomafio cuftos meus conferuusutq? it foras. Sceledrus.Paleftrio.Scrui duo.
n Ifi quidê ego bodie âbulaui dormiens in tegulis.certo Edepol fcio me uidifte.bic ;pxime uicin^ pbilocomafiu
Herile amica fibi aliu qu^rere.Pal.bic illa uidit
Ofculâ te quatum bunc audiui loquentem.Sce.quis bic eft^ d 'Tuus coferuus.quid agis fceledreiâScc.tc paleftrio uolupet
Cóuenifte.Pal.quid iâ/aut quid negocii fac feiam.Sce.metuo.
^^â Quid metuis^Sce.ne bercle bodie quantû bic familia: ^ eft. Maximû in malû cruciatûq? infiliamus.Pal. tu Cali foins Nâ ego iftam infulturam:et defulturâ nibil bic moror.
j^*^^' Nefcis tu fortaffe apud nos facinus quid natu eft nouû. ^J- Quod id eft facinusiSce.ipudicu.Pal.tu te fcis foli te tibi.
Mibi ne dixis:fcire nolo.Sce.no eni facia quin fcias.
Simiâ bodie fu fedlatus noftram in boru tegulis.Pal.edepoI Sceledre bomo fccSatus nibili neq beftiâ.Sce.di te perdant. Teiftuc çquû quomodo accepifti eloqui.Sce.forte fortuna Per îpluuiû bue defpexi pxnnû.atq ego illic afpicio
| .Oiculante pbilocomafiu cû altero nefcio quo adulefcete. ^1'Quod ego fceledre fcclus ex te audio.Sce.;pfecilo uidi.
d. TuteniSec.egomSi duobus bis oculis meis.
^^' Abi non ucnffnnile dicis,neq; uidifti.Sce.nunc tibi lippus Videor.Pal.medicû iftuc tibi melius pereoófariër.
Ve^ eni fi te di ament:temerc baudedolas tabulam tuif Nunc cruribus.capitiq; fraude capitale bine créas iam tibi iâ _Vtperças:paratu eft dupliciter.nifi iprimas tuû ftultiloquiu.
^c« Quiuero dupliciter.Pal.id dicä tibi.primu du fi falfu Infimulas pbilocomafiu boc:pericris.iterum fi id ue^ eft Tu ei cuftos aditus perieris.Sce.quid ad met'Pal.at nefcio.
n*^^â ^^^^ i'tic uidiffe ego certo fcio.Pal.pergin infoelix.
^^* Qy^d tibi uis dicatnifi quod uideri.qn etia nuc itus bic i pxumo c» â¢^il »Ebo anno domi eft.Sce.uife.abi intro tute.nam ego mibi
Nibil credi poftulo.Pal.certu eft facere.Sce.laic te opperiar. Eade infidias dabo:quam uxor ad ftabulu inuenis recipiat Sc pabulo.quid ego nuc faciam: âcuftode me illi miles tradidit. Nunc 11 indiciû facio.interii.fi taceo.tametfi boe pallam fuerit. Quid peius muliere atq? audacius;du ergo i tegulis fu. lllçc fupto bofpitio edit foras.edepol facinus fecit audax. Hoccine fimile fciat:credo.alius tollat edis.totas tollat.
At que bicxruce.berele qcquideft muffitaboipotius qiterea male.
-ocr page 274-Non ego pofTu quçipfa fefe ueditat curarier.
pat SeeÃedre Iceledre.Sce.quis bomo Ãterminat^Pateft alter audacior Qui magis inimicitias q tu adquirat.Se.quid eft:?
pat lube nunc tibi oculos effodiri:quibus id quod nusq eft uides.
See. Quid nufq ;Pal. no ego nue emam uitä tuam uitiofa nuce.
See. Quid negocii eft:Pal.quid negocii fit rogas;Se.cur non roge^ pal. Non ne tibi iftam pr^truncari linguam largiloquam iubes? See Quamobrem iubeam.Patpbilocomafiu eccamdomi:quâ i^pximo Vidine te aiebas ofculanteiatq i ampleölante eu altero.
See. Mirus oleo uiölitaret amp;nbsp;tarn uili tritico.Pal.quid iam/ See. Quia lu fciofus.Pal.uerbero.edepol tu equide cecus no lufciofus Num illa quide uidi domi-Sce.quid domi?Pal.domi bercle uero^ See. Abi ludis ine paleftrio.Pal.tam mibi funt manus inquinate. See. Quidum?Patquia ludo iâ.Sce.uç capiti tuo.Pal.iftuc feeledrc Promitto fore nib oculos:orationeqi alia comittas tibi.
Sed fores concrepueruntnoftrgSce.at ego illas obferuo fores.
Nam nibil eft:qua bine buc tranfire ea poflit:nifi redto boftio.â Pal. Quin domi eceâ.See.nefeio utiq.Pal.lceledre fceledre.fufcita te. See. Mibi ego uideo. mibi ego fapio.ego credo plurimu.
Me bomo nemo deterreat:quin ea fit i bis ^dibus.
Hie obfiftam:neipru denti bic ea fe iubrepfit mibi.
Pal. Meus illic bomo eft.deturbabo iam bic ego illu de pugnaculis. Vim iamfaciâ:ut ftultu du fateare.Scc.age face.
Pal. Neep te qcq fapere cordc.neque oculis uti.Sce.fcio neque folariu. Neque ortû.nifi per îpluuiû feio.Patquid nûc ft ea domi eft. Si facio ut ea bine exire uideas domo dignus es uerberibus multis^ See. Dignus.Pal.ferua iftas fores ne tibi eade fubterducat iftic attp bue
Tranfeat.Sce.cofiliû eft ita facere.Pal.pedes ego iam illâ buc tibi Siftâ in uiâ.Sce.agedû ego face uolo fcire ut:p ego id quod mibi Vidi uiderim.an illic faciat:quod fadlu:^ dicit.ut ea fit domi. Na ego quide meos oculos babeo:nec rogo utendos foris.
Sed bic illi fubparafitatus femper.bic ei ^ximus Primus ad ciburn uocaf:primo pulmetu daf. Nam illic nofter eft fortaffe circiter trienniû.
Neque cuig g illi noftra meliuf famulo familia, Sed ego quid ago.at me agere oportamp; boc obferuarcboftiu.
. Hic obfiftam.bac qde pol certo uerba mibi nug dabunt, Paleftrio.Pbilocomafiu.Sceledrus.
Pa. p nbsp;nbsp;Recepto facito ut memincris.Pbi.tolle monere:miycft.
Pal. At metuo ut latis fis fubdola.Pbi.ne doceto.memini, Malas:utfmt mal^:mibi fola ego fuperfd.Pal.age nue ia
-ocr page 275-Infide in dolos.cgo abde ^cul recedâ.o quid adas Sceledre.Sce.banc re gero.babeo auris.loquere quid uis; Credo ego idoc exeplo tibi ede eudü effe ac^utu extra portam? Difpedis manibus patibulu cu babebis.Sce.qua na obrem, d. Kefpice du ad leua.quis illec ed mulier.Scc.pro di immortales
Heri cocubina ed b^c quidê.Pal.mibi quoqipol ita uidef Age nunc iâ quando lubamp;.Sce.quid agäd^al.peri perpropere.
Vbiide bonus feruus:qui ^jdiit me maxume in nocente Falfo infimulatâ.bem tibi.Pal.bic dixit.Pbi.tibi
Que dixti tu te me uidifTe in^xumo bic fcelede ofculante^ *Atep cu alieno adolefcentulo dixit.See.dixi bercle uero.
Tun me uididi.Sce.atq? bis quide oculis.Pbi.carebis credo. Qui plus uident q quod uidêt.Sce.nûq bercle deterebor. Quin uideri id quod uideri.Pbi.ego dulta moror iTiultu. Qyà *^û Foc infano fabule.que pol ego capitis peidâ.
Noll minitari.fcio cruce futurâ mibi fepulcbrû.ibi mei Maiores fût fiti.pater.auus.proauus.abauus.â Non mibi pofTunt minaciis tuis bifee oculi fodiri. Sed paucis uerbis te uolo paledrio.obfecro ude exit b^c^ Vndc nifi domo.Sce.domo.Pal.me uidete uideo.
^ce. Mi^ ed facinus quomodo bçc bic tranfire potuerit.
Nam certo neqifolariû apud nos neqi ortus ullus neque Fenedra nifi clarata.nam certo ego te intuf uidi.Pal.pgin Sceledc intedere.amp; banc arguere .Pbi.e cador.ergo mibi j Haud falfu euenit fomniü:quod noeftu bac fomniaui.
Quid fomniauidi^Pbi.ego eloquar:fed amabo aduortito Animû.bac nocHe in foinnis mea foror gemina amp;nbsp;germana Vifa ueniffe atbenis in epbefum cu fuo amatore quodä. Hi ambo bofpitio buc in ;pxiinü mibi diuorti fût uifi. Paledrioni fomniu narratquot;.Pal.pge porro.Pbil.ego l^ta Vifa:quia fororueniffói.^pter eande fufpicione maxuma Su uifa fudmere.nä arguere in fomnis me familiaris meus Mibi uifus ed.me cu alieno adolcfcetulo:quafi nee ed Ofculatâ effe.cû illa ofculata mea foror gemina effet fuû j Amicû.ita me ifimulatâ perpera effe fomniaui. ^d. Satina eadem uigilanti expetüt:qu^ in fomnis uifa memoras.
Heus bercle pratenti iam omnia abi intro.et comprecare Narandû ego idue militi cefebo.Pbi.facere certû:neqi Me quidë patiar perdi falfoimpune mfimulatâ.Sce.timeo quid Re; ^ gefferim ita dorfu totum prurit.Pal.fcin te periffe nue Quid ed domi certo;Sce.certa res ed nuc.nodru obferuare bodiu»
-ocr page 276-V^i effet.Pal.at iccledre qu^fo ut ad id exeplu fomnium C^uafi firmle fommauit.atqiut tu fufpicatus es eam uidiffe Ofculante.Sce.mc eâ no uidiffe arbitraris' .Pal.nç tu Eerde opinor Obfecro refpice fi ad berühre re^peruenit.perifii pulchre
Sce. Nunc demu experior prius ob ofculos caliginem obtigiffe.
Pal. Dudum edepol planum hoc c}uidem:c|u^ hucufq; fuerit intus. Sce. Nihil habeo certi.quid loquar.non uideam.et fi uidi.
Pal. N^ te edepol ftultitia tua pene perdidit-dum te fidem
Facere hero uoluiffi.abfumptus es pene.fed fores
Vicini proximi concrepuerunt.conticefcam.
Philocomafium.Paleffrio.Sceledrus.
^i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Nde igne iara.ut ephefi^dianç latas laudes gratesfq iagam.
Eiep ut arabico fumifice odore.amoena qu^ me in locis Neptuniis templifq; turbulentis feruauit faeuis fludlibus.
Vbi fum aftlicitata multu.Sce.Paleffrio o palefirio
Pal. O fcdedre.quid uis/Sce.h^c mulier qu^ hinc exit modo
Elf ne herilis concubina philocomafium
An non eft ifta.Pal.hercle opinor.ea uidef.fed facinus
Mi^ eft.-quomodo bçc hinc nunc tranfire potuerit.Gquide caeft.
An dubiu tibi eft.eam effe hanc.Pa.ea uidetur.fed facinus Miy eft quomodo h^c hinc tranfire potuerit liquide ea eft.
Sce. An dubium tibi eft earn hanc.Pa.ea uidetur.at eamus Appellemus.heus quid iftuc.ct philocomaliu?quid tibi iftic In hifce ^dibus debetur?quid negocii eft/qd nue races.teed loqUOt.
Pal. Immo edepol tute tecu.nam h^c nihil refpodet.
Sce. Te alloquar.mtn ^briq? plena:qu^ circum uicinos uages.
Phi. Qui CU tu fabularis.Sce.qui cû nifi tecû^Ph.quis tu homo es Aut mecu quid eft negocii .Sce.men rogas.hem qui fim?
Phi. Quin ego hoc roge qu^ nefciam.Pal.quis ego fu igif ft tu Hunc ignoras?Phi.mihi odiofus qfquis es.amp; tu SC hic.Sce.no nos Nouifti.Phi.neutrû.Sce.metuo maxume.Pal.quid metuis^
Sce. Enî ne nofmet pdiderimus ufpiâ.nam neq i te.neque me Nouiffe ait.Pal.perfcrutari hic uolo fceledre nos.noftri An alieni fumus:ne dû quifpiam nos uicinorû i prudentis Aliquis îmutauerit.Sce,certe equide nofter fu.
Pal. Et pol ego.quiris tu mulier malû.tibi dico heus philocomaftû^ Phi. Qu; te iteperi; tenêt:qui me perpera pplexo
Nomine appelles:Pal.eo qui igif uocare philocomaftu dicere Nomefi im uria eft falfû nome polTidere philocomafium Poftulas:atiftuc no decet.amp; meo hero facis liuriâ.
Phi, Ego ne.Pal.tu.Phi.qu; heri athenis ephefû adueni
-ocr page 277-.Vefperi cum meo amatore adolefccntc atbenienfi.
^^gt; Dic mibi quid bic tibi in epbefo eft negocü^Pbi.geminâ
U Germanammeâ bic forore efTe inaudiui.eam ueni qugfitu.
^^ Mala es.Pbi.imo ecaftor ftulta multu: qu^ uobifcu Fabule abeo.Sce.abifc nó fmam te.Pal.mitte fceledrc Manifeftaria res eft.Sce.non omitto.Pb.atiâ crepabunt Manus male tibi.nifi me omittis.Sce.quid maluiadftas; Quin detines altrinfecus^Pal.nibil moror negociofu Mibi elle tergû:qui fcio.an iftano fit pbilocomafium.
â Atq; alia eius fimilis fit.Pbi.mittis me.an no mittis^ Imino ui atq; iuitâ.ingratis:uolutatim te rapiam domu.
^Hoftiû boe mibieft domiciliû.atbenis domus eft.ac berus. Ego ifta domu neq? moror:neq? uos qui bomines fitis Noui:neque fcio.Sce.lege agito te nuf^ mittâ.
j Nifi das firmata fide.te buc fi uifero intro itura.
^,quot;1Vi me cogis.qfqs es.do fide fi omittis iftoc me itro iturâ.quo iubef L^â Ecce omitto.Pbi.at ego babeo mifta.Scc.muliebri fecifti fide, Sceledre manibus amififti prçdâ.Sce.tâ ea eft noftra: q potis Herilis cócubina.um tu facere boe ftrenue.Pa.qd faciâ/Sce afferm Macbçrâ buc itus.Pal.qd facies ea Sce.itrorupä Inedia in çdis.queq; bic itus uidero eu pbilocomafio ofculante. Eil ego obtruncabo exteplo.Pal uifa ne ea efbSce.imo Edepol plane ea eft.Pal.fed quomodo dinimulabafSce.abi Maeb^ram buc affer.Pal.iâ faxo bic erit.neq? eques neque Pedes ^pfecÃus quifq tata audacia:qui çque faciat confidéter Q^q mulieris faciût.ut utrobiqi ratione doöle diût.
Na utfublmif os cuftodi.cauto coferuo meo nimis beat
1 Quod comeatus e traf pariete.Se.beus paleftrio maeb^ra nibilop? ^^^'Quid iâ.aut quid opus eft;Sce.domi eccâ berile concubinam. Quid domi;Sce.in leölo cubat.Pal.edepol ne tu tibi malâ re Reperifti ut prçdicas.Sce.q iam.Pal.quia banc attingere Aufus muliere bic in ^xumo.Sce.magis bercle metuo.fed nuq
n Qy^fq faciamp;:quin foror ifta fit germana buius.
^*'Earn pol tu ofculante bic uideras.óigdem palam eft. Earn elfe ut dicis.Sce.quid Appius fuit: q ut perirem Silocutus fuiffem bero/Pal.ergo fi fapis.muffitabis plus opportet Scire fetuu q loqui.ego abeo.ne quid teeu cofilii Gômifceâ.atqi apud bunc uicinû.tuç mibi turbç nó placet. Herus fi ueniamp;.fi me quçrit.bic ero.bic me accerfito.
Sceledrus.Peripledlomenus.fenex.
Ati abiit ille:neqiberile negociû pl9 curat:q fi no fuitute Fuiat,
-ocr page 278-Certo quide illa bic noflra intus eft in çdibus.nam ego excubante Earn domo oftendi.ccrtuft nunc obferuationi operam dare, Peri.Non bcrcle bifce bomines.me mare fed foeminä uicini rent* efTe , nbsp;nbsp;nbsp;Serui militis.ita me ludificant.mea ne bic in uia bofpita.
Quf beri buc atbenis cu bofpite aduenit meo.traóla amp;nbsp;ludificata. Ingenua et libera.Sce.perii berde.bic ad me redia abiit uia. Metuo illecmibi restne malo magno fuat.quatu buc audiui:facere verborum fenem
Accedam bomine.Peri.tun fceledre buc fcelerum caput, Meam ludi ficafti bofpitam ante çdis modo.
See. Vicine aufculta quçfo.Per.ego aufcultem tibi.
See. Expurgare uolo me.Per.tu ne te expurges mibi Qui facinus tantû ramq? indignum feceris^ An qa latrocinari arbitramini.quid uis licere facere uobis uerbero.
Sec. LicS i ne:Per.at ita dide^qt me oes amettnifi mibi fuppliciu Virgai ^ de te dat* longu diutinuq j a mane ad uefpei^. Q^ mcas confregifti imbrices amp;nbsp;tegulas.ibi du códigna te Sedtaris fimiam.quodqi inde infpedlauifti meu apud Me bolpite amplexutamica cu ofculabaf fuâ.
Qtqi concubinam bcrilê mfimulare aufes es ^bri pudica.meq? Sumi flagitii.tû q? tradlauifti bofpitam ante ^dis meas.
Nifi tibi fuppliciu ftimuleu dedatquot;.dedecoris pleniore be^ Faciam tuû:q magno ueto plenû undav mare, Sce. Ita fum coadlusperipledlomene:utnefciamut^ ne poftularc prius tecû çquûft.nifi iftec non eft bçc.neque ifta fe mibi Me expurgare.boc tibi uidet* çquius ficut etiamnûc.nefcio Quid uideri.ita ifta buius fimilis noftr^ tua.fiquidê no eade eft per. Vife ad me intro iam fcies.Sce.Iicamp; ne.Per.neque te inbibeo Perplacide nofcita.Sce.ita facere certu e.Pe.be9 pbilocomafiü cito Tranfcurre curriculo ad nos.ita negociu eft, poft quado Exierit fccledrus a nobis.cito tranfcurrito aduerfu curriculo domu; Nunc pol ego metuo ne quid infucauerit.fi bic no uidebit Muliere aperit dolus.Sce.pro di imortales fimiliore Mulieremagifqieande q noftr^ ea eft no reor Deos facere pofte.Per.quid nûcfSce.cômerui malum.
per. Quid igit ean eftlSce.etft eaeft.no ea eft.Per.uidiftin iftam^ gee. Vidi illam bofpite coplexam atque ofculautê.Per.ea ne eft 5cc. Nefcio.Per.uin fcire planelSce.cupio.Per.abi intro ad uos domu.
Continuo inde fit ne ifta bçc domu uoftram intus.Sce.licct Pulcbre admonuifti Iciam ego ad te exibo foras, per. Nunq edepol bomine quenq ludificarier magis facete
-ocr page 279--Vidró^ magis miris modis.fed eccû egredif.
®gt; PeriplecÃomene te obfaro p deos:atq; bomines:perq; Rultitiämeä Perq; tuâ gratiâ.Per.qd oblccras:Sce.me^ mfcici^ me^ amp;nbsp;Stultitiç ignofcas.nunc demû fcio mefuiffe excorde:cçcû Incogitabilé:nâ pbilocomafiû eccâ itus.Per.quid nunc furcifer Vidifli ambas^Sce.uidi.Per.be^ exbibeas uolo.Sce.meruiffé egde Me maximu fateor malu:et tu^ feciffe me bofpit^ aio üuriâ Sed meâ efTe berilc incubinâ celui:cui me curtode berus Addidit miles meus.nam e fumo puteo fimilior nug poteft Aqua aquç fumi:g bçc eft:atcp ida bofpita.ôc me defpexiffe
ç Ad te per ipluuiu tuu fatcor.Per.gd nifateare.ego qui uiderim. ^« Sed pbilocomafiû me uidiffe cefui.Per.ratus ne me idic bomine Effe omniu minimi precii:fi ego me fciete paterer uicino meo Inferri apud me ita ifigni te nuriâ.Sce.nunc demû ifpieter Fa(5lû effe arbitrorcû re cognofco.at no malitiofe tame Feci.Per.imo indigne.nam bomini feruo fuos domitos baberc 0pûrtôlt; oculos.Si manus orationeq;.Sce.ego ne fi pofl bûc diem Mutiuero:etiâ qdâ ego me certo fciâ:dato excruciatû:me egomet Dedâ tibi.nûc boc mibi ignofcas qu^fo.Per.umcâ animum meum Ne malitiofe facÃû id effe abf te arbitrestignofeam tibi iduc At dii tibi faciant bene.Per.n^ tu bercle fi te di amat ligua coprimif
â Poftbac etiâ illud;quod fciesmefciucns.ne uideris quod uideris, â^â Bene me mones:ita facere certû elbfatin ne oratus abiit
Nûgd nunc aliud me uis.Per.ne ine noueris.Sce.dedit bic mibi Verbarqua benigne gratia fecit.ne iratus effet.feio qua le gerat. Vtme cû exteplo a foro adueniam domû.amicum prendat Vna bic 6^ paleario.me habet uenale fenfi.SCiâ dudum fcio. Nunq bercle ex ida naffa ego bodie efcâ petâ.nâ iam aliquo Aufugiam:ólt; occultabo aliquot dies.dum b^c cÃfcilefcunt. Turbatatg irç leniût.iam nunc fatis amp;nbsp;plus nimio merui mali, j jVerûtamen de me quicquid eft.ibo bine domum.
Illic bine abfceffit fat edepol certo fcio occifam Qpe fapere. Plus inulto fue cum manducaf.ne id quod uidit uiderit. Nam illius oculnatq; auris:atg opinio tranffugere ad nos. Vfque adbuc aeftum eff ^bc.nimium feftiua mulier operam Pr^buit:redeo in fenatum rurfus.iam paleftrio frequens Senatusifceledrus hunc autem foras;domi apud me Poterit nunc baberier.ibo in trome dû abfû multifortito fuam.
Paleffrio.Pleufides.Ado.Periple.
c Obibete intra lime etiamuos pai^per pleufides:finite me Prius perfpe dlari.ne ufpiam infidi^ fint.conciliumg baberc
-ocr page 280-Volumus.nam opus eH.nûc tuto loco.ude inimicus nequis noQtif Spolia capiat cofiliis.unde inimicus nequis fpolia capiat auribus. Nam bene cofultumncofultum fi Gtnnimicis ufu efle potefi. Quin fi inimicis ufu eft.obfit mibi.na bene cofultu fubripitT Sçpiflime. fi minus cu curaraut catalogo loquendi lediu eft Quippe fi refciuere inimici cobiium tuu:tuopte tibi Confilio occludunt Iinguam.amp; codringuntmanustatqj Eade qu; illis uoluidi facere:faciut tibi, fed fpeculabor Nequis aut l:)inc a leua aut dextera ueflro cofilio ucnator aflit. Cu auritis plagis,celebris bine ^fpedlus ufq iad ultima Plateain ^be eft.euocabo.beus periplec'lornene.et pleufides Progredimini.Per.ecce nos tibi obedietis.Pal.facile e iperiu i bonif Sed uolo fcire eode cofilio: quod intus meditati fumus Si gerimus rem.Per.magis ad re non potefleffe utibile.Pal.imo Quid tibi pleufides.Ple.quid ne uobis placeat:difpliceat mibi. Per. Quis homo fit magis meus q tu es.Ple.loquere lepide ÃC cómode. Pal. Pol ita decôC hunc facere.Ple.at boe me facinus mife:^ macerat.
Meumq icor:corpufqi cruciat.Per.quid id eft quod cruciat te:quot; Ple. Me tibi iftuc çftatis bomî facinora puerilia obiicere.neq ite decora.
Neq tuis uirtutib? ea te expetere.te ex opib9 fumis mibi bonoris Gratia mibique amanti ire opitulatu.atque ea te facere facinora Quj ift^c ftas fugere.faeïla magis quide fellari folet. Earn pudSC me tibi in feneóla abiicere lolIicitudinê.Per.nouo Modo tu bomo amas.fiquide te quicq:quod faxis:pudet. Nibil amas.umbra es amantum:magis q amator pleufides. Ple. Hanccine çtatê exercere mei amoris gratia.Per.gd ais tu ita ne
Tibi uideor oppido acberonticus tâ capulari ftamme.tibi Diu uideor uita uiuere.nâ egde baud fum natus Annos prêter quinquaginta amp;nbsp;quatuor.clare oculis uideo Pernixû manibus.fû pedes mobilis,Pal.fi albusb Capillus bic uidef:neutig ubi ingeniû fenis ineft.
In boe emufitata fua fibi ingenia indoles.Ple.pol id quide Experior ita elfe ut prodicas paleftrio.nâ benignitas quide Huius oppido adolu feentuli.Per.immo bofpes magis cu pericula Facics:iTiagis nofees meam comitate merito te amante.
Ple. Quid opus nota nofcere.Per.ut apud exeplu experiundi Habeas.neges foris.na qui ipfe amauit.^grc amantis igeniu Infpicit.et ego amatoris aliquantulû babeo bumorifque etiâ In corpore.neque dû exarui ex amoris:rebus et uoluptariis. Vel cauillator facetusruel conuiua comodus ite ero. Neque ego oblocutor fum alteri in conuiuio.
-ocr page 281-In cómoditate abflinerc me apud couinas comode Cómemini.óc mei oris iuftam parte perfequi. Et ineam parte inde tacere quom aliena eft oratio. Minime fputator (creator Cum itide.minime fuccidus.
.Poft epbeft fum natus.no enim à apulis:no fum in urnbria. o lepidu femifene.ne ft quas memoratâ tuus habet.
.Atcÿ equide plane educÃum in nutricatu uenerio.
^t. Plus dabo g pr^dieabo ex me uenuftatis tibi.
Neq; ego nuq alienum fcortum fubagito in conuiuu.
Neq? proripio pulpametum:nequeperuorto coculu. Neque per uinu unq ex me exorif difcidiu in couiuio, Siquis ibi eft odiofus:abeo domu:fermone fegrego.
Venereu amore amoenitateq? accubans exerceo.
Etquide cdepol omnis mores ad uenuftate iugiter Cedo tris mibi homines auricalco contra eptu iftis moribus. At quidê illuc gratis qui ft t no inuenies alte^
Lepidiore ad omnes res: nec qui amicus amico fit magis, âft. Tu te me ut fateare faciamreffe adolefcente moribus.
Ita apud omnis coparebo tibi res benefactis frequens.
Opus nec erit tibiaduocato trifti iracundo?ecce me.
Opus nçlenideniore dices g mutu eft mare.
Liquidus cultusqiq uetus eft fauonius.
Vel hilariftimum couiuamme extimandu:exprimam tibi.
Vel primarium parafitu:atq obfonatore optumu.
Tu ad faltandu non cinedus magis ufq? faltat:q ego:
?â⢠Quid ad illas artes optes.G optio eueniat tibi.
Huius q ?meritis ut referri pariter pofftt gratia Tibiq.quibus nunc effet experiofum me^ folicitudini. At tibi tanto fuptui effe mihi moleftumeft.Per.mortuus es,. Nam in mala uxore: atq inimico fiquid fumat:fuptu eft. In bono hofpite atq amico queftus eft:quod fumitur.
Et quod in diuinis rebus fumaf fumptuftfapienti lucro eft. Deum uirtute eunte hofpitio acciperetapud me eftcomitaf.
Efbibe.animo obfcquere mecu:atquc honerato hilaritufme Libere funtçdifdibcr fum aute ego.me uti uolo libere.
Nam mihi deCiuirtute dienqppter diuitiafdataf Licuit uxore dotata genere fummo ducere.
Sed nolo mihi oblatratrice in jdif intromittere.
1«. Cur non uif.nam q^creare liberoflepiduffonuf.
Herde uero libe^ effecid multo eft lepidiuf.
Tu horno et alteri fapientcr potifefconfulere:SC tibi.
-ocr page 282-Ã^am bona uxor:fi cadcduöla eH uf^ getiu
Vbica poffit inueniri. uerum ego ne cam ducS domu. Quçmibi nun^ b^c dicat,emc mi uit lanâ.ucnde tibi pallium. Malacbum:et calidum:conficiantur tunica quç mibi bibernç bonf Ne algeam bac bfeme.boc boe nug uerbum ex uxore audiä. Verum prius ^ galli cantet:qu^ me fornno fufcitet Dicat.da mibi uir calendis mittam eu martij ueneriunt Da qui faciat condiatida quod de quinquatribus.
Percantatrici.SC lecürici.ariol^.atq^ barufpic^, Flagitium eft fi nibil mittetâ .quo fupercilio fpicit. Tum pratica clementer non pota eft:inquit munere. Iampridem:quia nibil abftulerit:fuccenf6C eelaria. Tum obftetrix expoftulauit mecu pay miflu fibi. Quin nutrici no milfurus quicq;ucrnas alit, H^c atq^ buius fimilia alia damna multa mulicy. Nunc uxore ^bibui mibi.ôC quç buius fimilis fermonis erat.
Pal. Dii tibi Rapicii funt bercle.nam fi iftarn feme! amiferis Libertate.baud facile te ineunde rurfus reftitucs locum.
Ple. At illa laus eft magno in genere amp;nbsp;à diuitiis maxumis. Liberum bominê educate generi monimetû amp;nbsp;fibi.
Per. Quando babeo multos cognatos quid opus fît mibi liberis^ Nunc bene uiuo.amp; fortunate:atqueut uolo:atquc animo utlubet. IM^ea bona mea morte cognatis dicâ;inter eos partiant.
Illi apud me edunt.me curât.uifût.qd agâ.ecqd uelî. Prius q luc6lt;:a{Tût:rogitât nocÃu an fomnû expert. Eos ;p liberis babeo:qui mittunt munera.
Sacriâ¬icât:dant inde parte mibi maiore:quam fibi Abducunt.extra me ad fe prandiû:ad coenâ uocant. nie miferrimu fe ref:minimû qui mifit mibi.
Ãlli inter fe certant donis.ego mecû mufito.
Bona mea inbiant:certatï nutricunt et munera.
Pal. Nimis bona ratione nimiûque aperte tu multa uides.
Et tibi fût gemini.se trigemini fi te bene babes filii.
Per. Pol fi babuiftem fatis capidem miferiay.liberis Celere memcre cecidifTet ne ebrius:aut de equo ufpiâ Metuere.ne ibi defregifrôe crura:aut ceruices fibi.
Pal, Huicbomini dignû eft diuitias efte:diu uitä dare Qui ^gre feruat.ôe qui bene babet.âfuifq ianticis uolupc o lepidû caput.ita me diideçq amet:^quû fuit Deos parauifTe uno exeplo:ne omnis uitâ uiueret. Sicuti merci preciû ftatuit 43 uirtute ut ucniat.
-ocr page 283-Qu^ improba eft ^ mercis uitio domina precio pauperat*
Itide diuos difperdiÃe uitâ bumanâ çquum fuit.
Qui lepide ingenuatus effamp;nntn Icgiquâ daret.
Qui iprobi: amp;nbsp;fcelefti iis adimeret animam cito.
Si boe parauiffent:bomines effent minus multi mali.
Et minus audacter fcelefta faceret fadfa.etpoftea
Qui homines ^bi effentreftet bis annona uilior.
Quid deoy coftlia culpes ftultusîfeitufq; fic.
Qui deos uituperes.nuc lâ iftis rebus defifti decet.
Nuc uolo obfonare uelut bofpes.tua te ex uirtute
Meç domi accipiam benigne lepide.et lepidis uicÃibus.
Nibil me poemtamp;Ciam quanto fumptu fuerim tibi.
Nâ bofpes nullus tam amici bofpitiu deuorti poteft.
Quin ubi triduu cotinuu fuerit:iam odiofus fit.
Ve:^ ubi dies dececotinuos iteaÃodov illas
Tametfi dominus no îuitus patitur:ferui murmurât.
^. Seruientis feruitute ego mi feruos itroduxi mibi
Hofpefnó qui mibi imperaret.quibus ego effem obnoxius.
Si illud çgre fit uobis.mibi quod uolupc e morté remigioregeto* , nbsp;nbsp;Tame id quod odiofe faciûdu:fiat malû atq; igratis.
Nuc quod occepi obfonatû pgam.Ple.fi certus tibi
.Cômodû obfona:ne magno fûptu mibi quod uis fate
Quin tu iftanc oratione bine uetere atqiantiquâ amoues.
Nam proletario fermone nuc quide bofpes utere.
Nä bi folet:quâdo adcubuere;ubi coena appofita e dicere
Quid opus fuit hoc fumptu tâto noftra gratia^
Infanuifti berdc.nâ ide boe bominibuf fat erat deed
Qt eo^ caufa obfonatum eft:culpant et comedut tarnd Q Fit pol illud ad illud exeplü:ut docie et perfpecite fapit.
Sedudu homines nûq dicuntqq appofitu e ampliter, lube illud demi.tolle hanc patinam.remoue pnâ.nihil moror Aufer illa offam penitam.pbufhic coger frigidus.
Remoue.abi.aufer.nem.ineeo^ h^c affeuerare audias.
Sed ^pceUût.fed ^pcûbunt.dimidiatî appetut.
bd. Bonus bercle ut malos deferipfitmores.Per.haud centufima Parte dixi.atqi ociu refiftit.poflu exprimere.â¢
Igif id quod agitquot; .hoc primû prçuerti decet.
Nûc hue animû aduortite ambo.mihi opus eft opera tua Peripledtomene.nam ego inueni lepide fycophâtiam.
Qui admutiletquot; miles c^fariatus;atq uti
Huic amanti ad philocomafi u bâc efficiamus copiam;
-ocr page 284-Vtbic ca abducat abcatq^.Pcr.dare iflanc oratione uolo.
Pat At ego mibi anulu dari iftunc tuu uolo.Per.quam ad re uis.
Pal. Quando babebo igif ratione mea^ fabrica:^:dabo.
Per. Vtere.accipe.Pal.accipe a me rurfu ratione doli:
Quam inditui.Ple. ppurgatis âbo damus tibi opera auribus.
Pal. Herus meus ita magnus mçcbus mulier ed:ut nemine Fuifle atq? neq? futu^ credo.Ple.credo ego idue ide.
Pal, Iraq? alexandri predate prédicat formam foam
Itaq; omnis ultro fecitari in epbefo memorat mulieres;
Per. Edepol quide de ido multo multazfcio te no metirier;
Sed ego ita ede ut dicis teneo pulebre.perin paledrio Quam potes:tam ucrba coler maxume ad cópedm.
pal. Ecq tu potes reperirc forma lepida muliere, Cui fallaciarû corpufq ? fit plenû amp;nbsp;doli.
Per. Ingenua an ne libertinâ.Pal.atq? idue paruifacio.dûmodo Earn des:quç fit qu^duofa:qu^ alat corpus corpore. Cuiepfapiat pecitus.nâ cor non poted:quod nulla habet.
Per. Laura uis.an qu^nó du fitlauta:Pal.fic cofuccidâ, Quam lepididimam potes.quâq t adulefcetê maxume.
Per. Habeo eccillam meam clientam;meretrice adolcfcentulam.
Sed quid ea ufus ed:âPal.ut ad te earn iam deducas domû.
Itaque earn huc ornata adducas matrona^ modo.
Capite compto:crinis uicitafque babeat:adfimulamp;que fe
Tuam ede uxore ita pr^cipiedum ed.Ple.erro:quam indas uiam.
Pal.â At fcictis.fed ecquç ancilla cd illi Per.ed primita.
Pal. Ea quoque opus ed.ita pr^cipio mulieri:atque ancillula VtfimulÃi fe tuam ede uxorê:et deperire hue milite. Quad hunc anulû famef^ ancillç dederit:eum porro Militi ut dare:quafiquc ego rei fuïterpres.Per.audio.
Pal. N? me furdu uerberaf.ut fi audis.ego recite meis Dabo:tua mibi uxore dicâ delatû:ôc datu. Vtfefe ad eu cÃciliare.ilIc eiufmodi ed:cupi6 C mifer. Qui nifi adulterio dudiofus:rei nulli aliç cd iprobus. Per. Non potui repire fob foie queres lepidiores duas ad hanc re: QX ^ego.babe animu bonu.Pal.ergo accurras.Si ^jpa nue tu Aufculta mi pleufides.Ple.tibi fu obediens boc facto.
Pal. Mlles domû ubi aduenerit memineris ne pbilocomafiu nomines/ ple. QuS nomine.Pal diceam.Ple.nepe cande qu^ dudu
Codituta e.Pal. pax abis.Ple.meminero.fed quid meminifTe Id refert.Pal.ego eni dicam.tu quando ufuf
Pofc6lt;:,iterea tace.utcu etiam bic agit.acitutu ptis defendas
-ocr page 285-Tuas.PIe.ego co îtro igif.Patet peepta fobric ut eures face. Paleftrio.Luerio puer.
lt; 1Vantas res turbo:quätas mouco machinas. Eripiam ego hodie cócubinam militi.
Si centuriati bene funt manipulares mei.
Sed illum uocabo:heus fceledre nifi negocium Progredere ante çdis.te uocat paleario.
p*^ 'Nó opera ed fceledro.Pal.quid iam Lu.forbói dormiens.quot; â Quid forbct^Lu.illud dertituolui dicere.fed quia
CófiiTiile cd.quod dertas quad forbeas.Pal.eo an dormit Sceledrus itus.Lu.no nafo qde.nâ cum magnum clamat.
P Tetigit calice.clanculu dimidt.nardini una aphora celarius p jEo tu fcelede:qui illi fubpromis eo.Lu.quid uis^
Quid libitum cd illi códormifcerc?Lu.oculis opinor.Pal.no Idue rogito fcclus.;pcede huc.peridi ia nid ucy.fcio
।Propddi tu illi uinu.Lu.no ^mpd.Pal.negas?
Nego hercle uero.na ille me uetuit dicere.
Necp equide foeminas ocito expropd in urceum.
p Neque ille hic calidu exuunt i pradium.
p^^ 'Neq tu bibidi.Lu.dii me perdant:d bibere potui.
^^'Qui iâ.Lu.quia eni obforbui.nam nimius calor
P Cóburebat gutture.alii ebrii funt.podq potarunt: ^â' Bono fuppromo cella credita.Lu.tu hercle ide faceres.
p Si tibi effÃC crédita.quoniâ emulari no licet:nûcîuides
1 ^* 'Eo an nuq ^mpdt antehac:refpondc fcelus
^' ^tq ut tu fcire pofds dico tibi.d falfa dicis:excruciabere, La uero ut tu ipfe me dixide diólites.potcd fagina.
K Ego eiciar cellaria.ut tibi prompferis aliû fuppromu pares.
.T b^o edepol faciam.age loquere audacter mihi.
Nûq çdepol uidi ^mcre uerum hoc erat.
Mihi ipcrabas:ego promebam, podea Hic illi celebro capite fidebas cadi.
Sed in cella erat paulum nimis loculi lubrici. Ibi erat bilibris aqualis.hic propter cados Ea f^pe decies complebatur die.
Earn plena atq inanemderi:plenâ a furnmo
j Vbi bachabat auia.quaffabät cadi.
^t Abi abi itro ia.uos à cella uinaria
.Bachanal facitif.iâ hercle ego herum addueS foris. Perii excruciabit me herustdomu fi uenerit.
Quom h^c fadta fcibit:quia fibi no dixerim
-ocr page 286-Fugiâ Eerde aliquo.atquc boe in dic extoHâ malum.
Ne dixeritis obfecro buic:uoftrâ fidem.
Pal. Quo tu agistâEu.mifTus fu alio iâ bue reuenero
Pal. Quis miüt^Lu.pbilocomafiu.Pa.abi acÃutû redi.
Lu. Quffo tarnen tu meâ partem infortunii:
Si diuidet me abfente;accipito tame.
Pal. Modo intellexi qua rem mulier gefferit.
Quia fceledrus dormit:bunc fubcuftodem fuu
Foris ablegauit:du a fe buc tranfire placet.
Sed peripTedlomenus qua ei mädaui muliere
Nimis lepida forma ducitdi bercle bâc rem utuiuat.
OX ?digne ornata incedit:baudmeretricie.
Lepide boc fuccedit fub manus negociu.
Periple cîtomenus.Milpbidippa.Acro telâtiû.Paleflrio»
r Em omnem accedere te ut uelimea milpbidippa:
Domi demonftraui in ordine bâc fabricâifallaciafque.
Minus fi tenetis:denuo uolo pcipiatis plane
Satis fi intelligitis.aliud eftquod potius fabulemus.
Mil. Stultitia atque infipientia non fallacia fit:
Me ire in opus alienû.aut tibi meâ operâ pollicitari.
Si ea opificina nefciâ autmala effe aut fraudulenta.
Per. At melius mouerier.Mil.mere tricem cómoueri
Quam fane magni referat:nibil clam eft:quin ego ffuflro.
Poftq adbibere auris meas ad tuam morâ orationis.
Tibi dixi miles queadmodû potis efl oleas dare
Per. At nemo folus fatis fapit.nâ ego multos f^pe uidi
Regione fugere cofilii.-priuf^reperta babere.
Acr. Siquid faciendû efl inulieri male atq; malitiofe:
Ea fibiîmor talis memoria efl:meminifTe et fempiterna.
Sin bene:aut quid fideliter faciûdû fit:eadem uemût.
Obliuiofe exteplo ut fiantuneminiffe nequeüt.
Per. Ergo iftuc mecu couenit:nobis faciûdû utruqi.
Nam id ;pderit mibi malitia male quod facietis ambç.
Acr. Dum nefeientes quid bond faciamus:ne formida.
Per. Mala nulla meretrix efl.Ac.ne paue peioribus coueniût
Per, Ita uos decamp; cófequimi.Pal.ceflb ego illis obuiâ ire.
Venire faluû gaudeo.lepide bercle ornatus incedit.
Per. Bene opportuneq? obuiâ is paleflrio.tibi adfût
Quas me iuffifli adducere et quo ornatu.Ac.beus noficr.Pal.eflo
Paleflrio acrotelâtiû falutat.Acr.quis bic bomo efl
Qui tâ ^nota nominat'Per.bic nofier arebitedtus efl.
-ocr page 287-Salue arcbttecÃe.Pal.falua Gs.fed dic mibi ecquid bic te Onerauit prçceptis.Per.^be meditata utrâqj duco. Audire cupio queadmodû.ne quid peccetis pauco.
â^â^âAt tua precepta.de meo nihil bis nouum appofui. Nempe ludificari militem tuû be:^ uisiPal.exIocuta ef. Lepide amp;nbsp;fapieter comode SC facete res parate, Atc^ buius uxorem te uolo aflimulari.Acr.fiat.
^^' Quafi militi animû adieccris:fimulare fic futu:^.
Quafiqu^ b^c per me interprete SC tuâ ancilla curetquot;. Bonus uates poteraseffe.nû qu^ fût futura uides?
^1 'Quafi qu^ anulu buc ancillula tua abs te detulerit ad me.
j .Que ego militi daté tuis uerbis.Acr.uera dicis.
Æt Quid iliis nûc memoratis opus eft comeminere. Nam mi patrone boe cogitato.ubi probus eft arcbitedlus. Bene liniatam li femel carinam cólocauit.
j .Facile eftenauem facere,ubi fundata coftitutaft.
^1lt; At funt ebrii arcbitecÃi.quç te amat ut imperiti.
Si no no nos materiarius n moratquot;:ad opus quidê P nbsp;nbsp;Noui indole noftri ingenii.cito erit parata nauis.
^â 'Nepe tu nouifti militem mcu bey^iAcr.rogarcimirns Populi odium quid ni nouerim.magnû dicût cincinatum Mçebum ûguêtatum.Pal. num illeetiâ nouit^Ac.nû^ uidit Qui nouerit merquis ego fû,Pal.nimis lepide fabulare. Eo poterit uerû lepidius pol fieri.Acr.potine ut homine Mihi des quiefeas.cçtera ni ludificata lepide. Per culpa omnei me ipingito.Pal.age igif intro abitc. Infiftite hoc negociu fapieter.Acr.alia cura. Age periplecHomene has due nûc îtro.ego ad fo^ illû C0ueniam;atq;illi hunc anulû daboiatq? prçdicabo A tua uxore milii datû: eamq; illum deperire. Hanc ad nos q exteplo a foro ueniemus mittito.' Quafi clanculû admiffa fit.Per.faciemus alia cura.
^^â Vos modo curato.ego illû ^be iâ oneratû buc acciebo.'
^^ Bene ambula.bene regere.at ego hoc efficiâ plane. Vtcôcubinam militis meus hofpes babeat hodie.â Atq ibine atbenas abeat bodie.hûc dolû dolamus Quid tibi ego mitta muneris.Aer.des ne aliç mulieri operam*
^« Lepide funt ÃC comes fût.Acr.cohdo iam futu^ Vbi facÃa erit colatio noftra^ malitia:^. Haud uereor ne nos fubdola perfidia peru'eamur Abimus ergo intro.bgc uti meditemur.Per.cogiute
-ocr page 288-Ne quid ubi miles uenerit titubetur.Acr.tu morare.
Vt accurate et commode boe quod agendum eft:fequamur.
Pyrgopolynices.PaleQrio.
u nbsp;nbsp;nbsp;Olupeft quod agâ.fi id ;pcedit lepide ex fententia.
Nam ego bodie ad feleucum rege mifi parafitü meu.
Vtlatrones quos conduxi:binc ad feleucum ducerÃC.
Qui eius regnû tutaretâ '.mibi du fierSC ocium.
Pal. Quin tu tuam re cura potius q feleuci:quç tibi
Códitio noua:Sd luculenta fertur per me interprete.
Pyr. Immo omnis res pofteriores pono:atq; opera do tibi;' Loquere.auris meas ;pfecÃo dedo in ditione tuam.
Pal. Circûfpicito dû:nequis noflro bic auceps fermoni fiet.
Nam boc negocii clà deQino ut agerermandaf mibi.
Pyr. Nemo adeft.Pal.bunc arabonê amoris primu a me accipe.
Py* Quid bic unde eftiâPal.a luculenta atq feftina foemina.
Qu^ te amat.tum qu^ expetifcit pulcbram pulchritudinem.'
Eius nunc mibi anulu ad te ancilla porro ut adferre: dedit.
Pk. Quid ea ingenua an feftuca facJta:fcrua an libera eft!*
Pal.â Vab ego ne ut ad te ab libertina effc audere iternucius.
Qui ingenuis fartis refponfar6C:req i ab fe cupit uti
P^r. Nupta ifta an uidua^Pal.amp; nupta et uidua.P^.quo parto potis Vidua et nupta effe eade:âPal.qu^ adulefcens nupta fit eu fene.
Px. Euge.Pal.lepida et liberali forma eft.Py.caue medaciu.
Pal. Ad tuâ formam illa una digna eft?Pv.bercle pulcbru prodicas.
Sed quis ea cftiPal.fenis buius uxor periplertomemfftA.^xumO* Pal. Ea demorit te.atq ab illo coepit abire.odit fene.
Nunc te orare atq oblecrare iuftît:ut tui copiam fibi
Poteftateq i facias.Py.cupio bercle equidem:fi illa uult.
Pal. Qu^ cupitdV-quid illa faciemus cocubinarquç domi eft
Pal. Quin tu illa iube abfte abire quo lubamp;.ficutforor
Eius gemina uenitepbefu:et matertarceffutque ea.
Pk. Ain tu aducnit epbefu mater eius.Pal. aiunt qui fciut.'
Py. Hcrcle occafione lepidam utmuliere excludam foras, Pal. Immo uin tu lepide facere.Py.loquere:et cofiliu cedo.
Pal. Vin tu illam artutum amouerc a te:ut abeat per gratiam^
Py. Cupio.Pal.tu te boc facere oportamp;.tibi diuitia^ affati eft
Iube fis auy:atque ornamenta.'quç illi iftruxifti mulieri Dones.babere.auferre abs te quod lubeat fibi.
Py. Placet ut dicis.fedne iftam amittâæt b^c mutet fide
Vide modo.Pal.uab delicatusiquç te tag oculos amet.'
Py. Venus me amat- Pal.at tace:aperiuntur fores.concede buc claculu
-ocr page 289-j ^Hçc celox illius eH qu^ bic cgrcditâ 'internecia.
Quç bçc celox.Pal.âdÃula illius eft:quç bic cgredif foras
Qu^ anuluiPuc attulit:qucm tibi dedi.Py.edepoIequide Bellula eft.Pal.pbiterid b^c efi pr^ illa et fpinturniciu.
Viden tu illâ oculis mature facere:atq;aucupiu auribus.
⢠nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Milpbidippa.pKrgopolinyces.Paleflrio;
i Am eft ante jdis bircus.ubi eft ludificadus mibi.
Diftimulabo:bos quafi no uidea neq? efle bic ctia:du fciâ» .^*'âTace fubaufcultemus.ecqui de me fiat metio.
^il'Nuc quis na bic prope adcft q re aliéna potius curetq fuam»
Qui ancupet:quiq iquide uefperi uiuat fuo.
Eos nuc bomines metuo mibime obfint:ne ueâ-obftet ufpia.
Domo fi ibit.ac du buc tranfiuit.atqibuius cupiens corporis eft: Qu^ amat bunc homine nimiû lepidû:et nimia pulchritudine. Milite pyrgopol/nice.Py.fatin b^c quoqime deperit.
j Mam laudat fpecie.edepol huius fermones haud cinere quiritanti '^Ã* Quo argumeto^Pv-quia eni loquif laute Ãi minime fordide.
Tu aute illa ipfa eft nimiû lepidatnimifq initida foemina.
Herde uero lâ adlubefcit primulû paleftrio.
Prius neq illâ oculis tuis.Py.uideo.id quod credo tibi.
Turn b^c elocuta.illa aute abfens Ribtgitme:ut amc.hercle bacqde Nihil tu amaftis.mihi hçc defpófataft.tibi fi illa hodie nupferit, j .Ego banc cotinuo uxore duca.Py.quid ergo banc dubitas colloq^ * â â^ Sequere bac me ergo.P^.pedifequus tibi iû.Mil.utinâ cuius caufa
Foras fu egrefra:coueniedi mihi poteftas eueniat.
Erit.amp; tibi exoptatu obtîgamp;.bonû habe animû.ne formida. ^â^â¢Homo gdé eft^Pal.q feit qdâ quiris ubi fit;âM.que ego hic audiui^
Sociu tuoiA cófilio^:^ participe cofiliariu.Mil.tu pol ego ld quod c^lo.haud cçlo.Palamo etiâ fed no egias.
Mil. Quq argumcto^Pal.ifido cçlas.ego fû tibi firme fidelis.
Cedo fignû fi hoc ue: ^ eft.Pal.amat mulier quçdâ quendâ
Pol iftuc quidê multç.Pal.at no mult^ de digitto domû mittunt/ Mil.Enî cognoui nûc.fecifti modo mibi ex qadiuo pare
Sed bic num qs adeft?Pal.uel adcft.uel no.Mil.cedo te m foie folû,.
Breuin an logiquo fermone^M.tribus uerbis.Pa1.iâ ad te redeo, jrt «Quid ego hic aftabo tâtifper cû bac formait fa0lis:fi fie fruftror. Fit Patere atqi ifta.tibi ego banc do operâ.Pv.;pperando excrucior'
Pedetentutu b^c fcies.traótare foies bafce huiufmodi meritis Fit Age age ut tibi maxime c5cinus:nullû eft hoc ftollidius faxû.
Redeo ad te.cofiliû quafi hune depereant.Mil.teneo iftuc, Fit Côlaudato formam:8lt; facie:et uirtutes comemorato.
-ocr page 290-MiïâAc ïearn re habeo omnefacie:tibi ut dudu tam demonflraui Tu cótra cura Si cótepla:et :de meis uenator uerbts.Pgt;^.aliqua Mibi parte hodie opere des.deniq ? iâ tâde ades illico.Pal.aflu Impera liquid uis.Pf.quid illa hge narrat tibi pol fe lamentari Ait illam miferam cruciari:óilacbrumâtê fe aHli dtarciquia Tis egeat.quia te careat.ob earn re buc ad te miffaft. lube adire.Pal.at fein quid tu facias.facito fafbdii plenu. Quafi no lubeat:me ïclamato:quia fic tâ uulgo uulge.
P/. Memini amp;nbsp;pr^ceptis parebo.Pal.uoco ergo banerquç te quçrit. Pg, Adeatifiquid uuit,Pal.liquid uis:adi mulier.Mil.pulcber falue. Py. Meu cognoinêtü commemorauit.dii tibi detiquçeuqi optes.
Tecû ^tatè exigere ut liceat.Py.nimiu optas.Mil.no me dico Sed berâ meâ: qu^ te demeretur.Py.mult^ aliç idê idue cupiat Quibus copia no efl.Mil.ecaftor baud rni: ^ G te babes ca:^. Homine tâ pulcbrû.amp; prçclara uirtute:et forma fadlis.
pgt;z. Heus dignior fuit qfq bomo q efà Pal.no bercle bumanu e credo. NS uulturio plus bumani credo e.Py.magnu me faeiä nue. QuoniS illec me côlaudat.Pal.uiden tu ignauû ut fefe Ãferat Quin tu buic re(póde.b^c ilia eft.ab illa qua dudû.
Pvr. Qua ab illay.nä ita ine occurfant muîtç meminiffe baud poffu. Mil. Ab illa quç digitos defpoliat fuos.et tuos digitos decorat.
Nâbûc anulû ab tui cupiete buc detuli buic porro.
Pvt* Quid nûc tibi uis mulier memora.Mil.ut quç te cupit:eS ne fpnaf Quç per tuâ nûc uitâ uult fit;nec fit fpes.in te uno eib
Pyr. Quid nunc uult^Mil.tc cópellare:6C copledi:Ã^ contredare. Nâ nifi tu illi fers fuppecias.iam illa animû defpÃdebit. Age mi acbilles.fiat quod te oro.ferua illâ pulcbrâ pulcbre. Exprome benignum ex te ingenium mi uir cape.occifor regum, Pyr. Heu bercle odiofas res.quotiës boe tibi.uerbero ego interdixi.
Meam ne fic uulgo polliciteris operam.Pal.audin tu mulier. Dixi boe tibidudum.et nunc dico.non buc uerri affertur inercef. Non bic fuo feminio quanq porculenS partitururt.
Mil. Dabif quâtûipfus pcii pofcet.Pa.taletö pbilipputbuic op9 auri e. Minus a nemine accipict.Mil.beu ecador nimis uile ed tandë.
P^'t. Non mibi auaritia nunq innata cd.fatis ed diuitia^.
Plus mille auri:mille edmodio^ pbilippei.Pal.prater tbefauic.
Turn argêti montes non madashabet: etna mons non ^qi altus Mil. Heu ecador homine piu:^?Pal,ut ludo:âMil,quid ego ui fubleduf Pal. Scite.M1l.f3 amabo mitte me adutû.Pal.qn tu huic rndef aliquid
Aut failu.^ aut non fadlu:^:quid illam miferam tantum excruciat Q,uj nunq male de te mérita ed.Px.mbe earn exire buc ad nos.
-ocr page 291-Dic me omnia quç uult faólurum.Mil. facis nûcut Facere çquu Qu^ te uult eandem tu uif.Pal non bic infulfum babet ingenium;
MiI. Quumq ; me oratricem non fpreuifti ut exorarem ex te Quid elf ut ludo Pal.nequeo bercle quidem rifu meo moderaricr. Ob earn caufarn bue abs te auorti.Pj^.no edepol tu feis mulier Quâtu ego bonore nue illi babeo.Mil.fcio:^ iftuc illi dicâ.
^ît Contra auro alii banc uedere potuit operâ.Mil.pol idue tibi credo ^d. Meri bellatores gignunfiquas bic pregnantis fecit.
Et pueri annos ocitingentos uiuunt.Mil.ue tibi nugator
^V. Quin mille anno:^ perpetuo uiuût ab foculo ad feclû.
Pal. Eoâminus dixi.ne bçc ceferôi me aduorfum fe metiri.
Mil. Perii quot bic annos uiu8C:cuius filii tâ diu uiuunt.
Qr. Pofinduo natus fu ego mulier:q iupiter ex ope natuseà pl. Si bic pridie foróC q ille efl:bicbaberS Cregnu incilo, lam ia fat amabo eft.finite abeam fi poffu uiua a uobis.
1 al. Quin ergo abis quando refponfuft.Mil.ibo atqiillam buc adduca Qua q^pter opera e mibi.nuqd uis.P/.ne magis fim puleber q fu Ita me mea forma babamp; folicitu.Pal.quid bic nue Qas.quin abis^ Mit Abeo.Pal.atqi adeo audin tu.dicito docete amp;nbsp;cordate:ut cor ei faliat Pbilocomafio dic fi eft bic.domum ut tranfeat:bunc bic effe.
Mil. Hic eu bera efl:cla noÃru bunc fublegerut fermonedepidefadtu e lam ex fermone boc gubernabunt docilius porro.Pal.remorare.
Mil. Abeo neq te remoror.neq; te tango.neqi te taceo.
Vr. Jube maturate illam exire buc ia iflic rei puortemur. Pvrgopolynices.Paleflrio.
q Vidmibinûc es audlor:ut facia paleÃrio de concubina noÃra Nullo paefto poteà prius bçc içdis reopi:q illam omiferim. Quid me cófultas:qd agSiPal.dixi eqdc tibi q id paefto fieri poffit deinentiÃime.
Au^ atqueÃe omne muliebre babeat fibi.quç illi InÃruxiÃi;fumat:babeat.auferat.dicasqi tepus maximû effe.
Vteat doinû fororegeminaefferôC matre dicito:quibuscum j Comitata reelle deueniat domu.P^.quid tu fcis eas adeffe.
Quia oculis meis uidi bic forore effe eius.Pj^.couenit ne ea^ j^^'* Conuenit.Py.ecquid fortifuifa eiPa.omnia uis opinare.
^' Vbi matre effe aiebat fororiPal.cubare in mari lippam;
p Atq oculis turgidis nauclerus dixit:qui illas aducxit:mibi» p^â Is ad quofnauclerus bofpitio diuortitâiPafgd isiPj^.ecqui fortif ^1' Abi fis bic.nâ tu quideçque fuiÃi fcitusemiÃarius.
Qui confecitare qui mares:quç foeinin^.Py.boc age nûc iÃuc. Quod das confiliû mibiftecû ilia uerba facere de ifla re uolo
-ocr page 292-Nâ eu illa fane cógtuit fermo tibi.Pa.qui potius eu tu te ades Tuâ ré tute agas.dicas uxore tibi neceflu effe ducere.
Cognatos pfuadere:amicos cogere.Py.ita ne tu cefes.
Pal. Quid ego ni ita cefeâP/.ibo igifitro.tu bic ante çdis Interi fpeculare ut ubi illec prodeat me ;puoces.Pal.tu modo Iftuc cura: quod agis.Pf.curatum id quide ed.qn fi uoluntate Nolet ui extrudä fons.Pa.ifiuc caue faxis.qn p otius Per gratiâ bonâ abeat abfte:atq i illec quç dixi:dato. Au:^ ornamétaqi:gu^ illi iflruxiQi ferat.Py.cupio
Pal. Herde credo te facile îpetratû iri:fed abi itro.noli flare Pgt;'r. Tibi fum obediens.Pal.nuqd uidet' âdemutare.aut utique Dixi efle uobis dudu buc meum mdite.nuc ad me ut ueniat ufud Acrotelotium:ancillula eius;ÃC pleufides.pro iupiter Satine utcomoditas me ufqiquaque adiuuat.
Na quos uidere exoptabS maxume:una exeutis uideo de ^aximoï Acrotelà tium.Milpbidippa.Pleufides.Palefîrio.
1 Equimini.fimul circûfpicite:nequis adfit arbiter Nemine pol uideo.nifi bunc que uolumus conuétûeffe.
Ergo uoca.M.gd agis nofler arcbiteóle:âPa.ego ne arcbitedl9 uab« Kill. Quid eftl'Pal.qui eni no fim dignus prç te:ut figâ palû i pariete.
Eia uero nimis ficete:nimifq i facunde mala eft.
Vt lepide derucinauit milite.M.at etiâ paru
Bono animo es.negociû omnetam fuccedit fub manus. V0S modo porro:ut occepiftistdate opera amicabile. Namipfe miles concubina Ãtro abiit oratu fuam Ab fc abeat eu forore et matre atbenas,Ple.;pbe
Pal. Quin etiam au^:atqiornamcta quppfe iftuxit mulieri Omnia dat dono.fe ut abeat.ita ego cofiliu ei dedi ple. Facile iftuc quideeft.fi et illa uolt.et ille aute cupit. Pal. Non tu feis cum ex alto puteo furfum ad fûmû defcenderis.' Klaximu periculu ide etiâ ab fûmo:ne rurfû cadas. Nunc bçc res apud fumuputeû gerit^.fi pr^fenferit Miles:nibil banc ferre potuit.buius nûc ^maxime Opus eft dolis.Ple.domi etiâ ad earn re uideo falis fatis. Mulieres tres:quartus tu te es.quintus ego.fextus fenex.
Pal. Quod apud nos fallaciaru.fextuft certo feio Oppidu quoduis uidef poffe expugnare dolis. Date modo operâ.Ac.id nos ad te.et fiquid uelles:uenimus.
Pal. Lepide facitis nunc boe tibi ego impero.Ac.quid uoles.
Pal. Milité lepide et facete laute ludificarier uolo.
Ac. Voluptäte me caftor mibiimperas.Pal.et feim quêadmodu.
-ocr page 293-^' Nempe ut aclfimule me amore intus differre atbenis. Quafiq; iftius caufa amoris ex boe matrimonio Abieriteupiens iftius omne ordinis nuptiali. Nifi modo unu boc:bafce çdis dicas dotalis tuas. Hinc fenem abfteabiffe:poftq feceris diuortiu. Ne ille mox nereatquot; itroire in alienamdomu.
Bene mones.Pal.fed ubi ille exierit intus.iflic te ^cul Ita uolo adfimulare;prg illius forma quafi fpernas tuam/ Quaficj ^eius opulentitate reuerearis.SC fimul Forma amoenitatis:illius facie: pulchritudinem Conlaudato.fatin prçceptift.Ac.teneo.fatin en.fi tibi Meu opus ita dabo expolitu:utiprobare no queas. Sat babeo.nûc tibi uiciffim quoq iiperabo.Pl.nûc dicito' (^ extêplo hoc erit faiÃû.Pa.ubi intro b^c abierit Tu illico facito ut uenias ornatu huc naucleriaco. Caufç banc habeas furrugenes.culturâ ad oculos lanea Palliolum habeas ferrugineu:na is color thaffalicus. Ide amp;nbsp;conexum in humero l^uo expapillato brachio Pr^cicÃus.aliquid aflimulato quafi gubernator fies. Atq? apud hunc fenem omnia h^c funt.na is pifcatorefhabet. Quid ubi ero exornatus.quin tu dicis:quidfacturus fim. Huc uenito amp;nbsp;matris uerbis pbilocomafiu acccrfito.
Vtfi itura en atbenas.eat tecti ad porru cito.
Atq iadiuuet ferri in nauim.fi quid in portu uelit.
j .Nifi eat.amp; te foluturu effe nauim.uetu opera dare. Satis placée pidfura perge?Pa.illa exteplo nihil iam morabitâ, j .Vteat: ut ^peramp;.ne fit mater mor^.Ple.multis modis fapis._ Ego illi dicä:ut me adiutore:qui onus fera âd portû:roget. Ille iubebit ine ire eu illa ad portü:ego adeo:ut tu fcias Prorfu atbenas ^tinus abibo tecu.PIe.atq; ubi illo uencris.
j Triduû feruire nunep te:quin liber fiszfmä. ^*â Abi cito atqiorna re.PI.nuqd aliqd.Pal.bçc ut memineris. Abeo.Pa.et uos abite intro acÃutum.nâ illu hinc fat fcio lam exiturum effe intus.Ac.apud nos imperiû tun ett.
'⢠Agite.abfcedite ergo.ecce aute cómodu aperitâ foris. Hilarus exit.impetrauit.inhiat quod nus^ ert mifer, Pyrgopolynices.Palenrio.
q Vdâuolui utuolo:ipetraui p amiciciâ et gratia a pbilocomafio;
'â¢Quid nâ tâ intus fuiffe dicâ diu.Py.nun^ ego qde
Ta fenfi amari:^ nunc ab ilia mulierc.Pal.quid iâ Vtmulta uerba fecitut leta materies fuit.uey poEremo
-ocr page 294-Ãmpctraut ut uolui.donaui qu^ uoluit:quf poftulauit. Tc quoq? donoâdedi.Pa.etiâ me?quomodo ego uiua fine te?
Pyr. Age animo bono es.ide ego te liberabo.nä fi pofTSi ullo modo Impetrari:ne te abduceróC opera dedi.ue^ oppreflit.
Pal. Deos fpero teq; poftremo tâetfi iftudmibi acerbud. Quia bero te carêdû eft optimorfalte id uolupe eft. Cu ex uirtutc form^ uenit tibi mea opera fup bac uicina Qua ego nunc cocilio tibi.Px-quid opus uerbis? Libertate tibi ego amp;nbsp;diuitias dabo.fi ipetras.
Pal. Reddâ ipetratû.Py.at geftio.Pa.at modico difce Moderare animo:ne lis cupidus.fed eccâ ipfam egredit* 'foris.
Milpbi dippa.Acrotelâtiû.PyrgopolKnices.Paleftrioï b Era eccû prçfto milité.Ac.ubi eft?Mil.ad leuâ.Ac.uideo., Mil. Afpice limis oculis:ne ille nos fe uidere fentiat.Ac.uideo Mil. Edepol nuc nos tepus eft.malos peiores fieri.Ac.tuû eft Initiû obfecro tu te ipfû couenifti.Mil.ne parce uoci. ut audiat.quot; Cû ipfo pol fum fecuta.placide ipfa ut libitu eft mibi. Ociofe meo arbitratu ut uolui.Py.audin quç loquitquot; ?
Pal. Audio ^ Içta eft.quia qu^ te adiit.Mil.o fortunata mulier e. Vt amari uideor dignus eft.Ac.permi^ ecaftor prodicas. Te adifle atqj exoraffe p epiftulâ aut per nunciû.quaû rege Adiri eu aiunt.Mil.nam quç çdepol uix fuit copia adeûdi:atque Impetrandi.Pal. ut tu inclytus apud mulieres.Py.patiar Quado ita uenus uultAc.ueneri pol babeo gratia Tandéq iexoro et qu^fo:ut eius mibi fit copia Que amo:quêque expetiftb:benignusque erga me ut fiet. Quod cupiä:ne grauef.Mil.fpero ita futu:^.gq illu Mult^ Gbi expeteffut.ille illas fpernit:fegregat ab fe omnis: Extra te unâ.Ãc.ergo iftus metus me macerat:^, ille faftidiofuft^ Ne oculi eius fentetiam mutet.ubi uiderit me atque eiuf Elegantiâ:meâ extéplo fpecie fpernat.Mil.no faciet. Bonû animû babe.Pyr.ut ipfa fe cotenit.Ac.metuo Ne prçdicatio tua nuc meam formam exuperet.
Mil. Iftuc curaui ut opinione illius pulebrior fis.Ac.fi pol me uolet Ducere uxore:genuaäpledlar.atque obfecrabo aliquo modo. Si no qbo ipetrare.cofcifcä l^tû.uiuere fine illo fcio me no pofte.
Pyr. Probibédâ morte mulieri uideo.mulieré adibon.Pa.minime. Na tu te uile feceris:fi te ultro largiere.fineultro ueniat. Qu^ritamp;.defideramp;.expeólet.fi nó perdere iftam gloria uis Quam babes.cauc fis faxis.nam nulli mortali fcio Obtigifle boe mfi duobus tibi et pbaonijefbio
-ocr page 295-Tamnimie ut amaretâ.Ac.eo ïtro:an tu illuc cuocatû
Foras mea milpbidippa.Mil.îmo opperiamur,du exeat ali^s ^c. Durare nequeo.quin etiâ intro occlufç funt fores.effringâ. ^if Sana no cft.fimulauit inq.Ac.fi pare fapietiâ
Hic babamp; ad formam p amore.fiquid fecero demeti animo ïgnofcamp;.Pal.ut quçfo amore pdita eft mifera.Pv.mutuû fit. Tace ne audiat.Mtlgd aftitifti obftupida.cur no pultas^ Quia no eft itus: que ego uolo.Pa.quifcis?Ac.fcio fdepol olfacio. Nâ odore nafus fentiet:fi itus fiet.P^^r.ariolaf:quia
Me amat Rapterea uenus fecit utdiuinarôi.Ac.nefcio
Ac.
Vbi bic ^pe adeft.que expecilo uidere.ol6 C ^fedlo.Py.nafo pol là b^c quide plus uidóC q oculis.Pal.cçca bercle e
Tene me obfecro.Mil.curiAc.ne cadâ.Mil.quid ita?
Quia ftare nequeo:ita animus p oculos meos défit. Milite pol tu afpexifti.Ac.ita.Mil.nó uideo ubi ë. Videtes pol fi amares.Mil.no ^depol tu illd magi s Amasiq egomet:fi apte liceat. Pal.omnes ^fedlo mulieres
â Te amâtut quçq afpexit.Py.nefeio tu me ex boe audieristan no.
J Nepos fu ueneris,Ac.mea milpbidippa adi obfecro amp;nbsp;cogredere ^'t Vt me ueret .Pal.illa ad nos pergit.Mil.uos uolo.Py.Slt; nos te, ^11- VtiufCifti.berâ meam eduxi foras.Py.uideo.Mil.iube ergo adire. J.Induxi animû ne oderi ite.ut alias quâdo orafti.
Verbû bercle facere no potis.fi accefferit qape ad te.
Du te obtuef.lingua oculi prçciderût.Py.leuâdû morbu p Mulieri uideo.Mil.uiden ut tremit atq extimuit poftq te afpexit?
Viri quoq armati idë iftuc faciutiube domu ire. ^â1« Ne tu mircre melius muliere.Py.fed qd uolt me agere? ^â1' Ad fe ut eas.tecu uiuere uoltiatq? çtatë exigere, pâ Egon illa adeâ:quf nupta Cit:uip eius metuere jquû eft. pî -Ã^in tua caufa exegit uii^ a fe.Py.qui id facere potuit? ^â1« Quia ^des dotales buius funt.Py.ita ne?Mil.ita pol dicâ domu ire j^^f« Ita ego illic ero.Mi.uide ne fis î fpecÃationeme illa animi excrucief ,^^' Nó ero qifecÃo.abite.Mi abim^.P^fed qd ego uideo Pa qd uides? ^'f» Nefcio gs eccu ice dit ornatu gdë tballafico.Pa is nos uolt. Eft ^fe^o nauclerus.bic gde eft.uidelicet accerfitaccitâ binc:credo. Plcufides.Pale ftrio.Pvrgopolynices.
3 Lium alio paóto Rapter amore nefeiû feciffe multa Neqter.uerear magis me amoris caufa boc ornatu îcedere;
Ve^ cu multos multa admififfe accepertinboncfta Propter amore:atqi alienu a bonis.mitto iâ:ut occidit Achilles quiuis paffus eft.fed c£cu paleftrione.ftat cu milite.
-ocr page 296-Oratio illo ni demutata efl.mea mulier ;pfeclo nataR ex ipfa mora Na qu^uis alia qn^ mora e(l:^quc mora.minor ea uidef.
Q^ quç ;ppter muliere eR.boc adeo fieri credo cófuetudine.
Nuc ego banc accerfam pbilocomafm.fed fores pultabo.
Heus ecquis bic eRiPal.adolefcens.quid eft quis tu es^quid pultas^ Ple. Pbilocomafm quanto.a matre illius uenio.fi itura eft
Eat omnis moraf.nauim cupimus abfoluerc
P/. lam dudû res parata eft.paleftrio aurû.omameta uefte
Prçciofû omne ut fcrat:duc adiutores tecu ad nauï.qui ferant.
Omnia cópofjta fût:quç donaui:ut ferat.Pa.eo.Ple.quçfo bercle.
Propa.Py.no morabitquot;.quid iftuc qu^fo:quod oculo facÃû ë tuo PI. Habeo quidë bercle oculu.Py.adleuum dico.Ple.eloquar,
Maris caufa bercle boe ego oculo utor minime.
Nâ fi abftinuiffem a mari tanq boe uterer.
Sed nimis morantquot; me diu.Py.eccos exeut.
Paleftrio.Pbilocomafium.Pleufides.Pyrgopolyniccs.
q Vid modi flendo quçfo bodie ficies ^Pbi.quid ego ne flea. Vbi pulcherrime egi çtateande abeo.Pal.uiden boiem tibi.
Qui a matre et forore uenit.Pbi.uideo.Py.audiftin palcftrio Pa. Quid uis^Py.quin tu iubes efferri omnia:quj ifti dedi.
Ple. Pbilocomafm falue.Pbi.amp; tu falue.Ple.rnaterq ^et foror
Tibi falutc me lufferut dicere.Pbi.falu^ fient.
Ple. Orant te: ut eas.uetus opera du dat:utuelû explicet.
Nâ matri oculi fi ualcret:mecu ueniffôC fimul.
Pbi. Ibo qq inuita facio omnia.pietas fic cobibamp;.Ple.fapis
Pyr. Si no mecu ^tate egiffamp;rbodie ftulta uiueret Pbi. Iftuc crucior a uiro me tali abalienarier.
Nam tu quis poteffis facere ut fluat fecetiis.
Et quia tecu eram ^pterea animo eram farocior.
Earn nobilitatê.uide omnia.Py.ne fle.Pbi.no queo eu te uideo.
Pal. Habe bonû animû.fcio ego:et quid doleat mibi.
Nâ nibil mirorfi libeter pbilocomafm bic eras.
Forma buius.mores.uirtute. animû attinere bic tuum.
Qiie ego feruus quâdo afpiçio bûclacrumû qui adiugit* Pbi. Obfecro liceat copIccii prius q ^ficifco.Py.licet.
Pbi. O naei oculi.o anime mi.Pal.obfccro te mulier
Ne aftligatquot;.Py.quid iftucPal.poftq abfte abit:animo malfadu
Eft buic repete mifere.Pyr.accurrite itro:atq efferte aqua.
Pal. Nibil aquâ moror.Pyr.quor.Pal.malo ne interuercris
Qu^fo dû refipifcit.capta iter fe nimis.noxâ bic habet.
Nó plaeamp;.labra labellis ferruminauit acre malu.
-ocr page 297-Tentabam fpirar^t an no auff.at nos tarn oportuit, p Smmagis uis:ambos mittam.PK.nolo retineat.Ple.flet mifera. ^' Exite atq^ b^c ferte buc intus omniarquj iftidedi.
^*- Etu nue faluto te familiaris:prius g eo, Conferui coferu^g; omnes bene ualete et uiuite.
p Bene qu^fo inter uosdicatis:amp; mi abfenti tame.
^âAge paleario bono animo es.Pal.beu nequeo quin fleam
h. Q^om abfte abeâ.Py.ferçquo animo.Pal.fcioego.qd doleat mibi. Sed quid boc quereris^Pbi.gd mdeodux falue.
æâ là refipifli.Pbi.oblecto que amplexa fu bomine: p Peril,fu ne ego apud me.Pgt;'r.ne timeas uoluptas mea.
Quid iftuceft negoeii^P^'.animus banc modo bic reliquerat Metuoqtet timeo.ne boc tande pala fiat nimis.
^* Quid id cft^Pal.nos palâ ferre nûc p urbe omnia.
Ne quis tibi boc uitio uortat.Pv.mea no illote dedi.
1 Parui ego illos facio.agite.ite cudis bene uoletibus.
A^â Tua ego boc caufa dico.Py.credo.Pal iam uale.P/.SC tu bene uale. ^^1* Itccitó.ia ego adfequar uos.cu bero pauca eloquar.
Quâq alios fidelioris Temper babuifti tibi g me:tamê
Tibi babeo magnâ gratia rei^ omniû.
Et û ita fentêtia effet:tibi feruirc mauelî multo
Q^ alii libertus effe.P^.babe bonû animû.Pal,ab
Cû uenitimete:ut mores mutâdi fient.
Muliebris mores difcendi obliuifcendi tui.
^^ Fac fis frugis.Pal.iâ no poffû.amifi omne libidine.â â gt;'⢠1fequere illos ne morere.Pal.bene uale.Px.amp; tu bene uale.
Qu^fo ut memineris fi forte liber fieri occeperî.
Mittâ nûtiû ad te ne me deferas.Py.no eft meu.
P^lâ Cogitato idetidc tibi q fidelis fuerî.
Si id facies:tû demu fcibis:tibi qui bonus fit:qui malus ^* Scio et perfpexi fçpe fçpe.uei^ cû te bac:tû bodie maxime. Pd. Scies imo bodie a me uero facÃû faxo poft dices magis.⢠^F. Vix reprimor.quin te manere iubeä.Pal.caue iftuc leceris.
Dicet te medacemec uey effe.fide nulla effe te.
Dicat leruo:^ prêter me effe fidele nemine.
Nâ fi bonefte cëfeâ:te facere pofte fuadeä.
Ve^ no poteft:caue faxis.Py.abi:iâ patiar:quicquid eft.
Bene uale igif.Pa.ire melius eft.Py.ftrenue.Pa.etiâ nûc uale.â 1 F- Ante boc fadlu bunc fû arbitratus femp feruû peftimu.
DU fidele mibi effe luento cu ego mecu cogito. Stulte feci:qui bunc amifi.ibo binc itro nuc ia.
-ocr page 298-Ad amores meos.quis exit bine,foniturn fecere fores. Puer.PfrgopoIinices,
n nbsp;nbsp;B me monearis.memini ego officia mcu;
Ego nam conueniam iUü:ubi ubi ert getium.
Inuefligabo.operç non parco meç
Pvr. Me quçrit illic, ibo huic puero obuiam.
Pu. Hem te quçro uir lepidiflime cumulate comoditate protêt ceteros. Duo di âque cur5t.Py.qui duo.Pu.mars amp;nbsp;uenus.
Pyr. Facetu pue^.pu.intro te:ut eas obfecrat.
Teuoltrte qu^rinteq^expedtans petit.
Amanti fer ope.quid fias^quin itro is.Py.eo.
Pu. Ipfus illic le iam ipediuit in plagas. Paratç infidi^ fut.in flatu flat fenex. Vt adoriatquot; moecbu.qui forma efl ferox. Qui omnis fe amare credit:quafqi afpexetit Mulieres.eu odere tam uiri q mulieref. Nunc i tumultum ibo.intus clamore audio.
Periplecîlomenus.Pyrgopo.Cocus Carîo.SceledriIs. d Veite iflü:fi no fegtquot;.rapite fublimé foras.facite inter
Terra atq cçlû ut fjt.difcidite.Py.obfecro bercle piplediomene Per. Ne quicq bercle obfecras.uide ut iflîc tibi fit acatuscario culter ^bc Ca. Qum iâdudû geflitmoecbo boc abdomê adimere.utfaciâ.
Quafi puero i collo pedeant crepudia.Py.perii.
Car. Haud etiâ nue ucro boc dicis.iâ ne in bomine inuoco per. Immo etiâ prius uerberet fuflibus multû guide.
Cur es aufus fubagitare aliéna uxore impudês?Py.ita me
Dii amet.ultro uetu efl ad me.Per.metif.Py.perii.mane dû narro Per. Quid cenatis^Pv.nó licôi mibi dicer e.Per.dic.Py.oratus fu
Ad te bue uenire.Per.quare aufusiPy.bem tibi
Hodie fû fatis uerberatus.obfecro.Per.guâ mox ergo Vbi lubet difpennite bomine diuorfû.ôC diflendite.P/.obfecro Herde te ut mea ucrba audiasipriufq fcccat.Per.loquere no dû Donee fadlu efl.Py. uiduâ effe cefui.itaq ancilla cóciliatrix Dicebat mibi.Per.iura te no nocitu^ effe bomine de bac rc Nemine.qd tu bodie bic uerberatus:aut quod uerberare.fi te faluû Hinc mittimus ueneriû nepotulû.Py.iuro p uenere et marte Me nocitu: ^nemiui.quod ego bic bodie uapulo fj m idçqfaeÃû ar^ bitror.
Et fl 1reflatus no abeo bine.bene agitquot; ^ noxia.Per.qd fi id no faxif pyr. Vtuiuâ femp iteflabilis.Car.uerberetquot; etiâ poll tibi amittedû
Cêfeo.Py.dii tibi bene faciant.fempercû aduocatus mibi bene es.
-ocr page 299-^^r* Ergo des minam auri nobis.Pv.cjuaobreiCar.faluis teflibus.
Vtte bodie bine amittamus ueneriu nepotulu.Per.magis fapis.
De tunica cblamydecet mucrone:cjui fperes.Car.no feret uerbero. Etiam ne anima amittis.PK.mitis fu.equide funibus obfecro Vos.Pe.foluite iflû.Py.gratiâ habeo tibi.Pe.fi poftbSe pndero bie .Arcebo teftibus.Px.caufam baud dico.Per.eamus itro cario.
* w* «Seruos meos eccos uideo.pbilocomafiG iâ pfeefta efbdic mihi, ^ce. îâ dudû.P^'.bei rnibi.Sce.magîs dicas fi fcias:quid ego fcio.
Nà ille:qui lana ob oculû babebatmanta no erat.
J'* Quis erat igifiSec.pbdocomabo amator.Pr.qui tu feis^
»^cc. Scio.nam poftq exierut porta.nihil celfarut illico ofculati.
Atq^ aplexari iter fe.Pv.u^ mifero mihi.uerba mihi data effe uideo.
Scelus uir paleftriods me bac illexit fraude.rure faeflu iudico Si fic aliis moechis fiat minus hic moechoru fiet
Magis metuant minus bas res fludeat eamus ad me plaudite.
PLAuti Sar.Mercator.
Argumentum,
m nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;IlTus mercatu ab fuo adulefcens patre.
Emit.atq; portat fcita forma.mulierem Requirit qu^ fit:poftq ea uidit fenex Confingit feruus emptam matri pedificquam Amat fenex hanc fe adfimulans uedere
Tradit uicino.computat uxor fibi
ObduxilTe feortum.tum cbarinum ex fuga
Retrahit fodalis:poftq amicam inuenit.
Argumentum.
na Ercatum a fe filium extrudit pater.
Is peregre militis redimit ancillam bofpitis
Amore captus.ut uehit:naui exilit.
Pater aduolat.uifam ancillam deperit.
Cuius fit percotatur:feruus pediflequam Ab aduleicente matri emptam ipfius.
Senex fibi perfpiciens ut amico fuo.
Venir6C:natum orabat.natus ut fuo Hic filiu fubdiderat.uicini pater.
Vicinus promereatur ancillam fenox;
Eam domi deprebenfam coniunx illius.
Vicini fcortu infimulat.protelat uirum.
Mercator expers patria fugere dedinat.
-ocr page 300-Probibef a fodaîciqui patrem illius Orat:cum fuo patre nato Ut cederôi: Abfente cum lenone perfido»
Cbarinus.
q Vas res Gmul nunc age re decretufl mibi Et argumenta et meos amores eloquar.
