Dit boek is gescand in het kader van het Incunabelen project.

Een incunabel of wiegendruk is een boek of geschrift dat gedrukt Is vóór 1 januari 1501. Gezien de bijzondere aard van deze vroege gedrukte werken Is besloten deze uitgebreid te beschrijven en te digitaliseren.

Meer informatie over de collectie is beschikbaar op: https://repertorium.librarv.uu.nl/collectie/incunabelen/

Bij deze boeken wordt ook de volledige buitenkant gescand en een scan gemaakt van het geopende boek. De hierna volgende scans zijn (in volgorde waarop ze getoond worden):

• • nbsp;nbsp;nbsp;het midden van het geopende boek*

• • nbsp;nbsp;nbsp;de rug van het boek

• • nbsp;nbsp;nbsp;de kopsnede

• • nbsp;nbsp;nbsp;de frontsnede

• • nbsp;nbsp;nbsp;de staartsnede

• • nbsp;nbsp;nbsp;het achterplat

*Een deel van de banden in deze collectie bevatten meerdere titels, het is dus mogelijk dat de pagina's in deze overzichtsscan horen bij een andere titel.

This book has been digitized as part of the Incunabula project.

An incunable or incunabulum is a book, pamphlet, or broadside that was printed before January 1st 1501. Due to their special nature a project has been started to better describe and then digitize these early printed works In our collection.

More Information on this collection is available here: https://repertorium.library.uu.nl/collectie/incunabelen/

The digitized version of these books includes scans of the outside of the book and a scan of the open book. The scans after this notice are (In the order In which they are shown):

• • the open book (opened approximately in the middle)*

• • the spine

• • nbsp;nbsp;nbsp;the head edge

• • nbsp;nbsp;nbsp;the fore edge

• • nbsp;nbsp;nbsp;the bottom edge

• • nbsp;nbsp;nbsp;the back board

*Some of the bindings in this collection contain multiple titles, therefore it is possible that this scan shows pages which belong to a different title.

„ Viriliusbuitte operis , Lsödep capitii peregrinarum Mpeticion5:Ac queftiuncuIar3:Tri3 Decada hui^ope

ris: BartholomeiSybille : Monopoh'tatii:Theologie^ä: r feQdris:De animabus rationalibus fn eoiunAo:3lt;iea parans: Decç angelis bonis SC malisimîtifc^ alqs feitu dignüTimisÆx vadis 5C viuacifbrnis TheologorS: fu^ rifpontificû:Piorum acAdrologoru: campis: SC florin bustcolIedcSC exornati; Quoduudiofis quibufeûtç: SC animarum curam agentibus:non minusvtife:^ negt; ceifarium ♦ niudriiTimo Principi: Alfonfo de Aragon niadnui^iifimoDuci CabbriezdeJiGa turn cd» Ad^ uertataûtledor q,numer’ in margineindicis pofitus re mittitadcartas:pûda vero numéro ppoiitatpriores Car tarum partes: poftpofita autem poderioresdefignant»

CAPITA ET qVESTIONES Prime decadis, lt;nbsp;^^imii cuius caputeibvu^ V P wÖ^ïvbi Sc qn fint fade aut create anime ratios nales:fub quo feptem quediuncule foluunf;

Pria: Si animera nonales fint fade ex edentia dei:vt

dixit Parmenides 8C»Marcus Tullius Varro. q. Secunda: Si omnes fint create ab initio: fimul cum angelis in celo empjreo:vt dixit Origenes, iq. Terria:Si traducantde nouo ex femine fimul cu corpus humanS femimturtvt dixit CyrilIus. y, QuartaiSiqs dicimus animasnófint aie:fed demones (pus apodate:incluft corpibns: vt ibipurgenf:^ .vq QuintatSiqUveru ed:organizato corpc: fuccediue.Tt#: mul infundendo:exniclnlo creentur a deo. vq, Sexta:Sideus rationabiliter agatcooperans in anima bustcoitus illiciti; .viq ScptiatQuarede^crcauent SC femg creet aiasqqj rndas pfciuit peccatrices SC dânandas. SCfife querit Aug^ de angelis a principio creatis:datim vero auerfis: viq.

'ï^eóinfum

MM ECVNDVN caput eft de imottalitâte animatu p^ Tub quo decem queftiunculefoluuntur*

Primafi anime rationales fint immortales» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;x^

SedatSi vas hoc fidile:corpus höan5:aïe gfedibjecor ruptu amp;nbsp;incineratS refurgetiterû Si viuificabit » nbsp;nbsp;xv»

Tertia:Cû refurredio corporG:Pm fide in finemudi.fit futuratqueriffi' verS fit q^mudus heat terminari» xxi» Quartal Simundo vFalicui créaturc: repugnetfirnpli ci ter elft ab eterno» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xxv

Quinta:Si aiamoriête hominedefinat informarefuc^ cciRuelpartê poft parte corpisian forte oês partes fimul in eodem inftanti informare definat» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»xxvi

Sexta:An poffit cótingere q jcordeia mortuo aw adhud informaret aliquâahâgtêlvFaliud mêbru corgis, xxvq» -Septima: Anima eixês de corpore ad qua differentiam pofitionis naturaliter exeat an furfum an dcorfu}: dc^ xnuvel finiftrumiante vel retro» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, xxvij.

OdaualAnima exiensde corpore: adquos te^inos . vadit:an de lucead tenebrastvel de tenebris ad luce: de gaudijs ad triftitiamlvd de triftia ad gaudia» xxvitp' Nona:An iudiciû particulareaie egrediêtis de corpore fiat axpo corpahûanab angeliseuftodib^ aiai^t. xxix. Decimal An a prio inftatilno eê hois vfc^ad ei9iudiciû n^^ularelfit aliqditeruallu ^ fpaciu tgis. xxx;

t1 ERTIVM’caput eft de receptaculis poft exitum animarumlfub quo feptem queftiones foluunt» Prima queftioêfimplex: de numero receptaculo)^ Brumpoftearû aeorporib^’egreftùm» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xxxi»

Ecunda qftio êdecelo êpyreo prio receptaculo atai^i felicißlfub qua noué queftiunculefoluunt. Primal Si celûempyreû fc3m veritate reptat, xxxi, Secundaïqdfitfcâm theologos celûempyreû» xxxq» Tertia:Quid eft dos fpûalis animatußC corporö beatos« •nm in celo empyreo» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xxxütj.,

lÀcginriiin

Quarta;^t fût dotes aîai^ Î celo êpyrco eseißettU xxxvtj QuintatQuot funt dotes corporei i celo empyreo glo^ rifïcatorum» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xxxviq»

Sexta:Si dotes aia^ tnceloempyreoifintidêcû bcatitu dine ipfarum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xlq.

Septima:Si vitra dotes qui^ aliudin celoempyreo re^ quiratumccefîario ad veram beatitudinê. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»xlq

Odaua:Si qmnep fenfus exterioresî celo empyreo bea tificabuntur nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;xlitj»

Nona;Quid 6Cquot fût aureole qiî parafemalis marry rumconfeflorO:8C virginfl in cd oempyreo. nbsp;nbsp;,xlvuj

fjCrtia queftio cROeiferno: x^t^Ajedo receptaculo aïarutfub q trcfdecim,q.folu. Pna fi ifern^poß mortcrepiatfedm rei veritatêan fit iff etóead terrêdfl laicos et ipalia bona ab eis extorquêdfl It. SedafSiloc^ ÖCfitus infimi fit in centro terre, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jvif

Tertia;Si alibi ^ in centro terrerepiantinfupficieter re loca in quibus aie damnatorfl penasluant, .Iviq Quarta:Quis ordo SCquehabitudo eft fub terra triu5 locorfl pcnaliü,f,purgatortj:limbi:6C finus Abrahe: vf fandorum patrum ad infernum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lix.

Quinta:Quecft maiorregio locoium penalium. .lx Sexta:queeft diturniorregio eorum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*lxt

Septïa:quot carceres feu mafióes h5 regioïfernalis. Ixq Odaua;Siignis iferni fit corporeus vF fimilitudinari US vel imaginarius, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jxq

Nona. Quo demones 8^ aîefpirituales fiparate pofrint ab igne inferni corporali pati 6C cruciari. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jxiq

Decimatquo différât ignis iferni amp;nbsp;hui^ mfldi. nbsp;nbsp;Ixv;

Vndecima: Quo corpus hnmanfl poterit poft iudieiß incôfûptibiliter ppetuo in ignefubfifiere. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Jxvi

A in

SRcgiftnim

DuoJena: Qt penarii genera repiunctnlfemo, »Ijcvn'i Tertiadccjma‘An g fufFragta viuorumfidehu minut vel abbreuiari polb tpena inferni. Jxx

kOsruqncftioc be purga qW torio tertio reteptaculo aïarum:fub qua quin S^j^^-'dedm queftiuncule foluunt.

PrimatSilocuspurgatorq i cêtro terrevere cfTe regiat an fitfiAioreedefie militatis derfcorn ademSgendum temporales redditus dé elemofynas laicoru* Jxxvi bedarSi pterprïcipale i cêtro terrepurgworiffregiatur etiaminfugficie terre locus vbi purgent aie medtocriter bonorum-. .Ixxxiq TertiatSiipurgatorio remittataliq pêlXqutâtû adcul pâ;SC ois reatus pene veniali ÔC mortali débité. .Ixxw Qua rtatStpenepurgatorq excedantoèm tgalem pena huius vitetS^ que8d quotfunt ille pene. .Ixxxvq Quîtatq drna êiter ignéiferni et igné purgatory. Ixxxix Sexta Si pena purgatory tam grandis fit ab hqs qui ibi purgantur voluntarie fumpta. .xc Scptîa:An aie ibidé g îpatiêtiâ in penis vFgaliquê aliü adlu peccare polît nt mortalif vel faite venialiter. .xc.’ OAaua:An aie in purgatorio pcnaspaciéter FerêdovF alio adu mereri polTintcitiorêliberationêa penis, .xci NonatQuare dânati vfcÇ addiciudieqg impacientiam in penis blafphemantes demerendoterefeiteorû pena: cij fint ciufdê flatus vieSC temporis quo.f.ad meritu vel demeritu cû aiabus purgandis que ante vel pod indidi' um amplius mererivel demereri no pofTunt. .xd Decima:Quare folaaia patiatpenas purgatorias^ pee catisatoto hominecomiffis inmudo: Slt; nichil corpus penarumluat ante vel poft refurredionem. .xcq Vndecima;Siaie monuorû in purgatorio redpiutf^*

ä^eötllrutn

folationêex operibus vitiorum fidelium. ixoi) Duodccia:An papa^int^xp IcnitudincfuecIaiHsiugt; nCdiAtoms relaxare per indulgêrias toIffveTparte paie eius gnide Fado eit in purgatorio, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,xcv TertiadecïatAnpapajepIenitudie iheiuJidarte ptâtis point ligarevFabfoluere cxiftètê in purgatorio, .xcvit) Quartadecima: An papa pofTit ex gencre fue iudida«! ne potedaus totil firnui euacuare purgatoris, .xdx Quitadecima:An duo in purgatorio exißctcs dignieq tipena vous altero poffît indedtius liberari. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.c ^gt; Öiitta gucltio cOcquarto qW receptaculo aiaRt.f. de Hbo puuIo^cS folo ori

ginali decedêtiü.Circa g.vi.q.foluunt.

PnmaiQuomodo differat limbus fandorum patrum veifinusAbrahe a limbo puerorum. SecundatQua pena puniuntur in limbopueri fineba^ ptifmatervel cum folo originali defundi. Tertia:Siilimbo puerorSfitpca fenCus vFdemoes. .dq Quarta tQuare cum xps in limbumdefecditiindepuc ros ibidem exiflentes non extraxit,

Qnta:Si eis idulgetie valeat Slt; fip cis fit orâdS. .eiitf Sexta:Si in’die iudicq:furgent iniudiciociim ceteris re lurgei^is. giS^ (Erta queftio c becapiodi lt;JCx fijstgnto poll morte receptaculoaîaqt.f.phôqe poetaru 8^ machumetiftarS:fub g vna tm.q.fol. cv ybifit loc^caporS difiorStamp;fqihidêrepiât delicie, cv.

(Epttmaquedio dl bepa radifo terrcftriloco tranflatorum.Circa quant quatuor qucftiunculc foluuntur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.cv

*Aüq

ï^egiftrum

PrîmatAn paradifus terreftris fitlocus i'n terra cor^ an fitfigura fpiritualisbtitudinisî celo êpyreo« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cv,

ScdafiqptemSdiamp;terrcfitfit^padifus terreftris, evitf Tertia.Quotfunt cjinhuncortu deliciarum ÖC volupta tis paradifum tranflati fuerunt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ex,

Quarta:An penes cacirca q attendit falubritas regio nö:R.egio orientalis cotter infideliâ:eligibtlior fit amp;^gra nor regionibus occidctahb^coiter xpianorö, nbsp;nbsp;nbsp;exif,

^A^^’i'iu caputc:SiaicOefu q nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exirepcilmt receptacula deputata eis vifç

lt;.^S^Lde padifo:ifetno:purgatorio:limbo;6^ de câpis eliltj^SC apparereviuis.Circa qd.iiq.q. foluuii?, Prima^^îe defundorum poftmt exire eorum recepta cula d^äpparere yiuis, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.cxiftj

Secunda: Si xpisna autgentili^batioc aliquos fpiritus effedualiterapparuÜTe copcri at: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.cxvi

Tertia:fi aieftatt egredede corgefocictagelis bôisvfma lis:« ab eis deducat fine mora ad loca deputata eis ,exvif Quarta;Anliceatreqreremorientc q?fibi reuclet fuuç ftatum poft mortem,. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,cxvir]

^^^dintù captité.Si aîeôâ» q^wnate^pter fuga óf carêtiaj miferiarû Öf penariï J2l|Pernaliü pofTint appetereredaróneSC delibe ratin^ïo effe. Circa qd.ütj.qucftiHCule foluunt, Prima eftquefitS principale nuc fupra pofitiï. .cxvüf Secunda,Quot funt fpter que mors occurritappetens da fub rationeboni, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cxxi/

Tertia: An redarone eligibilius fithoi fideli appetere no ede q; peccare mortaliter autvenialif, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ckxq,

Quarta. Si fortis fortitudine politica debeat plus fuge jepdm oppofitu fortitudini ^mortêcorpalë, cxxiq,.

’ ^cgiftftim

Mtertumcaput cftfimplej': RX-' ' vnä tm queftiûculâ Tub fecôtinês V5^Si aie f^a ^ tomcat gg feut ea g apud nos viuos agunt; cxxiiij, ^^fpttmü caputc Pe cogni/ sUT/ noe aia^ fepatarS« Circa qU »Uq .q»foluunn Prima:Si anime feparatevbkScg^erjnt fecognofeat ad inuiegSg demodo quofecognofeunn nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.cxxvi

SecundatSi adinuice colloquantamp; quo. .cxxvi Tcrtia : Si retineat poftmorte feiam 6g virtutes aegfitas ggfi inifcmo danate vtanteis co deledatóe. cxxvtj. QuanatSiaîedânatorum:ante 6g poftiudiciS videant deö ggangelos animafcp beatoru gg eorügloria.-cxxvi);

AzCtauurtï caput eft be pfe^ ex dione anime rationalis rapte vel in extafim po fitc:fub quo feptem'queftiones foluuntur.

Prima queftioefhSiaïa rapta vFabftrada afenfibus podit ex naiura fua diuinareaut futura cognofeereftub qua feptem queftiuncule foluuntur.

Pna:Si diuîatioes iaiab^raptis ifint eis a natura, cxxviq SedatVndecaufat in aîabus extafis fiucrapt’. .exxx Tcrtia quotuplex eft gradus extatice conuerfionisdcÿ umfeu côtemplationis fpiritualium nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.cxxx

Quarta; An Plato gg Arifto tele potuerint naturaliter tantam theologiam aegrerequantâ Adam gg Paulus in extafim pofiti.' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cxxxf,

QuintatQuare femine fepius rapient^ maresïgg fre^ quêtiusmulierib^ fiuntreuelariones ^ viris, .exxxq Sexta;An^phetie gg reuelariones vaticinatiujgg qncÿ raptarû mulierumxpo vere deuotarG;vtputa Brigide: Catherine de fenis gg ftmiliûrhri debeât in dubitans? ter yetis gg pelican tan^ a fpû fcô edite. cxxxtj.

fX»»*

âf^cgiUrum

Septima:An vaticinia futurorS a fibyllis Ô^qnarudam magarS OCphitoniflàrû i ppKo gêtili fint credcd a eis re^ uelata a fpa fc5:S^ qre folis fibyllis miilierib’ apud gen tiles cocefiuédexpj vaticinari Sd nulli alteri» cxxxiïf.

EGVNOAqó ê de föno corgalitcirca q.5.'q. Col» Primarqd fitfónus corpaFSf vncaufat. cxxxüij» Scdatqd fit fonus vniuerfalis QC gdgtialis, nbsp;nbsp;nbsp;cxxxv» Tertia: Vndecaufatus eft fomnus Adca principio cu nichil de diAis in fupra nüc quefiiuncula caufanub'^ fomnumt ncc fumalis euaporatio cibi potuerit ad cagt; put ei’ ^vFcorafeêdere:nec in paddo comederit ante for motione Eue:8^gd vidit Ada in fopore illo. .cxxxvi ^T^EKTIA queftio eft defonqs fine appionib^ farts [^taftids fönioßj.Circa gfcx queftiuncule foluunt. Prima: Quid fit (bmniü:5lt; vride caufant fomnia:fiue apparitiones fantaftice fomniorum» , cxxxvij» Secunda:Si fpus boni Somali poffi nt apparere gCirnit tere fomnia viuis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exxxviq,

Tcrcia:Sifpûs vel aïe mortuo^ pofTint in fónis moneys re ad bonû:vFabducere a malo viuos:06 fi fint feruande 86 excquendemortuorS monitiones, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cxxxix, Quarta:Anfomnia amentium06 ftultoru habeantp fagium alicuius veri, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cxxxix.

Quintatqrefpus boni no clare erudiathoïespfóniatfï enigmaticeS6pabolice:cû finis imifTiois fonioru fitfiss gnificatio ali^qtq fcirivF pfciri expedit hotb‘’,cxxxix. 8exta:quare induxus fpirituS injhoies potP86 cornus nius refpicit fomnium ^ vigiliam, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cxl.

^WVAkT A queftio êvnica.f.quot ^ q fünfq bene '^^Ætnnniant 26 fomniando Uiuinant. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cxl, CJ^^NT A queftio eft fimplex, f, fi dare fidem Corns mfutlicitu. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cxlis

^amp;ta qo vnica cCvaticiari fut a p fonia fit pftin.iqz; é*wEpcima queftio duas het queftiuculas vidilicet, .

^cèiWum

PnaîSre pueriamp; amêtes qncÇ futura pdicut» nbsp;nbsp;nbsp;quot;xlHj

Seenda:quare animaliabruta aliquibus motibus fus turcs effedusoftendunt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;♦cxliq ^~^^ONVM CAPVT eftdeimunitateófnobili In m täte inteUedus amp;nbsp;volutatispotêtiarû aie reipe^

Tdu corpora cdeftig:fub § ieptêqüiÔes déclarât, ^Wlt;ima qô eftde îteHedu amp;nbsp;volutate refpedu cor;; c^^orS celeftiû: fubqua âiu^ queftiûcule foluunt. périma:Si voluntas amp;intelleduspotêtie aierattonalis lubdanfSC neceffîtent a corgibus edeftib^. nbsp;nbsp;nbsp;cxliitj, SecundatSiab afiris vel alqs caufis accidêtalibus vnus fit ai tero acutioris ingentj vel tardions, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oivi, TertiaiSi ab aftris vel alqs accidentalibus vnus indi;« netur, ad vnâ feiam:Ôf alter ad ai terarn, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cxlvi. Quartatquotfunt caufc accidêtales ex qbus acuitas igc nq Ô^ inciinado ad dtuerfas feias ^ ueni ut, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cxlvi, Ç^intaîQuis meliusiudicat de bonitate£lt; prauitate intdleduum medicus anaftrologus, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cxîvq.

ECVNDA queftioeft vnica SC fim plex vît An ex îprefîîonecdeftiûcorporû caufent in dineriis re gionib^ quafiap^priata vitia amp;f virtutestSC in boîbus diucrOfas morg.f.vitioru SC virtutum.quot; «cxlviq ¥ nbsp;ÆRTIA queilio eftde feto:an,Caia r6naIis refpe L^_gt;Aäu voluntatis amp;Saduum eius fubdatur ÔC necef

fiteturafatot fub qua feptem queftiuncule foluunt. Prima: Quid fit fatu fecundum poetas, cl. Seda: Quid fit fatu fedm phostfioicos: 5« faftrologosi SC gdipfi fato pbi:aftrologi amp;nbsp;ftoici afcribut. di, TertiaîQuô pdidipbï:aftrologi5C ßoki^bant emia fubdi Sc necem fari a fa to, dq, Quarta:QuotfStfacrilega de fa to dogmataphô^î SC quo a catlîolicis dedonbus reprobant, dit,» QuintatQuô demonfirant theologi no omnia fubdi fao necfingula ab eo necelTitari, klv/

jRcgiftnnn

Sexta quo rudet theologi ' roih’audontatih* S£ ex^I/j pho^ malede fato fup^j.qftiuncula fentiêtiS. nbsp;nbsp;dvitf«' Septima:Qind fît fatum fc3m theologos : SC que pm ipfos fato fie vel no fubdunUSC quo xpianifatO fcatho lice admittere poffunttSCin quibus fecundum eos diß fert fatum a^uidentia dei, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dix,

Vartaquefho ê de fortuna,f,fi ei fubdanfhumane lt;^SC voIâtarie ekdiôestôCan cafuales euêtus neceill ftcntabeaïfubq qn«^ de fortuna queftiiïcule foluunf; Primaefttqd fit fortuna fecundum poetas SC gentiles et quomodo eâ pingunt:SCqdaferibût eiSCin quibusma le de fortuna fentîunt, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;clx.

Seda eft:qd fit fortuna fedm phos SC tbeoTogos, dxq,' Tertia eft:quotSC que funt facientes homines fortuna tos SC infortunatos;'»dxfq Quartaeft:quot funt coditiones fortune, 'dxv. Quinta eft: Anmedici:Iufores: milites: agricole: for^ tunentur abaftrisin operibus fuis, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exivi;

lt;^^Vinta queftio eft d« pradica'diuinatoria effets lt;^duû futurorû ex aftris SC imaginib’fine in celo üdTarü cogregarionib’: fubqtres qftiûcuîe foluunt/ PrimatSi deus a principio in celo ftellato,i,firmamcto pofuit ftdlas fedm aliquas formas vel imagines anima Îium SCfpccierum mundiinferioris, .clxvitj SccundatSi aliquo rônabilimô SCnöfußftitiofe: tales imagines trâflate OntSc attribute ftelPin celo, nbsp;nbsp;.dxx Tertia,An ex aftris SC imaginibus talib^ poffit aliqua pradica certa SC diuinatoria effcduum:SC futurorum eyentuum haberi ab hominibus, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.clxxq

bg^gExta queftio eft (implex videlicet An aftrologl y ex infpcdione ylech SC alcocoden in locis planet ' larG:vel gradibus zodiaci:pofrint yerciudicaredelon

^egiftrum

git^ine Sc breuitate vite natorum; cfxxiij. MlH EPITIMAquedio êfimplex videltjï An ab aftro logis g Colu refpedS ad datu oim fcUary caufarSagë 'lifllpoffitde futuris euêtib^certS ferri iudiciû «dxxiiq Ygt;€cim0caput eft Oe beati» radine ipfiusaïe ronalis. Circa qd fex. q. fol. Prima:In cuius adupotentiarS animecófid)tbea ti tudo eius:8^ hic de tripl ici opinióe dicentia .clxxvtj, 6ecunda:Si in patriavnaaia fit beatioralia. nbsp;nbsp;cIxxxi. TertiatSi anitnaminus bona amp;doëborin patria fitdi gnioranimameliori SCminus doda. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.dxxxtf Quarta:Si ille q in charitate habuitintenfiorêgradua fine adibus martyrq:dod«ratiis:6^ yirgini ta tis:fitbe atiorillo qui predidlis adibus fuit decoratus cum ro miffiore gradu charitatis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;clxxxq.

Quïta:quotnoib’aia roalis Ïfcripturis noïat.clxxxiq. Sexta: Quare inmicrocofmoaan pao müdo q dicit hó: anima que eft ci^ pars potêtior OC nobilior:n5 regit SC dominatcorpori inuincibfliterS^irrefiftibiliterficut in macrocofmoa'.inmaiori 8^ latiorimundo quêma^ gnu aiai philofophi vocauerStlfupiora SC potêtiora SC fubtiliora corpa:regStquodâ ordine naturali irrefiftibl liter corpa hec inferiora SC infirmiora, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dxxxiiq; ^^^EC vNDE DECADIS bonoi^angelortî, fIntimumcaputeft Oeeffet effentia ipforiï:fub4qnq; queftiucule foluüf. TrimatSiagclifint cuethimologia ipforu, .dxxxinj, SecundatQuidfutfpus Qs angelos appellam’, clxxxv. Tertia:Quotfötceleftes fpSs qs agelos vocam’.dxxxv QuartatQuando fuerutcreati angeli, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;clxxxvi. Quinta: Vbi creati fuerunt angeli. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;clxxxvq,

B

^egidrtiin

EGVNDVM caputêfimplex:rm vnâqôem RL—cófinês videhtjïSi ägclis etbrîs:demôib^ôd dâ j^^viatorib^: ÓCïipo deo;fit IiberSarbitnü.dxxxviq» JERTIVM caput eft deofficio angeloru circa ho .^^^Afninesrfub quo quatuor qucftiuncule foluunu Prima:SiangeIiad cußodiä hoim deputent» ♦ xxe Secunda: Quo dicant angeli ad cuftodiam hominum vel ad aliam operatione mitti eu femgin edis fintvide tes faciem partis,Mathei,xvnj. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,cxci

TertiarSi adomniß trium ierarchiarum angelos per^ tineat homines euftodire. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,cxctj

QuartatQuare indigethotes euftodia infirmioi^ ange lorum cö eis fem g adiiteuftodia fortioris dei. nbsp;nbsp;nbsp;.cxiüj

'^VAKTVM caput eft de affiftêtiaangeloriï circa lt;nbsp;gt;ftoie$: fub quo quatuor queftiuneukfoluuntur» Prirna:Quibushom nibus alias hominS angeliad eus# ftodiam deputentur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.cxcitf

SecundaiSiGngulis hominibusvnus vel plures ange^ liincuftodiam aftïgnentur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^.exenq

T ertia:Ad qd hoibus angeli ïeuftodia largiant , .exev Quarta: In quo ftaru incipiatan gelorum cuftodiai fiC quo tempore terminetur, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exev»

lt; ^^VINTVM caput eft de cefTatione cuftodie: [q■augmeto Qc dceremao gaudtj a ngdo^. Circa ^'‘^ qucftiuncule foluuntur,

FrimaiSi angeli defiderant holes quorS cqftbdie de ji utant ^^pter prefentia aut obftinationem cuftodito#s rum:vd^ptcr txificntiam eorü in celo, , exevi» Sccunda:Si ex falutecuftoditi crefcat gaudium ange^ Teitia:Sj angeli (li cuftodientis, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;exevh

affl^ntS^ doleant exdamnatiôeeuftoditorû, cxcvtf, J^SpXTVM caputeft de vigilantia angdoijt circa ^^fal Ute holm: Ajb quo tres qucftiuncule foluunu

fACgiftpum

Primat Sî angeliboni fintmagis folltciti^ hole ^ fint contra eundem malignifpintus» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cxcviij, Sc^j:qre angelia-nicitioreihoibus S^ fortiores demoï wbustYtpt5ex nücfup foluta qUiucuIagmittüt3C gmi ferSthofes 86 fcos viros vexari ÖC fugari qnC^ a demoni b9;m3xïccügdicio cuftoditi afcribatnégligéticcuflodi entis,Vn.jjieg. 2 .dicit cuidam,Cuftodi virü iftûrqui fi lap fus fueritient anima tua.p aia eius, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.cxcviq TeniaiSi ageÜ boni timeat cadere a deo g pdm. cxcix EPTIM VM caput eft de potetia virtualiangel 0 nimtCirca qd tres queftiûcule foIuunuPnaiSi âge li pntimutare potctias lioim iteriores SC exteriores, cc Secunda: Si pofTuat cofecrare corpus chrilti. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.cc Tertia:Si angelus bonus vel malus in figurahols facer dfitis appares poffit baptizare aut abfoluere. AVVM caputêde angeloi^ virtuterefpedtu ^diftätie locaP.CirGa qdqn:ß queftiScule foluunn PrimatQuovnusangelusintelligataliu. Sc3a:q fit in agdis cognitio matutina Ódvefgtina. ccq Tertia:Qii5 vnus angelus loquitcum alio. Quartaiquot modis pótangelus foqen hoibus. ccitj. Quinta:Si diftantia localis impediat locutionem ange lorum ad inuicem. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;..«cciif

^.^^WONVM caput cftde potêti SC fagaci angeiorum i X *refiftcntia.Circa qd tres queftiuncule foluunu Primaïquotuplex fît preliS Sd pugnaangclonr, ceiiq Secunda:Si preliu angeloi^ de quo fcribit ApocaExq/ fueritreale ófcorpale vÉintentióale ófmêtale. .cciiij Tertiaide ^ óf q materia fuit pliü mihaeKeS dracoe.ccv O^GlMVM,caputê de alTuptioehoim intra cho^' ros angelorC. Circa qdduequeftiuncule foluunt ;

Prîaîû adangelo^collegia p^mortêhoies affumât.cev

Bq

I\cöillrum

SccundalSi fupra choros angelorum virgo Maria fue ritaRumpta» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»cevn

TERTIE DECADIS MALORVM angdorff.

^ ^ SRimuincaputcftamp;eeffer ^^lt;-p^ eflegtia tpforu,Circaq3fcx qftiScuIe foluSf, PnmatSi demóes fc3m rei veritate reptant anfit come tum fiC fidiojhcolcgorâ amp;nbsp;xpianorum* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«ceviq 6c3a:qdGntquos vocamus nos demones* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eexi Tertia:Sicafusamp;Iapfus demonu a principio mj^ndi , vt^dicuntchriftiani fuit poflibilis» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cextf* * Qiiarta:Quanto tpe poft eorum creationem demones ceciderunt*. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eexurj*

Quintaffn quêlocu demones lapfi cecidetuf. ccxv* Se^:quot fuerut demones gdecdo ceciderut, ccxvi ECVNDVM caputèftdefimplicitate demonü; Circa quod qnœqueftiuncule foluuntur*

Prima:Si demones habentcorpora naturaliter fibivni

ta vt forma materie.

Scaa:Siïdemoniblt; ’fit generatio ex fexu mafeulino ôd féminine pfemêvt in hoïh’ Óifaialibus pfedis; cexvq* Terna:grecu aiTumut corpatn aifum^ nifi aerea,ccxvit} Qiwrta,Stdemones in corporibus affumptis vereexer ceantopera vite, ^ .cexix QuintafSt diabolus tranffigurans fein angelujlucis vel in fpeciethrifti apparenspoftit adorari pro angelo jjj^jo ebriftoabfq? p eccato* texix*' iERTIVM caputeftde potentia demonum.Cirtf quod fex queftiuncule foluuntur,

PrimaïSi demones ingredipoflim corpora homing vd^alcorum anjrnaniijn. eexx. SecundafSi demones eumingrediunt corpora iHabâtf,

^cgiUruni

tut toti eoi-poritaut alicui particorporis: vf puta di/ gito autmufculis. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cerxi.

Terna:Si demones poiTuntmonerecorpaabfc^ eorum approxjmanoe ibiG g imperia voluntatis» cooeû Qurata: Si demees mgiedipntaîashoîm« .ccxxjj Quinta: Si fpiritus hominis damnati illabipoffit in corpus alterius Hominis». nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;icexxin £exta:Si altem obfeffiofteredendû cGdicitfêcêaîamvÉ fomalicui^ defundit vtcredebat Hermetes» .eexxiij [^OVAIiTVMcaputêde potétia demonu i/pcctu Qv^^eduu naturalin.Circaqdtrcs qfliGcuIcfoIuut. Pum^Si demóes^pria virtuteabfcpfcminib^potfïnt ^ducereeffedualiquê na rurale: vtputa formXvermis autferpentis in materia ïmediate nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ccxxitj;

SedatSi demoes nópntƒpria virtutevt ex fup'queftiz einenla didu cflnmcdiatc veru effedu naturale^ducere qua Magi cora Pliaraeneranas:Ôd nicromantici aialia inulta virtute demonurduxerunt» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eexxtnp

Tertia ea demones poflintapplicado adiuapaUtuis for mare corpus Humanû fili embrionitvtdidu eilnue fu pra.Qucriti tbâcauêôd potètiâ coagulädi corgahûana poiîint docere nigromâticos et holes eis deuotos:vt de Älbcr,magno amp;nbsp;Virgilio a gbuÖ5affirmat »oxxv*

VVINTyM caputch de impugnationehoini Qn^Jademonibus.Circa qd.iüj.quefliûculéfol. Primatbi veru fit q demees bores tpugnet. nbsp;nbsp;nbsp;.cexxv SecundatQuomoüo fit quotmodis demones deludat fenfus humanos». nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cOOcvHjf Tertiatfi alijs mois pter dictetdemo«hoics faHât.ccxxix»,' Qu:uia: qupmittitde^qj demoes hoib'^ific^êt, ccxxx.

EXTVM caputeftde rêptatiee hotm a demoni bus,Circa qucd fex qutftiunculefoluuntur»

«tegtßmm

Prima: Sitemptare homines fitofficium proprium de monum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ccxxxi;

Scda: Qiiorfij ten lat tcptatio dem onï. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ecxxxi,

Tertiat^tSf qföt reptantia SC infrdiätiaboiS^ccxxxij» Quartatfi ab hijs pdidis tèptan fit appetêdu» ccxxxij. Quinta:Quare demon nótêptauitEuara interiori fug geftione:led vocali locutione:SC quare in fpecieferpê# lis magis ^ ceterorû reptilia vFaialium. ccxxxitf» Sexta:Quoydiomate diabolus primos parentes in pa radifo terreftri eftallociitii^t^ipd fuptprimS yflio^ matse quoderit vïtimi jin beatu SC damnatis poft iu Idicium:^ quo ydiomate deus in paradifo terrcftri prilt; mos^arentes alloquebatur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/eexxxiq

EPTIMVMcaput eft de poteria SC coitionede mon3,Circa quod quatuor qucftiöculcfoluuny Prima:Si dcmoncs cognofcuntfutura. eexxxitj* SedatSidemoes cognofeut cogitatioes hoirn, eexxxüq TenialSi demonespm t facere miracula» _ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ccxxxv*

Quarta:Si ficut dicit de mulieribus de node equitant tibuscû DianatvFeu Herodiadevxore Philippi:fic fit in re:an fit illufio demonum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cexxxvu

^^GTAWM caput eft de impotentia SCinbecilK tatedcmonû.Circa qdqnep queftiScule foIuunti Prima:Si demones aliqua arte naturali inuciita t vel quereperiri polfittconbinationis verborum:carador5 vel virium naturalium cogi poffintab homine van? trentaliquêlocû videlicet fralä vel imagineabic^ fixe p maneat amp;nbsp;refponfapetentib^ reddant, eexxxvq, Scqinda:An demones poffint expelli a corpib^obfeffi« virtutemelodieautlapidis vel herbarum, eexxxviij. Tertia:Si fafeinatio infanta 0CpueroruafortUegis - vei tub's fit opus naturale vel diabolicum, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;«si;

I^cèiftfum

Quarta? Apparitiones SC mirabiles fadiones apparent’ tes quädocp circa corpora defundorum: vtputa confersi uatio corporum poft morte ab incincranôe: ÔCaugmê turn vngui5:barbe:pilorum in mortuis:autcmanatio fanguinis de corpore occifi ad prefentiam ccciioris q^ bus caufis font tribuende diurnomiraculo/ an nature vel demonic nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.ccxl

Quinta.CSmirabiliu apparitioes fieri confiieuerint ex caufis mail's SCbonis vt didS eft: nune querifvnde fu^ menda fit diferetio harum ab iliis» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ccxli,

ONVM caput eft de diuinationeteommenio l nW SC inuocatione demonum.Circa quod fexdo

Teim queftiuncule foluuntur.

Prima;Si quif$poffit vaticinari futura per inuoca^ tionem demonum abfe^ peccato» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ccxltj»

Secunda.Quot funt genera SC fpedes diuinationum quibus demcnes inuocantur. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ccxlq»

TertiaiSi licitum fit vti rebus naturalibus ad fanitatê corpotum acquirendam» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.ccxluij

Quarta:Si figure figna vel caraderes prît rebus natura libus adhiberi ad effed’aliquos inducendos, .ccxlütj Qiiinta: An ad peognofeeda aliqua futura fortunia vf imortuniaificutfanitates vel infirmitates vtmedici feci untfit licitu aliq figna obferuare, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ccxliiq,

Sexta:Si obfuarc toaad aliqd faciedu fttlicitu.ccxhiq» Septima : An inueftigare de rebus furtim fubtradis permfpedionem aftrolabij5C perindicium aftrorum fit peccatum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.ecxlv

Qdaua:An fitlicitum in colledioneherbaru vF^ qua uis infirmitate dicere aliqua carmina: vel aliquas (cri^ pturas füg hoies vel animalia ponere preter fymbolum Ä: orationem dominicam» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.ctxlv

Nona: An fufpedere diuia verba ad coli« fitîicitû.ccxlv

iftcgiftfum

DecimalAn reliquias fandorum portare 6^ ^ö^Iifcr cunep tenerefit IiClaim, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.ccxlvî

Vndccima:An fernen tes incantare:vd alalia incanis rationibus fanare fit licitum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iccxlvi

DuodeciatAn iudiciS ferri candetis vFaqbulletis ordi^ nare adalicu1'9pdi occulti inqfirionêfit licitû. .eexM TerciadecimatSi^acqfitione fcicntiarurn licitum fit 'vtiobfemanttjs artis notone. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ccxlvi,

QuartadecimatSipreftigtjs S£ diuinationibus demo^ nu cS ficeuenif fit credendum. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.ccxlvfj

Quintadecima:SifitlidtSadaegrendum ÄS (ciendus aliquBeucntS occultotvtputa dc dedione pIatoijum fiiC manifeftationc peccatoruoccul torS:SC adeptione digni tatS tpaliumvtiiudiciofortium. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eexivq,

Sextadecima:Quare tria peccata fortilegiorurdiuinatiO nC:incantationi! Si huiufmodi plus habudantinmu^ licribus ^ in viris. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eexiviq.

^EGlMVM caputcQdecoceiTa 5d affidua demo^ ^^^jiucotra holes pugna, Circa qd fex qftiucule foE primaîQuibuscoceffa eftmaior ptasfughoies malis ipiritibus vel malishominibus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;codix;

SecundatQuibus coceffa eftmaiorptâs ad affligendos bonos agenti naturali vel homini, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.ccxlix

T®?(BtQi”fc*lt;^10 afHiÆua vFnatural iter agentium ab agentibus liberis:qnt^ fuit pmifra:qnc^autcimpe/ dita.Adio vero gladt )femg inoes fuum fortita efteffe dum fic nun^ impedita. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.codix

Qiiarta: QuotfuntIpecies demonw:hoies antefiC poft iudicium torqueantium.

QuintatQue eftcaufa ^ dernones fictcmptent:torqua antfiC infidientur hominibus.

SextatSi cuilibet monentiineius articulo femgdemo# nes appareant,

Fine Tabule,

^Moctuio I ^d muictinimumacülulWlïi» mum principem Alfonfumde Aragonia Ducem Ca labhæ:fi'atris Banholomei SybiUeMonopoli tarn' tbeolt; logic Sc ordinis prcdicatorum minimipiofc(roris:Prcfa tio in animaru rationalium in coniunÀo 06 fepcratatC bonorum SCmalorum demonum Tres decades.

©nfueucröt fere omes

c nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;indyte dux Alfonfe qui pciara aiiq maiu

fculis lucubratioibus ânotafrent,Eminen tiori:amp; clariori cuipiâpricipitaut viro illa offerre atC^ dicare. Tumfibi dominoi^aios gratificadi amp;conciliandigratia: Tum vt grecoroaut RomanorS confuetudine;mortalem principem;in deos fic tranffene liceret: quo etiam eorS feripta honeftius ficin publicS txirencSCcQ nouitatis gratia : audoritatequoc^ apud leporem haberent. Sic Virgilium Odauio: Sic Luca^ num Neroni: Sic PliniS Vefpafiono: acStaciSnoftru Domiciano fua (cripta: facralTe competimus. Ego vero qui iure omnipoft.deum 6^ diuû Dominicûipoft pium ac chriftianiflîmû Regem patrem tuû: Ferdinands im^ perio obnoxius SCafcriptus fum tuo: Cum relaxandi animi gratia:fupenoribus teporibus ex uadis theologo rum: iurifpontißeS: piorum ac affrologorum campis/ de animabo rationalibus in coniundo SC fcperatis:dec^ angelis bonis SC malis:très petitions decades collegifïè ïuo potiffîmS nomini illas dicareconditui: vtque per fefe obfcure erant:mirifico tuo illuftrarentur fuIgorc;5C fierent te fufpiciente preciofe. At dicetquifpiâ: Quid cS theologis: iuribustpbis SC aftrologis/ Alfonfo duci Cai? labrS in maximis belli acpacis negoeijs exercitato: que in armis velut alterS martern bodes exhorruere:quêhaf^

Caput ph'muin

nibal apud anthiochSinter Alexandru^ PirrS locate potuilîcüquênûc ceu pads autbelli arbitrûîvm'uerfa ha bet 00 rcucrct ita!iafHii!ccgo ficilt;cfponfum vehm.Al fonfum Ducêno minus facns romanifcp litteris qua ar^ mis step milicia deledari.Quomodo.n.res toties tumui euantis italic fubadis diuerfa^ partis copy’s ad fîdêprb dpum: 8C obfequiSredigiflet.Quô regnSauitum fedi tiôibus amp;nbsp;î teftinis bellis afflidûtpatri amp;nbsp;fibi reddidihct pacatum: nifi Capientia quediuinis amp;humanis litteris edoccturtenituilTet/nifi iuribus ac liberalibus artibus flo rerct que plus certeconferunt principi: tefte Vegetio:ad obtinenda vidoriâ qua robur militu autftrenuc pugna tium induftria. Addeqgt;virtutS veftigia: vetein pricipS emulatus:ceu Alexander AriftotdcClaudius Nero Lu cium Seneca. Trayanus PlutarchS, AlfonCus rex regS: auus fuus Micbaele Epilam TheologS.amp;^ Anto. Pan^ hormttam.Ferdinadus pater HenricS philofophScp di* mnS.Sic Alfonfus dux nofler domi forifep chariffimos habeat viros in omni fapietia eruditos: c3 quibusledbta rc:conferre: £lt; aftu perfepc arguere ccnfueuit:quicp ad erigendas difciplinastfouêdaiç ßudia: velutalterPtoIoi? meus Philadelphus rex egypntvnaeû patrerege Ferdi? nando bibliotheca ommSlibroijr genere omatiffimam crexerit.Tibi ergo princeps Alfonfe.duxinuidetquife culum:Ä: regnum patris ac tuStquibarbaras etiam gen tes radio tuarum rerum geftarum exornas: fi^velutda#: riifimum quoddam fidus illuftras.praefentem libellum huncdedicaui:quem fpeculum peregrinarum queflio;? num nominare conflitui. Quetibi fi gratum fuilfe per# fenfero tfauoreae dignitate tua excitare me poteris ad maiora. Vale columen 8C gemma principum.

Caput primu primeoccadis

^nmedecadis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;n

ï^imum caputbuitte:

decadis animarS rationalium cft.vndc

p nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vbi:amp;: quado fint fade aut create. Gir

ca quod fcptê erunt queftiuncule ab foluêde. Prima fianîe rationoles fi'nt fade de effentia dei vt dixit Parmeni^ des ÔC Marcus Terentilis Varro, Secunda fi omnes fint create ab initio fimulcS angelis in celo empyrco’ , vt dixit Origcnes, Tertia an traducantur de nouô ex ferni ne fimul eu corpus humanum feminatur:vt dixit Cyrils lus. Quarta an quas nos dicimus animas non fintani^s me:feddemones:fpSsapoftate inclufi corporibus vt ibi purgcntur.amp;fcos ibidem delidorSpcniteat vt dixerunt cum Origineqdam heretief. Quinta an quod veiled organizato corge fucceffiue fimul infundedotex nichts lo creentur a deo, Sexta andeus raticnabilitcragat co^ operans in animabus :coitus illiciti. Septima quare de us creauit SC créât animas quarum multas prefeiuit pec catriccs atcp damnandas,Et fimile querit Auguftinus de angelis a prîcipio creatistdatim veto a deo auerfis. rgt;Wm3 qucftiunculaeft:Si l P 9 aie rationales fint fade ex cflèntia dei vt dixit Parmcnides:5e Marc^Tereti^ Varro. Adqua refpodedo fcicndSeftqj^ptcr eiTentiale gfedioem aiar^ ratioaliutSfeantinuifibilitateteu no cadat nifitm cogni tionc quiafunt:fub fenfibus/a qbus orit omnis noftra ^pria cognitiotideo circa eas vartjerrorestopiniones S^ difficultates o rte funttvt patet primo de anima, vndeSe philofophus dicit ibidem: Omnino Se penitus difficilis? morS eft accipere quid fit anima:Secundû vero Augits: ßinü libro de origine anime, Primû dogma aperte per

Gn

oput pnmum

uerlutn QC fidei catholice aduerfum.de animabus ration nalibus êillud quod pofueruntquidâ dicentes eas no de nihilo fed defeipfo den feciiïe.Âd quod ponendum ex hoc moti funt/ nam eu cepihent quidâ naturas reru con fiderare:nô valêtes imaginatione amp;fenfütranfcendere vtpoiTent 'credere aliquas fubftâtias eße fpûales pofue^ runt nihil eile præter corpa que videnfiimaginât amp;nbsp;fan tafticanturj)pter quod dixerût deum elfe quoddâ corp^ infinitum,!, aut totû hoc corpus ethereum Óó.elemêtale vt dixit parmenides.Vel totam hanc lucê corporale qua videmus vt dicebant manichei. Et hoc totS corpus vel tota hanclucê dicebantomniS rerumïamp;fomniS corpora eße principtum:fic£^ ponebat deum eße animâmundi Ô(^ de eßentia omnium rerS. Anima vero rationale pone banteße de natura illius infiniti corporis: vel quandam partem illius Iu:is:0C cofequenter deeßentia ipfius dei* Ethic error fuit primoipfius Parmenidis:dicentis orn^ nia eße vnum fimpliciter:^ no dißcne nifi fecundum fenfum öd extimationcm.primo phificorü:quem poft ea Marcus Therentius Varro fequens:pofuitvt refert, Auguftinus fcptimo de ciuitate dci: deum eße^ima* mundi/ipfum motu ÓC ratione gubernas.Ani^m vc rohominis pofuit eße pattern illiusmagne aninjpmûiJj di.i.dci.Quam etiam opinionem retulit Virgilius (poft Aratum poetam grecum) dicens:lupirer eft quodcunep videstquodenneçmouetur. Roborari ifuperhee opinio ab eis potuißct hoc argumento. Nam illud quodfpira; tnr ab aliquotfit exeo quod emittitur a fpirante : ficut patetde aranea que formando telas ad mufeas capient das:fpirat de fubftantia fua: amp;: fictabefeit SC debilitat: vtin ^uitpfalmifta. Sed deus formato hominedelimo terre quo ad corpus;infpirauit in cum fpiraculum vite

lànincöccadis m

Sc fadlus cfl'homo inanimam viïrcntê. Gene, ij» Ergo anima ratioalisqua homo viuit eft fpirata amp;quot;nbsp;aligd adum de fiiiftantia dei. Scd m contraria eftÄugu ftinus libro de origine aie dicêsthoc eflê dogma aperij te puerfum. Nam fi anie effentde effcntia deifellent ciufdem nature c5 eo: Só per cofequens tot effentdij quotanimeJtem bec opinio côtradicit fcnfui.oppo niturfidei.reprobat a philofophisfamp;f improbat a fa/ cris dodoribus:precipue afando Tho.i.panq.xc» artif i. tali ratioue virtualiter . Nam natura diuina eftadus purus:fuariabilis:imobih's:femp intclhgcs: cuius potentia realiter ab ei^effentia no diffcrt.Äni ma vero rationaîis eft pmixta potentietyariabilis de affedioein affedunifdc cognitione in cognitionem de veritate in errorem:de virtute in vitium.ante eius addifeere/eft ficut tabula rafa/in qua nihil èdepidû iq. de Anima» Quandotp adufcniandorg potetta in teUigens.Cuius potetie fccundû Thoma realiter diamp; ferQt ab eius effentia: ergo anima noêde effèntia det Ad arguments autêvbi fuprain contraria dicitur q »inipirare in libro Genefis no eft accipiendacorpo raliter:fed idem eft deum inipirare quod fpiritSftce re.Homo vero fpirans corporaliter etiânô emittitde fubftâtia fua: led de natura extranea.G aere» Aranea auKno dicit fpirare telasifed texere de fubftâtia fua» _^ (Eclindaquefliuncula cft.

Siomnes anime fintcreate ab initio fimul quot;cS angelis in celo empyreo vt dixit Origmes Ad qua refpondet q, Plato eu aliquibus philofophis 6Cmankbeis 8lt; exnoftris tanta folo Ongeneyt fibt imponitur:Dixerat ornesanimas ante corpora in celo

C iq

Caputphmuin

empyrco firnul cum angelis a deo fuiffe creatas. (Etie^ ,eundumplatoncm in numero finito aftrorum £óftelfa rum celeftiu ).Dicebatq; Ongenes a principio animas Ô^ angelos fuiAc creatos equal es fecundum conditione nature fpecificc.Cin virtute:0fperfedione Sd duratione poftea vero per liberum arbitrium fecundum q,plus vel minus adheferunt vel recefleruntadeotex diuina in ftda diuerfimode fuifle promotas vel punitas: ita vt quidam eflentangeli fecundum diucrfos effectus ordi^ num:quedamanime fecundum diucrfos ftatus.Quidâ autem demones in diuerfis .ftatibus.Et de animabus dilt;J cebât fecûdu dinerfitatê meritorû vFde meritorû qfdâ fu iffè promotas ad diucrfos ordines angelorum.quedam fuerunt alligate corporibus celeftibus: vndcamp;T corpora celedia animata ponebant. Quedam vero fuerunt de^ trufecorporibus vilioiibus antmaliSbrutorum propter, quod Pitagoras vt dicit Cicero de finibus bonorum.Et luuenalis fatira^xinj. Cudis ani malibus abitinuittnec ventri induifit. Omne legumen .f. fabas propter vento fitatemtvel propter intus vermeabfeondirumiquem eflt;s (e putabat anima alicuius hominis ibi^ purgari,Ques? dam vero pro inequalitatate etiam aduerfionis earum a deo:fuerunt alligate corporibus nobilioribus humanis vel ignobilioribus Sf maleformatislputa claudorum: cecorumtvtin talibus corporibus purgarentur»Nam volebat q gt;deus hancdiuerfitatem creaturarum corpora lium crcalTet in penam OC purgationem creaturarum fpiritualiumnn quibus corporibus poft^ fuilfent pur# gate reuocarentur fecundum Platonem.fn cel urn in fu is fimiIibusSlt; comparibus fiellis deorum vel dearum, Ongenes autem cui principaliter hecopinio de concrea

^nmcôaadis

nu

tione angelorum 8^antmarum attribuitur: roborabat illam rationibus 8C audloritate. Primo rationefiefOm ne quod non dependet ab alio fecundum fu5efle:po^ teft a deo creari abfc^ illo. Sed anima rationalis non de pendet a corpore fecundum fu3 efletvtpatet,i. deAnis ma:ergo non oportet q gt;creetur in corporet fed potuit creari ante comusfimulcumangelis. Item Gen.i.habct Q, deusdie feptimo requieuit ab oi opere,i.celTauitt er go pofteanon creauit animas fed omnes in principio fecit cumangelis. Idem probatur audoritate Ecd, xvitj dicentis : Qui viuit ineternum creauit omnia fimuh 'Sedin contrarium eft magifter fententiarum m.q.d; xxviq»hanc Origenisde concreatione angelorum fiC animarum falfam opinionem reprobanstvt adducetur infra in calce huius queftionis,Potcft etiam pdida opisï nio Origenis duabus rationibus Auicenne confutari: Slt; primo fic t ImpolTibile cft diuerfitatem m numero caufari fub eadem fpeciet nifi ex diuerfitate materie. Nunquam enim elTentduealbedines nifi rationediuer (orum fubiedorum in quibus funt tanquam in mate^^ ha fubiecftiua. Si igitur omnes anime fuiiTent fimul ere 'ateabfc^ corporibus: cum ipfeetiam non habeant max teriam partem fui vtomnes confitentur: ergo oportet vel eas eifediuerfasfpeciet cumfemper ad diuerfitatem formalium principiorum fequatur diuerfitas fpecieitcC fic omnes anime differrent fpecietamp;f g confequens om nes homines quorum anime funt formetquod eftineo neniens,Vel oportebit dicere q » tantum effet vna anim» numerotóó fic fequeretur error Auerroys de vnico in:^ tdleäu omnibus hominibustCum ergo hec duo fintin conuenictia .Keftatvtcatholice dicamus: Animas non

C iiq

Capot pnmum

ante fed fimul in corporibus fuiffe creatas* Item fecun do fictProprius adus eft ineptia potentia Ô^ niâtes ria:fedanima eft proprius adus corporis* q,deani^ ma ♦ Ergo videturq » anima nopoflit crearinifiï corpe Facitetiam adhocquod dicit Gregoriusfuplibro.üq Dialogorfï. Tres vitales fpiritus creauit omnipotens deus» Vnum qui camcnon tegitur.f»angelorS, Ali urn qui came tegitur.6lt; cS carne moritur.f» brutoriï animaliff. Tertium qui carne tegitur: ÖÓ cum came non moritur.f» hominu. Ad primum autem Orige nis fic refpondctAuicênaîqgt;quâuis anima non depê/ deat a corpore quantum ad fuum effevcl fu3 finemï dependet tamêab illo fecundum fuum effeindiuidua le.quod quidêefle indiuidualeincipitï corpore cuius eft forma». Et quiahoc effeindiuidualeanimein corpo reacquifitum:cft eflèabfolutS non depreffum nee alli gatum ad corpus» Ideopoft corruptionem corp oris:re manet fibifuö effe indiuiduale» Ad fecundum vero dicitur: q pro tanto feribiturideû die feptimo ceffaffe ab omni opere: quiavtdicit»Tho.primapanqdxxiq* articu. prim o. Ad tertium:nichil poftea a deo fadum eft totaliter nouumqum aliqualiterin operibusfex dierumprecefferit. Et quedâ materialiter tantumdir cut eua in cofta Ade.Quedam materialiter 66 realiter fuutindiuidua que nunc generantur: prerefferuntin primisindiuiduis fuarû fpecierum. Species etil que apparentquafi noue: precipue î animalibus exputre fadionegeneratis precefferunt inquibufdam admis virtutibus ftellarum'óó elementorû* Noua etiam fpelt; cies quevidetur mulorum:prelrititcaufaliter idiuer^ fis animalibus fecundumfpeciê ex quoru comixtione generantur : putaafim OC eque, Quedam vero pnecef#

i^nmèöeadtó v

femnt fecundum (imflftucfinêft'nit anime quedenouo creantur. Que quidem fimilitudo poteft attendi fecun dum genus SC naturam cômunem animabus SC ange# lis.f.quo ad intelfediualitatcm.se fie preedTerunt anie in opere creationis qua leguntur omiaGmul creata,Ec de. xviq.Quiviuit in eternû creauitomnia fimul. Vel quantum ad naturam fpedfieS rationalem Seficprecef ferunt in operibus fexdieruUn quibus anima Ade crea ta fuit vnita corpori.Cum anima fit pars ciTentialis hu^ mane nature. SC deus primas resin perfecto flatu Cue na ture SC fpecie inftituerit.Vel fecundum qgt; dicit Augtu no afTeredo led recitando in feptimo fug Gene: Q, ani ma Ade creata fuit ante corpus perfeda SC compléta in fpecie cum inclinationevoluntatis ad corpus adminiflrâ dum. Similiter etiam opus incarnationis precelTittquia vtdicitiir Phili.ij. Filius dei eft in fimilitudincm liomiÿ num fadus/Gloria etiam fpiritualis fecundum fimilitu dinem preceflît in angelis.Corporalis vero in celo preci? pu cempyreotvt dicit Tho.quefti, Ixvi. prt. par.arti.iij. incorpore. Vnde propter hoc:dicitur in Ecci. i. Ni? hil fuD celo noun. lam enim precefferunt in feculis que fuerunt ante nos.Quod fi contra dicatur per ill udlohà. V. Pater meus via modooperatur:6C ego operor, ergo non quieuit die (eptimo. Refpodetur q*dicitur deum , quieuiflc die feptimoa nouis return generibus SC fpeci Aus condêdisîquein operibus primis extiterunt vt di? dum eft.SC dicitur aflîducoperari conferuâdo SC admi? niftrando creaturam conditam. Ad audoritatem vero quam adducebat O^genes fug Ecci .xviq. Qui viuit in «ernum.SCc. Refpondet Albertus libro de quatuor cocuis: q gt;intelligatur quantum ad'feienriam dei omnia fimul apprehendentis.Velquantum ad quatuorcoeua

Caput pnmuni

fimul crcatà.f.natura angelica/celum^mpyteum/terns pus, 06 materia quatuor elementorum/in quibusoms nia erant vt didum eft* Ad illudfpoftremo quod dis cebat Origenestnaturam hanc corporalem futile in pes namfpiritualis creatam,Refpondet Aug, xi.deciut, dei ça,Qgt;nichiI ftultius did poteß^ dium folem ceteras q:corporalia non decore pulchritudinis: velfalutereru corporalium:fedin pcnam animarum peccantium dis cere deum crealTe:

? *f€rti3duelltunculacll;Si l t Aanime traducanrurde nono ex femine fimul

Kim corpus humanti feminat vtdixit Cyrillus Ad qua dixerunt cum CyriHoaliqui/q?animeno ere antur denouo adeo dó fucceiîîue: fed magis traducunt perviam feminalem 00 fiunt ex traduceteum corpus fes minatur a parentibus.ita q, ficut corpus filq eft ex corge patris:ita anima filhfitex anima patris.Ethoc ^bare ni tebantur per illud Deuter.xii. Cauene fanguinemcos medas. Sanguis eni eorum pro anima eft, vndc et quis dam philofophi 00 medicidicunttqanim a fit in fancis ne:SC CP fanguis fit fedeseius. fed fanguis eft ex traducet igitur SC anima. Item quod egreditur de femorehos minis caufatur ex femine. Sed dicitur Gen. xlvi, ca, Qj de femoreIacobegreife funt,Ixvi.anime:ergo. Item ter no fie iubemur reuercntiam preftare parentibus ratóne effe quod ab eis habem^. Sed ede eft ab anima ergo ani ma fluit cum femineex traduce SC ex parentibus, Sed in cotraria elftext^ Auguftini. libro queftionunoui 8C veteris tcIhmenti.SC ponitur tranftumptiue in decretis xxxij. q.q. ca. Moyfes. Probatur etiâhec veritas primo rationdibus: Quia omnis forma que educitur in die g

i^nme becadtö vi

tranCminahoncm materie Qi feminis dec/nonemufi for ma edu5a de potentia materie. Hocenimeft materiam tranfmutari.f. de potentia ad adum reduci.Anima aus? tem non poteft educide potentia materie: ergo nec per tranfmutationem poteft product. Minor declaratur: Quia nulla virtus aeftiua agit vitra fuum genus : fed conftat q gt;nbsp;anima tranfeendit omne genus corporis:cum habeat operationem fupra omnia corpora ekuatam que eft nitelligere: Ergo nulla'vlrtus corporea poteft pro:? ducere animam intdlecftiuam. Seeado patethoc idem fictQuorumcunc^ principiorum operationes non poG funt elfe fine corpore:nec initium eorum poteft eue fw ne corpore. Nam ficut res habet elTe ita operatur/ et eco^ uerfo:quorumcuncß principiorum operationes funt fijs ne corpore eorum generatio non eft per generationem corporis. Operatio aute anime nutritiueSC fenfitiueno potefteife fine corpore: ergo die incipiunt per feminis eradudionem, operatio autem animeintellediuecum no fiatper organum corp oreum vtdidum eft: fequitur qjnon die incipiat per feminis traductionem: ergo ali# ter producitur.Preterea actus actiuorum funt in patiënt tebenedifpofito. itf, de anima. Anima autem eftactus corporis vifici organici potentia vitam habentis: vt pa# tet.q eiufdem:ergo'corpusante$ ab animavitam recipi attoportet eile difpofitum organizatS Oi complexiona^ tum. Nam oportet qgt;anima priushabeatdomS adha^s bitandu qua creetur. Aliter eni habitaret in ficco vt dictis turin glofa decreti vbi fupra, Secudo probat ex ordine quem tenuit deus in formatione Ade:in cuius creatioe prius formauitcorpus SCpoftea infpirauit anima GeS, q. Probatur Sf tertio inconuenienti. Nam fequeretur qjficutmulw corpora pereunt cum quandoc^ fernen

Caput pnmum

defluxum non proficiat natiuitatitvnde necnafdturho Ica etiam cum corporibus make anime périrent quod eft inconueniens tcum animefint immortales, ergo rc^ ftatdicere q, anima organizato corpore creet adeo.Et ideo vult capitulû Sicud.xxxvîj.q.q.Qj fetus fi ante in fufionem anime extinguatur no comittaturhomicidia Quia tunc no poteft dici q,fit natushomotfed débet reusmuldari pecunia. Si autem fetus fit animata anis« ma rationali: debet reus capite plcfti vtdicit capitulum Moyfestcaufavbi fupra .Magiftcr eriam fententiarum in.q .di.xxviq. Dchocfic dicit.Catholica eedefia nee fi mul nee ex traduce fadas ede animas docet» Sed in cor# poribus per coitu feminatis ate^ formatis infundi at^ in fundendo creati. Ad argumenta autem in oppofitum Ad primum dicitur q, fanguis non eft anima: fed inter alios humores difponit plurimû ad vnionê 8C coferuati oncm aie cS corpe Nam vt dicit Albert^ ex humore fan guis generant fpiritus/quibus virtutes aie deferunt ad organa potentiarum, VndeÔf illud quod dicuntqdam phi as medici q, aia fit in fanguine/ÔCc.non eft fie accipi endû q, fanguis fitres animata.vclquod anima prind# paliter coexifiat fanguinitvd q,nullibi fitincorpore vbi non fit fanguis: nam oflà óf nerui: fanguinem non ha# benttquorum anima eft forma fubftâtialis: foeftaetiam fupernaturaliter fubitania totiusfanguinis ablarione a corpore finelefione côplcxionis membrorum ad hue vi derctur ibi anima pofle effe poflentep fpiritus vitales Óf animales : aliquanto tempore fuftiecre ad operationes fuas:remoto toto fanguine acorpore: Óf etiam ante pri mum inftans produdionis anime in embrione ibi non fuit fanguis : nec in illo inflanti potuit generariî fed aliquantum tempus adhucrequirebatur: igitur anu

Ignine öccadis nbsp;nbsp;nbsp;\n

ma eft apta nata eße in corpore fine fangtnncDiâum er go illudphilofophorum q »fangais fit Cedes anime vide; turintelligendum ex eo cj ad diCpofitionê fanguinis fe; quiturdifpofitio operations vitaliumira quodfi defici at fanguis:operationes deficiant:G fanguis fit optime di fpofitus:operationes erunt validiflimc:fi autem corrue ptusinfed^aut aliter male qualifîcatus fit:operati0es vi tales impediunturÔd deficiunt.ôd caufa huis eh quia in firumenta anime que funt fpiritus vitales Sd animales/ quibus pro exercendis operationibus vitalibus anima corporeindiget:Sd fine quibus no eft apta nata illas faces reï’originahter generantex fanguine fublimatotcócurrè te quodâmodo fubftantia acris.,ppterea fanguis corruis ptus vel veneno infed^tcrudus feu indigedus no eftap* tus ad generationem fpirituS vitalium Ôd animalis in epate aut in corde:ncc per côfequens eft aptus ad operas tiones erorS.vnde ncceflc quandoc^ eft ex toto propter hoc deficiat compofitum» Ad fecundum dicendum vt, dicit Tho. pri. parte, que.cxviij.arti. q.q jin audoritate illa ponitur pars pro toto.i.anima pro corpore per figu;, ram fynodochen. Ad tertium dicitur cppatentes non danteße rationale quafi per defluxum:fed dilponSt cor pus in matrice vltima difpofitioe ad qua fequitur de ne ceflitate anima rationalis.

/' \^3rt3quefliucula âfiqs O q B dicimus animas non fint anime fed demones ^Sr-.4LÄ’*”^'’®^poßafe indufi corporib^vtibi purge tur^tWrat Cyrillus. Ad qua aliqui fimplidter dixerSt Œ quas nos dicim* incorporib^ humanis aias:nô fSt aie (cd fpiritus reprobi Sd angeli apoftate.i.demôes in corgi bus humanis inclufi vt ibi pargenturiSd dilabi dicuntur de corporeincorpus vt fi eos in vno corpcnöpcnituißef

Caput pnmum

ncc fuifient purgatipenitcrctSC purgareturin alio. Sed becopinio ndiculcfaefl: amp;: tripliciter enat.Primo quia ponit per penitentiâ demones faluandos.Contra quod dicitur Mathei.xxv.Ite maledidi in ignem cternu.i Se# cundo quia ponitno efle animas contra iHud Mathei,«' In patientia veftra podldebitis animas verras. Tertio quia dicit demones indudi in omnibus corporibus hu^ manis quod dicere eft infipientis. Concedere eni demos; nes habitare vbi habitat fpiritus fandhis ftultumeft. Sed fpiritus fanemus habitat in mentibusamp; humanis corpus ribus fecundûillud prime Corinth, xiiq . An non feitis quia membra veftra templum funt fpiritus fanditergo opinio iftorS amp;lfa OC heretica eft : 5C merito teprobâda, quot;gt;Outa quediuncula éSi anime organizato corpore fucceffiue fimul ere '''-lt;Üi^ando óf infundendo ex nichilo creentur a deo. Ad quam refpondendo ponent vnum notabile Óf due condufiones. Notabile autem eft q, in matriceHue em brioneper asionem agentium,i.parttum: difponitur materia Sf corpus ad Cufeeptionem anime rationaliscû tota materia corporalistagat vtinftrumentum virtutis fpiritualis óf precipue ipfius dci:óffic homo difponen# do dicitur generarefibilimile,Deinde fit heeprima cotu clufio.Anima intelIeAuacx nichilo creatur adeo.óf batur:nam cum triplex fit agcns,f.artificialctnaturale SC fupematurale, Adioni agentis artificialis deneceffitate fubfternitur cns in adu.Adioniautern agenti^natura lis fubtfeitur ens in potentia.i.materia.Adioni vero ageü tis fupernaturalis de neceflïtate nichil fubtjcitur. Cum igitur anima a tali agente creetur: ergo nulla preiacente materialfed exnichifo deus eacreat. Secunda condufio

i^nmc Occadiö viii

óeus orgamzaro corpore adioneparentum: animam infundit in corpore Ô^ infundendo creat amp;nbsp;quidêin cor poremaris poft quadraginta dies comuniter a cocepn^ one prima.In corpore vero femelle per oduagmta.Kr tionem autem diuerfitatis in mafculo fiC femina de infu flone anime ratioalis affignat Plinius 8Cdominus Do minicus tholofanus podphilofophos fuper Leuiticum xtj.ca.Nam fetus mafeuhnum concipitur ex feminecali do in dextera parte matricis:que eft calida.Fetus autern feminea ex femine frigido in finiftra pre matricis.fri^ eidum autern tardumeft 0irpigrum in operationefua. Calidum vero velox;SCideo virtus formatiua in vno fc mine velotius Qi cirius mêbra organizat S£ format^ an alio.Probat hâc concluftonê Anguftin^ Fibro decede fiafticis dogmatibus fie inquiens : Animas Iiominû no eft«ab initio creatas inter ceteras inte’ligêtiasînee fimul omnes creatascficut Origenes finxit)dicimus nee cS cor^ f)oribus feminari per coitum ficut LucifenanitSCCyril# us Ô^ quidam latinorum prefumptores affirmanr.Sed dicimus corpus tantum per coniugtj copulam feminari Creationem Veroanime crcatorêtofum nofeere. eiufqi corpus coagulari in vulua 2C compingi atc^formari;^ formato corpore animam creari Ô^ infundi vt viuat. Vl cimo homo ex aia conftans ßC corpore: nafeif Ô^ egredit viuus ex vtero plenus humana fubftantia.Hec ille.

i^tPrta quedtuncuIaelTiSi

deus rationabiliter agat cooperans inanimae bus coitus illiciti» Ad quam fic felfe arguunt »liquit Sideus deforis infunditanimas (vt didumeii amp;radducitphilofophus inlibro de generationeanimali7 um) Deus cooperabitur in adultères :de quorum illicis:

Caput pnmum

to coitu proles interdii generant ,Ad hoc dicitfecundS Tho.prima pte.q.exviq.arti'q.ad vltimum q? in aftione aduItcrorS illud quod eft nature.bonum eftramp;huicco^ operatur deus. Quod vero eft inordinate voluptatis/ma lumcft,6chuic deus non cooperatur. Hec. Tho, prima parte ÔC dominus foliannes de Turre cremata Cardinal lis fanâi Sixri ordinispredicatorS/fuper decretum,

(fprima queftiuncuU eff;

qre deus creauit 86 créât animas quas nouit dâ — -^ nandas *.QC angelos quosnouerat lapfurQs. Ad qua refpódent primotheologi dicêtes q? ^a deiprefcictia aiab^ratioalibus crudis aut creatis neceiTitatem refpedu operufuorSad vtrûlibrtnô imponit/fed magis reliquit eas in manu côfilij SCarbitrij iui,Ideo licet prefeiutflet de us aias fore damnadas/ voluit nihilomin^ eas creare:da fciebat etiâ eas libere acturas queeuep ageret. Pro ^ Riz ends e qpde^prefeit qda effe futura de ncceffitate, i, exca neeeßaria ficutfoleoriri cras. Quedâ vero ex libera volS^ täte vthuc currere vel aligd opari,ƒol§ neceffario ortet qa fic de^ pfeiuit amp;nbsp;ordthauit:amp;ho volStaricopabit: qa fic deusprefeiuitSC preuidit. Illa ergo quefuntacauta neceffario operate inecaffaria funt de neceflttate.que ve ro a caufa libere opante: ventura funt libere: quia deus fic euenire inftituit amp;rprefeiuit, VerStamen quoniam intelledus diuinus abetemo cognofeit vnSquode^con tingennSno folum ^uteft in caufisfuis:fed etiam ^ut eftinefle fuo determinato quod .Ghabet qneftin reru naturatamp;TtSc res certitudinaliter cognofdtur.qn cogno^ fcitur fecundS qjeftaduivtpatet incoqui vidit fortem currere adu.Weo ab eterno itelled^diuin^certitudinali taSeindefedibilit co^citynSquodi^ fbturSffedæptcr

IX

ea contingctib^/ö^ liberis adbbus/necefliïatem iio i’mpo nit: Geutdiam fi aliquis videat aliquem fecere rotant neceffario fequitur ^illcfeciat rotam : nectamen vifus illius eft caufa q gt;ille feciatrotim,Sic cnaprcuidet deus illius mala opera, nectn eftcaufe qre ipfe mala operet.

Secundo refpondet ad hanc petitione: Sil limiliter ad illa deangelis malis.Augulli.xi. libro fuß gen. dicens: Talia querctibns refpondeo altitudine coniihj dei Ego penetrare no poffu : 6C löge fuß vires meas negocium hoc efle^fiteorimeliorib^ landioribufcp aperiendû rej# feruatfl.Vemmtamcn ga nos cocedim^meliore natura rationale que oino peccare nolit. Concédant ergo talia querentes nôeflemalam creaturam/quefic fada efl/vt point non peccare, fi velit.Sicut ergo ratio vera docet me liorêeflc naturam quamprorfus nullffdeledat iliicitu. Ita ratio docetetiâ bonâcGe quehabet in potefiate illici ta cohibere. Ita vt non folS debe nis redlci^ fedlis gaude , auveru etiä deprauoi^ vitatioeletef.Cum ergotalis na tura elfetbona:illa vero in femeliorcurilla fota Sdno po tius vtrdqifeceretdnsdcus.llla gdem iâ cGin fetisägdis heciferis horninib^. Qui etiam ab initio ptesinigtatis poti^elegert:no ideo ga pfeiti erät:crcari no debueftga habucrt et mali loeft fu3ireb^ .Tum ^ decore vniucrl/, tuj )vtilitate fcoi?t:cQ g iuGiß iiuflostöfpqßîpios ƒ Gei unt curded fapigrilTim^ nôcrealïètêtquos pfciébat m^ los futuros.cur no feciflètquos ta mPtipliciter feiebatbo nis ^futuios Sf vtiles/^ voluntatib^ bonorS excitandis amp;nbsp;exercedis afep^ fua puerfa volutate ad declarationem iuGieic puntêdis.hcc ille. Rationabilifiime ergo ficut fe citdc^hoiem redlff relinques eu in manu arbitra fuitjjpo nens d pcepta amp;nbsp;aqua êf igndvt diciturEccï.xv.Vtap penei et manusad qd vdlet.ita fuo modo ab ininotoes'

Oputfcœnduih

angelos fcdtreAos::5«^4edit eis fctam amp;r vi'rtute fufftde têad ftâdûîrcÆrudineiuftideî SCdimifit cos in lißtate refpedu boni amp;nbsp;mali arbitrq coijtîôt decreuitcocurrere cûcorû volutarib^ad ocm atfmboniïvel malu/quê dief tiue^dueerc vdfêtîÂ^ hoc quo ad aduu endtarclamp;fnó4 ad eomde formitarê.ita qjftfualibtatc decimaret inpar tem iufticie:in ipforSpenis dimna manifeftarcfiufticia’ Si vero mallentharein reAitudinedargitas diuinemife ricordie in collationecxcellcnfifTime felicitatis demons ßrarctur. Hcc Henrici dehaffia» Quoniam vero iHu ßris princeps tefte Plinio maiore.Benignû eft amp;fpIenÖi ingenuipudoris fateri pquos ^feceris.Notabo ^pt« rea nonunc^ in calcib^ ÔC pedib^ queftionudodores QC focaexquib^dicitine queferiboemCxeri QC elicuerim, Secudu caput primedecadis

(Beandum caputeH de

immortalitate anime ratioalis, Circa quod decem liquefient qftiuneuk. Prima erit: fi aieratioales fintimortales æ in corrupti biles. Secödaïft vas hoc ftdiIe corpus hit manum aîeperfedibile cornipt5 amp;nbsp;incineratû refurget iteru 5C viuificabitur« Tertia cum refurredio corpora fecundum fidem i fine mSndi fitfutura.Petitur fi verti fit q» mundus habeat term inari. Quartal fi mundo vel alicui creaturerepugnethmplicifefteab eterno. Qui ta fi animamonente hominedefinatinformare fuccef fiudpartem poftpartem corporis:an forte omnes ptes ßmul in codé inftanti in formari deftnat. Sexta An pofTiteonfingeteqjco rde iam mortuo:anima adhuc informaret aliquam aliam partemivd aliud membra corporis. Septima animaextes decorae adqua diffc

3^ainc£gt;€C3di0 x

Mufsportionis naturah'terexeat«An furfmn.And« ofFurntdextrS vel Ûnidrumtante vcI retro. Oeîma: Animaexiens de corfjead quos termines vadfaan de luce ad tenebras:vel de tenebris ad Iucê:de gaudtjs ad tri ftiaamïvel detriftidaad gaudia. Nona Amudidü particulareanime egredientis decorporefiat a chrifto corporalitcr;an ab angelis euftodibus earn. Decima An a primoinflanti no clFchominis vfqj ad eius indi mmparticulare fïtaliqd intcrualfum SC fpaciû tpis, 'quot;^P^ima qudWiicula buius 1p Arecundi capitis eft: Si anime rationes fintim

quot;^mortales incorruptibiles.Ad quam videtur 'primo refpondendn negariue.Nam primo Salomon dicit Eccesjip Vnus eft interitus hominû ÖfiumetorŒ amp;C equavtriufeß eöditiorfed dla fimul corpore amp;nbsp;anir’ ma intcreunt:ergo. Item primo celi dicitphdofophus Illud quod nô femp fuithpofiibile cft habere virtutem femp dîcndi:fed'aia nô Tempfuittergo SCc. Item quo# rum non eft vnu effetnôpoteft alterum corrnpitquin Sc alterum corrSpaturtfed eorporis SC aie Fientmaterie 8e forme in côpoFito eft vnû efferergo. Isem Alexâder grecus/vt récitât cômètator.jq.de aîa.SC Albertus inlis^ bro deorigenc aierdixitaiam rationale effe generabile Sc corruptibile more aliarû formarS naturaliü:per no^ biliffîmâ mixtione qualitatû primarûtSc diffblutionem etufdem mixtionis. Item Plinius li.vipcadv. Naturalia hiftoriedicit:deaiab* facilius certiuFcj tcft Fibi quê^ ere dere/ac Fpecime Fecuritatis an gêitaliFumere experimeto; SedincotrariSeft Arifto.xtj. metha. vbi dicit: Omnis forma corrumpiturcorrupto eo cuius cft formapreter aiamüellcdiuä. Et.t.deaiadicit.IntelleSl^ videt FubftS tia queda effe 3C no corrumpi.Et Dio.iiq, ca.de diuinis'

D q

Oput feeimdiun

nominiV diciture humanehabêt ex bom täte diuina qp fint intdleduales 5lt;cphabestfubCtantialèvirâ ô^ incon fuinpnbilè. Pro folutione hums petitionis relidis theo logis/quiinhac parte poffent eflcfufpedi:probabit am mars imonalitas rationibus naruralibus:audoriratibus gêtiliurntô^ exemplis^ Primo fie,Omne illud quodcft alienSab omni materia SC corruptione corporali cft im#^ mortale SC fempitemûrSed ois aia rônalis cfthuiufmolt; di.ergo cis aia rônalis eft imortalis,Argumêtû eft in priÿ mo prime,Maiore vcro ^bat phos, vq .meth,vbu)ftedit reru corruptionem eflepticipationematenc/dices, Magt;’ teria eft p quSres pórdieamp;fno cffc,i,corrupi 6lt; Üô cor^ rûpi,Et.i. phificorum dicit. Materia eft primum fubie * dum vnicuic^ entiuex quo fit aliquidcS infit. Propter hoc phus primo de celo codudit celfi efte incorruptibile ga nec materiâ habet necfubiectû ex ^ fiat/Hinc Aucr^ revs ♦ i,phificorum dicit. Ex hoc declarabit cp corpa ccÿ lenia oino no habeantmateriâ ga tue -eflent generabilia SC corrup tibilia.Nichileni eft aliud câ generationis SC corruptiôis quâmateria prima^pter no êeindufû i fub flantia ci^,Minorêvcro ^bat Anaxagoras dices; aiam cfîeïmortaldimixtâdpanibildf. paifione coiruptiua no pfediua.Hec ro cScoti i.iiq.fniarum. Sedo hocidem ^bat fi'c:Nulla forma corrupitnifi vd aAoecotrarn vd corruptiôefui fubieddvel jppterdefedu fuecaufc Per aeftionegdem cotrarqtficut calordeftruitpadno nefrigidi.Per corruption? fui fubieeftit ficut deftru;^ dlo oeFotdeftruifcius vifus:vd virtusvifiua. Per de# feeftO aûtcaufe:ficut Iumein acre deficit déficiete foil's pntia:q crat ei^câ,Sed aia corrupi no pot a corruptôc cótrarij:ga ci no caligdcôrranûlcû p îteUcdtŒpoffibi lê fitipa omnis côtrarioi^ fufœptiua.nec p corrupti

Wildle amp;cc3dî0 xi

onem fui fut«edi eu an humana fit forma no depetens fedm eOè a corge. Sednec^pter defechî fuccaufe: gaeâm nô hêt nifi eternâteS a folo deo œcûvt^batQ ê: ergo aîa intelledhua nullomôpôt corrupt corrupto corpe,hec Tho.q.côtra gcti.ca.lxxvnf.Terno fic:pli5s.i,8(r. v« phû dicit ocm trâfmuta tionêÔC altafiôc5 eêiter termios côtra rio5 vnde dicit i.i.phi.Omes/igft/prîcipia côtrarta faciSc ô^c. Tune fie: Si naturaliter aîa veftirtt ad no eße per ef fentiâteiTet alterabilis:cu altérario fit preuia corruptiôi» Sed ipa no cd alterabilis:cû qualitates cônanc/îter quas eft ai teratio/fintaccidentia infepabiba materie primeî 6^ corpora elemêtatorû.Vnde0lt; cometa,if,phi,corneto, xv,notât has qualitates elTentialia accidêtiamateriea qua matcriataia eftoîno alienaîrt^pbauit prima rôtergo idê qdfupra. Item quarto fie. Arifto. i.âè.q deceIo.SC.it]. de ata dicit. Qp deus SC natura nichil agût fruftta . Et in ^. phtfi.dicit:vanû elTecu nô fiat.Cum igiturfintdue potêtic nie vniucrfalcs.f, intellectus SCvolStas/^dude ad cofequendû primû verS SC fûmSbonû. SC hic nô ass quirantur:vt experientiamonftrat:quia qd efttgale/ve re beatum SC felicem fecere non poteft:ergo neceiferium erit/aut q»ifte potentie fint fruftrataut epfit dabilis alia vita in qua confequamurobieda noftra:q3 eftipof ftbile/fi poft hanc vitam immortales non remanerentani mi. Quinto ficteonditiones recipientis SC recepti debet ^portionari:fed vntucrfalta que recipiuntur inanim» luntimmortalia SC incorruptibilia.primo pofteriorum ergo etiaanima intelfediua. Sexto idem ÿbatur fic^a fi anima effet materialis non effet intelleCtiis reflixiuus fupra feînee vniuerfaliumeognitiuus . Quod fi dicatur qgt;licet per le anima non corrumpitur cam non habeat, materiä correpitur tu per accldens/ad corruptione cor#;

Diq

Caput fecunduin

poris/fubfrlt;^i^pinquî«nœt alia’3cctdêtia amp;' formefub ftantial« fiucnaturale,*Ad hoc didtqjilI3 didt g ac ddfecoirrOpi ad corruptione akermsîqdnô pôtcffelî ne ilIo;0L a quo depedet quätS ad effe 0^ eóferuari: vt patet deacddentib^ SC formis naturahb^.Nimcaûtaîa rônalis pot cffefmecorpelcö feparcta corpore tan^ ^ petuS a corrupnbilijfj.deaia. Su fola îterformas natu raies fit forma ÔC fuba:amp;^ maiorê depêdenriâ heat corp^ ab aîa ^econuerfoxûaia corpori coparct vt eaufa for malis efficiens amp;r finalis.q.deaia. Nunc ponendefunt audoritates phôi^ôf gentibtr. Et primo Platonis de quo ftedidt Âug^fix,de ci.dei,ca.ix.Plato enikS dc^u manis animis ageret/inquit.Ipfe mifericors deus mow talia illis vincula faciebat.Ita ergo hoc ipmtpmortales funt holes corpe:ad mifèricordiâ dei patris ptinere arbi trat^ cfhnefemphui^ vitemiferia tenerenf.Et Ladan tius.iqJi.Inftitutionu.Multiinqt pho^/Iibru de imor talitaterquê Plato fcripfit:lcgetes:fe^prtjsmanibus ne cauerSt tani^ poftmortem celum migraturi effenttEt Arift0fin.deaia dicit deintelledu agéte/ôfpafftua po têna/q eft intelled^pofftbilis/nichil adhucmant feftum’ eft. Sed videtgenial tern aie/^pter fui in coiporeitaré: 86 hoc flip gen^ intclIediuorSicotigercfepari videt ab alifs potSfijs tan^ ppetu5 a corruptibili.Item.f.,dcaia ingtUntelhga-eSc eöfiderare coniïpunt interiori quo dam.ffantafmate corrupto. Ipföaut intelledü ipoffi-s bilceftcorriïpi.Et fubdit, Intelled^ autêeftqd diuinS ©f i'paffibiIe.f.paffioecorruptiua.Etcometaifu^.iq.de aiacômeto.xx^.dicit.Patct ex verbis Arifto.Q»aliq g tes aie no funtabftrade a fubiedodmo generantSt Tcos TÛpuntur eo cou upto.InteHed^aSt eft abftrad^ a fubis Itdo ^ 110 generat nec corrupit eu illo. VndeiftteUif

l^nméâëcadtd xu

gvtic ceîi ßinplidterföt abilradeaccise: 3a neci'nfbw mît corp^ne;corgi ihcrcuformevero ^uÄedcpotöi» materie funtcorgi (impliciter côiunde.f g inherêtiî Ô£ ^informationc:ÖC iô corruptibiles fût.Anima vcro ira fencdiua/mcdiomôfehabetîgxali^mô côiungit cob ^i.f: ginformationcô^ afi^ mó abftrahitab iUo.f. g in herêtiS.Sc hcc êbonaphia. Quidvult ergo dicerephûs , Segaî hoc ab hoc tan$ gpctuû a corruptibili: njfi ç, aï« corrupto corge remanet icomiptibilis. Ïtê Aui. ix. me iha.ca.vtj.ditit.Lcxnfa qui tradit machumet^ odeJit gfedionê felicitatis Ô^ mifcneq fûtfc^mcorp^.Sed eft aha^miffio qapphenditinteUedu q eriticoiundióe prime fl^ fume veritatis*Et Algazcl in (uo tratdatu dc naturalib’ didt.Cum au fegata fuerit a corgc/durabit Ci^ coherêtia cüintelligêtiaagêtetamp;Tdelctdabit Jcleda* toe cut*rife explicari no pot. Et Alber.magn^fug.i.de aîa/difleiês aduerfus cos q aîam‘ponebâc corruptibile fie inqt. Sed id qdvidethäc dubitationedeftruere eftqd ab imtiä tertnegifto/Ä Tnûcadiuinis 6C icantatorib^afi* Cerit qgt;.l.fpösquosägdos aot demones vocat:df aie ex Ute a corgibus fuis mouet de loco adîocû.Cui* verita te Sc nos experti fumus i magicis.Et Cicero de(ono Scf pionis:0f Sexto derepublica uroducit maiore Scipios: neminore alloquente dicent^. Sed quo fis affricane alacrioradtutandâ rêpulicâ/fic habcto/oibusq patriÎ coferuauerintaut auxerintcertff efle in celo gf definit® locß:vbibeatieuo fempiterno fruuc.Ei in libro de fe^ nedute itrodueït Socrate apudplatonê dicente, Quid multa:fiemichi perfuadeo:ficfcntio,Cum tâta celeritas animor fit:tanta memoriapretcritor5:futuoTjt prüden tia. Totartesttante fde:totinuenta: no pofte ea natur® que res eas cotinet effemortalqEtin fine de fencAute

0 üq

Oput fëcunduin

fn^tC vita fta difcedo tan^ ex horpkiomo tan^ ex do mo.Commorâdi enï natura diuerforiû nobts/nô habiti di dedit.0 predarSdiem cum in illudammorit concili wmcetumlt;^^fidfcar,Et cum cx hac turba ÖC collnuioü ne discedam.ProfiaTcar ent non ad eos Colu viros de qui bus antcdixi. Sedetiam ad Catonem meS quo nemo melior vir natus eß:nemopreftâtior. Cuius a me corp9 crematum efcquod contra decuitab illo men. Et Cirus maiormoriens dixit filijs apud X^ophófêvt patetvbi fupra.Nolite a^bitrari michicariffimifilij me cum a’ vo bis difceiTeroïnuf^ aut nulls fore.Ncc enim dum cram vobifcum animum meum videbaris. Sedcum efiem in hoc corpore/exhis rcbus/quas gerebam/ inteUigebatis, Eundem igitur efle creditote/^ finulls videbitis, Nec vero claroijtvirot^ poft morte honores ^maneret fi nihil corS ipfo^ animi efficeret: quo diutius memoria fuitc^ neremus.Michi nuneppfuaderi potuit: Animos dSin corpibuseflentmortalibus viuerc:dum exiflent ex his cmori.Et Herodoti Ii,v.inquit.Traccs vérS circa nata ha fuoruate^ obitus hocfac‘branr:ediro puero^pinqui eu circufedentes copioratione ^fequûfrrecêfentes/quafis cuq;neceffccft illi tp vitam ingreffusfit/ppetihumanas calamitates:hoiem feto fundum plufumtat^Ietitiam terre demandant/refereres q?malis Iibentus in omni fit felicitateddem ponit Valerius libre,q. Rubrica prima Item Saluftius in Catdlinario inducit Catonem 8f Ce^ farem loquetes de penis animarum feparatarum.Et Va terius li.tj. Rubrica prima inquit.Immortalitatem anis# monnn mos gallorum approbat:qui pecunias mutua tas apud inferos fc recepturos fperant, Et Virgilius in fexto Eneydos dicit:anima poftfeperafionefubiedtam iuftiaediuine:S lt;pro vt in vita gefliefiepeftdeceffum

, Finnic Accadis

rcicptuia dicens,Ergo exercentia penis veterumcp ma Iorum,Supplicia cxpenduntlalic pandunturinanes, Sufpenfe ad ventostaTiekib gurgite vano,Infcd3elui:# tur fcclus:autexuriturigni. Qiuf^fuos patimunnv nes/exinde d amplum Mittimur elifium /St ^paucilcta arua tenemus,Et Ouidius ponit animorfiimortaliiate maximein nono methamorphofios: quando excellen tes viros ponit deificatos.Et cS ibidem introducit mor tem Herculis amp;: loucm fic dixifle, Nec nifi materna vulcanS parte nepotum; fentiet, eternu eftamequod traxitamp;rexpers,At(^ immune necis nullaq idomabile flâma,Et Senecaprima tragedia:introducit Thefeum redeuntem deirdemo/amp;famphitrionem alloquentem diasntemt^. Quifquiseft placide pofenstdominuft^ vi le/feruet innocuas manustSCincruentum ditis imperi um regat,Animetpparcattlonga permenfusdiutfelicis cui fpacia. Vel cd« petit vel leta felix nemoris Elifqloca Certus inclufos tenet locus nocentes. Vfc^ fert fama irn pios fupplicia vndis feua ppetuisdomât.Et in fine ©pis dicit:Morte carent aîe.Et luuenalis fatyra. tj,monctcue bene faciendü mem infero^/vbi aie poftmorte gpetiro crudabuf'dicens.Effe aliqs manes,SC fubterranca regna Et contum ÖÓ ftigio ranas ingurgite nigras, Atepvm tranfireftmul tot milia cimba. Nec pueri credunt nifi qui nondum ereIauantur,Scd tuvera puta,EtconcIu dit infra;Illucheu miferi traducimur/arma quid vltra 8Cc,Nunc vero apponamus exemplaphorum/quorS aliqui credentes animas immortales/fe vitro necaucrut quorum aliquos Lactantius li.irj.ca.xv.lnftitauGnum adducit dicens. Multi vero ex his qui »ternas efle ani# mas fufpicabanturtan$ inedum migraturi effent/fibi ipfis manusiniccermuivtCteantes Elifippus^eno Sc

Captif fecuMum^

Empedocles qui fein ardamp;is ethnefpecu inrempefla ftO de ddccir:vtcu répété nó apparuiTctabifTc ad deoscrc ,deretur»Et ex romanis Cato cSlcgiïTct PlatonislibrS qui eft fcriptus de eternitateaîorum ad fummû nephas philoCophiaucftoritatc/ropuJrut eft: amp;rAmbrachiades ca eundelihru perlcgiflet:aldori loco fededit précipité;. Et Gleobrotus vfimortalïtatê quâ cfu in libri« Platos nis legeratcôfequercîifeipfum ipegit in morrè.hec ibû Haeexpedata Só credita imortalitatoanimorS Vetere« iHimagno ÂTexccHêti ingenio phî antiquic^ romani/ obitus fuorö:cafufeç nature /modice quidê/amp; equo aîo admittere fit conati» Telamon enî amp;nbsp;Anazagora« phi:tu filios amififlent:no amplius lugenda duxerunt Pericles ÔC Zenopho focratici:a’tcramiffis duobus filt;: lijs coronat? in contioedifferuit.Alter facrificans eu fi Ï1Û audidet in bello oedfûteoronâ depofuitîpoftea vero quom diu fortiter inacie dimicante ruperit concidifli corona qua depofuerat reaccepit» Et Socrates fpcimor lalitatis adduA^/nuUu ad indicia capitis/quefiuitpatro num.Cumep mortiferS manu teneretpoculatalia ver baemiiit. Nonfe credere morituri:/ed mortem c5 vilt;s (a comutatur2quife^ iudicaiTef»EtSolonis quidem ft pientis'eulogiSeft/quo rogabatvellefuammortem do lore amicorumlamentifcj vacare.EtEnnius fui«dicere confucuit»Nemomelachrymis deeorettnecg funera fle tu faxitNam volito doAa per ora^virum.nô elle lugen dam mortem qua fcquitimortal itas.Hinc 6fex Roma^ nis.Q.maximus:filium efferes confularemilachrymas no emifit.Et Mar.por.Cato.pretorisdefignatifilq mor tem Ciccis oculis tulit » Mar»Hofti»puluillus edes iouis in Capitolio dedicans/nunciantimortem filij nichil ali pdad eum a propofito auerfus $ vt cadauer effetri W0

/4

, Pgt;nnie öccadiö xnn

beret.Ludus paulus feptem diebus inter duorum exe; quias filiorum tnumphâs/vrbêingrefliis cß.Sedquid hominum exempIa^pono.Ciguns dicatus appoUmi/ quod ab eo diuinationê habere videatur : guldens nijs chil mail ede in morte/câcâtu morit/amp;voluptate. Inde eiu volût ^ plurimi qgt; idcirco corpa mutor« aîalium oc cifajnó timcam^xorpa vero hSanamortua/formidem^ quia in prianis nichil pod mortem remaneUin corpori bus aute humanis lateat dicunt nefcio .quid numinis. Hinc canoniftc.xxiitj.q,11]* ca. fi habes, dicunt. Sivna anima flnebaptifmate de corpordexcundoperierit in numerabili«mors corporum huic damno aon poteft comparari. Et iurifconfultus.C. de facro fandis cedefr )s tfancimus nemini licerc.amp;f.ff.dc carbonianoedido.h prima.dicitq ;potius fit confulendumanime qua cor#: pori: quia vbi maius periculumtcautius eßprouiden;? dum. Sed obfecro prêter ea que a phïlofophistoratori^ bus Sf poetis dicta funtîS^ plura adduci pollent, vnde tanta ab antiquis legs obferuatiattemplor«: ftaiuarScy erediotvnde tot funera fumptuofa:tot deorû pietates, Gerte omnia ex fola fperataamo certifîîma animor« im mortalitate. Propterea Cicero côdudens in de fomno Scipionis:animorS imortalitatë dixit, îmo veroviunt qui e corporß vinculis t5i^ ecarcere euolauerunt. No ßra vero q diciÉvita mors eft. Nunc o ifluftris priceps adducam ex Herodiano greco/carptim quemadmod« Romani vt animorSimortalitatem oftenderent: impe ratorS manes poft funera inter deos referebat, Mos eft Romanis Hero dianui inquit: Imperatores fic co fecra reireferrccp inter deos,Quippecerä imaginem défunt do fimilimâ: vehibus inftratam jureis: fiiper ledum eb unicum in regie veftibulo proponSt» A levia quidè

Kaput fecundum

Cenatus oîs vedtbus atris amidus.Ä dextera vero macro nehonorabilestdarec^^: etiam vcftibus exilibus indute. Polivero feptem dies nobiliffimiiuueuesSC IcAiTimi Iccium humeris attoHûcJnuedlûc^ per viam facram de ferunt in forQtvbimagiftratus Romani: deponereim^ pcrium confueuerSr.Erant.drca leAS gradus ad fcala^^ rum ftmilitudinemtin quib^ altera ex parte puerorSQC feminarS chorus hymnos poemata® lamentabili car^ mine in defundlum modulabantur. Inde extra vrbem î campsmarcisIccius deferebatur.AlTurgebathic fugged itus quids.!.pulpitus: in tabernaculi forma copadus: materia ingentislignorSoppletus/ad intra fomitibus aridis:auro vero varijfep piduris extra ornatus. Supra hunc pulpits alter erat minor formatfed ornatu pfimiÿ lis. Tertiufq^:item SC quartus fempiferiore côtradior ac deinceps alter donec ad extremSg erat omnium brc^ uilfimusperueniret. Polles eius edificq forma coparai; returribus his que iminentes nodu igne prelato na^: ues in tutas Hatioes dirigunte pharos vulgus appellant) Igitur ledo in fecunda tabernacula fublatotgens ois QC ciuitas aromata Slt;fuffimcnta ois generistfrudus: her^# bas:fuccos oisodoratus coquirSt: atepfemp aceruatim effundunt.Tum circa edifidum:adequatordo vniucuJ fus cquellris:IegcquadamSd recurfu motuep pirritico. Dema facem capit imperq fucceflortea admouet taberi? naculo:fum ceteri vadiep ignem fubiciunt:candacp ili lico fomitibus illis aridis odoramétifep referta:igni va? lido corripiuntur.Moxep ab extremo minimoeptarber naculo :’tan^ e vaftigio quodam fimukum fubiedo igne aquila dimitritur: que in celum creditur ipfam principis animam deferre . Ac iamex illo vnacum cete ris numinibus ^ imperator colitur . Hec ille. Nunc ad

|^:imC icadis xv

argumêta refpondetur: Só ad primüdiótnrcpSalo mon ibiloqtütur ex perfona infipiennum amp;: epicn^i reorü:vt dicit Thou'.par,q.lxxv.Ètfimiliter refpóde tur ad illud Sapi» ij, Dixerunt impij apud femetipfos non rede cogitâtestexiguuniSc cumtedio efltempus vite noftretd ^ no eftagnitus/qui fit reuerfus ab inferis quia ex nihilo nati fumustó^ pollhocenmus/qfi non fuerim9^ Ad fecundu dicitq gt;anima no habet virtute ad eflendû femp.i.fîne principio amp;: fine fine» fed fenv per.i» fine fme.tantû habet virtutem ad eflèndum^Prùs mo modoaccipir phüs m de celo»Vndevt dicit Scotus in .ill) . hocaduerbium femp in predicato dicit principi um glt; finem,a parte autefubiedipofttum: dicit tantu finem. Ad tertiu dicendff q»ficut cómêtator dicitin.nj de ala. Intelledus no eodem medo dicitur forma ficut alieforme materiales SC naturales, Nam anima cum habeat effe abfolutuî vt eiusoperatio offendit: non eft per efle copofithficut alie forme matenales:quin poti9 compofitum eft per efleanime,Etideo corrupto corpo re/nô corrumpitur per accides anima/ ficut alie forme que no funtnifi per effe compofithSf »Ppter boe quarum do ala feperata corpore/bene definiteue formaffed no definit effeedentia:quod formis naturalibus no contre nit. Ad quartû refpondet Alberto s vbi fupra in oppo nedo dices:qifolus Alexander peripatetic^ ab omnibus peripateticis degenerauit dieenstanimâ rationalem cS Comore interire. Ad quinto ipfius Plinij refpondet tpfum tan^^phanS negando.vel indixerit illudrecilt;: tatiue SiC no affertariue.Ergo cöeccl^aftcs vltimo conc eludamus. COmoritur homoamp;: diuiditurata acorpe: reuertifpuluis in terram fua:amp;rfpns reditad deum qui fedc illöXuius featentiam confirmât Lucretius dicens

Caput fefundum

Cedit idem retro/quod fuitante de terra.Sed quod mtf turn eftex Cupensrurfum cell fulgentia têpla receptät«

(Ecundaquefttuncula efl :

St vas hoc fiAIecorpus humanti animepf«di ‘— nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;biIécorrupts SC indneratff refurget iterum QC

reuiuificabit.- Ad qua reipondendo dicendSedt q, mut tl phi qui îmortalitatem animorS pofucrutviuiRatlo^ nem tamê corporiïSó illoriï eandênumero refurredlio nemtvtdicit Âug.xij,de ci. dcixaudipNulIo modo pogt; luerunt crederemunteres ferationibustaudtoritatib^; Qc exemplis. Prima ratio eorS ê uits. Agens naturale no agit nift per motu vel mutationê.Motus autè/ fl^ rnuta^ tio interrupu/redire idem numéro no poteft. Nam in^ terruptio motus Sé iteratio cius repugnatcotinuitati ÔC vnitati illiustvt patet in effe generationis hoïs‘S6 elfeip fius refurgctis. Non ergo terminus ci^ poteft redire ide nSero.Hanc ration? ponit Scot^ in. iiq.di. xlirj.Et dns Egidius romanus/in corneto quîti phificorû.vbi ponit phSs excmplS de fanitate cotinuata in mone;interrup ta in mendie /quam dicitno cflceandênumero/cû reddish ta in vefpere, Item feeSdo fie. Natura femp per forma aliqua operattnâprindpiumeuiufi^ operatiôis eft ahq forma, primo celi. Ignis enim agit p cal orê. Artifex vci: ro per formam inmête. Sed corruptuamifit illudquod poterat eße principium aeftioisî ergo no poteft redire: necafe/cummehit polfitfeipfum generare de educere de potentia ad adrum. Necab alio na fic genitu effet ge nerantimô folrun idem fpecietfed .uem numero.Hec ra tio eftfandli Tho.iiij. contra gentiles. Item tertio fic: Deus nö poteft facere preterita no fuilfe preterita:nam hocfolo priuat deus,vt dicitphüs,vi»ethicorü.demens

Rillte Ö£ca4t0 svi

teagatonis ingmita faccrc quc faAa funttergo no pot corgacorrupta 8^ preterita ÔC diflbiiita refufriiarequia leeret no fois preterita non fuifle preterita: fed ca elïe pntia. Nuncidê ^bat andoritatib*’:2C primo Etcês. il), dicit, Vniis eft interitushominû ST iumentorumtöfS equa vtriufe^ eöditioifedtumêta nô refurgenergo. Et lob.xvnj.Homo c3 dormierit no refurget donecal tere turcelum:fed celum nö^ alterabitur cum fjticorrupri:^ biletergo, Etphüs, vitj.metha.Negatvinu ex aceto red ditûinvinû: etiâ îmcdiate elTe idêmec numéro nec fpê Nam oportetpri^refolutionê fieri ad materiâ côem.Èc Auicêna dicit.itj,fue meth.qd ânichilatum eft nô teuer rit:fed forme corporum humano^ vltimo annichilanr: qa nichil de illis remanetnifî materia prima.ergo. Ik in poftpredicametis dicit, Apriuatiôead habitû nô eft regreirus,Q3 intdligitur fedm ScotS dcpriuatióefub^ fequête formâmô formSprecedente.Etplini^libro, vq naturalishyftorie.ca.lv,dicirtkefurredio coipoR? que dam vanitas eft.Et cômêtû de aßemädis corgib^ homi^ nûac reuiuifcêdis ^milTum a Democritoig nô teuixit fpre:malilt;$ipfa demêtia fit reiterari vitâmortcmqj.Hcc ille exemplo etiâ patet:nâ alique natiocs vefeunt carni bus liumanis/amp; folû tali nutrimento nutriuntur:ergo hec caro in eo que nutriuit refurget:5d non in comefto ergo faltiminó erit vniuerfalis refurredio corpoi^ïvt dic5t chriftiani,Hec Tho,ütj.cótra genti,ca.xvirj. Q^ aStalique natióes vefcant carnib^ hiïanis: patet p HieiS roni.cótra louinianQ dicente. Quid loquar de ceteris nationib^tcum ipfeadolefcentul^ videri in galliâ: feo« tos gentêbritanicâ:humanis vefei carnib^. Et cum per filuas porcoq t gregê:^ armenroq? pecudum reperianc: pafto^ nates sEfeminaxû papillas folent abfciadere;8C

Oputfecundurn

has folas ciborS delicias arbitrari. Et Maflagetcs ^ der bices miferrimospmätg egrotatióemoriunK fed pare ^^ S^^pfnquew cu ad fenedâ venerintlugulatos dcuo rant:rcdiu8eflèdiceteslvtafèpotiufÇ a vermibus côfu ment. Hec ille. Sed in côtrariû eft Innocentius tertius ca.i.exna de fuma trinitate Si fidecath.vbidicitiOnies efi fuis ^prqs rcfurgent corporib^/que nSc gcftär/vtreiS cipianto« fcdm opera fuatfiucbona fuerintfiuemala Idem habeturmultis alfjs locis vtriufi^ teftamcnti:6C in facrisdoloribus fidelibus. Pro refponfione fciendu tncpmidn exantiquis 8i modernis folo noiechnftiani attendentes principia fola phiequefundantur invirtu (enature; que ferne! corrupta ex to toteadênumero repa rari no pottexciderut aflde.Namiprimis fenbitAdu, xvtj.Piedicante Paulo lefurrcdtioncathem's gdî philoî? fophiepicuri t amp;nbsp;itoici dicebât.Qind vult hic femiator verborû nouorû demcnioiv annOciatorê ÔCduxerCt eu ad ariopagû:amp;: cû ira g pdi caret corâ rege agrippa refur redionêFefius phûsmaximus.voce magna dixit:infa^ÿ nis Paule^multê 15c te ad infàniî côuerterut, Ibidèca, xxvi-Saducei êt refurredionê no credêtes cû chrifto in paleftia fucrûr^ponêtes hiftorumulieris feptem viros habêtis.Luce.xx.Similiterphilctus ÔC Hymcneus, ex cadê câ negauerût refurredionê vtingt Pau.ij. ad rhi, q. Et cum contra cos textuslohânis adduceretur, [oh, v. Venit hora Si iâ nûceft qnmortui audient vocem fill] dei: amp;nbsp;qui audicrintviuent. Refpondebant cp ils# lud intelligebatur de refurredione fpûaÜ animarum inbaptifmoin fide SCobedientiadUât^ iam fadä eum diabolo Ä:pompiseius abnegamus:chrifto fideinhe têtes fnbaptifmate.Qdfi contra cos argueret vt Pau. ij.ad Corinth,v.arguitduendo:Si refunedio mortuo

5^äfnc Decadis xvii

tu no eft:nec chriftus ergo rerurrexertt Refpondent «j chriftus dc gradafpedah/quâ folus habuit ratione Cue diuinitatis:que nun^ feparata fuit a corpore eius in fe^ pulchro:necab ei^ anima in limbotnec a fanguine effu fo tuncincrucc SC in terra SC iterum affumpto in refur^ redionc:excitauit fe a mortuis idem numcro ^pria vic tute quod nulli alteri a chrifto pot coueniréddeoîchri^î do refurrecdionem concédât:in alq s vero nô. Dixiautê hic q »dminitas nunc^ fuit feparata a corpore: anima ÓC fangumeinteHigcndo vnione pfonalitbene tamê fuit^ feparata vnione integrali naturetqua vnione aia vnic corpori.vtdcdarai fandus Tho .itppar.q.lq.Otigenct fimiliter vt adducit Hieroni,ad Pâmadiium contra lohânê hierofolymitanö cpifcopö.Refurredionê oor# porö negauit,pptcr ilIud Pauli.i.cori nth.xv. Caro SC fanguis regnum dei nô poftidebSt. Si enftdicit Orige nes)eadêolla caro fanguis ide vultusSC mêbra totiufqj corporis particule refurgètin nouilfimo dietvt fimplf ces Sc pln lofartcs.i.amatores carniS dicunt.Confequês eft diccreq? a nobis fit comedendâ:bibêdâ: dirigenda ducende vxores:1iberi^creandi.alitcr enim fruftra ibi elfent iftepotentie, Item Martion,apelles.valentinus, Manestfalutem tantiï tribuerût animabustcorporis ve ro,i,carnis refurredionem penitus negâtesteam tantS putatiuâôC fantafticam concedentes, Fruftrac^ dicunt nos ad exernplödomini refurreduros.Cumipfequoqt dns in fantaftnate refurrexerit. Et no folum refurredio eius: fed ipfa nariuitasputatiucmagis vifa fit quafuerit tohânes etiâ SC Rufinus dicunt:® anima cQ hoc fedum caducum!^corpufculum:deiiunione dimifcritteorposï raihuma na redibunt ad materie fue antiquas fubfiatw lias,Games in tcrramlalitus in aeralaqua in humorem

Caputfcctüwùiu

raloradethera.Nam vnuquodqjrefoitut in Eus ex ^i# bus componit.vi.phificoi^.NLin^ tamendicOt eadem corpora inanriquâfpedê redirc:ncc poflè extoto eadê cfleque fuerunt. Et ponunt.exemplûînam ft feXtan'3 ladis autvmi mittas inpcl3gus:velif(ÿrurfum feparai; re vinum aut lacquod fufum fueratmon poteris.Licct vinum Si lacqae fuderas non perierint.Sic dicunt fub ftantiam carnis SC fanguinis no perire quidem in origi nalibusmaterqs:nun^ tarnen in antiquafpeciê redi«^ re poffe.Non ergo dicunt corpora noifra priftinam rcci pientvilita tê: vt. f, carncstoffa fanguis Scmêbra refur gant:00 tonfore egeamus^ vnguibusdibidines effluât inferiores partes ftercora emittant. Sedaliud nobiserit ethercum amp;nbsp;fpûalc corpus quod nec tactui fubiacebiti nec idoculus videbit:ponderc no gra«abit:0f p loeoru varietatein quib^ fututueß no mutabit.Hi funt fere omnes hercticorS in tanta diuerfitate derefurrediione corporum errores. NuncaSt ex facra feriptura dodori bufep fidelibus/ponêda eft de dilapforu in cineiccorpo rS regcncratioe/vcra 8C catholica fnia. ôf de ide pferisi ptis obieeftis refpodebif,Ad cuius euidentiaponit ft dm theologos in.iin.fniar^.d. xlvq.amp;f. xlviq. hec condufio vniuerfalis.Qd oê hoies mudi:preteriti:prefcntcs: amp;: futuri:bcni fiC mali:cuiufcult;^ fedetftatusîcôditiôis. ’Sd étatis fuerittin nouiffimo die refurgetcu corporib^ fuis 6f redder defamis Oprijs ratione . Que eödufio^babit Ionibus /audoritanbus ^ cxcplis. Prima rô fumitex aie rationalis côditioc.Forma enî queê per fe fubfiftês 66 ad beantudinc ordinata:g ipfamspotenriä Si beatitu dinêpficit.Sedaîa Humana eu fit forma £lt;adiis:habi^ tudinêhabctad potentia fiuead corpus eoius eft aenus, qdeaîa.Eigc vel oportet dicere qgt;aia remaneat in ppe tuumimperfedla tu fit immortalis óf in corruptibilis.

^«inc^,cc3dis xvm

quod non eft dicêJumîquia no fol« natura abborrrt imperfeduîfed fortius audor nature: cuius virtute/cui libet nature confert/effeperfe(ftü. Ergo oportet pon« rc/cü vnüquodq? naturaliter tendat ad predionem fu am.qgt;prefurredtonöaia iternfuo pcrfèdibili corpori vniatur.Et confirmat hec ratio inquantu anima eft ad beatitudinê ordinata.Nam impoflibile eft q, res aliqua fruftetur finefuoetiam fecund« natura.Nam neep deus Oct^ natura faciuntaliquid fruftra.primo edi. gC.irj. de aîa.Sed anima rationalis ordinata eft ad beatitudinein perfedam confequendam: qua fine corpore confequi no poteftrficut nec clTe perfedum Iiaherepoteft. Ergo oportetponereipfamcorporis refurredionemtfi perfe dionem anime rationalis vol umus faluare.Et propter hancrationem omnes fere philofophi pofuemntanûs mas aliquando in corporibus reucrfuras fine rational biliu fiue irrationabilium:vt fupra addudum eft. Sed Augu.in.x.de ciui.dei.6^ Hieroni.dicunt,Qgt; fas non eft qj cum in alqs corporibusaie peccauerint: in alqs tor queantur. Nec eftiufti indicis a/ia corpora pro chrifto fanguinem fudiffe: £C alia coronari, Sed iuftorum anir me ad ilia corpora redibunttquorum vfu0f minifterio virtutes fiC feientias acquifiuernnc:deuateep funtin deum.Malorum veroadilU cum quibusô^in quibus peccauerunt: vt dicit dsi fvpra. A«gu. Secunda ratio - fumit ex infla diuina preniatione: naad dininâiuftief am prinet vnicuitp reddere nô fol« merita aut demerita, fed etiam vbi Si in quo meruit vel demeruit. Licet au^ tern meritum amp;nbsp;peccatum principaliter anime a fcriba^ fur/in quantum in ea confilht liberum arbitri«zS^ gra tta/queluntcaufa meriti principaïiterî'adus tarnen bo nus ÓCmalus imputathomini fob,Nam adiones funt

En

Captu fecundum

fuppofitorS.ij.de aîa.Et fdeo fotus ho iudicadus autpre# miadus eft.Scd totushomo dktUcu partes effentiales.C anima fic corpus fût coiunde.ergo SCc.Qd autaia pre;« ueniat corpus m premio paradifi:autpena infemhhoc eftrquia ipfactiâ preuenit corpus tn meri to vel peccato Nam aA” aie précédât aAus corpisîôf tpe Sfvalorc.vt dicit Tho.i.fecSde.q.vtj.arti.i, Tertia ratio fumit ra^ tioneinnaturalis vioIcntie.Nam violenta perpetua eile no poflunt.primode eelo.Sepatio autê corporis ab aîa eft violentatqa contra naturalêindina tionêàîe qa fedm philofopba,aîa naturaliter inclinât ad pficiälu corpus quantum adadû primS/que eft impfeefti adpetfeAûmô autê quants ad aÀû fecûdum.f. pfedi adpRAionc ali#« qu5 fccundâ.qahec fecunda no eft violètatvt dicitSco lus in qrtoærgo fcquit qjhecviolêria qnej? terminabit cS aîa iterS corpus reformabit. Ex bis etiâ pot deduci çÿ idem numéro refurgetä cecidittnam oportetq gt;nbsp;illud idem ad finempueniat/qdad finefadû eft amp;nbsp;ordinata Sed totus hô eft falsus ^ ordinatus ad bcatitudinê SC

vltimu finê:ergo cporttttlt;j idem totus in aîa amp;r corpore ad ills fine pueniat. Item cui^ principia fût eadem nuü mero/Ö ^ principiatS opoitet fitidênumero,Sed in refu fcitato fût eadênumero ptindplatga materia corpoijt man« femp eadem numero*SC fimiliter etiâ eadê aîa cu fitincorruptibilis:vel faltêfc3rn eos qponStvnitatê fcr mefubftatialisterge idem ho æfurget q cecidit. Nunc ponêdc funtauAoritates:8C primo Platonis/q vt refert Augu.xi jdeciui.dci.ea/xiq.dixitQj poft cÔpletâ vld me fpcre vel celi ftellati reuolutione:que eft in^xxxvi, milibusannorû, (Nam in cents annis celum ftellatS y oir^r«»'^»* ‘^^^mouefvno gradu xOmnes partes mundi eedem nume A^ mX5^ ^»*trt-f^jQÏü elTereducenßcim ad eafdêcaufas fequanturÜdem

l^nmë Decadis xix

cffedus»Vndediabat PIafo:fe iterum iteru ath« nis 1edurum m dfdcm fcolis: gó eifdè fcofaribus poft innumerabilia feculatficut retro prolixis interuallis p innumerabilia fecula ibidem QC illis legerat» Et Ploti^ nus ficut refert Augu.xxq deciui;dei»ca»xxvn.dixit.Sisi ne corporibus in cternum animeelTe no poiFunt.Ideo c^ poll quodlibet longum tempus fût adcorpora redi^ ture.Et Tertullianus in apologetico capite,xlvtf,dicit» Multo itac^ dignius creditur homine ex hominereditu tum quelibct^quolibet:vt eadem qualitas aie in ean? dem reftituat coditionemZquia ratio reffitutiois/ deftig natio iudicq eft^Neceirario igitidem ipfe qui ftierat ex hibet vt boni feu côtrarq meriti indicium a deo referat Hcc ille» Item SC Virgilius dicit in fexto. Has oêsvbi mille rota volucre g ânos.Lctheum ad fluuiû deus euo cat/agmine magno/fcilicetimmemorcs /fupera vt con uexareuifent»Rurfus SC incipiant in corpora vellere^: uerti» Item Iob»xix.ca»dicit. Scio q gt;nbsp;redemptor meus vi uit.f.mecûp fidem:ÔZ in nouiifimo die de terra furred durus fum 8Cc»De quo lob dicithicronimus ad Paulin num:vt de ceteris fileam refurredionécorporû fie lob ^phetat vt nullus de ea vel manifeftius vel clarius feriäf pferit» Tertio idem fuadetur exêplis»Nam plante que tpehyemis videturmortue: appropinquate foie î vpre reuiuifcût arc^ frondibus: floribus SC frudibus veftiûss tur»Leones primo nafcûtur/qfipriuati vita:poftca vejJ to ad rugitS parenta reuiuifcunt, Vrfus cünafcit non videtur aial.fed fruftü camis generatu: qd femina lam bens ad forma veri aîalis pducit» Fenix dû ad feniû poft quingetos ânos peruenerit: eóftrudo nidovel pira ex lignis ficcis SC aromaticisteo^ alis incêfo vel calore fo^ hsipote feipfu ingeritlque cöbußaredit in cincrê: ex

Caput fecuhdUin

quo dnerq vermiculus exitq in ipfa auefen/ds I'ferunt poftea comutat.In qua fi effet cade aiatque in prima fir erat: tue effet fenixqfi cadê numero de nouo refufeitata Etvermes ex gbus fencu fittiacentper annûmortuiun vere poftea fcminaru aut virorS calore têperato reuiutV fcunt,Et refertEfculapius medicus q icu femel offendif fctduos ferpctes ad inmee prcliantes:vnufcp alteru oed «^ difrettfuperftes ferpamp; dcIata quadaherbaSe poftta fuß VïOS ferpdis mortui:fufcitauiteü.notatai^ herba cum ea très mortuos fufdtauit Filiû.frégis myiioys.hypolitû fiIiuThefei:8^ quendâ aîiû.VndeOuidius.xv.metha mor.dicir.Neenifi apolline valido medicamine prolis Reddita vita foretqu3 poftea fortibus herbis» Ate^ope peonia dite indignante recepi.Si ergo natura Si ars pot vt patet fupradida viuifïcare:qu5to magis virtus diui# na/diffoluta 2lt; in cinerê redama corporatiteru potent reformare:quefola mortificat Si viuifi'cat:perducitad inferos amp;reducit:vtinqt Pfal» Nunc ad argumêta ress fpondem^ad queomnia Scotus in.iiq.fnîa^dicit.Q,li cetinterrupta eadenumero: opere nature g motum Si mutationem operatis redireiterum no poffint virtute tamediuina/queno ordinegeneratiois naturalis ope^ rat:poterit oîs/ô^ totus homo/ iteru idem numero viui ficari,Etaddit Scotus amp;:benetqjipoffibilitas hui^eiuf^ dem numeri reditus:n5 eft ex gre rerS fedaru/cuinfit eis eadem potentia paffiua fiucobedientiaIis»Sed eftex parteagentis nature finite:0^ ex parte modi viuificadi cu naturalia agentia gmotu femo^ mutatione opere tur.Tho.aCtc5 domino Petro de Tarenta.in quartodi eunt qjrefurrecftio corporu/partim erit naturalis Stpar tim mtraculofa»Ibienï tria concurrent. Primû erit cor potum reformatio» SceSdumerit animarS ac corpora

gt;zimeöcc3cJis * xx

cofttSd/o« TertiueritinCegtbilitas ißiuscoftiudioms

Primi ïboni eft contra naturâ.i. contra curfum natu reàrfolû a deo. Secu ndû cft a natura/dico fecundû ter mm5:no tarnen effèdiue fed difpofi nue, Terrium eft fupra naturâ» Et idco c5 in refurredionejeorporS jplus fit de miraculo.^de natura:oportet’fimpliciter dicere ^ refurredio,fit miraculofa:n3naturalis:nifi fedm gd ^pterea dicûtQgt;ïn ilia refurrediôe: colledio puluerum vox tubetôf huiufmodi:fîcnt in tßetfed in'pceptibili:ô^ pjmotû localemtSC mîfterio angclorû:amp; hocent natujï raliter.Reformatio autêcorpoürtâf coniSdio partiuefs« fentiaIiG:fîetijinftanti SC virtute diuina.Et g hoc patet refponfio ad argurnêta, Ad audori tares omniû phoçî dicit :q gt;nbsp;intclliguntrefpedu agentiû naturaliû/virtutû fïnitarS:SC fedm ordine generatiôis naturalis:non aut refpedu dei SC ei^virtutisrSf eiusjpotentiecui nichit eft ipodibile. Ad Salomone dicit:^ loquit ibivt conti0i# nator aflumêsgfonâ infipientiu » Ad lob etiam dicit q^ poft indicis ceIS quâtS ad efficientiâ:amp; ad ifluentiâ ÔC mots alterabitmô aStquâlS ad fubftantiâ»Ad philofo phumetiâSC Auicênâdicit: q;loquStnaturali ter:SC re/ fpedu virtutis finitc ipfi^natnre.Plini^aSt ficutdeini mortalitate aïo^ puerfe fenfit. Ira SC deno refurrediôe corpoi^ dânabilif tenet. Ad cxcmplS ilIotSg humanis carnibus paftifuKrefpödet Tho.in.iïtj.contra gentile^ caJxxxi.dicens.Q, caro cometofi eritncceflàriaad co piementum débité quantitatis comefti:vel ad perfecti onêm nature fpeeihee humane.vtputa fi fuerSt mêbra organica:tunc refurgent in comefto.Si aut caro fuitde perfedione indiuidui tScrefurgetinfgenito.Vndcco fta Ade refurgetin eua: SCfcmêrefurgetin genito SC n in genente. Siauiê quishumarus folûcarnibus fuerit

Caput fecundum

«Autritustrefurgetin comefto/tllud/quod traxita gene rantibus parêribus:0^ quod defueritfuppkbituromi mpotêtia creaton's.HincAugu.xxq» dedui-dei didt Abfit vt ad refufdtâda corpora vitccp rcddêda no pof fitomnipotêti a creatoris omnia reuocareîqueuis be^ flic vcI ignis abfumpfit:vel quod in puluerem Si eine rem coHapfumlvcl in humorêfolutumîvel i auras eft exalatum. Abfit vtfinus vllus fecretûcj nature: ita relt;J cipiat:aliquid fubftratftSfenfib^ noftris:vt omniu crea torisaut cognitione lateat aut refugiat poteftate. Hec ille»Ad illud quod epicuri: ftoici amp;nbsp;FeftusphSs aplb Paulo in adibusapForum dicebattpatet refponfio ex didis fupra. Ipfis ena faduceischridus rcfpodit.Lucc XX.Qî mrefurredióetneep nubetnetp nubent. Ad ili? ludl^ileti Se Hymenei refpondifTho.iiîj.côtra genti les vbifupratq, chridus vtra^ refurredionempredixit Spritualem,ibi, Arnen amen dico vobistquia venitho ra fiC nunceft quando mortui amp;^c.Corporalem vero eu dixit. Venit hora in qua omnes qui in monumêtis fût audientyoeem filtjdei.In monumentis ante non funt animetfed corpora.Ad illud quo fe Origencs tuebatur q jcaro amp;nbsp;fanguis regnum dei non podmebunt.didt q, ibi accipitur caro43 homine carnaliter viuentetqui dei regnumno podtdebir.vt dicit Tho. in comentario fuÿ per Paul5:Etlicet potetiefenfitiuecorporu glonficai; torn habebatcorSadum Si obiedutvt adduceturinfra Non tamqppter hoc necelTe erit/^ comedatSC bibat fed fufFicitqhabeât faporû iudidû.Nec crût ibi liberi: qa ibi no erst matrimonia.vtdidû cd.Q3 vero MarchiS CC Apelles dicat ebridû in fâtafmate refurrexide eft fol fum.Nam fpûscamêamp; T offa no hêt:ficut chrid^ feodè dit liabere,Luce vltimo.Et quod lohânes QC Rufinus

^n'mèdécris xxi

dicutDe refolutioe corpora in hts ex quib^ copofita fuerant concedim^»Q9vero eadem numero/redireno po(Flint virtutedet negandum eft. Poftremo ad td q^ dicatft refurredio erittcorganoftrapriftinä recipient vilitatem inquâtum erit nccefte q gt;nbsp;humores.f. fanguis colera:fleuma:melâcoliaîfudor:vrinaîfemê:refurgât erit etiam neceffèlibidines effluant:vogues precidanft emittantftercora amp;rc.Ad hec refpodct:q,in homine eft duplex humor.Quidam fuperfluus ipft corpori ficut fudor:vrina ftercus: fernen quod emittit per adSc generationis.Lac per aeftumnutritiue potentie:amp;^ nul lus talis hum or refurgeteo^p non funt de perfetioc re furgentis.Eft alius humor q non eft fuperfluus ipft in diuiduo:fed adperfedionê ordinatur:vt fanguis K alq humores tres:2C hi refurgêt,Nampoftrefurredionem fingule partes corporis ftabilient in formisfuis:vt di# cit in.iitj. fniatv- Vngues autS^ capilli refurgent non tan$ principaliter in tenta fed fecadariotinquâtâani# mavtet illis ad coferuatione principalis mêbrorS.f.pe dû capitis SC manuS.Nec erit nccefte poft indicium vn gues precidere 6Cc,da hec omnia nSefiuntmotu primi mobilis/qui tSc cenabit:no naturalitervt gdam dient fed diuina volState:qua ficut nScmouet per inffuenti am mouctis intelli^entie fic tSc ipenodei/ cefTabit eius motus per ceffationem intelligentie amouendo.

'^VCrtiaqudltnculaelt; Æuj

t A reCurredio corpora fedm fidem in fine mSdi fit Vutura:queritft verS fit qgt;mSdus quado^ ha beat tcrminajri. Ad quarcfpondedo di cidtp ficutdeprt cipio duratioismSdi/diuerfa a fide catholica/philofo phi fenferStJta de fineipftus/SC termino varia volue E v

Caput fecundum

runt. Ariftoteles mi vt ceteros pretehamus/fedm q)fan ëli ei tmponût comêtatores/exponSt Oi verba eius pre*« têdunt/inhunc errorêdilapfus efttqp pofuitmundum ab etemo ex nichilo creatum/gpetuoeß 5C in infinitum duratur3:vtpatelin libro dénatura deorû. Etidem fa# tctdominé* Albertus incómento odlauiphifi.jPrima autempartem de etemttate mundi a parte anteibant Anftotelem tenutfTefie.Nam primo phiffcorn dicunt Ariftotelê ponere naturâefîe igenitâ.Etprimo de celo» mundum efTe îgenitumtfed ingenita fem^fueruntzer „ go vniuerfitas reru fedm Ariftotelê no incepiteffè. Itê iicarguebatCvt dicut) Arifto.viq.phifï.Nichil de nouo incipitmoueri/nifi g hoc q gt;moues vel mobile aliter ft hêt nuncquapri9.Sed qdaliter fehabcr nnc^pri^ mo uet/ergo ante oêm motum de nouo incipiêtê ruit aligs motustergo mot^femp fuirtergo amp;nbsp;mobiletga mot^no eft ntfi in mobili,iq.phificoi^.Et cum contra Ariftotelê adduceret . Si miïdus fuitab eternoïergo generatio fuit ab eterno:óf fie infiniti holes peefferunt: ergo infinite incorruptibilesaîeSC infinite circulatöes fülistmundo cxiftete ab eterno peefterunttergo erit ponereinfinitu ï adiu ÔC infini ta côfingetgtranfïreique funt iu phta ab furdaiVel nun^ cotinget deuenire ad cireuîationêho# diernâ. Item in qlibet circulationedeus potuit^creare vnum lapidê: ergo erunt infiniti Iapides remanêtes Ô^ cum iftilapides pofïïnt adinuicê côiungi erit ïfinitu np tantum fcdmmultitudinêtfed etiâ fecundum ma# gnitudinêin aâu.Ad hec forte fie refpodiflet Ariftote lestés ad primum argumêtum fieÇ^d pofita eternita# te mundi no funtîfïnite aie in aAu cum infideles tene ant aiorum'mortal itäte.Item comentator Ô^ AI gazel.if* metha,Poruerunt noelfeimpoffibile infinita per an#

I^îimc bccadiö xxn

cidês eiïèiadutadhucratio no foduderctî^a ficaîa eö fet creatura vtfupponitJmpofTibile eft aure œ aliqd ge xütum fit eternum ga etemo nichil eftpri’«Omnevel 10 genitum vniuerfaliter pcedit aligs motus duration ne fiC tempeæ g confequês genera turn in tempé deter minato generattamp;S fie no fuiflent infiniteaîe inadu» Ad fecundumdiceret/q )no fuiifent infinite circulât! ones/cum vna cotinuafit iHuminatiotamp;vnus dies QC pconfequês multe in potêtia:Ratio autêvnitatis circii Iationis:óó vnius diei/SCvnius illuminatiois/cftvnitas motus » Sed qgt;multi dies dicantet multe illumination? nes hoceftex parte noftra.ga de illuminatione iudica# m^ fcdm liemifpcrium noftrum/vbi apparet illuminai; tio quadoc^ fic/quädom nó^pter diuerfam ïterpofitio# nem corporis opaci ad folem. Ad illudetiâ delapidilt; bus dicendumtq? no valettquiatuvûum ponis/ex quo fequit impolTibile^nam tu ponis illam continua circii lationê/queadu et realiter eftvnataeftu diuifametin^ finitam/quodeftimpolTibile cum ipfa ft'tdiuiftbilis tn potêtia,Etponis fedm imaginationem tuam infinitos dies:et hoc ineóuenienti poftto oportet concediquod fcgtur:quia vno inconuenienti dato alia fequSt. Tho» autêin de potentia.q.itj,âr.x.defendens Ariftotelem di cit»Pofuit Ariftoteles mundu femp fuiiTe: no ex cofi^ deratio ne illa qua intelligit exitus vniuerfi eflea deo: fed ex ilia qua agens particulare incipit operari per mo tum.Etquia ante quêlibet motum eft motus/ex hoc pQgt; fuit mundu eternum difputatiue/contra Anaxagoram SC Empedoclen.vt’patet.viq.phificom 5Cno demoftra tiue.Etind.par.q.xlvi ar» i.dicit» Non poteft probari demonftratiuc mundum femper fuiflè, Nee rationes quas adducit Ariftoteles ad-hoc funt demonftratiuc

Sapiitrccunduni

fimplidter fcd fcdm quid.f, ad contradicenda titionis bus antiquorSponentismundStneepidr fedm quoQ dam modos in veritate impoflibifestvidclicet aut g co curfum athomorStvtdixit Democritus aut per ignem auf p aquam.0irc.Ethoc apparete dixitTho.)ex tribus Primo qa tam iodauo phificorSqin primo de celo premittit quafdam opinióes videlicet Anaxagore: Em pedodis:ÓC platoniscontra quos inducit rationes con tradidorias. Secundo quia vbieSe^ de hac materia1o# quit inducitteßimonia antiquorSiquod nó eft dem5 ftrantts:fed 4)bab{liter fuadcntis. Tertio quia ipfeexi# preffedicitinprimo thopicoi^tq» quedefunt^bkuma ta dialetica/dequibusrationes nó habemus: vt vtrum mSdus fitetcrnus.Et refpondit Tho.ibidê duobus argt; gumentis addudis contra Ariftotekin opponendo di cens ad prim3:qgt;ïprimophificorS^bat Ariftoteles na tura eikingenita^pter hoc/^non habet fubiedS de quo fit. Et in primo de celo^bat celum ingenitStquia celS non habetcótrariS ex quo generetur. Vndepatet çpvtruep no concluditurmfiq »materia8f cel 3 no in ceperSt per generationem 5lt; motS naturalê/qSo gene rabilia ^corruptibilia/vt qyidâponebat precipuede celo. Nos aSt dicimus q gt;materia 36 celum^duda fût in elfe per creationem, Adaliud arguments dicitidê q ?primus motor/femper codcm modo khabuit:primS autem mobile non fempcr codcm modotquia cepitefle mm prius nó hlidettfed hoc non hut per mutationem fed per creationem/quenóeft mutatio: cSnichil pre^ cxiftens prefupponat.fed dicat quadam relationem ad creatorem tan^ ad principium fui ciïc. Et Bonauen;: (ura.d.i .feeSdi libridicit. Quidammoderni dieStAri ftotelem non intendiftèprobare mundu omnino non

^nmCdecadis xxm

incep iffe: fed q ?non inceperitmotu naturalnSed quk quid Anfioteles fenfcrittS^ ceteri phtïofophi de eterntV late mundi:nichil ad nos chriftianos qui mundum ce^ piffein tempore/fidetenemus/magis qua rationeaiiq dcmônftra tiua»VndeSC articulus fidei dicit.Credo in deum patrê omnipotente creatoreceli SC terre.Articuli autem fidei demonftrari no poiTraneqafides eft deno apparentibus.ad Hebre.xi.Probabiliteraute mundd ineepide fic poteft fuaderi.Namficfehabet de^ ad cau falitatem omniS rerum/ficutartifex ad artificiatumt fed artifex eficaufaomniu artificiatorum p voluntatem ergo fimiliter deus eft caufa rerS.Modo certueftq jvogt; luntas nun^ neosifitat/ad agendum aliquidjzel volen dum, nift refpedu/in que naturaliterinclinat:vel refpe lt;ftu aoru/finequibus finis haberi no poteft, Finisaute diuine voluntatis eftfuabonitas:queab alio no depêÿ dettergonec eft necelTariS eum extra ft aliquid vdleter go nec creaturarff^dudho fimiliter fuit necefTaria.Co gruum tame fuit qjipftmSdus in tempore^dueeretur quia p hoc magis oftenditdiuinagfedio.Cumeni ni^ chil pofTiredeiuiipGus caufatfed omne qd denouoin cipit elldacquirir effe ab alio:ex eo q? ponunt oes creas ture quandoi^ no fuidctoftendit q,,pdierintahaliquo principio primo quod eft deus.SiaStita femp fuiffent no fuifiet ita euidensipfas a deo crearitergo cóuenfens Riit mundain tempore foiffe crea tu,Hoc primo teftas lur Augu. xi deciuideitea.iiq.dices qdeus fteeritmun duminuni potius credimns qua Moyfi^phete:p que locutus eftdeus dicens, hi principio crcauitdeuscelu SC tcrrâ:pcr que locuta eft fapietia dei:p que fada funt oia que ianimas fandasft tranffcrt amicos dei amp;:pphe fas conftituitar^ opera fua fine ftrepitu intus e,narrat.

Caput fecunSuin

Loqauntquoœ^pbetis angelidn qui femg vident fai; ciem patris vofuntatêcp dustquibus oportet annûcut. Et Gregorius in omelqs fug Ezechielem didt.Quidam ^phetaed depreten'to: ficut ed MoyCcstqui^plietauit dicensJn principio creauit deus celum SCterrâJn quo nouitas mffdi traditar.Et lob.xvq.Clarifica tne pater apudtemetipfumdaritatequarn habui priufqj modus fieret.Et Macrobius de foinno Seipionis.libro.q. dicit ad hoc.Quis non hinc exidimetipfummundS cepide 6f nee longam retro eiusetatemteum ah hinc vitra duo retro annorumilia de cxcelfentifï rerum gedarum mc^ moria nec greca guideextethydoria.Nam Cup Ninum nichil in libros preclarcredaaum ed.Sienim ab initio immo ante initium fuitmundus curper innumerable lium feriem feculorS no fuitcultus/quo nunevtimur/ inuèntusC'Nonlitenrû vfus quo folo fulcitur eternitas huiufmodi omnia videnturetemitati repugnareJum opinari nos faciuntZeerto mSdi principio paulatim fin/ gula quecp cepide. HeciUe.Nune vero videdu ed quid define mundi philofophi fenferint:amp; quid chridiani fecund û fide catholicam de co debeantfirmiter credere, Proquo primo fciendu.Q» omnes ferephi (excepto vtdiximus) Aridoteleconcorditer conflagrationeSf fi nemundi huius confeffi funtJnmodo vero/finis QC ter mini eius/varia fuerunt opinati.Nam plato 0f Pitigoss raspofuerunt hanc parte elementalem mundipodtrigi ta fex milia annos folui deberctate^ iterum pod'cunlt;s (dis eius repetitis partibus debere reformari.flt;ationeau 55 tem.xxxvi.milium annorum adignantdc.Nam dicut . qgt;omnis difpofttio celiSC orbium ededium naturalis?

terin tanto tempore finitur. Luna enim complet cur# fumfuuminvno menfe. Mercurius Ô( ^Venus inmigt;

I^hmc becadie xxnn

nori tempore vtuue anni »Soiin vno anno terminât motu luum*Mars in duobus annis. lupirer in duo^ deam. Saturnus in triginta. PrimH mobile, i, cd um lt;hriftallinu fiue acjueü a dia phanitate did5:terniinat girum fuum in.xxiirj,hori«,Cduaurê ftclIatü.i. firma mentum infra primum mobile cóplet curiumjiuum in xxxvi.milia annos. Nam in cêtum annis meuctvno gradu:vt dicuntaftrenomi. Dicunt ergo Plato Slt; ^Pi:? lagoras q jmundus tciminahitcum ocs cclefles fupradi dl orbes turfus fuos terminabunt.rncipiêdo ab illoin Hantiquo crcatum’cft fiimamêtum quod fuit in equi nodio vemalhtvitj kalêdas aprilis: die dnicoduna exx iftêteplena antewbecondita.4440,annisrante incarlt;; nationéfedm hebreos SC Hieronimiï.tcrmilib^ nógê ristriginta fex.Scdm bedam:quinlt; ^milibus cêtum no naginta noucm.Cunep itcru virtute infula in fubßan tijs edorum omnes celi partes redibuntad fuum Ioc3 prime creatiois:tunc dicunt/omnia generabilia Sc cor ruptibilia eadem numerotquefueruntvirtute corpo^ edeftium reuertenurr.Sed hanc opinione Augu. xtj, de ciui.dci. ca.xitj .confutat dicens. Q5 phdofophiq fictenent putant non quod feiunt: fed quod volunt; Sciuntent cp naturaliter a pura priuatione ad Irabitu no cfr regrclfus :idcccp Geaduerfus eos codudit.Abfit a nobis vtiftacredamus.ficut enifemel chriftus^ no bis mortuus effamp;frefurges amplius nomoritur. Ita ^ nos poft refurredione femp cum dno erimus.Cui modo dicimusqdfacer admonetpfalmus.Tu domie feruab-isnes gCcuftodks a generatioe hacinetetnum tmptdedes agrigentinuscR Anaxagora dixerSttami titia demêtorû mundfi fuiirefoIutö:8C infinities lire eoiG ^/üüouätiafore repetenduÂio^opinionêphûç

Caput fecundurn

wq pfcifico^ reprobatEraeIitus(tefte phou’.phifi.)po# * fuit^'gnê müdi pnndpin:2lt; vt finis prîcipio refpoderet dixiteundêignc tcrminandütvtparcMij. phiftSedhic ficutde principio mundicnaintriic de fine eius male dixiuNon eniex igne fed ex nichilo de^creauit mundû 6( Sterminabifno quo ad partes eflèntiales» fedostange lostfubdantiâcÿ elementaldfed quo adaliqs ci^ partes accidetales dcmctoi^r.f. indiuidua fpecieruS^ motu ce:? loiutvtilibro deceJo declarat,Seneca li. naturaliuque ftionS de mente Empedoclis dixitiarfuiâ die terrâ na^ turalitcr/cu vnfuerfa fidera couenient in figno cancri» fcilicetdemenfe Innijtex côcurfuJ.calidoriï Slt; ficcoiv» ficutexfoiundiôeplanetarû humidor«öd frigidoi^ fa dû fuiflc dicitdiluuiu tpcnoeteS vniuerfa fidera c5uegt; nett in Capricorno demdefeptebris.Sed dhs Petr^deta ranta.amp;l ^'cardue inuitj.fniaBr.d.xIvq.Sf.xIviq dicunt Q)nec cocurfus humidorû Ô^ frigidorû fuit câ necciTass riadiluutj tpenodfedbenecôgrua.Necctiâ câ termini mûdip ignêdifpofitio/Üue côcurfus calidorû ÔC ficco rû/eritcâ necelTaria fed eôgrua inquâtum purgatione ignis/purgaturi î fincfcculoi^ ipmmûdûpcedet vehe:? mês ficcitas naturalif generata/cogrua igniÿducêdi ad nutû dei ad talè effedû.Ari,(vt Cup nûc dixim^ vbi fibi imponit)dixitm3dûppetuo duraturû/ca ratioeq in de cdo amp;nbsp;mûdo.dixit in generabile 8Cîcorruptibileadîui cem côucru. Sedin côtrarium eft:quia,xij.metha.di^ df'Q’ prima caufa mouet in ratioeamati SC defidera^ ti:acli diceretqj intelligêtie mouentes celumexdefide* rio:8C amorequem habentobediêdi prime caufe:ficut nûc obediuntin mouêdoîfic Temper obedient in define do mouerc. FuerOtSC altj qui deformandû orbem/Iicet no caufis natufalibus:feddiuinecômitterentvolutati»

i^nme vendis xxv

Temtarunt tamêaudad prefoptionefub difïnftis ac certis têporib^ iHä pfcribere.Nam Ladätius libro.vif • ► nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;diuinitatis inftitutionû poft fexcô condufum millena

rium/mundi confirmationem pofuit.Alt j vero qua^ dringètos annos.AIij qinngetos.Nonnulli totânos a fallite quotantea fluxerat pofuerunt. Nonnulli mille : nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ab afeêfionedni vfe^ ad v!nmôaductum pofte comple

i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ri dixerunt«Quidâ de fpiritu^phetie aliqd haberepre

fumentestvt abbas loachi.Et quidêmodemiores ip fo mm calculationibus inherctes antcfinê.vi.milia anno rum vel circa ftulte coplendum mundum expedabat Qiioiji omniû errortquia maximi eft 0lt; rfermo eoi^ fer pitîvt cancerJdcirco cos Paulus ThelTaloniccnfib^fcri bens ait.Nemo vos feducat vllo modo quaft inftet dies dni arc Que verba tradans Aug^.dicin Triû de mun di termine dicentiiï. Primus q, dies dni prope fit» AI ter qgt; longe. Tertius:nefcio deus feit Primus pluf$fe cundus errat.Tertfus vero cumchrifto concordans in viam eóftitut' ’eft veritatis.Nos igitchri ftiani omiffis ilitigatoribus furiofis acprinacibus plrorjr ST lierctico^ ’. rß turbis:vernam^ ad theologos datores fimplicis veri jtatis.Etad facras feripturasino humana idaftria:fedfpi i. ritus fetiinftinducofer/ptas.Et primo dicamus as co 1fiteamur q »mundus tranfibit8^ cócupifcêtia ei^prime jIof5.tj.Et tp celum SC terra trâfibûtXuce.xxi Mar.xiq gt;amp;Mat.xxiiq.Et qgt;mundi terminus/eriteffedus non

niture:fed fpus fandi» Dicamus fcdocpinftrumêtum côflagrationis mundi erit maximus ignis ;nôex cocur fu naturali calidoni SC ficcoi^ generatus:vtdixitjSene ca. aut ex cocurfu ignifi fuperioru S^ inferio:^: vtdixe -runtahj.Necfuccendetignis inetex reflexioe radior« folatiuancorpibus terreftribus naturaliter folrdisiftcut

Caput fccimcUin

fitex reflexione foil'stadfpecula œncauu 8(^^pinquff; Nec ex relaxatione »peiejignistqucyirtute eelt detinet nûc ne fluat. Sedentineignts voluntateöf virtute dei fupnaturaiiter taufatustqui ficutin pneipio mundi te pote noctdeftruxitfeculum dtluuio aquatu :ad purga dum ardorem cocupifcentic amp;nbsp;luxurieJta iterumgen^ humanö S^ mundumtdeftruet per igne ad purganda frigus malitie 0f avaritie cotra cantatCvtfiopurgatio mudi fiat p conaria.Dicamus 6f tcrtio:q gt;quia vt dixi^ mus cofumatio mundino depedet a caufa naturali: • fed a volutate diuina. Idcirco no poteertitudinaliter fci ri tempus finis eius.Propjerea chriftusinterrogätibus difcipulis detpedixit Adun primo,DediciUoSc: ho ra nemo fcit,Et Lii.xtj. ingt. Eftote parati gaqua hora no putatis filius hoîs veniet. Et Mar. xxv. Nefeitis die nec^ horam.Et Mar. xiq. Videte vigilate amp;nbsp;oratenei* feins ent quâdo tempus fit.Hinc Tho. in de potentia q.v.ar.vi.in hanc parte eödudens air. Finis mûdi cum' a pura dei volutate depcndeat/naturali cognitiôe icirt no poteft. Cumeg completo numero eledorS fit finie dus:vr dicit Grego. Cuius côplctio: exeeutio eft que^ dam diuinepredeftinanôis/no potcritnifi chrffto rcue Iari:p quem quodämodo humant generis predeftina tio adimpIet.EtAugu.xviij.deci. dei.ca. xitj.in han« condufiené dicit.Fruiha igif annosqui rem anethuic feculo cöputareac dcfinire conamur:cüm hocfdrenô eflcnoßrum.Et Marcus aftruat'dicens. De die illo ßC hora nemo fct necÿ celorff angeli apFos etiâ doctores fu turcs mundiomneftç de hac re calculantes:digito re folutt ac quieffociubet tile qui dixit. Non eft veftrS uofeere temporavd momen.aiquepatcr pofuit in fua poteflac. Hec Auguftinus vbi fupra,

./^art9 ct'cU'iûculscCît Si

^Hme 5cc3diö XxVi■

munJovd alicui creature repugnetfttnphdtcr enc ab fterno.Ad quam rcfpondetur fimphdter neganuc: 06 ratio edtquia fi hoc repugnaret creature hocnó poiTee efïc/nifi altero duorS modorum: ga aut oporteret/^ caufa agens neceffario prec?deref effedum fuum.SC fic effedus no clTct eoetern^ caufeagêtüuP qa oporteret çp no effeipfius effedus necefTario pcederet fuir ede.Sed neutro iftorâ modorg pót repugnare creatureelfe ab eterno/vt^babotergo/ Primiï autê^bofie. Nam nub la caufa^duces effedff fuu fubito peediteffedSfuu du^ ratiôerfcddeus eîl agens nó permotu fed in inftâti 36 fubitotergo non'cft necefTarm ipfum precedere fuSeb fedü nccelfano,Maior patet in omnibusmutatiôibus fubitands.Nam flarim ad prefentiam foil's caufatin in flanti illuminatio in acre.Et flarimignis cS incipitafcê derc furfum caIef^ic»Minor etiam patet de fe.ergor.In caufis autê non agentibusfubitotfed per motS opor tetagens précédâtdurationeeffedum fuStquia fem^ principium motusteffedum 36 finem eius preceditdu ratione. Necetiâ no efleefFed^neceirario pcedit dura tionefuum efle: quia cum dicitaliquid fieri ex nichii: Io. hee prepofitio ex no defignat caufam materialem: fed tantum ordine:vt patet manifeftebene pferutanri* r^^inta quefttucula ell:Si IqV anima/moriente homine/ delinat informare ^^„^^^Lfuceffiue, partem poftpartemcorporis:an for^s teo?nespartes fimul in eodem inflanti informarede finat. Ad quam refpondeturaffirmatiue feilicet qpanij« ma moriente homine definit informarefucdfiucpar tem’poflpartem.Et ratio efl:quia anima nonUefinitin formate materiam ffbifubiedam: nifi difpofitio ipfius quam adoperationes requirit: fit irreformabiliter per

Fq

(Tapot fecundum

natura corrupta Cum autem corruptio difpofitionis huinfmodi reperiat primo fieri in partibus remotiori bus a^cordctin quo eftfons virtutis vitalis , Ergo habet propo fitum.HuicconcIufioni confonatprimo tpimo rientetpedes primo reperiunt frigiditcalore fbiritibus deftitutitdeindemanus:0^ itadeinceps fuccenluevfc^ ad cor.Confonat fccudo illudcómuncdidS phÓr^: ^ inter mèbra corporis:cor primo viuit: SC vltimomorit. Quodfi contra dicatur:qppportionabüuer ita’debet cflt;# fe in vïtima de animarióecorporis humani ficut in pri ma eiu fdem'animatione: fed in prima animarióe cor^ porisaia informât omnes partes corgis fimul. Nam a primo inflanti aianonis embrionis:incipit corpus fe^ eundum omnê partem que fenfam habere folet:vege# tari SC fentirc:licet imperfe(fle:ergo fimiliter inde alatis: one vltima corporis humanitdebet ^a definere inforsJ' marein vno aliquo inflanti omnes ^rtcs corgis fimul. Ad hoc refpondetur cp nó eft fimile in primaSC poftre ma deaiatione corporis,Nam prima aïatio parti û cor poris cflnaturalist SC etiâ difpofitio materietvt iforme turab aïa intenta eft a natu ra.Sed fegatio SC aïatio par tiû corporistnô efl per fe a natura intentatficut necin# ductio indipofitionis.ad qua fegatio aie fcquit: no fit fedm ordine 0Ciudici urn nature:ergo 5Cc. Propter ta/ meea quenue diefla futtdiligeter efl feiedum q^^greflus corruptiois hois ad qua feqtur fegatio aie:fit ecôtrario ^greflui hois ad vitat^agreffus cni ad vita incipitin hos? mmetabexercirio operations aie vegetatiue in embriosf ne.fedo fenfitiue,tertio intel'ediuc fiue rönatiuetvt di cStptôi naturales.^grefliis aSt corruptiôis côtrarius eft — qa primo définit vfus côis.fcdo aÄ^ fenfanois.SC tertio op9 vegetatióis.Hec Heinrich de Alfia fuggenefim»

Botnie amp;nbsp;ecadi5 nbsp;nbsp;xsVti

Cera Qudliuncuh ell:nn

Tl/ poffit cotingere ç cordetam mortuotata adhuc 'informaretaltqiüaliapartê:vel aliud mebrum corpis. Ad qua Gc refpodet: qgt; dï coplexto fixa cetero^ mêbrorû corpts/nô dependeat a cordetnulla repugna tiaviderq? conplexioe cordis corrupta‘adhuc in aliq parte alia corporis:poffit elTe coplexio/fixa fufFidcs vni oni ale ad parte iHâ.Nam ficutcôtingit fcpeocuîiîeflè cecû irrecupabiliterîamp;rtn aîam adhuctotâ matcriâ eius informare.Sic videt etiâ q? aîa informare poffit aliqua corpis parte:Iicet fie diftrafiata effetîq? aîa operatiôes ve gerarinas in ea exercere nô poffettquia pfedior requiri videt côplexio:ad exercendû v^ra^èopcrat^onê:i adfo^^ lam'ipfius aie ad corpus vnioncEtita ftatcû c^tiene operations venerabilis Qc fenfib il is aïe in toto corpore q? aîa adhucinformarer inhereat corpori:SC itahoîem adhuemortuû no efîèrp folutionê vnionis informati;; ue ad corpus.llli auteqin dicSt q g cito corrupta eft irre formabiiiter difpofitio corpis:vel partis ei^autcordis vP alterius mebri principalis:fine cuius operatiôenô ftat vitam côtinuari (vtputa de opera tiôibus aîe vegetatt ne) tam cito aîa définit informare totS corp^ qualiter cûq; alia mcbra fuerintdifpofita.Ifti tales refpiciunt ad rcguIarqpccfTum hoîs ad mortê: vel refpiciuntfolu ad idqdin plurimü cotingere folctinmorietibus.comu^ niter cnï ï illis videt cor vlrimomori.Ex qua codufiôe fiue opinioneicquit hoc correlariS:^ nô icnl^ g vuI; gari exiftimatiôe hatefmortuus:fit fimplidtcrmortu us:qa ad ce(ratione fefus SCmot^ cordis no fertur femp de aîaoo corpis.Sedpôteô tingere qgt; poft illa affatione quâdoep p magnStêpus maneatvnio informatiua aïe ad corpusiSCitacotingere pót: g quâdotç homo vinus

F »q

Capuftertiyin

fepellatur in fcpehnone mortuoriï qualiter tempe pe ftilêtJe fteriVofueuitPoteftetiâ nônû^ ex aliqua eau* fa accidêtali tôtmgerc qjin hoie fano ceiïàt anhelitus amp;quot;nbsp;ois motus 06 fenfus1ongo tpevt per diê vel circa: ita vt omnino mortuus appareatJmmo aliquispor fic in naturalibus difpofitus elTeq »ad aliquem planten: vel contemplationem fortem;fpiritibus adintra retradbs faceretfimilimus mortuo . Sicut beatus Augu. narrat in li.de»ciui.dei.De quodam prefbitero.Ergo nifi «a fa fubfiuno eftfeftmandum aut precipitanter agendû in fepeIlendo mortuos:ne contingat fepdire viuos. Het Henricus de Albia vbi Cupra,

Œptinia queftiunqila ell;

Anima cxiês de corpe:naturaîiter ad quädiffer renriam pofitionis exeat:furfum vel deorCum: dextrum tan finifiium: ante vel retrof Ad quam refpo detur:q, licetcuiuflibetmorientis aia ^cito définit cor pus informare naturalibus fuis detclitfla:potius iret in fupremam partem eelittum naturaliter appetat loca fuperiora vniuerfi;,put tamen dicit vel trahit ab ange Iis bonis vel malis:animefaluandorum plene purgate direde trahuntur furfum:amp; damnandorudirede deor fum.anime faluandoruno plenepurgate diredeexeut a dextris adpurgaforium:SC damnandorumafiniftris mi infernum» HcciHcvbifupra, ''K^ctaua qtidlitineola cft: o WAnima exiens de corporead quos terminos k_^gt;^vadit ’naturaliter : an de luce ad tenebras : vel de tenebris adluce:de gaudiis ad triftitiâ vel detrihitia ad gaudia^ Ad quam fic refpondet: q? ara rationalis poft^deftjtîfonnarc corpus:vel poft lolutionëvnióij

i^nmcdecadis xxvin

ipius ad corpus: dupliciter pot intelïigi defuce ad tene bras:vel detriftida ad gaudiö trâfmutanîaut.f de traf mutatiôe fedmint dlcdutaut de tranfmutationefedm affedum.Si loquamur primo modo dicit:q, platoma qui pofuernt corpus quafi carcerem animerimpediente eius pfedam cognitionê:quam fcdm fein fuapuritate naturaliter apta nata eft habere, lpfi dicunt q gt;nbsp;aiadefert paratione eius a corgeno triftat : fed potius gaudetque admodu incarceratus gaudettquado liberatura carcere fibi graui 8^ obfcurotadquemvtdieuCno relinquitur penitus appetit^:vVilla inclinatio redeudi.Et^pter hoc vn5:valdcphi auertebant a refurredbone mortuoru p re unione aiarum adeorgarga g eam credebataiasipediss ri:a gfediore cognitioneearu. Et hos platonicos feda tus eftvtapparet Cicero circa fententiam libri de fenes# dutevbi ita dicit:introduces GirQ maiorein morte fi^ lios alloquetcMichi nun^ gfuadcri potuit filg:aiasdu in corgib^ edentmorta!ib^:viuere:S( Seu exifimtexijs emori.Nec vero tu animu ede infipientê:cS ex infipicti corgeeuafidct:fcd cû oîadmixtioecorgis liberatuspu rus 5c iteger edècepidet:tüc ede fapientê:^ quo g fuaii fionêadducêsîgt.Videtiseni nichil morti eue täfimiü le:gromniu in quo dormientia animi maxime deda^ rant diuinitatem fua.Multa ent eu remidi SC liberi fût futura ^fpiciût.Ex quo intelligit quales futuri fint eu fe corporis vinculis rclaxauerint. Hec ille,Theologi aut quantum ad hanc trafmutatione fcdm intelledum animefeparatea corge dicerent euplatonicis:^ exit^ antmaru decorgibus relidaru fuis naturalibus eft qfi recedus deregione caliginisadrcgionelucis:vel quafi abfcedus devmbraad lucem clariore:non quia exeant corpus impediens carumcognitione: fed quia intrant F iiq

(Tapiit fecundum

modn cognofcêdf intellecQutrf^atorumtno tame pIe num quantû ad oïa:c5 aîa fu infuna fpedes in genere intcHigdiarumtfcd paroalêîquomodo forteSC feipas ficutSC res dreußantes darius cognofcuUg in corpore cognofeere potuerint .EtnorantdixiUp aieexute non habent plcnS modum cognolcêdi mteUcduü feparast torn quia fi habcfcncmoxexutefeircntfceßc incantas revel nonrex fuis na ruralibus.Nam qudibetinteHigô da fepata videtprimo redecti fug fe/intuitiua vifione. Nectôcedunr theologi ' ep aîa exuta no habeat naturaiê inclinatione SC appetitu reunionisad corp9jjpriûrqj iterû impediret a pfeda cognitienervtplatonid imagi nanu Sed dicût g cuilibetanimeexute remanctnatu# raledefideriureunionis ad corpusrquia aîa naturaliter eß foimarSC p cófequcns naturaliter determinata SC in clinata ad formandu fubiedü fibi^portionatum.Nec end t5cedunt g aîa eßet in coipe ranep in careerergaaîa naturaliter illud fibi determinatr tamp habitacula fea organGcoucnicntißimü, Nec côceditgaîa per corpus impediaturrgaaîa fc3m ratione fuenature eß pperua Sc ex hoc naturaliter eße fepatâ a corner ideo côgruit/vt etiâilli modo eßendi cius correfpondcat fpecialis mod^ naturali ter cognofcêdi fe SC alias resrquo modo p acci^ dens clariusmul ta cognofcct quap corpusinée tame di eit impedin' ab iUaimagmatione ratiôecorporisr quia naturaliter inquantû formardeterminata eß ad modû cognofeedi p corpusJgit cum res no dicat impediri g illum flatu ad que naturaliter tendit: relinquit igitur ^pefitum. Et hecde tranfmutatiôe anime exute iedm intellecßu^pofle dida fint. Secûdoautê modo loqui polEumus de tranfmutatiôe aïe cxute fedm affeedâ : an icilicetimediate cxuta a corpe tranfmutct ad tnfliciam

Sàniné Decadis xxix

vel gaudiG:penam vel dcledtationc.Adqd refpondec tp aicj^defunclorü maloru ftdeliu vel infideliSphoEV in mediate mutantin triftidä,Ratio en:;quia cum feiende in hac vitaacquifite remaneat in aîa poftmorte: rema^ ’ nentetiâ mea errores amp;nbsp;falie opiniones quibus in hac vita tales deceptifunt.Statim ergo q gt;nbsp;aîa fepatur a corge dara vifionecóuertens fe fup fetfie (up corpus a quo fe para ta eft:amp; fuper res alias que cireuftant ad certam di liantialvtiq? multis fufpiiqsêc magnis afficit triftitijs quia nô repentque vanefperabatmô repentGtutputa bat:nô collocat inter coparcs ftellas feliciteriocando fii? cutarbitrabaturmonafeedit furfum adlucê celitfed dear fum ad tenebras inferni pleni meroretvidet fe .ptrahi a. demonibus horrêdis,Videntaîchereticorû:iudeorfl:2C fidelium fupftitioforû dai e: q? ftulte £C negligenter a virtute ialuian deuiarunt. Videntaïe illorü qui fehuss iufmodihonoribus:dclitqs SC gaud^s ex toto dederut credetes aias hominS inmorte defincreficut iumento^ rumnp mgreffi fût regionefgnorâtvbi contraria honori bus prioris vite occurrût:vbi^ dominijs tpalibus fubi^ ciuturviliirimis demonib^feoruderiftonib^ Ô^ obpro brijs o quäto merorc SC ftupore taliu aie turbatur. Fide lis vero aîa adhuc fpecialiter plures habet caufas doloris Primo qa nouille g fide ad iudiciû pticulare deduct vbiiudicâda eft: vel ad paiadifum:vel purgatorium vF ad infernü:q3quidê iudicium in magna pplexitateex pedat. Secundo ga videt fe an oculos chnitiîdigne ves iutâ:tarentè habitibus virtutum:Ô^ induta habitibus vitiorû. Tenio erubefeitSC triftat aîa fidelisex recorda tioneamp;freminifcêtia peccatori 2lt; ncgligètiarumfquas cQ ad minirtraretcorpus comifit.Triftatqui a videt ta bemaculumfu5 naturahirimCan quo multas deledai;

F v

Caputfcrrium

tiones habutCvd habitura erat:in quo g^ulioes fuar^ fiC rirtutû acquifieratlvel aquifitura erat: iamcius in^ habitationiineptu redditumtS^ abominabiliter cor^ ruptu.DoIct qjquafi cogat corp^defcrerc amp;Tindeexire Dolet ficut g videtdomS vel vehe fibi côueniêtÜîîmc difpofitâ corrumpi ÔC fedaritita vt cogatindecxiretaut nó fine dolore dó gemitu illâ abicere. Dolent finaliter quedâ aie 3^ tricantur^jpterpenas ad quas ducuntin inferni vel purgatorq.Ifteergo fût caufe trifticiarû aïe poftmortèrex quibus patetgd fitad hac queftiunculâ refpondendû fdm philofpohos platonicos óftheolo gos, Hec Henricus de Äffia fuper Genefim»

,v^ 0n3q uedtuncula eft:^n

1 n ■ iudiciu pticulareaic egredicns de corpe fiat: ^a chrido corporalitcr:an ab angelis cuilodib^ aîarum,Ad q«âfic refpondet:q ) iudiciu in quo aïe ad fuppliciû vel gaudiû poftmorfêiudicant:eftduplex, PrimQeftparticulare:fic didlu qtuorróniblt;’. Primo ga no eft vniuerfaliter oim.Sccûdotga nô eft totalium hoïm:fed folCpartium eo^.Tertio gaïilloiudicaf aïa refpedu ad mérita vel demerita que intra ipfâ funt:aut quorû ipafcdin fecaufa fuit vel origo.Quarto:ga non ad totapena inferni qui ho meruittune codemnat: fed ad minorèquâ habebit poft iudiciu generale. Vnde nee etia demones vt videt,veile. Aug*. Habet modo tâtas penas quâtas habebuntpoftiud«ciû.Etquantûad hoc indicium gticulare dicunt ^dâta chrift* corporaliterle * eSdum humanitate pfidcat cuilibetaïe ftatï egredienti iuxta illudAftu.x.Hic cft g côftitut* eft index viuoru Ôfmortuor^^Et Io|5.v.Pater oêiudidS déditfilio.Sed hoc nô vider faciliter credibile:qgt; chriftus corporaliter toties defcêjerct de cclo:quoties aligs hô motif inJoto

i^nmc decadis xxx

Olbera ft Ita eflét: time innumeris ipe vidb^: adinniK merabilia mûdi ïferioris loca defccderct: in gilbet hora immo in ghbetgticula horeigainumerabilcs holestno nunfinfra idè tèpus paruujin toto mundo:pdpuec« peftilcna fimul vigetî diuerfistac diftâtilTirnis regioni bus:ftcut fepe contingi 't:,ppter qdetia fcg videret q gt;nbsp;cri Aus multotiês ftfamp;rfemel defcêderetcorporaliter circus fcriptiuead diuerfa lcea mundi inferioris: quia pored; bene co tingerelt;p idem Miftans in numerotfit primum inftans non efte mille hominum fimul morientium in diucrfislocis,Proptcr quodprobabilius dicêJum vi detur:tÿ chriRecorpora!irer no defeêdat ad iudicin par titulare cuiuflibet aie. S«d veraciter eas indicare dicitur pcrangelos qs ad monentes mittit vtiudiciu exerceat cfr^cdfib* ’amp;^ ientdijscis comiffisachrifto iridice pri cipali:çifol US iudicâdorum qhtates plenenouit, Ange lus ergo ft dm doctores cuilibet aie deputatus frequêter aut fempei alfiftens: gnouit vitâimerita: 5lt; demerita ei9 quêcudodnntiôd nouit ex fuo officio quâdotç:quo amp;vbi fitmortuus homo fibi comilTustdatura chrifto amp;nbsp;eóftituitur index aie a corpore feparande vt ea iam feparatam colligat6C diuagare errabundepoftmorte hmeindeno permittat :fedca perducat/ ant ad gaudia paradift:vel ad penas purgatoripyel inferni. In indicio ante comuni 0^ vniuerfali chriftus corporaliter de cc^ lo defeedenstprefidebit iudcx:æ oes ipfe iudicialiter in dicabit:quia vt didu eft:ipfe eft qui eóftitutus eft iudex vinorn óf mortuorum feilicetin indiciocomnni ÔC vili ^rfali: Hec Henricus de Aifia fuper Genefim.

^'i^ciina qucftfct Snapnoi

” ^ hois’vfij adei^iudidûgticulare fitalitldt

Oputtertium

tcrualîS 3e fpadum teporis.Ad quSGerefpondet:qgt;li eetgeneraliter rcfpcAuomniu aiai^ nó fit concedenda interuansaliquâti teporisluiter primöinflansnon elfe hominis/ôeiudicin particulare aïe: tamérefpedu aliq rum alarum poteGconeedi/aliquod interuallQ amp;nbsp;fpa^ dum an iudicium:a primo inflanti non eiïèhoïs:ficut fuitinillo famofo magiftro laudabilis vite habito/paz rifius mortuotqui inter exequias ibideteongregatisom nibus dodonbus magiftris 8C fcolaribus: vtibi moris elbfein feretro erigens dixit. Ad indicium vocatus fu, Deindealtero die dixit. Indicatus fum.06 tertio conii dudedointulit.Condemnatus fumtpfpaciu ergo triS dierum vel circa/didabateonTlufioiudicipab inflanti. * mortis illi^iSv hinchabuitorigine ordo carthufiG.vtere dit.Similelcgitdcaiabeati HieronimiinepFa Angui *Giniad Cyrillum epifeopû.Et congruerer ante indici ^um particulare tale interuallum ponitur.Tum primo quialicet deus omnia inftantanee polTit facere: tamen vt ordo SC proceffns decens fapientie6C iuftitie fue ma gisappareat:qui magis ^cedere cofneuitin fuisoperisi bus fecundum modum 2f capacitate fcu conditione recipientis creature:ficut in prima formartonemudi in fex dierumfpacio fadia apparer.Nam fapietia dei om? nia difponit fuauiter.i. fuis ordinibus SC îteruaflis diO ponitconnenienteranp decenter:conucniêtius interne nit aliquod intemallG.Tum fecundo quia anima poft (eparationem a corpore: intrat nonum ftatn 06 modu effendi fubftantiamm feparatarû: in quo quidem fta tu nun^ vires fuas excrcnit:ncc experta eft:vidct ergo ctiävinb^ fuis fepata per aliqd tempus relinqumdavt* agnofcatquâtu vitravires fuas naturales vtrnih^ffat*'* ei9 ipfâ fupnaruraliter oportet adiuuari vel adiuta fit vt

i^2inîè0ccadi5 xxsi

cdeftcm fdkitatemattingattvd attingcret.Vniuerfaîe I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;autem ludidumin quo ent accufatio anime iudicäde fa demonibusSC ab angelis bonis excufatio 66 conatio peccatorum amp;nbsp;meritorum: tota celebi curia animabus | xomnib^56 cunnis angelis pfentibus: no fiet couemcn^ ter totu fimulmftannrfed cu aliquo temporis «iterual

J lo.HecHcinricus de Alfiafug Geneftm, tertium caputprimecapitis C^Y^rtiii caput buiuspn^ t à me decadis eftrdelocis 56 receptaculis anf ■ marS ecorponbus feparatarS C'rca qd ^Xquinq? queRionesabfoluentur Prima erinquot funtloca 56 receptacula animae rS e corporib^ abfolutarû. Secunda erit: de celo cm^ ’pyreo receptaculo felicium animarS, Tertia“erit:dein ferno receptaculo damnatorii. Quarta erit:depurga

/- torio receptaculopurgadorii. Quinta erit'de limbo receptaculo abfc^baptifmateparuuloru. Sexta erit:

■de campis elifijs receptaculo : machumetiRarû gentil i#= ' wSlphilorophorum 56 poetarum.

'gt;4^^3Rima ducilio bm’ tertii

pcapitisvnica eu.f. quot funt receptacula 56 Io caanimatu ecorpibus foIutaru.Ad qua fierce ipondct:q gt;ft dm theologos poft mortem chriftip qua Onus abrahe.i.limbus fandord patrum fuit expoliat^ . 66 tlaufus,Loca in quibus recipiuntaiea corpore fepa rate funt quatuorƒ. Paradifus:infernus: purgatorium ;66 limbus.Ratio autêhuius locorû quaternitatis eft: Iga aia quatuor modis decedit a corpore. Primo enf - nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aia deceditquandocpfine omni culpa:ficut patet de

ÂâputîtëPtwm

puerisbaptifan's:amp; de mirtirib^tô^ devins periéAis g edifiCaucrunt aurum SC argentumise Rapides precis ofosu.dei dilcAnoncchriflt amorê:8C bonâoperatione * amp;nbsp;locus talia eft paradifus in ^beatificant: eo g, ibi fût affluêtie ois boni.Secâdo quâdoepaîa deceditcû aduali SCmortali culpa:SC tuccius receptacula eftinfemus: î quo damnacin quo eft carêtia gratie:penadäni SCpe/ na fenfus etemalitcr. Tertiodeceditaia cSculpaSC pe^ nitêtiainfufficiêti:8C tue eius receptacula eft purgatori umtin quo purgat:vbi no eft carêtia gratie:ficut inin

' ferno:fed eft ibi pena fenfus SC damni teporalis. Quae* to quädoc^ au deceditcû originali culpat tunceius re ceptaculu eftiimbuslin quo eft carentia gratie SC pena damni eternalistfed no pena fenfus.Hec dns Petrus de taranta.Et Thodn.iiij.d.xxxt.Scdm vero gentiles eft aliud quinta receptacula campora clifiorStin quo aia machumetiftarum gentilium phoi?t: SC poetaru poft

Sa cor-porc recipiuntur.

dicanda qiieftio fub boc tertio capite eft de celo empyreo: receptaculo angelpra SC^beatorahoim, Sub qnoué abfoU „sjmMjeftiûculeîquarîï qlibct ifraferutabit ordine luw lt;j3!^iiiu quelliuncuU eft;fi celum empyrea receptaculaangelum ÓC’beu? ” torumhoim fc3m veritate regiat,Ad qua refpondet:^ exiftctia celi empyrci.haanaratioeinueftigari no pot Cui* ro dbqa qufeqd humana ratioc inueftigat:opor ter qgt;fubiaceatmotui Só vifui:cdû aûtêpyreû eft imo^' bile 3d vifui n fubiedS ^pter qd phi naturalescelu cm;« pyreu imobiletnegat:ergo.Ite premia SCloc*pmij debet alwmilari:fed btitudo Óê gloria fetotp exceditiuefligalt;s nonchumanär^a nec oculus vidit nec auris audiuit

^nnie OcQdfe xxxn

necIn cor h omini'safccditque pregauitdeusdiiige;fe. vtdicit Paulus primeConnfh.crgo neclocus cogruus beantudiminueftigari potent naturaliter, Propterea dicitur Prouer.xxv.Gelum furfumîSt terra deorfum: amp;nbsp;cor regnuminfcrutabrte,Et Sapie,ix.dicitur, Diffici -le cftimamusquein terrra funt:6C que t'n^fpe(3^unt inuenimuscü labore:queautêin cell's funtlquitinueflt gabitÆtidcii co dicût dodores q i celu empyreSnon in uemtpofitum nifi peraudoritates Strabi BcdeetBafi l^.Nam Strabo et Beda dicutlep eelum enipyreS flarim fads fuit replets angelis.Et Bafiliu« omclia.q.in li,Ex -ameron dicit. Sicutdânati in tenebras vltimas ubigfr turrita remuneration) dignis opibus reßauratinea lu 'ce queeft extra mundSrin qua angeli et beati quietis do miciliS fortiunbTlio.i.par. q.lxvi.ar,iq,et,ih,tj. fnia, dftj, Ct quolibet, vi»

Belinda queftiunculacdi

Quid fit celS empyreS. Ad qua fie rcfpondeu P—^ eelum empyrcum eft corpus intelleduale ec fpirituale:immobifc:quictum amp;lucidifttmumrinter omnia fimplicia corpora nobtliftîmS:côtcmpïatiôi gio rie aptiffimOrimox fadum repIetS angelis, ’CircSftans inmediate ocs celos mobiles.*omatS varientibys premi orum omninqj amenita tibus rincogitabilis pulchritas dinistö^indicibilis difpofitiois in gloria: vt decet aulä regis fupremi.Dicit primo qgt; celff cmpyre3fitcorp9:q^ fic fuaderi pot,Spes ent et intentio cuiufcScp excitat et roborat ex infpcÆone.alicuius exemplaris, In futura aStremuneradoefperamus gloria fpiritualèet corpora If.Sicut ergo excitamuret roboramur in fpcgEe fp^rii tualis a6imc:cxemplo beatitudinis6C gIorfeaprfnci piomundi iudtoatefbcaiorö angdorö quorS cqlita»

Oput tertium

nobis^mittif.iuxta illud Mat.xxq.Eritisfiait angeh’ dei in eelo.ita fimiliter excitamurSC roburamur in fpe glorie incorrupnois dC immutabilitatis corporis ex in fpedióe incorruptÔis 0C imutabilitaris corgis edi cm pyrei in principio mundi creati.Dicit fedointelledua lc:nó cp no habeat naareriâ naturalem:fed quia no fub icitvifqi noftro.Didt etia corpus fpirituale: quia,Iolt;f cus eftbeatorum fpirituuamp;fhominu glorifica torn. Di ■* dt etu celumia celando inuifibilta.amp;Tdidtempyreu q;# fi intus ignen a pir quod eft ignistco q coucnitcu igne in fplcndore:H5 in ardore.Diciftertio imobiletquietS 8lt; IucidiflimG,Nam cu res onio determinet exfine: ôf finis huius corporis fit inhabitatio fätftoijrloportct co# ditiones eius accipere fc3m q ?conuenit flatui fando# tubeatoruî^pter qdcreatu eft.Et failli funtin plena' participatiôe quietis fie eternitatisiôf eternducis. ideo talecorpus débet efîè imobile:quietû;incorruptibile;et lucidifrimum:quâlucêctlum empyrcum non determi# natfibi a natura:fieutfacit flâma vel ignis: fed fibi des: terminât limpidiflimâdiaphanitatamp;quâ habeta fpld dore glorificari corporis chriftitficus hic aer illuminat afole.Vndeôd Apoca,xxi,dicitur.Ciuitas dei noneget foleneq jluna vt luceantin ca:nam claritas dei illumi# nabit cam :amp; lucerna eius eft agnus.Diett quarto inter omniafimplicia corpora nobililfimutquia.f, eft fupre mum omnin locorum corp oralium»Dicit quinto con templationi glorieaptifTimuiNam ficut contemplatio dei in qua confiftit felicitas angelorumamp; hominubea torum:fuperomnia corporaliaieleuatintell edum:Ita edum empyieSinter omnia alia coiporalia eft magis eleuatumietper cofequenscotemplationi magis aptu Dicitur fexto;moxfadu:replctuin angelis: non q?ibi

i^nme öecadte xxxiin

noGntmuIta Îoeavaannnquibus funtamp;Teruntbead: fed dicitur repletum fecunda modum loquedx noftnï: fecundum quedicimus aliqua dmtatem plenam homii? nibus:cum inca omninhominu habitaculaplcna fuf. Dicitur feptimo circQfhns imediateomnes cclosmobi les.i.celum criftallinum: quo dicitur etiam aqueu pro pter fimilitudinem quam habet cum aqua congelata in diaphanitarc âf foliditate:quod celumaftrologivogt; cant nonam fperam. GircQdat etiâ celum fidereum.i» firmament5:in quo funtftdle.amp;T celum aereum in quo funtaues:diuifum infeptem celos feptem planetarii, f, SaturnidouistMartistSolistMercurqtVeneris: 0^ Lu ne.In quo quidêcelo empyrco raptus Paulusviditsr# chana dduxlfennam diurnam.ij.Corinth.xij.Dicitur oAauo ornatum varietate premtorn. Nam ibi futuo ucm chori angelorum orbiculares:SC multemanfioes animarum diftinAoru meritorum 8^ premiorû. Dici tur nonoomniß amenitatibus plenum.Nam dicit pa radifusquafi ortus deliriarG. cetera plana funt. De hoc locodicitur Baruch.iq.Oifracl q magna éftdom^’dei amp;nbsp;ingens locus poheflionis cius' .magnus QC no habes finem. De hoc dicitMoyfcs.In principio creauirdeus celum.Sf Paulus Galatuiq .Illa autem que furfum eft ierufaielibcra eft:quceftmaser nodra.Ltcccleiia can# tat.Vrbs beata icrufalem.Et Pfalmi.Vnam petr j a do#: mino 3^ hanc requiram.SCc. Sed pro maiori euidétia eorum que in prédira deferip tiôeceli empyrei pofîta funt.Arguitur primoiipcelà empyreum nôhtcorp^ materiale £^naturale:quia corpus materiale ÔC natura le eft mobilc.Cum naturafit principiummotus:mate ria etiamÔC motus feconfequûtur:fed per dida coipus empyreû eftimmobile ergo.Adhocrefpondetur:^no

Oput tertium

omne naturale eil mobile: fed tantum illudquod eil generabile8^ corruptibile:dc quo intêditpliSs.q^phi;: fkoi^f, Necomne materialeeftmobile, Mathematicus enimnon abftrahit ab omnima teria:fed a fcnfibili talt;J turn.Arguitur fecundo centra illud quoddidu eftq» cdum empyreum fitIucidiffimS:quia ft fic:cum alq cc^# li fintperfpicui amp;f diaphani:appareret nobis vndiqj a Ie celum,Ad hoc R.efpondetur:q gt;nbsp;ficut fufpcnditur da ritas coporis chrifti fub hofria ne radiat: ita deus decrei uit fufpendcrc radiationes eelt empyrei:in celos inferio re8:ôC hoc netotacircßfereatia ccli appareret nobis ta# ^ vna luxcontinua:quia’ficno haberemus diftindio# nem ftellarum edi:necdiftindionem dici ÔC nodis fu per terram: quod pro ftatu huius vite non expedit: fed forte tempore futuri fcculi radiabitvndiq^ per torS mû# dum inferiorcm:ita qgt;nulla vmbra vel obfeurttäs rema nebittunc in cIcmentis.EtconcefTo tarnen quod lume cdi empyio multiplicetur per celo« inferiores:quorutn forte ab co tota virtusdependet:tarnen poteft elfe q, pro pter longitudinem dirtantie radij claritatis eius defici#: ant ante^perueniaat ad^nostSc ideo nobis nichilde illo apparct.Tertio arguitur contra illudjquod didum eft:q gt;celum empyrtum mox creatum: ruit repletum angelis:quiafi fic non fuit aliquod fpacium vacuum ab angelo pro beath.Refpondet ad hoc Albertus in de, iit) coeurs, Q, angeli non implent celum empyreum: vt locatum locum: fed implent fecundum diftindio nem hierarchiarumtæ chororum:ô^ manfionum: que in domo patrismulte funt. Hec ex Henrico de AC

Tho,q, fententiarum,di,tj,

( ^d^rtia qucllittcula00111(1

gt;nmc öccadis xxxv

«d dos fpuah's alanim Sifcorpora beatorum in celo em pyreo» Adqua fie refpondef; q jdotes fpirüuales aiarû amp;nbsp;corporum beatorum appellatefunt adfimihtudinë dotium corporalium nubilium filiarum, Dos autema trimontjcorporalis fecundumiura ciialia fiediffînâur Dos eft illud quod datura parentibus fponfea parent tibus viritfilie vtfacilius nubat:cum fponfa in domum fponfi adducitur:vnde orneturfponfa S^ deleJfabiliKr vterqfadinuicem vniantur: atc^ prouideatur viro: vn depoditfufficienter fponfam amp;nbsp;liberos nutrire:inam mifftbiliter foluto matrimonio fponfe referuatum. Et dicitur primo,q»dos datura parentibus fponfeintelHs« ge comunitcr.Namj)pter duo contingit q, fponfusvF pater fponfi alTignat dotes vice patris puelle. Primo ÿpter excelTum affeclus:nam fponfus vel paterfponfi prop ter amorem nimia quem habetad fponfam dotat cam:ficut contigit de Emor qui voluit aflignare dotem quam debebat recipere:^^ augere proprer vehemente amorem filtjfui Sichem adDinam Filiam Iacob, vnde dixit pater eius Emorad Iacob amp;5 ad filios eius: Sichem filius meus adhefitanimc filie veftre: date earn illi vxo/ rem. Etfubdit: Augete dotem æ munera poftulatdii; benter tribuam quod petieritis.Gen. xxxüq. Secunda caufa eft jJptcrcomminum fccius. f. in penä fponfi: quf virginem corrupit S^vioIauit fcilicet vt virgini afecor nap te de fuo dotem aifignet: quam pater puelledebuejï rat ilTignare.vt dicitut Exodi.xxtj. Sifeduxerit quis vit ginem: dormieritis cum ea: dotabit earn SC accipiat« in vxorcrn. Dicitur fecundo qjdos datur parentibus rponfivel fponfo :nam dos debet etle penes cum qui ■fupportat onera matrimonq. vt dicit Bartbolus .ia lege .Si is qui 5 lt;nbsp;ftiebum.paragraphe ) pruno, ff.de

Opttt Verrium

'furc dotfS.Etintell/ge tutqp'dos aflîgnatur rpenfo qua turn ad vfum vd ad difpenfationê, Sponfe vero quarts turn ad dcminin Slt;^ipn'etatc.Dici turtcrrio;Filicvtfagt; nhus nubat.Nam non faciliter ducitur filia emufeuep finedotc ff. Solute matrimonio,!, pri, Dicit qrto tS fponfa ad domu traducitur: nâin matrimonij incito«# atione.f. quando ddponfatur lpófa:dotes promittunt fponfo. Sed cum introducitur fponfa in domu fpófi tune fponfo dotes affignantur.Tu tarnen intellige q? fi maritus cui dos promilTa eft:dotem non rcccpit:poteft vxorcm dedomo expdlere.vt dicit gio, in aiKcticis.de noeligendo fecundo nubentes.§.fi.colla.pn.Licet co n arium Iiabea t in.c.Per veftras.de donationibus inter virum Ôc:'vxorê.Diciturquinto:vt inde fponfa ornetur êC decoret.IntdligefecundS ftatum fuû.‘amp;mqrepatne Dieiturfextotvt deledabiliter vtcrcpadmuicê vniant Nam dos cft illud per quod fponfa dele^abiliter con^ fungit viro:öd ecôuerfo. Dicitur feptimo:3d vt^uideat viro vndepoftii fufficicntcr.ödc.vt patctin.I.pro oneri bus«C.deiuredotiû.DicifoAauo:inämiftibilifcr.Öde, Nam dos cenfet efte pa trimoniu mulicft: vtdicit Iol5. an.de foro competenti.ex tenore.Sf.ff. de minoribus vigintiquîc^ annis.l.denic^.§?patrimoniü.Ad fimili^ tudmêergodotiu corporain? liuiufmodi:danturdiui# nitusiplis beatis quando in glotiam tranfferunturali qua dona ad ecru orna tum:que dona öd ornatus voeâ turdotes fpirituales: quedos fpiritualis fiediffînitur, Dos eft perpetuus ornatus aieôd corporis:vite fuffîÿ tiô:in etëma beatitudineiugiter perfeueräs. Sicut ent primo dos corporalis datur a patre carnali fponfein do miniû:ôd fponfo in vfumtSic in matrimonio fpiritua lithrifti öd anime danta tota trinitate qeft pater fpotv

gt;ämcöcadfe . xxxvi

fe.f. anime8« f eedefietdona amp;S omamêta fi'ue decores fpïntuales.Nam pater tenetur dotare fihatnó folö(ö^f trahentemmatrimomö carnalefcd etiam fpirituale: vt dicitBalj'n.t ft. C.de dotis ^miffione. Et dantchrifto fponfo in difpcnfationamp;n;^ ecdefie ftue membris ct^ ld eftanimabusin dominiü ÓC ^prictatem. Et ficut in matrimonio carnali dotes dantur in folatium fponfo/ rsa: vt fublcuetonus matrimony. Sic in matrimonio fpirituali inter chriftS ßC animapdotes fpirituales. (.g ornamentum 8^ decorcanime fitquedäfpiritualisiogt; funditas in anima principaliter ex gratia Slt; :gloriatqui bus nichil eft ddedabiliustg que anima fponfochrifto deledabili ter vniturjn quo matrimonio fpintualCno funt onera ficut in corporali: fed fumma iocunditas ex gratia confSmata:vd gloria in cclo.Et ficut in carnali matrimonio dotes danturfponfe in dominiü:Ô^ fpon^ fo in vfum.Sic in matrimonio fpirituali ornat^ dant fponfo in vfum.i. inquantS tenduntad honore SC’glo riarn dirifti.Sed fponfe.i.aie vel ecdefiein dominium inquantu g eas ornant.Et ficut in matrimonio corpali nô dantur dotes quâdomulier dcfponfat:fed cû intro/ ducit in domû:ficdotes fpirituales nô dantanimabus ^diu peregrinant a duo:vt dicit apFs.q.ad Cor.v. Sed quâdo tranlferunt in gloria:in q gloria aïe pfrunt fpo fo prefentialitcr.Et ifte dotes fpualcs tato digniores fût corpalibus quâto aia plus eft cpcorp*. Iftecofiftunt in bonis interiorib^ gFte.Pfal. Omnis gFia ci^ filio regis ab intus in fribrtjs aureis cireffamidù varietate.Sed do/ tes corpales de foris in bonis exterionb^ fortune.De § matrimonio fpirituali St dotibus SC fpôfis dicit Apo. xix. Gaudeamus SC exuiternus SC demus gloriaei que niam venerûtnuptie agni:SC vxorciu« preparauit fc

G iq

Caput 'tertium

amp;* datuleft1111vt cooperiatfebifltno rplcndenteamp;Tcan dido.biUimim autefunt ludificationes fanedorS.Hee clidtfuc ex Tho,ntjfniarumJi. xlix. Sed hiced vna . dubietano.Nam didu edfup inpri,§.diffiniti0is doris temporalistqpd pater fpenfi vel fponfustdotent puella nubilem vel lponfum;diccturvno modo fpofus raptor puelle QC violator,Cum aut cliridus fpofusIpofefue,û anime dotem Iargiatur:fe3m illud yfaie.lxi.Induit me vedimetis falutis:fiCquafi fponfam ornata omauitme monilibus fuis,Eritergo cliridusfc3m hocfponfusra ptorvd violatoranime Adhoc Refpondetdupliciter Primo q,fcdm canones:fpofus dicitrunc raptor puei le:quando puellain turpi aeduno confentit,biaute puella côfentiatno diceturfpôfus raptor vcI violator Extra de raptorib^ S^ incêdiartjs.c,primoc3 glo.vbi po nit glofa cafum in terminis fic dicens:Quida miles vo^ lens contraheredlm puella quadam:pareates earn illi darcnolebant:tandêdeconfenfu puelle cam rapuit: SC eu ea côtraxitmatrimomûtSC carnaliter cognouit earn que podea monaderium intrauit.milcs tan^ fuâvxo^: rem pctit:quia fincli centia fui podcarnalem copula intrare monafterium no potuit» dicebatilla q? no tene:? batur ei tan$ viro adhererc:quia eâ rapuerat:amp;S raptor cum rapta côtrahereno poted, Ad hoc refpondet pa# pa cp no fuir raptus cum ipfa confenferit:5c pod matri moniS contrats SC côfümatû religionêintrarenô po# tuitviro îuito:licct rapta fuerit:quarefîhocconditcrit debet ei reditui.Hecglo.ibi ad iram,Quare adjipofitôt cB chridus aïam in fponfâ accipitcôlentientemtnô in adu turpidîmo carnis:fed i fideöC in mifcdia:fcdm il# lud.Ofec.i.Oefpôfauitemichi in ddeSCîmifericordia Sc miferatiôibtp.Sc.tj» Cor,x. Defpôdi.n, vos vid vito

i^Hme Saadis xxx\n

virginêcafta cxloibere chriftolergo no cftcêfenduscbH ftus fpófus raptor aie.Secundo enï ad hocdtcit: (ÿheef de cô muni iure dostet fpófo a fponfa:vel ab aii^ cius noierquädoep tn côtingit ecóuerfo: SChoep irwxime quado grädis eftamorpatris fpôfitvcl fpofi ad fponfa S^ fp ófa paugeft.vftde fpófus vel pater fpoft eâ dotat: dote qua dicit a fpofa accipiftètâf contentât de dotc.Ec fiein^pofito ex grandi amoredei patris amp;r filq ei^ ilie fu chrifti ad aiam fponfam fiddemtdat dos a patre Ô^ filiochrifto :8e contentât cum ad coriï honoré 8e glo ri^cedat:hec ex theologis 8e canoniftis.

r^ÜBarta queftiiïculaôquoc 1 q Blunt dotes ahi^iteloempyrco exifte-nnd. Ad fie refpondctur: q? aiabus beatis in’celo aftignant tres dotes.f.vifiotcôprehenfio ôe delegatio»“ Ratio hui^eft:qa’dos eft aliqs ornatus vel difpofitioï betens aietp qua aia ordinatad opationcin qua cofiftit gfedabeatitudo.Ad beatitudinêaût tria reqrunt.f. in^ mitiua notitia: intima pfentia:óe fuma cóplacêtia» Prf mo ad opationê in q pfeda beatitudo côfiftiÇreqniri t intuinua vel clara notttia:8eheceft vifio:primadosaïe Vbi nota q»vifio dei dupliciter pot accipi. Vno modo ^ ipfo aduvifionis. 8e ficvifio no eft dos:fedêipabea titudo:de qua viftoe dicit lob.xiij.Hec eft vita cterna vC cognofcat tefoluverum deü:8e quêmififti ihefSxpm» Et Lu.x dicit.Beati oculi qvidet q vos videtis, qdn3 fntclligifde oculis exterionb9:alioqnbeati fuiffet ocu li fcribarS 8e pharifeoçc qui chriftû corealiter videbant fed intelligit de oculis interioribus metis deitate intellf gibilem intuetib^tdeqbus dicebat aplSsEphe. primo Detvobisfpiritû fapiêtiéöe ieuelatióis in agnitionem

G iit)

Capot Certmin

eiîquot; illuminatos oculos cordis veftri.EtAug^ dicit.Q^ vifio efltota fubftätia beatitudinis.Alio modo dei vino potcft accipi^p ipfohabitu quo talis operatio,f, vifio dd elicitura.^ ipfadaritatequa aia ad dcû videndu diui; nitus illuflrat: amp;nbsp;fic vifio di dos S0principiSbeatitu dinistvt dicit Tho.iiij.fnia^.d.xlix.arti.ij, Vndc Ri«? cardus in.iiq.dicit.Qj dos viftonis:cftquida habitus lu minofus ininteUcc^u qclcuatad darcdeû videndum SC bec dos efi in potetia intcHediuaaietSC fucceditvir tuti theologice fidei queeuacuabit eu veneritqd perfer dium eft.prime Corin.xitj.Secundo ad beatitudinê vF ad operationem qua pfedabeatitudo cofiihttrequiric intima prefentiaGuc coprehcnfio.facunda dosiâîetque nichil aliuded qua in pfentia deum habere:amp; itWeipo.* ipfum tenere.St heccôprehenfio fequit ex vifioetnâ c3 in prima:de9 vifus no videat p fimilitudinêifcd p edes; tlam effidtintra vidcntcm;amp; ficvidés tantû cognofcit quantû ipfû cognofeere potefttillSq tfeUm menfurSvi^ dentis coprehendittöC heccôprehenfio fuccedit amp;nbsp;refpo det fpeitqueibi euacuabitur.Nam ficut cefîat mot^ ha bita formatita cedatfpes habito qdfperabat.Cû igitur inprima eritcôprehenffo: têtio Sri fecura poirdTio dei no quidep gratia ficuthic:fed p gloriâtq nec g peccat turn poterit amittiamplius.ergo ibi ceiTabitomis fpes filt; hoc modo hee eomprehenfio pertinetivtquidam di cuntadmemoriatquam dotem ternionis fic Ricardus diffinitDos eSprehenfîonis eft^ habitus gfedus quo vol untas eftperfede fecura de pcrpetuatione tentionis dei» Tertio ad beatitudinêvel ad opera tionem:inqua perfedabeatitudo confiibt:requirit fuma coplacentia hue deledatiotqua nominat fruitio exparte coplemen ûamp;ê tertia dos»Poft^ eni res coprchcndudlpodide

I^nnièöeeMte xxxvin

mrtfequit qmdê’adcam amor 5C ddecrUto. Mam ad vmonêfeu vißonem maxime conuenientis fequit de ktftafis fnmaderevifaSCpoffeCra.Cvim igitur i patria deum maximeintelleduinoftro conuemente videbi mus amp;nbsp;comprehendemustfequitur ip ibiconfequenter erit fuma deledatto:in qua perficietur noftra raicitas» Ethane dotem fic diffinit Ricardusin.iiij. Dos fruitio nis fiueddedatiois eftperferus charitatis habitis quo animafruiturdeo completiue: Sfineo dekc?^r:£lt; heedos fucceditcharita tiiSCeff in voluntate copletiue Dehis tribus dotibus dixit Aug^in Encheridion. 5C ponitur in fecudo fniatjt.did.Fecitdeus rationale cre^ aturam vt fummum bonum inrciligcrctbntcliigendo amaret:amâdo poffideret: 6(fpoffidendo frueretur.Ex Thomadicituie in primo SCquarto fententiarû vbifu pra. Sed forte argues q »dotes funtquincp: quia Boeti us tertio de confolationeponit quinc^ ad beatitudine pertinentia:que funt fufficientia»quampromittuntdi uitiejoeunditastquam promittitvoluptas. Celebritas quam promittit fama.Sccuritas:quampromittitpofw tia,Reuerentia:qtHim promittit dignitas* RefpondejJ turSC dicitur:qpiftaquinc ^ non debent dici dotes:fed quedam beatitudinis conditiones qd patet quia 'inve ra beajisudinc funt omnia que in licibus in temporal lifelicirate querunttque vel ptinentad îmunitatema malo ficut fecuritas,vcl ad cölecutionêboni £lt; cóueniê tis:ficutiocuditastSC pfedi ficutfufficiêtia.vel ad mani feftationem boni ficut celebritas inquantSbonû vni^ eft ino titiamultoiji amp;nbsp;reucrêtia îquantû illi^notitie vF boni fignû aliquod exliibct» Reuerentia enî confiftit in exhibitionehonoristqui eft teftimoniû virtutis. Et fic patet q non funt niff tres dotes, f, vifio coprehenfio

£aput Wcrrium

SC dcIeJlatio fiue fruftio. Etrefpôdêtvt quidam dicat tribus virtutibus theologicis/.fideit fpei: 5C chantati. Nam fidei refpondet vifio.Speilt;oprchenfio vel taio Charitati diledio vel fruitiotqualis habetura beatis in patria, HecTho.iit jfcrip,fniarum.di, xlix.arti, v.

C^^inta queftiiiculaéquot L qWfuntdotes corpora in celo empyrco glorificat ^lt;^,^S^pi'0t^ Adqua ficrefpondet re pprefer très dotes aie dictas:ponatur etiâ in corge gloriofo quatuor dotes, f, impafnbilitasjfubtilitastagtlitas:0f claritas,Et ratio hui^eflrqa ficut dotes aie funtqdam ornatus:amp;fquedS difpofitioes aie gbus aia ornatSC difpomrur vt gfedle côiungatur deo.Ita dotes corpses fut quida ornatusSC quedädifpofitöes quib^ cprp^gloriofu pfedte aie fubi citur.Et hee qtuordotes qtuor virfunb‘ ’cardinalibus adaptâturteo q? cardinalia virtutu materiatfunt bona corgalia.vttf.prudetie refpodeatdaritas^pter cognitio ndlirfiitie q eftgpetua SCimortafis refpódeat ipafTibifi tas. Fortitudini cxqcotigit vtnichil corpori poiTitret fiftcre.Refpondeat agilitasttemperatic qua corpus atta nuatur.refpondcat fubtilitas.Tho.in.iitj.di.3dix. Nut merü aüt hartïquatuordotia corpora dodores fumut a diuerfis.Nam.f. Tho,SumitnumerS ilIarS ab hisq aïa rationalis ts prefenti ftatu comuniter cofert corgi corruptibili. Videmus eni dicitipe fug prima epiftolS ad Cor. XV,ca, Q, ex aia corpari corruptibili quatuor ÿueniunttSC tanto perferiori modo quanto aia fuerit virtuofior.Nam primo corpori dateffe corgale.ipfa.n* eft aras corporis.tj.ideaia.Sed tunceS erit virtuofior. immo infSmogferi5is virtutis dabit efle no corgale fedfpirituale,SC hec eftdos que dicitfubtilitas, Secunt

^âùmc decadis xxxix

do bic anima dat corpori in corruptionêtvndc videm^ hoiesep quanto funt fortiores naturetmin^ a calore SC ffigoïcpatiötur.cü ergo tunc aia eritpfeSliflïma: có^ feruabit tune corpus oino ipaiïibiIe.SC hec dos eilipatfi bilitas. Tertio hicanima dat corpori pulchritudinem Sc daritatê.Infirmienï SCmortui^pter debilitate ope^ rationis aie in corpus efficiStur difrolorari .fed quando erit in fuma pfediôe facietcorpus clari(hmöSC fulgeri tilïimû.Ethcc dos eft claritas. Qiiarto aîa hic dat corgi motûiSC tanto facilius quanto virtus aie fuerit fortior fupra corpus.SC idco quando erit invltima fui gfcdi? onedabiteorpori agilitatemiSC hec dos eftagilitas.Iiec Tho.vbi fupra.Dns aûtBonauemra in.iiif.di.xlix,aliÿ unde recipitrationes quatuor dotium coiporis. f. ex quatuor elemcfiis:cxquib9 corpus noftru côpofitû eft Mam quia dementa funtimpfedaicorpus noftru qua druplicêhabet ab eis defedibilitatê. Habet enï primo corpus noftrd ab aqua:que eft elements humidö SC paflibik corruptione SC paffibditatc.SChuic Refpodet dos q eft ipaffibilitas.Sccüdo corpus noftru habet a ter ra obfcuritatc:quia terra eft elemêtu opacum. SC huic refpondet claritas.Tertio corpus noftru habet ab igne adibilitatem.Namcalor continucc5fumit:öC ideo co tinue indigethomo alimonia ciborû:quibus fit corpus fpilfnm SC groffum.contra que eritdos penetrabilitatis fiue fubtil itatis.Quarto corpusno ftrum habet ab aere infirmitatcaer cm fadlime îmutaturSC cedit cuilibet impellenti:fcd tune facilius mouebäur corpus per doté agilitatis. Prima igit dos corporis gloriofi eft imorta litas fiueimpaffîbihtas vigorofa quacorpus ex virtute aie ab omni lefioneferuabit imune.Ratiohur^dotis e iih:quiaficutaia eritperfoSefubiedadeoUtacorp^hu

OputVernum

tnanStSóquïcqutd in co eftxrit aie rarionali gfet're fub ïedhim.amp; ideo in corpore glonofo nó poten t clTc aliq immutatio côtra difpofitionemiUâ^qua perficit ab aia Vnde in corporibus fandorû poftïefurredionê nulla adioyel paftio poterit prouenirca qualitatibus elemê talibusque fit contra difpofitionêanime:que intendit corpusppetuocoferuare.corpora em noftianuc ^pter iri equalitatê:contrarietatê:amp;litem ÓC pugna quatuor elementorSicx quibus componunt tandem corrupunt SC tncinerant: in die autêiudicij in beatis omnis cotra rietastamp;lis8c pugna amp;: :inequalitas reducetad omni:# mcdam pacê:concordiâ ôô equalitate.Vnde Apo.vij, amp;nbsp;xxidicit.Indie illomors no erit vitra ncqjludus ne cp clamorneqj[vllus dolor quoniâ. priora abierunt. Et Faulu^J.Cor.xv Oportet eni corruptibilehociduere in corruprionê:8Cmortale hoc iduereïmortalitarê.Cu autêmortale hoc indueritîmortalitatê:tune fiet ferma qui feriptus eft. Abforpta eft mors in vidoria.Et Augt; gu.ad Diofeorum.Tam potentivirtute deus fecitani man vt eius beantudo redudaretin corpus;2lt; plenitu do fanitatis SC vigor in corruptionis» Secundados cor gis glorioft ponitur clTe fubtilitas virruofa»Namquato corpora funt nobiliora: tanto funtfubtilioratfed corpo ra gloriofainter omnia corpora funtnobiliftimatergo fubtililTima.Dicitur autem quid fubtileavirtutepene trandi.tj.degenera tióe.Vndcdiciturintelledus fubti lis:quia pertingit penetrando vfq; adintrinfeca princi pia:SC naturales ^prictates rei latentis. Et diciturquis habere fubiilcm vifumtquia ad aliquid longe nimiS poteftpertingere vifu.Et corpus fiue gladius fubtilisi quia poteft penetrare 8C pertingere vfcp ad intima rei» indicautem mdicij corpora gloriofa ex virtute beatis

gt;«inc decadis xi;

tudinis anime redundantis in corpora eru t tante a^îi ne virtutis «j poterunt penetrere quecûcç corpora fu perioral inferiora:multo efficacius qua aqua vel vis num vel ignis:vel acrtvel ventus» Aqua eni penetrati ua eft:quia fimplex:fed vind mdto magis.Propterqd h^ aqua bibita cS modico vino magis rçfrigerat fanû qua fi biberetur fcla: quia vinQ facit eâ ad(oca corporis effi cacius penetrareadqueaqua per fepenetrarenon pof fettvt dicit Ricardus inaiij-di.xlix.Corpa ergo fanÂolt; rum poft iudiciû per dotem fubtilitatis penetrabunt ce los fmeeorü lcfioncaut fradienetficut nunc luxvitrS ßC corpa inferiora cedeteis: pertranfibût motes amp;nbsp;faxa fine reliften tia Si lefione:vndcoftia ;muri:daufure:Î!« mo 2lt; capfe ferrate cedent ds.PfaUn nomine tuo trâfü grediar murû.EtGrego. in.iiijJi.moraliÖ dicit.ln illa refurredionis gloria eritcorpus noftrG fubtileperfeAü fpiriiualis potentieifed palpabilepervirtutem natura» Tertia dos corgis gloriofi erit agilitasvigorofa.Non enim corpora gloriofa crût grauia: quia in motu cor? potum glorioforum no erit aliquislabor:fed erunt agi lia:eo Q lanima tunegfefte dominabit corpori:amp; ideo corpus per dotem agilitatis fubiciet anime quarum ad imperium quo admotStvt fine labore aliquo quo vult moueatur.fubito ergo homo c3 corpore mutabitur de loco ad locum:immoquafi in momento quoeûq; volu erit difcurret. Magna eft agilitas aquarum currentiu»^ Maior eftauiumvolantium. Maior fagitarum. Mai? J, or folis. Maior imaginationis que fubito vadit quo T vult. Sed (upra omnes maior ent agilitas corporum gloriofum.Vnde yfaie.tiij.dicit. Current amp;nbsp;nonlas; 's borabunt:vol abutÔd n deficietÔdfap.iq.et mat.xiq. Fuij gebuntiufti amp;nbsp;tanqrfcintille in arundineto difcurrêt»

Caput tcrriuin

Q3 ft arguat:^a fcribitur prime ad thefTa.iiq. Qj, corjï pora ghofa dicuntur ferri ab angelis SC nubibus: ergo no crût agilia fed gr auia.R.crpondet:ggt; corpora glorio fa no dicunt ferri ab angelis ga grauia:6C,pptcrdefcdd agilitatistquia tue eorümotus clfèt c5 labore ócpenat amp;nbsp;corpora eorü fienó effentfubieAa aiab^perfenis SC beatisvtdidu eft.Scd dicuntur corpora gloriofa fcrri a preditfbs ad reuerentiâ defignandâ:que corporibus glo riofis amp;nbsp;■ ab angelis SC ab oibus creaturis deferet. Quar ta dos corporis glorificari erit claritas gloriofa:de qua dicitur Mat,xiq Julii fulgebunt ficut fol in regno pa^ tris eorû.quod quidem iuxta doJoru fententiâ intelli^ gendu eft:non declaritate fblis fc3m cpnunclucettfed fcdm q gt;poft dieiudio j 1uciduserit.Scd tcfte yfa. xxx* caJn dicilia eritluxlune ficutlux foIis:8C lux folis erit feptepliciter ficut lux feptem die^. Sequitqpminimus inter faneftos ad minus lucebit fepties g nunc luceat fol* Etfi hoc veru efttqui in duplo eritbeatior:eritquatuor decies tanta Iuc(dus:amp; ’fic multiplicando de gradibus bearitudinis beatora vflt;ÿ ad virgine3C chriftû: g gra^s tia aîceius 06 corporis cS plus palfionis habuerit ^ ceü teri omnesftmultquantû ergo eritluminofu corp^ ei* fandiffimû.Propter claritatem ergo SC planetair SCcot poraglorificaforii(quor3vnumloco folis ad nuc illu, minandamundü poftet ponere deus) dicitJ. Tho.in iig.vbifupra.Q, in die iudicq nox nullibi eritnift in centro terre.Oehsc claritate dicit lob.xxviq.Non ade quabitur ci aurü velvirrû.Et Paulus ad Ephe.iq, Ro formabit corpus humilitatis noftre eöfiguratü corpori claritatis fuc. Hic tamenotâdû eft qgt;chrift* no habuit dotem claritatis:ficut nec eria alias dotes. Nam ncej an geli neqj diriftus habuerat dot«,Non guide angelicw

Îànmc becadie xLi

ipß no habeant ratienè fponfè^ue confirmitate natu^f re cum fponfo habere debet.Ncc etiam thriftits habuit dotes:quta dos aiîtgnatfponfeSC nô fpôfo.thrifts aût cil fponfus 5C no fponfa.Iob.hj ergo.Vndenô eft dûs cendûTicut dicit Vgo.de fand© vidorc: tp chrift^ afTiL; pfitquatuor dotes,Clarita tis in tranffiguranoe.ÄgiiS litatis ambulando fupmare.Subtilitatis egrediendode claufo vtero virginis,dSimpafftbiliratis in cena quâdo dedit coipus fuS ad comedendum fine hoc q »diuidere turtquia dotes nominant amp;: funtquedâ naturalia.Sed claritas chnfti intr^nffiguratióe fuitmiraculofa: ficut Sr^cp ambulanent fupvndas maris,tp fine viro cocipe;« rauriSc q iclaufo virginis vtero exiuerittSC alia hiMufst modi vt dicit Tho.iiipfniai^.di.xlfx.arti.it). Sedforte queres vtrfi claritas corporis gloriofi poterit naturalis; ter videri ab oculo no dorioCo. Refpendet qgt; fietnada ritas corgis chrifti cui aftimdabimur vifa fuit ab oculis difcipulorß no glonofis.Et îpq videbitdaritatêiufto^ rG ex^ torqueböt: ergo SC claritas corpora beatorû po teritvideri ab oculis nô gloriofis:^^ eófequêter videbi tur gloria animarn intra corpora gloriftcata pofitarû: ficut in vitro cognofeifcolor corporis q^in vafc vitreo co ntinet.ppterea Grego.didt.Ibi quippeyniufeutufiî cp mentem ab alterius oculis membrorum corpulentia no abfcondet:fed patebit animus corporalibus oculis: £lt; ipfa etiam corporis armonia » Siecpvniufeuiufm tfic mens erit côfpicabilis alteri:ficut nûceftenô poteit co:? fpicabilis fibi.SCc.Si autequerat vtrum neceffario illa claritas vidcat.Dicitur q notnam incorporegloriofo eftfûma obediêtia ad animâ:ergo in volutate 2C pote^ ftate animeerit qgt;corpusfu3videat vel nodicutcornix culus oftêdùfu^ claritate quâdo vuhaut no ficut fibi

Caputterril!ni

placet: Sc chnftus difpanntquandovoluit ab occuli« difcipuIorS ïnEmaus:ÔCquâdo voluit viderunteG SC cognouerut- ^pterca dicit Aug^.xix,dc.ci.dci,cxxvi]. Imperabit deus homini animus corpori.ÔC cetera . Iftas quatuor dores Paulus.i. Corinth.xv. pofuit dites Stella differt a ftclla in dari taterfic SC refurreeftio morlt;« tuorum.Seminatur.f.corpus corruptibile: SC fepcht in corruptioncin terra:refurget in cerruptioe. f. ims* mortale.Ecce immortalitas fîue îpaffibilitas.Et dicitur feminatur.f mortuus dum fepelit.Nam apoftolus vo tat fepelirctfeminare.Sicutenî gramen feminat vt fa^ ciat fruClumtita feminatur corpus. SC fepeJitur: vtre^ furgat gloriofum cum frudibus. Sequitur textus. Sc minatur corpus aiale SC groffum materiale: furget cor pus fpirituale.f. quo ad oêaïcimperium quo ad motG vel quia habebitconditioes fpGs ad penetrandG vbic^ fine fradura.eccc dos fubtilitans.Seminatin ffirmitate id eft fepditur corpus infirma ab aia de difficili mobile: qacorpusqdcorrüpituraggrauat aîam.Sapîe.ix. Sur# get inVirtute.!.imobilitare.(dedm voluntate ate: p doté agihtatis.Seminatur.i.fcpeliiur corp?fcdm Ambro» in ignobilitate obfeuritatis SC defijrmitatis: furget in glra.i.cum claritate SC formofitarep doté claritatis. De iftis qtuor dotibus dicebat Aug^. xxij. de.ci. c.xx. Abs» erit a corpib^ nfis:oïs tarditas:ois deformitas:oisqjinfir mitastois corruptio. Tunc venficabif illud.puer.vitio Omnesdomeftici ci^ veftiti fût dupheib^ .f. donb^ aie Sc corpis.Tune verificabit illud Apo.vi.Date funt illis fnguleftole aIbe:6C didu eftvtquiefcerctadhuc modi cu têpus donec impleretnumer^cofiratru fuoi^.Et tucdi eet aia illud y fa,Ixi.Induit me dns veftimêtisfalutis ÔC quafifpenfam ornatam me ornauit monilibus fuis.

l^ninc 00(315 XL«

tiuedicendoî q, dos.diffcrta beatitudincin quicy.Gin fubiedo:in’numero:inmodotin vocabulo:3^ î termi# no. Primo differt in fubiedoteja beatitudo in eft hot fedm illud q3eft potiffimum in so. fi fedm inttlîedû, vt dicitphus.tj.Erbt. Sed dos eft eti3in corpore. SecS do dos differt a hpatitudmc in niimeroîqabeatttudo eft vnatant5:dofes vero funt plures vtpatmt fupra.'Fertio diffcrtin habedi modo:qa dos datarfine meritisffed be antudo no daturt fed reddit. Quarto differtî fignifica to;qa dos eft quids ornatus corgis Sf ale.i, quids decor beati in eterna beatirudineiugiter perfeueräs:vfdidu ê Sed beatitudo^jprieloquêdo no eft ornatus aie: fed alt quid quod ex omatu^ruenit. Quinto differt in rermi no.i Jfine vltimotqa dos ordinatur ad delectabile vnio nêtqdpatet gados eftillud gqdfponfa ddecftabiliter fungit fpôfo.Sed bearitudo no ordinatur ad coiundiiJ curded eft ipfa cSiunedio ale cS chrifto q eft g operatio nêi. g ipfâ deitlaraviGone.Vnde dotes no fût ipfa be atitudo.fed funt quedSdifpofitioesvel qlitates vel or^ natus ex quibus beati ad beatirudine ordinatur: ita tp dotes funt dona difponctia ad cóiunclionê cum chrifto EOperationen', per îmediatam vifionem Tho, in,üq; fniaijt.di.xlix.arti.tj.elicitiue.