Non ego idem facio:ut alios in comoediis Vidi amantis faceretqui aut nodlr aut diei. Aut foli autlunç miferias narrant fuas. Quos pol ego credo bumanis querimoniis. Non tanti facere quid uelint:aut quid non uelinu Vobis narrabo potius meas nunc miferias. Gr^ce bçc uocatur emporus pbilemonis Eadem latine mercator martici
Pater ad mercatum bic meus me miGt rbodum Biennium iam fartu eft;poftg abii domo. Occepi amare forma eximia mulierem Sed eam: ut fimpliciter dicam:opera eft auribus. Atq jaduortendum ut animum adefl benignitas. Et boc parum effe more maiorum infliti. Per me percontatus fum.fumq iiudex illico. Nam amorem bçc cuncta uitia fertan folent. Cura.^gritudo.nimiaq? elegantia;
Hoc non modo illum qui amat:fed quenq j attigit Magno atq; folido mulrtat infortunio.
Nec pol proferto quifq fine grandi malo Prçterg res patitur ftudamp; :eleganti^. Sed amori accedunt etiam b^c qu^ diximus, Infomnia.çrumna.error.6C terror.SC fuga. Ineptia, Ãultitiaqi.adeo et temeritas. Incogitantia.cupiditas.cf maliuolentia Petulantia.cupiditas amp;maliuolentia Inberamp; etiam auiditas.defidia.iniuria. Inopia.contumelia,0C difpendium. Multiloquium.pauciloquium.boc ideo fati Quia qu^ nibil attingunt ad rem:nec fumptus «idet. Tum amator proferri Qpe aduerfo tempore. Hoc pauciloquium.rurfum idcirco prodico. Quia nullus unq amator adeo callidus Facundus^ in rem infit fuam.ut poffit loqui. Nunc uos mibi irafei ob multiloquium non decet»
-ocr page 301-^olt;^cm quo amorem ucnus banc mihi legauit diem« J^^uc reuerti certum:^ conata eloquar.
^ficipio atq; animus ephebis çtate exiit ^tq? animus ftudio amotus puerilia ^eus efl.amarc ualide c^pi bic Meretricem.ilico exulatum ad illam iam adibat patris, ^^no importunus dominus eius mulieris.
fuma quicq ? poterat rapiebat domum, Qbiurgare patcr.bçc nodies 6 lt;nbsp;dies J ^tfidiamâniuftitiam lenonu exprimere, ^^cerari ualide fuam rem.illius augetier. Hümo boe clamore interdum muflat loqui, ^briuere.negitare.adeo me natumfuum ^onclamare tota urbe:ÃC predicate prunes tenerent.nutu tanti credere ^*^orem.multof illexit in difpendium i?teperante:nó modeflû iniurium ^fabere.exurire.me quod quirem ad fe domum ^ätione peffimateaq^ ipfus optuma yinnescp mores inuenifle perferis, ^otes uidi funditari:ac diedere. ^onuitium tot me annos iam fi pafceramp;.
nifi luderóC:ne luberSi uiuere.
^^fe extemplo ex epbebis poflq excefferit. ^on ut ego amorirneq idefidi^ in ocio ^peram dedifre:neque poteflam fibi ÃUifle adeo arte cohibitum efle a patre, ^ultopere immódo rufticos exercitum: J'^eque nifi quinto anno quoque poffe turn uiferc yrbem.atque exteplo indenu fpedlaniflet populum: pus rurfum confeflim exigi folitum a patres *°imulto primum fe familiarium ^borauiffe.cum h^c pater fibi diceret.
^ïbi aras:tibi occaflisztibi feris.tibi eidem metis, f^bi denique:ifte pariet l^titiamrobes, * 'ouq receffit uita patrio corpore ^gtum fe uendidifle:atque ea pecunia ^auim metretasque trecentas tolleret ^araffe:atque earn femper eis uedlatam undique, 'deo dum qu^flû haberetrpeperiffe bona, idem diceret.fi:ut deceret me; forem
-ocr page 302-Ego me ubiinuifum meo patri effe intdligo Atque odio cfTc.me quod placeretçquum fuit Amens amansque:ut animum offirmo meum: Dico effe iturum me mercatum fi uelit.
Amorem miffum facere me:dum illi obfequar.
-^Sâ^ Sâ^^^^5 mibi:atqiingenium adlaudat meum. Sed mea promiffa non neglexit perfequi
Aedificat nauim gerariam:amp; merces emit.
Parata naui imponit prçterea mibi
Talentum argentitipfe fua adnumerat manu. Seruum una mittit:qui olim a puero paruulo Mibi pedagogus fuerat.quafi uti mibi foret Cuffos.bilce confeffim nauim foluimus.
Rboduin uenimus.ubi quas merces uexeram Omnis:ut uolui:uendidi ex fententia.
Lucruin ingens faclo:pr^terq inibimeus pater Deditpffimatas merces.ita peculium
Conficio grande.fed dum in portu ibi ambulo: Hofpes me quidam agnouit;ad coenam uocat. Venio decumbo:acceptus bilare atqi ampliter. Difeubitum nocitu ut imus:ecce ad me aduenit Mulier:qua mulier alia nulla eff pulchrior» Ea nocite mecum illa bofpitis uilus fuit Vofmet uidete:q mibi ualde placuerit. â¢' Poffridie bofpite adeo oro ut uendat mibi. Dico eius pro meritis gratum me et muniem fore. Quid uerbis opus eff mibi:atqiaduexi beri.
Eam me aduexiffe nolo refcifcat pater.
Modo eam reliqui ad portum in nauitet feruold.
Sed quid currete feruu a portu confpicor.
Que naui abire uetui.timeo quid fit.
Acantbio.Cbarinus.
c nbsp;nbsp;X fumis opib? uiribufq iufq? expire:nitere.ber9 ut minor opa
tua
Seruef.agedû acatbio abige abffc laffïtudine.caue pigricie puerterï Simul enicat fpiritus.uix fuffero.bercle anbelitu fimul aute Pleniffime iis qui aduorfû eüt.afpelito.detrude.deturba in uiam.' H^c difciplina bic pefTima e.curreti propanti baud quilq Dignu babamp; decedere.ita tres fimul rcs aged^ fut.qn unä occepis Et ciirrcdu:0^ pugnâdû:amp; ante iurgandû e in uia.
Cba.Quid illud efffq, ille tâ expedite exqnt curfuram fibi.
-ocr page 303-Cura eft iiegocii gd fic:aut gd nütiet.Ac.nugas ago.
Qua refifto tâ maxima res î periculo uortif.Cba.mali nefcio Quid nutiat.Ac.genua bûc curforé deferût.perii feditionê Facit lien.occupât précordia.peni.anima nequeo uerterc nimis Nibil tibicêlië.Cba.at tu edepol fume tibi lacinia atg i abftcrgc Sudore tibi.Acmûq edepol omnes balneç mibi banc laftitu dinë Eximet.domin an foris dicâ efte bci/ ; cbarinû.Cba.ego aï pedeo.
A Qh^*^ â^^Li^ ^^â* ^negocii:lubS Cfcire me.ex boc metu ut lim certus. At etiâ afli fto.atetiâ ceflb foribus facere bis aftulas:apite aliquis. Vbi cbarinus berus: domi e an foristânu quifg adiré ad boftiu Dignu arbitrât .Cba.ecce me acantbio que quiris.Ac.nufq eft. Difciplina ignauior.Cba.quç te male res agitant.Ac.mult^ bere te .Atq; me.Cba.gd e negocii?Ac.perimus.Cb.pricipiû inimicis dato Æâ¢ At tibi fortito id obtigit.Cba.loquere id negocii quid eft.
Placide uolo adquiefcere.
Tua caufa rupi ramices iâ dudu fputo fanguine.Cba.refmam Ex mellc çgvptiâ uorato faluu feceris.Ac.at ^dcpol tu calida pice. Bibito çgritudo abfeeflerit.Cba.bominë iracundiore g te noui Nemine.Ac.at ego maledicetiorë g te noui neminem.
Sim faluti quod tibi efte cefeond c5fuadco.Ac.apageiftiuf modi Salutë:cruciatu quç aduenit.Cba.dic mibi an boni gd ufq eft/ Qj gfg uti poftit fine malo oî:aut ne laborê capias cû illo ut uiolef Nefcio ego iftec.pbilofopbari nûq didici.neqifeio.ego bonu malu Quo acceditmibi dari baud defidero.Cba cedo tuâ mibidextrâ Agedû acantbio.Ac.cn dabitquot; tene.Cba.uin tu te mibi obeffe Sequëtë:an ne uis.Ac.opera lieÃe experiri:g me rupi câ curredo tua.' Vtqu^ fcirë;fcirc ablutu tibi liceri.Cb.libc^ caput tibi facia pau/ cos mcnfis.
Palpo pcutis.Cb. egom aufim tibi ufqquicq facinus falfu g^loqui Quin iâ priufg fim elocutus fcifte:metin uolo.Ac.ab laftitudine Herdeucrba tua mibi addut.enicas.ficcine mibi obfequens es ^^a. Quid uis facia.Ac.tu id quod uolo.Cb.quid eigif gd uis.Ac.dica. ^a. Dice.Ac.at eni placide uolo.Cba.dormietis fpeblatores metuis
Ne e fomno excites.Ac.u^ tibi.tibi equidë a portu adporto boc ^^a. Quid fers:dic mibi.Ac.uî.metû.cruciatLl.curâ.iurgiû:atcÿ inopia, ^^a. Peri.tu quidë tbefau:^bunc apportauifti mali.nullus fu. ^ Iinmoes.Cb.fcio ia mifei ^dices.Ac.tu dixifti. ego taceo. ^a.Quid iftuc e mali.Ac-ne rogites.maximu ïfortuniG e. ^U.Obfecro.diftblueiä me.nimis diu animi pedeo.Ac.placide.
Multa exquirere etiâ prius uolo:q uapule.Cba.bercle uero Vapulabis nifi iâ loquere:aut bic abis.Ac.boc fis uide.
-ocr page 304-Vtpalpator nullus e;qn occcpit blanJior.Cba.obfccro berde orocp Vtidue quid Ãt;adjutu îdiceszquâdo qdâ m fupplicâdû fuulo uideo meo.
Ac. Tâde îdign9 uideor.Cb.imo di gnus.Ac.eqde credidi.Cb.obfecro Nu nauis perit - Ac. falua efl nauis:ne time.Cb.qd alia armameta^ Ac. Salua amp;nbsp;fana fût.Cb.quî tu expedis quid fiet:qdâ me p urbecurref
Qu^rebas modo.Ac.tu quide ex ore oratione mibi eripis.Cb.taceo Ac. Taceo modo.fi boni quid ad te nutieunfles acriter.quin nûc
Cû malû audiûdûfl.flagitas me ut eloquar.Cb.obfecro bercle te: Ifluc uti tu mibi malû facias palâ.Ac.eloquar qndo quide me oraf Tuus pater.Cb.quid meus pater.Ac.tuâ amicâ.Cb.quid eam^
Ac. Vidit.Cb.uidit?uç mifero mibi.boc quod te interrogo relponde. Ac. Quin tu liquid uis roga.Cb.qui potuit uidere/Ac.oculis. Cba.Q,uo padl:o?Ac.biantibus.Cb.binc diereólus.nugare in re.
Capitali mea.Ac.qui malû ego nugor.fi tibi:quid rogas refpódeo. Cba.Certen uidit^Ae.tâ bercle certe:q ego te ac tu me uides. Cba.Vbi ea uidit^Ac.intus intra nauÃ:ut prorç aflitit.ôC cû
Ea cófabulatus e.Cb.perdidici me.pater eo tu.eo tu.
Quin cauifli ne ue eâ uiderS d uerbero?quin fcelefle abflrudebas.
Neeâ cofpicerS dpater.Ac.quia negociofi eramus nos nrïs negoeiif Armametis coplicadis:ói cóponedis fluduimus.dü b^c Agut :lembo aduebif tuus pater pauxillulo.
Neqiquifq bomine cófpicatufl.donec in naui fuper Cba.Ncquicq mare fubterfugi {^uis tepeflatibus.
Equidê ia me cefeba effe in terra:atq; in tuto loco.
Vei^ me uideo ad faxa ferri fçuis fluctibus.
Loquere porro quid fit aedutû Ac.poflq afpexit muliere. Rogitare occepit cuius cffet.Cba.quis refpodit/Ac.illico Occurri:atq; iterpello matri te ancilla tuç emiTe illa.
Cba.Vifu tibi credere id?Ac.etia rogas.fed fceleflus fubagitare occepit. Cba.Illa ne obfecro-Ac.mi:^ quin me fubagitar6C.Cba.edepol cor
Mife: ^meu quide guttatim c0tabefcit:quafi in aqua indideris fale Pcrii.Ac.bem ifluc unu uerbû dixifli.ueriflimû flultitia iflçc efl.
Cba.Quid facia credo no credôt pater fi illâ matri me^çmifTe dicam Pofl aute mibi fcelus uidetquot; me parêti ^loqui medaciu. Ncq; illc credamp;.ncq; credibile e forma eximia muliere: Eâ me erniffe ancilla matri.Ac.n0 taces flultiflime.
Credet bercle.nâ credebatla mibi.Cba.metuo mifer. Ne patre predat:ut fitgefla res fufpicio:boc quod te rogo Refpode.Ac.qu^fo qnid rogas?Cba.nû efle amica fufpicari uifufe. Ac, No.fed credebat.Cba.ug mifero nullus fum.fed quid ego bic
-ocr page 305-Ãtilametancîo pereo.ad nauim no eo:fequere.Ac.fi iflac ibis (ómodu obruam ucnies patri.podg afpiciet te timidü effe: Atq? exanimatuullico retinebit:rogitabit unde illam emeris. Quanti emeristtimidum tetabit te.Cba.bac ibo potius lam céfes patre abiiffe a portu.Ac.quin ego bac procucurri gratia. Ne te oprimerô^ imprudentem atq i eiecÃaret.Gb.opportune, Demipbo fenex.
in nbsp;Iris modis dii Judos faciût bominibus:mirifq i excplis fomnia
Infomnis donant uelut ego noeste bac quo proterit proxima.
In fomnis egi fatis.ôC fui bomo exercitus.mercari mibi uifus Cum formofam
Capram:ei ne noceró Cqua domi ante babui capra Neu difeordarêt fiâbo in uno effent loco.
Poflerius q mercatus fueramruifus fû rcuflodiam fimio Concredere.ea fimia adeo poft baud muïto ad me uenit. Male mibi precatur.^ facit cóuitid.ait fefe illius opera:atqi Aduetu capro flagitium amp;fdamnu feciffe baud mediocriter. Dicit capram quain dederam feruandam fibi;
Suo uxoris dote ambedifle.oppido mibi illud
Videri mi^:ut una illec capra uxoris fimio dote Ambederit.inftare facium fimia;atqi boc denique Refpodet.ni ^pere illa ab fe fe abducere ad me domum: Intro ad uxore duduv mea.aft no habere cui
Cómendare caprâ:atque oppido hercte bene uelle illi uifus fu Quod agis.quid facerecura cruciabar mifer.interea ad me Hodus ulfuft aggredirier.infit mibi prodicare fefe ab fimia Capram abduxiffe.et coepit irridere me.ego ent lugere.
Atqueillà abduefta coqueri.l^oc qua ad re eredam
Pertinere fomniû nequeo iueniremifi capram illam fufpicor iâ me Inueniffe quo fit:aut qd uoluerit.ad portum bic abii mane cum lu' ce femel.*
Poftq bic id quod uolui tranfegiratque ego cófpicor nauï Ex rbodo qua eft beri aduetifus filius cóJibitu ë illud mibi Nefcio qui uifere afcedi i lebumtatque ad nauim adducor, Atq ego illic afpicio forma eximia mulierë:filius qua aduexit meuf Matri ancilla fuo-quâ ego poftq afpexi.nà ita amo:utfani folët Hoies.led code pacto ut infani folët.amaui bercleequide ego oü In adole fcëtia:ue: ^ ad boc exëplö nuq ut nuc infanio.
Vnu quidë bercle ia fcio periiffc me.uofmet uidcte.coteu qnti fim. Nunc hoc q^tedo fic eft.hoc illa eft capraded fimia dia atque Hodus timeo quid.uelint.fed ccnticefchuicinu cocu.exit foras.
-ocr page 306-Denupbo.LrfiniacbusLorani.
p Rotedlo ego illune hircum cadrari uolo.run qui nobis cxv bet negocium.
De. Nec omen illudin nec aufpiciu placct,qi hire5 metuo ne uxor me Cadret mea:atq; illius beende firnià pris ferat.Lv.i tu bic ad uiUâ. Atq^ idos radros uillico.pido ipfi facito coram ut tradaf in manu. Vxori facito ut nuties.negociu mihi effe.ne me expecîlÃi.nâ mihi Tris hodie lites indicandas dicito.ei et boc memeto dicere.Lo.nu' quid amplius.
L/. Tantu ed.Dedyfimaebefalue.LF-euge demipho falue.o quid agis. Quid fit: De.quid miferrimus.Ly.dii melius faxint.De.di boc qui»* dem faciant
Ly. Quid ed?De.dicâ.fi uideâ tibi ede opera:autociû.Ly.quà q Négocia ed:fiqd uis:demipbo no fu occupât^ ûq amico opa dare.
De. Benignitate tuâ mihi experto prodicas, quid tibi ego çtatis uideor. L/. Acherunticus fenex:uetus:decrepitus.De.puorfe uides.puer fu Lyfimaebe feptuenis.Ly.fanun esiqui pue. ^ te ede dicis.
De. Vera pradico.Lv.modo bercle î mete uenit:quid tu dicere. Senex cu exteplo e:iam nec fentit:nec fapit.aiut folere eum Rurfu repuerafcere.De.imo bidanto ualeo:q ualui prius.
Ly. Bene bercle ficftu: amp;nbsp;gaudeo .De.imo fcias oculif quoqietia plus ia Video:q prius.Ly.bene aDe.mala re dico.Ly.ia iduc no bonueft.
De. Sed aufim ut ego tibi eloqui quid uehm.Ly.audacfter.De.animu Aduorte.Ly.fiet fedulo.De.bodie ire in ludii occepi litterarum Lyfimacbe ternas fcio iam.Lyquid temas.De.amo.Lv.tun capite Cano amas fenex neqffime.De.fi canu feu iduc rutila fiue atrud Amo.Ly.Iudificas nue tu me hic opinor demipho.
De. Decide collu:fi falfu ad te loquar:uelut fcias me amare. Cape cultru:feca digitu:uel aureiuel tu nafu:uel labrum Si moueo me:feu fecari fenfero l^fimache author fu.ut me Amando enices.Ly.fi unq uididi pictum amatore.hem illic ed. Nam meo quide animo uetulus decrepitus fenex tantidem ed. Quafi fitfignu pieftu in pariete.De.nuc tu me credo Cadigarc cogitas.Ly.egon te.De.nihil ed iam:quod tu mihi Succefeas fecere tale ante alii fpedlati uiri.humanum amared Humanum aute ignofccre ed.nefcis ne obiurgaboc.non uoluntas Me impuIit.Ly.qui no obiurgo.De.at ne deteriore tamen Hoc facto ducas.Ly.ego ne te.atbenj defciuerint.De.uife fis Modo etiâ.Ly.uifûd.De.certem.Ly.perdis me.bic bomo ex amore Infanit.nûquid uis.De.uale.Lv.ad portu ^pero nam ibi mihi Negocium ed.De.bene ambuIato.Ly.bene ualeto.De.bene fit tibi.
-ocr page 307-Quin mihi quoq: etiâ eft ad portu ncgociû.nunc adeo ito illuc. Sed optime gnatum meum uideo.eccum opperiar hominem. Hoc nunc mihi uifo eft opus.huic perfuadcrc:c|uomodo potis ûm Vt illam ucndat:ne ue det matri fuç.nâ ei dono aduexe audiui. Sed pr^cauto opus.ne ad illa me animu adieciffe aliquafentiat.
Charinus.demipho.
h Omo me miferior nullus eftçquc opinor.nequeaduerfa euf Plura fint fempiterna.fatin quicquid e:qu5 re agere occepi.
Propriû ne quid mihi euehire quod cupio.ita mihi mala res aliqua Ohiicif.bonûqi meum coprimit cofili u.mifer arnica mihi paraui Animi caufa.precio eripui.ratus cl5 patre meum pofte habere.
Is refciuit:amp; uidit.amp;C pdidit me.neq;iscu rog0d:qdloqr cogitatuft.' Ita ammi dcce pedlore icerti certant.nequid corde nunc cofilii Capere poftim fcio.tantus cu cura meus eft error aio.du mei ferui Perplacet mihi cófiliü.du rurfû haud placet.nec pater potius uidelf Induci:ut putet matri ancillam emptam efte illam.
Nunc fi dicoutres eft:atqiilla mihi me emifte indico. Queadmodu exiftimôC meratq illam abftrahat.
Trans mare hinc uenu afportamp;.fcio fçuus q fit bomo:Slt; durus. Igif hoccine eft amare:arare mauelim:q fic amare, lana hinc olim inuitu domo extrufit abfe:mercatum iuftit ire. Ibi hoc malu ego iueni.ubi uoluptate^gntudo mcat.quid ibi Ineft animi:nequicq abdidi.abfeodi.abftrufam habebä.
Mufca eft meus pater.nihilpoteft clamillum haberi nec facru Nec ta 4?phanuqcq eft:gn ibi illico adfit.nec qui rebus meifcofida Mihi ulla fpes in corde eft.De.quid illuc qd folus fecu fabulet fili? Solicitus mihi nefeio quare uidef.Ch.atat meus quide hic pater eft . Que uideo.ibo alloqr.quid fit pater^De.unde inccdis.quid feftinas Gnate mi-Ch.retfle pater.De.ita uolo.fed iftuc quid e tibi:quod Comutatus color e.num quid tibi dolSlt;-Ch.nefcio quid aio meo e Aegre pater:poftea hac node no quieui fatis ex fentetia. Per mare ut uedus nunc oculi terra mirâf tui.Cb.magis Opinor.Dead e ^fedo uev.adutum abfcefferit ergo edepol.â Si fapias:eas ac decumbas domi.Ch.ocium no e.mandatis rebus Prçuorti uolo.De.cras agito peredic agito.Ch.Qpe ex te audiui Patcr.rei mandat^ omnis fapietis primum prporti decet.
Age igit.nolo aduorfari tuam aduorfus fentetia.Ch.faluus Sum.fi quide ifti dido folida:0 Cperpetua eft fides.Dc.quid illuc e. Qi ille folus fe in cofiliu fe uocat.iam no uereor;ne illa meamare Hic potuerit refcifcere.qppe haud etia qcq iepte feci:amates ut folent.
-ocr page 308-Cb. Res adhuc quide bercle in tutod.nâ bunc nefcire fat fcio De illa amica.quid fi fcireteflet alia oiatio.De.quin ego bunc Aggredior de illa.Cb.qn ego bic me amolior.eo ego:ut qu^ mädat Amicus amicis tradâ.De.îmo mane.paucula etiâ felicitate prius Volo.Cb.diegd uelisDe.ufq; ne ualuiftiiCb.ppetuo rede.dû qde Illic fui.uc^ in portu bue ut fû aduedusmefeio qui alus mibi dolet.
De. Naufea edepol fadum credo.uerum adutum abfccfferit.fed quid Ais?ecquâ tu aduexti tuf matri ancillä.e rbodo.Cb.aduexi.
De. Quid ea ut uidetur mulier.Cb.non edepol mala.De.ut morata cd. Cb, Nullam uidi melius mea fentetia.De.mibi quide edepol uifad cu' Illamuidi.Cb.eo an uidifti pater.De.uidi.uey no ex ufu noflrod Neep adeo placamp;.Cb.qui uero.De.qa no nodra forma babS i digna Domo.nibil op9 nobis ancilla.nifi quf tcxat:quf molat:lignu cedat Penfim faciat:fdis uertat:uapulet.quf babeat quottidianu familif Codu cibum.bo^ ilia nibilum quicq facere poterit admodum.
Cb. Ea caufa equidem illam emi:dono qua dare matri mef.De.ne des Ne ue te auexiffe dixeris.Cb.dn me adiuuant.De.labefado Paulatim.ue:^ quod prfterii dicere^.neq illa matre fatis bonede. Tuam lequi poterit comes.neq finâ.Cb.qui uero.De.quia illa Forma matrefamilias flagitiued:fi fequaf.quando incedit Per uias. coteplet.confpiciant.nutent.niterit.fibilent Vellicent.uocent:molefti fmt.occetet.bodiu impleantâ mef Fores carbonibus elegiO2/::atqi ut nunc funt maledicetes. Homines uxori mefmibiq obiedtet lenocinium facere.nam quid Eft opus.Cb.bercle qui tu recèle dicis.amp; tibi adbntior.fed quid Illa nunc fiet^De.redle ego emero matri tuf ancilla uiragine Aliquam no ma1am.forma mala ut matre addecet familias. Autf^râ autfgvptiâ:ea molct:conficiet penfum.penfef flagro.neep Propter eâ quicq eueniet noftris foribus flagitiû.Cb.quid fi igit Reddatâ illi unde empta e.De.minime getiû.Cb.dixit fe redhibere Si non placeat.De.nibil iftoc opuft.litigare nolo ego uos. OX;tuam aute accufari fidem multo edepol:fiquid faciûdû e.faccre Damni mauolo q obprobrametu aut flagitium muliebre; Efterri domo.me tibi illam poffe opinor luculente uendere.
Cb. Dum quidem bercle ne minoris uendasrq ego emi pater. De. Tace modo.fenex e quidâ:qui illâ mâdauit ni:ut emere ad iftâcfacie Cb. At mibi quidâ adolefcens pater mandauit ad illâ faciê:ita ut illa cd: Emere fibi.De.uigïti minis opinor poffe me illam uendere.
Cb. Ategorfi uelim:iam dant âfeptem et uiginti minf.De.at ego Cb. Quin ego inquà .De.at nefcis quid dicturus fum:tace.
Tris minas accudere etiâ poftu: ut triginta fient.Cb.quo uortifti
-ocr page 309-^^- Ad illum qui emit.Cb.ubi nam e is homo getiû^Dc.ecciHû uideo lubet quinqime addere etiam nunc minas.Cb.Berde illune Dii infelicitent:quifquis efl.Oe.ibide mihi etiam nunc adnutat. Adda fexminas.Cb.fepte milai nûq edepol me uincet Hodie iuemct:bodie comodis pofcit pater.De.nequicq Pofcit:egobabeo.Cb.at illic pollicituft prior.De.nibili facio: Quinquaginta pofeit.De.no centum danf:potine Vtne letigere aduerfum animi fentetiam.maximam bercle Habebisprçdam.ita ille eft cui emitur fenexifanus no eft: Ex amoreillius quod pofces feres.Cb.certo edepol adolefces ille: Cui ego emoreftlidli périt eius amore.De.multo bercle illema gif Senex:fi tu feias.Cb.nûq edepol fuitinecp fiet ille fenex infanior
j .Ex amore;q ille adolefcens:cui ego do banc operam pater. 9^' Q^iefce mq.iftanc re ego redte uidero.Cb.quid agis:quot; iquot;娉Quid eft Cb.no ego illam mancupio accepi:fed ille illa accepit, p* Sine.Cb.non potes tu lege uedere ilIa.De.ego aliquid uidcro Poft aute comunis eft illa mibi cu alioiquid feio.quid fit ei
p Animi.uenire ne ea uelit:an no uelit.De.ego fcio uelle Pâ At pol ego effe credo alique:qui no uelit.De.quid id mea referti Quia illi fuâ re efte ^quu e in manu.De.quid aisi Comunis mibi illa eft cum illo.is nunc bic no adeft.De.prius Refpondes q rogo.Cb.prius tu emis q uendo pater Nefeio inq uelit ille illa nec ne abalienarier.De.quid illic quidam Qui mandauixu ille nolet.nibil agis.nunq edepol prius Quifq illam babebit:potius q ille que ego uolo Certu eft.Cb.cenfes certu effe.De.quin ad nauim ia bine eo. Ibi uenibit.Cb.uin me tecum illo ire?De.nolo.Cb.no places.
p» Meliuft te qu^ fût mandat^ res tibi prçuortier.Cb.tu probibesi At tu excufato te fecifte ad portum ne ires.dico iam tibi. Aufcultabitur.De.ibo ad portu.et ne bic refcifcat cauto opuft. Nó ipfe emam.fed lyfimacbo amico mâdabo.is fe ad portum Dixerat ire dudûme moror.cum bic adfto.Cb.nullus fu.occidi, Cbarinus.Eutycbus.
p Entbeudiripuifte aiut baccbas.nugas maximas fuifte credo. Pr^ ut quo padto ego diuorfus diftrabor.cur ego uiuo.cur
Nó morior.quid mibift i uita boni.certüft:ibo ad medicum Atqiibi me toxico morti dabo:quâdo id mibi adimif qua caufa P Vitam cupio uiuere.Eu.mane mane obfecro cbarine. ^ââ3.Qui me reuocatÃu.cutycbus tuus amicus et fodalis fimul p Vicinus proximus.Cb.nó tu fcis:quâtû malai^ rerû fuftineam.
*â⢠Scio omnia ego iftjc.aufcultaui ab boftio.omne re fcio.
-ocr page 310-Cb. Quid id eft quod fcis^Eo.tuus pater uult uedere.Cb-omne re tenef Ãu. Tuam amicâ.Cb.nimiû multû fcis.Eu.tu is îgratus.Cb.pturimu
Tu fcis.fed qui fois effe amicam illa mcâ.Eu.tu te ben ipfus mibi. Cb. Statim utoblitus fui tibi me narrauiTe.Eu.baud miy fac^u eft. Cb. Te nunc cófulo.refpode quo leto cêfes me ut peream potiftîmu. Eu. N 5 races.cane iftuc dixeris.Cb.qd uis me igif diccrciEu.um patri
Sublinire pulcbre os tuo^Cb.fane uolo.Eu.uis ne eâ ad portum. Cb. Quid potius lt;juolcs.Eu.atq ieximiâ muliere prçcio.Cb.qui potius
OX auro expendas.Eu.unde atteritis.Cb.acbillë orabo aurû
Mibi ut detrbedlor q expefus fuit.Eu.fanuncs.Cb.pol fanuf fi fim Prç te medicu mibi expetâ.Eu.târi quâti pofcit:uin tâti iUâ emi.
Cb. Au(Ãariû adiicito uel mille numu pluf^ pofcélt;.
Eu. lam tace.fed quid ais unde erit argëtü.quod des cu pofcetpater. Cb. Ãnuenictur.exquiretur. aliquidfiet.Eu.enicas.iâ iftuc aliquid fiet
Metuo.Cb.qui tacestiEu.muto iperas.Cb.fatin iftuc mandatûft Eu. Potin ut aliquid curesiiCb.nb poteft.Eu.bene uale.Cb.no edepol
PofTurpriuf«q tu ad me redieris.Eu.melius fanus fis.
Cb. Vale.umce amp;nbsp;me ferua.Eu.ego fecero.domi maneto Me ergo.Cb.adtutu facexum prodam recipias.
Lvfimacbus.Paficompfa.
a Mice amico opSdedi.uicin9 qdârogauit boc emi mercimoniu Mea es tu.fequere fane.ne plora nimis ftulte facis.oculos
Corrupis talis:qui tibi quide quid rideas magis eft q ut lamcterc. Pa. Amabo ecaftor mi fenex eloquere.Ly.exquire quid uis.
Pa. Cur emeris me.Lv.te ne ego.ut quodimparet facias item.
Quid tu mibi fi Ãparcs ego faciam.Pa.facere certi ipro copia Et fapiêtia:qu^ te uelle arbitrabor.Ly.laboriofe nibil tibi Quicq opens iperabo.Pa.nó edepol equidem mi fenex.non Didici baiulare:nec pecua ruri pafcere:nec pueros nutricare.â
Lv» Bona fi effe uis.bene erit tibi.Pa.tum pol ego perii mifera.Ly.quiâ Pa. Quia illuc ude bue aduedia fum:malis bene fblituft.nec mos
Meuft:ut pr^dicë:quod ego omnis feire credam.Ly.oratio edepol Pluris ê buius:q quâti b^c epta eft.qt dicas nullâ muliere bonâ elle.
Pa. Haud equide dico.Lv-togare boc unû uolo.Pa.rogâti refpodebo, Lv» Quiti aïs tu.quod nome tibi dicâ efte^Pa.paficopf^ Lv.ex forma
Nomen inditu ë.fed quid ais paficompfa^pofTin tu fi ufus venerit Sub tegmë tenuc nereiPa.poflu.Ly.fi tenue fcisTcio te Vberius pofle nere.Pa de lanificio neminem metuo:una çtatc Qu? fit.Ly.bonâ bercle te ÃC frugi arbitror.matura iâ inde Aetate eu fcis facere off)dû tuû.Pa.mulier pol dodfa didici. Operam accufari no finam meam.Ly.bem iftcc bercle rcs eft
-ocr page 311-Qiu tibi ecce illa dabo nata annos Gxaginta peculiare.Pa.mi fenex Tam ueluta.Ly.generi gratiaft.eâ fi curabis pbona eft tondetquot;. Nimiû fcite.Pa.bonoris caufa qcqd eft:quod dabitquot; gratû babebo Nuc mulier ne tu fruftraftifmea no es.ne arbîtrere.Pa.dic igitur Quçfo cuia fum.Ly.tuo hero redepta es rurfum.ego te redemi. Ille me orauit.Pa.animus rcdiit.fi mecû feruatur fides.
Bono animo es.liberabat ille te bomo edepol deperit. Atcp bodie primû uidit.Pa.ecaftor iam biênium eft Cum mecum re coeperit:nunc quado amicu te fcio effe IlIius:indicabo.Ly.quid ais tu iam bienniu eft cu tecum Rem babet Pa.certe et inter nos coniurauimus ego Cum illo:et ille mecum:ego cum uiroret ille cum muliere Nifi cum illo:aut ille mecum.neuter ftupri caufa caput liniaret. Di immortales etiâ cum uxore non cubet.Pa.amabo An maritus eft/neqj e neq i erit.Ly.nolim quide.
Homo bercle periurauit.Pa.nullum adulefcete plus amo. Puer eft ille quidem ftulta.nam illi quidem baud fane diuft: Cum dente s exciderint.Pa.quid detesi'Ly.nibil e.
Sequere fis bue me.die unû orauit:ut apud me Prohiberem locum.ideo quia uxor rurieft,
Demipbo.
t Andern impetraui ut egomct me corrumperem.
Empta eft ainica clam uxore etfilio.certuft antiqua Recolam.ut feruibo mihi decurfo in fpacio:brcue quod Vitç reliquûft uoluptate uino et amore deledlauero. Nâ banc fe bene habereçtate nimio eft equius,lt; Adulefcens cum fis:tum cuméfanguis integer Rei tuç querend;.conuenit operam dare.
Demum igitur cum fis fenex tune in ocium Te colloces:dum potes.fi uales id iam lucrofti Quominus hoc ut dico fadtif perfequar.
Interea tarnen huc intro ad me inuifam domum.quot; Vxor me expetat iam dudum exuriens domi. Iam iurgio enicabit fi intro rediero.
Verum bercle poftremo ut ut eft:noibo tarnen. Sedbunc uicinum prius conueniam:q domi redeam: Vtmihi;dis aliquas coducat uolo.
Vbi habitet iftec mulier:atqicccum it foras. Lyfimaebus.Demipho.
i nbsp;nbsp;Dducam ego illam iâ ad tedicut uencro.De.me dicit
Quid ais demipbo©e.eft mulier domi.Lp.quid cefesi
-ocr page 312-De- QuiH fi uifam^Ly.quid properas ?De.quid faeiä^Ly-quod Opus eft hcito:ut cogites.Dc.quid cogite equidem. Herde opus hoc faólo exiftimo;ut illuc introeam.
Lv. Ita me uero uerbex introeas.De.quid aliud faciam^
Ly. Prius boe aufculta:atq }bic ades.prius etia e quod te facere Ego çquû cêfeo.nam nunc fi illo introires amplecti uoles. Confabulari atq; ofculari.De.tu quidemeu animû Geftas.fcis quod acturus fimLy. peruorfe facies.
Qe. Q; ne ames.Ly-ta to minus iam gratis plenus anima Foetida fenex bircofus.tu ofculere muliere:uti nc Adueniens uomitum excutias mulieri.De.fcio pol te amare.gt; Quorn iftçc pr^mÃftras mi.quod fi igif unam fadtam Hoc fi cêfcs coquu aliquê arripiamusrprandiu qui percoquat Apud te bic ufq; ad uefperû.Lv.bem iftuccefeo.nuc tu Sapienter loquere atq; amatorie.De.quid flamus?
Quin ergo imus:atqiobfoniû curemus pulchre utfimus.
Cy. Equidem te fequor:atqibercle inuenies tu locumilli fi fapis. Nullu bercle prêter hunc diem:illa apud me erit Metuo ego uxorem.cras G rure redierit.
Ne illam hic offendat.De.re3 parataft.fequere me. Cbarinus.Eutycbus.
f nbsp;nbsp;nbsp;Vmne ego mifer.qui nufg bene queo quiefcere.
Si domi fum:foris eft animus.fin foris fum:animus domi e» Ita mihi ipedtore atque in corde facit amor incediu.
Ni ex oculis lacbrym^defeedâtuâ ardeat credo caput.'; Spem teneo.falute amif.redeat an no nefeio.
Si opprimit pater:quod dixit:exulatu abiit falus. Sin iodalis quod promifit fecit non abiit falus. Sed tande fi podagrofis pedibus effet eutycbus lam a portu rediifte potuit.id illi uitiu maximuft. Q^ nimis tardus eft aduorfu mei animi fentetiam Sed is ne eftrque currente uideo ipfus eft ibo obuiam.
Diuom atque bominû:quç fpedtatrix atq? hera eade es bominibus' Spe fperatam cum obtulifti huc mibi.tibi grates ago.
Nuquid reftat:et beidifperii uoltus neutig buius placet. Triftis incedit.pedlus ardet beret.quaffat caput. Eutycbe.Eu.beu cbarine.Cb.priufg recipias
Anhelitum uno uerbo cloquere:ubi ego fum:biccine an Apud mortuos.Eu.neqi apud mortuos neque bic es.' Cha. Saluus fu.immortalitas mihi data eft.hic emit illam.
Pulcljre os fubleuit pater.impetrabilior quiuiuat
-ocr page 313-Nullus cd. dico, obfuero fi neque hic neque acberonti fum: Vbi fum^u.nufg getiumCb.difperii.illec
Interemit me modo oratio.odiofa ne oratio ed cum re p Agas logiquu longiqui.equide ad capita re^ pcrueni.
Primu perimus.Cb.quin tu illud potius nutias Quod nefeio.Eu.mulier alienata edabde.Cb.eutycbc fapitalfacis.Eu.qui^Cb.quia aquale ctfodale ciuc Libey enicas.Eu.ne dixeris.Cb.dcmifidi gladia
P In gula:ia cadam.Eu.qu^fo bercle animu ne dcfpode, Nullus ed que defpondeam.loquere porro alia rem. Mala cui e empta.Eu.nefeio iam addicta atqi
. Abdutila erat.cum ad portu uenio.Cb.ujmibt Montis tu quide mali me ardetis iâ dudu iacis.
K Perge.excrucia carnifex.quadoquide occepidi femeLâ Nec tibi idue magis diuidiç ed:q mibi bodie fuit
^quot;a.Dic mibi quis emit.Eu.nefcio berde.Cb.bem idue ined
P Opera dare bonû fodalê.Eu.quid me facere uis?
Ide quod me uis:ut pereas.quin percotatus bominis Quj facies foret qui illam emilTet.eo fi pacÃo podet Inda gariet mulier.beu me miferû.Eu.fiere
P*â Omitto iduc quod nunc agis.Eu.quid ego feci?; Perdidtdi me:et fide mecu tuä.Eu.di fciut culpam Meamidanc no elfe ullam.Cb.eutycbe deos abfentes Tedis memoras.qui ego iduc eredam tibi.Eu.quia Tibi in manu ed:quod credas.ego quod dicam.id mibi Mea in manu ed.Cb.de idac re argutus es:ut par part Ãt.efpodeas ad mandata.claudus.c^cus.mutus.mancus. Debilis.promittebas te fublinier meo patri.egomet credidi Homini docito re mandans lapidi maximo.Eu.quid ego facere?
^â Quid facercs?men rogas.requireres:rogitares quisedet aut unde Edetqua profapia.ciuis ne eflet an peregrinus.Eu.ciuem effe Aiebant atticum.Cb,ubi habitaret inuenires faltem.fi nomen Nequires.Eu.nemo aiebat fcire.Cb.at faite bominis Facie exquireres.Eu.feci.Cb.qua forma ede aiebat? Ego dicam tibi.canum.uanum.uentriofum.bucculentum Breuiculum fubnigris oculis oblogis malis panfum aliquantulum. No bomine mibi:fed tbefaurum nefcio quem memoraf mali. Nûquid ediquod dicaf aliud de illo?Eu.tantu quod fciam Edepol ne ille oblongif malis mibi dedit magnu malu.
Non podum durare.certud exulatu bine ire me.
-ocr page 314-Megara eretnà chonntbum cbalcidem cretam cyprum Sicyone gnidû iacyntbum.lefbiam. boetiam.
Eu. Cur iftuc ceptas confiliumi'Cb.quia enim me aftïicîlat amor.
Eu. Quid tu ais.qui cum illuctquo nunc ire paritas:ueneris^
Si ibi amare forte occipias:atqi ite eius fit inopia, lam inde porro aufugies.deinde ite illinc.fi ite euencrit. Quis modus tibi exilio tande eueniet?qui finis fug^^ Quç patria aut domus tibi flabilis effe poterit/dic mibi. Cedo fi bac urbe abis amore te bic relidturu putas?
Si id forte ita fat animo acceptued.certu id ^tedlo fi babes' Quanto te fatius eft rus aliquo abire.ibi effe.ibi uiuere Adeo dû illius te cupiditas:atqiamor miffum facit.
Cb. lam dixifli?Eu.dixi.Cb.fruftra dixti.boc mibi certiffimu efl/ Eo domu patre atq ^ matrem ut meos falute.poftea clam patrem Patria bac effugiam:aut aliquid capiain confilii.Eu.ut corripuit Se repete atq? abiit.beu mifero mibi:fi ille abierit:mea Omnes dicet effe ignauia.certuft pr^coniu iubere iam quantu e^ Coducier;qui illa inueftiget:qui meniâtpoft ad protore Illico orabo.ut cóquifitores det mibi in uieis omnibus. Na mibi nibil relióli quicq aliud ia effe intelligo.
.Dorippa mulier.Syra anus.
q Voniam a uiro ad me rus aduenitnütius:rus no iturum.
Feci ego ingeniû meû.reueni ut illû perfequar:qui me fugite Sed anu nunc uideo cofequi noftra fyrâ;atq5 Ãcedit.eccâ tande Quin is ocius.Sy.nequeo me caflor:tatu boc oneris e:quod fero, Oo. Quid onerisiSy.annos oblogmta et quattuor.amp; code
Accedit feruitus.fudor.fitis.fimul b^c qu^porto deprimunt Aliquid ccdo.qui banc uicini noflri arâ augeâ.Sy.da fane Hanc uirgâ lauri.Do.abi tu intro.Sy.eo.Do.apollo qu^fo te Vt des pace ^pitius faluteet lanitate noflrç famili^, Meoqiut pcas gnato pce ;ppitius.Sy.difperii.perii mifa.Uf mif? 1« Do. Satin fana es obfecro quid eiulas.Sy.dorippa mea dorippa.Do. qd
Clamas obfecro?Sy.nefcio mulier quç ëitus 1 çdib^Do.qd mulier?
Sy. Mulier meretrix.Do.ueron ferie?Sy.nimiû fois fapere: Ruri quç no manferis:quâ Ãfipiens poterat perfentifceret Illâ effe arnica tui uiri belliffimi.Do.credo ine caflor.
Sy. Ibac mecum.ut uideas fimul tuâ alcmenam pellice iuno mea.
Do. Ecaflor uero iftuc eo quantû potefl.
Lyfimacus.
p Arum ne eff male rei quod amat demipbo ni fumptuofus Infuper etiam fiet.decc fi ad coena uocaffet fumos uiros
-ocr page 315-Nimiu obfonauit.fed coquos quafi in mari foïet. Hortatorremigies bortarier ita bortabatbegomet.
Conduxit coquu:fed eccû deiniror no uenire ut iufferam.
Sed quid nam bic a nobis exitzaperif foris»
Dorippa mulier.Lyfimaebus uir, m Iferior mulier me nee fietmec fuit:tali uiro qu^ nupferim» Heu miCerç mibi.bem cui te et tu quf habeas comedes uiro:
Hem qui dece taleta dotis detuli,b^c ut uidere:utferre Has contumelias,Lv.perii bercle.rure iam rediit mea uxor. VidifTe credo muliere içdibus.fed qu£ loquatâ exaudire Hic nequeo.accedam ^pius.Do.u^ mifer^ mibi.Lv.imo mibi. 0. Difpeni.Lvæquidêbercle oppido perii mifer.utdi te omnes jDemipbo perdiut.Do.pol boe e.ire q *rus meus uir noluit. Quid nue ego faciam nifi ut adeamratq eloquar.iubet faluere Suus uir uxorê fuâ.urbani fiunt ruftici.Uo.pudicicius J.Faciût g illi qui no fiunt ruftici.Lv.nûquid delinquunt ruftici?
I Q* Ecaftor minus g urbani:et multo minus malum quçrunt fibi I^â Quid auté urbani deliquerunt die mibiOo.qa illa mulier itus elf, !:*⢠Vidifli ne eam^Do.uidi.Lv-cuia ea fit cogitas.
I®» Refcifcam tamê.cupio bercle fcire.fed tu me tétas feiens* Vin dica cuia Hlla?edepol uç mi nefcio quid dicâ.
LiceatOo diclu oportuitLy rio poffumita inflas: Vrges quafi pronoxio.Do fcio inoxius.Lv.audacter Quid uis dicito.Do.dic igif.LVâ^iicam.Do.atqui
, .Dicundu e tame.Ly.illa fein utetiâ uis.nomen dicâ Nibil magis manufefto teneo.in noxia es .Ly.qua noxia
.Ifta quidc illa eftDo.quç illa efl.Lv-illa.Do.io illa ^^* lam fi nibil ufus effet.iam no dicerê.Do.non tu fcis qu^ Sit illaiLv-imo etiam fcio.de iflac fum iudex captus.
P®- ludex.iam fcio nunc tu in confiliumiflam aduocafti tibi. ^^ Immo fic fequeftro mibi dataft.Do.itellego nibil bercle idius gcq Numéro purgas.Ly-nimiu negocii repperi cnim bereo, Coquus.Lyfimacbus.Dorippa.Sj'ra, Gite.ite a dfutu.nam mibi amatori feni coquedad Coena;atqieu cogito nobis coquedafl:no dudli Sumus.nam qui amat:quod amat fi babetzid babet Pro cibo uidere.ampledti.ofculari.alloqui.
Sed nos c5fido onuftos redituros domum.
.Ite bac.fed eccum.qui nos coduxit fenex.
*'!'â Ecce autc.peni coquus adeft.Co.aduenimus.
-ocr page 316-(_^V. Al^i.Co.qno abeamiLy.abi.Co.abeam.
Ly-. Abi.Co.nó eftis cocnatun.Ly.iam faturi fumus.fed interii, po. Quid ais tu.etiâ ne b^c illi tibi iufferût ferri.quosîter iudex datus^ (Jo. Hfccine tua c amica.quâ dudû rnibi te arnare dixifiixû obfonabas^ J^y. Nó taces.Co.fatis fitû filiû mulieris.ue^ berde auet.
Ly. Abin dierecÃusiCo.baud mala eft.Ly.at tu malus.Co.fcita Herde opinor fatis cócubina.Ly.non abis.non ego fum. Q,ui te dudum conduxi.Co.quid eft immo berde tu idue ipfus.
Ly. V^ mifero mibi.Co.nempe uxor rurift tua:quS dudum dixeras Te odiffe çque: atq anguis.Lvgt;cgo ne ifluc dixi tibi.Co.mibi quide HerdeuLy.ita me amabit iuppiter uxor:ut ego illud nûq dixi, (3o, Etiam negas.Lr-no te odiffe aiebat, uxore uerum fuam.Do. palam Ifl^c fiunt te me odiffe.Ly.quin nego.Co.amp; uxorê fua Ruri effe aiebat.Ly.bçc ea eft.quid mibi moleftus esiCo.quia Me nó nouiffe ais:ni metuis tu idanc.Ly.fapio nâ mibi unica eff.
Co* Vin me experiri.Ly.uolo.Co.mercededato.Ly.cras petito. Dabif.nue abi.Do.beu mifer^ mibi.nûc ego uej^ Illud ucrbum effe experior uetus.aliquid mali effe ;ppt2â ^uicinu Malu.Co.cur bic aftamus^quin abimusiincómodi Gquid Tibi euenit:id nó e culpa mea.Ly.quin me radicas mife^ Co. Scio ia quid uelis.nepe me binc abire uis.Ly.uolo inq. Co. Abibif.drachma dato.Ly.dabif.Co.dari ergo fis iubc
Dari poteftiterea.dû illi ponunt.Ly quin abis.potine ut moleftus Ne fis.Co.agite apponite obfoniû ifluc ante pedes illi feni.
H^c uafa aut mox aut eras iubebo abfle peti.fequimini
Lg. Fortaffe te illû mirari coquû quod uenit.atq b^c adtulit; Dicä quid e .Do.no miror.fiquid damni facis aut flagitii Necpol ego patiar fic me nuptam tâ male;measqi in ^dis Sic fcorta obduótaner.fyra rogato meû patre meis uerbis: Vt ueniat ad me ia fimul tecû.Sy.eo.Ly.nefeis negocii Quid fit uxor obfccro.cóceptis uerbis iam iufiuradudabo. Me nunq quicq cû illa.iam ne abiit fyra.perii bercle.ecce aute H^c abit-uç mifero mibi.at te uicine di de^q? pdiut cu tua amica. Cuqi amationibus.fufpicione ipleuit me Ãdigniffime.conciuit Hollis domi.uxor acerrima e.ibo ad foï^:atq bjc demipboni doqt Me iftâc capillo ptraóluy ee à uiaminifi bic abducit quo uult ex bifce çdibus.
Vxor.beus uxor:qq tu irata es mibi:iubeas fi fapiasrbgc intro Auferier.eadê licebit mox coenare rectius.
Syra ferua.Eutycbus adulefcens. b nbsp;nbsp;Era quj me mifit ad patremóe.domi:rus abiiffe aiebant
-ocr page 317-Nunc domumrenuncTat.Eu.defcHus fum urbem totam Pefcunc^arier.nibil inueftigo quicg de illa muliere.fedmater Rure rediit.nam uideo f^ram aRare ante ^dis.fyra
⢠Quis eR. q me nominat^u.berus atcp alumnus tuus fu.Sy.faluc Alume.Eu.iam mater rure rediit.refpóde mibi.Sy.cum quidem Salute a familia maxima.Eu.quid iRuc negocii eR^ S/.tuus pater Bdliflimus amica adduxit intro in fdis.Eu-quomodotSy.aduenief Mater rure ea offendit domi.Eu.pol baud cefebam ifia^ effe Opera^ patre ctiâq^ nunc mulier intus c.Sy.etia.Eu.fequereme» Syra.
e nbsp;nbsp;CaRor lege dura uiuunt mulieres multoqiiniqores mifer^
OX uiri.nâ fi uir fcortu duxit da uxore fua:id fi refeiuit uxor. Impune eR uiro.uxor uiro fi clam domo egrefla e foras.uiro fit Caufa.exigitur matrimonio.utina lex effet eade qu^ uxori e uiro. Nauxor coteta e:quç bona e:uno uiro.q minusuir una uxore. Contetus fiet^ecaRor faxi:fi itidem ple dtanf.uiri.
Siquis clam uxore duxerit fcortum fuam.ut ill? exiguntquot; ; qu? in fe Culpa comeret.plures fint uiri uidui q nunc mulieres.
Cbarinus.
I Ime fupu inferuqifalue.fimulauteuale.buc bodicpoRremu Extollo me a domo patria pede.nfus.fru dluf.ui^us.cult^.ia ni Ha^ ?dium intereptuR.interfc01uR.alienatuR.occidi.dll penates Meu paretufamili? lar pater.uobis mado meu paretum re Bene ut tutemini ego mibi alios deos penatis perfequar.aliu lare, Alia urbe.alia ciuitate.ab atticis abborreo.na uiri mores deteriores Increbrefeut in dies:ubiq? amici qui infideles ficnt:neqas pnofeere Vbi quid erripiatquot; animo tuo:quod placet maxime. Ibi quide fi regnu det moecupita ciuitas.
Eutycbus.Cbarinus d luu atqibominu qu? fpedlattix atque bera eade es bolbus Spe fperata qua obtuliRi bac mibi grates ago.ecqs na deus e. Qui meanue l?tus l?titia fiat; 'domi erat qd qu?ntaba.fex fodales Repperi.uitâ,amiciciâ.ciuitate.l?titiâ.ludû.iocû.
Foif lucturus fim.ita peffimas peffundedi.iram.inimiciciâ. Moerore .lacbrymas.exiliu.inopia.folitudine.Rultitia.
Exitiû.pertinaciam.date di qu?fo coueniedi mibi eius celere copia. Apparatus fuut uidetis.abiicio fuperbiam:egomet mibi comes Claua-torequus.agaffo.armiger. egomet fu mibi Iperator. Idem egomet mibi obedio.egomet mibi fero quod ufuR. Cupidus quitus es.nâ tu qucuis cofidete facile tuis facilis facis. EundFex confidente adlutum diffidentem denuo Cogito quo nâiHû curri qu?ntatu,Cb.certa res e.
-ocr page 318-KTenfque querere illam quoquo bic abducta ert getium: Neque mibi ulla obfiftat amnis:neque mos:neque adeo marei Nec calore:nec frigus metuo.neque uetum:neque grandinem. Imbrem perpetiar.labore fuffera.fole fitim.
Non concedam:neque coquiefeam ufg nocilumeque dius Prius ^fedto q aut amicam:aut mortem inueftigauero Eu. Nefcio cuiauox ad aurem mibi aduolauit.Cb.inuoco
Vos diales ut me bene tutetiflares.Eu.iuppiter Eft ne ille cbarinus;Cb.ciues bene ualete.Eu.ilico Sta cbarine.Cb.qui me reuocat.Eu.fpes.falus.uidIoria.
Cb. Quid me uoltis:Ãu.ire tecu.Cb.aliu comite quatite.
Nó admittût bi me comites:qui tenent.Eu.quifûtei
Cb. Cura.miferia,çgritudo.lacbrymç.lamentatio.
Eu. Répudia ifloscomitesiatq? boe refpice:etreuortcre.
Cb. Siquide mecû fabulari uis fubfequere.Eu.fta illico.
Cb. Malefacis.Operante q me cómorare.fol abit.
Eu. Si bue item ^peresuQue ^peras:facias rectius.
Nunc fecûdus uetus. nunc e.capc modo uorforiam Hic fetenus fauonius elf,bic auÃer imbricus.
Hic facit tranquillitatenÃe omnis fluctus cóciet.
Refpice ad dextracbarine buc.nó ne ex aduorfo uides.
Nubis atra iberqiiÃat.afpice nue ad finiÃrä.atq? uides Cçlû ut fplëdore ë plcnü:ex aduorfo uides, Relligione illi obicit.recipiâ me illue.fapis O cbarine cótra pariter fer gradu.Ãlt; cófer pedem.
Porrige bracbiû.prende.iam tenesCb.teneo.Eu.tcnc nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^
Quo nûc ibas?Cb.exuIatû.Eu.quid tibi facere uis:Cb.quid miferc
Eu. Ne paue.reÃituä iâ ego te i gaudiu utiqj.ut fis maxime;
Cb. Quid uis audiredd audis:quod gaudeas.Eu.da ilico amicus Aduenio.multû beneuolens tuâ amicâ.Cb.quid earn
Eu. VbiÃtego feio.Cb.tun.eam tune obfecro.Eu.fana amp;nbsp;faluam
Cb. Vbi earn faluam.Eu.ego fcio.Cb.ego me mauelim.
Eu. Potin ut animo fis tran quillo.Cb.q fi animus fluctuat.
Eu. Ego idum in tranfquieto tuto fidam.ne time.
Cb. Obfecro te loquere ubi fit.ubi eâ uideris.quid taces?
Die enicas me mife^ tua reticêtia.Eu.non longe Hinc abed a nobis.Cb.quin ergo comondrasifi tu uides.
Eu. Non uideo berde nûc.fed uidi modo.Cb.quem ego uideâ:facis Eu. Faciam.Cb.lógiquu idue amantid.Eu.etiam.emutis omnia Cómondrabo amicior mibi nullus uiuit.atq iis c
Qui illam babet.nequc ed qui magis me uellc melius çquû fic^ Cba.Non curam de idue ulla qujro.Eu.de illa ergo ego dico tibi.
-ocr page 319-P Sane boe nonï mente ucnit cludum ut ob 'â^Dic igir ubi illa ed^Eu.inânoftris çdibus.Cb.^dis ^bas.
Si tu uera diciszpulcbre jdificatas arbitror
P Sed quid ego iftuc eredam uidiftm^an tu:audio:nuncias^ pj* Egomet uidi.Cb.quis ea adduxit uos,Eu.iniq; rogas. ''â¢baVera dieis.Eu.nibil cbarinc te quicq pudet.
Quid tua refertrqui eu iftae uenerit:dum iftuc fic p Eft profecÃo.Cb.opta ergo ob iftunc nutium: quid uis tibi. pââ Quid fi optabo Cb.deos orato ut eius faciant copia
âDerides.Cb.feruata res eft demü:fi illam uidero.fed quin ornatum Hunc reiieio.beus aliquis eft actutum bue foras
Exite.illinc palliû mibi bue ferte.Eu.bem nunc tu mibi ut places ^ââ^Optime aducmes puer cape cblamKdem.atqi b^c iftic fine illico P Vtfi b^c nó fintuera.iccptu boe itiner perficere exequar.
Nó mibi crcdis.Cb.omnia equide credo:quç dicis inibi.
P Sed quin îtroducis me ad cam:ut uideam,Eu.paulifper mane/ pâî.Quid manebo?Eu.tépus non eft introeundi.Cb.enicas.
'^â Nó opus eft inq nunc intro te ire.Cb.rcfponde mibi h Qb^ caufa.Eu.opere non eft.Cb.cur'Eu.quia nó e illi córnodu. ^ïJta ne córnodu illi nó eft quf me amat.quam ego cÃtra amo.
Omnibus bic ludificatur me dolis.ego ftultiorrquid ifti credâ.
Cómorafcblamyd e fuma denuo.Eu.mane parûper atq Hoc audi.Cb.cape fis puer boe palliû.Eu.mater irata eft Patri uebemeter.quia fcortû fibi ob oculos adduxerit Ãn çdis:dû ruri ipfa abeft-fufpicaiT illam amica effe illi. Sonam fuftuli.eam re nue exquirit intus.Cb.iam macbçraftâ p In manu.Eu.na fi eo te introduca.Cb.tollo apula atq? bine eo.
Mane mane cbarine.Cb.erras.me decipere baud potes.
?⢠Neque uolo ^depol.Cb.quin tu ergo itiner cxequi meu me finis,.: Nó fino.Cb,ego me moror.tu puer abi bine intro ocius.
p lam i curru côfcêdi.iâ lora in manus c^pi meas.
Sanus nó es.Cb.quin pedes uos in curriculum conficitis p In erpru redta.quando quide pater mibi exiliu parat;
Stultus es.noli iftuc quçfo dicere.Cb.certum exequift: p Opera ut fuma ad perueftigandu ubi fit illec.Eu.qui domift. pâ^«Nam id quod dixit:id mentituft.Eu.uera dico equide tibi, ^a.fim cyprum ueni Eu.quin fequere.*ut illa uideas:quam expetis. ^i'Percûcyatus non inueni.Eu.matris u iram neglego.
^ba.porro qaficifcor qu^fitu nue perueni cbalcide
Video bofpite.zacyntbo dico quid eo aduenerî. p Cogito quis eam uexerit:quis babeat:fi ibi inde audiucrit.
Quin tu iftas omittis nugas:ac mecu buc intro ambulas.
-ocr page 320-Cha.Hofpes refpondit zacyntbo ficos fieri non malas
Eu. Nihil mentitus e. Cb.fedde amica fe inaudiffe autumat Hic atbenis elTe.Eu.cbalcas ifie quidem zacyntbuft
Cb. Nauem confcendo prohcifcor illico.iam fum domi.iam redi Exilio.falue mibifodalis eutycbe ut ualuifti.quid paretesgt; Mctuat.matcr dati bene uocas;benigne dicisæras apud te Non domi.fi decet fic fieri oportet.Eu.io.qu^ infomnia. Hic bomo non lanus.Cb.medicari amicus quin speras.
Eu. Sequere fcis.Cb.fequor.Eu.clemetcr quçfo calces deteris: Audin tu.Cb.iâ dudu audiui.Eu.pace coponi uolo Meo patri cu matre.nam nue e irata.Cb.modo Propter iftanc modo.Eu.ergo cura.Cb.qum tu Ergo r modo.Eu.tam spiciam reddam:qcu ^picia eiuno ioui.
Demipbo.Lyfimaebus.
Dc. c jVafi tu nuq quicq ad fimilc huius fadti feceris»
Lgt;/. Nâ mea uxor ^pter illa total fermeto iacet.
Edepol nunq caui ne quid facere.uix uiuus fu mifer.
De. At ergo expurgatione babebo:ut ne fuccefeat.
Sequere me.fed excute filiu uideo meu.
« Demipbo.Eutycbus.Lyfimacbus.Cbarinus.
i Am credo placet principiu.quid agis.quid fit eutycbe?
Eu. Adpatre ibo ut matris ira fibi effe fedatâ fciat.
Optima opportunitate ambo aute ueniffis.Ly.quid rei e^
Eu. Vxor tibi placida 0C placataft.certe dextras nunciam.
Ev. Di »Toe feruant.Eu.tibi amica nullam effe nuncio.
De. Di te perdant.quid negocii e nam qu^fo idue.Eu.eloquar, AnuYiu aduortite igiCambo.Ly.quin tibi ambo opera Damus.Eu.qui bono fut genere natiangenio malo Suapte culpa genere capiut genus.ingeniu îprobant.
De. Ve^ bic dicit.Eu.tibi ergo dicit.De.eo illud ue^ e magis.
Eu. Nä te iflacçtate baud çquum fuerat filio tuo
Adolefceti amanti amicam epta argento eripere fuo. De. Quid tu ais cbarine amicaff illa^Eu.utdiffimulat
Malus.De.ille quide illâ fefe ancilla matri emiffe dixerat.
Eu. Propterea igitur tu mercatus nouus amator uetus puer, Cba.Optime bercle perge,ego affiftam binc alternis cçcus.
Quibus eft diotis dignus ufq onereinus ambo.De.nullus fum« Eu. Filio fuo qui innoceti fecit tâtamnuriam
Quem quidemâhercle ego:î exilium cum iret:rcduxi domu Namibat exulatd.De.an abiit.Eu.ctiam loquere larua* Temperarc iftac çtate iftis decet te artibus.
De. Fateor.deliqui ^pfecto.Eu.etiam loquere larua.
-ocr page 321-Vâacuu elle iliac te ^tate bic decebat noxiis.
Itidem ut repus anniçtate aliamaliud facium conuenit. Nam fi idue juuifTet fenecita çtate fcortari fenex.
Vbi loci res fuma nolira publica.Dc.bei perii mifer. Adolefcétes rei agendç ifti magis folent opera dare lam obfecro bercle uobis babere cu porcis eu fifcina Redde filio fi habeas iam uolt.De.per me fibi habeat : licet Semper edepol.Eu.quonia ut aliter facias no eft copi^ Suppliciifuma quid uoltipfe ob hanc iniuriam. Modo pace faciatis;oro ut ne mihi iratus. Si bercle fciuiffemrfiue adeo ioculo dixiffet mihi
P Se illam amare.nunq facerë:ut illam amanti abducerem: ^ba.Eut/che te oro fodalis eius es.ferua.2lt; fubueni. 1 5Hunc fenem para me cliente.memore dices beneficii. Ora ut ignofcat delictis tuisiatq? adolefcetij. ^'^âiPergm tu aute.eia fuperbe inuehcre.fpero ego mibi quoqi p ,Tempus tale euëtuy:ut tibi gratiam referam parem. Miftas iam ego iftas artifici.óC quide ego dehinciam.Cb.mbif Confuetudine animus rurfus te hue induce t.De.obfecro
1 5Satis iam ut babeatis^quin locis cedite etiam fi lubet. ^*â* Reelle dicis.fed iftuc uxor faciefcu hoc refciuerit P 'Nihilopuft refcifcat.Ch.quid iftic non refcifcctme time. ^^â Eamus intro nà utibile bic locus faedis tuis P Dum memoramus.arbitri ut fint:qui prçtereant per mas. ^^^Hercle qui tu recite dicis.cade breuior fabula Erit.eamus.Ly.bic eft intus filius apud nos tuus p 'optime eft.lilac per hortum nos domu tranûbimus. p Eutyche banc uolo prius re agi:q meu intro refero pede. Quid iftuc cïLy.fuâ quifq ihomo rê meminit.refponde, ,Mibi eer ton fcis:non fuccefere mihi tuam matre.Eu.feio* p Vide.Eu.me uide.Ly.fatis habeo.id quçfo bercle etiam uide. p Non mihi credis.Lv.imo credo:fed tarne metuo mifer. Eamus intro.Eu.immo dicamus fenibus leges.Ch.cenfeo 15 Prius habeamus quas leges teneantreontentiq? fint.
Annos natus fexagita qui erinfique feibimus feu marita Seu hercle adeo celibe fcortarier:cu eo nos hic lege agemus. Infeitum arbitrabimur:et per nos quidem bercle egebit Qui fuum pdegerit.neu quifq pofthac ;phibeto adolefcente Filiirquin amet S Cfcortu ducat.quod bono fiat modo. Siquis ^hibuerit plus perdet.clam fi ^bibuerit palam. Hfc adeo ut ex hac nocite primu lex teneat fenes Bene ualete:atq iadolefclt;tes:bjc fi uobis lex placet:
-ocr page 322-Obfenû bercle indunriammos ^quum enodare plaudits* Pfeudolus.
c Xporci melius lumbos atq^cxurger Plautina longa fabula in fcenam uenit.
Prologus.
p nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Rçfentis numerat quindecim miles minas»
Simulconfignat f^mbulu ut phoenicium Ei det leno:qui eum cum reliquo afferat; Venientem caculam interuortit fymbolo Dicens f^rumfe ballionis pfeudolus. Opemq?herili ita tulit.nam fimiae
Leno mulierem quem if fuppofuit:tradidit: Venit harpax uerus.res palam cognofeitur. Senexq iargentum;quod erat pacitus:reddidit.
Pfeudolus.Callidorus.quot; Pfe. f I ex te tacete fieri poffem certior here.qu^ miferi^ te
Tam mifere macerant.duo: ^ labori ego hominu arfiffem Luben's:mei te rogandi et tui refpondendi mihi.
Nunc quoniam id fieri non potefirneceffitas Me fubigit:ut te rogitem:refponde mihi.quid efi quod tu Exanimatus iam bos multos dies gefias tabellas tecum:eas Laebrymis lauis.neq? tui participe cofilii quequa facis? Eloqucre:ut quod ego nefcio:id tecum fciam.Cal.mifere Mifer fum pfeudole.Pfe.id te iuppiter ^bibeffit.
Cal. Nihil hoc iouis ad iudiciu attinet.fub ueneris regno uapulo: Nonfub iouis.Pfe.licet me id fcire quid fit?na tu me âtidhac Supremum habuifti comitem confiliis tuis.Cal.idem animus nue Efl.Pfe.fac me certum quid tibi fit.iuuabo.autre.aut opera.aut Conlilio bono.Cal.cape bas tabellas.tute hinc narrato tibi Quç me miferia et cura cótabefacit.Pfe.mos tibi geref. Sed quid hoc quçfo?Cal.quid cd.Pfe.ut opinor qu^runt. Littery hç fibi liberos.alia aliâ fcandit.Cal.ludis me ludo tuo.
Pfe. Has quide pol credo nili fib^lla legerit.interpretari aliu Poffe neminein.Cal.cur inclementer dicis lepidis litteris. Lepidis tabellis.lepida coferiptifmanu^Pfe.an obfecro hercle' Habentqigalling manus?nam bas quide gallina fcripfit, Cal. Odiofus mibi es.lege.uel tabellafredde.Pfe.imo enim Pellegam,aduortito animu.Cal.no aded.Pfe.at tu cita.
Cal. Immo ego tacebo.t u hinc ex cera cita.namidic meus animuf Nue ed.no in pecdorc.Pfe.tuam amicam uideo calidore.
Cal. Vbi ea ed obfecroTfeeeeam i tabellis porrectam.in cera cubat. Cal. At te dii de^q; quantus es.Pfe.feruadint quidem.
-ocr page 323-Cil» oLUfi foli'llculis bpt%a paulifpcr frui repet? exortusfu. Repentino occi4i.Pfe.tace dû tabellas pellego.Cal.ergO Qu uin legis. Pfe.pboeniciû calydoro amatori fuo per' Cerâ de linû litterafq? interprètes faluie mittit.
Etfalutê abs te expetit.bebrvmms titubanti ammo.
Corde;ÃC pecÃore.Cal.perii falute nufJinuenio
Pfeudole:quâ illi remittâ Pfe.quâ falute Calurgenteam
Pfe. Pro lignea falute uis argenteam remittere illiiâuidefis' Quâ tu re geras.Cal.recitamó:ex tabellis lâ faxo fcies Qua fubito argento mibi ufus inuento fi6C.Pfe.leno me.' Peregre militimacedonico minis uiginti uendidit Voluptas mea.et prinlq binc abitquidecim miles minas Dederat.nûc un^ quinep remorantur inin^.
Ea caula miles bic reliquit f^mbolû expreffam in cera Ex annulo fuâ imaginemtut qui bue adferrÃC eius fimilem Symbolûxû eo fiinul me mitterôC ei rei dies
Haec profil tuta efl. proxima dionyfia.Pfe.cras ea quidem' Sût.Cal.propc adefl exitium mibi.nifi quid mibi Ãn te ê auxilii.Pfe.fine pellegam.Cal.fino nam mibi Videor quom ea fabulancr.lege.dulce amarûqigt; Vna nûcmifccs mibi.Pfe.nunc nortri amores.mores. Côfuetudines.iocus.ludus.fermo fuauis.fauiatio.
Cópreffiones arte amantiû comparat^ teneris labellis Molles morfiuncul^.papillaru borridularu oppreffiucul^. Hard uoluptatu mibi omniu.atqi itidem tibi diflradio. Diffidiu.uaflicies uenit.nifi quç mibiinteft aut tibi ei ine falus» Hçc quç ego feiui: ut fcires.curaui omnia.nûc ego te experiar. Quid ames.quid fimules.uale.Cal.e mifere feriptû pfeudole.
Pfe. o miferrime.Cal.quin fles^Pfe.pumiccos oculos babc o. Nó queo lacbrumam exorare ut expuant unam modo.
Cal. Quid ita;Pfe.genus nortrû femper fic cocula fuit.
Cal. Nihil ne adiuuare me audes/ Pfe.quid faciam tibi/Cal. beu * j Pfe. Heu id quide bercle ne par fis daboCal.mifcr fû.argentum Nufquâ inuenio mutuum pfeudole.Pfe.beu.neq? itus num? ull9 e^ Cal. Heu ille abducturus e muliere eras. Pfe.beu.CaliRocine
Pado me adiutas.Pfe.do id quod mibi e.na is mibi tbefaurusâ lugis in noffra edomo.Cal.aCld bodie de me e.fed potes Nuc mutuam drachma dare mibi unam: qua otas redda tibi/
Pfe. Vix bercle opinor eft:fi ine opponi pignori fed quid de Drachma facere uis/Cal.reftim uolo mibi emere.Pfe.quaobrcmf Cal. Qui me facia pcfile.certu e mibi an tenebras pfequi tenebras.
-ocr page 324-Pfe. Quis mihi igitur drachmam redJamp;.G dederî tibi.an tu te ca Caufa uis (ciens fufpendere:ut me defraudes drachma: li Dederim tibi:âCal.profedlo nullo padio polTu uiuerc Si illa a me abalienatur atq tadducitur.Pfe.quid tles^ Cucule uiues.Cal.quid ego ni t)cam:cui nec paratus Numus argenti fiamp;.neq ilibella fpes fit ufquâ gentium?
Pfe. V t litterarii ego harum fermonem audio: Ntfi tu illi drachmis fleueris argenteis:qd âtu illis lachrumis Te probare poftulas:nó pluris refert:^ fi imbrem in cribrû geras. Veru ego te amante:ne pauç:nô deferam.fpcro alicûde hodie Me bona opera:aut hac mea tibi inuenturu ee auxiliu argentaria Cal. At id futuru unde.Pfe. unde unde dicam:nefcio quia futuru eft.
Ita fupercilii ifalit.Cal.utina qu? dicis:di0lis fadla fuppetant.
Pfe. Seis tu quide hercle mea fi comoui facra:quo pacto öd quantas Soleâ turbellas dareCal.in te nûc fût omnis fpes çtati me^.
P£e. Satin eft fi hanc hodie muliere efficio tibi tua ut fit.aut fi tibi' Do uiginti minas^Cal.fatin fi futuru e? Pfe.roga me uiginti minas Vtme effecÃurû tibi quod promifi fcias rogaCal.obfecro hercle.
Pfe. Geftio pronaittere.Cal.dabif ne argenti mihi hodie uiginti minas? Pfe, Dabo, moleftus nue iam ne fis mihi.atq^ ne didlu tibi neges Dico prius fi nemine aliu potero:tuu tangam patrem.Cal.dii te Mihi feruent.uerû fi potes pietatis câ uel etiam matrem quoqj.
Pfe. Deiftac re in oculd utru uis coquiefcito.Cal.oculu utrum An ne in aure?Ple.at hoc peruolgatu e minus, nuc nequis Dictu fibi negôd:dico omnibus:pube pntiin cotione omni populo Omnibus amicis notifq iedico meis in hunc diem a me ut caueat: Ne credant mihi.Cal.tace obfecro hercle.Pfe.quid negoeiieft?
Cal. Oftium lenonis crepuit.Pfe.crura mauellem modo.
Cal. Atq iipfe egreditur.penituf periurum caput.
Leno Lorarii.iiii.Pfeudolus Seruus Calidorus adoleCens, Le. e nbsp;nbsp;Xne.agite.ite ignaui.male habui.Sdmale cocdiati
Quoru nunq quicq cuiq uenit in mente:ut redte faciat Quib9 nili ad hoc exêplû experiormó pot ufura ufurpari.neq icgO Homines magis afinos unq uidi.ira plagis coft^ callent: Quos dû ferias:tibi plus noceas.eo enî ingemo hi fût flagricib^ Qui bçc habent cófilia:ubi data occafio e:rapç clepe tene, berpaga. Bibe:eftuge.hoc eeoru opus.ut mauelis lupus apudouis linquere. QJquot; hos doini cuftodes.at faciecu afpicies eorü:baud mali uidetur. Opera fallunt.nunc adeo hanc editilione nifi aium aduortetis oes, Nifi fomnu focordiamq iex pectore oculifqiamouetis.
Ita ego ueftra latera loris facia ut ualide^uana fint:
-ocr page 325-Vtne pcriPromata quMem equepicta fintCampanica. t'sJecu aiexandrina beluata confuta tapetia.
AteV ^^ââ â^â^â^^ dixeram ommbus dederäq ^ eas prouicias. Veru ita uos eftis perditi.negligentes ingenio improbo: Ofticiu ueftru ut uos malo cogatis comonerier.
Nepe ita animati edisruos uincere boc duricia tergi atq ? me Hoc uidefis ut alias res agut.boc agi te.boc animu aduortite. Huc adbibete aures:qu^ ego loquar.plagigera genera boinu/ IsJuq çdepol uertru durius tergu erit:q terginu boc meum Cui nue dolamp;.bem.fic datur.fi quis beru feruus fpernit. Adlirtite omnes contra me.SC qu^ loquor:aduortite animu.â Tu qui urnam babes:aqu5 ingere.face plenu aenum fit cito. Te cû lecurixaudicali proficio prouinci^.
Lo. At baec retonfa e.Le.fme fiamp;.itidequoq iuos eflis plagis omnes.â Nu qui minus ea gratia tame omnium opera utor.
Tibi boc precipio:utniteant ^des.bes quod facias.propera abi itró Tuedo Iccbfierniator.tu argentum eluito.id exfiruito H?c: cd ego a foro reucrror:facite ut offendam parata.
Vorfa pr^derga drata lautaq? coólaq ioia uti fient
Nam mibi bodie natalis dies cd. decôC eu omnes uos cocelebrarc. Pernâ.gallû.glâdiû.fumeii:facito iaqua iaceât.farin audisf' Magnifice uolo enî fumos uiros accipere: ut mibi recêreantur. Intro abite atqibçc cito celebratezne mora qu^ fit.cocus eu ueniat. Mibi.ego eo in macellu ut pifeiû quicquid e precio pr^dinem Ipucre prç.nequil g pertundat crumenamxautio ed:
Vel opperire.ed gef domi dicere pene fum oblitus.i Auditin.uobis mulieres banc babeo ediïilionem.
Vos qufin mudiciis moiliciis deliciifqi ^tatulam agitis.
Viris cû fûmis incîitgamicç.nûc ego fcibo.atqi bodie experiar Qu^ capiti.qu^ uentri operam det.qq fu^ rei:quç fôno dudeat. Quâ libertâ fore mibi credam.ÃC quâ uenalem bodie experiar» Facite bodie.ut mibi munera multa bue ab amatoribus coueniât. Namnifi penus annuus bodie c0uenit:cras populo prodituâ uos.
, Natalem fcitis mibi effe die buc.ubiidi funt:quibus uos oculi edis. Quibu s uitf.quibus delici^ edis.quibus fuauia.mamilla.mellita. Manipulatim mibi munigeruli facite an aedis iâ bic adfint.
Cur ergo uedê.auru.atq i ea quibus e uobifufui perbibeo.quid inibi Domi nifi malum uedra opa e.bodieiprobe uino mo cupido edis, Fouofuedros panticefq? adeo madefaedis cu ego fimbic ficcus. Nunc adeo boc faedum e optimu.ut nomine quaq iappellem fuo. Ne diditum effe aedutum fibi quepia uedrarum mibi neget.
-ocr page 326-^ (^uortite animumcundlç principio Eedillum tecum ago Qu^ arnica es frumentariis
Quibus cuculis montes maximi accrui frumenti fût domi. Fac fis fit delatum buc nubi frumentu buc annu:quod 'atis Mibi etiam famili^ oi fit me^:atq? adeo ut frumento affluam Vt ciuitas nomen mibic5mutamp;:mecp ut prçdicôC.
Lenone ex ballione regem iafonem.Cal.audm furcifer Que loquitur.fa tin magnificus tibi uideturd^fe.Pol ide Atq i etiam malificus. fed tace:atc|ibanc rem gcre.
Le. Aefcbrodora tu quç amicos tibi babes lenonii^mulos.
Lanios.qui item ut nos iureiurando malo quaerût rem.audî Nifi carnaria tria grandia tergoribus onerata: iuberi bodie Tvlibi erût.cras quafi dirce olim ut memorant duo Gnati iouis deuinxere ad tauru.ite bodie flringä ad carnarium. Id tibi profedlo taurus fiSC.Cal.nimis fermone buius Ira ineendor.Pfe.bûccine bic bominem pati colere iuuetutem Atticam ubi fût.ubi latentquibus aetas integra ë q arnât a lenone C^in côueniût.quin una omnes pede bac popula buc liberant.. Sed nimis fum dultus.nimium fui
Indodus.ne illi audeant id facere quibus ut fermant Suus amor cogit.fimul probibamp;.faciant
Aduerfu eos quod uolut.Cal.uab tace.Pfe.quid ed/
Cat Malemorigerus male facis mibi:cu fermone buic obfonas.
Ffe. Taceo.Cal.at taceas malo multo q tacere te dicas.Le.tu autem.
Xidilis fac ut animu aduortas.quoius amatores Oliuinam domi babentmaxumam.
Si mibi no iam buc culleus oliui deportatur
Teipfam culleo ego eras faciam deportere in pergulam?; Ibi tibi adeo ledtus dabitur;ubi tu baud fomnium capias.' Sed ubi ufq adlangore.tenes quorfu baec tedant qu^ loquor. En execrato:quae tibi amicos tot babes taprobe oleo onudos. Nunc tua ia ed bodie amp;nbsp;tuoru opera coferuoru.
Nitididimu caput.aut nu ipfe ego pulmento utor magis \/ncJliufculo:fed fcio tu oleu baud magnipendisruino te deuincis. Sine mo reprebendâ ego cuncta bercle una opera nifi Quidem bodie tu omnia facis fceleda.baec ut loquor.
Tu autequae pro capite argentum mibi ia iamq ifaepc numeras Ea pacifci modo fcis.fcd quae pacla es:nó fcis foluere« PboeniclU tibi baec ego loquar, deliciae fumatum uirum Nifi bodie mibi exfudis tuorum amicoru oe boc penus adfertur Cras poeni phoenicio chorio inuifes pergulam.
-ocr page 327-CaIIidoms.Pfeu£?olus Ballio Leno.
Seudole no audis quç bic loqnitur^Pfe.audio here equidem Ahq ^ animü aduorto Cal.quid mibi es aucJlor buic ut mittam Ne amicam bic meam proRituat.Pfe.bene curafÃsJiquido es aio Ego pro me ÃCpro re curado. iâdiu ego buic bene.Ãóbic mibi Volumus.óf amicitia eft antiqua.mitfâ bodie buic fuo die natali Malam re magnâ ÃCmaturà .Cal.quid opus CPfe.potin aliam re Vt cures.Cal.at.Pfe.bat.Ca1.crucior.Pfe.cor dura.
hi.
Pfc.
Nôpoffu.Pfe.fac poftis.Cal.quonam pado poftim uincerc animix In rem quod fit prçuortaris.quâ rein aduerfo animo aufcultes Nug? ifta baec fut.no lucundu eft nifi amans facit StuIte.Pie.pergin.Cal.o pfeudole mi fine lim mbili
Mitte me lis.CaI.lino.Pïe.mó ego aberam.Cal.mane manciam
Vt uoles me eedta ergo.Pfe.nûc tu fapis Bal.it dies ego meefTo
n 'â^ tpriufquä abeat.quod boemalu tam placidus puerc.bodie ^e. Nate lieus:bodienateitibi ego dico.beus bodie nate:rcdi:ói Refpice ad nos.tametfi occupatus:moramur;mane.fut conio qui Qui uolût te.Bal.quid boeeft.quis e qui morâ occupato Moleftam obtulitiPfe.qui tibi fofpitaJis fuitiBafmortuus eft. Qui fuit:qui eft uiuus eft.Ple.nimis fupcrbe.Bal.nimis moleftus.
Cal. Reprebende bominem adfequere.Bal.i puere. Pfe.accedamus bac Obuiam.Bal.iupiter te perdat quifquis es.Pfe.te uolo. At uos ego ambos.uorte bac te puere.Pfe.nó licóCconloqui lei* . Atmibi nó lubamp;.Cal.fin tuamequippiain in rem/ Licet ne obfecro uiuere an non licet.uab manta Pfe. omitte
Bal, Bal. Bal. Cal.
Bal.
Ballio audi Bal.furdus fum:profeóto inanilogus es.Cal.dedi. â
Dum fuitiBal.non peto quod dedifti?Cal.dabo quado erit.
Ducito quädo babebis.Cal.beu beu qua ego malis perdidi modis'
Quod tibi detuli 0C quod dedi.Bal.Mortua uerba nunc
Facis ftultus es.rem adtam agis.Pfe. nofce filtern bûc quis eft.
Bal. Iam diu fcio qui fuit.nunc qui eftis ipfus fciat.ambula tu pfe. Potin ut femel modo ballio bunc cû lucro refpicias.
Bal. Refpiciam iftoc pretio.nam fi facrificem fummo ioui
Atq iin manibus exta teneam ut poriiciam interea loci Si lucri quid detur:potius rem diuinam deferam.
Pfe. Non potes pietati obGfti buic:ut res funtceter^.
Deos quidem quod maxumeçquum eft metuere;eos muni facit
Bal. Compellabo falue multû ferue atbenis peffumeiPfe di te deaeqi Ainent uil buius arbitratu uel meo.uel fidignus alio padlo Neq iament nec faciant bene. Bal.quid agitur calidore^
-ocr page 328-Pfe. Amatur atqi egetur acriter.Bal.mifereat:fi familiam alere polTim MiCericocdia. Pfe.eii fcimus nos*qaidem te.qualis fis.nepdices. Sed fein quid nos uolumus.Ba.pol ego propem5 ut male fit mibi Pfe. Et id et hoc quod te reuocamus:qu^fo animu aduorte?Bal,audio.
Atq iin pauca:ut occupatus nue fu confer quid uelis.
Pfe. Heu pudS iquod tibi promifit:quaq ii promifit die Quia tibi minas uiginti pro arnica etiam no dedit.
Bal. Nimio id quod pud0C facilius fertur:^ illud quod piget Nódediffetis tu pudamp;.me quia no accepi piget.
Pfe. At dabitparabit aliquid bos dies.manta modo.
Nâ bic id metuit:ne illam uendas ob fimultate fuam.
Bal. Fuitoccafto fi ueHôC iâpridernargentû ut darôC.
Cal. Quid fi nó babui^B il.iam babes.inuenires tuum.
Ad daniflam deuenires adderes.foenufculu furripuiffes
'Patri.Pfe.furripere bic patri audaciffime.nó periculu.
Eli ne quid redle monftrestâBal.nó lenonius eft?
Cat Egon patri furripere poftim quicquä cauto feni
Atqi adeo fi facere pofTem* pietas probibSC.B tl.audio Pietate ergo iftamamplxator nodlu pro pboeniceo Sed cu pietate amori uideo tuo pr^uortere.oes tibi Patres fót.nullus eft tibi queroges.mutuum argentum Qui nomen quoq? iam interit mutuuin.
Bal. Heus tu.poftq bercle ifti a menfa furgut faturi.poti.
Ci^i fuum repetût.alienû reddût.natomemini Ab alienis cautiores funt:nec reddant alteri.
Cal. Nimis mifer fu.numum nufquâ reperire argenti queo Ita mifer et amore pereo amp;nbsp;inopia argeuria.Bateme die Cfca bercle oliuum.id uendito oculata die.iâ bercle uel Ducent^ heri poffut pr^fentes min^.Cal.perii an non turn Lex me perdit.quina uicenaria metuunt credere omnes.
Bal. Eadem eft mibi lex metuo crcdere.Pfe.credere autem Eboan poenitamp;te quâto bic fuerit ufui?Bal.nó eft iuftus' Quifq amatortnifi qui perpetuat data.detq i ufq i quando Nibil fit.fimul amare definat.Cal.nibil ne lernet miferet?
Bal. Inanis cedes.dida nó fonant.atq iego te uiuu faluumq? ucllem.â Ple. Eo an lam mortuus e ilico uixit amator:ubi lenoni placée.
Semper tu ad me cd argentata accedito querimonia.
Nâ iftuc quod nue clamitare.non efte argentei tibi.
Apud nouercam querere.Pfe.ebo nulj tu buius nupfifti patri?
Bal. Di melius faciant.Pfe.fac boc:quod te rogamus ballio Mea fide fi ifti formidas credere.ego in boc triduo
-ocr page 329-Aut terra aut mari accude cuoluana id argentum tibi.
Bal, Tibi ego eredam^Pfexur nó/BaLquia pol.qua opera eredam tibi. Vna opera alligem fugitiuâ cane agninis ladlibus.
Cal. Sicine mibiabste bene merenti male refertur gratia.
Bal. Quid nuc uis^Cal. ut opperiare bos fex dies faltem modo. Ne iHâ uendas.net »perdas me bominem amâte.Bal.bono. Animo es uclfex opperibor mefes.Cal.euge bomo Lepidiflîme.Bal.imo uin etiâ te facia ex laPto lutante magisi
Cal. Quid iam?B.il.quia enim no uenalem babeo phoenicium.
Cal. No babes.Bal.no bercle uero.Cal dole accerfi boftias Vi£n:imas.lanios.amp; ego buic facruficem fumo ioui.
Nam bic mibi nuc ê multo potior iupiterin qua lupiter Nolo uidtimas.ac nimis me extis placari uolo propera.
Quid das accerfe agnos.audin quid aitiupiterd^fe.iam bic ero Vcrû extra porta mi etiam currendud prius.Cal.quid eo^.
Pfc. Lanios inde accerfam duos cu tintinabulisreadem duo Greges uirgaru inde ulmearu adegero:üt bodie Ad litationem buic fuppetat fatius ioui in malam crucem.
Cal. Idicibit iuppiter lenonius:ex tua re nóed ut ego emoriar.
Pfe. Q ui dü?CaI.ego dicam tibi quia aedepol dû eg o uiuus uiuam Nuq eris frugi bonç.ex tua re nó ed utego emoriar.
Cal. Qui dû; quot;nbsp;Pfe.ficquia fi ego emortuus fim:atbenis te fit Nemo nequior.Pfe.dic inibi obfecro ueru bercle ferio boe Quod te rogo ed.nó babes uenalê amica tu meam phoenicium^
Bal. Nó jdepol babeo profecilo.nam iapride uendidi.
Cal. Quo mó/Bal.fine ornamentis cu intedinis omnibus« Mea tu amicam uendididi?Bal.ualde uiginti minis
Cal. Viginti minis?Bal.utrü uis uel quater quinis minis Militi macedonico etiam quindecim habe minas. Quid ego ex te audio^Bal.amicam tuâ effe fadlam argenteam.
Cal. Cur id aufus facereBal.libuit mea fuit.Cal.eho pfeudole
Igladiu adfer.Pfe quid opus gla dio.Cal.qui bunc
Occidam atqi me.Pfe.quin tu te occides potius.nam bûc fames Ãam occiderit,Cal.quid ais quâtum terra tegit bominû. Periuriffime.iuradin te illam nulli uendituru nifi mihi^
Cal. Fateor.Bal.nempe coceptis uerbis.Bal.etiam cofulis quoqi
Cal. Periurauidi fcelede. Cal.At argentum intro condidi ego fceledus Nuc argentum promere poffu domo.tu qui fis idoc genere Gnatus numinu nó habes pfeudole adfide altrinfecus atqi Onera huc maledictis.Pfe.lic5 lt;nuq ad protore atq? curfim Curram.Iite utar manu.Cal.mgere mala multa.Pfc.iam ego
-ocr page 330-Tc differam dialis meis impudice.BaLfta en.Pfe.fcelefïc, Bal. Dies uera.Pfe.uerbero.Bal.quippini.Cal.bunirapc.
Bat Certe.Cal.furcifer.Bal.facîlum optumc.Cal.fociofraude
Bal. Sût mea b^c iÃa.Pfe.parricida.Bal.perge tu.Pfe.facrliege
Bal. Fateor.Cal. periure.Bal.uctera uaticinamini Cal.legirupa
Bal. Valide.Pfe.pernicies adulefcentü.Bal.acernme.Cal.fur.
Bal. Babae.Pfe.fugitiue.Bal.bombax.Cal.fraus populi
Bal. Planinume.Pfe.fraudulente.Cal impure leno.Pfc ccnum.
Bal. Cantores probos.Cal.uerberauifli patrem atq;matrem.
Bal. Atep occidi quoq? potiufq cibû prç:biberê.nû peccaui quippiam Ple. Impertufû ingerimus diefta doliû.operam ludimus.
Bal. Nûq aliû etiauoltis dicere:'Cal.ecqui te pudSi.
Bal. Te amatorem inuentû ee inanem quafi caffam nucem.
Sed quâq multa mala qu^ in me di.:ila dixiftis mibi Nib mibi attulerit miles quinq:quas debó óminas Sicut baec e pr^dituta.fume argento dies
Si is no aderit.poffe opinor facere officium meum.
Cal. Quidid efl;BaI.fi tu argentû attuleris cû illo perdiderim Fidem.bocmeu efl officium ego opere fi fit plus
Tecû loquar.fed fi ne argento fruilra eft.qd me tui miferi portulas Haec mea ert fniaf ut bine porro quid agasxófulas
Cal lam ne abis:Bal.negocii fü plcnus.Pfe.paulo port magis.
Illic bomo iTicusert.nifi omnes di me atcp homines deferunt. Exoffabo ego illu limiliter itidem ut murenam quoquus.
Sed nuc callidore operam inibi te uolo dare.Cal.ee
Quid imperas^Pfe.boc ego oppidû admoenire ut bodie uapiatar. Volo.ad earn rem ufurt boiem.artutû.dort:um.fcitû.filt;callidû.
Qui imperata baec fada reddat.nó qui uigilâs dormiat.
Cal. Cedo mibi quid ert fadurus.Pfe.têpori ego faxo fcies., Nolo bis iterate fat fic lóg^fiut fabul^. Cal.optumu:. Atqi^quiffimu oras.Pfe.propera addiac bominem cito Pauci ex multis lût amici boinini qui certi fient.
Cal. Ego fcio irtuc.Ple.ergo utrinq? tibi nunc deledurn para.
Ex multis exquire illis unû:qui certus fiet
Cal. lam bocfaxo aderit.Pfe.potin ut habeas,Cal.tibi morâ didis creas Pfeudolus.
p nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ortq illic hinc abiit;tu artas folus Pfeudolus:
Quidnûc adurus.portq herili filio largitus didis Dapfilis.ubi funtea.cui neqi parata gutta certi confilii: Neq? adeo argenti:neq; nunc quid faciam feiomeq? exordiri Primu:unde accipias:habeas neq jad detexudam telam
-ocr page 331-Certos terminos.feeïquafi pocta.tabuhs eu caepit:fibi Qu/nt qciod nuf^ eft gentiLim:reppcrit tamen:ücit ülud Verifimi1e quod mendaciû eft. nue ego poeta fiam.uiginti min^ Qu^ nufq nuc fût gentiûinueniam tainen.
Atcj ^ ego buic iampridem me daturu dixeram.at uolui incipere Tragula in noftrum fenem.uerü is nefcio quo paólo prüfen! it pus Sed coprimenda eft mibi uox atq; oratio.berû eccum uideo bue Simonem una fimulcu fuo uicino calipbone incedere.
Si.
Ex boc fepulcbro uetere uiginti minas effodiam ego bodie: Quas dem benli filio.nuc buc concedamtutboru fermone legam* Siino.Calipbo.Senes.ii Pleud.feruus
f Ide damnofis aut de amatoribus dictator fiatnuc atbenis Atticis nemo antecedat filio credo meaita nue per urbem, Solus fermo eft omnibus:eu uelle amicam liberare:6cquerere Argentum ad eam rem.boc alii inibi renutiant.atq; idiam Pnde fenfi:0^ fubolS Cmibi.Pfe.occifa e baec res.beret boc négocia Ouin comeatu uolui argentario proficifci.ibi nue oppido Oppofita obftacula:pr^fenfit nibile prüfte pr^datonbus Cal.boies Qui geftant quiq iaufcultant crimina fi meo arbitratu Liceat omnes pendeant geftores linguis: auditores auribus. Namifta quç tibi renutiantur filium:te uelle amantem Argento circuducere forfitan ea tibi dicita fût mendacia. v Sedfi ea uera funt:utnunc eft maxime:quidmiru fecit. Ouid nouum:adolefcens bomoifi amat.fi amicam liberat.
Pfe. Lepidum fene.Si.uetus nolo faciat.Ca].at.enimnequicq uis
V el tu ne faceres tale in adolefcentia probum prem ee oportSi. Oui gnatum fuum effe probiorem:q ipfus fuerit poftul5C, Nam tu quod damni:0C quod fecifti flagitii:âpopulo uiritim Potuit difpartirier.id ne tu mirari fi patriffat filius ® 9â¬\/q pauci eftis bomines coinmodiorem
Illic effe patremteffetut equior filio-Si.fi quis bic loquitur Meus bic eft quidem feruos pfeudulofus:bic mibi corrumpit filiû, Scelerû caput.bic dux.bic ille e pedagog9,bûc ego cupio excruciari
âlam iftaec infipicntia irâ in promptu gerere quanto fatius eft Adire blandis uerbis:atq ; exquirere fint illa nec ne fint qu£ tibi Renunciantur?bonus animus in'mala re dimidium e mali Si.tibi aufcultabo.
Itur ad te pfeudole orationem cibi para aduerfuin fenem Herum.falutato primu.utequom e:poftea fiquid fuperfit uicinoa Impartio.Si.falue quid agitur.Pfe.ftatur bic ad bunc modum
«i »Statum uide bominis callipbo quafi bafilicum.Cal.bene
-ocr page 332-Confidenter quç te adflitifle inteni^e.Pfe.(lecamp; innocens.
Qui fit atq; innoxius feruû fuperbum effe apud berumpotiffinaU Cal. Sunt quç te uolumus percontari qu^ quafi per nebulam
Nos met fcimus:atq? audiuimus.Si.conficiet iam te bic
Verbis ut tu cenfeas nó pfeudolü:fed focratein tecum loqui
Pfe. Ita ê:iampridem tu me fpernis:fentio.paruam effe
Apud te mibifidem effe intelligo
Pfe. Cupis me effe ne^ tarnen ero frugi bone
Si. Fac fis uacuas pfeudole çdisrauriûzmea ÃCmigrare didla
PolTint quo uolo.Pfe.age loquere quid uis tametfi tibi fuccenfeo Si. ' Mibin domino feruos tu fuccenfes.Pfe.iam tibi mira id uidetur. Si. Herde qui ut tu prçdicasxauenduf tmibi abde irato
Atq i alio tu modo me uerberare:atq; ego te foleo cogitas, Pfe. Quid cenfes.Si.edepol meriro effe iratum arbitror
Cû apud te paru flet fides.Pfe.iam fic fino
Iratus fit ego ne quid noceat cauero
Si. Sed quid ais?quid boc quod tc rogo.Pfe.fi quid uis toga
â Quod fcibo.delpbis refponfu dici to.auorte
Ergo animu:amp; fac fis promiffi memor.Si.quid ais
Ecquam fus filium tibicinammeû amare negar mea efl
Liberare quam uelit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ceuton kaito ito negari
Ecquas uiginti minas perficopbantiam atq; per do dos dolos
Paritas ut me auferas.Pfc.abde ego auferam
Ita quas meo gnato des qui amicam liberamp;. fatere
D/cai tovna nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cbaytorionai nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fatetur
Si. Dixin calipbon dudum tibi Cal.memini.Si.cur baec
Tu ubi refciuidi ilico celata me funt cur no refciui.Pfe.doquar.
Quia nolebam te memorem progigni malum.
Heru:ut feruos criminaret apud berd.Si.iuberef.bunc
Pr^cipitem in piflrinu trabi.Cal.nuquid peccatum efl fimo
Immo maxime.Si.defide redte ego meam rem fapio calipbo.
Pfe. Peccata mea fût.animû aduorte:nuc iam
2Qua propter te experte amoris nati babuerim.
Piflrinu ineundum fcibam.fi id faxem mibi.
Si. No a me Libas piflrinum ineundum tibi
Cu ea mufiitabas.Pfe.feibam.Si.cur no didium efl mibi^
Pfe. Quia aliud malu aderat.ifluc aberat longius
Illud erat prçfens.buic erat dieculç.
Si. Quid nûc agetis.nam bine quidem a me no potefl
Argentu auferri:qui pr^fertim lenferim.
-ocr page 333-Æ4
Ne quifq credat nuinuùm edicam omnibus, Pfe. Nu^ edepol cui^ fupplicabo dû quidem Tu uiues.tu mihi Herde argentum dabis. Abde equidem fumam.Si.tu a me fumes,Pfe.flrenuc.
Si, Excludito mibi bercle ocula fi dedero.Pfe fi dabis lam dico ut a me caueas.Cal.certe edepol feio Si abHuleris miru;£ lt;magnu feceris facinus,
Pfc. Faciam.Si.fi noabftuleris uirgis cedito
Pfe. Sed quid fi abflulero;âSi.do iouem teflem tibi
Te ^tate impune babiturû.Pfedacito ut memineris?
Si. Egon ut cauere nequeam cui prodicitur?
Ple, Prodico ut caueas dico inq utcaueas.caue.bemidis Mibi ut bodie manibus argentum dabis.Cal.edepol Mortalem graphicum fi feruat fidem.
Pfe, Seruitu tibi me abducito;ni fecero?Si.bene: atqi Amice dices.nam nue iam meufl?Pfe.uin etiam Dicam:quod uos magis miremini?Cal.fludio bercle Audire nam te aufculto libens.Si.agedum nam fatis Libenter te aufculto loqui.Pfe.pnufqiftam pugnam Pugnabo.ego etiam prius daboaliam pugnam claram Et comemorabilem.Si.qua pugnamd^fc.bem ab boc Lenone uicino tuo per ficopbantiä:atqiper doctos dolos Tibicinam illâ:tuus quam gnatus deperit Eâ circuducam lepidule noinentSi.miru quideefl?
Pfe. Effektum boe bodie reddam utrunq iad uefperû
Si. Siquidem iftaec opera ut prçdicasrperfeceris Virtute regi agatbodi antecefferis.fed fi nó fixis Nûquid caufa efl:ilico quin te in piflrinû condam.
Pfe. Nôunû quidem diem modo, uerû bercle in omis:quâtus Efl.fed fi effecero dabin mibi argentu quod dem lenoni ilico Tua uolatate?Cal.iusbonû orat pfeudolus dabo inique?
Si. At enim fein quid mibi in mente uenit?quid fi bifee Interfe cófenferût callipbo.aut de copadlo faciunt Confutis dolis: qui me argento circûuertant: Quis me audacior ftt?fi iftuc facinus audeam dicere.immo Sic fimo fi fumus confpeeïli fiuc cofiliu ung inimus De iliac re:aut fi de ea re unq inter nos cóuenimus. Quafi in libro cû fcribuntur littery calaino. Stilis me totum ufq i ulmeis conlcribito.Si.mdice ludos Nûc iam quando lubS^.Pfe.da in bûcdiem operam Callipbo qu^fo mibi:ne quo te ad aliud occupes negocium?
-ocr page 334-Cal. Quin rus ut irem iam heri conditucram^, PCe^ Atnuedifturba quas rtatuidi machinas Cat Nûc non abire certû eft iftac gratia.lubido eft ludos
Tuos fpedlare pfeudole.ôi fibuc uidebo no dare argentu tibi: Quod dixi:potius ^ id non fiat ego dabo.non demutabo^
Pfe. Nâqt edepol fi non dabistclamore magno:00 multum Flagitabere.agite amouemini bine nos intro nûc iam' Ac meis uiciftim date locû fallaciis.Si.fiat:geratur Mos tibi.fed te uolo domi ufq i adefle.Cal.quin tibi banc Operam dico.at ego ad ford ibo iam bic adero.
Si. Actutum redi.Pfe.fufpicio eft mibi nûc uos fufpicarier« Me idcirco bçc tanta facinora promittere. Quin uos oblecflcbanc fabulam dû tranfigam^ Neqi fimfa(5lurus:quod fail:urumdixeram.no demutabo/ Atq i etiam certû quod fciâ:quo Gm fadlurus padoznibil etiâ feio* Nib quia futur û eft.nam qui in (cenam prouenit Nouo modo:nouum aliquid inuentû afferre addeeSC,' Si id facere nequeat:det locû illi qui queat Concidere aliquantifper bine mibi intro libôi. Dû concenturio in corde f^cophantiasgt; Tibicen uos interea bic deledfauerit.â Pro iuppiter ut mibi quicquid ago lepide omnia profpereqi Veniunt.neqiquod dubitem.necp quod timeam ineo in pedlorC Coditum e confiliûinâ ea ftulticia eft facinus magnum Timido cordi credere.nam omnes res perinde fût.
Vt agas ut eas magnifacias:nam ego in meo pedfore'prius ita.â Paraui copias duplicis.triplicis dolos.perfidias.ut ubicû:^ Cû boftibuscon grediar.malorû mcorû fretus uirtute Dicam mei induftria:^ malicia fraudulenti:facile ut uincarn Facile ut fpoliem meos perduellis meis perfidiis.
Nûc îimicû ego bûccômunem meû:atqtnoftrû omnium.,' Ballionem exbaliftabo lepide.date operam modo.
Hoc ego oppidû admoenire:utboc die capiatur uolo. Atqiut boc meas legiones adducam.fi boc expugno Facilem ego banc rem meis ciuibus faciam?
Poft ad oppidû boc uetus continuo mecü exercitum Protinus obducam.inde me amp;nbsp;fimul participes omnes Meos prçda onerabo.atq iopplebo mecum:ÃC fugam Perduellibus meis ene:me ut fciant natum.
Quo fû genere gnatus.magna me ficinora decöd efficere. Qu£ poderi mibiclara:ÃCdiu cluant.fed b ûc que uideo quis?
-ocr page 335-Quis bic cH qui oculis obuiam ignorabilis obücTtur.bbSi frire. Quid bic uelitxû macbçra 56 buic quam re agat:bîc dabo inndias^ Harpax.Cacula.PfeudoIus feruus.
k I loci fdtratqibae regiones:qu^ mibi ab hero fût demSflratç.' Vtego oculis roej capio:quâ mibi ita dixit berus me? miles Septimas elTeçdis a porta.ubi ille babitat leno:cui iuffit S^mbolu me ferre:0Cboc argentum nimis uelim Certu qui mibi facial ballion leno ubi bic babitat.
^c. Si tacc tare meus bic ebomo in omnes di atq? homines Deferût.nouo confilio nûc mibi opus ed.noua res fubito Mibi baec obieeïta ed.boc pr^uortar.principio illa omnia miffa Habeo quç ante agere occepi.nam pol ego büc ftratioticum Nucium aduenientem probe percutiam.Har.boftiû pultabo Atqiintus euocabo aliquem forasi'Ple.quifquis es cópendium' Ego te facere pultandi uolo.nam ego precator:0lt; :patronus Foribus proceffi foras-Har.tu ne efto ballio - Pfe.immo uero Ego eius fu fubballiot quot;Har.quid ifluc uerbi eft^Pfexondus ^mu9 Sum procurator peni. Har.quafi redicas atrienfem.
^c. Ego immo atrienfi ego impero.Har.quid tu feruus ne es anliberi ^fe. NÃC quidem etiâ feruio.Harita uidere.SC no uidere dignus. Qui liber fies.Pfe.nó foies refpiccre te:cû dicas iniude alteri.
^är. Huc hominem malû effe oportôd.Pfe di.me feruant:atq iamant. Nâ hic meus eft.procudam ego hodie hinc multos dolos
^ar. Quid illic fecu (olus loquituriPfe. qd ais tu adolefcens.Har.qdei Ã^^. Es ne tu an non.es ab illo milite macedonico feruus eius:qui Hinc a nobis eft mercatus mulierem qui argenti hero meo Lenoni quindecim minas dederit.qumqidebôCî'Har.fum.⢠Sed ubi tu me nouifti gentiu.aut uidifti.aut conlocutus^ Nam equidem athenis antidhac nuq adueni neq? te uidi Ante huc diem unq oculis meisi Pfe.quia uidere inde effe Nâ olim cu abiit.argento hic dies pr^ftituta eft quo Ad:referr0 C nobis.neq idû rettulit^Har.immo adeft.â
f^^e. Tdatrulifti.Har.ego met.Pfe.quid dubitas dare?
^ar. Tibi ego dem.Pfc.mibt hcrcle uero:quires rationefqiberi Ballionis curo.argentuin accepto.expenfo.amp; cui deböC dato?
Har. Siquidê hcrcle etiâ fupremi promptas thefauros:iouis Tibi libellam argenti nuq credam:dum tu ftrenuas.
1»e. Res erit loluta.Har.untiam potius fic feruauero. rfe. Và tibi.tu inuetus uero meam qui forcilles fidem.
ouafi naibi nó fcxcenta talenta tanta foieantcredier Har. Poteft ut alii ita arbitrentur:^ ego ut ne eredam tibi?
-ocr page 336-PCe. QuaG tu dicas me te uelle argento circuducere. Har. Imino uero quali tu dicas.quafique ego aute id fufpicer.
Sed quid eft tibi nomeniPfe.feruus eft huic lenoni f/rus
Eu efle me dicam^f/rus fum.Har.f/rus.Pfe.id eft nomenmibi Har. Verba multa facimus.berus G domi eft tuus:quin prouocas
Vtid aglt;im quo miffus bic fum.Pfe.quid quid eft nome tibiâ
Si intus effôC:euocarem:uerû fi dare uis mibi:magis erit
Solutu:^ ipfi dederis?Haf.at enim fein quid eft?
Reddere hoc no perdere:berus mifitnûc certe feio:
Hoc febrim tibi effe:quia non licôe boe initere unguUs.h
Ego nifi ipfi ballioni numum eredam nemini.3
Pfe. At illic nûc negociofus eft.res agitur apud iudicem.' Har. Di bencuortant.at ego quâdo eum effe cenfebo domi.
Rediero.tu epiftulam banc a me accipe:atqi illi dato:
Nâ iftic f^mbolû eft inter ber û meû:amp; tuum de muliere.
pfe. Scio equidcm:ut qui argentu adferrôCatqiexprefîam
Imaginem fuà bue ad nos.quom eo aiebat uelle mitti mulierem? Nâ bie quoq iexemplû reliquit eius Hir.omnem rem tenes.
Pfe. Q uid ego ni teneam?Har.dato ergo iftu f^mbolu illi.Pfe.licóC.* Sed quid eft tibi nomen?Har.barpax.Pfe.apagete.
Harpax baud places.buc quidem bcrcle baud ibis intro ni quid^
Harpax feceris.Har.loftis uiuos rapere foleo ex acie.boc ;
Nomen mibi eft.Pfe.pol te inuito magis opinor uafa çnea.â
Ex çdibusHar.no ita ê.fed fcin quid te ore fyre.Pfe feiam fiâ Dixeris.Har.ego deuortor extra porta bue in tabernam tertiam Apud anum illa doliarem dadum craffam cbryfide.
Pfe. Quiduis?Har.inde ut me arceffasrberus tuus ubi uencrit.
Pie. Tuo arbitratu maxime^Har.na utlaffus uenideuia
Me nolo curare.Pfe.fane fapis.amp; confilium placSlt;.
Sed uidefis ne in queftione fis:qu5do arceffam te.
Har. Qui ibi prandero:dabo opera fomno.Pfe.fane cenfeo:
Har. Nûc quiduis Pfe dormitum ut abcas.Har.abeo.
Pfe. Atq;audin barpage iubeffis te opperiri.beatus eris fi coGderaucris.
Pfeudolus feruus
d I imortales coferuauit me illic bó aduentu fuo, Suo uiatico reduxit me ufepex errore in uiam.
Na ipfa mibi opportunitas no potuit opportunius
Aduenire:q b^c cauata e mibi opportune epiftola.
Nà bçc illa ea cornu copi^ e:ubi ineft quicquid uolo.
Hic doli. bic fallaci^ omnes fût.bic fut fycopbant^' Hic argenmm»bic amica amanti herili filio,-
-ocr page 337-Atopego nue me gîorîofu faciam Ã^ copi peeSorcâ Ouo modo quiqi agcrê:ut lenoni furriperem mulierculam lam inflifuta ornatacundla in ordine Babeo:ut uolueram Ceru deformata habebam Gd proferto hoc fie erit. Centû doslum hominum confilia haec deuincit dea Fortunararep hoc ueró ê proinde:ut quifep fortuna utitur^ Ita pr^celIÃC:atcp exinde fapere eu omnes dicimus.
Bene ubi quid difcimus confiliû accidiflèrbomincm cautum Eu effe declaramus.flultum autem iHu cui uertit male.
Stulti haud feimustfrurtra ut fennus: cu quod cupienter dari' Petimus nobis.quafi quid in re fit pofümus nofeere.
Certa amittimus dû incerta petirnus.atq ihocuenit In labore atep in dolore:ut mors obrepat intérim.
Sediam fatis e philofopbatu.nimis diu amp;nbsp;logum loquor^ Di imortales aurichalco contra no caru fuit
Meum mendacium:hic modo quodfubito comentus fui. Q uia lenonis me elTe diximuc ego hac epirtola
Tres deludam herü:6 ó lenonem:amp; qui hac mihi dedit cpiflolam. Euge par pari.aliud aute quod cupiebam contingit.
Venit eccu callidorus.ducit nefcio que feed firnul.
Callidorus Charinus adolefcens Pfeudolus
Cal. d Vicia atep amara apud te fû elocutus omnia. Seis amorem.fcis laborem.fcis egedate meam Ch. Comemini oia dic tu modo me quid uis facere.facian.' Cal.. Cu hçc tibi alia fu elocutus.utfeire fi fcis de f^mboio. Ch. Omnia inq.tu modo qu^ me facere uis:fac ut fciam. Cal. Pfeudolus ita mihi imperauit.ut alique homine drenuum Beneuolente adducere ad fe.Cha.feruas imperiti probe. Nam ut amicu Si beneuolente ducis.fediftic pfeudolus Nouus mihi e.Cal.nimiu e mortalis graphicus heuretes mihied. Is mihi hçc ede efferturum dixitqu^dixi tibi,
Pfc. Magnifice hominem copellabo.Ca.cuia uox fonat.Pfe.io.
Io te te tKräne:te rogo:qui imperitas pfeudolo.
Cal. Qu;ro quo iter.Pie.trma triplicia.tribus modis.me tria gaudia,, Actibus tribus.ter demeritas.dein lçticias de tribus Fraude partas per maliciam.ôlt; per dolu:00 fallaciam In libello hoc obfignato ad te attuli pauxilluIoZ
Ch. Illic homo ed ut para tragoediat carnufex.
Cal. Confer gradum.contra at falutem brachium
Die utru fpem ne an matrem te refaiutern pfeudolo
Pie. Imo utrûqj.Ca.utrûq; falue.fed quid artu ê.Pfe.quid times.
-ocr page 338-Cal. Attuli bûc.Pfe.quid attulini^Catacïcluxi uolut dicere Pfe. Quid iftic eft Cal cbarinus.Pfe.euge.iâ cbarynû uolo Ch. Quin tu quicquid opus eft mihi audaólar iinperas Pfe. Bene fit charme no1o tibi moleftos eile nos^
Ch. Vos moleftos mihi.moleftu e quidem.Pfe.tu igitur mine.
Ch. Quid iftuc eft'Pfe.epiftolam mó hanc intercepi: 54 fi'mbolum.
Cal. Symholû^quë frmbolu.Pie.qui a milite alienatuft.modo:
Eius feruus qui huc ferebat eu quinq iargenti minis
Tuâ qui amicam hinc accerfebat ei os fubleui modo.
Cal Quo mó.Pfe.hotü caufa haec agitur fpeblatoru fabula Hl fciut qui hic adfucrut.uobis poft narrauero.
Cal. Ouid nuc agimus'PfeJiberä hodie tuâ arnica ampicxabere Cal. Ego ne.Pfe.tu te.ego ipfus in^.fiquidemhoc uiuS i caput.
Si modo mihi homine inuenietis propcreiCal.qua faeie.Pfe.malu Callidû do0lum:qui quâdo principiû prehenderit
Porro lua uirtute tencat:quid fe facere oporteat.
/\tqieu qui no hic ufitatus Qpe fitCha.fi feruos eft Nûquid refert?Pfe.immo multo mauolo qliberu
Cal, Pofte opinor me dare hominem tibi malû SCdocitum modo Qui a patre aduenit charifto.necdû exiit ex çdibus Quoquam.ncq, athenas aduenit unq ante hefternum diem
Pfe. Bene iubeftis fed qumq; inuentis opus eft argenti minis Mutuis.quas hodie reddamnâ una huius mihi debS Cpater.
Cal. Ego dabo ne qu^re aliunde.Pfe.o homine opportunum mihi Etia opuftehaimvde amp;nbsp;mach^ra:0c petafo.Ch.a mepoffum dare. Oi immortales no charinus mihi hic quidem eft.fedcopia Sed iftic feruus ex charifto hic qui aduenit quid fapit
Cal. Vfqi a cunabulis. Pfemanuleata tumeam habere hominem decS^. Ecqui fhaböd is homo aceti in peólore.Cal.atcp accidiftimi
Pfe. Quid fi opus fît ut dulce promat indidem ecquid haböd.
Cb. Rogas.murinam.paflu.defrutû mellinam.mel quoiufmodi
Quin in corde inftruere quondâ coepit hermopoliû
Pfe. Euge peleipeie charine.noemeo ludo iambeas.
Sed qui nomen effe dicam ego ifti feruoCh.firniÃ
Pfe. Scit ne in re aduorfa uerfari.Cba.turbo noçque citus eft Pfe. Ecquid argutus eft.Cb.malorum facmort iQpiftime. Pfe. Quid er imanifefto tenetur.Cb.anguilaft elabitur.
Pfe. Ecquid is homo e fcitus.Cal.plebilcitu no çquefeitum eft, pfe. Probus homo eft ut predicate te audio.Cal.immo fi fcias Vbi te afpexerit.narrabit ultro quid efte uelis. Sed quis es aölurus.Pfe.dicä ubi hominem exornauero
-ocr page 339-Subditicia fieri ego illu militis feruu uolo.
Svmbolü bunc ferat lenoni cum quinep argenti minis. Muliere ab lenone abducat.bem tibi omne fabula
Cal.
Cçterû quo quicq; pabto faciatipfi dixero-Quidnûc igitur ftamusrPfe.bomine cû ornamentis oibus Exornatu adducite ad mena ad trapezita ^febinu Sed properate.Cb.prius illic erimus q tu.Pfe.abite ergo Ocius quicquid incerti mibiin animo priustaut abiguu fuit, Nûc liquet.nûc defecatû.fi cor mibi nûc puiaff Omnes ordines fubfignis ducam legiones meas Aui finiftra aufpicio liquido:atq iex fententia Confidentia eft inimicos meos me pofte perdere.
Nunc lbo ad forûtatqi onerabo meis prçceptis fimiam Quid agat nequid titubamp;:docïle ut banc ferat fallaciam, lam ego boe ipfu oppidu expugnatum faxo ent lenonium.
Puer.
q Vi feruitute di danut lenoninam puerotatqiide fi addut Turpitudine^ne illi:quantó ego nunc corde conlpicio meo Malam re magnâ multafq^rumnas danunt uelut baec Mibi euenit feruitus.ubi ego omnibus paruis magnifep miferiis Pr^fulgior:neqiego amatorem mibi ullu inuenire queo.
Qui amet me ut curóC tande nitidiufcule.nunc buic-Lenoni bodie eft natalis dies.interminatuft a minimo ad maxium Si quis nó bodie munusmififtSC fibi:eum eras cruciatu Maximo probitere.nûc ncfcio bercle rebus quid faciam meis. Neq iego illud poftum:quod illi qui poftunt:folenc.
Nûc nifi lenoni munus bodie miferotcras mibi potandus Fructus e fullonius.l?eu q ille bercle ego etiä nunc fum paruulus Atqiedepol utnûc male eum metuo mifer.fi quifpiam det Qui manus grauior fiôC.qq illud aiunt magno gemitu fieri Cóprimere dentes uideor pofte aliquo modo.fed coprimenda eft Mibi uoxratq oratio.berus eccû recipit fe domu:amp; ducit coquum.
Ballio Leno Cocus Puer.
®d. f Orû coquinû qui uocant;ftultc uocant
Nâ non coquinum efttuerû furinum eft forum.
NSfi ego iuratus peiorem bominem quererem Coquum no potui:q bunc:quem duco:ducere Multiloquum.gloriofum.infulfum inutilem. Quin ob earn rem boreus recipere bunc ad fe noluit, Vteffö c bic:qui mortuis coenam coquat.nâ bic folus illis coquere Quod placeat.poteft.Co.fi me arbitrabere ifto pacilo utprodicas
i
-ocr page 340-Cur conJucebas'Bal.inopia.alius no erat.
Sed cur fedebas in fbro.fi eras coquus
Tu Colus prêter alios.Co.ego dico tibi.
Hominti auaricia ego fum tallus improbior commis.
Non ineopte ingenio.Bahqua iftuc ratio le.Coelo ^ iar, Ouia enina cu extemplo uemut conductum coqju*n Ne illu qrit qui optimus:0C cariiTimuft.
IHu conducut potius qui uilifCmuft
Hoc ego fui bodie folus obCelTor fori.
Illi drachmis iifiet mileri me nemo potcfl
Minoris quiCq numo ut furgam.lu bigetet
No ite coenam condio.ut alii coqui
Qui mibi condita prata in patinis proferut.
Boues qui conuiuas faciut.berbafqi agger ut.
Eas herbas herbis aliis porro condiûc:
Indunt coriandrum feniculó.alli Ã. atrum olus
Apponûtrumicem.brafficam.betam.blitum.
Eo lafarpicii libram pondo diluunt.
Teritur fmapis fcelerata cu illis:qui terut priuCq triucrunt oculi ut extillent facit.
Ei homines coenas fibi coquut.cu condiant
Nó condimentis candut:fed flrv-gibus
Viuis CÃU1U1S itedina quç exedunt.
Hoc hic quidem homines tam breuem uitam colut
Cu baCce herbas buiulmodi in Cuum aluum congerunt ForinidoloCas dictu noefu mo: i
Quas herbas peccudes non edunt:homines edunt^
Bal. Qquid tu diuinis condimentis utere
Qui prorogare uitam polTis hominibus: qui ea
Culpes codimenta? Co audadar dicito.nam
Vel ducenos annos poterutuiuere meas
Qui efitabut efcas quas condidero.
Nam ego cicilendrum quando in patina fcindidi.
Aut fipolindru.aut maecidem.aut
Sane captidem:eatipQ fefe patinç
Ferue faciunt ilico hçc ad neptuni pecudes Condimenta funt ac atbarathrio.
Bal. At te iuppiter diiqiomnes perdant cum
Condimetis tuis cuqituis omnibus medaciis.
Co. Sine fis loqui me.Ba1.1oqucre:atqi in malam cruccm Co. V hi omnes paring fuerût omis aperio.
-ocr page 341-^U Bat Bal. Co. Co. Co.
Tetreflrcs pecuJcs cCcimmdro.condio aut paropfUe Is odos dimifTis pedibus in c^lum uoâa t.
Ed in odorem coenatiuppiter quottidie Odor dimiffis pedibus.Co peccaui infcies Quid eft Co.quia dimiftis manibus uolui dicere/ Si nufq is coótum quidnâ coenat iuppiter^ It icoenatus cubitum?BaLi in malam crucem Iftacinecaufa tibi bodie numu dabo Fateor equidem me efTc coquumcariffimum Verà pro precio facio:ut opera appareat mea: Quo conductus ueni 'Bal.ad furan Ium quidem* An inuenire poftulas quequâ coquum Nifi milumis aut aquilmif ungulis.
An tu coquinatum ire quoq poftulas Quin ibi coftrudis ungulis coenam coquas Nûc adeo tu qui meus es ame dico tibi; Vtnoftra properas amoliiri omnia. Turn ut bums oculos in oculis habeas tuis Quoquo bic fpediabit eo tu fpediato fimul Si hic quo gradietur pariter progredimini. Manu fi protoHôCrpariter profeclo manum. Suum fiquid (umSiid tu finito fumere. Si noftru fumSi: tu teneto altrinfecus. Si ifte ibit:iro.ftabit;aftato fimul.
Si conquinifcet iftic:conquinifcito fimul»
, Ite his difipulis prius cuftodes dabo.
â¢Â®Â» Habe modo animum bonum*Bal.qu?fo qui pofTimrdoce.
. Ammumbabere:qui te ad me adducamdomum^
â ®â Quia forbitione faciam ego te bodie mea Item ut me dea peliain recoxit fenem
Quem medicamento:6efuis uenenis dicitur Feciffe rurfum ex fenc adolefcentulum. p Item te ego faciam.Bal.ebo an tu etiam ueneficus. ^娉 Immo̤depol uero hominum feruator magis d. Hem mane quanti iftuc unum mecoquinare pdoces^ P*^ 'Quid Bal.ut te feruem:nequid furripias mihi.
®'Sic reddis nummos meos ne metuas quidem Ã!gt;ed utrum amicis bodie an inimicis tuis Daturus coenam Balpol ego ainicis:fcilic6i Quin tu illos mimicos potius q amicos uocas.,
-ocr page 342-Co. Nam ego ita conuiuis eoenam conditam dabo Hodie atq;ita fuauiter conditam Vt quifqiquieep conditu guftauerit.
Ipfos fibi faciam ut digitos prçrodat fuos.
Bal. Qu^fo berde pnulq quicq conuiuis dabis.
Guda tute priuCó : difcipulis dato.â Vtpt^rodatis ueftras furtificas manus
Co. Fortaffe baec tu nunc mibi non credis quç loquor Bal. Moleflus ne fis nimium.iam tu nimis non places.
Hem illic ego babito.intro abi:0 lt;nbsp;coenam coque Propere.Co.quin is accubitum:0^ conuiuas cedo' Corrumpitur iam coena Bal.bem fubol6C fis uide
Bal. Iam bic quoq fceleftus eft coqui:ut coniicio Profedlo quid nunc primum caueam nefeio. Ita in çdibus funt fures pr^do in proximo eft. Iam mibi bic uicinus apud forum.paulo prius Pater calidori opere fecitmaximo.ut mibi cauerem' A pfeudulo feruo fuo.neu fidem ei baberem.nam eum Circóire in bunc diem:ut me fi poffóC muliere înteruorterôCeum promififfe firmiter dixit fibi Sefe abducturum a me dolis pboenitium.
Nunc ibo intro:atqiedicam familiaribus. ProfeCto ne quis quicq credat pfeudolo^
-ocr page 343-|
r.ü mOïtuial Uf fuiiclim onna ^^^ f(w4®«5 â gt;it-* c55â?J6p tcùpt |
'i'^f^i riii'mtiiamp;^ '.câ^dfr-in jodA ''ö crâij Zt r* t-i'^^l,:.iZ ^.ï.m-Jviho fTîn^à .:;.n i^uïrlitkUfia idV |
Pfeudolüs Simia Sycophanta
Pfc. f I un^ lt;^ue^ di immortales uolucrc efTe auxilio adiutum
Turn me:Slt; calidorum feruatum nolunt enc:amp; lenone extincJlu Cum te adiutorem genuere mibi tam doólum hominem atq iaftuturn
Sedubi illic eft.fum ne ego homo infipiens qui h^c mecum Ego met loquar folus.dedit uerba mibi hercle:ut opinor: Malus cum malo ftulte caui.tum pol ego interii:bomo fi ille Abiit neq ïhoc opusquod uolui:ego bodie efficiam Sed eccû uideo uerbcream.ftatuam.ut magnifice infert fefe Hem te bercle ego circüfpedlabam nimis metuebam;
male ne abiilTes
Sy. Fuit meum officium:ut facercm:fateor.Pfc.ubi reftiteras.
Si, Vbi mibi libitum e.Pfe.iftuc ego fatif fcio.Si»cur ego qd fcis me Rogas^at hoc uolo monere te?Sy.monendus nc me moneat.
Pfe. Nimis tandem ego abfte contenor.Sy.quippe ego te ni cótemnS Stratioticus homo qui cluear.Pfe.iam Hoc uolo quod occeptunft agi.Sy.nunquid agere aliud me uides
Pfe. Ambula ergo cito.Sy.immo ociofe uolo 'Pfe.h^c ea occafio eft Oum ille dormit.uolo ut prior ut occupes adiré.
Quid properas.Sy.placide ne time.ita ille faxit iuppiter ut Ille palam ibidem ante quifquis ille eft;qui adeft a milite.
ISIunq edepol erit ille potior harpax.^ ego. habe animum bono Pulchre ego hanc explicatam tibi rem dabo fi ego illum Dolis atq ? mendaciis in timorem dabo militarem aduenam Ipfc fefe ut neget eu effe qui fiet.meq ut effe autumSi Qui ipfus eft^Pfc.qui poteft?Sy.occidis me cu iftuc Rogitas.Pfe.o hominem lepidu.te quoq ietiam
Dolis atq etiam mendaciis iuppiter te mibi feruamp;.Sy.imo mihi. Sed uide ornatus hic me fatis condecamp;.Pfeoptume bj.Sy.efto. Pfe. Tantu tibi boni di immortales diunt.quatum tibi optes.
ISIam fi cxopte'quantum dignus;tâtû dent:minus nihilo eft;
Neq? ego hoc homine queg uidi magis malum:^ maleficum Sy. Tun id mibi.Pfe.taceo.fed ego qu^ tibi
Dona dabo:ÃC faciamifi banc rem fobrie accurans?
Sy. Potin ut taceas?memorem immemore facit:qui monet quod Memor meminitfteneo.omnia in pectore condita fût meditati Sût doli docîle.Pfe.probus bic eft homo.Sy.nelt;j bic e;nelt;j ego.'
-ocr page 345-^c. At uiJe ne titubes.S/.pohn ut taces^Pfe.ita me dü ament: S/. Ita no tacient.mera iam mendacia fundis.Pfe.ut ego ob tuâ Simia perfidiam te amo:amp; metuo:^ magnifico.
Ego iftuc aliis dare codidici mibi.obtrudere non potes palpum.
Ee. Vtego te Sodie accipiam lepide:ubi effeceris boeopus.
^A Ha ba be.Pfe.lepido uidlu uino.ugueduóó iter poePa pulpametis Ibidê una aderit mulier lepida tibi fauia Tup fauia quç der. Lepide accipis me.Pfe.immo G efficis.turn laxo magis dicas/ NiG effecero cruciabiliter carnifex me accipito Sed propera mibimórtrare ubi fit odiu lenonis çdium.
^2. Temuboc effSr.tace ^des bifcunt.Pie.credo aio maleft Aedibus.Si.qdia;'Pfe.quia edepolipfum lenone euomut.
âX. Illiccine e.Pfe.illic eff.S/.mala mercift.Pfe.illuc Gs uide Non prouerfus ueru tranfuerfus ceditiquafi cancer Colet.
.Ballio. Pfeudolus. Sycophanta.
m Inus malu buc bomine e(Te opinor.q effe effeba coquu. Na nibil etia dum barpagauit prêter cyatbu:amp;catba^.
* '^« Heus tu nue occabo e:0C tempus.Sy.tecum fentio.
Læâ Ingredere in uiam dolis:0 Cegoibic in inadiis ero?
^X. Habui numeru Cedulo.boce fextu a porca proximum Angiportu.in id angiportum me deuorti iufferas.
Qua tum bas^dis dixeritud ego admolu incerto feio.quot; Quis bic bo chlamydatus eft:aut unde e:aut que queritat?, Peregrina facies uidetur hominis.atq;ignobilis. Sed eccu qui ex incerto faciet mibi quod qu^ro certius.
à Ad ine adit redii.unde ego bomine buc effe dica gennu? Heus tu qui eu hirquina Gas barba.refponde quod rogo. Eo an no prius faluta.Sy.nulla eft mihi falus dataria. çd. Nâ pol hîc tantunde accipies.Pfe.iâ inde a principio probus.' Ecque in angiporto boc homine tu nouifti te rogo. ^d. Ego meinet me.Sy.pauci iftuc faciùtboîes ''quod tu prçdicas?
J .Nâ in foro uix decumus qCquis eftiqui ipfus Cefe nouent. Saluus (u.iam pbilofophatur.Sy.bomine ego bic qujro Malum legirupam.impiuperiurum.atqi improbum. d. Me quiritat.na illa funt cognameta.nomen G memoret j Modo quid eft ei homini nomâ?Sy.Ieno ballio.
çd. Sum.ego ipfe fum adulefcens quem tu quiritas, ^X. Tu ne es ballio?Bal.^o eniuero is fum.
Sr.
Vt ueftitus eft perfoffor parietum
d. Credo in tenebris:cofpicatus fi fis me:abftineas manum?
Herus me?.'tibi me ialute multä uoluit dicere.hac epiftulä accipe
-ocr page 346-A me.bâcme tibi iuHit darc.BiI.qs is bomodâquî iudit?
Pfe. Peru nûc bonio in medio luto efl.nome tiefcit.b^rct b;c res. Bal. Qu' bac mififle ad me autumis^S/.nofce imaginc;tutc eius Nome memorato mibiut fcia ballionem te efle ipfum.
Bal. Cedo mibi epiQulam-S/.accipe amp;nbsp;cognofce lignum.Bal.obo pol/macb^ro
Purus putus eft ipfus.noui berus.pol/macbproplacides.
Sg. Placides nomêe.fcio iam tibi me recte dedifte epiftulä. Poftq polymacb^roplacide elocutus nome es.Bailed quid Agit is^S/.quod bomo cdepol tortis:atq? bellafor^bus.f3^pera Häc pellegere quçfo epiftulaita négocia eftratq? accipe
, Argentû actutum mulieremq imibi emitte.nä necefteft Hodie lic^oni me eHe.aut eras morte exequi.ita berus meus
' Eft imperiofus.Bal.noui.notis pr^dicas.S/.propera pellegere Epiftulä ergo/Ãal.id ago fi taceas mo lo.miiles lenoni baluoni Conferiptà mittit polymacb^roplacides imaginem Obfignatâ:quç inter nos duo conuenit olim.Sy.frmbold Eft in epiftuia.Bal.uideo:5lt;cognolco fignu: fed in epiftulä Nullâ falutem mittere fcriptam folet.Sy.ita militaris Difciplina eft ballio.manu falute mittunt beniuolentibus. Eadern malam rem mittunt male uolentibus. Sed ut occepifti perge opam experier.quid epiftulä Ifta narret.Bal.aufculta modo.barpax calator Meus eft.ad te qui uenit.tu ne es barpax.
Sg. Ego fumtatqjipie barpax quidc:'Bal.qui epiftulam Iftam fert ab eo argentum accipies.
Cu eo fimul mulierem mitti uolo.falute fcriptâdignû edignis Mittere.te fi arbitrarem dignu.mifilTem tibi.
Sy/. Quid nunc?Ãal,argentü des.abducas mulierem.
5y. Vter remoratur.Bal.quin fequere ergo intro.Sy.fequor. Pfeudolus.
p Eiorcm ego bomine.magiÃji uerfute malum Nunq edepol quêq uidi.q bic eftÃmia.
Hinufq? ego illum bomineinetuo ÃCformido male ISÃec malus item erga me fit.ut erga illü fuit:ne in re Secunda nûc mibi obuertat cornuati occafionecaeperit Cautio eft qui fit malus:atq; edepol equide nolo.nâ illi bn uolo: Nûc in metu fuin maximo triplici modo;primûomniû lam bunc cóparem metuo ineûme deferat me.atqi Ad boftis tranfeat:metuo aute ne berus redeat etiâ Dû a toro:ne capta preda capti predones hà t:cum boc
-ocr page 347-Metuo metuo.nc illic bue barpax ueniatrpriuf^ bine Htc harpax abieriteu niuliere:perii berele nimium. Tarde egrediuntur forasxor conligatis uafis expediat Meum;fi no educat muliere fecumfimul ut exutarum Expedlore fugiat meo:uidl3r fum.uici cautos cudodes meos.
Sycophanta. Pfeudolus.
n E plora nefeis ut res fit phoeniciu:ueru haud multo pod faxo feibis
Accubansmo ego te ad illu duco dentatum uirum MacedonienCemrqui lenonem flentem facit. Cuiam te effe uis maxime ad eum duco te
j Calidord haud multo pod faxo amplexabere.
Qpâd tu intus.qu^fo defedidi.quadiu mihi cor rctunfud Oppugnando pedtore.Sy.occafione rependi uerbero Vbi pconteris me intidiis hodilibus:qui hic metimar gradib? MiIitariis.Pfe.atqi edepolqq ne^ homo es redle mones.
Ballio. Leno.
b Abçnue demû mihi aimus i tuto ed loeo.podqide hic Abiit:atqi abduxit muliere:mibi libet nue ueire pfeudolu
Sceleru caput:filt; abducere a me mulierem tallaciis coceptis, Hercle uerbisifatis certo fcio:ego pierare mauelc me milies Q^ mihi illu uerba pderidiculu daremunc deridebo
Hercle homine.fi cóuenero:uerü in pidrinum credo ut Conuenit:fore nûc.ego fimone mihi obuiâ uenire uelim. Vt mea l^ticia l^tus promifcua fiet.
n. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Simo fenex. Ballio. Leno.
u Ifo q.d reru meus ulyflès egerit.iam ne habeat Signü ex arce ballionia.Bal.o fortunate cedo fortunata
Manu iimo.Si.quid eî'Bal.iâ.Si gdiam?Bal.nihiI ed çQuod metuas.Si.gd cd.uenit ne homo ad te?Bal.non.
Quid e igitur boni:'Bal.minç uiginti fan^:ac falu^ fût tibi Hodie:quas abde inde e indipulatus pfeudolus?Si.ueli Quid e hercle.Bal.roga me uiginti minas.fi lU^ hodie Illa fit potitus muliere,hue ea tuo gnato bodieiutqjmidit Dabiti'rogato obfecro hercle.gedio promittere.oibus modis Tibi ede re ut falua feiasratq; etiâ habeto muliere dono tibi^
*⢠Nullu periculû ed:quod fciaidipularier ut cocepidi uerba: Viginti minas dabin.Bal.dabutur.Si.hoc quide adlund
_Haud male:fcd couenidi homine^Bal.imo ambo fimul. Quid ait.gd narrat.qu^fo gd dicit tibi/Bal.nugas theatri Verbaqu£ in comoediis fblet lenoni dici.qu^ pueri fciut.
-ocr page 348-Malu:amp; rcelenu:amp; periuruin aiebant effe mc?
Si. Pol baud nientituft.Bal.cgo baud iratus fui.nâ quan refert Nec red:e dicere:qui nibil faciatquiq; inficias non eat Quid e.quid no metuas.ab eo id audire expedoBal quia Nunq a nie abducet muliere iam.nec poteft.memmiftin. Tibi me dudu dicere eam uenilTe militi macedomeo^
Si. â Mcmini.Bal.bcm illius feruos buc ad me argentu attulit Et obfignatu Irmbolu.Si.quid poftea:qui inter me Atq? illum militem conuenerat is fecum abduxit Mulierem baud multo prius. Si.bonan fide iftuc dicis, Bal. Vnde ea fit mibi^Si.uide modo ne illic fit c6tecbnat9quippiâ. Bal. Epiftula:atep imago me certum facit.quî illâ quideiam In iicyone ex urbe adduxit modo.Si.bcnc berclc faduin. Quid ego ceffo pfeudolû faccre:ut det nome admolanâ Coloma fed quis bic bomo e cblam/datus.Bal.nó edepol fcio. Nifi ut obferuamus quo eat.aut q rem gerat.
Harpax. Simo. Ballio.
Ha. m Alus Ãinep e bó qui nibili impiu beri fui feruus facit. Nibili e autc fuuq ofticiu facereimcmor é:nili adeo molA Na qui liberos effe ilico fe arbitrantur.ex cófpecflu beri Si lui fe abdidcrunt.luxuriantur.luftrantur.comedunt.
Quod babet nome diu.feruitutis fcrunt.nec boni ingenii Quicq in bis ineft.nifi utîprobis fe artibus teneâr.cumâ His mibi nec locus.nec fermo conueit.is unq nobilis fui Ego utimpatû eft.ôc fi abeft bic adeffe beru arbitror.
Hue ego 111à metuo.Cà bic nó adeft.nec cu adfiet.metua. El rei opam dabo.ni Fraberna ufqi adbuc:fineret Crus: Cui dedi fymbolum inanfi.utiufterat.leno ubi eiTet domi Me aiebat arcelfcre.uerû ubi bis no uenit.nec uocat.
Venio buc ultro.ut fciaiquid rei fiet.ne illic bomo me ludificeC Neq quicq e melius:q'ut boe pultem.atqi aliquem Euoce binc intus.Ieno argentu boe uolo a me accipiat Atq; emittat inulicre mecû fimul Bal.beus tu/Si.quid Vis.Bal.bic bomo meuft.Si.quidum.Bal.cp prçda.bçc mea eft Scortum qu;rit.babct argentû.tam admordere bûc mibi Lubet.Si.ia ne illu comefurus es:Bal.dum recens eft.
Dum datur.du calet:deuorari decet.nam boni uiri Me pauperat.improbi alunt.au gent rem meam m.di. Populi.ftrenui mibi improbius uifi funt.Si malu quod Tibi dabunt ut fceleftus.Har.me nue comotor cû bas fores, Nó feno.ut fciâ fit ne ballio domijBal.uenus mil:i bje
-ocr page 349-Boni cîat.cu bos bue adiicttIacrifugis.daiTint Cupidos:qui fe fuamqpçtate bene curant.edunt.bibunt« Scortanturnlli funt alio ingenio:atqi tu.qui neq^
.Tibi bene effe patere:Slt; illis quibus eft:inuides?
Heus ubi edis uos?Bal.bic quidê ad me recHa habet redla uia.
Heus ubi edis uos.Bal.heus adolefces quid idic debetur tibi
.Bene ego ab hoc predatusrfi bono i bona fc;na e mihi. Ecquis hoc aperit.Bal.heus cblamydate/quididic debeftibi. Aedium dominû lenone ballione qu^rito.Bal.qfquis
.Es adulefces opera fac compendi qu;rere.Har.quid iam^ Quia te ipfus coram prüfens pr^fente uides.Har.tun is es. Chalamydate cauefis tibi acurio infortunio;atqiin hunc Intende digitu hic leno ed.Bal.at hic ed uir probus Sed tu no es uir.flagitare f^pe in clamore in loro
j .Cu libello nufq ed.nifi quod leno hic (ubuenit tibi, n^« Quin tu mecu fabulare.Bal.faubulor quid uis tibi?
Argentu accipias?Bal.iä fi dubium des:porrcxi manum/ Accipe hic funt quinqi argenti led^ numerate minp Hoc tibi herus'me iudatferre pol/mach^roplacides Quod deberet atqi ut mecu mitteres phoeniciu.Bal.berus tu?? ita dico.Bal.miles.Har.ita loquor.Bal.macedonius?
n^â Admodu inq.Bal.te ad me mifit polrmach^roplacidcs?
Vera memoras.Bal.E argetu ut mihi darcs.Ha.fi tu gde es Leno ballio.Bal.atq? ut a me mulierem abduceresiiHa.ita, Phoeniciu effe dixit.Ha.rede meminidi.Bal.mane.iam Redeo ad te.Har.at maturate propera.nâ properoaiides là diei multum effe.Bal.uidco huc aduocare:etia uolo. Mane modoidic.iâ reuertar ad te.quid nunc fiet fimo.
Quid agimus?manifedo hunc hominem teneorqui Argentu attulit:Si.g.diam?Bal.an ne fcis qu; fit h^c tes, luxta cumignariffimis:
Edepol homine uerberone pfeudolu.ut dode dolum Conaentud.tantunde argenti quantu irilcs debuit Dedit huic:atqt 1' omine exornauit:muliere qui arcedèret/â Pfeudolus tuus allegauit bûc;quafi a macedonio milite effet.
Habes ne argentu ab homine:B al.rogitas quod uides
ââ¢Heus memento ergo dimidiuidic mihi de preda dare Cómune idue effe oportet.Bal.qd malu id totu tuued. QX æ-ox mihi opam das Si.tibi do ecquidê.Bal.quidnuc Mihi es audor finao?Si.exploratore hunc faciamus ludo Suppofititiû.Bal.adeo domicû ipfus fefe ludos heri fenferit.
-ocr page 350-Pal. Sequere quid ais nempe tu illius féruos es/Har.planulTime.
Bal. Quâti te emit.Har.fua:^ in pugna uirium uiGloria.
Nâ ego eram domi impator fumus in patria mea.
Bal. An etiâ ille un^ expugnauit carcerem patria tuam.
Ha. Cotumeliam fi dices.audies.Bal.quid tun hodie
Ex fic/one huc perueneftiiHar.altero ad meridie.BatHrenue
Me hercule ifli.quâuis pernix hic ert homo.ubi furam Afpicias:fcias polle eu gerere craffas copedes
Quid ais tu ne etia cubitare folitus es.in cunis puer^
Ha. Scilicet-Bal.etia ne facere folitus es.fcin qdloquar?
Ha. Sam ne eftis?Bal.quid boc.quod te rogo?
No;5lu in uigiliâ quâdo ibat miles.tum tu ibas fimut ^Loucniebat ne in uaginâ tuam mach^ra militis?
Ha. I in mala cruce.Bal.ire licebit tibi tame hodie tempori. Quin tu muliere mihi emittisraut reddis argentu.Bal.mme.
Ha. Quid maneâ Bal.chlamydem hanc commemores Quâti conducllart.Har.quid e?Bal.qd meret mach^ra.
Ha. Heleborum hifce hoibus opus e.Bal.eo.Ha.mltte.
Bal. Q.uid mercedis petafus hodie domino demeret.Ha.q^ddomiO Quid fomniatis.mea ecquide h^c habeo omnia.
Meo peculio empta nepe quod foemina fumma fuftinet.
Nuc tibi funt.fenes fricari fefe ex antiquo uolunt Refponde obfecro bercle hoc uero ferio quod te rogo. Quid meres quatulo argenti te conduxit pfeudolus.
Ha. Qui iflic pfeudolurt.Bal.pr^ceptor tuus q te hac fallacia Docuit,ut fallaciis hinc a me mulierem abduceres.
Ha. Quepfeudolumquas tu mihi prodicas fallacias Que ego homine nullius coloris noui.Bal.no tuiflinc abis Nihil eft hodie irtius fycophantis queftus.proin tu pfcudole Nunties adduxifle aliam prodam qui occurrit prior Harpax.Har.is quide edepol harpax ego fu.Bal.immo Edepol efTe uis.purus putus hic ffcophanta elt.Har.ego tibi Argentu dedi:50dudi iaduenies extemplo f^mbolu feruo tuo Heri imagine obfignata epidolam hic ante hoftium.
Bal. Meo tu epiftula dediftis feruo cui feruo.Ha.fyro.
Bal. No cefidit.fycophanta hic neg eflnugis meditatur male Edepol homine uerberonem pfeudolu.ut dodle dolum Commentufl.tantunde argenti quantu miles debuit Dedit huic.atq ihomine exornauit.mulierem qui abduceret.
Na illam epiflulaipfus uerus harpax huc ad me attulit.
Ha. Harpax ego uocor.ego feruus fummacedonis militis.
-ocr page 351-Ego nec f/copbantiofe quicp ago.ncc malefice.' Neq iiftu pfeudolum mortalis qui fit.noui.neq? feio.
Si.
Edepol n; iftuc magis magifq imetuo.cû ueiba audio; Mibi quoq; cdepol iâ dudum ille fyrus cor pfrigefacit S^mbolu qui boc accepit.mira funt pfeudolus eil Ebo tu qua facie fuit dudum:cui dediffi fymbolum.
Rufus quiddâ.uentriofu3.crafrus.fvrus.(ubnigcr.
Magno capite.acuris oculis.ore rubicundo.admodum Magnis^pedibus.Si.perdidifti podq dixiflt pedes. Pfeudolus fuit ipfus.adlû eft.Bal.ide etiam morior fimo. Hcrcle baud te finam emoriri.nifi argentu mibi redditur Viginti min^.Har.atq? etiâ mibi ali^ uiginti min^. Auferetur id premiu a me quod promdTiper iocum. De improbis uiris auferri premiu amp;nbsp;prodam decet. Salte pfeudolu mibi dedas:Si.pfeudolu ego dedam tibi'
.Qyt^ deliquit dixin abeo tibi utcaueres centies. Perdidit me,Si.at me uiginti modicis maltauit minis. ^^t Quid nuc facia Har.fi mibi argentu dederis.tc iufpedito ®^b Di te perdant.fequere fis me ergo bac ad foruut foija. Sequor.Bal.quid ego peregrinos abfoluä^cras agi cd ciuibus. Pfeudolus mibi centuriata babuit capitis comitia.
Qui illû ad me bodie adlegauit:multerem qui abduceret. Sequere tu nuc.ne expedietis dum bac domû redden uia .Ita res gefla efl.angiporto b^c certum eff confedlaner. J^â Si graderere q tum loquere.iam iffes ad forum. â^t Certund mibi buc emortuale facere ex natali die. Simo fencx.
b Ene ego illû tetigi.bene aute feruos inimicu fu urn: Nunc mibi certu edralio padlo pfeudolo ïfidias dare.
Q^ in aliis comoediis fit.ubi cû (limulis aut flagris Infidiantur.at ego lâ inultus promam uiginti minas. Quas promifi fi efteciffet.obuia ei ultro deferam. Nimis bic mortalis dodlus:niinis ucrfutus:nimis malus Supauit dolu troianum.atq) uici pfeudolus.
Nuc ibo intro.argentu proma.pfeudolo infidias dabo» Pfeudolus feruus ebrius.
q Vid B ficcine boc fit.pedes dati an no.an id uoltis utmc Hic iacente aliqs tollat.na bercle fi cecidero uedrum.
Erit flagitiu.pergin pergere.ab feuiendum mibi Hodie e,magno boc uitiuuino ed.pedes captat primu.
-ocr page 352-Ludlator Jolufl.profedlo eJepolego nuc probe babeo miJulfa. Ita uidlu excuratoJu magnis mundiciis digni.ab itaq? i loco Fediuo fumus fediue accepti.qd opus me multas age âbages. Hoc eft bomini quâobrem uitä amet.bic omnes uoluptates. In boe omnes uenuftates funt.deis proximû effe arbitror. Nâ ubi amas coplexuft amante.ubi ad labra labella adiûgit. Vbi alter alterû bilingui manifefto interprebendunt Vbi manu mamilla opprimif.ac etiâ fi lubet corpora códuplicat Manu câdida capbat ^ dulciferu propinare minftima aîcitiam. Neq iibi elfe alium alio odio ibi nec moleftum:nec fermonibus: morologifuti.
Vnguentaratq;odores lentifcos.corollas dari:dapfiles.non enim parce promi
X/idlu Cetero.nequis me roget.b ego modo:atq:berus minor Hunc diem fumpfimus potiffume:
Poft^ opus meu;ut uoluitomne perpetrauiboftibus fugatis
' Illos accubantis.potantis.amantis.cu fcortis reliqui:amp; med Scortd ibidc:corde:atqi animo fuo obfequetes:fed poftq Exurrexi.orant me id ut faite adbunc modii intuli.
Ilus fatiffacere minime ex difciplina.quiui ego Qui lenone capere didici.fed paliolatim amidlus Sic incefTi ludibundus.plaudut ptum clamitant me utreucrtar. Occepi denuo boc modo uoluiide.amice dabâ me me^. Vt me amaret.ubi circuuortor cado.id fuit nepe a ludo itaq; Dà enitor pax iâ pene inquinaui pallium.nimi; turn â Voluptati çdepol fui obeafum.datur cantharus.bibi.
Commuto illico paliû.illud pofui inde bue exii crapulam Dà amouerem nûc ab bero ad berû meû maiorem uenio. Foedus eSmemoratû.aperite aperite beu fimoni me adeife Quis nuntiat.
Simo. Pfeudolus.Bal. Leno.
Si. ' u Ox uiri peffumi me exciet foras.fed quid boc.quo modo Quid tu uideo ego.Pfe.cû coronaebriü pfeudolû tuû.
Si. Libéré bercle boc quide.fed uidc ftatû.nummea gratia Pertimefeet.Pfe.magis cogito feuiter blanditer ne alloquar. Sed b me uetat iâ facere:quod fero:fi qua in boc fpes btaft Mibi.Pfe.uir malus:uiro optumo obuiâ it.
Si. Dl te ament pfeudole.fed i in malam crucem;
Pfe. Cur ego me afflicflot.Si.quid tu malû ergo in os mibi Ebrius in ru cflas^Pfe.molliter.bfte nûc me;caue ne cadam. Non uides me ut madidus adeam;
-ocr page 353-^â' Qj5? â^â^ ^quot;â^ audicia.fi te fic interdius eu corolla ebrium Incedere.Pfe.lubet.Si.gd lubet pergin rucitare in os imbi.
1 *6» Suiuis rudius mibi eft.be fine modo.Si.credo eqie potefle te Scelus miffici motis uberrumos quattuor frudtus ebibere In bOra una.Pfe.biberna addito.Si.fed bic tame.Pfe.biud
Male mones. Si.unde onuftam celoce agere te pr^dice. fe. Cu tuo perpotaui modo.fed fimo ut^betadlus ballio eft.
Qu; tibi dixi ut effedla reddidi:Si derides.peffumus bo eft, âtèj, Mulier b^c facn.cu tuo filio libera accubat.
bi. Omnia ut quidq jegifti ordine fcio.Pfe.quid ergo dubitas
Dare mibi argcntu^Si.ius petis.fateor tene.
^f^. At negas daturû effe te mibi tame das onerabunc Homine.atq ime cofequere.Si.ac ego iftum onerem.
1æ. Onerabis fcio:Si.qd ego buic bomini facia ftatim ultro.
Et argentum aufert amp;nbsp;me irridet,Bal.u^ uidiis. ie. Vorte ergo bumeru bcm.BaI.B ego nunq ratus fum Fore me ut tibi fiere fupplex.beu beu.Pfe.define.
Ãd. Doleo.Pfe.ni doleres tu:ego doIerem.Bal.qd boe auferre
Nó pfcudole abftuo bero.Pfe.lubentiftimo corde:atqi animo, ^^1. Nó audcs quçfo aliq ptem mibi gratia facere bic argenti, pfe Nó me dicis auidu effe boine.Bal.nä 15 nuq eris.numo diuitior, ^le. Neqi te mei tergi miferet.fi boe nó bodie effeciffem. âil. Erit ubi te ulcifcar:fi uiuo.Pfe. quid minitare babeo. Terga .Bal.age fane.Pfe.igitur reddi.Bal.quid reddam^ lfe. Reddi modo.nó eris deceptus.Bal.reddeo.Pfe.fimul Mecu potatum.Bal.ego ne eâî'Pfe.fac quod te iubeo Si is aut dimidiuraut pl? etiâ faxo bic feres.Baleo duc me q uis.
*'ip. Quid nuc.nuqd iratus es:aat mibi:aut filio^pter bas res fimo^ â^1. Nibil profedlo.Pfe.i bac.Bal.te fequor:quia uocas.
Spedlatores fimul.Pfe.bercle me ifti baud folent
Vocare neqiergo ego iftos ueru.fed uoltis adplaudere Atqiapprobare bunc greget fabulam in craftinum.
Vos uocabo.
Argumenta in Penulum Plauti.
p nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ver feptuennis furripitur cartbaginem.
Offor muliera emptum adoptat bunc lenex Et facit beredem.eius cognât; du; Nutrixqi earum rapt;.mercatus Ircus Vexatq iamantem.at ille cum auro uiHicum
Lenoni obtrudit.ita cum furto alligat.
-ocr page 354-âVenit Banno poenus.gnatumBunc fratris repserit. Suafqïadgnofeitrquas perdiderat filias»
prologus.
a CbiUcm ariftarcbi inibi commentari labet. Inde mibi principium capiam ex ea tragoedia.
'Siletecp amp;nbsp;taceteatq ianimum aduortite. Audire.iubet uosimperator bidricus. â¢Bono^jj ut animo fedeantin fubfelliis. Et qui efurientes.ôC faturiuenerint 'Q ui ediftis:multo fecidis fapientius. Qni non ediftistfaturi fite fabulis.
Nam cui paratum fi quod edat noUra gratia. Nimia eft ftulticia feffumimprâfum incedere. Exurge precOifac populo audientiam lam cludum expedio fi tuum officium fcias ;Exeree uocem quam peruiuis amp;nbsp;colis.
Namnifi clamabis.ftatim te obrepet fames Age nunc refide duplicem utmercedem teras. Bonum fadlum ede edidla ut feruetis mea 'Scortum exoletum nequis in profcenio Sedeat ni ue lictor uerbu aut uirgç muttiant Neu diftignator pr^teriens obambulet Neu feffum ducat.dum biftrio in fc^na fiet' 'Diu qui domi ociofi dormierunt.decet Animo çquo nue ftent.uel dormire temperent Serui ne obfideant liberis ut frtlocus.
Vel^s pro capite dent:fi id facere non queunt. Domum abeant.uitent ancipiti in fortuniogt; Ne amp;nbsp;bic uarientur uirgis amp;nbsp;loris domi.
Si minus curaffmt:cum beri ueniant domum.' Nutrices pueros infantis miniculos Domi ut procurenttneuq; fpediatum afferat Ne amp;nbsp;ipfç fitiät amp;nbsp;pueri pereant fame Ne ue efurientes bic quafi ^diobuagiant Kdatronç tacitu fpedlent.tacit^ rideant Canora bic uoce lua tinnire temperent Domum fermones fabulandi conferant Ne 06biciuris fint amp;nbsp;domi moleftij Quodq; ad ludorum curatores attinet Ne palma detur cuiq artifici iniuria. Neue ambitionisoaufa extrudantur forari
-ocr page 355-Quo deteriores anteponatur bonis Bt bocquoq ; etiam quod pene oblitus fui Dum ludifiunt.in popinam pedifTequi In ruptionem facite.nunc dum occafio eft Nunc dum fcriblitç ^fluant occurrite Hçc quç imperata funt pro imperio bidrico Bonum bercle faóïum pro fe quifq? ut meminerit Ad argumentum nunc uiciflatim uolo R.cmigrare:ut çqui mecum fitis Signatores eius.nunc regiones.Iimites Confinia determinabo ei rei ego fumfacÃus finitor Sed nifi moledum fit nomen dare uobis uolo Comoediai.fin odio fit.dicam tarnen Siquidem licebit per illos:quibus eft in manu Carchedonius uocatur b^c comoedia Latine plautus patruus pultiphagonides Nomen iam habetis.nunc orationes ceteras
Locus argumentolt iuum iibi prolc^nium. Vos uiatores eftis:qu^fo operam date Cartbaginenfes fratres,patrueles duo Fuere:fummo genere 6Cfummis diuitiis Eorum alter uiuit.alter eft mortuus» Propterea apud uos dico confidentius Quia mihi pollictor dixit.qui eum pollinxerat Sed illi feni cui mortuus eft filius Vnicus qui fuerat abductus a patre puer Septuennis furripitur Carthagine Sexennio prius quidem qua moritur pater Qui periifle fibi uidet gnatum unicum Coniicitur ipfe in morbum ex ^gritudinc Facit illum hjredem.fratrem patruelem fuum Ipfe abiit ad acherontem fine uiatico Ille qui furripuit puerum calydonem auehit Vendit eum domino.hic diuiti cuidam feni Cupienti liberorum ofori mulierum Emit hofpitalem.is filium imprudens fenex Puerum illum euqiadoptat fibi pro filio Eumqiheredem fecit:cum ipfe obiit diem. Is illic adulefcens habitat in illifce çdibus. Reuertor rurfus denuo carthaginem
-ocr page 356-Si quid ammine uoltis ait ejnrier Argentummfi qui dederitmugas egent Veru qui dedent magis maioris nugas egerit. Sed illi patruo huius qui uiuit fenex Cartbaginsnfi du^ fuere fdiç.
Altera quinquennis.altera quadrimula Cum nutrice una periere.a megaribus Eas qui furripuit in anacilunum deuebit Venditqibas omnis Ã4 nutricem amp;nbsp;uirgines Prüfens argento bomini I/co eft leno Quantum hominum terra fuftinet facerrumo Vofmet nunc facite coniedturam ceterum Quid id fit hominis cui l^co nomen fiet. Is ex anac^orio ubi prius babitauerat Huc comigrauit in calv^done haud diu Sui qu^fti caufa is in illis habitat çdibus Earum hic adulefcens alteram efflidlim perit Suam fibi cognatam imprudens.neqi Scit qu^ fit neq ieum unq tetigit
Ita eum leno macerat.neq jquicq cum ea fecit Etianum ftupri neqiduxit unq neq Ille uoluit iTiittere:quia amare cernit Tangere hominem uolt leno illa minorem In concubinatam fibi uolt emere miles quidam Qui illam dcperit.fed pater illarum poenus Poftq eas perdidit mari terra ufqiquaq iquiritat Vbi quaq; in urbem eft ingreftus.illico
Omnes meretricesrubi quifq habitantrinuenit Dat aurum.ducatnodlem rogat.poft ubi Vnde fit:cuiatis capta ne an furrupta fit Quo genere gnata.qui parentes fuerint.
Ita docile atqi.aftu filias qu^rit fuas Etis omnis linguas fcit.fed diffimulat fcies fe Scire.poenus plane eft.quid uerbis opuft Is heri huc in portum naui uenit uefpere Pater harum idem huic patruus adolefcentulo eft lam ne hoc tenetisTi tenetis ducite ne dirumpatis Qugfo finite tranfigi.hem pene oblitus fu reliqua dicere Ille qui adoptauit hunc pro filio fibi Illi poeno huius patruohofpes fuit Is hodie huc uemet.reperietq; hic filias
-ocr page 357-Et banc fui fratria filtamrut qaUem liiiei
Ego ibi ornabor.uos çquo animo nofeite Hie qui boJie ucniet:reperiet fuas filias: Et bue fui fratris filum.dehinc ceterum Valete adede.ibo.alius nunc fieri uolo Quo 1 reflat, alii faciant palam
Valete atqiadiuuate ut uos feruet falus.
Agoraflocles adulefccns. Milphio feruus.
f Aepe ego res multas tibi ma Jaui milpbio.dubias egenas. Inopiofas cofilii.quas tu fapienter.dodle.ôC cordate.amp;: cate.
Mihi redlididi oppiparas opa tua:qbus pro bene facitis fateor. Deberi tibi 0d libertate amp;nbsp;multas grates gratias.Mi.fcitumdper Tepus.h ia ed uerbu.fi uerbu uetus.na tu^ bladici^ mihi funt Quod dici folet gerre german^ çdepol lir^ lir^.
Nue mihi blädidic9 es.heri i tergo meo tris.facile corios Cótriuifli bubulos.Ag.adamâs p amore fi quid feci milpbio Ãgnofccre id te mibi ^quu efl.Mil.audi tu magis.
Et ego nûc amore pereo.fine te uerberê iteiut tu m hi fecidi Ob nullâ noxiâ.pod id loquar tu mihi amanti ignofcito.
⢠*gâ Si tibi lubido ê:aut uoluptatiifinodufpe ie.utci.uerbera.
Auditor fumfino.Mil.fi auctoritate podea defugeris ubi Didblut? tu fies;ego pêJeâ.Ag.cgo ne idue aufi face pr^fertï tibi. Quin fi feriri uideo te cxteplo dolet.Mi.mibi quiJe hercle, ^g« Immo idue tua ueli.Mil.fed gd nunc tibi uis.Ag.cur ego
Apud te mentiar amo imodtde.Md.me^iduc fcapulg SentiQt.Ag.atego hac uicinam dieo adelphafiu meam Lenonis huius meretrice mafeulâ.Mil.ià pride equidem Iduc ex te audiui.Ag.differor cupidie eius.fed lenone idoc I/co Illius domi no lutund lutuletius.Mil.uin tu illi ne^ Dare nuc.Ag.cupio.Mil.en me dato.Ag.abi diereCtus
Mit Die mibi uero ferio.uin date malû illi.Ag.cupio.
Mil.He eunde me dato utrûq tfaxo habebit;amp;: neq^ malum: '''^g. Locare.MiI.uin tu illâ hodie fine damno amp;nbsp;difpendio tuo
Tuâ libertam facere.Agxupio inilphio.Mil.ego facia ut Facias.funt tibi int? aurei treceti nûmi philippi.Ag.fexceti qq; Satiffunt treceti.qd iis fadurus.Mil.tace.totum lenone Tibi Cà tota familia dabo hodie dono.Ag.quid fadurus.
Mil, lam fcics tuus collubifcus nuc à urbediuilicus ei ibic non Nouit leno fati intelligis:Ag.ïtellego hercle.fed quo euadas Nefcio.Mitnon fcis.Ag.non bcrde.Mil.at ego iam faxo fcies ei.dabitur aurum,
-ocr page 358-Vtad lenone adferat:dicatq? fe peregrina ee ex alio oppido, Se amare ueUeutq^ obfequi aio fuo.locum libi uelle liberû Preberier.ubi ne^ faciat dämme quis fit arbiterdeno ad fe Accipiet auri cupidusuHico calabit bominê ÃC auru.Ag.cófiliu Flacet.Mil.rogato feruos uenerit ne ad eu tuus.ille me cêfebit Qu?ri,cótinuo tibi negabit.qd tu dubitas?quin extemplo Duplicet tibi aurû:bominis fur leno fiet.necp id unde efficiat Habet.ubi î ius uenerit.abdicet pretor familia tota tibi. Ita decipiemus fouea lenone lycum.Ag.placet confilium.
Mil. Immo etii expoliuero magis;boccu demu dices.nuc^tiam Rudefl,Ag ego in ^deueneris eotnifi quid uis milpbio Apbrodifia bodic {iJt.Mi.fcio.Ag.oculos uolo meos deledlare. Mudiciis meretriciis.Mi.b primu agam9:quod cofilm caepi?. Abeam? itro:ut collibifcu uillicu bac perdoceamus:utierat Falacia.Ag.q^ cupido uerfatur in corde tamen Tibi aufcultabo.Mi.facia ut fadto gaudeas:inefl amoris macula Huic bomini i pedioretfine damno magno quç elui neutiq p5c Itaqibic fceleftuseft bomo lenolycus.cuilä infortunii mtera Ballifieff probe:quâ ego baud multo port mitra e balliftario» Sed adelpbafiu ecca exitratep anteradilis.b^c e prior qu; meu Heru demente facit.fed euocabo beus i foras agorafiocles. Si uis uidere ludos iucudiffimos.Ag.q.d illuc tumulud milpbio.
Mil. Hem amores tuos fi uis fpedtare.Ag.o multa tibi di det bona Cum mibi boc obtuliQi tam lepidum fpedlaculum.
Adelpbafiu.Anteraftilrs meretrices duj.Milpbio fuus. Agorallocles adulefcens.
Ad. n Egocii fibi qui uolet copararetnaue amp;nbsp;muliere b^c duo Compato.nâ null^ magis res du^ plus negocii.babent Forte fi occoepis exornare neqiun^ b^ du^ res fans ornantur Neci ieis ulla ornandi fatis facietas eft.atqibje uti loquor. Nuc mo dotJla dico.na nos ufq iab aurora ad boc quod diei eff Poflq aurora illuxitmunq conceffauimus indullria amb^ Lauan.aut fricari.aut tergeri.aut ornari.poliri.expoliri,pigidigi. Ft una binç fingulis quç dat^ nobis acill;:eam nos lauâdo Eluêdo opâ dederât.adgerundâqi aquâ funt uiri duo defeffi: Apagefis negocii quantû ï muliere una e.fi uero du;:fat fcio Maxumo uni populo:cui lubj pi? fatis dare potis.fût qu^ nobles Diefq - î oî çtate femp.ornâfdauanturttergenfipoliuntur. Poflremo modus muliebris nullus ell.neqiunq lauando Ft fneado icimus facere na quç lauata e:nifi perculta efl Meo qde animo.quafi iulia e.An.miror eqde foror te iffeÃ
-ocr page 359-Fabulan:quç tâ callida amp;nbsp;docÃa fis 5: faceta.nâ cum fedulo Klûditer nos babemus.uix ^gre amatorculos inucnimus, 'M. Inert.uerû B unû tame cogitato:mod9 oîbus in rebus foror Optimûc babitu.nimia omnia nimiû cxbibet négocia Hominibus ex fe.An,foror cogita arnabo ite nos pbiberi: Quart falfa muriatica efîe autumanf fine omni lepore:^ line Suauitate nifi multa aqua Ãódiu macérantâ:olent.falfa fune Tâgere ut no uelis.ite nos fum? eiufcemodi.mulieres funt Infulfç admodû atq i inuenurtç:rtne mûdicia amp;: fumptu.