Cprisnaqueftiimcnla eft:

Si vitra dotes pdicftas quki^ aliud neceffario requiraturad ver50^ perfer in celo empyreo beatifudine,Ad qua refpodetur affirrnatiuc q gt;nbsp;fic,Nam vl tra dotes requirCtur tri a,f, diuint: gratie inHueria:!u

Caput ïTcrtUini

mini« glorie refulgêdatdiuinc eflentiç clara eufdoKta* Primo requiritinfluêtia diurne gratic^bat rationeau doritate:^ fimilitudine.Nam nullus intellect^ create angelicus vel huanus fua naturali virtutepôt ptinget; revbicôûftitgfeda beatitudo.habitat eni deus lucê in acccnibilë.amp; nos eu creati fumusad mercatu SCdiuinS no attingimus naturaliter:fed ad creatu SC finitö: ergo indigemusdiuina gratia,^pter bocPaul9.Ro,vi»dicit Gratia dei vita etema.i. vita que eft vifio dei SCihefu chriftiiqucmifii pdrer mmundûteltcx gra dei Et prie me adthi»vi.Deusluce Iiabitatinacccftibilê quênullus hominû vidit, Vbi gio, dicitcp nullusWin adej ex fc accedit:fed cui dat ex dono dci:donûaût dei eftgfa ei^ Et Ambro.fug Lucâ cS Augu.inli,devidêdo dcû dw eunt.Non eftiptâ te nravidere deû; led in ptäte il Ji^ap parerc.Etfubdit.Si no inptâtenfa eft videndi deû:eft tn inptâte nra gratiâ^merédi vt videre polTimus.Et^^ bat etiâfimilitudine.Nam ficut aqua q inferior eftigné nÔ pot effe calida nifi p ignêfupiorêita itelledus créa tus naturaliter infra deû ad diiiinâ eSentiâ furfû ferri no pot nifi virtutegte ipius. Et ficut ferrü graue.fur^ lum trahi nopot nifi virtute fusioris magnetistita itcl Icd^ höanus granis ad deiclfentiâtnô nifi g gratia ei^ eicuari pot, Sedo reqritur refulgêtia lumïs gFiemóä de ex jge diuine elfen tie qde fe Afc^ medio maxime eft intelligibilistfed ex pte intcl!cSl^nti:vr.f.habditct:for tificetSC eleuet. Primo qdêvtbabilitettga ficut lux no recipit in corpenifi corp^difponat p diaphanü.i.ÊMl^, parentia difponente corp^aa fufceptionêlumïs: ^^^'’ tclledusnofter nó fufcipitiftu aÂû.f. videre diuinä ef fentiânifi difponatplumêglïe, itevtfortificet :nä ide debilis îtelleâ^ nofter creatus SC naturalis refpeftu di^

i^nmé öécadiö xLni

nine cffctieïficut ocFs vd^tfliotsad (ffm?folts.tj,metftr Ideopfal »dicit.AmidiislumieficutveftimètoJtcvt cIc u«;na cü diuinaeflèntia difiet i infinitff a ^libetintd ledu creato.iteHedus creatus ei no coingerecurtnifi ad vifionéei^ eleuarefp lumêgPic:qua virtutê deuadilu mê gPienhet ex virtute.ppna cS fit etiâ gd creatü: ß « virtute qua ad hocfortitad8o.deflumine dicitur in pfalJnlumîe tuo videbimusIumê,Tertio reprit ad p^ fedâ beatitudinê diuîe efïetie clara euidêtiatnâ nûc de^ cognofeifa noÇg creakirastôd g imagine ipfaru ÔC ve ftigia.vnde dicitDamafce.Non dimifît nos deus inoî moda fui ignorîtiat fed oîbus cognitio exiftèdi dcû ab ipo inferta ê.Sed oportet tp in patria ai tiori môtogngjî f^t’fp gloriâ.â^ hoemô clarevidebitur eflèntia deunce poffèteêaliter. Primo ga defideriu fdó^ aliter eßet fruftra tû;qd effe no potcft,Defideritïaut eoi^ eft illud Moyfi.Exo.xxxiq.Oftedemichigloriam nâ.’amp;illud Philippiiïoh.xiq.Oftêdenobis patre 5C fuffïcit nob. Itë pmiu inhoccofiftit cp dcüs videatgfede amp;r cognofcat fed hoc no pot effè nili p efl’entiam videattergo Hec ex Tho.iq.côtra gêtiles.SC Alexâdro de aies .üj. ptefume;

'^^£t3ua qiielliiincuÎ3 eft:Sl

o V quince fenfus exteriores in gfifîcatis corgibusî «lo êpyreo btificabutur. Ad quâ videtgbufdâ refpôdendü negatiuctSdprimo fie. Nam fi gnep fcn^ fus deberetbtîfïcari:hoc eêt g auduationêcuiuHibet reÿ: fpedu obiedi ipi^eoucniêciflimi-tficut potetia iteüedi ua btïfi cat inclara vifióeobieAi nobüifnmitqdc diina eftttia:amp; de volstate q bttftcatidiledioe fSmi boni. Si g potêtie fêfitiue eft finalitbtêterit qlibet ea^ pfede adii au refpedu obiedinobildfimi ÖC couenièninmicui^ *ê .Hij

Opiit Geraum

€apax.Scd no videtque erut vel cGcpotenait iWaobieÆa in qbus beatificetur peipue très fcnfiis inTenores,Colfax: dus:guflusamp; 5tadustcû res fenfuales igbus iHifenfus delectaturno crût in regno celcftirqa ibino eritteperi es inter frigus 6^ eftutnô eritfitis neep efuriestnó fragra tie aromarötnon applicatio reriï fapidarStfed erStoês ft cut ageli dei:non manducatc^^nó bibêtes nee generatio^ ni vacâtes:dicêtc faluatore Mat.xxij . Caduceis camalit de ftatu future btîtudinis fenti^ib^.Erratis inqt nefeiê tes feripturas neeß virtute dei.In refurreAioncenîneep nubêt neep nubent:fed crût fidit angeli deiî celotergo non poterût beatificari quince fenfus hominû glorifica torû.Sedin contrariû eft.Aug9,Ii,depfediçneiufh'cie hois,vbi dicit:q)in plenitu dnlecharitaris patriciplebit pceptû iHud.Diligcs dnm deg tuS ex toto cordetextota aiatexomnib^ viribustqd elle nô poftet:nifi opario ÔC vfus omniû HumanarSvirifdSd potentiarû in patria in obiedis fuis quietarcturîvt declarat Thoan.iiij.di.xliiq arti.vi. Ad hanc dubitatione refpondedo: dicêdû eft cp dupliciter loqui poffiim'^de bcatificatione fcnfuu exte riorö hoîs glorificari: videlicet autquatum adobiedia eorûtautquantiï ad adrus.Si loquamurquantum ob? ieeftaidicitur q? q1ibetpotgtia hebebit obiedu fi^. Nam vifus hêbrt obiedifr corp^chrimtqd inter oia cot)^ pul cherrimQ eritee gratiflîmû ad videndu» vndelob. xix, Seio q gt;nbsp;redèptor amp;c*vfc^ in finu meo.Audits hcbit ob iedbû dirifid naturalibus organis voeêformantê. Pfab Auditui meo dabis gaudiu 2d Ietitia.amp; hoc duplictûf, cantâdo 2d loquêdo.Deloquedo dieitCant.v. Ara mea liquefàdaeûtvt diledlus me^locutus ê:dicitfponfa lau dans chriftû fponfum.Dccantâdo habetur in officio be ate Agnetts dicetis.Amo chriftû in cuius talamu itreiui

i^nmc Accadis xlnn

cui^ mater virgo eft,cui^pater /emina ndätcuitmidii organa modulatis vocibus câtant.Erit etiam ibi cant* aliorû fctói^tde § dicit/ab ecdefiajn ciuitatedni dare fonät iugiter organa fctoi^. Etihymno dedicatiôis di eit.Omis illa deo facra amp;fdiletfta ciuitas plena modulis inlaude amp;: ;canoro iubilo trina deS vnâcûcg c3 fauorc pdicat.Ent etiam ibi cantus angclorutfed no corgaliter Sed vt dicit Crifo.CantuseorSeftdifeurfus vnius poft aliud circa attributa 6C alias pfcAioesdei ^ cû îtelligût diicurrêdoletant amp;riubilâtîcognofcêdo: amp;nbsp;affirmâtes replicantad vnüquod^^Sanclustictäsffandus, Odojs rat* habebitobieÄu fuS.f.corpus xpt:de dicit.Can.i, In odorevnguentorü tuoi?t,i,no ynius fimpheis aroma tis:fcd qfi imixturaomnimodorum.Ideo adolefcètule.f; omnes creature eîeffe.amp;Tç.TacQus habebitobieffŒ fuff f, corpus xpi Sc carnes aliorum faneftorff, Guftus habe bitobieffum fuûlfuauitaÆ corpora glorificatorô.pfal. Guftate Sc videte.SCc. Siautenos loquamur de adua done fenfuff .C fi vere odorabuntvere comedent: vete tangêt.SCc.Dictt q? circa hoc quituplex eftmodus dice di. Primuseftrq, in glbriftcatis corporibusfenfus crût fufpenfi ab omni atfturatione vehçAiêtiftîmecôuerfio nis intelledus ad obkxftm beatifigïf^uêadmoda accidie in vehementibus SC^afdndis'contcpIationibusiin gbus contingit taliter hoiem rapi:vtomnis fenfus ita deifitu tus fitviribus q, etiam obiecdis applicatis no fentiunt. Si ergo hoc facere pot co topiario poffibilis vietv idetur a fortiori q gt;fimile fufpenfionê fenfuff facerepoffttbe atiftea contemplatio: qeritin pati'ia. Nec videtur qre ibi fefus a fenfibilibusaduari oporteattvbiinteUeffus omnium fenfibiliff fpecies amp;rdifferentias darecofpicit in verb o. Secundus modus dicendiduq fenfus glori H iij

Caput ’Ceitiuni

ficati corp oris no ernt dedituti virib^modo fiiperius df do:imo erunt in eis atduslógeghic pfediores. Alig tn fenfus ^rum obiedia no congruat regioniccledivt olfadus:gußus amp;nbsp;taAus eruntibi fine aduationéa^ prijs fuis obieAis,EtaI^'fenfus quoi^obicda ftatû ho minû taliterdifpofitorû decent aut illam regionedeco rant ibi aduabuntab obiedÜs fuis côuenienrifîîmis:vt vifus in daritatcluministöC forte etiâ auditus. Terti* modus dicedi eft:q gt;in regioneilla celeftiquomodocucp diuina difpofinoe ficut erunt realiter obicda couenie tifTima oim fenfuû vt diAum ’€11.1« etiâ eruntaduatio nes omnisrefpedu obicAi c^uenienriftimitga no vii^ detur'gdjïhfbeat corpora glorifica ta efte diuerforuco^ lorum:óC flagrare odonbiis:^ fonare vocibusfuauiffi mis.poteft etiam corpuschrifli gloriofum obiedalêin fluxum obieAorum quîcpfchfuum fupplerelg fupplet ibiobiedum vifusjuxta illud Apo. xxi. Etduitas illa nô'eget folcne^ lunavtluceant ineatnam claritas dei illuminabit eam:amp; lucerna eius eftagnus. Quartus modus dicendi eft: q gt;quilibet fenfuS erit côueniêtifTii# me aquatus non quidem ex influxibus obicAalibus obieAorum^priorS ; fed diuina eflentia tales influxus fupplebitficutfieripotteS obiedaliter influere ptincat ad potentiam adiuairtiEtphoc videtur efle q? hnalifer bolbus glorificatis deusserit oia in omnibus, yndebtSs Aug9,xxtj. de,ci, dei.c,vlti.dicft.Quid enim eftaliud quod per nphetam dicitur. Ero illorum deus nifiego ero vnde fatientur.Egoero quecunc^ honefte defide;# ranturSC vita amp;nbsp;falusamp;tvirtus SC 'copia amp;nbsp;gloria:honor pax8lt; omniabona, Siceni SC illud intelligiturquod ait apoftolus. Vtfitipfe omnia in omnibus, ipfecnim grit finis omni« defidçnû.Quinws modus dicendi eft

ignine decadis xLV

predicabilis.Cqjpotentia vifiuavidebitno per inteHerf dumtvt nunc faciuneHindi:fed per adum videndi in tramittendo amp;nbsp;fufcipiendo ab obiedo:vt dicitphäs in de fenfu Sc fcnfato, EttuncadimpIebituriHud Luw. iq» Videbit omnis caro falutare dei» Û chrifium.Etyfa» xxxitj.Regem in dtcorefuo videbunt: amp;f oculi eorum cernentterram delonge. Vnde necdifferentia fituum nec altitudo corpora vel montiS poterit impedire viff oneoculorum fandotum.Et AugAxxi.de ct.dei dicit Durum efldicere q? fandi talia tunccorpora liabebunt vtnonpoffînt oculos claudere QC aperire cum velint: fed habebunt oculi illi corporet officium fuffivteturs^ ^ illis fpiritus per fpirituale corpus. Sed videtur qpoch glorioficum eruntlucidiffimi adu non poteruntreci pere fpecies vifibifes ab obiedis:S^ per confequens ibi non eritadus videndi. Exempla patet in fpeculo quod directe poniturfub radio folis.Speculuenim tunc non tecipit fpeciem corporis oppofiti. Ad hocrefpondet fanctus Tho.in.iiq.di.xliitj.q » intenfioluminis no im peditreceptiuumfpeciei in pupilla dumodo remaneat natura diaphani:vtpatctin aeretqui quanto plus iHu minatur:tanto magis videturtnifi firdefectus ex parte videntis.Quod autein fpeculo non fiat fpecies in radio folis non accidit ex Iumine:fed ex hoc q, fpecies infpa culo fit per reflexionemtquod non contingitin pupilla Reflexio autem non fit nifi in acre opaco, fortitudo autem radi) remouet opacitatem a fpeculo : 0t: ideo fpecies no refultar.Erit feciïdo ibi actus proprius auriû lenfibiliter,Nam aures beatorum corporum non erat vtidol0rum:fed audientvoces SC laudes reales domtgt; ni.yfaieJi. Gaudium 6^ letina inuenieturinea gra^ narum actio Ôd vox laudis. Et Pfalmifta.Exultationes

H fin

Captif .Verrium

da in faudb9 coi^.VbididtÄng'^.Q) corda 6^ lingue no fufficientlaudare deum» Et Tho.m.ütj» d.xlifij.diÿ citq, laus vocalis erit in patria.Erutetiâibi fpecies can fus no folum dccife ab obiedo:fed etiam alioi^ aialium p fpecies influxas a deo.Noncni crût philomene SCc« tera aialia cantatia:vt pfentialiter fluant voces amp;nbsp;cant^ ab ore'eorS.Sed huius cantus erunt defug influxi. Nec ent faiCum iudiciS fandorS audientis ficutin frenetic cistfed cognofeent dcfup fie verum efTe.hocmo logtur Canti.ijElores apparuerat in terra noftraîvox turturis Öde. Audient etiam ibirifustvt dicit Tho.^lib.x.fcdm iliud fob.viq.Donec impleatos tuS rifu.Enr tertio vfus ÔC adus^prius fenfibilis odoratus nariS: vt dicit Tho, in.iiqid.xiiiij.Cum ecclefia cantet: qjodorfuauifltm’ crût corpora fandorû.aliter enï eflentvtidola,Et plus hicemitteret odore ofla findorû g ibi corporum,Et jp baturetia ratioeina fi decadauerib^damnatorum cor porfr afcendet fetorvt dicityfaic,xxxiirj.0C Apoc,xiiij, vtdanati punfantinfetore:fc3m illud pfal.Ignis fuE phur8i fpSs^cellarum pars calicis eorum:ergo de cor poribus fandorSîafcendet odor vt fandi etiam pmien fur in odore,Qd fi arguat q? odor requirit mixturaca lidi:fiigidi:humidi amp;r ficci: contrarior5:qvbi funt:ibi neceffe eftefle corruptione. Cum ergo tergafanctorS fint incorruptibilia.crgo,Ad hoc dicit cpdos ipaifibili^ tatis donata fetis faciteos in corruptibilcs:Iiccthabeant veras carnes copactas exhumido Sificcotcalido 3t^,frigi do reductis ad'^portione optima: vndc S^funteorga idonea vt fintodorifera Si 'fuauifltma,Erit qrto actual tus guftus fancto^ no in alimeto:fed vt dicit Tho. in ifi^.di.xliiij.quanta ad faporS iudicia.VndeIob,vi. di o^Opis guitare poterit quod gudatu afferetmorteq#

i^nmèöccadi» xtvi

quidêiudïdum Caporu crit(vt dicit Tho.vbifupra)g immutationêlingue ab aliq bumiditate cóiuncfe.Qd fi contra arguauga fi fic:fcqretur q gt;faliua effetpremia um dTentiale ipfius guft us ♦Rffpodet duplicitenVno tnodo Q )guftus fier in arSupimutatione fpiritualem fi ueintentionale abfep fumptione cibi amp;nbsp;malheatione fadaa corpexpi:S^corporib9 fanctorS mediate fapore eis formaliterinherêtetquecorpa fi mafticata fuiuent ante glorificationemnata fuiflent imutare fuo fapore ipfum gußü.Scdo dicit t^Tho.nô dicit cpfaliua îmu tabitguftS fanctorum/aiîèry ue:fed reliquit illud indu bio.decuitgriffus actuatione/dicit Pfal. Guftateßdvi detc quoniâ fuauis.SCe, Erit quito actuatus fenCus talt; ctustvndeTho.dicit. Infer digitu tuumamp;c,Vndedns iefus dixit Mariemagdalenevo1eti cum tangere. Noli me tangere/no dum miafeendiadpatremjncumiqft dicerettquado ero ibi tangetis.Et^batur hoc ratiotbus. Primoqa ibi fenfus tactus noeliidolorum, Sedoga hiefenfus no erit ceteris fenfib*aquatis iferior. Tertio qa totum homine oportet beatificari in xpo et felicitari: qdno effet fi deficeret a fuaaduatioe tadustergo ornes quint^ftnfus beatificabuntur. Vifus dicet: Videobo nadomini in terra viuentiutu,Auditus:Audiamquid loquatur in medominns deus,Odoratus:In odorevn guentorum tuorum currimus ötScGuftustGuffate SC videte quoniam fuauis eftdominus,Tactus:Leua eius fub capircmco:5f dextera illius amplexabitme. Quis autem iflorum quinep modorum crit quo verius vires amp;nbsp;potetie inferiores beatificabunturfmortalib^ nonco ftat.^ptereadicit Aug^,xxfj.deci.dei,ca. viti. Temere inquit diffinire non audeo quod cogitare novaleo. Sufficere tn debet mortalibus hoc feite^ crederetpque

H v

Caput 'ïTerrtum

oculus non vidit/nec auris audiuit/nccm cor hominis afcendit:pparauit deus is qui diligutefr. Sedfortcfa«J pienter dubitabitquif^ ad huccirca actuodoratus æ auditus.Nam primo fenfus odoratus in actu fuoeffe no poteft nifi aliqua corruptione factitia odor non fcn^ tnur,finc aliqua fumali euaporatione/quein quadam refolutione amp;rcorruptione confirtiupoft refurrectione vero nichi lcormpeturtquia tota creatura venieturqua dam virtute incorruptionis: ergo fenfus odoratus no eritibi in actu,Ad hocrefpondet Tho.in.iiq.xjuq dis# cens. Qiridam pofuerunûÿ odomich il aliud eft qua quedäJumahscuaporatio : fed bec pofitio no pot elTc veratquod patet ex hoc q? vultures curruntex odore p# cepto ad cadauer ex locis remotifTimistnee eßet poffibilc qpeuaporatio aliquapertingeret a cadauere ad tam re^ mota loca etiarn ft totum refoluèretur in vaporem: SC precipuecum fenfibilia in equali diftantia ad quamli/ bctpartemïmutent.Vnde odor quandoiÿ imutatme^ dium: quandocg Sc inftrummtû fpirituali imutatióe (incaliquaimmutatione pertingente ad organiï. Sed q? aliquaeuaporatio requiratur: hoc eft: quia odor in corporibus eft humiditate confperfus.vnde oportet re:# folutionem fieri adhoc q»percipiatur.Sed in eorponb^ gloriofts erit odor in vltirna fua perfectione nullo mo# do per humidum fuppreffus/vnde imutabit fpirituali immutatione:’ftcut odor fumalis euaporationis facit: Sc fenfus odoratus in fanctis:quia nulla humiditate im pedietur/ cognofcens no folum excellentias odorum: ficut nuncin nobis no contingitprop temimiam cere# bri humiditatcm:fed etiam nimias odorumdifferêtias. Secundo dubitat circa actum fenfus auditus fcilicetfi in celo empyreo erit laus vocalis:SC fi formabuntur ibi

i^hmc Öecadiö xtvii

voccs;Sl videtur ^ ho.Nam omne corpus in quo for^ maturvox:Scper quod fitmonistinmedio oportet tÿ contineat aerem: 3^ fit diuifibilepcr denfitatem 8C ta.^ ritatem^Sed fiin celo empyreo efitiaus vocalis: vtdfgt; eunt aliqui:SC fandi inambufentp illud:vt dicitur Sa^ pien.irj,Fulgebuntfuftiamp; tan^ fcintillein arundineto difcurrent:ergo erit ibi aerSC condenfatio amp;nbsp;rarefadio aeris^Sed vbicunc^eftdenfitas amp;nbsp;raritas/eft generatio Si ^conuptioicu fmtquedam principia corruptionis K generatioistergo oportet dicere vel q, ibi no fit vox lau dis/ nec mot' ’ ßmcdiûiAut fi dicatq fit ibivoxlaudis dicere oportebitqgt; ibi fit aer SC codenfatioamp;Trarefactio SC pconfequens generatio amp;nbsp;corruptio: amp;fduo corpa po(fint eire fimul:quc oia repugftantexcellcntiecorpo ris celi empyrei,Adhoc refpondet Tho.tjTniagt.di. q» q.tj.ad quintu arguments queftiSculefecude dicens: tp celum empyrea cftlocus angelorû:ararum: SClioim» AngelroS autamp;ranimarum exutarS coftatq?no erit in celo empyreo laus vocalis. Sed vtrgliominn fit futura laus vocalis poftiudiciûc’quidam dicunt q, noifed folu mentalis que dignior eft:quia no erit ibi refpiratio qua requirit vox, q.deaia.Alq dicunt q» ibi erit vocalis laus vtnichil in fandisva cet a 1audediuina net^ mens neep lingua.Quomodo aûtdTepoflît ita dicunt qj.f, inpul mone Sc mftrumêtis vocalibus eft aer naturalis côpian tatustficutaialia habent etiâfpiritS côplantat«:æ g it^ lum acre poterût fandi voces förmare.SChoc quitum ad aliquid videt effecouenienstquia ad formationevo cis nô eft neceflariaexpulfio vel attradio aeris:vnde re fpirando vel expirando no pôtaîal vocêformare.q. de aîa.fed quo ad aliquid videt infufficiens:quiaadvocê notants exigitaerintcrior:fed etia exterior;cuius cq^s

Kaput quot;(Tertium

fractioeamp;fmotu Conus deferat. Propter hocaddendlï eftÓC dicenda qj quedâfenfibiha deferûtur adfenfum RUm ede fpirituale tantû:ficut fpecies eoIorS.Quedam autê côtingunt organum feUm effe fuû materiale ficut in guftu S^ tactu.Quedam vero deferuntvtroq; modo: ficut fpecics odorucu permixtioe fumalis euaporatiois quädoej tn fpecies extendunt vitra fumalê euaporatf onê.8ó fimilif eft defono et motutibi tn fpecies foni de fertur fedmeße fpirituale tmtvnde no oportebit effe mo tttm in'mediotant fraction? auteödenfanone. Vel pót dici qjerit etiamibi confractio edi cmpyrei;nec hocce det in eius ignobilitatêtqa eritinftrumêtS motum a lin gua glorificata:55 materia vocis prolate inlaudediuii^ nam nec ^pter hoc fequitur q ?fit generabilem^ corruit ptibilerquia raritas amp;nbsp;denfitas fûtequinoce dicta in il Io corpore06 in illis corporibus: ficut etiaponntaftro logiinter duas fperas q no poiTunt feinditeffè aliquod fpatium repletum corp ore diuifibili:cum in illo fpacio fitmotus planetaru fcUm motum epicidi.Item p mira 6ulum fieri poteftq?duo corpora fintin eodêloco:q3 oportet effe ad minus dum corpus gloriofum fupra ce Ium empyreum tranfferetur mediante celefti corpore quod no Icinditur.Quid autem dehis verum fitinceri! tum eftquia nec fide determinaturtnec^batur ratione. Ex Thoma 86 Henrico de A(fia elicitiue,

y-^^©naqucItmcula cftîiBuid

Ô6quotfuntaureoIe qfiparafernaIes martyrŒ v co fcfîbnî:ô6 virginû in cel o empyreo.Ad qua refpodettq,aureola eft quoddâ gaudia accidêtale ^bea ti gaudetdcbonis operibus a fe facristq p victoria acqfï uerSt.Nam victoribus corona dat,Circa qua aureola

i^«m^öecadtó xtviii

quatuor declarabuntur. fcITentia rufficientiateminen tiarcorrcfpondentia. Prtmû cftclTènrn:nam didum eftqgt;aureola eft gaudium quoddam accidentale» Pro quo feiendum ell cj in beatis eft duplex gaudium.Gef fentialeSC accidentale, PrimQeni premiQ vcl gaudin beatorum eft eflcntialetquod confiftitinperfeda con# iundioneanimead deum per vifionem amp;nbsp;fruitionem dei inquantum animagfede coniungitut deoMdêdo: amando eu amp;nbsp;fiucndo:amp; hoc premiû fimilitudinane corona aurea nominatur triplici ratione.Primo figni quiacorona ed^priumfignum regie dignitatis, Sed per iftud premium elfentiale quodin dei vifioneconfi ftitquodâmodo efficitur homo particepsdiuinitatis 2C per confequens regiedignitatistvt dicitur Apo.v.peci fti nos deo noftro regnum amp;nbsp;facerdotes, Secundo hoc premis ellentialevocaturcorona ratione circuli, Nam figura circularis eftperfediffima eo qp nichil fibi addi poteftquin fitea minustS^ ftgnificat premium amp;rgau dium enentiale beatorStcuinullum premium addi po teft quin fit eo minustquod patetquia nichil eftmaius vifione dei. Terno premium eiftnriale votatur aurea rationemateriei fiue nSmi;qa ficutauro null5mctal#J Ium eftpreciofiustita vifionedeitque eft premiS effen# tiale fandorummullum aliudpremium eft maius SC nobilius,Q3 auteaurum Gtinter metalla preciofius pa tetex v’alore Ö^ raritate, patet ena quianulla egritudo apparet ineo:neutra eni pars eiuseftintemperata aut impcrfeda:vtdicitHermescgyptius.Omnia eni metal la fiunt ex fulphurequafieX^^arte SCfubftantiafemiZ»^h^c. nis paternitdC ex argento viuo quafi ex matre ^lt; :me# ftruo:quod menftruu coagulaturin fubftantia embrp onis virtute fulpluirisdigereatis ipfum 0^ adurentis;

faputTertium

que duo.f.fulphur æargenti viuSni aurofofttmagt's lucida SCpurifica ta per loturas fortfffimas ita a nichil vaduefitatis crcmabifis nechumiditatis aqoeeflegmati ce potcdampliuseuaporantvtpatetin anulo aureo nr cudante digitS no tlngete: n ficin anulo argèteo vFaho ru metalloru:q plus SC minus tingatcorpa cotigua: vt dicit albertus in,iiij.mineraIiiï.c.vq\Sec3diT pmiu vFfc cundugaudiu beator3 in patria additu pmio eflintiali ipforu.i.vifioni diuine eftaccidêtale:00 voeataureola diminutiuet^a quafiminfmâ efthocpmiu accidentale refpedu pmq edentialis vifiomsdiuinc.Degbus coro nis aureis 06 aureolis tan^ deprimio elTcntialiæ acci d«ntali dicitExo.xxv.Archam delignis fethimCqfu« imputribiliatvt dicit lofephus Xopingite amp;nbsp;deaurabis eanuro rnudiffimo intusôf foris; qd fignifieat pmiu effetialc.Faciefi^ afterâcoronam aurcofajg circuituqd fignifieat pmiu accidentale,De primacorona dicitEcd xlVtCor®naaurea fup caput eius expreta figno fandi tatis.Defcds catat ecclefia» Filie iarufalê venite Slt; vide temartyrecu corona.f.vidoriep q datur in die folenita tis amp;Ietitie. Secudo circa aureolam videnda eft eiusfuf ficietia.fnumeralis.Nam tres ponaturelfeaureole, f, virginumartyrStSCdodorû ftucpdicatorû,Probatur: Nam corona datp vidoriatq eu quadâ pugna agitur; namno coronabiturnifi q legittime ccrtault;rit.ij,Thi, 1^,Sed triplex eft genus fandor5 g in mundo viriliter pugnarSt 0^ vicerut.f.virginestmartyres amp;; pdicatores ergo triplex erkcorona aureola q dabitur fandisp vi dorqs amp;; deliode twuphis.Primaaureola debetvirgiiS nibus debonis operibus a fe (adis ratione virginitatis Cuius ratio eUtga corona vitoribus datur vtpatetfup gvbi êfpecialé ratio viciorie ibi debet(pedalis aureol»

lànme amp;ècadfe

Sed ^r virginitate ahgs vel aliqua obtinet fingularê óf fpedakm victoriam de carne contraquam bellS glt; rit:vt patet Gaf.v.Spiritui concupifcit aduerfus carnê óf ecouerfeïergo virginitati fpeciale gaudtu accidentale debeturóf datuv/qd a ureola nomina tur.Ad cuius cui dentiae eft fciendû q ? iliis tin virginibus débet aureola q^pofitiï habudutvirgini tatem perpetuo conferuan^ di:fiue hoc^pofitS fuerit voto firmatû/fiuenonîquod gdem^pofitö ^uis aliqn fuerit interruptumUntegrita te tn carnis manentedûmodo in fine vite iftud^ppofitu inucniaturtdebetur aureola.Cuius ratio eibqa licet vir ginitascarnis reparari non pollit.tn virginitas vel cor# ruptio mentis per penitentiam reparatur gf ad plenuj refhtuiturtSf ideo fi mens ftnaliter remanet incorrupta habebit aureola »Non eniêdubiiîquin talcs decorpo ris incorruptionegaudebut»Si aute corruptions men tisft ’guat'îrcorrupfiocarrK^/prïTrnta aliquo inftrumê to vel alio medoitalisamittitaureoIatSC débet Itumiü liter amp;nbsp;verecunde a cofecratione abftinereînô tamère^ pellitura cofecratione; quia ccclefia iudicat folufcdm ea que apparent ia foro exteriori» Si uero g violentias amifit integritatem carnis:no pdit aureolam. Nam n corrûpftur corpustnifi fuerit corruptus animus, Vnde beata Luciadixir, Sime inuitâ violari feceris: caftitas tnichi duplicabitur ad coronâ,non q?duasaureolasba beat:fed quia duplex premium reportabit,Vnum pro virgini tatecuftoditataliud^)iniuria qua eft pa(ra:imo fi violèter aliquaopprefla cócipiat:ex hoc tn meritum virginitati« no perdittnee aureolam. Sed dicetaliqs;ft aureola debetur victorie de pugna:vbi nulla eft pugna vFviiftoria/ibi necaureola. Sed virgo Maria nô habuit pugna carnis: ago necaureolaq^^falfuje, Refpondet

OputArtium

Q, ^ïgo mana habet aureola ^ prcmio virginftahs: æ Iiœt no habuentpugnâcamis ab intrathabuittn tenta none queeft ab hofte:qui neefpfö xpm reueritus eft te tare, haffda aureola débet martyrib^. Cuius ran© eft: ga (pedali vidborie debetur aureola fpeeialistvt patet (upra fed martyr de tyranno habet vicftonafpcdalêerjs go.Ad cuius euidentiâ feiendû q gt;duplici ratione ali:? qua vi(Horia dicit magna. Primo ratione pene mortis queeft vlrimS tcrnbiliG.iq.Ethi. Secundo ratioecaufe honeftitTime/queeaufa eftxps.SC hec duo in martyrio confideräturtSC pcipue caufatquia martyre no facit pe na fed (aura.^ptcrqdille qui^ fidei cofefltone mori tur/fiue defide a perfecutore interrogetur fiue not amp;f moritur aureola obtinebit.Similirer ftqs.R.p.abhofti umîpugnationedefendit:^ xpifide corrQpcremoliun turtSiin ralidefenfiôemoriatur aureolahabebit.Simi liter fi qsmortale vufn**^ »po acriptauCc aliquam rpe (uperumatmartyr ê:amp;^ aurcolâ no pdit.vt patet de bea ta Cecilia.Si aûtmortalcvulnus nô accipiat:2lt; tn exin de poftea moriatur:nô tn negligêtia fuaincurâdo: au redamhabet.Si etiS vulnera nô mortalia fufceperit:ÔC poft hoc carccrêfubffincs moriat: martyr eft: ôè aureo*? 1am mereturfvtbeatus Marcellus.Si aûcafflictio,ppter xpmvf(^ ad mortem continuata nô fuerit:nô eritmar tyr:vr paret debeato Silucftro multas^ xpopenas paf fo:qui tarnen in pace vitam finiuit:necmartyr fuit nec aureolam meruit. Tertia aureola debetur dodlorib^vel predicatoribus:illis,Cg ea fdu predicant 2lt; docentque ad lalutêpnncntanimatu.Cuius ratio cft:quia victo# riefpeciali fpecialis aureola debet:Só ideo ficutper vir ginitarem ^ martynu aliquis decarne amp;nbsp;mundo fpe? cialem vidoriam habet:8C pcofequens aureola fpecilt;?

^nme Seculis J^

lern Jta ctiXqn aliquis no folum a corde firotfcdetia a cordtbus'aliorS diabolum g errore in pugnanterepeUil aureolammereuCuius ratio eft: quia talibus falutan^ bus documêtis diabolS velutquibufdafpintualibus ar misyxpugnat:de quibus dicitjj.Corinth,x.Armami# litte noftre no funt carnalia:fed fpûalia.Prelatis aßt q^ bus competit ex officio docere vel predicate aureola no debetnifi aftupredicet. Ratio effiga corona noJdebet ^gne SCviftorie habituali:fed aftuali.fcdm illud.ij. Thi. q.Non coronabit nifi qIcgitimecertauerit;Etio quibufcûcç legitime exercentibus aftnm iftû.f. docendi vel pdicâdi debet aureola. Tertio circa aureolaaducr^ ti dcbctprccmincfia dignitafis:quc ex tubus ptibuspot cofiderari.f. ex pte pugne:pcrmanêtie:SC materie. PrisJ momodo aureola illa eft potior qfortiori pugne debet: hocmodo aureola martyrum alqs aureolis fugeminet: quia ibi eft difficilior pugna.Secudo modo potefteofi derari aureola ex ptep manentte:8C fic aureola virgin num alqs aureolis fupeminet:quia pugna carnisperi culofiorêinquantS eft diuturnior 2lt; magis nobis emi netevicino. Tertio potaureolacofiderari exparte ma ter te de qua eft pugna.SC fie aureola doftorS Ô^ predica torn inter oês eft potior. Cuius ratio effiga pugnado ftoru vd predkatorn verfatur circa bona intdlßbilia» Alievere pitgne.f.virginum fiC martyrS verfaqt circa paffioes. Quauis aute vna aureola fit fedm ^d/maior altera..fimpliciter tame loquedo/aureoh martyrSîter omnes eft potior.qd^jbatur ratione:auftoritate:ôf ob feruatioe.Ratioefic. Vb ipugna eft diffkilior:5c vifto ria maior:ibi aureola potior:fed pugna ÔC viftoria mar*: tyrû eft huiufmodi: vtpatet fupra.ergo.Secundo jpbat auftoritate Mat.Vt Beati qui pfecutionèpactunt qqver

Caput Ceitiuin

fuftitiä See Dieft glo : q gt;oesaffe beatitndfftes gfidußt fn ffta.Tertio^batobferuatione ecdefie: nam eedeffa in cómemorationefandtorS preponit martyres videlf cet dodoribus et virginibus ad oftendendupreeminê tiam martyrii refpedu dodorumô^virginmHec omia Tho.in,iirj.di.xIix,arti.v.Q_uarto circa aureolam con^ fideranda eft correfpondenna.i.eui parti dotiiïaureole correfpondet.Refpondetur qjparafernalibus. Parafera! nalia autemfuntque mulier habetextra vel vitra dogt; tem a parentibus amp;nbsp;amicis.C»dcpadis conuentis tam Pup dotc.l.hac Icgc.Sc.ff.deiure detiüd.Sf ego.§. dotis amp;glo.tn.c,.ex Iitteris.de pignoribusJn quib’bonis pa lafernalibus maritus non habet aliqdfus miniftrandi mulierecontradicentc nifi illa bona tradiderit marito vt.l.fi.Qde dotis promiiRone.quocafu maritus habet ad miniftrationê:0d de frudibus pot cum vxore,'viuereï yt dicit textus ód ibi Bartbolus. Ethec funtfaris depri inoreceptaculo animarii feparatarum.f.celo cmpyreo, fifCrtiaqueftio fub boe ten L ^ itio capite primedecadiseb de feendo receptam \_ ^\ulo aïaiy fepataru.f.de ïfemotfub q trefdeeï 4 Riucule foluenCqrum qlibetïfra fuo ordinededarabit» ^ ^ illima qudliueulaeftiSi pW infernus poftmorte reperiat fedm veritatê/an fit in fidióe ad terrendS laicos:5lt; temporalia bona ab eis extorquendû. Ad qua queftiuncula videt primo refpondendû negatiue/argumêtis Platonis SC Origenis;SC primoargutqs Platonis vt adducit Aug^ xxi.de.ci.dei.e.xiq.fte. Omnis pena diuina vel Italis adhibet ratione emendatióis:aut^fedus ad virtutem» Sed poft tranfitum huius feculi'demones 0C danatosex

lanitie decadis Li

contemplatione peneetemepeccatorum nopenitebif nccpcccare ceiTabStiSC beati de comuni lege quacne^ occafionedata no poterunt melius in bono ^ficcreerji go poft hanc vitam no eftponendus infernus:necpe«? ne eterneillius.Maior patet g pfalmiftâ dicenteCuni occidereteos querebant eum SC reuertebant 6C dilucu^ Io veniebant ad eum.Ettterii.Imple facies eorff ignoiS minia amp;rquerent nomen tuS dne.Ot Ifidorus dicit.v.' Ethimologiatu. Seponitur♦iiq.di.c.caufa conftitutiois legu eft humanacoercere audacia S^ nocendi facultate refrenare.se inglo.ff.de iuftitia SCiure.IJuftitia.Ode tut peccare boni virtutis amote. OderSt peccare mali formidine pene.Minor^baturper Grcgo.iiij.dialogo tiï.c,xxxvij,S«rponitur in.c.qualis.xxv.di.dicens,Qiia Iis hinc quifqjegreditur talis in iudicio finali prefenta^ tur.Quod didum oportet intelligi de egrcdietibusaia bus in ftatu damnationis vel faluationisUta videlicet tj mortalis culpa hic g penitentiam autbaptifmate no de leta cStali culpa defertur ad iudiciSrnun^ poft deletui ra neep remiffnii.EtEccès.x.dicitur.Si ceciderit lignn adauffrum autad aquilonem quocuuep loco cecidei: ritnbi.f. femper eritXignum efthomo.Aquilo infers^ num defignattS^ eein auftrû.Et Eccês.ix.dicitur.Qiiod nbsp;nbsp;nbsp;^

cunep facere pot man^ tua inftâter operaretqa nec op^ • '»’^ nec ratio nec feientia eritapud inferos quo tu properas-Et q etiam beati in merito no poiïînt proficere patet:^ quia meritum gtinetad ftantm vite prefentis. Vnde Paulus dicebat, Ecce nunc tempus acceptabilet ecee nuncdies falutis.Etyfaias,Tempore accepto exaudiui te:8lt;in die falutis auxiliatus fum tui.Ifcm fecundo ari^ guit Piato fic.Quidam phof^SC poetarum finxerunt deorfum effe infemûlocû triftiffimü/omni genere pc#

Cdpor Perdunt

natu ^ mifcriarS plenS/ibicj !defœnfnras gJito^aias fine fine punicndas.Fmxeruntijiras de beneficentias deorS:SC dearû:nô q3fieverum die ammo crederetcQ tenerent nich il de penis poftmortem fututu efle malis fed hoc fingebant ^Jpter tyrannoru ttmorê,f.vt princi;î pes tyranni rimcrentur a fubditistvt dicit Aug^,vi.de ci. dei.Item.itj,dc ci.dei.dici Aug*. Qj antiquit* prefidê tes in duitatibus finxetût multa fana de dijsÖdocis pc i«libus:exiftimatcs illa efte vtilia fi credanta populo ad retrahendfi ipfum a viegs amp;nbsp;vocandu ad virtutes. Pro hac opinione loqucbat Satius in thebayde dicens.

Primus',in orbe deus fecit timor. Et Cicero priÿ mo libro, de naturadeorû dicit, Quidâ tota dedijsim# mortalibus opinionéfaeftâ efte dixerunt ab hominibus fapientibus.R..p,caufa vt quos ratio nô poftet: eos ad officiu religio duccret.etCi. li.itj.inuediuariï in Carel linaminquit. Itac^vtaliq inuita formido iprobiseftèt pofita:apud inferos quedam illi antiqui fupplicia ims= pijs eonftitu ta eiTe voluerSt.ldem ponit Seneca traget diafexta.metro quinto.Etplatonici vt dicit Aug*.vbi fupra.dicere foliti erant vtile eftein duitatibus vt viri fortcs:00 fi falfum fit: ex dtjs genitos fe eftecrederet:vt audacius res magnas diuine ftirpis fidêtia aggrederetur Secundo arguit^ hacpte exitialiter fiC venenofe Ori genes:^ vult omnes damnatos 2C etiam demones in filt; ne mundipdiuinam mifericordiam faluari:0^ percée fequeusin fcmirnô reperin faite poftiudicium vniuer/ fale. Sc primofie, Sapïe,xi.dicif. Mifercris omnii idne Çlt; nicht! odiftieoru qucfecifti:fed inter omniacônu# metantur etiam damnati:Slt; demones:ergo amp;nbsp;illorum in fine mundi miferebiturjdeus.Et Gen.vi.dicit. Non pmanebit fpiritusmc* inhoie in eternS: quia caro eft:

gt;nmc Accadis' Xn

fed fpiriÉHS deitvtibidem glo. dicittacapitut^ indigna tione» Indignatioautèdei pcna qua infligitvidentur 'idem efle:ergo',fifpiritus no permanebit.!, indignatio def in hominein etemûtergo necpenafimiliter. Item xxxv.Pfal.dicit.Homines amp;nbsp;iumenta faluabis dncife^ eundum Origcnêhomincs.i.rationales.SC iumenta.f, demones.EtiterumtnSquid in ira fuacótinebitmifo ricordias fuas: qfi dicatnö.Ira autdei cft punitio eius. Et AnfeIm^ libro cur deus Ii5.ait.Non ê iullü vt deus creaturârarionalê quâ ad beatitudinê fccitoïno perire finat.fcdinrer rationalë creaturâ funteciâ dânati:ergo il los in eterniïpire nô iînctJtêdeus vultoês holes faluos fieritvt dicit Paulus.i.thi. ij.Sed volutas dei eft tSeffis? caxvt necefle fit oîno îpleri:ô^ ei nemo aliquo mô re# fixere potlnâq^ queeue^ vol uit:feciticelo amp;nbsp;infcrra:vt dicit Pfal.ergo oês hoies etiadanati faite poftiudidSfal uabunt: S^pc5fequës no erit infernus poftiudieiö. S? qm hac Platonis SCOrigenis erroneâ opinionêqdam carnales hoies bonis huius fcFi iebriatitvt liccntius:glo riofiusamp; ■voluptuoftus viucrepoflint fequunt.Idcirco ^babobreuiter qmq; ronibustamp; Tauctoritatibus:^ exe plistefle infemû ante Qi poftiudiciu. Et primo rone di uine pfediôis.Nam deo côpetitmifericordia SC iufti tia.Omnesenî viednt mifericordia SC veritas:inqtpial. 8c alibi.Poteftas tibidnec SCmifedia.SC reddes vnicui q; fedm opa fua,Si eni eiletiuft'’ftnemifcdia effet criK ddis.Sefî mifericors fine iuftitia:effet infipiêstvt î.c.di«« faplina.xlv.d^ipterea dicit Tho.i.par.q.xxi, p totum q in oî opemdericordia SC tuftitia dei reperi t. Miferi^ cordia ft qdem quantû ad prima ndicêtvt puta création ni inoîbustSCin hoie creatio iIIius:5C finis beatitudinis dustqex fola boni täte dime volutatis dependet. luftig

Caput îTertiüjn

tia diftributiua veto îquantS reddit vnicuitß fedm co^ tu naturä:dignitatem;glt; meritari«hocmûdo vhn foi# turot^pterea dicit Dio^.viq.c.dc di.noib^. Oportet vi dere in hoc verä deicHeiuftinâ g » cibus tribuit ^pria fedm vniufanuft^ exiftètiû dignitati; ÔC vmufavùfqr naturam in41pno faluat ordine Só virtutc.Ergo fientex mifericordia etemaliter bonos remunerabitinedonta exiufkria malos ppetuo dänabir in inferno. Secundo ^batur rêne oppofirorn côditionis.Nam dr in natura Kperitvnuoppo fitoru fiueeo ntrariorff: inuenitur Stf reliqumxi.metha.Só.tf.decelo.(mfinmêvnuedetinfi nlt;tn)Scd reperiturjocus fedm phóstvbi eftabCentia ois côtrarietatis: Si ^plentia totius pulchritudinis: diapha^ nitatisjuminofitatistvtpatet denoue edis mobilibus ab oieotrarietate femot/s.primoedi.ad quos afeenduC aiebonoi^ ad copares ftellas demite Pbtonis:fiue fecu dum grecos amp;fvaldcnfes reperiflocus S^ aliqua regio in fupertide terretemperatifllma: oibus delegationibus granfiima: omni terra excelfior:fita in oriiteg^ dextra parte celi q nobilior cftfiniftra.tj.de cclo.qui dicit parf tadifui terreftristfiueortus delitiarS:fiueparadifus vo luptatis.Gcn.i. ad quemJocu vfp ad diem tudidj afeis dunt aie no plenepurga te:fcdm grecos Öó Valdcnfes. Siuc repentur locus fcdm theologos chriftianos ineofi gitabilis pulchrirudinistSfindidbdis difpofitiöis in gio natvbt omne bonS fineoimalo; vbi lumêindcficiês 5C paxdeiquecxuperatomni fenfum:qui eft celurn ern^ pyreS circwftans imediate omnes nouêcelos mobiles: tn ^ loco fandoru aïe requiefeSt: Ód rempiremo cuo6^ diuinitate fiuunt. Ergo ex oppofiro reperibifis ê SC eile debet ali^s loc^tvd aliq regio fubterranea i cirro dreufi dans medis mundi fSmedeorfumiqregio quodä igne

^n'mè Sccadiö Lm

cftplena: amp;nbsp;naturaliter tenebrofa:oî influxu cckflis Fu minis priuatatex co q, elements terre hâcregionêdreS ftans/eft fimpliciter opac5:carês penitus diaphanitate: fine q Fume nuf^ diffundi pot vF penetrare.in q regio neeft oêmal3fineoîbono:3C oia côtraria corS q funi in corpibus edeftibus fïue in paradiCo terreftri:fiuc in celo empyreo vbi dânati in fcFm fcFi cruciabuntTerno ÿbat rationehonefte citatis.Nam fedm canonisas â^ iegühsin dubtjs fernita dcbem^eligerc tutiore» Extra dehomicidioxadaudientiâ.Sô extra dederico excôica to miniftrâtc.cillud/didt/q ) idubtfs via tutior ccügeda 8^ extra de fponfalibus.ciuuenis.dicit in bis que du^ bia font qd certius exiftimamus tenere debemus.âf de penitêrqs.d.vij.didt Aug^.in»c,nemo»§.fi qs aût.Tene certa 5e dimitte icerrû, Vndc Cicero primo officior^ ait Bene pcipiut q vêtantquie^ agere qd dubites equS fit an iniquu.Et iurifconluk^ dicitin.I.femp.ff. deregu lis iuris.Semp in dubio benigniora pferenda funr.tdc ind.in ambiguis co.ti.Cum ergo benignius fit amp;nbsp;hone ftius.amp;i rationi magis confions cr«dcre*(j mali qui hic abfiqt timoré mala perperrât.no caftigati inhoc Icculoî alibi puniantpoft mortcîinfcmo:q q) femp hiegaude tes in imqtate reportent de malis trafaciis comodSj) talibus;amp; virture poil morte dirent:gauifi femp in vita iniquitatetvt dicit Je pc.di.vij.nullus.ergo olno^ tali bus ponendus eft infernus poftmorte. Argueretenim alircrex continuo hic malis/nechic/nec alibi poft morÿ: tem punitis deum effe iniuftûumitêdmprouiduiÔC par tialemîquod effet îmitiusiinbenignius SC itutior femi ta ad credendû. Quarto fabatur rationediuine cômina ticnis.Nam deus’SC xps ^ fiandiminant infernS ma# kfacientibus poftmortem.fedm illud Mat.xxv.Ibunt

Iüq

Capttt ^mimri

hi in ftippfidSeternumJufti ant in vitâetemâ.æ Fob. xxi.Tenent timpanSOC cytherâ’^ gaudent ad fonituj-organi ducuntin bonis dies fuos:8Cïpundî:o ad infer na defeedunnSed fi dicas qjinfernû minatuseftxps vt terreat malos amp;nbsp;ad bonû co uertatmon vtpenasifèrat» , Audi.Grego.iitj.dialo.c,xxxvi»Quid fi gs dicat: idcir co etemâpenam peccantibus minatus eft xps vt cos a peccatorum perpetrationecópefceret. RefpondeUg» fi felfumeftquoddeus minatus Svt ab iniuftitia corrige rct etia falfapolIicitus eftvtad iuftitiS^uocarct. Sed gs hocetiâ infanus dicere pfumat: ga fi deus minatus eft quod no erat ïplcmrus:tune cS afferereipmmikricor^ dem volumus:e5 fallacêcftècquod nephas eft )pdicare cópeUimur.Hec.Grcgo. ÔC Hiero, ad Pâmachium Ô^ occeanum ^pf hoc fie feribit. An putamus fratres ejp iocando ^phetc pdiccnt:ridêdo loquatur apK:xps iudi cium infantibtcr cominct. Scd ioemon fût vbi fuppli riainterddunt.Siiocando paiïi funt:credantur:06 io^ cando locuti.Ifaias ferra fccatur.Daniel leonibus depu tatur. Paulus truncat gladiOfPetrus in crucetdniexem plo fufpenditur.Ethoc totum vt nos a peccatis fua do# drina reuocarent.hee il le, Quinta ratio cft:rônevniuer falis mundiconditiois , Nulla eni commilitas pticula ris:nulladnatio têporalis fineali^ iuftitic loco eft:co ^, iuftitia maxïeperfectionis ê.Nam aitdeus Deunxviq» Maleficos non linas viuerc fuper terra: ergo Ôf in toto mundiregno de ^ nemo alius nifi deus dns cft(ga dni eft terra amp;nbsp;plenitudo eius)debet alfignari aligs lotus tof mentorö vbi diuinaiuftitia in reprobos oftendatur:0^ bic locus dicif infernus.Secundo^batur exiftentia in# ferniaudotitaribus:^ primo Caere leripture Gen.xx xvq.dixit Iacob.ad njbêzvifa tunica fdq lofeph fauguic

iâ:imèicadis tun

hnda.Dcfcendâad filium menlugens inifernü,amp;; Nu meri.xvi.Dathan amp;: abiron defcenderêt in îfemum vi uêtes.ô^ Virgi.in fexto.FadIis defeefus auemi,Nodes arq^ dies patet atriianua ditis. Sed reuocare gradu fu^ perafcj euaderead auras.Hocopus hic labor eft.Etibi dem idê.Engfep fuos patimurmanes QCc, SCluuenahs li. i.faty.ipdidteiîè aliquosmanes æc.Et Sene.i,trage diadicit.Quifœ eftplacideze.Videantein qftionede aîarum îmortaiitate.Ef Ouidi^.4.metham.Eft viade cliuis funefta nubila faxo. Ducit ad infernas per inui^ ta hientia fedes.ôf infra, Mille capaxaditus amp;nbsp;apertas vbic^ portas vrbs habet.EtLadantius fexto inhitutio num deinferis dicing eno ftoicus docuit SC fedespior^ ab iptjs effe difcrcta$:6C illosgdemquietas ac ddedabi les incolore regionesîhœ vero penas luere in tenebro^# fis locis:atcp in ceni voraginibus horrêdis.Tcrtio ^ba turexiftentia inferni exemplis.gC primo illius tyranni impatoris Trayani qui vt fert:ad preces beati Gregori) deiferno ereptus dC ad pfentis vite ftatum reduduspe^ nttentiSegitlvtdicitin.iitj.dialogoijt.c.xxvq.Ex^exe pio tria correlaria fcquunt . Primu q, nichil^hibet ali quem ante refurredione generalem aliq decaufa deo nota ad vita hanc refufcitandum:ftiiflemortuu in pecca to mortali:de^ refufeitat^ penitêtiâ aduruserat.Secu dum quod fequitur efttqnS valet dicere. Iftemoritur in pecca tomortali.igitdanabitur.fed benefie fertur. Ifte in peccato mortalimoriturtSC ad vitam pfente ite^ rum no refurget:igitur illud peccati no remittet: fed dânabit.TertiS quod fegtur ê:^ oês audoritates qdi# cunt qin inferno nulla eftredeptio.vel in inferno nul# lus ampliusconfitebit dco.Tntelliguntur de morte fina H illoru g amplius ad pfentis vite liatû poft generalem

Caput Irrtum

refurrcdlionênô refurg^t.Secudo idem patet eXempîo inius decuius fepuldiro oibus vidâibusflâma exim't, amp;nbsp;exemplo illius de eui^ fepulchro clamatu elh ardeot ardeo:vt Greg* veridicerefert in.iiij.dialogoï^.ca, iirj. Probant etiâinfernûelTe ftridor humanis vlulatus S^ gemitus ceteracgmeftitic fïgna:qucponit Statius libro fecundo thebaydos de habitantibus in acchya: vbi cd mons altiiHm^ a deo v-t neej vêti/necç pluuic ibi aliqd polTmt:vbi taliaetiâqncp audiunt.Et greg^.ütj.dialo:^ gomadducit monté ethnein Sicilia v^i crebro audiût penarii voccs,Etctia infemn^^batuvex multiplici redu dione animarS ad corpa vtmanifefhrêtpenas 0^ alia que fieri viderît apud inferostficutveridice refert bw^J tus Greg9Jibro4'iîj.dia1ogoi^.c.xxviq. vbi in pneipio dicit. Superna pietas ex magna mifericordic fue dignis tate difpofuittvtnonulli etiam poft exitum repente ad corpusredeant.amp;Ttormenta infernique audita nócre;t dideranttfaltevifa gtimefeant: vt patet de Lazaro qui iiun^ ri fit refufeitatustqui 86 ita fe pofteaftigauit ieiu nqs: vigilijs 06 laboribus vt fevidifte tormêta apud in feros etiâ fi linguataceret:coucrfatio loqueret, hec ille.

Nuncadtriaargumenta Platonis in fronte huiusq ftiûculefada refpondet.Et ad primo dicit: qjerronea eft dicereciï philofophisq »fruftra crût pene eteme: cir ^fedus penaru effe dcfinat:06ideo finicnde.Sicut fors* te fcquit:fruftra funt mcdicine:06ideo finem habiture quia egri curari no poffunttôC fani no poftunt infirma ri.Quia fedm irrefragabile catholicorû religionis veris« tatem:penedamnatorii in etemiï er ut^pter tria:videz licet adiuftitie dci dcclararionem:advniuerfi decorem g bonom 86 malorû comparationêSC ^ppferbcatorû le tificationê vindida vid^tiSiudidinic fieri in eos qui

3àhmc öccadiö tv

fe in hacvita iniuftc glorifiaireiûf.iuxta illud.Letabis« turiuftus cû vidci-itvindid:â:manus fuas lauabitî faa guine peccatoris.Ad fecundS autels tertiS dicendû:^ philofophi amp;nbsp;poete qui fînxerûtinfemû efle^pter.R. p.vnhtatemmô credentes de fado eßeinfemû: merue runtno fapientestfed infipientes dici.Tûprimo:quia huiufmodi penarû fidiones fe^m fidem funt illicite fi eutfunt in dubie.Tum ffcûdorqa etiâ feSm rationê nas« turalèveritas q cd virtusnoNlis ptinens ad intelIedS ÔC ad regulandsaffedû no cd^ qualicûc^ comodo abi cienda cû bons honedS fitpreferendübono vtilf:fed g fidionê iHâ vtilê.K..p,S(:virtus amp;nbsp;veritas SC bonû ho^ nedû abiciebat:ergo nô erat heirS fingere zc . N^ped via dei aut^pcelTus ratiôistvt holes fimplices reuocent a peccatis :2C ^auocentad virtutes g deceptiones vel erto res:vel fidasftbulas:vt faciûtpoete. Nam q talib^me^ dq'svfi funt nô^fuerût hoibustnec. k.p.fed maxïe no cuerût ficutexitus^ba.uit:quia exinde fuccelTu tempi's execrabiles errores radicati 6lt; firmati fuerStin populo gentihdq podxpo venicte cum magna, difficultäte vix extirpari potuerut. Mediaautcogruaretrahedihoies a viajs:æ ad virtu tes^uocandi funtvere eruditiones: apte increpatioestdeuote exhortatioesi^milfioes bono rû:cominationes penarii taphtis qfuturi feculi:nô qui dem fidarS:fed oi ambiguitate remota vcriflimas^fiquf bus medijs qui vere vtirifapiens merito dici pot. Adja pinna preterea Oc hercticaopinionê/in hoc/Origenis dicitprimo:q gt;nbsp;demones nun^faluabunt.Nam vt dicit Damafce.Hocedangelis cafus:quod hoibu^mors,SeJ hoiespod morte fi ï peccato mortali morianfreorü nul^ faed redêptio ex inferno.Ergo 6^ angelipodcafum fa öi fuut fimili ter irrecuperabiles: propterca diedjatur»

Oputtertium

Mat.xxvJtemaledidi i'mgnêeternu^ para tus cd dit bolo amp;nbsp;angelis eius.EcApo.xx.dtót.Diabolus öfedu cebat eosmilTus eftm ftagniï ignis 06 fu^phuris vbi QC beftia Scpfeudo^phetc crudabSttur dieac node in fela feculorû.Sed p hoc fela feculo^ in ftriptura foleteterni tas defignan ;crgo.Qdctia mali holes in hoc mundo erpoftea dânati nun^ faluabunßpatet ratioe. Nam ft in fine oes faluarentiicqucretur cp oes polTentad libitu oftenderedeum:etin mado gaudere: erpoftea vellet vel nollet deus faluareteos:et Gcdedilinjs ad delinas trâfirenCpfentib^etfutuns bonis fruerêtur:hic ventre, plenaetibimente haberenttin vtroep fcculo effent prigt; mi et fic poftremo mterra’et in celo appareret glonOiS fi qdeft ipoffibilet vtdicit Hieronymusad lulianum; Ad audoritates vero extorteet infideliter ab eo pro fua falfa opinio ne addudas refpôdetur:etprimo adprima dici Uqiilla diftributio omniu debet accipi vt fit acco^ modata feSmhunefenfum.C omntûeorû quos dignos mifereri diuiua iuftitia nofeet. Damnati autê poft mor temtÓC demones poft caföfunt irrecuperabiles,Vel digt; caturcp diftribuno illa intelligitur^ generibus fingu^ lorumtSC no pro lingulis gener3:vtdeclarabituradvl timû.Et ad illud Gcn.xndicitum^ intelligirurdeholt;: mine feSm genus fuum vnde indignatio fuit ablata per chrifti paffionê. Et ad illud pfal.nunqdobliuifcetmi^ fereri de^autcôtinebitinfra fua mifencordiasfuas/dt!? citur cp inteHigitde his qui funt vafa mifericordie; qa ipfi no4 ) meritis fuis:fed deo miferâtede miferia libérât Ad audoritatê vero Anfelmi diotnp îtelligatur de na tura rationali abfolute óf fimpliciter vtfftfcnfus: de na tura angel oi^ 8C de natura hoïm vniucrfaliter no eft in ftû oês pirerfednichilglubet aliquêcorû pire 2C alique

gt;nmeamp;e€adi3 LVi

ftluari.Ad illudaut PfaLHoies SC iumêtafaluabis dnc rndct negâdo expofitinonê Ongenis, Ad vltimu rndet Aug9,exponêdo auAoritatem apoftoli. primo vtfitdi ftributio accomodafc3m hue fenfum,Deus vult faluos fieri oêshoics qui faluantur:n5qa nullus hó fît queCal uö fieri no velittfed qa nullus falu^fîtquênô velit fal#: uû Acri.Secûdo exponit fic:vt fiat diftributio ^ generi bus fingulorS:3^ nô^ fingulis gencrS.amp; fedm höefen furn deus vultde quolibet datu Iioim faluos fieri mares Ôd feminasîiudeos 5ô gentiles: parues amp;nbsp;magnostnon tn oês de fîngulis ftatihus. Et licet auAoritas apoftoli polTet trahi ad iftos fenfusttn quia no fût de virtutefer monis.Dicendû eft ali ter fc3m Damafeenû 1i.q.ca.vl:^ timo.Q, volutas diuina diuidit in voluntateantecede tem S^ cófequentê. Volutate aßt antecedente deus vult oês hoics faluos fieri, Volutare aût eôfequête nó.Etqa volutas antecedes no femp implet: ideo no oês faluant 'Ad fciendû aûtquid appellat in deo 'volutas antecedes jamp;:quid volutas côfequês. Notandu Q 'involutatediui

natu fit furne fimplexno pot diuerfitas inueniri. Ra^ tione tn voliti nichil^hibet ea diucrfimode cofiderari fcdm diuerfasconditiones volitorS.Volitu autêfcdm q? nûc loquimur in creatura rationali:ordinabileeftin beatitiidinêin quo eft duo confiderari.fillud qUordi# naf:Sf auxilia eius quibus iuuafadcôfequendûhnead que ordinatur,Et fedm vtrûcç iftorûpót accipi di ft.n^ dio volutatis in antecedente amp;: confequentê, In’eo enî qd ordinat ad beatitudinêê cofiderari naturâ amp;^^i^âr quantû ergo ad naturâ deus vult oês holes faluos fieri:ï quantu dedit oibus naturâ capacê.fiC ordinabilêîbcati ludinê.quantû vero ad perfonâ nó vult oês holes faluos fiuiladióes autfutfuppoftti filt;pfcne,Et ga multi de

Caput ïEerttum

utant a fine vitimo ß Tuas adióes prauasno quantff ad ca que futpfone nö vultdeus oês perfonas faluas fieri Prima voluntas dei'dicit anteccdêstfcda cófequens:g^ prius debet coftderart natura ordinabilis in fine ^ adi ones ßfoncqbus finis cofequit cS ab ipfo deuiat. Sei« cudo pot hec diftindio volutatis antecedentis S( rconfc quêtis fumi quanta ad auxilia quibus creatura iuuatut Cunt enî quedâ antecedentia qfi quedâ cóia auxilia que dant oibus hoibusvt falui fiant.f» liberti arbitriS: pre^ ccpta confilia 5lt; huiufmodi quibus oês poiTunt dirigi in his queptinet adfalutê.Sutnichilominus quedâ fpe cialia:vtgratia:virtutes:pfeuerantia inbono Ô^ huiufi modi que dantquibufdâ fpecialiter 5f fingulariter: eri« go qa eoe peedit ordine nature illudqdeft fpeciale/vo lûtas diuina fedm cp refpicitcóia auxilia dicit volutas antecedens.^ vt aut refpicit fpecialia dicit confequens« ÓC ifto modo vult deus oês hoies faluos fieri voluntate antecedête fed nô côfequête. Volutas aut antecedês no fempimplet:quia no eft volutas fimpliciter: nee voli^ tu volutate antecedête (blut fed fedm qd. Nam volutas defalute alicui^ eft voluntas practica que neceffario re fpicit códitiocs pticulares fuppofitoru ^rum funtadlio nes.hoc autnó facit antecedês volutas:fed confequ«: amp;nbsp;io qvult deus volutate antecedête folu nó fimpliciter vultpaup qd no oportetcâ ipleri.Hcc colIcftiueex Tho, fRte.q.Xlx.arti.vi.SC dno Henrico deaffia fug Gen.

(Beunda qudliuncula eft: An in cêtro terretvel vbi fit fitus amp;nbsp;pofit^locus ' --inferni, Ad qua fic rcfpodet:q gt;nbsp;loc^ifemi vbi fit Certftudinaliter dolores theologi nô ponut. Magiker enifmat^ in.iiij.,ppe finc.xlv.d).dicit fic.Ignis eternus cuwfinodifit in qua mundi vel terrente futurus fit

Îbnme Oecadiö tvn

hominem fare neminêarbitrerUiifi forte cuifpiritus diurnus oftêdit.Et Aug?»in libro retradioniï.ca, xxix, retradans qd dixcrat.xij. fuper Gen» dicit fie» Magis michi videtur dicere debuilfe q ? fub terris fit ^ ratione reddere cur fub terra eifecredat.Et Grcg^, in» 4» dialog gorum interrogatusanfit credendum infemQ elTcfug terram vel fubtus dicit,Hacde re temerediffinirenon audeotnonulli nanc^ in quada terrarum parteinfernu elfe putant»Alt )vero hunc fub terra ede exiftimât»hec‘ ille. Alq vero dicunt q gt;infernusfit in oppofito arideaxe que eftinter equinodialem 5lt; polum articum in quo lo co viget excelTus caIoris»Veleftfub aliquo polorum vbi eft exceflus frigiditatis. Poteft etiam efle aliqua re«.' gio in fnperficie tertefub aquatvel fuper aqua per mo dum magneinfule intemperantiffima: moleftilfimat horribiliftima:deformiflima que dicitur infernus: Ôd huic imaginationi confonat quod dicunt quidam in extremis partibus feptentrionis vitra noruegianos hass bitantestvbidicunteffe multa demoni3»5C clamores 5d tumultusdiorribiles audiri ab inhabitantibus infulas. Dominus autem petrus de taranta» amp;Tho»Ô^ Ricard* amp;:dominus Bonauentura»in.iiij»d»xliitj amp;nbsp;dominus Henricus de AlTia fup Gen»Suadêt tribus côgruentqs effe infernû incentro terrc,amp;primo ratione diuine or^ dinationis fic.Deus eu fit fapiêtiflîmus oîa fedm exigen tiâ faarS natural)^ i fuis locis ftatuit ôt Tordinauit. Nam fapientis eft ordinare»primo,metha»ôi: Aug*, dicit » xix de ci,dei,ca,xitj'»qjordoêpariiïdiipariuc^ rerul^a cuis? tj loca tribuês difpofitio»Sicut ergo naturalib* 5t corga Iibusïeb9 oppofitis aflïgnauit diuerfa locaopofita cor^ refpodètia^prtjs carunaruris * vtputa rcbus leuibus: locs furfum^Óf circûferent»â:Slt; reb^gtauibus locS ifc^

Kaput ^Trium

rins Sc ccntrumudiJta Sc fpaalib^ rebus loca coueniê tia earn naturis ftatueredebuiUvt leues.f.SC fpSales vi iJ ri g corda fua fug terrâ ad celeftia SCfpûaha infixerunt adrireuferentiâ tori^ mundi SC in fûmo celi ftatueren t Graues vero Sif pefiïspôderofi ^ corda fua bonis terres nis fug terrâ indebite fixerût: tenderet ad mediS toti^SC circa centrûmûdiareg in^fundo îferni,Sc3o idê^ba t rôneaffimilatiôis.Nam loc^ SC locatû debet affimibri fiuc^portionari.4.phifi.*Pdores aût tres hntcôditiôcs elongatione:obfciiritatê:SC frigiditarênâ peccatu diui dit 6e elongathoîem a deo.^uer.xy.Longeeftdns abî piis.pctôres fût obfeuri .execauit cnieos malitia corû: Sapte.tj.SCiô in tenebrisambulät:3C vie illota tenebre: 6c lubricû:ôC angeb dni coartas eos Pdôres fût frigidi gpdmiÿdicitvenenûaîc ab Aug^ li.85. q.Venenû ât vt dicitlfido.i.ethimo.eft frigidiflimû:ergo loc^ nouif fimus:obfcur9 óc frigidus cis debetllnfernusaütin me dio SC in cerro mûdi exifiés êfûmeelongat^a cclo;ê na^ turalitcr tencbrofus:oi influxu celeftis lumïs priuat^:ex eo qpelementû terre häc regionecircûflans ê fimpliciter opacû carens penitus diaphanitate fine qua Iume nûc^ diffundi poteft vel penetrareteft frigidiflimus naturali tertvnde dicittartarus a tremore frigoristvt dicit Ifido rustco epibi necradius folis penetret nee adfit motus acris»Tcrtto ^bat idem ratiôe oppofitionis fieLoca op pofitatoppoiitas 6C côttarias côditiôes SC naturas folent haberetfed gadifus terreftris eft aliq regio in fugficie ter rerepératiflima fita in parte orientait SC dextera pre cell queregio efl gratifftmaoïbus deledatióibus* Ergo in^ fernusponi debet ex oppofito in inferioribus partibus terretinterioribus fiue centralib^fpere terretvFfupfic«ali bus terteoppofite axe axitque inferiores dicuntrefpö

ï^jimcöewdïö LVin

du nonri:quejregioefl infempmffflîmaîremotiflîma a celo omnibus moleftqs SC consrarietatibus plena. Ite paradifus terreftnsoppofitus inferno(vtdicunt doda res de hiftorici)hab«t omnia que requirunt adbonitas tem loci:duitatis 0^ regionis,Ad que requirit conue niens difpofitio montium:,fcaturigo fontiû: decurfus fluminS:nobiIita$ plantarum: iocunditas animaliS:î fluentiarS bonitas:aurarum fine ventorum regularitas: temperies elcmcntoru,Vnde0C Damafcen^ libro fccS do fententiai^dicit, Paradifus terrcftriseft pofitus in oriente omni terre excelfior têperato:tenui(îîmo acpu rilRmo aere folgens:plantisferng floridus:comat^:bo no odore repletus:amp;fomnibus gratiffimis oblcdationi busplenus,Ergo infernus haberedebet omnia contra riaparadifo terreftri :5C per confcquens fi paradifus in fummo fit:infernus debet eflèin infimo loco mundi; Secundo^batur eadem codufio audoriratibus:8cPri mo Ione,q, Proiecifti mein ^fundum in corde maris, vbi glo,dicit, qp ficutcoreft in medio SC centro aîalis: fie infernus in medio terre,media ante [terr c eft centra ci’,Et Tob.x.Dimitte ergo me zc,EtPfal.Libcrafti me ex inferno infcriori,vbi dicitglo» Auguftini cp duo fût infernatfuperius fiC inferius,Terrena inhabitatio vbi eft caro SC fanguis: decelîîo SC fucceifo mortalitatis Sd mutabilitatis,Infernus eft fuperior: fed ab hac tarrena inhabitatione SC inferno itur ad infernSinfcriorè,Pro pterhec duo inferna miftus eft filius deivnditp libérât advnum infernum miffus eft nafccndo:ad aliummoiä riendo,Hee Aug^.Et Yfaias,xiiq.Infernus fubtus con turbatus eft. Et Math,xq, Sicutfuit Ionas in ventre ceti tribus diebus 8^ tribus nodibus:ita erit filius hominit

‘ -in ventre terre tribus diebus 0^ tribus aocEb^.EtPro^

TK

caput ^Tertium u«bioijt.(xJn^fundis inferni couiueeius.amp;f App.v/ did Cep iohanes cum vidiflet librumiignatum feptem figillis:flebatquia no videbatdignS [aliquem ill5 apt re neep in celo nec^ in terra neep fubtus terra. Liber eft facra fcriptura.apeitusa'.patefadus a chrifto qui fuit de tribu luda. Et înuit lohâncs fubtus terrâ: quafiibifint aliquifeia prediti vtdem ones:aie mortuorû qui hic fa^ piétés habitifunüvtfanéli patres:,pphete gC multi phi lofophi.5C inglo,xitj,q.ij.c,temp9(in verbo abditis ^ii rit.Infernus eftfub terra a^celû fupra.ltem.xxiij.qaiîj» ca.hecaût vita.öC Grego, in quarto déterminas: quid de loco inferni credat dicit,Hoc anima pulfat cp idcirco infernus didugainferius tacet, Ldcdkitlfido^xiitj.erfii mo,vnde infernus dicitetiâ gehéna.a geoscp eft terratôi hênos qfi^fundû:qfi in^fundo fitus.Ét Virgi.infexto introducit Enea alloquentê Didonê:dicentêœ, Infelix dido verus michi nudus ergo.Venerat/ extim ferro« extrema fecutâ,Funeris heu tibi câ fuitg fidera iuro.cf fuperos/6^ fi q fides tellure fub imaeft,fnuitus Jregina tuo de litore celîï.Et Seneca tragedia.i.îtroducit thefeiî inuocanfê,Fasoê mndi te^ dnantê pcor regno capaci/ Tecj quâ tota irrita qfiuitethna mater.Vtiura abdita 8^ opta terra ficcatipunelog,Et vida tragedia devirni teloques dicit.Nun^ ftigas fcrtad vmbras inclita virt* Viuitc fortes nadetheos feua pânos. Vos fata trahent, S5cS famas exiget h oras.Confûpta dies Iter ad fuperos gloria pandet, Êxêplis eriâ veritas pdiÄa patere pot ex Grego.ürj.moraF.c.xxxq.Etafetô CyriUo ad Äugu.in

Hie.hec eoilediue ex.4.fnïai^:et ex henrico,

'jfcrfia qucfttuncula cd:©!

* A?^^^* 9^” ^^æ terreïeperiant ijfuperficie terre lt;nbsp;_gt;^kca in quitu« aicctamnaioru penas luantAd

patrie öccadis Lix

quâfic refpondet:^ vt GregMlt;«ft«n:diaIo. Omni* potens deus adcorredbonêviuennüin hoemudo mjg* bufdam patènbus in fugficie terre Jquafdâ damnatorii aîas penasluerctvoluitoftendere vt mêtes iftdeliS q in ferni tormeta effe no credóttormentors loca videantq audita credere recufant,Et infert.c.xxiiq.Ii»vbi fupra* quendâ fandSheremitS q in infula Lipparis Sicilië morabatvidiffe(ÿau theodorici régis in eîlamvulcani ibidê ebulientê^ieda fuit g lohannêpapâSC Simachâ patricis quoi ille rex an occiderat, Et iuftédicit ibibca tus greg9 ab illis in igné mitti apparuit:quosî iraevit« iniufteiudicauitJtèinutj.c, narratde quodäromano cui in extremis laborati apparuit nauii pata:qua ipeSd qdâ vicinus fuusjaddueeji erafin Siciliam: q flati poft nocfucrantfiPmortui.SC fubiSgens dicitgreg^,q»vCi’ re illcmoriês fc ad Siciliâ ducendûteftatus c.qd fentiri aliudpot/nifi p ceteris Iods in ei^ terre infulis erudâti igne tormêtorû olie patuerunt:^ vt foiet narrare q vos ucrûtlalTatis ^tidie finib* crefcûc vt mûdi termîo ap^* pinquâte quanta cerrû eft illicamplt’exurcdos colligi: tâto 8e cadetormêtoiçî loca amplii videat apiri.becgre go.Exifta aSt^narranoe apparet q gt;per ollas vulcanim* telliguntqdaj putei flSmiuomi:vPquedajJcaucrne ter tefläma5 fpirantes fulpInireâ.QuareaâtoHe ille vulca* no attribuant ps g Ifidodi. xxq,ethi »dicêtêq » iuxta fug ftitione gêtiliû:vulcanus in fornacibus fabroi^ qfi deus ignis habitare^dicitSf p i^m figuraliter ignis inteHigi fdet:quêqdê^pt mitas vtilitates quas hoi confert (ab Ïfidoro ibi enumeratas) génies eu deû pofuerûtîipfum notantes vuleanû: que tûc ridere dicût qn ignis qfi to# mtrua emittitamp;r fcinnlÜs firepit,00 itcrû IfidoUi.xv di dttÿquedaj îful« circa Sicilian vulcanic dicunt : ex co qj

Capot Ccftium

ipfefiait monsethnaardâtîSC funeodo quaru nou ibi ponit» Etprima vocaturlippans zc.Ethna vero eft mens ab incenfo fulphuretquo plenus eft: flâmas fpigt; rans.Et dicit Ifidorus q? mos ille het ab ea pte qua euru« fi^ africus flat fpelSois fulphure plenas:que ventis illis agitate 5^ comoteflamas emittunt rerribilestitaq? puta tumefta gbufdä ibiinferna elle.Sed horu opinioneil Ia que precedenter de fitu inferni didafuntflare nop mittunt.no enim omnis locus in quo vel aquo aia luit penamdanationisvfqtin diem iudierj efl principalis locus inferni.Sed qdam funt particulares in quo (cau fa nota deo) queda damnatorS aievfqjad diem iudicq penasluunt» Henricus de Affia fuperGenefim»

^Garta quetliuncula eft:

QH‘^°’*^® ^ ^’^^ habitudo eft lub terra tnu '''gt;s^^^locoru penalium.f» purgatorij: Iimbi:amp; finus Abrahe:vel fandorS patriï/ad inferna. Ad quafie re:? fpondet:q)dehabitudine 06 ordine trift locoi ^ penalift ad inferna eft duplex opinio.Prima eft^babilisvidelilt; cet q?infernus eft regio centralis terre: SCqjqlibet alia re gio inferi illa ©rbiculariter circiifletfcdin fub SC fupra ^portionaliter^ differcnttjsincolarft in ïdignitatc vel dignitate Ata videlicet qgt; cft fint quatuor totalis inferi tcgi®ncs fcdm cômunè dodorft opinionê.f. infernus inferior:limbus puerorft:purgatorift:amp;^ finus abrahc: vel limbus patrum.Infernus eft regio centralis infima CC ïmediate poft earn regio puerorSq in folo peccato ori genali deceflerfït.Sugquâcft regio purgationis aïaijt qua cireftftatregio que vocatfinus Ærahetvel limbus patrß:Pnmedue regiones funtdamnatorft: fed differ lit que ad penafenfusöC pena dam folâ.Alie due non

^nmeSecadis Lx

(cd fût vel fucrt faluadoru,Alfa opinio de oidinelocoivi penarS ad ifcmS cfbcp ißeqtuor regióes iciè orbiculari ter no cirrâdantîquod pottribus modis côtingere. Pri momodotfi imaginamur quandam piramidem terre rnagnäeuius conus fit centra mudi:amp; bafis fittota füg ficies terre arida:SS illam piramide imaginemur diuila per lineas vFfugficies trafuerfales in quatuor regiones fc3m fub Sc fupradiftanteslquariï infima fit infernus Sc ceterefug eâ ordine predido.Seeûdo mó ide qtuor regiones poflunt fead inuicê liabcre ad modu quatuor fperarQ:fug inuicê imediate vel mediate pofitarul ita q» centrumSditSC alietres diredeadvnâ differentiampo fitienis celi finient fug eaj.Tertio mo effe pot »tres re giones nó cêtralcs aftent centrali adiuerfisdiffWtijspo fitionisivtpura vna ab orientefalia ab occidéte^ tertia a meridie vel ex oppofitotSC fic funt quatuor imagina tides de confituatiôe regfonû inferi. Sed prima eft ^lt;: babilior SC didis fandiorum cönenienhor. Quicquid tn fit de cóftitutióedidiarrr regionSividet tn verffimili terponendS (hinter finir abraheSC infernS inferior^ fît quedâ diftantia media qfi inuia vndecSep SCamfra dibus eófufa.Nam dnif.Luce.xvi.q diues epulo ele uatis oculis vidit a longe Abraha amp;nbsp;Lazarö in finu ei9 vbividetlocalis diftantia denotari.Et itcrû ex hoc q ibi didlû legit ab abraham.Et in his oibus internos SC vos chaos magniïfirmatu eft:vthi qui volunt hinc träfire ad vos nôpoffmthieq; inde hue tranfmeare.Qiiodlin» teraliter accep tu videt de notare interpo fitione itineris imprranfibilisthcct dodiores exponant illud myftice. Pro hac etiam opinione facit illud didlu in gfona fapie in create.Ecci.xxiitj.Penetrabo omnes inferiores par/ tes terrcSCinfpiciam oes dormientes SC illuminabo oes

Caput' tertium

fperantes in dno.Exqutb^’oibus fequit qpak djnafoi^ qn dcducQtur adinfemuin centro terre adluciferu ibi^ dem confiftenteS^ albgatO habet illas oes regiones fub terraneasptranfire.EtaiequadefcendStad limbS pue rorûtranfêûtduasramp;quead purgatoriu vadat vnam: êt^ptranfeuntes fe videntfibiininceloquuturStT cetera Etfimihter qn aie de purgatorio educ Siturin gloriacX peditedeculpisæpenis forte ad eonfufionêôc penara cumulû danatorn SCdemonthgodi5tafcenfum hoini in celum permittentedeo rranlcunt per centrum mnlt; dt ad manhóes fuas in celo* HecHenri. deaf.fug Gen, ^^^inta queUiuncula eftj q VQue eft maior regio -locorS penal1U5.Ad qua ^^^^^icrerp5detur:qgt;ri certo eófiderare velïm^ qua titate regions predidaifî: nó occurrit vnde pofTimus quâtificare easinifi ex multitudine incolar» cuiuOibec Vbi ergo fupponêdo q gt;quelibet aia exuta ficut glibet fpSs determinet fibi certS fpacium corporcS:vidctmi«J nima’regions predidarû fuiflefinus abraheUn qerât oes fandi veteris tcftamêri a pena purgatori )abfoluti: g pauci videntur fuilfe refpedu illorSqadhucmpur# gatorio tenebantur:quiiterum pauci fueruntSTadhuc funtrefpedu eorSqin inferno tenetur:3f forte quan do($pauciores his qui in regióelimbi tenentur. Dico ergo cofequenter ex his q?maxima harS regionum cft regio inferni inferioris: qd apparere poterit cuilibet attente cogitare volenti numera faluandorS:numerum damnatoru5:numer«affumptorS poft iudicium corpo tum,Man primo numerus faluandorS bono^ poft ge neralem refurreeftioneno eat forte minore immo forte maior vtaiibidifputatitur^qmulutudo dänawruo*

Initie öccadis Lxi

Ïiomtnuamp;r demonu5*Seinumenrs falmnJoriï imple bit cclum empyrcû q3 eß longe capacius qua totS fpa Cium infra concauû orbislune imo infra celum fidereS vtpatetin fperis edorum feinuicem interdudentiuj: ergo oportet ^ locus infcfnifrtampliffimus.Secundo hoc idem patet ex numero damnatom.Nam iam pluf ^ß fexmilia quadringentorS nonaginta qmor annogt; rum ab initio mundi elapforû aîcdânatorû ad infemu defeenderuntdecuncis regionibus viatorum fidcliuj Öi finfidelium: qbus fr co numcreturocs demones qui fedm aliquos tot funt quotfût angelibeati vFpluresj 8^ itequotfunt in pfenti 0lt;Scrûtmali in futuro qmorie tur S^ dânabun uCum ergo fit maxima mFtirudodarn natorSvt patet:ergo locus inferior infernivbicuc p fit eft mire ^ flupêdc magnitudinis ÔC amplitudinis Ôânjaior aÜarS oim regionum diftarum.Tçrtio hoc idem patet maxime ex numero corpora alTumptorg ab hominib^ poft refurredionêgenerale cireuferiptiueloca occupai tium:,ppterergo maxima damnarorugt; multitudine gdS quantificare volctcs locü inferni diuerfimode loquunt Quidseni dicunt qgt;licet numerus damnatote maior ent ^ ois numerus laluâdorumtnô tn oportebit,ppter hoc q fpatium inferni fit ita ampla Geutparadifi:quia infernus laabet rationecarceris coftringentis Sifconcul cantis: ficnó rationêamène Oè libere latitudinismä act penâ dat damnatis locus artus.Vndedicita Pfal. qgt;dä nati/ficut cues î inferno pofiti fSt:queaialia coangufte multU5 in ouilibus coftipant.Ahj dicunttp loc^jnfernt erit acentro terre m5di:6lt; orbiculariter extedet verfus concauS orbislune quanta fufficict^D iHa imFtitudine» Ahj dicutip tota regio elementairs poft iudictJ^ïJ eus inferniau lt;pqui in elemêtis huiusmünd

Caput Certmin

runtin illis punient,Auari.f.in terraXafciui in aqua Iracundi in igne.Superbi inacre,AItj dicunt q gt;nbsp;centrus terrei concauû eiuseft maius ampin g pars terre diO coperta aquis que ab hoîbushabitaturtqué pars terre nun^ ab hoîbus pfentibusiptcritis SC futuris(dato q^ mundus habea t terminari) poffe totaliter fugficietin*^ impicritira cp nulla pars eius etia5minima vacua rem? neret,Alt )dicuntamp; rationabilius (ÿficut deus aprmei pio creauitlocum inferni detinetis öd inftrumentum ignis quo ibidem puniretur mali:fic etiam a principio deus^uidentia fua de capacitate loci ^luidittvnf. infer nus eftet capax damnandorum localiter SC diftindeca piendgrum.Hee Henricus de Alîïa fup Genefim, ^Idjcta qucltiucula dtiüiic regio locoijtpenaliüeft diuturnior.Ad qua fie \_____yrefpondettep iftarnqtuor regions illa.f, darn^ nandorS inferni ficutîmenfurate eft SCcrit alijs ex(ê^= fior:ita Sc durabilior, Nam regio fupcrior q eft finus abrahe incepit primo inhabitari fortaffe a morfeiufti AbehSC depopulata fuitîmediate poftmortêxpi:poft hanc regione inhabitari cepit regio purgotonpque etia cibus incolis priuata fuit pxpm ad inferos defeendetv tem vt gbufdajdodonbus verifimilius videt.poft qua purgatorn euacuationeïterû regio diacepit incolas ha here SC habebit de iceps forte fine interrup none vfep ad refurredionemortuoB ? generale.Regio vero totalis in ferni vFdânâdorû IdIa cû fuis ifelicibus icolis in eternS durabit in altu extendêda quanta ad declarationediuie luftig p diftiAas finguloippenas iudici dei no Ëocculto tue decernet ab oib9,Hec hen,de Af.fup gen

^^(Eptima queittunmUelt:

i^Hmèöccadis Exit

Qito t carceres feu manfïones habeat regio infernalis. Adqua ficrefpondct. qgt; toralis regio inferni feptè carre res habcttvel in feptè regiones partiaks:luxta feptepee caia mortalia videturdiuifa effe: vel poft iudiciu dini^ dcnda«Pro qua imaginatióeeftbeatus Greg9.i^^j,dia^ logoï^.GXXvi.vbi ait: tp fiue elecftt fiue reprobi q uoiu cóis caufain ope fuit adloca etiâ côiadeducunf;xpi no bis verbis fatiffacientibus etiâ fi exempla deelfentjp fa

• quippeveritas^pter eleerlos in euangelio didt.In domo patris mei manfïonesmulte funt.Si enî difpar rctribu tio in illa cterna beatitudine no eflèttvna poti^ manfio quamulteibi dicendeeftènt.Multe ergo manfïones ibi . funt in qbus diftindi ordinesbono^^pter meritorum côfortiû comuniter letanLEtcadê vcrrtasCdicit greg^) finalis iudieij diê denSciâs aitÆûcdicâ meflbrib^.CoI ligitezizania5dligate ea i fafctculos ad coburijcnduy,‘ Quid auteeft zizania in fafciculos ligaretnifi CoparC-s paribus in tormens fimilibus fociare vt fupboscu fugbis luxuriofos cû luxunofistauaroscû auaris:fallaces 015 fallacibus:! nfidcles cuinftdeb^, CS ergo files in culpa ad tormêta fifia angeli ilocis penalibus deputattqfi zi zanioru fafciculos ad cóburcndü llt;gat«hec Greg. Vel dicendü cp ficut poft eófSmatiSj müdiiuxta ierarchias angdoipmalorü ordinabuntïinferno dtucrfe manfio nes feu regióes corö fedm differêtias in ftatih^SC culpis eorûJta videlicet q, illi âgeli mali g fucît vP ftâtes fuif fentde feraphin fOmi î celo cadètes fetfti funtinfimi.Et illi q fuiflent cherubintcadêtes/eóftituti fût in choro fug iProstira ^ q fuiftent deifimo ordine cet^ angelici col locabunt in fumo loco inferni.Sicutergo in celo cû ^^ libet ordineangelorS colIocabuntalighoics ^ coformi tate tneritorw:iiaj)portionabilitcrî terarchqs inferni^

TK v

Oput ^ttum

côfomn’tatcdemcn'torû hoi« collocabunt îtra choros demonuHta ^inifimoloco feraphino^ifcmirponcnt illi g hic fingst ardcre in amore dei vtrdigiofi zcamp; ar det ^itiocdiaboliJn choro chérubinifemi ponent iUu miati fcientia: fed non fibi nec rede alqs* In choro’tro norS ifemi ponent g fingst fe pauperes Si thefaurizan« ^ cpatuJn ordinednationujifemi ponentmali piati: fpSales amp;:t^orales:regesî duces:comites. In ordinevir tutS ifemi ponent zizaniofitSC fie de lingulis,Qd fi ali . gs arguat:ga fedm lob.x.In ifemo null^eft ordo.ô^ hic ponit ordoieprê careers vFtriS ierarchia^.Rndet g» Tob iteHigit de ordine itentionS SCopationSqnfSti in fcrno:nânunus dânatoi^ hêtintêrionêvfadS debiteor dinars in fine g ed de^ Elicitiue ex Hcn.deaf .fuß gen.

^Aîraiia cnicrtiûaila cd:si

o Wgnis ifemi fit corße^ yf fiRtudinari^aut ima«? ^—ginarius. Ad g fie rndet cj, Auicê.ix. fue metha. negas exuftionê corporS poftiudiciS cS nô admittat car nis refurreAionê.âC vides q naturahifpSs ab igne cor^ pali pati nô pofTittdixit ’ex hoc q, ignis ifemi no effet corpalis:f5imaginan9:ita q? aiemalorS poft morte dieS turió igne cretnarftga imaginât cruciari apphendeddo igné fub ronedifcoucnictis.Ei ponitcxêplu5ibide dcfo niante g exapphenfione fantaftiea alicui^difcoueniê^ tis infono qncp plus cruciat quï fcciffètexpntia eiufdê in yigihafß hoc eft falfSamp;S erroncStga'imaginatio eft potêtia quedâ vtês organo corpali:vn nô pot eê qgt; tales imaginatioes fiât in aia a corpe feßatatficut in aîa font antisJô dicebat qjfi ille ignis nô fit imaginari^ïeft certe fifitudtnar?:vt fie irelhgant aie arderei ignetSó affligi fetorib9 fp5alit:ficutioeSdarij dicunt, f.ij jrideät vFreff nbsp;nbsp;nbsp;i

ciantfqnôiteUigSturin aliq recorpaluled fpSali tin»

^hincöccadiö txin

Et fl ali^s dicat qreergo ddeAatioesôf pencfpSales btôtum Si Smalorujdtmonftrant Só pinguntœpahrcr. RefpodctAuicc gaXtriftitia Slt; ddedano fpSalis: cft multS ignotaSchoies melius ad amorê vel timorèmo# uent corgalibus qua fpûaîibus.Sed qmetiâ hoc falfu5 eftjdcirco dicedurn tjignis inferni eft verus ignis cor poreus 8lt;eiufdê fpedei tu ifto que nos videmus^QdjJ batur rêne Si audoritate,Primorône ficCorpon no pot côuenicter aptariinpenâ nifi corporeStß pena da natoni nô folu5ent pena dani 8^ priuatois diurevifiôis que rndetauerfiôi q fuit îpdo mortalité erit etiâ pena fenfus corporaliterque rcfpôdet côuerfioni adbonuj cômutab ile» CorpaIis autêpena per corpora irrogat: ergo. Secundo etiâ^batur audoritatephilofophi pri^s moThopi. dicentis:q gt;ois aqua claque eft eadè fpecic: ergo eadem ratione omnis ignis omni ignieft ide5 fpe^: eie. Tertio ^batur audoritare greg. iiü. dialo.ó^ Au# guminidicêtium:qgt;aïc damnator5 ignecorporeo affli# guntur.Hec Tho.in.iiq.fnia^.di.xliiq.Alq tn dicut vt recitat Scotus in.iiq.q, fpiritibus ÓC aiabus datur qui dam habitus fupematuralis^pter demerits peccati: ÖC per illum fubteiuntur corporali agente vtpoffint ab eopati.Hoctarnen Scotus improbat Sri bene.

f\ Jöns qucftiunculaeft:@î l 0 ■ demo nes Ac aie fpSalcs fegate poffint ab igneî

V^ni corpali pati QC cruciari amp;nbsp;q mó. Ad quay pri mo videt refpodendS negadue p'illud Aug.xq.fu^ gen.'c.xlq. Agés debet eênobili^ paffojgnis aSt coipe^ nó eft pftantior fpSJtcm Arifto. i, degenerative dicit q corpus no agit nifi p côtadut.corp^autê fpin tu^ràge renô pôt qaiHafc rangst ^rumvltima fûtîiKv. phtlr» Spus auûiudiuifibihsnô habet vltitnS,Item pruno de

Sapiit ■(Tmium

generah'oeS^ fc3mBoctiffIf.de duabus naturis, fila tolffagSt amp;: patiunt adinufccq in materia cômunicât ßaia S^ignis corporc^no cÔicantîmateriat^a corgalisä um £lt;fpüaliu5 no eft materia cois.xi.metha,.Itcoê qd pâtit recipit aliquid ab agêtç.Sf ergo aia patiatab igne corpcoialigd ab eo recipiet: fed oê qd recipit in aliquo eftibi g modum recipiàistergo recipietignis in aia cor poraliter.Sed fpûalia recepta ab aîa ffft aie pfediôes 8é no penatergo ignis reeeptusiin aîa no erit pena ei’:fed magis pfedio.Itêagcs corporesnôagit i re remotatnifi g hoc qSagit in m^ia.Sed aie æ demones qnep fût ex nalocff inferna,Cû qnç^ inhoemûdo appareât hoîbus nec tn fût îmuncs a pena.Et tn videmus epoia interme dia ab igneîferni no patianUergo videtq »aie dânatoijî nôpariant ab igné corporeo infeni.Idê^ba Caudorita te Tertulliani in apologetico.i.in libro defenfionS cas? pite.xlvi.dicêrisJdeo in iudicio repfentabunfÔC corpa qanec^ pati quie^ pot aîa fola fine materia ftabdi.i.car ne SCqoîno de iudicio dei pari debet aïe:nófine carne merueît infra quaoîaegcrût.hec ille.Et Ladâti^ li.vij. c.xxi.didr.Aie eff in fe nichil habeât foIidOSc côtrada bile a folidis Qc corpalib’nuHâ vim pati pntJjqa in fef fpiritib’viufft a folo deo tradabiks fStreui virt^SC fob ftantia fpffalis efe.Sed tn docêt nos fandelfe qjiêadmo du pcnasimpq fint Iaturi:na ga pda in coipiÉis cotr* xen rurfus came indu en t:vt in corpib^ piacuWfölua/» hec ille.ln oppofitff eft fides SC Lucas.xvi.Ioquens de cpulonelq vocabatur Tomtalus vt patetin collationi bus patrumfcoHatiôcabbatis Panûtip .de quo epulone dicitur q gt;nbsp;cruciabatur igneinferni. Ad hac queftione tefpödetur fubhac conclufiöe:qgt;anima feparata peteft pati ab igne corporeo:fiC ab eo cruciari. Probataut fic

i^nmèöccadfe txnn

ntioCtEadem eft ratio deammabus feparatis 3^ dedejs monibus:fed demones patiunt abignc corpeolvtpa^; tft Maf.xxvJte malediAin tgneeternLÏ qin paratus ê diabolo 36 angelis ciustergo amp;: ;aie feparate ab igne cor porco pari poffunnltepena debetrefpondere euîpeîfèd aiapcuIpâScf perpraua cocupifccnnâ fe fubicit eorpr. ergo ÎCluftû eftyt F penâtrei corpee p poffioes fubiciaf VndeSC Grego.inpdiaF.dicit.Si diabolus 8^ ei^angelî cû fint incorporei corporeo igne funt cruciandiî^dmi rufi aieante^ recipiant corpa paiTunt igne corporeo cruciaritqfi diceret no eilmiru.Firmiter ergo tenenda eft (ÿ aia leparata pati:affligi0^ cruciari poflit ab igne corpeo. Sed circa modSqpati poffitdiucrfi diucrfa feniere, Ali^ cni dixeratcp aia ab ignepatiatur videns: do foliiignefed hoc eftfalfumiga vifSvtvifu pfedio e videntis.Ahj dixerat qpaiaab ignepatiat imaginado ipfSvt fibi nociuff.Sed hoc tenere eft hereticuigatunc penaifemi ignis;fcdm veritate n ectrealis:fedappares amp;nbsp;imaginaria.Ah) dixerat q? aia patiat ab igne altérât do vt puta recipiendo ab igne caloré:ardorem ficcitäte vFaduftionêtqdeft falfatgatales paftîôes funtpaffiôcs corpis ge nôfpûs.Ideo Tho.in.iiq.dï.xliii) declarando dicit, öd ignis inferni cS fit/vere ignis corporeus: no tn coquiter aias affligit.E vteaspmodS corpis adurat f, fpualiter: 5Choc qruormodis.f. detinedo: impedies« dotfubiugado amp;Sinimicando.Primo in detinendofiue anigando:amp;hoc fripernaturaliter conceditigni.Nam ^uis res corpea poffitfpiritSicorporea loco diffinire fpuspoffitvniri corpifficutmoues mobdi:vel ficut locata loco (Mam fpSahs creaturaloco diffiniturita.f. in vnoloeoexfftes3Copansqdno i alio:eo mo quo in eorpalia dicaturede in foco ) n In pótres corpea:glt; per

Caput tertium

cSfeqiiens ignis inferni namraliterSf,ppriavittutefpf ritS corporealoco diffinitâ deduereall^af«fiein vno loco qpad alia,loca n pQiTitTedinertcrc.^Cö id q^eftmi noris virtutistvt eft corpus ignis: no poflitfua virtute fpria ligarevel tenere id q^eft maioris virtutis.f.fpiri turn Qc aiam.Sed hoc vt ignis iferni teneat Sd alligetaiagt; 36 fpus malos/habetinquanta eft inftrument8diuine iuftitic vindicantis:vtipfn fpiritu 66 aiam quodâmo* do retineatalIigatûÆt in hoc ille ignis veraciterêfpiri tut noxius.p5 hocexêpIo.Nam videmus q»demoes vit tute quoradajverbogttquibufdâ corporibus alligant: detrudunt QCüc patiunt. Ergo ml’to magis aia de tru det amp;nbsp;aüi^bitamp;f patiet ab ignecorreo vt inftrumêto di uîe iuftitic vindicâtis.Sedo mô ignis corporeusifcrt po na aie retardando eaj vFipediêdo ab exccutióe,ppric vo luntatis. Sicut enï lapis dicitpati cu impeditne deon^ (umtcdar.Ethó dicitur pati eu detinet vF ligat ne vadat q vult. Ita ignis iferai vtinftrumêtû diuieiuftitic tardas velipediens aïam ab exccutioe^Jprie volitatis.f. nc sla poffit operari vbivult:6f fc^mqdvult effidfaïcvFfpi rituimaxie pcnalis.Et poïtbtus Tho.cxêplu bti Augu. xxi.deci.dei;dic«is:q,ficut aia fpnalis codpit£lt; recipit ex cóiundióc ad corpus naturale maximn amorê: fie animaligata igni: Arab co detêta ex illa detetentione maxima cocipit horroreô^dolorê.Tertio ignis inferni infert aiepena5fub iugando.Nam ficut aia vel fpgs^ hoe quodcoiungit fuperiori deo eilentialit pmiatur. Ita perjroe cj gt;priuatur diuina viftóe:coiungifurSCfub dit rebus infimis.'f. igni: Si Tloco iflmoÓÓ abiediffimo terreaftringittex hoc maxime affligit:patitur fi^ angif tur.Quartoignis infert pcnâaîabusSC fpiritib^inimt xandotNam eu aia videtSC apphcdit ytnociuS flluignc

* ^Hmc öccadiö txV

vt i’nftrumêtS diuin# luftitievindicatis w fibi noduu5 amp;: g cófequês inimfcS interiori triftitia affligit2C anxi arurînô cÿ ille ignis noceat aie eo ipo qgt;videt intellcS:« ahtertga nichiîeftcôtmitçSf côtriftabile itdlcdui in co ipaligd intdligit ab eo.fcd fit côtriftabile in quanta videt vt repugnans volutati.Hec tangit Greg^jn iitf* dialo.se Tho.iiq. contra gentilcs.c.xc.SC qlibeto.ij. Se ii}.6e in qftionibus 'difputatis deaia. q.xxi. NurKlad ratióes in oppofitS refpondeftfle ad primam fic: tp ïicct aia fpSalis fimplidter fit nobiliorignecoryco inferni» tn fedm q gt;nbsp;ille ignis êinftrumentS dime iufticic cui’vir tute operat dici SC fieri pôtnobilioripfaau» Adfc3tn dicit q licet inter animaÖ( fcorp9 nôfitalqs côad’eoviî poralis fiue phific^.Eft tn inter cosalqs cotadhis fpua lis SC virtutis.Sicut Sti lmotor ccli c6 fit fpCahsfpirirua. li cotadu tangit cel«:mouês ipm p mods quo dicitco triftans tangere, vt didturjnprimo de celo.SC hicmogt; dus fufficitad adione.Ad tertis rndet negado cofcqu2 ' tia5 dicedo q, phSs SC Boetiiloquunt deillaadioepec qua paties tranfmutatur in naturam agetis.Talisaut aâio no eft ignis in aiam.Ad quarts rndetnrtnegando c0fequcntia5;g^ ro efttga aflumptS eft verS de co qdpa titur ab agetegmodS influentie.Ignis aStin aiam nS agit pmods influetistfed per mods detinetis vt dic'iuj eft. Ad quints rndetur.qp fpSs dänati nS^funt extra infemn nifi exdifpenfatl0ediuina:vFadinftru diorie vd ad exercitis dediorS. VbicSc^aut^extra intfnum finttfemp tn vident igneeterni vt eis in pena^^paraij ( turn. Vnde cSifta vifio fitimcdiatc affligensvWiduj cftndeo vbicSc^ fût fpSsdânati ab igneinferni affligis turtficut fic captiui extra carcerê exiftetes: a carcerequo dimodoaffliguntdû vident fe adcarcerêdanotos. V5

Opiit Tertium

fi'cut gloria elcdoru in nullo 'minuit:nee quanta adpjf miG fcfTentialetnec quanta ad premia accidêtale, fi aü^ quado extra cclum empyrea fintlqd aliqualiter in eogt gloria cedit:ita in nullo damnatorii pena diminuit .Si aliqn extra inferna ad tempusex diuina difpenfatioe ponant.Etliocen:q3dicitglo,fup illud lacobi.itj.Infla mat rota natiuitatis.DiaboIus vbicûtÇ fit Hue fub aere flue Cub terra fecu fert tormeta fuat^ flâmarû. Obiedio aStjpceditaefi ignis corporeus affligeret fpSsimediate ficutaffligit corpa. Ad audoritates aâtficrefpôdef:3^ primo ad Tertulliano dicit negado q gt;demones 8C aie abfq^ corpepati no poffint abigne corpeotnä dei tâta ê ptâs vtin corpalia quêadmodû voluerit p fc vel ïigne afficerepofîît ôC caftigaremodoanobis inpceptibili Si inenarrabili» Et eg dicit q? aie nichil fine corpemerucä? runt ideoft in corpibus^prqs torqueri Si puniri debe bunt:boc fimiliter negat:nâ vt dido eft de mente Tho» pri, fecûde.q.vtj,Adus aie in merito velde merito du^ plicitcr peeduntadus corporû.f. quo ad reptisSC ^ ad valorê.nó quo adtêpus prius habetur ^pofitû benefa^ ciendi velmalefäciedi qua illud executiói mandetur SC omnis bonitas que aferibifadibus exterioribus corpo rumtex voluntateprius habuit origine ÔC formam.Âd illud etiam Ladantij refpondef:negandoihoc Ladan liumdieutnegatur etiam in ceteris erratis fuis,

^^Ifcima qucftuincula eft:

1 dVQue differctia fit inter igné iferni SC igné hui^

mundi.Äd qua rndet: q gt;licet nobis ignotS fit c. in qmateria fit ignis inferni fine in materia jppria ^ut eft in fpera fua in q no lucct:vt dicuntp|5i: fiuein mate ria aliéna/, terreftri vt in carbone:fiuc acrea vt i flams

l^nme decadis Lxvi

fiucignita per violentiam vtpatet in ferro:fineignita ex naturali principio intrinfecoZvt patet in fulphure: tn in quac5(^materia in inferno ignis inueniatfemper eft idem fpecie:quantu ad natuti ignis pertinet c5 nOiS ftro:vtdicit Thojn.iitj.vhi fupra.Inquantum vero ilk ignis eft inftrumetum diuine iulhrie differt in multi# ab igneq eftapudnos.Primo.n.differt:^a ignis nofter natural! ter vritifed no detinetJbiligatS^ detinet vt df dum eftfupra.Secudo ignis nt eft corruptibilisdefien te materia.ignis inferni eft incorruptibilis tga in mate ria imortali.f.aia ô^ corgeincofupnbili vt dicet ftatim infra.Tertio ignis nf fuccenfore indiget 66 fuccenfore nutrit:qa violenter accendit. Ignis inferni fuccenfore nô indiget: nâ flatus dni fie vt torrens fulphuris fuccês deteStvt dicit yfaie.xxx.Nec lignis indigctqadeus tale ci natura indidit.Quarto ignis apudnos fualucedcle dat.Ignis inferni paru lucetSi Tad penâdânator3:vt.C videantfua afflidiua'vnde doleant.Vndc Pfal.Pecca^ tor videbit5*5irafeet dentibus ze. Quinto ignisnafter nô haberf''^”’ '•‘»■«•utCqipriami.j, aiilt;^uos cruciatmagis siutminus.fgnis inferniautê cruciat fedmmodujpecü 'cati: vtin modo fue adionis fequat modum culpe: vt patet in igne fornacis g inTua adióe modificatur ex in duftria fabri fedm q»,cópetit adefFedS artificis. Vnde Greg.tn.iitj.dialo.dicit.Vnus quidè eftgebenneignis fed nó vno modo ow cruciat peccatores, Vniufeuiufeÿ eni quanta exigitculpatanru fentief pena.Sexto ignis huius mundi liabetardorenaturale no inanitu mren fiue:fed ignis inferni rcfpedu huiusi^ris habet ardo# rem incogabilemtPrimo ratione loci infernalis vbieft elaufus Sc coartatus.Secundo rati5ecotiarq.i.frigoris lt;ircuftantis :na exj)pinquitatc vnius côteauj : alterum

L

Caput Catium

contrariorS fortificaturifitutpatet in aurora que ex ^i' pinquitate aduentus fui ccntraiij.f, calons radiorSloi# lartûtquod coniranorû plwlofoph vocantanthiparißa^ fimtfomor fada gelu frigidior eft media node.Habet etiâ tertio ignis inferniintenfore ardore ab igne nto in quantû eft mftfmdiuîe iuftitie^vn^pter hoc dicebat a Policarpo poft Augnmn vita fcti Sebaftiani cp ignis nr amp;nbsp;ifoni vFpurgatorij differûi ft cut ignis pid- amp;nbsp;ver^* if pBdegmä qudtmoilaeft: W V ^^n corpa‘damnatorö poft iudieiü côiunda X—/aïab^poterötppetuo ineofumptibiliter ligne fubftftere,Ad quavidet primo refpendendS negatiue na vt dicitphSs.vi.thopi.Omni?paffio fada magis abi dt afubftätia amp;nbsp;eónnua tandêcôfumit*Sed corpus hu manu poft iudidû iundu aie cum no lit incorrupubi Ie per naturä vt cor^a celcftia,Nec per gratia vt corpus primorum parents,Nec per gloria ficut corpus xpi fiC dedorSpoftcorum refurredionêtcrgo fequitur eptan dem ab igne deftmetamp;tcvnupeturk efnondef q gt;nbsp;circa hoc alig dixerSt corpa damnatorii ideo no confumn ga exuftio ilia eft intentionahs amp;rnon reaiis.Pfo’quoru5 verhorS intdÜgentianon:ndn eft g? inter fenfum iaâ? 6C alios fenfus efthec differ entia»Nam in quatuor fen fibustvifustauditus: guftustSC olfactus no eft adio ni ft intentionahs:inaure enirtmanci fonus:ncctn fon^ immUtaraurc realiter, Similiter in vifu recipit fpecics coloris abfc^hoccb oculus realiter colorettÓC hedealt)s duobusfenftl y^4n fcnfu aSt radius vtracp adho fimul cft.frealis óf inrentionalis. Cumeni aial calefit: calor remanet realiter in aiali:amp; vitra hoc ani concipitcalo rem tntâicnaliterîvt habet,q. deaia.Netrealiter poftet

^«'me Saadis txvii

aul gcipere intentione caloristnifietia calore realiterre cigat,Dient ergoifti tpiÓ corgidänatoijt ab igne no cos fumnnttga ille ignis agit in eis intêrionalitcr .tintât no rcalitcr.Et ex hoc vitatcorruptio coî^ :n5 tn vitataidis diot^a dolor no cftlefio fed fcnfusaXcnfitiua gceptio lefionis.tj.de aia.fed hoccftfaliidunil. Sequeret eni qj aliquis fentirct exuftionêq in rei veritate no exureret» sc liqueretur etiâ q? ibi no eiTetnifi intentio SC imagiÿ natio fugexceiïiui caloris ÔC non realis exudio igmstfi cutappa ret in freneticisgbus videtur qgt; aues in acre vo lant c5 tn non volât:SC fie ilia afflidio diet apparensSC non exiftens:qd eft hsreticu. Dicenda eft ergo q, adio ealoris in corga dänotor« eft realis SCintenonahs. ficut de fenfu tadus dicebat, Nam corga ilia realiter exures tur necdormiet:aut in contepîatioe rapient cû exurent fed gopient lefionê SC exuftionê:SCtâto^fundiusquâ to illeIgnis agetvtinftrurnentu diuineiuftitie:queexi gitvt pena relpondeat ciïlpc.SC culpe^portionêtur:vt dicitur Apo.xvitj.c,Etcupetitquomodo cotinue ex# urantur:nec confumunt autcorrüpunt,If.efpond«tur Só dicitur:q,principalis caufaS^ prima hui^ cft:virtus Sc iuftitia dtuïa. luftitia eni diuîa fegatvnâ adionêab alteratcfffcdm natura vna fine altera eenó poffitSegat eni corruptione a continua exuftionctefi fc3m natura oêqddiu exuritur corrupitur, Qd etiâ facium fuit in ruboquem viditMoyfes, Exodi,uj,^^^ in camino ignis triû pueroijî.DanieEiij.c, Alia rarioquafi coadiuuans poterit elfe naturalis.Equies motus edi quo quiefeen# te nulla arftio vel paifio poterit effe in corporibus petti nens ad tranfmutationê nature,Etfic dicituï ad dubita tionê:q^ caufa in corruptionis corporû non eft natura? vel gratia: vel gloria; fed dimna virtusSlt; ordo iuftiae

Caput Ccrriuni'

dusîquibuseda obrepcrabif quies motus cell. Audo^ ritas eft ad hoc Gregorij fug illudk b.xx.Luct qui fecit omnia.Cruci3bit amp;nbsp;nÔ extmgueturtmorietur amp;femg vitiet finiet amp;nbsp;finefinemanebir.Cui^ ent viu mortua fuit in culpatnecefte eft vt mors fenig viuet in pena.Hcc ille. Quantum ad exempla notanda ep nuHuj corpus eft quod tandê no cofumeturab igne:^uisquedâ cor pora fint que ad hora vel per paueuj : tempus in igne per maneant ft ne lefioeaut corruptiôe, Vnde galien^ dicit q, falamadralieet aliquo têporepoffit eflein ignemÓ ta mêfinalitcr fine corruptione ibidê poftet pfeuerare. Sic etiam patetdeebano.Auguftin^ tn. xxi. de ci, dei» vt declaret quomodo corpora damnatorii femp cremata amp;rexufta nun$ confumentCvirtute dei operante) pos= nit aliqua que repenunt in natura que fub igneincor^ mptibiliter gfeuerât.kt primo ligna tina:nec verme co fumuturtnec in aqua corrumpunt:nec in igneevt dici tur) coburunt. Lapis preciofus Achades in ignepofit^ inpaffibilis amp;nbsp;incorruptibilis in ignegmanet. Vndefe mei accenfus neepluuijs nec ventis extinguif:amp; ardea nun^ confumitur.Vnde dicit q gt;eratathenis phanûvC neris in quo erant lucerne de dido lapide:^ nun^ aligt; qua intemperie extinguebanultem aurû quantûeSey flet in igne nec leditur nec corrSpitur.Eftquoddaj gc^ nus virgulri(dicit Ang^)qua fi quedâ radix femper ar dens: nöqp veniens ad cófumptioncm. Montes ethnc ficilic vfcp hodie flämis eftuanfSC integri pfeuerät. In legenda fanefti Nicolai habet de quodaj ignein quofi manu apponas fentis ardoris afflieftionemffed manus no patiturcôbuftioms’eorruptione fiue dcßruAion« Cor hois veneno mortui femp fubftatigni incofumpti biliter: vtdieStmedid.Carbo ligni virtute ignis fitim

^nme accadis Lxvm

putribilis ita vt nun^ putrefcat in aquisjtem latcridut lapis prius mollis 6C diiTolubilistin igne décodas ma het in aquis ppctuo icorruptibilis.Qd ergo nature tngt; buitfupradidis quod ignis cocedit carboni Ôd latericio multo magis potdeus dare corpori humano.Adargu mentu autem philofophi dicit: q gt;intelligitur de caufa puranaturali.HecTho.in,tiq.di.xliiq.Sf Scot^ibidc. *8Clohanes deblibiabononienfis in quoltbetis.

^^Bodecima quediuncula

____A d Beft, Quotpcnarum genera reperiuntininferno

^^Ad quafic refpondet: qjin inferno inter alias funtodopene.fignis inextinguibilistvermi« imorta Iis: fletus c0triftabilis:tenebrepalpabiles:fetorintone/ rabilis: ftridoricfbmabilistafpedus demonShorribilis flagella corporis. Prima pena eftignis inextinguible lis.Nam ignis inter alia elemeta eft maximeadiu^.iiq» meth.Vnde a qualitate^ipria SC naturali no poteft alte rari vt infrigidct.Sicut aquapot calefieti:2C ideo maxi mé ponitur ignis pena gehenalis:8C eft inextinguibilis quia fiait culpa in inferno nun^ poterit expiran vel remitti: ita 06 pena anime 00 corporis ex parte ignis nun^ poterit terminari. Secunda eft vermisimmor talis:dequo yfaie.lxv. Vermis eorum non mori ctur. Qui vermis non intelligitur corporalitcr:quia poft di em iudierj innouato mSdo non remanebit aliquod corpusmixtumlvel aliquod aial nifi tm corpus hois, Sj intelligit de verme fpuali.i.remorfu cofeientierq remor fus confeiètieita orit ex putredinepeccati ^affligit pu niendo aîam.Sicutvermis corporalis oritex putredine ligni Scaffligit puniêdo corpus,Tho.in.ütj,d.l. Tertia pena eft fletus côtriftabilis Mathei,xxq.Ibi erit fletus0C

Caput Tertium

firidor dentis .Vbinotädum q ?in fletu eoiperaIi föt duo.f.Iathrimarum tefoIutioSC hoc no erit poftdiem iudieijrquiatSc ceiTantemotuceli nulla generatio vel altciatio eht.SecSdo in fletu corporali eft capitis6Cocu Iorum turbatio;6lt; hec eritin diciudicij £lt; in aia amp;; in corporc.Nam aia maximeaffligct’amp; corpusimutabi^ tur inbonS:vtinbeafis.amp; in malum vt in damnatis ab aepadicnctTho« vbi fupra.Quarta funttenebre palt? pabiles Mat - xxq.Ligatis manibus St pedibusmittite eSin tene. zc. LiceteniinfernusquantS eftes®fitlo;^ cus tenebrofusteo cpin medio terre fitus: vbi ii^iotcft tflenifi ignis turbidi ’Sd qfi fumofus.Tamê exaiuinar difpêfatiôc eft ibi aliquid luminis fubquadavmbrofi^ tatetque fuffieit ad videdum illa que aram Ôf corpus tor querepht. Vildeinfernus dicitur terra mifcrieamp;Ttene brarû.Iob,x,Tho,vbi fupra,Quinta eft ibi ftridoriefti mabihs Mat.xxtj.Stridordentiffquierit ibi corporalis Nam ftridor nulla importâtrefolutroncm ficut effufio. lachrymarS.hcedicit Petrus detaranta, in, iiij.di.l,Vn de Greg^dicit.Eijeientur in tenebras exteriores vtillic denies ffndeat: qui hic de edacitate gaudebant.Sexta eft fetorintoflerabjis.Iodis.ij.Afccndit fetor eiustSc afcc;J dit punedoeius:quia fupbeegit.hic aut fetor nolo ful^ phuns defignatur, VndePfal, Pluetfuper peccatores laqueos ignis fulphurSC fpiritus^cdlaiu. Namignis refpondet concupifcêtie 00 ardori peccati,SuIphurrelt;J fpondct fetori voluptatis,Spiritus^cellarff refpondet firepitui perpetrationis peccati. Septimaafpecftus de«# monö horribilis. Vbi notanda q? dem oesin natura fua 6d decore apparere non ponunt damnaris in inferno ft uein purgator io:fed apparent in corponb^ aflumptis in aliqua vifioneficut deo placeUcum tali ÔC tanta de

i^nrne öecadfe txix

formitate q gt;vidétes illos in tali afpeAiimaxime deterre tur Qi^ cótnftantur. Vilde Tantus eft horrorin eorum afpedu (ÿ nullus ßn^adiutorfo dei in hac vira etiâquâ tumeSq^ fanduspolfit ills videre SC tollerare» vt patet

^debeata virgine.SC dicetur infra inJtj.decade in vlttmo 'ß^jwjiCiw^lfl^dl^JProuter.xiXf.Mand perçutie tesftuftorü^örpörïoüsTVBi notandum q, demones cS fintincorporeitmotu tadusnó operanturimediate in aliquodcorpus afe diftanstfed vtendo qbufdam cor^ poribus. Vndeficutangdivtunturad aliquos corpora les effedus aliquibus feminibus in quibus funt vir^: tutes aliquenaturales: ex quibus aliqui cfledJs ederim tcr^ducunflvc dicit Aug^-itj.de ci.dei. Ita etiam faciût demones cummotu tadus aliqdoperant. Hec Tho, q.Xvi.'dc fp i 'rahbiis'crcaturisQjeiftis odo generibus penari i fûtverfus videiicet. Vermes ^ tenebrefl^eUû Xj^ frigusSc ignis, Afpedus demonts CÉ^rffconlüuoTu^ CïusTQuiDUspënisdicitbtSs Aug^.xi, deci.dei, corree Ïpondèc odo _gcncr ^ffliaiüq[ueponitCicero in dele ^f. gibus gbps malefadores punjuturinmundo.f.damnu ^

.vincula: feruitus.verbera,talio.ignominia^exifi 5,mors eper damnu in mundo tolLutur diuitieZ^r vincula SC feru?fut4^ tollitIibetras(Per verbera tollit incolumitas œfpônsQplio per qua Padit qhhetqd alteri feci^gno minia p quätolktdama^x^ü g qd tollit patria^^^^ g qua to Ilitvita min ferno autè damno refpodet däni.i, priuatiovifiois diule: cü pritianoe gfergRefgc mifericordieei9:nó fcluj in redj in fpe. Vndeyfa.xxx. Non remaebifde fragmeris ei^tefta vt hauriat paru aq de fouea.f, diuiemifcäie:autdeportet igniculus dein ccdio.E diaritatisf^ng vinculorû corrndentligatio ma ny“ :^ P^dtlu.qa manus nô pntbn:fiiccrenecpedes Si

Capot Certmni

»ffediSes bH velle vtdicxtGreg^.Pene verbeiß indent î inferno mallei demonümaterialitertvtdixim^.vFfpSa liter.i.^ verbo xpi dKctis.ItemalcdiÆ in ignêetemu;» Pene taliois rndet éditas penarû.ApoeauS.Qtiâtuçie glorifteauit in dclinjsltantû ei date tormëtU5 amp;nbsp;Îadû» -Qü verbû.b»Tho.exponitq j quanta Si tin nô îgortant * eqlitatêquâtitatis:fed^portiôis.Pene ignominie rndet inifemo côfufio oim eledlo^x yfa.xiq .Fades côbiifte.f, a œfuGonelvukus eoi^.Peneexilq refpôdet eedtas cor distfiC mors dânanonis.Vndc Greg'’.Interiores tene^ bras dicimus cecitatê cordis.Exteriorê vero eternâ mot tê dànationis.Pene feruituris correfpodet tribut^ pcna rum TrenU» Princeps prouintiarum fada cftfub ùi^ buto. Nam dânati fût fub tributo penarum. Semg cnî émût nun^ tn foluût.Penemortis rndet mors fecûda.i» fine mortedânatio.f.ppetuavbicûqt aie2^ corporis fii ne fine.Suntaût etiâ in ifemo alie pene.f. tranfnus ab aquis ad igne.fob.xxiiq.Tranfibût abaqs niuiû ad ca lore nimiOtg quidétranfitusno dicit interpolationem inter penâ ignis amp;nbsp;penâaquelvt qni^ patiantpenam Mquetqndoqipatiant penâ ignis:ficut bicin mado. Sj ibi vtrae^ pena eriteontinuatqa culpa eoi^ ebibippelt; tua.Vnde Grcg.dicitfup^boc in mortaF.q,pcna aquc debet ^pter timoremale humiliantê.SC pene ignis 4?^ pter amoremaie inflârnantê.Vndetranfitus 1Ilenó di cit ordinêvel interpoHarionêfcd côtinuitäte fiC variera tem penarût^pter varietate Si côtinuitatê eulpaqr.Erit etiâ ibi decimapena.f. mors fine morte. Vn dicit. Apo» ix.Vocabûtmorte Sc mors fugietab eistque mors enti ppetuadiuifîôe malorû a deo:fiCeornppetuis penis ge hênealiarScp penarS.Vn Grc.dicit.Entmifcris mors fi ne morte. Finis fine fine, Defedus fine defeâu. Nam

IbnmC5ccacfi0:Exx

mors ibi femp viuit:5^ finis femgincipit.amp;fdefedus de ficere nefcit.Hec.Aug. xi.fiC.xxf, deci.dei.SC Gre.ix, nwraKfiCTho.fugillud lob.x. Dimitte ergo me vt ze;

rlt;Ertiadecüna queftiucula

1t AefoSigfuffra giaviuo^fidcIigminuiZvFabbre '^'Hiiaripoiïit penainfemi.Adquarôdent alig q, fifîantiqs fiC abolitas p^firioes fufeitaie cupientes, naj nbsp;nbsp;nbsp;' T'

pdmoarguutfictqa.rj.Macha.xt^.dicidq) inutnefr fub j^quot; tunicisinterfedor» dedonares idolorga gbuslex^hi bctiudeo5.se in poftea fubdit: epiudas collatiócfada, xij.milia dragmas argêtimifitierlimâ offerri fbi^ pdïs mortuorü.Conftataßt c^'illi peccauerâtmortalit côtra lfgcagêics:6e inpdô illo deceffiffc;SC g côfequês fuiffe inifemS dânatos:ergo fuffragia efuntîinferno dâna ^*’ tis^do fietga Aug-in cncheridiô dicit:qgt;gbus fuffra gia vaTetadp^fût: vtvP plena fitfmiffio.'vd vt roïïera bilior fit rorfï dânatio. Sed felû g in îfemo fnttdânati di cunt:crgo exiftentibus in îfemo dânatis fuffragia^fôt, (Tertio Diony.vltio.ecde.ierar.fic ingt.Iu ftorS ofones ^** a fcÛm bâcvitâ magisquapoft morte iis g digni funt factis oratioibus opcran t immodo.Ex quo videtcolligi ponkqfuffragia magis profuntmortuis quaviuisded viuis^funtinpdomortali exifieribus.Nam ecdefia orat^ peccatoribus:^ hcreticis:iudcis:paganiszc.vt co uertanuergo fiC mortuis ipeccato mortali fuffragia va Jit quostinferno d5natcs:fi ita decefferüt certumeft, (Quarto ga in vitis patriilegi ege ponitetiâ a Damafces J4 '*’ no ir?quoda fcrmSe qj.b^Machari^ inuenit caputcuif*' dam defudiinviatSC ofone pmiffa vt fciret cui^caput fuiffct.Illud refponfS dedittqp fueratcuiufdaj facerdoÿ tie genuhsiqui in infano damnatus crat:fic tn ibi cons

L v

Caput Irrtum

feffus eß orationeMachartjjfeamp;T alios inuafi.(Qüln^ to Öamafeen'^ vt recitat in eodefermoe.Greg^.^pTray ano imperatore orationem fundestaudimtvocem fibi diuinitusaHaö.Vocem tuajaudiuiSC venia Tra^uio do.Cuius reitvtibidem Damafeenus dicit:tedis 36 oril* ens omnis 86 occidens,Sed conflattrayanum inJnferi^J^ no fuifie dammeStga crudelem necemultorum marty ruminftituitvt dicit ibide Damafeenusrergo fuffragia CC^ ^funtcxiflêtibus in inferno,(Swtoga Geut fehnt beati

adgloriâ:ita damnati ad pendHed^bearis faite vfcÿ addi em iudieij fuffragia^funt ad gloria augmentandam: ergo amp;5 damnatisjpdeffepoffent ad pena minuendam, Minor^jbaturznam in collediquada dicitVt Geutfan dis tuis,pfunt ad glonalita nobis proficiat ad medelaj, Itemin lecreta oratione de fando Leone in antiquis ita habebatAnnue nobis dnevtanima famuli tui Leo nis hec ^fitoblatipj^t habet in ca.cu marthc.de celebra .^^ tionemiffarum.^^eptimoqulaficut non repugnatfla Ä nbsp;nbsp;tui beatitudinis tp augeatur premium accidêtale vfc^ ad

diemiudic^tqUefl gaudiS debono opcrc.Ita nó debet repugnareftatui miferie 36 finalis damnationis tp dimi ■nuatur penaaccidètalis: que efl remorfus confcientie

fiue dolor demalo opeinquantû efl caufatiuS pene: (y btis accrefcitgaudiû accidètalerga dicitur Luce.xv. Qj gaudium eft angelis deifupvno peccatore penitentia5 agêtetergo 86 damnatis pot minui pcnaaccidètalis.Guc confctêtie remorfus.Crefeit aStgaudiSbeatis p ipfa fuf fragiaïvt in priori argumêto addudfl efl:crgo 06 dani^ natis fmilitcrdecrefeit aliqs dolor p eadèSC ficeis rde g,quot;^ 'runt fod^o Aug^in encheridiódicittqjcu facriheia

akarislïueqiiarHCücj,’ elimofynarü^batizatis oibus offerunt:^/ valdebonis fStgratiaijtadioes:^ nó valde

ignine öeQdi0 Ixxi

mail's ^pitian'oes:^? valdemal« nulla funtadiumema mortuorü:fcd qualefcuc^ viuorü confolatfones. Ouï^ bus vero ,ffuncad hoc ^lt;unt: vtvel plena fit rcminio^ vel toUtrabilior fit eorum damnatio. Ex quitus verbis -magiftri in.iitj.di.xlv.ßC textus in,ccn marthe.de cele ' brationemifîarum.§.finali.elicitqfacrificia altaris zd valdemalis nô 'profuntamp; Tfimiliter valdebonis: imo iniuriam facit martyri qui orat^ eoXuiusporius orati embus comendari debuitvtdicit Aug^ fiC textus ibide -^ Sed^funt mediocriterbenis ad expianoncamp;l mediocri termalis adpene mitigationcm:fed mediocriter mali funtdamnati:ergo.Minor declaratur:ga p diffindio^ nem illam quadrimebrem no videturaliudpofleintel hginili qvalde boni funtilldquipoft mortem ftatim volauerutad celum.Valdemali funt infideles qui nû $fueruntdc gremio ectlefic:necnumero:necmerito. Mediocriter boni qui aliqua fetû criminalia inpurga tono deferût:amp; bis^funtad pene abfolutió5.Mediocri termaïi:quiin fideód fatus ccclefiefuerut: fedïmortaiï li dccefterunt:2lt; his^fbiit-admitigationêfeu vttoiler ^ rabilis fit eotü damnatiO.Ç^ono jde5cofnmatur ex alio jf dido Auguftini:qdadducitmagifter fniaqin.i.iuj.di. xlvi.vbi ait.Queritde valdebonis vtrûôf ipfialiq pe^ nemirigatióe dei’mifericardiâfentiât. Etpoftq arguit mgîqnôifübdit folutionêamp;: ait: Aug* quoq refpon dens illis qui reproborû fupplicia finej habituracontS dunt:ita repellit illornopmionèaftercs reprobos in per , petuû puniGiDs:vteorS fupplicia aliquatenus mitiga^ i ^ ri nô neget.Decimo idem confirmatexquadâ oration )lt;* ne fiue coHeaTque repentimiftali:cuius titulus hue inferiptio eft oratio pro co de cuius aia dubitatur.Non auf ghaneïntendit oraieproeo quieftin purgatoriogt; •

Sapiit Artium

quiahec inrcnptiofingulansefl. Et idem patef^tfn ea didUvt fi plenivenia obtinere n5 nsfllntlfaltem di^ minutione velrefrigenu obtineant,yAd ifte queftiun ’eulam rndendo dicenduji ep circa damnatös olim fuit opinio^^ffragiaip fis^finit: fed du plidtcr.frvcTqua tum2^empu5 videlicetvf^ ad diêiudicnînâ dientq» ^addiëiudid) dinatiinnarepoiTunt fuffragq* ec;; lt;leiic:poftvero nó,Alio modo quanta ad perfonaiin inferno detetastnam ibi valde malis fine fide S^facra:^ mentis defundis nullo modo fuffragia profunt, non eni Hiarunt degrcmio eedefie numero vel merito»Alg vcro ilnfuntnö valde maliqui. f, de eedefîa fuerat nult; mero:5C fidQ amp;nbsp;îaerâméta habuerunt:a^ aliqua opera degenere bonorum fcceratifèd quia inpeccato morta 1 ideeëfRruUS^ talibus dicebantlu ffragia h^dclH^t iftidicebantcj licet damnatorS pena fit infiniu fcdm durationemttamceftfinita fedm mt«ij^nem{§cd có^ trahoc arguit fic»Pinitum per continuiabb tiohêcön fumi poteilhue totaliter tollifideoTi fuffragia ecclefie minuatpenam: tantum pofTentmultiplicari q »nicht! de pena temaneret: fj totaliter tolleret: quoded error» Ongenis^5ppofitiuus vthoc Origenis inconueni ens fugereedixit q gt;tantg poffatfuffraffla fiatismulgt; tip1icari qgt; to^iter remotiêbitut ab ets oïs penatnon guide (implicitervt Origenes pofuît:(5ad tépusXvfcg ad dierniudicrj.tûccni aie iterato corporibus côiunde in inferno fine vlla fpeveniedetrudent^edcótra:effe^ dus nonminuitvel au(Fertur:nifi ablatavcTdiminuta eius eauTa:fed culpa eflcaufa pene in genere caufe m« ritorie: SCculpa femp inexpiata remanet in damnatis:

go eorS pena pro nullo tempore totaliter tolli poterit tideo Ponedam alium modum inuencrût dicentes:

i^düic Accadis tsxii

QUhocmododlin _dinTfnurióe£er^;ui^^ ficut in diuifione continuitlKetml vna linea . Gr finite tamFpoteß in îhhnitû dïuidtSC nun^ per diuifione finietur dumodo fiet fubtradto parttu fecundû eandej proportiones^ no ft dm eandemquatitatemîvt fi pri^ mo auferatur mcdietas.deinde medietas medietatistS^ fie in inftnitu^tfimiliter imaginatifunt:q gt;per prims fuffragium diminuitaliquota pars puta medtetas^pe fi^^’den^cper fecundû nî^etasjmcdietattstque eîF odïa Û2rtottu«;ô^ TiFvItenus in infinttS^uomopena n5$ terminabitur;fed temp afigd pene remandoiKEtEang ópintoncm^equiturglo.i^,c.ternpüs*3bdrf,q, q refpondct contra’hoc Tho.dupliciterfrn^tquia efi«*/ ftuj no minuit vel aufertur nifi caufafitablata vel diif minuta vt didu5 e(f0.1io mcdo refpondct dica;q gt;nbsp;ifte modus dicendi eft deïSffîbustquia infinita diuilio que côgruit quantitati continue videtur pofte ad quantita tem fpiritualem deferri. VndeJitetfi diuidatlmca in partes ciufdê^portionistpoffît diuidi in infinitum; ft tamediuidaturpena mode predido no femperdiuide tur in penast^pter candêinfenfibilitatem.Caro eni no femper diuidif in carnc5;necignis in ignê;daturenim minima caro.pnmo Phifico^r.Similiter didtdepena mi nima que caufaret tandej infenfibilitatê: amp;nbsp;fic no effet pen axgpena includatcogn itiojamp;fenfibilitat^^ropter hoc^ltifigdorenfis dixit aliter.f.q? fuffr agianfiiiraidii ^^‘’-«Cirj ^a^no^em jfdunin utionevcHmerruptione pcnc;/

El^tntioi^atientis;ficuTnäriquis homo portet graue onus.amp;facies fua'pH.indatur aquatcofortaturad nislws portandutcum tameonus nofiat infc leuius. QScc^contra dicit Tho. Nam culpa dânati remanetei mtitau dänatus no pÔtëftlëuiu? penamferreTF^itifü nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^t^

/Caput Verrium

catio enifubicÆ'nô eft nifi ex ablattonepaftibilitatf^* PafTibitas autêcftlc3m menfuram Gulpcudco fi adpa non diminuiturtper conCequès nee fubiednfornfica^^ npotent» Propter hoc alq dicutq »Keet no minuatur pma eorum quantS ad igné: minuitur tarne quanta ad vermêæ remorfu5 confci«ie,Nam fiaiti fanciis cre feit gaudiS accidentale: q3eft gaudium debono op?: Ita amp;nbsp;damnatis pena accidentalis minuitur.i.dolor de malo opere» Sed contrat quia culpam damnatorß ficut fequitignis ita 3C vermis cofeien tie.vndc fimilis debet ene ratio de vtroc^.Proptèrea Albert^dicit fug vitio.e. ccelcfiaftiec ierarchietqifufFragia n5,pfunt defundis in inferno: nec quantum ad diminutionempene: veliiV terruptionSvel quatuj ad diminutions penefenfusvt dixerSt pcedentes.Sed ^a exhuiufmodi fuffragqs aliq materia doloris eis fubtrahitur q eiseiTepoilet: ii ita fe abiedos confpicerent ^nullus de eis cura haberet.‘que materia fubtrahitur dum fuffragia ^ eis fiunt. Et hoc inquitvbt fupra Albertus.g accidens minuit. Sed con tra dicit Tho.qma iftrdnô pot eife fedm legem côem: quia Vt dicit Aug^^in h.de curata mortuis agenda,Qd predpue de damnatis veru eft: ibi funt aie defundoru vbi no videtqueeuep hicagunturtfiueqin ifta vita eue# niunt:3f ita non cognofeût quando eis fu (Fragia fi# unt:nifi forte pretercoem legem hoc remediu daretur diuinirus aliqbus darn natis:fed hoc oinoincertum cft: ergo nonaifcrendum,Sed diceretur q, Albertus non df eit ip pena diminueretur:fed tm dixit qgt;hoc modo pot diminui: qü dicereupolTet hic modus imaginari. Pro# ^arerca aliqui moderni dicere volueruntfquia per fuffia gia ecalefie minuitur timorquem habent damnati.Ipfi enim riment multos damnari ex occafione fua:ficutde

^imc decadis, Ixxin

diuitepatetîqui rogabat Lazarujmi'tti ad fratres fiios ne amp;^ ipfi venirent in locff illum tormentorum. Timor autêpenamhabeCficut fpes gaudium.Gum ergo dam natiperfuffragia ccdeficpcliint liberari ab hoc tinton re dum aliquiviui reducuntad pnîam perfuffragia ec defie:de quibus fciuntillos faluatos:vel nô damnatos quos timebant : ergo o illa fuffragpjiberabûtur a pena; quam de rimo’'^‘i(o habebant.ÇScçkontra:qahiemo /ƒ dus duplkïter defi'cir.Primo quia nô fequitur: fi non videantvfqjad diem iudicrj eram infer no:qi^jpter hoc fciant illos nöene darr,naros(Dcinde pofito ep fcquat SC^ita feiantinôjîpterea habohunteniuiquia inuidia de falute illorû benepôt equarfimmo fucare penant quam habebat ex illo timore. Dines enim die dus fdict aliquos no damnandos potius voluiffet fratres fuosin ter dlositamcn abfolute voluiffet fiC fratres fuos omnes damnari fi hoceffepoflateu odiumdarn natorS fiteon fummatû. amp;nbsp;fiefi fciuntillos faluari quos timebatne damnaretur:pena corQ no diminuit: fed augeturlÉrgtr condudendû eft cmh. Tho. cpGmpliciter ^ abfolute ^3quot; dicendum eft epfuffragia non^funt damnatis:neead tollendumpenam nec ad diminutignem eius autalle^1 urationem aut interruptionem.KtjibatuFhec concitu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'

fro rationib^gC audtorita hb^.Prima ratio eft fdiTho^ J®^*** t^mtl inditj.di.xxi.fic.Suffragia fine opera viucuteötmuant fiuc applicant defundis per vinculu5 chantatis, iuKta illudloh.xv. Volo pater vt ipfivnum finttficutóó nos vng fumus.fed dânati funt oino extra charitatemiergo opa fiuefuffragia viuorû nó poffnntcis applicari.Ma^ ior ficpótdeclai'ari:nam ex quo in operefuffragij funt duo indiuidua.f.faciens vel agens fuffragia;SC ille cui Virtus fuffragioru applicari debet, Nonpoteftautillud

Kaput Artium

quodvnus fadt alteriapplicari fiue continuari ftififrt quantum ambofuntmembra ciufdê corgi's öa ficvni untur ^ copulantur fub vno captte^Ncc fuffidt fint vnita p fidemtfedetiaoportet q gt;nbsp;fintvnita g chantate^ï quiamortuumenbrum nó recipitinfluentiamînec a capite nec remediû aut luuamentum ab altero mêbro Iicetgqu5tita tem fint c0 tinuat*tfrd oportet q? côtinu enturper formâtficut de ramo ficco quad côtinuatur radici vel trûco per quantitatem qua vltima funtvnSt non auKper formam viuentis.Damnati autc funt pre cifi ab ecclefia irreuocabiliter g finalem fententiam.ô^ ficnô funtmembraeiufdem corporis.(Seconda ratio ^ ^ 'i^ ^ft t^^^s. Quicunc^ ad tciminu vie totaliter j^uenerunt 'recipiunt retributionem que diminuino poteft^Si enî diminuereturno recipiflet finem viefue. Sed damnati funtfimpliciter extra viamtergo recipiuntpenâ finedilt; minutioe.quiautefunt in purgatorio funt aliquo^ do viatores:êd aliquo modo nô:vt dicit Thomason /ï,*z^« tiaratio eft Durandi fie.Plus debetvalere vmcuiqjc^ ƒ Unsparibus ) quodlpfc facit dum'viuit pro feipfo:vf alius^ eo: qua quod facit viuens^ mortuottvel faketn nómtnus:ex quoviuêtes magis inuicem romunicant qua CU mortuis. Sed id quod facitviuês î peccato nipt tali:de quo nó penitet:nec penirerc ^ponit:aut quod facit alterpro eo tnichil omnino valet ei ad diminution nêpene tali peccato debitetquäuis poflitvalerc vt tali» difponatur ad penitcndu.Ergo a fortiori quod facitvi uens pro mortuisdamnatis:qde pdis fuis nó penitent nee penitere^ponüt fed in eis obftinati fût: nó^Jdeft ei» ad aliqua pene diminutionem^pterea inquit q gt;nbsp;contra M ____rationêamp; luftitiam videret q »in penitenti 6C wèuerati ‘/v.# inimpenuêtiaremittat aligd de penlt;a debita(^^art»

l^nmcôccadis Lxxmi

fictOffîciûmircncordieSC charitaris fine diIcÆôis de betillis qui nobis föt^ximivt patet ex nwgiftro fnia^ in.nj.di. xxviq.8^ juxta parabolam de faraaritano in Luca»Seddânati no fötnobisjjximilergo diledio chaü ritatis fiue mifencordte no efteis exhibenda» Diledio eni charitaus fondât ftipcomunicationc ^ne beati# tudinis aquaip fi funtÎmobiliter exclufi ^QiiinfoJic Sidânatis^dedè poflent fuffragia viuorûdequeret c^ etiâ indulgentie date p platos poifenteis^deftè eo mo# do quo^defic polTSt mortuis in purgatorio.Gonfeques dl falfumtqd 00 nullus affcrit ergo dC antecedês:00 co fequèdaeftnota.Namamp;f fi indulgcntienó valeam de fondis tan^ iis qui poffunt facere id p qd indulgentia conferattn valerepofluntfi p vinos aliquidfiat^ ipfis ft hoc in forma indulgêtic contineat:puta fi quis hanc ccclefia5vifitauerit ta ntû de pena inferni minuat patri foo.Confeques eft falfomtqa ytdidScfttin inferno ex iftentes no funun charitate:ideo no ^jfont eis alionij fatiftadióes.(pudoritates. PrimaAu^fti.lû de cura iPmortuis hîïïamp;âïcîl.ouTfragia viuoriîno^font oîbus led tantu5 qs qui dum viuût coopérant hoc vtcis^fici ;ant.Et in enchéridion dicit.Hcceis^fonsqui cû viue# tent vt hec fibijideftêpoflentmerueruhr»Sfin codélo co dicitidem.Qui fine fidequep diledionê operat eiuf cpfacramêtis decorpore exierunt fruftra illis afuisvi^ uentibus huiüfmodi officiaîpendiîrur.Et in de ci. dei. dicit.Si feirêpatrêmeû damnatüeflemomagis rogare ;p co qua4)diabolo.Et Gre,Bonifacio. Et habetjij,q.tj, C.4) obeStibus dicit.Pro impiis^uis xpiani^ fuerint tagt; Ic quid.1. oblationem Ó^funragia facere non licebit. Et.xxxiitj.moraF.fup illud lob.Eftimabit abyffum qfi fendcentè,Eadè inquit eft caufacurno orat.f. poftdiej

Oput ^ertiüm

'tudidj^ hoibus etemo i'gnedanatist que nur ctauCa vt no orct^ diabolo óf angelis eilt;’:etei no fupplicio depu tans.Et Hiero, amp;nbsp;habet in, c. inpnh.xaj.q.tj, fnpnd inquit feculo fcimus fiue oratiotbus fiuecôfihjs inuieê nos poßeiuuari: cû astante tribunal xpi venerimus: nec Iob:nec danieï:nec nGe rogare polFe^aquc^lßvnu quêcp portare onus fuG, Vbi Graciant dieit.Hoc inqt deîpenitêfifeus accipienda eftldcquiLusæpheta dicit. Nondabit deo placa none fuâ: necpreein ’ndep tionis aïe fue:fed laborabit amp;nbsp;vitiet adhuc in fincNcn aut Io Ruitur de h/c inpenitêbus.qaliccthic^ illis orare;fgt; de inpenitêtibusin alio mûdolq hic îpcnuêies mortui fut Et Crifo.de rcgarioe lapfi dicir.ln inferno nû^ 6f nuf ^ch nullu folatiû.’crgo nulla côfolatio ncc^ dimmutio autalleuia tio pene.EtDio.vq.c.cclefti.ierarclrie ait.SÄ mus facerdos^ imundis nô oratiquia in hocauei teret adiuino ordine.Sf loquitdedânatis.Et Albert^ in cor mento huius loci diett.Opmio tenes q » fußragia danatis j)funt:eft cotra diâa Sf auctoritates dodorû:Ôf allegat pdida verba Auguftini óf Gregorij. Etglo. fup illud prime Io,vltïo.Eft peccatu ad morte;dicit pClm vfep ad mortêcontinuatü:dico vt nó^ iHo oret.i. doceo Sf p** ? cipio epno oretjdemhabet.xxitj.q.v.c.placuitïvbi^rhi bcntur fieri orationes óf comcmorahoncs;phrp qui fc interficiar: vel q fuis fee’enbus puniSiur.Intellige fedm gïo,mït côtriti fuennt,Et.xitj.q.ij,c.fi.Idcm dicit de cj;= libetque conflatipeccato mortali decelTifle ftem.xxitj, q.v.c.quicurp dericustaut belloautrixa aut gentilius ludis mortu^ fuerinnecp meblatiocnec^ inorone^eo poftulenglo.nifi in fine peniteat.SepuItura tn no pri uefglo.eanina.Non autjjhiberet ecdefia^hrjsoraret Oeis^deflepoflent oratióes noflrelqm^phiberetqd^

gt;nme icadis Exxv illis effet bons S^ ora-ntibiismentoriiïtergo nô profilequot; eis.Exemplo etiâ patet in epulone^uiextrem« digiti Lazari intind« in aqiw:quo refrigeraret in ifemo linz gua eius ab abraham obtinere na potuit.Ex oiüjjsißis, eödudend« eft^^uffragia no profSe dänarfsi^e^fi di# ; cas pater ponamus q »fuffragia fiant pro aliqbusqbus; prodeffe nó poifut: peccat ne fuffragäs; Dico q »fi certo. feim^ aliquos tales eile: rücmale facun^cijcó tra diuinaj ordinatione facimustSC cótra ftatut« cedefie fanAe, Si aut ignoramus öfiHifaluati fintUunequidê illis fuffra gianó proffit:ß quodamodo obligantorare^ fudragä te.Siautêdânati funt:oratio noftra flC eIemofyna nîa tn- /^, finu noftro côuertent:vt4idt^pheta.NuncteiTio _loco ^%îÇy^ „:,^ ^dendû cad argiimeta(Adj)rimiS qgt; donaria illa idolo ^o ^'l rü no fueratinuêta apudtUos^nortuos vt ex cfsfignu5 accipipolierq m reucrentiâ idolorS illa deferret.Sed ej acciperStvtvidoresqueeis ibi iurebelli debebant:SC ta g cupiditatêvenialiter peccanerunt:vade no fuerunt in inferno damnatud^fic fuffragia eisprodoTe poterat vV^dicendum fc3m quofdätq in ipfa pugna videntes nbsp;- A -^^ fibi perimium iminere de peccato penitnerunt fcdm il lud Pfal.Cum occideret eos qrebant eum zc.Et qa hoc probabiliter poterat extimarindeo oblatio fuît procisgt; fada.(Ad fcdm diKdu5e» ibi accipit damnatio large. » f. pro quac«(^punitione:vt fic etiâ indudatpenaj pur gatorij.Dicitureni aliquis quadot^ damnatus vel con demnatus ad eerrâpent pecuniaria Ibluendatvel ad ali quod fuppltci« fudincdum $uis talis damnatio no fit ad mortcEtqa pena purgatori )pfuffragia fideli« qnqj totaliter expiatur:qncÿautènô:fed diminuitur ideo ibi dem ab Augudino dicitur: q fuffragiaprofunt vel vt ‘ plena fit remiffioa' . vttotaliter pena auferat:velvt to/

Mq

Captu Ccrtmnt

^,4^ **) lerabrtiorfrt.^^c^rfiSdkendut^quantffadhocn« Z' gis acceptant luSngia ^ mortuo qua^ viuotga magis indigetreS nó poffitfibtauxiliarithcutviuus potdtij quo ad illud vinus eft melioris condinonisîquiapoteft iranfferri de ftatu culpe mortalis:in ßatägfe ö^ glorie qd de mortuis dici no pót:ideo no eft eade5ratio oradi .pro mortuis 8C viuis.Suffragia etiam viuorû no j)funt alqsviuis permodum ftsiffatfttonis fi finttili pro qui^ bus fist in peccato mortali»Vnde cû mortuis no poftint prodeftè rufi per modum fatiffeiftioistno enigmodum merititqa exierutftatumerendi: ira vt nec ipfi nec alg cis mereri poffmr.Sequitur q gt;nbsp;etiam mortuis in peccas to mortaliprodefte nonpoffint fient viuis in peccato exi flentibus^funtpmodff meriti ^exogruoad merenda cis gratiândeo no eft filis rarioted cut artu de Machar /Iquot;^ ƒ.^ yfo dicendi^^ illud adiutoriu nmierat vt pena ipforuj diminnerct:fed in hoc folo vt ibidêdicit:q» Macliario orante concedebatur vt mutuo fe videret in tormentis amp;nbsp;de hoc no potera teße verum gandiS: fj fantafticS da implebatur qddefiderabât.Gviderealios in penis.Dam nari cnî defidcrât oêsdânatos eftèrqddefideriuj cCim plet fantaftico dicatur gauderegaudio:cû tn maior do lor eis accrefcar.Sicut amp;nbsp;demones dicSturganderedu hoïes adpeccata prrahüt:5C ad infemût^uis p hoc eo^ pena nulIa teni*mtnuatur»Sic necminuitat^oiçt gau » 1^ dium g hoc qgt;malis noftris c0patidic5tur/^quinta 1, nbsp;nbsp;nbsp;de Trayano dicenda eft:q poteft^babilitcreffimari cp

pcibusbeati gregorq fuerit ad vita miraculofe rcuocat^ amp;nbsp;ibi gratia cofecutus fit:p quam remiflione peccatorii habuit:8f E côfequês îmunitatêa pena,Sicut etiSappa ret in multis q fuerûtmiraculofea mortuis fufcitati:quo tu pintes côftatidolâtras fnilTc.Deoibns eni talib^ fimt

i^umé Accadis txxvi

liter did oportet:qp no erant in inferno fentcntialiter deputatitfed fedm prefentê fuoi^ exigentia meritorum fedm ante fusiores cas fedjqs puidebant ad vita reuo^ cadieratdeeis aliter difponendu, Veldicatfcdm quoù dam cp aîa Trayani no fuit fimpliciter a reatu pene ab folutadedeiuspena fuit fufpêfa ad têpusj, vfc^ ad die? ludictj. Nee tn oportet q»hoe fiat cotter pfuffragia eede fietquia aha funt quelegt cói accidunt:^ alia que fin gulariter expriuilegio aliquibus concedutur^Sicutabj funt humaru5limites ter5talia diuinafigna virtutis: vc dicit.Aug^» lüde curaq jmortuis agêda.Quid ante de hoc dicat lohânes diacon^qhiftoriâ gregortjcôpilauic nbsp;nbsp;.

vi'dednm [acohiï de voragine in legêdis rctôi^.(Âd fex JL lt;v, turn vbi inducit coUcda.diccndû eft q huiufmodi Io^ curiones no fut fiettel ligêde:q, fdî in gFia^ficiât qua tu ad fe in hoc qjeoru fefta celebrem^:15 qa nobis jafteit ga ea celcbram^ficut ex hoc q, deS cognofcimusvflau damus:2lt; fic quodamodo eiusgUain nobis crefcit: ni chil aûtdeo.Non tn negandiï cd quin fdor^ gaudiuj accidêtalecrefcat faite extenfiue:da de pluribus gaudêt. Et fedmhoe in antiquis reperitfecreta oro de fcto Leo

ne deq in argumento hoc dicêdu5fedm ca que dicunt . _^^ in.c,cum marthe.de celc.mif,§.tertio loco(^fcptimijwÄ*** qderat eonfirmatio prioris dicit q» no eft fimïïèdebtîs

amp; de dänatistqa beati bene pticipant cS viuêtib^ in cha ritäte in qua nindat valor fuffragioijt.Sed dânati in tn ferno a tali côicatiôeexdufi funt. Et iteruj quauis bti de bonis qviuetes faciunt Ietètur:0^ ficaliqd gFieacci^ details eis accrefcat: illud th no eft per aliquefrudu5 Fufgt; fragt)que perepiant:ß ^pter perfeda? charitatêquam habentrôiS ideo gaudet de oî bono.Argumêtiï etia? pee? cati illa fifitutidine qua addudtlga poti^argui deberet

M it)

Oput tertium

ç fiaitno repugnat natui bea titudinis qjaugcafurprc miurn accidentale vftÿ ad diem iudktjtita no répugnai flatuimifene ód dänationis cp arguatpena accidêtalisï^ quod conceditJneóuenitautébeatitudini lt;p diminuât gloria:^ fic etiarn flatuimifene tp'diminuatur pena» Ad odauSdicendumtep iHi qui dicuntfuffragia rdef fedamnatis exiftentibus in inferno exponuntdictum Auguftini vt tadtum eft in argumente» Aliter tarnen poteft dicitq, mediocriter mali dicunturtq multa habet venialia»mediocriter aute boni:qui pauca:öi5 hunc fen# fum tangit glo»in.c»cum marthepdido^jue eti^C:# diviter rnalpgmortaliacomifeartS^erdtwFdeo^ runUnon fada de iinsdarilfadione fälteln compléta» McHïocriKiJbonî^üij^îurô avenialpbusexj^andi fût 60 Ac vtriep corû in purgatorio funtlvt valdeboni dica tur qui funt in paradifo heatdvaldc maliqui lutin in^ fei no damnati,Mediocriterautêboni amp;^ idem mediae cri ter mali qui in purgatorio funtad expiandû pecca;: ta luatqui.Cdeceflerunt in gratia cum peccato veniali vefeu m debito penet^i peccatis mortalibus de quibus ante mortem penituerutlqui pro tanto dientur medio enter boni:pro quanto deficiunfa pfedionebonitatis Sed mediocriter malt inquantu deficiunt apfeda mali cia que eft peccatum mortaletquibus fuffragia profunt ad mitigationem peneiquandoeç autêad perfedam ab folutionêfcdm difierentla^qortitans otmalium S^ fuf fiagioiu:0C fedm hoc diftindio licet videat quadrimo? bris quoadvocamp;tamen folS eft trimêbris quo ad remî quia idem funt mediocriter boni amp;nbsp;mediocritermaliX exiftêtcs omnes in purgatoriolftcut quodeft mediocri ter gelidum eft etiâ mediocriter frigidû:8C quod eft me di0 enter alb um:eft etiam mediocriter nigrugt;»Hcc Du

^nmè öecadis Ixxmt

randust Ad non« dicttiq » Auguflinus no dicit q, pena damnatorSdiminuetur aliquando vel interrumpetur fed verba illaponitfub difiuneSione ♦ Ad veritatê autê difiundliucfuffîcita!tcram partem eflevcrâ:ÔC fie hoc no arguit verba illa edèque pro alteraparte difiundis ücpofita fût »Hocpatettga Aug^ dicit. Aut ft hoc exi ftimatze. AdvltimS’jde illa oratione dico q, illa non cftautentica:nec repcriturin omnibus miflalibus pre fertim fcUm confuetutidinem Romane curie» Etquis pofuerit earn in aliquibus miflalibus libris ignoratur: tarnen caadmifla dico:q gt;nbsp;nun^ ccd cita intêdit orare ^ aliquo damnato in inferno:vt patetex didis» Ex inferi ptione etiam orationis patet idem:nam dicitur oratio^ eo de cuius anima dubitat» Siautê dubitaturno credi tur firmiter cp fit faluatus vel damnatus zc.Hecquefti unculaex dno Dominico Veneto epifeopo brixienfi alias'epifcopo Torcellano:^; fint fatis hec quantuj ad fecundum receptaculum,fideinferno.

r ^ Barca queftio fUb boc

1’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tertio capite prime decadis eft. De tertio

L nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;receptaculo animarum feparatarum.fide

^X _l|l^^_pijrgitorio. Sub q quindecim; abfoluent queltiücuIe7Quar3quelibetfuo ordineifra declarabit, f^Biinaquertiiincula cltsi 1 p Äoc^purgatorq in cêtro terre vereelTe reperiatur.

An fit fictio ceePiemilitatis dericorûtad emû^ gendS tpales redditus ^ elemofinas laicotjc.Ad qua cp bufdaprio videt rndcndû negattue:q,.fin5 reptat: 2C pri mofîc,Nâàe^ qêfûmemifericors:^nioreft ad pmiadS bona:gadpuntendS inala;fedficutiniófuntin ftam M üq

Oput ^Tertfom

chantap's faciunt aliquamalat qno funtdigna fuppli doetcmoPtailli qui funt in peccato mortali:interdum faciunt aliquabona ex genere qno funt digna pmio eremotergo cum illa bona no pmientur in damnandis poft hanc vitaj. Similiternecilla mala debetpoft han« vitam punin.Preterca fcdofic.Sicut ft habet chantas ad pmium eternum:ita peccatum mortale ad fuppliciuj erernumtfed decedètes in peccato mortalitftanm ad fup plicm cternum deportanturtergo decedentes mehari tateftatim ad premium vadunt:amp;ïta non manet eis aliquod purgatorium poft hancviram. Item fi purga torium pofthanc vitam effet ponendum:maximc po# neretur ratione expiationis 66 purgationis peccatorum fcilicet culpe vel reatus pencîfed hoc nô poteft effetpro baturtqa dicit Greg.amp;fponitur.xxv.di.c.quaïis, lishincquifœ egredifttalis in iudicio pfentafga lignu vbi ceciderit ibi erit.Eed.xi.Ergo fi aliquis exeat ex hac vita cum culpa venialiaut mortali: cum culpa tali crit in iudicio:óf per confequens in purgatorio no purga# biturtquia iniudicio purgatorium non eriftftd claudequot; turtergo fruftra effet. Item gio, fuper illudprime Io,v» . Eftpecccatû ad mortetdicit qp qui î hacyr ta nócorrigi^ fruftra poft morte veniâ pholaf. Nâ nul^p^^morte culpa purgat, Quito arguit au Aoritate Äpo.xüq.vbi dicit. Beati mortuig in dno moliunt Amodo iâ dicito fpiritusvt requiefeanta laboribus fuis: ergo fu qui inV dno morißtur nô manet aliquis pugatorius latior poft,‘ hanc vita nec illis qui no in domino moriuntur:quia ilüp* purgari nô ponuntergo purgatorium poft hanc vitam non eft, Sed incontrarium eft textus Aug.depc.d.vîj» c.hic autèignis,Refpondeo dicendum q »de veritateóf exiftentia purgatori) in centro terrepoft hanc vitam»

i^nmèöéfodtó Exxmh

Duo fünfSc fueruntƒphani amp;rßetf(egi modi dicendi Tertius autein via conftitutuseft ventans.Primus efl hcbreorS:grccorum:quorunda5herettcorum didorutn pauperum de Lugduno in francia: fiC aliquoru etiam populorum Valdenfium circa rcnu5germanic furoris habitantiumiqui comuniter ©es tenent:q)pofthancvi tam nullus purgatorius lotus in centro terre reperiat: fed omnis monftissia fmediate dicuntdeferri fiC rapi: vel ad pcnasinferni:vel ad gloria paradifitSC ifbliabêt protuitiôeâ: robore fuo:ratiocs fie audoritatê Apoca» fupra infronrequcftionisadduÆis.Sed contra iudcos ed texius.q.Mach3..xq.diccns.Sancda æfalubris eftco gitatio pro defundis exorarevt a peccatis foluantur: fed pro defundiscvt dicit Tho.in quarto)qui funt fn paradifo nÓ cftorandum:quiailli nulllo indigentînec iterum pro illis qui funt in infernoiquia illi a peccatis folui nô poffuntiergo poft hanc vita funt aliqui a pec^ catis nô dum abfoluh qui foluipofTunti^ talescharita tern habent fine qua no fit peccatorii remifliotquia vni uerfa delida operitcharitas,Prouer.x»Vndc ad mor^ tern eterna non deuenietiquia qui viuit SC credit in chri ftum no morieturinetcrnumJo.x» Neead gloria in^ ducenturnifi purgatiiquia nichil imunduj ad illaj pers: ueniet.Apoca.vltimo.ergo aliquis locus purgatiois re flat pofthanc vitam r huiufmodi fie contritis no dum auieplene purgatis.Item contra grccos e^ '''••*p^ nico nus grecus:qui de veritate purgatori )fi « o« aliens chrifto amicus côfenriens in hacvita purgare peccata minus potuerit:poft tranfitiïhincper purgatori) ignis conflagrationem expcdictur:hocautem predicamus hoc dogma veritatis feruamuaSC ita credimus. Contra ver» pauperes de Lugduno Sfpopulos Vsddenfes eft

M v

caput tertium

auAontas vniuerfalfs ccdeRepro deRuiAis exoranti^ vt a peccatis foluantur:q3 non poteftintdfiginifi de illis qui funtinpurgatorio.Ecdcfie autem auAoritad quicSq ^ refiftitincurrithcteriintvt notatur.vtj.q.ùcdo nic^.ô^ extra de hercticis.ejirmiffime. Eftaute 8C fuit (ecundus4?phanusmodus dicendi de exiflentia in een* tro terre puigatorq.Indorum quosfecutus eftlohânes papa vigefimuflecundusî SC nunc resuunturmulti Co io nomine chriftiani. qufintelligerc no potentes: ncc volentes crederefolos fpiritus SC reparatas animas ab igne corporeo cruciaritdixerunt Sc dicuntCvt adducit Tho.fuper.Io.cxiiij. SC.iiq. contragentiles )^ fideles » gratia mortui né plenepurgati:non defcendunt in pur gatorium:fed detinenturvf(ÿ ad indicium in aliquo Io co in fola pena darani fortcin paradifo terreftri : vel in extremis maris:aut aridetaut in vacuo fupercircuferen tiam celi empyrciivel infra conuexum terre 0C conca«’ uum edi empyrci:vbi dicutaliqui(licet apocriphe)vfc^ ad diem afeenfionis domini:ftetilTelibcratos omnes ab inferis per ehriftumtSed cum fupra de inferno ageret tut sc probatum admodum fueritSCoftenfumquomo do fpiritualesanimcfcpaterSC incorpore demonesipof^ funt SC de fado realiter patienturSC cruciantur ab igne corp orali.Idcirco «xplofis SC fpretis eis:SC omni turba malorum chriftianorum contempta: tertia ideo cathogt; licamtSC orthodoxam:SC veram de purgatorio conditu’ fionem aggrediamudque eft.Quod in centro terre ve re SC realigt;quot;*^ ; purgatorq reperiturtque conclufio ^babitur ra '(stauAoritatibusimilitantis ecdefre audoritatete ac vrbana honeftate.SC primoX» tiombus fic.Ao ‘ur duo iufti quorum alter nun ^ mortaliterpcccauÄit;fed tantum venialitaialtct vero

i^hmc Ö£cadi0 Lxxix

multis mortalibus peccatis domina offender! t, Morii turüü fimiil Sc contriti:tuncpetitur:an ambo equali ter vnoq jtempore afcendantin cclum vel non. Si dica turq »fic;fequitur quod tantum valet fides fola cum coz tritione quantiifides cum operibus virtuofis: quod ef fet contra rationem iufti tiediftributiue diuine qua red det vnicuic^fedm mcrita;2lt; contra diftindionem gra duum beatitudinis. Sivero conceditur'q, inequalirer ingrediuntur vitam etcrnâ.i, vnus ante alium:peritur an ille qui fecundo ingreditur p aradifum defceditans^ tcad infernum:fi ficergo falfum eftquod chridusdiit xir Ioh.v. Arnen arnen dico vobis quia qui verbum nie um auditÆt credit ei qui mifietmehabet vitam eters; nam g^ in indicium no venittied tranfit demorte ad vitam.Si dicitur q,nô defeêditadinfemumzergo eu in paradifum afcendere nô pofhttquia adhucîpurus:ergo aut nû^ variabitur ab coîquo eft flatuîpurofaut pur^ gabiturad vitam etemamtnó primum: ergo fecundü: fed purgari no pcjeft operibus fatiffadortjs^prtjs: er# go purgabitur penis in purgatorio.Secûdo fleoihepec catum aura deo vel ab hoîe punitur:quia nullum ma# Ium îpunitumtnec aliqdbonu irrcmuneratû:depe.dû vtj.c.finaîi.fed frequenter ali^ infine couertuntur:qui a malis fuis in pfenti puniti no fut: ergo debet a dco puni n.nô igne inrcrni:c3 fuerintmortui in charitatc:ergo inignepurgatori]’:Item tertio fi no eêtpenapurgatory poft lianevitamtqui gdurat vfq^ admortem in malitia tantum effet ei quantum illi qui nunep peccaffetrergo exemplo talis nullus in hacvita faceret penitentiam: fed in fine tantumomnes contriti confiterentur quod effet erroneum : nullus enim virtute ditatur femper gaudens iniquitate: de peni« di» vq» «♦ Nullus.ergo

Optic Attium

ncccffarium eft confiteri purgatorium eße, Quarto ficî Sit fortes in charitatehabens adhuc verbi gratia feptem annis penas iufto indicio ecdefie ftbi iniueftas folucrc. Deinde ponat(ßcut poftibik eft)q, fine fui culpa duo bus annis elapfis cafualiter fubito occidat tunc ex quo anima que fuit principaliter caufa peccati pro quo for^ tes fatiffacere teneretur poftmorte,Contra rationediet qjilla^ refidua penitentia no pateret penâ poft morte nec aliquacaufa rationabiliter affignari poteft quare no pati deberet ergo ponêdus eft locus vbiatafortis^ illis duobus annis purgabit : no in paradifo: qa locus ille no eftpurgationis.no in infemotga ibi aiano pur gaturtfj damnattergo in purgatorio,Kcm arguit fic,St verbi gratia.Sortes 0C Plato comittutvnS peccatu in fortes primo SC principaliterculpabilis efdSv iniSgir eis penitentia qua fimulagere debeat:ficutfimul pecca uerunttfi tunc Plato ante completionepenitende mo^ riaf.adhuefedm ratiois indicium fortes pena haberet» Itacin^ppofito depunitioepeccatoria comiflbru ab aia amp;C corpe.i. a toto hoiet^a rationabiliterpuniëda futpee cata:ö^ etiâ aia corpe iam mortuo: non in lferno:ncc in paradifo vt dieftu eftlergo in purgarorio.Item ad ilium error? fequitq, oêpeccatû cftmortaletga ft nulls pecca turn in quo homo morit poftmorte dimittit:nec aia ab aliquo peccato poftmorteg penas purgatifequit q»oïs culpa fine magna fine minima in qua quis morit:ppc tue durabit.kem ad illS error? fequidq, ftetaliquênon refurreduriï ante iudiciS mori in charitate cS leuicul paqno faluabit.Scd hoc videtapoftolice atq; catholic ce dodrine glt; diuîe pietati valde repugnare.crgojtêar guit fic.Nifi effet fides purgatory in quo aie poftmorlt;^ ternhominS fariffacerç poftent^ peccatis hic dimiffs

i^nmèöccadts Esxx

dar« occafïo defperadiillts§ intota vita in pdts fue runt èC finalner cófèquSturrcmiflionêg contritione» aliqualq in nô fuffidtad abfolutionêplenanâapcna ÊC a cuïpatamp;saparte penarû. Itêfi fides de exiftêtta pur gatortjno effet in quo pdä graui^pumuturquâi foro prefentis vite.Remoueab cibus fideltbusoninis terror qui facit eos qui peccauerâtlibentius pcnas ÔC labores fatiffadorias in pfenti fufcipcrequ5incopabiliter gra wiores in future fubffincre.Fidesenîpenarû in futuro feculo^ peccatis hic cômiffis grauifftmeinftigendarS cd vnû demaxim is que bonos a malis retrahere folcnt amp;nbsp;eos qui peccauerût meuere ad penitendum amp;nbsp;fatif faciendu i prefenti vita.Ergo eredam^ firmiter q »ficut diuinaiufbna difpofuit a principio locum penarû in^ fernaliû in quodamnatorS aie ppetue puniret: ita SC di uina eius bonitasconftituit loeu penarû in quo aliquo rum faluandoriSaie tpalespenashic neglegas poft mor tem cxolucrent. Nuneponendefuntaudoritatcs.Et prima eft.tj.Macha.xtj,quc verificatur in fide ftdeIiu5 veteris teftamenti.Diciturcni ibi q gt;aîceorûquicûpie täte Si charitatemortui fuerat in bellis^ populo deivP alias in charitate. Si in qbufdapeccatis fuerunt morte pucntitvel antc^ penashieppeccatis dimiffis feluiffet tue penasincidût inqbus tentiîviuorû facrifieijs Si ora tionibuspht iuuari:allciuariôiliberari.Ex quaaucfto ritäte fequit qgt; antepaffronêxpitnó eim morientiu aie ibant in penas damhatiôis necoêsibât in loeû bcatitult; dinis cckftistß eratqutdâlocus mediustnô lucis fed te nebrarûtno gaudtj fed meroris:in quo tenebanfaîera tisncpene dâni vel penefenfus donecfoluerêtvel codi gnefoluercnt.De quo loco dicebat lob.x. Dimitte me ergo ytplangâ sc^ ibiergo tenebantaniig in penâ dâni.

Caput tertium

qua ex eorn5pdo originali in hacvita cotradla mic«?^ reranf.Si ergo dns deus ex habüdantia fuc pietatis ante fihj fuixpi pa(Tion?:mortuorumaus adpeins obligas^ tas no pnpitauir in danationdfed mifericorditer tenu tt in penis mortalispeccatiîhic quo ad culpâdt'midi do necfati ffieret.Cumô credatur eppofi palîionêhlij fut tpe quo finŒ nufencordie fue in totuaperuitxpianis:» ena tuneScnue différât aliquas penas fcfus tgales pon mortëfaltêpro pdis venialibus donee penis expientur: vel meritis viuoi^ relaxêtur.Qdft de venialibus quibus debetur pene tgales ita fitZqre diuina pietas no differet penasquafdâ peccatorujmortaliütpales hic dimiffogt itayt poft mortêfoluantpene qhic lbluteno fuerant. Nulla ratioyidetur qre diuina mifericordia tpe plene miferationis abbrcuiari 6C coartari debueritvitra illud q3antepaffionê fec€ratzc.Et ficpj pria auAoritas. Se»? eSdaauÀoritas êex verbo xpi Mat.xq.qua Greg, addu citin.iitj.diaF.C54.ad boc propofitu5,Si ^sinfpiritum fandû blafphernia dixcrit:ncc in hocfcculo remitter ei neqjî futuro.In q fnia (dicit Greg^ )daütelligi quafda culpas in hoc feculotquafda vero in futuro poffe relaxa ri:qaille modus loquendi innuit q » in vtroeg hoc eft hie Sc in futuro pda remitti foleâtfficuti hoc fimili apparet Namqn dicim^pAmhocno pot dimitti hie nee rome: nee aplebano no: ab eporfupponimus q,vtrobi(jvel ah vtroq jcofueuit fieri peftot^ remiffio. Si eni non effet ficmodus loquêditeêt inepti valde ac fi diceret ne;^ ab equo neep ab afino au t nec îÎferno necî vacuo extra c« 16 remittet ptftm tale.Cujgxps eet rapiêtiffim^cui^oia verba habebatmyftcria nó eft credendü lt;^ fermone talis ineptitudinis eftet vfus qn dixitde peccato infpin tu» fantftujiquodnetß in hocfeculo nc^ in futuro remits

^nmcöecadiö isxxi

teretur.Hinc Ber n.fcrmcne.Jxvi.dicit. Qui no credSt igné purgatoris tcftarépoftmortcfed ftahni aiam foi luîâacorpeivd ad requiêtranfiretvd mor(c:qucrât ab eo qui dixit quoddä peccatu nc^ in hoc nec^ in futuro fcculo rdaxariteur hccdixeritdi nuUafutur# manette miffio peccatorû.hec dlc. Tertia audoritaseftOrige nis loqueris deegyptqs fubmerfis in mari rubro friper exodû.exponcs cnî ipfe illud.Submerft funtquaßpiu bum inaquis vehementibus dicit: toti erantplûbeii ôf nichil auri habetesaô no purgâdi p igne:fed demergen di in profundû.hcc die. Vbi_fea't differentia inter e»s g cG plumbo habet aliquidde auro ad mixtu plus vel mi nus:2c illos qui nichil habentdc auroîfs funt ron plû^ bei ;Sequi habet auru ad mixtu plumbo purgantvt fie auferatplumbû^remaneat auru5 vtipurgenoriotqul auîêfuntplumbujin'totû nopurgantrqa nichil auriî eis inueniret: ß demerguntin^ftindû, Quanaaucte riras ePauli.i.Cenn.iq.diceris« Fundametu? ante aliud ntmopôt ponereprêterid qd pofitûêqd eft 'xps refus Siquis auiêfugedificat fupra fundamenru5 hocqdeft xpsivel fides. Aurutn:argêtum:lapides pciofos: ligna: fenum:ffiputâyniufeuiuGÿ op^’manifeftum erir. Dies eni dni declarabittgain ignereuelabit 8^ vniufeuiufep Opus quale fit igni^pbabir.hee ille.Dics autêdni ifeu pruris (olet accipicomunius^ diciudict jfinalis vfpn«^ cularis. Logturergo apis de afflidione vel purgatione aiat^ que fugedificauerutze. Et dicit q »dies dni decla^: rabif.Hicautë dies non potintclîigi de punitionepoft ludiciGfinale. Prim 0 qa nullus g poßhaepunieiurfal uus eritg ignem:fed in etcmôardebitin igne.Seciindo quia multorum aie qui tue in peccatis venialibusvel in ebligatienead penas aliqs monunt crût beate: longe

Caput TEeftium

ante dieiudidjfinalis in quo corporibus reafTumptis nô redibûtiterû ad penasrquafi tune totus homo igne purgationis paiTurus fittquo antefolaaia patiebatur. Hoc cni fi ficrettaia defineret eflèbeataîvel faltem fieret minus beatatquIpriuseraCex quo iterum puniretpro peccatis in corge^ gbus longe ante punita fuerat aia in fe fola,R.cIinquit ergo apoftolu loqui depenis purga torqs qmcipiût poftmortêaiudicio prictilari in aiab^ decedenti u vel in culpis venialibus:vFin obligatioib^ adpenasmortales ronepeccatoru etia mortalia hic quo ad culpa dimiiTorâ: Sc in hoc fcculo no fufficienterpu nitorâ.Et tphecfit intentio ipfius apoftolitipe innere videtur iterS g hoc q? dicit.Cuius opus fugedificatum manfenumercede accipiet:quemerces^)operibus bonis biefaélis intelligitin feripturis:coïter illa q poftmorgt; tem daturaie fegatetó^ q poft iudiciü finale datur toti hoî.Probatur etiam purgato audoritatibusphôrn5 ^ poetarQ gtnhu.naprimo.Socrates introducit i pheudo Platonis ficdices.Cn guenrintdefudi in eumlocujad que demo vnSquêcç portat:prio illuc indicatur q iuft^ pic($vixcrüt:óó quifeeus:Siigit media coperiantur in vita tenuifTe fua gfcptvehiculaafcendêtes ad paludé perueniuntachemfiamibicg habitant iniuriarn penas dantestde cS purificati funtabfolutitur:SC rede fado rü digna pmia reportant.Hccille.EtAuicê.ix.metha^ phi.c.vij.dicit.Cum aia infipictis fegatur a corge:fentit magna5c5trarietatê no excómunicantiinfegabildfed ex accidenti extraneo.accidens vero extraneonó durat nec gmanet:exquo fequitur q gt;nbsp;pena no fit ßhennis:0 remouetnr paulatimquoufa purificata aiaperucniat ad felicitatem fibi^priam.Hec ille.Et virgihus î fexto Ergo exercentur penis zeghes fup queftiöcula de imor^

^nmcöodis txxxn

talitate aiof^.De purgatorio «ta loquitDantes inpricl pio fc3e comedie.SC.di.Frâfcicus petrardia i vltïo'fexti triuphi»Tertio^batveritas purgotorq audoritate vF is cccRe fidelisque iugit oratamp;^ facrificia offert^ libor* tiôeaîa^tque qd^ auctoritas vF is ecclcfie cStotoptios viros ateg doâüTimos ïhac fidemortuos dC ïtefiirnontS luefctitatis miraculis corufeâtes habucriUmaioreH Ô^ amplius ad credendû mouetquâ facre fcripturc:dicêtc Aug unii, cotra epFam Fortunati» Egoinquiteuange Iio no credere nifi catholice eccFie me comonerct audo ritas»Et^batqd dicitex hoc:quia ipfa crediditeuangc^ ’æyppter pdicanres fibi euangeliS:fc3m formamaxpo fibi tradita.Mar.ca»i.quafi arguat fie:^pter q3 vnûqd lt;5 talc 8e illud magistfed^pter eedefiâ credits eft cuani gelio: ergo magis credendS eft ecdefiequâ euangelio* Êx quo videt q »maior fit auctoritas ecclcfie ad credeni? dum qua fit auctoritas diuie fcriptureteS inter illaseuâ gelis fit preftantiifimSîôe hoc fimpliciter verS eftCdicit Henricus) accipiendo ecclcfiam cSfuo capitechrifto peepit credere euangelio: Stetia cedefia accipiat q nSc cftmilitas in terristeftiterS verS faite quo ad nostquia magis monemurad credendS ca qvna tota coitas holm rationalis Se honeftorS credit: qua nos moneret lectio nuda fcriptura^ que eadccredenda narraret.Quarto j, batvcritas fidei purgatory ex rationabili 36 falubri hoiî neftate. Nam celTante fideipius purgatorijtcdfaret me moria parentS:amicorS 8^ benefactors dehinctorS no ftrorum:quefrequens SC iugis viatoribus valde eft fass iLibnsdtcceftatc tide purgatori) defmeret eflefacrificiS æmortuis ois oratio:oê fuffragiS 8Cols clemofyna,p aiab9 mortuon^ quorS aias diula clemêtiaex eorS bonis hic relictis difpofuitpofTeadiuuan»Item celTante fide

lt;C3put ^ertiuni

cius feffarent oia operaj pietatis in pauperes pro anima bus monuorûîquod no expedit fiddib^ viatoribus ad que opa pietatis amp;mifericordie hortatur os faluatoris Tub eeleftipremio:vt patet Mat,xxv. Nune refponden dum eft ad argumenta in fronte queftiunculeadduda quibus fe tuentur gredtiudei SC ceteri fupra noiati. Et primo ad primû rcfpondct Tlio.in.iiq.dieens:qgt; quia deus eft miferieorsddeo miferetur merêtibus milericor diamJlfcautqui in peceatS mortaleinddidconftituit 8C ftarim efficitur inimicus dei:ideoc^ meret amittere cia bona que a deo habuit: vnde bona fadîa mortificat amp;^queïmortah facitcccidir. Inmortah' autdecedêsno manet eidem aliqäpfemiSpofthanc vitam.IIii verog in charitaredecedit:remanere poteffpcft hancvitâ ahq pena,Nam chantas nofemp deletce maluqdiuenitifj icis hoc qdeft fibicontrariuiSC ideo no cft fimile, Dns aut Benaudura in.iiq. di.xx.ad hoc fie refpondet q?no cftfimile glorificare decedentejtharitatc ftattm ficut co demnare decedentêin mortalitçja ifte qui inmc rtali eft nichil habet qdfitdignSvita:8C ideo fûmeeftdifpofi/ tus ad dam nanone etemamtSC^)pter hoc ft atim damna turiufta'retributione.Sed ille qui eftincharicate: cum Charitas liet fimul eu veniali culpa 6^ reatu pene poteft baberealiqddignnpenaiamp;fquia gFia no pôtftare fimul cû pena (dim forû côciidco neceffariiï eft prius debitu illud foluippenâ purgatoria, Ad fecundu refpondet Bonauêtura q?pondus charitatis habet in fe aliqdrctar dans vt puta culpâ aliquâ paruulâ vel rea tû.Sed pôdus pAî mortalis nichil hêt cleuâs vel retardas: ideonô eft ft mile. Adtertiû refpondet : qgt;didcgregorq intelligent dum eft de qualitate in qua tôfiftit ftat^:que no mutat nifi mutetux fiatuslSif tails eft gratia vel culpa mortalis»

i^nirié Secadis txxxni

Qiialtseaï qm's cxitdeco rgeïtah'smiudtcio apoarebic fcdin has quahtatcs.Non aöteftintéiligendud^aquc ■-non mutat SatSïvt ert culpa venialis. Venialia lt;nï n^ mutât datum hois:qa nectollunt nec diminuStcharjü tatem fcdm quam menfuratur quantitas grauitatebo nitatis aic.8C ideo g hoc q,vcnialiadimittStvel comit tuntur:talis manetaia qualis prius.Hec Tho,5: SBona ucntura.Durandus SC archidiaconus in expofitioe Ire Ad tertium refpondeßq ) glo.loquitur de peccato triors tali.Veldicendû q gt;quäuis inhac vita no corrigat î fe: corrigit tn in merito:quia hie homo meruit vt ibi ilia pena fit meritoria fibi SC ad confequendû veniam, Ad audoritatêvero apoc.dicitur q? auÂoritas illaloquituc de labore ovationis ad merenda:SCno de labore palfio nis adpurgandulvt dicit Thovbi fupra.SC conclufio:? naiiter dicitur ad iudeos SCgrecos 6Cpauperes deLug durio SC Valdenfes q?cû Cepte eorû SCopinio no habe atprobabilitatem aliquam ex canonicis fcripturis: nec ex rationibus vel autenticis hifionjs: vel perfonis fan:? lt;dis:autex miraculis:autreuelationibus:fed folumau ctoritatehominu) prefenriû SCpteritorumfucfepte ru^ fticorumdaicoratrudium 8C ydiotarStficutfides nodra habetideo contepnedi futSC tan$ fafeinatos a diabolo amp;nbsp;prefumptione SC fupetbia fuacecatos fpemedi. Ad iHudetiamindorum SC tohan. xxq. dicitur, Q^ cum illaabfqtfundamento se ratione diabolo fuggerçntlt; contra fidem catholicam teneant:merito a catholicis do floribusreprobantur: qui indubitantertenent qgt;fidc# les ingratia decedentes no plenepurgati in purgatorii« um ab angelis adexpianda deportantur, Hec Henris« eus de AlTtafuper Gencfim.Sddns toll, de turrecrema, fuper,d,xxv,vbifupra in decretis,

N 1}

Caput Ceftmnii Ccundaqucftiuncula eft:t Si prêter prkipale î centro terre purgatoria: re[ N^—penatettaj in fugficie terrelocusvbipurgênt ' ' aie mediocriter bonoi^.Ad quâ Tho.fi^Bonanêtura ini inj.di.xxi.refpondêt affirmatiuedicentestqplocus pur^ gatorij eft duplex.Vnus fedm coiem diuinalegèamp;S fic eftlocus infcrior:inferno quaft eoiuncflus vt dicSS eft fupra.df^jpter hoe nóeftacceptâda opinio Vgonis ne/ gantis.qdi.de facramentis’aliquêlocS determinata Ô^ comunè purgatori) in centro terre dicentifcp: fingulas aias inhijs potiffimSlocis penas fubftinerein gbus cui pam cômilTerûtinâ ^babile eftvt dicit Bonauêturaioês aie que parafius peccauerut:parafiuspuniant. Ali^Io nbsp;nbsp;nbsp;j

• eus purgatori ) eft fedm diuinâ difpenfationê in qbuf dam locis patentibus in fupfïcie terre in quibus ad pur/ gationemanime deputant: SC'fcdmhunc forte mod« intellexit.Vgo qd nuc fup dicebat. .VndeGreg9ïjii). diaUc.iiij.dicit.Suphabundans diuine bonitatis largi/ tas querens generaliter falutem homini tfe nó queren/ tiS:diipofuitvtettaeiTent ï fupficie terrehabitatióiho/ minS deputataquedâ patentia tormentor^» loca in qui bus multis indicijs collaret aiaspoft morte cruciari nd folummaloruifed S^ etiâ mediocriterbcnorû.Hec ille. Etbecpticularia purgatory loca in fuperficie terre fpe/ tiaîiter ordinauitdeusivtdicit Tho.vbi fupra. amp;: domi nus lo.deturre ercma.fup depe.di. vq.c. hic auteignis quinc^ rdnib^.Primorpter aîarum leniorem punitio nem:fieut aliquibus ftdm gregoriû eft reuelatum quaf dam animas invmbraeifeounitas.SC in. üt jdiaP.ejiij» ponit qjquidâ Pafcaßus Komah.eccIcfie Diaconustta fände vite vir:q»poftmortem ad ta dû feretri cius qui ^m dçmoniacus fanatus fuit: Sc nihilominus ata ipßt

1

gt;tiincöcadis txxxim

diu poft motte i'nuêta cft a quoda fancfto'epo in'tcrmh ld eft in locis vbiaqua feruens de terra buUitta qinter togata cm ibi effecdixitfein calore illiusaque cruciari fpterhoc qjin contentioefciftnatica inter Symachu QC Laurentia quis eêtpapa:ipfe vfqjad morte tenuit Lau renttj partê:quiius nohabuit in papatu«Sec6do^pter noftraminftrudionêvt^f. magnâ penapoft banevita peccatoribus infligi agnofcam^tS^ fica peccatis defiftj mus:Scconuertamus nos addnmtvt patuitparifius de difcipulo poftmorte magiftro apparentiis^ dânationê fuam reudantiîqui cû difcipuli incendia in manu fua fentiretlftatim ad düm eft couerfus,Tcrtio^pter culpe in loco ppetrationêivt patet de illo qui î balneo fuo vbi peccauerat tan^i purgatorio penitentiâ fecitlg trigin tamilTarS merito euolauitadcelSivtdicit in. iiq.dial^ Quarto ^pter alicuius fandi oratione;ficutlegitq?fan rais Patricius quibufdâ in quodajloco füg terram pur gatoriu imperrauir.Quinto^^pter animarS celeriorem liberarionc f. yt poffint altjsfua indigêtia5reuelare:8^ ab eis fuffragia petere:Sd fic citius de penis exirelvc pa# tet de quada5 aia exiftenti in glatie:qua5pifcatorcs btï Teobaldt pifcati fût in autûno QCepo pfentauerStiqui eumdidam glatiè caufa refrigcrtj teneret fub pedib^au diuitexpreffevocê diccntêiq, in glatieerat aia velut in loco purgatori )deputata.Curnqjdida ah de node ab cpifeopo fuffragia ipetraret merito trigintamiffarum euolauit ad celum.Idem patetdequadaj ah cuiufdam rcligiofi:queinarceoppidi Ändraniin Apulia valut in loco purgatori) erat deputata:dequaanima S^ eius ibidem purgatorio michiprefentis operis compilatori adfenfumluee clarius ficmanffeftû fuit. Dum enîex officio quo in digne quando:^ fungebatvifitarê .puin

N iq

Opin tertiem

tfemApulietœntigft vt ena adloeuîû quendam ordi'nlt;s »♦»^^ apud Andranu oppidum terre ydrotiti in Apulia deelt

nareCunep ibide fratres SC quida^ Georgius Spaïusî offici) gta michi plurima detuhffènttdudlusfum poft cena cubitu in arcemîvbi vero nempefla node dormire cepiffemaudito quodam firepitu £lt; fragore: excitatus in aula quendam paftim de ambulante SCcathenis qut bus vtputo granatus eratdenfi terribiliter infonantem: dumqtloquortexcitando focium quem habebam: ftat ille:mox nobis filentibus:cepit ille Hrepitu vinculorum longius primo acriusambular^gC oftia que crantante cubiculum horribili quoda crepitu amp;nbsp;conatu gfiegit: interca ccdcquinuirtingcnti pauere pculfitquicldtiHc deinde tacentibus nobis tertio circacluashoras cathena tus oberra nsitandemaximo fragore in cubiculi * iquo exarati fere iacebamusfe recepit: vagat in eo: feneftras aperitanterea nos trepidantius heremustvoces faucib^ InxeranCcrefcctecp formidinelmors fequebauCemim^ fcneftras opertas:e0cj!quonos verteremus fpei nichil tflet:inter metu §Ciramtrepente e ledo prohlimus in •ncdiG.lUe extremo impetufaltera qua î imum turris de Icendebarin damnatorii carcerefrada ianua:gradatim ruensigrauiorearmorum cathenaruc^ ftrepitu:nuf$ vifustemnia tumuitu oppleuir.Nos gdidiamp; ftupidi effedilaccenfo luminedieminfomnes expedabamus* Interea omnes feneßras inquirimurtreperimus omnia obftrufa:ficufdefcro tl3uferam9.R.edeût ad nosdilu^ tulofratres.06 Georgië hofpit«: faluerenos iubêtlnos vero quaß amentes amp;nbsp;elingues effedittrcmulis amp;ƒlallis vocibus diximus.Mifereafveßri oîpoiens deus patres: gif tibi 0 bone Georgi: recepißis nos Ii ofpicio in arce ignaros vmbraiu et l^piutuûîvt penemorctemuriad qs

^:ini£ öccädls Ixxx

Alt renident« inquintJndulgete âf vos nobis opsfresî obliti heri vefperi fuimus vos monere hic in arcem vm; bramS^fpiritS.qucndä obcnarejqui dicitadeo hiclo cum habudlcpurgatorij permiHeannos: eo ep ibidem multa mala Sd mortes hominû comifilfctiSC nos cuco nô vifio fcpius coUoqmurt^S multa nobis per fepe pan' dit:2^ comoda plurimagrcgalitenmpartiua nobis tm expctens:orationibus eu auxiliemurtvt tempus ei in loco prefixuta dno noftris^cibus breuictur» Simile fa* ftii forte apudgentiles dequadam aia vd imaginetur rat PliniusfeeSdusiunior libro.vq. Eratinquit Athe^ nis fpatiofa quedam SC capaxdom^tfed ifamis 5C pelli leus:qua Athenodorus phûs vili precio conduxit: vbi autc cepitad vefperafeeredubetdemi fibi in prima do;^ muspartetpodpugillares flilumtlumêfuos omnes in interiora dimittitupfe ad feribendu animutoculostma n3intcndit:ne vacua mensfimulachr2 vel fantafma ibi oberrans inanes fibimetus fingeret:vbi vero cepit fi lentium nodis vbi(^:audiuit cocuti ferru vkufaqjmo^ ueri.Offirmatanima philofopus:auribus manupre;^ tendit: non tollit oculos nec remittit ftilu:tunccrebefee re fragoraduentarc etiam iniumineiam6Cintralimen audiri cepit imago.file refpicit:mox apparebatidol05 fencx:macte3C fqualore confedus:prolixa barba:horre ti capiUotcruribus copedes:manibus cathcnas gerebat dabatinnuebatep digitolfimilis vocenti: philofopbus contra vt paululum expedarettmanu fignificat: rurfu q jceris fiC dilo inc3bit:illa imago feribentis capiti cathe nis infonabat:refpicitrurfus idem cyprius innuente}: nec moratus toIIitlumen:SC fequitabatilla lentogra dutquafi gram's vinculis tpoik^ vero deflexit: in areamdomus:repente delapfx deferte cymitemtdefer;

•“K äq ‘

Caput ^Catüim

lusherbas SC folia cofertaîfignû loco ponfttpoßero dii philofophus adrjtmagiftraius:monct vt illQ locueffo^ diïubeanCinueniutoffa inferta cathenisîSt f implicita: quecorpus coo terrât^ putrefadurnmuda Ô^ exefa reif qucratvincuüstcollccta publice fepeliuntun Domus vero poften rite conditis manibus caruit,

Citia queftiunculaenisi

I t À in purgatorio remittuntaliq peccata quantum ./Md culpam QC oïs rcat^ pene veniali ÖC mortali debite.Ad qua5videt primo rndendu? ncgatiue. Nam faciliuseftpeccareqrefulgere a peccato.Sed exißctes in purgatorioînô pofîùntpcccare:crgo nô poifunt a pec cato refurgereJtêfcdo fiCiCuIpa aâualis nô delet niß P contritione :fed poft hanc vitam no erit côtritio q eft adusmeritoriusî^a tue nô erit meritum neep demeritu cfi fc^mDamafce. hoc eft hoibusmorstqdangelis cagt; fustergo poftmortes nullaculpa venial is î purgatorio dimitti pôt.Tertio venialeonfex fomitetfomesaûteft côiunÀi:nô aie fedm fe:ergo*foluto fomite foluit vc:# nialetfed illudfoluitin morte.ergo in‘morte foluitve niale Ôfnô poftmortein purgatorioJn oppofttus eft Grelin iiij diaEôt lponitin decretis« di, xxv. c,qualis» qui dicitq » poft hâc vitam queda5culpe in purgatorio expianûËt Aug^.diciti Ii. de vera penitenatij quedaj culpeleues î futuro remittunt.Pro refpôfiôeponêtduc côclufionestfcdm duas ptes titulipetitiôis. Prima con dufio. In purgatorio remittunt ali^ pdla^tG ad culpa Hanc concluuone^bat Albertus magnus fte.Ponatuf cafus qaliquis fit exiftens ingratia» habens tn culpa’ veniales ficin vltimo inftanti:SCmoriatcS voluntate venialium reirerandi.i.nô dolens deipfis:côftar q ipf^ faluabitur:ga cft in gratia:QC venialia noauferunt^»

îb:fine Accadis Lxxxm

nam.Confiât etiS.lt;j peccatum manes i'n volutate no reif mittit:ergo videturq?nécefie fit g » poftmorte remittat quo adculpâ.Si forte dicas g » couerrit in mortale^pter volutate reiterandi: SC pconfc^uês ^pter retardatione fueglone qua? ipenitens videtdiligere,Ad hoc refpon^ dent Durandussc Petrusde palude inuiff, qjfialigs no vultpeniterede veniali in morte no oportet;ppter hoc vt peccetmortaliter:nô ent plus tenethomo pefim expiare g vitare veniale.Sed exiftens finemortali no te neturnectfiàrio vitare pdm venialetergo nec expiare hoc vel illo mo SC tn dicit q »vult retardatione gîte. Rn» Petrus q nee ex hoc fequifq)peccet mortaliter: qa velle retardationem glorie non eftde fc mortale cum velle ad temp^fepari ab amico no fitcotra amicitia?; .Vnde vellelongâ vitâ ^pter ^ retardat a vita btâ:nô eftæpter hocmortale- Nó eni peccauit mortalitExechias.Hes ^ additioue.xv.annorû. Et^pter hoc^icitur cóelufiona liter eu Gregorio SC Auguftino vbifupratq ?culpavo nialis in eo qui cum gratia decedit poft hanc vitam: di mittitperigne purgatorium:quiapena illa aliqualiter Voluntaria virtutegratiehabebit vim expiandi culpa? omneque fimul eu gratia ftare poteft.aliter enimpoffet centingereq )aliquis incharttatemoreret inculpa vci? mali que fibinun^ dimitteret: SC ita aliquis potiet mo ri in charitatequinun$ deu beatifice vifurus efiettquod difpofitioni diuinelegis repugnaf:crgoc0clußo prima eft vera.Sedpetit curt«fius a dno Henrico deaftia hic qn fi' tremifito peccatorii leuiu quo ad culpa? in futuro (eculo an in primo inftantino efie hoîsîvel in termino folutionis pene^ quolibet illorStvndefiexmerito an# temort^vt Greg^ difit)abfoluitalaa veniali culpa pofimouccur hoc no fieret in primo inftanti fepatióis

Nv

Caput tertium

aie arorporeCRej^ondet q,oîs aiîpa inhacvita nodi' inilfa:eft fut pene eoeuaata q»fi eft mortaliserit coeua fiie pene eterne. Si vero vemaF no dimittetdonec^p ea loluta fucritiuftapenatpalis.Etin hoc eftdiffereria in terpunitionespeccatorii i vita prefenti‘5C in feculofn^ turodnpnti eni fecula prius culpa dimittit amp;nbsp;deinceps pena^ipfa foluitdnfuturo vero feculo culpa no prius dimittit^ fibi pena débita finiat,Hoc vult Grcninf» diaF.cxxvij.SedicôclufioJn purgatorio remittitur ois reat^peneveniali 5lt; rmortali debite.Probatifta codufio ficPena purgatori] ê grauior Cß pena quclibet la ui^ m3 drivt dicit Aug^.xxv. d.c.feqriti. Sed per pena fatifa^ âoriâquamali^s in ifta vita fubftinet:ex:piaturadebi to penc:ergomulto fortius per penâ purgatory, Itè fie: Quicuep eitdebitor alicuius pene g Iioca debito abfol ultur ga debitu foluit. Sed reatus nichil aiiudeft qua debits pene ergo ghoc q» aliquis penara fubftinct qua tudeb'ebata reatu abfoluiûergo pena purgatory a rea^^ tu purgat. Vbinotandu iux{a Richards de media villa i ^rtolc^ alarum decedentiS a corgibus in charita te que;! dim hasvita tota penam fibi debitâ exoluerSt.Et tales cS no habeant aliquod ad purgandS:no puni untur in purgatono:f«d a corgibus fegate imediate ad mi ttunt ad vite creme fruitione .Alic funt q to tâ penara fibi de^ bitam no cxpIcuerSt:0^ tales puniri poft hanc vita con^ fonS eft diurne luftitiemô tn eterna pena:fcd purgato ria.Ex quo eni eu charitate decedunt eas eternaliter pu niri non eft confonS di nine iuftitierga digne funt vita etcrna.Etga adhucobligate funt ad aliquäpenajdiui ne iuftitie confonS eft vt prius earn fubftineant ^ gau diS vite eterne recipiant.Cum illo eni gaudio non pot dare obligatio ad aliqua pena?:quia nichil inquinaruj

Oniric öodi0 ixxxvn

poteftintrare in iHud.Vncîc notandum eft fcÜmdôm Henrkum de Aifia:^ peccata venialia quanta ad rc3;ÿ turn pene remittunüveîin hoe mâdo merito ahquorû operübic factor^ in gratiatvt putaqula libenter ^ ,p ptc ex pietatedmufit peceâtib^ in fe, V nde dixitxps Luce, vi. Dimittiteamp; Tdimittemini, 06 Math.v. Beau mtferij fordesiqa mifericordiâ confequetur: aut fellicite oran dü^ peccatoribus vt conuertantur.lacobi vltin|D.Qui côuerti fecerit peccatoreab errore vie Cue falual-^^ aiani eius Xeonuertetis SCconuerß amorte 06 ©parit multi tudinê peccatorn, V©1 remittit in futuro feeulo quo ad culpam 06penarn fi contingathominemori in aliqui bus peccatis venialibus merito grarieprcccdêtis. Etde bac dicit Greg'^.in.ütj.diaLc.titj.Sciendû eft q illic fais tem de minimis nicht! quifcp purgationis obtinebitni fi bonis hic adibus in hac adhucvita pofitus vt illic ob:; tineat promereaturze,Ad argumenta autê in contrari um fadarcfpondct.Etprimo ad primS dicendum cp aflumptu illud:facilius eft peccare cp a'peccato refurge^ reieft verumcpdiu Ttberû arbitriû elf flexibile advtrûU bet. Sedqh tam confirmatum eft inbono vt eft in ill is qui funt in purgatorio ipoflibile eft pcccarc,Sed facile eftpeccatûdetcftari cû hoc iit bon5:in qua deteftatióe côliftit ordinatiovolutatis 06 dimilTio peccati venialis quo ad culpa,Hec dûs Bonautntuva 36 dûs Durandus in.iit). Ad fecundû dicendumiuxta fdm The; negari do mjnorc,Dicimusenïtp pofthanc vitam no pôteffe meritu refpedtu premtjeHentiahstfs bene refpectu alt cuius accidêtalis ^diumanet hó in ftatu vie aliquo mo 86 iô in purgatorio pot effe »Aus mentori^quät û ad re miftionêtulpcvenialis. Ad tertiu dicendûnegâdo ©O’ fequêtiâ.Dicit enî,d,Bcuauè,q)licet ablato fomiteau^

Oput Trillin

feratveniale quanta adpoteftatê peccandi venialit de futuro,Nontn oportet auferri veniali pri^ppetratStqa no oisca introduceditftcâ cofouanditficut i multis cX emplis p5.Deftrudoeni cultello no pot infligi plagati cucultellus dcftruirno^ipter hoc oportet fanari plaga prius inflidam.Concordat Albertus ScTho.fuptotCr.