^il.Coqua e bçc quide agorartoclesrut ego opinor:fcit muriatica Vt maceret.Ag.qd molertus.Ade.foror parce amabo. Sat ê irtuc alios dicere nobis:ne nofmet nortra etia uitia loqmur. Quiefco.Ade.ergo amo te.fed B nuc rnde mibi.funt bic Omnia quç ad deum pace oportet ad effe.An.oïa accuraui. Diem pulchrum amp;nbsp;celebrem amp;nbsp;uenurtatis plenum.
Dignu ueneri pol:cui funt apbrodifia bodie.
Ecc^d gratig cü buc foras te euocaui.iâ num me decet donari Cado uini ueteris.dic dari.nibil refpódes.buic excidit Vt ego opinor qd bicmalu artans obticuirti.Ag.fme Amem ne obturba tace.Mil.taceo.Ag.rttacuirtesiam irtuc Taceo no natu toret.An.eamus foror mca.AdcI.obo amabo. Quid illic nuc properas?An.rogas.(^herus nos apud ^dem Venetis mandat.Adel.mane at pol male
Turba e nuc apud arâ.an ibi uis inter irta uerfaricr^ Profedas pirtoru amicas relliquias alicarias Miferas fchoeno delibutas fchoenicolas fordidas Qu^ tibi oleat rtabulû:rtatûq;:fellam:ôô feffibulu meru Quas adeo baud quifq unq liber tetigit neq; duxit Domu feruulorum fordidulorum fcorta diobolaria, Mil. I in mala cruce tun audes etiam feruos fpernere.
Propudidiquafi bella fit:quafi ea ipfe reges difcutiat. En monrtru mulieris, tantula tanta uerba funditat Pro nebulç cuius ego cuatho feptem noctes no emam. Diiimortales omnipotetes quid eapud uos pulchrius: Quid habetisrq mageimortales uos creda erte q ego flem? Qui b^c tâta oculis bona ebeipio.nam uenus non ert uenus. Hac equide uencre uenerabor:ut amet ac porthac propitia Milphio heus milpbio ubi es.Mil.adfum apud te eccum. At ego elixus fis uolo.Mil.eni here facis delicias.Ag.de te qde H^c didici omnia.Mil etia ne ut ames eam qnunq Tetigerismihil illic qdert.Ag.deos qq? jdepol amp;nbsp;amo:^metuo.
-ocr page 360-Quit? ego tarne abdinco manus.AJel.bca ecador eu ornatu Afpicio nodru âbarû poeniteteexornat^ ut dm^.Anjmo uero Sane c5mode.nâ;p nodro quçdu fatis bn ornat^ fumus No eni pot quçdus ia cofidere fi eu fumpt 9 fupat foror. Ad. Ho illud fatius:fi fatis quod fatis e:babitus plufq fat ed. /\g. Ita me di amet ut illa me amet malim q di milpbio
Na illa mulier lapide filice fubigere ut fe amet:poted.
Kill. Polid quide baud mentirc.nâ tu es lapide filice dultior Qui bic ames.Ag.at uide fis cû illa nunq limaui caput.
Mit Curri igitur aliquo ad pifeinâ aut lacû:Iimum petam. Ag. Qlaid eo opus fit.Mil.ego dicâ ut tibi amp;nbsp;illi limem caput. Ag. I in malâ rem.Mil.ibi fum cquidê.Ag pgis.Mi.taceo.Ag.at perpetuo uolo.Mi.eninucro aere meo me lacedisdudos ÃC delicias facis.
An. Satis nûc lepide ornata credo foror te tibi uiderier. Sed ubi exepla conferuntur meretricium aliarudbi ribt Erit cordoliu :fiqui ornatam melius forte afpexeris. Inuidia in me nunq innatad.neqimalicia mala foror Bono ingenio me effe ornata:qu5 auro inulto mauolo.â Auru in fortuna inuenitur.natura ingenium bonum. Bona ego q beatam me effe nimio dici mauolo. Meretricem pudore gerere magis decet:q purpuram. Magis quide meretricem pudore qua auru gerere codecct. Pulcbru ornatum turpes mores peius coeno collinut. Lepidi mores turpe ornatu facile facilis comprobant.
Ag. Eho tu uin tu tacinus facere lepidum amp;nbsp;fediuu?Mil.uolo. Ag. Potes ne m aufcultarifMil-poffum.Ag.abi domu ac fufpede te. Mil. Q^obre.Ag.cp nunq audibis uerba tot tam fuauia.
Quid tibi opud uixiffe:aufculta mibi'modo ac fufpedc te. Mit Siquide tues mecu futurus pro una penfilis.
Ag. Atego amo bac.Mil.atego effe amp;C bibere.Adel.ebo tu qd agis. An. Quid rogas.Adel.uiden tu pleni oculi fordid q erantiam Splendet mibi.An.uno etiä i medio oculo paru fordis ed.
Ad. Cedo fis dextra.Agut tu qde buius oculos inlutis manibus Tradles aut teras.An.nimia nos focordia bodie tenuit.
Ad. Quadere obfecro.An.ep iam no dudum ante luce ad çdem Veneris uenimus:prim^ ut Ãferremus igne in arâ.Ad.ab Nó fadlod opus:qu£ babet nocilurna ora:noólu facrificatuni ire occupant
Priufq expergifcatur uenus.deproperant fedulo Sacnücare.nâ uigilante uenere fi ueniant.ae.ae.
-ocr page 361-Ita funt turpes.credo ^iHor uenere ipfam e fano fugent.
^* Milphio çdepol milphione mife:^.Mil.g^d nunc ms tibi?
^gâ Obfecroberde ut mulfa loquitur.Mitnibilnift laterculos Sefumâ.papaucreniqi triticû SC fridlas nuces.
^g« Fcquid amare uidcor.Mil.damnum quod mercurius Minime amat.Ag.nanqi^dcpol luctu amare nullu amatore Addecet.An.eamus mea germana.Adel.agefis ut lubet.
.Sequere bac.An.fequor.Ag.eunt b^ quid fi adeamus. Adeas.Ag.primû prima falua {is;ôlt; fecunda tu in fecundo.
^*1. Salue 1 precio tertia.An.falue extra preciu.Mil.tum pol ego. Et oleu amp;nbsp;opera perdidi.Ag.quo te agis.Ad.ego ne?in ^dem Veneris.Ag.qd eo.Adel.ut uenere propicic.Ag.ebon irata etl Propitia berde e uel ego pro illa fpondeo.Adetqd tu ais. Quid mibi moleft? obfecro.Ag.ab tà feuiter.Adel.mitte amabo* Quid feflinas turba nue illi e.Adel.fcio lunt illi ali^ qs fpedtare Ego amp;nbsp;me fpedari uolo.Ag.quilubet fpedlare turpis pulchra Spedlanda dare.Adel.cp apudjdem uenens hodie e mercatus Meretricius.eo coueniut mercatoresibi ego me ofledi uolo.
%» Inuendibili merce oportet ultro eptore adducere.^ba merx Facile emptore repperit:t£Slt;fi i abdrufo fita eft.
Quid ais tu.quâdo illi apud me mecu caput 0i . corp9 copulas?
^ C^uo die horc9 ab acheróte mortuos amiferit.Agfunt mihi int?, .Nefcio quot nummi aurei lymphatici:
^il. Deferto ad me.faxo adlutu conditent lymphaticum.
.Bellula berde.Ag.i dieredle in maximamalâ cruce, /d.Q^ magis afpedto:t5 magis e nimbata:0 Cnug^ merç.
Segrega fcrmone.tedet.Mil.age fjdolle hoc amiculum. Pura fum cóperta.amabo ne attredlare agoradodes.
^g« Quid agâ nûc?Mil.fi Capias cura hanc facere cópendi potes.
^g- Quid ego nue cure?quid agas milphio.Mil ecce odiia meu Quid me uis?Ag.cur mihi hçc irata e?Mil.cur hçc tibi irata eQ Cur ego id cure.nanq; idee magis tua ed curatio.
^g' là bercle tu peridi nifi illa mibi tarn tranquillam facis Qr mare ed olim cu ibi alcedo pullos educit fuos.Mitquid Facia?Ag.exora.blandire.expalpa.Mil,faciam fedulo. Sed uidefis ne tu oratore huc pugnis:pledtas podea. No facia.Adel.eamus nunc etia morare.Ag.malefacis. Bene promittis multa ex multis:omnia in cadum cadunt. Liberare iurauidi me baud femel.fed deciestdu te expedio, Necp ufq alia mibi paraui copia.necpidue ufq apparet Ita nuefermo nihilominus i foror abfcede tu a me.Ag.perii
1
-ocr page 362-Eo qd agis miîpbio.Miï.mea uoluptas.me^ delici^, mea uita« Mea amoenins.meus oceUus.meû labdlû.mea falus:meû Sauiû.mcû mel:meû cor.mea colludra.me? moHicul? cafeus. /^g. Me ne ego lUee patiar prüfente dici.difcrucior mifer nift ego illu Jubeo quadrigis curfim ad carnifice rapi.MiI.noli amabo Sufcenfere bero meo caufa mea.Adcl.ego faxo:fine.Mil.irata es nimium.
Pro te dabit.atq i te faciet ut fis ciuis attica atq ilibéra. Atiâ Q ui abire finis.qd uis tibi qui beneuolunt:bene uifitent. Mib Si anquide mentitus fitinuc iam debmc erit tibi uerax. /\d. Abiice te debic fis fycopbanta.Mil.par eo.Ad.at fein quomo ⢠M11« Sine te exore.fine te prendam auriculis;fine dem fauium Ia ego hercule faciam plorante iHûuhfi te propicia facio. Atq ihic me ne uerberet:illud faciet nifi te propicio.
Male fbrmido.noui ego huius mores:malos:qobrem Amabo mea uoluptas fine te exorarier.Ag.nó ego homo
V Trioboli fum.nifi ego illi maftigi^ exturbo oculos atqidentes Hem uoluptate tibi.hem mel.he cor.hem labellum.hem Salute.hem fauiu.Mil.ipie ficcine oratorem uerberas là ihoc magis etià ocellu addas:amp; labellumramp;Slinguam
» Eo qd facias malo.Agficine ego te orare iuffi.Mil.quomo Ergo orem.Ag.rogas.fic eni diceres, fcelefte.huius Moluptas te obfecro.huius mel.huius cor.bui9 labella.huius Lingua.huius fauiu.huius colluffra.huius dulciculus cafeus: Mafligia.huius cor.huius ftudiu.huius fauiu.maftigia Omnia illa qu^ dicebas tua efferea memorares mea.
MilâObfecro hercle te.uoluptas huius.atq; odiu meu.huius amica Mâmeata mea inimica dc maleuola.occule huius lippitudo Mea.mei huius.fel meu:ut tu huic irata ne fis:autfi id fieri non Pót.Ad.capias refti ac te fufpedas eu hero 0C uortra familia.
Mil* Hem mihi ia uideo propter te uicÃitandû forbilo Iraqi ia quafi oflreatum tergum ulceribus geflito. Propter amore ueflru:Ade.amabo men^hibere portulas. Ne te uerberet magifq ne mendax me aduorfum fiet.
An. Aliqd huic refpode.Mil.amabo comode:ne i comodus nobis fit Nâ detiet nos de nfo negoco.Ad.ueu; etià tibi hâc admittä Noxia unâ agoraftocles nó fum irata.Ag.nó es.Ad.non fum.
Ag. Da ergo ut credâ fauiu.Adel,mox dabo cu ab re diuina rediero. Ag. I ergo rtrenue.Adel.fequere me foror.Ag.atq i audin etiarn Veneri dicito multa meis uerbis falutem.Adel.dicam.
Ag* AtqiB audi.Ad.qd e.Ag paucis uerbis re diuinä facito.atq audi
-ocr page 363-Atqî refpicc.refpcxît.ide pol ucnere credo facturam tibi.
.Agoraftodes adulefcens. Milphio feruus.
v 4 Vidnûc mihi es audior milpbio.Mil.ut me uerberesratqi Audlione facias.nä impuniffinie tibi quide berde uendere Hafce çdis licet.Ag.qd iam^Mil.inaiorena parte minore
.Habitas in ea.Ag,fuperfede iftis uerbis.Mil.qd nile uis tibi. 'Trecentos pbilippeos collabifco ui'ico dedi dudum:priufq me euoeafli foras.
Nûc obfecro te milpbio banc per dextram:pqibanc fororem Leua:perq? oculos tuos:perq? meos amores:pcp adelpbafiû meâ Perqî tuà libertate.Mil.bem nûc obfecras.Ag-mi milpbi Difce mea commoditas.mea falus fac:quod fadlurum te elle promififti
Mibiut ego bûc lenone perdam.Milpetfacile id quide cd Adduc 60 tertis tecû:ego intus interiiam 64ornametis meis
.Et f/copbantus tuum exornabo uilicum:propera atqj abi.
2amp; Fugio.Mil.meû ert irtuc magis officium q. tuum.
Ego ne fi irtuc lepide 6C faxis.Mil.i modoAg.ut non
Ego te bodie.Mil.abi modo.Ag.emittâ manu.Mili modo Non berclc meream.Ag.ob.Mil.uab abi modo.Ag.quatum Acberutert mortuoru.Mil.etia ne abis.Agneqi quantû ert
.Aqua in mari.Mil.abiturus ne es.Agmeqinubes quitu ert. ^â1» Pergin pergere.Ago.neq irtell^ in cjTo.Mil.pegin aures rüdere.
Neq; boc.neq; iHuc.neqieniuero ferio neqiberde uero.Mil.quid Opus ert uerbis quippini quod uno uerbo dicere bic.
.quid uis licet.
Neq^ berclc uero ferio.fcin quomo ita me dii amabut.ui bona Dica fidetquod bic inter nos liceat.ita me iuppiter fein qua Vide tu:credin:quod ego fabuler.Mil.fi nequeo facere ut abeas Ego met abire uolo.nâ irti quide bercle orationi oedippo Opus ert coniedlore:qui fpb^ngi interpres fuit.Ago.
illic bine iratus
Abiit.nûc mibi cautio ert.ne mea culpa meo amori obiexim Moram.ibo atq; arceffam tertis:quando amor lubet
Me obedientem effe feruo liberum.
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Lvcus leno. Antamonedes miles.
^â d I illü infelicet omnes:qui port bûc die leno ullam ueneri Vnq unolarit bortiâ.qui ue ulluin tburis granum Sacrificaueri t.nam ego bodie infoelix dis meis iratiffumis Sex immolaui agnos.nec potui tame propiciâ uencre Facere:uti effet mibi.quoniâ litare nequeo.abii illinc dico
-ocr page 364-Iratus actui exta proficarier.neq; ea afpïccre uolui.qm Non bona barufpex dixitJeam efTe indignam credidi. Eo patfto auarç uencri pulchre adii manumtquâdo id 'Quod far erat:fatis babere noluit.ego paulam feci,fic ago.
Sic me decet.ego faxo poHbac di de^qi ceteri contentlores Klage erunt:atq; auidi minusxum Icibunt ueneri ut adierit leno manum.
Condigne barufpex.non bomo trioboli:omnibus inextis aiebat Portendi mibi maiddamnucp.ôC deos elTe iratos mibi.
Qui dei:diuini.baud bumani:^quû fi crederet.inina mibi Argent! dono poft illa data e.fed qu^Co ubi'nâ illic reflitit Kïiles:modo qui bâc mibi donauit:quê ego uocaui ad präJiu. Sed eccum incedit antamonides.An.ita ut occepi dicere. Lenulç de iliac pugna pentetbronica:qua fexaginta boininu Vno die euolatieorum manibus occcidi mcis.Lv.euolancoru HominuAn.ita dico quide.L/.an obfecro ufq Sût homines uola tici.An.fuere.uerum ego interfeci.
Lf* Quomodo potuifti.An.dicâ uifeum legioni dedi Fundafqi-.eos prodernebâ ut folia farfari.Ly.cui rei.
An« Ne ad fundas uifcus adberefceret.Lr perge optume hercle Periurastqui podea.An.infundas infundebam grandiculos Globos.ego illos uolantis iufli funditarier.tqd multa? Verba.quem que uifeo offenderant:tarn crebri ad terram Decidebant qua pira:ut quifq; ceciderat:eû necabat ilice. Per cerebrum pinna fua lie quafi turture Lr.fi hercle idue Vnq fadlu ed: tum me iuppiter laciat:utfemper Sacruhee nec unq litem.An.an mihi b;c non credis.
Lr. Credo ut mihi eçquû credere.An.age eamus intro:dum Exta referuntur.uolo narrare tibi etiam unam pugnam.
Ly. Nihil moror.An.aufcultanam hercle tuum iam7 Elidam caput.mfi aufcultas:aut is in malam crucem.
Er. Mala cruce ibo potius.An.certu ne e tibi L/certum. An« Tu tu igitur die bono aphrodidis addice tuain mibi.
Meretricem minufculam.ita res diuina mihi luit res ferias Omnis extollo ex boc die in aliû diem.profeóto fedos babeâ Decretum ed mihi.nûc bine eamus intro.fequere bac me. Sequor in hunc diem iam tuus fum mercenarius.
Agoradocles adulefcens. Aduocati.
i Tame di ament tardo amico nihili ê quicq iniquius Prefert ihomini amanti qui quicgd agit propat omnia.
Sicut ego bos duco aduocatos homines fpilTigradiffimos
-ocr page 365-EquiJe Eerde dedita opera amicos fugitaui fenes.feiebam Aetate tardiores.metui meo amori mora.nequicâlt;j bos Procos mibi elegidoripedis: tardiflimos:qui:(i ituri edis bodie. Ite:autite;bic in mala crucem ficcine oportet ire amicos Homini amanti operam datu.nam ide quidem gradus Succretuft cribro polinario.nifi cum pedicis condidicirtis OccrafTari gradu.Ad.beus tu:^^ nos uidemur tibi plebei Et pauperes.fi nec redie dicis nobis diues de fummo loco:diuite Audacter foledemus madtare infortunio.nec tibi nos obnoxii Sumus.iltuc quid tu ames:aut oderis cum argentû pro capite Dedimus no(tru:dedimus no tuu.liberos nos effe oportet. Nos te nihili pendimus.ne tuo nos amori feruos tuos
effe addictos
Cenfeas.libcros bomines per urbe modico magis par e gradu Ire.feruili effe duco ieÃinantem currereprefertimin re populi
Placida atqiinterfectis bodibus non decet tumultuari. Sed fi properabas magis:pridie nos te aduocatos buc duxiffe oportuit.
Ne tu opinere:baud quil^ bodie noflrum curret per uias Neq^ nos populus proceritis infectabit lapidibus.Ag.at (i ad prandium
Me içdë uos dixiflem ducere:uiceretis ceruu curfu uel glabatore Gradu.nunc uos qzmibi aduocatos dixi 0 lt;nbsp;teflis adducere podagrofi
Eftis:ac uiciflis coclea tarditudine.Ad.atuero no iufla câ efl. Quo curra£celeriter.ubi bibas ^das de alieno quantu uelis. Vfqiadfati:qd â tu invitus nuq reddas dorruo dequo ederis. Sed rame quomodocüqi:55 fumus pauperculi.
Efl domi quod edimus.ne nos tâ c5temptim conteras. Qmcqd eft pauxillulum illuc noftru:id omne intus eft. Neqlt; nos quenq flagitamusmeqinos quif^ flagitat. Tua câ nemo noftruft fuos rupturus ramices, Nimis iracûdi eftis equidê.bçc uobis dixi per iocum. Per iocu ite dictum babeto:qu^ nos tibi refpondimus.
''g. Obfecro bercle opera ueloces banc mibiine corbitam date At trepidate faltem.nâ uos adprobare baud poftulo:
»Siquid tu placide ocios eq? agere uis:opcram damus. Si properasxurfores meliuft te aduocatos ducere. Seins remnarraui uobis:quod ueftra opa mibi opus Get.
-ocr page 366-De lenone Boe:qui me amante ludificat tam diu.â
Ei parat^ ut fint infidig de auro à Cdeferuo meo.
Ad/Omnia ifiec fcimus.iä nos fibi fpedlatores fciât Boru Binc. Nuc caufa agitur.Bçc fpedtatorum fabula.Bofce fautius cd Docere ut quado agas:lt;qd agant fciant.nos tu ne curaffis Scimus re omnem.quippe omnes fimul didicimus tecum Vna ut refpondcre pofTimus tibi.Ag.ita profecto e fed agite. Igi^ut feiä uos fcire re expedite:à C mquç dudû uobis dixi dicite.
Ad. Ita ne temptas:an fciamus non meminilTe noftra.
Quomodo trecetos pBilippos colabifco uillico dederis-quos Deferret Buc ad lenoneinimicu tuu:ifq ife ut alTimularec Peregrinum effe aliunde ex alio oppido ubi is detulerit: tu eo quçfitum
Seruû aduentes tuueu pecunia.Ag meminiflis memoriter Seruaftis me.Ad.ille negabit milpbione qu^ri censebit tuû.' Adduplicabit omne furtu.leno addicetur tibi.ad earn rem Nos effe teftis uis tibi.Ag.tenetis re.Ad.uix quidê Berde Ita pauxilla e digitulis primoribus.Ag-Boc cito amp;nbsp;curfi eil Agendurproperat iam quanta poteft.Ad.bene uale igitur Te aduocatos melius celeris ducere tardi fumus nos.
Agâ Optime itispefCumc Berde dicitis:qdetiâ deciderit uobis Foemina i talos ueli.Ad.at çdepol nos tibi in lumbos lin guâ Atqi oculos in folü.Ag.eia Baud uoftru eft iraeûdos effe. Quod dixi ioco.Admec tuû quidem eft amicis p iocum Iniufte loqui.Ag.mittite ift^c.quid uelim uos fcitis.
Ad. Callemus probe lenone periurum ut perdas:id ftudeas.
Ag. Tenetis rê.ecce opportune egrediutur milpbio una 6d uillicus Bafilice exornatus inceditrôC fabre ad fallaciam.
Milpbio feruus. Colabifcus. Villicus. Agoraftocles adulefcens. Aduocati.
i Am tenes pr^cepta in corde.Col.pulcbre.Mil.uide fis calleas.
Col. Quid opus eft uerbis.callu aprugnu callere ^q? non finam. Mil. Fac modo ut conducta tibi fint dióla ad Banc fallaciam.
Col. C^un çdepol indoctior fum:quâ in tragoedia comici. Mil. Probus Borno e.Ag.adeam:propius adiunt teftes.
Tot qde nó potuifti adducere Boies magis ad bâc re idoneos. Nâ iftorum nullus nefaftuft comitiales lunt meri
Ibi babitabant.ibi eos confpicias.q pr^torem fçpius Hodie dociliores non funt qui lites créant:^ 1 i funt qui Si nihil eft Iitium.lites ferunt.Ad.di te perdant
-ocr page 367-Mil. Vos quidem berde comendo qüom:qui qui tarnen' Et bene amp;nbsp;benigne facitis:quom beto amanti opera datis* Sedifii ia fciunt negocii quid fit.Ago.omnem ordinem Tu uos animu aduortite igitur.buc uos lenonem l^cum Nouiftis,Ad.facile.Col.at ego pol eu quafifitfacie nelcio: Eu uolo mibi demondretis bominem.Ad.nos curabimus Satis pr^cepta.Ago.bic trecentos numos numeratos babSC
Ad. Ergo nos infpicere oporto idue aurum agoradocles.
Vtfciamus quid dicamus.mox pro tedimonio.Ago.agiteufpicite* Aurum e.Col.profecflo fpediatores comicu.macerato l?oc Pingues dût auro in barbaria boues.ueru ad banc rem Agunda pbilippeued.Ad.ita nos affimilabimus
Coi. Sed ita adimulatote quad ego fim peregrinus.* Ad. ScilicSC . amp;nbsp;quafi tu nobifeu quid adueniens bodie Oraueris.liberu ut comodraremus tibi locû.ôd Voluptarium ubi amans poffes pergere.
Mil, Heu ^depol mortales malos.Ago.ego enim docui.Mil.quis te Porro.Col.agite intro abite.agoradodes ne bic uos Mecu confpicetur leno.neufallaci^ pr;pedimentum Obiiciatur.Mil.bic bomo fapienter fapit.Ago-facite quod Iubamp;â Abeamus.fed uos fatis didIund.Col.abi.Ago.abeo.qugfo dii' Mortales.Col.quin abis.Ago.abeo.Mil.fapis,
Coi. Pbi.tace.Ad.quided;Col.fores bae fecerint magnu flagitium Modo.Ad.quid e flagitiiiiCol crepuerut clare.Ad.di te Perdiut.pone nos recede.Col.fiat.Ad.nos priores ibimus.
Coi, Faciut fcurrac quodeonfueuerut.pone fefe bomines locant Ad. Illic bomo ed qui egreditur leno.Col.bonus ed na fimilis Malus e.iam nunc ego illi egredienti fanguinem exfuga procul Lycus leno Aduocati.ColIabifcus uillicus enim i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Amidue ego reuortar miles,couiuas uolo rcpperire nobis
Comodos una fient.interibiattulerut exta.atqieadem Mulieres iam ab re diuina credo apparcbut domi.fed quid Huc tantum bominu inccdut.ecquid nam afferunt.
â Et ille chlamydatus q uifnam e, qui fequitur procul Aetolica uede,Ad.falutamuf. lyce:qq banc falutem ferimus Inuiti tibi:0Cquâq bene uolumus leuitcr lenonibus.
Ly. Fortunati omnes fuis quod certe fcio,nec fore SCfortunam id Si faturam fieri.Ad.idic ed tbefaurus duitis in lingua fitus: Vtquçdui babeant:male loqui melioribus.uiam qui nefcit qua Deueniet ad mare:eû oportet amnem querere comitem fibi.
Ly. Ego male loquedi uobis nefciui uiam:nüc uos mibi amnes edis.
-ocr page 368-Vos certu e fcquiTi .bene dicetis uoQra ripa nos Rqr.
Si maledicitis uoflro gradiar.limite.Ad.maIo benefacere tantude EQ periculû:cjuantu bono malefacerc.Lv.qui uero?
Ad. Scies.malo fi quid benefacias id beneficiu in terit bono fi quid Malefaciasçtate expetit. Ly.facete diëlû.fed quid idue ad me AttinÃC.Ad quia nos bonoris tui câ bue ad te uenimus. Quanq bene uolumus leuiter lenonibus.
Ly. Si quid boni apportatis babeo gratiâ.Ad.boni de nodro tibi' Nec ferimus nec damus tibi.neq? pollicemur.nec^ adeouolumus datum.
Ly. Credo bercle uobis ita nodra benignitas.fed quid nue nuitis Ad. Huc cblamydatu que uides ei mars iratus ed.Ly.capite uedro' Iduc quidem.Ad.buc nue lyce ad te diripiendu adducimus Cu reda.bic bodie incedit uenator.domu canes copellut In plagas lepide.Ly.quis bic ed^Ad.nefcimus nos idum Quidem-qui fiet.nifi dudu a mane ut ad portu procedimus atq;t Idu e naui exeuntem oneraria uidimus:adiit ad nos exteplo exiens Salutat.refpondemus.Col.mortalis malosut ingrediutur docile In fycopbantiam.Ly.quid deindc.Ad fermonem nobifcum ibi copulat
Ait fe peregrinu ede buius ignaru oppidi: locum fibi uelle liberti Prçberier.ubi nei^faciat.nos bominem ad te adduximus. Tu:fi te di ament:agcre tuam rem occafio ed.L^.ita ne ille e cupies Ad. Auru babamp;.Ly.pr^da b^c mea ed.Ad.potare amare uolt Ly. Locu lepidu dabo.Ad.at enim bic clam furtim ede uolt
Nequi fciant:ne ue arbiter fit.nam bic latro in fparta fuit, Vt quidem ipfe nobis dixit.apud rege attaluinde nue aufugit.
'Quouiam capitur oppidum,Col.nimis lepide de latrone de fparti Optumc.Ly.di de^qi uobis multa bona dent.cu mibi Ãlt; ^bene Prçcipitis: 0C bonam prçdâ datis.Ad.immo:ut ipfe nobis dixit. Quo accures magis.trecentos nûmos pbilippeos portat:pr^ fibi. Ly. Rex fum fi ego illu bodie ad me bominem allexero.Ad.quin bic Quide tuus ed.Ly»obfecro bercle bortamini ut deuortatur Ad me in bofpitiu optumum.Ad.neq; nos bortari neq; debortati DeeSebominem peregrinü.tuam rem tu ages.fi fapis.-Nos tibi palûbem ad aream ufq; adduximus.nde te iliummelius' Capere fi captum ede uis.Ly.iâ ne itis.Col.qd quod uobis mädaui Hofpites.Ad.cum illuc te melius tua re adulefcens loqui Illic eft.ad idas res probus quas qu^ritas.Col.uidere equideuos Velle cum buic auru dare.Ad.illinc procul nos iduc ifpedlabimus Coi. Bonam dedidis mibioperam.Ly.it ad me lucrum.Col.illudqde
-ocr page 369-Quorfû afinus caedit calcibus.Ly.blande bominem compellabo Hofpes bofpitem falufat:faluû te aduenire gaudeo. CoI.multa tibi' Di dent bona eu me faluum effe uis.Ly.bofpitiû te aiût quiritare
Col. Qu^nto.bv.ita illi dixerunt qui bine a me abierunt, modo te queritare a mufeis
Col. Minime gentium.Ly.quid ita.CoI.quia a mufeis fi mibi bofpitium quererem
Adueniens bue irem in carcerem recita uia.ego id qugro bofpitiu Vbi ego eurer mollius:q regi antiocbocurari folet.
Lx» Aedepol nc tibi poffum illu feftiuum dare.fiquide potes effe Pati in lepldo loco:in leólo lepide ftrato.Iepidam mulierem Cóplexum contradtare.Col.is leno uu.Lv.ubi tu Lencadio lefbio tbaflio.eboo uetuftate uino edentulor^t^tem Inriges ibi te replebo ufqiunguentum egeumatis Quid multa uerba faciamiubi tu lauerif:ibi ut balneator faciat Vnguetariam.fed bçc latrocinantur qu^ ego dixi omnia.
CoI. o uid ita.Lp.quia aura pofcunt prgfentarium.Col.quin bercle Accipere tu no maius:q ego dare.Lv.qum fequere me intro
Col. Duc ergo me intro.addiólum tenes.Ad.quid fi euocemus foras Hue agoradodem utipfe tcdis fit fibi.certi fumus Heus tu qui furem captas egredere otius.
Vttu te infpcciles aurum lenoni dare.
Agorodocles adulefcens eidem
Ag. q Vid ed quid uultis tedes.Adu.fpecfta ad dextra tuus feruus Auru ipfi lenoni dabat.Col.age accipe boc fis bic funt Numerati aurei trecenti numi:qui uocantur pbilippi.
Hinc me procura.propera.bofce abfumi uolo.Lv.edepoI fecidi Prodigiu promu tibi age camus intro.Col.te fequor
Lf« Age age ambula ibiqi reliqua alia fabulabimur.Col.equidem Narrabo tibi res fpartiaticas.L/.quin fequere me ergo.
Coi. Abduc intro.addictum tenes.Ago.quidnuemibi aurores Edis.Ad.utfrugi fies.Ago.quid fi animus effe non finit.
Ad. Edo ut finit.Ago.uididis leno cd auru accepit.Ad-uidimus.
Ag Eû.uos effe meû feruum fcitis.Ad.fcimus.Ago.re aduerfus Populi effe leges.Ad.fciuimus.Ago.bem idac uolo ergo uos Commeminiffe omnia.mox cu ad pr^torem ufus ueniet.
Ad. Meminimus.Ago.quid fi recentire ^dis pultem.ccnfeo Si pultê nó recludet.Ad.pedë frangito.Ago.fi exierit Leno.cenfetis bominem interrogem.meus feruus fi ad eum uenerit.nec ne
Ad. Quippini. Ago.cu auri ducentis numis pbiIippis.Ad.quippini
-ocr page 370-Ibi extemplo leno errabit.Ago. qua Je re.AJuo.rogas quia contagt; Numis minus dentur.Ago.bene putaflis.aliu cenfebit Queritari.Ad.fcilicÃlt; extemplo denegabit.
lutatus quidem bomo furti fe adflringit.Ago.baud dubium Id qaidem quantum ad cum erit delatum
/\d. Quippini.Ago.diefpiter uos perduit.Ad.tc quippini ^\go.Ibo amp;nbsp;pultabo ianuâ.Ad.ita quippini.Ago.tacendi tempus Eft.nam crepuerat fores.foras egreditur.AJâUide lenonem Lycum.Ago.adcfle qu^fo.Ad.quippini fi uoles:operife capita Ne nos leno uiderit.qui illi male rei ante fuimus inlices:
Lycus Leno.Agoraftocles.Aduocati.
J^yz. f Vfpendant omnes nude ia barufpices.quid ego illis podbaO Quod loquatur creduam.qui in re diuina dudu dicebat mibij Malii damnumq ? maximu portendier, is explicaui meam Report illa lucro.Ago.faluus fis leno.Ly.di te amentagorartocles /\go.Magis me benigne nue falutas qua antidbac.Ly.tranquillitas Euenit quali naui in mari utciiqi e uentus:exin uelum uortitur.
Aê*^*^^â^^^^ ^P*^^ ^^ quos uolo.atq; baud te uolo.Ly.ualeant ut Portularum eft;ueru non tibi mitti a me fi audies bodie Adelpbafium tua die ferto:celebri nobiliq? apbrodifiis.
^^go.Calidu prandidirti prandiu bodie.dicmibi.Lv.quid lam. AS^âQH^^ ^®® â'^â ^frigefactas cu rogas.boc agefis leno
Seruum elTe audiui meu apud te.Ly.apud me:nunq Facium reperies.Ago.mentire.nam ad te uenitiauruq^ attulit Ita mibi renutiatu ert:quibus credo fatis .Ly.malus es.captatumâ Me aduenis cum tertibus tuorum.apud me nemo.nequicq tui.
^lt;go.Mementote illuc aduocati.Aduo. meminimus
j^p Ha ba be.iam teneto quid fittperfpexit modo.bi quiâillû dudum Conciliaueriit mibi peregrina fpartanuud nunc bifcc Credo auditum me elTe bos trecentos pbilippos facturum lucri; Nuebuc inimicum quia elTe fciuerut.mibieum Adlcgauerut:fuum qui feruum diceretcum auro Effe apud me.compofita cH faUacia;ut eo me priuent Aiq ? inter le diuidant.lupo agnum eripere portulant nugas agunt' ^^go.Negas ne apud te efle auru:nec feruum meu.Ly.nego:amp; negando Siquid refert auio.Ad.perirti leno.na irteert buius uillicus; Quem tibi nos elfe fpartiate diximus:qui ad te trccetos pbilippos' Modo detulic.idq? in irtoc adeo auru inert marfupio.
j^ g. Veuortrç ^tati.Ad.id quidem nuc ert tuf y\go.Age omitte adutum furcifer marfupium manuferto
Fur es.mibi qu^fo bercle operam date du me uideatis feruum
-ocr page 371-Ab boe abducere.Lv.nuc pol ego perii.eerto.baud arbitrario. Confulto boe facium eftmihi.ut iiifidiae ficrent.fed ^uid ego Dubito fugere bine in malam crucem.priuf^ obtorto collo Ad prçtorem trabor.bcbeu ^ ego babui ariolos barufpiccs Qui fi quid boni promittat pro fpiffo euenit
Id quod mali promittût prçfentarium ed.nûc ibo
Amicos confulâ.quo me modo fufpcnderc çquûcefeât potifTimu: Agoraflocles adulefcens.Collabifcus VilIicus.Aduocatî., ^go. a Ge tu progredere:ut telles uideant.te ire illinc foras
Ert ne bic feruus meus. Col.fû me berde uero agoraflocles â^^â^â¢Qyiâ^feele lie leno.Ad.qui cum litigas abfeeflit.
Ago.V tinam bine abierit malam crucem.Ad.ita nos uelle ^quum efl' Ago.Cras fuferibam bomini dicam.Col.nuquid abfcedam. ^ Ago.Sumas'omatû tuum.Col.non fumnequicq miles - 'â
Facîlus.paululû pr^dae intus feci.du lenonis familia
Dormitat.extis fu fatur factus probe.abfcedamFine intro
Ago,Facium a uobis comiter.bonam dediflis aduocati operam mibi Cras mane quefo in comitio ertöte obuiam.tu fequerc me Intro uos ualete.Ad.Si tu uale iniuriam illic infignite portulat Nortro fibi feruire nos cenfamp; cibo.ueru ita fut irti nortri diuites Siquid benefacias:leuior pulma ed gratia.fiquid peccatud. Plubeas iras gerût.domos abeamus noflras.fultis nueiam Quado id quod ir^ operamdedimus:impetrauimus, Vt perderemus corruptorem ciuium
Milpbio feruus
e Xpedlo quo pacilo meg tecbn^ procelfurç lient. Audeo buö Lenonem perdere;ut meu beru miferu macerat
Is me autem porro uerberat.mcurfat pugnis.calcibus.
Seruire amanti miferia ell::prçfertim qui quod amat Caramp;.at at e fano recipere uideo fe f^nceradu
Lenonis feruum.quid babeat fermones aufcultabo. SKneeradus.Milpbio ferui.ii.
S^Ti. f Atis fpedlatum ed:dcos atq; bomines eius negligere gratia. Cuiufmodiber9 amp;nbsp;cofimiles:uelut ego babeo nue buiufmodi.
Neqipenuriormeq^ peior alter ufqed gentium:
QX berus meus ed.neq? tam Iuteus:neq5 tam c^no conlitus.
Ita me di ament.uel in iatumiis:uelinpidrino mauelim
Agere ?tate:pr^peditus latera forti ferro.
Q^ apudlenone bunc feruitute colere.quid illuc e genus Qu^ illic bominu corruptelae fiunt.Di.uodram fidem Quoduis genus ibi bominu uideas.quafi acberunte ueneris:
-ocr page 372-Equitem, pedite.libertinu.furcm adfugitinumnelis Verbcratû.uindlum.addiôlû.qui babamp; quod det:ut bomo eft. Omuia genera recimütur.itaq^ in rotis çdibus Tenebr^Jatebr^.bibitur.eftur.quafi in popina baud fecus Ibi tu ui deas litteratas epulas:pice fignatas.nomina infût Cubitu longis litteris.ita uinariotu babemus noftr^ diledlu domi/ Klit Omnia çdepol mita fât:ne ft berus bûc b^redem facit.nâ id quids Jlli meditatur.uerba facit emortuo:^ adire lubSCbominem Equidem nimis eu aufculto libens.Srn.baec cû bic uideo Fiericrucior preciis emptus maximis.apud nos expeculiatos Seruos fieri fi uixeris.fed ad poftremü nibil apparamp;.male parta Male difperitfMil.proinde babSi orationemquafi ipfe fit Frugi bonç:qui bercle ipfusignauiorc potis eft facereignauiam
Sx. Nûc domû bjc ab ^de ueneris refero uafa:ubi boftus Herus nequiuit propitiare uenerem fuo fefto die.
Mil. Lepidam uenerê.Syn.nam meretrices noftrç primis boftiis Venerem placauere extepâo.Mil.o lepidam uenerem denuo Nue domu ibo.Mil.beus fxncerafte.Sx.fynccraftû qui Vocat.Mil.tuus amicus.Sx.baud amice facis cui cû. Onere offers moram.Mil.at ob banc rem tibi reddam Vbi uoles:ubi iufferis.Sx.babe rem patilamtfi futurü;fi do tibi Opera banc modo.Mil.ut enim ubi mibi uapulandû eft Tu coriû fufFeras.Sx apage.nefeio quid uiri fis.
MitMalus fûâ.Sx tibi fis Mil.te uolo.Sx.at onus urgSi
Mil. At tu appone:amp; refpice ad mc.Sx fecero:quâ^ baud otium eft Mil. Saluos fis fxneerafteSx.o milpbio di omnes deaeq iamet Mil. Quennam bominem.SX'n^c ^ milpbio neq jberu meu adeo Mâl* QH^ ament igiturSx.alique.nam noftroru nemo dignus eft Mil. Lepidu eloquere me dec^.Mil.quid agis.Sx Lcio quod Manife fto bi meebi baud ferme folent.Mil.quid id eft
Sx» Refero uafa falua.Mil.di te ÃC tuum berûjaerdiunt
Sx» Me no perdant.illû ut perdant facere poUimTi uclim/ Meû berû ut perdant bei mibi metuam milpbio.MiI.quid Id eft cedo.Sx.malus es.Mil.malus fû.Sx-male mibi eft Memoranda effe aliter decôC.Mil»quid ê qd male fit?cui id oe fit Quod edis.quoJ ames affatim.neq itriobolum ullum amice das: et dudias
Gratis.Sx-diefpiter me fic amabit.Mil.ut quide çdepol dignus es Sx⢠Vt ego banc familiam interire cupio.Mil.adde operam fi cupis. Sx. Sine pennis uolare baud facileft.meç al^ pennas no babent.
Mil. Nolite çdepol deueliffe:iam bis duobus menfibus uolucres tibi
-ocr page 373-Brut ^ircine.Sr.i in malam rem.MiI.i ta atq^ herus.
Sv. Verû enim qui homo cû noritxito homo pr^uorri potefl« Mil. Quid iam.Sy quafi tu tacere quicq potis fis rectius.
Mil. Tacitus tibi reûrtâ:q quod dicÃû eft male mulieri.
Sk. Animum inducam facile ut tibi iftuc credam ni te nouerim Mil. Crcde audadler meo periculo.Sy.male credâ.ôC credam tarnen. Mil. Sein tu herû tuum meo hero effe inimicû capitalèm.Sy.feio
Propter amorem.Mil.omnem operam perdis.Sy.quid iam.Mi.cp Dodlu doces quid ergo dubitas quin lubenter tuo hero Meus quid poffiet facerc.faciat male eius merito.tum autem Siquid tu adiuuas eo facilius potent faccre.Sy.at ego hoc Metuo milphio.Mil.quid eft quod metuas.Sy.du hero infidias Parem ne a te perdiar fi herus meus me ede loquutû cuiq Mortali feiat: continuo is ine ex fyncera fecerit.
Mil. Nuq fdepol mortalis quifq fiet me certior.
Nifi hero meo uni indicaffo atq; ei quoqiut no enunci6^ Id efte facinus ex te ortu.Sy.male credam amp;nbsp;credam tarnen , Sed hoc tu tecû tacitu habeto.Mil.fidei no melius creditur. Loquere.locus occafioq; eft libere.hic foli fumus.Sy.herus fi tuUS Volamp; facere frugem meu beru perdSC.Milqui id poteft Facile.Mil.fac ergo id facile no câ:ut ille podit nofeere.
Sy. Quia adelphafiû:quâ l:erus deamat tuusringenua eft.Mf.quomoi Sy. Bodem quo foror illius altera anteraftilis.Mil.fed qui id credam ^^* Qyâ^ â^^^^ emit in anadlono paruulas.
Mil. Quâti^Sy.duo de uiginti minis de pr^done ficulo.Mi. quanti Sy. Duodeuiginti minis. Mikduas iUas.Sy.nutrice earû tertiam Et ille qui eas uendebat dixit fe furriuas uedere ingenuas carthagie Aiebat effe.Mil.di uoftram fidem nimiu lepidi i inemoras facinus Na herus meus agoraftocles ibidem gnatus:inde furruptus fere Sexennis poft ibi qui eu furripuit hue deuexit.meoq ihero Cu hie uendidit.is in diuirias homo adoptauit huc:cudie obiit fu3 Sy. Ota memoras quo id facilius fiat:manu eas afferat fuas popularis
Liberati tacitus caufa.Mil.tace modo profecîlo adincitas lenone Rediget.fi eas abduxerit.quin prius difperibit faxo: g unam Calcem feiueritita paratum e.Sy.itadi faxint.ne apudlenonem Nue feruiâ.Mil.qui hercle conlibertus meus faxo cris;fi di uolent;
Sy. Ita di faxint.nuc quid aliud meinorare milphio.Mil.ualeas bnqj Vt tibi fit.Sy.pol iftuc tibi amp;nbsp;tuo hero eft in manu.uale.ÃC haec Cura danculû ut fint ditla.Mi.nô dictum e.uale.
Sy. At enim nihil ë nifi du calamp;.hoc agitur.Mil.lepidus eu mones Et ita hoc het.Sy.proba materieft;fi probû aJhibes fabrum.
-ocr page 374-Kîil.'Potin ut taceasSv.taceo atq? abeo.Mtl.mibi commoJitates creas Illinc binc abiit di immortales meû berû feruatum uolût Et bûc difperditû lenonem, tantum eu inftat exitii Satine.priuf^ unû fit miedlum telû;tum indat alteru. Ibo intro;b^c ut meo bero memoremnâ bue fi ante çdes feuoce Qu^ audiui modo.nûc fi eadem.bic iterû infeitiad Hero uni potius intus ero odio:q bic fim omnibus uobis: -Oi immortales quanta aduemt calamitas.
Hodie ad bunc lenonem.fed ego nuc cur me morer Id negodû inditutum.fi no datur celTatio.nam ÃCboc nodie Confulendû.quod bomo concreditûd.ôc illud autem Inleruiendund confiliû uernaculû remorfi fit
Oui malam rem mibi det:inerito lecerit.
Hûc intro ibo:dum berus adueniat a foro.opperiar domi Hanno Poenus loquitur punice
n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ytbalonim ualon utb b coratbifima coml^tb
Cb^m lacbebun^tb mum/s tval myctbibarii imifebi Lipbo canó C bytb bynutbiiâad aedin bvnutbii. B^rnarob f^llo bomalonin ubv mifyrtbobo Bvrbli/mmotbyn nodotbii uelecbanti dafmaebon Ydidele brim tbyfel ytb cbyl ys cbon.tbem.lipbul Vtb.bynim vfdibur tbyinno cutb nu agoradocles Ytbe manetb ibvcbirfac lyeotb fitb nafo Bzuni id cbil lubili gubulin lafibit tbvm Bodvalvt beravn nyn nuys l^m moncotb lufim Exanolim uolanus fuccurratim midim atticu effe Cócubitu ^ bello cutim beantlalacant cbona cnus es Huiec filiCpanefTe atbidmafcon alem induberte felono butbume Celtu comucro lueni.at enim auofo über bent byacb aridoclem Et te fe anecbc nafodlelia elicos alemus duberter mi compf uefpti Aodeanec lictor bodes iulTumlimnimcolus.
Deos deafqiueneror qui banc urbecolû.utquod de mea re Huc ucniri te uenerim:meafqiut gnatas amp;nbsp;mei fratris filium Reperirenn.efiri tis.di uodram fidem.quç mibi furrept^ funt. Et fratris filia.qui mibi ante bac bofpes antimadas iuit Eà feciffe aiutdibi quod faciûdû fuit eius filium Hic predicant effe agoradoclem.deû bofpitalem ac tefferam Meed tero.in bifce babitare modratud regionibus.
Hos percüdlaborrqui buc egrediuntur foras. Agoradocles.Milpbio Poenus.
Ago. a In tu tibi dixiffe (yneeradd milpbio:bas ee ingenuas ambas
-ocr page 375-Surruptidas cartbaginenfis ]MiI.aio.amp; fi frugi effe uis Eas liberali iam adfcrere câ manu.nâ tuum flagitiufi tua Popularis te pan feruire ante oculos, domiquç fuerut liber^
Poe. Pro di immortales obfecro ueflram fidem.certa eft profecto boys Hominu oratio:quâ orationem banc aures dulces deuorant. Vtmihi abfterferût omnem forditudmem.Ago fi ad earn reni Teftis babeam:faciam quod iubes.Mil.quid tu mibi teftis, Quin tu infiftis fortiter.aliqua fortuna fuerit adiutrix tibi.
Ago.încipere multo eft:q impetrare facilius. Mil.fedquaçnam Illec auis eft qu^ buccu tunicis aduenit?nunam a balineis Circüduiitus pallio facies quidem çdepol
S eruos quidem çdepol antiquofcp babôC.Ago.qui feis^
Mil. Viden bomini farcinatos confequi.atqiutopinor digitosimaibas Nó babent.Ago.quid ia^Mitquia incedut cum anulatis Auribus adibo.atqibofce appellabo punice fi refpondebunt Punice pergamloqui.fi notu adborû mores linguâ deuertero Quid ais^ ecquid cómeminifti punice/Ago.nicbii ^depol: Na qui fcire potui die mibi:qui illu fexennis perierim cartbaginc
Poe. Pro dii immortales plurimi ad buc modu
Periere pueri liberi cartbagine.Mil.quid ais tu?Ago.quid uis.
Mil. Vin appellem bunc punicc.Ago.an fcis^Mi.nullus me ê poenus Punior.Ago.adi atq iappella qd uelit qd ueneiit.qui fit cuiatis un Sit.nc parfcris.Mil.auo.cuiates eftis:aut quo ex oppido«
Poe. Anno mutbü balie beccba cdre anecb.Ago.quid ait.
Mil. Hannonem fefe ait cartbaginc cartbaginêfemmutbu ballis filium Poe. Vo.Mil.falutat.Poe.domni.Mil.doni.uult tibi dare binc
Nefcio quid.audin pollicerier.Ago.faluta bunc rurfus punice uerbis meis
Mil. Auo.nÃne bic mibi tibi inquit uerbis fuis.Poe.me barbocca
Mil. Iftuc fit tibi potius q mibi«Ago.quid ait?Mil.miferace prodicat Bucca fibi fortafie medicos nos elle arbitratur.Ago.fi e.nega Efle nolo ego errare bofpitê.Mil.auditu rufen nuco iftam
Ago. Sic uolo profedlo uera cudla buic expedirier. roga nûquid Opus fit^Mi.tu qui zonam no babes.quid in banc ueniftis urbe Aut quid quçritis^Poe.inupburfa.Ago.quid ait?
Poe. Moinlec bianna.Ago.quid uenit.Mil.non audis mures africanos praedicat
In popam ludis dare uellc aedilib9,Po.laIecb labcana ni liminicobt ^S®* Quid nûc ait.Mi.lingulas canalis ait fe aduexifle amp;nbsp;nuces.
Nûcorat operam ut des fibi:ut ea uenià t.Ago mercator credo eft Poe.llam.Mi.arbinam quidem.Poe.palu erga deetba
-ocr page 376-Ago.Mi1p1^io quid nue aît^Mi.palas uenduJas fibtmSi mergas datas Vt ortû fodiat:atqi ut frumentu metat.ad meffim credo nifi: Quidem tuam.Ago.quid idue ad me.Mi.eertiore te effe uolui Nequid dam furtiue accepifTe cenfeas.
poe» Mupbonniü fucoram Mi.bem caue fi feceris Qitod bic te orat.Ago.quid ait.aut quid orat.expedi.
fvlil. Suberatim utiubeas le fupponirati^ eo Lapides imponi multos:ut fefe neces.
Poe »Gunebel balfamen erafan.Ago.narra quid ert Quid ait'Mil.nó bercle nunc quidem quicq feio
Poe. At ut fcias nûc.debinc latine iam loquar.
Seruum bodie te effe oportóCtói neq 0^ malu hominem Peregrinu atq aducnam qui inrideas.Mi.at bercle te Hominem Ãd lycopbantam Ãdfubdolu.qui buc aducnifli nos Captatu micdilia bifulci lingua:quali proferpens bdlia.
Ago.Malcdidta bine aufer.linguä cópefcas.tace maledicere.
Huic tu teperabis.fi fapis.meis cofanguineis nolo te iniude loqui.' Carthagini ego fu gnatus;ut fis fciens.Poe.o mihi popularis. Salue.Ago.ôd tu çdepol quifquis es: Ãd fiquid opus ê quçfo Dic:atq, impera popularitatis caufa Poe.habeo gratiam Veru ego bic bifpite unu babeo antidam^ film.
Quçro cómoftretisinouiflis agoraftoclem
Ago.Sed ecquê adolefcentem tu bic nouifti agoraftoclem Siquide antidamarcbi quiris adoptaticiü:ego fu ipfus:quem Tu quçns.Poe.hem quid ego audio?Ago.antidame gnatum Me elTe.Poe.fi ita e te effe iam eófer fi uis hofpitale.cccâ attuli
Ago-Agedû buc odende.eflpar probernam habeo domû poe.O mi hofpes falue multû.nam mihi tuus pateripater tuus ergo Hofpes antidamas fuit.h^c mihi hofpitalis telTera eu illo fuit.
Ago.6rgo l)ic apud me bofpitm tibi prçbebitur.nâ baud repudio Hofpitiu:neqi Carthaginem inde fû oriundus
Poe. Di dent tibi omnes qu^ uelis Mi. quid ait. qui potuitfieri ut Carthagini gnatus fis.bic aute habuifti aetolu patrem?
AgO.Surruptus fu illinc.hic me antidamas bofpes tuus emit.Sd is Me libi adoptauit filiu.Poe.demarcbo ite ipfe fuit adoptatitius Sed mitto de illo.ad te redeo.dic mibi?ccquid meminidi tuum Parentu nomina' âAgo.patris atq matris memini» Poe.Memora dû mihi fi noui forte:aut fi fût cognati mihi. Ago.Ampfigura mater mihi fuit.lachon pater.Poe.patrem atq Matre uiucrent uellem tibi.Ago.an mortui fut.Poe.fabtum Quod çgrc tuli,nam mihi fobrina ampfigura tua mater fuit.
-ocr page 377-Pater tuus is erat frater patruelis meus.Só is me beredem fecit: Cum fuum obiit dicm.quo me priuatû ^grc patior mortuo. Sed fi ita eft:ut tu fis lacbonis filius fignum effe opottSC in manu leua tibi
Ludenti puero.quod momordit fimia onende:infpice:iam aperi Audi atq; ades.Ago.mi patrue faIue.Poe.6C tu faluc agoraflocks Ago.Iterû mibi gnatus uideor;quod te reppen.Mi.pol iftam rem uobif
Bene eueniflegaudeo:ÃC te moneri none uis.Poe.fane uolo.
Mit Paterna oport^ reddi filio bona.çquu ê babere buc bona Qu? poffedit pater.Poe.baud populo aliter.reflituetur omnia Suà rem fibi faluam fiftafi illo aduenerit.Mi.facito fis reddas Elfi bic babôc tn. Poe.qui mea quoqiike babebit fi qd de me fuat] Mil. Fefliuum facinus uenit mibi in mente mo.Poe.quid id eft Mtl.Tua eft opus opera.Poe.dic mibi quid lubôC.profetilo uteris
Vtuoles operam meam:quid e.negocii.Mi.potin fieri fubdolus Poe. Ãnimico polTu amico infipientia eftAb.mimicus berde eft
Huius* Poc.male faxim lubens. Milamat a lenone bic.Poe.facit Sapienter puto.MiI.leno bic babitat uicinus.Poe.malefaxim lubes Mil. Ei du^ puell^ fût meretrices.feruul^ forores.earu bic alteram
Efflicifim perit:neq3earn inceftauit unq.Poe.acerba Amatio eft.Mil.nûc leno ludificatur.Poe.fuû qu^ftû colit
MiI. Hic illi malam rem date uolt.Poe.frugi fi id facit.Mil nûc boc Côfiliû capio:6c banc fabricam apparo:ut te allegemus Filias dicas tuasifurruptafq^efle paruulas cartbagine. Manu liberali câ ambas afferasiquafi filiç tu^ fint ambç Intellegis.Ago.intellego bercle.nam mibi ite gnate duç Cû nutrice una furrept^ fût paruul^.Mil.Iepide bercle Adfimulas.ia in principio id mibi plac6C,Poe.polmagif^ VelleMil.beu bercle mortale catû malû crudûq?
Et olidû 6c fubdolû: ut adflet quo illud geftu faciat Facilius: me quoq; dolis iam fuperat arcbitecÃonem.
Poe. Sed earû nutrix qua fit facie mibi expedi.Mi.ftatura Haud magna.corpore aquilo.Poe.ipfa eaft.Mi.fpecie Vcnufta ore atq; oculis pernigris
Poe. Formam quide bercle uerbis depinxifti mibi.Mi.uin earn Videre.Poe.filias malo meas.fed i atq; euoca illa.fi eg Meg fût filig.fi illarû e nutrix:meâcontinuo nouerit.
Mil. Heus ecquis bic eft.nûciate:ut prodeat foras giddeneme:eft Qui illain conuetam effe uult
Giddenemenutrix.Hâno Poenus.MiIpbio feruus.
Gid. q Vis pultat Mil.qui te proximus eft.Gid.quiduisMil.ebo
-ocr page 378-Nouiflin tu illuc tunicatu l?omincm qui Set.Gid.nä que
Ego aspicio pro fupremeiüppiter herus meus bic quidem clî: A4earû alunarû pater:banno cartbaginenfis.
J^il. Ecce autern mala.praeftigiator bic quidem poenus probus eÅ Perduxit omnis ad fuam fentetiam.Gid.o mi bere lalue banno InCpcratuffime mibi tuifq^ filiis falue atqi eo.
Mirari noli neq? me contemptarierxognofein giddenemen Ancillam tuam.Poe.noui.fed ubi fût meç gnatç.id feire expeto ^\go.Apud aedem ueneris.Poe.quid ibi faciût die mibi^ ^\go.Apbrodifia bodie ueneris eft feftus dies.oratu ierut dea:ut
Sibi efföC propitia.Gid.pol.fatis fdo impetrarût.quâdo bic bic Adeft.Ago.eo an buius fût ill^c fili^.Gid.ita ut pr§:dicas.
Tua pietas nobis plane auxilio fuit.cû bic aduenifti bo die in ipfo Tempore.nanq? bodie earû mutarentur nomina.facerentqi Indignu genere quaeft u corpore.baudones.illi bauon Bene fi illi in muftine me ipfi.ôe enefte.du ÃC alamna ceftinum.i /^gO.Quid illi locuti fût inter fe die mibi.Mil.matre bic falutat fuam.
Haec aute buc filiu.tace atq jparce muliebri fupelle dlili.^ AS®*Q^? ^^ ^ fupellex.Poe.clarus clamor.fine modo
Tu abduc bas intror^ una nutrice fimul.iube abire bac ad te. /\gO.Fac quod imperat.Mil.fedquis illas tibi monftrabit.Ago.egO
Docfliffime.Mtlabeo igitur.Ago.facies modo quam memores mauclim
Patruo aduenienti coena curetur uolo.Poe.lacbanam uos:quos' Mib Ego iam detrudam ad molas.inde porro apud eu:atqi ad robuftu
Codice ego faxo bofpitiu boc leniter laudabitis.
/lt;go.Audin tu patrue dico ne didiu neges.tuam mibi maiorem filiam Defpondeas.Poe.padla re babeto.Ago-fpondes ne igitur poe. Spondeo.Ago.mibi patrue falue.na nue es plane meus.
Nue demu ego cu illa fabulabor libere.nuc patrue fi uis Tuas uidere fjlias:me fequere.Poe.iandudum equidem cupio:^ te fequor
AS^^'OB^â^ ^â eamus illis obuiam.Poe.at ne iter uias pr^biterä rnetuo Magneiupiter reftitue certas mibi ex incertis nue opes /\go.Bgo quidem meos amores mecu confido fore.fed eccas uideo
Ipfas.Poe.b^c me fût meae fili^.quâtç e quantulis:iam fûtfadlg Sein quid eft.tbreoae fût cçlû ne fuftolli folem
Mi ⢠Opinor bercle bodic quod ego dixi per iocû:id cuenturû effe Et feuerum e feriû.ut bac inueniantur bodic ce buius fili£.
/^go-Pol iftud quidê iam certum eft.tu iftos milpbio abduce Intro,nos bafce bic pr^ftolabimur
-ocr page 379-Adelpbafiû AntcraRilis meretrices.ii.Agoraflocîes adulefcens Hanno Poenus.
^dc, f Vit hodie operçpreciu eius qui amabilitati animu addicer5i: Oculis epulas dare.delubrû qui bodie ornatum eo uifere ueit Deamaui ecador illic ego bodie lepidiffima munera meretricium: Digna diua uenuftifGma ueneremeq ? contempfi eius opus bodie. Tanta ibi copia ucnuftatu aderat: in fuo quçq t loco lita munde Arabius murrbinufq? omnis odor.complebat.baud Sordere uifus eft feftus dies uenus, nec tum fanu tantus ibi Clientaruerat numerus:qu^ ad cal/doniam uenerat uencre. Certo eni quod quide ad nos duas attinuit:pr^potentes pulebrf Pacifqjpotentes foror fuimus.neq iab iuuetute ibi in ridiculo Habitae.quod pol foror citeris omnibus fadtu eft.An,malu illuc Aliis uideatur:q uti tute foror collaudes.Ade.fpero equidem Vt pol ego cu ingeniis quibus fumus atq j alifcognofco. Eo fumus gnat^genere:ut deceat nos elTe a culpa callas ⢠luppiter q genus colis alifq bominum per que uiuimus uitaleçuû Quepoenes fpes uitae fut bominu omniu.da diebuc fofpite qfo, Rebus mis agundis:amp; quibus annos multos carui:quafq }pria Perdidi paruas:redde bis ubertatem.inuieSepremium:ut elfe fciam pietati
Ago.Oomnia facit iuppiter faxo.nâ mibie obnoxius:^ me metuit: Poe. Tace quçfo.Ago.nçlacbryma patrueAd.utuolupeft bomini mea Soror fi qdâ agit:cluet uidloria.ficut bodie nos iter alias pftitumus Pulcbritudine.An.llulta foror es magis q uolo.an ueropulchra Videre obfecro:fi tibi illi no os oblitu eft fuligine
Ago.O patrue o patrue mi patruilTtme.Poe.quid e fratris mei gnate Quiduis expedi.Ago.at'eni uolo hoc agas.Poe.at enim ago Illuc Ago. patrue mi patruiffime.Poe.qd e?Ago.e lepida 0C lauta Vtfapit.Poe.ingemu patris babôlt;::quod fapit.
Ago.Qujres iandiu aedepol fapientiam tuam ecquid que abufa eft Nuc hinc fapit. hinc fentit. quicquid fapit meo amore.-
Ade. Nó eo fumus genere prognatç:tâetfi fumus feruç foror Vt deceat facere nos quicq:qd' homo quifq inrideat. Multa fut mulierû uitia.fed hoc e multis maximu efl.cû fibi nimif Placent:minufqioperam ut placeant uiris.nimi^ uoluptati e qd In extis no Uris portetu e foror.qdq? harufpex de ambabus Dixit Ago.uelim de me aliquid qd dixerit.Ade.nos fore inuito Domino nodro diebus paucis liberas.id ego nifi quid di aut pntes Faxint:quid fpere baud feio.Ago.mea fiducia bercle harufpex Patruelis promifit fcio libertate.quia me amare hanc fcit
-ocr page 380-Ade. Soror fequere bac.An.fequor.Poe.priufq abiit fuus Clama bas.Ago.nifi pigói confiftite.Ade.quis rcuocat.Agû.qbn-Volt uobis facere.Ad.facere occafio e.fed quis bomo eft.
AgO.Amicus uobis*Ade.qui quide inimicus no eft.bonus eft bic bomo. Ago.Mea uoluptas.Ade.podiftum malim:^ malû.Ago.ûquidem, Amicitia eft babenda;cû boe babendû eft.Ade.baud precor
Ago.Multa bona uobis facere uult.Ade.bonus bonis benefeceris Poe. Gaudio ero uobis.Ade.at aedepol nos uoluptati tibi.
Poe. Libertatiq;. Ade.ifto precio tuas nos facile feceris.Ag.patrue mi. Ita me diamabut:ut ego fi fim iupiter:iam bercle ego Illam uxorem ducam:^ iunonem extrudam foras.ut pudice Verba fecit cogitate ÃCcomode.ut modefte orationem pr^buit Certo baec mea cft.fed ut aftu fu adgreffus eas.Poe.lepide Hercle atq? comode:perge etiam tenta rem in pauca cofer. Sitiut qd fedcnt.Ago.quid iftic.quod faciûdû eft:cur no agimus^ In lifos uolo nûc tene patrue.Poe.tu frugi fi bonç es.Ago.uin ego Hanc idpredam.Ade.an patruus e agoraftocles tuus bic
Ago.Iam faxo fcibis. nunc pol ego te ulcifcar probe.nâ faxo mea cris fponfa
Poe. Ite in ius ne moramini.atteftarc mc atq? ducc.Ag.ego Te anteftabor.poftea banc amabo;atqî amplexabo.fed illud , Quidem uolui dicere:immo dixi bercle quod uolebam., Poe. Moramini in ius uos uoco.nifi boncftiuft prebendi: Ade. Quid in ius uocas nos.quid tibi debemus?Ago.dice illi Ade, Etiam.ne meae latrant canes.Ag.ac tu bercle adludiato
Dato mibi pro offa fauiu.pro offe linguam obicito.ita banc Canem faciam tibi oleo tranquilliorem.Poe.ite fcitis
Ade. Quid nos fecimus tibi.Poe.fures eftis amb;.Ad.nos ne tibi Poe. Vos inq.Ag0.atq5 ego fcio.Ade.qui id furti eftis Ag. nuc Rogato.Poe.quia annos multos filias meas c^Iauiftis clam me Atq? equidem ingenuas liberas fummoq jgenere gnatas» Ade.Nûq me caftor reperies tu iftuc ptobrû penes nos. Ago.Da pignus ni nûc periures ni fauium:uter ut ridôC.
Ade.Nibil tecû ago abfcede 0bfecr0.Ag0.atq5 bercle mccû agedû eft Nâ bic patruus meus e.pro boc mibi patronus fim neceflè eft. Et pradicabo quo mo uos furta faciatis multa.quoq5 modo nbsp;nbsp;nbsp;,
Huius filias apud uos babeatis feruas:quas uos ex patria liberas Surruptas ee feitis.Ade.ubifût e^:aut quas obfecro fatis îmaceratç Poe. Q.ui eloquar.Ago.cenfeo ergo patrue.Ade.mifera timeo quid boc Sitnegocii mea foror:ita ftupida fine aio afto.Poe.aduortitc aimu Mulieres primû:fi id fieri poftit ne idigna indignis didaret id.ego
-ocr page 381-Fuenire uellcm nuc cjuod boni mibidi dant.uobis uoHr^q? matri: Eas dis eft çquum gratias nos agere fempiternasrcum
noftram pietatem approbant'
Dccorantqi di Ãmortales.nos meae eftis âbç filiçtSi bic cognât? uv Huiufce fratris filiuf.Ade.amabo nu bi falfo obiedlant
gaudio nos.Ago.at me
Ita di feruent ut bic pater eft uefter.date manus.Ade.falue Ãfpcratc Nobis pr te copledti nos fine.Poe.nc cupite atq?
expe^ilate.An.pater falue
Ainb^ fili^ furnusâplcôtamur âb^ Ago.quis me amplecftetur Poftea.Poe.nûc ego fu fortunatus.multorû ânoru miferias nue Hacuoluptate fcdo.Ade.uix boc uidemur credere.Poe.magis qui Credatis dicinâ uoftra nutrix pinu me cognouit.Ad.ubi amabo e
Poe.Apud buc e.Ad.quçfo qui lubôc tarn diu tenerexoUu priulq te
Mibi defponderit.Ago.omitto.Ad.fperatc faluc.omitte faltetua^ Littera.nolo ego iftuc:enicam.condamus.alter alteru ego in neruu Brachialem quibus nuc in terra melius e.Ag.eucniût digna dignis TanJe buic cupitu contigit.o apella zeuxis piJlor
Cur numero eftis mortui.bic exeplu ut pingeretis na alios pictores Nihil moror buiufmodi traólare exempla,Poe.didaeqiomnes Vobis habeo merito magnas gratias:cu hac melfticia tâta Ãi tatis Affeciftis gaudiis.ut me^ gnat^ ad me rediret in poteftate meam
Ade.Mi pater tua pietas plane nobis auxilio fuit.Ag.patrue facito in memoriam
Habeas tuam maiore filiam mibi te defpondifte.Poe.memini Et dotis quid promiferis.â
Antamenides miles.eidem,*
f I ego minam no ultus fuero probecqua lenoni dedita profeo Me fibi habeant.fcurrç ludificis caueis.etiä me ad prâdiû ad fe Adduxit ignauiftimus.ipfe abiitforas.me reliquit pro atrienfi in aedibus.
Vbi nec leno neq^ ille redeut.ncc qd edâ qequä daf.pro more.' Parte prandii pign? cçpit abiit foras.fic dedero xerë militari Tetigero lenûculû. naolus e homine.mina que argenti circuducct Sed mea amica.nuc mihi irato obuiâ uenire uelim. lam pol ego illam pugnis totam faciam ut fit merulea Ita replebo atritatc:atrior multo ut fi0lt;:q ^gvpti:autqui Cortina ludis percircum ferut.Anta.tcnefis me arte mea Voluptas.male ego metuo milaos:mala illa beftia e.ne forte me Auferat pulld tuu.ut nequeo fatis te cóplecïli mi pater.
Ant. Ego me moror propemodu.hoc obfonare pradid potero mibi.
-ocr page 382-Sed quid hoc ecquid boc^quid boe ecquid ego uidco^quo modo Quid hoc e côduplicationis:quç baec e cogcminatio.
Quis bic bomoecu tunicis longis:quafi puer cauponius.
Satin ego oculis cemo.c ne illçc mea arnica anteranilis.
Et ea eft certo.iam pridem ego me fenfi nibili pendier.
No pudÃC puellam amplexari baliolû in media uia, là bercle ego illu excrucianda totû carnufici dabo.⢠Sane genus boc muliebrofu c tunicis demificus Sed adiré certu e banc ad amatrice apbricam.beus tu tibi Dico tu mulier.ecqd te pudöc/qd tibi negocii aut ecû iftoc die mibi
Poe. Adolefcens falue.Anta.nolo nibil ad te attinamp; quid tibi banc Digito tacio ë.Poe.quia mibi lubamp;.Anta.lubet.Poe.ita dico
An. Ligula i in mälam crucem.tu ne amator audes effe ballex uiri/ Aut contrediarerqd marcfbomines amant degiupta mena farapis Senicin dliu.manftruga.balagoras.amatu aute plenior
Alii ulpici qua romani remiges.Ago.nû tibi adolefcens KAale an dentes pruriût:qui buic es moleftus/an malaxe quiritas..
Cur no adbibuifti dû ift^c loquereris tympanû.nâ te cinçdû Effe arbitror magis q, uirû.Anta.Scin.q cinedus fû
Ite iftinc ferui foras efferte fuftis.Ago.beus tu fiquid per iocurn âDixitnolito in feruum conuertere.An.quid tibi lubido eobfecro Antamenides loqui inclementer noftro cognato amp;nbsp;patri:nS bic Nofter pater e.bic nos cognouit modo.öC buc fui fratris filium:.
An. Ita me iuppiter bene amet.benefaOlum gaudeo.SC uolupeft mibi.' Si quid lenoni obtigit magni mali.cuq; e uirtute uobis fortuna Obtigit.Ade.credibile ecaftor dicit.crede buic mi pater
Poe, Credo.Ago.ôC ego credo.fed eccu lenonem lycu bonu uirû Eccum uideo fe recipit domu.Poc.quis bic e.utru is
Eft amp;nbsp;leno lycus.Ago.in feruitute bic babuit duas filias tuas 6Cmb Aurifur e. Poe. bellu bominem que noueris.Ago.rapiamus Intus. Poe.minime.Ago.quapropter.Poe,quia
Iniuriaru multo induci fatius eft Lxcus Leno.Agoraftocles.Hano.Poe.Antarn.miles
L^. d Ecipitur nemo quide mea fnia:qui fuis amicis
Narrat redie res fuas.na oibus amicis meis id demu couenit.
Vtme fufpendam.ne addicar agoraftocli.Ago.leno ea in ius
Lx» Obfecro te agoraftocles fufpendere ut me liceat.Poe.lcno in ius
Te uoco.Ly.quid tibi mecu aute.Poe.quia bafee mo liberas
Ingenuafq? ee filias ambas meas:quf fût furrept^ cû nutrix puulj. ;
Ly. lapride equide iftuc fçiui.ôC miratus fui neminem uenire:qui
Iftas adfererôi manu.me£ quide profecto no fût.Anta.leno
1
-ocr page 383-In fus eas.Lv.de prandio tu dicis.debetur.dabo.Ago.duplum
Pro furto mihi opus e.Lv.fume hinc quide.Poe.ÃC mihi fupplicis MuîtiSfLy.fume bine quid lub5lt;.An.amp; : mibi quide Minam argenti.Lv-fume bine quid lubSC
Collo rem foluam iam omnibus quali baiolus.
Nuquid reeufas contra me.Ago.aduerfu quidem.ite igitur intro Mulieres fed patruemibi tuâ:ut dixifti mibi:defponde filiam oe. Haud aliter aufim.Ant.bene uale.Ago.et tu bene uale.An.leno Arabonem boc pro mina mecû feroX^-petii bercle.Ago.immo Haud multo poll i ius ueneris.Lv^quin egomet tibi me addico.qd Praetore opus e.ueru obfecro te:ut liceat fymplu foluere Trecentos pbilippos.credo conradi poteft.eras audlioncm faciam ^§0âTantifper quide ut fis apud me lignea in cudodia.Lydiat ^go.Sequere intro patrue mi.ut buc fedu die babeamus bilarem.
' HuiusmaIo.Slt; bono noftro.multu ualete.multa uerba fecimus.
Malu pcftremo omne ad lenonem redit.nûquid podremded Condimentu fabul^.fi placuitiplaufum podulat comoedia. Agoradocles.Lycus.Leno Hino Poenus Adelpb Anteradilis Antamenides..
q Virem agitis miksiquilubói patruo meo loqui inclemeter Ne mireremaderes qdâ eu fequûtur:modo cognouit filias
Suas ede lias ambas.Ly.bem quod uerbum auris meas Tetigit.nuc pern.unde bac perierut.Ago.domo*
Cartbaginenfes fût.Ly.at ego fu perditus.illuc ego metui
Semper ne cognofeerôc eas aliquis:quod nûc fadlû ê
Vae mifero mibi.periere opinor duodeuiginti ming
Qui bafce emi.Ago.et tu ipfe peridi lycc cartbaginenfes fut
I-K» At ego fû perditus.Poeiquis bic edutru is ed
Nouelle nouellicus in feruitute filias babuit duas.Ago.Si mibi Auri fur ed.Poe.bellû bominem que noueris. leno
Rapacem te effe femper credidiueru etiâ furacem nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;»
Qui norût magis;Ly.accedâ.per ego te tua te genua obfecro Et bûc cognatum:que tuû ee mteliigouqn boni edis Vt bonos tacere addecamp; facite.iS^ uedro fubueniatis fupplici. lâprideéquidem idas fciui cê liberas.et expecdabamfi quis Bas adereret manu.nâ mcç prorfû no fût.tû aute tuum aurum Reddâiqd apud me ed.etiufîurandum dabo:me malitiofe Nibil feciffe agoradocIes.Ago.qd mibi par facere fit inde tarnen Egomet confulam omitte genua.Ly.mitto fi ita fnia ed Ago.Heus tu lcno.Ly.quid lenonem uis.inter negocium Ago.Vtina mibi argentum reddas;priufq in neruum abducere»
-ocr page 384-Lzâ Hi meliora faxint.Ago.fic cs tu ideo coenabis foris Auru:argentu;collu:leno fcias te nûc debere fimul
Poe. Quid me bac re facere deceat:egomct mecû cogito.
Si uolo bûc ulcifct:litis fequor in alieno oppido.
Quantû audiui ingenia ÃCmores cius quo pacfto fient.
Ade.Mi pater ne quid tibi cû iftoc rei fiamp;:te maxime obfecro
An. Aufculta forot.i abi diiunge inimicitias cu improbo.'
Poe. Hoc agefis leno:qq meruiffe te ut pcrcas:fcio.
Nó experiar tecu.Ago.ncq? fi auru mibi reddes meum
Leno quando.ex neruo emiflus compingare in carcerem
L^'. lam autê:ut foles:cgo pene tibi me purgatu uolo.
Siquid dixi iratus aduorfu animi tui fententia:
Id uci cognofcas qu^fo:ÃCcum iftas inuenifti filias
Ita me di ament mibi uoluptatis cft.Poe.ignofco amp;nbsp;credo tibi
An. Leno tu aute amicam mibi des facito:aut auri mibi reddas minans
Ly. Vin tibicinam meam habere.An.nibil moror tibicinam
Neleias utru ei maiorcs:buccpie an mamm^ fient
Ly. Dabo quod placeat.Ago.cura.Ly.auru eras fat refera tuum
Ago.Facito in memoria babeas.Ly.miles fequere mc.An.cgo
Vero fequor.Ag.quid ais patrue.qn hinc ire cogitas cartbaginens
Nâ tecu una ire certû ed.Poe.ubi primû potero illico
Ago-Dû auctionem facfto:bic opus eft aliquot ut mancas dies, poe. Faciam ita ut uis.Ag.agcfis camus;nos curemus.plaudite.
Plauti Perfa.
Argumentum*
p Rofedlo domino fuos amores toxilus Emit, atqicurat leno ut emittat manu Raptamq iui cmcramp;de pr^done uirgincm Subornatam.fuadóó fui parafiti filia. Atq iita intricatum ludit potans dorpalium.
Serui.ii.Sagariftio Toxilus.
Tox. q Vi amans egens ingreffus cft:princeps tn amoris uias. Superauit prunis fuis prunas berculis.
Nam Ciileone 0 lt;eu exfeedra.cum ceruo.cu apro ^tolico
-ocr page 385-Cu anibus H/mpbalicis eu antço:HeIu calari maiielim Q^ cû amore.ita fio mifer querendo argento mutuo. Nec quicq mfimo eft: fciutmihi refpondere:quos rogo. Quin bero fuo feruire uult bene fcruus feruitutem: N^ ^depoldiu multa in peblore fuo conlocare oportS^. Quç bero placere cenfeat pr^fenti atqtabfenti fuo. Ego neq? lubenter feruio:neq? fatis fu bero ex fententia Sed quafi lippo oculo me berus meus:manum abflinere baud quit tamen
Qui mibi imperÃCquin me fuis negociis pr^fulciat.Sa. quis illic eft
Qui contra me aftat.Tox.quis bic eft qui contra me aftat bj. Similis ë fagariftionis.Sa.toxilus bic quidem meus ë amicus ç®âIsëptofecîlo.Sa.eû effe opinor.To.congrediar â^ Côtra aggrediar. To.o fagariftio di ament te.Sa.o toxile ç Dabût di quç exoptes ut uales.To.ut queo.
^^â Quid agitur. To.uiuitur.Sa.fatin ergo ex fententia.
£Q' Si eueniût qu^ exopto fatis.Samimis Quite amicis utere Quid iam.Sa.quia iam imperare oportamp;.To.mibi quidem tu iam
.Eras mortuus quia te non uifitaui.Sa.negociu gdepol
* Ferreu fortafle.Sa.plufculu annum fui prçferratus apud molas, à Tribunus uapularis.To.uetus iamift^c militia eft tua
Satin tu ufq iualuifti. To-baud probc.Sa.crgo fdepol Palles.To.fautius fadus fu in proeliotueneris fagitta Cupido cor meu trâfifxit.Sa.iam ferui bic amant.
fo. Quid ergo faciam dis ne aduorfer quaf titani cum dis heiligere.
Quibus fat effe non queam.Sa.uide modo ut meac catapute tuum ne
Tranffigant latus.To.bafilice agito.eleutberia.Sa.quid lam^ ^0« Quia berus peregre eft.Sa.ain tu peregre eft.To.ficut tibi bene
Efle.potes.pati.ueni.uiues mecü:bafilico accipierc uidtu.
Vab iam fcapulae pruriunt: quia te iQ^c audiui loqui.
To, Sed boe me unû excruciat.Sa,quidnam id eft.To.baec Defumma bodie eft:mea amica fit ne libéra an fempitcrnam
.Seruitutem fermât Sa.quid nunc uis ergo.
Jö» Cu tibi me potis es fempitemû.Sa.quëadmodum
To. Vtdes mibi nummos fefcentos:quos pro capite illius pendam: Quos continuo tibi reponam in boc triduo:aut quatriduo.age Sis benignus.fubueni.Sa.qua confidentia rogare tu a me
-ocr page 386-Quafi tecflu ueftcunica.capc illas feopas.GeLcapiam'
Din.Hoc egomet tu boe conuerre.Gel.fecero.Din.ecquis buc effert
Nafcitemam eu aqua.Gel.fine fuffragio populi tamen' Aedilitate bic quidem gcrit.Din.age tu otius pinge bumum
Confperge ante aedisGel.faciam.Din.fatftu oportuit Ego bine araneas de foribus deiiciam.^ de pariete.
Aedepol rem negoeiolam.Pan.quid fit:nibil etiam fcio..
Nifi forte bofpites ucnturi futDin.lecflos flernite
Depurgate:quos pifcator attulit.pernâ amp;nbsp;glandiu deiicitc.
Gei. Hic berclc bomo nimiu fapit.Pan.no ecaftor ut ego opinor Her^ morem geris.Din.immo res omnis relicflas babeo Prae quod tu uelis.Pan.tu tu igitur qua caufa milTus es
Ad portu expedi.Din.dicam pofl^me mifirti ad portumâ CÃ luci fimul comodu radiofus effe fol fuperabat. Exmari.du percontor portitores ecq? nauis uenerit
Ex afia. negant ueniffe.confpicatus fu interim cercurum Quo ego me maiore no uidiffe cffeo in portu ucnto Secudo uelo paffo peruenit.alius aliu percotamur.
Cuia eft nauis.quid uebit.i nterim epignoniu confpicio Tuu uiru 0lt; :feruum dicbum.Pan.bem quid
Epignoniu elocutus,Din.tuu uirû.Pan.ôC uita meam.
Din. Venit inq.Pan.tu eu ipfu uididi.Din.ita ego libens Argenti auriq? aduexit multu.Pan.nimis freftum bene.
Gei. Hercle uero capiam fcopasiatqiboc conuerram libens.
Din. Lana purpurSqimulta.Gel.bem qui uentre ueftiam
Din. Lecflos eburatos auratos.Gel.accubabo regie
Din. Tu babylonica amp;nbsp;periftromaton fella.^C tapetia aduexit Nimium bonpei.Gel.bercle rem geftam bene.Din.poft ut occepi
Narrare fidicinas.tibicinas.fambucas:aduexit fecum Forma exumia.Gel.euge quSdo adbibero alludiabo
Tu fu ridiculiffumus.Din.pof Ibaec unguenta Multigcneru multa.Gel.no uendo logos.iam non Faciam aucftionem.mibi obtigit bereditas.maliuoli perquifitores
Aucflionu perierint hercules decimam ee adauctam tibi Qua uoui gratulor.Din pod aute aduexit fecu parafitos
Gei. Hei perii mifer. Din. ridiculofiffimos.Gel.reuerram hercle boc
Odâ conuerri modo.Pan.uidiUin uiru fororis papbilippum
Din. No. Pan. adeft.Din.immo aiebant eu ueniffe fimul fed ego buc
Citus pr^cucurri.'ut nunciarem nuncium optabilem
Gel.uenales logi funt..,,. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_. â
-ocr page 387-To.
1'o, to.
Argetû tâtû audes impudens^quin fi egomettotus ueneam Vix recipi potis eft:quod tu me rogas,nam tu aquam a pumice' Nunc poftulas qui ipfus fitiat.To.ficine hoc te mibi facere Quid faciam.To.rog3s.alicunde exora mutuum.Sa. tu fac Idem quod togas me.To.quçfiui nufq repperi.Sa.quçram Fquidem: fiquis credat.To.nempe habeo in mundo.Sa.fi id Domi effetmihi:iam pollicerer.hoc meuft.ut facia fedulo.
Quicquid erit recipe te ad ine.Sa.quçre tainen.ego item Sedulo fl quid erit iam ut fcias.To.obfecro te refecro. Operam da banc inibifidelem.Sa.ab odio me enicas Amoris uitio no meo nunc tibi morologus fio.Sa.At pol Ego abfie conceffero.To.iam ne abis.Sa.bene ambulato
Sed recipe te qprimu potes.caue fuas mibi in qu^lfione Vfq iero domi dum excoxero lenoni malum.'
Saturio Parafitus.
u Eterum atq antiquu qu^du malo feruo:atq obtineo.
Et cum magna cura colo.na nuq quifq meoy maiov fuit Quin parafitando pauerint uetres fuos.pater.auos.proauos Abauos.atauos.tritauos.quafi mures femper edere alienu cibum. Neq edacitate eos quifq poterat uinccre.neque bis Cognomentum duris capitonibus.unde ego bunc qu^du obtineo. Et maiorum loeu.neq quadruplari me uolo.
Neque eni decet finc meo periculo ire aliena ereptum bona. Neque illi qui faciunt mibi placent.plane loquor.nam public^ rei Caufa qui cu id facit:magis q fui quedi.animus induci poted Eu effe ciue fiC fidele amp;nbsp;bonu.fed legirupam quidâ ne detî publica Dimidiu:atque etiâin ea lege adfcribier.ubi quadruplator.quepiâ Inlexi manum.tantidem ille illi rurfus iniiciat manu.
Vtçqua parti ^dcant ad tris uiros.fi id fiat.neidi faxt ufq Appareant qui bic albo rete aliena oppugnant bona.
Sed fu ne ego dultus qui rem curo publicam:
Vbi funt magidratusrquos curare oporteat.
Nunc huc introibo.uifam bedernas reliquias.
Qui euenerint recale nec nenu infuerit
Febris.oportene fucrint.nequis obreptaucrit.
Sed aperiuntur çdes.remorandus e gradus.
Toxilus feruus.Saturio parafitus.
10. 0 Mnem rem inueni.utfua fibi pecunia bodie illa faciat leno Liberta fuam:fed eccu parafitu cuius mibi auxilio eft opus. Simulabo quali non uideâ.ita elliciam uey.curate idic uos atque Adproperate oculos;ne mibi morç fit quicq:ubi ego intro
-ocr page 388-Aduenero comifee mulfutflrutbeaxolutbeaque appara. Bene ÃCi ftrutbeis cocaleat.ôC calamà niceaam pol ille bic Aderit credo cógero mcus.Sa.me dicit euge.To.lautu credo A balineis um bic ad futurû.Sa.ut ordine omne re tenet Collorç facite ut madeât.amp; collipbia ne mibiicodla detis, ga. Re loquif uera nibil fût crud^tnifi quas madidas glutus. Turn mfi cremore craflo fociafcolliricQ nibil e macrû.iHud ^ P^Sâ^^^ copellucidu.quafi iure fe ameffe.uis decetcolliricum Nolo i ueficam q ?eat:in uetrem uolo.To.43pe me bic Nefcio quis loquiuSa.o mi iuppiter
Terreftrifet coepulonus.cópellatiuus.
âJ'o. O faturio opportune aduenidi mibi.Sa.medaciû çdepol dicis. Atq; baud te decet.nam efurio uenio nóaduenio faturio.
To. At edes.nam ia itus uctris fumâtfocula.calefieri iuffi reliquias. Pernam quide ins eft apponi frigidam.poftridie ita fieri iufli.
ga. Ecquid bal legts.To.uab rogas.Sa.fapis multu ad geniu To. Sed ecquid meminifti bere qua de re ego tecu metione fecerä. ga. Memini ut murena et cóger ne calefieret.nam nimio melius Oppetuf frigida.fed quid cefftmus proeliû cómittere. Dû mane e.omnis effe mortalis decôC.To.nimis pene maneft.
ga. Mane, quod tu occeperis negociû agerend totû ^acedit die. Tlt;^* QPf^'^ animû aduorte boe enim iâ fieri narraui tibi:
Tecüq ioraui:ut nûmos fefcêtos mibi dates utedos mutuos, ga. Memini:et fcio.et te me orarc.et mibi nó effe quod dare, Nibili parafitus eft.cui argetü domi.ideft
Lubido exteplo coepere e cóuiuiu tuburcinari de tuo fiquid Domi cft.cpnicum effe egete oportet parafitum probe. Ampullam ftrigile,fcapbiû.foccos.palliû.marfupium Habeat inibi paulu pr^fidii:qui familiare fuâ uitâ Oble£Ãamp; modo.To.iâ nolo argêtû filiâ utedâm tuâ Mibi da Sa.nûq ^depol cuiq etiâ utêdâ dedi.
To. ^° ^â^ â^lt;^c quod tu inftimulas.Sa.quid earn uisTo.feies: Quia forma lepida et liberali eft.Sa.res itaft.To.bic leno Neq i te nouit:neq }gnatam tuâ.Sa.me ut quifq norit. Nifi 111e qui prçbet cibum.To.ita e.boc tu mibi repperire Argêtû potes.Sa.cupio fiercle.To.tum tu me fine illâ Vendere.Sa.tun illamuedas.To.imo alium adlegaucro. Qui ucdat.qui effe fe peregrinü pr^dicetficut iftic leno.nódum Sex mefes inegar'ibus buc c5migrauit.Sa.pereunt reliqui^. Pofterius iftuc tame poteft.To.lcin q poteft.nunq Hercle fiodie bic prius edis;ne fruftra fis:q te boe fadluy
-ocr page 389-Qiiod rogo affirmas mibi.atq? nifi gnatâ te-cu buciâ Quâtum pored: addncis:extgam bercle ego te ex bac decuria Quid nûc.quid ed.quin dicis quid farturus fis.Sa.quçfo bereit Me quoque etiâ uedas lubet:dû faturû uêdas.
®'Hocfi taôlurus facc.Sa.faciâ equidc quç uis.To.benefacis. Propera.abi domum.pr^modra docile.prçcipe adu filij Quid fabulef.ubi fc natâ prodicet.qui fibi paretes fuerit Vnde furrupta fit.fed longe ab atbenis ede lé gnatâ autumet Et ut adfleat:cû ea memoret.Sa.etiâ tu taces
Sa.
to. Sa. Ão.
Ter tanto peioripfa ed:q illa tu elfe uis.To.Iepide Herde dicis.fed lein qui facias cape tunicam atq i zona. Etcblamydcm afterto:6^ caufam qua ille babeat.qui banc Lenoni buic uêdat.Sa.bcu ^be.To.quafi fit peregrinus Laudo.To.6C tu tuâ gnatâ tame ornatam adduce Lepide in peregrins modû.Sa. ridetN ornameta. Abfeborago fumito.dare debet.prçbcda çdiles locauere: lam faxo bic aderut fed ego boru nibil fcio Nibil bercle uero.nam ubi ego argetum accepero. Continuo tu illam a lenone adferito manu.Sa.libi babeat. Si non extêplo ab eo abduxero.To.abiet idue cun Ego puerum uolo mittere ad amicam meâ ut babeat Animû bonû me elfe cfteóluru bodie.nimis longum loquor.
Sopboclidifca lena.Lenefcelenc ancilla, f nbsp;nbsp;Atis fuit indocilj immemori infipienti dicere totiens
So.
Nimis tide me quide ^ barda amp;nbsp;^ rudica reor babita Elfe abdc.quà q ego umû biborad mandata nó cófueui fimul Bibere.unâ equidê iam fatis tibi bif fpecîlatâ cefuerâ elfe Et meos mores.nâ equide te iam fetÃorrquin tu bunc annu. Cû interi credo.cuius fi î ludû iret:potuiffet iam fieri Vt probe litteras fciretcû interi meû ingeniû fans non çdidicidi; Atq iinfans.potin ut taceas.potin ne moneas mcmini.amp; fcio Et calleo.et comemini,amas pol mifera id tuus fcatet animus. Ego iduc placidu tibi ut fit faciâ.Len.mifer ed qui amat. Certo is quide nibil cd:qui nibil amat.quid ei bomini opus uita cd-Ire decet me berç obfeques.filia libera mea opera ocius ut fit Coueniam bunc toxil d.cius auris qu^ mandata funt:onerabo.
Toxilus.feruus.Pfgnium puer.Sopboclidifcba. f Atin bçc tibi funt pl.ina amp;C certa.fatin bjc meminidi 6C tenes Ug« nbsp;nbsp;nbsp;Melius q qui docuidi.To.ain uero uerbercu caput.
?g« Aio enim uero.To.quid ergo dixi.Pe.ego rcdle apud illam Dixero.To.no fdepol fcis.Pe.da bercle pignus i omnia
-ocr page 390-Memini amp;nbsp;fcio.To.cquide fi fois tute:quot habeas hodie Digitos in manu eodc pignus tecû.Pe.auda£5fer G lubido Eft perdere.bona pax fit potius.To.tum tu igitur fine me Ire.To.ôC iubeo amp;nbsp;finb.fed ita uolo te curarerut daim fis cû ego Te effe üli cefeam.Pc.faeiam.To.quo ergo is nuc.
peg- Domum uti domi fim cu illi cefeas.To.fcelus tu puer es Atqiob iftam reego aliquid te peculiabo.
peg» Scio fidei herde herili:utfoleatipudieitia opprobari. Nec fubigi queant unq.ut ;p ea fide habeant iudice
To« Abi modo.Pe.ergo laudabis faxo.To.fed has tabellas p^gnium Ipfi lemniffe lenç fac des.et qu^ iuffi nutiato.So.ceffo ire ego Quo miffa fum.Pc.eo ego.To.i fane.ego domum ibo facere hanc Cum curas geras.uola curriculo.Pe.iftuc marinus paffer pcircii Solet illic abiit hinc intro huc.led quis hçc e qu£mc Aduorfu incedit.To.pcgniu hic quide eft.
peg- Sopboclidifca h^c pecularis eft eiusrquo egofum miGus.So.nuUuf Effe hodie hoc puero peior perhibef cópellabo.Pe.cómoranduft Apud hanc obieci.So.p^gniu deliti^ pueri falue.quid agis.
Vt uales.Pe.fophoclidifca di me amabunt.So.quid me Vtru.Pe.hercle fi ut digna es faciant.odio hcrcle habeant. Et faciant male.So.mitte male loqui.Pe.cu utdigna es dico Bene non male loquor.So.quid agisPe.focminam fceleftam â Tc aftans cotra contuor.So.certe equidepuci^ peiore O^ te noui nemine.Pc.quid mali facio.aut cui male dico.
go. Cui pol cuq: occabo eÅPe.nemo homo unq ita Arbitratus ê.So.at pol multi effe ita femt.Pe.heia.
go. Heia,Pe.tuo ex ingenio mores alienos probas,So.fatcor Ergo profeólorme effe ut decet lenonis familie. Satis iam dic^u habeo.fed quid tu cohtere ut tc autumo
Peg. Fatear.fi ita fim.So.iâ abi uicifti.Pe.abi nûc iâ.So.crgo Hoc mihi expedi quo is.Pc.quo tu.So.dic tu prior Rogaui.Pc.at poft fcies.So.eo ego bine baud longe.
Peg. Et quide ego baud longe.So quo ergo fcelus.
peg. NiG fciero prius ex te:tu ex me nunq hoc:quod rogitas feies* go. Nunq ecaftor hodie fcibis.prius q ex te audiuero peg. Ita ne eft.So.ita nc eft.Pe.mala es.So. fceleftus.Pe.decct me go. Me quidem baud decet.Pe.quid ais certu e celare quo iter Facias pefTuina.So.offirmafti occultare quo te immittas Peffume.Pe.par pari refpodes.dicito.abi iam quando Ita certa res eft.nihilo facio fcire ualeas.So.afta.Peg.at 45pcro go. Et pol ego ire.Pe.ecquid habes.So.ecquid tu.Pe.mhil equidem.
-ocr page 391-So- CcJo manu ergo.Pc.cQ ne bçc manus.Sóubi illa altera eft Furtifica l^ua.Pe.domi.eccam buc nulla attuli.So.babes nefcio ^d ^eg. Ne me attrecfla fubigatrix.So.fin te amo.Pe.male operam Locas.So.qui.Pe.quia enim nibilamasxu igratu amas.
So.
Ne ubi capillus uerfipeUis fiat:foedefemper feruias
Tu quide baud etiam es od:ogita pondo.Pe.atcofidetia
So.
Illa militia militat multo magis q podere.
Atq iego banc nue opera perdo.Pe.quid iä.So.ga peritis prodico. ^fg.Sed ego ceflb.So.mane.Pe.molefta es.So ergo quoqmifi Teio Quo agas te.Pe.ad uos.So.ôC pol ego ad uos.Pe.gd eo.So.quid
ld ad te attinet.Pe.enim nó ibis nunc üiciffim:nifi fcio ^0. Odiofus cs.Pe.lubet nug bercle illuc exterebrabis tu
Vt fis prior g ego fiem.So.malitia certare tecu miferia e. ^fg. Merx tua mala efl.So.quid e.quod metuas.Pe.idc iftuc quod tu.
Prius edicilu e magnopere mibi.neccuig bomini
Credere.omnes muti ut loquercf prius bocg ego.So.at tu bocfacc Fide data credamus.Pe.noui.omnes futlen^ leuifid^.
Neg? tippuîç leuius pondus e qfides Icnonia,So.dic amabo ^^§. Dic amabo.So.nolo ames.Pe.facile impetras.So.tecu habeto ^fg«Et tu boc taceto.So.tacitum erit.Pe.celabif,So.toxilo
Has fero tabellas tuo bero.Pe.abi.eccillu domi.at ego bâc Ad lemniflelene tua heram obfignata abiete.
Quid iftuc feriptu.Pe.iuxta tecu fi tu nefcis.nefcio nififortaffe Blanda uerba.So.abeo.Pe.at ego abiero.So.ambula.
Sagariftio feruus.
i nbsp;nbsp;Oui opuleto inclito.ope gnato.fuppremo.ualido.uiripoteti Opes.fpes.bonas.copias.comodanti lubes uitulorg merito.
Quia meo amico amiciter banc comoditatis copia Danût argeti minuti.uti egeri ope afferâ
Quod ego no magis fomniaba:negiopinabarzneg i cefebam: Num bcrus meus ad me ia mifit:domitos boucs uti fibi mercarer. Bä fore mihi occafionc.ca nûc quafi decidit decolo.dedit Argetum.nam ibi mercatum dixit effe dic feptimi.ftultus quihoc Mihi darSi argetuxuius igcniu nouerat.nam boc argetu Alibi abutar,boues quos emeremo erant.nuc amp;nbsp;amico meo Profperabo.et genio meo multa tona faciam.diu quod bene Erit.die uno abfolua.tax tax tergo erit meo.no curo Nuc amico bobus domitis mea excrumena largiar.
Na id demu lepidu eft.triparcof homines vetulos auido arido
-ocr page 392-Bene aJmorJere.qui alicnu ferao obfignant cum fale.
Virtus eft ubi occabo admonet difpicere.quid faciet mihi» Verbenbus cedi iuflerit.cópedes îponi.uapule
Ne fibi me credat fupplice foie.ne illi mibi iam nibil nom. offerri potefl.cjuin firn peritus.fed toxili pue^ p^gmü eccu.
Pçgnium puer.Sagariflio feruus.
p Enfu meu quod datuft cófeci.nunc
^pero domu.Sa.mane êcCi properas
Pçgniû aufcuIta.Pe.cmere oporto que tibi
Obedire uelis.Sa.afta.Pe.exhibeas molefliam ut opinor Siquid debeam.Sa.qui nûc lie tâ es moleflus.Pe.fceleratc Etiamrefpicis.Sa.feio ego quid lis çtatis.Pe.eo illuc. Maledictu îpune auferes.Sa.ubi toxilus ell tuus herus peg. Vbi 1111 libet.neq ite cÃfulit.Saetiâ ne dicis ubi fit ueneficc. peg. Nefcio inquâ. mulmitribatu.Sa maledicis maiori, peg. Prior ^jmeritus.perpetiare.feruâ operam, linguâ
Liberâ herus me luflithabere.Sa.dicis ne mihi ubi fit toxilus. Peg- Dico ut perpetuo pereas.Sa.ccdere hodie tu rellibus. peg- Tua quidê cucule caufa.nó hercle fi os perciderim tibi.
Metuam morticine.Sa.uideo ego te iam incubitatus es. peg. Ita fû.quid id attinet ad te.at nó fü ita uita gratis gil, Confidês.Peg.fu hercle ucro.nâ ego me cofido
Libe^ forc.ut te nüq fperas.Sa.potin ut
Moleftus ne fies.Pc.quod dicis facere no quis.
^a. Abi in malam rem.Pe.at tu domû.nâ ibi tibi parata Prçfiofl.Sa.uadatur hic me.Pe.utinam uadcs définit In carcere ut fis.Sa.quid hoc.Pe.quid ell
gj. Etiam fcelus male loqucre.Pe.tandê ut liceat
Cu feruus fis.feruu tibi maledicere.Sa.ita ne fpeeïla
Quin dedero.Pe.nihil.iâ nihil habes.Sa.di de^q j te omnes perdat Nifi hodie.Ti prehederoidefigai terra colaphis.
p^g. Amicus fû.eueniât uolo tibi qu^ optas:atqiid fiat.tue me Dcfigas.te cruci ipfû ^pcdie adfigct alii.Sa.quin te di defque Scis quid hinc porro ditfturus fueri:nilhguf moderari queam' Potin abeas.Pe.abigif facile na ubra mea intufuapulat
g;,, Vt illune di de^que perdant:taq proferpens beftia biliguis Et fcelelluf hercle illu abiiffe gaudeo.fores apente.ecce aute Que eSuenire maxime cupicba:egredif foras.
Toxilus.Sagariftio ferui.iiSophodidifea ancilla. 'I'o. P nbsp;nbsp;Aratum iam elfe dirfto.unde argetu fit futurum iubeto.
Habere animu bonu.dic me illa amare multuiubi feadluat
-ocr page 393-Ibi me adlmt.quç dixi ut nuntiares fatin ea tcnes.So.magis Calleo g aprugnu callum calet.To.;ppera abi domum
'^g- N une ego huic graphice facetus fiam.fubnixis alis mc inferam Atq iamicibor gloriofe.To.fedquis hic anfatus ambulat.
^^g. Magnifice coteftabor.To.fagariftio hic quide.fed quid Agitur fagaridio.ut ualef.eequid quod mandaui tibi eft ne In te fpcculf.Sa.adito uidebif fadlum.uola.uenito.43moueto.
^ox.Quid hoc id in collo tibi tumet.Sa.uomicafl. preflare parce. Nam ubi qui mala tetigit manu.dolores cooriunt.
To. Quando ifiec innataft tibi.Sa.hodie.To-fecari iubeas. ^^g« Metuo ne imaturam fecem:ne exhibeat plus negocii. ToxJnfpicere morb urn tuum lubct.Sa.abi atq icauefis a cornu Tox,Quid iam.Sa.quia boues bini hic funt in crumena.To.emittc fodef Ne enicet fames:inire paHum Sa.enim metuo:ut poffim ïbubilê' Reiicere ne uagenCTo.ego reiiciam.Sa.habe aniinum bonu Crçdif.comodabo.fequere hac fis.argentum hic eft quod Me dudu rogafti.To.quid tu ais.Sa.dominus me boues Mercatum erctria mifit.nunc mihi eretria erit hçc tua domus.
Tox.Nimis tu facete loquerc.atq iego omne argetum tibi ablutum Incolume redigam.nam iam omnes Ccophantias inftruxi fiC Coparaui.quo padto ab lenone aufera boc argetû.Sa.tâto melior.
Tox.Et mulier ut fit libera.atqiipfe ultro det argentu. Sed fequere me.ad ea re ufus cft tua mihi opera.Sa.utere ut uis.
Parafitus.Virgo Perfa.
P» q Vç res beneuortantmihi amp;nbsp;tibi amp;nbsp;uentri meö:pcrennitatifqj Adeo huic perpetuo cibo ut mihi fupcrfit:fuppetat:fupftitct. Sequere hac mea gnata mecu dis uoletibustcui rei opera def fcis. Tenes.intelligis.comunicaui tecu confilia mea.ea caufa ad hoc Exeplu te exornaui ego.ucibis tu hodie uirgo^Vir.amabo mi pater Quaq liberer efcis alienis ftudes:tui ne uetris caufa filiam Vendis tua.Pauniy quin regis philippi caufaraut attali Te potius uedaiq mea:quç fis mea.Vir.utrû tu pro Ancilla me habes:an pro filia.Pa.utrum hercle magis in uentri* Rem uidebitur.meû opinor Ãperiûft in te:no in me Tibift.VtJ^tua ift^c poteftas eft pater.uerûtamcn Quâq res noftrç fût pater paupercul^.modic^.ôi modeftç Melius ë tame ira uiuerc.nam ubi ad pauptatë acceftît infamia Grauior paupertas fit.fides fubl^ftior.Pa.enîuero odiofa es Vit. Nófû neqimc effe arbitrorcû praua natura effe te percipio pater Nâ inimici fama no ita ut nata e.ferunt.Pa.ferant eantquc In maxima mala cruce.no ego inimicitias omnis pluris exiftimo:
-ocr page 394-ox menfâ inanis nue fi apponat miloi.Vir.pater bominu Immortalis edinfamia.etiâ turn uimtreu efTe credas mortuam.
To
pa. Quid metuis ne te uedâ.Vir.nó metuo pater.ue^ infimulari nolo. pa. At ne qui^ ne uis.meo modo iftud potius fiet g tuo fiat
Quç bç res fut.Vir.cogita boe uerbum pater.berus fi minatus eft Malu feruo fuo.taetfi id futuv no ê:ubi captufl flagru.
Du tunicas ponitiquanta afticit miferia.ego nucquod Nó futurufi formido tame.Sa.uirgo atep mulier nulla Erit: quin fit mala qu^ prêter fapiet q placet paretibus.
Vit. Virgo atq mulier nulla crit:quin fit mala:quf reticet fiquid Fieri peruorfe uidet.Pa.malo cauere meliufi te.Vir.at fi no Licet cauere quid agam.nam ego tibi cautu uolo.
Pa. Malus neego fü.Vir.noes neqi medignüft dicerc.ue^^ei Rei operam do ne alii dicant quibus licet.Pa.dicat quod Quifq uult.ego de bac fentetia no demouebor.Vir.at Meo fi liceat modo fapietcr potius faciam q fluite.Pa,libet Lubere per me tibi.Vir.Iicere intelligo ue^ libere:baud liceat Si lubeat mibi.Pa.futura es dic'lo obediens an no patri.
b T, Ã
X
Vif. Futura.Pa.feis nam tibi quf prçcepiomnia.et id ut Subrupta fueris.Vir.doóle calleo.Pa.et qui pareres fuerint Vit. Habeo in memoria.necefTitate me mala ut fiam facis.
Veu uideto:me ubi uioles nuptu dare.ne b^c farna faciat repudiofas nuptias.
Pa. Tacc fluita.nà tu nuc bominu mores uides.quoiufmodi bic cu Mala farna facile nubif.dû dos fit.nullu uitiû uitio uortif.
Vir. Ergo idue facito ut ueniat in mete tibi.me effe indotata.
Pa. Cauefis tu illuc dixeris.pol deu uirtute à imaio^ meu Ne te Ãdotatâ dicas.cui dos fit domi.libroy ecce illu babeo plenu Soracu.fi boe accuraffis.Iepidecui rei operam damus.dabuntquot; Dotis tibi ide fefceti longi atque attici oes.nullu ficula acceperis Cu bac dote poteras uel mendico nubere.Vir.quin tu me ducis Siquo dudiurus pater uel tu me ucde.uel facetquod tibi lubet.
' pa. Bonu çquûque oras.fequere bac.Vir.didto fu audies, Dordalus leno.
q Vid nam efTe ac^urfibunc dica uicinu meum: Qui mibiiuratus efl fefe bodie argetum dare.
Quod fi non dederit.atque bic dies prêterierit. Ego atgetum ille iufiurandum amiferit.
Sedibi concrepuit fores quifnam egreditquot; foras. Toxilus feruus.Dordalus leno.
To. c nbsp;nbsp;Vrate ifluc itus ia.ego domu me recipu.Do.o toxile qd agit.
-ocr page 395-^0' Eo lutumlenoniu comixtum.co flerquilinium pubUcu: Impure.inbonerte.in iure.flex.iure labes populi.pecuni^ accipiter. Auide. atq; luide.procax rapax.trabax.trecetis uerfibus Tuas ipuntias loqui nemo potefl.accipin argetu.accipe fis Argetu ipudens.tenefis.argetu etia tu.argentum tenes Poffu te facere ut argentu accipias.lutum qui nifi iurato Mibi nibil aufus credcre.Dor.fine refpirare me tibi ut Ftcfpodeâ.uir fume populi ffabulu feruitriciu ScortoiA liberator.fubiculu flagri.copedum tritor. Piffrino^ ciuitas.perenniferue.lurco edax.fugax.furax, C^dofis mibi argetunxargetu inq cedo.quin tu mibi Argentu reddis.nibil ni te pudamp;.leno te argetum pofcit. Solita feruitus.pro liberanda amica.ut omnes audiant
* O' Tace obfecro.bercle ne tua uox ualide ualet.Dor.referund^ ego Habeo lingua nata grati^.eode mibiprecio fal perbibet :quo tibi Nili me b^c defendet.nuq delinquet fale.To.iam omitto
- .Iratus efle.id tibi fufcefuirquia te negabas credere argentum mibi. ^ûr. Mii ;quin tibi ego credere.ut ide mibi facercs:quod partim Faciunt argetarii.ubiquid credideris citius exteplo a foro Fugiunt.^ ex porta ludis cum emiffuft lepus. Cape boc lis.Dor.quin das.To.nummi fefcenti bic erunt ^^bi. Numerati.fac fit mulier libera atq? buc continuo adduce.Dor.iam, Faxo bic erit.no bercle cui nue boc dem fpettandû feio.
0- FortafTe metuis iam a foro argetarii abeunt:qua i curfu rotula CircuuortiF.abi iftac aduorfis angiportis ad fo^. Eadem irta bgc facito mulier ad me tranfeat per nortû.Dor.iam
- Hic faxo aderit.To.at ne ^palam.Dor.fapientcr fane.
*0- Supplicatu eraf eat.Do.ita bercle uero.To,dû ftas reditu oportuit. Toxilus.
f I quam re accures fobrie aut frugaliter Solet illa reÃle fub manus fuccedere
Atqiedepol firme ut quifq re accurat fuam. Sic ei procedit.poff principio deniqtfi malus Aut nequafttmale res uertunt.quas agit Sin aute frugift eueniunt frugaliter Hanc ego rem exorfus fum facete et callide Igif prouentura bene confido mibi. Nunc ego lenone ita bodie intricatum dabo» Vtipfus fefe qua fe expediat nefciat. Sagaridio beus exi.atque educ uirginem. Etiftas tabellas quas cofignaui tibi.
-ocr page 396-Quas tu attuliÃi mibî ab beto meo ufqi e pcrfia, Saganftio.Toxilus fetui ii.
Sa. n Vnquid moror.To.euge euge exornatus bafilicc;
Tiara ornatum lepide condecora tuum
Tum banc bofpitam.at trepidula ut grapbice decet Sed fatin eftis meditati.Sa.tragici amp;nbsp;comici Nung ^que funt meditati.T.Iepide bercle adiuuas
Sa. Age illuc afpice deprocul in confpedtum.T.tace Vbi cum lenone me uidebis conloqui. Id aderit.adeundi tepus nun agite uos;
Dordalus leno.Toxilus feruus.
c Vibomini di propicii funt:aliquid obiiciunt lucri. Nam ego bodie compendi feci.non panes in dies.
Ita ancilla mea qn^ fuit bodie fua nunc eft argento.uicit lam bodic.alicnum coenabit.nibil guftabit de meo, Su ne^bus. fu lepidus ciuis:qui atticam bodie ciuitate maximam Maiore feci.atq auxi ciui foemina.f^ ut et ego bodie fui benignus Er ego multis credidi.nec fatis a quoqboie accepi.ita ^fu credeba Omnibuf.nec metuo qbufcredidi bodie:neqs mibi iiurc abiuralfit Bon9 uolo iü ex boc die effe.qd neq: fiet:neq? fuit.T.buc ego boiem Hodie i tranfemina doctis duca dolis.itaq? buic infidi^ parate Sunt.probe aggrediar uij^.quid agis.cedo unde agis te Dordale^D.credo tibi di dent quç uelisT.eo an iam manu emifidi Muliere.D.credo epol credo inq tibi.To.iam libera eft Enicas.D.quin tibi me dico credere.To.dic bona fide.ia libera ed« Do. I.i ad fo:^ ad pr^tore.exquire fiquidécredere mibi non uis
t
T
1
Ã
Libera inq c.ecquid audisiToat tibi di benefaciatomnes. Nuq enim poftbac tibi nec tuo^ quod nolis uolam.Dor.abi Ne iura fatis credo.To.ubi nunc tua libertad,
D.apud tc.T.ain apud me effe.
Do. Aio inq.apud te e inqua.To.ita me di amet.ut ob iflam rem: Tibimulta bona inflantamc.nâe res qu^dâ quam occultabam Tibi dicere.nuc eam narrabo.ude tu per grade lucrum facias. Faciam ut mei memineris dû uita uiuas.Do.benedicÃis Tuis benefacta aures meç auxiliû expoflulât.To.tuum Promeritufl.merito utfaciâ.et ut me fcias effe fadlu:^. Tabellas tene bas.pellege.Do.bç quid ad me.Todmo ad te attinet. Et tua refert.nam e pfia ad me adlatç modo fût ift? a meo dominO Do. Quâdo.To.baud dudû.Do.quid id^ narrât.To.percûcÃare ex ipfif Ipfç tibi narrabût.Do.cçdo fane mibi.To.at clare recitato.
Do. Tace dû peîlego.To.baud uerbû faciâ.Do.falute dicit toxilo
-ocr page 397-Timarcbides amp;nbsp;familiç omni.fi u,iletis:gaudeo.ego uaîco. ï^edlc amp;nbsp;re gero:ÃC facio lucru.nequeiRo redire:bis ocÃo Poflûmêfibus.itaque bice quod medennet negociû.eleufipolim Perfç cepere urbe in arabia:plenam bonau reru.atque Antiquum oppidu.ea comparatur pr^da:ut bat audio Hi gt;*/Æ/\ Puthcitus.ca res rrie domo expertem facit.operam atque bofpitiu Ego idi prohiberi uolo;qui tibi tabellas affert.cura ciuç is uolet. Nam is mibi bonores fuç domibabuit maxumos.D.gd id ad me Aut ad meam re refert.perfç quid rey ;gerant
Aut quid berus tuus.To.tace ftultiloque nefcis quid indet boni Nequicq tibi fortuna faculam lucrificam allicere uolt.
P'^â^-Quç id^c fortuna lucrifica efl.To.idas:quç norut: roga; ^ot.Ego tâtunde fcio quanta tu.nifi quod pellegi prior.
Sed ut occepiditex tabellis nofcere.To.bene me mones.
p -Fac filentiu.nuc ad illud ucnies: quod refert tua.
Gordde qui tabellas adfert adduxit fimul forma expetenda Liberale muliere furtiu5:addudam ex arabia penitiffuma. Eam te uolo accurare:utidic ucneat.ac fuo periculo is emat
Qui eam mercabitur.mancipio neq; ^jmittet.neque quif^ r)abit.;pbu 6inumeratu argetu ut accipiat face
To.
Hçc cura:et bofpes cura ut curetur.uale.
Quid igif podq recitadi quod erat cçrj creditum:
.lam mibi credis.Do.ubi nunc ille ft bofpes.qui bafcc attulit.
0' là bic credo aderit.accerfiuit.illa mandauit.Do.nibil mibiopufeil Litibus:neqi trocbis.quamobre ego argetu numere foras.
To.
Nifi mancipio accipio.quid eo mibi opus mercimonio.
Tacen an no taces.nunq ego te tâ effe matulam credidi.
To.
Quid metuis.Do.metuo bercle nero.fend ego iamcópluries Neq; mibi baud iperito eueniet.tali ut iludo b^rearn. Nibil pericli uidef.Do.fcio iduc.fed metuo mibi.To.mea quide lduc nibil refert.tua ego refero gratia ut'tibi reële
Sed te de aliis:q alios de te fuauius ed fieri doëlos.To.nequis
Vero ex barbaria penitiffuma perfequatur.etiâ tu illa Dedinas.Dor.uideam modo mercimoniû.To.çqua dicis Sedoptume eccum ipfe adducit bofpes ille;qui Has tabellas attulit.Do.biccine ed.To.bic cd.
f^or. Hçcine illad furtiua uirgo.To.iuxta tecumçquefeio.â Nili qui afpexi equidcm.cdcpol libcralid quifquis cs Sat edepol concinna facie.To.ut contemptim carnufcx. Taciti cotemplemur formam.Do.laudo confiliu tuum.
-ocr page 398-Sagariftio.Perfa uirgo.Toxilus ferai ii.Dordalus leno, f Afin atben^ tibi uiff fortunatf:atlt;y opipare.Per.urbis fpecie
Vidirbominum mores profpexi parum.
To. Nûquid in principio cefTauit uerburn Jodle diceret t)ot.Haud potui.etiâ in primo uerbo perlpicere fapientiâ.
Sa. Quid id:quod uidifti:ut munitum muro tibi uifûft oppidum.
Per. Si incol^ bene funt morati:pulcbre munitum arbitror.
Perfidia: amp;nbsp;peculatus ex urbe:ÃCauaritia fi exulant.
Quarta inuidia.quinta ambitio.fexta obtrectatio
Septimum periurium.To.euge.Per.octaua indiligctia, Nona iniuria.decimum quod peflimu adgreffu fcelus. Hjc nifi unde aberuntxentuplex murus rebus feruandis pa^ fit:
To. Quid ais tu.Dor.quid uis.To.tu in illis es decem fodalibus.
Te i exilium ire bincoportamp;.Dor.quid iam.To.quia periurus es.
Qor.Verba quïdébaud indocte fecit.To.ex tuo inq ufuft.cme banc.
Dor.Edepol qui cd banc magis c5têplo:magifplacetTo.à banc emerif Dii imortales;nullus leno te alter erit opulêtior.
Euortes tuo arbitratu homines fundis:familns:
Cd optimis uiris re babebis:gratiam cupient tua.
Venient ad te comeflatum.Dor.at ego intromitti.
Hac eni illi noctu occetabdt boHidrexuretfores.
TO. Proinde tu tibi iubeas cocludi ^des foribus ferreis.
Ferreas ^des cornutes;limina indas ferrea:ferrea feram
Atqianuldme fi ferro parferis ferreas tute tibi ipingi Iubeas craffas edpedis.Dor.in mald cruciatu i fane.
To. Hanc eme atq;aufculta mibi.Do.modout feiâquâtd dicet/ To. Vin buc uocem.Do.ego illo accefTero.To.quid ais bofpes.
î^^Sâ Venio adduco banc:ut dudd dixerâ.nâ beriiportd nodiu Nauis uenit.ueniri banc uolo:fi poteft.fi no poteft:ire bic uolo Quantd poteft.Do.faluus fis adolefcens.Sa.fiquide banc Vendidero precio fuo.To.atqui aut boc eptorc uedes pulebre;
Aut alio no potes.Sa.es ne tu buic amicus.Do.»5
Di omnes: qui cjld coIdt.To.tum tu mibi es inimicus certus.
Na generi lenonio nudulius deus tâ benignus fuit:
Qui fuerit ^pitius.Sa boc age opus neft bac tibi epta.
Dor.Si tibi uenifleft opus.mibi quoqiempta e,fi tibi fubiti nibil eft.
Tantudeft mibi.Sa.indica fac precid.Do.tua merx eft.
Tua indicatio eft.To.çqud bic curat.Sa.uin bene emere
Dor.Vin tu pulebre ucndere.To.ego fcio bercle utrdq iuelle. Dor.Age: indica ^agnariter.Sa.prius dico banc mancupio »
Nemo tibi dabit.iâ feis.Do.feio indicaminimo daturus.
-ocr page 399-Qui fis:qui duci queat.To.tacc tace nimis tu quide bcrclc Homo Quitus es pueriliter.Dor.quid ita.To.quia enim te Ex puella prius percontari uolo:qug ad rem referunt.Dor.6i qui Herde tu me monuifti.baud male.uidefis ego ille dodlus leno Pene in foueam decidi.nifi bic adeGes.quâtû cd adbibere bominc Amicû ubi quid gcras.To.quo genere:aut qua i patria fit nata: Aut quibus parentibus.nc temere bâc emiffe dicas fuafu atepipulfu meo.
Nifi moledum eQ:percontari banc paucis bic uult.Sa.maxïmc Suo arbitratu.Dor.quid ftas abi tutc.âatqi ipfe itidëroga Vt tibi percontari liceat:qu^ uelisetfi mibi dixit dare Potedatë cius.fed ego te malo.tarnen eum ipfe adiré ut Ne contemnat te ille.To.fatis redte mones bofpes.uolo Ego banc pcrcontari.Sa.a terra ad cçlum quid lubet. lube dum ca bue accedat ad mc.Sa.i fane, ac morem illi gere. Percontare exquire quid uis.Dor.age age nunc tu impera Vide ut ingrediare aufpicato.To.liquidu edaufpiciu Tace cocede fis.iam ego illam adducam.Dor.age Vt rem efle in nodram putas.To.fequerc me adduco banc; Siquid uis ex banc percontarier.Do.enim uolo te adeffe. Haud poduiquin buc operam
Dem bofpiti cui berus iuditequid bic;fi no uult me adeffe una. Immo i modo.To.do ego tibi operamDo.tibiibidem Das.ubi tu tuum amicû adiuuas.exquire.To.beus tu Aduigila.Per.fatis ed dicÃum.quâq ego ferua fum:fcio ego Officiü meum:utqu^ rogitetuera:ut accepi:eloquar.
fo« Virgo.bic bomo probus ed.Per.credo.To.n0 diu apudbûc Seruies.Per.ita pol fpero: fi paretes facient officium fuum ' ^or.Nolo ego te mirari.fi nos ex te percontabimur
Aut patriam tuam aut parentes.Per.cur ego id mirer Mi bomo.feruitus mea mibi interdixit:nequid mirer Malû meû.To.di idam perdant ita cata cd ÃC callida. Habet cor.quâ dicit quod opud.Dor.quid nomen Tibi ed.To.nunc metuo ne peccet.Pcr.lucridi nomeî patria fuit Nomen atqi omen quantiuis ed precii,quin tu banc emif. Nimis pauebâ ne peccarêCexpediuit.Dor.fi te emammibi quoiÿ Lucridemcofido fore te.To.tu fi banc emerisnûq Hercle bunc menfem uertcte credo feruibit tibi.
Dor.Ita uelim quidem berclc.To.optata ut coueniât opéra addito Nibil adbuc peccauit ctiâ.Dor.ubi tu nata C8.Per.at mibi Mater dixit:inculina;in angulo ad leuam manu.
-ocr page 400-To. Hçc ent tibi fauda merctrix.nata ed incallido loco
. Vbi rey omniu bona^ copia cd f^pidime.
Tactus ed leno:c|ui rogaret ubi nata edetzdiccret
Lepide lufit.Dor.at ego patriam te rogo qu^ fit tua per. Qp? mihi fit.nifi bçc ubi nunc fû.Do.at ego illam quçro»
Qu^ fuit.Per.ome ego ^ nihilo ede dudlo:quodfuiizquado fuit Tâq homine quâdo animam efflauit:quid eum quçras
Qui fuit.To.ita me di bene amentzfapieter atq; equidem
Miferamp; tamen.Dor.fed tame uirgo qu^ patria ed tua
Age mihi actutum expedi quid taces.Per.dico equidem patriam Quandoquide bic feruio.hçc patriad mea.To.iâ de idoc Rogare omitte.no uides nolle loqui:ne fuay fe miferiay In memoria inducas.Dor.quid ed captus ne ed pateriquot; per. Nócaptus.fed quod habuitzid perdidit.To.h^c erit bono
Genere nata:nihil fcit;nifi uey loqui.Dor.quis fuit
Dic nomen.Per.quidilld mifeymemore:qui fuit.
Nunc 0Cillu mifey amp;nbsp;me miferâ ^qud ed nominarier Dor.Quoiufinodiis in populo habitud.Per.nemo quifq acceptior
Serui liberiq iamabant.To-hominë mifey prodicas.
Cum ipfus qjpe pditus ed.Sibeneuolentis perdidit.Dor.emam, Opinor.To.etiâ opinor.Dor.fûmo genere ede arbitror nbsp;nbsp;nbsp;,
To. Diuitias tu ex idac facieszac facies. Do.ita di faxit.To.eme modo» Per. lam hoc tibi dico.iâ adlutu ccador meus pater ubi me feiet
Venide huc aderit bic.et me abfenté redimet.To.quid nue Dor.Quid ed.To.audin quid ait.Per.nam Ãifi res funt fracÃ^
Amici funt tame.Dor.nefis plora.libera eris adlutuifi crebro cadef Vin mea ede.Per.duquidem ne nimis diu tua fim.uolo.
To. Satin:ut meminit libertatis:dabit hçc tibi grandis bolos.
Age fiquid agis.ego ad hunc redeo.fequere.reduco hanc tibi.
Adolefces uin uedere idanc.Sa.magis libet q perdere» To. Tum tu pauca in uerba cofer.quid datur tantizindica. Sa. Faciam ita: ut te uelle uideam:utemas.habe trecetu minis Dor.Nimiûd.Sa.o tfto ginta.Dor.nimiûd.Sa.nûmus abede hinc
Nopoted.quid nue dicam.Dor.quid id ed ergo eloquere adfutum Atq iindica.Sa.tno periculo fexaginta h^c daf argeti minis, Dor.Toxile quid ago.To.di dc^q; te agitât irati:glt;fcelus:qui hac
Non operes dedmare.Dor.habebo.To.heu pr^datus ^be
Abi argetu effer huc.no edepol minis trecetis
Carad.fecidi lucri.Sa.heus tu etia 4? uedimetis huc Decem accédât minç.Dor.abfccdet enhno accedet.
To. Tacefis.nó tu illû uides querere anfamnfedium ut
-ocr page 401-Fadatabis ne atqiargetam petis.
öor.Heus tu feruaidû.To.qui tu is îtro.Do.abco atqî.argetû affero.; Toxilus. SaganRio ferui.Perfa uirgo.
a Edcpol dédiai uirgo operâ Iaudabilem:probam Si Sapientc;amp; fobriâ.Per.fi qd bonis boni fit;effe
Ide amp;nbsp;graue amp;nbsp;gratû folet.To.audin tu perfa:ubi
Argentu ab boc acceperis fimulato quafi cas prorfû in naue. Ne doce.To.p âgiportû rurfum te ad me recipito.
Blac p bortû.Per.qd furtû e pr^dicas.To.at ne eu argeto Protinâ pmittas domû:moneo te.Per.qdâ te dignud:me Dignû effe uis.Sa.tace parce uoci:pr^da progreditur foras.
Ãor. Sa.
Doraîus leno. Toxilusfu9. Saturio.Parafit?.Virgo.
Robati bic argeti fût fexagîta min^.duob9 nûmis mî9 eft. Quid ci nûmi fciunt.Dor.cruminä bâc emere:aut facere
Vt remigret domû.Sa.ne no fat effes lenodd metuebas mifer Impure.auare.ne crumina amitteres.To.fme qu^fo quando Lenoft.nibiï mirû facitducro faciûdo.Do.ego aufpicaun bue die Nibil m tâ prauiftrgn me id pigeat pdere.age accipe boc fis. Nun qd:ceteru.Sa.buic î coUû.nifi pigetdpono noftro fut Me uoItis.To.qd tâ properas.Sa.ita negotiumft.
Mâdata çque funt.uolo deferre epiftolas.gemind aut Fratre feruire audiui bic meu.td ego ut regram atq; Vt redimi uolo.To.atqi ^depol tu me comonuifti:baud male Videor uidiffe bic forma pfimile tui:eadc ftatura.Sa.gppe qui, Frater fciet.Do.gd attinet nos fcire.Sa.aufculta ergo ut fcias. Vaniloquidorus uirginis uedo uidet.nugipilo g des argetu Extenebronydes te digni loqui des:nû des expalponides Quod femel lartipidcs nuq eripi.Dor.beu bercle nomen Multis modis fcriptumft tuû.Sa.ita funt pcrfaru mores Loga nomina cotortiplicata babemus:Dor.nunquid Cçterû uoltis uale.Sa.amp; uos nâ animus in nauift meus.
Dor.Cras ire potius bodie bic cocnares uate. Toxilus fu9.Dordalus leno.Saturio.Paraftus uirgo. p nbsp;nbsp;nbsp;Oftg illic abiit:dicere bic gd uis licct.ne bic tibi dies duxit Lucrificabilis.nâ no emifti bâc:ue] ^ fecifti lucj^.Dordllc gde
Argentu accepit:abiit.qui ego nûc fcio aniâ adferatur H^c manu.quo iHû fequard pfis.nugas.To.credidi gratuforc Beneficiû meu apud te.Dor.imo egde gratia tibi toxile habeo' Nâ fenfl te fedulo mihi dare bona opâ.To.tibin ego imo fetui.
^0. At at oblitus fum intus dudû edicere:guf uoluiedicÃaudfua bâc.
-ocr page 402-â¢fo. Saluai b^c quiJe.Per.pater nunc ccfTat.To.gd G admoneam. _ per. Tépus eft.To.beus faturio exi.nûc eft illa occafio inimicu ulcifcï. Sa, Ecce me nugd moror.To.age illuc.abfcede procul ecófpeólu.tace Vbicum Icnone me uidebis conloquutum turbam facitoSa» didtum fapicnti fat eft.
Dordalus leno. Toxilus feruus.
t nbsp;nbsp;nbsp;Ranfcidi loris omnis adueniens domi.ita mibi
fuppcllex fgualet.
Atgi çdcs me^.To.redis tu tandcm.Dor.redeo.To-nc ego bodie tibi
Bona uitâ feci.Dor.fateor baberc gratiâ.To.nu guippiâ aliud Me uis.Dor.ut bene fit tibi.To.pol iftuc guide omne ia ego Vfurpabo domi.nam ia inclinabo me cum liberta tua.
Saturio parafitus.Dordalus leno.Virgo.
n â Ifi ego illum bominem perdo:Dor.perii.Sa.atgjoptime ⢠» eccumipfum ante ^des.
per. Salue multum mi pater.Sa.falue mea gnata.Dor.pcrfa me peffundedit.
Per. pater bic meus e.Dor.bê quid patet.perii oppido gd ego igit Ceftb infelix lametarier minas fexaginta.Sa.ego pol te facia fed? Te quog etiâ ipfû ut lamenteris.Do.occidi.Sa.age ambula. In ius leno.Dor.qd me in ius uocas^Sa.illic apud protore dicâ. Sed ego in ius uoco.Dor .no ne âteftaris.Sa.tuan ego câ carnufeX Cuiquam mortali libero auris atteram.qui bic commercaris ciuis bomines
Liberos.Dor.fine dicä.Sa.nolo.Do.audi.Sa.furdus fu ambula Sequere bac.Dor.fcclefta fles.uirginaria.Sa.fegre bac mea gnata Me ufej ad pr^torem.Per.feguor.
-ocr page 403-.ToxilusSAgarirtio ferui cluo.Meretrix Lcmnifcilene. ^®âb Oflibus uiólis.ciuibus fatLiis.replacida.pacibus perfeólis. bello extincîlo.
Re bene geflaategro exercitu.et prefidiis.cu .bene nos iuppiter. Iuuifli:dic|ialn oes c^lipotentes:eas uobis babeo grates:atqj ago. Quia probe fum ultus meuinimicu.nuc ob ea re iter pticipcs Diuidam pr^da:0C participabo.ite îoras.bic uolo ante boftiu Et ianua meos pticipes bene accipere.ftatuite bic ledlulos.ponite Hic qu^q; adfolet bic flatui uolo.primu aquila m.ude ego oes
' Hilaros.Iudetis l^tificantis faciâ:ut fiant:quoru opera b^c Mibi facilia fartu farta funt.quç uolui effieri.na iprob? e bomo Qui beneficium fcitfumere.5lt; ^reddere nefcit.Lem.toxile mi cur Ego fine te fum.To.cur aut tu fine me es.Lc.age dumergo. Accede ad me.atq iamplerterefis.To.ego uero.nibil E magis Dulcefl.Lê.fed amabo oculus meus quum ilertis nos artutum commodamus
Omnia qu; tu uis ea cupio.To.mutua fiut a me.age.age.ergo Tu fagarifiio accube in fumo.Sa.ego nihil cedo:pare que pepigi. To. Temperi.Sa.mibi iftuc temperi.feroff.
Age accube huc die fuauem meu natalem agitemus amoenu Date aquâ manibus.apponite mêfim do bâc tibi fioretem Florenti.tu bic eris dirtatrix.nobis.age puere a fumo Septenis cyathis comitte bos ludos.moueamus.propera. P^gnium tarde cyathos mihi das.c^do fane.bene mibi.bene uobis.bene me^ amice.
Optat9 bic in dies dat? bodied.ab dis cp te beet libera nac âplerti. Le. Tua fartu opa bu cibus nobis.bç meç manus tuç poculû donât Vt amante amanti decet.To.cedo.Le.iccipe,To.bene ei Qui inuidet mihi amp;nbsp;ei qui hoc gaudio gaudet.
Dordalus îeno. Toxilus. Saganflio ferui. Lemnigt; fcilene p^gnium.
Do. q Vifûtiqerût:qq;fuerût:qq;.futuri (ut.podbac fob ego oîb9 Antideo facile mifertimus hominum utuiuam.perii.iteni. peffimus hic mibi
Dies hodie iluxit.corruptor ita me toxillus pfabricauit.itacji Meâ re diuexauit uchiculû argeti mifer eieci.amifi.neqi Q^ obre eieci beo.qui illu perla atep oes perfasiatq; etiâ omnes Perfonas male di oes pdât ita mifer toxilus bçc mihi coffituit: Quia ei fide nobabui argeti:co mihi cas machinas molituff. Que pol ego ut no incruciatû a tq? incópedis cogâ fi uiuam. Liqdè hue u^ herus redierit e?:quod fpero.fedqd ego afpicio.
-ocr page 404-Hoc uide quç b^c fabuhfl pol bic qde potat.adgrediar.
o bone uir falueto.0^ tu bomliberta.To.dordalus bic q^de e. Sa« Qum iube adire.To.adi fi libet agite adplaudamus.
Ãordale homo lepidiffime falue locus bic
Tuus é.bic accûbe.ferte aqua pedibus.preben tu puere. Qo. N^ fis me uno digito attigeris;ne te ad terra fcelus adfligam. To. At ego tibi boe cotinuo cyatbo oculû excutiam tuum.
00. Quid ais crux:flimulorü tritor:quo modo me bodie uerfauifli.
Vt me in triebas cóiecidi.quo modo de perfa manus m addnail. To. lurgiu biG auferas fi fapias.Do.at bona liberta b^c fciuifli
Ea me c^lauifti.Le.flultitiaftxui bene efTe licet:eum prçuorti
Litibus.pollerius ifta b;c te magis par agerefl.Do.urit cor mibi. To. Da lUi cantbarû.extingue igne.ii cor uritur:caput ne ardefcat. 00. Ludos me facitis itelligo.To.uin cinedû nouû tibi dari p^gniu .
Qui luderut foles:quâdo liber locuÅbic bui babç bafilice
Te itulifti amp;nbsp;facere.Pe.decet me facetta eCTeà bunc inridere.
Lenone lubidod.quâdo dignufl.To.pge ut ceperas.Pe.B leno tibi Pcri pcuIitDo.me prope.Pe.bê ferua rurfû.Do.delude ut lubet. Herus dû bic abeü.Pc.uiden ut tuis dieffcis paréo fed quî tu mets Côtra ite diesis feruis.atq; b quod tibi fuadeo fcias.Doqdê id. pc. Refti ru tibi cape crafTamrac fufpede te:Do.cauefis me attigas.
Ne tibi boc fcipione malum inagnû demutcre.te condono.
To. 15 iam pçgnium da paufam.Do.ego pol nos
Eradicabo.Pe.at te ille qui fupra nos babitat q tibi male U0't. Maleqi faciet no bi dicût;uerû ego.Toage circûfer mullum Bibere ufqi plenis cantbaris.iâdiu facHû e.poftq bibimus Nimis ficci fum'^.Dor.di faciat ut id bibatisrqtf uos nûq trafeat. To. Nequeo leno qui tibi faite ftaticulû oli que begea facicbat:uide
Vero fi tibi fatis placet me quoq iuolo reddererdiodorus que Oli faciebat i ionia.Dor.malu ego uobis dabo.nifi abitis.
T0. Etia mutis ipudes.ia ego tibi:fi me inritaffis pfam addueä denuo. 00. Ia taceo bercle.atqi tu perfa es.q me ufip admutilauiffi ad cutem. To. Tace flulte.bic eius geminus cftfrater.Do.biccineft.To.ac geminifumus.
00. Di deçqi amp;nbsp;te:amp; geminu fratre excruciet.Sa.qui te perdidit.
Na ego nibil merui.Do.ateni quod ille meruit.tibi id obfit uolo. To. Agite fultis buc ludiftcemus.nifi indignuft-Sa.non opuli. J^e, At me baud par cll.To.eo credo cp no icócilia:ut cum te emo. Ee. Attamenontamë.Tociue ergo fis malo.óC fequere ine. Ee. Te mibi dicito audiente elfe addecet.To.nâ Berde abfqi me
Foret meo pr^fidio.bic faceret te profiibuiâ propediem.
-ocr page 405-SeJ'iu pats libertino^ c:niG patrono qui aduerfatuscÅ;. Nec fans liber fibi uidetumiec fatis frugi.nec fat boneHus. Ni id efficit ni ei maledixit.ni grato ingratus repertus elf,.
;â⢠Pol benefacta tua me bortanturnuo impio paream. ^ûi Ego fum tibi patronus plane:qui huic pro te argentu dedi Hic eft hic eft.buc uolo ludificari.Le.meo egoinloco fedulok' Curabo.Dor.ccrto illi homines mihi nefcio gd malicofulunt». Quid faciant.Sa.beu uos.To.gdais/Sa/hiccine dordaluseft Leno.gui hic liberas uirgines mercatur,hiccineftqui fuit Quondâ fortis.Do.qu^ hçc res e.ei colaphüjcitmalû uobis Dabo.To.at tibi nos dedimus dabimufgietiä.Dor.ei nates, Peru ellit-Peg,licet iâ dius f^pe funt expundf^.Do.loquere Tu etiâ fruftû pueri.Le.patrone i intro amabo ad coenam»
^0. Mea ignauia tu nue me inrides.Le.gi nec te uolo bene Vt tibi fit.Do.nolomibibene eflc.Lê.ne fit.To.quid igit Sexcenti nummi gd agût.quas turbas danunt.Do.male Difperii fciût referre probe inimico gratiam.To.fatisr Sumpfimus fupplicii là .Do.fateor manus uobis do,-
to. Et poft dabis fub furcis abi intro in cruce.an ne hic parum Feci.Do.tum hifc^ habet cóueniffe te toxilura.To.me. Spedtatores bene ualete.kno periit plaudite.
Plauti Rudens.'
Argumentum.,
r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Eté pifcator de mari extraxit uidulum^
Vbi erant herilis fiÃ^ crepundia. , J Dominia ad lenonem qu^ furrepta uenerat. Ea 1 clientelam fufcepta imprudens patris Naufragio eiedia deuemt.cognofeitur
Suoep amico pleufidippo iungitur.
Ardlurus,
q Vi genres omnes mariacp SC terras mouet
Ei us fum ciuis ciuitate colitum
Ita ut uidetis fum fplendes ftellaxandida Signum quod femper tempore exoritur fuo Hic atq? in cçlonomen ardluro eft mibi Nodlu fum in cflo clarus:atqi inter deos Er inter mortales ambulointerdius Et alia figna de cçlo ad terram occidunt. Qui cft imperator diudatqibominu iuppiter
-ocr page 406-Is nos per gentis alium alia difparat Qui facïla bominü:morcs pietatê:00 fidem Nofcamus:ut cjueqi adiuuet opulentia. Qui falfas litis falfis teftimoniis petunt: Quiqi in iure abiurant pecuniam: Eorum referimus nomina.exfcripta ad iouem Quotidie ille feit quis bic qu^rat malum. Qui bic lirem adipifci poftulant periurio. Mali res falfas qui impétrant apud iudicem: Iterum ille eam rem iudicatam iudicat. Maiore multa multatrq litem auferunt. Bonos in aliis tabulis exferiptos babet. Atq? boc fcelefti in animum inducunt fuum. louem fe placare pofle omnibus bolbis Et operam ôcfumptum perduunt ideo Eit. quia nibil ei acceptum eft a penuriis. Supplicii facilius fi qui pius eft a dis fupplicans: Q^ qui fceleftus eH inuentet ueniam fibi. Idcirco moneo uos ego b;c:quiedis boni. Quiqaçtatem agitis cu pietate Si cumfide Retinete.porro poft faeîtum ut latemini. Nunc bue qua caufa ueni argumentum eloquar Primum dum huic effe nomen urbi dipbilus Cyrenas uoluitiilic habitare demones In agro atqiuilla proxima propter mare. Senexrquibue atBerns exui uemt.baud malus Neqiis adeo propter malitiam patria caret. Sed'dum aliosferuat:fe impediuit.interim Rem bene partam comitate perdidit.
Huic filiola uirgo periit paruula.
Eam de predone uir mercatur peftumus. Is eam buc cyrenas leno aduexit uirginem: Adolefcens q^dam buius:ciuis atticos Eaim uidit ire e ludo fidicinio domum. Amare occepit.ad lenonem deuemt. Minis triginta fibi puellam deftinat. Datqiarabonem.amp; iure iurando alligat. Is leno:ut fe ^quum eft:flocci non fecit fidem. Neqiquod iuratus adolefcenti dixerat.
Ei erat bofpes parui ficulus.fenex Sceleftus Agrigentinus urbis proditor.
-ocr page 407-Is illius laudare infit formam uirginis.
Et aliarum itidem quç eius erant muliercul^.
Infit lenoni fuadere:ut fecum fimul
Eat in ficiliam.ibi effe homines uoluptarios
Dicit.poteffe ibi eum fieri diuitem
Ibi effe quartum maximum meretricibus Perfuadet.nauis clanculum conducitur.
Quicqd erat noc^u in nauem comportat domo Leno.adulefcenti qui puellam ab eo emerat: Ait fefe ueneri uelle uotum foluere.
Id bic eft ucneris pbanum.SC eo ad prandium Vocauit adolefcentem.buc ipfe bunc ilico Confcendit nauem.auebit meretriculas
Adolefcenti.alii narrant:ut res gefta fit.lenonem Abiiffe ad portum.adulefcens uenit.
Illorum:nauis longe in altum abfcelTerat.
Ego quoniam uideo uirgine afportarier.tetuli
Ei auxilium amp;nbsp;lenoni exitium fimul.
Increpui bibernum amp;nbsp;fluctus rnoui maritimos.
Nam araturus fignum fum omniu acerrimum.
V^bemens fum exoriens cu occido uebementior.
Nunc ambo in faxo leno atq? bofpes fimul Sedent eiedti.nauis confracta eft:
Iis illa autem uirgo atqialtera itidem
'Ancilla de naui timide defiluerunt in fcapbam. Nue eas ab faxo fluctus ad terram ierunt At uillam illius exui ubi babitat fenex: Cuius deturbauit uentum tecÃû amp;nbsp;tegulas. Et feruus illic eft eius:qui egreditur foras Adulefcens.buc iam adueniet.quem uidebitis Qui illam mercatuft de lenone uirginem Valete.ut boftes ueftri diffidant fibi.
Scepario feruus.
P Ro diimortalis tempeftatem cuiufmodi Neptunus nobis noede bac mifit proxima.
Detexit uentus uillam, quid uerbis opuft. Non uentus fuit uerum alcumenç euripidi Ita omnes de tedlo deturbauit tegulas. lUuftrioris fecit.foneftrafq } indidit.
jPlefidippus adox. Demones. Sceparnio feruus. æ* c T uos amp;nbsp;uris abduxi negoens.nequd^peenit.q uos duxi gra.
-ocr page 408-Neq? quîui lenone ad portu preSeJere.fed mea defidia fpem Deferere nolui.eo uos amici detinui diutius.nucbuc ad ueneris Fhanu nemo uifere.rem diuinam fe fadlurum dixerat.
De. Si fapi3:boc quod me madlat:cocinne lutum.Sce.propc me Hic nefcio qs loquitur.De.beu fceparnio.Sce.q noiat me.
Ple. Qui pro te argentum dedit.Sce.quafi me tuûeffe feruu dicas. De. Luto ufus multo.multam terram confode.
Villam integundam intellego tota mtbi.na nunc perlucet ea Qr cribru crebrius.Ple.pater falueto.amboqi adeo.De.faluus Gs. Sed utria tu uir ne an foemina es.qui illu patre uoces^Ple.uir Su equide.De.qu^re uir porro patre filiolam ego unam Habui.ea unam perdidi.uirile fexus nunq ullum babui.
Ple. At di dabut.Sce.tibi qde bercle quifqs es magnum malum: Qui oratioe nos bic occupatos occupes.Ple.ilticine uos bitatis.
See. Quid tu id quantas.an quo furatu moxudas uedigas loca^ Ple. Peculiofum eite decet feruu amp;nbsp;probû:quem bero pr^fente Pr^tereat oratio:aut qui inclcmcter dicat bomini libero.
Sec. Et impudicû.ôC impudentem bominem addecet Moleftû ultro aduenire ad aliéna domum:cui debeatur 'lt; Nibil.De.tace fceparnio.quid opus adolefces?Ple.iGi Infortunifi qui prçfeflinet:ubi berus adfit proloqui.
Sed nifi moleftufl paucis pcontarier uolo ego ex te.'
De. Dabitur opa atqin negocio.Sce.qn tu in palude is exagitafqi Harundines g ptegamus uillam:dum fudunfl:De.tace Tu fiquid opus eft dice.Ple.dic quod te rogo ecque tu bic Homme crirpû:incanum:uideris:malû:piurû:palpatorem.
De. Plurimos nâ ego propter eiufmodi uiros uiuo mifer.Ple.bic dico In pbanû ueneris q mulierculas duas fecû adduxit:quiqi Adornaret fibi:ut re diuinâ faciat.aut bodie aut beri,
De. Nó bercle adolefces ia bos dies eóplufeulos quenq iftic Vidi facruficare.neq pót da me efte:fiqui facruficant. Seper petunt aqua bic aut igncaut uafcula:autcultrum Aut ueru.aut alila extareraut aliquid.quid uerbis opuft Veneri paraui uafa:ÃCputeü.non mibi nuc interuallu ia bos Dies multos fuit.Ple.ut uerba pbibes:me periinè prodicas.
De. Mea quidê bercle ca faluus fis licet.Scc.beus tu q pbana ueneris Caufa circuis.iubere melius e prandium ornari domi.
Fortaffe tu buc uocatus es ad prandiu.ille qui te uocauit.nullus Venit.ple.adrnodû.Sce.nullûft.periculum te bine ire Imprâfum domû.cerere te melius q uenerein fpecîlarier Amorê bçc curat.tnticu curât ceres.Ple.deludificauit me
-ocr page 409-Ille ^0 indignis modis.Oe.pro diiïmortales,g.d illuc e Gepamîo Hominû fecundi littus.Sce.ut mea e opinio propter uiam. nil funt uocati ad prandiû.De.qui^Sce.quia poQ coenâ credo Lauerût.beri confracila nauis i mari e illis.Oe.ita eft At Berde nobis uilla in terra amp;nbsp;tegulç.Sce.bui bomunculi Quati edis eieeïti ut natant.Ple.ubi funt bomines obfecro.
*Je. Hac ad dextera uidcn fecundi litus.Ple.uideo fequimini. Vtinâ is fit:quê ego qu^roiuir facerrimus ualete.
Sce. Si nó moneas nofmet meminimus.fed o palemon fandte neptuni comes
Qui hercule focius effe diceris.quod facinus uideo.Oe.qd uides. See. Mulierculas uideo fedetis in fcapba folas duas ut adflicJlaf Mifer^.euge euge pbene abfaxo abuortit fluctus adlitus fcapba. Neq igubernator unq potuit no uidiffe undas me maioris cefeo. Salu^ lunt.fi illos fluc^9 deuitauerur.nunc nunc periclumld. Eiecit altera.at inuadoftia facile enabit euge pace uides ne Altera illam ut fludius eiecit foras.furrexit borfu fe capeffit. Salua res defiluit.b^c aute altera in terra e fcapba:ut prç timore Ingenua in undas cocidit faluaft.euafit ex aqua ia i littore eft. Sed dextro uorfu aduerfa itimala cruce be errabit ill^c hodie.
De. Quid id refert tua.Sce.fi ad faxu quod capeffit ea:deorfu cadit: Errationis fecerit copediu.Oe.fi tu de illaru ornatur? ue paries Illis curandum cefeo fceparnio fi apud me es feruus:mibi dari operam uolo.
3ce. Bond ;quuq; oras.De.fequere me hac ergo.Sce.fequor. Paleftra mulier.
n Imio hominû fortune minus mifer^ memorantur Expiundo iis datur acerbû:hoc deo complacitum eft Me boc omatu.ornatâ in incertas regiones:timida:eiedlam. Hacine ego parte capio ob pietatem prçcipuâ.nâ b mihi aut Laborifldabore huc potiri.fi erga parente:aut deos me ipiaui. Sed id fi parte curaui:ut cauere:tu b m in decoreUniqinmodefte: Datis di.nâqd habebutfibi igifimpii poftbac.fi ad huc modu Eft i noxiis honor apud uos.nâ me,fi Icia feciffe aut paretis Scelefte;minus mei mifererer fed herile fcelus me follicitat. eius me impietas
Male babet.is naue atqoia pdiditimari.nec bonou eius funt Keliq^.etii qu^ fimPuedla mecu i fcapbaft excidit.ego nc fola fu: Quç mihi fi forte faluaifalte labor lenior effet hic m eius opa.
Nuc q fpc;aut opc:autcófilii'qd capella.ita Bfolis locis copotita Su.bic faxa lut.hic mare fonat.nec qfq ho mihi obuia uenit.
-ocr page 410-Hoc quod induta fum (una; opes oppido:ncc cibo:nee loco tedla quo fim:fcio.
Quç ni eflfpes.qua me uiucrc ueli^nec loei gnara fu.nec diu B fui» Saké aliqué uelï:qui mibi ex bis locis:aut ui5:aut femitam Mókret.ita nuc bac an illae eâaeerta confilii.nec prope Vfq bic quidécultu agrû confpicor.algor.error.pauor Me omnia tenét.bçe parentes mei baud feitis miferi: Me nûc miferâ efTe uti fu libera.ego pro gnata fui.maxie Ncquicq fui.nuc qui minus feruio:q fi forem ferua Nata:neq iquicq unq iis^fuit qui me fibi eduxerit.
Ampelifca. Palefira mulieres du^.
Am.q Vid mibi melius eft quid magis in rem eft/q corpore
⢠uitam fecludam.
Ita male uiuo.atq ita mibimultç i pedlore fût curç exanimales. Dent uit^ baud parco.pdidi fpem:qua me obledtabam Omnia iam circueurfaui.atq? in latebris omnibus preptaui Quçrere coferuâ uoce:oculis:auribus.ut pueftigaré neq eâ ufq Inuenio.neq iquo eäineq qua quçrâ cófultumft.neqi que rogité. Refponforé quéq interea inuenio.neq imagis folç terrj Sol^ funt:q b;c loca.atq ib^ regiones.neq; fi uiuitieam Viua nunqtquin iueniâ:defiftâ.Pal qu; nam uox mibi Prope bic fonat.Am.pertimui qs bic loquitur prope.Pabfpes Bona obfecro fubuéta mibi.Am.mulier é.muliebns uox m ad Aures uenir.eximes ex boe miferâ metu.Pal.ccrto uox Muliebris auris tetigit meas.nû ampelifca obfecroft.Amten Paleftra audio .Pal.quin uoco ut me audiatnoinie illâ fuo: Ampelifca.Am.bé qs eft.Pal.ego paleftra.Am.dic ubi es.
Pal. Pol ego nûc ï malis plurimis.Am.focia (û.nec minor ps meaft. Qt tua.fcd uidere expedio te.Pal.mibi es pnula.Am.cofeqmur Gradu uocé.ubi es.Pal.eccc me.accede ad me.atq iadi contra.
Am. Fit fedulo.Pal.c;do manû.Am.accipe.Pal.dic uiuis ne obfecro^ Am. Tu facis me quidé ut uiuere nûc uelirquâdo mibi te licet tangé.
Vt uix mibi credo.ego boe te tenere obfecro.à pleetere fpcs mea Vt me omniu ia labo^ leuias.Pal.occupas pr^lo â:quç left oro. t''Jûc abire bic decet nos.Am.quo amabo ibim9.Pal.littus boe Perfequamur.Am.fequor quo lubet.ficcine bic cü uiuoia ueftc GrafTabimur.boc quod é:id neceffariu éppeti.fj qd B obfecro e ^ Pa. Quid.Am.uiden amabo pbanû.uides ne boc.Pal.ubi é,Am.ad Dextera uideo:dccorû dis locû uiderier.Pal.baud longe Abefle oportet homines bîc.ita bic lepiduft locus. Eft deus,ueneror utnos ex bac erûna eximat miferas
-ocr page 411-Inopis erumnofas:aut aliquo auxilio adiuuat Sacerdos èC cçdem mulieres.
q Vi funt:qui a patrona preces mea expetentes futnam uox precantum me
Huc foras excitauit.bona atq? obfequentem deam^atqi baud grauatam
Patrona execuntur:benign5q; multum.PaI.iubemus te Saluere mater.Sa.faluete pu eU^ fed unde uos ire cu uuida uelle Dica obfecro tä mefilter uefbtas.Pal.ilico bic im^baud lógulj Ex boe loco.uerumlóge bic abefiainde ued^ fumus.Sa.nempe Equo ligneo p uias c^ruleas ^flis ueót^.Pal.admodu.
Ergo equius uos orat can.'lidatas uenire boftiatalq i ad boe Pbanu.ad iftuc modi anon ueniri foIet.Pal.quf nuc eiecfl; e mari Sumus ambç.obfecro unde nos boftias agere uoluidi bue.
Nüc tibi amplectimur genua egentes opu:quf in locis Nefciis nefcia fpe fumus.ut tuo recipias tecto.feruefqinos. Miferiaru quf te ambaru uti mifereat:quibus nec locus ullus Nec fpes parata ed.neq; boc amplius q quod uides nobis Quicquaft.Sa.manus mibi date.exurgite a genibus ambf. Mifencordior nulla me efl foeminav.fed b; pauperes Suntunopefq ? puellf.egomet uix uitam colo.ueneri Cibo meo feruibo.Am.ueneris pbanum obfecro boc eff. Fateor ego buius pbani facerdos clueo.ueru qcquid e comiter Fiet a me.quo noti copia ualebit ite bac mecum.
* ^ot Amice benigneqibonore mater noftru babes.Sa.oportct. Pifcatores.
0 Mnibus modis q pauperes funttbomines miferi uiuut. Pr;ferti quibus nec quartus efl:nec didicere artem ulla.
Neceffitate qcquid e domiud fat eft babendu.nos ia de Ornatu probe modu ut locupletes fumus.bis coena Atq bf barundines funt nobis quefiu amp;nbsp;cultu.
Ex urbe ad mare buc prodimus pabulatum pro exercitu Gvmnaflico.amp;paleftricu boc babemus.ecbinos.lopadas. Oftreas baiano captamus.conebas.marina urtica.mufculos Plagufias flriatas.poft id pifeatu barnatile amp;nbsp;faxatilem Aggredimur cibu captamus e mari.fi euentus non uenit. Neqquicq captu eft pifciu.falfilautiq pure domum. Redimus clanculu.dormimus incoenati.atqt ut nunc Valide fluctuat mare.nulla nobis fpes e.nifi quod conebaru Capfimus incoenati fumus, q^fecto nunc uenerem banc Veneremur bonâ.ut nos lepide.adiuuerit bodie.
-ocr page 412-TracLaîio feruus. Et iiJem pifca.
^r.
An
Tr« » Nimo aducrfauî fçdulo ne beru ul^ pf^terirem Nâcû mo exibat foras:ad portû fe aiebatirc.me bue obuiâ luflit fibi ucnire adueneris pbanû.fed quos pconter comode Eos quos uideo artare.adibo.falnere fures mantimixoebit^ Atq? bamiote.famelica bominû natio.ejd agitis/ut pitis?
pi. Vt pifcatore ^quum ert fame.fitiq^fpequTr.ecque Adulefcentê buc:dü bic artatisrrtrenua freie rubicundu Forte:qui tres duceret chlamydatoscu macberiis uidirtis.
pi. NullG irtac facie ut prodicas ueniffe buc fcimus.Tr.ecquem Recaluu ac filonc fenë ftatutü.uentriofû.tortis fupciliis Contraeîta fronte.fraudulentû.deorâ odiûtatqr bominû. Malû:mali uitii:probriq; plenû.q duceret mulierculas duas feen# Satis uenurtas.Pi.cû irtiufmodi uirtutibus opifq; natus q fiet. Eu qde ad carnifice eft çquius:q ad uenere commeare.
Tf. At fi uidirtis dicite.Pi.buc profecto nullus ueit.uale.Tr.ualete Credidi fadtu ê:quod fufpicabar.data uerba bero füt.leno abiit Scçlertus exulatû i nauë afccndit:muliercs auexit.bariol? fum Isbuc beru etia ad prandiu uocauit.fceleris fernen. Nunqd mibi meliurt:q ilico bic operiar beru du ueniat Eade b^c facerdos uenerea:fiquid amplius feit Si ui dero.exquifiuero.faciet me certiorem.
Mulier Ampellfca. Tracbalio feruus.
i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ntelligo bâc:qu^;pxîa e:uillä ueneris pbano pulfare iuffirtf
Atq raqua rogare cuius ad auris uox mibi aduolauit.
Obfecro quis bic loquif.Tr.que ego uideo.e ne ampelifeaiquf Foras e pbano egreditur?Am.e ne bic tracbaliotque confpicor Calator plefidippi.Tra.ea ert.Am.is ert.tracbalio falue.Tra. falue ampellfca.
T,
Am.Quid agis tu.Tr.^tate baud mala male.Am.melius ominare Ve: ^omnes fapietes decet coferre amp;nbsp;fabulari.fed plegidippus Tuus berus ubi amabo e.Tr.eia ueroiquafi no fit it9.Am.neqi Pol e:neqiullus qde buc ueinTr.no uenit.Am.uera prodicas.
Tr. No e meu ampelifea.fed q mox codtum ert prandium. Am.Quod prandiu obfecro te.Tr.nempe rediinna facitis bic. Am.Quid fonias amabo.Tr.certe buc labrax plefidippu uocauit.
Ad prandium berum meum berus uerter.Am.pol baud miranda fadla dicis.
Si deos decepit amp;nbsp;boies.lenonu more fecit.Tr.no re diuinâ Facitis bic uos:neqi ber9.Am.ariolare.Tr.qd tu agis bic igitur. Am.Ex malis multis:metuqi fumo:capitaliqj expiculoiorbas auxilii^
-ocr page 413-.Opuq ^ hue recipit aJ fc b^c facerdos uenena me amp;nbsp;pateftri.
â'⢠An bic paleflraft obfecro»beri mei amica.Am.cer to.Triinefl Lepos in nûtio tuo magnus mea ampelifca.fed idue periclum Perlubet quod fuerit uobis fcire.Am.confracÃa eft mi traebaho
.Hac nocîle nauis nobis.Tr.quid nauis quç ift^c fabula eft. Nó audluifti amabo:quo padlo leno dâculû nos bic auferre noluit In ficiliam.et quicquid domi fuira naue ipofuit.ea nue Pericrut omnia.Tr.ob neptune lepide falue.nec te aleator ullus Eft fapietior. ^fedlo nimis lepide iecifti bolû.periu^ perdidifti. Sed nunc ubi eft leno labnx.Am.perit potando opinor* Neptunus magnis poculis bac no^le eu inuitauit.credo bercle An an eo datum quod biberct.Tr.ut ego amo te mea ampeli ca Vtdulcis es:ut mulfa didla dicis.fed tu et paleftra quo modo Saluç eftis?Am.fcibif faxo nauis timid^ ambç in fcapbam mfiluim? Quia uidemus ad faxa naue ferrier.^perans exolui reftim: Du illi timet nos eu Icapba tepeftas dextrouorfu diftert Ab illis itaque nos uetifqifludlibufcp iadlatj exeplis plurimis jMifer^:perpetu3 no0le:uix bodie ad littus pertulit nos uentus Exanimatas-Tr.noui neptunus ita folet:quis faftidiofus Aedilis eft.fiquçiprobç fût merces iaitat omnes.Am.uj Capiti atqiçtati tuç.Tr.tuo mea ampelifca.fciui lenone Facere boe quod fecit.Qpe dixixapillum ^mittam.optimuft, Occipiaqi bariolari.Am.eauiftis ergo tu atque berus ne abiret Cûfcibatis.Tr.quid faceret.Am.fi amabat:rogas quid faceret. Aut feruaret:dies ndtefque in cuftodia effet femper Vey ecaftor ut multi fecit:ita j^be curauit plefidippus.
Tr. Cur tu iftuc dicis.Am.res palam eft.Tr.fcin tu etia qui it lauatu In balineas.ibi cum fedulo fua ueftimeta feruat
Tamen furripiût :quippe qui:que illou obferuék:falfus eft. Fur facile que obferuat uidet.cuftos qui fur fit;nefcit.
Sed duce me ad illam: ubi eft.Am.i fane in uenetis pbanû:buc Ãtro Sedete flenteque opprimcs.Tr.utiam iftuc mibi moleftuft Sed quid Aet.Am.ego dicam tibi boe fefe excruciat animi: Quia leno ademit ciftulâ ei:quâ babebat:ubique babebat Qui fuos parentis nofeere poffet.eam ueref ne perierit
Tr. Vbi nam ea fuit ciftcllula.Am.ibidem in naui cóclufit ipfe In uidulü:ne copia effet eius quis fuos parères no feeret.
Tr. O facinus Ãpudicû:quâ libera efle oporteat feruire poftulare. Am. Nunc earn cu naui fcilicet abiifte peffû in altu.
Et au^ et argètû fuit lenonis ibidè.credo aliquè ImmerfifTe atque eu excepiffe.id mifera moeftaft
-ocr page 414-Sibi co^ lieni(Te inopiâ.Tr.iam iflor magis ufus fadlofl: Ne earn intro confoler:lt;y earn ne fe fic excruciet animi. Nam multa prêter fpem:fcio multis bona euemlTe.
Am* At ego etiam qui fperauerintifpem decepilTe multos. Tr. Ergo animus çquus optima eft erumnç condimetum.
Ego eo intromifi quid uis.Am.eas.ego quod mibi imperauit Sacerdos id faciam:atqi aquam bine de proxumo rogabo Nam exteplo Gue uerbis fuis petere daturos dixitmeep digniorem Cenfeo uidiffe anu me qucqicui deos atq?homines cenfeam Benefacere magis decere.ut lepideiut liberaliter:ut honefte Atep haud grauatç timidas;egentes;humidas:eiedlas:exanimatas Accipit ad fefe.haud fecus q fi ex fe fimus nat^.ut ea ipfa fuccïdli Aquarn calefadlatiut lauemus.nuc memora illis îpera hic aqua V^nde mibi iperauit.heus ecquis à uillaft?ecquis recludit^ecqs ^diti Sceparnio feruus.Ampelifca mulier.
S. q Vis eft qui noftris tâ ^terue foribus facit iniuriâ .Am,ego fu. See. Hem quid hoc boni eheu edepol fpecie lepida mulier.Am.falue adolefcens.
Sec. Tu multu falueto adolefcentula.Am.ad uos uenio.
Sce. Accipia hofpitio:fi mox uenis ite ut adfecilam Am. Nam nuc nihil eft: qui te manea.Sce.fed quid ais Mea lepida hilara.Am.ah nimiû familiariter me adtrecîlas Sce.â pro di immortales ueneris effigia hçc quidê eft.ut in ocellis Hilaritudo eft.eia corpus cuiufmodi fubuolturiu illud qui de Subaquilu uolui dicere.uel papilio cuiufmodi.tum qu^ indoles In fauio eft.Am.no ego fu pollucta pago.potin ut me abftincaf Manûi'Sce.no licet te fic placide bellà belle tâgere.
Am. Ociû ubi erit:tû tibi operam ludo amp;nbsp;delici^ dabo.nûc quâobré Hue fû miffa amabo uel tu mihi aias uel neges.Sce.quid nûc Vis.Am.fapiêtior natufqd uelim indiciû facit.Sce.meus quoque Hic fapiêtior natus quid uelim: indicium facit:
Am. Hic facerdos uenerif hinc me petere aqua iuffit a uobis.Sceat ego Bafilicus fu:que nifi oras guttâ no feres:noftro illu puteu periculo Et ferrametis fodimuf.nifi multis blâditiis a me gutta no ferri pór. Am. Cur tu aqua grauare amaborquâ hoftis hofti cómodat.Sce.cur tu Opam grauare mihi;qua ciuis ciui commodat.Am.imo etiâ tibi Mea uoluptas:quç uoles facia omnia.Sce.euge faluus fû.h^c iâ Me fuâ uoluptatê uocat.dabif tibi aqua.ne nequicq me ames. Cedo inihi urna.Am.cape.qîpera amabo efferre.Sce.manta.iâ hic Ero uoluptas mea.Am.qd facerdoti mef dicarhic demorata tâ diu. Vtetiâ nûc mifera timeo:ubi oculis intueor mare.fed quid ego
-ocr page 415-Mifcra:uicleo jpcul in littore meu bc^lenone ficiîieîeque bofpite Quos periifTeâbos rmfera cefebâ in marüâ illud plus mali nobis Viuit 5 ratf.fed quid ego cefTo fugere in fanu.ac dicere bge Paleftr^dn ari utcofugiamus.prius q buc fceleftus leno ueniat. Nosq? bic opprimat.c5fugi5 binc:res ita fuppetit:fubito.
Sceparnio feruus.
p Ro di immortales in aqua nuq credidi uoluptate inefle tâtâ.
Vtbâc traxi lubes.nimio min9 altus puteus uifus e:q pus Vt fine labore banc extraxi.prçficifei ne fatis neq fû.ut ^ te Qui bodie inceperim amare.bem tibi aquâ;mea tu belliata:bem Sic uolo te ferreâbonefte:ut ego fero:ut placeas mibi.fed ubt es Delicata cape aquam banc:ficubi es amat bercle me:ut ego opinor Delituit mala.ubi tu cs.etiâ ne banc urnâ acceptura es.ubi es. Comodule melius,tandë uero ferio etiam accepturaes urnam Hanc.ubi tu es getiu.nufq bercle.urnam iâ ego banc in Media uia.fed autë.quid fi banc bine abdulerit quifpû. Sacra urnâ ueneris:in exhibeat négocia.metuo bercle ne illa mulier Mibiinfidias locet:ut coprebedar cû facra urna ueneria. Nepe optime iure in uinculis enicet magirtratus;fi quis me hanc Habere uiderit.nam bge litteratad ab fe cantat cuia lit.iam bercle Euocabo hinc bâc facerdote foras,ut hanc accipiat.nam accedam Huc ad fores.beus fi ptolem^o gratia.cape hanc urnam tibi Muliercula.banc nefcio quj buc ad me detulit.in ^ferudafl. Reppen negociû fiquide bis mihi ultro adgerûda etiam e aqua.
Labrax leno.Cbarmides parafitus.