\fe1arfaqucftiunciil9eft:@i

q Bpena purgatorn excedatoem penajtpaleshui^ ^'-^_j2^itc,8C q2C ^t fut ille pene,Adqua5prio videt rn^endu negatiue,EtpnohcNajquanto aliqdeftma gis paffiuu tanto magis affligit fi fenfu lefiois heat tamp; corp9 emagis palfiuu q ala flatat tS^a hetcôtrarietaté ad ignêagentêaû quia habetmateria fufeeptiuâ qlitatis agentis: quod de aia nopoteftdicitergo maioreft pena quam corpus pariturinhoc mundo qpena q aia pur gatur pofthancvitaj. Itepena purgator^ direde cotra venialia ordinaL:^ venialibus (cSfmt leuidima pecca;« ta) leinifima pena débet fi fedmmenfarum delidifit plagarffmod^tergo pena purgatori) eftleuiflima. Ter tio maior eftpaiTio in qua ages eft tranfmutans fiCabi^ eiens a fubftantia^que eft tranfmutans SC non abt) ciens.Sedpaffio hui^ vite eft trafmutans Sc abides paf fio vero alterius vite eft tranfmutâs 06 no abides ergo maiorê penaifta qua? aliaJncontrariû eft text^depe, di, vtj,ca,hic ignis purgatori^ amp;nbsp;fi no fit etern^miro tn modo eft grauis,Excelliteni oem penam qua vn^ah qs expert^ eftihac vita, Et Aug^ iquoda^krmoc dicit Qui ialiud fctm frudû conuerftóisdiftulerit, pri^ put gabifigne purgati0is:q Ijnfitetem^.miro tn mocrU ciat, Rndedo dicenda q? pea purgatorij excedit maxias penas hui^vite.lfta coclufio^bat a Tho,^ ad abas penas in purgatorio.Vbi feiedu qgt;i purgatorio eduplex pena videlicj pena dani iquätuj retardant a diuia vifióe,AIi*

l^nmèOccaiïis Ixxxvm

fcnfus fcSj qjab ignccorgali puniunt, Et q, fit verum depnapenafic arguit« Quâto,n.aligd magis dcfïdcra tut tato ei9 abfêtia eft moleftior:Etgaafftdus quo de^ fideratfûmû bonû poft hanc vißin aîabus fanîftis eft intêfiffîmus:qa no retardât affedus mole corporis: SC etiâ qa terminus fruêdi fQmo bono iam aducniflèt ni fi aliqd Îpcdiret:ideo de tardatiôc maximedolent,Etvt addit Albertus magn^:quia cû fanitas Ô^ iocudttas fen fus inhac vita nullâhaheant coparattonc ad fûmû bo^ num qd félicitât beatostnuUâ copainnone habebûtau ferentiaddcdabilia in hac vita ad auferêtia vel differed tiadeledabilia in alia vita.Et ideo triftitia alterius vite incôparabiliter maior eft qua triftitia aliqua iprefenti ■ vita.Propterea dicebat Crifo.in quodam fermone«Po namusante oculos mentis quanti doloris eft excludi S^ proici a regnodeCquia ipfavideturgrauior gehena.Et Aug^«in quodam fermonedicit.Alienari aregno dei: careremulritudine dulcedinis eius ta grandis pena eft vt nulla poffinttormêta que nouim^ei cópari. Quâtû vero adpenâ fenfus^batcôdufio ficuóe Tho. vbi fiip Cum dolor no fitiefio fed fenfus lefionis.q.deaia.quä to aliquideft magis fenfitiußttanto plus dolet.ExêpIu inlocis neruofis,f«digitisîtibtjs ze. Na5neruifûtîftru mentafenfus tadus.ij, deala. Sedaia eftmaxime fenfigt; tiua:vtpote caufa ois fenfatiôis.Ideocû agit in ipfa ali quod agenslefîuff ipamp;m maximekditîSC tanto magis quanto Icfiuû eft magisadfiuu.Ignis aßt inter oïa de^; mêtaeûmagis actiuus.Na5nô pôtinfrigidari authuÿ medari ficutaquacalefieri vtdidumefttergo maxime ledit aîam no naturalitertquia corpus in fpirit^atura liter no agitrnec ignobiliusinobiliori:fed vt OTinftrut 'mentumdiwiue iuftitkque dat vniformiign^^mir^

Caput Attium

moJodifFormffer^p diuerfitatepcaatofiim cnicietutii mas mortuorS.PrimoadpurgandG quafdä leues cid^^ pasventahu inplenti no dianiroru.Secundo ad foluci^ dum obligadoes ad penas^p mortalibus vd venialibus peccatis hic quo ad culpainduInsp quibus no fuitin hac vita fufficiens penitentia paAa. Tertio ad purgan dum animas ab]omnt qualitate imgleÆôis: vd a rerS coceptibus 5^ fpeciebus iproprqstfimditer ab habitibus vit(orS amp;5impreinoib9falfatjïopin{on3:a foniit€ÖC ab ahjs indifpofitioib^S^ defbrmitatib^.quasaïe a corpo ribus (epite feSadigtiem purgatori) deferunt:ab his cibus tan^ aquibufda fqualoribus hic contradistani meibidêp ignem purgateexeunt:ficutaurS fulges de camino ignis ad celefte regna pducende» Adargumê ta aut dicenda efl:2lt; primo ad primâ:lt;ÿ penanô iadi^ cator maior vel minor fcdmlefionè vKpairiondfj fedm palhonis fenfum.Et ideo licet anima fit minus pa(hua quâcorpusiquia th eftmagis cognofcitiua 0^ fenfitiua palhoistideo maior êdolor cius etiâ fi fit minor pafio» Ad fecunda dicendû negando confcquent(â,8C ratio eft quia acerbitas illi^ pene no eft tantâ ex quiritate pec cati quantûetiâex difpofitioepunitirga idepeccatu gra thus punitibi qua hic ppter diuerfitatêfori:ficut ilkq eft melioris côpiexionis magis puni t eifdê plagis qua alius:5lt; ^tn index vtric^'eafdè plagas inferes tulle facit* Adteftiû refpondefnegâdo alTumptâiqrhvt refpodet dns BonauêturaJgnts inferni qui vntà 'nô confuinit grauius punit qua alius ignis qui vtrûq; facit,Heed2’ lohâ.jdeturre crema,fuß.d. p.vij.c. Hic ignis»

Orinta queSliuculac ßtio

modo differatignispurgatorq ab igne iafcriU

^iime öccadió txxxix

Ad qua refpcndet:q )differutodiplidter. Primo quia ignisifcmi vt quidâdicûtteft igms'ekmcntû i materia J'pna‘,put eft in fpera fuat^a etemalitcr debet affligere ignis purgatorii eftmixt^ êCclcmêtatus in materia alie na.G terreflri.videb cet carbone vt magisaffligatî^a ipa liter debet purgarCfNamlicet ignis i^ipria fpera fimpli citer ife fit calidior qua qdcuq; corpus mixtu fitte plusi bû fiuefèrrû ignitu Aue carbotg accidens tn plubû vel ferrQ ignitu pot elfe calidi^t^picr tria qponit.Auicêna, Primo ex pre ignis g efl valderarus: ideo ptes aeris aquofitfiuehumidi06 ena frigidi ïtratipffi ignèamp;fip5 infrigidat licet p accidens.Sedo ex pre fui adiuitga ptes ignis^pter fuâraritatêmultû difiant:ôô ideo notócur^ rötmul(epfes adadionêeius:fed ptes ferri igniti\pptct fuâfoliditatê fût multû vnite:amp; ideo multe coeurrunt ad adtione ci^^tSC indeeftcp ferru ignitu forttusagit qua ignisdkctignis fitpfe calidior,Sicut videm^ gmulti debiles fortius tralwntnauem gvnus fortis.Tertio ex pte fenfati:quia ignis^pter fua tenuitate eft valdemo;: bilis;^ io cito tranfit amp;nbsp;nd diu moratfupra fenfmSed forfi ignitu^iptcrfua grauitatê no eft multû mobileSC id no cito trâfit:fgt; diu pmaneuôd p cdfequês diuti^agit infcnfugS^ id plus fentitquâ gms dicet ignis fitpfeca lidior. Secûdodifterûtquantu ad opationc.Nam licet ignis purgatori )fit ctern^quo ad fubftantiâ ficot ignis inferniitn êtpal is ^adeffecftS purgatidis :vt dicit Grc. vel vtdicit dns Bonauctura in.üij.Lieer remaneat quan tu ad acte aliquê.C quanta ad qdhêt ardoris.f. ad repro borff cocremationêtndtn remanet quantû ad purgatio ndlgnis inferniîdurat SC deuorattignis purgatori) exü coquit óf maturatJgnis iferni res fortes ÖC pulchras de biles facit Sc turpiffimas» Ignis purgatori ) fortiores red

Kaput Artium

ditSc puîchnores:ficutaurij3^ fimiliain igm'b^nô de tenorantifed purificant SC pulchriores reddûturjgnis purgatori ) eftpurgatiu^.Ignis inferni eftextermia tiu^ Et ponit,b.Greg9,exemplû m.iiij.diafo.dicensjq? ficut fub eodêigne aura rutilât SC palea fumat:i ta fub codé ignein fuba,Cpurgatori) SC iferni eleShts purgaturtSC dânatus extenmnat.Tertio différâtin finis intentioc ga ignis purgatori) ad iftâ fine pridpaliter eft ordinat^ X adpurgangâ religaspdôi^rSC iô pena purgatori) vo cat pena ignis» Nam res infinêordinate côucniêtera fi ne noiantJgnis autinferni eft ordinatus foluad affli^; gendu:6Cideo illisnominib^ nominat: queapud nos affligerefolent vehemêter:fîcutfuntignis:fulphur:fpt-ritusæcellarâ zc»vt dicit Tho,in,iii).Quarto differunt in multiplicatióctco q ;in purgatorio no fût nifi due pc nc.f.pena dâni Ä S pena fenfus ignisjn inferno auteno fois funt due pene 5didc:fcd muite alie»Cuius róeft: quiacum pena inferni fit ordinata ÔC inueta folum ad affligendum vt patet ideo in inferno no eft folum pcna ignis Sc damnivt in purgaroriotfed multe alievt ex pc narâmultitudine:dânatimftipliciter affligant» Qiiin to ignis inferni eft obfeurus SC tenebrofus Tub quadant vmbrofitatetvt fic dänati viderepoffînt afflidiua fua vndedoleant ,Pfal, Peccator videbit SC irafeet ze» Ignis aötpurgatori )eft clarus SC fulgidus.Sexto ignis infer ni affligit SC cruciat ratioemaloru habituu amp;nbsp;viriot? SC falfaruopmionu in mundo contradarâ, Ignis auté purgatori ) purgat aboibuspredidaru. Septimo ignis inferni appropinquantedieiudicq no augebit in ardo re:ignisaut purgatori )fictrefpecftu eoru qui ibi diu pur 'gari deberentMfic calor illeintenfior recuperet inin^ tenfione quanta depditurusfit in teporis abbreuiatioe

ignine decadis xc

■vtdtdt Tho.inJiq»d.xJv^’4.W» ar.iq.Vnde i quolibc to fedrdo. q»vij infoIu.titj.arg.dia'tîôC tHi g in fine mS divini repienturparû habebStdecremaJibus: purgati precedentibus tnbulationib^tpotcritena fieri vt acerbi tas pene momêti tgis recópenfct diuturnitati pene in alijs.Odauo gapena ignis inferni excedit omne penS hui^mSdi inextenfione:no autin intenfioneSCaeerbi tatc.Pena autê ignis purgator^ exceditoêm penihui^ mfidiin intenfioneS^ acerbitatetno autin extenfione vtdicitdus Dnicus Venetus epus Brixenfis alias Tor^ cellanu$:Iicetin hoc folênis hie dodor nó teneatur, ^L^rta qucftiunculacftïSi pena tamgrandispurgatori )fît ab his qui ibi purgant voißtarie fiimpta; Adqua videtpri mo refpondendu affirmatiue,Nam exiftêtes inpurgas torio hntcor rediûtfedvt dicit Ambro^diabês cor redS confirmât voluntate fuï voluntati diuine:fed dns vult eos purgari:ergó SCipfi fe purgari volunt. Item ois fa picas vult illud fine quo finis confcquinöpöttamp;S ois in Firmus vult illud quo faneüfed in purgatorio exiften/ tesfuntfapietes 8Cinfirmi:ergo vol utibi ellevt gloria acquirauS^ volßtillajpenä vt fanen t. Si forte tu dicas ficut forte alig dixerßtiq» tâtus eft fenfus doloris vt col latiorónis tota abforbeaeS^ nôpofïïnt côferrenec de vno nec de alio.Oicifq»hoc eft falfß amp;r co tra didif Gre, indiij.diaP.Nifi cnï fcirêt feliberâdos fuffragia na po:S terèt q frequêter pctßt, vt patet ibide de multis. In oppo fituarguitrnä nullus petit liberariapena quâvolunta riefubftinettfjgfuntîpurgatorio pctßt inde liberari vtpatet in.iüj.diaP.crgonô fubftinêtilla pena voißtarie Refpondet iuxta dam Bonauêturâ dicente;qalig pena

Caput fertilini

dicit tripliciter volutana.V no moigaafTumit a volata te iperâte ficuteftpena pnialis.AIiomodotga fublhnct a volutate acceptStefiaiteft pena martyrO. Tertiomo cftquedam pena quefubftincta voluntate tenerame: vt puta penaquecft in patientiatquod eius oppofitu^ cftin defiderio:fi(ut(um amans ^ defideransianitate infirmatfubftinetquidcpena tan^ a,medico vel adeo inflidam:aitamen abea liberari^curat:amp;iillud mini^ mehabet rationem voluntary.Li hoc modo volutana eft pena purgatori),Nam purgandus ibi volûtariefub fiinetcam^pfer tria vt dicit Petrusde palude.Pnmo quia fciunt eam a deo inflidam amp;nbsp;volitâtideo no mut murant (ficutbcni fill) tôtra flagella patris ) fed placets eis affligi ^diu deo placet,Sedo quia feiOt flagtlla cfle-j iuftelata.Vndequia di aritas cogaudet veri tan: vol0£ fic iufte pari.Tertio quia fciûtfealitemô poiTe faluari vnde amore boni fperari voluntfic^pter illud affligi» Albertusautfl^ Tho.in.iiq.dicûr. 'qp aliquid dicitvolu tariff dupliciter.Vno irôvolunfafcabioluta:amp; fienui lapena eft voluntatialga exhoceftrô penetquia voluta ti côtradicitur. Alio môdicit aligd voluntariff volutare códitionata:fi'curvfiio êvolfitaria^ptcr fanitatêcófequé d5;amp;: fiepena p urgatoiij dicit volGtaria.Et g hec pjfo# h^^ad obieda»Dns lo.deturre cre/ug di.xxv.c, qlis.

Cpttma qtiefttuncula eft;

f 7 Siaicin purgatorio g impatientis velg aliquê 'gt;—aliff ad115 peccarcpoflint mortaliter vel falt^ vernähter. Ad qua ficrefpondet:q gt;nbsp;cG oftenfujfit q?qlis au exit de corge talispfentaturin indicio gticulariJdcif co fi fepanta corpibus in charitateteonfirmant fie î cade tÿ ampli^peccarc no poliunt SC ab ea refilirel ^abg^^“

i^nme decadis xcr

vbi ceddentibi erft, Ecós^xf. Echec cftcoisdec ordi^, natio qua difpofuit oeni hominê vltimo mortuu ex^. tra charitatê dänandum ÔC vltimo mortuu in cadêfalua* dum ciTe fimpliciternecnlê fledi podead impatiente am in penis nec peccare mortaliter: autvndecunc^ ve«« nialeculpaconnahereac phoc fuas penas ^Iongare,^. Noneni habentfomiteex quo peccatu venialecan fait ÇX vtdicit Tho.»n.iit).d,xxi.q.i.arti.i.Poteftetiä ihflexus ÔC inprecipiwrio 8Cimpeccabilitas aï a^ in purgatorio -*• exiftentiû^uenire ex co q? certificate de Tua beantudine tu fuma patiêda ÖCgratiarö adióe tolleret fuas penasqc fi iufto SCmifcricordi indicio deicognofeût fibi îflidas Be débitas. Dns Henricus de Adta fiipGenefim,

1^ 'feoau^du^ttctdaelfcan

0 in purgatorio pcnaspatiêtcr feredo vFalio adumereri poffint citiorêliberationem. Ad qua ficrefpondeCq^ex hocq » aAio hominu meritoria amp;nbsp;pnia falubris folS fc extenditad tepus vite pntb:poft qdnö reflatmfi vel fupplicia,p peccatis recigetvFprria $ virtutibus. Idcirco aïe Ij^ ftatu earû i purgatorio pof lintbn 0( frede agereattç pic affici:fedm habttâ charita tè: tn ex hoc ncc charitate augeri merentncc penadimt nui:pôt tn pena eo^c augeri vd.plongari n5,p pAïs in purgatorio cöimiftsiß exhtfs q morines reliqueröt in mundo exêplis:reb^:eaufis:vel occafionaliter dodFrinis fialiq taliu occafioe erraffcnt:vitiaincurriffetgbus da narenêvFdei honorfuiffet iminut^.SiFtt ex reli Ais hic bonis qbus aliq ad falutê^fcciffent decrefcit ibivFabbre uiat pcnaaiat^.Diccndüefteni codufioaliter q aie exi Ôètes i purgatorio licet no dû fint i termino fed adhuc î Via longe ab adepttoe finalis bcatitudinishabêtes vfuç

Oq

Caput Ceftium

rationis eu libertate voluntatisîmeren tame non poOt ibidem: quiaadiones humane meritorie fc folum cxtê dunt ad tempus vite prcfentis vt didSeft» Et hoc tan^ fhabilius in hacmateria tenendu eft»loh.dctun eCre» vbi fupra.öf Henricus de Aftîa fuß Genehm» C^^na quelliöculaeft:ßua* 1n Bredänati vfcgad diem ludid] per patientiam quot;penarum blafphemantes demerendo crefeit eo# rum pcna climhnt eiufdêftatus vie 6C tempons quo ft^ad meritu vel demeritu cum aîabus purgädis quean vel poft iudiciS amplius mereri vel demereri no polTût

Ad quâfic refpôdef: cp hoc^uenit ex ocultadiipofi^ tione SC redo iudfeiodiuine fapicntie:queaiabuspur gandis^J eo q »cû gratiarS adioepenas fuas tollerant: auxiliat ftatum earû vtampli^ demereri no poffînttnec culpâvndecût^ cô trahere.Damnati vero SCaie penis in ferni terribiliter agitati:oîfpelibcrationis:ablata:quia nulla naturali virtuteîaut equitate ferefrenantdeû in cedanter bîafphemâtestmerentur penas fuas faite vl^ addiê iudieij itenfiue forte augeruvt fiequiin fordib^, funt fordefeât adhuc.Quidvero poftiudiciû fiat deus nouitSC ho ignorat.Hec Henricus deAffia,Sed Tho. in.tiij»di»l.q.tj,ar»vi.in corpe dicit fie.Ante diem iudiuj quidâ dieCtSt beatos mereri Sf dânatos demereri» Sed hocnapot efterefpedu premi) effentialis vfpeneprbi palis cum quantu ad hoc vtnep ad terminS puenerinj Potefttn eile refpedupremq accidentalis vel pene fecu darieque poftuntaugeri vf^ addiê iudicij.SC hoeprÇf cipuein demonibus vel angelis bonis quoru officioaU qui trahunturad falutetex quobonoru angelorß gai^* diumcrefeit:velad damnatione ex quo'erefeitpenadc^

i^nmc befadis nbsp;nbsp;xcii

momim.Et ftatim fubiungi Crefpondêdo adpdmû aty gumentu.Damnatoï^ ante aïe demereri no pnt aliquo modot^a hoc eft eis fummiïincômodS ad fummämä^ lonim pucniffetnec gtinct ad damnatorum hominum alios ad damnatione^trahere:Geut pertinet ad officium demonû ratione cuius demones demerent quantum ad fecundariam penam.Hec Tho.vbi Cupra*

'^^WEdma qucdmculaêj^ua

id nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Colaaiapatiatpenas purgatorias^ peccatis»

toto hoie hiccomiffisSCnichil corpus penaru hutpoft refurredionê. Ad qua fie refpondettq » nifi to tus hó in hac vita patiatpenas purgatoriasjq funtcôü tritiones SC penitètiaîes afïïidiones gbus purgatur ho a mortali culpa SC ptim a pena infuturo foluêda:5C qû lt;Çatota : nifi inquam tales pene totius hoïs precefierit aia poft morte purgabitur penis inferni.Et hoc ifinuat feriptura Gen. iq.allegorice fc^in dodores. Vbi dicit q)poftlapCu5hois interhoiem SC paradifS flâmapofiü ri eft, Qd allegorice infinuat qgt;poft lap fuj generis lux mam nemo puenire potad celcfteparadifugt; nifi trafcat 5ingê.Et hocvel tribulatiois inpnti vita fubftinedevF pigné purgatiois poftmorte Ci penas quas hic peccando meruit Cumeièter i hac vita no Coluit, Vel vt dicit Tho, imiiij,d,xlvtj.q.vi,ar,iq.purgabit vtroc^(gne,C.tribuIato nis 8c purgatori) reCpedu.f. bonot^ qïdie iudict jviuêt inqbus aliqd purganda regietur:tales cnï vtroc^ igne Cubito purgabunt.Primo igne tribuIatiois,C,terro^ SC pffcutionSpœdentiûiudicin.Scdo ignepurgatori) eu lus locû tenebittue ignis cofl agratiois g quanta ad vir tute naturalêipCi^ CiPiteragetibonos SC malos q viui re pcrientvtrorSqi corpa in cinerê reColuedoJnquantü O ü)

Caput Inertium

in dluerfosquantû ad fenfS pcnc.Nam mali padionc igmsinoneiêicfolucnt amp;nbsp;cmdabiint: bontin qhus nichil purgadS erttrefoluentin dnerSij nulls oïno do Ïorêex ignefêtiêciiau neepueri incamino.DaniEiij-BoniaStin ^busaliqd purgandS reglet refol uebStur fimplidtcr in finercfailcntiêt cruciarû doloris exilio igne plus vel minus') mcntoiudiucrfiratc.Erj^Iiairc penSifti boni nô dum plene purgativolunt/v fubßf nebunt adhucviuêtesUdeo velociuspurgabura ^ fi il lam fubfiiniulfcntin purgatono.pena eni in lue vit* voluntariefufeepta multo plus purgat ÖC citi^: ^ pena poftmortê inflit^ïficutpatctin penabrcui martymU gbus fiquid purgadu mortistgc repent:fubito pallio nis falce tolliturivt dicit Aug^.Èx^fegtur tpilludapR prime Gor.iq.Si cui^opus arferitdetrimentS patietut ipfcautêfaluus crit;fic rn quaft per ignêinteliigipof^ fc deigne tribulatióis inhac nobis vita adhibitoivel de igne purgatorio poft hanc vita ordinatotvel de vtroqt igneidie iudieij a bonis funepurgandis fubftinêdo.E’^ gbus fequit Qjpurgatoria tria fût. Primû in hoc mSdoî quo purganthoies igne tribularionis. Secundûfub ter ta in quo purganturaie hominu in charitate mortu(^lt;' Tumtquiin primo purgatorio fufficienterpurgan no fucrOt. Ettertin erit fup terra refpedu bonoru purga« doiu in dieiudioj.KecTho.vbi fup.SC Hen.fuggen* / nSdcdina quelnuculD dl-' W nbsp;nbsp;V^èi aie mortuorum in purgatoriofublcuent Ä^

recipiant ccnfolatienêex openbus viuorû fide liu. Ad qua videturprimo refpondendu5negatiue.0( primo fic.LexenïMoyfi quo ad chanta re amp;nbsp;diledio«^ fximçrô nô eft inferior lege xpi.Erat eni diledio£’“^

i^Hmc öccadis xcm

mi in pcepto ficut Sc nobis vt p5 de ipüsin Daitero.vü Sc denobis Mat.xxq.Sedlex Moyfi nSconabattirTub lcuare oranonib9:elemo(ynis:3C facrificijs miferias aia turn tjaune erantin purgatorio.ergo nec nos illud Et^ ocre debemus. Item fecûdo dicitphûs primo ethicofjt.çp cômunica«o ciuilnï operum efle no poteft inter vinos 8C mortuos.Itêtertio Dionyfi^ deecclc.ierardna.cvb rimo dicit.Sienî rctnburiôcs recipiatvnufquifcp a dmi na iuftitia coiü qucin pnti vita bonor58cmaloru5pcc eginfiniunt autefedm banc vitâ^priasoperationes ^ dormiunt:quomodo pquandâ fumus facerdos opera tionêin altéra requies tranfuehet vitra digninrcci’.Hec ineJtem qrto Valdenfcs dicunt q gt;nbsp;necviuorü operib^ mortuinçc beatorû orationib^viui in aliquo iuuari pof funt.Dicunteni q »mandatu de dilexitione proximi in vitaprefenti terminatur:^ heefuit opinio Vigilanti): contra quê dc hoe feribitbtûs Hiero9,vt dicitur. Sed in contrarium eHvCus cedefie militantis.Orantis ^ de fundis 5c pia operafideliuj^ mortuis recipientis que errare non pór a fpufdô cdoâatnec mendaciter incede re.Nam vtdicic Aug^ adhicronymü.amp; habctd.xc.ca. Siadferipturas.Si ad feripturas (das admiffa fueft offi ciofa mêdacia quid in eis remanebit audoritatisCquaft dicatniehil.R.ndco dicendacpaie morruoruin purgas torio fubleuaripofTöt operibus pip viuentiû.Et viuif* defûcltis per opa deo accepta fatiffacerepofrunt SC pena fatifïadoriâ^ cis explere. Etjpbatheccondufio duplio citer.Primo ex pare viucntiu.S ecundo ex parte defun dorum.Primo^pter diaritatis vnionê.Nam charitas myftici corgis nun^ excedit.primeCor, xiq. Sed viui vniuntmortuis incharitatc:SCec5uerfo:eigo p vinos mortuimuaripoffunt, Item perviuord ad cos diredaj o ii^

Œapüt ïrerrium

intentione,Mortui enî in memorijs hoim vitnintîæ io intetio viuentiS ad eos dirigipoCno tame vt dicit Tho» in.iiq,di.3dv,Sic mortuis fuffragiaviucij? valere credes da funttvt fta i^eorumutcL demifcria in fdicitatêSf eco uerfoï fed valet ad diminutions penevFahquod huiuf modiqdmortui ßatujnon tranfmutantJicc iKc. kent dicitapl^ ad Gala»vi,AIter alterius onera portateïSed onera qfunt maxime portanda funtonerafpSalia alte nus vitctergo videt q»viui penitentiasjp illis fufeipere poffût Scfatiffa cere,ftê^batidej per fi FeinnaturaIib^ Videmusenî in ali^ corpeaîalis q »vnû membruj fe cx ponitvt fubftineatlefionê alferi9:(ïaitp5q, brachiSfc pro capite exponit. Si ergo icorpc myftico eft conexio per aflimilarionê ad corpus naturale videtq vnu5 ment brum onus al teri^portare poiïïtfit illud in fe fufeipere» kêvidem^ ihumanisaeßib^ q?nichil refert apud credii^ rorem vtrum prîdpalis debitoran alter loco ei^ reddat debitum crcditori.Cum ergo multo benignior fit deus in pciplenda folutione^ ho terrenus: videt qipfe fit contêtus 6d fibi/uffidat fi alius,p eo fatifïaciat»Itêcha ritas magis apud deû poteß ^ apud holes.Sedvn^pot apud hoies amore alterius debitum foluere:ergo multo magis hoc in diuinó it^dicio fieripoteß:d6modo^ quo fiunt6ó qui fïcitfint in charitatetvt eoriïopera in cha ntateeffepoflint.Secundo ^jbatur iuperiorconcIufio ex partedcfundorü.Nammortui poß hanc vita rema nent tanq mêbra eopiuneßa ecclefie militatis viuor^ ex collig5tta QC conexionecharitatis que poß mortcj rema netin aïabus dccedcnti5:amp;rideo recipere poffuntcon^ folationê ex operibus viuorum: Item redperepoflunt fuffragia viuotv:qa Primo ibi penaslüunt foluj )pci catis hic contradis»Scc6do ga adhuc in via funt carafe-

i^îimëderadis xemt

rexpifignatuTum’tertio ^a cómuniant effvims fide Ïibus in fidein charitate ÓC in fpe.Tum quarto ga relin quunt inter viiros^Ies:parentes:aTnicos:gbus relique runtbona queipft viui acquifiuerunt:quemorientes jjfalute diftribui fidelibus mandaueriït^pter quebCiJ neficia viuj rémanent mortuis obligati;rahtcr q gt;nbsp;fi poft decefTum ab hac vita incidantvbicutj miferiâpenafè: vim ipfos mortuos iuuare tencrentEt hocratio didat Charitas habetîSC iuftitia expofcit.R.atio inquâ didat: vrille qui ab alijs bénéficia recepit benefadoribus fuis ingratus eiTenon debeat: fed rependere vices 8^ ipfos nun^ relinquere:vbicuœ vel vndecut^ datum miferie inciderint,Iuftitia expofeit. Namviuiga introierunt labores mortuo^ óf poftidenttiuftum cftvt in necelfii; täte eis fubueniât:ôf pie eis fuffragent, hem latitudo chari(atis hoc idc5iubct.Eftenî charitatis fic latum do#: minium q?nulla diftantialocorG nee varieras aut difpa ritas ftatuu5illi obftare poteftquin fc extendat inoes, Vnde fi charitasbeatorg qui a nebislogiiTimi funt: Óf difparitate ftatu sSf elongatione fitustextendir fe ad co ptiendumiferis viuorû: quo viuorujcharitas fenoex têdcret ad miferias mortuoru g üarib^viuorg longc.p pinguiores gf fimiliores funt, (Nuneponende funt aftgue audoritatesquibus etiamoftenditur animas de fundorum inpurgatorio fideliumviTOrg precibus^ (uH^gs polie (ußteuari, Et primo Damafcenus in quodam fcrmone defuffragtjs mortuoru dicit fic.My ftedorginquitconfctjdifcipuli faluatorisóffacriapo/ ftoliin tremendisge viuificismyderis memoria fieri eo rum qui fidefiter dormierant fanxergt. Et Aug^.inlû de cura agenda,p mortuisait.Non parue inquit eft vni Wife ecclefie que in hac eófuctudine daretaudoritas: ov

Caput îE^urn

Vtprecibusfaœrdotisqdno deo ad eins altare fimduft' turdocS fuu habeat etiâ cômcndatio mortuosi . Et Grc. amp;nbsp;ponit in.caie defunc^rff.xifj.q.q.dtcitiÄnimedci« Rmdorà quatuor modis folmint;autoblationibus fa^ cerdotûtaut precibus fandpr5:autcharortlelemorynis ^.. v^Iieiunio co ^atorff»HecjHc.CPoitremo adargumé A^ ^^^ ta in oppofitû refpendgaflt;Adpnmg refpondctur nc^ 'gandojjpofita.Nam ctiainTcgeMoyfi conabantur an tiqui orationibus:eïemofynis Ô^ facrificijs miferias ant marg in purgatorio exiRenrig fubleuare. Nam ludas ruachabeus.il.Macha,xij.mifiticrufblymam dudbecim miha draghaas argeri eas offerri ibi^ peccarismortuoi^ Verum elltn cpipfi veteris legis nô ita intenfe roga^ bant^ )mortuis fi cutnos.Ratio eft: ga no dum venerat lex plenitudinis charitatis 'qualis eft lex xpi: queficut inter viuos fe extenditetiâ ad inimicos.Ira neceffeeft g» fc extendatad mortuos in purgatorio detentos in penis ^peccatishic comiftîsramp;r ita habgdat mftitia xpianorg /\^ *’^plufc^ fcribarg ÓC pharifeorg.Math.vl^Jj^undg dici tuKQ )licet inter viuos SCmortuos nó poOttSle cómuni catio etuilig opcrS corporahinttn operumCpgaliu^co municatio q eft perchantatê ad deudcui mortuorg fpi j'® nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ritus viuunupotinter eos cfTeCAl tertium Diot^fij re

.fpondetrgjverba illa quafi argumêtatiucponit.Cui at gumentatiói refpondet Tho.q? opatio alicuius duplio ter alteri poteft valcre.f. aut pmodgmeriti:aut g modg fuffragq.Primo modo nullius opatio alteri valere pot ad ftatumglorie confequendg. Sors eni gloriereddi;« tur fedm menfuram accipientistSC per cófequens nulh datur vita eternal meritis alterius.Vndehq qui in put satorio funtiam ad vitam eremam difpofiti lunttd^ il Um g menta ^pria meruergt.Licet aliquomodo^pter

^îimc öccs4iö xcv

fuorS peccatorum fanfamp;âtonêad illam afcendcrediffe rant.Etideo p modum fuffragq qüantßad hac retarda none per viâmterccdîonis 06 orationis mortuia vinis adiuuari poffunt^Êtratiocß:quia orationisjrftranC^^ ad dci fummaliberalitatê ÓC libertatem ptmet.Boq^ ad^ oia illa fe extendere potefttqueXubdunt diuiiMtfdin^ te poftetati.Tho.in.iiif.d,xlv^d^artü rcfpondet: q, ? error Valdcnfiu cus plenecbannii^pfedte religioni apiane fit contrarius dänat/lVimoaudoritate xpiani populi que oî populo mGdt legalior eft de preftâtiortamp;f ad altos populos fe habês tan^ lux ad tenebras:«auiff ad fcoriâ: ÔCvinû ad feces.Nam cius clerus in oî feiêtia amp;nbsp;dodrina preclarustin mundo tauq; lucifer efinlfuamp;S fuiget:œ cius fandi dodores:qui a feculo fucrût veri# tate de fanditäte laudati orare^ mortuis fuadêuÉtipfi dû inlmmanis effent:^ )mortuis facnficabât.Êt quod dicut q preceptu de diledione^ximi hic terminac me tiunt.Nam dicit Aug^ inli,de dodrina xpianatq ?pre ceptudediledtonedei amp;5pximi in via incipitamp;in pa tria pficiftvbi oes vires demotus aiefemp aduSchabi; tu in dei 8c,|«imi diledioe referunt .Ad illud aute Vi gilSfijrefpödet Hiero* in epFacôtraeû licdicens.Dicis in Iibdlemo q?dû viuimus otaremutuo^ nobispolTu mus:poft^ autmortui fuerimus nullius fit^alio exau dienda oratio: prefertim cû martyres vltionefui fangui nis obfecrantes ipetrare neguennt. Siapoftolidv rnar^ tyres adhucin corpibus cóftituti poftuntorares cete^ ns qn^fe adhucdäentefle foliati:quanto magis poft coronas de triûphos.Vnushô Moyles fcxcentismilili9 armorû tpctratadeo vcniâ.E:t ftcphanus imitatordni de primus martyr i chrifto vcniâ pfecutoribus deprecau Et gofi^cû chrtfto elTccepetût minus valebûczc. Hec

Henricus de Afliafug Gencfim.JC dominus lo.de tut re Cre.fuß depe.di.i.e. lus auctoritatibus.

lt;^^odecim3 queftiucula ô d O^npapa poflit ex plenitudie dauisiurifdidio -gt;^^ ni^relxare p indulgentias in totuj vel in parte .-•i^ penaria eoru g deFado funt ipurgayrio(Adqugvidet . nbsp;nbsp;nbsp;primorefpondendf ïnegatiue^yrm tic^am nullus

poteftîdulgentiâ faccre.nift'ei qug pot ïûdrcaretficutdi cit depe.S^ remif.c.qdaitt, Null^eni potjudicare nift egqeftdeforo fuo.Sediinciui ümt d^undi no funt de wro eceFietergonon pot papa in eis.Et pconfequês papa non hêtpoteftatêjp illo aia^ ftatu folucadi in to tovel in pte obligationêad penajpUFgacorijnymdicit WO nbsp;nbsp;Kxütj.q.q.Lcgati^yiuentes non mortuos folucre pof

'• nbsp;nbsp;nbsp;fumus aut ligarej^xps dixit Matli.xvi.Qtiodcüqj li#

gaueris fug terra entligatu Ô^ in celisîSCquodeûtp foi ueris füg terra eritfolutû âfin cell's. Sed aie depofitis corponb^ ßatim definStelle fug terra SC de fora^ccFie Qi militanristergo papafug illas poteftatênon hêt'Qncon trariû eft pratica Romani pontificis ^npnçft’çi^êdV ^in hacPte velle illudere fideiesldando indulgentias pro 4/□'^/deimdisqua nppofret dare(Kefpódeoad hanequemo '/ nbsp;nbsp;nefub duab^conclufionibus7uw^uas opiniones, fi

- aliquorS theoIogoi^:5C quorudaj canoniftarû in hac materia côtraria fennennir, Najtheologi vereoes cSq# « nbsp;nbsp;bus etiâ conueniut ahqcanonifte tenent affirmatiue^ **indulgentie pontifiegvalent:non moviuist^ etiadefil dis i purgatorio. Que conclufio.pbaturfic, luxtama# giftnïAlexan.de Aies.0^ dnm Bonauen,in Uq, Pater mifericordiarû deustoibusjjuidetfedm ordinatiffimï difpofitionê SCmifencordiffîmâfuâ pietate. Sed reda ordinatio charicacis que .exigitvtynus polTitab alio

i^nmè öecadis xcvi

adamari hoc maxime exigit circa ca qui fe iiiuarc non pót.Si ergo hoibus inhoc feculoqui indigentauxilio preuidit deus auxilio g indulgentia ecekfiecôfertndâ Cum etiâ illi de purgatorio indigeâtauxilio amp;nbsp;feiuua ri no poliunt. Videtur q gt;indulgetie ds^defre maxime poffint, (Proan^^odufionis dedaratioe ênotâdO cu iSo Tho.in.nij,di.xlv.q? in dirigentia dupliciter alicui ydefl^epoteft.Vno modo principaliter, Alio mo feda rio/Principaliterquida^deftei q indulgetia^ ;accipit Icilicerqfacithpc^ quo da t.f.vtqvifitat limia apouo;; lorGivel aliqdhuiufmodtVnde cS mortui non poffint pfealiqdiftoru facere:diredecis indulgêtie valere no PoffunaSecudario auteSó indirede^jfuntei^p quo alt quidfauriHud gdeft indulgêrieeaufatqd gnm contins getepóttqne^auteno cotingit fedmdiuerfam indulge tiam^i eni fit talis indulgentie Forma.nninrnq; facit bpcvel illudthabcbittantum ;de indulgêtia, Illequi hoc facit nó poteftfrudum indulgetie tnaliu tarnfferretqa dus nó ehapplicare ad aliquèintentionêeccReg quaj cómunicanfcoïa fuffragia ex quibus indulgêtie valent* Siautêindulgcntia fub hacforma fiat.Quicunq }facit hocyel illudpro feyel panefuotvd guocunc^alio fibi adiundojn purgatorio detêtothabebû tantû de indul^ S^nij^alis habebit indulgentia nó folû^ fe viuo,fed ^tia4?lnoftuomo eni eft aliqua ra no quare edam ponti fex no polfct tranfferre merita cômunia quibus indui * -gentieinituntur in vinos ST no in mortuos, Hec Tho, s^^us verbis m amfefiepatet q gt;nbsp;indnedtemodo predi ^0 indulgcntiej^delTe pollut exihetibus ipurgatorio ^^fonij^ indulgentie ex intentionedantuhoc cotincat ^tdkitur notanter ex intetione dantisfqm vt dicit dns Fenusde palude.Qtiida dicunt q gt;Iolum ex folainten

Caput tertium

donc facientis id^ Jquoinduîgctia data eftpoOIt tranf/ ferri indulgentia in illugeft in purgatorio.QU no eft veru nißjforma concedetis hoc conneatripu fuut indui gentia no extendit vitra quantita'tênó expretfam. ka nee fie gfonä trarifgredi t.Intentio ergo difpêfantis hoc facitJga ficutbona viuoru cis comunicant: Ge 8^ the^ faurus morcuorûyidem tenet das Archidiaconus qui fup.xxiiq.q.tj.c.i;fenet contratextii.^p^^qt^fub terra qiiantu ad ecclcfiam militante . Difpêfans ante in# dulgênas defunêlisîvt dicit dosTiTnoeètif papa in.c.qd autë:de pe,3ó remif.Eft foIus papal^t ifti thcologi re# fpond^rgumétis canoniftartr in fronte queftiuncule faelisyStprimo ad prima ficto »qui funt in purgatorio, funt augu^modofuper tewarn,Nam purgatorium eft quodâmodo via ôf quodâmodo terminus.Terminus quidê quantum ad confirmatione:quia peccareampli^ nô poliunt,Sed quantum ad emendationequa emenda tur funt in viaôd in tranfitu ad patriam vt dicit magiis fter Alexander de Alesj^dfecunda dicenda q gt;ponti# fex direde 8Ó prinqpahterno^oteft in exiftentibusTn purgatorio.Sed bene Imind^io amp;rindirede vtdidtU’gt; eftlAd tertiidicenda fedm Albertum fup Math.xv.qt cxiucnt^npuiguorio fût fcdm ahqd füg terrâ.:ga.f* merueratdum viuerêt qgt; eis etiâ poft mo«ê ad velociore liberatione pollent indulgentie valer^Eft^ opinio ft mofaquorundâ canomftarû cumqumûîHSetiajtheo logis di ccn tiûfqtinduîgtmticponfi ficum nô valentin purgatorio defuniftis, Na;dicSFq?1icet potcftas vicarij xpi magna fi t amp;nbsp;îmenfa: nô rn infinira:fed finita: fefo# lum cxtendensad forû clt;xfiemiIitantis.Etideo cû mot tui definennt elle de foro ecclefie militantis:^pterea deludunt tan$ vcrifimili9qgt;papa penas eorujin put

^hmc óccadió xcvn

gafono ordinaria pofeßatein totü vel ipatte mitigare nó pc (Tiuft fo!u vt ceteri fideles boeipeiiarcpotcfhpre cibusëC meri tis faneße vite^fj^bant hanc cendufione pluribus latióibusj^rimo he. NbHu?a fuo nô indice ligaripôt^extra de pe?^ remife.qdautê,Sed papa nô tßiudcx defundorn.xxiiij.q.i.qacücphgauens. ergo* hem^'Sofic.Parin paicimpen û habere nô pôt: extra de ele^Hcnb. e. innotuit, ergo a fortiori nec minor in maiorê.Sed papa eft minor dcoUicet in terris fit deS rci^ prcftntansZcxtrade tranfla.c.inrer corpalia.St^ica.qua to.Sed deusin I’urgatoriocuilibet aiepenam taxauit Apo.ig. Quâtû glorificauitfe amp;îdeli rijs fuittrn date illi tonn en tû amp;nbsp;ludS:ergop papaj deo inferiore talis non potafentetia dei reuocari^Etccnfirmaffie. Nam papa eftxpi vieariusivt in dtcßo.e.quäto.habet SCin de mcrina panoralis in fine de re iudicata. £ed vicanusnô peteft infringere lege dhi fui:neccontr^i^ßä tutu ve nirevtanegant dni iuriflein.I, filioïem,ff.mSdati.óifX fbrmaj.C.dc officio pfediptoriooriètis.SCnoiatin.c. fedo.amp;.e.dehijs de maiornate gp obcdiêtiali, vi. ergo nó potent facere cotra ftatutu dci taxantis penaj i puri: gaton'oQtêarguunt ft c. Illig quod induigêne fonant: jacere no poliunt indulgêtias necconfeguunüSed moi tui id facerenon poftunt;gadiciturin bullis.Vere peni tentibus £c confeffis:quodmortui facere non poftunt: ficutnec alia facramenta recipere. ergo.Ite indulgentia acquiritpermodumeriti: Mortuiautêfunt extra fta? tum mere ndil ergcÆorreborant etiajhanc fuamopiIs mone tubus argumêtïTmfronte hui^qucftmcule feeßis Hancopinione defenditdns Frâcife^ Maronis ordinis minorum in ledura fup decretales.Etdominus Hetv ricus dcAffia theotonicwsmagiflerPariftenftstordiuis

ïCaput Verrium

predteatoru i'njedura fug Gen/He funtdire opinioe» famofe que eu adinutcê aduerfenturtamp;f lun'fdiA'oneói tiucaudontarem ponficum vtegeg infirment^ dubt tent Pïdelcfç^afuffragns mortuorû retardent. Idcirco ne ex perplexioneamp; rdubietate earntquis poilètatêpo^ ti/icis breuietSC coartetSCafuIRagqs rnortuorg fidele» declinentAdeo afpnante deo tub quada theqlogorS 8^ turittaiudrnindfione faluofernp catholico SC mefibri judicio primo theologos Sfiurilias côciTîabo: deinde quomodo vnaquea earS opiniong verum dicat: nec pontifici autdefunaorg fuffragtjs aducrfetur fubnci^ dam.Exqbuspoftremopotemnj folutiones rationum vtriulc^ partes elici amp;rhaberi.C^o quo feiendû Sedili genter notandg q dns Bonauêtura in.iiij.di.xx.Et dn» Alexan.de Aies in fûma.Dicu ntq)(ndu!ô;entiapôgdu . pHqtCTCQfidCTariCViiamodo fe modgfuffragp ^ adiu terg(Alio modo pmodg iudKn.Siprimomö confide» rentur indtilgentietdicgtœcg aie in purgatorio exidb tes ratione charitatis ing iuntidonee repianturg^ dii» fpofitc ad recipiendu beneficia ip galiaddeo fi quis^ animaBusfuogi defun^rg induigetias accipiat dicat DUdflime iefu:merit5 quod habere in hac ecdefiaieant vifitando rogo te p tuamifericordfam tribue aie patris meitvFfratris vel vxoris vel filrj ze, adeorg fuffragiuin 56 auxihu.Nicfiil oBftat deg pgffimghanc gratia orati fi fit in gratia cÔcedere.Si ex induito pontificis fie in^ dulgentie datefuerut/Si a utêindulgentia confidere^ modgiudieij g uodj/priceft de rati one induigetiercu indulgentia fie fumpta. Dicataliquâcômuta rione in penam voluntarie aflumptâtquôdjdefuniSis couenfee no BÔteft.Manïfeftg educ defundis mdulgaitias no valcre:ncc^ as accipi podèçbni^ero canonise fie dii

i^nmëöecadis xcviii

tingt^^:^ .g^ifimt que nó depend juunfdidione C^d ab alto ^antariuo m^fldlötvtoratio.elemofyne fa crtflciumTSC huiufmodCSc oia talia pofTuntj?ficcredelt;g tundisX g mods fuffrago ÓC adtutorq:óifinhoc pot Pqtïïex.etjj hoc fedStoês ifti text^.xxiiij.q.tj.ctiK.xn). q.rj.c.repus,ct.c.aïe8C de pe.di.vi, §4.6^ di.vq.c.vïnmo 6üxxit).q,i'itj.chec aSt vïta.Non eni eft ratio qre eccFia no pedit huiufmodi thetaurOiipenfaredeiunAis^ ' maximecS adhuc fint membra corgis myflicipgra tia m qua funt»Faduntadhec notata in»ea nobis, de fnia excoicationis g dnm To/Andrea^ fug verbotfup terra, 6^ notata etiâ per eundejinjgtquod aät.depe^ö^ remiG fupervcrbo.no Cue ludicc^uedam vero tunt depemg dentia a foro amp;nbsp;lurifdidion^m^kitertficute^ conn ceifio indulgentiarS que dari no poffunt nifi ab ordina rtjslocorum:vt3 papatvd legato de lateretarchiepifco po:epo:vt patet in.c.accedentibus.extra de excelîibus prdatorS.amp;Siftano poffuntprodclïe defundis,fpma dumiudiet jvt didum eft.Ex iftis ergo diftindióibus theofogorS amp;nbsp;canoniftaru5P^cf ludicio meo quorno do veritatem habeant vtreiÿ opiniones.2^ queadmodS argumentis eaçr lit refpondendS.Hec oia eoiledtue e» dno Io.de tur.cre.fup decretû vbifupra.Öd Henrico de A^afip gen,amp;f exaltis theologis SC iurifpontificib^, r^Cmadeenna queftiScula l * A eff-Si papa de plenitudine fueiudidarie potelt;i k^ X\Qatis pohit ligareveUbibluere exigente ipur gatorio (Ad quaprimo videt atiobus relponJendu nc ga'üuetsZprimo hcNam papailTospotabfoluere in^ bus habetiurifdidioneß mortui no funt eiusiurifdi^ didis.fcdmillud Mat.xvi. QdeSep ligaueris fugterra,' glo,fuperierrammquidno fufa terra:ergof^infedo at

CaputTertium

gutint fîc exe nïmedietnalisjefnîa cxcotea. It.vî. Ex eomunicatto débet eße medicinalts:fed no pot efTeme didnahs mortuis:ergo mortuus no pot excomunicar» Ite terrio fic:vt habet,xxiiq,q.ij.§.hijs audoritatibus» Vi uetes no mortuos foluere vel IigarepofRim^tergo. In eppofitn efltga iHiquor u fcripta hercfimcotinet SC here lici amp;nbsp;fdfmaridtSC qui hereticos inftttuSt heredes,6Cq feipfos voluntarie ocddunt:poftmortê Cunt excommit candi.xxiiq.q tj.c.fane. Kndeo diccndû Q)cxcoteati 5e ^priedtda que eft a ^ibet lidta tömunione SClegin^ mo adu fepatio vt difnmt.xi,q,M}.c.Admenfav^.eui denter fiue^ut didt feperatio a comuntonecccFic quo ad frudeamp; fuffragia ecdef/ccomuma^nir diffinit earn mgf fnia^ in.tiq. di. xvitj.mortuus nopoteff : excomu nicari: 8C g cofequesnet abfolui.lftacondufio p5ex ra tiombtis fadis in pridpio.Etetiâ cö excômunicare p^ tineatad poteftatê mrididionis. Nam txtoicario fequi tut iurifdidionêtextra de elcdione.c.tranCminar.Mor; tui autê deitnerunteffe de iurifdidioneprelatorö eede^ fie: igiturJtern oêsin purgatorio exiftêtes deeeflerunt in charitatehieaegfita fempincade perfeucraturingiU licet no fint de foro ccdcfiemilitantis;tn funt coni«n* di viuis infolubilitervineul o charitatis ^pter qd vingt; culuamplilt;’ a participatione fuffra gioiû cômuni cede fie excludi no pofTuntmee a ecru fiddiß fepararitergofe quit Qtloquêdo^prie de excoicatione nullus mortuus poSeif excômumeari.bi aut excommunicatio accipiat J) dcnCciarione cxcôicationistquia denundatur aliquis^ fuiffe excemmunicarus net ecdefia fiatoratio,f coinéc ctiâ habeatcû fideltb^ fepulturâ communêbenepoteft mortuus excommunicari .Et dignû eft cp fiat hoe.Paret illud primofga fi^batur {.•ftmortem q gt;aliquis fuerit

^nme decadi« xeix

fiercttcastdignum edcp a comuntoneealefte denudet fcparatus.Secffdoin dignüeft cp eedefiapro talioretfi cut^ fiddi.Ncergo particeps videatoranonû fidelium dignum eft vt per fententiä innotefcat fidelibus ^ tal» nódïc orandS.Ex hijs pateterror illoruqui dicuntqp figs iufta caufa excomunicatus F excomunieatiocmo riattetiâ ft finaliter peniteat SC ïcharttate moriaturno vadit ad locû purgatort jcommimêfed eq citur ex cornu nitate eoru in loca exteriora: nec fentitfufiragta ecclez ficdonec ibi abfoluatur:vbttuftis de emfis excommuni catus futt»Etideo qn® diu poftabfoluuturtga vineus lum excotcationisin hac vita tufte fufceptum fteSin purgatorio trahunt.Sedhocpatet eftefalfuj.Nam figs iuftcexcômunicatus fuit 00 non penituit in morteteus excômunicatio iufta prefupponat peccatummortale: ifte^damnabiuSt autê finaliter penituitdicet non con:« ftetquid fit de eo: nun^ tn poft excomunicattonè inci piet carerein purgatorio fuffiagqs eedefie:rationedra ritatis ge gratie ïquamortuusefttvt in, ca nobis,fc^o» defnïa excói,dicitur. Sed petit ft excômunicatio poft morte a papa vel piatis eedefie non priuat excommui nicatuapartictpatione gt ^confortio fideltutvel a partit cipatione fuffragiorS.Adquid ergo excomunicant alt qui poft mortê: ’ilt;efpondef,qgt; tales excomunicant in deteftationêcriminis glt; terrorê eorSjqui fuß funr.viuo tu,Vnde quo ad hoc eti? talis excômunicatio vtilis eft gC medicinalis:!icet non ill is in quos ferturtfed alqs qui hacpena terretur g^ a malis retrahSturJtem fi talis ex comunteatio non habeteffclt;ftS inaiabus mortuorum: habet tn in eorum corporibus quehic remanferût. Illa cnim vi excomunteationis fcpdiri non debent inlo^ dsfacrisigC fi fepulta ibifint debent exhumaritvtin.c

Caput ^Wiun

fam’s defepufturis/ Item moicatio talis eft publicaforia donationis aliquorumvtfeiatpro cis oranda no eflcamp;^ fuffragia ecdefie eis no prodeffe. Sed petitur fecundo Itexcomunicatus copieta penitentia oimodacafumoria turmorte fubitanca ante^ abfoluereftanjjhibeatabi greftu eedefietriûphâtis donec auctoritate fugiorum abfoluatSd interimgmaneat in purgatorio.RndetJa^ dicentboc 0C diffiniantgbus iudiciadei patetiquemc latent dicit Henricus de Albia. Hqs vifis dicendum eft adrônes in oppofitn:6d primo ad primât(jratioilb^ cedit dé excoicationejppriedidarAd fecunda refponb det lt;ÿ illudinelÜgif de excomunicationequeferfinvi nos g dcmorte peccatipofTuntrefurgerc ad ftatS gratie no de illa que fertur in mortuos.Vndecp illimortui e* comunicantnon eft q gt;illa cxcomunicatio fit illis pena vel medicina:fed in deteßationecriminis SC ad terrore alioru qui hoc terribile indicium ecdefie videntes in ft in ilia cadere phorrefea nr. Ad tertiurefpondet:q»inteb ligitctiamdecxcomunicatione ^prie dida. Hec Io.de turre crcma.fiig caufam.xxiiq.q. ii.c,quod a6t,8C dn^ Henricus de Allia friper Genefim.

b \ ^artadeciitiaqueftiiKula ieftlSi papa de gen ere plenitudîs fueiudiciaric ^^^^^q^otcllaris'toin fiFpofbit cuacuarepurgatoriin AoquO videtpno refpodendu affirmatiue:Slt; fic. Na papa in terns eft vicariuschrifti extra detrâffa.intercor poralia SC.c.quanto ergo facerepoteft que iplcfecit.Scd chriftus in refurredionedefeend« poft Victoria ad put ga to riu exfingulari gratia recopenfans refidulipenarS purgâdorû in purgatorio repertorûthabundâtia meri^ tora fyenouiter palbionislpurgatonri euacuauitom

î^niiic decadis c

nes animas indcrearm ad ceïos adducêdo.Sicut papa in die eledionis vd coronationis omnes fupplicatioes ßgnatEi rex nouiter coronatusivel nouiterduitatem aliquamingrediês omnes captiuosliberat.Eigo ófpa^ pa chriftus in terris fimile facerepoteft:5C totum fimul fivolucrit euacuare purgatorium.Sed incontrariu eft: quiain indulgentis requirifcaufa conueniens indult gentias facienditnuUaautêcaufacoueinens poteftin^ teruenirevt papaeuacuet fimul to tu purgatorium;vt dicit Tho.in.üij.dù xlv. ergo, Rodeo dicendS q ?papa de genere plenitudinis fueiudidariepoteftatis euacua renó poteft fimul totum purgatoriu.Hec conclufio^ batur quadruplici ratione.Primotquia ficutex fupra# dicSis colligitur indulgentia non poteftpdelTe défunt Ais exiftêtibus in purgatorio diredictß idirede inquan tö pamicos pot fieri ^ eis id,p quo eft idulgêtia ordinajs ta^fi to hoc habeat forma indulgetie. Clarum auteft tp no oesde purgatorio habet huiufmodi amicosihac vi ta qui^ eis hoc implere pofTmttergo.SecSda ratio eft: quia ad hoc qgt;indulgentie valeantrequiritur caufaco ueniens indulgentias facienditvt dicit Tlio.in.iiij. di, xlv.Nullaautêcaufa talis poteft interucniretergo, zc, , Tertia ratio efttqa minifter in difpêfando dum princi palem debetimitari.Nam aliter indiferetedifpen£ando principalis dominus nonap^baret difpenfattone.De^» autéper feipfum fic miferetur g, fempervult timeri fua iuftitia:multo ergo fortius dei minifter,i. papa debet diferete QCcu moderamine bona ecdefieamp;rthefaurü ei^ difpenfare. Vnde licetbona tcpalia polfintapapa no folu deiure difpenfaritfed etiSdiflapari de facftoiquâdo aliter diceretius diuinu efte faciendS,Bona tamenfpi xitualia ddlipari no ponunt nec contradiuina accepta«!

P iq

Caput tertium

tionem dißribin'.Quartotgaquilibetmfn/ftermodurn cius cuius mintHeriC gerit débet imitari. Chrißus auté cuius vniùerfalis minifier efl fumus pontifex:defcen^ dens ad purgatorium non eduxit inde omnes animas: vt dicitTho.nj.par.q.xlv.ar.viq.fed folumiHas quefu um purgationis tempus compleuerant.Nam vtdicit» Virtuspaflïonis chrifti nó habuit maiorem efFicatiam in principio paiïïonis amp;fvidoricab inferis:qua habeat nunc.Paßjo eni eius nó habet temporale virtutem[ö^ ttanfitoriâîfed fempiternam;fc3m illudHebre.x.Vna oblationeeöffmauit in fempitemû fdîficatos. Sed nûc virtute paßionts xpi n libérant a purgartorio nifi illig tempus purgationis expkuerunr.Ei go Ô^ tune qui ta^ les erant q gt;penâÔC tempus purgationis no explcuiflènt non fuerunt per chriftum a purgatorio liberati. Ad at gumentum autem ineppofitum quodcftbeati Vince tq.amp;idni Henrici de Atfia dicitur:qjintdfigatur ebrißS ces liberaflè a purgatorio de vigoremifei/cordiefnon autem devigorefuftitie. Et fie intcllexerut Vincenti^ û^ Henricus de Afiia.Hee.f.Tho. vbi fupra.Ôf domigt; nus Bcnauen in.inj.di.xx.ôf dominas lohanidetun trema.fuperdecre. vbi fupra.

^^lintadecima queftiuctib

q ÄefttSi duo in purgatorio exiftentes digni equa Ss.lt;^^Ji pena vous altero inde poflît citius liberari» Adqui videtprie rndendû ncgatiue:amp;'primo fie. N^ ! quantCcûcp mérita in celo SC inferno fint’inequalia: ; (unt tn ibidem premia Ôf fupplicia equaliter durantia:i ergo pari ra none vt videtur débet eße in pena purgato, rrj.Scd in oppofitû cfl fimilitudo apofioli qui differet^i tias venialis aifignat per lignum amp;fenBamp;'ßipulam:ß ^pnftatqilignû diuti^man« iriigne$ fenülà flipuU*

ignine bceddis

er

ergo vnû peccatum ventaïe diutiuspunit in purgato/: no^ aliud SC citius:,^ dtP vn3 altero purgat.Kndeo dicendu cd fub vna conciufioc:q? îignepurgatory vn’ citius vel tardius alio libera t.HeccocIuGo^baf ration nibus gC auctoritate.Primo rone mhdiois.Nasiuxta fôm Tito. Venialiaquedâ funt maioris adherêtie $ alia,fcdm q ? affectus magis ad hec inclinat 6lt; fortius in eis figit.Sedca que funtmai oris adherêtie tardius pu« gannergo inpurgatorioum ahq diutius torquent $ alij fcdm q gt;affect^eorS ad venialia fuerat magis imcfii Sedo ratiôc aggrauatiôis.Nam inforo peniKtierefpo det gnmior penano folu quanta ad intentione: fed etiâ quanta ad duratione.vtpjmfpiciêtî canones ingbus. pnîe taxant fcdm iudtciâ eedefie recta:fed iu^Wï eede; fie rectfïconformeefteu iudicio diuino ergo^i^iliter eritapudiudiciû diuinûîqdqui grauius offeqdit ÔÇ diutius in culpapmanfit pena acerbiori puÂlià^' duf' tumion'.Tertio róne obligationis fiç.Anima no eft ia purgatorio nifiadfoluendû debitsqdcx hacvijÄtiaxio, fed quanto debita eft minus vel maiushanto ci Ws vel' tardius foluit:ergo fcdm q»aia in purgatorio maius vEc minus debita habet tanto diutius vel citius purgaturSd ferturin celff.Quarto rarionefubiedionis. Vndemg€ fnia^ dicitin.iuj.q? ille^ quo fiût’plura fuffragia rin^ apena purgatory liberat.QC hoe.f.Tho. allegatquoliss beto.q.q.vq,ar.tj.Secûdo ^îbaturaudoritate: amp;primo Auguftini in Encheridion q dicit.Poft hancvitaincre dibilenon eftnónullos fideles pignêquendâ purgari: quâtoep magis minuhiebona peûtia dilexerunt: tanto tardius citiufe^ faluarüqfi fcdm fuosamâdi modosdiu tins vt lignStvelminus vt fenum: vd minimum vt fti pula ignemfubffnçbunt. Rurfus^Qui grauius offedic

P ini

(Taput STcrnum dignu eftvtpuniat pena accrbiori:dilatioecçpatrielon giori:diuina hoc tuftitiaßciente:queoibus deccntifli# me reddit premia mcnrorû.hcciUe. Ad argumêta aßt dicit negando conicquenriatS^ ratio efttga non eft fife Nam vtinqt,f.Tho.in.ütj\ Peccatu mortale cui débet fuppIiciS etcinQ:06chantas cui debet premiS paradifi pofthac vita imobiliter radicantin fubic(fto;amp;?toquât tu ad dânatos amp;nbsp;faluatos eadê diuturnitas eft vtrobi^ fec^ant eft difpofi tiôepdîvenialis ^pterquâ aie puniS tur ipurgatoriotqa ifta nec ein eis imobihtradicataînec eq!itcradhererotbus:5Ciô a qbufdâ citius $ab alifs re meueturlo.deturre.cre.fup di.xxv.dccrati.c.quahs.

O^iniaqweßio bui” term capitis prime decadis eft: deqrto recepta«^ culo aiarum. T. de 1imbo pamuloi^ cû foj^ k'Ho originali dccedêtiû. Circa qua fex qfti« culelolöent:quarn qlibet infra fuo ordineenucleabit»

Y^öRima qtieftmculaéeuó differatlimb9 fäo^prm dieftus finus Abraheï limbo pueronn Ad qua ftcrndctur: qgt; limbus puero rum amp;: limbus fdorum patrü differuntquantuad qu» tuor.Primo,quantS ad fpem vite eterneïgapueris dece dentibus cû peccato originali no adeft fpes btc vitc.Paz tnb^aiïtïgbuslumê fidei óf gratie refulgebat: fpes btê viteaderar.Sedoquantu ad crimetga culpa in fandi® patribus erat expia ta fedm cp erat infediua pfonctrema nebat tn impediments ex pre nature^ qua plene non fuerat fatiffadûiôf to eis debebaturpcna tpalis.Puens aSt eft ipedimctS ex pre nature óf pfcnc:df io eisdebet pcna cternalis.Tertio ga nome limbi puerorS nun$ fuit tranflatS inahudded nomêlimbi fandoru patrua

vclfinus abraheponmonvxpi tranflatû fintZn nome fdi empyrei. Vndenöcg fmüabraheinrcUïgir porrus amp;nbsp;requies in celo fandorn Quarto quanta ad loci SC ft tus conditionC^uis eni^baßditer credaturcundêlo# ' cum vtrorüqr fuiuetarnerequiesbeatorû crati fupiori parte q; limbus pucrorû,Nam vtdidu5eft fupraJn ce tro terre funtquatuor loca rubalfcmatimpoftta.Prim^ eftfinus fiuelimbus patrum pedorum,Secunduspur gatorium Guelocus purgandoru.TertiusIimbus pue? roru.Poilremus eftinfernus damnatorû,Deqbus qua tuor locis dici t in ftmbuloapForum.Defcendit.f xps adinferos vel ad inferna inpF(.amp; EccLxxüip Penetrat bu oês inferiores près terre amp;nbsp;infpiciam folacf.potentia ôf virtutetvd anima humana) oês dormientes in infer troamp;: limboparuulorS.Nam nullus illorum viditdii uinitatê,Viderunt enî pomu5j\aiamxpi:fed odorêpot Uli. i.diuinitateeius nonvidemntttuneeni fuiflentbtï: ^ fequiCEtiHuminabo oês fpcrantes in dno.Pnmo.C in limbo fa ndorum patrCquos vifitauitaiatSf diuinUa tfamp;ftatim bcarosfeeit,Similiterin purgatoriohbeiï. rando oês vel aliquosvt didurn eftiquos liberatos pfo^‘ nalitcr’vidensbeatificauitfalios vero non.HccTho. in, 5iïiidipdvi.amp;; beatus Vincentius in fermonibusfuis,

€cund3queftiuncula eil: Qua pena puniuntpueriin Iimbo:finebaptif mate/enm folooriginali defundi.Adquâbere fpondefï^ pena conueniô puerorû ga eu folo peccato originali deeeßerunt in limboteftfubtradio gratieamp;5 pconfequamp;carctia vificnis diumcad quam homog gra ham ordinatSed forte queres vtrum pueri talcs in bm bo fcntiantaliquê dolore vel afflidionem interiorê ex PV

Caput tertium

arêtia viTioms diuine.Rcfpondet q »aliquiad hocdi(« cuntq, tales pueri in limbo ex carentia viCionis dei nul lam affltdionê interiore fentiunt:SC ration?affignant quia vbinulla eft cognirio 8^ cogitatio boni^pter fe fa db:ibi nulla eftafdi^iotfj aïe puerorumcû folo ori^i nali decedentis Cunt in in tantis tenebris ignoranticco ftituti q,nefciuntfcad beatitudin?facftos:ncc aliquid de bcat»tudine cogttant:ideonulladicStillos pati afflidio nê.Sed ifta ratio(dicit Tho) no valet.Primo qa cogni# no naturalis magis viget in aîa G^ata^ in aîa hic con^ iundatergo cS in pueris illis nô ut peccatu pfonaletno debetur cis vt detriments a!iq3patiantur in naturalib^ fej in naturali cognitione. Item fedm hoc iHi qui funt in inferno eftent melioris conditiôis quants adintelle dum C^ pueri in limbo. Nam qui funtiinferno no fût in tenebris ignorantienaturaIiS:pueriaute feUm iftos ficr amp;Tita danari elTent melioris cognitionis C^ pueritga nullus eftcvt Aug.dicit) quinonmallet doIorêpati cS fana men te:quagaudere inianus.Etlo aifignatalia ra tio quare pueri ilimbo ex carentia vifioms diuîe no ha beant interior?dolorcj vel afflidionamp;quetalis eft: du^ plex cognitio de beatitudinepôthaberi.f. naturalisât Cupnaturalis.Anime aSt infantis in limbo.'cognitioc qdem naturalinô carent q débetaïe fepate fc3m natu^ ram fuâ:ïmo auget cognitio eorS naturalis: cS iiïtreiïf mods cognofcêdi intelIcduS fepatorS: Öt idea»de deo St de creaturismagna feientiâ habet naturaliter:St®® iorèquâvn^altgs pliSs inmSdo habuerit.cognofeût enî naturalitcr fe adbeatitudinêfados. ôS qbeatitudo côfi rtit in adep tione pfedi boni:fcdnô q taie bonSfit gloriaquafandi in celo po ftîdent.Id aStquod p natu ram habeupolfidetabfeß dolore Exhacigilparte pueri

ïbïimc öccadio cm

in limbo no dolent.Eft aûtamp;T alia cognitio de beatitu^ dine quebabetfugnaturaliter:qne hiein nobis g fidem plantatur q eft de gloria £lt; fruitione fanAorû in celo qua nec oculus vidit nec auris audiuit necin cor horni nis naturaliter afeenditprio ad Cor.tj.qua deus nobis reuelauit gfpm faneftû Ro. ptioque gdem reudatio habet p fidein nobis hic plantata ifactametis:vFfreque tatis adibus xpianis, pueri autê in limbo nec fidem de beatitudinehabuetGt in adulncc facramenta fid«t?fiigt; fteperunenec g rcuelatienCergo necdecaretia eibs dogt; lent,Nemo cni dolet deeo quo fe priuari nsfeitfVd de, pditioneci^ quodad ipfum no tangitautptinet.Non enim dolettufticus vel attifex fi poft mortem regis no obtineat vel poftideat rcgnum:quianouitipfum ad fe nô'pertinere:fed btnedoleret SC difpliccret filio regis fi no obtineret: quia cognofeit illud fibiconucnire poft mortem patris atq? deberiJta depaeris in limho exiften tibus acfiditmo enim dolent de carentia vifionis dei fiC phuatoneglorie beatorti:quia eamipfi nó nouerSt:£C fciunt eam ad eos no gtinere.Quia tarnepueri ilimbo no impediuntaperfedacognitioe naturali prime cau« ft QC dei amp;nbsp;aliaru rerum ex immerfione SC affliefitoe pe narS: fenfustignis 0( rvermiS confeiètie SCdemonû vt fitin damnatis.Idcode cognitionetali naturali ipfius dei amp;nbsp;creaturarQ:gradum aliquedelegationis habent» quilibeteni in cognitione veritatis naturaliter defedtai tur.VndeSC in hac delegatione pueri laudat S^teuda buntrealTumptis corporibus deScaufam caufaru orn^ nia rerum ab eis naturaliter cognitariï:quoddamnatis noaccidit nec accidet: quia vermis coru viuit amp;nbsp;no mo rietur:nec vn^ ab inferno deerunt demoncs:necignis ibi a torrendo in eternum deficiet,HecThoan queifio

Kaput Verrium

nibiTS difputatis demalo.amp;Tin.q,rnhf^'di,xxKtj,q.tf.3^ fdus Vmcêtius in fermonibus^S^ dns Henricus de Af. füg Gcn.amp;Sm decretis de confecra. diaitj.c. firmiflime. Opinio aurêquarudam magarS muliercularii dicent tiumans puerorum finebaprifmate decedentiS vagari per mundumVfeß ad diem ludici) vel poß;ridiculofaeft nulloq^ catholico fundamento fulciw.

f^rlt;£rd3 quediûcula eft:S!u 1t Ä ialimbo pucroij ^ fit penafenfus ôt^demôcs.Ad qua videt primo rndendu5 affirmatiue. Nam faltèpoH refurreÆonêpucri^ folo originali damnati erunt in flâma fediflîma infernidplendi fecibus oib^mii di öf clemcntot^ivtdicit BaGli^ ex qbus dolorofeaffi^ cientia medio continete:âf ficpenâ (cnfuspatient.Äd hoc indet:q gt;hoc bn feqreturfi oim dänatoru5corga re linqueretur tunc fuis naturalib‘’:SC fi mediu a fuaadio nenaturali refpedu nulli^ ipediretvFfufpederetur mo hoc non oportet.Item etia nichil^ahibet limbû pueroriï cfiefupprema5parte regionis infernalis elementis fuß pofitâ. Demones etiajibi no funtcû fint inftta ad pO nam fenfus que ibino eß.hec Henric^ deÄffup Gen.

^^ ^rtaqueftiöculaóÊHia’

re xps in limbö pueront defcêdcns inde repto»

^gt;;^_^^puerosnó extraxit.Ad qua ficrndef.qj idcirco xpsoefeedens ad iferos pueros a limbonô liberauit: qa defcenfusxpiad inferos in illisfoliseffeedü habuittqui per fide SC charitatêpaffioni xpi coniungebanuin cui^ virtute defcenfus xpi adiferos liberatori^erat^Pueri aut g cû originali pdtö decefferât nullo mô fuerStcôiundi • paffioni xpi g fideSC ddeAtone:neqj enifîdqî^ipriam

ü^nmèaccadi cnn

habere potuerunt: ^ no habuerat rfum liberi arbitri)': neep g fidem parcnt5:aut ß aliqdfidei facramentû fues? ranta peccatooriginalimSdati.Et ideo defeenfus ehritf fti ad inferos buiufmodi puerosnôhberauita limbo» Etprereafandi patresa limbofuerfitliberati SCadgra tiâ paradifi ad midi p grariafinequa nullus ad celS per uenire poteft:fcdm illud Ro.vi.Gratia dei vita eferna» Cum igit pueri î peccato originali decederes gratia no liabuerint:idco a xpoexlimbo no fuerunt liberati» ite apFus'dicitRo.ii] .qjdeus pofuitxpm ^pitiatore per fi dem in fanguine eius,Sed pueriqui eu folo peccato ori gmaÜ dccefleruntnuHomodo fuerût pticipes fidei:er go no geeperuntfiudû^pitiatiôiF xpi vtpipfu a limi? bo Iibcrarcntzc.Hec Tho.iq.ptc.^.Ii).ar,tj.formalir.

C\äinta quediutitlaefttSt 1 qB pueris inlimbo exidcntibus indulgcntievalei; ^^gt;2^nt;8f fi^ eis fit orandû.Adquârefpondettq » ta pueriin limbo no fünf mêbra xpitncc funt futuri/ cö nô fuerint pbaptifmû xpo korporatitnechebeâtaut habituri fint gratia grata facientriergo ipfi capaces no funtgra indulgêtia^tuec eriâ pro cis eft orandû.katio cft:gaæpter defedû gratie aqua funt priuati peccato primi paretislideo cû fint SC erOt in flatu no ampli^ac^ qrendi gratia necvita etematmcrito igit orarionib^iii * uarino poirunr.Vnde Aug»5C poniturangfo fniaRj in’uitj,di»xlv.dicit,Nonbaptizatis ecclefiefufffagia no J )funt CÛ illi nun® fuerutchrifto vniri.Hccmgf in.iitj, 8Cloh^e tur.cre»ruper depenitêtia»

(fria queftiuncalaed: ^i

^^V indieiudiojpueririobaptizatirefurgèteunu

Opiit ^rtiiiin

ceteris refnrgêdis. Ad 4uïvidef primo refpondèdam negatiue.Nam ad hocaliquis ad indicium adducit vt fbidè demerita difcutiâmr.Sed pueri ilimbo g cû pdlo originalitvel g antepfectä etatêdeccflêrSt nulla mérita habueruttergo illos in indicio apparere non eft necefTe» Itcoês qiindicio refurgct crgtauteledi boni a dextris autdânatimali a finiftris.Scd pueri eu originalipecca to mortui non funt fimplici t mali neeboni: æ g confe quês ncc^ adextris neep a fini ftris iindicio coHocäditer^ go non refurget in indicio.Incontrarinj efttga vnfner^ laie oîa coprehèdittfed illud mdicius dicitvniuerfale: ergooês ibi apparebSt'ô^ indicabunt.Rodeo dicendus q »en ptâs iudiciaria xpo hoî collata fit in pminj fuehii^ militatis qua ïpaiTioneexhibnittec ipe in fua paibonc fangumepro oibns fuderit quanta, C ad fufficientiä:' licet non in oibus effedfuj habucrit^ptcr ipeditn'Cntus in aliqbusinentus.Idcirco congruû erit vtoa libies in^ indicio cogregent ad vidêduj ei^cxaltationêSC^vni^ ucrfalê iudiciaria ptâtêquâ a pfe recepitioêcfcdm illud Io.v- Pater oê indicis dedit filio. Vn dicit Äcftu.x, Ipfe eft g conftitut^eftiudex vinorum 6^ mortuorum.pro pterci dicit Tho i.üq ,qgt; oêsguuli decedetes fine baptifs' mate inpeccato originalietii fine peccato aduali: fiuc fint filq xpianoi^tfine indeorS:fiuegetiliugt; fineï vtero fine extra vteru5 dcceftèrintrefurget cu corpib9 itegris in mcnfurä etaüsplenttudinis xpi trigita anno^vPcir# ca.ad Ephe.irt.Sicut5lt; ahj mortui» Adprimû ergo di cendujtq, iindicio ïfantes line baptifmate SC pueri aft g fetftïetaté mortuicoparcbuntft vt indicentad gfia5ßf ne ad pcnâ^enfi tittä:ft vt videat glum iudicistd^TdjÈ eftâ exarant eo^t qcîm cis dederût pditioms gfie nine vifionis.Ad fc9m dicendujtqii indicio pueri tales non eruta dextris neep a finiftris:fti medio iafcti^M^

l^nmc ôècadîe cv

ThoJn4'iq «di«xIvq.ar4i}.fl^.b.Vfnâri9 in fermcmb^» Cm queftio tertii capi tis hui^prime decadis eft vnica.f.de campis

L / chfijsgnto poft morte receptaculo aiai^.f. phoiji poetarumÔf machumetiftarû/fubq

'vna rm queftiûada foluitur. Vbi fit talia eâmwû elifio^ rumlocus:8lt; que ibidêreperiantur deIicic»T^ïquâ queftionê breuiter refpondef:q)campi elifij.i .dehdarS funtin medio inferorS in quo piorQ animephorumt poetarum 0Cmaehumetiftaru5quieftut poft earu a cof pore folutioncVnde Virgilius in.vi.infra me diurn de capis elifijs dicit.Htjs demûexadispBQomu nere diue.Dcuenere locos Ietos:amp;ramena viret^Fortu natorû nemorû fedefepbeatas.ôf ifa dicit.Interca videt encas in valle reduda.beefufui nemus Óf virgulta fonâ tia fiIuis.Letheûq? domos placidas ze. Vbieneas regit alam patris anchifis.PInlofophi elifium eße dixerunt in filuis vel infulis fortunatis.Vnde Horatius in Epodo» Nos manetocceanus cirtûuagusaïuabrâ.Petamusdi uitcs amp;^ifuIas.Redditvbi cererc tellus inarata quotan^s nis.Etiputata Horentvfq? vinea.Dc qbus etiaPlini^li. vtnaturaFhiftorie.c.xxitj.multa refert. Has Saluftius» iiihiftorrjs carminiblt; ’homeri dixit:inclytas encifulas Fuerunt fiC g elifiG fcriberenteffecirca lunare circulus vbi puriorenaer. Vnde Virgiliusin. vi.Acrii in cam^ pis zc.amp; Lucanus.Quod^ patet;interluncq meatus Non illucauro poti ti:nce thure fepulti. Perueniunti In qbus capis cliftjsytdicitdns Guilhelmus Parifiêfis: 5lt; pe nitin alchorano.i.ilibro legu Machometi.Sunt delicie epular« corporalia de dapiferis SC picernis aiv gelicis.Eftibi peiofitas veftimentorum. vmbraculorû amenitas, Scmulierg dçltciaiût^ blandimenta,Ibifuni

Caput Wtiuin

flumina last's 5^ viniamp; mdlisîSf oîa genera deledaW hum ciboru:potuû:odoru51faporiï fono^ramp;f ois fuau( las ÔC moIUdes tangibiliStqueoia Machometus fue1^ cis obferuatoribus^mittithec Hen. de Af.fup Gen» eOptima queftiotertijca pitis prime decadis eft de paradifo terrei ftriloco tranflatorS. Circa qua?quatuor queftiuncule foluentur:quarum quclibö ordine declarabitur.

^^yRitnaqudltûcula cft;SIu

P nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;jrad(fus terreftris fitlocusi terra corporeus:

zei figura rei ipnalis.Ad quajvt Aug.adduot ij.flip Gen,Sts Epiphanius greens Cypriepus primo re fpondêtOrigenes Ô^ Mamcheidicêtcs.Paradifum terre • ftrem no cflelocu corporale in terra fine realEß fpfa!^ vt',fieîteHigat paradifus terreftrisfpuahtertficutxps in fcripturifappellat petravel agnus dei» Conftataßt^ xps no itelhgitur corpali ter petrateg dicitur prie Cor.Xj Petra aut erat xps,nec dicebatur realiter agnus en app« latus eft a lo.baptifta agnusdeijo.i.ß fpSalitet SC mc^ thaphorice 6ó moraliter.Simifitcr dicunt cû in fcriptu ris de paradifo terreftri quic^ diciturautfcnbiturhllud (piritualit accipiendS'eft 8C alfegorice. f.^beatiwdine fpiritualitq eft ftatus oimbonoruaggregatioe pfedus vtdicitBoefius:8 ^ no^i loco aliquo rcali SC corpali: ^^ talis.tnreruj naturae dicunt)n5 inueniEEt^babât häc fus opinion?rôtbustSCprimo fie.Nam aliq qui diners fis temporibus per totä aridam deuagati funt:6C dilige tißimede fitibus ôC difpofitionibus oimregionü5Clo eorumingfiuerunt: quiq jderegióibus SClodsftnguj laribus orbis feripferSt de paradifo terrefirimetion^no fccerunCergo paradifus terreftrisno v^eter^ffcloais

^améamp;cädi5 cVi

mil's in anda.îtem videmusinquiûtçp onolanus fi ali quibus annis abfitapomeriordecoiorti ^ibit: arbufta fcncTœt St dcfidêr.Cum ergo ho cultor padifi terreftris ab illo irreuertibihterd'am funtpluf^ fexmilia qdnn genti nonagita Sui)öxpulfts fuerittergo locus illeSt il lius decor pen) t amp;rdeuaftatus eft.Tertio fic.NuIIus Io eus terre attingere potvfc^ adlunarê circulâtes contra natura terre fit:qp tin in aliqua ei^ pre poifiteleuaritqa fub globo lunari èregioignis que terra co fumeret. Pa^ radilùsaût fc^m Beda ^fingit vf^adlunarè circulât igitnopotponiali^s talisrealislocus in terra.ItcGcnf vij dicittq» aqs diluuq opertifuntoês motes cxcclfî fub vniuerfo eelotSó q gt;nbsp;qndecim cubitis altior fuit aq mô tibustô^qp ois caro quemouebatconfûpta fuittergo vi det qpdiluuiu illud gencrale^rogatS p intégra annS Ô^ x.diescvt côiter tenet)deftruxerit amp;nbsp;euerterit iHS lo# eu ficut fi^ alia loca terre p ermutauit Jtêlocus talis faA^ fuit,p fpeciali habitationehoirntergo pofi^ irreuoca^ biliter hô ab illo fuit expulfustdebuit fucceffiue perq (Te Item voluptas carnalis 2lt; fenfualis ipedit amp;^ obfufcat in teilens circa fpSales virtutestinqbus prïcipalitcrcon fiditfelicitas hSanatcrgo talislocus pure voluptansô^ oimodc comoditatis qdicitparadifus terreftris^.datu rus materia no exercêdarâ virtutâtadeo realis n eft créa atus, Sed îcontrariô eft feriptura Gen.ij.dicens,Plan taucrataüt deus paradifum voluptatis a principio in pofuithoiemquê formauerat/Rndeo dicenda q» ficut Aug.dicit.iiii.fup.Gen. Tres funtdeparadifo general les fuie feu opinioes. Vna/eorä q tmmodo corporalit paradifum itelliger: voluerat. Alia eorûq tm fpûalliter, Terna eorö qvtio q; mû paradifum accipiöttqua fentê tiä fatetur fibimagispkccrdeäcß fie confirmat.Si enï

Caput ÏTertiUm

inquit fc3m figurä folum intclh’gantquc de pandifo fcnpta inufniunt:par{rohe etiS amp;nbsp;ca que diamtibide Ada amp;nbsp;Eua Ï^ ligni vfiatioc6C peep ti tranfgreflïoncï fpualitcr accipienda crut qd nullus dubitat erroneSefj^ fe.Sihtct fi aliqs vebtita intelligcrcad littera que dieß tur deparadifo iferiptura q»nichiî aliud (ignificcrjntc^ ligatiße fapiam quodä lignS elTc corpalede qua dicit in^JuerbijsHignü vite eft g apprehêdunteam.Dicatô^ xpm^pne petra dïeaut lapidêvFouêyd agnS vlleonc qdblafphcmia qNon ergo fic Ifaliter fût fumeda que hic ÔC alibi dicunt in fcriptura faaatqfi ad nichil aliud fignificandûponStur6e defenbantïnee ficfpüalit quaß res gefte nófmt nec fuerint:f5Vtrccp mó accipiëda funt gahoceft ^prie diuine fcripture(maxime veteris tefta triêti)q )in ca no foluftgnibcat veetsd^res gebe a faplê tiftimodeo preordinate funt figureaptilTimefutures SC rerum fpûaliumîquia vt apoAulus dicitOmnia in figura côtingebât illis.i.snriquis cultoribus deiantele^ gern amp;nbsp;fub lege bec ille,ht in.xirj.de ci.dci. c. xxf.eódu dens darios in hâc materiS^dtcir. Queeemode did pof funt de intelligêdofpiritualiter paradifo nemine ^hi^ bente dicanudum in6^ illiushiftoricfidelilfima veritas mum guftarû nananôccomendata credanha enîque deparadifo in fcriptura dicunt:^ponatur g modum nanatiôis hiAerie.In oibusaute que fie fcriptura traditî eft^ fundamêto tenêda veritas hiftorie: gé defup funt expofitióes fpuales fabn'cade.hec ille.crgo coclulionali ter dicendö eft:q)paradifus que Gen.q.defcribifeftlo tus In terra alicuirealisîdequa dicit Aug.Kiq.de er.det la.xvitj.Pnmiingt illi bores crâtin terra nemorofa Öf fiuduofa queparadifi nomeobtinumEtetiam figura liter fignificat tripVcê paradifum.f.anagogicua.btoiji

^Hfrte Öccadis exui

anegor(cSJ«eccße militatis vFahcuius piimte religion mj aut Iod aprid amp;deleâ:abih's:vt p®ete fabulantur de fortunansinfulistâ^ de hortishefperidû 00 moralcj, i» virtutum in anima. Similiter in paradifo terreflri 1i gnum vite in mediocius accipitur primo litteraliter pro materiali arbore:cuius frudus habebatvirtutecon feruandi vitam, fpiritualiter vero figniheabatchriftuj dei fapientiam.Prouerdq.vFchrifti cruce Ezech. xxxi, Etlignum feientie boni 2Cmiliibide arbor materialis fuit nenominata^ptereuentuj futurum malorum vC infequenti articulo dicetur.fpûaliter aurepotuit figni ficare libemarbitrium vtquida5 volunt: amp;: petra in de^: ferto fuit aliqdma terialc:xpm tame fpiritualiter fignifi tauit. Adprimu ergo argumamp;u5Maniebeot^ rndet ^ locus ille paradifi terredris feclufused a nfa habita;: tionetacceiïibilis nobis^jpter ipedimentu mariu SC mo tiumtvel defertoRitvcl alicuius regionis feruens efiuofe qualis cft regio fubeqnodialitSc iô feriptores regions locorum arideque efi interequodia^cæ polum ari ticum deregioe paradifi terrefiris mentione no fecerut Ô(^ ideo no pot a nobiseognofci niCi p reuelatione, Ad fcdm dicendum cpppter fecunditatercrreSC viuacitai fêinfluentiein illa regione crefcunt fponte ex femini; bus plante noue fine agricultura SC'ortolano. Vel forte myfterium angelorum fuppleuit ibi opus holm fi quid »P conferuatione paradifi fuerit in plantatioe necefia#: num.Vel fortaffe Enodi0C Helyas Qi ceteri g ibidieSi tur effec vt diceturinfra)opjnfin paradifo/queöfqua liter AdâopatusfuilTet.Ad tertium dicêdum ^verbum• ßdenö eft intdligenduj ^ locus paradifi fegm fi turn attingatvfcp ad fpera ignis: aut coeauum orbis lune: quit neno eftvci^mtf^intdligendQ eft parabolice in

Captu Ccmuni

^uafttu.Cregio paradifi oibus alqs regioibus ^ lUoA tibus videt cdSakior/dicereDamafceno libro.ij.cp pa^ radifus cft Iccus in oriëtepofttus omni terra ahior.Vd diciturattyrgere lunareglobum:ga temperies SC pu# ritas aeris illms regionis afcenditqfi vfqrad edumJt3qi quia totus aer fuppofitus illi regioni defenditur fortaf femyderio angdoru a nubibusrvetis Qi pluuqs: Qi ab oi perturbatioc ideo dicit atungereeelSivt dicitIfydo# rus.SC teperies loci illi^ppetua dicit fbnetgajjpter pâiu bois nichil idifpofitionis palla eft:nec in aus acre vf^ ad celû:nec in Cuba terre vfep ad centru^Sed adhucperft . Herat in illa optima difpofitione quâhabuitante pkSn' 6d habuiflet in flatu innocentiehn memoria originalis integritatistS^ vt appareat quanta deus difpofuithoi etiâ in terra fi ci obediuiffet:â^ quantïî,ppter eiuspdô natura amp;nbsp;difpoßtio temporii Ô^ regtonû deteriorata fuit Ad quarts dicendS cp ^uis aque diluuij aicèderint qui decim cubitis altius oîmôte fub vniuerfo celo: tn nô A ?[uit exinde q» irruerit etiâ régionê paradifift)a potuit icri diuia virtutevtaqdiluuij ^uis altiorcsilla regioe eflent:n5 tn intraret paradiiû:i5 tpca remanete ficca^ fi murus circûfleterit quêadmodû circûftetit marc ru# brufiltjs ifrFambuIâtibus ificco permediûmaris. Ad quintû p5 folutio ex folunoe terni) in quâadus fuit fn^ vnus qredeus voluitcôferuari paradifum vft^ ad côfS mationêfclî. amp;nbsp;fcdo ^pter côferuationëaliâËnoch et Helie Slt; aliorum.Ad fextû rndeturq illudverum eft de voluptate exceftiuaæ in ordinata SC in corporemoria li K laflb qualêoishô mô habetJn natura vero itegra vd gloriofe/epata nô ficifed corporalis voluptas 8d de# Reflatio ft dm oês fenfusftbi intellccflû nô abforbet net deprimiiifed ad deumerigit ßC admaiore treateri**^

i^mèamp;ccadte cVm

lienefidoi^gceptionê inflamatHec ThoJ.gte. q.c.^\ SCan.nXniaB^Jüxvtf, êC dns Henriet de Af, füg Gen, ■fecunda duefttunotlaed: fnqujigtcmffdi fterre fitfitui gadifus terrclt;? ftris. Ad quS ocs dodores catholici vniformitep indent qgt; fit fitixs SCpofitus in oriète» Qd^bantróne Sc audoritatibus,Primo roncficNamlocusÓ^ locata debent^porrionari a'iq.phificoijt.fcd prim^foeädus in paradifo futur’ erat digniflîm’oîm aialiumîmanu dd formädus oim theologo!^ SC phoi^ fupmus:toti^ mSdi inferioris rex tnftituêdus:habitaturus ibidëdiu fedm vi tam aïale5:8^ ïceloêpyreopoftmodiï adcptafpuali vita traiferêdustcigo loc’ci^portionat’debcbat eê fingula^ ris condccês ei’dignitatitStlcoueniês cofcruatioi S^p^ petuationi naturehiïanein quo elTet difpofitio magnift ccgFic:fup admiräde virtutis Óóaptitudo ad influenti as ceieftiS SC cótemplanonu:talis auteft pars orietalia J[uc dextra celi ab Arifto.q.de ceîoappenaCdextraautc inifira nobilior eft:vt pote qa abea kipitmotusjficue videtinhoie cu incipit moueri:ergo.Audoritas prima eft hebrcoru fedm nanflationcJxx.dicêtüï Et piantauit dns deus virgulta indelicqs ab initio no tpis(diettglo.) fedloci, i orientis in quopofuit hoiem que formauerar. Et Beda dicti, Paradifuseft loc’ amenifttm’ logo ma lis S^ terre tradu a nro hitabili fecretus adeo alt’ vtvfqj ad lunarêglobu attingat.fló Dam.li.ij. Paradifus terre fins eft dei manibus in eden plmtatus gaudtjdC exuita tiôis vniuerfet^mptuaiiû.Etlicet regio ifta paradifi in oriêtepofitatfitihabitabilis naturaliter^pter eftûtvt dt eit piius i libro methaurorS eS fit fub circuloequodiali VtadducitTho,pri.pte.q.c,ij.ar,ij.ad quarts argumen

Q”)

Caput ÏTertiunt

(S.quic^dm fit dicit idc ibide:credendûtn eft pandifu^ in loco teperattftimo fuifle côftifutû vel fub egnoAali vel alibi.Ét qm ad bcmiaiêrcgiois vel pne requiritame mtas litus amp;nbsp;vegetabiliûôd flumina ; SC influêtiarû acris SC aîaliumtvrdicitphûs. vi pohiieoruj;. ft^fupjal taeftû eft cS de mfei no ageretqueftiuncula fecûda Idcö düs in paraddo teneftri^duxit dehutnoj.de terra hugt; mccftatatoêlignû pulchra vifu.i.oêm arborêpulthram quâtn ad coloré et figurâiamorû:florQ:fruduiï«foTio mmlSC fuaucad vekendu.(.vt edentht îad IpCale de# ladamentn SC falutarenutrimcntn:nam homo jp flatu na ture intégré habuiffet vitam aïalem cibis conuenien tiflîmisj 3côleiuanda fanitate indigente. Triplex autê genus lignorum vel arborû,pduxjtdeus SCinferuit ibi dem.Quoddaj ad fubftenrancnevite quo reftauraba# tut perditu Sc refoIutS de fubftantia hois per actionem caloris naturalis relbIutiuâ humidi:6C hec erâtomina ligna paradifi pretei duo.r.lignû boni SC malitSclignî vite.Quoddamad ^bationêobedientie nô fie didû ab effedu vt dicitlofephus in libro antiquitatu.i.^.f.frii dus illius alboris haberet virtute accelerandi SC acuen# di vfum rents ad diTcerncndu inter benS Sc maluj. ’fed ab euemu fecuto ftediduico qa per clin illi^ lignis deo jduhitu hó expimentaiiter cognouitquâta^eflèr diftan tiainter bonu obediêrieetmalû in obedietie erga dnm deû:ga ft de illo lignohó no comedifletnun^ mal ff pe nalismifnieexßtus fuifletiß lt;temalitcr fine iterruptio nein deleäatiöcpuert boni pftitiffet.EtdicSthebrci qi arbor feiende boni etmali de cuius fruducomedernt patres primi fuit fteusinâftati poft n*efum aperti funt oculi ecruise cognofeâes fc nudoscôfuerût lolia eiufdc alboris,f, ficus; feceruntfibipcrizomata.i.fucdncb

l^nmc 8ec9diö Cxix

riaOfcal Sbos.et dicunt a pairquod eft circG: etromi qdeft corpus.Etdfcit mgr hiftoriefrolaftice q, no fine dufa fccerStfucdndoria«tbreues bracas de folqs ficuS quia defucco earS fi terat:caro hoisiniinAa ftatimibi fentitvoluptatis prurigincideocp flau poft efum illius fenfcrûtpruriginèvoluptatis.Tertiulignum in paragt; difo eratlignS vite ad îmortalitatemtcuius efu fortifiai bat virtus caloris naturalis ôfcôfeniabaffpês primihu midi radicalis ne ab extranei admixtione debilitaretur, VbiaduerterepofTumus q »cS virtus ligni vite in para» difo:ficutetahorn corpore eflet finita no poterat femel fumptû darevitâ tgeinfinito:fed ad certû tempus:Só fi iterum efum fuiflètmultis iterSôf multis annis edens vixifletînô tn infinite. Vndeillud quod dicit angelis a deo.Gen.iq.Videte ne Adam fumat forte de 1igno vi teófviuat in etemutnó fie eft accîpiendu5incternum: quaff per lignum vite la rgiretur totalis reftau ratio hu# midi radicalis 90 vita ^petua:f5accipit inetemir^ )longo tempore:vt accipit Exodi.xxi.Perforabitaurêei’fubu la 00 erit ei feruus in fcFm.i. tempore vitefue, hec Dni cus tholefanus.De hocligno vite dicit Vgo de fando Vidoretlnter cetera inquit dei dona ad iocunditate vite humanepreparataetiâ illud miranducomemoratur:^ inparadifo lignujvite cft: cuius virtustam mirabilis efleperhibeturtvt certis temporib^ fumptumvita corpo ralem in hole ^diu ipfe homo illo vteretur: no folum amorte.Ted ab omni defedu tllefam cuftodire potuflTet Oehoe ligno dicit Aug^.xiiq.de d.dei.c.xxvi. Cib^in paradifoaderatncho duriret:potus ne fitiat. lignum vite ne ills fcncAa diÜblueret.Dicit tn bic dns Henri, deAftia q jadimortalitatem hominis in ftatu innocen tic concurrebanxvltra lignum vitelbouftas nutrimenti

O. 1'1

(Tapiu Wertftun

cSueniètialod fingulans: Ïduftnafiue pnidêda q ho ibl rcgebatut6c fupoia gratuita dei^uiddia qua ois corruptiuacôtrarietas amouebaCEt ga adamenitatcm «ialoei requiruntflumina 6Caqudideo etiâ deloco vo lupiatis fluuius featuriebat ad irrigendajpatadifum» Gen.n.De quibus fluutjs fle dicit Bafiliusîfuo Exame ron. Paradilns terreftris fituatinquoda akiffimemo^ te/dequoaquecü tanta habudantia Si ftrepitu refluut yt abfurdefecre facianteosqui ^pe habitant ÓCruêtesde monte paradifi:faciuntquendâ lora aquariimaximum» ex quo tanq^ ex quodaj ;fonte maximo nafcunf:quan*^ or magna fluminatdequibus dicit Gen.q,Nomevni Phifon:quod interpretatmutatio oris.Habet eni fedm mgtrn in hiftoiqs fluuius ifte in fuo^ceflu multas va/ rietates fcdm dtucrfa Ioca.5C poftea did^ êganges a gS garofterra ciulat quam circuit cdquedam pars indic que poftdiîuuiSfuitpcfîeflto.Ab eiula de genere Cha de habet Gemx.ôC primi Para» prto.hec patria habö datimetaIIis;aromarib^5C gemis vt dicitPliniustBe# delliScft lapis pciofus.SiFiter etonix:g ficnotatjjptet fiFitudinêad vnguêhumanâænix enî greet: latine vn^ gut's diduNomêfluuij fetiWigyon qd circuit oêm terri ethiop ie:queregio vicinitate folis habitatores feruore denigrat: habens plurimas gentes vultu 8C fpeciemo ßruofa5:6^ inbcfttjshabundat horridis, Etethiopesa Chus filio Chaj funtnoiatita ^origine traxerût.nunc hiegyonvt dicitAug.6C Ifidor^nylus notât. Nomen fiuuq tertq tygris: qdfiedidt pptcr felicitatê fluxus ei^ qavidefetiâ velociflimicurfus inter fluuios:ficutinter aialia tygris eft aial vcîocifltmu.hoc flume vadit contra aflyro8.fyria aut eftpars ane:ÔC eftdida ab AfTur filin Scm:qui illam regione primo poftdiluuiû inhabitant

Pgt;Hmtöcc3(Jis cxx

a quibus a(ïyrijs(vf dicit Ifidorus)primo vcncrut appa ratus veftimentorSputpureorujtvfus odorö: amp;nbsp;vnguê torum.exqbusfluxitgrçcorû luxunatdeindcamp;: nóftrCï oim,Nomen vero quarti ffuuq diciteufrates qui fcdm expofitores copiofiiTmi^ cftamp;SfecŒdifîïm^in gêmisói: alqs bonis: 06 Huit pmedia Babiloniâ GeSctana p Pari fius:ÓC tyberis g Ruma. Ô^ rraxitnomêab vbertare: na eufrata hcbraice inteipretatfrugifer.Duob^ iftis flumi^ tubus dicitÄug^.vq ,fu^ Gm.vetußas nomina muta '**5‘^* gyof* qtii nuncdicitnylusramp;fphifon g nunc di:# ^ß gangcstficut tyberis primo Albula vocabat ’ Duo ve roahjfluuq.f.tygtis Só eufrates nou nomutaueriït.Ec beet öaluüius amp;nbsp;lofephus fcripturainRrmarecupicn# tes dicant:qgt; bij quatuor fluui ) in quibufdä regionibus extra gadifum videntderiuaritvttygris et eufrates in ar menia zc,Ad hoc refpôdet Aug^*vin.fup,Gcn,c)» Geut frequêter viTum cftaquemagne abforbcnt in terra q ponlongum fubterraneSdecurfum poftea egrediunt alibi:vbi oriri vident.Quia ergo oïBus ad amenitatem bomtatêloci Ö^ patrie requifitisrdotatus^adeo decorae tus ex Gipionbus didis focus paradifi terreftni effedi# nofcitur. Idcirco dicitIfidorusq,hebrei illumfoeff vos^ «ntganeeden.i.ortum deliciarn,grcci deliciar«ortum latini paradifum roIuptatis.Qd fi etiâ quiscuriofema S'sqjvtiliter querarquâti fitambiti paradifus terreftris Ad hoc rndetur:q, hoc nemo vere feire poteftnifi is cui voluit deus reuelare.Nam poft$ ho per pdmiumentis infipientibusfimilisfedus eft:eicdusde paradifo:Io:i ”?ƒ^5Jtt3lt;ccffîbiIis eft coftitutus.Collocauit cnl dicit Gen.iij.peus poftpdm ante paradifum cherubintS^ Ga meirgladi« atep verfatilêad cuftodiendu5 vu ligni vite chérubin,uangeheâ euftodiam, flâmeum gladium, i.

caput ^errtum

zona totndajïque dicitar verfariIis;^a fol per 4uê cauft turibi calidiras inpertrafibilts approqinquat ad nos üi eftatc:3C in hyeme elongatunidcoc^ nullus poft pdni locum ill urn adirepotuitaut poterit,Quidam tb fühl nes anglicus dicit in libro/que de fi tu orbisinfcrip fit: qgt; ambitusparadifi terreftris eftequalis circulis trim in fularum magnarû.f.angiie:ficilieamp;^ fardinietquaruam bitusêodingètorS:duü miliu miliarû: nâ angiia ein gitmille feptingêtismdiaribus:Sicilia fcptingëtis.fiit dinia vero trecêtis. Hocaatfdre potuitope alicui^fpós autex motibusaftrorumvel apparitionibus ftdlarum hec Tho, Henricus QCintra queftiunculâ adduÆ.

€rtiaqtKfttûœkiéßuot t 1 funt ^ in h3cortn deliciat^ amp;! voluptatis para lt;nbsp;^y^difô tranati fuerüttAd qua rndet q gt;nbsp;prim^träf latus in line loeff fuit^thoparcs nr Adam q vt dicit Io fephus extra gadifum fexto die mundi:in capo dama^ fceno delimo terre rubre plafmat’ fuit a i ]noîs appella tionêtraxir.Nam adagt; hebraicc terra rubra interprétât SC exindeqfi iinftänta deo g aera tranflat^in paradiUi VndedicitGen.q»Tulit ergo deus hoîem.Cdeloco ca pi damafeeni i^ cû formauerat extra pad1ru5.ee träftu* liteûinpadifum vol up tatis.Alif tn dicûtqjadaj forma t^fuitcirca mediû terre habitabilistqdeffe videt irFm:^ drqfi vmbiltcuSjOrbisltu qa ibi fedus adaj.f.xpänafeiw rus 5C moritu^entztû vttranfeûdo de medio orbis ter^ raro ad extrentfionctis vbi erat gadifus:vidcrct SC attc deret quata fecidet de* îfugficie terrc:8C quanteldidaret glia parad/i regiötstquajpparauit fpêahtcr habitarioi hoim a regiubus beftiarjj: SC fc3m hanc côfiderationê no debuit ho luKUnti tranlTcrri de loco in 4format«*

^hmc amp;ecaöt0 cxxi

fuit ïgadifuj'neefnÊ’W ^ acu d«d:ßfuccenjue tferfus ß tcrra5:vtóia tofpicere poffet. Deinde teptatusp EuaJ a ferpêteïde eiedus Cindutus tunica pellicea : ió(k3in Dnicu tholofanS) vtoftêdcret Adelqjficutpellis abftra hitab aiali pn^ viuoidcinde moiTuo:fic mortalitas fui amp;fuc^ fucccirorâ tra da fuita viuêtibus prius îftatu ï nutêtiepatêrib^deïdcmonuis p pdó^.hcc ilïe. Et vt ditStcóitcr cês dodores xpiant.et ponitVincêti^hift». Ii,i.Ada et Euaipo die creatiots fuc.ufena fexta et fexto die nudt circa mendiêpuaricati fut Öi fpaulo poft circa borâ nonajife^m hebreos dccïa hora indeeiedifunt»» vndeet nc uusho xps poft multorü annorS curricula fe ha eadê amp;nbsp;eadêhora fexta crucifixus:eiufdêpdidebitu foluit:ctcirca hora nona^ expiras latroniaditû padifi re fersuit,Ex gbus uelligitQ » adaj primus hó formatus fuit extra padifû vt iteHigeret exhoc qjIocus ille deliciarfi ta? egregius nô debebatft bi ex coicurfu nature:fj cxfpêali de no diuie gfehc etimortalitas quashó^ ftaiu inocen tie didomó habuilfet.Eua aSt in padifo format^pter dignitatêprkipi jex ^corp^eius foimabaf.nS fiFr etfilt) ingadifo fuiflctnati ^pter dignitate parère q ibiiâ crât expofiti.Mgf tn hifto,dicit q?lô Eua in paradifu? fada eft vt ex hoc mfier gratioret honorabilior haberet. Se eundus auti padifujtranflatus fuit Enoch: de q dicitur Gen.v. Enoch ambulauit c5 deo let n apparuitt^a tulit en dns.Najopter excellêtiaj fuevirtutisc dicOt dodores catholici )aiiüptus fuira deo et pofirusigadifo terreftri De^ etiaj dici t Ecci.xhir}.Enoch piacuitdeo et tranffa tus cft nparadifujvtdctgêtibus fapiëriaj.Tcrtius fuit helias de quo dieft Malach.vltimo. Eccoego mittajvo bis helianr^^phetsm antc$ veniatdies dni magnus öd horribilis öêcôuertet cor patra ad filios,De codé hab^

Caput tertium

tur M«b.xvt)\Slt;r.tJtj\R.eg3.n.vbi^dtdtqgt; hel/as afcen^ dit g turbiné in cel115:93 no pot de edoempyreo ïteHi^ gi:ga nullus ibiïnauttante afcenfionêxpi: igitur opof ter intelUgi de aliquoloco cclcftilvd cdeltis difpofidóis qualis eft paradifus terreftristquä Damafeenus Itbro.tj» vocatdiuinâ region?JterS dïfoipturano dicat Enoch 6lt;heliâ mortuos e(îe:no videt vbi couenientius collo cent vfq; ad finêfeculi ^ in paradifo.nec videturvnd« vitâaîalem cogructius co femare pollent: ^ de fruc’tU 1igni vite quod eft in medio paradifi.Caufamautêtnl lationis iftorüduorujin paradifum Stibide cofcrua^ tionis/vna/coiteraffignant oes dodo res catholici diet testepad hocreferuantinvita ibi vt in iudidj die quepre. ccdet pfidia antixpi/ exeat inde 8^ côtra eu pdicent: Ô^ reducat illos qui tue crût in creduliadfidêï^i,Thoma« aût fur cpiftolâ ad Hebre^xi.aftignat etiâ aii5 ranond dices.Ratio autqremors enoch Sóhelie delatafît vf^îj finêmSdïteftquia'doduna veteris tcftamenti ordinat ad^mifîanouiUn quo nobis fpes vitc^mlttitMat.iiij» Pniam agiteappropin^bit eiregnü cclor5:6ó io data a dno fniamortis Ade: voluitetia5ducere homines irt fp cm vite:qdfecit in patribus vtriufq; flatus. Enature: leges:SCgfe.in flatu quippenature î enoch: in ftatuft gis in helia:in flatu gfe in xpo:pquedat nobis effed’ huius^miffionis.i. vita etcrna:q refurgens ex mortui« amplius nô’mortt.Ifti aûtdiu in paradifo viuilmorien tur g antixpm.Dns aût Henric* de Affia addes ad ifto« dicit fic.Etfortaftc no folu enodpamp; helias ad pdiduni hnë pdicandi cotra antixpm in padifo coferuant fed et lohânes euâgelifta SC illig refurrexerStcû xpo.et vme rOtifaneftaj duifatêÖ^ apparueratmPtis degbus habet Mauxxvq.Sednoötcr dicitHcric? fortaffe:ga Hiero*

^imSdeod^ cxn

de lolünc cuagclifla diciffic formalitcrjnhgs qui cS xpo furrexerutperpétua refurredionëiam clïecópIerS nonulli creduntcuftodê virginis in glorificata carne gauderecû xpo:necnon de beata virginefàîflŒ no ambi gimus.Et Thomas in.inj.di.xIiq.ar.iij.dicir.Piccrcdi tur de bcata virgine SC lohane euangelifta qgt;’eor«m re rurrediono fit delatavfcp in finem muudi.In paradifo etualaliabruta non fuerunt creatalßdifpofitionedei ibiadduda.ferpês vero operatione di aboi i, Hec Tho» ybi fupra SC ceteiiintra queftiunculam addudi.

lt;quot;'w ©arta queftiucuta eft;^n 0penes ea citca que attêditurfalubritas regions: k^^^jegio oriental is côiter infîdeliS eligibilior fit Scgntior regionibus occidêtalibus SC coïter xpianoruj Adquädicunt orientales q gt;nbsp;patria eorû'fit gratior occis' dentaIi:8ChabitandS eligibilior.Er^Tatbocrombus primo fic. Nam ficutptadSeit demetepl?i.vi.politico rum.feptê/circa que attendit falubritas SC nobilitas pa triarû/maxime ad plaga orientalcm dexträ edi/reperiS tunteftefenprura ex didistergo.Suntaute illorS feptê videlj primS nobilitas vegetabiliS.fimêtalIorujîaroma turn Sc gêma^.Sccundfi falubritas fontiû SC fecundi#: tas flumina^ generatione pifeiS SC irrigatioe terrarS adiacentium.Tçrtium fitus côgtuentïor adfolcm SC 4) pitior influentia quo ad influxu celeflê.Quarttu5hab5 dantia vtiliu SC nobili®aialium vfibus holm côueniâ tium.Quintûamenitas ßtus ex motibus:filuist flumi* »ibusdonfib^Sc mari^ueniamp;.Sextûcôueniês copia SC bl«bris victuahû,Septimû lèperics aeris ex regulari na fecnsdifpofïnôe »matjf.hqs autêfeprêorientales excel Utefexadantoccidcnnlci. 'SC danttaufaj iadantie. ni

Caput Wertium

teße Petro comeftorcî^îpter bcnfgnitatem foliamp;ffain briorêcd eße influxum orientale qiiedam fnfulc inibi fanißtme^ multujfencfcentes nutriunt holes; necin ipfisinfulismori poirunt.mfi ad ifulas alias tranßeran tnr.Sunr etiS inïdia arbores(vt fcribit Alexadermagn^ Ariflordi) qmm frueßibus facerdotcs fobs ÓC luneiqui bus dicate funtvefcuntiexquoru efu adtrecêtosannos facerdotum vitaptelarunSecundo^batur ibidèex feri ptura facraïp quam deus obedientibus^mittit rerra^ miflionis in egyptu ad plagaj orièristque habundatlai« de;melle:aqu!s vtp5yfaieprimo.SC Deiit.vi. S^inf, contrariSeßphniusquiin vlrimotorius hbron^ra/ lishißorie dicitJn toto ofbe ö^ ^quacücp edicocexitas vergit;pulcherrimaeß oim rebiisrmeritoq? principatui nature obtines italia, Rndeo ad hac dubitatione fub’ duabus eödußouibm.Prima q, in quibufdäaromitib^ metaUisîfrudibusîgêmis preciofis/orientalis infldeliuj regio/excdlit occidentalia xpianorum regiöesSC ecóuer fo. hcc codußo P5 ex fusioribus diÆ s, Qd fecitdeus iC natura^pter duo,Primo^termutua Sd amicabilêrO gionü SChoim ad inuicê comunicationêque nutritif IcdicnèA: a.norêadque etiam difpofuitqivnusho vFpatria alterohomîc vValterius patrie rebus indigeret 6C ecôuerfo.Secundo illud fadum eß vtnemo vFnulls regio infpeAs^rqs excellenti)s fe extollet öd fußbist quafi omnibns pfedior fit;âdfpfi fuffident« oino Ôi^ nullius egeacficatergo ratio eflaliqshó quin a quoÜ^ betalio in aliquo bono mamfeßo vel oculto excedatur 8d ipequêltbet all5 in aliquo excedat:fiedeus fapicridi mus moderauitÔ^ tcperauit regione coditiones q ferc quelibct regio habSdat î alf^ quo alia caret vFmin^hêt Pratter q# Scalia dimeogatióis magnalia q in difpo^’

l^iimè Decadis cvn

Tïtioneterre fapicntilTimus deus eftogatustRriptffcß: Benedicat terra dnm landet Ä Tfuperexalteteum in fecit la.i.homoconfiderationc op timeSC conuenientifltme difpofitionis tare in regiôibus: in fluutjs un vegetabii libus amp;nbsp;aîalibiis:8 lt;nbsp;ceteris bonis laudare amp;nbsp;fupexaltare debetdeum creatorequi difpofuit eunda fic^pter ho? niinê. Secunda côclufio:regiones occidêtaîcs chriftia no ni fimplici ter in hijs coibus que funtcônenientis Ôi optimi vidus humani^ côferuatiôelegaîis ÔC moralis vitaicngedigibiliores funt amp;nbsp;in têporalib^ordinatio# res:0^ i naturalibus hondhores;5lt; temperatioresamp; fa lubnores regionibus infideliumorientalibus:amp; Italia Htfpaniajfrancia.Regiones occidentales chriftianorû/ omnê terra Eiulath:indiamftudeä fuperant amp;nbsp;cxcclliït inbonis fpüalibus;in couenientiffimis bonis tempora fibusge in ordmatiffimis et honeftiftïmisvfibus. Hec coclufio^rbatur ratione et audoritatibus.Rationefie: Felicioreft patria in qua côditiones oês optimercgiôis eôueniïït mediocriter et moderate:^ ilia in quavna aft qua exhrjs vfplurcs non'tn ocs concurrunt:fed ea eft fe^ licitateitalia vt quecCe^ bongregione efficiunt: ipfa fi bi mediocriter 5lt; temperateminiftret et fuggeraUqdin abjs.nô contingit:ergono iniuria videt ceteris regioni bus orientalibus‘pfercnda,Accedit ad hoc Virgilrjau doritas Italiäprimo'georgicoi ^longo carmine laudan tis.Et l’Iinrj.Jtxxvtj.naturalis hiftorieu.vltimo. Cuius verba hec funt.In toto orbe et quaeûq? celi conuexitas vcrgit:pulcherrima eft omnibus rebus meritoqjprind patum nature obtinens italia: redrix parenfqjmödi al tera:viri8:fen8inii:ducibu«:militibus:feruitt)s:artium preftantia: ingeniorffclaritatibus:iam fitu ac falubriti? ic celiatqjtemperic:acccffu eundarum genttu facili:

Opttt Wtbm

h'ftoribus portuofisrbcnigno venforSafflaMetefiî cS/ fingit recurretis pofitie in parte vtiliffima3^ inter ort* occafufcÇmcdiâ.Aquarum copiaînemorS falubritate montium articulis terorS aialiuminnocetia:foli fertili tatc:pabu1i vbertate:quic^d eft:quo carere vita no de^ bcat:nur^ eßpredantius : frug«:vinü:olea:vellera:ligt; na:vefles:iuuenci:ne equos quidê in trigarq s:prefcrri vilis vernaculis aîaduerto.Metallis auri:argenti:eris:fcr ri ^diu libuit exercere nulllis ceflù.Et hijs nuncin fe grauida ^ omni dote^Varios fuccos:0^ frugum:pomoi! röcß fapores fundit.Ab ca excepti« in die fabuiofisî^xi me qdem dixerim hifpaniä quacuep ambit mari.Et teri! tiolibro.ca.v.de vrbcKoma dicit. Koma oîm terrarum alumna eadem Q C pares numinedeu deela: que edum tpfu5clarius facerêt:fparfa côgregarct impena:ritufc^ moliret:Sc tot populorum difcordes feriarer Iinguas:fcf mom's cómerito cotraheret ad colloquium:SC humani tatèhomini darct;brcuitcrqj vna eunedarS gentium in toto orbe patria fieret.Etde câpanie ora qnuncregnii5 Neapolis appdlatur.hec dicit ibidem.Felix illaacbeai! ta amcnitas campanic in qua tota vitalis aephennis fa lubritas cell temperies cß:tam fertiles campiftam apri^ ci colles : tam innoxi jfaltusttam opaca nemorattâ mui! nifica filuarSgencra:totmontiSafflatusttanta frugum 6C vitium:olearS^ fcrtilitas:tam nobilia pecori vellera lot opimathauris colla:tam amniâ:fontiûc^ vbertas to tam eâ pfundens: totmaria: portus:gremio^ terraruj comertio patés vndiqj06 tanen ad iurandos mortales: rpfaauida inmare peurrens.Neep ingenia ritufeg aevi ros Sc lingua manuqjfupatas comemoro gêtes. Iph de ca vindicaucre greci:genus in gloria fua cffufiiEmum: quota partiti,Apuliam ex ea appdlâdo greeiä magni

1ànmcbâadî3 evm

hec file Quomodo veto fnfpaniafrandaa cerea oeeb dentales regimes fuperêt onêtalestviderintipfi ad quoi ^tinet.Ex quibus patet refponfio ad pnm5 orientalis arguments» Ad fccundSrcfpondctq,bonitas patriein deorS erat a deo æ natura que deo obedit^iptermerita hominu inhabitantis fi boni cmulatores ’ diuinoi^ fuif fent. Vnde Leui,xxvi.dicit»Si in peeptis meis ambulas Veritis fic madata mea cuftodieritis QC feceritis ea dabo nobispluuias zc.finvero dabo vobis celum defuperfi;? cut ferrum zcVndePfal. dicit, Pofuitflumina in de^ fertS06 exitus aquarSi fitim zc^ hoc cfthiftoriaj.Rc. xviij.Ex qbus/duo aduerterepoUumus/q ^ vana effet fri nola diuiatio aftrologorfidicetiuj de habSdantia 8^ fte rilitatelocorSamp;annorScS huiufmodivarient^ meri* tis vel demeritishoim q no fubfunt ftellis, SecSdujq» felicitas:amp;:fec5ditas:0^benedi(flio antiq terrejjmi{ri0is tudeoruj !tranflata fuit per x^pm ad populum xpfanurn occidentale.*« durabit nobifeSfiboni cmulatores fuerim mustantfi côuertemur ad ipm.Ethec de fexto recepta/ wlßX deparadifo terreftri didafuat fatis, tW ^anucaputbuius pn

-q nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;me decadisediSi aïedcfundorS exire pof

fint receptacula deputata cis videb dépara foJifemo:purgatoriodimbo:8^ de capis diftjs Öi fap^ereviuis. Circa qua qtuorqueftiScuIciol^ uenturiqrum quelibct infra fuo ordine declarabitur, '''^TÀmia queftiucula cd:©! p Waie defundoBî pofTint exire eorujreceptacula **—Sc apparere viuis.Ad qua videfprimo refpon dendum negature.Nam lob.vi1,dlcif,Quidefcendit ad inferos nö ^cendeuEt pfalmilta appellat aiam fpiritu;

Caput ßuaitum

eumcetnS roiertfntêJtem Pfal.vtinhabitcm indomo dominioit us diebus vite mee.EtAug^Ji.docura aiaçt dicit.Si in rebus viuentiû interefTent aie mortuorû: me pia marernulla nodedefcrei et: que me temman'^ fe cUta eft vt mceû viuerer.Qvdj^deo diccndû_^^s2^ 1c de^j^linfçmçtçç^et^imïHçrereçegËç^ intdfigiduobus irodis^^w mo fimpliciter vt in ppe

* tüiim yffinereditu padiHKt^infernus eai^amplius no fit lc'C^(^Tic cft:Condiifio prima q gt;nunuTdeputa tusibiß fnianTdiffininua abfolurainde exibittga pmaf SCpcna äiaV^fßaörö nun^ rcrmiabitM expfft colligi Uxrtx.^.rniai^.di.xIvi.Et arguit in.c. tempus.xnj.q tj» C^ec eargume tB TrayaniicontrariStga p finale iniam no fuitdgnaru^Abe mo pot itelligi gp ex^t ad teperet tucautlogm ur IcduTordinenaturetaut ft dm ordmedt uinej^uidcti e/^p: io mo IcgmurtfitScda codufio qp aie fepate ffdm curfu na rurale receptacu Kipnis deputa te ide no recedut vt appareatviuis;t5ex pre aiaryqcon uerfatieni fegatarS fubßantiarutÖir no côuerfatôihoiin fiintdeputate.Vndc SCphtis prio etbi. dicitig icoicatio cuiliu operuj cv no potiter viuos et mortuos:tu etiâcX pte hoim gbus apparettgrum cognitio eft g fenfujtamp;x relus fcnfibdib^ tetjppter hoc apparitio akftpa te hoib^ / cflmirabilisiimc iter diuia miracula côputâdaîvt dicite' b.Tho.pri.pte.gdxxxix.arr.Vlij.in follitiôe.Iftargnmêti

C^fv^æJf gri''ti'ft^diuin^dtfpêf^'qnêlfit Tertia ca fio‘9gt;^dc. ’ftpatealign alui s tjeccptacii ^egrediunf SC reifen ra tfcc^peótib^ honrüqne^egrediedo cel 5auxili ^ ando oEIéftiig:quStU5 ad aQrfct^um:vtp5de,b ’;:Feli^ ƒ ccmartyre g apparuit viftbilitciuib9 Nolanis difa bar * baris oppugnarenftvt dicit Aug.li.decura pro mortuis babêda.Pâaati etiâ an iudidgdûtaxat ad têpnspmi^Q

^Hme öelt;3di0 Cxv

tiedó^^ :tiittunfaT^n cgrcdi reccptKuluymfcTOi Ueeib^ apparere ad erudttiongUimott: 8ó terforêyiuea liui.fickponitcxemplS Gre^Inuitp 3ia!o, de Benedico papaSC de vmbra fordidalatronis invita»b. Martini, Hec tn eftdrna interjptós^danatos;vt dicit Tho.ï.iiq. o Qabeab virtute gPie et donogîe gratis date apparere prît ^“^^ cû volât.Dânati veto nô femptnec fine gmidione diuia nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;** ^ 6Cci9 ^ uidètia.Cui^ rô eft:çja fiait fandi in came vàiê '‘^'V^ tes ex dei gta eis dataifaciebât quedâ figna qua alijcarè tes dida figna no poterit face retira aiabusfandorû ex Virtute ghe aliq pt5s confert a deo g qua poiTuntc5 vors luntviuênb9 inirabilitapparere.Pfit etiâ bcati ô^dâna ti apparere corgibus affiiptis in Habitu g pri^ ytebant: Hcut.b.Äug.apparuit fratri Alberto in habitu pô tificali dices.Thomas michi par eft in gl’ia virginalipilans m3 dicia.Et Bernardus dicitdequodâde. ico:g » apparuit Henrico Aurelianêfi cpoinduti cû pluuiali plumbeo grauiore turri Pigmancnfi,Patetctia de DarfoJeuiap paraitpapa Benedidus irinior in fpecie aiahsmedruo^ Hfin.iii).diaIügüt^.(Qrnrci côdufto JHig fûtïpurga torto permittunt exire rccêptàcülâ eoru£^yenire ad

lvt p^ma'iqjdïalo.vHi dicit^Tta.Pafcafqfg beato Gerr:lt;.^ mano apparuit inbalnco,fQuinta cóclufio.In limbo I\^quot; ■‘^ fandoni aie hoc modo difpemat^e exire potuerunt rë~ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-.ceptaenia fua.vt de Moyfe SCbelia Math. xvq.patëH {[SKta codurio.Pueri in Iimbo nun^ cgrediunt inde; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;g tg^funtin terminoîtû guiaegreiTiis eor5 ädnilt;^il fi, ^^„4 - , ficeretTSepama codufioTÄngelibönTin piona anrti^/W ' 4

- t^otporipu^o^tentibus aflu napus nobislfagüenter ''

's^aj^icut a ngelus bonus in pfona det apparuit Moy x♦*a ii,0£: idc ’p5inml’usali} sappitiöibus,(^TtuacüduH o ^*^j

. Capäf ^mrtiim

)Xngelimali.ppter decepttoes fncätatoru5:corpibus etf5 SHumptis exeunt receptacula fua8(^appaietviuinkut Saulipetenti pldrouilTa vtdiuinare?ict Samuele flikt tatet no apparuit Samuel ga quiete fua no eft excitat^ fed aliqd fantafma8^ illufio imaginaria diaboli macht nationib^feda:qu5 fcriptura Samuele appellauit. Si^ cut imagines noibusrerS fuaru align appeHankprimi Regtr.x^rq^Hec dns Io,detur: cre.CardinaFin.ctepus xiipq.qi^^aiorê tn euidentia pdiiftoru nota liicvnS tp ^uisaiefdontvel danatorus aliquando pfennallier adfint vbiapparcttno tn credcau; eft hoc feme accidere» Aliquado enibunifhtddi apparitides fiStkl doiTnicn do vel vigilando operatidebono^ vd maloru fpintuS vcl ad inftrudionêautdeceptione viuentiû ftc etia vi« ui holes aliquado ally's appareræ eis mFta dientinfom^ nisten tn confteteos nd edepûtes. HecTho.iiij.fnia^» di.x^ar.i.q.iq.in corße.q.etin folufione argumento rum(OuaIiter au, êcognola pofit an fpós apparo fit bo nus ylnnaius: offëhdïnb.Anthonius lie dices,Nonek difficilis bonorg fpirifuu^malorgc^ difcretio» Si ent pofftimorê fucceftentgaudigtadno feiam^ yendreauxi Îiûtga fecuritas aie piènus maleftatis inditiû eTESi aût incuda formidogmanferitthoftis eft^videt.Tho,i!|gt;-^te f5me,q.xxx.ar.iq.m foTutidc tcrtij argurnenti;^^ argumenta in edtrariu dicift q»intelligant fedm prima? edcluüonê(^ Aug.logtur fedmcdem curfum nature»

Êcunda quefluincula eft: Stxpiana aufgdili^atione aliquos fpûs e^ feduafiter app^uuilT redperiatAdqua refpo detafFirmariuethathter xpianos legit primo q, anno demini,uzj»in duitate quada francie qdaj Gudhelm?

ignine decadis exVi

^conio dcfundus cfttin cu/us domopoß eius obitu? poctodits:VOX quedâ flebiIistdcbilisrhorndatôC deferta audita eß a ml’tis. Qua voce vxor ei* fie ^territa fuerat vtile^o decuberet^ penemoreret,Mittitad fratre [o«# hanne gobi priore coiiuet^ibidem ordinis predicatoriS vtfociatus fratrib^ aligbus 8i ciuibus^uide vifitarent eäQui afluptis fccû trib^patribus comitatus cp ciuibus nullocp fratre auteiue fdêtetreuerêteracccpto eorpexpi in fmut^fici feitt^batur^ an vox ilia fiAriS effet vcl ilIu fio demonû.Cûcg diligeriffimeoîa loca dom^clädcftina amp;nbsp;fidiôibusada(ncdecipi poffet)icrutatus fuiiTet.hu terrogat vxorêin t^ loco ab ca vox illa magis audiretque rodit in ledo iquo vir ei^deceflera t.Etilli federe fugIe lt;^5defundi:amp;^ ibide nouéledioes mortuorûcû letania dicere ceperût.In fine vero rogationsvmbra quedâ an eos ire cepitverfusledSvxoristfonûtç faciebatac fr per fois fcopaduceret.Vxor coneuffa óf tremula cepitda# rïiare.Ecce ccce opfes:IlIi aliqliter gterriti tacuerût. Sed priorvxorê monuitvt peteret qs effet: Qua îterrogâte: dlcrndit vcccmiferabili in medio cameretfe effc aiam

guilhelmi de coruo cofortis fui. Tunc prior of timore depolito cSfocqs accc[ritppiquius:vbi vox ilia itonabat muniêfc^ fe figno crucis interrogauit fpm: fie-SS^ foci os fres cognofceret:SC rndit cp fic/cos ex noie lingulari ter noiando.tSc prior cepit cudisaffänb^ amp;5 audiêtib^ headfurare eihAdiuro^c^tura deijgpoteti^dei in ^--Aj ftnifi:pcrei^fâpî^ ineftabilêtp ei^ bonitate indicibilè per virtutefandiffimetrinitatis gbys oîaçreauitfp my^ tƒ frènSfct^cama rioüisfpaßiQQjs et refurrcdiôis:g vit tutepim ordipS fdom angdoru-Etper ocillud gu dei yi rtute tepôtpIusaftringerccôfrringo gCafrn’n^lne quot;nbsp;recedatde lo co hoc donecad ea de qb us tcjterrogaucro

,. Caput ßiiaitum

vera eter rcfpodeas.Etpnmoîterrogaui f, An effet Cp»® bonus vd malustamp;fdixitcp effet bonus.Secundo fiak ßnaliter fineoî defodit tnfmigrates haberet ftatimbra tftudinê.ôiranuih Item interrogatus gs effèttdixit tp aia Guilhelmi de coruo qibi^^ter effenfajmatrisin qua peccaucratCq ante den grauffima reputat)purgatoriß pat rifulare pati debebar pduus 5nos:nifi fuffragat^oto nib^IibcrareCItcm interrogacitan bonus angelus vd maïusibi cG adduxiffct.Etdixit qbon^.Erq(uffragia mortuis mcIi‘^opê fer3nt:perituidixit:Miffe:SC pfalmt pcnirêtialcs.Pofi^ vero multa interregaffet dixitfp5SÏ Rogo te pater me interregâdo 5plius/he crucies. Scias in qpfenria corpisxpi q3 in finutenes icuior fitpena mea.Quids legis dodor deaffantbuseu interrogans quid iup fe ferret,refpondit latinetGantea fuifletydio ta,Portas fub cingulo abfeonditû officiumbtc virginis S(^fic cratJnterrogarufep fub qua fpccic loqueref:refpd ditoibus audiêtibus fubfpecieeolGbetSC in fignuved taris hora gallieantus repcrit fe didus dodor coopéré tû plumis albis.Interrogatus etiS an fpûs mali occurre;:’ rent cuilibetmorientirSC fi oïs fciêria aïabus exutisinfu dif.Rndit qfic.Interrogatusqua pcnajibi in hofpicio fuo pateret:refpóditpenâ ignisdrefi alia penaj haberet refpodit aha in purgatorio cói.Et feihitatus quomodo in duobus locis diftantibus fimul pati peffet. Ruditqr de die patiebat igné in purgatorio cói: de nodeign« in purgatorio domus fueluffjs vt fe fignaretfigno cru fis.Rnditfeno habere manus.Interrogatus fi audiret, Rudirq fie:led no g auresffjper potentia dei.Interroga, tus iteru quentnm' purgatorio bofpitq fui flare dche^ ret.Rndit altifllma voce clamas.Rcgate^meofonib^ miffis:amp; pfalmispcnitctiahlus vfqj ad fefiOpafchelSf

^nme öecadis c-wn

tufteliberabor.lnterrogatuïvero abvxore qmncii de beretinpurgatorio coi Üare/etutans refponlit. Roga: S^pcarièdas^ meden Sc^menó timeasïqnia eitobben rabor:6C ftatim eiianuït:8^ vdutqdim ventusexiuit: ^oamp;aftantes infufflamt ad mod« cuiufdä debilis flat’ àextuncnichil ibidèauditQ fuit.Hancmirabilêappa# ntionê ego pfend»opufculi cÓpilatorlegi in quod3 ro tulo Sfindrumêto veridico trafmiflo famopoatifiei'Sd ordinalib’ tunctpisapud Auinionê comoiitib’.Scri bit itè Plini’iuntorIi»vij.dehmufmodi apparitionib’ ficEratlibertus michi no iUitteratusteuhocminorfra tereodêlerfloquicfccbatds vifus cft cernere quêdaj in thora refidentejadmouencamp;ß capiti fuocu’tros:at^ etiâ ex ipo vertice amputante capillos,Vbi illuxitipfc circa verticem tonfus SC capilli iacentes repcriuntur. Puer itemedicit ibidem Plinius) in pedagiotmixtus plunb’ dormiebat. Vencrût per fenellras i tunicis albis duotcu bantemq jdetonderunt: amp;nbsp;via qua venerant receflerut quocptonf« fparfofeg circa capillos dies odèdit.

\^fortia qncftuKiila eft: Sin 1 t Iftatim egrelTe de corpore focientangelisbonis X_yvrmalis Äf ab eis deducantfine mora ad loca de putataeis.Adquârefpôdendo ponunt dueeodufioes Prima q, aiebonorSpoft fepationê a corpeft impedimê ta nô fit:hoc eft ft no habentaliqd purgabile, f, peccatu veniale:ftaticuolantet deducuntad celS. Aie vero ma lorû ftati deducunfad intern« adinftar ignis Sri lapidis quota altcrftarim afcêJitad fperim fuajd finô fitim pedimentû.Lapis veto remoto oî obftaculotfuo poles refubito tendit ad centrû.Et contrariât herefi eft:vt di citTho.iii).fniagt.d.xlix ar.v.q,i).Qdetiâ4)balt;roneet auftoriute, Primo ^bat roné g loca a Cuffiocti dmifiôc

K ^^9

(Tapnfßmrtiiui

fie Nam fiaîe ftatim poftfegationëacorgenô reddit premiCUiOC pot cflcextnb^.VH gaaïa noneftcapaxvF ga aie premin non debcuvcl galtarim no debet.Mon pnmuj .gaeû aia fitnatureintcnedualis eft capax htê cogninonis’et viGonis dei;g eft principle eendi cirque videre naturaliter aîa defiderat; feriam hties futuri fi nt files a ngelis dci, Mat,xxq.Qui fem g videtden fais cie ad facie:ergo ftatim recipiuntpremiujtem premin aiepprie debeûnâtota rô meriti SC dementi cftab aiat gacorp^nó fuit nifi quafi inftrumentü:Itêmerces fta tim mercenario merenti reddi debet:iuxta illud Lenit. xix.Non morabitopus mercênarij tuiapud te vfep ma neqd faccre maxïe cópctit deotergo ftatim recipit aia premis exiens corpus.Probatcriâaneftoritatetetprimo debonis:na lationi Luce.xxiij.dixitxps.HodiemecS fris in paradifopOeftado in'tcnnino.nbirvt vno mó ex ponitCrifofto^. ÓÓ Greg^.in dialogis,Anime pfedorS iuftorS moxvt hui^carnis clauftraexeStin ccleftib^fcdi b’recipiunt.Probatetiâ demalis lob.xxi.DucStin bo nis dies Gios amp;ipScfto ad inferna defcêdSt.In pSdo.i. inindinifibili vite termino.âs Grej/’dicit.Qualis gfep hinc egredititahs in indicio prefcntat.xxv.di. qualis. Tho.in.iiq.di.xlv.q.q. Sc^tódufio.Aïe cgreflèa cor pere fociatevrdStad receptacula députa ta eis. Probat hoc fetus Bonaucntu.î.iiq.di.t).dicês. Crcdend5êqgt;in egrclTuaic a corpore affiftât fpSs bon’ amp;nbsp;malusvn’ vel plurcs:2C tOcdata fcdm veritatea de© fnîa. Si aîabona eftpmyfteriS boniangdiaefJucit incolovel in purga torio quoufcp purger peflej; voro purgata fuerit per ei’ minifteiiScdacit.Sivero inia fit mala ^ iudicatouunc permyfteriS demonS deducitadinfemu.hoe aStvt dicit jpfe dl côheedendumæbabiliter amp;nbsp;no temere afferent

^Hmêtiecddie cx\iii

dum.NajGieg^jdici t ï quarto dialcgoi^: qgt; aie repro borö g kj^s defcedut ad infemu.hec dnsBonauctura, ^^artaqueftmcula eH;^ q Biceat requirere monete vt fibi rcuelet fuff fta poft morte. Ad qua rndeturcp tribus modis tonlf^u aliquêftatu aUcui*poft eiusmorte exquirere fcïaut cffpfumptione:aut eff dubitatione:auteu humi litate Sc dcfidenj'impIetionctPnmo cum pfumptione: puta cff aliquis fiipcrbe vl’pfumptuofe defua facilitate confides hoc petit:talis peccat. Secundo cff dubitatione puta quando^petesdubitatde futuro ftitutSC talis etiâ pcccat.Tertio exquiritpie SChumiliter ex deftderq ad impIetione.ÔC tune petens ab aliquo vt poft ei^ mortem fibi appareat:nó peccat.Cuius ratio eft ga cff oês hoies natura feite defiderent. Inquirere ad implctionèdefide •^n naturalis no eft peccarffJiec Tho. qlibeto.ij.q.ij.in coporc queftionis 0C in folutione argumentoruj.Dns vero Henricus de Affta rcfpondet $ hoc minime licet: qa quandâ curiofitatêfapit culpabile velle feire ftatum futurom morietiuj: g vtilius ignorat ^ fcitaviuisiSC qui poti^ coniciêdus eftex openb^i^exgiendustdebct nobis hoc fufficerc q gt;de? redditvnicuieß iedm opera fua Vildeet diuiti didlff eft.Habentmoyfen SC^pbetas illis credant.^pfcrea apparitioes tales potius videntur crede dedcrnonffdeceptioes óf illufionest ^veri ftatus aialt;: rum indicatiôes:talibus io confidendû no eft.Hec ille, Sedtuthomaj fequere:nec tn inhoc Henricff fpernas,

Bintöcaputpiincipale huiusprimedecadis eft: Vtrum aiedamna tc,ppter fugam óf carcria mifcriarff ófpe narü cternaliff iferni poflïnt appetere refla Kv

Oput (Quintum

rationeamp; r de liberatiua non ede.Circa qd quatuor que (bucule abfoluenüquarû qltbct fuo ordinededarabiU '^?5im3 queftiûcula élWn a

P ÈÂîedânxtc^JpKr fuga50^ carentia mifttrffiK9 penaruî etemaliiï infernipoffintappet^^reâa^ rone SC deliberatiua nô ciTc. Ad quâprimo videtrndêlt; dum affirmanue.Nam Apo.ix.dicit:q gt;nbsp;in dieb’dlis de fiderabût holes mori.SC.vi.ca.ibidè dicittq » dinati dicêc montibus.Cadite fuper nos.Etxps Mat,xxvi.dixit de Iuda:q gt;ei melius fudfet natu no tuiffè^ gpetuo dam^ nari.Kno dicendo qgt;circa hocScotusin.iiq.did, ^ in parte Francifcus de Maronis in fuo conflatu.di.xl.dicSt cum Anfelmo.c.xvtj.monologiontq » aie damnate reSla rone appeterenon pnt no effe: ad euadendas miferias inferneSc ad carentia penarîï infernaliir.Ut.pbarenitd^ tut hancfuä opinionêhqs infra.x.ronibus amp;nbsp;auSlorita tib^.Primo ftcNullus fedm redintiôy débet appetere maius mal5,ppter fugam minoris mali.Sed fuga pene infemi/cftminus malum/^C quafi gticularemaluj !re^ fpedu no edeqdadimittotS bona(qa toti naturi)er go nô eft appetenda reda ratione non efle,poter caren nâpenaçtjtem fc3o.Fuga maioris pfedionis no eil ap peteda^pter ademptione minoris pfedionis. Sed efle eftmaiorispfedionis^ gaudi2 ex fuga penaru^ Nam eflevt dicit Dionyfiusdediuinis noibusJnter cesdiui nas pricipationes eft nobili’.ergo.Itëtertfo.NulIus fed! red!rationèpôtaliqd appetere contra inclinatione na turalè que femgmeliusintendit.Cû regulet^a no erik rante intel1igentia:q eft deus.Sed ad elfe ci^Speti t^ na« turalis:vt p5.tf.de generatione.SC.q deata.qK deo imy diate in creatura rationali caufatS eft;ergo n^L^ffe r«r daratione^pter carentiam penarujappedÇêsÂçroteft

, intime Occacts

maximccfiä eum peneetane(öfenent vólimtarf diui'^ ncinfligenti eas.Itê quarto.Nunus rccffci ratimepôtap petere no effe ad fugienduslußü amp;nbsp;bcnG:ga pofïtiuuj fie puninuum pme;ergo nen poteß appeti nô eße: vt euifcfuipenajtem quinto. Omnishabitus meliorcß fua priu aticne:f5cflccß habitus:forma: fie ß ‘edio.non effeautêefl priuatioreigo no poteflappen non eße vt priufmuripfo enc.ltöfcxfo.niud eß melius quod plu rts:immo oês ma gis eligunt Se cupiûf.primo ethicoiv, Sed clTccmniaappetuntße plores illud digut.non eße autê Cf0ntra:etgoeße fupra ne n eße in penis eß predig gendü. Item feptimo.Bonum quanto tômunius tanto diuinius fie confequenter tanto optabilius.Sednoneê VI penis calcamus cedit in dei ccnfufione^pter caren-^ tiamdiuineiußitfetergo melius cß eßdltcccßauoHHud in quo no cßaliqua rario bonitatis in eonon eßratio melioris;fie ß cenfequens ncc pdcdionis.Sed non eße nullä habet rationebonitatis cv ßtpriuatio totilt; ’natu te:crgo ncn debet eligi nec predigi adcarrcntia5pcna^ turn infernijtem nmoimagis malû eß magis fugiens dum ^ minus mal û.Sed mifciûeße in tormetis eft mi nus malü cG ponat eßc^no cße:quod tollitomne bo num cû nichil rdinquat:ergo prceligcndu cßmiferu5 eße in tormentis ^ noneße fimplieiter. Item decimo dicit Francifcusde mato vbifupra:q^que deuspoteß po tentia abfoluta quandocp poteruntfieri et reduci in eßquot;e;qa potentia abfoluta fie ordinata Gue dißindain deo funtidêergo’damnatis melt’ eß eße fie exißere in tormentis ^ nö eße fimplicitctlquiafaltem fubduntur huiepotentie dei abfolute:qucquädccp petcritadduci in eße fie in adum.Sunt pro hac opinionevt dientau domates Augußini,xi.dc(iuita,dci,c,xxvij,dicentis:

£aput ßiünnun

Miferrimus ft quis immortalitate daretqua neeipfa nif feri a tnorercf^fedo exuitarêtleticia ^ ftc femper elige rent efTe ep oino nô effeJta ent vi quadam naturali ipm dîeiucundu eft vtnon ob aliud Ô^ hijqui miferi funt noluntinterire.hecille.Et in libro de libero arbitrio ait» Confidera quantübonS efteiTetquod S^beati SC mife ri volunt.Maius eft enim effetniferS æ omnino no ej fe.ExempIum eor3 qui in carceribus lut cathenis SC co pedibus ftridit tormentisvexatitinfirmi generib^mul tis infirmitatumtSC tamê peligunt ficelTe^ mori. Et licet ore vocentmortê:corde id negantSimiliter decree piti fenes quoslequSturomnes morbipeligunt ftc fis^^ re ^ mori.Et ftc illi Imius fcole tenèt lioc^ veritate SC fcntentia:SC refpondent primis duabus audoritatibuj lohânts in Apo.qgt; damnati dicendo illa appetuntno ede rationeno reda.Sicut peccatorerrore rationis dcgt; ceptus dimittit maius malujadmifTo minori malo pro pter aliquod delectabde particulare. Et ad iefuxpiaudo ritatem dicunttq»intdligatur quantu ad fecunda? na tiuitatê extra yterumtnô quantu ad prima queeftinfu fione anime rationalis in corpore organizato.Eftalter comunis dicendi modus.b.Augufiini in multis locis quéfdûs Tho.in.iitj.fniartt.di.v.q.q.imitat.qui habet tp damnari reda ratione 0Cdeliberatiuapoliunt velle àvolunt^pter carentia? penarS fe no elTaEtifti hui^ fcoleprobantintentum rationibus SC audoritatibus SC refpondent rationibus fcolednt Iohanis Scoti fupra addudis.SC primo fic.OmnedeIedabiIe eftdeftdera# bile: fed carentia malieftdeledabilistvt dicit philofo^ phus primo Rethori : ergo cft defiderabilis. Item fe^^ eundo: Illudquod non includit malumcft optabile. Item tertio: Mdins cft, beatum ede quam folum edej

iàn'nîêôccâdfe cxxniF

c^o per locum^pofiti OC appofiti peins eft damnatum cUe^ no eftejfem'quarto:Damnatorii miferia «pena excedit oêm penam SC miferiamhut^mundi ftcut beaiJ torum coprehenforum gloria excedit viatorum omniû gloriam SC dcledationê.Sed ad euitandajmtferiâ hui’ mundiappetibileeft aligbus mori.ergo multo fortius damnatis fedm ranonedchberatapd euadendaspenas etemas appetibile eft no eife.Probatminor ,Ecd,G xfi» 0 mors quabon5 eftindicio tuushomini indigenti: óCqui minoratur virib’defedo etate amp;nbsp;cui de omnibus cura eft incredibiliqui perdit fapienriâ. Ad hoc facit per locû a minori qddicitPfini’.vtjJi.naturalis hifto' rie.Multi extitere qui nô nafei optima cenfere aut ^ ociiFimcaboleri,Similiter Cicero primo tufculanaruj adducitdidum Silenei philofophi ad Midam rcgêlyâî doru5dicèris.Non nafei hoîem optimû efte^ximûaût qdto mori fie hoc ^pter miferias mundiquâto magis ÿpterpenas eternas. item qmntoJHud q idefenon eft malumteligibilius eft^ infinitû maluj:fed no efte no cÛ malum de ie.Vnde dicût do(ftores qgt;ideo priuatio benefidjcrcatiôis nô cedir in detrimenta nocreatitqa ex hoc nullâ pcnâincurrit no creatus, pena ante«erna eftmal0 infinitû:ergo eligibilius eft reda ratione non elfcc qd de fe nô eftmalû)^ pena eternalquod eft mass Ium infinitû.Pro hac pre eft aueftoritas prima Augufti ni in fermonede murmuratioerqui incipit.Cômoranti bus vobis inheremo.vbi fie dicit.Melius eft enî francs mei carere eife ^ perpetuo cruciari.Nam non eiTequid fitignoro.Sed habere cfïe fiC perpetuo cruciari quid aliud eft ^mortem fine morte femper habere. Verum igitur fie indubitanter fratres dicereaudeo q gt;meliuscf ktnonefte ^ cuna efte perpetuo cruciariyd cternalitct

Caput j^uartum

aFfltgi.hec fIIe,Etfnlamp;ro demifena danatoriij difit, O mors dulcis es quibusjamara futftt. Te folam defiderât qui te vehementer oderat zcEtHkromm“’ fuper illud Mat.xxvi.Melius ei fuerat fi natus nofuilTct zó dicit Slt;:ponit a fando Thoma in cathena aurea fug hoe paf fu.L^tenti materno vtero melius eft no effe: ^ ad tor^ mena eiTe.Sunt eeiSauftontates Apoca.ix. 2c.vi.c.po fite infronte queftionis.Vltimo eft audoritas xpieon^ eludensomnia:ctiâ in fronte queftionisaddudi. Meli us ei eratzc. Vbi glo.ordmaria dicir. Verbum xpi fua plieiter didum eft quo ad effe in ytcro SC extra vterum.

Sunt^ Inc parte exempla quotidianaeorû qui ob cagt; rentiâpenaru5 têporalium femetipos in'erficiunt:ergo fi de quominus videret eile concedendudonceJiuigit Sc de quo magis fapicns qlibetnon negabit.f. de penis cternis inferni. Nune vero ad rationes fcole öontriUie rcfpondendo dicitprimo cu diftindtioncad nouê ar^ gumeta prima:q gt;nbsp;non effe poteft dupliciter confiderari Vno modo fedm feSC ficnullo mó potefteffe appecibi lecunó habeataliquâ rationebonüßfitpura boni pd uatio.SC Rdm hancviâ^cedunt argumêta nouêpreJi tfta.A.lio mopoteft no elfe confiderari p accides inquâ^ ta eft ablatiuffpendis vel miferc vitciSC he non effe acci pit ratione boni.Carere enî malo;quodda5bonû eftvt dicitphîs.v.ethicorS.Vn le folet diftingui:q j p accides poteft fe tenere a pte fubiedi.f.q^ aliqs per accidès appe tat non elfe.lwq^ non effe habeat rationêobiefti per ft Sc fic non cd verumtquia ad effe q3 eft contrariS ipfius non effe: obicftiuefit appétit^ naturalis SC inclinatio. Aiiomodo qgt;ly per accidens teneat feex parte fubiecSiî ÔC fie eft fenfus qgt; ali^s ap petatnon elfe cm per accido: ga fic noneffe: non eft per fe obiedu appetit’;fed aliqui

^^Hmcöecadiö txxi

aliud-Cno k miferS g^ appetit per fc: amp;fhine Ceqintur noncepcr acddcns.Etper hSc modu5didtSC concedi tur a fandis SCTho.q gt;nbsp;danatis mehused nincdcfv mi ferosefi’etVnde fuper illudJob.iq.SC Hiere.xx, Male/ didadiesin q natus fum.dicitformaliter Hieromm^ ^ dänatismeh^eftnon effe ^ male efïeïSó fedn hocda natiponiint peligcre non elfe fedm deUberatiuâ ratios lié. Penit ad hcc excmpïS.b.Vinccti^dicens.Ouidme bus eft quod tibi arcgedonct caftru ftcvFne.^rtcme bus eft qjdoner. Sed qd melius effet donare caftrfi fiw cftus ccntu5’ducatorûc5 pcnfioncânuali ducentorßan non dare. Gerte m el i^cêt nô dare necadmitteiezeAd aKgumentû.x. Rancifei demaronis refpodet: qgt;qde* poteft pt5te abfoluta nun^ fient: quia implicatq » fa^ tiat aliquid 5f non ordinate fiat. Cum omia queiunt a deo fint ordinata, ft dm apFm:et adducit Tlio.p.fniai^. di.xlviq.i. vltima. Ad autoritäre Aug.dicittq » non ef fe non eft per fc eligibifetfed per accidens inquantueft terminatiuQmiferie. Vndelicet effeSCviuere naturalit ab oib^appetan uno tn ab oib^ i trifticia cxiftetib^appe tuntvt dicit phûs.x.ctIi.Exêplu5etiâ eoij^ deîcarcera tis rnfiôcnô negetcadê'eni facilitate côtepnit qap^bau

Belinda qucftiuncula eft: Quotfut^rpter q mois occurritappetêda:fub rônebom.Ad quâ rndefrqjmors ^druplioter occurrit appeteda fub rône beni:et eœuefo totiplicitcr occurritfugiêda fub cône mali.Pno.n.rnors occurritap petëda fub róneboni iquantöfóftderat vtpriuatioois miferie et pene qua gs bic bet: vel fi habiturit formidat: amp;nbsp;haccôfideratiôe quidâ feipos occidût ^ptermiferias quaspfcntialiterpariunUquidi verb ne mi ferias qs ds

Caput Quartum

^pi’nquo imminere videntincidannHocmô dicit bea tus Auß^^primo de ci.dei.cxvi, Quedâxpiane femine tpeperfecuttôis vt fedatores fuepudicitiedeuitarêt ne candefe in Humê^iccerutieoc^ mó defundefuntquas ^dam inter martyres colêdas putauerStide ^ Aug^ ni thil temere vult diffinire. Sedmiferi ifti certe feipos f^ oeddêtes q corruptuj :intantûhabet iudieiö ronis ^ no, inueniêtes quo liberenta malo qneß puo qd patiunit eöfugiuntad nôeiïcpmortcfibimctipis illa inferctes tanef j a malis oibus Iiberatricê:q ftSm vcritatê:ê^ tpaü malo perpetuedânatiôis Îuentio crudeliffimepencihoc cofht gbus xpianereligioisveritas ilfuxittqa I5hô cede finatSC no patiathicamph^:tn aii remanes etemis cru ciatibus per hoc flagitiSfubdet amp;finfuper port morte in ala amp;f corpcet ita tales malS quod euadere qruntino euaduntßamplii multo incidunt.Propterea dicebat Ladan. Ii.vi,c.xi.inftitutionu5 Spôte fua leto caput of ferre ntchil eft fcelcra tius,Nam fi homicidanepharius eß:qa hois extindor eft:eide fceleri obftridus eft qui ft necacqahoiem necat:imo vero maius eê id facinuse^i ßimandS cft.Cui^ vitio foli deo fubiacet. Nam ficutin hanevitâ nô nfa fpotevenimus.!ta rurfusex hoc domi cilio corporis q, tuendSeft nobis afftgnatum eiufde5 itiffu recedendu eft qui nos in hoc corpus induxit tam diu habitaturos doneciubcat emitti.hcc ille. Sec3do mors occurritfub ratio ne boni inquantujmors eft via ad vitam imortaIem;pfCTtti meliore:quia de comunift ge:qui femel mortuuseft amplius no moriet,omesent refulgent adïmortaliotem.fiCdixi de comunilegetga Iicetlc3m illam comunênaturelegej ftatutufithoibus femelmori:vtdicit aphis ad Hcbre,ix.tamê multi holes mortui font vi ferne! refufeftentdemorte ad vitâprifü

ïbnmeöecadiö exxn

tiamïvtLazarus amp;nbsp;Trayant. An’vero aliquis firentfer tnortuus:nô kgiad huc.Nemo ergo heim ad vira îmor talempucnityn^nec perueniet nifîmorte mediantc» Nullus devitahac ad vitâ aliam perpetne fehOtaris vcl infelicitatis imediate tranflatus eft vPvn^ trâffer£:Nul lus defcêditqn^ viuus ad infemûtficut nullus anteno mortuus afcêdit vri^ ad celu.Similiter Sóhacconfidcra tionc ^dam imortalitatis auidi circa qualitate fetus fui ture vite decepti feipfosoedderSttfiedefàdo fecit The obrotus Platonis difdpulustde ^ fert autdicit.KAug* pno de ci.dexxxq.q» ledo Pîatôis libro de imortalita te aie précipité fe deditdemuro:vt ex bacvita emigraret adeam qu5 crediditefTemdiorcmtö^imale.Nam vetat Pitagoras nulTu iperatoris «i.dei:a prefidioS^ fiatide 'Vite decedere:vt dicit Cicero in Ii«de amicitia» Tertio mors occurrit fubrêne boni iquantû aliquêhaevel ilia ^5 volûtariemorientêodendit feiuftS vel reddit felau deaut premio dignû. Hac iterû confideratione quids kipfos occiderStdequib^fuit illa Lucretia mulier Ro mana dcqua dicit.b.Aug^primoluca.xiJcdeci.dcitq, kipfamtopprefe a Tarquino occidit. Puduit cnî cant turpitudinis aliene in fecômifîe ctiâ fi nô fecumtS^ ro manamulier laudis auida nimiû verita eft: ne putaret lt;ldviolenter eft patTa eS viucretlibeter pafe fi viueret: vndead oculosbeim mentis fuc teftem illam pena ad^ Libendäputauit:gbusconfdcntiä demonftrare no po tuit.HuiuslueretieepitbaphiS ab Ouidio fuilie factu dicit hoc modo.Cum foderet gladio caftû Lucretia pe dusiSanguinis amp;nbsp;torrens egrederetur ait. Teftes pce^ dantmenô fauüTe tyranno»Ante viru fanguist ÿûs an te deos.Quâbcne^dudi^ mepoft fataloquan uAI ter apudtnancs:alter apudlùperos» Quidam etiâ hac

Caput iSuinwin ,

cmfideratioc no ffftrcueriti femorti expenere,p faude humanavt fieconßante filt; fortes predicarcn f.Quida in fadis bellicis vt cefarcs zé. Quidâ in afTertionibusfri^ uolis vtiudei:heretid amp;nbsp;alq infiddes. Quid:m etia no fie fc m®rti intrepideexpofucrCt ^ laudc fua:fcd ^ def gloria 6f ipforü felieitateeternaïvtcmnes fandi many res,Quarto occurritmors fob rónebeni inquantô tol Inhcics ïutiles Si. fupfluo«maximequandotoHit/iomi . nes pverfos amp;, R.p.tribulatores vtfuntlatrones;fures tyranni Si borg fimilcs: qui ab hqs qui ciuilitcr pfunt iudicibus penamortis legibus fiatuta humanis auferri folet dc medio viuentiGHir ut 0i : legibus diuinisdiuerfl generis heminib^iniquismors infligeda olim erafvt Pßg decUlfs legis Mcyfi.hce Hi nri.de AiTia fop Gen» Ir fortia quefliiKUÏa rft:S'il I t k reda tone eligibilius fitboi fideli .‘appetere no

gt;^\iciÏê:^ peccare mortabtau^^vcnialiter.Adquä rndet Scot’vbi fiipiq? reda róne appetibilius eft hoîôi eligibdi^ peccare mortaliter Sfvcmaliter ^ nó eê.Prioï qa illud eligibdius tftqdincludit minus malGtij; pecca remortaliter fine culpa no adimittotC bcnû: relinquit enî naturâ.no effe aurenichil relinqtteigo .Secódo;^a nobilior pticipatio diuina eft eft c:^ lt;nbsp;fle fîneculpa: ergo poti^debet eligere iufius peccarecôtra deû;^ ' no ti» Thomas aût quolibeto prîo tenet centrariG dicêi^U ßo digibili^ e appetere no effe;^ peccare mortafih Ra tio eft:qa qhbet tenetmagis fugereiHud qdeft cotrade um$ illud qdeft ccitra feipfuj. Nim plus tenet fedna ordinem charitatis diligere deumæfeipfum. Sedculpa eft contra de6:n5 efte veto êcôtra (eipm:ergo ze Et id? Tho,^lib«p, xideques demcdatio._^ fe^ fc^.q.alitj»

gt;’im2 $ka3i^ c?^sin

»r.vt |Joq^uês d« faJaIo.3C,q. exJoquês cüa de mêdarfo videtjnnucre de pdó veniali: ^ tuRtppott’ deket eligt;' geremonê^ peccare vernähter. N^m pdm vcntalelicj gram dn nó tollat pquaefthoi falustqa tn ipedu augmê turn charitatisJdC admortaïcdifponitóf ficvergit ï de# tritnentS ^pnefalutis: amp;nbsp;in oHènfajdei: ió nó debe^ pponi redia tone oftefedei SC^prie faluti. Vide de'hoc in dccrctis.xiiq.di.c.verü.hec ola Tho.ct Sœt’vbi fu^^ '^quot;V^arta qucIlüïcuU en:®!

q ■ortis forritudine ^pohtica debeat plus fugere oppofitO fortitudini^ m arte co rpalê. Ad quavi5etpno rndendS q gt;plus fords debeat fugere mor t?corpale5^oppofuu fortitudinis:et prïo fic.Namjp pter qd vn3qd^ ÓC illudmagis.prlo pofterioix.S5na turdi difecÜôe qlibj diligit ali ff^pter ie» Vnüqd.^ enï diligitaliqdïquâta5efibon3 fibi ergo naturali 2lt; po^ hnca ddedóe qlibj plus fe 8C vita fiû que g morte g dit ^^^Ïigcfedebet;^ vitarepiff n oppofitff fortit jdimdtej péages naturalitagit ad conferuationê fuitno afft rede ederetin feipfä naturatfi têdereti aliud pluG^ifeipm,' ^fgûJtêordinata Charitas îcipit a fcipoî. 1. prefes.C 'de feruitatiJj^g^; aq.SC de fupplêda neghgetia plato^j.c.i, ’‘•vi.S^.xlq.di.c.quiefcam^^.etdepe.didq.c.faniet in.c. -nifi/devfu palq’cauêduj in glo.ergo egda debet poll P°^*»PPi^rvirâ corgilcSjincôtrariQ eft: qabonû qua to comjm’tâto diuini’.pri® politicogtfjbonff rei pubii ce cÓmuni’è (8^ g cófequês diuini^ )bom gfone gticu Iaris:g bonSei^naturalitCup nos ipos diligere debem’» Rno dicêdu q»qlib5virtuofus fortitudiepolitica etamore virtutis: pl9deb5 fugere peem oppofitff virtuti $ morte corgalè,hec pclufio4gt;bafróe: audoriUt€ïSlt;^excphs.R.o«

Caput iSuinnitn

fic.Omnis inclinatio rationis coform is inclinatiofni turenó corrupte nee viciateteft laudabilis amp;ivirtuofat vd ad virtutem pertines. Seddedtio quavirtuofusô^ fortis policitus elegit mortê’eorgalêjj côferuatiôe vinu^ tisant.R.p. amp;i plus fugitdânû.R.p.^’ damnûvite pro prie corpalis eftcôformis indinatiôi natureîtcgie:ergo Probafminor aXtlio.pri.p.qJx.ar.v.fic. Vnûqdep enî in rebus naturalibus qdfedm naturS hoc ipfumqdeft alterius cfttprincipahb^ SCmagis indinafin id cui^eft ^ in feïpfû:amp; hcciclinario naturalisdemonftratex hijs que naturaliter agunegavnûqSejj ft'e agit naturaliter (reutapto natum eft agi.q.phificcnt. Videmusenîna^ toraliter q pars fe exponit ad confcruationê totius cor^ peris.Etqui'a ratio imitatnaturâ.Huinfmodiimitatio nctuenimus in virtunb^ poIicitis.Eftenî virtuofi etuis vt fe exponat mortis periculo^ totius rei publice cofer uationc:amp; ft hóeßet naturalis pars huius ciiritatis.hec inclinatio cflet Cibi naturalis.Et in.itj.(hiaijt.dif. xix.q» i. arn.iq.diffufius hanc materia déclaras dicit.Ronurn illud vnufquiTcp maximevult faluari qd eft fibi placés qahoc eft appetitui informato P amoremagiis coformt hocau té eft fuö bonO.Vndefcqm q?bonO alicuiusreit eftvel exiftimat maiusbonOipfius amantis: hoc areas magis faluari vult in re amata.bonûaOtipfius amatis magis inucnitvbipfedius eft.Etiô ga quelibet pars t# perfida eft in feip fatgfedionêaût habet in fuo totorio etiâ na turaliamorepars plus têdit ad coferuationê fui totius ^'fui ipCius. Vndeetia^naturaliteraial opponit brachio ad dcfenfionêcapiris ex quo pedet falus totius Et inde eg -riâ griculares holes feipfos morti exponût gt;(ôferuatione eiuitanscuius funtptcs.ldej ponit feda kde.g xxvf.arti.iq.diccns.Vnaquec^pars plus natural

ignine decadis cxxnn

liter amat eoebonStotius ^ particulare bonff^prium: qclquidêmanifeftatex oge, qudibetd pars hêtindi# nationepnndpalejad adionecomunS vtditatitotius. Apparcthocin politicis virtutibus fecundu ^ ciucs^ bono comuni difpendia^pwaru reru fi^ perfonaru iw^; lerdum fubftinêt. Secudo^ibat dicta coduJ^udori tate Auguftini.v.deci.dei.c.xij.dicetis.Ve^^s igitur primiep Romani quantû corû docet 8gt;C conSdathirtos tiat^uis vt alie geres(excepta vnapopuli hebreo^jde# os felfos colcrcnt:SC no deo vidimastfed demones im# molarentun laudisauidi:pecunie liberales erant:glox fiam ingentê:diuitiashoneftas volebant:hanc ardentif fimedilexerutt^Jpter hancviuere volueriSttjapter hanc Ôfmorino dubitauerût:Ceteras cupiditates hui^ vni^ ingenticupiditate prederSt.IpCam deniq j patriafuam qm feruirevidebatin gloriadominari vero atq? impes? i^arcgloriofu5:prius omni ftudioliberadeindedomina ®æe cocupierutZG Tertio^abat exemplis. Namvidem’ ^ quidaj gentiles amoreamicoru femorti expofuerSt: ’'Ô qjcharitas faceret q? plus diligerct,pximus ^ vitaj)^ Pda.Sed quia plus diligit quis bonS virtutis in^ximu bonS corporale:vtdicit Tho.fuiai^.q.xxix.q.i,ar.v; Alios etialegimus plus.R.p,^ parentes:filios:fratrcs •lilexiflerpreeligiflemorte^oppofitu alicuius virtutis sdmihnè etiafine fpc vite eterne. Ad primudicêdö q» Aliquidiliguntbonff.R.p.j3pter fediliguntillaamore corrupto cocupifcctic viciato 5C no virtutis,Ad ierundu dicendS q, natura rededit in feipfasno foi05 quantum ad id quod eft ei fingularetfed multo magis quantum adcômune. Indinamreni vniïquodtÿ adeonferuandu nonfoiumfuu5indiuiduü:fed etiam fuam fpeciem^^ multo magis habet naturale? inclinatione vnuquode^

Caput ScVfiun

ad idquod eftbonff vniuerfale (impliciter. Ad terriuW dicendum q»ordinata chantas incipita feipfotfecundä tarnen redam rationem virtutis Hec Tho.vbifupra.ôi dns Iohannes Capriolus Tholofanusin quarto.

C^tum caput principe lehui^primedecadis fimplex eil: vnajtiü habes quediSculaj ,f.fi aie feparate cogug Rät amp;nbsp;Riat ea g apud nos vinos aguntAd qua prîo videtrndenduaffirmariue fiö Namniesde re aliq cura habet: cognofcit iHätß diues epulo de fuis fratrib^curâ habuit dices. Luce.xvi. Habeo eni quinep fra tres:ergo cognofcebat amp;S fciebat quein mundo fa^ eiebantU^no dicen^ü qgt; cogoitio eft triplex/QuedaW eft certa et naturalis/Secunda eft côiedural is /TernaJ^ uelationisj^uantu ad primu cognitione eft prima co# efufiorq monui no fount que hic aguntrquod jabatra tione 5Caudoritat^Primo rone:quia cognitio natu# rail's fit perfpecies abftradas a reb^ fenfibdib^ per fen# fus exteriores amp;nbsp;intcrioies vt pt^, hocautê foli aie vnite corpori couenit/Secundo idej ^bafaudoritate per illud lob.xiiq.dicentwrSiue fuerint nIrj eiusnobiles fiueigno biles non intdliget. Et Aug^ libro de cura ^ mortuis agenda dicif.Aie mortuorum rebus viuentig non inter funt.Et Grcg^.xn.moralium dicit. Monui vitam in car ne viuentium poft eos qualiterdifponat nefciunt:quia vita rpirituslonge eft a vita carnis.Et ficut corporea Ôi incorpea font diuerfa genera ita diflinda font cogniti onc.facit ad boc.c.fatenduji.xitj.q.q^S^cSclufio: Aie fepara te cognitiôe coiedurali cognöfoZnt mha ecru? quea^d nos Punt:p5 hoc g illudl-uce.xv7.de epulone qa cni diues epulo no videbat fratres in îferno: necin

i^jîmc Saadis cssy

Jimbo cum Abrahlcoiec^urabatqdedrntin mundo, 4-Q^tiacodufiotAnimedefundorainpufgatc^ono, ƒ dumbcate cognofcat^mR^orum^hicägünt/Primö Z' mo per rcuelationêeqlis vFfuperiôÆ(piïs’puti alarum que ex mundo ad eas cranfeutvFbonog tauf malorum «ngelorSadeas ^ndiedçfcêdeouj/Scdo mo per infill fiotiêfpederum ab aliQ UipenorifpSvFdei vFangelo rumtvtp5per Augu.in.c.fatcndmxttjiq.q ƒXwtib mo cum côtingit amp;nbsp;permittit eis vt ad nos veniît/Ouarjo ppenarû cumuIarionê vFdimtnutionêtvtdicit Gregem orneiia diuitisJOuinto môpçr prioijtet peipuepdotft cómiiroru5recórdatione memorädo pda que fecerunt. Nam fi no haberet memoria pdôî^cômifroriçin vita mortah:non haberet materia gras referendi deo deci* mifericordia, Vn Greg^fup illud, Mifedias dni inster num eätabo. Qiiô inetemuj mife^iam canit Qpterite miferie n mcmierit.Et Algazel.tj.methaphi.dicit:lt;) gt;nbsp;au fepata concipit fe concepiffe dolore per inorantia fi luit ignoras'^: mala amp;: ßc^Jt fedeledaffe in fapidia â^ fda nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,

fi fuit fapiês ÔC bonaukiartaconclufiotAnimedana y M. o torum cognofcuntmnaqlhc agun^rio'per reudatio Ä ' (/' nem nouiter ad eos trâfeuntius.Cumetiâpmittit eis ad' nos vcniäuatcß ctia5perrcuelationêbonoruns aut ma lorum angdorujteognofeuntetiä memorädo SS recor dando mala q fueruntóf que incurrerunt ófbona que omürerunt et ammürerunt.Vnde Abrahajdixit:Fili re cordare qa recepiHi bona'in vita tua.Luce,xvi.ct Aug, ix.confe(rionu5dicit,Mortui habet memorialhri.Con fiderant etiaj damnSqd ex fua fda icurrerunßa 'treato fis fui feruitio no vacauerunt . Cognofeût et^fe odire deum noninquantuj de’ eft fSmcbonum:fedinquan ' turn «ft iuftus Sf Collatinus penarStCognofcunt etiam

S hij

Caput Septimum

cogitädo dcû no tnquantS bonus qa talis cogitatio effet eis ddeefebilis. Sed cogitando de deo inquantû eft cis malus.f, inquantu punit ipfos amp;^ffligitlSC hocetiteis in penâmaximâ.Tbo.in.iitj.dJ^Quinta codufio. Aie fepate beatorg in cptemplationediuinèet^fie in qua pia relucet: cognofeut oia gueptinetad r^flionêinid fc^uscorg SCad corn beatirudinegt;Vnde Gre^äfTmora» Qui intus daritatêdei vidêt nullo modo credendûeft g, fit aliqd exteriusqdignorêt.Etidc ibidej. Quid eft qd non videant qui vidente ou vident.f^d contratqa Âug^in libro de cura p mortuis habcda:ficafr.Nefciût mortui enâ fandigd agant viui etiâ corû fïljjtqdj^bat perhocqja matrciua defunda no côfolabaf ficutqn viuebar.Neceft^babilevtinvita feliciore fitfada cru delior.Rcfpondct tj?btûsAug£loqaitdubita tjue:ß.b. Greg^afferriuc.Etio fdûs Tho; magis tenens eu Grc gorio ^cû A uguffinot dedarâfc^ btm Gregoriû dicitî q oîa quepertmet adpfedionêïnteUcd^et ad pfedio né vniuerfitbean vidcntexefrcntiâ dci cognofcunt.alia veto nô. HecTho.pij.pte.q. Ixxxix.arti. viq, SC li. itj. cotra gentiler.c.Ivq^A^argumentû epulonis dicit:g» ci*cognitio fuit côicduralisaut p rcuclationê: no auté naturalis,Pôtetiâ negari côfequêtia:nâ nô valct.Mor lui habet curSviuoiûtergo cognofcût eorû fada. Nam nos viui demortuis curâ habem^teis fufiTagia ipendêdo et tn cori|ftatö ignoram\hcc.d.Io.dctur,cre.fup deae»

Cptimfi caput pànci^ pale huius primcdecadis eft de cognition ne animarum feparatarum. Circa quod quatuor qucftiuncule foktentut:quarum / qudibet infra fuo ordine ded arabitur♦

IbnméÖccadis cxxm

XBWma quciliuncuU cft: Si 1 .Pak fepareybicjcg fuerintfe çognofçâüâ^ demó .^^^. quole cegnofcGtgt;ÄJqua rndendo tria dicenda luntypnmg q?aie fcgate fcdm g? fides tenet cognofcue ‘ nbsp;nbsp;fubftâtias TegatasaVangelos 8C aemones inquoru foei ctated^putanf^on enivideig'babde q gt;aie dânaroru5 ignoretdemones:quorü focietate deputant: ægafafe^ dicunt afpedlu effe terribiIes.Et mFto minus ^abile ^*%3ÏSbonor3 angelos ignorent quorum focietafe Ie tantlpaundu ditêdu cft q? aie fepate vbicugg fint femu tuo cognoR ut. Probat hoc Greg^ verbis dnicis Luce, xvi.circa medid quarti diatogo^: vbi dicitq? boni co^ gnofcutmalos,Nam Abrahâ et Lazarus boni Tantalff diuitê epulone cognnuerut.Sienfeg in formetis pofirü non cognouidentnequa^ dixiffet q, bona fna recepiR fet in vita fua.ltêmalibonot cognofeût.Najdiues pre cafex noie dices.Mitte Lazarûvt intingat extrema dt gitifuiin aquS.Ifem boni cognofeutbonos: na Abrasi hamcognouif Lazaru.ItemalicoguofeStmalos.Nam diucs malus fratresmalos cognouilfet fiininfernûdeiœ diiTenrJrem bom cognofeut eos quos in vita nun^ vi^ derut.Nam AbrahaxognouitLazarS et diuitê ^s tu hac vita nun^ viderat^ertium dicendû eft demodo quo anime fe cognofeu nt.Ad quod dicing? animadu cor poneff vnlta Ttelfigit per fenfibiles res corporeas.Nam intelligente oportet fantafmata {peculari,itf.de ara. dû aSteftacorpore feparata intelligit no per couerfionej ad fantafmata.Nam intelligcrcaie corrSpit interius.f, per morte quoda corrupto.itj.de ata. Sed intelligit per couerfione ad ca que futfimplidter inteHigibilia.SicuO amp;nbsp;ahcfublfatiea corpore fepatejita qpipfa no intelligit

S v

Caput ^cptimunf

ca quefimt extra feqnun$ cognouit fpedainnatas nec per fpecies qs tue abftrahienec per Ipês conCeruatas: nec per efTentiaj Tuam:necper efTentiâ rerûîtellc^ru5; fed per fpecies ex influêtia diuini numinis participatas quaruyaia’fit pticeps ficut amp;nbsp;alie fubftantic fepate ^uis inferiori môîvnde ceiTâte contietfionc adeorpustaia fe ad fuperiora conuertithabês afpcAü eredag ad fuperio res fubftantias vt ex influêtia carum cognofcat.Et^co mune eft oî fubftantk intelligibili cognofcere eflenua fua^SCßintuitionc etrcntie^prieruecognoicci eeflen nam earum in qbus eft fiPjtudo ipiusjddreo aia fepa^ rata directe (uayeflêntiam intuendo perfede cognofcit aliasanimas: cS oês anime eundêmodumeffendipud pent cS finteiufdèfpeciei:et g confequês eundêhabeant modu5intelligêdi.Angelos vero per intuifionê cffentie fue impfed:ecosnofcit en fit infima fubftantia in ordi neintelhgibilin^iiare fatis py lt;j anime feparate feipfas per fiiaseffemias eoghöfeunt SC needle naturaliter. An gdos vero per ffrniïitudïncs diuinit^ rpreffäs eistet hoc impfeAetqm animenatura angelis inferioresfuntvt didum eft.EtintelIige que diximus de cognitione na turali:qa de cognitionegfie eft alia ratio, hec Tho, ^^ partc.q. Ixxxvij. Öd in queftionibus difputatis de ala»

Ççunda quefttuncuU eft: Si aie fepmte ad inuicêcolloquant et quo.Ad quirndet;q gt;duplex êfocutioj.exterior ented or. Prima fit aliq figno fenfibilitputa voce vFnutu ali^ corporis mêbro:Iingua vcl digitotqueqa in aiab^ fega ns vfcj ad dieiudicq no crût gencralit.Idcirco vfqy ad fl^ lud lêpusIocutio exterior corgal is dietds no potefijSt^ dixi generallf^pter xpm: virg^iie matre : amp;nbsp;lohannem

i^nmc öccadisi cxxvii

euangeliftag tres tam incorgeetaia gFificatidininf eê in gFia^Lgcutfoyero interior.C mentalis g eftmanifeg ftanoverbi interiorisX concept^mentis p impcriSvo^ luntarishfläclFin aiabus Nam aie feparate vbtcuep funt poffunt ordinarecocept^ fuos per imperia voluntatis vtinnotefcat alteri aievFplunb^ aiabus.Eodê enimos do quo mgr cum vult ordinat concept^ fuos in mente Vt poftea difcipuFvoce manifeftet:ficanimaconccptus fuos quos mcnteretinet:ordinat ad aliu5;ctpimpcriu5 volutatis eidemamfefta t.Poft vero diêiudiçtj aie SC fetf vocaliter loqucnt; amp;nbsp;mediate vehiculo verbi intenoris adau^tü.Cmediante voceet etia; mediante vehiculo ad vifuî.nutu.fanÆul la udandodeg, htdänäti inter cete ra maledicedo et blafphemando, hee Tho.in,iiij.d.xliit}»

naqueftiuncula eft;si

t A aie fetate retineant poftmorte feias QC viautes ^^-^xacgfijas;^ ftdânati eis vtant cu deledatióe^Ad nbsp;nbsp;5:^^^^«-

qua mde^ Icia duob^modis accipi pót(primomodo'' nraterialiterj? fantafmatib^a gbus abftrahit Ipecies in//' tdrigibilis Ó^aï^aide?fatuafmata habet déterminai tû organain capite. f. mediâ cellulaei^tSc^ fit feia aegfis ta nô remanet poftmortcNon.n, aia ljebit organa ajig vFfsntafmata fuß que côuertat vt intelligat:ga Iiicmo dus intdligêdielf ^^pri^ aie coiundiecuruate amp;inclina nate corpori/ÔC ftcinteHigitdidlû apii/prie Corin.xiq. Siuefeia deftruet/et didu p|?i in pdicamcnu^dicentisî Qgt;£5?hfiBîfllamp;tlâfin«tat^nê corrupte fda^Cgçâ^mô ^*’“ accipit Ria^habitu derelidio inâîa yefuntellcdu pof fibili g eft queda? viitus anime in q/reetprunt oils fpes intellig^cs fpiri tuali ter: amp;cTic fdetia remanet inara Î^arâta^t eu petitur,Si damnati in inferno ca vtanwis ^^ *

£3put Septimum

cum delegatióc ^pterca qddiett a philofopho.nq.etW coi^Icp philofophta het magnas ddedatióes.amp;T Lada^ üus primo dimnarû inftitutionû dicit.NuHus cd fua^ tuoranimectbus cognitiovcrita tis.R.e(pondet gjfi cut inbcatisad pfedam coru beatitudinem nichil ent quodnó fit gaudq matenarita nichil erit in danatisqd nö fit caufa ÓC materia tridicieinee decrit aliquid quod ad trißieiä podit pertinere:vt corn inidria fit fie côfum mata,Damnati ergo confiderabutmala que geiferunt ex quibus funtdamnatit SCbona deleta que âmiferunt 8f ex vtroqj torquebunt,Simditer etiam torquebStut de hoc q jconfiderabût feienttâ amp;nbsp;noticiâ qua de rebus fpeculabilibus habuerunt impfedam finde.Ä^ämiihfe fummas perfedionê eius qua potuiffentadipifei.Et fie licet vt dicitphilofophus, confideratio feientieperfe fitdeledabilis ratione côueniêtie SC pfedionis fuperi oris partis hominis:tarnen ex aliquo accidente poteft .cffe caufa xißttie^blecTho^inj'iij/nurum,did, ''^Barta quelltûculaeil: Si qW aie damnatorû anteæ poßiudiciu videat deu: 'Sç^^^gdos scbtôs et eorSgham. Ad quâ fie rnde tun^aïedamnatorû vfc^ ad diem iudicq videbûtaîas bcatoru5ÔC eorâ gfiam in vniuerfaIi :SCnô in particula ri,Videbûteni eos in magna SCteßimabiligloria.Sed no in quali:quevifio eß potius per moduj argumeta^ tionis Sc cognitióis ^ viuonis.Sicutpaupercs extra do m5 epulantisdeledafiéeseorü cogitant: tn in particu lari quideomedantnefeiSt.dehuiufmodiautê vifione nó letant:ièd trißanutum^pterinuidiä aliene felicitas fis: turn ^pter carentiam^prie beatitudints quam ipfi pcrdiderunt:de quibus dicitur Sapientic.v.Videntes

^Hmidécris cxxvin turbabuntzóPoft ludiciu «St in ad^pnas penas co^ cogitatiode3e(ftetur:qfdcfandloi3 gloria nö poterunt cogitare.Hec magifter fnianrin.ütj.did.in fine.Sandl’ Tho.autèdicitr^damnati poftdiê ludict iomnino vi4 fionebeatorS priuabunf,Nectarnen ex hoc eor3 pena minuet: fed airgebiturtquia memoria habebunt glorie beatoru quam in indicio viderSttvel ante indicium:Slt; hoc eriteis intormcntû.Sed vlterius affligentur in hoc qgt;viclebunt feindignos reputari etiam videre gloriam quam fandi meremur habere« Hec Tho.vbi fupra«

CXctauu caputpnncipa» o huius prime decadis eftdeperfedione animerationalis rapte vel inextafirn pofis: teîfub quo feptem queftiones abfoluentur ^ammquolibet infra fuo ordine notabitur,

V\lxiin3 qucftio octam lauf

1 P ^»apitis eft« Si aia rapta vel abftrada a fenfibus —(^^^.^^poffitcx natura fua diuinarcvel futuracogno Öftere fub qua feptem queftiunculefoluenturiquarum quelibet infra fuo ordine enucleabitur.

^'Uxiina queftiunculapnme [p Bqueftiois hui^ odauicapitis eft:fidiuinatióes ^ ^in aiabus raptis infint cis a natura. Ad qua pri mo videtrudendum ^ Gnt aiabus raptis naturalestqd ^bat ratioetaudoritatibus SC exempIo.Ratfoneprimo hcCognitio inteHediuahois efficatior eft^cognitio brutorSaiahumtfed quedaaialia naturahtercognjfcut queda fuiuratficurcornicule croci tares fignificäfp^uuia mox r.iturä,Vnde virgih^pno georgicoqtdicit. Er cor mxrauca plnnu vocat iptobavoce,ergp multomagi»

Ääput ^muutn

»ftimi rapta naturaliter poterit futura »gnofcere 3C di uinire,Adhoc eftauAorius Augufltni.xq.côîêiïïoniï dicêtis:(j aia h5ana qn appropiquatadmortè pcogno fat que 13 futura fubtilitate nature luc/â^.xqjug Gen dicittq » aû humana fedn q ? a fenfib^ ablbahit eópetit fururapuidtxc.Vndeyulgo dicit q, marietes:vehemê^ ter amâtestdormiètes rapti:frenetici futura nônun$ di uinant.Itc Gi'^.iiq.diaf.exxvq.dicit:^ ipfa aia hois fubtilitate nature fuetexitura de corge q 115 futura diui natetpuidettet ponit exemplS ibidede quo Jâ monacho' (monafterij fui ivrbe:fcti An JreevFfcn Geegorq )noi« Gero tio:q depreifusgraut moledia corgis: yidi t albagt; tos virosad fe defodere diceres.Adhoc yenim^vtde mo naftcrio gregorq quofdi fires in milieu mittam^f. Mir cellu.Valentiniano:Angdffrôd te etiâ Gerontiûq nos afpicis. Quâ vifionêadfe reditustiHis tribus déclarai uit:qui oés codcordine tuc mort ceperScquo fuerant indeferiprione noiati. Sed incoarrariS eflEccês. vitj. dices .Multa hoîs aSïi^io qa ignorât ptenta: ÔC futu# ra nullo nûcio feire pôt.Rno dicêdû ® de diuimtiôe ab aia ronali fututo^r:mftiplex ed modus dicêdi.Pöi em naturales dicSt q gt;nbsp;hwufmodidiuinwiôes fiöt qnc^ perÎ preffionecaufaqr fugiordeorg ilfü. ManifetIS eil em ip corgi fugiora iprimSt in corporib^ iferiorib^.Vnde cS vires fenfitiue fint adfus corporalis orginogrtcófequês eft vtexiprefTioe celeftiS corporSimutet ^dämodo fan tafia «cû celedia corpora finttaufe mftorujfuturonß fiStinimagin itionealiq Ggna quorüda5 fururorS.hee aut figna magis percipiuntin nadle a dormiêcib9$ a vi gilantib^in die,Na5vt dicit phûs libro de fomno SCvi' giliatq deferuntde die dilfoluunt magis:plus eft eni ft ncturbatioe aer nodis; eo (jfiletiores fSt nod^si QC in

gt;h' me Ïêf2öf0 cxxix

corpore fadant fenfu^^Jpter femnut^a parin' mot’ in tenores magis fentiunta dormientib^ t^ a vigilantib’. Hij vcromot^fadut ex gb^ puidêt futura.Eö fidus de diumarioedicêdi modustdni Alberti i tomento libri de fbno et vigiliaîgdieittqj ficlumêradforuj: ftcHarû: tóf taiû demetis:eaufar in demetis quanda5 virtuteadhuaj ad multos effedust^s demtra per fe^ducere no potuif fente fitcp elcmêta fiötinfliumenta ftclhrS) Sic etiam teleftes intdligêtie.i, angditorganis nos purificatis in flu 3t in trinfecas virtu testgbus ea g fiunt a remotis et fututa ftpi^ vaticinanftc. 3 fieri folet in aurora gn dige^ ftione copiera :fumia ftamacho ad eerebrSno afeêdût» Efl 3C terti^ comunis de diuinanoe dicêdi modus rheo Iogoru5dicfnti3:ggt;reuelationes SC dtuinatioes aiaruj qnqi^cedSt ex natin ale difpofttiÓe:qn(^ demonsofte fionc:qnlt;^diuia reudationc.Prio modo quado ata ap ÿpinquat ad ipam mortepcognofcit quedaj futura fub tilitate nature fuerquod non fit eft inteHigendStquafl sia ex natura fua aliqua vim habeat diuinationistnaj modus naturalis cognofeêdi aie coniundeeft accipere cognitionea fenfib’:5ë non cognofcere futura abftra fla a fenftb^:vt dicit Tho.pri.par.Sed d ici t aia in’mor te diuinare Sopcognofeerc futuratqacSipfa abftrahi lura corpore Sf a corpora's icnfib’ aptior redditur ad percipiendo fubnies motus SC influxum: vel diuinuç aut fubftantiarSfeparatarum vP corpora edeftiS.SeeS do fint quandoC^ hoib’ reuelatioes ex eelcftiS corpori impflione: vt didS eft fupra a philofophis. Tertio fiSt C5 Cdemons oftenfione.Cum tnifntelledus demona fit foperior ordine nature intelledu bumanotquedam cognofcuntdemones etiâ fua naturali cognitione que fuut remotaab hominumcegmtioneiôi taliapoftunt

Oput 0ctaniJtn

hoibus retidareM in tertia decade infra dicet QuedS reueiarionis fiunt ex diuina inipiratiôe:fic dicifuan« yÆft deus ^ rendat nuderia de edo« Rcuelat aut deus fecreta fua hoibus:fiue g fe tpiu^tfiue per angelos fuo# multis modis:vidcl5per romniu:p vifionêtg oraculum per mentis illuftrationê:amp;5per metis exceiTöü Prîomo g fomniQ:c5 dormiêJo aligdreuelat nobis: periprelfio nêformarujimaginabiliSamp;r illud «^rcuelat: tegitorß guris èC velat imaginib^:vt cS Iacob dormiendo fcalaj vidiuGen.xxvüj♦ ViGo cdcu in vigilia ali^d reuelatur perïprelTionêformaru imaginabiliQ: Sé eo ordineeue# ^niüt quoapparucrüttSicutvifioyfaicdequa dicitur.vi» * eiufdê.Vidi dnmfedcntê fup foliu excelfu5.^vifio Da nielis fiiper ebdemadibus« Oraculu ccC in fomnisxps vel angelus:pater:autmatertvFaliqs fandus velanda gfonaaliqd aperte venturu autiió:vitandu vel fecien^% \ du den5ciat:S^fic fuit fomnisIofeph Mät;i«amp;fomniS / pincemc Pharaoins.Et huiufmodioracula folêt fieri in aurora qn digeftio copiera eft :SC fumi a ftomacho ad ccrebru no afcendut:queoracula nó indigent interpret ratione fi fiât dedis ficut fuit lofeph vir Marie.Et Lud anus cuiapparuit fandus Gamaniel.Si autejfîantinsî dodis indigent rcudatioc:ficut illud pincernePharao nis q3lofeph interprétât^ eft. Etdicûtfomnlorû inters pretes:qjoraculis prcftâdaeft fidestfi no fint illufto« dcmonâ:quas fandi viri yt dicitGreg^jn dialogis.ln timo fapore difeemût.Mentis ill uftratio eft:vt dicitIfi doius.irj.ethimologiatj^. Plenitudo fpSifandipqua^ deusapoftolis reuclauit lecrcta fua fcdm illudapoftoli • Nobis aute reuelauitde^ per fpm fandu!(,df AduS.tj» Repletifuhr00 fpiritu fando. Quibufdâ auté reuelat deus fecreta fua ßmétis exceflum hue extafimautrapta

ignine decadis cxxs

Tient vidit Petrus vas fubmifTum décelo cS vartjs aia# libus.AduS.x.Sicutfuit extafis fiue fecundum aliam tranflationum fopor Adetdequo infra diihifiusdciJ clarabitur.Reuelat poftremo deus fecretafuaquibufs; damperfenfibikn fignoru expreffion?:fiue p rem corlt;t poreâ extrifecusapparentê:ficutmoyfy pnubeloquebat dcus:vFper você extcri9 fonantê: ficut Abrahe infonuit dicês.Ne cxtêdas manStuâfuperpuerâ.Gen.xxq.Siue pparabola^myfticcfignificantè.i. per vocêqfi hois for matajcû fifitudine alicui^ rei:fient Balan.Numeri.xx iq.Accep ta parabola ait zé. Ad AugudinS óf Grego, évident róne:3udioritatib9 gf exemplo tenerediuina^ tiones in elfe aïe a natura vtadduâS fuit in fronte liui^ quediuncule. Rndetôf dicit cû Tho.pri.par.q j Aug^ Joguit ibi nô alTcrtiuetfed recitando opinione platonis: ’ . 9 Pofuitaiam accipere cognitionererû fedm pricipati '^one ydearu.'quaparticipationemeli^ recipit ablirada a corporis fenfibif,dormiendo:aut in morte. Gregletia nóintelhgitdiuinationê in elfe aie a naturatfed per re uelationè vtdicing cd in corpore quedionis.Hee Tho.

g. q.lxxxvi.Sf intra quediunculam addudi.

(Ecundaquefttuncuta elf: Vndecaufat in aiabus extafis fine raptus.Ad qua5 fie refpondettq, cum in extafibus fopiant riores Sf aia fepe ad miniftratione corpis iufpe^ * äat.ldeo feiendû eft q, in hole ctrin viriû naturalis ordo * «Ôf adinuicê conexio.f. virtutis naturalis:aïalis fiuefeti •fitiue óf intellednalis. Óf de coi curfu virtus natural is feruit aiali:et aialis fiue fenfuahs feruit virtuti itenedu ali.Nam videm^q?virtus naturalis indiget in fuis opa tiomb^calore óf fpiritib’q a corde originaliter^cedût

Caput Cernuum

Ô^ diffundunt per oia organa fcnuiutjAfmanifeftut^ enâ If illis organis interius amp;f exteri^ magis laboratib^» natura ibi de illis magis diffundit:06 ficvno mo cotini gitilla organa in exceffuaduanois virtutis fenfitiu? diffrafiari vVdifcrepari.Etitei^ fpQs naturales gbusu^ diget virtus digtlbua exterminat vFdeffeit^^pter mW rudinegenerations fpirituSfenfitiuo^.Ex quo p^quo velicmês amp;nbsp;fixa SC^'Hinda aduatio virtutis fenfitiuein terioris fopire pôt (enfus exterioreslôt f fiFiter debilitate vires naturales^pter illaru viriu5 conexione ,Ex hoc primo fequ t fedm.f.quod ois velremcns inteHcdualj? fpirituü cötemplatio in q fantafia vel interior fenfiti^ uaexcefRuelaborat naturales vires encruatamp;f foporatfe fus exteriores: amp;nbsp;fcpc inducitextafm vel raptS: q,fi i^ vehementi SCintcnfa feu excellenti pure infelleduali cd tempia tide vires fen fitiue no laboraret aut nulla dep^ dentiâhaberent vires naturales SC animales:vel no lui^ pcdirent:hoc oportet ,fuenire aliunda^ ratione dide conexionis.Hcc Henricus de Affla fuper Genefîm, r^fÆma quefliûcula ê ßnot 1 t Ä 5^plex eft gradus extatice cônerfiôis in des feu

XÔtempIatiôis fpSaliO.Ad quârndet qgt; quadru A plex.Prim^cû aia^pter vehementiirimâ intentioneS^J cieuationê virtutis mreUedtiue in ilia fpSali pura Si ex cellètiffima cotemplatioedei fufpcndit SC relinquitcor pus quo ad ces opationcs fenfuSexteriorû SC interiors SC actions oîm naturaIi«viriu5: SChic gradus extafis • prim^ fuitin Adâ:dequo dicitquedâ gfefatep Coponi le diuinit^ei îmiffusvires rationales nô daufit»Sedob turaris fine fopitis corporis fenfib^mentis oculos apes« ruit limpidius vt foire poffet quid erga fe ageret omniS

gt;nme decadis cxsxi

artifex fapientia dei;S5gi in pteritis fecerit: 5C de Ionii gdTimefuturis faclura eiiet. Hunc prim« gradu afcê^ dit,b»Paulus g nefemitan aia vegetaret corpus an corpore relido inparad(fu5 rap ta elTettvcl etiâ forte fimul in vno loco vegetarct:SCcS hoc realiter in celo empyreo e(ret.Sccüdus gradus extafis eftinquo aia relingt cor pus quo ad oës opatioes fenfuales interiores 8C exterio res licet nó fufpêdantopationes naturales ficut in prio gradu.Tertius gradus eft inquo aia in cotemplationê intelledualiS rapta folû rdingt corpus quo ad adu fen fuS interiora,Quartus gradus eft cd infimus qn fopiS^ tur folum fenfus exteriores p intenfam aduationê fen^ ' fus interioris fimul et intelÎedus SC rationalis effedus, Caufas haijj extaftum Ricardus de fctô Vidorelibro de cotemplatiôe reducit in tria gcneradicês.Trib^ decan fis vtmichi videt in mentis excelTum adducunturtquia vel ex magnitudine exultationis fit vemens qnqtßc fe metipfaj {no capiatrâS fupra ipfâ elcuata vires inferior res fopianf.Magnitudineergo deuoriois aia tanto ele^ uafquâto diuino amore ^ charitatis defiderijignefuc tendit Sc refoluittvt quali fum^eleucf.In fumamagat tudineverojadmiratiois ata in{extafim rapiturtqn in ad mirationefume pulchritudinis autdiuinemaieftatis fu fpenfa tarn vehemêti fopore cocuritur vt a fuo ftitu pe ni t‘^ excudatur, Magnitudine gaudij vViocûditatis aia rapiturqn illa intimi amoris fuauitaris habûdantia in cbriata:qdfit:qdfueritpenitus obliuifdttSC fup mun dann quendâ effedû fub quodâ noftre felicitatis ftatn raptim trän(Formatur, Ex qbus patet q, ata ^ ftatu vic póttmeleuari adcxcelTum cötemplatiöis pure intelk:? dualis/qj intelled^ no vtetminifterio fâtaftice fenfitiue interioris vel exterioris co fopitioneviriû inferiorum

Capin ©ctauuin

alalium Só rem jfhofte natunliürvt patet fn viatoribus ëxceffiuis.f.in ad25 m ftatu nature ïtegre:Slt; Paulo apo ftolo Sé qutbufd35alnSfHocpatet:ga i ntel[edt‘-’corü fclt;^ paratafantafmatib’quoru nullum eft tante emincn tie vt point diuina? dfentiam ri pfentare^Necenam alt qua intelledlualis fpecies creatarimo etiam in illa data deivifiôe mens ita rapitvt nicbil^ tunc percipiat aliud nec fenfitiuc necintelfeAiue,Vnde talis vifio im aliéna iiit.b.Paulum dC operationeanimeei^ in corpus tali ter fufptndit:q)nefciuit an criamaia corpus animaret vFfcparata elTet,Propter qrficit Tho.qjimpofTibile eft q, homo in ftatu vie videatdare deff p clfcntiam fineab (traeftione a fenfibus aut fine extafiautraptu quo (0^ plant vires animales.Vndeamp;: Exodidicit. Non vide bit me homo 00 viuct,Ex quibus patet qgt;cû Adam X Paulus eundegradum primu extafis babuerint:amp; ergo equales intefiuecNonautc forte exfenfine)tl]eologi to ftituti funtJdec Henricus de Allia fuper Gendim.

quot;^OartaqndhûGîia eft:^n

Plato S( ^Ariltoteles potuerint naturaliter tan lt;.^^^^ram theologia aegreretquantä Ada âf Paulus inext^m pofiti.Ad quam rndent aliqui opinatiuerg» Adam amp;fpaulus no fueruntmalores philofophi Pd^ toneÓf AriftotcIe.SC ifti tenent q? intdfed^in corpema wens poteft fe fine admini culo SCaxione virtutis fen^ fitluefeu fantaftice reducere in contemplatione pure in tellectuaIe5 fdentie. amp;nbsp;fe aequare relpedirfpecieiiïS^ babituû quo s alias intellexit. Et ^banthocprimo*q^ no videtnobilis virtus intelledhuamagis depederein redudione ad fuumadu a virtutefenfitiua interiori.*^ ipfa fenfltiua interior a fcnfib^cxteriQrib^;flnc quorum

iàâine decadis cxxxn

tarnenadiombusfepe inten'orfcnfus ex/tin adus Ciw os: ficut in foinnis manifedum ed. Item non vy^t vo^ riftmile ggt;ida nobilis natura intellectualis edeta creato,: redeo tam infepabiliter illiscorporeis viribus fenfus a|y ligata ^ fine earn aduatione in nullus actum œgnitio nis po(fefe reducere:amp; qgt;g null 115 exercitisincogno/ dedog^inteHigcdo potet aegrere in fui natura fpecis: es inteUigibiliS Só habit^ pquos fufpefa oimaduatioe fenfitiuarS viriS pureinteUedualiteraligd celediS vel aliorS cognofceicpodef.ltem in datu nature integre feu innocetie talis modus cognofcêdi SC contemplandipu feSf inteHedualitervideturvfigj poiTibilis fuidefficut Sfin datu corponsgloridcautpro quo datu forte intel ïecd^Iicet informabit corpus: tarnen in nullo innabitur a cognitionibus fenfumis nee interioribusnecexterio ribus/Etideono edeflentiahs nee tam necedaria concis *io virtutismtcHecdiue exidentisincorpe ad vires fenfï tinasq jfineiHis nobilis vis intellectiua no fit apta na:? ta fe cognitiueaduarc.Item fi ficiergo anima rationa? lis exuta nidail intdligeret nec feitet de cómunicurfu de Omnibus hijs que in corporefciuiKnecrefpedu quo tSenneç intel]igibili5 ex h abitibus amp;: fpeciebus in cor? * pore acquifitis feaduare poffer:quod videt magne im perfedhonis» Hec funtargumenta dnimagidri Henri eide Adia que adduxit Paribus difputâdo in hancma teriarn» In oppofitum cd fcola omnis comunis dicens q»quiditas rei materialiscd obiedfumintelleftus via? tons.Er experientia demondrat fantafiam laborare eu inteHeâualiter operamur feu occupamur^Patetergo q» i nullus purus viatorphilofophus in theologia Paulo et primo parenti fe poted comparare. Et fiepatet refpon? fio ad quediunculâ.Hcc Henric^ de Affiafuper Gern

t iq

Caput 0cmuum f^^intaqueftiócula cßiU’ lqre mulieribus fepius fuît reudationcs qjvn'*^ q»3 rndet q, de hoe a phis triplex eaufa natU ralis (bietaffignari.Pria accipit ex qlitate cóplexiois:g^ mulieres naturalitermultShütde humido:humidu»o aût cûinccptU5cR moueri no ceffat quo vfeß attigatad idq3intendebat.Exquo co tingit mulieres diuti^ßare in fuis cogita tionib9 amp;^ imaginanôibus $ viros,Vnde vir citius digeret fuas coceptiones vel imaginations q^ re minus apparêteis mirabilia. Et ua humidu etiaCqd vtdidueftin mulierib9habûdat)eft benereceptiu3 fi^ gurarG:6C diuerfas etia figuras recipit exinde eft q gt;ipH’ mulienb’ apparet plura mirabilia SC diucrfa fomnian* do.Seda caufaaccipit cx defectu ration is.Na^ mulieres (ficut dicitm politicis)hntrationatiuu inualidQ vnde minime viget ratione et diferetioein compatione ad vi ros^pterqUfi cueniat mtilienb^aliqfantafticeappid® nesöfvifiones mirabiles,:minus eft ratio cotradices^i viris.Tcrtia câ fumit ex habundätia pafficnis*Nam fi cut dicit phSsinli.de fomno amp;nbsp;vigilia. Illi g funtipaf fionib^ admodica fihtudinemouenf8C credutveru5^ qd apparet,Vndega in mulierib ^’habundât paffîonesî ideo ftatim ad modica fimilitudinêvFfpecfê credunt ei qd fibiapparct.hec ex lohanede fando Geminiano,

CffaquefliunculaePi^n prophetic amp;1reuelationes vaticinantium 5^ *■—quandoc» raptarum mulierum chrifto vere de uotarum:vtputa Brigide,Catherinede Senis Sc fimi^ lium haberi debeant pro indubitanter veris amp;fpredik cari lan^ a fpiritu fandoedite. Ad quam refpond«

Finnic Sccàdiô cxxxiri

turftmpHdîlt;$ ne^ indubitanter veris haber/'dcbêt nee tan^ a fp 5 Cdó edire acceptade vel pdicande furtKTu« gahuiufmodifimilia fieri polfiintex indvidria|5SBi «erdtatatSC iumie fideiconfortara.T urn ga nichil^hi‘ bet illas qncpfuiffcillufas eo q, forte no fine culpa pf«0 pferSt ill a facerequead eas no g tinuerijt . Docere enivf pdicaremulienb^ iuxtaaplm no pmittit»Töquia po# tuitfallerceas qnc^ fantafia nimis ratigata.Tum quia fi libri cars bene confiderent occurrSt ex didis QC modis dicendi aliq minus fapidatminus rônabilia aut verita tidi(rona.Tum qa.pphetie eai^fuguacuevident Si do flrine.Cum autentice ex facris fcripturis SC fandis do dotibus habeauquiegd de talib^eftfaluri necciTarium» Tuni qaftataliquc eirevalde fanda^SC tn oem dodris naeius efieexfpShumano.Tum ga no collateas mif fas fuiffe ad docendsvel pdicandSadeoinä fi deus offi do ears voluifTet in docedo S^^jphetando undvtieg fan diorib’mulicribri hoc vfus fuiffetvtfdä Helifabetht amp;nbsp;fifibusiquas coftat nichil taliS attcrafie: fj folS ftudu ilfe^fedioni virtutStnichilfe itromittetes de ipertinc db’ ears fiatib’.Potuitrn efie a deus ad fupplenda nes# gligêtiaj ordinario^t; 0^ ad ipforS maiore confufione fuicitauerit quadoep amp;Sfufeitetquafdâ mulierculas tan ^ dodrices SCpphetas:fic eria5 apparetin vatib’ vai^ ufcp fexus i populo hebreorS:vtfic^pter nouitatê et ra ritatêmulierS dodrind^antab hijs g diuioslibros St diuinas fcripturas legere neg^exeruntiSt cupiunt do drinarum nouitatibus auribns pruriri St conuerti ad febulaspoetarum.Sicutetiam.ppter negligentiam in dicum ifrael fufcitauit deusfpiritS pueri iunioris Dass nielis ne fanguis innocens Sufmneeffunderet. Dan, xij.Hec Hcnn,de AiTia fuper Genefim,

T iitf

Opttt 10 cranuni -^(Fptmia queßiuncula eil:

An vafitimafuturorü a SibiHisrSC quarüdam **-— magnarii ö^phnonifTarG in populo gêtiH.fint O'cdfda eis reuclata a fpû fandlo:amp;qie foils Sibillis mil lierib^apud gentiles conceiTujeftdexpovaticinaritÔ^ nulli alteri:ex vatibusbabil onicistphilofophis fine po etis.Ad quäficrefpondet Aug9,xxi.de ci.dei,cp Sibilla fiuebone fuerint flue maleiin hijs quede xpo Stalijs ad falutê humana ptinentibus pdixerQt:credcnd5efttp a deo^ucrint infpirare,Nonenieft verifimilerp diabc«^ Ïus reuelaret hominibus ea que^ falute'eorum prefcie bat ene ventura,Et qgt;fithoc verö de Sibi!lis_bonis;pa^ tetex nominis interpretatioe.Dicitenim Sibilla quafi dei mens,’quia fyos grece latine diciturdeustamp;Tbellcii mcns.quafi mens dei.Eranteni(vt Aug9.xvitj,deciui» dei.c.xxitj,amp;:Ifidorus,vitj.li,etbimo,dieG0apud genti:’ lern poplm quedamfemine virgines: vel no virgines famofcin cognitioneoccul torö'de futuris:amp;: altjs:que quidem apud gentiles confulebantin dubqseuentib^ quafi ex merito Cingularis vite notieia metis dei vel deo rumhabentcs:ftcut apudhabreos confulebantveri pro phete,Degbus dicitAug^ vbifupra:qpGeut olim extra populum ifrF:00 ante in populo gentilierant aliquibo ni 0C fandi viri a deo fpecialitcr iTtuminatiSt fdiredi:dc quibus fuit lob.Cornelius Qi. alij,Sicctiâô^ aliqucfo mine fande00 religiofeeffe tunc poterata deo defu# turis dexpo amp;: altjs fpecialiterilluminate.Vndede va ticinio vnius illatu Sibillarum dide Erithea vel Cumat naloques Aug^vbifupradicittq padeo nichil hetin toto carmine fuoqdaddeorp falfo^ cultu ptineatvtin eo^ numero merito coputada videatque prinet ad ciui«!-

^mé Cecadis cxxxmi

PtêdeÉDemail's eriamuhenb^ fincmagis Sc cUinnafTK db^vanis artib^ ïbutisïpjetiS q^aliq earö mag^^once ex dignatióe diutne clementie in teßimoniS falutanuj-futuroru5poterant certis occafionib^datis: illuminari fpccialiter a deo de faciendis: ficut occafionedata illu^-minatus fuit Balaam ariolus qui licet maius fuerit: tnv predaram dexpo ^phetiamexprelTittvtpatet NiWjteri,K xxiiij. Donuenij^phetie nofolum feextenditad bonos * fed etiam cómune eft bonis £C malis:ficut SC cetere gra tiegratis da te.In ceteris vero ad xpm no ptinêtibus ifte diuinatrices magc:adiabolo potcrant tlluminari:ficut fupftitiofi fapientesbabilonq. Scd fi qs quererer quare in folo fexu femineo inuente funtapud gentiles que^: dâ mulieres^phetidc dexpo vaticinates:et nul 1us de va tibus famofîs babilonicis in artibusdiuinatorijs expers; tP3:quos reges gentium in dubijs confulere côfueucriït vt patet de Pharaone SC Nabuchodonofor SC aliquib^ ph5f^ aÜqd dexpo:vel defuturo iudicio:aut de refurre eiiene Sc ceteris deqbus Sibillelocute funt:vaticinatus ^'Refpondetq ) lioi^ SC fihum fccrctoru dei rone^ red dere pot folus qa deo de huiufmodi êeruditus,Vel for te fic fadu eftco fuetudine dei qua fepe eligitifirmahu •US mudivt eonfundatfortia. philofophiautê fcquêtes folum cognitionem quenaturali inueftigatioededeo ^ creaturis haberi poferat:ponêtes obicem pfumptiois fie fupbie:diui»sreuerati5es defup recipere no meruc^ tunt, Potuittn fieri occulte a deo:vtetia poete aut aliq Pbivt aliquafingeret vd dicerêttquedeusj? generali fa lutehoim fadurus eratin mundo:Iic5illiphivel poete ad huiufmodi nö refpiceretfed ad aliatcirca queeomj, intefio verfabatficut fadu eftiCaypha SC VirgilioSC abj^Heeex duo Henrico de Afflafuper Gendim»

Caput ^ctaütiin

(Ecunda qucftió octaui

capiris eftde fomno corporali. Circa quam ir«qucfhuncule folucntur:quar3 quefibct infra declarabitur»

Xquot; ^ima queftiöculadhßuid fomnus corporal is SCvnde caufat. Ad quam fie refpondcûq »fomnus fc^m phós eft retradio ad in# tcriora:fpûs vitalis æ aialistquorûaker eft veliiculum caloris:SC aherfpecici fenfibilis.Vdvt ali) dicunt.Sorn nus eft fixa fufpenfioviriu aialium.i.ftnfitiuorum ab adibus fuis.Q^ decoi curfu conringitex hoc cp diffn fio fpirituSvelal teriusinfluetie ad fenfationes necefla rie mpeditur acorde vd cerebro: S^^diu hicinfluxus impedititamdiu ceflant £C gefeCtvires fenfiriucab aÄ^ bus fuis, PoteftaSt didus influxus Îpediri vel no fier* multis de caufis filt; modis. Primo vt dicit Albertus ex partecorpis:ficutfumalis euaporatio ex mêbris digefti# uis afcedens g venas ad regionêcerebri frigidâ:vbi fu^ . musillo frigore €ondenfatus:defcendcndo conftringit' neruos:Slt; Obftruit ceteros meatus fpiritufrad organa ex reriori^ fenCuu^g fpiritibus ad ipforum aduationem regfitis ficpriuati no geipiuntexteri^ obieda.Ah jda rius idem fic dicunt:q »didus influxus impeditur pfu^ mumafcendentê a membris digcftiuis adcor:vFadIo cum capitis.i.cerebrd:vbi eftconcurfus ncruorS defe^ lentiuïfpûs.vel vbifpus naturales fublimant infp3s ala les:q quidêfumusgdidSinfluxSipediri pôt:vFrepIêdo nerucs:vel coprimendo velad frigiditate redadascon# ftnngendo.potetia5 naturaliter ex gte corp oris fieri fo por line tali fumo:Slt;fhocppter aliqua oppilatioej feu^ alterius modi obftrudionêmearuû interior«, Caufat

i^:imc Oecadis’ cxxxv

«ia fomniis ex pte aïe^pter cocuifü calons amp;rfpirituu ad locu alicuius lefionis inferius vehementer torquens tis.qhcç ex defectu caloris SCfpirituu in radice in quaquot; dum fpQs deficiSttnecefle Evt fenCus a fuis adib^ceffent ficut côtingit in amêtibust qn amêtie accidûtex iani^ tione.i.debilitatc.Qncp etiâ accidit p quandajretradio nem feu reuocationê fpirituum ad interiora rône ali; cuius palTiois interiorisHuxta illud Luce.xxq .5lt; Mac xxvi. Étant oculi corn grauati 6C dormierunt pre tri^ fticia.vV ratione.alterius accidentis.vt infmcopi.Qnqj etiaj accidit fomnus ex vehemêri fatigationevfattenuc ationc vel afliduaia cótemplatfone^p ter que requirat vires interiores adiuuari vt patet in rapru 5C cxtafi.Figt; untetiam qncç fopores ab extra.f.ex dulcedinealicu/ iusmelodie:per qua exteriores fenfus cadunt ab adlib^ fuis.^pter qÙvt dicit phûs.vit ) . politicorum. Tntcpl is fiebant melodie qbus aliqui rapiebant.Qncß fiât etiaj ex vehementia fubiti terroris : quandoeç ex lefioneca« pitis vl’alterius mêbri extrinfecus illata: vt dum homo cadit fug caput: a ut fa nguine trahit, Hec Albertus ma gdominus Henricus de Ahia fug Genefim.