: q Vi homo fefe mifev fie medicu uolet:neptuno credat fefe: Atqijtatcfuam.na fiqs cu eo qd rei comifcuit ad hoc exeplu ' Amittit orna tû:domû:edepol libertas lepida es:quç nuq pedem Voluifli i nauê mecu bercle una îponere.fed ubi ille meus e bofpef Qui me pdidit.atq ieccû îcedit.Cb.quo malum Operas labrax Nâequidë te nequeo eófcqui tarn flrenue.La.utinam te prius Q^ oculis uidiffem meis malo cruciatu in ficiliam prebiteres. Que ^pter boc mihi obtigit mifero mali.utinam cu ijdis meas Te adduxi in carcere illo potius cubuiffem die, Deofqiimortales qu^fo: dû uiuas:uti omnes tui fimilesbofpites Habeas tibi.malam fortunam in çdis te adduxi meaf.quid mihi Scelefto tibi erit aufcultatio,quid ue bic abitio^qd ue i naueifcefio^ Vbi'pcrdidi etiâ plus boni q mihi fuit.Cb.pol minime Miror nauis fi fratÃad.ibi fcelus te;ct fcelefte parta qu^ nexit bo-a.
-Peffû dedidi me blandimentis tuis fcelediorë coenä coenaui tuam QZ : quj tbyede quondam antepofita ed Si atreo.perii animo
-ocr page 416-Male fît contine qu^fo caput.Cb.pulmoneu edepol⢠nimis uelim uomitû uomas
Heu palertra atq; ampelifca ubi eflis nunc.pifcibus in alto Credo probet pabulum.La.mendicitäte mibi obtulifti opera tua Ou tuis aufculto magnidicis medaeüs.Cb.bonâ eft quod habeas Gratiam merito mibiiqui te ex infulfo falfu feci opera mea, L a* Quin tu hinc is a me in maxima malam cruce.Cb.da eas quç re« Agebâ cómodu.La.heu quis uiuit me mortalis Miferior.Ch.ego multo tanto miferior q tu labrax.
La. Qui.Ch.quia ego indignus fu:tu dignus qui fies.La.o fcirpe Scirpe laudo fortunas tuastquifemper feruas gloriam aritudinis» Equide meam uelitationem exerceo.nam omnia corufea Prç tremore fabulor.Ch.edepol neptune es balneator frigidus Cum ueftimetis poftq abfte abi:algeo ne thermopoliu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i
Quide ullu iftruit.ita falfam probet potione amp;nbsp;frigidam.
Vtfortunati fût fabri ferrarii;qui apud carbones adfident.i Seper calent.La.utinam fortuna nunc anatina uterer Vtcum exiftem ex aqua arere tame.Ch.quid fi aliquo
Ad ludos me ^ manduco loce.La.quapropter.Ch.quia ; , Pol clare crepito detibus.iure optimo me lauiffe arbitror nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;' ?
La. QuiCh.quia audere tecu innaue afcedere qui a Fundamento mihi ufqimouifti mare.La.tibi aute aufcultani. Tu ^mittebas mihi illic effe queftu maximum meretricibus. Ibi me corruere poffe aiebas diuitias.Ch.ià poftulabasi Teipurata belula totam ficiliam deuortatuv infulam, La. Qn? nam balena meu uorauit uidulu;au^:atqi argentum.
Vbi orne copadfum fuit.Ch.eade illa credo quç
Meu marfupiu quod plenu argenti fuit,in facciperio
La. Heu redadlus fu ufq iad hanc unam tuniculam:amp; ad hoc mifellurn Palliu.perii oppido.Ch.uelcofciare mihi quide tecu licet. Aequas habemus partes.La.faltem fi mibi muliercula eftent Saluj:fpes aliquo foret.nunc fi me adolcfcens plefidippus uiderit. A quo arabonem 40paleftra acceperatiam fe exhibebit Hic mibi negociu.Cb.quid ftulte ploras.tibi quide edcpol Copiaft.du lingua uiuet qui re foluas omnibus.
Sceparnio feruusCbarmides parafitus.Labrax lenO. q Videft illuc obfccro negocii:quod du^ muliercula -
Hic in pbano ueneris fjgnu fletes aplex^ tenet.nefeio quem Metuentes mifer^ node bacuero proxuma:fe iadatas atq ciedaf Ho«iie effe aiut e mari.La.obfecro bercle adolefcens ubi Iftjc fût quas memoras mulieres.Sce.bic in pbano ueneris
-ocr page 417-Quot futSce.totUc qûOt ego 6^ tu fumus Li.nempe meg ^â Nempe nefcio îQuc La.qua funt facie.Sce.fcituU.uel ego nAmareuträuis poffü:fi ;pbe adpotuiflemLa.nepepueUç ^®â Nempe moleÃus es. uife filubet.La.meas oportetintus effe
Hic mulieres me^ cbarmides.Cb.iupiter te pdat;^ fi fut Etfi nó fut tarne.La.introrupam iam buc in ueneris Pbanû.Cb.in baratrû mauelim obfecro bofpes
Da mibi aliquid loci ubicôdormifcâ.Sce.iflic ubi uis codormifee: Nemo ^abibetzpublicu ed.Cb.at uides meromatus ut fim Veflimetis uuidis.recipe me Kedlu.da mibi ueflimenti aliquid
ft Aridi:dû arelcunt meç:in aliquo tibi gratiam refera.
ââ ^gt; Tigillum eo illud mibi unum arefcit.fi uis dabo.eode amictus Eode textus effe foleo.fi pluittu idçc mibi dato:exarefcant faxo.
ft â⢠Eo an te poenitet in man quod delaui ne bic i terra eluam Eluas tu an exungare ficcum uerum interdum tibi ego nuq Quicq credâmiû accepto pignore.tu uel fuda.uel peri algu. Vel tu fgrota:uel uale.barbay; bofpite mibi inçde is.Sce.nibil Moror fat litiu ed.iâ ne abis uenalis.uenaKs illic dudlitauit Quifquis eft non eft mifericorffed quid ego bic afto infelix uuiduf Quin abeo bine in ueneris pbanum:ut edormifcam bâc crapulam Quam potaui ptçtet animi quam libuit fentetiam qfi uinis gr^cis Neptunus nobis fuffudit mare:itaq ialuu ^difperauit nobis Falfis poculis.quid opuftuerbis fi inuitare nobis paulifper pgeret Ibidem obdormiffemus.nuc uix uiuos amifit domu.
Nunc lenonem quid agit intus uifam couiua meu. Demones.is.
m Iris modis di ludos faciut bomnibus:mirifq? exeplis.
'Nâ omnia in fomnis danut.ne dormietis quidefmut qefeere. Velut ego bac nodle:qu^ prçceffit qaxiacmiy atqiinfcitu foinniaui Somniu.ad birudininu nidu uifa eft fimia adfcenfione ut Faceretradinolirier.neq? eas eripere quibat inde:poft ibi uidebaf Ad me fimia adgredirier:rogare fcalas ut dare utedas fibi. Ego ad boc exeplu fimij refpondeo:natas ex pbilomena atqi ^â ^dâÃ^^ ^^^ birudines.ago eu illa:nequid noceat meis Popularibus.atque illa animo ia fieri ferocior uidcf:ultro mibi
â. Malu mini tarieren ius uocat me.ibi ego nefcio quo modo iratus Videor inediam arripere fimiam.cocludo in uincla Beftiam nequiftimâ.nunc quam ad rem dicam boc Attinere fommû.nunq bodie quiui ad cóieduram cuadcrc. Sed quid i ueneris pbano clamoris orit animus miraC Tracbalio feruus,Demonis fenex.
-ocr page 418-Accolj.^pinqui qui edis bis regionibus:ferte opêiopi^utqi Exêplum pefTimu peHundate.uindicate ne ipioip potior fit Polëtia:^ ïnocëtû:qui fe fcelere fieri nolut nobiles.
Statuite exëplum Ãpudcnti.date pudori premium.facite bic lege Potius liceat:^ ui uióto uiuere.cumte buc in uencris pbanu.
Veflra itcy ïploro fidë:q J5pc bic adeflisrgqi auditif clamore meu: Ferte fuppetias:qui ueneri ueneriçq; antift^ more âtiquo icuftodiâ Suu cómiferuntcaput.prçtorque te iniuri^ prius collû ^ ad uos Perueniat.De.quidiftuc e negocii.Tr.p ego bç c genua te obteftor Senex qfqs es.De.qn tuâergo omitte genua amp;.quid fit nibil expedi Ecqui tu es.Tr.teque oro 0Cqu^fofi fperas tibi boeano multu Futui^ firpe amp;nbsp;laferpiciu eâque euëturâ exagogâ
Capuâ faluâ et fofpite.atque ab lippitudine ufque Geeitas Vt fit tibi.De.fanun es^Tr.feu tibi cófidis fore multa magudari Vt te ne pigeat dare opera mibi quod te orabo fenex
De« At ego te p crura 0C talos terguqiobtertor tuu:ut tibi ulmea ubere Efle fperes uirgidemiâ:0^ tibi boc ano euëturâ ubere meffem Mali ut mibi idue dicas negocii qd fit quod tumultues.
Tr. Qui lubet maledicereieqdë tibi bona exoptaui omnia.De.benc Equide tibi dico:qui te digna ut eueniât precor.obfecro Hoc:reuortere ergo quid negocii eft.Tr.muliercs dupnocëtes Intus bic funttui indigetes auxilii:quibus aduorfu ius legefqi Infignite liuria bic faeîta e;fitqi i ueneris pbano.tu facerdos uencria Indigne adflidtaf.De.quis bomoeft tâta cofidetia Qui facerdotë uiolare audeat.fed eç mulieres quç fut^aut quid iis Iniqui GtïTr.fi das operamteloquar.ueneris Ggnu fût âplexç nûc
T« Fraudis.fceleris.parricidii.penurii plenus.
Lcgirupa.impudens.impurus.inuerecundiflimus.uno uerbo Abfoluam.lenofl.quid illum porro prçdicë.Oe.edepol infortunio Hominem prodicas donabilem.Tr.qui facerdotis fceleflus fauci» Interpreflerit.De.at magno cu malo fuo fecit bercle.ite iflinc Foras turbalio fparax ubi eflis? Tr.i obfecro intro, fubueni illis.
De. Ite^ aute imperabo, fequimini bac.Tr.age nue iam tube Oculos elidere itidem:ut fepiis faciutcoquiDe.^ripite bomine Pedibus buc itidë:quaG occifam fuë.Tr.audio tumultu.opinor leno Pugnis plecftif.nimis udiimprobiflimo bomini mala fe dëtauerit Sed ecce ipfe egrediutquot; timidi e pbano mulieres.
Tracbalio feruus.Paleflra.Ampelifca forores.ii.
-ocr page 419-n nbsp;nbsp;Vnc idem eumomniu copüi^ atq iopum auxilii prçGdü
ViHuius nos tenet. cuia eft quj falute aHerat rtein ingredi petfequamur.
In metu nuc fumus ambj. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iportunitas
Tantali iniuria nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nos eft modo bic intus ab noftro bero
, fceleftus facerdote manu precipes reppulit:;ppulit Per^ idignis modis.nosq? ab figno intimo uideri potuit fuas. Sed nunc fefeut ferunt res fortunçq? noftrç;par e moriri.neqje Melius morte imalis rebus meis feriis.Tr.quid e quç illec oratioft Ceffo ego bas cofolari beus paleftra.Pa.qui uocat.Tr.ampelifci ^na. Obfecro qs e q uocat.Pal.qs is eft qui nominat.Tr.fi refpexis fcief O falutis rne^ fpes.Tr.tace ac bono animo es,me uide.Pa.fi modo Id liceat uis ne opprimat:quç ais:uim mibi afferamnpfa adigit. * â^^ Ab define nimis inepta es.Am.defifte didlu nue iam miferâ me Confolari.Pal.nifj quid re prçfidiû apparas traebalio.adta b^: res e Certûft monte ^ bunc pati lenone in me.
Sed muliebri animo fu tamen mifere in mente mibi mortis^ Metus mebra occupat ^depol.Tr.lxjnc acerbum
Bonu animu babete.Pa.nam obfecro unde.Tr.mus mibi luenitquot;. Ne inq timete:adfidere bic in ara.Am.quidifta ara plus Prodeffe nobispoteft:q fignu in pbano bic intus uenetis :quod Amplexj modo unde abreptu per uim mifer^.Tr.fedete bic modo. Ego bine uos tamen tutabor.aram babete banc uobisqp caftris. Moenia bine ego uos dcfenfabo pr^fidio ueneris:malicia lenonis Cotra iceda.Am.tibi aufcultamus:6C uenus alma abp te obfecramus Ara amplexantes banc tua:lacbrvmantes:genibus nix^:in cuftodiä Nos tuâ ut recipias:ôlt; tutere illos fceleftos.qui tuû fecerunt pbanû Parui nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;arenofque:ut banc tua pace arâ obfedere
aut eç ambç fumus opera neptunei nocitu Habeas.neue idcirco nobis uitio uortas:fi quippiâft minus Quod bene effe lautu arbitrare.Tt.çquû bas petere Intellego:decet',abfte id impetraridgnofeere bis te couenit. Metus bas:id ut faciant:fubigit. te ex concba nata effe autumat. Caue tu bay conchas fpnas.ied optume eccum exit Sencx;patronus mibique et uobis.
Ãpmones fenex.Labrax leno.Mulieres ii.Lorarius.Tracbalio feruus. e nbsp;nbsp;Xie pbano natû:quâtû eft bo minu facrilegiftime.uos i arana
Abite feffû.fed ubi fût.Tr.buc refpice.optume iftuc Volueramus.iube modo accedat ^îpe bunc legerupione Hic nobifeum dis facere poftulas.De.pugnû in os impunge. Iniqua bjc patior cum peio tuo.Oe.at etiâ minitaf audax.
-ocr page 420-La. Ius men ereptum eft mibi.mcas ancillas mihi inuito eripis. De fenatu cvrenefi quèuis opulêtü.Tr.fi tuas efTe oportet Ni ue eas effe oportet liberas:n.eu te in carcere cópingi eft ^quum Aetateqnbi te ufq? babitare:donec totö carcere cótriueris.
La. N 5 bodie ifti rei aufpicaui:utcu furcifero fabuler.
Te ego appello.De.cu ifloc primû qui te nouit difputa.
La. Tecum ago.Tr.atqui mecu agedûft:funt ne illç ancili^ Tuç^La.funt.Tr.^edu ergo.tage uträ uis digitulo minimo modo.
La. Qn^d fi attigero.Tr.exteplo bercle ego te folie pugillatoriü FaciarSC pendente incurfabo pugnis periuriflime.
La. Mibi nó liceat meas ancillas ueneris de ara abducere» De. Eft lex apud nos.La.quid mibi cu ueftris legibus Comercii.equidë iftas iâ ambas educa foras. Tu fenex fi iftas ambas:buc arido argetoft opus.
De. H^ aute ueneri coplacucrunt.La.babeat fi^rgctu dabit» De. Do tibi argctum nunc adeo ut fcias meâ fentetiâ.
Occipito modo illis afferre uim loculo paufillulum. Ita bine ego te ornatu amittâ:tuipfus te ut non noueris; Vos adeo:ubiego innuero uobis fi no ei caput exoculaftitis Quafi murteta iucis:ite ego uos uirgis circuuindi.
La. Vi agis mecu.De.etiam uim ;pportas flagitii flagrantia' Tun trifurcifer mibi audes inclemeter dicere.La.fateor ego Trifurcifer fu .tu es bomo adprime ;pbus.Tr.nunc qui minus Flafce oportôi effe liberas.La.quid liberas.Tr.atqiberas tuas Quide bercle atep ex germana gr^ciama altera b^c eft nata Atbenis fine teftibus.De. quid ego ex te Audio.Tr.banc atbenis efTenata liberâ.De.mca popularis Obfecro b^c e.Tr.no tu cyrenebs es.De.immo atbenis natus Altuscp educatufque atticis.Tr.obfecro defende ciues tuas» Senex.De.o filia mea.cu ego banc uideo mea^ abfens Miferiai ^ comones:trima qu^ periit mibi iâ tata effet Si uiuit feio.La.argetum ^ iftifcc ambabus cuiç erât Domino dedi.quid mea refert bç atbenis natç:an tbebç fiët^ Dû mibi recèle feruitute feruiât.De.ita ne impudës Tu ne bic fallis, uirginalis liberos paretibus fubiedos babebis Atque Ãdigno quçftu côtercs.nâ buic alterç patria quç fit Profecto nefcio:nifi fcio jpbiore bac effe q te ipuratiffime. Tuç ift? fût.La.cotëde ergouterfit tergo utri.
De. Ni ofterrumetas babebis pluris i tergo tuo:^ ulla nauis Loga clauos:tû ego ero mêdaciffimus.poftea afpicito meû: Quado ego tuum îfpeôtauero.m ent tarn fince^:ut quiuis
-ocr page 421-Dicat ampullanusroptn -nû efTe opere faciuJo con u:Sc GnceriTi-na.
C^id cauff cft qJ i uirgis te ufque ad faturitatc fautie Quid illas fpeeftasequas G attigeriGoculof eripiam tibi ^^' At qui quia uocafutrâque iam mecum abducam fimul. ^' Quid facief.Lauolcanum adducamif uenerifeft aduerfariuC Quo illic it.La.beuf ecquif bic eft.beuf.De.fi attigerifboftium 1 lam bercle tibi mefllfi orefiet mergif pugnif.
* 'Nullum babemus ignern ficif uiAlitamus aridif.De.ego dabo 1 Igne:fiquidei'capite tuo coflandi copia ft.
I'⢠lbo bercle aliquo quiritatu ignem.De.quid eu luenerif.
I^' Ignem magnu bic faciam.De.quin ut manum exuraf tibi. Immo bafce ambal bic i ara ut uiuafcomburâ.De.id uolo Nam bercle te barba cotinuo arripiam:SC ignê cóiiciam. Teque ambuftulatum obiiciam magnifauibuf pabulum. Cum cóieclurain egomet mecum facio:b^c illa eft fimia: Qu; bas birudines ex nido uolt eripere ingratus Quid ego in fomniis fomniaui.Tr.fein quid tecum oro fencx .Vrillas feruas:uim defendas:dum ego be:^adduco me u.
gt;Qu^re be^ atque adducc.Tr.at bic ne.De.miximo malo fuo: Si attjgerit fiue occeptaflit.Tr.cura.De.curatu eft.abi
Iâ^â Hunc quoqi afferua ipfû.ne quo abiat nam ^mifimus Carnufici aut taletum magnu autbunc bodie fiftere.
-ocr page 422-Demones fenex.LibnxIcno. Paleftfa.AmpeIifca,
De. u Trum tu leno eu malo liberius quiefeisran ûc fine
Malo fi copia eft.La. ego quj tu loquere flocci no facio fenex
Meas quide te inuito:et uencre:amp;C fumo ioue
De ara capillo iä deripiâ.De.tange dum.La.
tangam loerde aero.
De. Agedu ergo accede bue modo.La.iubc dum recedere iflos
Ambo illuc modo.Dc.immo ad te accedet.La.no bercle
Egomet cefeo.Dc.quid ages fi propius
accedent.La.ego receffero.
Verum fi fenex te unq in urbc offendero
Nunq bercle quifq me lenonem dixeritifi non te ludos
Peffimos dimifero.De.facito ifluc quod minitaris.fed nunc interï
Si illas attigeris dabitur tibi magnû malum.La.q magnum ucro?
De» Quantum lenoni fat efl.La.minacias ego iflas flocci no facio tuas.
Equidem eas te inuito iam ambas rapi3m.De.tangc dum
La. Tangam bercle uero.De.tange fat fein quomodo i dum Turbalio curriculo affer duas clauas.La.clauas.De.fed probas Propera cito.ego te hodie faxo rechte acceptum ut dignus es.
-ocr page 423-La. Heu fceleÃus galea in nam perdidi.nunc mihi opportuna Hic eflet.falua fi foret.heet faltcin illas mibi appellate.
De. No licet hem optime edepol.eccum clauator aduenit.
La. Illud gde edepol tinnimentu eft auribus.De.age accipe Illâ alterâ clauâ fparax age alter iftic:alter bine adfiftite? Adfiftite ambo:(ic audite nunc ia.fi bercle illic illas bodic Digito tetigerit inuitas nifi tue exoculalTitis nfq iadeo: Donec qua'domû abeat nefciat.piftis ambo.fi appellabit Quepiam:uos refpodetotc.iftinc iftaru uicem:fin ipe abire Hic uolet quantu p6t: extemplo ampledlitote crura fuftibus.â La. EtiS me abire bic non defment.De.dixi fatis amp;nbsp;nbi ille Seruus cu beto buc aduenerit:qui beru accerfiuit itote Exteplo domu.curate b^c fultis magna diligentia.
La. Heu berle ne iftic pbana mittantur cito.ia boc berculis eft Veneris pbanG:quod fuit.ita duo deftituit figna.bic cum Clauis fenex.nó bercle:quo bic nuegentiu aufugiam:lcio. Ita mibi nue uti uq; feuit amp;nbsp;terra amp;C mare.paleftra.Lor.qduis
La. Apage cotrouerfia e:b^c equide paleftra.quf refpodit no mea e. Heus ampelifca.Lo.cauefis infortunio ut pot.La.ignaui Homles latis rede monet.fed uobis dico beus uos nu moleftiae Me adire ad illasjjpius.Lo.nibil nobis qde.La.nuq^d moleftu. Mibi erit.Lo.nibil fi caueris.La.qd e quod cauea.Lo.be a craftb Infortunio.La.qujfo bercle adire ut liceat.Lo.abeas fi uelis.
La. Bene ergo bercle facHû.babeo uobis gratixnó accedam.
Potius illic aftate ilico.edepol proueni nequiter multis modis Certumft bafce bodie ufqiobfidione uincerc.
Pleulidippus ado.Tracbilio feruus.Mulieres duc. Leno.Lora.Cbarmides.
Ple. m Ea ne ille alea leno ui uioleta de ara deripe ucneris noluit. Tra. Admodu.Ple.q^n occidiftisexteplo.Tra.gladius non erat/ pie. Caperes aut fufte:aut lapide.Tra.gd ego quafi cane amens Homine infectarer lapidibus nequiffimu.La.nunc pol ego Perii.pleufidipp9.eccu adeft cóuerret iâ 15 me totûcû puluifculo.
Ple. Etiâ ne in ara tue fedebât mulieres:cû ad me profectus ire. Tra. Ibide nûc fedet.Ple.qs illas nûc illic feruat.Tra.nefcio quis Senex uicinus ueneris.is dédit opam optimâ.is nûc cû feruis Seruat.ego mandaucrâ..Ple.duc me ad lenone recta ubi Illic eft boino La.faluc.Ple.falutcm nibil moror.opta otius Rapite obtorto collo:maiu3.an trabi^utrû uis opta^dû licet.
La. Ncutrû uolo.Ple.abi fane ad littus curriculo tracbalio. lube illos in urbe ire obuia ad portu mibi:quos mecum duxi
-ocr page 424-Qui bûc ad carnifice traderet.pof l buc redito:atq? agitato Hie cuÃodiä.ego buc fc^leftu in ius rapiam exulem.
Age ambula in ius.La.gd ego deliqui.Ple.rogas qui arabone A me accepidi ob muliere.0C eâ bine abduxifti.La.no auexi.
Ple. Cur negas o.La.lt;^ pol prouexi.auebere no quiui mifcr. Equide tibi me dixerâ prefto fore apud uencris pbanu.quid Multa fu ne ibi^PleJ iure caufa dicito bic uerbu fat ê.fcquere.
La. Obfecro te fubueni mi cbarmides.rapior obtorto collo.Cb.quis Me noiatlLa.uiden me ut rapior.Cb.uideo atqi ifperto lubes*
La. No fubuenire mibi audes.Cb.qs bo te rapit.La.adulefccs Plcufidippus.Cb.ut natflus babe bono animo melius eft te In neruu compere.tibi obtigit quod plurimi exoptant fibi.
La. Quid id e.Cb.ut id quod querâtîueniât fibi.La.fequere obfecro Pariter.Cb.fuades qlis es tudn neru u rapere eo me obfecras:ut te Sequar etiâ retcntas.La.perii.Cb.uerum fit uelim.'
Ple. Tu mea paleftra amp;nbsp;âpelifca ibide ilico mancte:dû ego buc redeo. Lo. Equide fuadeo ut ad nos abeât potius dû recipis,Ple.placet Benefacitis.La.fures mibi eftis.Lo.gd fures.Plc.rape.
La. Oro obfecro paleftra.Ple.fequerc camifex.La.bofpes.Cb.n fu Hofpes.repudio bofpitiu tuu.La.ficie me fpnis.Cb.fic ago fem? Bibo La.di te ifelicitet.Cb.ifti capiti dicito.credo aliûî aliam Belluâ bomine uortier illic in columbû credo leno uortitur, Na incolumbari collu baud multo poft erit.î neruo mille Hodie nidamenta congeret.uerûtamen ibo ei' Aduocatus ut fiem.fiqui mea opa citius addici poteft.
Demones fenex.
b Enefacïtum amp;nbsp;uolupc eft me bodie bis mulierculis Tctulifte auxiliû:iâ clientas repperiratep ambas
Forma foitula atqiçtatula.fed uxor fcelefta me oibus fuat mois Nequid lignifice quippiâ mulierculis.fed grippus fuus noftetj Q uid rerû gerat miror.denodic q abiitpifeatû ad mare. Pol magis fapuiffet fi dormiuiffet domi.iâ nuc amp;nbsp;operam Ludos facit:amp; retiâ.ut tepeftas eft nüctatq i ut noólu fuit In digitis bodie per coquam quod ceperit.ita fluctuare uideo uebementer mare.
Sed ad prandium uxor me uocat.redeo domum lam meas opplcbit aures fua uaniloquentia.
Grippus pifcator.
n Eptuno bas ego meo patrono gratias:q falfis locis leoiit Pifculentisxu me ex fuis locis pulcbre ornatu expediuit.
Templis reduce.plurima pr^da onuftu.falute borreiaqj
-ocr page 425-In mari fiuchuofo:pifcatu nouo me uberi copotiuit:miroqj Modoratq? incredibile bic pifcatus mibi lepide euenit. Neq ; pifciu uHa una iam bodie pondo c^pi.nifi B qdâ fero ïrcte. Na ut denoóle multa impigreq; exurrexi:lucrum prçpofui Sopori amp;nbsp;quieti.tempeflate feua experiri expetiui;
Paupertate beri qui amp;mea fententiâ tolerarem.opera Haud fui parcus mea.nimis bomo nibilft:qui piger eil. Nimifqî id genus odi ego male.uigilare decet bomine. Qui uolt fua temperi conficere officia.non enim illum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,.
Expedlare oportet:du berus fe ad fuu fufcitet officium.
Na qui dormiat libenter:fine lucro amp;nbsp;cum malo quiefcut.' Na ego nue mibi:qui ipiger fui:repperi ut piger fi udi fiem. Hoc ego in mari quicquid bic inert repperi qcquid inert. Graue qde.tbeufarû bic ego ieffe reor nee mibi cofcius Ert ullus bomo.nuc bçc tibi occafio gripe obtigit, Vt liberes ex populo prêter te.nunc fic faciam:
Sicut cófiliüêad beru ut ueniam dodte atep artute. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;;â¢
Pauxillatim pollicitabor pro capite argentû:utfun liber' Ia ubi liber igitur domuinrtruâ agrum;^des mancipia.
Nauibus magnis mercatura faciS.apud reges rex perhibebor. Port animi caufa mibi nauefacia:atq3imitabor rtratonicu. Oppida circûuecÃabor.ubi nobilitas mea erit clara.
Oppidu magnucomunibo et ego urbi gripo indâ nomen Monimentu me^ famç.ôc fadlis ubiq^regnu magnu inrtituâ.' Magnas res bic agito i mente inrtruere.nuc bûc uidulû codam. Sed bic rexcû aceto pranfurus e 5lt; fale fine bono pulmcto.
Tracbalio feruus. Grippus pifcator.
b Eus mane.Gri.qd maneâ.Tr.dû bâc tibi q trabis rudetem Complico.Gr.mitte modo.Tr.at pol ego te adiuuabo na
Bonis quod bencfit:baud perit.Gr.turbida tepertas beri fuit. Nibil babeo adolefcens pifciu.ne tu mibi effe portules
No uides me referte uuidu rete fine fquamofo pecu, Tr. Non çdepol pifcis'expeto:quâ tui fermonis indigens. Gr. Enicas lâ me odio quifquis es.Tr.nó finâ ego abire bine te
Mane.Gr.caueûs malo.quid tu malû nam me retrahis.
Tr. Audi.Gr.no audio.Tr.at pol qui audies port.Gr.quin Loquere qduis.Tr.eo modo ert opereprçtiû:quoâ tibi Ego narrare uolo.Gr.eloquere.quid id ert.Tr.uide nufpiâ Cófequit prope nosGr.ecqd ert:quod mea referat.
Tr. Scilicet fed bonis cofiliis eo qdî te mihi e.Gr.qd negociie Modo die^Tr.dica tace fi fidê mo das mihi:te no fore infidu
Z
-ocr page 426-Gr. Do fâ^e tibi fidus ero gfquis es.Tr.audin furtuxgo uidi Qui faciebatnouerâ dominû id cut fiebat.porro ad fure Bgomet deuenio.feroq ;ei codinonem boc pacïlo.' Ego iduc furtu fcioxui fadtu enuc mibi ft uis dare dimidiü Inditiu domio no facia.is mibi nibil etiam refpondit. Quid inde ^quu eft dari mibi dimidiuin^uolo ut dicas.
Gr. I modo bercle ampliusnä li non dat domino dicûdû cenfeo.
Tr. Tuo cófilio faciâ.nûc aduorte animu.nâq tboc omne attïet ad te« Gr. Quid fatflumft.Tr.uiduIû iftû cuius eft noui ego hominem Lïpridê.Gr.gdeft.Tr.amp;cjuo paólo periit.Gr.at ego quo Pacïf0 inuentuft lcio:amp; qui inueît bomine noui amp;nbsp;dominus quigt; Nûc e fcio.nibilo pol pluris tua b q quâti illud refert mea. Ego iUu noui cuius nue e.tu illum cuius ante bac fuit. Hue bomo feret a me nemo.ne tu te fperes potius.Tr.nó ferat Si dominus ueniat.Gr.dnûs buic nemo:ne fruftraffis Nifi ego nemo natuft:büc g cçpi in uenatu meo.Tr.itane uero.
Gr. Ecque effe dices in mari pifee meû:quos cum capio fiqdem C^pi.mei furit.babeo pro meis.nec manu adferûtur.neqr illic Parte quifg poftulat.in foro palam omnes uende pro meis Venalibus.mare guide cómune certoft oïbus.Tr.adfentio Qui minus buc cómune qu^fo mibi effe oportet uidulum. In mari îuentûft:c5mune ë.Gr.nç impudeter impudens, Hä fi iftuc ius fît quod memorasrpifeatorcs perierunt. Quippe eu exteplo in macellu pifcas prolati lient Nemo emat:fuâ quifq tpartem pifcium pofcat libi Dicat in mari cómuni captos.Tr.quid ais impudens' Aufus etiâ coparare uidulilcu pifcibus.eadem tandem Res uidtâ;Gr.in manu nóemea.ubi demifi rete atq; bamuâ Quicgd bçfit extrabo.meû quod rete atq t bami mei NacJli funtrmeu potifTimuft.Tr.immo bercle baud eft' Siquide qdâ uas exc^pifti.Gr.pbilofopb^.Tr.fed tu nung Pifcatore uidifti uenefice uidulil pifcë c^piffe:aut pro Tuliffe 11ld ï forum.nó ent tu bic quidem occupabis omnis Queft9:qs uoles.amp;uitore amp;nbsp;pifcatorem te efte ipure poftulas Vel te mibi monftrare oportet:pifcis qui fit uidulus.uel quod In mari nó natu e:neq?habetfquamas neferas.Gr.qui tu Nung audiuifti effe antebac uidulu pifcem.Tr.fcelus Nullus e.Gr.immo eft profeólo.ego qui fum pifcator:fcioâ Vero raro capitur.nullus minus Qpe ad terra uenit.
Tr. Nil agis.dare uerbâ fperas mibi te pofte furcifcr.quo colore e. Gr. Hoc colore capiuntur pauxilluli funt alii puniceo colore magni
-ocr page 427-Ite itq? atn.Tr.fcio tu berde opinor in nidulum te Pifce conuertes:nifi caues.fiet tibi puniceum corium Poflea atrû denuo.Gr.quod fcelus bodie boc inueni. Tr. Verba facimus.it dies.uidefis cuius arbitratu nos facere uis. Gr. Viduh arbitratu.Tr.ita eniuero finitus es.Gr.falue tbales. Tr. Tu iflbuc bodie no feres.nifi das fcqueffrüiaut arbitra.
Cuius bçc res arbitratu fiat.Gr.qu^fo fanus es.
Tr. Eleborofus fum.Gr.at ego ceritus.buc nó amittâ tarnen.â Tr. Verbu adde etia unu.ia in cerebro colapbos abftrudâ tuo. Gr. Ego ia te bic itide quafi penicillus nouos exurgere fokt Ni buc amittis exurgebo:quicqd bumoris tibift. Tangc.affligä te ad terra itidem:ut pifce foko pokpu.
Tr. Vis pugnare.quid opufl.quin tu potius prodam diuide.
Gr. Hic tu nifi malum Iruuifti nibil potes.Tr.nifi poflulas.abeo Ego bic.Gr.ar ego bic offledfä nauem.Tr.nequo abeas.mane Si tuq^reta ifti naui es:ego gubernator ero.Gr.mitte rudente Scelefle.Tr.mitta.omitte uidulu.Gr.nunq berck bic bodie Rameta fies fortunacior.Tr.no probate pnegädo mibi potes Nifi ps datur.aut ad arbitra reditura:aut fequeftro poitur.
Gr. Que ne ego excepi i mari.Tr.at ego ifpedlaui e litore Gr. Mea opera labore amp;nbsp;rete amp;nbsp;boria.Tr.nû qui minus fi ueniat Nue dnus cuius e.ego qui ifpedtaui procul te buc babere furtu. Q^ tu nibilo mane mafligia quo argumeto focius no fum Et fur lu fac du ex te fciâ.Gr.nefcio neep ego iffas ueflras Leges urbanas fcio.nifi cp bûc meû efie dico.Tr.ôC ego ite Effe aio meû.Gr.mane.iâ reperire quo pado nec fur. Nec focius fies.Tr,quo padtO.Gr.fine me bic abire.tu abi Tacitus tuâ uiâ nec tu me cuiq indicafGs.neq; ego tibi Quicq dabo.tu taceto.ego mufitabo.boc optima atqi Aequifl'imû efl.Tr.eo qd côditionis audes ferre.Gr.iâ duda Eero ut abeas.rudentê amittas.mibi moledus ne fies.
Tr. Mane dû refero conditione.Gr. te obfecro bercle aufer modo. Tr. Ecque in bis locis nouifli.Gr.oportet uicinos meos.
Tr. Vbi tu bie babitas.Gr.porro illic loge ufqi in câpis ultimis. Tr. Vin qui in bac uilla habitat eius arbitratu fieri.
Gr. Paulifper remitte reflem.du cocedoiamp;confulo. Tr. Fiat.Gr.euge falua res e.pr^da b^c perpetua efl mea.
Ad meû bcrû arbitrû uocat me.bic intra prçfepis meis Nunq bercle bodie abiudicabit ab fuo triobolû.ne ifle Haud fcit q coditione tetukrit.ibo ad arbitrum.
Tr. Quid igif.Gr.quâq idue effe ius meumteerte fcio
-ocr page 428-piat idue potius 5 nue pugne tecum.Tnnunc places Qua^ ad. ignotu arbitrumme appellis:fi adhibebit fidem Et fi e ignotus notus.fi non notus:ignotifTimus cÅ Demones fenex.Mulieres Palefira.Ampelifca. Tracbalio.Grippus.
c nbsp;nbsp;Vpio çdepol quâ^ uobis qu^ ùoltis mulieres
Metuo propter uos:ne uxor mea me extrudat ^dibus.
Qu^ me pelices adduxifle dicet ante oculos fuos.uos cofugite In aram potius q ego.Mu.mifere perimus.
De. Ego uos faluas filiam.ne timete.fed quid uos foras Profequimini.qm ego adfum:facfet nemo iniuna.ite Inquadomu amabo.nunc iâ ex prçfidio pr^fides.
Gr. Opr^ falue.De.falue grippeqd ntlTr.tuus ne bic feruus efl.
De. Haud pudet.Tr.nibil ago tecû.De.ergo abi bic fis.Tr.qu^fo' Refponde fenex.tuus bic feruus e.De.meus e.Tr.be ifluc Optime quado tuus eiteru faluto te.De.SC ego te.tu ne es: Qui baud multo prius abifli bic beru accerfitu.Tr.ego is fumi
Do. Quid nue uis tibi.Tr.neinpe bic tuus e.De.meus c.Tr.illuc Optime quado tuuft.De.gd negocift.Tr.uir fceleflus Illic eft.De.gd fecit tibi uir fceleftus.Tr.bomini ego illi talosâ Subfringi uolo.De.g.d efl.qua de re nue litigatis inter uosi
Tr. Eloquar.Gr.imo ego eloquar.Tr.ego opinor:rem faceffo.
Gr. Siquide fis pudicus;binc faceffas.Dc.grippc animu aduorte Ac tace ut iflic prius dicat audi loquere tu.Gr.alienon. Prius q tuo dabis otatione.De.ut nequiter coprimitur,
Xr» Ita ut occepi dicere:illu que dudum lenonem Extrufifliibic eius uidulu eeillum. Gr.non babeo.
' Tr« Negas quod oculis uideo.Gr.at ne uideas uelim babeo No babeo:quod tu me curas qd reru gerâ.Tr.quo mo habeas:' Id refert iure an ne iniuria.Gr.niiftû cçpi nulla caufa eil: Q uin me cudones cruci:fi in mari reti apprehendi Qui tuu potius efl:q meu.Tr.uerba dathoc modo res gefla efl.j Vtego dico.Gr.qd tu ais:De.qd âprimarius uir dicat:c0prime.
Gr. Nu lis fi tuus ed.Tr.qd tu ide mibi uis fieri quod herus Cofueuit tibi.fi ille te coprimere folitus.bic nofler nos no folet.
De. Verbo illo modo ille uicitquid nûc tu uis.dic mihi.
Tr. Equide neq ego partem pofco mibi iflinc de ifloc uidulo. Neq meu hodie effe unq dixi fed iflic ineft ciflellula Huius mulierisrq dudum dixi fuiffe liberam.
De. Nepe tu bâc dicis;qua effe aiebas dudum populare meam.
Tr. Admodû amp;nbsp;ea qug olim parua geflauit crepundia:,
-ocr page 429-IfHc in ida cidula infunttquç iftic ineflîuidulo.K neq? iHi Vfus efttfiC illi miferç fuppetias feret:fi id dederit quis uos Paretes quçrat.De.faciâ ut det tace.Gr.nibil Berde ego funi Ifti daturus.Tr.nihil peto nifi ciflulam 6lt; crepundia.
Gr. Quid fi ea funt aurea.Tr.qd iAie tua;aurum auro expedetur. Argentû argento exequabimus.Gr.facias aurû utuideâ. Poft ego facia ut uideas ciftulam.De.caue malo ac tace Tu pge ut occepilti diccre.Tr.unum te obfecro:ut te buius Cómiferefcat muliens.Tigde bic lenonis eius eft uidulus Que fufpicor:bic nifi de opinione certû nibil dico.
Gr. Viden fceleftus is aucupatur.Tr.fine me ut occepi loqui. Si fc^lefti illius eft bic cuius dico uidulus;bçc poterüt nouiffe.' Oftendere bic iube.Gr.ain oftêdere^De.baud liquum dicit Grippeiut oftendatur uidulus.Gr.imo bercle infignitc iniqj
De. Quidu.Gr.qz fi oftederoxotinuo buc nouiffe dieet fcilicet.
Tr. Sceleru caput.ut tu csiite omnis cenfes effe.piuri caput.
Gr. Omnia iftec ego facile patior:dû bic buic a me fentiat.De.atqj Nuc abf te ftat ueu bic tibi teftimoniu gripe aduorte animû. Tu paucis expedi.Gr.quid poÃulas.Tr.dixi equidcm.fed ft parum intellexti
Dicam denuo.bafce ambas:ut dudû dixi ita effe oportet liberas. H^c atbcnis parua fuit uirgo furrupta.Gr.dic mibi gdifta Ad uidulu ptinét.feruç fint ift^:â liber^?Tr.oîa ifey : uis memorari Scelus:ut defiat dies.De.abftinc maledidlis.êC mibi Quod rogaui dilue.Tr.ciftellâ iftic ielTe opportet gaudeam.
In ifto uidulo.ubi lût figna.g parentes nofcere bjc poftit fuos: Quibus CU parua periit atbeis ficut dixi pri?.Gr.iuppiter Te diqi perdât.gd ais uenefice.quid ift^ mut^ funt:qu^ Pro fe fabulari no queant^Tr.eo tacent.cp tacita bonaft mulier Scmpig loquens.Gr.tu pol pro portione nee uiruiec inulier es.?
Tr. Quidü?Gr.quia eni neq iloques es neqi taces ung bonus, Tr. Quçfo en ung bodie licebit m loq^De.fi pr^terbac uerbu faxis Hodie:ego tibi cominuâ caput.Tr.ut id occipi dicere fenex Eä te qu^fo ciftulä ut iubeas bûc reddere illis,ob cam Si quid poftulat fibi mercedis dabithaliud gcgd ibi e beat fibi. Nuc demû iftuc dicis:qm ius meum effe intclligis.
Dudû dimidia petebas partem.Tr.imo etiâ nunc peto.
Gr. Vidi petere miluu:ctiâ cû nibil auferret tame.De.nonego te' Coprîete poftû fine malo.Gr.fi iftic tacet:ego tacebo.fi ifte logtquot; Sine mea^j re:mca pte loqui.De.cedo mo m iftu uidulû gripe.
Gr, Cocredâ tibi:ac fi ifto^ nibil fit:ut m reddas,De,reddef,Gr,tene
-ocr page 430-Audi nuc ia pateftri alq ? ampclifca B öd â Ioquor;e nc bic nidulus Vbi ciflcllâ tua ieffe aiebas?Pal.is e.Gr.perii Eerde ego mifer. Vt prius q plane afpexitulico eu efle dixit. De.faciâ ego bâc re Na tibi ciftellâ ifticie ee oportet gaudeâ.î ido uidulo.PaLubi ego Dicâ quiegd inerit nominati:tu mibi nullû oftederis.fi falfa Dicä fruftra dixero^uos tame iflec gequid iflic inerit uobis Habebitis.fed fi erut uera.tu obfecro te ut mea mibi reddantur« Gr. Placet ius meru oras meo quide animo.De.at meo bercle. Gr. Quid fi ida aut fupftitiofa:aut ariola e.atq iomnia quicquid Infit uera dicetd me babebit ariola.De.non feret nili uera dicet Nequicq anolaf.Pakfolue uidulû.ergo ut quicgd fit Veru q priinu faciâ.boc babct.Gr.folutû clî aperi.
Video cidellâ.De.bccde e.Pal.iflçc c.o mi paretes bic uos Coclufos gero.buc opefqi fpefqtuedru cognofcendû codidi.
Gr. Tû tibi bercle deos iratos elfe oportet:qfqs es quç paretis Tâ in anguftû tuos locû copegeris.De,gripe accede bue. Tua res agitur.tu puella ifiie procul dicito quid infit:amp; qua Facie memorato oia fi bercle tantulû peccaflis:quot poderis Podules te ad ueru c5uorti:nugas mulier magnas egeris.
Gr. Ius bonû oras.Tr.^depol baud te orat.nâ tu iniurius. De. Loquere nûc iâ puella.gripe animû aduortite ac tace. Pal. Sût crepundia.De.ecca uideo.Gr.peri in primo proelio. De. Mane nc odenderis qua facie funt.refpode ex ordine. Pal, Inficulud aureolus primû litteratus.De.dicedum.
In co enficulo litterarû quid ed.Pal.mei nomen patris Pod altrinfecus ed fecuriculi ancipcs.ite aurca litterata Ibi matris nome î feruriculad.De. mane die in enficulo Quod nome ed paternû.Pa.dçmones.De.di immortales Vbi loci fût fpes meç.Gr.imo çdepol me^.De.pergite Obfecro cotinuo placide.Gr.autite î malâ cruce.De.loquere Matris nome bic i fecuricula qd fiet.Pal.dçdalis.De.di me Seruatû cupiût.Gr.at me perditû.De.filiâ meam effc Flâc oportet gripe.Gr.fit p me quide:quin te di omnes Perdät:qui me bodic oculis uididi tuis:meq? adeo fcçledû Qui no circûfpexi centies prius:me nequis infpedtarct. Qî rete extraxi ex aqua.Pal.pod ed ficula argenteola Etduç conexç manicula amp;nbsp;fucuIa.Gr.quin tu i dierecta Cà fucula amp;C cuiT iporculis.Pal.0C bulla aurea e:pater qua' Dedit mibi natali die.De.ca e profedio.cotincri qn copledtar No queo.filia faluc mea.ego is lum:qui te produxi pater. Ego fum demones 0Cmater tua ecca bic intus.d^dalis.
-ocr page 431-pa. Salue mi pater infperate.Dc.faluc ut te Amplecftor libens. Volupeftxû iüue ex pietate ueftra uobis c6tigit.De.cape dû Hûcfi potes fer intro uidulû age tracbalio.Tr.ecce gripi fcelera Cû idee res male euenit:tibi gripe gratulor.De.age eamus Mea gnata ad matre tuâtquç ex te poterit argumecis bâc rem Magis exg.rere quf te magis fdlauittmagifq; figna pnouit tua.
*I*r. Eamus introomnes:qn opam^mifeuâ damus.Pal.fequere me Ampelifca.Am.cû te di amât uoluptati e mibi.Gr.fum ne ego Sceleftus:qui illac bodie excepi uidulû.aut cû excepi:qui non Alicubi in folo abdrufi loco.credebâ ^depol turbulents prodam Euenturâ mibi:cp ilia m turbulenta tempedate euenerat. Credo çdepol ego illic inefle auri amp;nbsp;argenti largitcr.qd meli? e.. Qf ut bine intro abeâ:amp; me fufpendam clanculum: Saite tantifper dum abfcedat b^c a me Agrimonia, Demones fenex.
p nbsp;nbsp;Ro di Imortales qs me ê fbrtunacior:qui ex Ãprouifo
Filia inueni meâ^fatin ficui bomini dei ede bnfacÃû uolat Aliquo illud paedo obtigit optatû piis.ego bodie neqifperaui Neq i credidi.is ïprouifo filia inueni tame.amp; eâ de genere Sûmo adolefcenti dabo.igenuo.atbeniefi amp;nbsp;cognato meo. Ego eû adeo accerfi bue adme qprimû uolo.iudiq iexire Huc feruû eius.ut ad forû iret.nó dû egreffum ede eû id mirorâ Tame accéda opinor ad fores.qd confpicor/uxor cóplexa collo Retinet filiâ.nimis inepta atepodiofacius amatio ed.
Dçmones. Tracbalio feruus.
De. a Liquâdo obfculado melius e uxor paufam fieri.atq; adorna Vt re diuinâ faciâ:cû intro aduenero laribus familiaribus,^ . nbsp;nbsp;nbsp;Cà auxerût nodrâ familiâ.funt domi agni.amp; porei facres.
Sed qd idû remoramini mulieres tracbalione.atq ioptime' Eccû exit foras.Tr.ubi ubi erit tame inuedigabo ÃCmecum Ad te adducâ fimul pleufidippu.De.eloquere ut b^c res Obtigit de filia.eû rogato:ut relinquat alias res.6e buc ueiat.
Tt. Licet.De.dicito datura meâ illi filiâ uxore.Tr.licet.De.amp; patre. Eius me nouilTe amp;nbsp;mibi ede cognatû.Tr.licet.De.fed propera, Tr. Licet.De.iâ bic fac fis coena ut curetut.Tr.licet.De,oÃa illicet, Tr. Licet.fed fein qd ê quod te uolo^qd promifidi ut memineris Hodie ut liber fim.De.licet.Tr.fac ut exores pleufidippû Vt me emittat.De.licet.Tr.óó tua filia facito oret.facile exorabit* Dr. Licet.Tr.atqiut mibi ampelifea nubat:ubi ego fim liber. De. Licet.Tr.atqiut gratû mibi beneficium factis experiar.
De. Licet.Tr.omnia lilt;et.De.licet tibi rurfum refero gratiam
-ocr page 432-Sed propera ire in urbeadlutu amp;: recipe te bucrurfum. Licetis hic ero.tu interibi adorna ceterum quod opus ed.
De. Licet.Tr.bercules iftu infelicitet cu fua licentia:ita meas Repleuit aures quicquid memorabamdicet.
Gripus pileator. Demones fenex.
Gr, q Va mox licet te copellare demones^De.qd e negocii gtipc^ Gr. De illo uidulo.De,fi fapiastfapias quod di boni danût.
Equû uidetur ttbi ut ego alienum quodeRrmeü elfe dica?
Gr. Quod ne ego inueni Ãman,De. tâto melius illi obtigit:q pdidit Tuû ee nihilo magis oportet uidulu.Gr.iflo tu paup es cu nimis Sancite pius.De.o gripe gripe i ^tate bominu plurimo fiunt Tranfenn^ ubi dccipiutur dolis:atq; ^depol in eas pleruq ^ efea Impoitur:qua liqs auidus pofcit dea auariter:decipitur In trafenna auaritia fua.ille qui eonfulte.dodte.atq }aftute.cauet Diutine uti bene licet partu bene.mibi ifl^c uidetur pr^da Pr^datu irierrut cum maiore dote abeat q aduenerit. Ego ne:ut quod a me ablatum efle alicnu Iciamxelem^minimc iftuc faciet noder demones,
Sempcauere hoc fapientilïimû eline confeii fini ipfi maleficiis Suis.ego mihi cu lufinihil moror ullum lucrum,
Gr. SpecHaui ego pride comicos ad idue modu fapientcr diita Dicereratq iis plaudier cu illos fapietis mores modrabat Populo.fed cu inde fua quilq; ibat diuorfi doinurnullus erat Illo padlo:ut illi iuderant.De.abi itro ne moledus.linguç Tempera.ego tibi daturus nihil fum.ne tu ffudra fis.Gr,at ego Deos quffo:ut quicqdïillo uidulcd:fi aurd fi argentü cd Omne id ut fiat cinis.De.illue ed:quod nos neq feruis utimur. Nâ illic eu feruo fiquo cogrefTus forct:ÃCipfum fefe amp;C illu Forti addringeret:dü prodam habere le cenferet interim. Pr^da ipfus effet pr^da.prçdà duceret:nûc hinc intro ibo Et facrificabo.pod ibi uidebo nobis coenâ cótinuo coqui.
Pleuftdippus adole. Trachalio feruus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-;
Ple. i nbsp;nbsp;Teru mihi id^c omnia itéra mi anime.mi trachalio.
Mi liberte.mi patrone.immo potius mi pater. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f;,.
Repperit patre pal^dra fuu atq; matrem.Tr.repperit.
Ple. Et popularis ed.Tr.opinor.PIe.ó^ mi nuptura ed?.
Tr» Sufpicor.PIe.cenfen hodie defpondebit earn mihi quçfo?
Tr. Cenfeo.Ple.qd patri etia gratulabor cum illam inuenit?
Tr. Cenfeo.Ple.qd matri eiuslt;Tr.cenfeo.Ple.quid ergo Cenfes?Tr.quod rogas cenfeo.Ple.dic ergo quanti celes?
Tr. Ego ne cenfeo.Ple.adfume quidem ne cenfione femp facias.
-ocr page 433-Tr. Cenfeo.Plc.qd fi curram^Tr.ccnfeo.PIe.an fic potius placide.
fr. Cenfco.Ple.etiâ ne earn adueniens falutemiTr.cenfeo ple. Etiam patremdTr.cenfeo.Ple.poft eius matrem, fr. Cêfeo.PIe.gd poHeafetiâ ne aduenies copledlar eius patret fr. Non cenfeo.PIe.gd matte?fr.non cefeo.Ple.quid eäpfe illâ^ fr. Nó cenfeo.Ple.peri.dilecÃum dimifit.nûc non cefet cum uolo. fr. Sanus nó es fequere.Ple.duc me mi patrone quo libet.
Labrax leno.
La. q Vis me eft mortaliû miferior:qui uiuat alter bodie:quc Ad recupatores modo damnauit pleufidippus?abiudicata A me modo eft pal^ftra.perditus tu.nam lenones ex gaudio Credo cHe procreatos.ita omnes mortales fiqd e mali lenoni. Gaudent.nûc altera illâ:quç mea eft:uifam buc in ueneris Pbanu.falte ut ea abduc5:de bonis quod reftat relliquiaru.
Gripus pifcator. Labrax leno.
Gr. n Vnq ^depol bodie ad uefperu gnpu infpicictis uiuu: Nifi uidulus mibi reddatur.La.perii cu metione fieri audioâ Vfq uiduli:quafi palo pedtus tundat.Gr.iftic tceleftus liber Eft:ego qui in mari prehendi rete atq? excepi uidulu ei daret Negatis quicq.La.pro diimortales fuo bic fermone arrexit Auris.Gr.cubitu bercle logis litteris fignabo ufquequaq?. Siquis pdiderit uidulu cu auro atqiargento multo.
'^â^Sâ^âP^ ^^ ueniat.no feretis iftu:ut poftulatis.La.mcum Hercle illic bomo uidulu fcit:qui babet:ut ego opinor Adeudus mibi illic e bomo.di quçfo fubuenite.Gr.qd mej Intro reuocas.boc uolo bic ante boftiu extergere na boc Quide pol e rubigine no e ferro fadtu eft:ita quanti magis : Extergeo rutilu atqi tenuius fitna quidem boc uenatuft: Veruita Ãmanibus cofenefcit.La.adulefcens falue.
Gr. Di te ament cu inrafo capite.La.qd fit;'Gr.ferru extergetur.
La. Vtuales.Gr.qd tu numedicus qu^fo es^La.imo ^depol una Littera plus fu q medicus.Gr.tu tu medie? es^La.tctigifti acu.* Gr. Videt digna forma.fjqd tibi eiLa.bac proxia nodle i mari amp;nbsp;alii.
Cotrafradla e nauis.perdidi quicquid erat mifer ibi omne* Gr. Quid pdidiftiiLa.uidulu cum auro atqi argento multo. Gr. Eo qd memifti à uidulo^qd pit amp;nbsp;q.difuerit ibi.La.qd referti
Qui perit.Gr.tame fi no boc aliud fabulemur.qd fi ego fcia Qui iucnerit^uolo ex te fcire figna.La.nummi odlingentiâ Auri in maifupio infuerut.prjterea centu denaria pbilippia In pafceolo feorfus.Gr.magna bercle prçdaft largiter.mercedis Indipifear.di bomines refpiciSt.bene ego bine pr^datus ibo.
-ocr page 434-Condono te.De.bem'gnc çdepol facis.La.nno tu ^de berde uero. Heus tu iâ habeas uidulû.La.babeo.Gr.^jpcra.La.q^d^jpcrabo.
Gr. Reddere argents mibi.La.neqt ^depol tibi do:neq? quic^ Debeo.Gr.qu^ b^c fatîtio eQ.nó debes.La.non bercle uero.
Gr. No tu iuratus inibies^La.iuratus fuin:ôlt; nûc iurabo:fi quid Voluptati e m.iufiurâdû rei refuâdç no pdendç coditurn eft .
Gr. Cedo lis mibi talentû magnu argenti periturilTnne.
De. Gripe quod tu iftû talentû pofcis?Gr.iuratuft mibi dare.
La. Libet iurare.tu ne 0 pontifex periuro es.De.qua pro re argêtû Promilit bic tibi.Gr.fi uidulû iftû redigiffem in poteftatem Eius iuratus:dare mibi talentû magnû argeti.La.cedo Qui cû babeâ iudicem in dolo malo ïftipulatus fis:ni ue etia Dû fiem quîqi amp;nbsp;uigîti natus ânos.Gr.babe cû boc.
La. Alioft opus iâ ab ifto auferre:aut fim fi iftunc codemnauero .
De. Promififti buic argcntûïLa.fiteor.De.quod feruo promififti.⢠Meû eê oportj ne tu leno poftnies.te bic fide lenoia uti n potes.
Gr. lam te ratus nacftû bominem que defraudandum dates. Dandû buic argentû cft ptobum.id ego cotinuo buic dabo Adeo me ut bic emittat manu.De.quâdo ergo tibi benignus Fuicatqi bçc tibi opa mea funt feruata.Gt.imo bercle mea Ne tu dicas tua.De.fi fapies tacebis.tû ' te m benigne itidem Addecet benemerenti beneferre gratiâ.La.nempe pro meo lure oras.De.mirû quin tuum ius meo piculo abf te expeta.
Gr. Saluus fum.leno labafcit.libertas protcditur.De.uidulum
Iftic ille inuenit.illud mancipium meum eft.ego tibi bunc porto feruaui cum magna pecunia.
La. Gratiâ babeo amp;nbsp;de taleto nulla caufa e qn feras q«? ifti Su iuratus.Gr.beus tu mibi dato ergo;fi fapis.De.tacen an no.
Gr. Tà mea rem fimulas agere tibi mu nó bercle iftoc Me interuortes fi alia prçdâ perdidi.De.uapulabis fi uerbu Adde iftuc unu.Gr.uel bercle enica.nó tacebo unq alio Pacfto:nili taleto cóprimor.La.tibi opam bic quide dat:tacebo.*
De. Cócede boc tu leno licet.Gr.palâ age nolo murmur ullum Neqi fufurru fieri.De.dic mibi quâti illa emifti tuam alteram Muliercula ampelifcâ.La.mille nûmos denumeraui.De.uin tibi Conditione luculenta ferre me.La.fane uolo.De.diuiduu Talentû facia.La.benefacias.De.pro illa altera libera Vtfit dimidiü tibi fûmc.dimidiû buic cçdo.La.maxime.
De. Pro illo dimidio ego gripû emittâ manu.que propter tu Vidulû;6lt; ego natâ inueni.La.benefacis.gratiâ babeo magnâ.
Gr. Q^ mox mibi argentum eigo redditur.De tes foluta eft
-ocr page 435-Proferto Euius e uidulus perge.aKa tu cxpedirc.La.takntu Argenticomodu magnu inerat in crumina.prjterea fmus Epicbifis cantbarus.gaulus.cxatbus.Gr.pap^.diuitias tu quide Habuidi luculentas.La.miferu iftuc uerbu 0c peffnnu e buiGc Et nibil babere.Gr.qd dare uclis:g iftçc tibi inucHigetidicetlt;ÿ Eloquere propere celeriter.La.numos trecetos.Gr.tricbas.
La. Q.uadrigctos.Gr.tramas putidas.La.quigetos.Gr.caiTa glande. La. Sexcetos.Gr.curculiuculos minutos fabulare.La.dabo feptigetos; Gr. Oscal3 tibi.nu git frigide icas.La.mille dabo numos.Gt.fomas., La. Nibil addoGr.abi igif.La.audi.Gr.fi bercle abiero bic.b n ero., La. Vin cetû amp;nbsp;milleiGr.dormis.La.eloquere quantu poflules.
Gr. Quo nibil tuitus addas.taletû magnû no pot triobolû bic abeffe.
Proin tu aias uel neges.La.qd illic neceHü e uideo.dabitquot; taletu., Gr. Accede dû buc.uen? b^cuolo:arroget te.La.qdâ tibi libjtidinipa. Gr. Tage ara bac ueneris.La.tâgo.Gr.p uenere bâc iurandu ed tibi. La. Quid iureiGr.qlt;îiubeo.La.prei uerbis gd uis.id quod domied.
Nug ulli fupplicabo.Gr.tenarä banc.La.teneo.Gr.deiura te Mibi argetu datu:^ eodé die:âuiduli ubi fis potitus.La.fiat.
Gr. Ven9 cyrenefis te tedor mibi fi uidulu illu: que ego inaui pdidi Cum auro atep argeto faluu inuedigaucro.ifqiipotedate mea Peruenerit tu ego buic gripo dico iquito;amp; me tangito.
La. Tu ego buic gripo dico uenus:ut tu audias taletu argeti magnû Cótinuo dabo.Gr.fi fraudalTis.dic ut te à qdu tuo uen9 eradicet. Caput atep çtate tua tecum boe babeto.tamen ubi iuraueris.
La. IHa negat uorfum figd peccadb.uenus ueneror te.ut oes miferi' Lenones fint.Gr.tame fiet.amp; fi tu fide feruaueris tu bic operire lâ ego faxo exibit fenex.eû tu cotinuo uidulu repofcito.
La. Si maxime mibi ilIu reddiderit uidulû.no ego illi bodic debeo Triobolum.meus arbitratus lingua quod iuret mea Sed conticofcam.eccum exit.Seducit fenem.
Gripus pifeator.Oçmones fenex.Labraxileno.
Gr. f nbsp;nbsp;nbsp;Equere bac.ubi idic leno.óc beus tu be tibi bic bet uidulu:
Qe. â nbsp;nbsp;nbsp;HabeozSC fateor ee apud me:amp; fi tu? e:beas tibi oia:ut g.cgd
Infuere:ita falua fidentur tibi.tene fi tuus e.La.odiimortales Meus e.falue uidule.De.tuus ne ediGr.rogitas:fiqdc bercle louis fuit meus tame.De.oîa infunt falua:una idinc cidella Excepta e modocu crepundiis:quibufcü bodie filia Ãueni mea.
La. Qf.De.tua qu? fuit palçdra ea filia inuentad mea. La. Bene me bercle fabfû ecû id^c res tibi ex lententia Pulcbre euenit:gaudeo.De.iduc facile no credo tibi.
La. Immo bercle ut fcias gaudere me:mibi triobolû ob eâ ne duis
-ocr page 436-Gripe ego babeo.Gr.kerde.at ego me mauolo.De.nibil
Herde bic tibi eft.ne tu fperes.iunfiurandi uolo gratia facias.
Gr. Periibercle nifi me fufpendo.occidi.nun^ bercle iteru Defraudabis me quide port hue die.De.bic bodie coenato leno.
La. Fiat conditio.placet.De.fequimini intro fpedtatores uos quiqui
Ad coenâ uocé.ni datur? nibil fum.neq ifit quicq pollutfti domi.
Ne ue adeo uocatos credâ uos efle ad coenam foras Verum fi uoletis plaufum fabulç buic da^ date ComefTatum omnes uenitote ad me ad anos fedecï
Vos bic bodie coenatote ambo.La.fiat.De.phufü date.
Sticbus Plauti.
Argumentum;
f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Enex caligat filias:q b^ uirosâ
Tam perfeuerent peregrinantis paupes Ita fuftinere fratresmeq? relinquere. Contraq iuerbis delenitur commodis. Habere fineret quos femel nadle forent.;
Viri reueniunt opibus audii tranfmare
Suam quifq? retinet.ac diebo ludus datur.
Panegyris. Pinacium forores.'
c Redo ego mifera fuifTe penolopa foror.fuo
Ex animo quç tandiu uidua uiro fuocaruit.
Nam nos eius animu de noflris fadlis nofcimus:'
Quaru uiri binc abfunt quorüqinegociis abfentum
Vteçquû fblidt^ nodies amp;nbsp;dies foror fumus femper.,
pi. Noffrû officium nos facere çquûeneq id magis
Facimus q nos monet pietas.fed bic mea foror Adfif dum.multa uolo tecum loqui de re uiri.
Pa. Salue ne amabo.Pi.Ipero quide amp;nbsp;uolo.fed boe Soror crucior:patre tuû meuq adeo unice qui unus Ciuibus ex oibus probus pbibetur:eû nunc improbi uiri Officio uti.uiris q tâtas abfentibus noflris facit nuriasamcrito Nofq ab bis abducere uolt.bç res uitç me foror faturât b^ mibi Diuidiç 6d fenio fut.Pa.neu lacbruma foror.neu tuo id animo Fac qdâ tibi tu9 pater facere minatur.lpes eft eum melius Fadlui/ ^noui ego illu.ioculo iftec dicit.neqiille fibi Mereatperfaru mótes:qui efle aurei pbibenf:utiftuc faciat Quod tu metuis.tarne fi faciat minime irafci decet Neq id imerito euenietna uiri noftri domo ut abierut
-ocr page 437-Hic tertius anus.Pi.ita ut memoras.Pa.cû ipfi interca uiuât: Valeât:ubi fintzgd agant:neq i pticipant nos:neq; redeunt.
Pi. An id doles foror cp illi fuû oftleid no colût:cum tuû facis. Pa. Ita pol.Pi.tacefis.cauefis audiâ ego iftuc.cauc poftbac ex te. Pa. Naqd ia.Pi.cp pol meo animo omnis fapietis fuû officium Aequû e coIere:ÃC facere.gobrem ego te boe foror t5amp;fi Es maior moneo:ut tuu memïeris ofticid.amp;fi illi iprobi fint Atgp aliter nos faciat ^ ^guû e.tame pol negd magis fimus Omnibus obnixe opibus:noffrü officiû meminiffe decet.
Pa. Placet taceo.Pi.at memineris facito.Pa.nolo ego foror Me credi effe imemore uiri.neep ille eos honores in qs habuit: Perdidit.nâ pol mihi grata acceptagi huius eft benignitas. Et me guide b^c conditio nûc non periit.^ neg: ecur nûc ftudea Has nuptias mutarier?ue^ poftremoà pris poteftate e fitum Faciedû id nobis guod paretes impant.Pi.fcio atgi i cogitando Moerore angor.nâ prope modû iâ oftendit fuam lententia.
Pa. Igitur gustamus nobis guid fadto ufus fit.
Antipho. Panegyris. Pmacium fili;.
g Vimanet ut moneatur femp feruos horno officiû fuum Nec uolutate id facere meminitfuos is bitu baud prob? eft Vos meminiftis guot Kalendis petere demenfum cibum. Qui minus meminiftis:guod opus fit facïlo:facere in ^dibus. Iâ guide in fuo gu;giloco nifi ent mihi fitum fupellecÃilis Cu ego rcuortar:uos monumentis comonefaciâ bubulis No homines habitare mecû mihi uidentur fed lues. Eacite:fultis:nitidç ut ;des me; fint cû redeâ domû.ia ego Oomi adero.ad meâ maiore filiâ luifo domû.fi gs me gurret Inde uocatotc alig.aut iâ egomet hic ero.Pi.guid agimus Soror:fi offirmabit pater aduerfû nos.Pa.pati nos oportet Quod ille facia ticui? ptâs pl? p0t.Am.fi manere hic fefe malint Potiulg alio nubere.no faciant g.d mihi opuft decurfo ;tatis Spatioxu eis geiere bellu:cu nihil gobrem faciam meruilfe' Arbitror.minie uolo turbastfed E mihi optimu fadlu arbitrer.' Principiû ego guo padto cû illis occipiâ.id raciocinor.utrû Ergo perplexi lacelfam oratioe ad bûc modum:guafi nung Quicg in eas fimile:guafi nihil inde audiueri eas î fe meruilfe Culpa .an potius tempte leniter an minaciterfteio litis fore ego Meas optume noui^exorädo aduerfando fumedâ opam cefeo. Pi. Gratia a pre fi petî9:fpero ab eo îpetralfe.adûfari fine dedecore Et fcelere fumo baud poffumus.neg iego fatlura fum negi tu Vt facias cofilm dabo.uei; ut exorem9.noui ego nfos.exorabile e.
-ocr page 438-An, Sic facia adfimulabo quifi aliq culpam in fefe admiferint. Perplexabiliter earn bodie ppaueiaciä pec5lora.poft id aga. Igitur deinde ut aim? meus erit;faciâ pace.multa feio lacienda Verba.ibo intro.fed apta e foris.Pi.eerto enî mibi paternç Vocis fonitus auris accidit.Pa.is e ecaflor ferre aduorfum Homine occupemus ofeulû.Pi.falue mi pater.An.ôC uos amb^ Ilico agite abfcedite.Pi.ofculû.An.fat eft mibi ofculi ueftri.
Pi. Qui amabo pater.An.quia ita rne^ ai^ falfur^ uenit.
Pi. Affide bic pater.An.nó fedeo.iftic uos fedete.ego federo Infubfellio.Pi.mane puluinü.An.bn;pcuras m fatis fic fultu e nu Pi. Sine pater.An.qd opus e.Pi.opus ê.An.more tibi gerâ.
Atqi boe fatis e.Pi.nunq eni nimis curare poffunt Suu parente filiç.cû equius eft nos potiore babere q te Poftidea pater uiros nros.qbus tu uoluifti ee nos mresfamilias. An. Bonas ut çquu efacere facitisictitame abfentis uiros.
Perinde betis:quafi prüfentes fint.Pi.pudicitia eft pater Eos magnificare:q nos focias fumpferût fibi.An.nûquis Hic eft alien9 nrîs dictis auceps aurib9;Pa.nullus prêter nos Teqi.An.uoftrû animû adbiberi uolo.nam ego ad uos Nuc imperitus reru ÃCmoru mulierum difcipulus uenio Ad magiftrastqbus matronas moribustquf optum^ fût effe' Oportet.fed utraq ; ut dicat mibi.Pa.qd iftuc eft quodbuc Exquefitu mulieru mores uenisi'An.pol ego uxorem Qu^rotpoftq uoftra mater mortua eft.Pa.facile inuenies amp;nbsp;Peiore amp;nbsp;peius morata pater q ilia fuit.meliore neq tu Reperies nequidet fol.An.at ego exte exqro atq ex iftac' Tua forore.Pi.edepol pater fcio:ut oportet effe fi fitrita ut egoi Aequu cëfeo.An.uolo fcire ergo ut çquû cefes.Pi.ut p urbe Cu ambulet oibus os obturët:nequis merito maledicat fibi.
An. Die uiciffim nue iâ tu.Pi.qduis tibi dicâ pater?An.ubi Facillie fpedtaf mulier qu^ ingenio e bono.Pa.cui melefaciudie Poteftas:quç ne faciat id tempat.An.baud male iftuc age tu Altera utra fit coditio penfior.uirgine an uiduam haberet Pi. Quâta mea fapietia eft.e malis multis.malû qlt;Jminimû eft Id minimû emalû.q pot mulieres uitare uitet ut quotidie Pridie caucat:ne faciat quod pigeat poftridie.
An. Q.u^ tibi mulier uidefmulto fapientilTuma.Pa.quç tame cû Res fecûdç fût:fe potent nofcere.amp; illa qu^ jquo aio patiet fibi Effe peius q fuit.An.edepol uos lepide tëptaui uoftruqiigeniu Sed boe eft quod ad uos ueÃorquodq effe ambas couëtas uolo Mibi aueïlores ita fût amici:ut uos bic abducS domu.Pa.atenï
-ocr page 439-Nos quarû tes agitur aliter aucîlores fumus.nâ antoK nift tibî Placebâtato datas oportuit:aut nûc ito £Cjuû eft abduci pater Ãllifce ablènbÿ.An.uos ne ego patiar eu medid.nuptas me uiuo Viris.Pi.placet ille meus m mendicus.fu9 rex regin; placet. Idem animus en in pauptate:qui olim in diuitiis fuit.
An. Vos ne latrones ÃC medicos botes magnipcditis.Pa.no me tu Ãrgeto dedidi opinor nuptu fed uiro.An.gd illos expediatis Qui abbic iâ abierut trienniu.gnuos capitis coditione expefCua Primariâ.Pa.ftulticia e pater uenarü ducere fuitas canes. Hodis ed uxorn uita qu; ad uiru nuptu datur.Ancertû ne cd Neutra uodraru pfequi imperium patris.Pi.perfequimur. Na q dedidi nuptu abire nolumus.An.bene ualete ibo atqi Alcis uodra cófilia eloquar.Pa.^biores credo arbitrabut: ft^bis Narraueris.An.curatc igitur familiare re:utpotedis optumc.
Pa. Nuc placctxu redte módras.nûc tibi aufcultabimus.nûc foror Abeam? intro.Pi.imo interuifam domum.fi a uiro tibi Forte ucîct nûtius.Pa.facito ut fciâ.neqi ego te celabo:neqi Tu me celadîs quod fcies.eo crocoticiû.parafitû gelafimû Huc arcefTito.teca adducc.nä illû ccador mitte ad portu uolo'. Si q forte ex afia nauis beri aut bodie uenerit.nâ dies totos apud Portu fU09 un9 affidet.à tn uolo Iteruifi propera.ablutu redi.
Gelafimus ancilla. Crocotiu.Paradtus.
Ge. f Arnefuide fufpicor matre mibi.napodqnatus fu:fatur . Nuq fui:qua ego matri meo refero lUitidPiq neq; retulit Ego ffero me; mrifaî gratia nâ illa meî aluo mefes gedauit dece. At ego illa i aluo gcdo plus anos dece.atq^ illa pueru me gedauit Paruulu:quo min9 laboris illa cepiffe exidio.at ego non Pauxillulâ à utero gedo fame.ue^ bercle multo maxima.
Et grauidîmâ aridi dolores mibi oboriutur quotidie.fed matre Parere nequeo.nefeio quomo audiui f;pe boc uolgo dicier. Solere elepbantu grauida ppetuos dece ee 5nos.ei9 ex femîe H;c certo e fames.na iâ coplures anos utero b;ret meo.nuc fi Ridiculu boiem qu;retqfpia;uenalis ego fum cu ornametis. Oibus in'animetis.exi.fupplemetu qu;rito.gelafimo nomen Mibi ididitparuo pater.^pter pauptate E adeo nome repperf. Quia Ide iâ a paufillo puero ridiculus fui.eo quia paupertas Fecit:ridiculus fore.na illa oes artes pdocet:ubi que attigit. Per annona cara dixit me natu pater.propterea credo nunc Efurio acrius.fed generi nro b;c reddita e benignitas.nulli. Nugare foleo.fiqsefu me uocat.oro una itent.boiu^ peffume Atq ioptima bercle meo aio amp;nbsp;fatis iuma.qua ante utebant.
»
-ocr page 440-Veni illo ad coenxfic face .promitte uero.nc grauare.e comoid Volo inij flen.no amitta.g^n eas.nunc reperere ei uerbo Vicarid.nibil ^dc berclc uerbu ac uiliffimu.uoce te adeoena^ Nili egomet coene foris.ei berde ego ubo lubos defractos ueH. Ni ue repleuerit fi coenaffit domo.b^c uerba fubigunt me Vt more barbaros difca.atq ^utfacia pr;conis copendium Itaq? auctione praefice ipfc:utuenire ite.Cro.bic ille e parafitusr Que accerfitu.mifla fd.qu^ loquitur aufcultabo priufq colloquar* Sed curiofi fût bic qiâ plures mali alienas res qui curât ftudio Maxio.qbus ipis nulla e res q ^acuret fua.ei quädo que auctione Fadluv fciunt.adeût.pquirunt qcquid fiet cauf^.ilico Alienû çs cogat.an pararit prandiû.uxorin fit reddenda Dos diuortio.éos oîs tâôcfi berde baud indignos iudico:q ut Multu miferi fint laboret.nibil moror.dicamautionis caufam Vt aio gaudeatnâ curiofus nemo e qui non fit maliuolus* Ipfe egomet quâobrem audlionem pr^dieem damna r' Euenerut maxuma mifero mibi ita me macupia miferum
Adfccerunt.malc potatioes.plurim; demortu^.quot adeo coCngï Quas defleui mortu?.quot potiones mulfi.quot aute pradia Qu^ inter continuu pdidi triennium.pr^ moerore adeo Mifer atqîçgritudine cófenui.pene fum fame emortuus Ridiculus çq; nullus eft.quâdo efurit nunc audlionem Facere.decretû eft mibi.foras neceffum e qcquid beo uendere* Age fultis prçda erit pr^fentiû.iocos ridiculos ucndo.age Licemini.qui coena pofcit.ccqui pofcit prandio.hercules Te amabit prâdio.coena tibi.ebe adnuiftin.ncmo meliores dabit. Nullos meliores ce parafitos finâ.uV undtioes grçcas:fudatorias/ Vel alias malacas ampullarias cauillationes.adfentaciunculas.', Ac piuraciunculas parafiticas.rubiginofa ftrigilem.ampulla Rubidâ.parafitû inanem.quo recondas reliquias.b^c ueniffe Iâ opus eft:quâtû pot ut decuma partem berculi polluceam. Cro. E caftor autione baud magni precii adbjfit bomini ad ifimu
Ventre fames.adibo boinem.Ge.qs b^c e qu^ aduorfum it Mibi^epignomi ancilla b^c qde eft crocociu.Cro.gelafime falue. Gc. Noe id nome mibi.Cro.certo me caftor id fuit nometibi. Ge. Fuit defertü.uev id ufu pdidi.nûc micotrogus nomine
Ex uero uocor.Cr.beu ecaftor.rifi te bodie multu.Ge.quando Aut quo in loco^Cr.bic cu auctione pr^dicibas.Ge.peftuma Ebon audifti^Cr.tc quidê digniffima.Gel.quo nunc is^ Cro. Ad te.Ge.qd uenisTr.panegens rogare iuffit te ut opere
Maxio mecû fimitu ut ires ad fefe domû.Gel.ego illo
-ocr page 441-Me hercule nero eo quanta pot iam ne exta codia funt. Quod tarmis fecerat.Cr,illa quidem nullum facrificabit.
Ge. Quomodo^ qd igitur me uolfCr.tritici modios decem Rogare opinor te uolt.Ge.mc ne ut ab fefe peta?Cr.immo Vtabfie mutuu nobis dares.Ge.negato effe quod dem nec mibi Nec mutuCmeq; aliud qcq;nifi boc quod babeo pallium. Lingua quoqtetia uenditariä.Cr.baud nulla tibi lingua eft.
Ge. Qu^ quidc dicat dabo uetere reliq.eccâ illâ^uç dicat:cedo.
Cr. Malû tibi di dent.Ge.b^c eade dicit tibi.Cr.gd.nûc itur9:an no? Ge. Abi fane domû.iâ illo uenturû dicito.propera atq? abi.demiror Quid illec me adfe accerfi iuflerit.quç nuq iuflit me ad fe Accerfi ante buc die.podq uir abiit eius.miror quid fiet Nili ut periclû fiat.uifâ qd uelit.fed eccû dinaciû eius pucrû Hoc uide.fatin ut facete atqiex pidfura abitit.ne ifie edepol Vinu poculo pauxillulo fepe exanclauit fubmetru fcitiffime.
Dinacium puer. Gelafimus parafitus.
Di. m Ercurius iouis g nutius pbibeCtnug çq; patri fuo nuntia Legidû attulitg ego nue meç bere nûtiabo.itaq? onulld Pedius porto l^ticia lubentiaqi.neq ilubet nifi gloriole qcq Proloqui.^jfedlo amoenitates omniû uenerû SC uenuflatum Affcret.ripifq ifuperat mibi atqtabundatpedtusl^titia meum» Propterea dinacium pedes bortare.bonena dicta fadtis. ⢠Nüc tibi poteftas adipifeedi efl gloriam.laudem.dccus. Her^q^ egeti fubueni.benefadla maioip tuorum exauge. Qu^ mifera expedlatione eH epignomi aduentu uiri. Proinde ut decet amat uirû fuu cupide.nde expedi pinaciu Age ut placet:curre ut lubet.cauc que^ floccifeceris. Cubitis depulfa de uia.tranquilla cócinna uiam.lirex Obllabit.obuiâ regem ipfum prius peruortito.
Ge. Quidna dicam dinaciû lafciuibundum tam lubenter currere? Harundine fertrfportulâqpôe bamum pifcarium.
Di, Sed tandë opinor equius eft bçram mibi elle fupplicem. Atg i oratores mittere ad me.donaq ? ex auro:amp; quadrigas Qui uebar.nâ pedibus ire non queo.ergo iam reuortar. Ad me iri amp;nbsp;lupplicari egomet mibi cenfeo çquum. Ge» An uero nugas cêleas:nibil elTe quod ego nunc fcio.
Di» Tantu portu apporto bonû.tam gaudium affero grande.
Vixipfa domina boc nili fciat exoptare a di audeat Nue ultro B deporte.baud placet.neq; id uero officiu arbitror. Hic boc uidetur mibi magis meo conuenire buic nuntio Aduerfum ut ueniat.obfecret:fe ut nuntio boc imptiam. Secundas fortunas decent fuperbi^
-ocr page 442-Sed unde eu rccogito.qui potuit feire b;c feite me. H^ näq; ex moerore eximâ benefacta maio^ meû exaugeam. Atcj î iHâ augeâ ex infpetato oportuno mo contundam faeîta Tbaltibiicotemnâq; ois nuntios.fimulq; adeurfurâ meditabor. îvîe ad ludos olympi^.fcd fpaciiiboc occidit.breueftcurriculo. Qf me poenitet.qd E occlufam ianuâ uideo.ibo amp;nbsp;pultabo fores. Aperite atq? appropate.fores facite ut pateât.remouete morâ. biimis b^c res fine cura gerif.uide quâdudû bic ^des pulto No opam datis.experiar fores an cubiti an pedes plus ualeSt. Ninais uelle b^ fores beru fugiffent.ea c5ut baberet malum. DefefTus fu pultando boc poftremu ed uobis.Gel.ibo atqibuc
'Cbpello.faluus lis.Di.0C tu falue.Ge.iam tu pifcator facJlus. Di. Quapridemno edifli.Ge.unde is.qdfers.quid feflinas.
Di. Tua qdâ nibil ffertme cures Ge.gdiftic c^Di.qs tu uides colubras Ge. Quid tarn iracundus?Di.fi intç pudor adfit:non me appellas. Ge. PofTum fcire ex te ueru.Di.potes bodie non coenabis.
Panegvris mulier.Gelafim? parafit9.Dinacium puer. Pa. q nbsp;nbsp;nbsp;Vifnâ obfecro bas frâgit fores.ubi e.tun bçc faeîs^tun mibi
Hue boflis ueis;Ge.faIue tuo accerfitu ueîo buc.Pâean grâ Fores efffîgis?Ge.tuos inclama tui deliquunt.ego quid me Velles uifebâ.nam eqdem barum mifcrcbat.Di.ergo auxiliu Propere latu eft.Pa.qs na bic loquitur u propc nos Di.dinaciu. Pa. Vbi is eflDi.refpicc me.óc relique egentem parafitum Panegyris.Pa.dinaciû.Di.iftuc indidere nomen maioresjtiibi., Pa. Quid agis^Di.quid again rogitas.Pa.quid ni rogitem.
Di. Quid mecû e tibi.Pa.men faftidis propudiofe^ Eloquere propere.Di.iube me omittere igitur bos Qui retinent Pa.qui retinent.Di.rogas omnia inebra Laflitudo mibi tenet.Pa.lingua quidem fat fcio tibi non Tenere.Di.ita celeri curriculo iui propere a portu tui Honoris caufa.Pe.ecqd apportas boni.Di.nimio iinpartior Multo.tanta plus q fperas.Pa.falua fum.Di.at ego perii Cui medulla laflitudo pbibitGe.qd ego cui mifero medulla Ventris pcepit fames.Pa.ecquem couenifli.Di.multos.
Pa. Adluiru ecquem.Di.plurimos uerum ex multis nequiorem Nullu q bic eft.Ge.quo modo iam dudu ego iftum patior. Dicere iniufle mibi pr^terbac fi me inritaflis.Di.^depol Efuries male.Ge.animü inducam.utifluc uerum te Elocutu efle arbitrer.Di.mundicias uolo fieri bic.ferte. Hue fcopas.fimulq ibarüdine:ut opam omne araneorum Perdâ.ôC textura improbam.debîc läq earû omnis telas.
Ge. Mifera fulgebunt poflea.Di.quid illas itidem efle cenfes
-ocr page 443-Quaû ceciCi nene unica.cape illas fcopas.Gel.Gapiam
Din.Hoc egomet tu boccoucrre. Gel.fecero.Din.ecquis bue effert
Nafeitemâ cû aquaGel.fme fuffragio populi tarnen Aedilitatem bic quidem gerit.Oin.age tu otius pinge bumu Confperge ante ^dis.Gei.faciam,Din.fadum oportuit Ego bine araneas de foribus dciiciam:amp; de pariete.