£cunda qucnmncula eft: Quid fit fomn^vniuerfalis Sfgtialis. Ad qua retpondet:qgt;fomnus vniuerfalis dicitqh exte ■nfus cu vi etiam itellccnua fopiant 8^ gefcunt.

Vel fomnusvFis fc3m Auiccnnam prima tcrtij .ca. de fubeth.eft redditusfpSs aialis ab inftrumentis fenfugt; urn ÖC motus ad principis fuum. f. cerebrû: cum quo fej redditu priuantiporuminftra ab exitu opatiois in ipis.f. inlftist nifi ab illis inftfi# que necclfaria funt ad hoc vt vita gmaneatiSC iHafuntficutinftrumeta fpirit? licut pulmo:cor:arteric8lt; diaflamma,Partialis ament

Caput i^ctauum

fomnus eft tn'plex:autc5 exteriores amp;nbsp;iteriores feuAi* fopjuntviinteHediua vigilate: vel c5 ligant exteriori fenfusuolutis a fono fenfib^ iteriorib^ivt pj ihijs g uof miêdo abulatinodevFcS iteriores fenfus ligantfoluf’ exteriorib’.Primû aStho^fccIm quofdâpoffibileëtq^ ^ibat fic.nâ ficutiterior fenfus vigilare potUigato p fom| nSexterioritvt patebit infra.Ita nichil^hibere videttp। inteUedi^ habitibus 0dfenfatioib^fufficieterhabituatu* fepevigilet,i,cognofeitiue adluet refpeduinreHigit’l hum: SC q vtreqjvires fenfitiuefoptte fint/Qd fi die^t feSm phós:q necefte fit ad adualêintclligibilitatéftn tafmata fpetulah: igit intelledcus noaduat nifieóft^ nbsp;nbsp;;

cutiuc ad adluationc fantafie.Rndet q fi illud didis eoe phói^thêat veritate.Intelligit decoicurfuhüanecognt tionis öd in prima acquifitiôe itelledualis noticie. Vel eft verurefpedlu illorû intelligibiliû reipeeftu quorum adhucnóhêt fufficiêter îtrinfecos in fe habitus fid lt;P^ fedm quas in adiu exire pofftt fine äminieulo viim’^ fenfitiuaru.Secus aSteftdeitelledu fic habituato gut vtfeipfu5acftuet:n5 oportetad fantafmata fe couertat» Ifta intelledluale vigiliafenfiffevidet fcnfibus fonoh^ gatis q dixit ego dormio 8d cor meu vigilat. fid fedm Iwc opinionêfônus vtrorSep fenfuu no pot fopire itellectS nifi mundu vel infuffieieter habituatS.Scdm aut.fli^ mentS exteriors fenfu5:folutis a fono interionb^bena manifefte apparet in gbufdâ quinodle dormiendo fut • gut:öd ambulat fine offendiculotSd faciSt aliq opa vb gilanti3.f.loquunf:clamät:iduütfe: afcendSt arbores: exeStdomos ad câpos:filuas:ifequuntiïmicos:etqnepi terfidüt:ód reuertunt ad lectos fuos:vtdicitAIber,in nbsp;nbsp;nbsp;'

cómêto fup li.de fóno fid vigilia.Pntetiaöd tertio ali^ quifegmexteriore fèfituü yigilard Sd dormirefcdm

^HméSccadis cxxxvi

intenorêifkutaudtui de vnotaliS g realiter fenfiuVilt; gilant ctiaqncj tales Ccdm fenfujamp; fimul fcdm vim in tellediua que fortalïïs etiaquodamo aequari potedad aduationêexteriorû fenfuû interionb^fenfibus ab oi adu fufpenfis,Vnde fi de9 in hole vigilate fufpederet ad tps own adione interiors fenfutisfine ipedimêto in fluennevirtutis ÄTfpirituum ad fenfus exteriores: qd ifhiberethominêamp;r fenfitiuevidere SCinteHedinevi larationariiSf ita fuffîciêterfe fein ambulnado vel afcê den^ dirigere Sd cuftodirc.HecHenri.de Af.vbi fup. f*j€rtia ciucftiuciila cft: Idn L* Ade caufatus eft fomnus Ade a principio:cum nichil de pdiAis caufantib^fomnS nee fumabs cuaporatio'dbi potuerit ad caputeisvel corafeeiere:nec inparadifo comederitdefruAib^ante formations Eue amp;nbsp;gd vidit Adam in fopore illo.Ad qua fie rndet: qgt; fö n*gt; illeAde fine rapt^ fiueextafis nee ab angelo fuit nee a celo neca cibali fumo aut fatigattoe que no erat in ftatu ïnocêtic.Sî fuit ïmifiiB a deo tan^ coueniês difpo lino ad reeipiêdas diuias reuelatiôes: qa vf dicit Aug^. Nili ab lue vita quifq ^ quodamodo moriatfiue auerfus amp;alienat9a corporeis fenfib^fueritnó fubuehitinvift onêdei StrcereftiuyJn quo raptu fiuecxtafi pius Slt; Shr gilTim^ deus primo hoï principio toti^pofteri tatis ofte ditmagnaSc mirabilia. Tpfeeni Adäinipfaextafi fiue excelfu mentis pofit^tSC in illudqdftatû nature excede bat eleuatustvtdicit glo.ad Eplie.v.Primo^pheta effe dus eft.Nam excitat' ’ex fop ore SC muliere formata ex ipfo afpiciens diuina rcuclatioe illuftrat’:ydiomate he braico deci t.Nunehoc os ex olTibus meis S^ caro de car nemea:,ppter hoe relinqt homo zeJngreffus etia eft.in

Caput 0ctauuin

fanduariu def 2C intellexitnouiffîma ab-initio âfpn mo vt dicitglo.reiielatiï eft ei q^ ex co nafcituiijs eftetho qui vere decedet:cui^ morte hoim genus redimeret:^ de cuius laterem cruce morieris fidelis eccFia formaret Intellexit etiaq,mSdus eftetgdendus peccato ^uis no luo.Tune forte intellexitmyfteriû trinitatis:creatione mSdiex nichilotdeftrudionceiufde.accepir in illa exta fireuelationêcafus angeloru.Intellexit facrificia q erat futura in remedia originalis peccatit^uis illud futur« ci clTe non rcuelaret.lntellexit cxcellennirtmam illa fugt; turam Vitamq poftinetemû viuêdo üne nutrimSföï■ habituri effent hoics in clara deivifioneffi in Inc vita ma data dei cuftodirêtJnftrucft’fuit in naturalib^,5C mo^, ralib^ fciêtns»Tuncetiaaccepit excellente cognitionem theologicâfugnaturalêvt primis reb’noia iponeret:S^‘ rerS^pprietates cognofcerer. V’ndecôftirut ‘’è jtl'im‘’phâs priin' ^theologus in vtram feicria gfedlus fedm menfurâ initij fui ftatus.Vnde ygo libro fcxto de facramêtislo quens de pbiaóó theologia primi hois dicitdierum vi iibiliû oim qcû hoie äf,ppccr hominefacile erantpfecta cognitione prima homme fimplici diuincmfpiranob illuftratiôe accepiffenullidubia elle debet.Nam dc^ra tionabiliter ei tribuit foam cor^ qppter ipfû fecit: et4 rum gubemationCdifpofitioiK Ô^,puidentia5ipi horni ni reliqt. Si aut^ vita tpali côferuanda d^ diTponenda in reb’tranfitonjs tarn feientiâ magnat accepit: multa magis p vita eterna adipifcêda excellentiore 8C habudan tiorè deceleftib^Só fugnaturaliV cognitione haberede buitSicin extafi 5C exceffu mentis Pauluspofinis vi^ dit archana dei que nô IicethominiIoqui,Sic etiäq«e dam mulierordinis noftri predicatorS virgo mirabilis humilitatis Ô^ deuotióis in yrbe veteri tempore noftro

^Hmc ßccadiö cxxxvn

«tafimpatiebatur^quotiens altqm's d verba denota 5^ feinennaloqueretur:G7q^ poneretur m ledo dum rapi ineipiebatteîeua tis paulatim manibus SC pedib^admo dum pedscrucifixi difpofitis fic effîdebat immobilis vtnuIIa violentia manus vel brachia fleditvel ipf ipe^ des poffent aliquatenus difiungi.De mirabilibus au te æarchanis queinipfo raptu percipiebat aliquando; paucis Se cum dilfieultatcaliqua reudauinHec Henj ficus amp;nbsp;Iohannes de fando Geminiano»

OFrtia queflio buFoctaui pius elfde fommjs fiue apparitionibus fan Ilicisfomniorum Circa quam fexqueUiun itur.

jr'^tmaqncftukiila cftiOnid

fomniSamp;1ena vndecaufantfomnia fiueappari

,, tiones fantaftice fomniorum.Ad quam ficrefpondetur ? qgt;fomniO fedm philofophum libro.ij.de fomno SC vi gilia cll fantafmafadum a motu Gmulacrorum a fimi^' tuditefcnfibili in dormiente fecundum qgt;dormit:hu iufmodi autem fomnium feu fantafma ortum habere p(||^ftex pluribusamp;:fiepoffunt fomnia plures caufas habere. Nam fomniorS duplex eft caufa in generali.f, inferioramp;f exterior.Prima interioretiâ eft duplex.Nam primaeft mentalis finefpiritualis.f.eogitatiovel affe? dioinquantum iHa occurrunt fantafie hominis in dor miendo.circa queeius cogitatio amp;nbsp;affedio fuitimmo tata in vigilando.Secunda caufa fomniorum interior eftcorporalis difpofïtio. Nam ex difpofione interiori corporis formaturaliquis motus in fantafia côueniês fall difpofinoi ficuthomini in quo frigidi humores ha? bundant occurrit q fit in aqua vel niue.Etproptçr hoc

Oput I0ctauuin

mediet dicunteficinteniendiï fbninfjs ad cognofeen^ dum interiores difpofition« corporis. Secundacaiifa fomniorS eft exterior:amp;^ hec eft duplex.Prima eft fpS» lis queqneß eft a deo qui minifterio angcloru aliquaho minib’ reuelatin fomnijsvtdidum eft fupra.Quädo q i a fît operationedemonû apparent dorrmêtib^alique hntafie ex qbusqnc^ aliqua futura rendant hijs qcö eis habent pada illicita vt dieet infra in tertiadecade.Sc eunda caufa exterior eft eorgalis.f.îmutationn^w^ tionisvel fantafie in quantö imaginatio vel S^Hiw dormientisîmutat: vel ab aere côtinente.vel vtiftronÄ mi dicunt exipreffionamp;celeftiscorporis vt fie cftmuctx ti alique fantafieappareant coformes difpofttionicele ftium.Pro quo intelligendo notandû q?aftronomidi^ eût qgt; celû fi uecorpa ccleftia per fe operantad fomnia* Nam multotiens dicûthoîm fomnia elfe côformia ftcf larum habitudinibus SC côfituationib^ intantû q fdt^ difpofitioe celi hora fomnij aftrologus dicere poteftde quo fatuo fommû fuit.Et dicût q? ftcutcÿ colera in ho mine habudat fomniathomo derebus calidis Si rubei* Si eu flegmahabundatde rebus frigidis ÔC aquofis:vc^ luti effedus naturales caufati a caufa naturali. Simuli celum potcft influere cognitioneeffeduû quos vinua liter eotinet:0C per confequensiprimereper fedormi^^ tibus ad fomniandS.Quibus respondet q,licetcelu^ aliqdoperari poffitad(omnia:hoctn no eftper fe.f.,ß impreflîonênoue fpeciei velcognitionis interioris ftn fualisvel intelledualis.Sed eft folQ per accidesad ah^ quam tranfmutationScorporis fcdm fenfibiles qualité tes.N am influetia ealefa^ua nopotiprimere pr^fp^ ciem coloris fenfui interiori $ caufet realem calorequi obiediuc moneat fenfum cadus,Et eu dicit fecundum

i^nmeoccadis cxxxviu

aftronomosquod qnep inuêta funtfontahoim cofor/ Miia habitudinib^ amp;imaginib^ftcIïarStvtpote Pifeisï Cancnzc.Dfcitijhocraro vel nun^exptuj eft:vcJ cft a rafutvPqaaligs exercitatus in huiufmodi poft fomniS (nó aut ante )ïueniet aliquaconcordantia in edo cS re Vel reb^deqbus fomniauit. Scd. b^Aug^ fup Gen. ad brteradicitHocquidcoccuIta malignoru fpirituu de fepdonefieri potuitïqui hoibusintêtistalib* vanitatis bustfie in eor3 dânatiortê SC errons prenofticationemt aftroru^pagatioe illudere côfueueft.Et negafq »illehu rnor qui dicitmdâcolia vel colera ^ducat in hoie fom niante vF frenetico fpecies calidas vd humidastvFcapra rum vd ferpentu vFfpedes cuiufeSt^ rcidifferentes fpè ab illis humoribustque talib^ apparere côfueuerunt. Etratio negationis dbqa caufa naturalis nopot per ft rpecieeffedus fui reafisprius^ducere in fenfu vFin tdledu:^ illueffcd:uj.pducatin efte reali.Qd ft dica Jurtvndecaufant huiufmodi fantaftice apparitiones î fornnijs.Dicitur q, conngüt ex irregularitatemot^^fpi rituum 8e fumorujSCparti5 interionij organorum in ^ibus fit fenfatio SC fantafmatS referuatio:quequidê «ntafmata talibus motib^refpedu tnuicê confundunt amp;^monftruofe coniungunt Et ita contigunt tales api? ƒ w^tiefomnioru.Hec ex Alberto ÔC Henrico» Ma (Belinda qucftinncula eih

S* fpSsboni Sc mali poffintappere SCïmitte^ X—ƒ re (omnia viuis.Ad qua rcfpondef affirmatitre amp;nbsp;pnodefptritib^bonis dicamus. Ingeruntent qncp fomnia clara viuis benignitate fpirituu bonoru deqbuf damladbonS iporumvFalioriï ptinêtib^lSC fic Alberto niagno fuit rmifföfomnüïclarfi de cafupueri démoli dino in ripainode: vt fic qa epseratîmaiori piëtare SC

Caput 0tt9uuin

copaflioe moueret erga matrepucriîque fibf de manedt fubmerûôe pueri filq fui côquerêda erar. Sic etiâ Galie no fuit inviffum fommuj decura tuiufdâifirmi patietis egritudinê fplenistqui vt ipfenarrat eu di u decura illj us follicitus fuifiet: amp;remedia dihgêter quefiuifietifo mauit quadà node qgt;fanguinê traheret de veiia qeft interaurifuîarem êc anularêdigitos:quod fedramp;f fan’ tus cftiq?fi ita diuina bonitasp bonos fpns dirigit holes facientes qd in fe eft ad ea que funt in falutê corporujl loge vticp forti^diriget g bonos fpnsholes debitefollici tos^ bonis moralib^Sc fpiritualib’fibi vd ahjs aegrendis amp;nbsp;maximeillos qui prefuneficut rex Salomonfped’ liter diredus fuit per fomniu5 debono regiminepopu li fibicómün.vt habetur.itj.Reg.q.^? h oc facit tp Cay^ ^has en eft« pontifex anni illiusj3phetauit dicens. E*^ pedit vobis vtvnus moriaturpro populo ne totagens pereat.Sic fcpe regibus etiâ infidelibus per fomnia mul taoftenfa funt vtregi Pharaoni futura fames.Gen.xli» Sc regi Nabuehodonoforfutura regnon? difpofitio de quafollicitus erat DanieKij. Etmerito angeli dirigunt amp;nbsp;inclinant reges fiC principes per fomnia ad falutê eo tum quorum curam habent. Nam aliqui angeli vtdi*' ceturinfra in fecunda decadetan^ gubernatores preßt ^uintqs06 regionibus:S6 pcrconfequcus regtb^56 pn* cipibus regionn in eos influendohoc vel iHudj^utno^ uerunt expedirefaluti comiffbrum.Ex quibus app’^ retqjinter ceteros illorum qui pfuntfomnia magis no/ * tanda funt tan^ prefagiC de futuris habêtia. Et ideo di xit quids de phis cp regio fomniocredendum eftNoue rat eni q gt;falus populorü confiftitin capitibus corU5»t» in hijs qüi pfunt.Secundo ingerunturqneg fomnia vi^ «is 3 fpidubus malis; vel ad dccep none vt quis credat

i^Hinc öxidiö cxxw:

43pheta'deiïquf eft^jphcd diaboli!vel ad confirmatione alicuiuserroris vel fupfèitionis.vd adalicui’vidppul fionê 0^ cxcitatione5.Gru^bievel luxurie, qnepvr p has Vifiones claras £C lomnia fe tanÇ jjphetas aut deo fas# miliaresextollant:de facili eni reuelationes extollunt» Senfithoeapt’s qn dixit.Datus eft michiftimulus carnis angelus fathanene magnitudo reuelationu5me extols# ht.Sic Socrati fuit imiüüj fomniûaquodam demone fibifamdiari vtpoftetinterpretarifornniü Platonis ad huepueritqd habuit de cygno que Athemefes Îmolant dec veneri qua coIur.Socrateseni pcedete nodepriuC c| Plato ad cum eruditionis gratia a patre fuifletaddu aus vidit fomnia a fpiriru familiariimiffumteygnS.C qui apudAthenienfes veneri dtcaturrdulcifTime canen tem a terris vfcp ad celos cantando fubuolantêquod poftea PlatoneadduAo ad fethic ille eft inquitcygnus quêego preterita node tam fuauilïïme cancntêfomno vidéram.Sicctiâ qbufdam phïs ab alTiftentib’fibi demo nibusfuerötimiira fomniadcaliqbuscffedibus: vtex eis poftea conci uderent difcurfiue eftealiquos fpiritus feabiliores Si fubtiliores Si ficinduceretur ad fupfti/ tionê vel errorevel etiamqnc$ad veritatemtvtpatet de platonicis Si Tullio veritati catholicein quibufdam ad J^^^bus. Hec ex Henrico de A(pa.

f (ÄSrtia qusIliuncula eft: si

l t A fpus vel aîemortuoru pofTint infouis monere.

VadbonStvKabducere a malo viuostet fi fint fer u5de5^exequêde mortuosi monitioes. Ad quarndef affirmatiue.Najqncp a fpiritib’morruoi^et ab aîab’î purgatorio exifKtib’îmittunt Conta vinis:rogat«,p eis orarivtpsütpdia.Qâc^ êt pmimt eis:vinis fónia igererc

Opin ä0cf3i!iiiii,

admonitoria vel rtiâxuocatoria adbonû vel a peccati® gbiifda reuocatoria.Óe aiabos veto damnaris no puto Kmnia îmittereviuis financ^uis mchjl^hibeatviuo® etiâ de mortuis danatis fommatetqnq?arte demons au fin? vt credant faluareaut vt preces amp;: elemofyne viW rû^ illis fruftra fiât. QualitercSeß tn fi t Comma de mot tuis no funtobCeruanda a viuis tan^ fempipfi^ taiib^ moueantvt mortuis fubueniaturelemofynis amp;nbsp;pab^»

A^artaqueftincuU eftW qW IoniaamêtiS 8d fiultorü habeatpfagiu alicui^ ^^-^^^►veri.Ad qua5Albert^volês^bare q? I'ónioru5 ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ïminto no fit a fpiririb^tfi; ex caufis naturalib^ refpon

detaffirmariue dicestcjmftis amentib^SC fatuis plurii mû fonia pfagiu? habétia accidere foknt.Scd hoc negat dns Henric? dicenstq jnekiatvbi Albertus hoc legerit aut^expientia didicerirupieeni nun^ viditfatuS,P^ phetadetautfóniu? notabilefuturorS defignatiuu? na buifTerimocü fantaßieü fatuorû fit tumultu cogitatio nu fiC paffionujmaxiediftradû iquietS amp;nbsp;côfufuît io eßmaxieidifpofitö ad receptio? tcutlationujetio niorS»

Z^Bmra quefliitcula c^ua H qWrefpSsbcni no clare erudiuthoies p fonia.b ^^■^^cnigmaticc 0^ pabolicexSfinis|imißionib^ io nior^titfigniftcatio aliorum qfeiri vel pfciri expedit hoib9.Ad qua Symonides phSs volens relpondere dixit hocaccidcre^ eo tfde^inuidet monalib^de fdafow^ roru?.amp; io no clare f? fub obfcuris figuratu inuolutio^ nibfinaittit hoib^ fomnia'defuturis. Sed qa hic max^ƒ mecrrauir.Ideo dicêdu?eß'qgt;’cx multis caufis contingit hoibus imitti foniaenigmatica amp;nbsp;n clara,'Prio vtheirt fomjsobfcuris territi ad dnm,pinterptatione recurrat

J5gt;jiine öcc3diö ext

Tp^ ^’J^ '^®^5 ïmincns velit auerfcrepefaneautvt ■nquis femusdd ad falutemul torS exaltetSC deus gß icetunquaJiter fuît adIiterâ de lofêph SC Damde. Se eundoobfeuritas pmoni tionû g fomnia fadtad exerd lUîprudentie:ga foto g » adeo Ô^ creaturis fpintib^bo »“**wb's folèt hoîes vanjs modis moueniaffedioni# ,U5:habêthomiaes occafionêdrcûfpedi’ agêdi æ cau^ uuspuidèdi vt forte iminentia maîa excludâtvtleui^ to ventura bona habudantius fufpiciant. Tertio •n câpôtenc coditio Qat^ pntis vite que mbtiplid öbfeu ptate Ô^ pplexitate anxiarimeruitqn ho p ri m^ a deo •^'SR^^P^5®cidit»Vnde»b»Greg9,v,morar»didt,Pfo *S™^ paradifi gaudescedtaeis pena multati vix fufur ft)venas apphendim^:ósmira deiopa raptim tenuiter ^ PÇnfamv zGOuartojpueuire pot ex merito vVdeme dto:vel ex ïdifp^itióe autdiTpofitióe recipietisjppter quedeus aliquos nullis îmiffîomVfomniorûpadmo ttetali^s ambigue inopinatis paifioib^triftitie vFfoicie Of ali§s fQnijs yFreuela tiôib^.dans.hec Henri.vbi fup

(TmqueiliücuUdlt^ua re influxus fpirituû inholes poti^vdæius re fpidtfomniS ^ vigilia.Ad qua fierndetur: q» tresdrne aduationS interioris cognofdtiue requitut quietè amp;nbsp;tranquillitate mêtis.i,aïe:videl5 reuela tio:c5 templatio 8C verftatis inucfligatio.Cumicrgo f5nus fit quedâ quies viriû aîaliumtideo aia dormiente eft infta tu aptiori ad reuelanóes.Vnde ga reuelatio p fomniuj vFalias imilTa hominiadeo vél angelo eft quedâ interna allocutiotfruftra fieret qn aîa effetitadiftraefta vel algs occupata vFintenta cp nó intenderet fpiritui fe alloque n:vel locutione fibi memoriterno imprimeret. Sicut

Caput 0rt3uom

Iioc manifeftu eft in exteriori:nullus enî Capiens volens aligd alicui dicere alloquitiplujqn vel vbi^pter interi ore diftradionê, vFexteriore turbatione? no p5t pftde audirevel fiaudiat no recipit cordi q3dicit.ct ergo di/' xitfapiês: qpno eftcffundMus fermovbinoeft auditi» Etibidépruftra fitlocutio ybi no eftattennotaut vbiei^ qd dicit intellcdio.SpQs ergo boni cG fint fapientinim* nolentes hoies alloqui fruftra locutióeinteriori nec ex^ teriori rationabiliter obferuat tunc locS:ftat3:6C difpoß honeei^ cui loquenda eftvt allocutiones fueeffedun^ habeanttiuxta illudqd dicityfaicdv.Verbu meum qd egredietdeoremeo no reuertefad me vacua. Ex qbus (equiturqgt;reuelatio a deo vFangelis per fonia fit^ tem pore quo adhuc ligatus eft fenfus comunisqa^iHo té# pore aîa eft injoimoda quietenullum adû habenslöCß eófequens vident effe in difpofttione aptiffima adrete ptionê diuine illuminatiöis.Hcc Henric’ vbi fupra.

Bamqucflio bui’octa ui capitis eft vnica,f.quotamp;Squi funtqut bene ioniantSC fonudo diuinât. Ad qua ;c refpendeüq? tria genera homniSbene fommat êC diuinant.f.vefani:amici;amp;: mclacolici.Pn#

mo enî vefanibene puident SCdiuinant de fónijs. Cui^ ratio ediqa tales nô funt intenti circa j'priosmot’:^ ideo apphêdunt SC difcernutmot’paihonis extraneeq tangit cos. Viriaut prudcntiflimi æ optimino fût mt^ nifi,circa fapiêtias SC virtutes SC al ia honeftajipter q no percipiatfomnia. Secundo dico q»amici benefit rede fomniât ficut res cuemûtde fuis notisßCamicis.Cuius ratio eft;qa amicorum ad inuicêeftmaiorfoliotudolôü ideo fiiorg fimulachro^teft maior cognitio, Vndenod

^Hme 9odis cxEi

8(famici papus qn funtfegiti,pcul ab inuicê maxime J )inukê funtfolidti:de femfra fpcrantes S^ de fe mul ta timentes,Maximecni cognofcunt fe inutcë:ó^ fennunt mot^ad inuicê fibi fados g pafTiôes fpei'iSCamonVSC tf moris. Et hoc modo fe habentfornnta notorS amp;nbsp;amico turn.Nam mot^fomniorS amicoruj funtmagis^fun dati Sc vehemêtes ^ extraneorû.Qd vno exemplo etii paterepôt qgt; narratTullius in.tjdT.de natura deorû:dt eit eniibidetp duo familiares focq SCamici archades .i. greci iter GmuI facientes adaliqua ciuitatepuencrutt^j; mm vn^ad domSfui amict perrexit.AI ter vero ad holt;s fpitiu? diuertit.Is qin domo amici fut' eratviditin font nqsfociuj fuû orantevt fibi fubueniretteo q gt;nbsp;nifi iuua rettpfu5eiret ab hofpite iugulandus,ine vero hocvifo excitat’ deledo furrexiti^hofpitiu in ^ heeagebant petereconat^eft, Sed ad fe rediens,’SCtançât vanS fomni urn guipendenstadledu rediês obdormiuitïtuncyi’fo dus fedo per fbmntuapparuit ÖCinflanti^qua pri^ ro garevidebatvtei auxiliarer Sjifte neep definio tóe eu fans itéra obdormiuit.Cui tertio in fomnio foci^ cum magnaquerela apparuitfedicens iaius^ilatu^cife obfe cransiqm vite fue auxilia ferre neglexmct vt faite vltio nem nó ncgarctïdtcens corpus fu5 trucidatu ferri extra porta fupra curru:cooperta ftercore fepeliendû vtei^fee los'vel facinus occuItaret.Tune eóftantib^ pcib^familta ris8c amicus capulfus^rinus cum tudicead illam porta fummomane cucurrit: SC curru que in quiete et demo ftrauit:c5prehendit:hofpitemcp ad capitale fuppliciu pcrduxif.Hocnarrat maximus Valerius li.fecundo de fomntjs. Tertio melancolici mdi^altj s fomnia,pnun ciant et coniedantiCuius ratio eftiga inïllis elf veheit mens imaginationu imprefliottum qaminusæprqs in

Capot Aetatium

tendunt 8^ minus ^rq s cura impcndût:tu §a rare vit , ^^fundedormiQt:SC lô meliuscôicdant: diuinât: Ô^ puidcnt fomniaJUiauiêg optimeamp; artifidofedetcrmi liant 5^ interprétantfomnia funtifli qui mouent fubti liter inspicere fimilitudmes rerû.verbi gfatSicutenim^ habet in aqua mota:fiemultotiês fehabuit|in fommp-Sicutcigo intucntesin aqua mota fimulacbradiftoria âCeonfufa própti funt reddere figurata vel fignataipo rum fubtilitert^a faut infpicerc fimilitudmes fimugt; lachrorûvel idolorum ad ça quoriïfuntfimulacbraîdi; têtes qgt;Kcceft figura hominis: hec equit ÔC fimil/a^Sic etiam infomnqs intuentes fimulachra diftorta prop^ funt détermina re ip forS figura ta vel fignantiailli qu* mouentur fubtiliter infpicerc fili tudines corupdea quorum funt fimuIachra.HecbeatusTho.in fine tertq libridefbno amp;fvigiliatamp;r Albertus in cómento ibide, ï'^^Kinta queftio oerani ca |q’ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pitis eft fimpleic.f.Si dare fidê fomnijsfit

licitu.Ad qua videt refpödendSnegatin« ^‘'“gt;ç^^^^^pterea ^a feribit Eccï.xxxiitj.Multoser^ wrerecerot fomnia Sc exdderStfperätes in ilÜstdf md trice dicit.Somnia ne curestnam fallût fomnia plurest C^Cato dicit.Somnia necuresînâ mes hûanaqdoptat dû vigilattfperans pfomnS cernitidipfu5-Sedincotra riû efttga angelus dni.apparuitin fanis lofeph:qfbnio credidit^Mat.primo. RÈodicendû qivt dici t.Macrobi US fup fomnû Scipionis(co q »in fornuis Paulus Scipio maiorScipionifilio apparuit.)Omniû quefibi videri dormientes videnGquinq? funt principales diucrfitates 6C noîa,autcftlt;nîquotîlatini fcmniûvocât:autq3vi fiorede appellattaut q^, oracula nûcupaturtautqdiia*

^nmé öccadis cxtn fomniS didüaut ert fantafmaïqü Cicero quoties opus hoc noie fuit vifu5vocauit.Vltima ex hijs duo dicit Ci^ cero cS vident cura interpretatiôis in digna funt co q jni chil diuinanôis importêt.Fiut enihec duo primis trib^ horis nodris:qüevocatprima nodis vigiIia.Luce.xij.et que dicit ctiâ in tempeftu.iij.R^.itj.SC cofurgens init^ peile nodis filentio de meretricib^Jn gbus horis font nus cil valdeobfeurus Ôf^fundus ^pter fumûobfeurü Si fpiffuj refolutu a foco digediois opilantê SC obfeurä tem organa fenfuff: io tue fentafmata fiC motus fad^ a fenfib9 apparere vereno pnt. Etió credere 06 fi de dare fônijs 06 appantionibus fiue rcuelatiöib^ fadis: tribus primishoris iUis vans eil Ô6 ftultff:ô6fie intelligunt di «“îa in fronte qucftiuncul e adduda. Somniff afft eft eu dormiedo aliqdreuelat nobis p îpreffîonê formais ima 8inabili0:fi^ id qdreuelatregitfiguris et velatimagini bus:vt eu Iacob dormies fcalâ vidit, Gemxxvitj» Vifioê tu in vigilia reuelat aliqd pipreflioneformatât imagina hiliff:ô6eo ordinecuenifft quo apparucrût: ficutvifio yfaie/qui dicicVididnm fedentêfup foliujexcclfffzc, yfaie.vi.S6 vifio danielis de ebdomadib^que eo’ordine cuenit ficutvidit: Oraculff eft eu infonis:parês vialia bona graulfepgfona deus:xgs:angeïus:virgo maria:vF aligsfand^taligdaperte vcnturuautnotvitandff i^ fa ciendu5denunciat:S6ifti taIes apparêtcs fi loquent ^ euéniet vtdicfftvel vtdftêdfft:06 fic credere no eftpdni maxie fiipfecui apparitiones fifft fit bonus. Ex qbus p^ q fecundum Macrobium:fomniff Iofcph.de quo dici# Matheus:oraculu5 fuit amp;nbsp;in aurora ftomacho digefto 66 lofeph fomniorff dodor credit angelo 66 accepit Ma riäfibi vxorè pregnantê.Illud autêqSPharaonivFNa buchodonofor fadu fuit fomniff fuit 66 nô oraculujï-

caput ä^ctauum

nälofeph Phara5ü5^ DanielNabuchodonofor iterp tatt fût.Ergo i'fónia credere et fätafmata pferutari van« «ft q fint trib^ primis horis nocftis.Sônqs vero vifioib^ et oraculis crededum ê:maxîe ft frequenti^apparrâttet ft bon^fiteui apparët.0^ ab’ahQfctô viro inteptenuVbitn cui fónia viftoes aut oracula fiûttnô ciTetvt Paulus qdl cebat Scio cui credidiÓC cert^fum:aut ficutma ter Au guftinideq dicit li.cófcfRonij.q ipfa fciebat diftingua re inter deum rcuelantêSt aiam fomniantê.tunc eni in terptetis cui vifioautfomniS vPoraculum fieret no ege ret. Hec dis Ioha.debhblia bononienfis in quolibens.

Cctaqucfho octaut cay piris êfimplex.f.fi vaticinari futura g fo!^ J nia fit pdm.Äd qua fie rodet:q pdicerc fu 'tura g fomnia pótcotingere qtuor modis Primo ex naturale róneïSC fic polTuntcognofci oïa fu tura q effedusfuoshabent in caufis fuis:5e pdicerc ta* lia liqjmee eft diuinatio vt pjfup diuinatio prio ca.Se* tundo cotingit futura pdicerc ex corporali coplexione vfdifpofitióe'vtmedici faciüt:5C hoc licence eftdiuina re.Tcrtio cotingitex dei reuelatióetftcut fecerur lofeph 6c Dcntel.Gcn.xl.Sc Dan.tj.qpreuelationediuina v^ derut pfagia futurorü:6C ió reuelationêa deo fibi falt;3» exponebant et alijs enarrabat,Vnde dixit lofephduob^ eunuchis q habueft fomnia et interptatióes ignorabat Nunqd nô deieft interptatio:referre Qd videriris.Gen. xl.et Dan.q.dici tqei g vifionêmyfteriiï reuelatu5 eft2 deo. Vnde fubdit.Eft de^in celo rcuelasmyfteriaü nuI lis tn fomntjs quätujeft ex fefides ÓCfpes^ certo pon^ da eft:nifi alicui coftaretaliqdj )certo g fomnia vel in fomntjs a dno rcuelatu fuilfe.Vnde nee lofeph nee Dani

^nme decadis cxHin

cï obfemabant (bmm'aîfpem in illisponêtes.Sed q per fomnia fueît eis a deo reudatazexpofuerût vt p5.Quar to côtingitfututa pdicere î fomnijs ex demons illufïo neôd reuelationecum qbus pada habet:vFexpreiTatqa adhoc inuocanuvel tacitaîga huiuimodi diuinatio fe extendit ad id ad quod fe non pót extenderetet talis cfl illicita et fuperftitiofa.Vndc jibaturLeui.xix. Non obfeuabitis fomnia.et Deutero.xviq .Non inueniatur in te qui obfetuetfomniaiet hoc vPpadumhabens cS demone:ycl fpem ponensin fomntjs. Hec bcat^ Tho, fecunda fccunde.q.xcv.arti.vitj» (Optima queftio et vlri^ K __/ mahuius Odaui capitisîduas habetquefti unculasvt patebit infra.

fXl^iiua quçdiûcula cißua’ I P nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;puerile amêtes quâdoqj futura pdicunt, Ad

^^^quàfic refpondetur qgt;pueri etamêtcs eu habe ''antliberû arbitriû ligatum:nô^gt;prie voluntarie.fed na turaliter agSf.Natura autêregit fiderib^ qua îmutant quodâmodo fentafias eorum et fie diuinantîvt diAum eft fup in déclaratiôeopinionis phôqtet clari^dedarabi ttn ex foqnenti rcfponfione ad fep timâ petitionem.

(Ecunda quelhuncula eft: Quare aialia bruta aligbus motibus futuros effed’odedunt. Adqua ficrefpódet: q,aialia bruta non habent aliqd fupra fentafiam quod ordinet fantafmata:ficut habet homines ratione.Et ideo fanta fiabrutorS aîalium totaliter fequit impreifionêceleftê amp;nbsp;ioex motibus huiufmodi aîalium magispolfSt que dam futura;vt pluuia ethuiufmodil quam exmotibus

Opiit ^aanuin

hominu qui mouentp confiliu^ rónis, Vndephüs d{^ citlibro j. defomnoS?vigilia» cpquidainpnidêtiiïimi funtmaximejJuidentes.Nam intcllcdiuacot^f nó ed curisaffedaded tan^deferta óf vacua ab cibus:6C mo ta fedm mouens ducit.Hec Tho.i.pre.q.vbi Cup. Vnde phus dicit in ïibro Methauromjiïq, cantus ran3rü:acu tus morfus pulicum: velmufcarS fignifîcat pluuiam. Prima pars4)batur:qa tempushumecîa tuj eft coueniés ranis exiftcnnb‘’inaquis:ideo naturali iciinatiôecantat Et pulices 06 mufee ppter humiditatèattradâ a virtue te eleuatiua exqua generatur pluuiatplus folito querut reftauratiuu^ Etgallus cantans tempore no folito 8C. afini confricantes aures fïgnfficant pluuiâfuturâ.Ptw ma pars ^bat:qa tuncmultitudine vaporS extingue« tiumpriftinâ ficcitatê inftigauSd^pars^baair:quo/, niâ exmulritudinevaporum generatur in eis pruritus.* Item eleuatio capitu?boum 06 vacatu in campis 06 pa* feuistfeu impetus reuerfionis advilla fignifîcatp!uui2 66 tempeftatêfuturamtpatetga cum operationes illo rum fint ab intelligêtiainfallibtli:ideo naturaliter indi nant cognofeere nocumentû futurum,Nimia etiâ aui* ditas pecudum comedentiuin campis eft fignu? future« pluuietpatet qa natura no deficies in necelfarijs dedit iftis animalib^ no habentib^rationerquandam inclina tionènaturalèqua extimant nocumêtu? futurs de^xi* mo fieritquodeft^hibitiuS nutrimenti eorS.Ideo hoc quafi feientes plus folito auide qucruntcibS.Deauib^ etiâ in terra fu turäpluuiä^nofticantibus Virgili’prf mo georgicorum Ipngo carmine fie cecinit. Cum tne^ dio celeres rcuolantex.equore mergi.Glamorccp ferunt adlitora:cSq^ marineJn ficcoludunt fulicetnotafc^pa ludes Deferit/ atqj altani fuper volat ardea nubem»

^n'méôccadis exLim

Mfta Autilfff furgentêvaHib^ imis.Acnefiigcre grues Aut bucula tels Sufpiciês/patuFcaptauitnarib’auras Aut arguta heus circôuolitauit irudo.Et veterè inlimo ta ne cecinerequrrdâ.Sepi^e teefits penetralibus extulit oua Anguftum formica teres iterSC bibitingês Arc^.Et epaftu dcccdës agminemagno,CoruorQ increpuit damp; fis exercitus all's,lamvarias pelagi volucres 8lt;ifra.nuc currere in vridas. Et ftudio incalfu videas geftirelauâ di,t5c.f,funtfigna pluuiefuturet amp;nbsp;figna tempeftatis ventureteodêlibro decantas fup dixit. Côtinuo ventis lurgêtibï’autfréta ponti IncipiiItagitata tumeieere: Slt;r horridus altis Montib^ audirefragor. Aut renofantia longe litora mifccritSC nemorumkrebrefeeremurmur lam fibitum curuis male teperatvnda carinis. Ethec fint pro odauo capite prime decadis fatis,.

CA ^niiin caput pdneipa ft B lehuius primedecadiseßdc immunitare w ÔC nobilitate inrelledus5C volStatispote# v/tiarû aïe refpedu corporSceleftiö fub quo feptem principales queftiones declarabuntur:quaru5 quelibet infra fuoordine mam'fellabitur»

lt;^ SRimaqueftio pzicipalia

1 p Bhuius noni capitis eft de intelleduöi voids’ täte refpedlu corporû celeftiu:fub q quince qfliwculefoluenttquar« qlibet noiabit îfra ordine fuo» r^ WmaqueftmnculaeftiSi I p B volutas amp;nbsp;intcllcdlus potentie aïe rationalis k ^^^fubdanfamp;r neceffitcntacorporib^’celeftib^.Ad ‘'qua videt primo refpondendû affïrmatiue.Nam îftru meta mo entScimutantin virtute principalis agetis

Zaput /50num

Sed corpora celefthfuntinftmmàa fubHaniïariï fpi'd tuahframp;angeloriïrquicS fint fusiores aîabus ÄS cara potennjs.‘ergoin dsiprimunt óC mouenteas.Ergo cot pora ceieftia velutinftrumêta in aîabus amp;; earSpotêtqs poreruntMinorj)batper Dïonyfiu5.vi (j,€ . dedminis noibusdicêre^Diuina fapientia cóiungit fines priorS prindptjsfecudoi^r^pter hocphus.xq.metha.a/ringna uitnumerû angdonijlfcdm numerum motuucelefiiu» Preterea fido arguitur ficIIIudqd g generationêfub icit corporib’edeftib^îmutaturôô needfitatur ab illis vt fit caufa aAuû illius.Sed aia fubicitur g generation? corponb’ edeftibustergo imutatur amp;nbsp;necefiitatab iH^; MinorjjbafiNamfol0^homo générât homincjJ.phi!* ficoîV- amp;no générât materiamtquia materia eft getier rabilis 8^ inconuptibilis.primophificorum.ergo ge; nerant formam que eft anima rationalis*Item tertio ,j)batur q»corpora cdeftia imutent potentiam intdle«« cftiuadic opatio intdlecftushuani per fe fubicitur motuf celi:qa intdledFfubicitur fantafiejntdligcnxêenî opot tet fàtafmata fpecuhri.ifj.de aia.Sed fantafia g fe fubid turmotui edi: fieamp;^ omnis cognitio fcnfitiua:aquib^ dependet omnis dodrina amp;f omnis difiiplina intelle^ tftiua.primo pofteriow. ergo zc. Preterea quarto ^bat qgt; volutas fubidat aftrisjficHHud fubicit caufaliter Sf di rede fugioribus Iaüoibus:qd varia t 0if alterat de difpo fitione in difpofîtionê.Sed volutasfidm qdphiîs addit citprimoamp;.ij. deaîa.de mête Empedoclis QC Demoerj ti variât amp;'alterat fidm diuerfas difpofitioes fpis qdeft paibo motus ediditj.phificor^ricrgo volutas fubicit caU faliter 8^ direde cortibus cel eftib^. Patet etiâ hoc expt tntia. N am multi hoîes fidm difpofitionêtcpoi^ fût 1^ ti amp;nbsp;triftes beniuoli fit iracSdi.ergo zg Sedcontra eft

^HnK fccadiö cxtv

q^dkitDamafcenustq, corga celeftia/humano^ adun nc4ua^ fut caufa. Rno dicendu tp corpora edefttadu pliciter dieu turagereieffedib^, f. g feSCdtredeïet g aeci dens Scîdirede Primomo corga celefha nô ague I aîa5 fie potêtias ei^rônalesîga fi g fe SCdiredeagerêt in aïaj; fequeret qjare^duccretur pertranfmutationSficut alie tes naturales:vt dixerSt Democritus et Empedocks:no ponentes differentia inter fenfum SCintelledu?. Qui no videntes di Hindione inter adus SCogationes intel ledus Sc fenfus: SC inter appetitu fenfitiuû fiC intello diuü:dixeruntintelIed3 effèvirtutêorgantcam SC ma. terialem:fequentê corporis tranfmutationêficutfenfus. Et confequenter dixerunt q, eu tranfmutatio inferior^ corporum fequaturtranfmutationè corpora fuperioruj: animaetiâSc intelledualis operatio fequerentmotU5 corporu celeftiu3:fc3m illud Homeri. Taliscftinrell« dus in dqs Sc licibus terrenis:qualêin die dedit pater viroru5deorûcp. i.fol vel Iupiter:quêdicebantfumm5 deû.Etua intelledS ficut fenfu5 credideruta corpori:^ bus fugceleffib’ gcnerari.Eteófequêter direde fiC g fe a corgib^celeftib^agi et iprimi.Qua opinione theologice pbàt ponêtcs cj lex hac ordo diuine pro uidêtiehoc vult q »vnumquodep immediate a^xima libicaufa moneam tur.Proximum autem motiuu voluntatis eff bonum oftenfum per inteHedûîeo q gt;nbsp;obicdu appetn^eftbonS vel apparens bonuma quo moueturîficut vifusaco;# lore,Vndedicunt q Cohus deiimmediate adiue cftmo uere voluntatem:ÔCfecundorû agentium Colusperfua fluetno aute imprefituea corporibus cclefttbusrquia fi ficnun^ in nobis effet eledio mala.Nam natura per fe fiC diicdeagçndo lemg ordinateagit SCmouet» Eande • etiamopinionem reprobatphus,iitj.maha, Slt; primo

Caput lotium

8^ fc3o dean, Siautêloquamur de fubfck^lione indere da ÖC g acddcns:fic diamus ij aïa fiC potentia dus ap^ petitjua:ó(^ïtellediua rationales:fubtdunt corgib^ cw leftibus 8^ eorûîpreiïîonib^Jnquantû.f. aliquo modo intdledusô^ voluntasacdpiunt ab interioribus amp;^ ex^ tenoribusviribus que organis corpora anigant: Ôif coti» portbus celeftibus fubidunt. Nam operatio inteUeduS amp;(confequêter voluntatis nec inchoari pot nec copied fine cocurfu virtutu corporear5:que.funtjmaginatiua »nemoratiua:cogitatiua:fcnfitiua zcEtindeêq,imp« ditis harû virtutu organicamogatióibus^p ter aiiqiwJ indifpofitionê corporis velorganorS talibus virtutibus feruientiutimpeditoperatio intelledus SC con(equétci volGta tistficutpatet in freneticis:letargids SC infirmis zeSed tarnen etiâ circa hanc Tubiedionê diucrfimode fe habentintclledus SC volCtas.Nam ïtelledus de’nc«’ certate accipitab inferiorib^viribus apprehêfiuis.Vu deturbata vi irnaginatiua vel cogitatiuavel memorat uatdeneedTitateturbatadio intdled^.Proptcrea d^d q gt;nbsp;Ii^ opatio itell edus no efficiat a motu celiîcxigit tu mords celi adhocq, fiat ogatió intelIcdus.Nam opera tio intelledus no pot fieri nifi cócurrat fenfus. Et feu^ fus nopotcocurcre fine influentia motus celi. Virtuti autem motus'celi remouent fepc eötrarie difpofitfoncs impedietis opationêintelledus. Volutas vero ^ximior caufa ^ intelledusdicet no ex neceflîtate fequat inclina tionë appetitus iferiorû.Inquantum in poctftate voluu tatis eftlequi inclinationecôcupifcibiÜs amp;r irafeibihs» Vnde inferiores vires minus ptingunt ad voluntatem ^ ad intcHedCr.Subicit tn SCipfa oecafionaîiter SC indi rede: fugioribus lationibus:inqaantSex hijs aliqua^’ cafio noUris dediôtbu» preUaefe^m qd habet iprefflo

ignineöccadte cxtvi

ncs:Nam dï ^ corpora fuperccTeftia difponif aer ad fri gus intenfu5:cligim9ad gt;gnêcalefieri:ac etiï virtuteedo turn infurgut in nobis aliquimot^paiTiong qbus effi amurcoleriei SC proni ad tram.Et interdû a celo canfa tur in nobis aliqua diftrafio in corge g qua eligim^ aciî tiperemedicinâ. Ad primû ergo argurnêtuj dicendû: qjfpiritualesfubftantie q celeHia corpora mouettagunt quidêin corgalia mediâtib^cdeftibus ogib^.Sed îintelle lt;^u humano agûtïmediateiHumnâdotvoluntatê autê immutare nô poffunttnifi g modS gfuafiôis.hecTho, q.cxv.ar.iiq.pri.^tis» Ad fecundû dicit: tp fol générât hominênô tn aîaminteHediuâtfeJ aliâ formsfubftangt; tialem educ^fâ depotentia materie q potiea correpitur adueniête de foris anima inteUeâiua» Ad tertiû dieen dum q? indirecte SC g accidens dependetogatio inteHei; dus a fäntafia SC a fenfib^ exteriorib’tnô tn g fe SC dire de vt didujeß.Vel dicitnegando qnqjtga fi operatio intdleâus depêdet a fentafia hoedt virtute intelledus agentis amp;nbsp;ogatio intelledus que eftdodrina vel difcilt;5 plina fi dependet a fenfu no côcurrit vniuerfalitèr edit fed folum intelledus ages. Ad quartu dicendû qgt; tali# altera tio eft ratione corgis in quo diredc influitmotus celi Sc non ratione intelled’vel voluntatis:qa nullus ta lis motus caufat in intelledu vF volûtate: fed fol 115 in corge,Etnegatcofequêter qjaliq a natiuitatehabeât alt quêhabitujmoralê.Adphin veto dicitur q, itelligit ali# quos in natiuitate naturaliter difponi et naturaliter ha bilitari ad habit’moraîes:iuftitie:t^erâtie 8C huiufmo di 2c hoc concedit, et hecquantû ad pricipalêqueftiôej. va^cunda qucflttmcula eft: Ff 7 Si ab aftris vFalti s caufis accidentalib’ vnus fit

Caput JSonum

altero acutioris ingentjvd tardioris. Ad quärefpondc^ turno^uenit ex aliqua influcuati virtute impreffa cor:’’ pori humano exaftris tempore natiuitatis q? vn^honto fit acutioris ingenij vel tardioris:Probatga virtusco^ gnitiua rônaÜs diredeno fubicitaftris: vtngcfupradj dû eft:00 p côfcquens per feno poifuntiprimere init« kd^cd bene g accidens,Albertus amp;nbsp;Henricus;

IÆrtia Queiliuncula eft:si t A ab aftris vel ab accidentibusalijs vnus inclinet lt;nbsp;__/^d vnam fcientiâ:00 alter ad alia. Ad qua icfpq deturfimiliter:q gt;no ^uenit ex aliqua virtute celeftite pore natiuitatis etiâ qjvn’ ’fit naturaliter aptiorad vna fcientiâtSC alius ad aliam. Probat hoc fimihterrquia cot pora celeftia naturaliter flCdirede no poffutnos apto« facere adfcientias:i5,bcneg accidens, Albert^ SC Hen» ^^^artaqueftiûcula e:quot q Wfunt caufeaccidentales ex gbus acuitas ingenij lt;nbsp;.,g;X^Cïclinatio ad diuerfas fciêrias^ueniüt.Ad qu^ letq » funtqninep.Prio nanep hoc^uenire pot ex pamonib^^ad quas ex coplexione naturali hóeft difpo^ ritus Sc indinatus.Paflionatus enï ad vitiu auaritiema gis inclinatad fcientias Iucratiuas:amp;fferuentius in os laborat qua alqsfcienftjs:0^ ita depaifionatis ad alia vi^ tia vFvirtutes.Sedo co tingere póttga coplcxio vFcon ftitutiohois vni^eft magis côformis vel^portionata rn decûc^ obiedis vel reb^amp; cagjhabitudinib^de qbusda ta fria cofidcrat a alteri^hoïs:0^ ricdeledabilior eftfibt illa feiavFars.Tertio pot accidere ex hoc q gt;nbsp;qn'^lyno hoie excellit virtus imaginatiua:in alio virt‘’di ®||Ê2£) in alio iudicatiua:in alio memoratiua:amp;:ita fcomno^

l^Hifle becadis cxtvn

villis homo ad vnâ faam eft habilior^ ad aha,Quarto pot hoccontigcre ex difpofitione radicis inferioris. Ni videmus filiospidorûivt plurimum aptiores elTe ad pin gendû ex difpo fitioe contra da exparetib^. Quinto co tingere pot ex frequêu meditatiôe vPobiedionc talium. Nam g a iuuêtute pingere vidit:vPviderepiduras pia cuittmagis indinat ad pingendir^ ad aliaarte: QC liec dia fuit caufa quare Iacob nafeebant oues varq coloris ex frequêti, f.infpedioneSCimaginatioe ouiû bibètiû aquä fubqernt virgcvariorS coloru.Gen. xxx,c. Non ergo diuerfitasïgenionïcft ab aliqua fpeciali virtute im preffa in natiuita te nec varietas copIexionScorpora? hu manorG amp;:aliaru variarG naturalium conditionû femg a celo expetenda eft: fed ab alijs quince modis pximo reeenfitis. Hec Albertus amp;S Henricus.

' ^cUnta qiicRincula äßiuu L^9tndi^ iudicat de bonitate.amp;puitateitelleduu: ^-^^^^rpedic^an aftrolog’.Ad qua fie rndet:qgt; exptus medicus de bonitate SC prauitate igenij mdi^ ö^ certi^ indicatc| aftrologus.Probat: qa medicus indicatinge nia ex caufa^xima âf^pinqua. f ex pticulari radiceîü dori feu caufis primisqualitatû dem erorum,Vel caufis fecGdis.f.molIiG carniu exth'Gvnguiû capiris admodu5 Hauts nigrorG capillorG:^^facitq,dicit Albert^ libro de quatuor coeuis fcribens:^ molicies SC raritas carnis (no qexhumore Sc flegma indigeftaj^uenit vtinmu Iierib9 quemalGtadG SCiprudentianotât) ßquc^pue nit exhumido fubnli SC fpumofo aereo bene termina ^Ô^ calido teperato bonita ternentis atteftat: nâdicit Plato q bonitas forme fît fc3m merita materie.SCio di fit phCs.ij.de aîa qjmolles cameapti funt mete. Et fug

Caput ^onum

miniis eft dicit Albertustq »nigredo oculoru ÔC capif^®«* rum et î cutecandor arguûtcalida5CompIexionêSô pt^j daridimû intelIcii5,VndeGaIi cnus in tegni dicit.^o pofita calida Ô^ ficca fi n©n habudant pfedi funt fenfib Si vigilant! flimiu.ftrenui,Nam a caliditate fluit velfd tac apphendèdi:ôf a ficcitäte firmitas retinêdi.^jpw^ dicit tp generaliter mollicies camistfubtilitas vnguiuJ* tenuitascapilIoB^lguitas dentiüamp;Soris.’atteftanttnafl fuetudinê amp;nbsp;bona5mente fiC econuerfo.Vngues acuö fortesamp;magni dêtes/Ô^ fciflboris notant ferocitate^ prau6 intelledff. Aftronom^ aStde ingentjs Si huiu*^ modi arguit Si indicat eX corpib^celeftib^ tan^excaU fis remons.Ergo’concIudit qjiudicium porenriarunt cognofeitiuarß in hole:bene haberi non pot ex difpof’^ tioneaßroruminhoris natiuitaiu5.Etcÿ de buiufmo^ di melius iudicat expertusmedicusex caufis mferions ^eX confiderationecaußrum fuperiorû fuperftitiolU* aftrolog^ß*Hec Albertus amp;nbsp;Henricus*

(Beundaqueftio butu^ nonicapitis eft vnica.f.an ex nnprdli^ celeftium corporû caufFntur in diuerfisrg. giombusquafi appropriata viciaôfviïQît tes ^ in botbus diuerhta^morS.Cvitioi^ amp;nbsp;virtutum* t^fiid quam videt iefpondendfr äffirmatiue Si primo Hd Nam precognirio aliorum futuro^ non poteftaccipi niliex illis in qbus illa futura funt aliquo mofictif i® «ufis.Sed peo^nitiones moru5 hoimlSC operui huma notu accipiuntex iprelfione ccleftiû: ficut patetinaftto nomis g multa pdicuntJergoJtem phus li.dqpprieta^ tib^elemetor dicit: q? regna vacua fadh funtapud con functione duorOmagno^t planetarSdouis.GSd Saturni

^nnu occadiö cxtvm

Sed hoc non cTet nifi bella Silites ex aftn's dependeret ergo.Itê ad vninerfitaus ordinefpedatîvt oêqÜnó codé modo Ce habet reduc«tur^ad caufä femg codé modo ft ha benK.SedaAus ex libero arbitrio dependeres maxime fût varq Si multiformestergo oportet vt reducant in vni formes motus edeftiû corpora fient in fua prïdpia. Et Ptolome’ li.np quadripartiti dicit:q gt;habitatores afie maioris:fûtvt in plurib^cafti SC abftmetestet caftÜTimi« vmnt veftimêtis/ex focictate SC afpeAu Saturni Si [olt;f uis.EtAmbro’Jli» Examer5/ïtrodudtquendaaftrolt;s nomum dicere folitû: fi qs figno arietis nafcaturexifti mabifpreftârifTim^ cöfibo.Laboriofos’facic SCpatieres quosnafcêtes Thaurus(iugo a(rucfus)afpexerit.Pcrcuf forêSc venena reuomentêcui^ natiuitatê Scorpio vcnc nofus cóplexus eft.Si qsfub aquario nafcit pifcatoris minifteriûfortiet.Ëtfi gs fubfignolibre nafcit erit^jcul dubio trapezita.Et Aug^ fug plaUxii),introducit que dam mathematics dicere folitû q adultcrû nojapria vo Imitas faciufed venus. Et homicida non, ppria volStas facit:fed mars.Et iuftS no volûtasifj lupiter.Et Meilen halachinli.de receptioeirefpodens cuidS interroganti ^“ß ^g’ii adeptioedicit. Saturn^ cftqtribuitei regnu5 Et Albumafarli.vi.dfa.xxxiq.ponit folèdnm diei do« miniceiSC dnm prime höre ei^.poHea Vencrêfedehors Sc fie fimilit curredo g planetas zóErgo exhijs oïbus vi detqdiuerfitas morS in naß caufetex îprelïïone cor:ÿ fiorS edeftiS. Sedin contraria eft phSs.iq.ethl.dicens.

0 nobis eft bonos vFmalos elTe.Et Seneca ad Lucilium dicit,Errat fi qs exiftimatnobifeû vicia nafei.Suguene rSthngefta fat.Nulli nos vitio natura cocilianNos illa integros ac liberos genuit . Rno dicenduq quidicurio fiholes qappropriata vinaet virtutes diuerfaru regionû -»lt;0

Caput äSonum

Ô^ mores fïngularû gennûcxplorauernnt diüerfimod« rndent ad hancqudhonê. Et prio ad hancquediond rndentaftronomi fedm fugftitiones fuas diœtestqp virtti tes et vitia ap^phata regionib^dinerGs amp;nbsp;hoib^ diuer^^ ru5 regions on unt a celo:ex ß ^ fedj eosabc ftelie abc pies celi ad alias regiôes refpcdû hntieu relate funttfedj quaçî influêtias naiuranthoies fcu indinantinvnarc giôe ad virtutesamp;tabjs ad vitia.qrnfioquâtu5 valeatvi poti9quâtU5 no valear pnm ex didis SC ex dicedis fatis poterit apparere. Sedo rndent ad hac queitionephint turalesSèbntqihocaeddit exdifpofitiôe elemêtoriO iß fuis ipiefîiomb^d^ altjs hitudinib^ÔC exeouerfioetaliß ad onéte3:aglonê:meridievVoccidentê. Tertio medic* rndêt£lt; bn fedj côfiderariôeseoR? q? côtradio diuerfa^ indinationû naturaliujihqsq nafcûfin diucrfis regioi b^accidere pot ex mala vFbona feu egra vFfana difpofi^ one acris et aqrum et maxîe ex d.fpolitiÔe rerû abaliuj ’ÔC potaliu5 ‘qa vfus ilIoRtcotinuat^ a pueritia magna facit îpredîonê in naturalib^ hGÎin.Qd.H.diuei fibatico cibi et potietdifpofitio in qli et quanto valdenatura ai teret amp;nbsp;cop Icxionêimutettac p hoc ea qcoplcxionêfe^ ■ quuntvariet:nemo medicorû ignoratté oestani^ prîd piuj fupponcre hnt.ncc abqs moraliü phófv dubitat ex qlitareSC quâtitate cibi amp;:pot^tvarias pakoes excitari etvaria vitia generari:vt gulofitate:ebrietate:luxurii:irß SC ex hijs alia q fequunt:ln regionib’ergo vbi res ad nU thmentSptinêtes deledabiles repenunribi vt plurima côfequens eft:huiufmodi vitia camalia magis regnent Sc ex hijs vitiorum oîm radiecs:videlit5octofitas:cecita* mentisrruditas ingcnq:i§noraria:ncgligctia et b miba: ex gbus oïs pueriltas hoim circa virtutes ÖC ventate cri li foI«lt;Sic Slt; regiones q raurn ad fubilcniationetS

^dme Seadis cxEix

vite gtincnttumarifliam 5lt; Shoimxopiajbnttgenennc quedâ sha vitiatf.rapacitatcrcupiditatc^tfallendi callidi tatemSChuiuCmodi ad qrerum penuria hoie? ipellcre côfueuitSunttn in regionib^ilhscofequèter holes Cub tiliorestprudènores et ingeniofiorcs $ in regionib^ p^. didbstga ficut paupertas et inopiafubtiüs eft et ingenio fatita econuerfo voluptas et renicopia rudis ÔCgrofta| prudens Qc ftulta. Segturergo g, regiones in gbus eft: return viduahSbeneddpofitaruj eópetens mediocria tas:min’de tribulis:fpinis amp;f peccatis habundât:R.egio nes vero in gbusdelectabilis nutrimenrorS copia fug# fluensqfi fine laborehaberi pot. Vallis illa eft iHuftris plena pcuimishoibus:de qhabefGen.xiq.^ antei^ fub ucrtcretdns Sodoma Qi gomorrâ irrigabatiqfi paradi fus domini:8C ficutegyptus vemetib^in Segor, Quar to refpondentad pdi^S dubium legiftc feu humanujt lega prudent115 coditoresig, vt piurimS gentiS vel re# gionum ruditates Ô^ mali mores originem habuerunt ex defedufapientu a principio ÄS rationabilis legu?» Vnde'queda5regiones vFgenres habuerSt ab initio vi rosprudentes aut faltê leges prudentu reçeperûcj abus Bmanfett femg:qda5vero diu finelegib^î barbariuno: feu barbarievitiorumgmanfeft:qvfqjadhuc barbaros mores habet SC fequunt,Qucdi vero geo's vel regioes abearu origine Ruente fuerunt puerfis legib^ autfug# Aitiofis paternis traditiopib^ in gbusin toto autigte vft^adhucgmanet Só hoc quantuj ad legiftas. Quin. to rudent phi morales xpiani dicôtes: c^ mores damna# ti hoim S^vitia in ordinate ftimula tides hoim QC varie tares malaru affclt;tionum/,pucn(üt inclinatiue a colis: fed impreftiue ex quatuor radicibus» Prima eft fomes qui in pena pecca# originalis nobis cibus cognafeitur»

$ »0

Œapiu äßoiiuin

Secunda eft inordinata côplcxfo cenrradaçx i'nordi? nata vita parentS:ex qua fcpc in prolèvenire cêfucuit Vitiofa®indinatio:quc nonfiep in illcgitimecoccptis rc^dit.Tcrtiaradix eft hiala proIis cducatiotóó ipfius poft educations in ordinata regione quo volutarie felt; ipfum habituauitmale» Quarta radix eft maligneru? fpirituö têtatio SCicontranS oïm virtutu multiplex v»«* tioru occulta fuggeftio. Sexto rndcntad dtibiujillud theologiptatici dicêtestq?qnep vna regio ex caufis deo notisminus refpcda eftSCdefcnfa a dijs.i.afdïsdei Ó^ angelis bonis:amp;a dcmonib^qb^^vbi plus prâtis pmittit ibi populus magis vitijs æ errorib^ pueitit.Vndectiä in gbufdâ ciuitatib’ aut regienib^colunt fandi plure« autpoteti ores feu maioris apud deu meriri;amp;iin gbuf darn minores antminus^pitijivFfimilcs i vna regioc folenius Äideuoti^coluntl^pfer qdholes vnius regio nis auteiuitatis auxilio fuoru fdotum magis dirigunt CC defenduniS ^ iuuant a demomb^vitioru inceforib^ gCholes alterius regiois minus.Rurfujficutex fenptU ra.Dan.x^pparettregionibus fingulis amp;nbsp;diritatibus videntex benignita te dei prcelTcangeli boni nominus ^ fingulis hoibustita exdifpofitiôe principis demonio tu luciferi angelimali diuerftsvitijs deputanf:vtvnus luxurietalter auaritfe:altcrfupbie:regionibus fingulis prefinà Vndequeda glo«fuplo.xi.vtadducit Alexan«^ der/didt.Non eftputandS q ^vnus fomicatioisfpus ex^ lirateS qui in Britânia fornicat:SCillüqui in India vi altjslóds:necvnîefTe fpiritS q in diuerftslocis holes ad vitia agitat.Sed puto magisfpiritS fornirationis efk vnum:amp; Inumerosqin hoc ei officio parcat SC qui ad huiufniodi holes peccata foilin ’tât.Similitcriracundie principe vnuefTc arbitror: SC Inumeros fubeo effe duf

]^:imtbcca4fe et

dem offieq dfmones:5C idem de ccfcris peccansJdco no vnus principatus dicitur ab apFotfed plures ‘contra ^s nobislôtinua Iuda:pugna ÔCpalcdra eft. Septimo ad bocrefpondct theologi fpeculatiui imitado Thomä ÓC Bonauenturâ in, tj.fniaijt.di.xvtj.dicentes eptmores ho minEr.Cappropriate virtutes S^ vitia Sts eorS euentus fu turorum: caufari ex fideribus pótinrelligi dupliciter, Vno mó ncceflarioamp;fufficictcr.Alio mó difpofitiue fcu'inchnatiueSC cótingcntcr.Siintenigantpnmomó negandum eft q ?mores hoim caufent ex fideribusnum qa CU motus corpora celeftiu5fit naturalis 8C ncceffari’ diuerfitas morfi cêtnaturalis'amp; neccfFariatamp;^non cxIi^ bero arbitrio:amp;S tnc e(rêt fruftra cófilia:necmerita eflcnt nee laudes: vt infra latius videbit,Repugnatetiâ xpia^ nereligioniqa tolleretpremiû et meritiï. Repugnatfen fui:qa videmus eodë vtero natos morib^ diuerfificari, Poltremo repugnat: gavidcmusamp;S legim^multos in prim is adolefcêtie annis di (Tolutiffîmetuiffevite:deiiw de morib9 in melius mutatis:ornatiffimevixifte 6C fpe oofevt videripot in exemplis que ponit Valerius li.vi; c.vij.de mutatioemorû Ô^ fortuae/dè Scipione affrica **o«Q;Fabio maximo.Q.CatuIo.Lucio Sillatteftimo# ^^5PBo.^pterea optimedixit Solo phus, Nemo dum viuit vere felix vel mifer^ ici pot ad vltimû enim vf^ fa ri diem ancipiti fortune fubiedi fumus:^ morum afft duc mutationi. Si aSt nos loquamur fedo mo. f.con ringentwrinclinatiue feu difpofitiue fie concedenda eft q mores patriarû appropriate virtutes 6ó vitia hoîm öd eorum cuêtus futurovu a corporibus celefttb^ dC fideris b’dependeât.Namvirtus cotpoty celeftiu opat ad mix^ donê Si qualitatêcôplexionû corpora. Varia a^tdifpo fitio Sfcóplexio coiporu facit multum ad variarionem^

caputäSonmn

affeefiun amp;f morum aïe.Nam vtplurimiïaîa mutat ai cópicxtones co reales. Golcnci cni funtiracildi.flegma ndpign.Sangumei benigni, Melancolidliuidi. Hoc tn vtdiximus difpofitiueconngeter et valde delongiu quo:0C no ncceflano dr.Nam afa dnat corgi St Tmaxie qneft adiuta g gram.Vnde videm‘’mhos colericos ma fuetos, Exhqs ergoapparet vnde oriantfmgubrû rt gionSâfduitatu appropria ta vitiat vnde originaliter veniat cp in quibufdä regionibus funt vtpIurimû bom 6^ rcAi cordibustô^ in alia pnuis ä^^uerfis moribus/ Ad primû ergo arguments Hegateonfequdiatgap feiuntacdus hSaninôfufficicter exaftris:fed tmeonie# Auraliter. Ad fdm dicitdns Bonauêcura cp pliSs illud attribuit fideribus fedm quandâ difpofitionê ad tal« cffeAus ex quibus bcnegenerantur. Nam «motione alicuiushumoris pot aliquaaffeAio in anima excitari quam tn no efi neceflariS fequi.’pôtenî eam animato pnmere.Quia vero mFti funt fequêtes pafliones: ideo multi fubiduntur aftris.Seddefapientibus pauca pof funtdicereaftronomi. AdtertiS refpodet Tho.in.tj. fniaijtdicenstq » reducuntur ad diuinâvolutatê. Audio ritates autê oês in eötrariuj adduAeinrelliguntur coii* ringenter Si ^difpofitiue nó aStneediario amp;nbsp;fuffiden terjo.de turre crema,Cardinalis SC Henricus, -

(Ertiaciucfho principal

t à lishui^noni capitis eft de fato. An,fala LZa rónalis rcfpcAu volutatis dC aAuSei^fu'o

'dJtSC ncceffiteta fato.Sub qua fepteque^ ftiScuIe folucntiquaru qlibetifra declarabitordinarie, r pointa quelltSculaêtûuid

Stirne öccadio cti

âî^^m feUm poetas. Ad qua ficrcfpondct q; fa rn cft erv^^%»* ÏËHffiwbdis Se de terminara feries fetarum caufarunC / nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'

?!^^lu turprujjubdiu^diipofnioe resTnimanas ne^ Seflu^IVndeOuidi^Ioques in cpïïsdeT’andcaiETê ’uafata trahuntnecepta relinquere poiTis.Neretrahas aium te tua feta trahunt,Sic loquebarHomer^duobus uerfib’ qs Cicero vertit in larinu.Tales funthoim metes qualis pateripe lupirer audiferas luftrauitlumie ter tas.Etex radicegda5poete antiqui finxerurahqs ydeas Etalesquas vocauerut Sororesparcas p côtrarium: qa nulliparcunt.Etifte erat vt dicit Plato ties.f.ClotozLa^ chefis 0^ Atropos.EflprimadicebantcoIG baiularet,Se ^un^traheret bliG.Terna incideret.vndeverfusXilo^ to colu baiufet Lachefis trahit, Atropos occat. Prima Futura côtingêtia portat.Secunda^trahit ad hoc q, po hâturin pnri.Ettertia diftnbuitetia in pterito.Pnma rebusvitâ donat,Scdajptrahit.Tertia frangit.Hincirû **t dia felfeopinio rulhcoru et vetuferG',dicentiQ:q gt;ifte dee fetalesfolebat heibus apparere:dantes cis refpöfa et ÿmiffa îfaUibilia.Sed hcc cia fida SC figmera funt demo num fubimagine liarû triu5 fororû hoibus fugftitiofis illudentiumiq hane feminauerunt zizaniam felfe crc dulitatis.Ergo obmiflts poetis nichil certide feto affeü tentlijs ad philofophos SC aftrologos veniamus,

Œcnnda quefhuneuîa dh quid fit fatum fedm phos ftoycos æ aftrolo^ gosiSC gd ipfi feto:p^i afirologi amp;quot;nbsp;ftoyci aferi i^ biït. Adquâfie rndetq»phiprimo fie fetG diffiniut,Fatiï -''jp4^ îS-âiÏEqÛîiS^OTdQagt feries fç^rum eaufarû.f fflfe^ hxi a planetarû influèriaeç celorû:qn quifœ naîti Hiueco^ , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'

Î^’ decernes régulas se needfitàs oês e^d^ifeipres/

Oput ^num

^ rcTpcAubont vel malt 4uepueniutfioÏbus:Et Hsmi«lt; ' /Tnmegiftus SC ApuTdusüc fatS dtfFiniüt.Fatiim ffj^

dam inflexio çaufarîRdariim dependentia nç^ttidàil ilf^”n prime^ufe.Ptolomeus autS^ aftronomi fie diffiniunt

Fatu eft queJa conigantta canfarû: trahens'vim 8lt;ly duj exmofib^af^rum.Et Seneca dicit PatGeft qu^^^ hecefiitas öïm rertim 8^ adiotni^ qua milia resdilfuru pere pórcx dirpofitionelouis:3(f digniirimo deorSjepp .■«»n.*^Elio dependes Democritusautêó^ Epicurusdicunt,£^ ’turn eft quedajvirtus St vis celeftis: exiftens in mori^^.

corporu5 celeftium St monb’ eogt. Sub feconti nés^ A côneftens de ngceffitate oes efferus quibunt infra fp^_ i^ A‘- ramadiuorujSlt; pafti.uorum»i.lun5.EtGrtfippus ftlt;^

cus vtrefert» A.gellius li.vi.nocftium atticarS dieitjD^ eft fempiterna queda St indeclinabilis feries rertiml^ cathena:vol nens feie femetipfa St implicans p eternal confeguerie ordinesfex gbus a^:a eónexa^ê » Afenbot autêîupradicâi plnaftrologi St ftoici huic difpoßtion» fecundarum caufarum St influentie celorûquâ fatm« vocantoês effetius naturelles St voluntarios: oamp;in^“^ natiSes ad vitiavd virtutestoes aiorum paffionesXi^^ cupifeentiastfuturos euetus bone vel male fortune.Cj’ gitattones hoim et tentationestiuxta errorê Bmpedoo** dicentistvt recitat phûs.tj.de aîa.a tales in Iwibus^?^ voluntates St mentes quales indieImittit paterviuo^

1Itit« deoru5.t.fbl veirupitcr.Âfïirmantes:oia hcc fienfï, *’'^ dilponiimobil iter St neceftario o fatotetiampreteräl* s St hoim voluntatcs»Ponentcs g»nichil fitiniioftrU.V Jbg^bïtrq potcftate»Hec Albertus S^enricus» f^j^rtia qftmculacÊiiió pdï^ ^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pbi adrologi,« ftoid^bapu f^li enaeceflit’*'

^Hmtdeodie clu

a feto» Ad qua rndctrobwinfonêhâc fuâ^bât ronejau;? dohtatib^î ct exêpIisŒtroepno fic.Pofita fufficiêrifâ /^^ deneccOttate fcquif effeSFHy fatu Sf feries fedarum eau f fa^ eft fufficies caufa oim effeduuj naturaliuï amp;nbsp;volui tariorum ifra Iuna,ergo oïa ab code neceflîtate piieni^ unt,Maiorênota.2cmfnorê^bantgBoetiû.iitj.deco n folatione dicentêSeries faticclu^S^ ridera moueCelemè ^inuice temperattSC altern ^anrinutatione tranffor^ RW.Eadê nafcënacccidenriaq; oïa per riPcs fetuu feini«? nurnej renouat^g;reirus»Adus autem fortunafc^ lio#: minu indißblubili caufarû conexione conftringit. hec ^ lt;lt;4* M iHe.Hinc ergo Senc^in tragedijs dicebat. Regitur Faris'^ mortale genus.Et iterS ibideQincquid patimur mor# tales.Qmcquid facim‘’vcnitex alto.Et deconfolatio;: nc.Mutarc fata non poffum^ Stant dura inexorabilia» EtÖ^afeenus libro.q .fniar^ dicit.Corgacekriia con ftitußtin nobishabit’îcompîexiones SC difpofitiones EtPtoIome9 aftronomus li.itj.quadripartiti dicit. Sol mteriteiendi SCfaluandi vim habet.Et ibide dicit.Cor#;

pora celeriiacogunt hoiem peccare SC bene facere. Et multipoeteidem dixerunt:Nam Lucani« li»vi. dicit, Precepsagitomnia fatum.Necmedi)dirimuntmorbi. Vitamepnecemep. EtOuidius libro detririibus. Ratio fatum Vinccrenulla valet.Et Iuuenalis li.iq.dicit.Se« Uis regna dabuntcaptiuis fata triimpEbs.Etiterumli^ bro vltimo. Plus etenim fati valet hora benigni. Qua fi nos veneris comedet epFa marti.Et Samia gcnctrix.i, CibeIcs mater deorumtque dicitur Samia a Samo infu la vbi colebatur.Et Satyra feptima qincipitSCfpes SC ra rio dicit.Diriat ent que Sidera te excipiat modo primos incipiente Edere vagitus 5C adhuca matre rubentC5.Et QuintusCurtrus libro.v,dicit»EIudantvtdditjquib*

Opiuâamp;dnôm

forte actemerehumana négocia Wuitagicp perfiiafu^ eft.Equidem eterna confiitunone crediderim nexuep caufarulatentiu OC muico antedeftinatarü fuSquem^ ordinemimutabili lege gcurrere, Et Plinius libro prb mo naturalis hyftoriedicmSingulis fidcra tributa fût nobis Ciaradiuinb^.Minora paupenb' ’oblcura dele/ dis.EtJP forte cuiufep lucentia ad mu nera mortalibus Et Quintiliamis libro dedamationiî, Fato viuim’:lan guèmûsïcoûaiêïcimustmorirnur.Medicina ^d preftas 1^ Nilî vtiuxta te nempdefperet. Vndeetiâ in quoda? epi taphio diciuParce precor:triftes quedus effudere vixi» Non erat in fatislógiór hora meis,Et in alio epitaphio diciuHcu infelicêfub iniquo fiderenatSXapfus equo preceps occidit ante diê.(ExeinpIis etiâp5.Nam Cice^ ro libro de natura deon ? adducit exempla duorS fratru qui cum fimul nati eflcntetiafimulpoftea egrotarece pcruut:0t ^eor5 morb^ pariformiter cepit ingrauefeere 0lt; code medicamine fanati funt:deqbus dicit PoHido niUS affronom^iq» w hec equaliter amp;nbsp;vniformiterdh^ acciderunt: qa cande conditutioneadrorcrin coceptio ^i^ .•«.•w^ ^^i ncamp;^natiuitatehabuerunt.ExcrhpIu5parct etiainhho !dni fo.dclignauo tcporepape Martini.Hicenidns Io» |dodiffimus iurifcofultus ac celeberrim^aftronom^: p gt;nbsp;.videns ex genitura filiu quendajfufi cruci affigendi^ ^ volefq? fatali genefeos difpofitioni fuccurrcre:c5 facn^ Initiari acliberalib^ difciplinis apprime fecit erudiri:o nee fiequidêeuitare potuitvim fati dccreti»Nam eu eu 1patria Bonienfis^ pacccoponenda ad Martinujpon** 1tificêmax.legatû mifidetamp; Tipfemagis ad exitiS eogt; .modüpatriä clanculo^didiffet pötificiJdc^ podredi^ Ç tSdominis inotuiffetieii node patibuloadixerut.QH^ ^iUucefeete diceff pater pedente vidifTet: deploras ingt»

â^hmc amp;cfadio ctin

Ha^fihniittuSmfenaffiniSfatu nec Iiuin isn^^' Î^^^ir5pec dims nuniïfêrqslugare potuifii. Ex iltf^ergo didis phof^^ SC aftronomoru codudStmln ct ^r^^ft^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;^

dicut oia fato moueri amp;; rem.Hec aliqucpofle declinare

Hut trâfcôdere fetorS agmîaJnde etiâ eft qjquidâ aftroi:/ nomiigerût fe ad iudicandß de futuris euentib^ holm vita Sc morte regum/pace 6Cbdlis populoröJdiuittjs SC paugtaiehoim/fetfunditateSc ftenlitate vxoru habun^ datia et in ediamcflîû,De honorib^SCdigmtarib^plato tSpfepe Vera predicantes yfpoti us vatitinates,Sed qmi iftmü^ogmat^maxima funt:SC ad vcitendû vite hu^ mane datum fpe^ant. Idcirco in fequenti articulo citati oact adduced a erunt atqja nobis eoargueda.Ne SC nos fallamuripulfi audioritate holm g fe putat eêfapiêtes»

Barta queftiûcula óiQuqt funtfacrilega dogmata de fato^bô^ etqrio a tholicis dodorib^ reprobant. Ädquä mdet qitria funtcxcctandadogmata phoijtde fato diccntiu5 PrimgefttgaMiegt fajurn elfe celelK afpedtim SC difpo -^^^“Æ^

dido Auguftini.v.de.ci.dci dicêtis:fatum e{ïc ordine^ quendâ et difpofirienê ft3aru5caufarû ad effetfï’.pducê dos ihijs corruptibibbv Sc gctierabilib^ pter dei SC hoïm voIStatcs. Qddogma ^bateê faIfurone et auctorita te. Róne ficTho.iq .cona gêtilcs.cjxiijdmpoffibilecd tp aliq no cognofcêtia fine: operentjap ter finêSC ordina tepucniantin ipfumZnififintmota 2C régulata ab ali^ habente finis cognitione:ficutpatctdeSagitta.Sedoia corpora naturalia plancte fidera operantur ^jpter ftii nem: Scmoutntsc confequuntfmemUicet ilium non

Caput ^onum

agnoffancergo oportet q, totaopatio eoru5 ab aliquo ordinâte SC regulante dingaullludauteft qua didm^ ^uidennâ diuinâ. Propterca dicitfapiês.xüq.Tua aûr pa ter ^uidêtia ab initio eSiSa gubernat.et Sapi.8» Attigit a ftne vfc^adfînê fortit â^difpôitoîa fuauif.Et Sap.12* Non ê alius de^g tu:cuicura c deoîb9:ô^ ad hebnPor/ tâsotnnia verbo virtutis fuc.jp hoc facit q3 Aug^ dicit» itj.de trinitate.c.iiij.Nidül fitvifibiliterin hocmundo: qd non de interioreinuifibili atej intelligibili aula fun mi imperatoris iubeat aut pmittat:fc3m inefFabilejini' ftitiam premioiiïatt^penarû gratiarum öd rétributions in ifta ampliflimaquada îmenfaej totius creature repu blica.Et La lt;lantiuslibro.itjx.xxi.dicit, Quis eni non fentiat huncmundu tam mirabiliratione eompofitS aliqua ^uidêtia gubernari:qn nichil eft qdpolTit fine vlIa moderatione cofiftcre,domus abf® habiAtoredifa biuNauis abfcç gubernatore abqt peiTum. Corpus ab anima dercli ASdefluit.Ne dum putemus totam ifwgt; molem autconflrui fine artificetaut ftare tam diufine rediore potuilTe.Etlibro.i.dicit.Nemo em eftta rudis: tam ferus morib^g oculos fuos incdntollens tametu nefeiatcuius^uidentia regat hocoê qdcerniturtno tn aliquomodo efleitelligatexipfaru reru motu:magni tudine pulchritudine:vtilita te:têperatióe:nec fieri pof fetquin id qd mirabili rone conftatcofilio ali^ maiore fit mftitutû.Ergo ex hijs pjfalfitasphotj e et aftrononio rum quâtU5 ad primudogma. Ad didtSaut Augu.q« adduxedit dicit tp Aug^illud adducitin pfona ftoito rum. (Secundumdogmapuerfum adronomoru^em ga dicuntq? oia que fato fubdunfdeiicceffitate^l^ biliter euenint:q3^bantfi’c.Póïifa quaeScj caufam* ficicntineceflê eft immobiliter efferis fequi.Sedcorß»

iodine decadis cEuii

ccktlia cum fins motibus 5^ difpoßtiomb^funt fufficf ens caufa fuorumeffeduûtergo oportet ^ de ncccSHÿ tatc effeAus îmobiliter confequanuVndc amp;nbsp;Boetius didjl^ fatü eftîmobilis difpoßtid inheres rebus mobili nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_

^t'ä^ba t cfTe fafu5.Primo quanti ad res hu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^}1-^^'

maus^amhumani ad^no fufoduntatSioni celelfiö: vtinfraæbabitur.Etiô nichil^hibet g voluntaria a Aio

'nêîpediri effcAS celeftius corporumtnô fofumin hoîe: fed etiâ in alqs rebus ad qs hoirn operatiofeextedin^e^ «mdopofitio iftorS eftWfa quanta adoia quepacci^î 3enssi^ntur:qa illud quod eftpaccideus no eft ^pric enstnec^vnum.Scdomnis aAio oaturalis terminatur ad aliquod vnS: ergo impoffibile eft qgt; aliqd quod eft per accidens fit effedus per fe alicui’natural is principij,NuI la eni naturapot facerelt;j intendens fodere fepulchru5 inueniatthewurum.Et fie cum corpus edefte agatper modum naturalis principrj:c|a permotum naturale? fequitur cpimpdfibilefitq, aliqua virtus adiua corpis celeftis fit caufa adiuaeorujqhic aguntur per accides, Vndedicitpb3s,vn,mctha.q gt;nbsp;no qc3cp caufapofita ne cdTe efteffeduponi.Sunteniquedam caufit q ordina turadfuoscffedus noexnecenttate ß vt in plurib^que quandor^ deficiStin minori pre^ptercorruptione aut impedimentum alicui^principiorSvteum natura4?du tit monftrumvfhominc cum feptem digitis: que fcdm phm,ij.phificora.fiunt a cafu’öf fortuna.Philofophus autem dicit in lude fono8ó vigilia, qgt;corpatelcftia no ftrnp^ducunt fuos effedus in iftis inferioribusinar^ matisxgt;pterc5trarias difpofitiones impedientes.Fregue ter enim inquit fiuntfignaimbriS Adventorum:qtn non eucniunt^pter contrarias dipfofitionesfortiores,/ Sequitergo ^necrefped« voluntatiorS neceffeduS

Caput Colium

omnium naturalium que fato diredefuhduntdeftff^ fitateæ imobihter omnia eueniunnCAdmotiuSaut^ ipfo^ dicit cpcorpa cefeitia fiuefatu iuntcSufa infero rum effeduS mediahtib^caufis mobilibus particulari bus que deficere pofTont in minori par tc:SCideo perae cidens mobilia funt.Nam vnuquodcß recipit in alio au modum recipientis.Sicut eni virtutes edeftes in fenced farierecipiunt:tn in inferierib^effeAib^mobilibus rnO biliter SC cotin geter:^eu omnemultiformetvariStcafil aletp accides ^ mobile reduci habeatad aliquod pridd piuvniformeS^ pfe.Idcirco huiufmodi cafualia qfunt mobilia refpeexu corporS eelefliö amp;nbsp;fcdarum caufaruj per relation? tn ad primû principiû a quo ordinantfi^ ue ad intellcdu5diumn SC adillius^fidentiä fie fort«! tur quandâ imobilitate et necefîîtarêmô quid? necefTita tis’abfolure fcd conditionate.'fcdm cp dicim^hanccon ditïonalê eêvcrâ vel neceifariâ.Si de^pfciuit hoc:futur5 erit, Vndc eu BoetiidixifTetiâti férié cfTemobilej: poft

pauca fubdit.Que cö ab imobilib^^uidcntie diurne^ ncifeitexordtjs/ipfam quoq? imutahde eilenecelfcelf Tho.pri.pte.q.cxv.ÔC.cxvi.p totû.(^^djllud aût BoettJ dicctis'cp farû cfl imobilisdifpofitio inHcr^ reb^mobili b^,Rndetq gt;nbsp;difpofitio fedarum caufaru quâ fatû Bcc^ tiüs vocat:duplicit côfiderari poteft.Vno modo fc3m fc fie in fe ipfis fecûdis caufis:8e fie fatû mobilceftficutô^ res mobiles fi ue voluntarie fato fubiedfe.Si vero fatur accipiat fiue difpofirio caufan tfecundarS per relatione ad primOprincipiusdiuinu aordinaf:ficbenefat6iw mobile eft:06 ficaccipit Boeri^fatu put.f.refertad volo tarem amp;nbsp;putem dcitnam o?s creatureinfelicetfintmn tabiles aliquomot^uttn refemn t ad dei^juidentiâ for tiunt aliqui îmutabilitate^.Œt pbat cria hoc fecunda

i^âme öecadis etv

’fogtoa etö^ßmierfö ex incpuenfe^'s q fequerent aJ ipm.Nam ft concedim^fatu5 nece(ïitatê inducere in ho tnmib’.Se^tnr primo q, maledixit Moyfes in opere’qc té diet enumeratisduob9 magnisluminarib’fiC délits cum fubiunxit.Et viditde’ (pellet bonulfupple regime ftenaru5.Nam ft a fa to 0^ délits ide ed fur;ille latroIiHc auarus:illeluxurtofus:ineebr{ofus.‘hoc no edbonälfj pelfmû,St curfuscdorû ô^ dellaru hec facerent:no di rigeret botes tlluminido terra in debitu finem: fed a de bito fine aucrterêr.Seqtur q, dns de’ q talem ptâtem SC influentia deditadristmagnam occaGonêdedidèt hoib’ declinandiab hijs q credenda^ponit fides xpiana.Seq tur fecundo no fitmeceffe aligs rog^etur autcola tdc’. Sequitur q gt;nullam fit peccatum tollit eni fatSliberta tem voluntatis qua oêpdlm cômittit.xv.qa.in princt# pio^Sequitur^de^ntça^oîmpecc atorâ^aquicqd cd cautaca ul^ffeau fa caufatitvtinqt Proculus.Seq tur^deus fibi ^i contrariaturtnam prccipitbona SC cogit admala. Sequiturq gt;intudepuniunt homines. Nemo enim peccat in co quod vitare non poted.

Sequitur q abfejiuditia dantur premia bonis Nam voluntas eft caufa meriti. Sequitur q^Hum iu dicium de hominu fadis deo réïinquatur. Sequitur q» dteologia: artestphilofophia moralistmedicinelrudra effent. Quid ent oportet docere feribere fuadere mederi ze. Si omnia ex fati neceffitate cueniût. Et fi tenta noes pro diuerfitatenatiuitatum: diuerfis temporib’annf in hominibus ex aftralibus influentes excitantur, Non ergo a demonibus AC fomite peccati vt fides chri^ diana profitetur proueniunt. Vtcpadfummam dicam’ fi fato omnia fieri ab eo cunAa neceffario 8C immoü biliter cuenire concedimus ; omnis vita humana yn

Oput äSonum

fubucrteuNam fußuacucobiurgationcsjai^destvidf pcrationes:cxhortationcs exhiberenturjftä côfiderâJ beatus Aug^.v.de ci. dei.c.i.inquit. Qui ftellas putat habere talem a deo cis traditam ptâtem:magna5 celo ft dunt iniuriamtin cuius-velutin clannimofenatu »e fplendidiffima curia opinantur federa facienda decerni qualiatfi aliqua terrena duitas decreuiiîèt genere hum* no decemête fuerateueitenda,Et idem dicit.tj.fup Gen adIfam.Impia pucrfitate in malis fadhs rsdlinimercp^ hendendis ingeruntaccufandS poti’ audorê fiderunt ^ homine fceleru5comiiTorc zó Et Ambrol in li.Ex^ 0 ameron.Errorem hunc nefandum deneceffitate fata/ li re^bando dicit.Quô dnsautbonis pmia^pofuitaut improbis penas/fi fatineceifiras difeiplina amp;nbsp;couerf» tionêhohn/ftellaru curfus informât; bi adneceffitate? genitale no adinßrudla morû adus nti ftda^ referait tut, Curlegis 4)po(nrefüt:iura etiäcur^muTga ta:qui b^ aut pene im^bis decerniaut fecuritas defertînoxijsî Cur no venia dafür reis.Cumvtiej vtipfi aiunt no fu* voluntate:ßex neceditate deliquerSt.Cur laboratagri cola amp;nbsp;noexpedatvt in elaboratos frudus pnuilegto' fuenecefl i tatis inuehat:reccptaculis horreorS.Si ita na tus eft vt ei diuitie aut opes affluant.Fruftra mercator periculofius follicitat mare cuiociofo poteftodem vtai unfforte genitalidiuitiarS thefaurus illabi,Curoisho minumfollidtudo de queftu/oe ftudium negotiatois omnis labor:omis occupatio. Si non ex voluntateiß ft talirtecefTitateres decurrunthumanc.Vbi enim eftdi reda neceffisas ibi inhonorata induftria immo fatua fol licitudo.hec ille. Vt ergo eSdia adduda inconueniefi* 6d hós omnes pniciofos errores dedtnem^ necomnia fato fubdi neceSda immobiliter ab eo neceffitari congt;

I^rttnc beadi öeCVt

fitômunl^rmi^ogmaphoi^ 8^ aßronomorSidcfM /A^ to nuerfuj el^rtad^toîatoïfîCÛîb fato:q3 romb* ^^^ audoritatiß^^excplis fupra nue tertia qucftiiïcula ad / dudlis^babât. Sj falfiratê dogmatis (exta ifra queftiueu ïa que dida phôi^diflolucttmanifcftabit Ô^ Boeti* ite tin.dccôfol3tiôcc®ïdêcôf3ditdiâs:qitedâ que fub def ipuidètia Iocata:feriê fugantfàti.q vero fint g fatû fugat

Ö nô fubduntur ex fequenti feptima.q.apparebit» ^quot;^mra qucftiûcula étauô lt;5JF demonftrant theotogi noou fubdi fato nee ftn ab eo necefTetari. Ad quâ rndetq » td Théo ’°S’^antrarionib*:auâoritat{b*:3d exemphs(loque do amp;nbsp;mteHigêdo de adib* humanis 6^ volStarfjs)Et prJ /^“«i^' *J12Iön^c»Diuina^uid«ia fie ordinêdifponit vniuer ' fnm:vt inferiora g fugiora:3i; minus nobilia g nobilia Ota regant:vt didiAug’.iij «de trini.In hole afft duo ffft au Sc corpus.Et corpus qdem quod nuncpalTibile êSC mortaletinfcrius eft coporc celedi. Etidco g fe SC dire# ^eei fubdit ^ in ipfutn imprimitficutvirtutccius for# maturacd SC compIexionatQ. Vndephus.fj.phificorii dicit Sol Schomo generant hominè.i.influentia ftella tStplanetaru SC homo. Et Aug’diett inuv.de.d.dei. No vf(^ quacp abfurde did poteft ad folas differentias cor porö afflatus quofdajvalere fidcreos.Et Dionyfius.iitj. edediuinis nominib*dicit.Lumcfolisad generatione fcnfibiliff corporum côfcrt SC ad vitara ipfam mouetet nutrit Sc augetSCperfidt.Anima vero cff dcoaffimile turquia vterep fpffs eiiïSCeffeStus tanto nobilior exiliit quâto plus caufeadîmilatur.q.flCiüj.metha.N an fub diturperfe SCdireeïe vt diffum dhedis SC planetis corporalibus.Cum ipkaîa omnibus ipfis fit nobilior,

yH

Caput iSonum

Non ergo anima fubditur fato neceritbona vcl maîï ex fato QC corgibus cclt(hb^:fc4 ex feipfa Sc ei’ liberaro ïuntate.Tho. üj.côna génies. Seda ratio eft talis:duo motores facètci îpreftiones in eadem remota ft vn^ eil potêtioró^ nobilioratep imedianorerit «iâ adiprimen du5effîcatior,S5 corpus noftrû fubiacet duob^motorib* fcilicet corporib^ edeftibus amp;nbsp;aieratiomlitque eftno^ bifior ipfocorgccdefti potetior amp;imediatior:ergo ent amp;nbsp;ad iprimtn Jus cfficatior,Plus c go ah poten t î affici endo amp;in îprimêdo in corpus ^piiu ^ corpora^efti^ rdpoftu opera expreffo^t in corge. VndcqnaittCvü^I Mars ’ moucatcorpus ad grurbauonê ÖCiram mouêdo fanguinê.Plus tn poterit aia bene ordinata operarflon perantiajfanguims SCqctanoncvt fit ci gaudia 3^ mi înetudo. Tertia ratio eft talis.Si fatus amp;nbsp;corpora cclo^ ftia effent diredeçauamp;ckâionû 5lt; adurihumanorS ft queretur q, hemo naturalimftinAu ageret ad fuaspal fiones:ficutcetera animalia in quib ’ no funin.b vires anime corgeis organis ali;gate.Nam illud quod fu i® iftis infe ionb^expreflione corpora cdeftium agiturtU turaliteriSd ita ftqueretlt;^homo no edetliberi arbitrijh fed haberet adones determinatas ficut cetere res natu« Ics. Que omnia funtmamfefte falfa^^ contraiiabu^ mane couerfatiom.Ergo exhqspatet qgt;adus humem OC voluntarii fato SC torponb^cdcftibUS nó fubdunt. (^uneponede fût audoritates.ct primo Damafeeni fcBsTnia^ dicentis.AduS nforum nequa^ fâtauf^^ corpora ccleftia.Noseniliberiarbifrq aconditore hAf Domini ena noftrorum exiftimusaduum. Et G eg’ Nicenus dicit.DitSt cayptijqbufdam faenficqs fatum pofte mutari.Et moyfS.üq, Deuter.dicit. Ne videas ft km fie lunamû; omnia aftra celï.Ôf errore deceptus ^

^hii€ 0^di« CLVH

öröel .A(gt;^ colas que creaujt Jn, deus fa Tniaiamp;nutn cunÆs gentibu« que Tub edo funr.Nota in rninideriiJ amp;nbsp;nó in dominium.EtAmbro, in examció diduNon nulli fcntaueruntexprimere natiuitatdqualitates/qu« lis futurusmufquifcg qui ustus fît eSrr.Cum bocnö foisvanum fit à’îutile querêtib^tfed impoiîîbilepol licentibus.Etidêlibro.iij.Examerontoftendês p locum smaioritq »celurn Sf corpora cdeftia concurrStad gr# nerationêaialium S^vegetabiliurnttan^ agens vmuer faleexcitans 8^ vigorans virtufesrgeneratiuas feminuj amp;nbsp;animaliujin regione dementari, Sicinqt.Contic« featineptus fermo aftronomorS.Sciantoês folc auda tem non effe nafcenti us.Sed qpdei dementia terxamre laxat. Dei indulgentia ^rumpere frudus facit.Etlibro; liij.introducitnaturasdc foiedicente.Bonus adem eft fol inminiftcrio no in imperio. Bonus meefecundiä# taris adiutor;fcd no creator:effeduS meorum formator bonustmeorS abtorfruduStfed no auctor.Et Grego» inomdii cpiphanie dicit,Äbfita fiddiujyordibus vc edealiquod ratum dicant vitamQuippe hominu iulus hancconditorqui creauitadminiftrat. Et Ptolorneus in almegiftodicit.Homo Capiens dominabitur adris; amp;nbsp;in ofnriloquio in princicipiodicit. AnimaCapientis medici dominabit aftris,Nam medic^adnititddtqarc torpora cG corpus celeifemonet illa ad humiditate. Et Bugufarus Capies in corneto fupeentiloquiG Ptolomei aitHomo Capiens amp;nbsp;iuuatAfipeditceledem effeduj ex virtute Capientiequeeft in eo,Et Abraham auene^ recaldeus aftrologusdicinSiquisenim preces QC clamo res ad edum fubleuauerit fatumfuum vincere poterit» Etvugili^primo georgicoru in^t, fngeniu Sôreru5fi to prudètiamaior.Et C^uintihan^in.iiq.dcclamatióc

Y ‘^^'

Capot äSoOuni

iiduVindturfatum fi rcfiftas»Vincitficontempfen^ A udi ^ gloriofe in hancpartem Crifipp us ftoicus con dudit Äcens vtaddueir Augdliusinde necibus atti^ cis Fato inquit quadam ratione principali, i, general ta omnia fiunt. Ingenia tamenipfa habent aliquid pro^ prium» Exemplum.fcicutfi lapidé chilindium^ijeia« initiumcft ex nobis:fed tamen ille lapis precepsvolui nir:n5 quia id tu facias:fcd quoniam id fefe modus ci^ amp;nbsp;■forme volubilitashabet ficordo Sc ratio SC mobilita® feti genera ipfa amp;: principia caufarummeuetUmpetu# vero confiliorummentiumep noftrarum ex nobis funt Idcirco apud Homerum rede lupiter de mortalibus conquerebatur diccns.Heumichi quid damnantmot tales numina cdi.ElTeaiunt etenim per nos malal^ü^ ipfi.Vecordi prêter fetu fintmete dolores.heoHe.

vero idem fbabiturexemplis^PIaio a phifouomo iücir catus corruptor adolofcettilorum.RefponditindinJi^ tionemaftrorumfapiêtiavid. Aftraenim furem velad ulterum figmficat:ncn autem furem vel adulterun» faciunt .Nati funduo gemini .f. Iacob Ô^Efau. Gen«: xxv.Sicalter poft alterum vtpofterior planta priori® teneret.Ettn mvita morib^diuerfi.in aÂbus difpare« in parents amorediffimiles fuerût. Vno edifpacio fib us regis fiCruftici nafeunftin omnibus tn diuerfi. Na® fcunffub Marte mafculus SC femina.Illa colurn ducitf alter enfe triûphat.Si dicat ad hecpoffidonius aftrono mus.Natorum hogteaufam diuerfitatis fuiffe exigua temporis interuallu5quod inter gemini dû nafccrent habuerQt.Rcfp5detad hoc Aug^.jn.v.deci, dei dicens Mirum eft q tam modica gticula edi que tranfiuitn» valuerit in diuerfimte voluntatujtaduürinorütcafuüqr; gemincrû nafcentiumtaut nô geminotunuAd quod

^«mèöecadfó clvïiî

(tenim Nigidius aßronom^ refpondet ggt;’tanta eft cell rapacitas vt ft after geminorg edenterpoft alterum na# fccretan cel o tarnen piurimufpacif caufarct: excaipl05 rote rapacifïïrne curretis 8^ gcuŒc bis de atramento tan in vnoloco ;defiftentepoftea motuï reperient duo iHapunda atramêti maxime diftantia.Exhac ergo di# ftantia caufata ex rapacitate celi dicit Nigidius oritur diuerfitas morum Ô^ euentuir in geminis: S^nógemi nis fimuf naris. Ad quod etiam refpondet Aug^q, hoc figmentû fragilius eft ^ vafa que illa rotatiôe fingunt Mam fi in celo refpedu fimulnafeentiû tam multum intereft ex tä parua particula eiufdêcóftdlariois q3co prehendi no potcft:quarcaltcri geminorû .f.facob he# rediras obuenerit.Alteri vero.f.eiàu no.Quomodo et go potueruntaftronomi indicare refpectu no gemino rumhabentiu diuerfas conftellationes cum quandoc^ rel^eâu eorum maxima pars celiprecefferit,Hec om# nia beatus Aug^ vbi fupra. Ex quibus patet ftulticia eorum quihoram eligunt nubenditqui tempusexpie# dantcum vxorib^cencgbenditqui cohibent mulieres fi poffuntneyfep ad têpns pariant.Sicut Nedanybus aftronom’eumolimpiadematre Alexandriconeübens ^»hibuit illam vicina partui ne pueriïvfq? ad horam ab co infpedam pareretuicut legitur in hiftoria Alexandri magni.Noui ego dodiffimâ quedam prelatff cn aftro# labio horam difceflus ad epifcopatum expedaffè.Qui tandem Cu crederetaftris: defero primo hofpitatusin ftabulo equos vifitans lapide defurfum madat. Alter eleda hora abaftris ducedevxorisUranfado anno 1IÎ35 eóperit cu adultero.Hinc fcribir Ambrol in li.exame# ron.QuammuItos videmus eiedos crimimb^ate^ pec satis in meliorêftatum cfteconuerfoSrKedempti font»-

lt;^putäSonum .

a^o Holt ^ cogregari cx pecaforÆiB Tió vfi’tf natiuft® n $ Cue hora:fedxpicos fandiftcauft aducnt*« horadnlt; fcpafflotus redemit a morteiarro ille dänatfonc capi^ tisca dno crudfixusno benefido mduitans fue. Sjfi^ dcicofeffione ad pandift gaudia tranfiuit. fona in ma^ rin5visnatiuitatis:fed dilRmuIate diuine pceptionis£ pcipitauitoffenfa. Petrum de carcere ang^us xpino Itellarg feries liberauitPauIû peufTum a vipera.turbat tSeg nan fragio no remédia natiuitatisiR deuotiói» lt;quot;5 ritum feruabauSed gd deiHu dicimus qui apforump obus Cu mortui fuiflentrefurrexerâttvtrum eos fua n2 edfitas an apoftolica gratia refufdtauit.Etgd opus» citvtfc iciUngs:orationib*:pcriculiicp comlttcrcnCn qdvokbant neceflitatis beneficio poterat obtinere, bec ille.Ergo melius in nib vis honorem^deg piefum xpm in fpiritu fancHo quibus eft honor Sf gloria:vt dixit P® trus apoftolus.Cuius^utdenriaamp;rnoftra libéra voluo täte facimus queeS quot;p bona vel mala facim^/cp q »ftq«^ do ftulticiam facrilcgîaftronomoruj negemus volu^ tatem qua peccamus.eófingamus neceftitäte qua deft* da defendamus/pditos mores pquos in terra ab hoibus deteftamur a fjderibus inane habere mentiamur» ■■a (Erra qucfhücnla eft:qoó refpondent theologi raticnibustaueftoritatib *—Cf exemplis phóg tmale de faro fup tertiaqu^ ftiuncula frnticnuû. Ad quärndetej theogiargutias phóntiaudorita test cxèplafic foIuCttamp;T primo adaj gumètuifröredicut q »corga celcftm funtcaufaiftrior« effeduû mediatibus ca«fis gticulanb^inferioribusiq de ficercpoifSt in minorigte vtdidueft. Et ad ^bationt minoris dient q gt;nbsp;odailla q tangit ibi ßoeti^tintenigun^

ignine Decadis dix

fieri a deo mediantibus cauiis Rdis.Etideofubfan fenc-totintnefed no eft eaderano de cibusahj^.vtdmtThe» pngte.q.ixvi. ai.i.tj.ad pnmfi.Ad auduiitat« phôiuj BftrcncmorQ:oiatorû:û? poetani rndentnegando eas, biateipiai fatO^ conexioneRdarum caufarCi abfepdiui na^uiüttiairâ taufe RSenithil agûtmfi virtute prime Damaftenus aetSC Ptólemeus inreHigSt Lpcorpaceles: fttatoftitußt in no^ habitus amp;nbsp;côplexien«corpalcsi dinatlue nô nccclTane,Ad extmplû duorû fratru gémi noTU5 refpôdetypocras dites:cp illudfuit qm parêies vt erât corgedifpofiti dumcôcubuei fit:ita primordia cô* ttptoiûeftui petuefr.Deinde cade aeris et locid.dom* pofitio:fimilia alimcta ;6C vis aquarii que ad corpora be ncvFmale tocipicdacmedicinaaneftäte)plurimüvalent eedem ctiäcxcitationcs:tä ftmilia corpora fingere potu erunuvtetiâ ad egrotandûvno tpe eifdC)Caulisfimili# ttr mouerenf.Hee Augu. Ad illudctiâ dni Io.de lignai noditifqjideo fatum vinterenÔ potuit: qategnandi taufa paßionetpalitei vlTpintualiter dominandiratio iratiluernc reprtftit.Adilludetiä quod pfepevera p^ dicantafiienemi. Refpendet Augu. q»illud fitacani yelaitevd occulio mliiiicSufpintuum no bonorum/ quibuscura cft:falfa? 6c noxias opimoes de aftraltbus fatis humanis mentibus interereatej fumare,-^^(Pptima queftiunculacft: i^^^y_^l^fatu RSm theologos amp;nbsp;q ft dm ipfos fato 'ƒ p— nbsp;nbsp;UcvFnöfubdunt:6^ quodpiam fatS catholice

/admtttercpnt. ’Ôdi qbusfcdm cüs diftènamp;tö a^uidèiia

dei.Adquä fie rndct et ptîo ad primö dicêdo, qgt;fatû feds dieologo5;grcbgmol^libus Iher« difpofuioip g diuia iH^i^^amp;iS-^nccfttierdïbf.V lt;nïnFatû ê ordiMug^

Oput ßotnnn

fine feries Daarum caja farumadfuoscffed^^diiädo£. in iQis iferiorib’fcäin depêdenttâ qu5hnt adeo.tfta ?B ordinatio fedarum caufaijtad fnoseffcdl’^ducêdos poi duplicit eöfiderari.Vno mo^utcvnita îpipatu diu«^ mentis ordinantis QC diuidetis:Iocis:SC teporib^zmottt 8^ formisomniarSC ficvocatvolutas fmc,puidetia di^' uina.Alio «nodo fc3m q ?ead^ ordinatio digefh 0^^p^ plicata temporib’ cä in ipfis medijs caufis a deo ordÖ natis ad fuospprios effedus^ducendos fedm depenj^ tiamquâhabêt a dco:6lt; fic vocat fatS.Esfiepatet q gt;nbsp;i^ deivoluntas fiue^uidentia potdici fatum caufalit^^» Sedipfa difpoGtio óf ordo caufarum fecundarS ad fuo* effetus dépendes adeo dicit fttu eflentialiter.Dicif’“^ ipfadifpofirio eaufar5 fetarum faiQ a fari: quafî ciamp;^^ diuine^uidentievt dicit.Tho»iq.cótra gêtiles.c.x««j' Et in primo fniarjr.di.xxxix.Dcus enï fuâ ^juidenda« loquit g Fatunitficuthomococeptuscordis g voces, et ficut artifex forma de rc faciêda coccpa5 manifeftat g ogis cffeAû.Et ficut artifexq3 fingulanf mêtaliterqt fpexeritg tgales ordines ducit ad effcA«. (ta de^fuajJ^ dentia fimpliciter difponitfadenda:^ g farujiHamW pliciter ac tgaliter adminiftrat.Ex hijs colligi poiTSttria»’ Primoque fato fubdunt;6f q no. Nam ex quo fatu«* tedm theologoseft ordinatio ledarum caufarû adefte^ dus diuinitus^uifos:fequit q illa tfh fubdunt fato4 fubduntcayfis fecundis.Si qua vero funiqucîmediat^l a deo fiunt cu no fubdantur fecundis caufis.ergo.nec etia' fubduntur fato:ficut creatio rerS primarum.Cquatuot coeuatviddicet angeli:corgacelcftia:tempus: materia quatuor elementoHt.fuppofitaprima/oim fpecierunv que fünf ^îduda in principio. Glorificatio fubftant*^ tû fpwuualium, luftificatio impiorum. Anime quode

l^nmèöecadfe. ctx

noucƒemp cteant.Namhec oiaadéo immediateema# ƒucttamp;creaptróC ahter^duct no potuertnecpoflut acirco fato nó fubdunt.Illa enï q a fuj^ion fiontfi^difss ponunt ab inferiori no mutant:^pterea Boeti^dicit vbi £ PO’ ^ 9^^t primediuinitati^pinqua (labiliter fixa étalon ordinemobilitatis totaliter excedunt»Que aSt ^-Primacaufatanto pRiribusfeti nexibus H“*ri^ttancoq? funtmagis nioMia quantoa prima SHl^unnemonbra.Exemprum pjin Boetio decent po rircuji^ei^cifcunferentfe.Sicergo illa q a deo fada ^*^^^*^^ If*^* ^®^ Cubiciunt.Effedus vero altjpticula ’'^^^orales fubidunturmotui clcmctorU5 motui c« *‘P®5ptporu5motui primi mobilis Sd tadej^uidentie Pnmi imobilis a qua eunda habet fi qua tenent firmis ^te5tamp; fine qua nichil in fuo ftatupmanet.Nam Cub^ »rado primo fubdrahStur fubfequctia. Colligit fedo ®^ fugiorib£qu5jamp;deles x^ni cocederepoffunt e^fa^ !H5bNam fifetu? accipiatur^)difpofitione fiderum in Wqscöcept9 vFnatus cd neceflïtante oêseffed'^infe^ riorcs prêter dei amp;nbsp;holm voluntates.Sic nos fatu ede ne garedebem^çg Gregorio dicente.Abfit a fidelium cordi bus vt effefatum aliquid dicant.Siautefetumaccipia^ fy^Pd^iCpofitionecaUfers fetarum SCordinationehuiî îîd^Sadu û g rdanoneadded 8^ ei^^identiä ran^ Pir eum ordinata Sc ^cuta fiueeamp;tatficfatumpo ïlÊ£ÊPo^m9,Licetetiam hoc nomine fan^ïi dodiores ^Srecuiaûcrûtppter eos qui ad vim pofitionis fiderum hoc nome torquebât.Vnde Äug’ die in.v.deci,dei.c.i bipptereadfeg res humanas feto tribuit:qa ipfam dei voluntatevtpntem feti nomineappellat fententiâ tene at amp;nbsp;Iingua5corrigat.hec ille. Colligit tertio eXdidis differentia interpuidentiS Ö^ fatum»Nam difpofitio

Caput ^Sonuni rerum,pdiicendaj^ gubernandarff $C coferuandarar/rt ^fpeclu diuine mentis didtur^identia.Sed difpofi^ no cade in medtjs caufis a deo ordinatisad aliqnos ef^ dlns^ducêJos S^ explicata teporibus dicitur fatû. ftetn diffcrunt:qa tarn necelTaria ^ contigetia fubiciuntur dt uinc4)uidentic:imo6C ipfum fatum^uidentie fubio^ tur.Sed fato fola mobilia fubiciuntJtem differunt^’ diuina^uidentia cS fit ipfa diuina ratio in fumooint principe eóftituta:vt dicit Boeti’/eß in deo:fatû vero eft (fhinfecundis caufisJtê differSttga res exiffetes in deo per modum diuine^uidentie funt ibivnite amp;f fimpV citervne: feSm vero qjfubfunt faro ficiuntplures di^ uifeïSC dicuntur plura fata per quemodsdicitur a poe la.Tetua fata trahStJtem differundga diuinaRuiden tia dicitur fatû caufaliter inquantS ordinatio fatalis de pendet 8C defcendit ab ordinatione diuine jjuidentie» Sed ipfa difpofitio fethrum caufarum in feipfa dicitur fatum eflentialiter,hem poffrerno differunt: quia diui^ na^juidentia effimobilis ftabilift» manes dans ciincfh moueri. Fatum vero cum fitin rebus mobilibus mobi Ieefflit Iiec fatis fint^ queftione tertia de fato,

lt;^ ^arta queftio ptirieW rq n 1is fubhoc nono capiteede fortuna.And» l nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;affus volStarq:cafualefq ;euent^necefft^

abeatcirca qua quinep qudhOcule fo* uentun^arS quelibetinfra ordinefuo notabitur..