Aedepol rem negociofam.Pan.quid fit:nibil etiarn fcio.
Nifi forte bofpitcs ucnturi funt.Din.ledos flemite
Pan.Principium placet de ledis. Din.alii ligna ceditc.alii pifces Depurgate:quos pifcator attulit.pernam amp;nbsp;glandiu deiicite.
Gel. Hic bercle bomo nimiu fapit.Pan.nó ecaftor utego opinor Herç morem geris.Din.immo res omnis relidas babeo Prae quod tu uelis. Pan tu tu igitur qua caufa tu miffus es Ad portu expedi. Din.dicam poftq me mififti ad portum Cû luci fimul comodû radiofus effe fol fuperabat Ex mari.dû percontor portitores ecqinauis uenerit Ex afia.negant uenilTe.confpicatus fu interim cercurum Quo ego me maiorem non uidifle ccfeo in portum uento Secundo uelo paffo peruenit.alius aliu percotamur Cuia eft nauis.quid uebit.interim epignoniu confpicio Tuum uirum SC feruu fticbum.Pan.bem quid Epignoniu elocutus.Din.tuum uirû.Pan.ôlt; uitam meam.
Din.Venit inq.Pan.tu eum ipfum uidifti.Oin.ita ego libens.
Argenti auriq aduexit multu.Pan.nimis fadum bene.
Gel. Hercle uero capiam fcopas:atqiboc conuerram libens. Din.Lanam purpuraq i multa.Gel.bem qui uentrem ueftiam Din.Ledos eburatos autatosGel.accubabo regie Din.Tu babylonica amp;nbsp;periftromaton fella amp;nbsp;tapetia aduexit Nimium bon^ rei.Gel.berele re geftâ bene.Din.poft ut occepi Narrate fidicinas.tibicinas.fambucas:aduexit fecum Forma exumia.Gel.euge quando adbibero adludiabo Turn fum ridiculiftumus.Din.poft b^c unguenta Multigenerû muIta.Gcl.non uendo logos.iam non
Faciam audione.mibi obtigit bereditas.maliuoli pquifitores Audionu perierint bercules decima effe adaudam tibi
Qua noui gratulor,Din.poft autem aduexit fecum parafitos Gel. Hei perii mifer.Din.ridiculofiffimos.Gel.reuerram bercle boc
Quod conuerri modo.Pan.uidiftin uiru fororis papbilippum^ Din.Nó.Pan.adeft. Din.immo aiebat eu ueniffe fimu1 fed ego buc
Citus prçcucurri;ut nunciarem nuncium optabilem Gel.uenales logi funt Illi i eEt.^feqre utï folio fequeti.
-ocr page 444--ocr page 445-nil quos negabam uenJeie ihco.ÃC meo malo tir quo3 maleuoletcs Audeant.hercules fane qui de9 fis difceffiflcs non maIc.Pa ii intro Dinacium.iube famulos rem diuinam mibi apparent.bene uale Gel, Vin adminirtremPan fat feruorumbabeo domi.Gel.enim uero
Gelafime opinor ueniRi futtileXi neq? ille adeft.neqi bic Qui uenit quicquam fubucnit.ibo intro ad liberos amp;: difeam De didtis meliorib^.nä ni illos boles expello:ego occidi planilTume.
Epignomus adolefcens.Stiebus feruus
Ep. c Vm bene re geda faluus conuortor domumeptuno grates Habeo ÃC tepeflatibus:fimul mercurio:q me à mercimoniis luuit lucrifq?. quadruplicauit rem meâ.olim quos abiens Adfeefta egrimonia: cos nuc laetantis faciamaduentu meo.
'Näiâ antipbonem conueni ad finem meum: cûq? eo reueni Ex inimicitia in gratum,uidete quçfo quid potell pecunia Quoniâ bene re geda rediffe me uidóC.magnafq; adportauifle Diuitias.domû fine aduocatis ibidem in cercuro in ftega In amicitiam atqi in gratiam cóuortimus.6C fic bodie apud me Coenat Si frater meus.na beri ambo inuno portu fuimus.fcd mea* Hodie foluta c nauis aliquanto prius.age abduc bas intro:quas Mecu adduxi dicbe.St.bere fiue ego taceâ:feu loquar:fcio. Scire te quas multas tecu miferias mudlaucrim.
Ep. Nuc buc diem unia ex multis illis miferiis uolo me eleutberiam' Capere adueniente domu.Epi.amp; ius ^quum podulas.fumas diebe Inbuc diemzte nibil moror.abi quo lubamp;.cadu tibi ueteris Vin propino.St.papç ducam bodie amicam.Ep.uel decem. Dû de tuo.ubi coenas bodie.St.fi banc ratione idituis.amica ego Habeo depbaniu bine ex proxumo tui fratris ancilla.eo CodicÃû fy'mbolam ad coenâ.ac eius conferuum fangarinû fyrum Eade cd amica âbobus.riuales fimus.Ep.age abduc.eas intro. Nuc tibi dedo diem.St.meam culpam babeto.nifi perexcruciaucro. Ja bercle ego per bortu amicam trnfibo meam.mi banc Occupatu node eadem fgmbolam dabo.amp; iubebo ad fangarinum Coena coqui.aut egomS cibo.atq ; obfonabo obfoniu.atqi Id ne nos miremini homines feruulos potare.amare.atq iadcoena Condicere.licS Cbaec athenis nobis.fed cd cogito potius q Indiuidiâ ueniam:ed etiam hic bodiû.aliud autem Podicd:nodrarû.barû çdiû:podicâ partem inagis.
Vtûtur acdiû.ea ibo obfonatû.cade refera obfonium. Per bortû.utroq comeatus cotinamp;.ite bac fecundum Vos me,ego hune lacero diem
Gelafimus.Parafitus,Epignomus adolefcens
-ocr page 446-Get 1 nbsp;nbsp;Ibros infpcxi.Um confido5potiflme meum
Obtenturu regem ridiculis meis.nûc interuifo iam ne A portu aduenerit:ut eu adueniente meis didis deliniam.
Epv Htc quide gelalimus eft parafjtus:qui uenitGe.aufpicio bodie Optumo exiui foras.muftela murem abftulit.prçter pedes Cu ftrena obfecrauitfpedatu bic mibi e.nam ut illa Vita repperit bodie fibiate me fpero faduru auguriu. Hoc facit epignomus.bic quide e:qui aftat.ibo atq alloquar. Epignome:ut ego te nue - cofpicio libens:ut prae laticia lacbrymj Prçfdiûtmibi ualuidin ufq.Ep.fuftentatuft fedulo.
GeV Bene atq amice dicis.di dent qu^ uelis.propino tibi falute plenis Faucibus.c oenabis apud me quoniam faluus aduenis
Epi. Vocata ed opera.Ge.num quide tâ graue e.promitte. Epi.eertu e.. Gel. Sic fac inq.Epi.eerta res e.Ge.lubente bercle
Me facies.Epi.ide ego idue fcio:quando ufus ueniet:fióC.
Gel. Nuc ergo ufus e.Epi.no aedepol podu.Ge.quid
Grauare cenfeas.nefcio quid uero babeo in mudo.Epi.imodo Aliu conuiua quirito in bûc diem.Gel.quin tu Promittis.Epi.no grauer fi pofTiem.Gel.unu quide Herde certû promitto tibi libens: accipiam certo Si promiferis.Bpi.ualeas.Ge.certu e.Epi.certum Coenabo domi.Ge.quado.quidc tua no uis promittere Vin ad te ad coenam ueniam.Epi.fi poffim uelim ueru Hic apud me coenât alieni noue.Ge.baud podulo Equide me in ledo accubere fcis tu me efle uni Subfelli uiru.Ep.at ii.oratores fût populi fumi uiri.
Ambracia ueniût buc legati publice.Gel.ergo oratores populi Sumates uiri fumi accubet:ego infimatis infimus
Epi. Haud aequû e te inter oratores accipi.Ge.eqde bercle orator fu. Sed procedit paru.Epi.cras de reliquis nos uolo.multum uale.
Gei. Peri bercle uero plane nibil
Obnixe uno gelafimo minus cd:q dudu fuit, Certum e mudel^ podbac nuq credere.nam incertiorem Nulla noui bedia.quin S Cipfa decies in die mutat locum. Ea ego aufpicaui in re capitali mea.certume amicos. Conuocare:utcofulam qua lege nunc me efurire oporteat.
Antipbo fenex-Pampbilippus.Epignomus adolefcens.ii. An. i T'a me di bene ament.meafq mibi bene ferualTmt filias.
Vtmibi uoluped pâpbilippe:quia uos in patriam domum Rediffe uideo. bene geda re ambos te 6C fratrem tuû.Pan.fatis Abde accipiam niù uideâ mibi te amicum ee antipbo.nunc quia
-ocr page 447-Te amicû mibi experior effe.creditur hbi.An.uocem ego Te ad me ad coenam.frater tuus nifi dixifTöC mihi:te apud fe Coenaturu elle bodiexû me ad fe ai coenam uocat.ôC magis Par fuerat me dare uobis coenam aduenientibus:q me ad illud Promittere.nifi nollem ei aduorfarier.nuc me gratia abs te Inirc uerbis nibil defidero.cras apud me eritis Ã^ tu 0C ille Cû ueflris uxoribus.Pan.eat apudme pendie.nam ille Heri me iam uocauerat in bûc diem.fed fatin ego tccu Pacificatus fû antipbo.An.quando ita re gefliflis uti uos uellein Amicos atq addecamp;.pax cómerciüq é uobis mecum. Na boe tu facito cogites.ut cuiqibomini res parata eft Firmi amici fût.fi res laffç labant itide amici côlabafcût.
Res amicos inuenit.Epi.iâ rcdeo.nimia uoluptaft.fi diu Abfueris a domo.domû fi redieris.fi tibi nulla eçgritudo Animo obuiam.nam ita ine abfente familiare rë uxor Curauit meam.omniu me exilem atq i inanem fecit Aegritudinû.fed eccu fratrem pampbilippû incedit Cû focero fuo.Pan.quid agitur epignome.Epi.qd tu qdudû In portû uenis buc.Pan.lógiftime.Epi.poft illa iâ ifte e traqllus tibi An. Magisq mare qua âbo eftis uedli.Epi.facis ut alias res foles.bodie ne
Exoneramus nauem frater.Pan.cIementcr uolo nos met potius Oneremus nofmôC uiciffatim uoluptatibus.qinox
Coc!la es coena.impranfus ego fû.Epi.abi intro ad mc:amp; laua. Pan. Deos falutatu atq j uxore modo intro deuortor domû. Epi., Apud nos baec illa feftinat ca forore uxor tua.Pan.optumû eft lam iftoc more minus erit EpiJam ego apud te cro.An.priufq Abis prüfen te te buic apologû agere unû uolo.Epimaxume An. Fuit olim quafi ego fum fenex.ei amp;nbsp;fili^ du; erât:quafi nuc me;â Sût. eae erant duobus nuptç fratribus:quafi nunc me; fint uobis.
Pan, Miror quo euafuruft apologus.An.minori ille adulefcenti Fidicina ÃC tibicinam peregre aduexerat.quafi nunc tu.fed ille Erat celebs fenex;quafi ego nunc fum.Pan.perge obfecro .Prüfens bic quidë ë apologus.An.deinde fenex ille illi dixit Cuius erat tibicina:quafi ego nunc tibi dico.Pan.aufculto atqj Animum aduorto fedulo.An.ego tibi meS filia bene qui cum Cubitares dedi.nûc mibi reddi ego ;quû ce abfte:qui cum Cubitë:cenfeo.Pan.quis iftuc dicit.an ille quafi tu.An.quafi Ego nunc dico tibi.immo duas dabo inquit ille adolefcens una fi parum eft
Et fi duarum poenitebit inquit.addentut du;.Pan.qs iftuc qu;fo.
-ocr page 448-fl uis inquit quatuor
Sane dato.dû equidé bereit qcPedât addas.meû ne c5trûcet cibû Pan. VidelicôC pareu illum fruffe fené.qui dixerit.qm ille illi pollicet Qui eu cibum popofeerit An. uidelicôC tuilTe illum nequam Adulefcenté: qui ilico ubi ille pofcit:dencgauit dare fe grand tritici Hercle quia ^quu populabat ille fenex qnquide filiae illae Dederat dotem:accipere pro tibicina.Pan bercle ille quide certe Adolefcens dodle uorfutus fuit.quis enim illi concubinam dare Dotatam uoluit.An.Senex quide uoluit fppofeSd indipifei De cibo.quia nequiuit qua lege licuit.uelle dixit fieri.fiat ille Inquit adulefcens facis benigne inquit fenex.babeon Rem fallam inquit.faciam ita inquit ut fieri uoles.fed ego Ibo intro amp;nbsp;gratulabor uoftru aduentu filiis.poftea ibo lauatum In pilu.ibi fouebo fenecJlute meam.poft ubi lauero:otiofus uos Opperiar accûbens.Pan.grapbicû mortalem antbipbonem. Vtapologu fecit qua fabre id iam nue fceleftus effe.
Ducit pro adulcfcentulo.dabitur bomini amica:nocilu qu^
* In ledio accendet fenem naqiaeJepol aliud quide.illi Quid amica poffit nefcio.fed quid agit parafitus nî gelafimus Etiam ualôC.Bpi.uidi acdepol bominê baud perdudû. Pa.qd agit-Epi. Quod famelicus Pan.quin uocafli bominem ad coena.Ep.neqd Aduenicns perdere.atqi eccu tibi lupu in fermone.pr^fens efuriens Adefl.Pan.ludificemur bominem.Epi.capti confilii meore mones.
Gelafimus Parafitus Papbilippus Epignomus ado.ii. Gel. f Ed ita quod occepi narrate uobis.cu bic no adfuircum aicis Deliberaui iâ:ôCcum cognatis meis.ita mibiauólores fuere Vtegomet me bodie iugulare fam^.fed uideo ne ego pâpbilippû Cu fratre epignomo atq? is e.aggrediar bominem.fperate
⢠Pâpbilippe o fpes mea.o mea uita.o,mea uoluptas falue. faluum gaudeo
Peregre in patria rc difTe faluum.Pa.falue gelafime.Ge.ualuifbn Bene.Pan.fuftentaui fedulo.Ge.çdepol.gaudeo.^depol ne egomôi Mibi modiû nûc mille effe uelim argenti.Epi.quid eo opus eft. Gel. Hûc adcoenam bercle ut uoce.te no uocem aduorfum te» Fabulare.illud quide ambos ut uocc.Epi.^depol te uocem Libenter, fi fuperfiat locus.Ge.quin tu ftas.obftrufero aliquid Strcnue.Epi.immo und boe potamp;.Ge.quid.Epi.ubi couiuae Abierint.tum uenias.Ge.uç aetati tuç.Epi.una.lautum Ndad coenam dico.Ge.di te perdut.quid agis pâpbilippe.
-ocr page 449-Pm. Foras berde ucro.Gd.cjuî malu tibi lafTo libSi tibi foris cocnare. Pan. Vtrû tu cenfes^Gel.iubedu mibi coenâ coqui.atq? ad, illum Renûciari.PaXolus coenabo domi.Gckno enim folus.me uocato
Pa. At ille ne fufcenfeat mea qui câ fumptu fecit.Ge.facile Excufati poteft.mibimô aufculta iube coenam domi coqui.
Epi. Nó me quidem faciôe aüólore hodie:ut illa decipiat.' Gel. No tu hincabis.niû me nó perfpicere cenfes.quid agas.caue fis tu tibi.
Nä illic homo tu hereditate inbiat:quafi efuriens lupus. Non tu fcis qua efflictetur homines nodlu hic in uia.
Epi. Tanto pluris qui defendant ire aduorfu fuffero.
Gei. Nó it.quia tanto opere {uades.ne euitat.iube domi Mihi.tibi.tuçq î uxori celeriter coenam coqui.fiherdefaxis Nó opinor dices deceptu fore.Pan.per hanc tibi coenam In coenato gelaCime ee hodie licSC .Gel.ibis ne ad coenam foras Pan. Apud fratrem coeno in proxumo.Ge.certu ne ed.Pan.certum Gei. AedepoI te hodie lapide percuffu uelim.Pan.nó metuo.
Per hortu tranfibo.nó prodibo in publicu.Epi.quid agis Gelafmae.Gel.oratores tu accipis.babeas tibi.Epi.tua pol refert Enim:Gel.fiquide in ea refert opera:utere.Epi.po{re aedepol, Tibi opinor etiam uni locu confpicor.ubi accubes.
Pan. Sane faciûdu cenfeo.Ge.o lux oppidi.Epi. fi arte poteris Accubare.Gel.uel inter cuneos ferreoslantullu loci ubi Catellus cubamp;.id mihi fat eft loci.Pan.exorabo aliquo modo.
Epi. Veni.Ge.hucine.Epi.immo in carcerem.nâ hic quidem Meliorem geniu tuum nó facies.eamus tu.Pan.deos , , , Salutabo mó.poftea ad te continuo tranfeo.Gel.quid agitur Epi. Dixi equidem in carcere ires Gel.quin iufferis
Eo quoq?ibo Pan.di immortales.hic quide ui fuma incruccm Cocna aut prandio perduci poteft Gel.ita ingenium meum eft qui cum uis
Depugno mulco facilius:^ eu fame Pa.no ergo is tu apud me Satis fpecîlata e mihi iâ tua félicitas dû parafitus mibi Atqi fratri fuifti.re cofregimus.nûc ego nolo e gelafimo mibite Catagelafimû.Ge.iâ ne abifti gelafime uidc quid es.
Capturus confilii.cgo ne^tu ne?mibi ne^tibi ne:'uides ut Annona e grauis.uidcs benignitates hominû periere Et protbvmi^.uides ridiculos nihili fieri.atqi ipfos parafitaricr. Nûq çdepol me uiuû quifq in craftinû.profpicietà iem Nâintus mihi iâ potione uincea onerabo gulam Neqiego boc cômittâ:ut homines mortuum me dicant fame.
-ocr page 450-Stichus femus
m nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Orc hoc fit.atq^ e ita mea fententia.fi que hominem expediat.
Eû folent prouifere.qui herck illa câ nihil otius uenit.
Wc ego nuc facio.qui prouifo fagarinû.qui nihil otius uenit Tarnen hac gratia iâ hercie ego decûbam folus.fi ille hue non Venit.cadi jmodo hinc a me huc iuno tranfferam.
Poftea accûbam:qua fencx tabefcit dies. Sagarinus Stichus ferui.ii.
f nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Aluete athenaerquç nutrices gr^ciç.terra herilis pria»
Te uidco libens, fed arnica mea ÃCcóferua qd agat Hephaniu Cura eft ut ualcat.nam fticho mandaueram:falute ut nûciarôC: Atq tei ut dicere me hodie uenturû.ut coenarn coquere teperi. Sed ftichus eft hic quide.St.fecifti hercle facetias cu hoc donauirti Dono tuumferuum ftichu.pro di immortales.quot ego Voluptates fero.quotrifiones.quot iocos.quot fauia faltationes Blanditias prothymias.Sa.ftiebe.St.hem.Sa.quid fit
Sti. Euge fangarine lepidiffime.fero conuiuam dion^fid mihiqj Et tibi.naq; aedepolcoena dicfla e.locus liber datus e mihi:^ Tibi apud uos.nam apud nos e conuiuium.ibi nofter coenat Cu uxore:adeo amp;nbsp;antipho ibide heruse nofter.hoc mihi Dono datuft.Sa.quis foniauit auru.Sti.quid id ad te Attini, proin tu lauare propera.Sa.lautus fu.Sti.optime Sequere erge hac me intro.Sa.ego uero fequor.Sti.uolo Eluamus hodie.peregrina omnia relinque.athenas nuc colamus. Sequere me.Sa.fequor amp;nbsp;domu redeudi principiu placui Bona fcena ftrenacj.obolû acceftit mihi
Stephanium ancilla.
m Iru uidcri nemini ueftru uolo fpediatores.quid ego hinc
' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qu^ illic habito excam.faciam uos certiores.domo dudu huc*
Accerfita fû.quoniâ nûciatû êiftarû ueturos uiros.ibi Feftinamus oes. leeftis ftcrnendis ftuduimus.müditiifq? apparadis. Inter illud tarnen negocium meis curaui amicis fticho 0C Coferuo fangarino meo coena codla ut elTamp; ftichus Obfonatus é.cçterû ego curando id adlegaui.
Nuc ibo hinc:^ amicos meos curabo hic aduenientes/ Sagarinus.Stichus ferui.ii.
a Gitc.ite foras.fertc pompam.cado te proficio ftiche. Omnibus modis temptare certuft noftru hodie couiuium Ita me di ament.lepide accipiamur.quoniâ hoc recipiemur in loco Qjaifquis prçtereat comeflatû uolo uocari.Sti.eouenit.
Dû quidem hercle quifqueniat cumuinofuo.nam hinc quidem
-ocr page 451-Hodie pollecîlufa:prçtcf nos iacÃura nemini dabitur.nosmSi Inter nos miniftremus,monotropbe.boc conuiuiu ed Pro opibusnodris.fatis comodule nucibus:fabuIis:fiGuIis. Oleae interrupto lupillo.cominuto crudulo.fat e feruo bomini Modede melius facere fuptufg ampliter fuumqueq?
DecôC.c|uibus diuiti^ domi fût fcapbio 6Ccantharis batiocbisâ Bibut.nos nodro famiolo poterio.tamen uiuimusnos tamen Efficimus pro opibus nodra moenia.Saga.amica uter uir ubi Accubamus.Sti.abi tu fane fuperior:atq 5adco:ni tu fcire podis FacJlo ego boc tecum diuido uide utram tibi liböCetiâ nûc capere.. Cape prouinciam.Sa.quid idue cd prouinciae.Sti.utrû fontale An libero imperiû te inhibere mauis.San.nimio liquido libero Sed amica mea 0C tua dû coenat:dûq; fe exornat.nos Volo tarnen ludere inter nos drategû te facio huc couiuio.
Sti. Nimiû lepide in mente uenit potius g in fubfellio Cynice accipiemur g in Icdlicis.Sa. immo eni bic magis e dulci?. Sed interim drategc noder cur bic cedat cantharus Vide quot cyathos bos bibimus.Sti.tot quot digiti fût tibi In manu.cantio ed gr^ca.cçpcnte pineis tris pine:emet ettara Tibi propino decuma fonte.tibi tute inde fi fapis.Sa.bene uos Bene nos:bene teibene me:bcne nodram etiam depbanium Bibe fis bibis.Sti.no mora erit apud me.Sa.^depol Couiui fated.mo nodra huc amica accedat.id abed.
-Aliud nihil abed.lepide boc aólü e tibi propino Cantbarû.uinû tu babes.Sti.nimis nelle aliquid Pulpamenti.Sa.fi borû quç adfunt poenitóó:nibil ed T^ne aquâ.Sti.melius dicis.nibil moror cuppedia.
ga/ Bibe tibice.age fiquid agis bibendû.herde hoc ed ne nega. , Quid bic fadidis.quod faciûdum uides elfe tibi.quin bibis.. Agcâfi quid agis.accipc ing.nó boc impende publicum. Ast tuum idue e te uereri.eripe ex ore tibias
Sti. Vbi illic biberit uel feruato mcû modû:uel'tu.dabo. Nollo egonos pro fummo bibere.nulii relerimus podea. Naqi aedepol.quâuis defubito uel cadus uerti poted.
Sa- Quid agit .quâq grauatus fuidi.nó'nocuit tarnen.
Age tibicen.quâdo bibidi.refer ad labea tibias:fuffla Celeriter tibi buccas.quafi proferpcns bedia.agedû diche Vter demutaffit.proeul mutabitur.Sti.bonû ius dicis» Impetrare oportamp;.quia çquum podulas.age ergo Obferua fi peccaffis.multa bic retinebo illico.Sa.optimû atqj Aequiffimumoras.St.bem tibi boc.primum omniumhaec
-ocr page 452-Faccciafliamare inter fe riualcs Huos;uno cantharo potare. Vnû fcortû ducere..boc memorabilert.ego tu fu:tu es Ego:ünîanimi fumus:unam anaicâ amamus ambo.mecum Vbi eft:tecum ert tame tecu aute ubied mecu auce
Ibi c.neuter utri inuidamp;.Sa.obciâ latis nollo obcedes
Caruli ut ludut uolo nuc uin amicam buc euocemus.⢠Ea faItabit.Stixenfeo.Sa.mea fuauis.amabilis.amoena Stepbaniu ad mores tuos foras egredere.fatis mibi pulcbra es* Sti. At enim pulcbcrrima.Sa.fac nos bilaros hilariores.
Opera atej ?aduetu tuo.peregre aduenientcs te expetimus. Stepbanifcidiû.mel meû. fi amabilitas tibi nodra Placamp;.fi tibi ambo accepti fumus.depbaniû, Stepbaniu ancilla.eidem
m Ore uobis geram me^ delid^.na ita me oenus amoena. Amet:ut ego bic ia dudu.exiffem uobifcu foras Nifi me uobis exornare.nam ita ed ingeniu muliebre.quot; Bene cu lauta ed terfa.ornata.fiedaed.infeita ed tamen. Nimioqifibi mulier meretrix repperit odiu ocius XSua îmûditia;quâin perpetuum ut placeat muditia fua Sa. Nimiu lepide fabulata ed.Sti.ucneris mera e oratio Sangarine.Sa.quid e.Sti.totus doIeo.Sa.potus tanto miferior Stc. V tru tibi accubo.Sti-utru ubi tu uis. Ste.cû ambobus uolo Na ambos amo.Sti.uapuIat peculiu.acdum efugit boc Libertas caput.Ste.date mibilocu.ubi accubam.amabo fiquidem Placeo.tum mibi cupio cum utroq aei mibi bene.Sti.
dtfpereo.San.quid ais^
Sti. Quid ego.Sa.ita me di ament.nuq ei fi6 lt;bodic baec.qui non Salte tamen age mulfa mea.fuauitudo.falta.faltabo. Ego fimul.Stinuq aedepol me idoc uinces quin ego Ibidem pruriâ.Ste.fiquidem mibi faltadu ed tu uos date Bibant tibicini.Sti.0C quidem nobis.Sa.tene tibicen primum Podidea loci.fi boc eduxerit.proinde utconfuetus autebac Celeriter lepidam amp;nbsp;fuaue cantationem aliqua occipio Cinjdicâ.ubi perprunfeamus ufq i ex unguiculis.inde buc aquam Eidem.ii.
Sa. t Ene tu boceduce.dudu placuit potio:nunc minus' Gf^auate iam accipit.tene tu interim meus oculus. Da mibi fuauiû:dum illic bibit prodibiles tandem. Stante dantis autc dare amicum amieç Euge euge fic furi datur qui dicitur quaq
^ Grauatus no nocui.tamen age iam infla bucca« - â,â
-ocr page 453-See. Nue fam aliquid fuauitcr redde cantionem.ueteri pro ui nouam
Eidem,
Sa. q Viionicus aut cenydicus. qui boe tale facere pofïiôC.
Si iftoc me uorfu uiccris alio me prouocato fac tu boe modo
Sti. At tu boe modo.Sa.bab^.Sti.tatç.Sa.pap^.Sti.pax.
Sa. Nûc pariter anfbo omnis uoco cin^dus contra Qatis.effe
Nobis no magis potis ert;q fungoâimber.
Intro bine abeamus.nue iam.faltatum fatis prouinoff.
Vos fpediatores plaudite:atlt;j ite ad nos comeffatum:
Plauti Trinumus
t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Hefauru abdrufu'abicns peregre cbarmides'
R,emq? omnem amico callidi mandat fuo. Iftoc abfente male rem per dit filius.
Nam amp;nbsp;aedis uedit.bas mercatur callides.
*Virgo indotata fororidius pofeitur
' Minus quo cum inuidia ei det dote callides
Mandat qui dicat auru ferre fefe a patre,
Vtuenit ad çdis:bunc deludit cbarmides.
Senex ut rediit cuius nubutur beri»
Luxuria Inopia.
Lu. f Equere me mea gnata:ut munus fungaris tuum.
In. Sequor fed fine fore que dica nefeio.Lu.adeft bem III^ fut aedes.i intro nuc iam.nûc ne quis.errôC uoflrum.
Paucis in uiam deducam.fiquide operam dare promittitis.
Nuc prima igiturquç ego fim:amp;: quç illa bçc fciôC: Huc quç abiit intro:dicâ.fi animuaduortitis.
Primû mi plautus nomen luxurio indidit.
Tu mibi banc gnatamelTe uoluit.inopiam.
Sed buc quid introieritipulfu mco:accipite.
Et date uaciuas auris dû eloquor.adulefcens quidam cd: Qui in bifee babitat aedibus.is rem paternamme adiutricc , Perdidit qui me aleramp; nibil uideo ede reliqui.dedi mea gnatam: O ui cu aerate exigat.fed de argumento ne expedietis fabul^. Senes qui buc uenient.bi rem uobis aperiet.buic nomen gr^ce Ed tbefaur ofabul^.pbilemo fcripfit.plautus uertit barbare. Nomen trinumo fecit.nuc boo uos rogat ut liceat poffidere. Hanc nomen fabulam.tantû ed.ualete.adede cû filentio.
Megaronides.
n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ç amicu cadigare ob merita mala noxia
-ocr page 454-Immane cQ faeînus.uerô in aetate utile Si conducibile/ Nam ego amicû bodie meu concafligabo pro cómerita noxia Inuitus. ni me id inuitôi ut faciam fides.nâ bic nimiû morbus Mores inuafit bonos.ita pierde^ omnis iâ fut intermortui. Sed dû illi çgrotant;interim mores mali quafi berba irrigua Succreuerut uberrimç.neq iquicq bic uile nûc eft Nifi mores mali.eoru licamp; iam meftem metere maximam Nimioqibic pluris paucioru gratiam faciût pars bominu 07' id quod profit pluribus.ita uincunt.illud Coducibile gratig quç in rebus multis obftant.
Odiof^qifunt remorâq faciût rei priuat^ Si public^. Callicles Megaronides fenes duo.
Cal. I Arem corona noftru decorari uolo.uxor ucnerare.ut Nobifbaec babitatio.bona.faufta.felix fortunataqj eueniat. Teq ut qprimû poftim:uideâ emortuam.
Me, Hic ille e fenecJla aetate qui fallus e pueriqui admiGt In fe culpam caftigabilem.adgrediar bomincm.
Cal. Cuia uox prope me fonat.Me.tui beneuolentis;fi ita es:ut ego uolo Sin aliter es inimici atq irati tibi.Cal.o amice falue atep Aequalis ut uales megaronides Me.Si tu aedepol falue callicles Cal. Valen ualuiftin.Me.ualeo Si ualui re/lius.Cal.quid agit Tua uxor ut ual0i.Me.plufq ego uolo.Cal.bene bercle Eft.illam tibi bene ualere Si uiuere.Me.crcdo bercle te Gaudere:fiquid iTiibi mali eft.Cal.omnibus amicis quod mibi e. Cupio ee ide.Me.eo tua uxor quid agit.Cal.immortalis eft., Vluit uiólufaq? e.Me.bene bercle denucias:deofq ; oro ut Vit^ tuç fuperftes fuppetat.dû quide bercle tecu nupta Sit.Cal.fane uelim.Me.uin cóinutemus.tuam ego ducam. Et tu meam, faxo baud tantullû dederis uerborû mibi.
N5qi enim tu credo mibiîprudenti obrepferis:ne tu bercle Faxo baud fcias qua rem egcris.Cal.babeas ut naeïlus. Nota mala res optumaft.nâ ego nûc fi ignota capiam.quid Agâ î nefciam.Me.çdepol proinde ut bene uiuitur: diu Vluitur.fed boe animü aduorte.atq iaufer ridicularia. N5 ego dedita opera buc ad te aduenio.Cal.quid uenis.
Me. Malis te ut ucrbis multis multû obiurgem.Cal.men.
^e. Nd quis e bic alius prêter te atq me.Cal.nemo eft.quid igitur^ Me. Rogitas.te ne obiurgite.nifi tute mibi.me cenfes
Oiólurü male.nâ fi in te ^grotant artes animi tui Sin imutare uis ingeniu moribus.aut £i demutatmores Ingeniü tuum.neqeos antiquos feruas aft captas nouos.
-ocr page 455-Omnibus amicis morbû tu incuties graucm:ut te uidere Audircq; çgroti fient.Cal quid in mentem uenit Tibi iftaec diólaâdiccre.Me.quia oîs bonos bonafq? Adcurare addecôC;fufpicionem Ãi culpamut abs fe fegregcnt.
Cal» No poteft utruq; fieri.Me.quapropter.Cal rogas:ne admittam Culpam.ego meo fu promus pedtori.fufpicio eft in pedtore alieno Sita.nâ nûc ego fi te furripuifte fufpicer ioui coronam de capite. E capitolio:quod in culmine aftat fumo.fi id no fecensiatqj IJ tarnen mihi lubeat fufpicarier.quid tu id prohibere me potes. Ne fufpicer.fed iftud ncgocii Icire cupio quicquid e.Me.babcn. Tu amicû aut familiare quepiam:cui pedtus fapiat.
Cal. Aedepol baud dicâ dolo.fût quos fcio ce aicos:fut quos fufpicor: Sûtquorû ingenia atq? animos no poftim nofeere, adamici Parte an adinimici perueniant.fed tu ex amicis certis inibi es Ccrtifrimus.fi quid me feciffe infcite autiprobe.fi id me Non accufas.tute ipfe obiurgandus es.fcio,Me.amp; fi buc alia caufa Ad tc adueni aequu poftulas.Cal.expedto fi quid dicas, Primu dû omniû male didtitatur tibi uulgo in firmonibus: Turpilucricupida te uocant ciues tui.tû aute fût alii.'qui te Vulturiû uocant.boftis ne an ciuis comedisrparuipendcre. H^c Cà audio in te dici.excrucior mifer.Cal.eft atq inon eft Mibi in manu megaronides:quin dicät nó e.merito ut ne dicant Id eft.Me.fuit ne bic tibi amicus ebannides.
Cal.e amp;nbsp;fuit, id ita effe
Vt credas:re tibi audlore dabo.na poftq bic eius re confregit Filiusïuidetqiipfe ad paupertatem protradtû ee:fe fuamqi Filiâ effe adultam uirginê:fimul eius matre fu5q i uxorem mortuam C) uoniä bine ituruft ipfe infeleuticam:mibi cÃmedauit uirginem, Gnatâ fuâ.ôCre fuâ omnem.ôc illum corruptu filium.
Hic fi inimicus effet crcdoibaudcrederamp;.Me.quid tu adulefcete Ouê eê corrupta uides:qui tu^ mädatus ê fidei d Cfiducie., Quin eu reftituis.quî ad fruge corrigis.ei rei operam dare tc fuerat Aliquâto cquius.fi qui probiorem facere poftis.no uti in eadem Tute accederes infamia.maluqiut eius cu tuo mifeeres Malo.Cal.quid feci.Me.quod bomo nequam
Cal»non iftuc meum eft.
Me. Emiftin de adolefcete bas aedes?quid taces/ubi nue tute habitas^ Cal. Emi.atqi argentû dedi minas quadraginta adolefcenti ipfi In manû.Me dediftin argentûiCal.fadlû.neqi fadli pigdi.
Mc. Aedepol fidei adolefcentemmandatum inalae dedifti ne boe padlo ei
-ocr page 456-Gîadiu qui fe occi Jeramp;.quid fecus e.aut quid interpH dare^ Te in manus argentû amanti homini adolefcenti.animiipoti Qui exçdificaramp;: fuâ inchoatam ignauiâ.Cal.no ego Pli argentû redderê.Me.no redderes.neq; de illo quicq Neq emerestneq uendcres:nec qui deterior effet faceres copiam» Inconciliaftin eû:qui mandatuft tibi.illû qui mandauit eum Exturbari ex aedibus aedepol mandata pulchre:^ curatu probe. Crede huic tute iâ fuâ melius rem gefferit.Cal.fubigis maledictis. Me tuis megaronides nouo modo.adeo ut quod me^ cócreditum
Sit taciturnitati dam fidei amp;nbsp;fiduci^.ne enuciare cuiq. Neu facere pala.ut mihi neceffe fit iam id tibi c5crcdere.
Me. Mihi quod credideris:fumcs ubi pofueris.Cal.circûfpicedû te ne Quis adfit arbiter nobis.êC qujfo itidem idem circöfpice.
Me. Aufculto fiquid dicas.Cal.fi taceas loquar.quoniam hinc efl Profeólus peregere charmidcsithefaurû mihi demonflrauit. Inhifce aedibus, hic in conclaui quodam.fed circufpice Me, Nemo eft.Cal.numorü philippeum ad tria milia
Id folus folu per.amicitiam S Cper fidem flens me obfecrauit, Suo ne gnato crederem:ne ue cuiq.unde ad eu id PolTóC permanafcere.nûc fi ille hue faluus reuenit.reddam Suum fibi.fi quid eo fueriticerto illius fili^.quç mihi mandata. Si laabeoidotê unde dem:ut earn in fe dignam conditionem Colocem.Me.pro di immortalef uerbis paucis q cito Alin fecidi me.alius ad te ueueram.fed ut occepifli perge porro proloqui.Cal.quid tibi ego dicam:qui illius fapientiamâ
'Et mea fidelitate:00celata omnia pene ille ignauus puditus pefludcdit. Me.qui du.Cal.quia rure dû fum Ego unos fex dies me abfente atq infeiente ïconfultu meo Edes uenales hafce infcribit litteris.adefuriuit magis Et inhiauit acrius lupus.obferuauit.'dû dormitarentcanes. Grege uniuerfû uoluit tccû auertere.feciffôC aedepol. Ni haec prçfenfiffent canes.fed nûc rogarCtCgo uiciffim te uolo. Quid fuit officiû meum me facere:face feiam .utrum indicare Me ei thefaurum ^ciuum fuit:aduerfum quod eius Me obfecrauiffôC pater.an ego alium dominû paterer Fieri hifee aedibus:qui emiff0lt;:. eius eet ne eius pecunia^ Emi egomôcpotius aedis.argetum dedi.thefauri Caufa.ut faluum amico tradere.neq ; adeo hafce emi Mibi nec ufur^ me^.illi redemi rurfum a me argetum dedi Haec funt:feu recèle feu peruorfe:fac^a fût.egomet feciffe
-ocr page 457-Cofiteor. nrjegaronid.es bem mea malefacÃa.bcm meam Auantiam tibi.bafcine me propter res maledicilas Famas ferut. Me.paufa.infifti caftigatorem tuu occlufidi^ Linguâ.nibil e qui refpondeam.Cal.nuc ego te quçfo Vt me opera amp;nbsp;confilio iuues.comunicefq ibac mecu meam Prouinciam.Me.polliceor opera ergo ubi eris paulopoftdomi Cal. Nûquid uis.Me.cures tua fidem.Cal.fit feduIo.Me.fed quid ais Cal. Quid uis.Me.ubi nue adulefcens babÃC.Cal.ponieulu
Hoc recepic cu aedis'uedidit Me.ifluc uolebam fcire. I fane nue iam fed quid ais(Cal.quid.Me.nuc uirgo. nempe apud te eft.
Cal. Ita e iuxtaq? eam curo cu mea.Me.rec^e facis.Cal.nu prius QX ^^^o 1^2 rogitaturus.Me.uale.nibil e profecto ftultius Neqi ftolidius.neq imendaciloquius.neq? argutum magis. Neq iconfidentiloquius, neq? periurius:q urbani affidui Ciues:quos (curras uocant.atq? egomS ^me adeo cu illis Vna ibidem trabo:qui illoru uerbis falfis acceptor fui. Qui oia fe fimulant fcire:nec quicq fciunt.
Quod quifqi in animo babamp;.autbabituri fut' Sciut. id quod in aure rex reginç dixerit.fciût quod luno fabulata fit eu ioue qu^ neqifutura:neqifacia funt: Tame illi fciuntfalfo.nâ ucro laudent:culpent:que uelint» Nó floccifaciut:du illud quod lubeat feiät.omnis Mortalis bunc aiebant calliclem in dignu ciuitate bac Efte uiuere.bonis qui bue adolefcentê euertiffSC fuis Ego de uerbis eorû famigetatorû infcius profilui amicû Caftigatu innoxiu.quod fi exquiratur ulq iab ftirpe aucJloritas. Vnde quicquid auditu dicant.nifi id appareat famigerator Ne fit cû damno amp;nbsp;malo.boc ita fi fiat.publico fiat bono. Pauciffimifaximiqui fciantiqd nefciunt.ocdufiorcmqi babeant ftultiloquentiam.
Lyfiteles.adoP.
m nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vitas res fimul in meo corde uorfo.multu in cogitado
Dolore idipifcor.egomamp; me c0quoq.amp;macero.0C defetigo.
Magifter mibi exercitor animus.binc e.fed boc no liquet Nee fatis cogitatu.fi uerâ potius baru mibi arte expeteflam Vträ aetati agundç arbitrer firmiorem.amori ne an rei Obfequi potius par fiet.utra in parte plus uoluptati fit uitj Ad aetate agundam.de bac re inibi fatis baud liquet.ni£i boc Si faciam Opinor.fimul expute.iudex firn reus Qu^ ad earn re.ita faciam.ita placamp;.omnium primum.
-ocr page 458-Amons artis eloquar.queadmodu expediant.nun^ Amor que^ nifi cupidum hominem poftulat:fe in plagas
* Cóiiccre.eos cupit.eos confedlatur.fubdole blanditur.ab rc Confulitblandiloquctulus.barpago.mendax.cuppes.auarus» Elegans.defpoliator:latebricolafü bominu corruptor. Blandusdnops.celati indagator.nam qua ad quod clamat; Q^ extemplo fcuis fagittis percufTus calico res foras Labitur.liquitur.da mibi boe mel meu.fi me amas:fi audis. Ibi ille cuculus ocelle mi fiat.amp; iftuc:0C fi amplius uis dari: Dabitur.ibi illa pendente ferit.iam amplius orat.no fat Id eft mali, ni amplius etiam quod bibit.quodcorned. Quod facit fupti.nox datur.ducitur familia tota. Vedipicii unc4or.auri cudos.flabellifere.fandaligerulf Cantriccs.ciftellatrices.nucii rcnuncii.raptores panis amp;nbsp;peni.
âFit ipfe:du illis comis e:inops amator.baec ego eu ago eu Meo animo recolo:ubi qui egamp;:q precii fit parui.apage te Amor non places.nibil te utor.quâq illud eft dulce:effe ô i bibere.'' Amor amara dat.tibi fatis quod ^gre fit.fugit forû. Fugat uos cognatos.fugat ipfe fe a fuo contuitu. Neqienim cd fibi amicü uolut dici.mille modis amor Ignoranduft procul adbibendus eft.atq? abftinendu Na qui in amore prçcipitauit:peius petit.q _fi faxo faliat.
. Apage fis amor.tuas res tibi babe.amor mibi amicus ne fuas ung.
Sut tarnen quos miferos maleq?habeas.quos tibi obnoxios Fecifti certunft ad frugem applicare animus.quâq ibi animo: Labos grandis capitur.boni fibi haec expetut.re.fi de.bonorem. Gloriam.amp; gratia.hoc probis preciuft eo mibi magis lubSC Cu probis potius:q cd improbis uiuere uanidicis. Pbilto fenex.Lyfiteles adolefcens.
q Vo illic horno fe penetrauit ex aedibus Ly.pater adfurn.â Impera quod uis.neqjtibi ero in mora.neqj latebrofc me abs tuo
⢠Cofpedlu occultabo.Pbil.feceris par tuis citeris fa^lis:patrem Tuum fi percolcs.per pietate nolo ego cd iprobis te uiris Gnate miineq? in uiaineqjin foro ulld.fcrmonc exequi. Noui ego hoc Qculd:moribus quibus fit.malus bond malum EfTc uolt.ut fit fui fimilis.turbât.mifcent mores mali rapax. Auarus.inuidus.facrd propband.publicd priuatumhabent. Hiulca gens baccego doleo.haec fdt:qu? excruciant Hjcdies nodlefq j tibi canto ut caueas.quod manu no queunt
-ocr page 459-Tangere, tantû fas Ãabent.quo manus abdineant. cetera rape.trabe.fnge.late.lacbrumas.baec mibi eu uideo Eliciût.quia ego ad boe genus bominu durauLquin prius Me ad pluris penetraui.nam bii mores maioru laudant. Eofdem latitant.bifce ego te artibus gratiam facio.neu colas; Neu imbuas ingeniû.meo modo:ÃC moribus uiuito antiquis. Qu? ego tibi pr^cipito;amp; facilo.nibil ego idos moror fatuos Mores amp;nbsp;turbidos.quibus boni dedecorantfe.baec tibi fi mea Imperia capcfles:multa bona in pectore confident.
L/. Semper ego ufq ad banc aetatem ab ineute adolefcentia Tui feruiui feruitutem imperiis 0C preceptis pater. Proin ego me liberu effe ratus fu.pro imperio tuo Meu animu tibi feruitutem feruire çquum cenfui.
Pbil. Qui bomo cu animo inde abineute çtate.depugnat fuo. Vtru id ita ne effemauelitcut eu animus ^quum cenfeat. An ita potius:ut parentis eu effe:0^ cognati uelint.
Si animus bommeperpulit adia eft.fi animo feruiuit no fibi» Si ipfe animu perpulit du uiuit.uidlor uidloru cluet. Tu fi animu uicifti:potius q animus te.e quod gaudeas. Nimio fatius tui opurt.te ita effe q ut animo lub0C. Qui animu uincut:q quos animus femper probiores Cluentis.Lr.ifl?c ego mibi femper babui?tati tegumentum Meç.ne penetralTem me ulqubi effÃC damni cociliabolu Nenodlu irem ob ambulatum.neu fuum adimerem alteri. Neu tibi egritudinem pater parere.parfi fedulo. Sarta tedia tua pr?ccpta ufq babui mea modeftia.
Pbil. Quid exprobras.bene quod fecifti.tibi fecifti.no mibi. Mibi quidem aetas adlaeft.tua iftuc refert maxime. Is probus etqueno poenitS iq probus fit.amp; frugi bon^. Benefacta benefadlis aliis pertegito.ne perpluant. Qui tpfus fe cotemnit.in eaft indoles induftri?.
Lx. Ob eam re baec pater autumaui.quia res qu?damft qua uolo Ego me abs te exorare.Pbilquid id eft.ueniam iam dare geftio.
â Lx. Adulefcenti buic genere fumo amico:atq;aquali meo. Minus qui caute amp;nbsp;cogitate fuâ rem tradlauit.pater Bene uolo ego illi facere:fi tu.no neuis.Pbil.nempe de tuo.
Ly. De meo.nam quod tuumft.meumft.omne meum eft autem tuum.
Pbil. Quid is.egamp; ne^Ly.cgSi.Pbil.babuit ne rem^Ly.babuit. Pbil. Qui eam perdidit.publicis ne adfinis fuit.an maritumis Negociis mercaturam ne;anuenalcs babuit.ubi rem perdidit
-ocr page 460-Lx* Nihil inorû.Phil.quid igitur^per comitate acdepol Pater protere! aliquantû animicaufa in deliciis difperdidit.
Phil. Aedcpol hominem pr^dicatû ferme familiariter.qui Quidemnuq per uirtutê rem confregit.atq? eget. Nihil moror eu tibi efîe amicû.cû eiufmodi uirtutibus,quot;â
Ly. Quia fine omni malitia:fi tolerare eius egefiate uolo.
Phil. De mendico male meretur qui ei dat quod edit:aut quod bibatâ Nä ÃCillud quod dat:perdit.amp; illi producit uitâ ad miferiam Nó eo hocdico:qua quf tu uis:ego uelim:amp; faciam lubcns.
Sed ego hoc uerbu cum illi cuidam dico.pr^monftro tibi Vtita te alioru mifereat:caue tui alius mifereat.
Lr. Defcrere illu:ÃCdeiuuare in rebus aduerfis pudó^.
Phil. Pol pudere q pigere prodat totide litteris.Ly.aedepoI Deu uirtute dicam pater ÃCmaiorü:6C tua multa bona Bene parta habemus.bene fi amico feceris.ne pigeat fecidc. Vt potius pudeat:fi nó feceris.Pbil.dem magnis diuitiis fiquid Demas plus fit an mimus.Ly.minus pater.fed ciui Immunifico fcis quid cantari folamp;.quod habestne babeas. Et illud quod nuc no habes habeas malu.qn quidem Nec tibi bene effe potes pati:nec alteri.Phil.fcio equidem Idue ita folere fieri.uerû gnate mi is ed immunus:cui Nihil ë qui munus fugatur fuû.Ly.deû uirtute Habemus: amp;nbsp;qui nosmet utamur pater:Slt; aliis qui comitati Simus beneuolentibus.Phil.nó aedepol tibi pernegare poflum Quicq quod uelis:cuius egedate tolerare.uis loquere Audaciler patri.Ly.lefbonico huie adulefcenti charmid^ filioâ Qui illic habitat.Phil.qui comeditquod fuit.quod no fuit
Ly. Ne obprobra pater.multa ueniût homini:quae uult qu^ ne uult
Phil. Agedü eloquere quid dare illinûc uis Ly.nihili cuiq pater. Sapientiae aetas c5dimentûd:fapiens aetati cibus ed.
Phil. Mentire aedepol gnate:atq id nûc facis:haud cófuetuJine. Nâ fapiens quidam pol ipfe fingit fortunam fibi. Eo ne multa qu^ ne uolt eueniut.nifi fidlor malus fióC
Ly. Multa opera opus fióluarc:qui fe fictore probu
Vitf ec agëdae expetit.fed hic admodü adulefcentulus. Phil.Nó aetate ueru ingenio adipifcitur fapienti'a, Ly. Tu mó ne me prohibeas accipere:fiquid det mihi: Phil. An eo egedate tu tolerabilis fi quid ab illo acceperis. Ly. Eo pater.Phil.pol ego idam uolo me rationem edoceas.quot; Ly. Licamp;.fcin tu illu quo genere gnatus fit.Phil.fcio adprime probo.
-ocr page 461-Lx» Soror illi e adulta uirgo grandis.eâ cupio pater ducere Vxore:Pbil.fine dote:Ly.fine dote Pbi.uxorem.Lydta tua re falua» Hoc pacJlo ab illo inibis fuma gratiam neq }comodius Vllo pacÃo ei poteris auxiliarier.Pbil.ego indotata te Vxorem ut patiar.Ly.patiundum eflpater.amp; eo padlo Addideris nolk^ lepida fama famili^.Pbil.multa ego pofTum Docfta didla amp;(. quäuis facude loquirbidoria ueterem Atq; antiquaibaec mea fenedtus fuflinamp;.ueru ego quado Te 0Camicitiam amp;nbsp;gratiam in noftra domu uideo adiicere: Et fi aduerfatus tibi fui.idee iudicio tibi permitto poffe.duce, Ly. Di te feruaffint mibi.fed adde ad iftam gratiam unu. Pbil.Quid id e aute unû.Lvæloquar tu te ad eu adeas
Tu te concilies:tute pofcas. ecce res nimio citius Tranfiges.ftrmû omne erit:quod tu egeris.grauius erit Tuumund uerbum ad earn rem quam centum mea.PbiI.ecce ante In benignitate boe repperi négocia dabitur opera.
Ly. Lepidus uiuis bae fût aedes.bic babSi.lelbonico Eft nomen.age rem cura.ego te opperiar domi., Pbilto fenex.
n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;On optima baec fat:ncq; ego ut aequu cenfeo:
Veru meliora fut.^ quç deterruma.
Sed boc unu confolatur me atq? animû meum. Quia qui nibil aliud nifi quod fibi foli placamp; Confulit:aduorfum filium.nugas agit.
Alifer ex animo fit.fatius nibilo facit Suf fenedluti.is acriorem bj/eme parat« Cu illam oportunam tepertatem conciet. Sed aperiûtur aedes quo ibam.commodeâ Ipfe exit lefoonicuscum feruo foras.
Lelbonicus adolefcens Stafinus feruus.Pbilto fenex.
Lc» m Inus quindeci dies fût.quod pro,bis aedibus minas qûragita Accepifti a callicle.eft ne boc quod dico flafime.Sta.cû cofidco Meminiffe uideor fieri.Le.quid facÃûd eo.Sta.comefû Expotû.exutû.elotû.in balineis pifcator .pidor abfiulit. Lanii.coqui.bolitores.myropolj.aucupes.cofit cito Q uâ ft tu obicias formicis papauerem.Le.minus bcrcle Inbifcc rebus fumptus e eximiis Sta.quid qd dedifti fcortis.
Le. Ibide una trabo.Sta.quid quod ego defraudaui.
Le. Hem ifta ratio maxuma e.Sta.nó tibi illud apparere
Si fumas poteft nifi tu immortale rere eê argentû tibi. Sero atqt Quite prius quod cautû oportuit:poQ^
-ocr page 462-ComeditrcmipoR rationem putat.Le.neqtia^ argenti Ratio comparSi tamen.Sta.ratio quidam berclc apparSi Argentu oecbete minas quadraginta accepidi a callide Et ille aedis.abstc mancipio accepitXe.admodu, Pbil.Pol opinor adfinis noder çdis uedidit.pater cu peregreâ
Venietnn porta edlocus.nifi forte inuenirem filiu cu repferit Sta. Trapezita mille draebmaru ol/mpicurquas de ratione
Debuidi:rcdJit^Le.nempe.quas fpopondi.Sta.immo Quas dependit inquit.qua fponfione pro nuper tu exartis es. Pro illo adulefcente:que tu aiebas ee diuitê.facÃum.
Vt quidem illud perierit.Le fadtu id quoqied. N5nue eu uidi miferiu amp;nbsp;me eius mifertud Sta. MiferôC te alioru;cui te nec miferôi nec pudSC. Pbil.Tempus adeudi.Le.ed ne bicpbilto qui aduenit Is bercle e ipfus.Sta.çdepol nç ego idû uelim meu Fieri feruum cû fuo peculio.Pbil.berû atqiferuum plurimu Pbilto iubamp; faluere lefbonicu amp;nbsp;dafimu.Le.di diunt Tibi pbilto qu^quonqjoptes.quid agit filius.
Pbil.Bcneâuult tibi.Le.aedepol mutuummecû facit.
Sta. Nequieq illud uerbûd bene uultmifi qui bene facit.â Ego quoqiuolo effe liber:ne quicq uolo.bic podulóC Frugi effe.nugas podulat.PbiI.meus gnatus me ad te' Mifitunter fe atq? uos affinitate ut cóciliarem amp;nbsp;gratiam.' Tuâ uolt fororem ducere uxorem: Ãimibi Sentetia eademd.amp; uolo.Le.baud nefcio tu.
Bonis tuis rebus meas res inrides malas.Pbil.bomo ego fu. Homo tu es.ita me amabit iupiter.neq ite derifu ueni. Neep dignu puto.ueru boc:ut aixi:meufme orauit filius. Vt tuam fororem pofcerem fibi uxore.Le.mearu rerum Me nouiffe equûd ordinem.cu uedris nodra nóed Aequa facio.adfinitate uobis aliam qu^rite.
Sta. Satin tu fanus mentifaut animi tui.qui conditionem Hanc repudies.nam illu tibi ferentarium.effe amicum Inuentu intellego.Le.abin binc diereóte.Sta.fi bercle Irc occipiam uotis.Le.nifi quid me alius uis pbilto tibi Refpondi.Pbil.benigniorem lefbonice te mibi q nunc Experior cfferconfido fore.nam à Cdulte facere:^ dulte fabulariet Vtruqi lefbonice in aetate baud bonumd.Sta.uerum bercle Hic dicit.Le.oculum tibi effodiam:fi uerbum addideris.
Sta. Herde quid dicam tamen.nam fi fieno licebit:lufcus dixero. Pbil.Ita tu nunc dicis no ee equiperabiles uedras cû nodris
-ocr page 463-Fadliones atq? opes.Le.dico.Pbil.quid tue fi in çdem
Ad coenâ ueneris.atq; ibi opulentus tibi par forte ut uencrit Appofita fit coena:populare qua uocant.fi illi conged^ Sint epul^ aclientibus.fi quid tibi placeat:quod illi congefiu fi6^ Edes ne an incoenatus cu opulento accubes.Le. edam
Nifi fi ille uetamp;.Sta.at pol ego etiam fi uetamp; edam:atq; ambabus Malis expictis uorem.amp; quod illi placeat proripiam potiflimum» Neq? illi concedam quicq de uita mea uerecudari neminem Apud menfam decamp;.nam ibi de diuinis atqibumanis cernitur.
Pbil.Rem fabuIare.Sta.no tibi dicamdolo.decedam ego illi
De uia.de femita:de bonore populi.ueru quod ad uentrem attinôC. Nó bercle boe lóge:nifi me pugnis uicerit.coena bac annona eft. Sine facris bereditas.Pbil.femper tu boe facito lefbonice cogites Id optumû efle.tute ut fis optumus.fi id neq ui^ faite ut Optumis fis proximus.nûc conditione banc:quâ ego fero Et qua abs te peto dare:atq? accipere lefbonice.te uolo. dei Diuites fut.deos dec6ó opulentia:ÃC fadtiones.ueru nos bomuculi Salillü anim^.qu^ cü exteplo amifimus:aeque medicus Atq? ille opulcntiifimus cenletur ad acberóte mortuus.
Sta. Miru ni tu illuc tecû diuitias feras:ubi mortuus fis.
Ita fis ut nomen cluet.Pbil.nûc ut fcias bic tadliones atq; opes⢠Nó effe. neq nos tua negligere gratiam fine dote pofco tuam Sororem filio.quç res bene uortatbabeon padtamrquid taces.
Sta. Pro di immortales conditionem quoiufmodi Pbil.quin fabulare Di bene uortat.fpondeo.Sta.beu ubi ufus nibil erat dicflo:fpondeo Dicebat:nuc bic quoniam opus eft.no quit dicere.
Le. Cu adfinitatc ueftra me arbitramini dignu:babeo uobis. Pbilto.magnam gratiam fed 0C fi bercles grauiter cecidit ftulticia mea.
Pbilto e ager fub urbe bic nobis eu dabo dote forori.
Na if de ftulticia mea.folus fuperfit prêter uitareliquus Pbil.Profecilo dote nibil moror.Le.certunft dare Sta. Noftrâ ne nutrice berc:qu^ nos cducat:ab aliéna re
A nobis cauefis feceris qd edemus nos met poftea.Le.ctiâ tu taces Tibi ego rationein reddam.Sta.plane perimus nifi quid ego Cóminifcor. pbilto te uolo.Pbil.fi quid uis ftafime.Sta.buc. Cócede aliquantû.Pbil.licamp;.Sta.arcano tibi ego boe.
Dico nc ille ex te fciat:neue alius quifquam.Pbil.crede Audaeïler quid lubet.Sta.per deos atq ihomines dico ne tu Illû agrum tuum finas unq fieri neq? gnati tui.
'Ei rei argumenta dicam.Pbil.audire aedepollubet.Sta.primum
-ocr page 464-OiTiniu olim tem eu profeîncîitur.in quinto quoq?fulc0 Moriatur boues.Pbil.apage.Sta.acberontis boflium in noflrort Agro.tû uinû priufq coadîûfIrpendSC putidum.
Le. Cófuadamp; homini credo 0lt; :fi fcelèftus eft.at mibi infidelis NO e.Sta.audi cçtera poft id frumenti qn alibi meftis maximaft Tribus tanfis illi minus redditrquâ obfeueris.Pbil.bem iftic Oportamp; obferi mores malos.fi in obferendo poffint interficier»
Sta. Neqiunq quifq:fi cuius ille ager tuit.
Quin peffume ei res uorterit.ciuiu fuit alii exulatum Abierût:alii emortui.alii fe fufpendere.bem nuc bic Cuius eft ut adincitas redaólus.Pbil.apage a me iftuc agrum
Sta. Magis apage dicas.fi omnia au Jiueris.nam fulguritalTut Alternç arbores.fues moriûtur angina acerrumg Oues feabrç funt:tâ glabrç bê qhçc eft manus Tu autem flororum genus.quod patienti{fumum Hominû nemo extat.qui ibi fex menfes uixerit.
Ita cuöli lolfticiali morbo decidut.Pbil.credo ego Iftuc ftafime ita effe.fed câpas genus multo ferorum lam anteit patientia.Sta.fed ifte e ager profedto ut te Audiui loqui malos in quem omnes publice mitti decS^. Sicutfortunatoru inemorantinfulasrquo cudli qui Aetate egerut cafte conucniant contra iftoc
Oetrudi maleficos çquum uidetur.qui quidem iftius fint modi Hofpitiû e calamitatis.quid uerbis opuft quâuis
Malam rem quçras.illic rcperias.Le.at tu bercle illi
Et alibi.Sta.cauefis dixeris me tibi dixifte hoc.Pbil.dixifti, Arcano fatis.Sta.quin hic quidem cupit illu ab fefe Abalienarier.fiquide repperire poframp; cuius os fublinat.^ Meus quidem bercle nug fiet.Sta.fi fapies quidem. Lepide bercle de agro ego huc fenem deterrui.
Nam qui uiuainus nihil eft:fi illu amiferit.
Phil.Redeo ad te lefbonice.Le.dic fodes mibi.quid hic Locutus tccu.PhiI.quid cenfes homoft.i Vult fieri liber.ueru quod det.'nó babS^.
Le, Et ego effe locuples.uer u nequieg uolo.Sta.Iicitum
Si uelles nuc quoniam nihil emo licamp;.Le.quid tecu ftafime
Sta. De iftoc quod dixifti modo fi antea uoluifl'es:ees.nuc fero cupis« Phil.De dote meed conuenire nihil potes.quid tibi lubet:tute
Agito CU nato meo.nûc tuam fotorem filio pofco meo.
Qqi^res bene uortat.quid nunc etiamno uis.Le.quid 'Iftic quando ita uis:di bene uortantdpondeo nung
-ocr page 465-Edepol cui5 tam expeeftatus filiusnatus:^ illud cd Spondeo natum mibi.Sta di fortunabunt uedra confilia Pbil.lta uolo.Le.fed dafime abi buc ad mcamTorore ad callidem.
Dic boc negocii quomodo adlum eft.Sta.ibitâ.
Les. Et gratulator meç forori.Sta.fcilicet.Pbi.i bac lefbonicc Mecum ut coram nuptiis dies cóftituaf.cade bçc cofirmabimUS» Les. Tu ifluc cura: quod iufli.ego iam bic ero.dic callidi me ut Conueniat.Sta.quin tu i modo.Lc.de dote ut uideat Quid poflit faóloStai modo.Le.nam certud fine Dote addere.Sta.quin tu i modo.Lc.neq; enim illi Damno unq efle patiar.Sta.abi modo Lef.meam Neglegentiam.Sta.i modo.Lef.o pater.çquum uidetâ Quin quod peccarim.Sta.i modo.Le.potiflimum mibi Id obfit.Sta.i modo,Le.o pater en unq afpiciam te.
Sta. Imodo.i modo.i modo.tande impetraui abiret.di Vedram fide.edepol re geda pedume:geda probe. Siquidem ager nobis faluus ed.ôi fi admodum In ambiguo ed.ctiam nunc quid de bac re fiat, Scd id fi alienat acîlûd de collo meo gcdandus Peregre clipeus.galea.farcina.effugiet ex urbe ubi crut
. Fad:^ nuptiç.ibit idac aliquo in maxima malam crucc , Latrocinatum aut in afiam:aut in ciliciam.ibo buc Quo mibi imperatud 0cfi odi banc domum, Pod^ exturbauit bic nos ex nodris jdibus.
Callides fenex.Scruus Stafimus, Cal. q nbsp;nbsp;Vo modo tu'iduc dafime dixidi.Sra.nodrumberile filium
Lefbonicum fuam fororem defpondiffe boc modo.Cal.cui Homini defpondit.Sta.lyfiteli pbiltonis filio:fine dote:
Cal. Sine dote ille illam in tantas diuitias dabit.non credibile Dicis.Sta.at tu çdepol nullus credas:fi boc non credis:ego Credidero.Cal.quid.Sta.me nibil pendere.Cal.quâdudum Iduc aut ubi ac^umd.Sta.ilico bic ante bodium tam modo Inquit prenedinus.Cal.tanton in re perdita q in re Salua lefbonicus factus ed frugalior.Sta.atque equidem Ipfus ultro uenit pbilto oratum filio.Cal.flagrtium quidem Herde fiet.nifi dos dabitur uirgini.podremo çdepol ego Idam rem ad me attinere intellego.ibo ad meum cadigatorem Atque ab eo confilium petam.Sta.propemodum quid illic Fedinet fentio.ôC fubolet mibi.ut agro euortat lefbonicum Quando euertit çdibus. obere ebarmide quoniam abfentc te Hic tua res didr^bitur tibi.utinam te rediffe faluum uideain.
-ocr page 466-Vt inimicos tuos ulcifcar.ut mihi ut erga te fui Si fu referas Gratiam.nimium difticiled repperiri amicû ita ut nomen Eluet.cui tuam cû te crederis.fine omni cura dormias.
Sed gene:^ nodrû ire eccillum uideo cum affini fuo. Nefeio quid non fatis inter eos couenit.celeri gradu Eunt utercjî.iHe reprehendit hunc priorem paUio. Haud iuxta me aditerunt.buc aliquantum abfeflero. EQ lubido oratione audire duoi ^affinium.
Adol.duo.Lyfitales.Lefbonicus.Seruus Stafimus. f' Ta ilico.noli aduerfari.neq te occultaffis mibi.Le.potin
Vtme ire; quo ^fecÃus fum finas.Ly.fi in rem tuam Lefbonice effe uideaf glorié autfamç: finam.Le.quid eft Facillimû facis.Ly.quid id ed.Le.aimco iniuriam
Ly. Neqjmeuftneqi facere didici.Le.indoctus q doefte facis Quid faceres fiquis docuiftet te.ut fic odio eifes mibi. Qui bene cu fimulas facere mibi.te male facis.male cofulis
Ly. Ego ne.Le.tu ne.Ly.quid malefacio.Le.quod ego uolo Idcum facis.Ly.tuç rei bene cófulere cupio.Le.tu mibi Es melior qegomet mibi.fat fapio.fatis in rem qu^ Sint meam ego cofpicio mibi.Ly.an id eft fapere;ut qui Bénéficia beneuolente repudies.Le.nullum beneficium Effe duco id:quodcui facias:non placet.Lv.fcio cgo;ói Sentio ipfe quid agam;neq? a me officium migrat Nee tuis depellor didlis.quin rumori feruiam.Le.quid ais^ Ly» Nam retineri nequeo quin dica ea;qu^ qjmeres
Ita ne tandê maiores fama tradiderunt tibi tui: Vt uirtute eo: ^ anteparta per flagitiû perderes. Atq bonori pofteroi ^ tuo: ^ utuindex fieres. Tibi paterq auosq facilem facit Siplana uiam Ad qu^redu bonore.tu fecifti ut difficilius foret Culpa maxime amp;nbsp;defidia: tuifq ftultis moribus;prpptauifli Amore tuu uti uirtuti prçponeres.nunc te boc pacato Credis poffe obtegere errata.Le.ab no itaft.Ly.capefis Virtute animo;amp; corde expelle defidia tuo.in foro opera Amicis da:aut in ledio amieç ut folituses.atq ego iftu Agria tibi relinqui ob eam re.enixe expedlo:ut tibi fit qui te Corrigere poffis.ne omnino inopia ciues obiedlare poftint tibi Quos tu inimicos babes.Le.omnia ego iftic quf tu dixifti:fcio. Vel eAfignauero: utre patriam:0lt; gloria maio^ Fedari in meû.iciebâ ut effe me deceret:facere non Quibâ mifer.ita ui ueneris uindlus;ocio captus; in fraude
-ocr page 467-Incidi.Si tibi nimc:_p]ânJeac m^tcrerfuinas babeo gratias.
Lx. Atoperam perire mea fic et tc;bçc didla corde fpernere Perpeti nequeo.fimul me piget pav pudere te Et poftremomfi me aufcultas:atque boc ut dico facis; Tute pone te latebis.facile ne inueniat te bonor. In occulto iacebis:cu te maxume cla^ uolcs pernoui; Equidelefbonice iperitu tuu ingenium admodu. Scio te fpote no tuapte errafle.fed amore tibi Pectus obfcuraiTe atq? ipfe amoris teneo omnis uias Ita e amor;balifta ut iacif.nibil fic celere eR:neq^ uolat. Atque is mores bomini amoros Ãi morofos efficit Minus placet magis quod fuadef:quod difuadef placet» Cu inopiafl cupias:quando eius copiad.tu no uelis. Ille qui afpellit is copellit.ille qui non fuadet:uetat. Infanuft amp;nbsp;malû in bofpitiû deuorti ad cupidine.
Sed te moneo boc etiâ atqietiâ:ut reputes;quid facere expetas. Si inLie Ut conare facis indicium:tuu incendes genus. Tu igif tibi qu^rit cupido:genus qui reftinguas tuu. Atque erit.fi nac3:us.^inde utcorde amantes funt capti Nefeiunt illum quide.relinqucs genus:qui conclufit tuu.
Facile efi iuctu.daf ignis:tâetfi ab inimicis petas. * Lc. Sed tu obiurgans mea peccatis rapis deteriore i uiam.
Meam uis forore tibi dem:fuades fine dote.boc no couenit. Me qui abufus fum tanta re patriam:porro in diuitiis EfTezagruqi babere:cgere illa aute:ut me merito oderit. Nunq erit alienis grauis:qui fuis fe cocinnat leue.
Sicut dixi faciam:nolo te iadtari diutius.Lv-tato meliufl te Sororis caufa egeftata exequi.atque eu agrum mebabere QX te tua qui tolleres moenia.Les,nolo ego mibi te Tam ^fpicere:qui meam egeftate leues.fed ut inops Infamis ne fim:ne mibi banc famam differant:me Germana meam fororein cocubinatum tibi fine dote DedifTeemagis q in matrimoniû.quis me îprobior Perbibeaf elfe.b^c famigeratio te boneftet:mecû collutet. Et fi fine dote duxensUibi fit emolumenta bonoris.mibi Quod obiestent fiet.Lycui te dieda tore cefes forc.fi Abfle agrû accepim.neqiuolo:neque poflulo:neque cefeo.uevtarne Is e bonos bomini pudicormeminiffe officia fuu.fcio equidc Te animatus ut fis Hudio fobolet fentioud agis ut ubi adfimtate Inter nos noflrà adflrinxeris:atque eu agrû dederis, tsequicq bic tibi ût.qui uitam colas:eftugias ex urbe
-ocr page 468-Inanis.;pfugtcns:patriam Jefcrenscognatos.aKinitate-ainfcos. Fadtis nuptiis mea opera bine ^jterritu te meacp auaritia autumeC. Id me comi{Tu:^:ut patiar fierime animuiduxcris.quis me Improbior perbibeaC effe.bçc famigeratio te boneftet:me aute Cólutulet. amp;fi fine dote dixeris tibi fit emolumetu honoris» Mibi aute quod obiedlêt fiet.Sta.no ent poffuquin exclame Euge euge l/fiteles facile palmâ babes.bic uidlZuicit tua comoedia Htc agit magi ex argumeto:^ uerfus meliores facit.etiâ ob ffultitiâ Tuâ te tueris.multa abomina.Le.quid tibi interpellatio Aut icociliû bue acceffio eft.Sta.eodepadlo quo bue accefti Abfceffero.Le.i bac mecû domû lyfiteles ibi de iftis rebus plura Fabulabimur.Lv^nibil ego in occulto agere foleo.meus ut animus Eft:eloquar.fi mibi tua foror.ut ego ^quu cefeonta nuptu daf Sine dote:neq; tu bine babiturus:quod meu erit:id erit tuu Sin aliter animatus es:bene quod agas eueniet tibi.ego amicus Nun^ tibi ero:alio padloiG fentetia eft.Sta.abiit bercle
Ille quide.ecquid audis lyfiteles.ego te uolo.bic quoqibie, Abiit.ftafime reftas folus.quid ego nunc ag5;nifi uti farcinâ Conftringä: amp;nbsp;clypeû ad dorfû accomode fuleimeta lubeam fuppingi loccof.no fifti poteft.uideo catulam militare Me futuy :aut longius.aut alique ad rege î faginä Herus fe cóiecit meus.credo ad fumos bellatores Acre fugitore fore.ôC captu:^ fpolia.fibi illû qui
Meo bero aduerfus uencrit.egomet aute quo me exteplo arcu Mibi amp;nbsp;pbaretrâ ÃCfagittas fûpfero caflide in caput:dormibo Placide in tabernaculo,ad fo:^ ibo.nundius fextus cui Talentû mutuû dedi repofcâ.ut babeâ mecû quod Feram uiaticum.
Megaronidcs.Callides fenes duo.
M. u T mibi re narras callides:nullo inodo poteft fieri prorfus Quin dos def uirgini.Cal.näq ibercle bonefte fieri ferme Nó poteft:ut ea perpetiar ire in matrimoniû fine dote. Cû eius re penes me babeâ domi.Me.parata dos domift. Nifi expédiare uis:uteâ fine dote frater nuptu cólocet. Poft adeas tute pbiltone:amp; dote dare te ei dicas facere. Id eius ob amicitiam patris.uev boc ego uereor ne iftfc pollicitatio Tein crimen populo ponat atqiinfamiam.no temere dicant Te benignu uirgini.datâ tibi dote ei:quam dares eius a parre. Ex ea largitate illi:neqiita utfitdata colume te fiftere illi. Et detraxiffe autumet.nuc fi opperiri uis aduetu cbarmidis Perloguft.buic ducendi interea abfcefferit.Cal.na bercle
-ocr page 469-Omnia iflçc ueniant in mente mibi.Me.uide fi boe utibile ma gis Atq iin re deputas:ut adeam lefbonicum edoceas ut res fe babet.
Cal. Vtego nunc adulefcenti tbefaui^ indice indomito:
Pleno amoris:ac lafciuif:minime bercle uero.namccrte fcio
Locu quoq iomnem ubi ûtud comederit:que fodere Metuo:fonitum ne ille exaudiat.neu ipfam rem iudicet: Dote dare fi dixeri.Me.quo pacato ergo aget «Caclam dos Depromi poted.dum occafio ei reperiatur.interim ab amico Alicunde argentil roge.Me.potin eft ab amico alicunde exorari.
Ca. Poteft.Me.gerrç ne tu illud uerbum actutum inueneris.mibi ode Herde non e quod de mutuû.Cal malim bercle ut uerû Dicas q fides mutef.Me.fed uide cofiliu fi placet.
Ca. Quid eonfilift.Me.fcitû: ut ego opinor cofiliu inueni.Ca.quid eft. Me. Homo coducatT aliquis iam quantum poteft:quafi fit peregrinus. Cal. Quid is feit facere poftea.Me.is bomo exornetquot; grapbice
In peregrinû modû:ignota faciès.qu^ non uifa fit.falfidicus cofides Cal. Quid turn poftea.Me.quafi ad adulefcete a patre ex feleutia . â¢
Veniat.falute ei nûciet uerbis patris.illû bene gerere re , - ..
Et ualere:^ uiuereiôC eu reditu^ acîlutû ferat.
Epiftolas duas eas nos cófignemus:quafi fint a'patrc
Det altera illiialterâ dicat tibi dare fefe uelle.Cal.perge
Porro dicere.Me.feq iaui^ ferre uirgini dote a patre Dicatpatreq iid luffifte.au:^ tibi dare.tenes iam^
Cal. Propemodu atq aufculto perlubens.Me.tu tu igitquot; demd
gt;Adolefcenti aui^ dabis:ubierit locata uirgo in matrimoniu;
Cal. Seite bercle fane.Me.boc ubi tbefau^ effoderis:fufpicionc
Ab adolefcête amoueris.cenfebitauy effe a patre alienatu Tibi:tu'de tbefauro fûmes.Cal.fatis feite amp;nbsp;^be.
Qgq boe me gratis fyeopbantari pudet.fed epiftolas
Quando obfignatas adferet.fiquando obfignatas
Attulerit epiftolas:no nc arbitraris eu adulefcentc anuli
Paterni fignu noffe.Me.etiâ tu taces fexcet^ ad eâ Re cauQ poffût conligi.illû que babuitiperdidit
Aliû poft fecit nouom.iâ fi obfignatas no feret dici boc 'Poteft apud portitore eas refignatas:ibiinfpecflasq effe.
Me. In buiufmodi negocio die fermone terere fegnities meraft. Q^uis fermones poffunt longi texier:abi effodias au^ lamconfeftim clanculu:feruos:ancillas:amoue.atqi audin
Ca. Quid eft^Me.uxore quoque ipfam banc reut celes face.
Nâ pol tacere nûq quicqft quod queat.
Quid nunc ftas:âquin tu te bine amoues:ct te moues.aperî
-ocr page 470-Ocprome.incîe hauri ad banc rem quod fat cd.continuo Operito denuo.fed clanculum ficut pr^cepi cunctos Exturba ^dibus.Cal.ita faciâ.Me.at eni nimis Longo fermone utimur, die cóficimus.quod iâ ^peratoft Opus nibil e de figno:quod uereare me uide.Cal.lepida eft lila caufarut cómemoraui dicere:apud portitores efle InfpecÃas.Mc.deniqi 'diei tcpus no uides.quid illu putas t^atura illa atcpîgenio.iâ dudum ebriuflquid uis Probare potent tum quodmaxumuft adferre:n5 petere Hifee dicet.Cal.iam fat e.Me.ego f^cophâtâ tam conduco Deforo.epiftolafqïiam confignabo duas.eûqi Hue adulefcete meditatu ;pbe mittam.Cal.eo Ego tgi^ intro ad officium meü,tu illuc age.Me.acïlum reddL Cbarmides fenex.
f Alfipoteti SCmultipoten iouis fratri:Si ncrei neptune: Lçtus lubens laudes ago:ôi gratesrgratiafqi babeo.Si flucïlibus falfis
Cu penes te potertas omnis quide forSiSi meç uitç Quoniam tuis me ex locis in patria redeam facis Atqi neptune tibi ante alios deos gratias ago:atq; babeo fumas. Nâ te omnes f^uuque feuei^que atq? auidis moribus comemorat Spurcificu. imancm.mtolerandû.ueranu.côrra opera Expertus.nâ pol placido te Si demeti meo ufqimodo:ut uolui:ufu» Sudn alio atque banc tuâ gloria iâ ante auribus acceperà .Si Mobiles apud homines pauperibus te parcere folitû.diuites Damnare atque domare.abi laudo feis ordine.ut çquûrt. TracÃare homines.boc dis dignûrt.femper medicis moderti fint Fidus fuirti.infidu elfe itérant.näabfep foret te.fat fcio in alto Dirtraxiirent:difque tulilfent fatellites tui me miferû fede: Bonaque omnia.ite una mecû partimceruleos per campos.ita ia Quart canes baud fecus circûrtabant naue turbines.uenit Imber fludlufque arque ^iceH^ mfenfç:fregere malû Ruere antenas.feindere uela:ni tua pax ^pitia foret pr^rto. Apage me rts deîde hinc.certûrt ocio'me dare fatis partu habeo. Opibus çrumnis delucftaui filio:du diuitias quçro.fj qs hic eft Qui in platea ingredif cû nouo ornatutfpecieque fimul.
Pol quaq domum cupio: opperiar:quam bic re gerat. Sycophanta.Charmides fenex.
Sf-
h nbsp;nbsp;Vie ego diei nome trinummo faciâ.nam ego opera meâ
Trib9numis bodie locaui ad artes nuga/ torias.adueïo ex feleucia.
-ocr page 471-M-Jcedoma.afia atque arabia:quas ego neque oculis neque pcdibuf Vn^ ufurpauî.uiden egeftas quid negocii dat homini Mifero mali.qui ego nunc fuhigor triû nurrio^ caufa:ut has Epiftolas dicâ ab eo hoîe me accepiffe.quc ego q fit homo:nefcjo. Neq? noui:ncq? natus ncc ne is fuerit:id folide fcio.Ch.pol hie qde Fungino genere cft.capite fe totû tegit.hillurica facies uidef Hominis.eo ornatu aduenit.S/.ille qui me coduxit:ubi coduxit Adduxit domû.quç uoluit mihi dixit.docuit.ôC prçmoftrauit Prius quomodorquiepageremune adeo fiquid ego addidero Amplius.eo codueftor melius de me nugas cociliauerit.
Vt ille me exornauit:ita fû omatus.argetû hoc facit. Ipfe ornaméta a chorago h^c fupfit fuo periculo.nunc Ego fi potero ornametis homine circu ducerc;dabo operam Vtme effe ipfu plane fycophantâ fentiat.Char.q magis Spedlo:minus placet mihi h^c hominis facies.mira fut N1 illic homoft aut dormitator: aut fedtor zonarius.loca Córeplat.circufpedtat feferatep çdis nofcitat:credo Aedepol quo mox furatu ueniat fpeculatur loca magis.Iubidofî Obferuare qdagat.ei rei opera dabo.S/.has regiones demóftrauit NTifi111e códudlor meus.apud illas çdis filled^ mihi fût Sreophan tiç.fores pultabo.Ch.ad noftras çdes hic quide Habet redfä uiä.hercle opinor mihi aduenieti hac nodiu Agitandç funt uigili^.Sr.apcrite hoc.aperite.heus ecquis His foribus tutela gerit.Ch.quid adulefces qujris.quid uis. Quid iflas pultas.Sg.heus fenex cenfys coiuratori redte Ratione dedilelbonicu hic adulelcete quçro.in his Regionibus ubi babitet.K ite altei^ ad iftanc capitis albitudine» C^alliden aiebat uocari: qui has mihi deditepiftulas;
Ch. Meû gnatû hic quid? lefbonicû quçritiôC amicû meû Cui ego liberofq ibonaq i comedaui callide.Sy.fac me fi Scis certior hifee homines ubi habitet pater.Ch.quid eos qu^ris^ Aut quis es 'aut unde es^autunde aduenis ^Sg.multa fimul Rcgitas.nefcio quid expédia potifilmum.fin unû quicquid Singillatiin ÃC placide percundlabere:8C meû nome:ct Mea fadla amp;nbsp;itinera ego faxo fcias.Ch.faciâ ita ut uis. Agedum nome tuü primü memora mihi.Sg.magnü Facinus incipis fic peterc.Ch.quidita,Sg.quia pater Si ante luce ire occipias a meo primo nomine:cocubium Sit nodlis prius q ad podremû perueneris.Ch.opus Fadloft et uiatico ad tuû nome ut tu prodicas.Sy.efl Mmufculû altei ^ quafi ualculu uinariû.Ch.bic horno
-ocr page 472-Solide fyeop^anta efl.qniJ ais tu aJolcfces.SK-CjuiJ eÃ.
Cb. Eloquere illi tibi quid homines debent:quos tu quiritas.
Sy. Pater iftius adulefcetis dedit has duas mihi epiftulas Icfbonici. Ch. Mihiefl amicus.teneo hunc manifeÃariü me fibiâ¢
Epiftulas dedifle dicit.luda hominem ;pbe,Sy.ita ut Occepi;fj animu aduortas dicâ.Ch.daho opera tibi.
Sk- Hane me iuflit lef bonico fuo gnato dare epiftulä.
Et ite hanc altéra fuo amico callidi iuflit dare.
Cb. Mihi quoq; edepol quoniâ bic nugaf;c5tra nugarilubet. Vbi ipfe erat.Sy.bene re gerebat.Cb.ergo ubi.
Sx» In feleutia.Ch.abipfon iftas accepifti.Sy.e manibus Dedit milii ipfe in manus.Cb.qua. facie eft homo-
Sv« Sefquipede quide eft q tu logior.Ch.nouiftin homine?
Sy. Ridicule rogitas quo cd una cibu capere foleo.Ch.quod Eft ei nome.Sy.quod de edepol homini probo.Ch.lubet Audire.Sy.ille edepol ille.ue mifero mihi.Ch.quid eft Negocii.Sy.deuoraui nome iprudes modo.Ch.no Pladet qui amicos intra dentes codufos habet.Sy.atque etiam Modo uorfabat mihi in labris primoribus.Ch,temperi Huic hodie anteueni.Sy-teneor manifefto mifer.Ch.iam Ne cometatus esnomESy.deum hercle me atqi Hominu pudet.Ch.uide homo ut homine noueris.
Sf. Tanq me fieri iftuc foletrquod in manu teneas Atq oculis uideas:id defideres litteris recómimfear.
Cb. Eft principiu nomini caUicias.^X-non eft.Ch.callippus
Sf. Non eft.Ch.calliclcmides.Sv.non eft.Ch.callmicus.
Sf. âNon eft.Ch.callimarcbus.^.nihil agis.neqi adeo edepol Floccifacio.quado egomet memini mei.Ch.at enim multi Lefhonici funt bic:nifi nomen patris dices:no monftrare Poffu iftos homines: quos tu qupitas.quod ad excplu eft Coniecftura fi reperirc poflumus.Sv-ad hoc exeplu eft.
Cb. An chares an charmides.SF-hem
Ãftic erit;qui iftu di perdât.Ch.dixi ego iâ dudu tibi
Te potius benedicere çquûft homini amico:g maler S/. Satin inter labra atq dentes latuit uir minimi precii. Cb. Ne male loquare ei prçfenti amico.Sy.quid ergo ille ignauiflimu»
Mihi latitabat.Ch.fi appellafles: refpondiflet nomine.
Sed ipfe ubi eft.Sy.polilld reliqui ad rhadamante incecropia Jnfula.Ch.qui homo eft.ne ifipientior qui ipfe egomet Vbi fim quante.fed nihil difcunducit huic rei.qd ais.Sv-quid
Ch. Hoc quod te rogo.quos locos adifti.Sy.nimiu miris modis
-ocr page 473-Nîinbiles.Cb.lubct audire nifi moIefluft.Sv-t^um difeupio
Dicere.OîYiniû primûin pontd aduecÃi arabiâ
Terra fnmus.Cb.eo an etiam arabiafl in ponto.SK.eft.non'» Hla ubi tbus gigniCfed ubi abfintbiûfit.atq? cinila gallinacea.
Cb. Nnniû graphicu bunc nugatore.fed ego fum infipientior Qui egomet:undc redeâ bunc rogiteiqu^ego fciâ:atqi bic Nefciat.nifi quia lubet experiri quo euafuruft.deniqi Quod eft ribi nomen adulefces.Sv.pax. ide nomen mibi' Hoc cotidianuft.Cb.edepol nome nu gatoriu.quafi dicaf Siquid credideri tibi pax periifte ilico.fed quid ais
Quo indeiifti porro .Sk.û animû aduortes eloquar.ad caput
Amnis quod de cçlo exorif fub folio iouis.Cb.fub folio iouis
Sk« ita dico.Cb.e c^lo.Sy.atqi medio quide.Cb.co an ena
In cçlû afcedifli^Sy.imo doriola aduecÃi fumus
Vfq iaqua aduorfa per aniene.Cb.eo an etiâ uidifti loue.Sx.calliclis ad uiHâ aiebât ferui deproptû cibu Mandere porro.Cb.porro nolo quicq prodices
Sk. Eo bercle fies moleftus.Cb.nâ pudicû nemine
lt; Effe oportet qui abs terra ad cçlum peruenerit.
Sy. Dimitta ut te uelle uideo.fed móftra bofce bomincs mibi.
Hos ego qujro.quibus me oportet bas deferre epiftolas;
Cb. Quid ais tu nûc.fi forte eumipfum cbarmide confpexeris
111u que tibi iftas dedifte cómemoras epiftolas:
Noueris ne bomine^y.ne tu me edepol arbitrate beluam. Qui quidê no nouiffe poffim:qUi cu ^pte exegerî An ille ita effet ftultus: qui mibi mille numos crederet Pbilippeum.quod me any. deferre iuffit ad gnatu fuum. Atq ad amicu callicle.cui re aiebat mandaffe bic fua. Mibi concrederamp;.ni me ille 0C ego did noffem ^be.
,Cb. Eniuero ego nue fyeopbant^ buic fyeopbantari uolo
Si bunc poHu illis mille numis pbilippeis circdducerc.* Quos fibi me dediffc dixit:que ego qui fcit bomo nefcio. Neq ioculis ante bunc die unq uidi:ci nimi:y credere Cui fi capitis res fiet:numum nunq credâ plumbed. Adgrediunddft.bic bomo mafticbeus.pax te tribus ucrbis uolo.
Sk. Vel trecétis.Cb.baben tu id auy quod accepifti a cbarmide.
S/. Atq i etiam pbilipped numeratu illius in menfa manu
Mille ndmos.Cb.nêpe ab ipfo id accepifti cbarmide.
Sy. Miu quin ab auo eius aut ^auo accipere:qui funt mortui.â
Cb. AdulefcPS cedo dd iftuc auy mibi.Sv-quod ego au^
Dem tibi.Cb.quod a me te accepifte falTus.SK.abfte accepifte
-ocr page 474-Cb. Ita loquor.Sy.c{uis tu boino cs'Cb qui mille numu ' Tibi dedi ego fumcbarmides.Sy.neq ? edepol tu is es:neqi bodie Is un^ eris auro buk quidé-ac fi fis nugator nugari nugatori Poftulas Cb.cbarmides ego fum.Sg.nequic^ bercle es.
Nam nibil auri tero nimis argute obrepfidi meapfe occafiuncula Poft^ ego me auv ferre dixnpod tu'hótus cbarmides.
Prius tu no'era3;i| auri feci mentione.nibil agis proin tu Te itide ut charmidatus es:rurfum recharmida.
Cb. Quis ego fu igitquot;: fiquide is non fum qui fum.Sv.quid Id ad me attinet:du ille ne fjs:que ego effe nolo.fis mea Caufa quod lubet.prius non is eras:qui eras.nûc is fadtus qui Tu non eras.Ch.age fiq uid agis.Sv.quid ego agam.
Cb. Aui^ redde.Sydormitas fenex.Cb.faffus charmide Dediffe auu tihi.Sy.fcriptu quide.Cb.^jperaS: An non operas abire aólutü ab bis regionibus. Dormitator priusq ego hic te iubeo multari male
Sy. Quâobrë.Cb.quia illû que ementitus es: ego fum ipfus Cbarmides:quë tibi epiflulas dedifle aiebas.Sy.eo que Es.Ch.is enîuero fum.Syain tu tandê is ipfus es.
Cb. Ipfus inq cbarmides fu.Sy.ergo ipfus ne es.
Cb. Jpfiffimus abi bine ab oculis.S/.eniuero ferio quoniâ aduenis Vapulas meo arbitratu 6 lt;nbsp;nouo: ^ ediliu.
Cb. Atetiâ male dicis.Synmo faluus quando quids Aduenis di te perdant fi te floccifacio.an periifTe prius Ego ob banc operâ argetû accipi te ma efto in fortunio. Sed bei^ qui fis qui non fis floccum.non interdû Ibo ad illû renûciabo:qui mibi tris numos dédit. Vtfeiat fe perdidiffe.ego abeo.male uiue ÃCualc Quod di te omnes aduenente peregre perdant cbarmides.
Cb. Poflq iîle bine abiit.pof lloquedi libéré uidef Teinpus uenilTe.atqt occafio ia dudû meû ille PecÃus pungit aculeus.quid illi negocii fuerit ante çdis meas« Nâcpidda ilia mihi conccturiat metum in corde Et illud mille nûmû quâ reagat nunq edepol Temere tintinabulû nifi qui illud tradlatiaut mouet Mutû tacet.fed quis hic e qui hue in platea curfurâ Ãcipit. Lubet obferuare quid agat huc conceflero.
Stafimus feruus.Charmides fenex.
Cb. f nbsp;nbsp;Tafime fac te q^pere celerë.recipe te ad dominu domu.
Ne fubito metus exoriat feapulis flulticiâ abde.gradû Adpropera.iâdudum fadtunfl cum abifti domo.
-ocr page 475-Cauc fis tibi:ne bubuli in te cottabi crebri erepet. Si abieris ab beriqueÃionc.ne defliteris currere.ecce Homine te Hafime nibili.fat in thermopolio condalium Es oblitus.poft(|thermopotafti gutture.recipe te Et recurre petere recenti.Cb.hic quifcjuis cR curcuIioR Exercitoris hunc homine curfuram docct.Sta.quid homo Nihili.non pudet te.tribus ne te pateris memoria efle oblitu. An aero quia cu frugi hominibus ibi bibifli:qui ab alieno Facile cohiberet manus.terruchus fuit cerconicus. Crinnus. cercobolus.collabus.oculi crepido cruriicrepidj Ferriteri maftigiç inter eos ne homines codaliu te Redipifci poRulas.quo^ eo^ unus fubripuit currenti Curfori folu.Ch.ita me di ament graphicu fure.
Sta. Quid ego.quid periit.petâ.nifi etiâ labore adda. Num apponâ apotheca infuper;quin tu quod periit Periifle ducis.capc uorforiä.recipe te ad hey;.Ch.n5 FugitiuuR hic homo commeminit domi.Sta.u tinâ
* Veteres mores ucteris parfimonif potius maiori honori Hic effentiq mores mali.Ch.diimortales bafilica hic quidc; Facinora inceptat loqui.Sta.qui qu^rit: uctera amare hunc K^lore maio^ lcias:nam nue mores nihil faciunt:quod licet. Nifi quodlubet ambitio ia more fandtaR: liberaR a legibus. Scuta lacere fugereqthoRis more habent.licetia Petere honore pro flagitio more fit.Ch.moreiprobû.
Sta. Strenuos prçterire:more fit.Ch.neq i^ eft.Sta.mores Leges perduxerat iâ in poteftate fuâ:magis qui funt Obnoxii q parentes liberis.eç miferç etiâ Ad pariete fûthxç clauis ferreis ubi malos more# Adfigi nimio fuerat çquius.Ch.lubet adire atqt Appellare huc.ue^ aufculto pcrlubens fed metuo Si copellabo ne alia re occipiat loqui.Sta.neq IRis quicq lege fanótüR.leges mori feruiutmores aute Rapere ^perant:qua facruequa publicu.hercle illis mala Re magna moribus dignuR dari.non ne hoc Publice animu aduorti.nâ id genus hominu hominibus Vniuerfis e aduerfu.atqiomni populo malefacit. Malefide feruando.illis quoq abrogatetiâ fide.qui nihil ^4eriti.quippe ex eo:^ ingenioigeniu ho;^ ^bat Hoc qui in mente uenerit mihi:re ipfa modo comonitus fu. Siquis mutuu quid dcderit.fit ^ ^prio perditu. Quu lam repetas:inimicü amicû beneficio inuenis tuo.
11
Si mage exigere cupias dua^ rc^ exorif optio.
Vel illud quod credideris perdas.uel iHû amicû miferis, Cb. Meus eft bic quide ftafimus feruus.Sta.nâ ego taletu mutuG
Quod dedera taleto inimicu mibi emi.amicu uedidi. Sed ego fu infipietior qui rebus cure publicisrpo tiusq Id quod ^xumuft meo tergo.tute iâ gerS eo domu.
Cb. Heus tu afta ilico.audi.beus tu.Sta.no fto.Cb.at ego te ftare uolo Sta. Quid fl egomet te uelle nolo.Cb.ba nimiu ftafime fruiter, Sta. Emere meliuft cui iperes.Cb.pol ego emi:atqi argêtû
[)edi:fed fi no dicito audies es.quid ago.Sta.damnu mdu.' Cb. Bene mones.ita facere certuft.St.nifi quide es obnoxius. Cb. Si bonus es.obnoxius fu.fin fccus es.faciâ uti iubes.Stquid
Id ad me attinet bonis ne feruis tu utare: an malis^Cb.quia Boni maliqi in ea re pars tibi eft.Stparte alterâ tibi Permitto.illam alterâ ad me quod boni eftfapponito.
Cb. Si eris meritus fiet.refpice ad me buc.ego fû cbarmides» Sta. Hem quis eft:qui metione facitbomo bominis optimi* Cb. Ipfe bomo optimus.St.mare.terra.c^lu.di ueftrâ fide
Satin ego oculis plane uidcoæft ne ipfus an no eft.is eft Certe is eft.is eft ^fcóto.o,mi here cxoptatiffime falue.
Cb. Salue ftafime.Sta.faluu te.Cb.fcio 6C credo tibi.fed omitto, Alia.boc mibi rcfpode.liberi quid agut mei:quos reliqui bic Filiu atqi61i a.St.uiuunt.ualet nepe.Cb.uterqiSt.u terqi
Cb. Di me laluu amp;nbsp;feruatu uolunt.cjtera intus ociofe percundlabor Quç uolo.eamus intro.fequere.St.quo tu te agis.Cb.quonâ nifi Domu.Sta.biccine nos babitare cenfesCb.ubi na ego alibi ce.eâ
Sta. lam.Cb.quid iam.St.no funt noftrç çdes.Cb.quid
Ego ex te audio.St.uêdidit tuus nat9 ^dis.Cb.perii,St.pi'^fentariif Argeti minis numeratis.Cb.quot.St.quadraginta.
Cb. Occidi.qui eas emit.St.callicles.cui tui re comendaueras
Is babitatu buc comigrauit.nofq iexturbauit foras.
Cb. Vbi nuc filius meus babitat.St.bic i boe pofticulo.Cb.maïe difpii St. Credidi ^gre tibi id ubi audiftes fore.Cb.ego mifer meis
Periculis fû.per maria maxima uec5lus:capitali periculo: Per pr^dones plurimos me feruaui.faluus redii.nuc bic Oifperii mifer qapter eofde.quoi ^ caufa fui bac ^tate Bxercitus.adimit anima mibi ^gritudo ftafime. tene me.
Sta. Vis ne aqua tibi pet5.Cb.res quorn ia anima agebat Turn effe offufam oportuit.
Callicles.Cbarmides.fenes.Stafimus feruus, Cal. q Vid boe bic clamons audio ante jdis meas.
-ocr page 477-CB. o cilhdes.o calicles.quali ne amico mea comedaui bona Cal. Probo.glt; fideli:amp; fido.SCcu magna fidc.amp; falue
Et faluu te aduenilTe gaudeo.Cb.credo omnia i(l^c:fi itad Vtprodicas.fed quis ifte ed tuus ornatus.Cal.ego dica tibi. Tbefau: ^ effodiebâ intus;dote fili^ tuç quç dared.
Sed intus narrabo tibi amp;nbsp;boc:0C alia.fequere.Cb.dafimc
Sta. Hem.Cb.drenue curre in pireeuiatq^unu curricula Face uidebis iâ illic naue:qua aduecÃi fumus.
Videto fangarionc quç imperaueri curare:utefferand.
Et tu ito fimul.folutuft portitori iam portoria
Sta. Nibiled morj.Cb.tU ainbnla ablutu rcdi.St.ilIic fu Atqibic fum.Cal.fequcre tu me bac intro.Cb-fequor.
Sta« Hic meo bero amico folus firmus reditit:neqidemutauit anima De firma fide bic unus ut ego fufpicor feruat fide.
QXq labores multos ob rem eu ego cepiffe cenfeo.'
Hic bomo ed omnia bominû prjcipuus uoluptatibus gaudiifej Anteponedus.ita comoda qu? cupio eueniût.quod ago Adfequitur.fubed.fubfequitur.ita gaudiis gaudia fuppetat.
Lvfiteles adulefcens., m Odo me dafimus lefbonici feruus couenit.is mibi dixit
Suu be:^ peregre buc aduenide cbarmide.
Nunc mibi is^ppere coucniundus e:ut quç eu cius Filio egi:ei rei fundus pater fit potior.eo.fed fores b{ Sonitu fuo mibi mora obiiciut incommodo.
Cbarmides.Callicles.fenes ii.Lyfiteles.Lefbonieus.adol.ii.
Cb. n Ecpfuit:neqierit.neqieffe queq bominû interdû Arbitror;cui fides:fidelitafqiamicum erga çquiperet fuumï Nam exçdificauiffet me ex bis fdibus.fi abfq i te foret.
Cal. Siquid amicum erga benefeci:autcófului fideliter: Non uideor meruiffe laudê.culpa caruiffe arbitror. Nâ beneficiû bomini ^jpriû quod dad propriû erit' Quod datû utêdûd:id repetendi copiad:quà do uelis.
Cb. Ed ita ut tu dicis.fed ego boc nequeo mirari fatis. Eum fororedefpondide fuä in tâ forte familia L^fiteli quide pbiltonis filio.Ly.eni me nominat.
Cb. Familia optima occupauit.Ly.quid ego cedo bos i Conloqui.fed maneâ.etiâ opinor.nâqi boc commodum Ordid loqui.Cb.ua.Cal.quid ed:Cb.oblitus intus Dudum tibi fu dicere.modo mibi aduenieti nugator Quuidain accedit obuiamrnimis pergraphicus lycoplianta: Is mille nûmum fe au^ ineodatu tibi ferre:amp; gnatb
-ocr page 478-Lefbonico aiebat meo.que ego nec qui effet norâmeqs Eu ante ufq confpexi prius.fed quid ridef.Cal.meo Adlegatu uenit.quafi qui au^ mibi ferret abrte:quod dare Tuç gnat^ dotê:ut filius tuus quando illi a me dare.-efie Allatu id abfte crederct.neu quis rem ipfam poffet intelligere.â Et tbefauy: tuu me efle penes.atq? eum a me lege populi Patriû pofceramp;.Cb.fcite edepol.Cal.megaronides Cómunis hoc meus amp;nbsp;tuus beneuolcns comnetuft.
Cb. Qui nüc laudocoliliü;amp; ^bo.Lv.qd ego ieptus dû fermone uereot Interrumpere, folus fto:nec quod conatus fum agere ago.bomtnes Conloquar.Cb.quis bic eft:qui buc ad nos incedit.Ly.cbarmiden Soce^ fuu lyfitcles falutat.Cb.di dent tibi lyfiteles: qu^ uelis. Non ego fum falute dignus.Ly.immo falue callicles.nuc priore Aequûft me babere.tunica 45pior pallio ed.Cb.deos Volo cófilia ueflra rechte uortere:filiâ meâ tibi defpofatä efle audio, Ly. Nifi tu ne uis.Cb.immo baud nolo.Ly.fponden ergo
Tuam gnata uxore mibi.Cb.fpondeo et mille auri Pbilippu dotis.Lv.dote nibil moror.Cal.fi illa tibi placet: Placenda dos quoqiefltqua dat tibi.Cb.poflremo quod uis Non duccs:nifi illud qdâ non uis fcras.Cal.ius bic orat.Ly.ipctrabit Te aduocato atq arbitro iflandege filia tuafpoden mibi Vxore dari.Cb.fpondeo.Cal.amp; ego fpondeo ide boc.
Ly. O faluete adfines mei.Cb.atq edepol fût res quas qpter tibi tam Succefui.Cal.quid ego feci.Cb.meû corrûpi quia perpeflus filiû. Cal. Si id mea uoluntate facîlûfl: qupd mibi fuccêfeas.
Sed fine me boc abfle ïpetrare quod uolo.Cb.quid id efl Cal. Scies fjquid Quite fecit:utea mifla facias oia.quid qflas Caput.Cb.cruciat cor inibi Si metuo.Cal.quidnâ id efl Cb. Cà ille itafltut efle nolo id crucior.metuo fi id denege
Quod me oras;ni te leuiore erga me putes.no grauabor Facia ita ut uis.Cal.^ibus es eo ut illû euocc.
Cb, Miferûfl male qmerita ut meritatfi mibi ulcifci no licet.Cal.apite Hoc aperite qpere Si lefbonicu fi domift foras cuocate.ita Subitofl.^pere quod eû c6uetû uolo.Le.quis bomo Tam tumultuofo fonitu me exciuit fubito foras.Cal.benc uolenS Tuus atq amicu Q.Le.fatin efl falue die mibi.Cal.redte tuu
- Patre rediifle falud peregre gaudeo.Lef.quis id ait.Cal..ego Lef. Tun uidifli.Cal.8i tute ide uideas licet.Le.o pater pater mi Salue.Cb.falue multû gnate mi.Le.fiquid tibi pater laboris Cb. Nibil euenit.ne time.bene re gefla faluus redeo.fi tu modo Frugi efle uis b^c tibi paótaft callidi filia,Le.ego ducâ pater:
-ocr page 479-Etiâ et fiquâ aîiam îubcbis.Cb^uâ^ tibi fuccefut.
Cal. Miferia una quide bominid affatî.Cbamo baie parad.
NÃ Ci,p peccatis cetum ducat uxores parad.
Lef. At iampodbac teperabo.Cb.dicis.fi facies modo.
Cal. Nuc quid caufa:ed quin uxorem eras domum ducat.Cb.Optimûd. Licet tu in perendinum paratus fis.ut ducas plaudite.
Plauti Truculentus.
Argumentum, t nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Res unam pereunt adulefcentes mulierem
Rure unusalter urbe.peregre tertius. V tq, ida ingenti militem tangat bolo. Clam fibi fuppofuit clandedino editum. Vi magna feruos cd.âac trucibus moribus.
It peni rapiant domini parfimoniam Et is tamen mellitus miles aduenit.
Natique caufa dat propenfa munera, Tandem compred^ pater cognofeit omniai Vtque natam ducat, qui uitiaratteonuenit..
Suumque is repetit a meretrice fubditum.
1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Prologus.
p nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Erparuam partem podulat plautus loq de uedris magnis
Atqiamoenis moenib? atbenas:quo fine arc9 peltifcoierat Quid nunc daturin edis.annop/at nue meliore
Quide uobis me ablatu: ^fine mora.quid fi de uedro Quippia ore abducere meberclc in odiis refidet Mores pridini ad negandu ut celeri lingua utamini.
Sed boc agamus: qua buc uetud gratia.
Atbenis tracJlo ita:ut boc ed profcenium
Tantifper dum tranfigimus banc comoediam.
Hi^ babitat mulier nomen cui ed pbronefium.
Hçc buius foculi mores in fe poflldet.
Nunq ab amatore fuo podulat id quod datud.
Sed reliqua dat opera:ne fit reliqua pofcedo: atqiauferedo Vtmos ed mulie;^.nam omnes id faciut.cum fe amari Intellegunt:ea fe peperiffe puei ^ fimulat militi.
Quo citius rem ab eo auftrat.cum puluifculo.quid multa? Superemmulierem bis.cum anima ad eum babenti euorterit.
Dinarcbus adulefcens.
n On omnis jtas ad perdifcendum fat ed na antidû is perdifcat
-ocr page 480-Quot pereat moJis.neq? ea ratione me abfq? fe un^ Educet uenus.quam penes amantum fumma fammarum redit. Qjjot amans exemplis ludiRcetur.quot modis pereat. Quotque exoretur exorabulis.quot illic blanditi^.quot illic Iracundi^ funt.quotfunt perclamanda:di uoftram fidem,but Quid peierandum efl.etiam prêter munera.primum Dum moeret animus.premium G obolufl.obeunt tres notais» Tutor interea loci autçra aut uinum.aut oleum.aut triticum. Temptat.benignus ne an bon^ frugi fies:quafi in pifcmam Rete qui iaculum parat:quando abiit rete peflum:abducit.' Infra fin iecit rete:pifcis ne effugiat cauet:dû bueâ Dum illuc rete ore impedit pifeis.ufq? adeo doliû foras eduxit Itide efr amator.fi id quod orat* dedit:atqi efl benignus Potiufq frugi bon^.aaduntâ nodles.interim ille Hamu uorat.fi femcl amoris poculu accepit mere.
Eaqtintra pectus fe penetrauit potioexteplo amp;nbsp;ipfus Perit amp;nbsp;res.ôC fides.fi iratum fcortu forteft amatori fuo. Bis periit amator:abre atq? animo Gmul.fin alter alteri potior efr idem perit
Si raras nolles ducit:ab animo perit.fi increpauit ipfus' GaudS Cres perit ita amp;nbsp;in ^dibus lenoniis priusq unu Dederistcentu qu^pofcat parat.aut petit auip cofeiffa Pallula cft.aut empta ancilla.aut aliquod uafum argeteum; Autuafu aeneu aliquod.autleölus dapfilis.aut armariola Grçca.aut aliquid femper quo^^pereat debet amans fcorto Suo.atqib^c celamus nos damna indudria.cû ia re Fideqi.nofq^.nofmet perdimus.neqi paretes:neqi Cognati fentiant:quos cuculamus fre facimus cofcios Qui nodr^ çtati tepefliue teperant.unde ante parata Demus poQ partoribus.faxim lenonii amp;nbsp;fcorto^ plus en Et minus damnofoi^ bominu:q nunc funt:fiet Nam nunc lenonu 0C fcorto^ plus efl fere.
Na nufq alibi.fic fût circû argentarias;^ olim Mufea:^ eflcu caletâ maxime.fcorti lenones Quafi fedet cotidie.ea nirnia efl ratio.quippc qui certe feio Aeri plus fcorto; ^ elfe iam q pondey:.
Quos quidê qua ad re dicarn in argetariis Referre.babere.nifi ^ tabulis.nefcio ubi bç perfcribanF. Vfuraria accipiat dico expenfa.neq cenfeat.
Poflremo id magno in populo.mulier hominibus Rcplacida atq; ociofa uieftis boftibus.amare oportet,â
-ocr page 481-Om-ies qui quod dent babent.nam mibi bje meretrix Quç bic habet pbronefium fuum nomen.omnem Ex petitore emouit meo pbronefim.nam pbronefis Eft fapientia.nam me fuiffe buic fateor fumii atq;intumum Quod amantts multo peffimum eft pecunij.eadem poftq Alium repperit qui plus daramp;.damnofiorem me exinde A'nouit loco.que infeftum ac odiofu fibi effe memorabat mala. Bab/Iomefem milite.is nunc dicif ueturus peregre.
Eo nunc cometa eft dolu.peperifle fimulat fefe.ut me Extrudat foras.eum efle fimulant milite puero patre. Atqî ut cû folo pergr^cef militi.eum ifti fuppofitu Pue.^.opus.pefÃïma mibi uerba ret dare fe:an me cefuit. Celare fe poteffe grauida fi forctma ego lemno aduenio. Athenas nudius tertius legatus.binc quo cum publico Imperio fui.fed bçc quibus melius eft aftaphid ç ancillula Cû ea quoc^ etiâ mihi fuit comertiû, Aftapbium ancilla.Dinarchus idc.
Aft. a nbsp;nbsp;nbsp;D fores aufcultato atqi adfcrua bas fdis.
Nequis aduétor grauior abeat:q adueniat.â Neu qui manus attulerit fteriles intro ad nov Grauidas foras cxportamp;.noui ego bominu mores. Jta nunc adulefcetes morati funt.quin ei Aut fe nee adueniut ad fcorta congerones.
Cófultaflut cófilio.quando intro adueniunt.
Vnus co^ aliquis oculu amicj ufq? oggtrit.dû illi agant Cû indet quepiâ fe adfcruare:obludût.qui euftode Oblecîlent per ioculû ÃCludû.dc noftro fçpe edunt.quod Fartores faciunt.fit pol boc.Si pars fpedtato: ^ fciftis. H^c uos me baud mentiri.ubi ufus pugn^ 8⬠uirtuti de pr^donibus prodam capere
At nos rurfû lepide referimus gratia furibus noftris Naipfi uidet cû eo;^ aggerimus bona loqui Etiâ ultro ipfi aggerut ad nos Di.mc illis qdë b^c uerberat uerbis N5 ego huc dona c0gefli.Aft.comemini.iam pol ego Vifam fi domi erit, mecû adducâ.Di.beus mane dum Aftapbiû priusq.Aft.gs rcuocatDi.fcies.refpice huc.
Aft. Quis eft.Di.uobis qui multa bona efle uult.
Aft. Dato fi effe uis.Di.faxo erunt.refpice
H uc modo.Aft.io enicas me miferä quifquis es.Di.peflima Mane.Aft.odiofus es dinarcbus ne illic eftatq; , Is eft is aduas lifli ittuli.fer cotta manû.ôt pariter
-ocr page 482-Gradere.tibi feruio.atque audiens fum inaperu Di.tute quid agis Ad. Valeo.amp; ualidû teneo.peregre quoniâ aduenis uiuus Du Benigne dicis arta te amabo.Aft.fine me ire: quo iuflit.Di.eas
Sed quid ais.quid uis iflic quo iter inceptas.quis eft Que arceflïs/Ãft.arebinâ obftetrice.Di.mala toemina es
Aft, Soleo una eft dtfcipIina.Di.manifeftam medacii mala Te tenco.Aft.quid iam amabo.Diquia te adducitLira buc dixeras Eu ipfum.Aft.in onca a fe nûc mulier fadia eft ex uiro.Di.mala eft Aft. Prçftigiator fed tande loquere qui fis bomo.Di.eft aftapbium Vnus amator.Aft.nimis ociofum arbitror homine efre.Di.quia Nâ arbitrare.Aft.quia tuo ueftimêto et cibo alienis Reb? curas,Di.LIOS m dediftis ociofû.A.qi iS amabo.Di.expedibo. Re perdidi.mcû negociû abftuliftis.fi re feruaflem.
Fuit ubinegociofus effem.As.an tute bene re publicS Aut amoris alia lege habere poffe poftulas:quin tu ociofus fias.-
Di. Ãlla haudego habuit publicu.peruorfe interpretaris. Nä aduorfum lege a me ob meS feripturS pecude accipit. Fierique.As.idê quod tu facis:faciût re male geretcs.ubi no Eft fcriptura:unde dent:incufant publicanofDi maleuertit Res pecuaria mihi apudpos.nûc uiciffim uolo habere AratiuMcul5â;p copia apuduos.Aft.no aruus bic qui arari foleat Sed pafcuus eft ager.fi rationes habiturus Ad pueros ire melius eft.bunc nos habemus publicû:illi alii Sunt publicani.Di.utrofq; pcrcognoui ^ïbe ide
Aft. Iftoc pol tu ociofus.cû illic amp;nbsp;bic peruorfuses.fed utris Cû re effe mauis.Di.^caciores cftis uos.fed illi periuriofi. Illis petit quicquid daf.ncq; ipfis apparet quiciq Vos faite fiquid qujritis:et bibitis:^ comeftis. Poftremo illi funt improbi.uos neq amp;nbsp;gloriofi.maletp In nos illis.Aft.ea omnia tibi dicis dinarche.ôC noftram Et illo:^ uice.Di.quid iftue.Aft.ratione diçâ. quia qui Alte^ incufat ^bri.ipfû fe intueri oportet.
quot;Tuanobis fapies nihil babes.nos ncq? abfte habemus.
Di. O aftapbium baud iftoc inodo folita es me ante appellare.' Sed blande.cum illuc quod apud uos nunceft:apud me habere«
Aft. Dum uiuit. hominem noueris.ubi mortuus eft.quiefcas Tedu uiuebas nouera.Di.an me mortuu arbitrare
Aft. Qui potis cft amabo.planius qui antehac amator fumus Habitus eftuRunc ad amica uerius uerimonia referre.
Di. Veftra bercle fadlum iniuria.quç ^peraueritis olim rapere Ociofe oportuit,diu ut enemicolumis uobis.
-ocr page 483-Aft Amator fïmilis efl oppidi boflilis.Di.cjuo argumeto efl.AÃ.^ Prima expugnari potis e amator.optimu e amca.Di.ôi ego fateor Sed longe aliter elf amicus atq? amator, certe bercle queternmus Amomini optimus amicus.no bercle occidetut mibi etiam Fundi amp;nbsp;^dis.Art.cur obfecro ergo ante boftiu p ignoto alieno Que aftas.i intro baud alienus tu quidees.nä ccaftor nemine Hodie mage amat corde atq? animo fuoXiquide babes fundu Atq; çdis.Di.in medio fût linguj fit? ueftr? atqiorationes. Corda bella fût fita atq^ acerbo aceto linguis didla dulcia Datisxorde amare facilis amantis.fiquid no danunt.Afi.no didici. Fabulare.Di.n5 iftec mea benignitas docuit te fabulari.Aftfj illos Qui Cà geniis fuis belligerat parce ^mi.Di.mala es atq? eade qu? Soles inlecebra.AQ.ut expecilatus peregre aduenidi.nä obfecro Cupiebat te bera uidere.Di.quid tâde.Ad.te unû ex omnibufamat Di. Euge.funde et çdes per tepus fubueniflis mibi.fed quid ais
Aflapbium,Aflx3|uid uis
Di. Eline intus nûc pbronefiû.All.tibi quide intus.Di.ualet.As.imoâ Edepol melius iam credo fore: ubi te uidebit.
Di. Hoc nobis uitium maximû ell:cû amamus:tunc perimus. Si illud quod uolumus dicitâ:palâ cû metiunt\ Ve^ elle infciti credimus.ne ut in gnuanotuanfquot; ira.
Ail. Eia baud ita eft res.Di.ain tute amare.Aft.immo unice unû. Di. PepcrilTe earn audiui.Aft.ab obfecro tace dinarcbe.Di.quid lam. Aft. Horrifco mifera metio quoties fit partionis.ita poen?
Tibi fuit pbronefium.i intro amabo. ⢠Vife illam atq? operire ibi.iam exibit nam lauabat.
Di. Quid ais tu qu?nûq fuit pr?gnans:qui parere potuit Nâcquide utci^ illi:quod fciâznûq extumere fenfi.
Aft. Celabat metuebatqi terne fibi perfuaderes ut abortioni operam daretipuei^q; lite necaret.tû pol ifti puero quidem Eft pater babyloniefis miles.cuius nunc ifta aduetum expetit Immo abeo ut nûtiatuft iâ bic adfutuv aiûteû nodum AduenifTe miror.Di.ibo igif intro.Aft.quippini tä audadlcr.q Domü ad te.nä tu edepol nofter.fed iam nûc dinarcbe QX ^mox te recepifti.iâ bic ero.;ppe eft:^fedla quo fû
Di. Redi uero acîlutû.ego interi te apud uos opperibor. Aftapbium ancilla.
b nbsp;nbsp;Aba ba bercle quieuit.quia introiuit odiû.tâde fok fu.â
Nunc quidem meo arbitratu loquar libere:qu? uolà m: Et qu? lubebit buic bominê amanti me bera apud nos dixit Veniam de bonis nâ fundi ?des,obligat? fût ob moris prandium*
t
-ocr page 484-Verum apud Hunc me bera cofilia fume loquitâ Iiberc;magifqj Adeo ei confiliarius bic amicus eft ^ auxiliarius.
Dum fuit dedit.nunc nibil babetquod babebat.nos babemus. Iftinc id babet:quod nos babuimus.bumanu facinus fidium eff. Adlutum fortunjfolent mutarier.uaria uita eft.nos diuite Eum meminimus.atqiidi pauperes nos.uertere fele memorial Vices fic.quid ita miref fi eget.necefTe ed nos patier a uita Aequum fadlum ed.piaculum ed mifereri nos bominu Rem malegerentium.bonis cfle oportet dentibus lenam probam
Adridere quifquis ueniat:blandeqi alloqui.malc corde Confultaritbene loqui.lingua meretricem ede fimile fentis codecet
Queque bomine attingeritt^jfedlo aut malum aut damnu Dari.nun^ amatoris meretrice oportet caufam nofcere. Quin ubi nibil det:pro infrequentc eum mittas malitia domu. Nec unq quifq probus erit amator:nifi qui rei Inimicud fuj.nug^ funt.nifi quod modo cum dederit Dare iam iubeat denuo.is amatur,bic apud nos:qui quod edit locatus datum.dum babsat tum amet.ubi nibil babcat, Alium quidum capiat.jquo anijno ipfe fi nil babcat, Aliis qui babent det locum.probus ed amator:qui Relidlis rebus rem perdit fuâ.at nos male agere predicant. Viri folere fecummofqj ede auaras:qui fi nun^ Alienos agimus tandem.nam «cador nodri g fatis dedit Suç quif5 amic^ amator.neq ; pol fatis accepimus. Neque ulla fatis popofeitnam quando derilis edamator. Satis fi negat fe babcre quod det folimec fatis accipimus.* Satis cum quod det non babct.femper datores nouos Oportet qu^rere:qui de tbefauris integris dona Danunt.-bui ut bic agredis ed adolefcens:qui bic babet'' Nimis pol mortalis lepidus:nimifqi probus dator. Sed is clam patre etiam banc nodle illac Per bortum tranfiliuit ad nos.cum uolo conuenire. Sed ed buic unus feruus uiolentidimus. Qui ubi quaq? nodra^ uidet prope ^dis bafce egrediens Item ut dê frumento anferes clamore abderrettÃc abigit. Is item ed agredis.fed fores quicquid ed futurum feriam. Ecquis buic tutelam ianu£ gerit^ecquis intus exit/
-ocr page 485-Stratilax femus. Aftapbium ancilla, q Vis illic eft qui tam proterue noftrasçdis arietat.
Aft. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ego Turn refpice ad me.Str.quid ego.Aft.nonne ego
uideor te tibi.
Stt. Quid tibi ad bafce acceftio e çdis properaut pullatioft. Aft. Salue.Str.fatis eft mihi tu^ falutis:nibil moror.no (alueo.
Aegrotare malim g elfe tua in falute fanior At uolo fcire quid debetur bic tibi noftrç domi.Aft.cóprime«' Str. Spero mcâ quidem bercle.tu que folitas comprimas.
Impudens p ridiculum ut ruftico fuadet ftuprum.
Aft. Irani dixi.Str.ut effe cçpifti fidê ft eft una altera, Aft.nimis bic Quidê truculentus.Str.pergin male loqui mulier mibi.
Aft. Quid tibi ego aute dico.Str.quia eni me truculentu noies Nunc adeo nifi abis aólutü:ac dicis quid quçras.fcito lam bercle ego bic te mulier:quafi fus catulos pedibus Proteram.Aft.rus mcrû bic quidem eft pudendum:amp;uero Clurinû pecus.Str.aduenifti buc fubtentatu exornatis ofiibus Quia tibi infuafo infecifti propudiofa pallulam.an eo Bella es.quia c^pifti arma^aduenias.nunc places. Cu me illi uelim mentiri.dices quid quod«te rogo Klancupium.qui accipias gefta teau.b^ nos an uos Dignos dant.lauiiiiç bic funt quas babes uidlorias.
Aft. Ne attigas me.Str.tangam.ita me amabit farculum Vtego me ruri iam examauerim patulum moueri Cumq iita nodlem in ftramcntis pftrnodlare ppetem. OX tuas centum coenatas nodles mibi dono pati Rus tu improbras ut nadla es bomine:que pudeat probri Sed qd apud noftras negocii mulier eftçdis tibi. Quid tu boe occurras in urbem:quotienfeûq? aduenimus. Aft» Mulieres couenire uolo uoftras.Str.quas tu mulieres Mibi narras:ubimufca nulla foemina e à jdibus:nulla iftinc Mulier babitat:rus inquS abierunt abi.Aft.qd clamas in fane» Str. Abire bine ni propera grandigras .iam ego iftoc lidlos Compofitos.crifpos.cinnos tuos unguentatos ufq ex cerebro. Expellâ.Aft.quanâ gratia.Str.cp adeo foras noftras iûdlas audes Accedere.quiaq; iftas buccas tâ belle purpuriftatas babes Aft.Erubui mecaftor mifera propter clamore tuû.Str.ita ne êrubuifti Quafi uero corpori reliqueris tuo poteftatem coloris ulli capiendi mala.
Buccas rubriceta oe corpus intinxit tibi.pefTumi ^eftis.Aft.qd eft⢠Quod uobis peffumebjc.Str.fcio ego plus q me arbitraris feite.
-ocr page 486-Quid id e obfecro qJ fcias.Str.berilis nr fili9 apd uodra pentâ Vt peraftute cu injiciatis in malam fraudem:amp; premiû. Sanus fi uidcar edicam.Aft.dicis cótumeliam.nemo bomina Hic perire folet.apud nos res pdunt fuas:ubi perdiderunt Res:abire bic fi uolunt uti ius licet.ego non noui adulefcentc Veftrü.Str.ueron.Aft.ferioiStr.q^d maceria illa ait in horto Quf eft:quç in nodles fingulas latere fit minor, qua is ad uos Damnipermenfus uia eft.AÃno miru.uetus eft maceria lateres Si ueteres ruunt.Str.ain tu lateres ueteres ruere.nunquam Edepol mihi quif^ homo mortalis pofthac duav re^ creduit. b4i ego ueftra hero amara faceta denarrauero.Aft.e ne ille Violentus.Str.fuâ no enim ille meretriculis muni edis rem Cogit:ueru parfimoni^ duriti^ Ãlt;îâ*qiJ? nunc duo fciam. Exportatur peflumu.hem tuos exungula.male uiuitis. Ego ne hic mufitem.iä enim eccere ibo ad foru:atq; h^c Eadta narrabo feni.neq? iftucin fe geftit.Aft.ergo coget exanime Mali.fiecaftor hic homo finapi uidlitet.noncenfeS tam efte Trifte pofle.Str.at pol ero bcneuoles uti eftisuos.Aft.uey ego Illu:qua5 uiolentuftzfpero immutari pot blandimentis Ornamentis ceteris meretriciis.uidi ecquidem iumentum ex: indomito domitumâ¢
Fieri atqi alias beluasmuc ad hera ire uidebo eccum odium Progredifmeu.triftis exit.adcouenire etia hicduphronefid.
Dinarchus. Aftaphium ancilla.
Di. p Ifcis ego credo qui ufq; dû uiuont lauant:minus diu Lauare:q h^c lauat phronefm.fi proinde amentur Mulieres diu q lauant.omncs amatores balneatores fient.
Aft. Non qs paru pdurari?opperirier.Di.quin hercie lafTus ia fum Durado mifer.Aft.m qq prç laftitudie op9 e lauere.Di.f3 obfecro Hercle aftaphiû intro hac nutia me ad ee cuijjperetfuauium: Vt fatis lauerit.Aft.licet.Di.audin etia.Aft.qd uis.Di.di me Perdunt qui te reuocaui.no tibi diceba i modo.Aft.quid iam Reuocabas.Di.iprob? mbiliq^hS q tibi mille paftus pepit mor^. S3 qd hfc hic aut tadiu ante ^dis ftetit:nefcio que pr^fto lata eft Credo milite illu ftudent.iam quafi uulturii triduo prius Prçdiuinât quo die efuri fient.illû infant omnes illi eft Animus*oîbus.me nimio magis refpiciet:ubi is hue uenerit Or flbic ducentos anos fueri mortuus uerû fuite fuaue eft Vç mifcro mihi poft faófû pledfor.quia ante partu perdidi. Veru nunc fi qiy mihi obtigerit hereditas magna atqiluculeta. Nue poftq fcio dulce.atepamaru qd fit ex pecuia.ita ego illa
-ocr page 487-EJepol ferue.itaq ; parce uidlitcm.ut nulla faxîm cis dies Paucos fiet.egoiftos:qui nunc me culpant confutauero Sed adfentio aperiri fores qu^ abforbent qcqd ueitifra peffulos» Pbronefium. Dinarchus.
n Vm tibi na amabo ianuae mordax mea/quo introire Metuas mea uoluptas.Di.ferude ut tota floret:utoleu Nitide nitet.Pbr.qui tâ infacetus lemno aduenies^quid ue No des amicç dinarcbe fuauiûDi.uah uapulo hcrcle Ego nunc.Pbr.atqj adeo male.quo te auortifti.Di.falue Phronefiû.Pbr.falue.bic ne hodie coenasiTaluus cû aduenis?
Di. Promifi.iube.coenabo ubi tu iufTeris.Pbr.hoc me libente facies. Di. Edepol me magis.nempc tu eris hodie mecû mea phronifiu. Pbr. Veli fi fieri poflit.Dicedo foleas mihi properare afferte Menfam amabo.Phr.fanun es.Di.no ^dcpol bibere poffu iam. Ita animo malefl.Pbr.mane al:qd fiet cibi Oi.perfidi Aquâ.iâ rediit animus.dcme foleas.cedo uiuurn.
Pbr. Ide es ecafior qui foles.fed dicas mihi bene nâ ambuladi.
Di. Huc quide bercle bene.quado tui uidendi efl: Copia.Phr.c0pIecflere libens.Di.at hoc e meile dulci dulcius. Hoc tuis fortunis iuppilcr prodantmej, Da nunc fuauium.Pbr.immo uel Jecem.utinâ idoc paup eflem.
Di. Plus pollicere q ego a te podulo.utinam a principio Rei ite parfiffem mcç.ut nunc reparcis fuauiis.Phr.fiqd tibi Cópendi facere poffim fadla.Di.edepol ueli iam auertiffe Iam pol mihi quide atq i oculis meis.Pbr.nû tibi fordere uideor, Di. Nó mihi quide.uerum tempeftas memini quondâ fuit.
Cû inter nos forderemus alteri.fed qd ego facinus audiui Adueniés tuû.quod tu hic abfentc me noui negocii gefferis.
Phr. Cûq bene pr^uenidufane gaudeo tibi mea cófilia fummas Semp credidi egde nee peperi puerü:nec pregnans Fui.ueru ad fimulaui.me effe prägnantem.baud eram.
Di. Quapropter mea uita.Phr.propter militem bah/lomenfem: Qui quafi uxore fibi me habebat anno uno:dû bic fuit.
Di. Ego fenfetâ.fed qd idic.cui rei ite adfimulare rétuïit.Phr.ut Effet aliq fi aqu^ ufq e amp;nbsp;redimiculü.reuerfione ut adme faceret Denuo.nuc hue remifit nuper ad me epidula:fefe expturum: Quati fefe pedere fiqd peperiffem educare tollere bonÆfua me* Habitu^ 01a effe.Di.aufculto libens.qddeniq agitisfPbr,mater. Ancillas iubet.quoniâ iâ decimus meds aduentat prope. Alia aliorfum ire:prçmandare SCquerere puerum aut Puellâ:q fupponâfmihi.gd multa uerba faciam tondricem
-ocr page 488-Svram nouifli nortram quç erga ^dem fefe babSi.Di noui« Pbr. Haec una opera circuit per familias pueru ueftigat clanculum ad me
Detulit datum fibi efVe dixit.mercis male.eum.Di.nunc no iHa Peperit?quç peperit prior.fed pofterior.Pbr.ordine omnem rem tenes.
Nûc ut praemifit nûciû miles mibi non multo poft haec aderit Di. Nuc tu te interim quart puerpera bic procura.
Pbr.quipini ubi fine
Labore res geri pulcbre pot adfû queqï^quum e queftû Elle callidû.Di.quid me futurû efttquando miles uenerit.relidlus ne abs te uiuam.
Pbr. Vbi illud quod uolo babebo ab illo:facile inueniam quo modo Diuortiû amp;nbsp;difeordiam inter nos parem.poft id ego totû tecû Mea uoluptas ufqt ^ro alTiduo.Di.immo berde uero accubuo Mauelim: qui dis bodie facruficare pro puero uolo adfeititio Pbr. Immo bercle uero quinto die quod fieri oportamp; cenfeo
Nó audes aliqd mibi dare munus ciuiliû lucru.Di.bercIc Videor facerem mibi uoluptas me beia ubi quippiam me PofeefPbr.at ego ubi abftulit.Di.iam faxo bic aderit.feruol u bue Mittam meû.Pbr.lic facito.Di^uiequid autem erit.boni cófulas Pbr. Ecaftor munus te curaturü fcio.ut cuius me no poeniteat
Mitte mibi.Di.nû quippiam me uis aliud.Pbr.utqnotium Tibi fit me reuifas Di.ualeas.Pbr.uale.Di.pro di imortales no , Amantis mulieris.fed foti^ unanimantis fidentis fuit: Officiû facere-qdmó baec facit mibi.fupporttionem pucri Qua mibi credidit.german^ quod forori nó credit foror Oftendit mibi iam fefe medullitus:fe infidelem nunq Du uiuat fbre.cgo ne illam ut nó amem/ego ne illud nó bn uelim Me poti9 nó amabotquâ buic défît amor..ego ifti nó mun? mittâ Ia modo ex boe loco iubebo ad iftâ quinq iperferri minas Pr^terea obfonari dutaxat bic mina multo illi potius bene erit Quae beneuult mibi:q mibi met omnia qu^ mibi faófo mala.
Pbronefium meretrix.
p nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vero ifti date mammam.ut mifer^ matres folicitacqi
Exanimo fût crucian tq;. aedepol cómentu male
Cuq iearn rem in corde agito:nimio minus perbibemur Malo q fumus ingenio.ego prima de me modo dióla didito Quanta eft cura in animo.quâtum corde capio dolorem: Dolus ne occidat morte pueri.mater dida q fu.eo magis Studeo uitj:qu£boc aufa fum.tatude dolu adgrediar
«
-ocr page 489-Lucn caufa auara ptobrum.fû exécuta alienos dolores Mibi {uppofui,nullam rem oportfilt; doloferadgrediri: nifi Afturj.accurat^qi exec|uare:uos metiam uidetis ut ornata Incedo puerperio.ego nûc me effe çgram adfimulo Male quod mulier incoepit:nifi efficere perpetrat: Id illi morbo:id illi fenio e.ea illi miferaç miferiaff Si benefacere incoepit.eius enim cito odiu percipit. Nimifq ?pauc£ fût déferra maleq? facere occeperent Nimilq i paucçefficiût:ficjuid occeperint benefacere. Mulieri nimio malefacere melius eft onus:q bene. Ego:quod mala fu.matris opera mala fu.amp; me apte malitia. QUà me grauidam effe adfimulaui babylonio.eam nue Malitiam accuratam miles inueniat uolo.iftic baud multo poff Credo aderit.nûc prius prçcauero feiens cumqi Ornatu ut grauida quafi puerperio cubem.date mibi Hue eiecÃain atq? ignern in aram ut uenerer.uicinam meam Hie apponite.atq; abite ab oculis.opietium face ut. Accubam.accede adiutare fic decet.puerperam foleas Mibi date pallium inice in me buc arcbilis.ubi e affapbium Fer buc uerbenam mibi thus amp;nbsp;bellaria.date aqua manibus Nue ecaflor ut uenirôC miles uclim,
Stratopbanes miles. Pbronefiu meretrix.Stapbiû ancilla.» n E expecîtetis fpediatores meas pugnas dû prçdicem Manibus duellis praedicare foleo baud in fermombus.' Scio ego multos memorauiffe milites mendacium., Et bomeronidam amp;nbsp;poftillam illi memorari poteff. Qui Ãiconui^i amp;nbsp;condemnati falfi depugna fient. No laudandus eff qui plus credit:qu^ audit:^ Quf uidamp;.nû plaçai cû illi plus laudant:quç audiunt OX lt;1^^ uident.pluris eff occulatus teftis:unus ^ auriti Decern qui audiût audita dicût.qui uident plane fciût No placée que fcurrae laudant:manipularis mufitant. Neqî 1111 quorû lingua gladiorû aciem praefringit domi. Strenui nimio plus profunt populo:^ arguti ôecati Facile fibi facûditatem uirtus arguta inuenit Sine uirtute argutû eine mibi babeam pro pr^fica Quae alios conlaudate abfe fe uero no pot.nunc Amicam decimo menfe pod atbenas atticas uifo Qua grauidam reliqui meo cópreffu.quid ea agat Pbr. Vide quis loquitur.Alla.iâ propinquat miles mea.
Pbronefiu tibi adefflratopbanes
-ocr page 490-Nnc tibi opus egram ut te aJfimuIcs.Pbr.tace.
Cui adhuc ego tu malam e monamp; run a me maficio
Vincereft repperit mulier ut ego opinor uina dea aut
Hominem ut uolo.Str.euge aftapbiu eccam mibi
Aduorfü.Pbro.falue ecador dratopbancs uenire faluum
St, Scio fed pcperit ne obfecro pbronefiû,Ad.peperit puerumquot; Nimiû lepidù.Str.ecquid mibi fimilis ed.Ad,rogas.
Quin ubi natud.macbçram amp;nbsp;clipeû pofcebat fibi.
St. Meus ed fcio iam de argumentis nimiû quidem fimilis ed Ad. Pape iam manud.St.iam ne leôtat legionem qua fpoliarc
Vclit.Ad.bere nudius quintus natus quidem ille e.St.qd podea Inter tot dies quidem bercle iam adtum aliquid oportuit Quid illi exutero exiciod priufq poterat ire in proelium
Ad. Cofequere atq« illam faluta amp;nbsp;gratulare illi.St.fequor pbr Vbi illa obfecro ed.quç me bic reliquit abfe abidi A d. Adfû adduco tibi exoptatum dratopbanem.Pb.ubi is e obfecro ; St. Mars peregre adueniens falutat nerienem uxorem fuam.
Cû tu recite prouenidicûq? es audla
Liberis gratulor.cû mibi tibiqrmagnû dedidi decus.
pbr .Salue qui me interfecidi pene Si uita Si lumine.quiq»
Mibi magnos dolores per uoluptate tuam condididi in corpus.
Quo nue etiam morbo mitera fû.St.eia quam
obrem mea uoluptas
Tibi obuenit labos ide.filiu peperidi.q çdis fpoliis opplebit tuas Pbr.Multo ecador magis oppletis cfpus e tritici granariis.nç ille p9q
Spolia capiat bine nos extinxit fames.St.babe bonû animû pbr. Suauium fis pete bine ab me nequeo caput
Tollere.ita dodtaq ime ego doleo
Neqiiam queo pedibus mea fponte arnbulare.Sta.
fi me ex medio
Mari fauiu petere tuum iubeas:petere baud pigeat me.
Id ita effe experta ef.nûc experiere mea pbronefium me te Amare, adduxi ancillas tibi.eccas ex f^ria duas.idas dono Adduce boe tu idas.fed reginç domifu^ fuere amb^.
Veru patriam egoexcidi manu.bis te dono.poenitôC
ne te quod ancili^ funt.
Pbr. lam.quin etiam fuperducas qu^ mibi comedant cibû.St.boc qde Herde fi ingratûd donû cedo tu mibi idam puere pallulam. Mea uoluptas attuli eccam pallula ex pari gratia tibi tene tibi.
Pbr. Hoccine mibi oblatores tantos tâtillû dari. Str.perii mifer
Iam auro contra condat filius amp;nbsp;ianu nibilipedit.addit purpura
-ocr page 491-Exorat tibi attuli tuas ponto amoenas .tene tibi uoluptas mea Accipe boc.abduce bafce.in confpedlus ueflras.Pbr.amp;quidebas Me nibil caflor.neq ? me resStra.nibil ne huic fat e?nc unu uetbu Quidem dixit-uiginti minis uenire iHec pofle credo dona:c|u^ ei Dono dedi, uebementer mibi nucefi irata.fentio:atqtinteUtgo. Veru adibo, quid ais nue tu^nune uis me uoluptas mea Quo uocatus fu:ire ad coenam:mox huc cubitu iuero.
Quid taces.planiflume çdepol perii.fed quid illuc boni ed. Quis bomo e.qui inducit pompam tantam?certufl quo ferant Obferuare.buic credo fertur.ueru iam fcibo magis.
Geta.Stratopbanes miles pbronefium.
i Te ite bac fimul mulieri damnigeruli foras gerrones Bonoru exagogç.fatin fe quis amat nequid quin nibilis itaqjimprouife partibus expoliat
Nam boc qui fcita:nequis id qu^rat ex me.domi fitqu^ facit Improba facJla amatot.qui bona fua pro ftercore babet.foras lubet ferri.inetuit publicos.iuundifTimuft.puraffibi effe uolt Aedis.domi quicquid babói perditur exeo.quandoquide ipfus Perditufblecreto bercle equidem illu adiutabo.neqi mea quidem' Opera unq ntbilominus propere q poteH peribit N5 iam de boc obfonio de mina Seminui mo quinqi Numos mibi detraxi parte berculaneam.nam boc adfimile eff. Quafi de fluuio qui aquâ deriuat fibi.nifi deriuetur tarnen Omnis aqua abeat in mari.nam boc in mari abiit mifereq? Perit line bona omni gratia.baec cu uideo fieri.fuffuror Suppilo de pr^da prodam capio.meretricem ego item effe reor. Mare ut eft.quod des deuorat nuq babundat.boc faltem S eruat me cu illi fubeft appare.des quâtû uis nufq Apparôdineq; datori ncq i acceptrieç.uelut meretrixmeû beru Miferum fua blanditia intulit in
Pauperiem.priuauit bonis.luce.bonorc.atq? amicis.
At at eccam.adeft propinque.credo audiuilTe baec me loqui.} Pallida eft.ut peperitpueru.alloquar quafi nefciam.iubeo Vos faluere.Pb.nofter geta.quid ais ut uales.Geta.ualeo amp;nbsp;uenio Ad minus ualente.6C melius:qui ualeat.fero.berus meus ocellus Tuus ad te ferre me baec iuffit tibi dona qu^ uides.illqp ferre» Et basquinq? argenti minas.Pbr.Pol.baud perit.quod ilium Tantû airiO.Geta.iuflit operarc:ut baec grata baberes tibi.
Pb. Grataqiecartor babeo.iube auferri intro baec ad me Ecquid auditis ecquç tam imperat fuis.Ge.noto auferant Deficcari iubamp;.Pbr.îpudens mecaftor.quanti enegoeii^
-ocr page 492-^e. Tu bona fide.tu ne ais impudentem me efle ipfatquç fis flabulu Flagitii.Pbr.die amabo te ubi eil dinarcbus,Ge.domi.
Pbr.dic ob baec dona
Quç abmifent.me illû amare plurimu omniû borninu.â
Ergaeûq^ honorem eûq^ habete omniû maxumû.
Atq? ut hue ueniat obfecrare.Ge.iheamp;.fed quifham illic bomofl Qui ipfus fecû eft tri dis animo hercle bomofl fuo mifer.
C^ifquis eft: dignus eft me caftor.Phr.ecquid eft.no, nouifti obfecro
Qui illic apud me erat huius pater.ufq? ad ieutaculum luflit ali.manfi.aufcultaui.obferuaui.que pernam noui Homincm.nibil illicq? eft illic eft me intuetur gemens« Traxit ex intimo uentre.fufpinû.boc uide. dentibus Frendit icit.femur. Ge.num obfecro nam ariolus.qui ipfus. Se uerberat.St.nuc ego meos animos uioltntos meamqj iram Ex pectore iam promam.loquere unde es tu^ Cuius es^cur aufus inclementer mihi dicere.Ge.lubido eft
Str. Iftuc ne mihi refponfasiGe.haec no ego te floccilacio.
Str. Quid tu/cur aufa es aliu te dicere amare hominem.Ph.libitunft Str. Ain tandem iftuc primu experiar tû tantuli doni caufa«
Holeru atqi^fcaru.Si pofearu m^chum malachum Cincinnatum.umbratilocum ympanotribam amas.
Hominem no nauci:qu^ hercles.Ge.meo nehero tu improbe Et male dicere audesdons uitii amp;nbsp;peiuri.Str.uerbû unum Adde iftoc.iam bercle ego te hic affatim ofticiam.Ge.tange Modo.iam ego te hic agnu faciam.öi mediu dtftrucabo., Si tu in legione bellator ciuis.at ego in culina aues
Phr. Si aequu facias.aduentores meos no incufes quoru mihi
Dona accepta amp;nbsp;grata babeo.tuaq; ingrataq? quç abfte accepi. Str. Tu pol ego amp;nbsp;donis priuatus fu.amp; peri.Phplane.iftuc eft.
Quid nue ergo hic odiofe es confeffus omnibus te iis Str. Perii hercle hodie.nifi huc atc abigo.Ge.accede huc modo
Adi huc modo.Str.etiam fcelus minitare:quem ego Affatimiam iam concipilabo.quid tibi huc uentio e^ Quid tibi hanc aditio eft^quid tibi hanc notio eft inq Amicam ngeam^emoriere otius:fi manu uiceris.
Gc. Quid manu uicerim Str.fac quod iuffi.mane.iam ego te bic Affatim conficiam.Ge.occidi optumû eft.captio eft.iftam Mach^ram longiorem habes:q haec eft.fed herd Sinedû petere;liquÃdem belligerandû e tecum, lbo domû ego.tecû bellator arbitra aequum caeperim»
-ocr page 493-Sed ego cefTo mi bine amovere venire du faluo lieSi Pbronefiû meretrix miles Stratopbanes. d nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;At iam folias atq sme intro actutum ducite nâ mibi devento
⢠Miferç condoluit caput.Str.quid mibi futurû e.cui du^ âcillç Dolcnt:quibus te donaui.iam nc abifti.bem fic datur.quo patio Excludis quçfo cfopitius planius q exclufus nuc fd.pulcbr^ Ludificor.fine quatulo mibi opere nuc perfuadcri poteü.
utego bifee
Suftringam talos.totis çdibus nu quippiam avarum, ut ad mores mulierum
Poftq hliu peperit.animos fobftulit.nuc quafi mibi dicatbaec te Ãubeo:neqtuolo introire in aedis.at ego nolo.nó eo.ego faxo Dicat me in diebus pauculis crudu uiru efTe.fcquere me bac.uerbum fat eft.
Strabax adolefcens.AHapbiu ancilla r nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vsmane dudubine iremeiuflitpater.ut bubus
Glandem prandio depromerem. poQiHoc ueni:q aduenit Si dis p]acamp; ad uillam:argentum meo qui debebat patri Qui ouis tarentinas erat mercatus de pajre.qu^rit patrem.. Dico elTe in urbe.interrogo quid gü uelitbomo crumina Sibi de collo detraxir.minas uiginti mi dataccipio liberis. Condo in cruminâ.ille abiit.ego perpere minas ouis In crumina bac in urbem detuli fuit aedepol mars Meo iratus patrimamoues illius baud longe abfut a lupis. Nuc ego idos mundulos urbanos amafios.
Hoc itlu exponam:atq; omnes ciitiam foras eradicate eft Certum cû primis patrem.poft id locorum matrem.nûc Hodie efteram ad banc argentum g mage amo g Matrem meam.tatecquis nulla eft: ecquis aperit boe oftium.
Afta.Quid illuc aliéna ê amabo miftrabax:qui no exteplo Intres.an ne opportuit ita te quidcmiqui es familiaris.S tr.ibitur. Ne me morari cenfeà s.Afta.lepide facts
Stratilax Aftapbium.
Str. m Irû uidetur ruere berile bliû ftrabacem no redifTe.nifi fi Clanculum conlapfus eft bic in corruptelam fuam.Afta.iam pol bic nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;â¢
Me inclamauit fi afpexerit-Str.nimio minus feuos ia fu aftapbiû QX fuiaam nó fu truculentus.noli metuere quid uis^
Afta.C^id/ tuam expedio truculentû.Str.dic imperti mibi.quid tibi Et quo uis modo.nouos omnis mores babeo veteres perdidi. Vel amare poftu:ueletiam feortu ducere.Afta.lepide me caftor
-ocr page 494-Nûcias:fed dic mihi an amp;nbsp;parafitu te fortace ducere , Str, Intellexifli lepide quid ego dicerem.beus tu iam portq
In urbem crebro c5uenio:biG fallus iam fum cauillator Probus.Alla.quid id eft amabo.iftçc ridiculariaxauiHationes uis Opinor dicere.ita ut pauxilla difierat a cauillibus.fequerc Intro me amabo mea uoluptas.Str.tene boe tibi:rabonem babeto Vtmeed bac noóle fies.Aft.peri rabonem qua eftè dicam
Str. Hanc beluam.Afta quin tu arabonem dicis.Str.ita facio lucri . Vt pr^neftinis coena e ciconia.Afta.fequere obfecro.Str.ftrabace: Hic opperiar mo fi rure ueniat.Aft.is qdeapud nos e.bic ftrabax ÃVÃÃ rure uenitStr.prius ne q ad matrem fuam.beu aedepol Hominem nibili.Afta.an ne aute ut foies iam ne.Str.nibil dico Afta.I intro amabo.cedo manu.Str.te ne in tabernam ducor Deuorforiam ubi male accipiar mea mibi pecunia
Dinarchus adolelcens.
n nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Eq gnatus cft:neqiprogignetur:neq ipotes reperirier
Cui ego nue didtum aut fartum melius g mibi effe uelim Di magni ut ego l^tus fu:0C laetitia differor:ita ad me f^Iagna nuciauitebiamusjbodie gaudia.mea dona de^' Amata acceptaq babita effe apud pbronefiu.cu boc iam Volupcft tum boc nimio magnç mellinç mibi: militis odiofa, Ingrataq ibabita totus gaudeo.mea pila eft:fi repudiatur. Ã4iles:mulier mecu perit faluus fum Quia pereo.fi non peream plan^efuriam nûc (peculabor. Quid ibi agaturrquis eatintro:qui foras ueniat.procul Hinc obferuabo:miles quid fadtutus luat
Quia nibil babeo unu animos monuit mibi omnia agâ precario Ancilla Adolefcens.
1 Epide efficiam mea beta ofRciû.inde intus modo ut tu tuu Ite efficias.ama id quod decet rem tuam eftun ex inani Nunc dum ifti lubamp;.dum babes tempus ei obfecundes. Prome uenuftate amanti tuam.ut gaudia compares Ego interim bic reftricis prçfidebo.ifte du fie faciat domum Ad te exagogam.ÃCquêg intérim iftuc ad uos Quifit:bodie inttomittam.tu perge ut lubamp;.ludiniftos.
Di. Quis eft ifta»aftapbiü.indica qui périt:Afta.amabo biccinC Tu eras? Di.moleftus ne fu? Afta.nûc magis q fuifti.nâ nifi qui Nobis ufuft.nobis moleftus,Di.fed obfecro da mibi operam utj Narrem quç uolo.Di.nam quid e.Afta.mea refert no mus fed Intus bolos quos dat.Di.quid amator nouus quifpiam?
Afta.Integrû amp;nbsp;plenû adortaft tbefaurû Di.quis eft Afta.EIoquar.fed diu tÃeto.nouiftin tunbunc ftrabaccm.Di.quid ni
-ocr page 495-Afla.Solus fûmam babó ó bic apud nos.nuc is efl fundus nobis. Animo bono male gerit.Di perii bercle.ego idem. Afl.flultus es Qui fadla mfeôla facere uerbis poflules.tbetis quocÿ etiarn Lamentando laufû fecit filio Di.nó ego nûc intro Ad uos mittar.Afl.quid num miles magis Di.quii Enim plus dedi.Aft.pIus enim efl intromilfus:! ^dabas.
Sine uiciflim.qui dant operam:oblitos quod dan t:operä utier» Litteras didicifli.quando fcis.fine alios difccre.
Di. Difcant. dû mibicómentan id liceat ni oblitus fiem Quod dedi.Afl.interea magifler dû tu cómentaberc Volt interim illam indidem cômentari.qui rem acciperôC Identidem.Di.dedi equidem bodie ei quinq i argenti deferri Minas prçterea unam inobfonatum.Afla.idem ifîoe delatu fcio De eo nûc bene fum tua uirtute.Di.imo amp;nbsp;inimici mei Bona iflec edent.mortuum bercle me:^ ut id patiar. Mauelim mibi inimicos inuidere:q me inimicis meis Nam inuidere alii bene effe.tibi male elfe miferû efl Quid inuident egent.illis quibus inuidetyr rem babent Afla.Stult9 quide es opperire. Di.qd ia.Afl.quia pol itiaueli nuc lic6C Di. Da obfonii me participe . fieri.Afl.fi uolebas participarirauferres Dimidiû domû.nam idem ut acberonti bic ratio accepti Scribitur, intro acceptum quando acceptunfl.no poteft Ferri foraf.bn uale.Di.fifle.Af.oîttes me.Di.omitto îtro.As.ad te Quidem.Di.imo ifloc ad uos Afl.^i no potefl.Di.îmo pot Experiri fine.Afl.îmo opperire.uis efl experiri Dicam adede nifi occupatafl.Di.refifle bem fruflra fit.redini Afla.At nó redeam.fi uocat me:qu^ in me poteflrplufq pot.
Vno uerbo eloquere.Di.mitti me intro.Afl.mendax es abi» Di. Vnü aiebat.Afl.flridia dixti uerba atq imendacia. Di. Abiit intro.induit.ego ut baec mibi patiar fierióam bercle
Ego tibi inlecebra ludos faciam clamore in uia.qu^ Aduerfû legem accepifli plurimis pecuniam lam bercle apudomnes magiflratus faxoierit nomen tuum. Pofl id ego in te manû iniitiam quadrupus uenefica Suppofttix puerû.ego aedepol tua probra aperibo omnia« Nibil me. perdidi omne quod fuit.fio impudens. ⢠Nec mibi adefl ad illû penfi.iam quos capiam calceos.fed quid Ego bic clamo.quid fi me iubeat intromittier.cóceptis me non Fadlurû uerbis.iurefi leuit. nugç fût.fi flimulos pugnis Caedis, manibus plus dolamp;.de nibilo nibil e iraTci:qu^ te non Floccifacit.fed quid boc e.pro di iminortales callidem uideo fene' Alteram toflneem buius;alteram ancilla fuaimceis qui adfinis
-ocr page 496-FuitanciUas duas conflridlas ducere.pertimui poRij
Vna cura cor meû inouït. mó tuneome me malefacta antiqua Mea fine îueniâ oia. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Calli.fenex Ancil.ii.Dinarcbuf adoP.
Cal. e Gon tibi maledicam.aut tibi male uelim ut animo meoft Propemodu experte eftis q ego fim tranquillus ufqi Homo.rogitaui ego uos uerberantis bas pendentis fimul Cómemini.quo quicq parto fitis confeffe.fcio bic nuc Volo fcirc eodem paólo.fme malo fateamini.quâq uos nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.
Colubrino ingenio ambç ePis.edico prius ne duplicis babeatis Linguas ne ego bilinguis uos nece nifi ad tintinnaculos Voltis uos educi uiros.An.uis fubegit uerû fatcritita lora laedut Bracbia.Cal.at fi uerû mibi eritis fang.An.uincis exolue .Cal.ni Etiânûq fit negocii faflis incertufq ifu.nifi quia* Timeo tarnen.An.ego ncc quid peccaui fcio-Cal.oîû pm5 diufi
Et eni fic iRePuolo.ne iter uos fignificetis.ego ero paries loqre tuI
An. Quid loquar.Cal.quid pucro adluR:mea que peperit hlia.
Meo nepoti, capita reru expedite. An-iRç dedi.Cal.iam Tace.accepiflin pueru tu;ib bac/An.accepi.Cal.tace
Nibil motor pr^terea.fatis eR faRa.An inficias no eo
Cal. lam liuore fcapulis iRoc concinnas tuis.coueniut
Adbuc utriufqi ucrba.Di.uç mifero mibi mea nuc facinora Aperiuturxlam qu^ fperaui fore.Cal.loqucre tu.qui dare Te buic pueru iuRit.An.bcra maior mea.Cal.quid tu
Cur eu accepiRi/An.bera me rqgauit minor.pucr ut Ferretur.eaq iut celarentur omnia.Cal.loquere tu Quid eo feciRi puero.An.ad meam beram detuli.Cal.quid de Puero tua bera facit.An.berç meae extemplo dedit.Cal.cui. Malii berç.An.duj fût iR^.Cal.caue nifi qd* te rogotnifi Ea quç exquiro.An.mater fili^ dono dedit inquâ.Cal.plus.
QX ^dudû ing loquere.An.plus tu rogitas.Cal.refponde Otius quid illa cui donatuR.An.fuppofuit.Cal.cui.Anfibi Pro filiolo.Cal.pro filioloOi.obfecro uoRrâ fidem.utfacilius Alia qua aliae unde puerû natu parôC.baec labore alieno Puerû peperit fine doloribus.puer quidem beatus.mater duas HabScôd auias duas.iam metuo patres quot fuere.uidtfis Facinus muliebre.An.magis pol baec malitia pertinSC ad uiros QX ^d mulieref.uir eam no mulier pregnantem fecit.
Cal. Et idem ego iRuc fcio.tu bona ei cuRos fuiRi.An.plus pot g plus Valet.uir erat.plus ualebat.uicit qdâ petebat.ade uni.
Cal. Et tibi quidem bercle idem attulit magnû malû.An.de iRoc Ipfa amp;nbsp;fi tu taceas re ab fc experta intellego.Cal.nûq te Facere bodie utcuius quis effet dicerÃlt;.An.tacui at nuc
-ocr page 497-Non tacebo quincto adert.necefTe idice.Di.hpiJeus fu Cómouere me mifer no audeo.rcs pala omnis ert.ineo Illic nunc funt capitioortia.meû illuc facinus.mea rtultitia efl. Timeo 5 mox no miner.Cal.loquere filiam mea Quis integram rtuprauerit.uideo ego te qapter mala Facila qui es patronus parietj.Di.neej iuiuus neqimortuus Summec quid nunc faciam fcio.neqiut bine abeam:neqiut Ad bun^ adeam feio.timore torpeo.Cal.dicin anno
An. Dinarchus cui illam prius dici fponderas.Cal.ubi is bomo eff Quem dicis.Di.adfu callicles.per tua obfecro genua Vt tu irtuc ifipienter faelum'fapienter feras mibiepignofcas Quod animi impos uini uitio feceri.Cal.no placet In mutum quippiâ coÃrriiquod loqui no potert.na uinû fi Fabulare pofTit fe defenderet.no uinû moderari Sed uim folennqui quide pbi funt.ue^ Qui improbus ert.fiue fubibit.fi adeo caret temeto Tamen ab ingenio ert improbus.Di.fcio Equidem quç nolo multa mibi audienda obnoxia.ego tibi Meobnoxiu effe fateor.culte compote mi Callicles uide qu^fo ne facias iniuriâ.reus folutus Caufam dicit.tamertis iuero fanuh es.Cal.foluite irtas Agite.abite.tu domû.ôC tu aute domû.eloquere H?c berç ut pue^ reddatfiquis eum petat.eamus Intus.Di.quid uis intus me ire.tu es pjçtor mibi. Ve:^ teoblecro: ut tuâ gnata des uxore callicles.
Cal. Eundem rtulte iudicaffe quideiftam re intelligo. Nâ baud manfifti utego dare illam.tute fumpfirti tibi; Nûc babeas.ut nacîlus.ue:^ boe ego te multabo bolo. Sex talêta malana dotis demam 40iftafl infcitia.
Di. Ãene agis mecû.hliû irtinc tute melius ert repetere. C^te:^ uxore qpnmu potert abduci ex ^dibus.
Cal. Ego adeo iam illi remitta nunciu.adimeo dica ut aliä Conditione filio lueniat fuo.at ego ab bac pue;^ repofeâ Ne mox inficias eat nibilert.nâ ipfa et ultro ut fadturtifecit Omne re palam.fed nimiû pol oportuna ecce abfe Egredit foras.n^ irta rtimulu loge babet;qug ufq i illinc ⢠Cor pungit meum.
Pbronefium meretrix.Adulefces Dinarcbus.Artapbiû ancilla.
b nbsp;nbsp;nbsp;Littea 6^ lutea ert meretrix:nifi quç fapit 1 uino ad ré fuS«
Si alia membra uino madeantxor fit faite fobriû.
-ocr page 498-Nam mibidiuidia eff in todrice meSTicut in ulta.malc Ea dixit.eum dmarebi pueru inuentum filium, Vbildaudwit:qu5^ penes cd me omnis res.SC liberi. Video eccum. qui mandutore me adoptauis bonis, Di. Mulier adfum profeótud.Pb.quid agitquot; uoluptas mca Di. No uoluptas.aufer nugas.nibil ego nunc de idacre ago. Pbr. Scio me cador quid uis.amp;Squid podulas.SC quid petas.
Me uidere uis.SC me te amare podulas.pue^ petis.. Di. Di immortales ut planiloqua ed.paucis ut rem ipfam attigit. Pbr. Scio equidem fponfam tibi edeiSCfiliü ex fponfa tua.
jEt tibi uxore ducenda iam eflc.alibi iam anima tuü Me quafi pro derclióta fis babiturus.fed tame cogitato mus Publius q fît fapiens bedia.çtate qui uni cubili Nûq comittit fuâ.quafi unum obfideatquot; aliunde perfugium Gcrit.Di.ocium ubi erit:de idis rebus turn amplius tecum loquar. Nûc puey redde.Pb.immo amabo ut bos dies aliquosfmas Eum ede apud me.Di.minime.nam eo quid opus.
Pbr. In re mea triduo boe falte^u aliquo miles circuduciF In cam rem Gquidbabebo^ibi quoq etiam proderit.fi auferes Pue:^:a milite omnis turn mibi Ipes anima efliauerit
Di. Fadiumcupio.nâ re facere fi uclim no ed loeus.nue puero Vtere.rt ^cura.quando ;pcures babes.Pb.multum amabo Te ob idam re me cador ubi domi metues malum.fugito buc Ad me falte.amicus mibi edo njanubinarius.Di.bene ualc Pbronefium.Pb.iam tu oculum uocas.id quoq iinteri Futatim nomen comemoraui ter.Di.nuquid uls facultas opere Vbi mibi erit ad te uenero.Pb.ille quide abiit accedit dicere Hic quis uidelicet ue^ ed uerbum quod memoraf.ubi amici Ibidem opus.^pter bunc fpes etiam fe bodie tantu rim Milite: que ecador mage ama q dudû.id quod cupio inde Auferre:quç cû multû abdulimus baud multumapparet:quod Datû ed.ita funt gloriç meretricû.Ad.aba tace.Pb.quid e obfecro.
Ad. Aded pueri.Pb.fine eumipfe adiré buc.fine fi is ed modo Sine eu ipfû adiré ut cupio ad me bac reeda fi tenet. Ne idûecador bodie badis cÃfecdû fallaciis
⢠Mlles.Ancilla.Meretrix.Rudicus.
c O mibi amare fero fuppliciû damnis ad amicammcâ Vt illud acceptu fit prius:quod perdidi:boc addâîfuper.
Sed quid uideo berä atep ancillam ante çdis.adeuda e bçc mibi. Quid bic nos agitis.Pb.ne me appellat.Mi.nimiû feuis.Pb.fic Potin es ut ni inoled? ne fics.Mi.gd adapbiûd.As.merito ecador
-ocr page 499-V
Tibi fufcefetlcgon ^t^nc ifti etiim paru maleuolo.MiPgo Mea uoluptas fiquid peccauiprius fuppltcii aad bac mina fero Auri fi mihi rides.Pb.manus uetät prius q penes fefe babeât: qc^ Credere.puero opus eft cibu.opus eft matri aute quç puc^ l^uit Opus nutrici utre babeat ucteris uini largiter utdies noölefqï Potet.opus iftic non opus e^carbonibus.fafciis opus eft puluinis. Cûnisdn cunabulis.oleu opus eft.farina.purus eft totû diem» Nuq boe uno die efficiat opus;quin opus Temper fiet.
No cni pofCut militares pueri etauio exducier
Mi. Refpice ergo accipe bocqui iftuc exefficias opus.Pbxedo' Quâq pai^ eft.Mi.ad omne manus iftic pofte paruft. Tuo arbitratu quod iubebis addabit .da nûc fauiû.
Pbr. Mitte me iraq odiofuseMi.mbil fit.no amor,tentquot; dies?
Ruf. Plus decern pondo amoris paufillis perdidi.aeeipe boe Aiqi auferto éntro.ubi mea arnica eft-ccntiû,neque ruri nep Hic operis quicq facto.corrumpor fitu ita mifer Cubando in ledlo bic expetftan Jo obdurui.fed eccam uideo Heus amica quid agis.Mi.quis illic bomo.Pb.que Ego caftor mage amo q te.Mi.q me.quomoâdo
Pbr. Hoc modo ut moleftus ne fis.Mi.iam abis pbftq auu babes Pbr. Codidi intro quod dedifti.Ruf.ade ajhica.te adloquor. Pbr. At ego ad te ibo.Ruf.ad me deIicia.Pbr.bcrcle uero ferio.Ru.qq;
Ego tibi uideor ftultus gaudere aliqui me uolo.nam quâq Eft bella malo tuo nifi tu ego aliqui gaudeo.uin te AmpledtenÃc fuauiu dem.Pb.quid uis face.gaudeam Mi. Meos ne ante oculofego illam patiar.alios amplexarierr Mortuubercle me duco fatius.abftine boc mulier manu' Nifi fi te mea manu inmacbçra ÃCbûc uis mori.
Rus.Nibilipbiari fatius eft miles.fi te arnari poftulas.auro baud ferroâ Deterrere potes ne amet.Miqui malum
Bella auteatieta eft quç ames bomine iftimodi.Pbr.uenit ne In mete tibi quod uerbuin cauea dixi biftrio Omnes bomines ad fuu qu^ftum calent 0C faftidiut Mi. Hunccine bomine te âplexaner tä borridû atpfqualidu. Pbr.Quâq bjc fqualidu8cft:quâq bic borridus.citus bellû init Mi. Dedi ego au^.Pb.mibi dedifti ' filio cibaria, Aft. Nûc fiibanc tecum effe fperas:alia opus eft auri mina» Mi. Malâ re is amp;nbsp;magnâ.magnopere ferua uiaticu
Quid ifti debet nifi tria.Ru.qu^nä tria.
Mi. Vnguêta nodles faufû.Pb.par pari refpondet. * V^^ n ÃC faite fi amas;da tu mibi de tuis deliciis fum
-ocr page 500-Quicqmd piüxiïïalu.Mi.quid ita.PB.ab ano eft quod idem Dicatum fuperfert earn pafdicit abaui cohfultam iftuc
Kli. Mibi bomocaue faxis uulnus tibi lamcui funt dentes ferrei Vulgo ad G omnis intromittit.abftine iftanc tu manum
Rudam hercle iam magno tu uapulato uir ftrenuus,
Mi. Dedi ego buic auru.Ru.at ego argetu.N^at etia pallula
RufAt ego oues etiâ.nâ filt; :alia multa qu^ pofcet dabo
Melius te munere certare mecu q minaciis»*
Pbr. Lepidus ecaftor morta lis ed.ftrabax'mi perge obfecro Stultus atq; infanus damnis certat.nos faluç fumus.
Mi. Age prior tyro aliquid.Ru.immo tu prior perde amp;nbsp;peri.
Mi. Hem tibi takntu argeti pbilippei eft.tene tibi.
Pbr. Tanto melior nofter efto.fed amp;nbsp;ueftro uiuito-Mi.ubi eft quod Tu das.foluc zonas, puocaf.quid times.Ru.tu peregrinus.bic Habito.timeo meos.non ego ambulo.pccua ad banc ego in Crumina obligata defero.Mi.quid dedi.ut diftinxi bomine
Ruf. Immo ego ucro qui dedi.Pb.i intro amabo 5 lt;tu ergo ad mâ.
Ruf Cà tu eris mecu quide.qui^ tu quid ais.Mi.cum boc an ego Pofterior dedi.Pb.tu dedîfti.iâ daturus eft.iftuc babeo.boc expeto. Ve^ utriq mos geratâ lainbo:^ ex fentetia
Fiatut re gratam uideo:boc accipTuduft.quoddaf.
Ruf.Meû quide te ledia certe occupare no finam
Afta.Lepide mecaftor aucupabatq i ex mea fentetia
Pbr. A eque ut ré bene gefta ueftra rurfu bene gerä
Amabo fiquid animatuft facere:faciS:ut fciâ:
Veneris caufa adplaudite.eius b^c in tutelaefabula: Spectatores bene ualete.plaudite atq? exurgite,
Plautinç uiginti Comoedij: linguj Latins delici^rmagna ex parte emen / datç per Georgium Alexandrinum:de cuius eruditione et diligentia in/ dicent legentes.Impreff^ fuere opera amp;nbsp;impendio Joannis de Colonia Agripinenfi.atq iVindelini de Spira.
VENETUS. MCCCC.LXXIL Nicolao Throno Principe iucundiftimo 0CQuce foeliciffimo.
-ocr page 501--ocr page 502--ocr page 503--ocr page 504--ocr page 505--ocr page 506--ocr page 507--ocr page 508--ocr page 509--ocr page 510--ocr page 511-