^inu qucIlUlculaetquw

p nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fortuna feom poetas et gcnlestSCquo ea p’®

S—-''^^gnnSC gdaferibSteitSC in gbusmaledcfor^ na fentiunt. Ad qua alri^ ordiêtes Rndef® antigp^r poetede inferioribus effetfhb’; 3^ cafualiD^euennb^*^

Penine öecadis cExi

ordi natecöringctib^i varie locuti fûr.Epiairi cnicuDe moerito;efFcd9cafuaIes:euêaif(^ hûanos nulli fugiorï dctermiate caufe afenpfett: 0 afui g cafus(felle Buileo, ij.pliifi.) japrie i reb^fnaîaris/irrationabilib^ôô natura lib^rcpir. Alij veto nedû effeft’ fortuitos ÔC eôtingêtes» ßÔ^ eied'oes adufos hSanos îfupiorêquâda5 cant eSda necediiâtêreducere für conati:qua cam vocaueft fatû:de quo lati9fup did;5 eft,Fuerutitc 6C terttjgdam phi gc tiles Sc poete:g euctus fortuitostdediôefqj Ô^ adushûa nos i cam quandäfiuc îteHigêtiâ ûcHcdui hQanoîmani feftâ adduceremoliti fût: quâ fortuna deâ appellaueft, Eâcp fie pïgebât Fingebât ci idolu liuepudlâ vnâ quâ ab vn ucrfita tecaufandi deâ noiabâtteteâ cecâ pingebât ga pterita:pfentia:SC fu tura meti Unâ ignorâtib^cûdis ab ea bona fie mala^uenire dicebant:SC bibonte Ô^ an tealbajj )eufortunqs poft nigrä,p Ïfortuntjstante capti Iataj:ga tpe apto cu lt)rtunia iuuant:retro vero calua5:ga tpe nôcögruo nocêt.Scdentê fug rotaj.iJmobilit diftri buentêbîatquaj rota voluere arbitrabant.nefeit.n.fortu na gefcerc:vt dicit Seneca.Hancdicebât felicitare et ifeli citarehoies.hanc dirigerehoics imediate.i.abfqj^uid« tia dei ad ebgendO vtiliivl'nö vttliter«hanc ponebanti primcreinitelleduj SC volûtatê hoîs fpem aut cognitio nèfuoR reffeduS.Hancpbeiebant oib^diftnbutióibus bonis 2e malis oïb^eufortunqs et ïfortunqs.In pfona^ rS dicebatSalomó Eccês.ix. Verti mead aliud:0^ vidis fub foletnec velocis eê curfStnec fortiS belf3:nec fapiê liSpanênec dodoBt diuiriaslncc artificSgrajtßtps caf^ lt;5in oib9. Et SeneJepFis ait.R.es hSanasnu^o ordine fortuna régit fpargit^ manu munera ceca peiora loues Et luuenalis, Telacim’fortuna dea5celolt;^locamus^* Et Saluftius in Catdinario, Profedo fortuna i omnire

Oput ^onum

dominatur* Ea oïndas res ex bbidinenoex vero ede brat obfcuratqj.Et plutarcus libro de remedio ireinß fona*Euripidis dicebauDeus magna regit parua vero noftra in fortune manibus dereliquit.Et (uuenalis its rum.Si fortuna volet fiet de rethoreconful.Si volet hcc eadem fies de confute rethor,DehaccôquerebaturEuâ dcr Eneam alloqurns: oAaua eneydostdicenstmepn^«^ funi patriapelagiej textrema fequetê. Fortuna eipotà Sc ineuitabile fatum. His pofuerelocis.Et Seneca pri ma tragedia dicebat. O fortuna viris inuidia fortibus. Quam non equebonis pmia diuidis. Dehac ccfarcuj videretregeFarnacem fugere a facie Pompei dicebatlvt «n^t.Q.Curtius*Quis negat eximia quo:^ gFiam fe pius fortune^ virtutis efle beneficium.Et Cicero.ij. officiorumdicit.Magnavim effein fortunain vtranic? partevel ledas ad resvel aduerfasgsignorat.EtIulius celfus dicebat. Effîcatior ê fortuna $ yirtus. Sed certe ht) oes errant. Primogaponut fortuna imprimere iin^ tclledum ddvoluntate hominis:QUod paulo antcre,p^ bauimustmonftrantes eile impoffibil e q? corpora celo ftia agant intellecte humanSdiredeiprimendo fpeet^ vel cognitionefuorum effeduum: quod etiâ Tho.itj. contra genti,c.vitj.reprobandopbaf*Sc3o erranttg^tli cunthanc fortuna hotes fortunare 3d infertunaretquM patet’effeblfu5fic.Nam fortunarepprie eftmouere an que vFiprimerein eS ad eligendaaiiqd ad fine vtcofe^ tur bonum g accidens alicui eleffioni côiundî.Corpo ra autêcdcilia fine fortuna no poffuntmouere óf din gere hominem g influxum cuiufeucÿ apprehenfieuis lenfualis vel intclledualis:vel alicui^appetitus ad aliQ^ futura cligendûtvt ei occurrat aligs acctdétails óf loping tuscuentus bonus vel maIus:crgo,Minor autê pbat.

îàHmeaccadis cExir

^3m ^prium nature cft tendcread vn2 vtin plunb^, Scd iHud ad qdali^s inclinât «euêtus cafualis qiHi de itioni coiSgitno lût vnSg fecü nó habeat ad fnukêalf quê ordinê vc! cóucntionr.Ham q?aligsmftiget irc ad »pec^hculo amp;nbsp;lueniatibidebitorêvel ^ inclinet a nati* Zitate ad fodiendum fepuIchrS Ô^ lueniat thefaurû no luntvnû nifi g accidenstergo fcquit q)hec dea(tue nek Egeria nô fonunat vFinfenunat.Nec etiâ pot homo ha here a fortuna vFa corporib^cdeßibus vt fern g vel vt in phirib’ eligatillaqbus funtcôiundia per accidens ahq tomodavFin comodatga fi fic femgaut in plurib^ for lunaret vel infortunaret:ergofequit qjfalfnj dicat poe te gêtiles 2e ahj non veriphlrponêtes etiâ intell igentiä hue aliquodnumê diuinû hue Hella vtdidtû eft, Qua fptermerito Aug^aiq.de ci^dei.e.xvitj.predidfä defer tuna opinione confutatdicês.Dicitis fortunabonam de# atn.Cqa edcm accipit.aram meruitffâcra ei munera per foluuntrquomodo ergo dea fi aliquando bona eft: ali* quando mala.An forte quando mala: deano eft: fed in malignum dem one repente conuertit.quomodo etiaj bona que fine vllo examine meritoru5 fortuito accidit hominibus bonis êC malis;Vt quid etiâ colitur que ita ceca eftpaflim in qu©flibet incurrens vtfuos cultures pleröq » pretereat amp;nbsp;fuis contêptoribushereat.Aut fi ab’ quid;pficiunt cultores eius vt ab illa videatur SCamen ^^1^^*? “'^i^a fequitur no fortuitu venit: vbi cftergo' definitio illa fortune. Hec ille.Ex quibus apparet con# futatio poetarnm gentilium 26 philofophoru fecunda nornm tm:nichil certi autveri de fortuna afferentium,

(Ecundaqucfliuncula cR:

V-quid fit furtuna fc^m phósSC theologos. Ad

Caput ^Sonum

qu3 fietefpôdenq» Anfto.tj.phtficoijî.ô^ Tho.icóm^ to ibidefie eâ diffiniût.Fortuna eft eaufa p aceides in hq’ quefiuntfedtn^^pofitü in minori parteJn qdiffinitio ne tangunftria q ad ra tionê fortune fpcdanr.Primii3» q »fortunaeft eaufa g accidens:vnde nomê fortune ^^^ uis vulgariterquandoep trahat ad effedum vtdicam^ Talis fortunacótingit tali.Cum aligs effedusjjfpeti tatis aut diuerfitatis côtigit ahcui.Non tn hoefonatno men fortune. Sedjgt;pne dicit fortuna illud qdeft cauft illiustftedus^fperi:idco diciturq fortuna no per fteft caufa effedustfed g accidens.nâeffedus g accides qco iungifcaufeper fe ÔC eft pterrationêcaufc per feet pret rationê agentistefteffedus fortuitus Ô^ a caufaperac^ eidem qdiciturfortuna,Exempli gratiadapidemdefec derc eftper fetamp;hoîem ire ad forum fi hoc^pofuit con tingitetiâ eße per fe.Scd qtunedum vaditad forS con tîgatlapidê defeendere SC frangere caput ei^eft per ac^ cidens:ita q» ifteeffedus fradio capitis oritur ex cocur fu duarum caufarS.Etlicet qlibctfitper fc:tn carum co curfusad talem effedu efficiendum g eft fradio capitia dici tureffe per accidens g^ a fortuna,Secundu} vero q3 ad rationefortuncfpedatcft:q, fortuna cft caufaeoru que fiunt in minori parte.Hoc patet per cxemplG.qenî aliquis vadat ad forujjpteraliqd aliud:3C indedepots tet pecunia qua non intedebat::tunc deportatio pectit nic:cuiu8 caufa ftiit aduentus ad forumtneej eftexne^ ceflitatc neq jfemgtergo in minoriparte ga vt in pauci oribus connngit.Tertium quodad rationem fortune fpedatêq fortuna no ecaufa cof^z qfiSt a naturatfj eoi^ que fiunt fcdm^pofituj ôîf ab intelledu.q»aSt non fit a natura patertga natura vfvtfemg vel vtfrequenwrÄ I fimilitcr operauFortuna yao vi in pa«Qorib\0Cdifli(*

i^nmc Ösca4i5 CE^n

mflitenltem neep (naudim ncqjpuemec^beflfa agît a fortuna eu non agantvoluntariequaßliberS aibitriS habete».Vndenec eufortumunetp infortun(3i'nhtjs ac cidere pôt mft fiPi tudinarte.Sîcut quida5dix(t tp hptgt; des ex qbus fiuntaltariafuntbene fortunatit^aeis ho norS^ reuerentia exhibeuCum Iapides eis contundi côeukentrqued dicitur per fiPicudinem ad homines in quibus honorati dicunturfortunati.Vndeeufortuni!? um eft quando prêter intentione accidit alicui aliquod magnu bonu. Infortunii! vero qn prêterintentionem: aliquem fequitaliq3magnS maiff. Quod fi hicquif piamcuriofus peteretvtrumhec quefuntfortuita per accidens Ô^ cafualia fubdantur^uidêtie dminc.R.efp5iJ detur qgt;fiqnon tarne cafualiterteontingenter Si fortui te:fcd,puife preordinate certe 8€ neceflarie. Ad quod in^ telligendu dicitAuicêna.q, oêquod fit:p5tcóparari ad duplicem caufa5tvnuerfalê.('Só pticularê^fn'ordineaüt adcaufä vniuerfalênichil fitfortuite vel cafualirertnam nichil in terra finecaufa.Cpfe fitvt dicit lob.v.Sedbo nein ordineadeaufaj particulare. Cuius ratio êîga cû caufa vniuerfalis habeatfine vniucrfaliorem ^ particu# larw.aliquid bene cadit certo amp;5 fuS intentione prime taufe qeft vniucrfalistquod tn erit prer intentionefecü decaule:Ôf fie in ordine ad prima caufarn qvniuerfalif fima eft nichil fit caufaliteraut fortuite Et tamen^n or dineadcaufas inferiores fiûtmulta SCfieri poffunteas fualiter Qc fortuite etiä fedm magis SC min^.Tlio.’etia. iij.côtragenti.SCdns Bonauêturgt;in.i jfniaijt.di.xxxvq. déclarâtes idem fie dicunt.Licet aliquid cafuale vel for tuitum fitrefpcdu nature et agentis particularis aut in tarnen eft cafuale vel fortuitum refpedu prouidentiedeia qua omnia prouifafuntóf

5 is

oput ^Somiin

ptcordinata^ExempIûîficut fi dns mittat aliquê feruui fuum adaliquêlocum ad quern alium fcruS ignorante primo etiâ miferat: tuncconcurfus feruoiQ ad muicceft prêter intentionêvtriufeÿ ferui milTitnon autêptcr ins’ tentione mittentis.Vnde talis peurfus licet refpe^ flu ieruorû fitfortuituslnon tn rcfpeflu domini refpc gt;nbsp;u cuius eft preordinatus Sé puifus.Sicergo dicode ii tingentibus in liocmundo:que refpeflu fecunda«^ ;^;_ caufarû fortuite 6^ contingenter cuemût:refpeflu tamenprimccaufe vniuerialis.fdci a quo nichil poteft fubtrahi nichil fortuitum vFcafualecontinginfed ^JUi (e oia ordinate Sc neceftarie. Similiter çtiâ dico euforie tunia vel infortunia hominS que homini contingunt per comparatione ad feeßdas caufas. i.rcfpeflu celorû: angelorum.aliarSœ fecundarum caufarû:per compara tionê th addeû nichil pot côtingeretcû nichil fiteicafua le aut improuifum:eum oia cadantfub ^uidentia fu» SC fub certa precognitione: intentione SCfua ordinal tione.Hcc ex theologi« SC philofophis»

f^Tßrtia queftißcalaeflrciiiof l.I 1 SC que funt que faciSt holes fortunatos ÔC in^

fortunatos.Âd quârhdet Tho..iq. contra gen» e.xe.SC.xcü.vbi î fnîa dicit:cj ho cSfit ordinal^ fedm cor pus fub corporib^celeftibustSC fcdm itelleflS fub ange hslSC fc3m voluntate fub deo/tripliciterei bonûfedrn fortunâcotingere pôr.fa celo:abangelot 8C a deo. Q.d eni voluntas alicuius hois infligetur ad fodiend3:vl vt fodere feciat vbi thefaurS inueniatex nullahois virtu te procedit.Sed hoc eft vel quia difponttur a celo velqa . illuminatur ab angelo:vel quia inclinatur a deo.Etbec quidem caufalitas diuerfimode eft in hijs tribus. Nanu

^nmc Occadis ctxnn

primo celum fndudthominem ad aliqutd eligendum/ cuius ipfe rationem ignorat:vnde fortunetur g moduj cuiufdam paflionis qua imprimic/in corpus. Secundo angelus bonus vel malushominê difponit ad eligendu aliquid cuius rationem ignoratvnde fortunetur no im primendo aliquam palfionem vtcelum:fcd g modum cuiufdam intelligibilis confiderationis illuminado vf inftigando ad eligendum vélcognofcendu aliquidqd fitbonum fieri^Nam intelledus angeli edmulta ordi^ nareinvnumtnó tarnen illuminando de fine quare fit bonujfieri,Tertio deus voluntatem hominis inclinat ad aliquid eligendum cuius ratione ignorat vnde for* nmetur.Ethic^prie diciturhominem fortunare: quia ipfefolusdareintuemrficpreuidetfimul omnes res $C carumhabitudines:intentiones 8i motiones:06 per c5 fcquens omnia rerum accidentales coiundUones 26 oc curfiones quod nullicaufe alteri create competere po* teftnatural iter,Etideo folus deus proprie 06 efficaciter hominefortunarepotcft:nonautem celi authomoaut ^gelus no intuentes autpreuidentes omnia predida, pchijs tribus fortunâtibushoîem loquitur Aug^,v.de ci‘dei.dicens.Fortuna eft caufalatens a deo vel celo vF afpiritibus quibufcunc^ proueniens.Concordat huic Vententie Auguftini Nicolaus de lyra in principio fu^ perpfalterium dicensxpmotusbenefortinnti vfmfor lunati eft a deo inquantum mouetvoluntatem nofträ 3daliquideligendum cui^rationem ignorat. Vel a ea« fa naturali.f.s^influentiaorbisvel intehigentia moto ris:vel ab vtrocp fimul vel ab ipfis fpiritibus bonis vel malis:a celis per modum cuiufdam palfionis qua im^ pnmitcorporibusnoftris.Ab angelis inquantum ilhi minantiiuelleiSum noftrum:veldeordinätfi funtmali.

gt;0 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;O iq

Caput ^onum

hcc ille,Ethoemodo fortufta^pnedidfiinpfa dtuinä ÿuidcnuatquâblafphemantqm foriunemaledicunt.

Pro quorum tn clariori emdentia htenotanda. funt quincg.Pn'mu notabile eft q? cQ eufonunari vel inform lunari dicatur propriequandoquis dirigiturafupedo ribus caufis ad efficaciter eligendum vel exequendun» facere aliquid vel omittereteui coiungiturper accidens aliquis fibi in opinatus euentusbonus vel malus.Ideo diuerfimode ceti : angeli 8i deus dicuntur hominem eufortunarevel infortunare.Namceli dicuntur cufor# tunare fcilicet 'comunitcr inquantum imprimunt i» corpus aliquam paiTionem per quam voluntas inclina tur adexequendum aliquid quod ignoratvndefibibo num contingat. Angeli autem dicuntur magis proprie ^c.eli cufortunarecum illuminantvel inftigantintelle cftumvndepoftea voluntas inclinetur adexequedum aliquid quod ignorat vndebonS fibi cotingu.Propnjf fimeautedietturaliquis eufortunari:quando voluntas alicuius indinatur a deonlluminatur ab angelis:incl» natura telis ad exequendum aliquid quod ignoratvn debonum fibicontingat.Eteconuerfo,Communitcf aliquis diciturinfortunari quando voluntas eius indi natur SCvult amp;nbsp;cofequenteragit contraria ad quemoz uet cdum.Magis^priedicifur infortunari quando vo funtas dus ÔC elegio indinaturamp;a^iteotraria ad que edum inclinat æ angelus inftigat.Nam homo noieui per eligit illud ad quod angelus intenditSC corpusce/ lefte indinat.Etideo licetin omni re nun^ ceffetptoi» dentia diuina,Angelus autem quandoi ^ dicitur den^ eere a euftodia hominû inquantum homo poreftnon digère illud ad quod angelus mouct:fecundQ illud 1ère. li.c. Curaiymus Babylonem ÓC no cftftnata.DerdIu

I^me Öedadiö cCxy

Ruamus cam, Proprfjülmcautem tuncdidtur aliquis mak fortunari quando voluntas eius ex certa intentione conaturet agit contraria ad que inclinât cdum/infligat angelus/SCmouet deus. Sicut de quodam fcribi? Iere, ’Kp.Scribe virum iflum fterdem virum qui in diebus fuis nó^jfperabitur. Secundum notabile eft cp deus Si angeli varijsde caufis fortunant6lt; rinfortunanthornis nes bonosS^ malos.Nam bonosifortunât qu4doc^ to penam alicuius cuipeaut ftulticie autin exerciti3 vir^ tutis.f.prudentie: patiëntiezóMalos autem quandoc^ fortunant ad retraliendum a malo vel vt remuneret de bonis in peccato faclis zc.Ideo in omnibus gratias deo exhiberedebemus. Tertium notabileeft cphomo for lunatus vel infortunatus dicit refpedu bonorum cow porahumno fpiritualium. Cuius ratioeftquia homo tunc dicitur benevel male fortunatus! quando prêter intetionem fibiaccidit aliquodbonu vel malum vtptj fupratfed bona fpitalia vel mala no polTuntpreter im tentionem euenirecû deftione cofiftant, ergo zc Quar turn notabileeftq,magna eft benignitas dei ergahoies in hoc cp no folum eis bona adiungitdecomunicurfii nature 36 etiam manifeftefupnaturahter.Sed etta occut leper modum fortunationis mutiplicando bona in^ opinate 06mala remonendo, Quintii notabiledtcp ex quo nec homo nec angelus de communi legepoftu nt omniamala preuidere 36oa caufas accidentales Ô6 ingt; opinatas precognofccre nifi folus deus:06 fortuna vFin fortunaêcaufa per accidens zc,Idco deo in oibuscafua libus ficulis cotingetibus nobis,debem^nos comittere vtnos ab illis pferuettdeqb^ periculis cafualib^ loquit A«8?^^j.dc ci.dci.c.xxij,dicês.S5 pter pueriles pcnas ZGCUi logS ibivide fentctia,liec aut ex theologis et pius, 3 «9

Opin äSonum quot;KBam qucftivKula eßuof

q Wfuntcodinoncs fortune,Ad qua ficrndet qpH s^^^^^mftefutcodiriones ei^Un principaliores fût noue; Qiiaruprima eft q, fortunaipelluhoiem fine^ pria ratione bois fortunati. Qdpatet:qaipetusilleque bene fortunati fequunnfStfme róne.Patet qa Gabali^ bene fortunato querarquare fcquitta Icimpetu/nefeiet rationcredderc.Sj dicet hoc facio qafic michi didat cor æ it^ rationebeneplacitu voluntati s Sé didamêcori^ disaingnabit dicens.Sic placet michi:amp;:ù'ta didat cor»

Seda côditio fortune eft qipfa excedit æ fugatpm*’ dentiâhoîin fapicntû:cui9 ratioeft:qa tales.f.bene for tunatos oportet fufcipere ill û inftindûdiuinû qui fu^ perat ocm fenfum etoêm inrcHcdû.Vndcois hoim ptU dentia circafortunâbenâ velmalânichif penitus inno uarepôr. Tertia tôdnio fortunéeqilla magis fauet fimpbcib^SC ftultis ^ fapientib^.Qd^bat dupliciter:!» none amp;nbsp;cxemplo,R.atioe fic»Quia ilIeeftmagis fortU natus qui magis fcquifdiuinû mftindû.S^fimplices ammifla rôneetnô dediti exteriorib^adioib^magis gd piSt amp;nbsp;fequuntinteriores inftidus Sé diuinos ipetus ^ facia nt fapiêtes q raiionê fequunttergo» Sedo pjidê exemplo. Sicut ent ceci âmiffîs oculis magis memorant 8c firmius retinentquememorant:ficfimplicesamifl» ronemag^s fcquunt diuinos inftindus.Namplurib’ intêtus minor eft ad fingula fenfus.Vndevidemus fc^ pius ftuTtos in prdijs vincere: ludis taxdloru ditari:K multa cufortunia talibus euenire: quare^ucrbiu extat quafi rbatu verbu dices. Fortunaidio chepochofenno bafta.Etiterum; Vbifortuna ibi debilitas intelleduj

Quarta côditio fortune eftq gt;fortuna eft mixta:v« in hac vita nullus reperit ita felix amp;nbsp;{bn«ir,tustqui'ni«'

I^fmèöêfödtó cLx\i

aliquo fftmalefortunatus» Vnde Äug^de hocranonej afTignâs fermone.xxixTug Mathcö dici t.Ideo deus feli^ citatibus terrenis amaritudinesîmifeetvt alia queratur felicitascuius dulcedo non eftfaUax difeurre g oêsqui appellatifuntfelices» Quinta códitio fortune eft tf fit equa amp;nbsp;lufta ex eoqa fepius boni vident eße infertum nati,VndeGreg^.xv.moraliu dieit.Prefentis vitepfpe ritas inocentie tcftis noeft: qa multi ad perhenn? vitaj PHagella redeunt:SC pferiq; ad infinita fupplicia fine flagellis deducutur.Et iteru Greg’ih quadâ omelia dicit PreÇentis vitc,pfperitas align daturvtadmeliorevitam ÿuoeccaüqn vt in etemû pleni’dânet. Et io nullus de Bet gaudere depeccatorebene fortunato , Vnge Aug* fugpfalmos ait,Nemo gratuletur homini qpiperatae invita fua/cuius peccatis deeftvltor:SCaddi laudator maior hec ira domini eft.Irritauitenidominu peccator vt hic correptiois flagella no patiatur» Sexta códitio eft quia habet defedum veritatis. Multa eni credimus dfefortunata que no funt:00 ecoueifo. Et io diligeter debemus attenderecirca fortunam bonam vel malam Vnde Aug ^dcverbis dni.Magne virtutis ecu felicitate ludari.Magne felicitatis eft felicitate no vinci. Septi ma conditio eft:qaipfa eftinflabilis,Nam bona fortuna hui^ mundiparu durat»Vnde Innocenti^ libro devili^ täte conditionis humane dicit,Subito cum no fuCpica^ turinfortuniu accidit:calamitas irruit mors intercipit qua nullus euadit. VndeSeneca epiftola,iiif.Nemine5 eo fortunapuexir/vt no tmilli minetur quantupmi« ferat. Noli huic trâquillitaticonfïdere:momêto marc euertitur/Só eodem die vbiluferiït nauigia forbentur, Vndevciba fortune Boetius recitansinquit.Hunc co^ tinuöludüludim’ rota volubili orbe verfam^ infima

1 5 v

Caput äSönuin

fiimmis fiimma infimis mutare gaudemus» Ovflaui coditio edcecitas.Vnde pagani fortuna cecam pinget bantteo qjpafRm inquoflibet incurres fine vllo eximi ne meritoruadbonos 5^ malos venit.Nonaute dicitur cecatga ipfa ceca fittfcd da cecos plerScp facit quos coplc ditur.Vndc Ltui^ dicit.Karo cotingit fimulhoibusbo na fommâbonâcp mêtem dari»EtBoetii ingt.Fomu na quêfouet:ccdï facit SC ftultü»EtIuuenafis h.tj.dicit» Kabrus eni fermefenfus cois in illa.Et.Tullius de ami^ citia ingt.Fortunano mediocriter ignaros multos excc cauit:cuius cotrariiiprudenti accidit. Vnde Scncd.For tune indabilitas prudêtis aim no coquafïat. Nam vir^ tuofus'ncqj fortuna bona extolhturjga nullu bonS c% tenus 2qSipfemFtum appreticttne^ mala fortuna de primiFga nullo îfortunio rm triftat g, a via rônis do dincttvt criam.iiq.ethicor5.dicitphus de nngnantmo;

Nona côditio fortune ed qpipla nun^ pfedacNam pfecdum dicitur cui nichil deeft. Nullus autin hacvita ita fortunatus eft cui no défit aliquid SC cuifufficiat id quodhabet:quicßc5 fua felicitate infinitas nô habeat amaritudines.Vnde dicebat Boetii in.qdecofo.Qtia multis amaritudinib^humane felicitatis dulcedo rdper fa eft:que fi etiafruenti ioeSdaefte videattn quo min^ cum velitabeat retinere no poffit,heeex theo. SC phis»

quot;K Bmta qucrtiucula efbW medici:kiforcs:militcs:agricole fortunetur ab ^^__^^,-afbis in opibus fuis,Adquam primo videtur relpodendum affirmatiue fic.Nam ficut videmusq» quedajinaiata corpa fiuenaturaliaquafdaoccultasvi res amp;nbsp;efficientias fingularcs a celefttbus corporibus 0^ eorumimpreffionibus cofequutur prêter eas que cofo

l^nms decadis ciwu

^uCturad Qualitates adiuas 5e paffiuas clcmctoiû: fi lutmagnes traherefenû habet ex virtute celeftis coipo us.Et lapidesquidam et herbealias habet a celo occultas vinUtesJta niihil^hibtr q »aliquishomohabeatexim ptehicnccdeftis corporis aliqua fingulartm efficatiaj in aliqbus corporalibusprofperc faciendis.quam alius no habet/Vt medicus in fanando SC agricola amp;nbsp;miles Rtfpödeo diccndfrq-diuafimodcadhacquenionc refpodent Anicenaîdhs Henricus de Alliât ÔC fandus Tho.itj.contiagcnnlcs.Nam Auicenna dicit:q? medii: cintagricülatlulbr Se miles zc.nÖ ^ßacra nturvltra ali eshemines incRibusfuis eximpremone aliqua eeltig in natiuitatibusluis,Scd illudpoteftclTeex forti imagii naticne hominis que magneeffica tie 6e mirabiles cffe dus operaturtnô foluminhomine fed etiâin materia exteriori/vt patetde fafeinatione vetularôtvtin tertia de cade dicet. Dicit ergo Auicenna q gt;ficutluforihabenti imaginatione fortiorem 6e vehementiorede aliquo nu meio optato citius eucnit numerus quem elegitin tai 'xiHisq; alteri nobabenti ita fortem imaginationemJta etia mcdicus:milcs:agricola fortius imaginâtes 6e vehe mentiusintendetes in effedus optatos forti^ Ôb melius operabunt ceteris mcdicis:agricolistmilitib^ no fiqvehe mêter intcndcntib^in fïFibus eïFcdibus.Scd hocnó va 1«: qa dida pofttio Ameerne de virtute imaginanua in materia interiore vel exteriore tan^ vanam de fanta ftiesttam a phis ^ a theologis reprobat/ fundamentum no habens nec in rationenecin experientia: vt.f.'îho» adducit.iij.fôtra genti.c.cüj.ôe pri.prc.q.cxvi\putinfra jfbabitin tertia decade nono capite.Alia eft opinio dni mgti Henrici de Alltafug GenXqui rcnetcontra Tho) dicept^qj a nulla djipoU tione eelihominib'^^'uemt^

Caput ^num

poteft vt magis ^feduofe vitta alios hominesagaftt que intendût: patet dicit ipfe da vna virtus naturaliter agens femp tendit ad eundeeffedS/nfimilipaffu.Sed videmus «j no femg datus mile«:medicus: agricola vel lufor tendit ad eunde effectu infimili paffurergo, V^r bigratiaffi in forte ludente ad taxillos effet aliqua oceui tavirtusnaturalis/no poffet fieriquin femg autfrequ? ter eueniret illud adqdaedis fortes effinclinat^» Nam fi virtus celeftis in forte iam vertit taxillos ad feptê ocu^ los femper’mouebit eos talitcr:fiueeligat feptê fiuequé cû^ alium numerSt^odtn videtur dTefalfum amp;nbsp;coi# tra experientia:ergo.EtfimilitereR dicendu demedii! eo:agricola 2Cmilite.Etiffefi petatura quo accidithec profperitas in ludendo:diceret qpqnqj^ucnit a deo vt quisaliqd exercitii! preceteris agatmagis^fpere.Vn^ de et facra feriptura diredionidei attribuithuiufmoiJvt p5Gen..xxx. in educatione aialium Laban fub cura Si contradioeIacob,Et Gcn.xxxix. Profperitas negotio ru Phutiftris in manib^Iofephtdeo attnbuitetno 6to natali.Inludo autetaxillon^vel fiFibus négoces poteft quis fortunari folu afpiritibus bonis vel malistq qui^ dem occulta coogationcfacere poffut vel mouêdo taxil tos in aere vel in manu proqcientis fievtquiegd vnus elegeritfug taxilloshoc femgeieueniatSC no alteri.Si militer dicitdns Henricus de medicis qpvnus medicas ceterisparibus exparteartis medicineSC expre experiê tie infirmiÖC mcdicinar5 applicationeß^ morû: no eft magisÔ^minusfanatiu^ ^ after nififorte g accidens in quanta vnus medicus effet cuiufdäcorrup te aut conta giofe Sc peHifere eópïexionisqueinficeretg vifüriadS vel anhelitu infirmos:ffcutba filifcus inficit g vifum:^ mulierimunda fpeculûlSC ita ecôuerfo eêtimaginanda

i^nmêôccadte . cLxVïh

decôplexîonemeal'd fanihilarisviuads et falubris qui ceteris paribusplus ^ficit infirmo^ alter medicus in firmus zcJtëplus^ficttinfirmomedicusdeuet^qui in pradica fua recurrit de nodead icfnmxpm petens diri gi ad faluteinfirmiquein fuacura habet Raiter ceteris parib^ qui tm cofiditin arte xpo cotempto:vtp5in me dicis deuotisamp;in iudeis medetib^. Similiter etia dicit de milite amp;nbsp;ruiltco qfi credanta celis habereqclceteris paribus ilIe fortunati^pugnctaltero:6C q»bladum fcmt natum demanuvnius ruftici meliusperueniat ^ ferni natum fimiliter in eodemagro:fimi1itcr prato amp;Sin eo dem tempore ab alio ruftico/iuperftitiofujcitræ vidêgt; tür ifti fatalifoperftitioni fauere. Rufam «iâ iiledicit q »pofitio hecpoiTeteiTeinfidelib^ 0C fantailicis occafio Opinandi q?chnflusfuerifficnatus q»contraxerit a celo quandam virtute quot;mirabilem fanatiuStomnes quos ta^ geret vel videretifanans per vifumnaturaliterificut ba. fiWd’interfidtætadditpdrdus qjqtenet affirmatiuâ q fid eiTe veram:amplexant fuperftitiofam ilfa5 opinio# Qem de imaginibus aftrologicis q, res naturales fixe re ciperent tales impifioes ab aftris imo crederetqres ar rificiales vt poteimagines fabricatefub certis ftellaru5 habitudinibus reciperentipreifionesa flellisqqueopi^ nio vt dicit eft vanifîîmaÆtpredidus Henricus rcfpo det Tho,de magnetedicens:q magnes non habetvir# intern attradiuâ fieri fuperiprefTam à celo accidentalitsr led illam habet tanep fecundam qualitate a tota fpecie confequente fuâ côplexionê fpecificam: quemadmó#‘ dum eft de viribus herbarum SClapidû äi SfemtnS: que Virtutes nonhabent a corporibus edeftib^fuperifluxasî led oino confequenter fe habentes ad complexiones amp;^ tormas fpecificas eorum,Sandus Tbo:vevo tenet ^ fi#.

Cäput ^onum

cut nanmïia corpoBa fortiirnt virtute« quafdâ occulta« ^ confequêtes fpeaêexîprenîonc edeftiff corporSîita cti2 aliquiholes « îpredtone cdorSieoij r natiuitatib^ cofc^ quant aliquas virtute« occultas qbus^fpere ÎC^^fèâuo fe vitra alios holes agantqueintendunt, 0C tenet hoc in iij.c.contra genfi.0^ etiâ.in.xxq.qdxvi.ar.îj.vbi dicitq» iicet naturalia corpora fortiant aliquam virtutem occid tam a corporibusedeftibusvt dictum cft:imagines tn formatcab aftronomis a corporib^edeftib’ nulla habet virtuteSed fi qua vident habere illa eft ex ovatione de^ moniïteui^fignû eft dicit ipfe ga oportet inferibiquof da caraderes g naturaliter nichil operant.Etponit ibide differentia inter imagines aftronomas 5C nigromâticas dicens cjin imaginib’ nigromanticis fiuntexpreffein uocationcs:prciligia ö^cxpreffa padacu dempnibus» In aftronomis tute imaginibus funtpada tacita pet figna quarSdam figurarumfcu caraderutideo ambe huiufmodi imagines reprobant in decretis.xxvi.q.tj» c,iIlos,Qiica0t iftar5 opinfoniï.f, fctl Tho.amp;dni H2^ rici fit tenenda no cft menfurc neqjignorantiemeeiit dicare.Ego vero fenerem via ad qua pauciora fequeren tur incôucniêtia,Heccx indudis intra queftiuncula/ lt;XJdmtaquclho pneipa^ | q iishui^noni capitis edepdica diuinaton^ effeduSfuturorff ex aftris Scimaginib’ß ue1eeln fteHarS cogiegationib^.Circa qi» tres quioSlefoluenttqru qlibjifrafuo ordlededarabi^' ^Biniaqiicftiuncutacft:®!

p ^Keusa principio in celo ftellato.i.firmamcntn v—pofuitftellas fcdm aliquas formas velimag'^ ines aialiumS^ fpecierS mundi inferioris.Ad qua vi^t?

ignine becadiö ctxix |)fimo reipodendû affirmanueNam facra fenptura ex prefTam mention? facitde aliquibus glomerationibus (rcllarû quas deus in prindoio côfhtuitSC difpofuit in «lotergoîpbat antecedes. Nam Iob,xxxviij.dicit dns. Nunquidcôiungere valebis mirâtes ftdlas pliadcsaut girûarduripoteris diflîparcmûquid ordine noftiediet pones rationeci9 in terra.Etipfe lobdedco. ix.c. dicit» Qui txtindit cclos fokis 6? graditur fug fludusmaris Qui facit arauf^ et oriona fiChyadas ÓC interioraauftri. Qui facitmagna Si incóprehêfibilia ÄTmirabilia.Etite lü Amos.v.Quiróuertitis in abfinthiûiuditiûiamp;fiu^ Riciâin terra relinquitis faWentearduru Si orionè.Er^ §0 ex facra icriptura poteß haben q, dt^ex ftellis confti tuit didasimsgincs de quibus faciunt mentione om^ nes aßronomi.Namardur^eß imago vrfe circa polS ardien fituata in qua fep te Helle nobiliores quafi currus laciuthabentêthemonê.Item Helieque vocant hvades 0ipliades funtin celo in quada5imaginefedm aßrolo gos.Item Orion eft imego viri armati terribilis tenentis tnfem qui 8c audax dicit:£C vtapparet ex tabula ftella tum fixaru que ponit feptiadiftindione Almcgifti.Fi gura oriomscoplediturvigintiodo ftdias Si fituatur tnpartemirabili edianteveftigia tauri vtdicit Ifidor^ linj.Pofuitetiâ deus dicunt aftronomi in celo alias ima gtn9s.48.dequibus orbus no fecit mentionefacra feri# ptura.Lxtj.in zodiaco.fArietê.Taurum Geminos.C5. cnim 2c. Ettriginta odo extra zodiacQ. f. imaginem draconis Huxuofe fituaticirca polo ardlicuiin qua ima# gme feSm PtoIomctHunt.xxxiij. ftelle.Et circa illudra cone funtdue imagines vrfarum. f.minoris SCmaioris. Item inter illas . xxxviij .imagines:eftimago perfei id# oft imago^viri deferentis «put algol ideft diab^(»'

Haptic Itonum

Rurfum eft ibiimago hominis inflamati vel flamiscf® (ftiJbieft imago faltatoris:imago ioculatoris: imagif^ duorum vuhurûtimagines ièrpenrû:fcorpionl: canß* • lupi:leporis:cerui pegafei:equi alati:imago ydnejms go centaurCcui^ anterior pars eft hominis SC pofteriot cqui:5C ita de alqs huiufmodi formis móftruofis:^^ in pidurisaftronomoi^z videri potSC folet, zó Scdico trariu eft qa dicitfcriptura Gen.qJgitgfedifuntceli et terra ÓCoês ornatus eorS. Qualèautê ornatu QC gfelt;^i® nê haberet celS fi ex chimericis moftruoiitatib^ QCim-ginib^fabricatis nó a deo: fed a diabolo conflaret, K^ fpondeo dicendus ficuttortuofus falfax draco ÓC pc*® ccps mSdi huiusqui dim terra varqs idolonïmonfltuo; fis imaginibusipleuit fuggerêdo prefecitcuilibet gene’ ri rerû aliquêdcS, ita deo gmittête opus pulcherrimi! amp;nbsp;gPiofumdei.Cedu qd deus coftituitmortalib*ad ob iedturn rdigiofe cótemplationis attêtauitiplereimagi^ nibus in quibusipfeapparere cófueuit'amp;Sillud facere fpeculum fuperfUtiofediuinariois.Nam fi dns de*^ fot^ mas amp;nbsp;imagines aialiumpofuilîêt in celo vtaliqs vub tus fixus aiaUbus terrenis correfpoderct a quo depéde rôt formarentindiuidua côferuarent Sd vultuarentfi^ cut pofuitimagines in edobeftiarS feroeiû S^ vdiûatc^ chimera^inutifiû.MuIto magis ibidepofuidetimagi nes mitiû Sc vtiliûaîalium ôC aliarum hoim virtuofo' rum.Sed videmus in edo no imaginé colûbetfcd ceru« non agni:fed hirci: nócrucis ÔC crucifixi:no facerdo^ tis:fed ioculatoris.Ergo omnipotcs deus magisfollide fuitde conferuatione aïalium:ferocium:ranarö:ferpc^ tum:inutiliu^mitium:hoïbus in multis fubferuien^ num. Ergo falfum eft q, a deo tales imagines interdidi^ Us celi fint formate.Item fi dns de^fubiecitvnamqua«?

îàmne decadis ctxs

fpccie generabiltu óf conuptibiliG Cue imaginiin celo ybi eft imago vitisCimago arboris pomiferiC imago tri tici 0^ ceteraru fpecierûhûano vfui pcipueneceiTaharQ^ Ideobenedicebat Ifido.Ii.iq.ethi.c.vln.tj poft^ interp# tatuseftnoïa extranea diefbrO imagina ftibiungit:alio ’'Umfignoru obferuatioes vel cetere res fupftitiofe que lead cognitione fiderû iungiint fidei nfe fine dubio co f'ariafunt Si;fie ignorari debêtaxpianisvt nec feripta elfe vidcanuSed nônulli fiderû pulchritudine SC cl a rira tepeUedi in lapfu ftc'larû cccatis mêtibus corruerûtita vt per fupputationes noxiasCquemathefes dicunf)euc s tus rerumperfepe pfeire pofte conenuquos nô folû xpi inc religionis doÀorcsfted etiâgentihû Plato Ariftotc les atcß all )veritatecômoti concordi fnîa dânauerunt dicêtes confufionê rerû pottedetali fuafione generari,f» $4)ficercquoquo modohumane felicitati,hecilIc.Ex quo dido [fidori tria Irabent,Primû q gt;multa ûipftitio fa adiunda funtc-ôfiderationiaftroiû,Secunda q?co# ieduratio de futuris eft poti^in cofufiunc rerumhuma narum^ ad diredionêea^.Vndefomnia cogitatioes hoim exaftris confidcrare fupftitiofum eft,Tcrtium $ reales amp;nbsp;pfedi phi diligêtcs teruconfideratoros ex fuis principi) s ponâthoc négocia fupftitiofum efte, Vnde de’platone et Ariftotele fubdit I(idorus,Etcpuis ipfi no fuerintcelefti fapicrie dediti veritatis tn teftimonio er# rores eorû merito^tulerût, hcc ille. Ad obieda autem -in frontequeftiuneuiepofîta patebit refponfio in viti# tno tertie queftiuncuIe,Ex -Henrico vbi fupra,

Cctinda quelhunculadh r - * 7 Sialiquo ronabilimo SC no vane 8Cfu^ftitio# 1fcpotuerunt tranfferri in celo tales imagines,

AA

Capiif àSorium., .

Vd ficSi aliquo rationabili modo;SC nofußdirfofeta ks imagines trail a te fint ÄS attnbutetdcllis inedo»Ad qua ficrndet qgt;qn^ caufe regiut trâfiatiôis ïcdo taliS imaginû.Pria câ aflignata poetis.nâpoetefingStariçtê in celo in honoreiouis/quêcornua arietisî capite hredi eût. Taurû filter icdo colloeâtî honoré louis eo q gt;îbo uê fabulofe fit couerfus qn europâ träfuexit.Caftoiem quoq; Sgt;CpoUucêpofi morteinter notiiîima Cignaeófti tucrûtvt fignû gemini,Leone in honoréherculis/quê/ in grecia virtuofiiîimcoccidit.Capricorn5^ptC3piea quâda5 louis nutriccEt fiefedm fabulas aliorû vt pjîIb jmaginû.48.celiJdolatreaût SC gètiles trâftuîeriït inedo huiufmôi imagîesrone honoris vFlaudisaliqie holm virtueforû vFaialiumjjptcr aliq ifigmafaéla vTbnficia fingularia que î inferiorimundo feerûtt^p ter q holes tranftulerut iterdeos vFdeastSCalalia iter aftra edivtdi cit Ifido,viq,«hi. Vn etiavt tradit Guilhelm^gifienfi* credebat gentiliu fulfilto tholes 1bac vita^bos SC ftf^^ nuos poftmorte a ftedereadfugos in qfdâ fidereasmâÿ fionesvPftdlas côpares.Malos defcêdere ad inferos,Idgt; circo dum celû clare ftdlatS infpiciebât Iterrogabatvbi eft manfio bereuF.In q ftella hahitathedor. Vbi habitat talis Sc talis zc,,ppter qtl a poetis gènhb^ SCidolatrisdi ftributc fuerSt ftdle fc dmdidas imagines in honore? Sc deificationéheim famoforû quos appellat deos fuos. Et ifte modustrâflatiôis oïno vanus SC fugftitiofus efh Sedus modus trâflatiôis fpeciahtdidant, xtj.imagirw zodiaci inter ftcllas eOepoteratad exprimedujifiPiw^^ narie ftatu folis vP^'pnctatêaure vP tgis q vt plurima a« ciditqnfol eftiillatvd inilla pte zodiaci,VerbigfaXO^ locare potuerat Cancru Liirj.pte duodecl fignotuzadi « (icxeo qcuad illudfignSin mcnfe lulg folvemUt®*

I^ïmc decadis cExxi

trogteditinmodu cancri:amp;breuioos dies fadt.hoc n; aial ad vtric^ parte greiTs dirigit. Similiter fextä dire de dmâ zodiaci Virgine vocare potuerât:eo g, indiis die bus gbus p ej fol decurritterra cxhaufta folis ardore ni did parit. Pars vero fequês vocari potedlibrat^a foie exidente in principio illius partiseft eqlitas diei ÄS no ftis.VItimaspartes zodiaci Aquaris ôé Pifees vocare potuerStlco q?hyemis tpe foie ibi exidente crebri^ plu uiefiant Sé fic de fiFibus,Etlicetfcdm ids modS no pof fitfumi natura duodecim fignorS queciscoiter attrü« buitur.Rario eft:qa alias illa pars que Caneer vocatur deberet dici calida ÄS ficcatqa fole exidenteibi aura vc plurimSefttalis.Se tn idê rclpectu habitantiû fubpos lovel fubegnodiali vel alia ptce^nodlialis eHetalte^ dusSC alteri^copIexionis refpedu ImiusvFillius regio nistergo realiterSC phifice^cedendo fumereoportet da turas fignorS vel.xqptiS zodiaci fi qua in cis reperifta ftellis fixis/qfuntin eistamp;fiuxta eas ex vtra^ pa rte ver«» fusaudrS amp;nbsp;aqlonê. tn quóeSe^ fit hiemod^ trâOatiÔis fignorS nó ed lupftitiofusmifi ad plus trahat $ debeat Vt.f.verbigtataligs crederet q, gagsnatus cancro hns i »(cedente futurus cfletlio renogradus:duplex inmori bus vFaligdhuiufmodifugditiofSéétoê tale. Tertiaca vFoccafio originalis tranUanôis talnî imagine inter aftra dîè potuitquedâ côformitas pofitiôis ftcllarû in certisaggregatiomb^ quêadmodû adhuc rudici vocant quandi côgeriem dellarg curru/aliâ gallina cû pullis»' Et hec gdem fupftitiofa nó eft.Quarta ca effepotuit hu lufmodi trandationistga antig pbiconfiderantes aliqs ßdlarü côgregationes iuenerût pobferuantiâ effeduŒ g» talis ftellarü cumulus effet talis nature S^^prietatis, V®fe^ gîa.Quidâ habens in afœdente dum nafceretur

AAq

OpiK äSonum

imagine fimie cxptum Jeft cotraxifTe vultu fimilê ilHah Ii.Sedhocfelfu eft.Nam capto(verbi gfa XouentS ftcl larumtq vrfa dicit:8C grece ardos:amp; arguo fic.Impofgt; fibile efi naturahtfciatnatura ilRus cumuli fteHaçtXr go habet^pof îtû.Côfequêiia bonati ans^bat:qana tura data ucHcfixe fein no potnifi ex ali^ afpeduali cuilt;’planeteexiftêtis in code gradu zodiaci cuea:f5hoc nuHomo feiri pot:ergo. Ratio ê:ga gilbet fonicireuW tranfit’ interpolos zodiaci g gradufteHedôphêditplu^ tes ftclias fixas dequa^ nulla feiri póteui’ fuitdidus effed’.ergo.Quinta câ ÓCvida hui^fugftitiemspotuit effè illefpûs erroristcui fuma cura eft fcdm.b.Äugu.ho minib^noxias opimôes inducere/maxie de aftralib’fa^ tis:fc3m qitalcs aut tales aftroru habitudines fintraufe vFfigna taliû effeduö futuroruiSC tot fuggeffit in iHo pulchro opedei edo obfeurarent habitudinesîtot afpegt; dus: tot refpcd?!tot imagines:tot fitus:totdifpofitides amp;nbsp;aftroij tvarietatesiq »vix ahgs effed’etiâ cafualis con tingerenouiter pôCquin ex poft fado poftit qfi cius vc ftigiuibi rcgiri.Et ex b facileêaftrologis expoftft^ïo reducere Sc colorare effed’gcontingût ad aftra tan$ ex eis rduXiflent.Sed antefadü nichil certi pdicerepnt» Ifte ergo humanefalutis callidus cmulus diabolus:^ fuggeffitpriorib’ tribus hoibus pditis varias artesdiuj natorias:vt gcomctriâ:magitâ:nigromanticâ.Ipfe eti3 fuggeffit hoibus hacpradicâ diuinatoriâ ex aftris atten dés tp tail's arsdiuinatoria plusalqs artibusfupradidis colorari poffettgacoiter expériunfhoies q gt;aftra muln pliciteraguntin ifta ïfcriora.Valdeergo periculofum eft deilla pradica feu arte iudicioru fe itromitterema^ ximefedm traditionesantiquorum qui circaaftra verft banmrïnon vt veritatis tquifitores:(ed Vt ex aftris diuigt;gt;

ignine decadis ctxxn

dns Henricus de Affia fupér Gcnefim?

i CrtiaquefltunctilaefkÉn t KfX aftris Sc ïmaginib’talibus poffitaliquapra

Wca certa 8Cdiuinatonacffèduu ÓCfuturorS nientuShaberi ab hoib^.Et videtprimo q?fit:ga (peci^ es rcr5 generabilia SC corruptibilia funtetemeSC fixe^ Uis indimdua fluat SC refluât. Et p coiequens videt q, cuilibettaliu fpedei reriïcorrefpodeat aligs vultus in ce Io fixus a quo depêdeat SC coferuetSC ei^ indiuidua for mcttirSC vultuêturîvt etiâînuere videtphûs.q.degene rationedte Ptolomeus.ix.^pofitione centiloquijdicit» Vultus hui^fcPi fubiedi funt vultib^celcftibusjtcm vi demus q gt;nbsp;(labiliter imprimipot alicuimaterie dementa te artificialiter effigiate virtus alicui^imaginis cui obe diuntidiuiduafpecieru. Namrepertaedqueda imago Scorpionis formata a quodaafttonomo tpe quoimago Scorpionis in celo vigebat;que curabathoies afeorpiiJ onemorfosJtem hali haberazel adrologus li. iiij. qui eft de naruraltbus.c.i.narrat de quodafilio cuiufda5 re gis natohabente in afcendcnte libra SC fuf iplures plas« netas,f.Iouem:Martê:Venerê:Mercuriu5tjppter quod comtocari fuerunt aftrologi inter quos tandêipfe hali dixit:q, fi puer tranfibat tertiU5dié ent de ipfo magnuj miraculSSC q poffibile effet illu5puerum dicere aliqua ÿphetiâ.Et euenit qanteq; tranfirent.xxiiq. hore pUiJ er illeinfedit SC incipit loqui dices. Ego infeliciternat^ Turn ad denunciandû deftrudlionê gentis almanazar SC indicanda tranflationê regniazdexit ad extraneos:quo dicio ceciditSCmortu^ê:ergo.Item exutum eft m puer nafcens habens in adedente feu in prima domonemi^ fpenj vtfâ co traxit vultum vF pbifonomiâgfivrte: SC

AA iq

Caput ^onutn

ita cotraxifletvuItH nmieafcêdente imagine fîmie cele ßis St: fcdm huncmodû in alrjsJtcm mgr Laure^ilUb puhotonforex infpedioeimaginu in li.qucedidit^l cet futuroscuctus huiufmoi cognofccrc:ergo.4^cd ii^ conarius eft [fido,irj.ethimo.difcs:ncgoci5 imaginS cc li fupftitiofu5eft.Et in titulo demathematicis/leges ci^ uiles iudicätfußftitiofos mathematicos ex ciuitatib^poi^ hticis eêpellèdos oîno. Ad rônesaûteorû rndetunS^ pno ad prima rónem icôtrariS negat côfequêtiaîS^ to negatiôis eftrga fpês rerngp«uanta virtute generatiua a creatore reb^’corruptibilib^ i primordio creatis inditu filter,óf naturalis inftind^ôf îdinatio qua videm’oî^ bus aialibus ineê ad generandû fibi fimile.vnde dicitq» fol Sc ftelle cotinethcc îferiora vinualiter no figuraliter, Adfcdm/none^opfitionis Ptolomei dt:qfi ipfeîtdle xit q gt;qnclibj fpês terreftris fic depêdeat a fibi correfpon dente quedâimagie celcfti:q gt;qn imago illa vigetfugi^ 11M fpês vigeat ifcrius;5C qn fortunat fugius:fortunefin fcrius.SC qjftabilireófïprimere pot alicui materie cie/ mentate artificiahtereftigfatevirtutecui obediât tdiui dua illiusfpecici. Dico qiloquebaf decepi^ famofitate opiniôis q tunedotalibus imaginib’darçbat.Etad ilud de imagine farta feorpionis df q effertus illecuratiois a morfu feorpionis no fintex virtute intrinfeca imagiz nis in ceIo:Sed potuit effe multisalqs modis g accidens côcurrêtib^ in armigero curato æ talitlefis.Nam etia ibidedicifep fuit fciipta inquodam lapide preciofoa Sub potuit talis vis oriri.Item ibi dicit q, antiqui: cele/ es vultus fculpcbantinlapide fiCmifcebanteS eo alia ad hoc neceffaria,Rurfus etiadicit q, fianulus habuit a feorpione celefti talem virtutetquomodo ergo curabat a veneno feorpionis §lt; no magis auxit pericula cofoti

I^nme öecadi^ ctx.^in

W^ndo naturam tlhus fpeeiei veneni ,Btpcn'fli patet tefponfio ad tertiS diduj:. Ad quartum didt qjcum vltra potential; naturalis curfus/fit/puerâ.xxiiij hora rum refidere ÓC log S^ de futuris,pphetare apparec da^ re illeeffedas non fuit aftrorü: fed poti^ demonS g feibiingcrebantad illudenda inhocvarijsSC fupftitio fis hoibus credituris ortU5,pphetaRtex fato fteHanç ôf non fpeciali dei dono. Adquinta refponfumeft fup ^ndüj.caufa tranfïationis imaginS, Ad illud magiori Laurentq qui nouiter fècitlibrum de fortuna dicift a eadem facilitate contêpnitur a dodis qua approbat a fa ruis.Vndeficut ad decep tionêhoim inuenta fucntnt a caldeis QC arabis alcocodê SC ylech que planete no fuut fed loca a quibus qüeruntanni ÓC vite natoru.lta etia5 J’iedio taxilloru5vel patris fortune nonenarie planem: tarS nichil,pprictatis habenr.Et cu didt q? facra fcriptu rafcpcloquifde illis imaginib’.f.dearduro amp;Sde orio nezóRdpondetur q gt;nbsp;nó fequitur q »deus a principio eonUituerit imagines tales vt hommes attribuerent iB lis imaginibus effedus fuperftitionü 2C vanitatü. Sed magis vt vifistahu imaginas figuris laudaret deum fas

Snoibusfdis £lt; mirabilib« *operibus fuis;

(Evta Queftio pancipi’ lis fub nono capite vnicaertóó fimplex, An.faftrologi ex infpediocylech 6C aleo codéinlocis plancta^ vFgradib^ zodiaci eiudicaredelogitudineSCbreuitate vite na^; torû.Ad quâ Aftrologirhdent affirmatiue dicctes: q» aftra fint caufe viuêdilógioris menfurare conätes cuiuf libet hois vitâ g habitudine planetarii in figura celi liora natiuitatis dati nati.Conantauc illud hoc mo obedere;

AA iiq

(Taput ponunt

Conditulint cri vnu de planetis vfgradib ^zodiaciîquê liguaarabica ylech appdlât:quêeligût fc3m eertu mo^ dum deferiptû ab Ptoiomco amp;f ab Alcabitio et ab Hali abêrazel li.fuouitj.Giq.ÖC ab altjsaßrologieaudorib^ Dcindeyleth dedo. eligötipfo nato akocodêi. datorc annorS g eftilleplaneta g maiore fortitudine QC digni tatê het î graduylech.Et ex iftis duplicib^vtjs affirmât v^ pfumStfe ftirepoiïcquot dieb^’vPânis debeat natotali hora fiipuiucre.Prima via efteôfiderâdo quot anosvP quanta tpis det natoaRocoddVn tuilil^ planetefunt attribute tres drncânoru.f.maiores;medie: Sfminores vt P5 ex Akabitioamp; Guidone bonatkdeForfiuio.Al cocodêergovtaiut fi fueritïanguFSC fortunatus ac for tis:dat nato anos fuos maiores.fi fucriti fuceedenb^ K min^fortis vFdifpofitusrdar na to medios ânos.fi vero fueriticadètib^dat nato fuos ânos mîores âs fridarios voeât.Qdfi aligs ex benignis planetis ql« funtlupitor venus 5e fol ex trino vFkxtiIi a fpeduakocode afpexe rit:addetfibrânos fuos miort s. Si vero aligs ex maliucr lis planeristvt futSaturn^S^marstcundêakocodêqdra ta vFoppofita îfpexeritradiatiôdânos fuos minores ab codêdiminuet:fïcutp51i.iitj.haIi.c.vi.Scaa via gquâti täte vite natitiftiakrologi cognofcere conant eft eófide rare poft ^t anos ylech venietp diredionêadlocu pla^ netc ïterficiêfislvtêmars vFfaturnusvF cauda draconis^ g plancta interfedor vitedr: quâto ergo illeapinisdi^’i itabit a graduylech;tanto nai’diuti^ viuet.Diftabit^ dem p gradusegnodiahsjycakulationêquandâ dim eile que diredio vFathazirarabice vocatinuêtos: quo# cû glibj grades vnu annûdarefoler.hec calculatio po# iritin.iitj.Ii.hal/.c^vtj.amp;r defcribitetiaab Alcabitio: Ô^ in alijs Aftrologoi^ libris* Scd in totrariuel g» iftas

i^nmcèecadis ctxxmi

duas vias vel modos quâtificanors annorö nafcêtiS Äf^) grefhäis corG ad morte ex radice fusiori:côfûdût:caule longitudinis vite antiquorû radicis îferioris adducta 3.d.henrico fuß GenÄ a.d,Nicolao delyra fug gen.v» c. Infug modos illos friuolos fugftiofof^ ecamp;no ob^ leruatia expfmetalizfj fuggeftioediaboli onintroductos ^ms ex mnis tlieologoru argumêtis collare poffitlfpali ter tn Îmateria iftaidecoftat ex ineffabili veritate diuie hiilorie. Accrût nâcp diuinehiftorie qnephoies vixiflè pluf^ nógëtis annis: qn^ odigêtis:qnc^ feptigetis vt P5exdecurfulibri Gen» Modo côffat ex traditiôibus aftrologicc fugftitois q? nullus plancta coßitut^ alcoco dein qcûqj figura celi:potdare natis tot annos vitedvö e(l:qa nullius plancte annimaiores fc extendatvitra vi ginn etcents Snos:ad quos fi fex planetae? anni miores mneafpeduu bcniuoIorS addercnuqdtn vix vel nun in celo cotingere poteft: rcfultabutduceti qnqginta anni vel circatqbus plurcs ex parte alcocoden nullo na torS a celo dari poffut. Etrurfus quo ad fecundu mo^s dum qui in teffimoniu fupftitioisfepeobuiat prio mo do.GertSeftqjplancta abicifordiffare no pot ab ylech in Iiora natiuitatis g trecentos fexaginta gradus:fed ne ceffario p minus ipm ab ylech diftare oportettSCpcofe que squanta effet ex illa radice vita hoîs excedere no pót Ï66.annos vel circa,Vera dicerepoffût q, nullius afpeü Aus fortunéirS planetarsbeniuolus:ab abfeifore natS Ii berate pôcß hoc no valet:primo ga antigtatis cois hûa ne vite periodus fuittotatujotû vtprefcribiuSedo ga anni alcocoden gradibus^trediois correfpondere n5 pnt.Italt;jfalfe5if fupffitiofeapparet vieilleex veritate feripture dicetispdidaiqua coflatmultos vixiffelongif fimeyltra annos quos tela duplicas duabus vijsnafc^

AA v

CaputBonnin

tibus dare pot.Dicatergo fugriittofusquif^ quales (ifi guras cdihabucrutilli g nógendsautocftingêtts annis vixerût:8C nichil intiem re poterit nifïfua praxim g oïa vana SC fupftitioßeiTe.DicatiterS talis afigs qrc in qm ormiiib9ano0i^ vrcircatnuUus nat^fueritnec vn$ na feet fub aliqua figuraceli fimdi figure natiuitatS anti? quoijtq tot annis vixerSt.SiFiter dico quo ad illa q15? gitudinê vite cocern3t:ÔC no potentad hoc aliqs aftro nomoij tAcere quic$ q3apud verosphos aliquahabe at apparatisventatis.hcc Henric^ de Allia füg Gen» ^^ (Eptimat vitiaquelUo principalis noni capitis vnica eft et fimplex LJ An.f.4jpterea q decorgibus celeftib^’tde --i'magib^:dc fato: de fortûa: deylech Si AI cocoden diefta fût, Vtrû g fol5 refpedS ad ftatû oim caU farum fedaru? agentia fieri polTit certuj de futuris euêti b^ab aftrologis iudiciü.Etvidet qpfie g locS ab audori täte dni Guidonis bonadidcForhuio qui in principio magnilibri fui de ludieqs aftrorû dicit:qaftronomi id dicantde futuriseuentib^ex aftris.Etlicet (telle fintin numerabilesttn ipfeaftronomus oibusvtit cQ vtaCxq» fignis fub quibus fere oês ftelle comprehèdunt.pptet qd dicit q? per altrologiaj plus feit de celocp g theciogia de deo» Adquârndec brcuidime fine difpèdio argumé torûtqjnô.Et ratio efttqa ad hoc vt ex fignis canCalibus fiat iudiclu certum a priori tria requirunfPrimo vt feil tur fufficicnter illorû fignoru5 virtus 3^ ftat^ refpedu inuieèfeu ex fe,Secundo cp pcognofcat modus appli? cationis taliumßgnorQvfeaufarü ad determinata ma teriam.Tertio rj precognofcatur iHi^ materie vel padi difpofitio apta vel inepta refpeduadionis vel influx

I^nme öccadis ctxxv

tie falium câufaium vF talis viriurisadiuc.Vnde verbi gta.Quavis enimedicus feiarq; aliqua medicina cilla xatiua quamû eft de fe:amp; fdateS hoc qn ô^quomô ap plicaturfoitiiadhuctn no feit exinde futurs tilean ta^ lis cffefius fequat vFfortecontrarius fi nefdat qualiter tripusIbitis eftacddentaliter amp;nbsp;radicaliter côplexiüÿ n?tu autintrîfccc difpolitû.Et ita eft a fortiori longede aftrologo qui ^uis Idat q? cêlundioCverbi gratia )fo lis amp;nbsp;lune confucuit qucmodocut^ fufcitare pluuiaj: tarnennópoteft ceititudineliter pdicere an in futura coniundioepluat/ Sb hce^^ptermulta.Primoquia no conftat fuffi ci en ter natuteplanetarütnec ftellarö fixas? rum/qrum alic6b alid(dm triu5afpclt;ftuSdiftindedr (ulariter afpicivntacoiuneftis luminaribus in alia 0^ alia tôiundione.Secundo qa pfeiri nô pôtmodus ap plitationisiHius coiundioms aut virtutis ci^: nee vbi magisaut melius applicatvel peius.Tertio fi bene feii rctur ad qua regione applicaieturtrn ignoraret aftroloc gus an illa region tune aliquo accidentali modo ad co narium difpofita fit. Videmuscnî virtutevni^coniun dicnis accidereplunis m in \ na regicneîque acciden«: taliter vel ratione' fitus vFventorû vel (ôplexioniseft ^tvcadhccdilpofitatóf f» tuneialijs nó piucretnótah terdifp ofnis Q; vnt^ talis cóiundionis fufficiattbi plu uia fufcitare.Pro ill o etia cft Ptolcmeus in centiloquio ^pofitionibus.v.Sd.xvtj.Etiteruj fuppofito qjfciat qi virtuseóiundionis fade in tali figno tlcdhiurad tal05 regionê:óf exilla vapores fuffioentes ad pluuiamde^ uaunô tn fequitqtbi ergo pluaitqa nubes vel vapores a mari vel ab vna 1egiene eleuati perventos ducuntur quando^ ad aliam regionem vbi erit pluuia: óf ita no poteft enécertitudo in indicio hoqSi ergodeeffedib^

Opiit Anilin

naturaîïffîmis 8^ comuniOim/scoiun^onis vel oppo fitioms duorü magnorü luminariö cchquom natura Si influentia inter omnes ftella« Qc manifeftiiTimas non ptxeftaftronomus certû indicia dare vel iudicare..Qu* lis di quanta temeritas eft velleex aftris alijs quomm nature infuffidentiiTime fciunt indicia dare de futuris effedibus:non folum in dementisifed etiâ in viribus mentis jS^ adibus moralibus humanis, Addepreterca ^ cum diuinatio fiueprenoftica autindicin aftrologo rum vt confirent de futuris in mundo effedibus exha^ bitudinibus S^ adionibus Só^pprietatib^ftellarij fixafS 6^ erraticarn dependeat quorum habitudines Ô^ adiSéS £lt;^gt;pnctates nullus mortalium nouit. confequens eft Çnullus fufficienter aftrologus po(fitcerta de futuris eucntibus predicere æ indicare. Etdicam^ per lingula Quis nouit in primisftellarS fixarû^prietates 6^num^ rû. Certeille qui nouit nola ear^ quea^prietatibusi^ ponunt.Et c5 (olus dc^ noueritmultitudine ftellarutn 6C oibus eis nomina vocet .‘ergo zcNam adronomi vt p5 ex.vq.p.almegifti Ptolomei de fodo folu.ion.ftd las fine loca fleUarntuen eft.Et eu ficutfût (felle magne et nobiles circa pol5ardicudta forte nobiliores fSteir ca poluantarticu nola occuItSexquogs illa e in dextra telifurfuj qeft nobilior finidra fc3m Ariftote.illarum aut (lellerSnuIIaedde illo numero.ion.Caufa eft: qa (fellas cira polS antarticu nullus vn^ vidittnifi forte Adadueetin datuînocêtie:ergo fegt cpnullus aftrono morS certo pot indicate. Quis nouit pterea qre pofuit deus tot (fellas fixas in vnoorbeodaue fperecotinêris 6c ambietis orbêfupmiplanete ÖC quo ordine eas pofue rittan oês equaliter a cêtro mSdi diffâtes vPquó aliï.Aa Vna circa conexu illiusorbisialiajcirca côcauû; aliam

^nméöccadte cExwi

in medio fpiffimdinis-SC an î diflatij s cqlib^ ßbi ab in^ uicè ita q gt;ndès appareret equal iter ab inuiœ diftare vi# derenu Vel an fint eqlis magnitudinis fcdm veritate^# uis vna appareat maior altera quafi infertus fituata in eadem fpera.Etiterû anfituatio eai^ aliquas imagines cenftituar. G arietisttaurize Et iterSan oes ftelkfixe fintpares. Cum ergo oia liec de kelljs fixis fint dubia mortalibus:fequif cp ex dubijs SCmale cognitis princi pijs:principiator^ Ô^ effedtuu nô poterit haberi certa et indubitata cognitio.De numero fimiliterplanetaru fil uefteHaijivagarS fcu erraficarnque dicuntefTe feptem nullus adhucaftronomoijtcertus e.Nam ficutfteUa met curt jraro egreditur ita remote a foletp videri poifitjta fortalfefuntalique ftelle erratice fiueplancte que fern g fub radijs folanb^ nobis iuifibiliter verfanf. Qttis end bene nouitfitu planetarn.Nam Ptolóme’ ponitfolem in medio planetaru.Geber vero caldeusaftrologus di# cit qgt;folfitimediatefup lunam.Etlicet etiâ fufficièter coftare poffitlunä elfe infima plancta^?: qaeclipfatfolê Sc aliqueetia extftant leues congruetic et gfuafiones cp fitSaturnus fuimus planetaru SC fubiplo imediatelu piter.f. ex tarditate motus SC huiufmodi:nichilominus tri deordinepofitionis planetaru: q funtluna Meren nus:Venus:Sol:Mars:Iupiter: Satumustnulla via fuf ficientteoiter conflare poteftquis fupravel infra aliu5 fit. Demotib’ fimrliter fiellarü circa polu fubterraneu antarAicü mul ta extant dubia'.^pter hoedicebar Alba regni: adhuc elfe poteft aliqs motus in afirisSCorbibus que nullus hominû expertus eft nec expietur:vcpatet defteUa qucapparuit tribus Magis tpenatiuitatis xpi. Ex quibus cibusapparet epaftronomi q in fuis iudierjs' fconfiduptln ordineßtuali planetaru infqisepicidis 3t

Caput^onüm

ecentria's ex quibusvtin plurib^ iudicia fumfft.Cetfuj amp;nbsp;validuiudiciS defuturis euentib’naturaltb* fiuevo luntanjs dare no poflhncpdpuec5 i talibusiudicqs ne cede fit habere refpeAS ad fteUas fixas:q nobiliores vilt; dentur SC fupiorestSC g confequens valde potentes in^ feriustquarg tn vtliquet ct dicflû eft fujîra:nec influen tie adhucconfiant nec numeri ’coprehendi potuitfriec coglomerationu earn fciri^prietas.Ergo ex hqsoibus quein hoc nono capitc’diÄa funtapparet liquidefatis qualiter dni aftronomi ex aftris per raro æ forte acaftt vera de effectibus futuris iudicare poflunt. Nec baculus ille arûdineus folatiS ignorantie aliquorum aftron» morS patrocinatur cis dicendo indifferenter de quoh^ bet:q gt;apud antiquos inueniût ficexpertu. Cum natu# raliflimusphusypocras dicat. Vita breuisiars vero Ion# gattempus acutS; experimenta fallax:iudiciQ diffidi« Si ergo placeat quibufdaj ;regibus QC principibus qnt? habere aftronomost teneanteos amp;nbsp;habeant ad folatium Ct Sinftrueftionealiquorn vniuerfaliS decorporib^ cele flibus:60 nequaq? in agendis^ fe particulariter aut,pr^ publica confidant in eorS iudicqs relido co filio virorö prudentu. Ratio eft:quia licet poffitinueniriqueda cu riofa ars coieduratiua ex aftris de futuris cuentibusîtn ^pter caufas didas amp;fmultas alias illa nonpoteft fe e* tendercad tantam certitudinem q?poffitproficerecet# to particulari homini 6^ rei publice. Necvn^^^fecerSt gubernatores rerupublicarS qui talibus confidere con, fueucr5t:vt colligi poteftexb^orqs antiquis etmuW* exemplis,Nuncadillud vaniloquii 0C fuperftitiofunt Guidonis deForliuiodicentis:q, ^uis aftrologus ne# feiat omniu ftellarumloca amp;Sinnuentiasttamen vtitut omnibus;quiavtiturdusdecim fignisfub quibusfct^

i^Hniè öec9di0 cLxwn

mines fielfe cóprehenduntur. Refpoudendum cQ q, fï tapit fignü^.xq. parte zodiaci:falfum didt.Si vero ca P*rlt;f.gt;ij.pai te celi fteUati que cadit inter duos femiciri tulos concurrentes in polis zodiaci.dicitur cp nequacy fuffidt^ iudicqs futuroru üccófufevu cibus Rellis in^ qu an tö.f.cx eis que caduntin dia duodecima parte teli dicat duodecima zodiaci talis edevel talis nature. Sed adiudicia ita pncolaria;ficut ipe Guido darcprefumit eportet fcire fi oes ftellefixeafpicientes ex oiparteplane tam clique cxiftentê(verbi gratia in primo graduariei lis)uuaientvel ipedirentipfumin fuaadieneqdfeiri nÔpoteft:nifi fingularû fteHarû fetant nature Sf^pne tatesiqdcft in pciïibilemoi talibus: vt clare oftenium e ftp. Et ad illudqd dietcpplus feifpaftrologia de celo per theologiam de deo. Refpondet q j veru eft cp plus Ittiurdefalfr St fuphitiofis opinionib^decclo ab aßto legis vndecCq; intrcdudlis:^ forte humanitus fcitum fu de veris conclufionibus dedno deo pfpiritu fandus adfalutem reudatis.hee Henricus de AGiafupcrGen» amp;nbsp;deneno capite fupradida fatis finr.

f^^ (Ecimumtvltimumea

i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;putprincipalchuiusprimedecadiseft.de

k nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;btatitudincipfms animerationalis.Cirss

ca quod fexquefliuncule foluent:quaruy q^tbet infia fuo ordidinedcclarabitur» OKBtinaqueftiuncula cRuu [pWcui^aduporcntiaru aîetôfi ftatei^beatitudo»

Äd qua rndef q, dehacqftione 1res liiert opinio nes.Prima ê1cole teuerendof^ patrû ScotiftarS ordinis mincrû.Stda eftaliquorS modemoiff.Tertia eft fädi Tho.^ omniû doctors fcole cois.Sed antc$ opiniques

Oput ©écimnmi

«citentur feiendû erit q» quädo quer/t in quo a^lu c0ff ftat beatitudo no eft queftio vtru vltimus finis beatift cans vt res fit in adumtelledus vFvoIuntatisiquia hoc nunep aliquis pofuitJeS vltimus finis vt res fit efTentia diuina:0C non aliquid créaturn.Sed eftintelledus que Rienis quo aduiitariï potentiarûgueniatur ad iftunt finêbeatifïcantêobiecftiuc SC effeftiue Rmplicitcr. Sic ergo primo/intellefto titulo queftionis: dico q, Scola Scotiftarû habet qgt;beatitudo confiftat in aeftuvolunta tis.Et^pbât hocprimo fie, Beatitudo eftfummSbonä: fed bonueftobielt;ftum voluntatis inquantu hui^: ergo beatitudo eft magis obiedum voluntatisJtcm illudeft principalius in beatijudine ndeft in ca meli^.Sed refpe cftu obiedti beatitudinis melius eft amareÇ cognofcc rettum qaamoræceditex pfecftiiTimo habitu charitatis: turn quia magis vnit:cu amorfit virtus vnitiua fedm Dionyfiumttum quia fedm Vgone de fancftoVidorel amor eftmagiS penetratiuus:qa amor intratvbi feiêtia foris ftat.Ergo principali’beatitudo confiftit in adu vo ïuntatis.Item beatitudo iedm Boerium. Eft ftatus onu bonorum aggregatione pFed’,ergo omnebonû quod pertinet ad beatitudinê eu cadat in eiusßfedione;eft ei’ efle.Item deledatio queerft de efTentia heatitudinis per tinet ad voluntate:crgo.^batur antecedens. III ud eft de efTentia beatitudinis:fincquo beatitudo no eft appeti bilis:fedfine deledarione beatitudo no eft appetibilis vt patet.viq.ethicoijt. Vbidicit comentator q nullus Tubftinerctipfum bonnfi ibi triftitia ineflet,E|^terunt dicit:q gt;nichil aliud eft ipfumbonû ^ felicitas:ergo,Ite Äug’ dicit q beatitudo eft gaudiû de verita te, Sed ibi eftgaudium principaliterin ab ftrado:ergo.Item in ft Io adu eft beatitudo ponenda quê deus a nobis magis

^Hmc accadis cLxxvni

rcquirit:fed deus a nobi's magis requiritamari l^ cogno fci.Ei^o 8d hoc creatura debet magis appetere:et ineo magis quietari. Sed in quo magis creatura quierat eft efTentialius beatitudini:ergoJtem gfedius eft diligere deum ^ cognofcere. Probaturtqa multi cognouerunt Ô^ tameno amauerût ficut phi qui cum cognouiftent: hon ficut deum glorificarunt:vt dicit Paulus primo ad Romanos.hem in illo adu poni debetbeatitudo pque magis cum deo vnimur.Sedperadum voluntatis rna^ gis cum deo vnimur:ergo. Patet minortquiafaliqua in telligSturque grata no funt:8C ideo cS eis non fitvnio fcdauerfio.Nichil autediligitumifi gratum. Item or do ferapbin eft Cupra chcrubin.Et feraplain interprétai lurincendium.Et chérubin plenitudo feientie.Ergo fe quitur q gt;melior eftdiledio cognitione.Item in illapo tentia debet cöfiltere premium vbi confiftit’meritumivt requirit iuftitia.Scd inactu voluntatis coniiftitmerii himtergo.rtem nobilior operatio eft attribuendanobii liftimcpotentie.Scd voluntas eft nobilior potentia $ intelkdus.Probaturtquia illud quod habetrationem mouentis amp;nbsp;imperantis eft nobili^eo quod habet ratio nemmoti:^ obedietis. Vltimo8^ duodecimo arguitur fic.Adus dilcftionis quanta ad ea que funt infra aiam minus perferus eft adtu cognitiois. Sed quantuad ea que funt Cupra pfedior eft.Cui^ ratio eft: quia res fût in anima altiori modo^ in feipfis. Voluntas autemo uetur ad res fecundum tpin feipfis funt. Et ideo cum per amorem coningiturhqs que funt infra fc:fit quoda modo infra fc ipfam, Cum vero coniungitur hijs que funt fupra eleuaturfupra fe:areconuerfo:cum res que funtinfraanimam funtin inteHedudiabentïbi ede no biblis ^ in fe ipCis.Ea vero quefuntfupra habentéflè

' BB

Caput S^edniütn

lt;in intdfedu create ignobilius ^ habeat in|fcipn's«Cant i;igitur deus fit obiedó beatitudinis refpeducuius no/ bilior eft adusdikdionis artu cognitionisjergo bead tudo erit in artu dilertionis ^ eft artus vofûtatis5fno intelfertus. Secunda opinio eft que dicit q»bearitudo confiftitcflèntialiterin artibus vtriufcÿ potêtie.Namfe cundû iftos fruitio includit in fua ratione formali du* pileem artS;videlicet voluntatis 0C intellert^.Nam frui tio eft vltimaddcrtatio amp;nbsp;quies que habeturdevltimo fine adepto per intellertum Etquia in fruitione prin* cipaliter confiftit felicitas S0 principalius ipa fruitio eft involuntate^ in inteUertuIvt etia dicit fanrtus Tho» in primo fnianrJdeo fequiturfcdm iftos q, felicitas prin ’ cipaliter confiftatin voIutatetamp;Tnon in inteUertu. Sed bec opinio falfa eft.Probatur:quia vnusfie idem artus nonpoteft ede in parteintellertiua Si affertiua, EteUJ dicitur q»fruitio eft vltima delertatio vltimi finis adepti perîteIlectS:fiCî fruitione principaliter côfiftit félicitas zeRefoondetur q gt;nbsp;fruitio poteft fumi dupliciter. Vu® modoformaliter ô^ Geeftartus voluntatis.Alio modo radicaliteramp; originaliter.i.fecundum id quod needfa rio prefupponitur a fruitione3C immediate ipfum fc* quiturtficutpaffio confequens fubiertum^pprium.àf ifto modo dico qgt; fruitio confequitur artum intellect^» Et prime modo in fruitione non eft félicitas nifi tan* ^ in wria palGone felicitans, Sed fecundo modo feli* citas eftin actu intellectus eflentialitcrtita q, ft daretur^ impoftibile tj) aliquisefretadeptus peractum intellect’ vitimum fincm:immediatc eftet felix:elfen rialiter etia fi fruitio illius non confequeretur. Negandum eft igi turq iin fruitione formaliter fumpta fint duo actus! immo cft vnus: qui non dlfélicitas eftenn'alitcr. Sçd

^Hmc Accadis ctxxix

^mpktine complemento peifcytatis fecundi modi Si *^onprimi.Solet autem dici fcolafticcq »fruiiniriariuc ^oiectiue 5^ effectiue eftper actum intellectus, Ët hoc *^odo fruimurfolo deo.Formahter aute5fruimur beo Otudinecreata.Elicitiuefruimurcharitate tani^ habigt; ttreUtiête acturn fruitionis. Indrumentaliter fruimur potentia cuius fruitio eft actus.Compleriue autem frui tioeftin voluntate.Eft 06 tertiaopinioCcum pace alio jym dixerim)cóiorfancti Thomc:quehabetVj obicctS Deatitudinis.f.dcustprimoSC principaliter attingit per ^um intellectus,Et probatur primo fic, In omnimo * tu mobile^diu eftinmotu eft imperfectum quiamo^ tus eft actus imperfectus,iq.phificogt. Et cumeft in ter ' oiino habet perfectionem ad quam'permotum fendeba lurtvt pater in omnimotu,Sed planius in motu locali« Sedtempus fidei eft ficut motus quidam:vnde fideles dicuntur viatores,q.Corinth,v.Per fidem ambulamus, Tempusergo hoc imperfectum eft:SC^durat quoufe^ deus attingatur per efTentiâ.Sed primo attingitur pvi# fionemtquiaipfa vifio eft terminus motus fidei: ergo *nvifioneconuftit,Si dicat q»vitionon terminat motu fidei:ergo fequcreturqjcfTet viator videns deS. Sietiaj dicatur ^ verum eft q gt;in terminomotus cftbcaritudo, Sed hoc cft^pter dilectionem:que fic terminatmotum fidei ficutvifio:quiaeftfecum in eodem inftanti. Hoc non valct:quialicet fint fimul vffio amp;nbsp;dilectio tempo# te 8C duratione:tarnen natura prior eft vifio ^ dilectio Clt; font duo actus realiter différentes: vnde fi vifio no terminarctmotumfidei:fequerctur invidens inquan#’ turn videns effet viator,Ethoc argumîtuj iudicio meo demonftrat œbcatitudo confiftat inadu intellectus.’

1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. BBq '

captu Bednmih

Item^batur^pofitum fecundo fir.Deß denum perfid tureumres dcfiderata habet;no ga amator fiueamore pcedcnte:qui eft rei non dum habitediùc amore fequö te qui eft rd iam habite.Sicut qui defiderat pecuniam tunc defiderium fuutn pfedum eft cum fuerit adept«!! cam.Vnde patet q» perfedto eft inhabedo SCnullo mo do tn amandotfiue fit amor precedens fiue fubfequens» Sed deus habetur a beatis peradum vifionis 6C no per adum diledicnis.Vnde Aug^ libro primo foltloquio^ turn dicit,Deus quern videreideeft ç habcrejergo deft derium perficiturinhabêdo.Tcrtio fic.Si bcatitudo con fiftitin adudiledionis cum eademfitdiledio vie SCP^ tric:eo q»Charitas nun^cxcedittfequitur q, ille qui eft in charitate fit beatus : cfto cp minus diligat nunc^ tunc.Sicutalbus eft qui minus SC magis eft albus. Si dicatur ^bcatitudo nonconfiftit in dilcdione fimplid ter. Sed in tanta diledione quanta eftdilcdio patrie» Contra. Aliquis in via habet maiorem diledione ^ ah^ quis in patria:ergo ilk beatus eft.[fern beatitudp magis ponenda eft in illo itatu exquo cft mutatio flatus:^ in illo ex quo non eft mutatio ftatus.Sedin vifioneamp; no in dekdione eft mutatio ftatus:quia diledioibiSC hie'efteiufdem rationis SC nôviûo:ergo. Item merituj ordinatur ad premiu.Sed merits confiait in diledione civo in ea non debet poni premiS.hoc enî nichil aliud eft dicere^ diligimus vt diIigamus:quod abfurdSvidc rct.Non cni dthgim^in aliquo generedilcdioins vt di^ ligam^:fed potius vt diligamur,Sed gabeatitudo con fiftit in adu^prio no in alieno: ideo nec etiâ ddigim^ Vtdiligamur:quia ergo necvtdiligamurdiligimus ß^ cut^pter prcmiS:relinquit q gt;nbsp;ideo diligim^ vt videam^ ergo finale premi« eft vifio. Ampb^premiuj adeptum

^nme occidis? cLxxx

■dtUgîuSf Igitur in a^u diledionis ponit béatitude: fc qui t qjdilediodiligacqd incôuenientçr diciCSed fi di tatur q jvifio deiimedia tediligauhoc incoueniêter di/ Ü5 a nulfo admitteret:ergodicendö êq »béatitude effen, tiahter cêfiftitin vifione:in dilediôeaût fecudario SC extra eiTentiXNen enî poteftq3videt SC fie videt no potedSe affedus in eanô ddedari.Sed huiufmodidf Icclio SC deledatio funt acddêtia pficientia beatitudinê fiait puIchritudeiuuentutê.Nec dicataliqs ga vifio p# cedit diiedionê:ergo nobilior eftdilecüio:ga addit fuß' earn aliquâbenitatê.Nam fedm hoc adhuc melior effet deledatiotcum addat^ppriam bonitate fuper vtraeßt nec tn in ddedatiée ponitbeatitudo, Item^batur q gt;nbsp;nullo modo btSs deo coiungat g aeffumvoluntatis.Mam tres funt ovationes voIStatistSCno plures.f.defideraretama rcÄ delectari.Gonftatante q?perderiderift noconiS giturdefideriS defideratotgadefideriS eft ^prie non habiti.Necetiaper deledaritga delectatio caufatex co iundioneSC eäfnpponit.Ncc ctiä peramare: gaamor eft ita nê habiti ficut habiti»Vndec3 amorante^ res ht beafd:poft^ res habet fit ciufdê gcneris.Si ante no co fungiturnecetiâ poftffi ferturcôiundionê que habet fieri g adu intelîcAus» Patet ettahecpofitio per lobânê» Xvrj.c.dicente.Hcc eft vita etcrna vt cognofeât te follij 20,amp; Lii.x.dicit.Beati oculi d videt que vos videtis»Sd Ang^dicit.xvtj»de tri,qgt;vifio eft tota merces»Etin enche ridion,i.c,dicitur,Plenavifio ê 15ma felicitas,Elicitiue ex Tho.iq.cotra genti,c.lix.ô^pri,par» q,xqiC,pri, q.qc üj.Etmgf fmat^ eu mftis alqs dodorib’ in.iiti.di.lxix;

Nunc vero refpondeam’ ? adargumenta dnoi^^Sf re uefendorS patrum Scotiffarû.Ad prima refpôdet Tho» pri,par.q.xxvi,ar.ij,Ad fecund um dicens:® beatitudo BB iq

Caput îDccimuin

cum fitbonueftobiedS volutans obiedSautpintcIKi^ gituradui potentie. Vndefc3m modSintenigendipri US êbeatitudo diuina ^ aóns voluntatis in ea regefeê lis amp;nbsp;hoc no pot effenifi adus inteHedus.Vnde iaâu intellcdus attendit bcatitudo.hec ille. Ad ft^rn dicit qjdiledio patrie non eft ita bona ficut cognitio:^uis hie fit ecouerfotga in via diligit imediate amp;nbsp;videfinc^ diate.SC io amor eft melior,Sed in patria êecouerfo:ga videturimediate Sc diligitmediâtehabitu:8Ciô vifiodt gnioreft,SC ratio efttqa intelledushic fert in deng in feriore fiPitudineq »volutasfertur in ipfû fedm fe cû vo luntatis fit idinari in revtin fe,Et cû dicitur g»amorin tra penetratzóDico q? ilia audoritas îtelfigit de amore Sc cognitionevie;vbi cognitio ïvniuorfaü eft pricipiS defideranditSC ió defideriû iubet^^fundi^ pferutarKno aut fie in patria. Ad tertiû dicendû q? Boetius intendit ibi date côem rationê bearitudinistfedm q» dicit phûs q» bearitudo eft fufficiens bonû.i, qua habita habeturoê bonû. Ad quartû dicitur q nô fequitur,IIIud no eft appetibilefine pulchritudinetergo pulchritudo êde ei* eftentia.Cui^ ratio eft: qa appetibileê aliqd inquantî bonû edentialitcr,pulchritudo vero vPdeiedatio eft fuß additû accidêtalitertSC lo per illud eft bonû firnplici tec Sc ens fedm qd. Ad quintûdicitbeatitudo no eft per elfentiâ in gaudio:ft g côcomitantiâtqa ad veritatê co^ gnitâ feqtur fummû gaudiû.exquo magisdebetcoclu di contrariû:qa ex'audoritatc pj q? gaudiû pfupponitye ritatêab tntciledu cognita. Ad fextû dicitur q in via rnagis requirituradus dilectiôis: quia eft magis actus ad mcrcndû.In patria nô: qa intellectus eft aptior ad vi dendû, Ad feptimû rndeturdiftinguêdotqavel in mo uendo yd in attingôioîdico igitur q »diligeredeS perfe/

i^nfne bccadio ctxxxi

crtus cdÎmoucdo.ScJ cogaofcereperdcti^ed in zuint ^ndo, Adoaau3 didturnegädo maiorê: ga no eft in côneniens g, per aligd magisvniamur: Ô^ per lUird no beatificemur,Sicutlupra vifioncaddit aligd delecftatio queêextra eflentiabeatitudinis:Sc fieper eâ magisvni ^urtnô tn pereâ btificamur,etc3 dieiturtga no vnitga inteHigim^qucnobis no funtgratardiciturtÿ Hue gras ta fiuenödteHectus tn fitvn3 cû intdligibili. Ad no# hu dicitur g, fi béatitude ponat in actu dilectiois in où busbtis efTe débet in actu iHotergo ocs angeli feraphin vocarentur:quod eft falfuum. Ad decimum negatur maior. Nam defideriû dulcedinis vini eft in appetitu: ^ tndulcedo percipitin guftu,Et fi dicatqgt;hoc diuina iuftitia regrit:dicend3 g,vbi funt diuerfe pfonehoc h« veritate . Sed de diuerfispotenjs in vna elfcnna radicatis intelligend3 no eft:ga î vna elfentia radicantoes amp;nbsp;etia potentia no meretur: fed copofit3. Advndecim3 dicit q »voluntas eft nobiliorquant3 adimperi3 actus:tn in tenemus eft nobilior quanta ad fpeeiheationê SC deter OlinationeobicAi. Ad duodecima dicit qi »in via nobi uoreft dilectio ^ cognitio:fed in patriaecöuerfo:ró eft quia in via no cognofeimMeS per cftentiâ. Et iô inferi oriinodo cftin intelleJIu noftro deus $ fitin feipfo, bed in patriadeus cognofcitur per elfennaab intellectu •ta g ibi elfentiaeft principi3 intelligendi SC obiectum, 2C CÛ intellectus fit nobilior ^ vol 3tas: ergo zó Et fie P^Ï^QUid tenend3 de queftione,Hec ex theologis ■■■^cunela qlicitumenla eft; 1*7 Si in patria,i,î celoempyreo vnaaîa fit beatior J?”; nbsp;nbsp;altera,Ad quarodetur g» cû in ratiôe beatitu#

dims duoidudant.f, ipe finis vltim^g èf3m3bon3 de^

BB üq

Opttt ©ecimum

amp; adeptio fine fruitio ipfiusboni.Dicitur q gt;quant» ad ipm fumnbonSdeu5q3eft beatitudinis obiccHuctcau (a:non pôtvnabeatitudo eire altera maior:neevnaaia beatioraltcrarga nó eftnifi vn6 fummü bcnü.f, deus; Cuius fruitióe hoies funtbead,Vndeex pre rei vüèdei eftequalitas mbeatiiudine.na de^eqlner feoibus offert qua paritateamp;f equal itate demóftratvnitas denarij data laborantibiis.Mat.xxij.c.Quant» vero adadeptionej amp;nbsp;fruirionêipfius fummiboni.Cdei.didtur tp vn^alio darius SC gfedius videbit amp;nbsp;beatior erit. Qd^batro^ nibus:au(ftoritatib9 gC exemplis.Prima rataSlumit ex lumine clariori,Nam in patriabeati videbûtdeû in lu mine gfie quod eft principia eifionis diuine fedm illud Pfal.ln luminetuovidebim^Iumêiqui ergo iftolumi ne pfectius illuftrabutur perfectie dienna dei videbür. Secundaratio fumiturcx virtute fublimiori.Nam viri^ tus eft quedam difpofitio métis ad menfurâ gfie percipi endam.Sedquidâin charitarcqueeft principis ÔC caU fa merendi‘alios excedSt.ergo tales perfecti^ deS vide^ bunt:Vnde Aug^omcÜan irj.fnp rehanne. amp;: ponitur depe,di.ij.dicitfic.Non ruimerofitas operS:no diutur nitas temporS:fed maiorchantas meliore^ voluntas au get meritu.Nam quod p5 Sé qd latet in diurnis œdidb* (cnetquicharitateferuat in morib^.hec illc.Tertia ratio fumitur ex ordinejipinquiori angelorS.Nam hoies de bentaffumi ad’ordines angelorS:vt dicitur Luce, xxij. Sed dictores a ngeli dari^ deS vidêt qua inferiores vt pJ per DionyfiU5decdefti ierarchia.ergo hoim quidsalqs clarius deS videbSt.TIro.prima.tj.q.v.SC.irj.coi^SNlR^ lf*iii,amp;:in queftionibus de veritatc.q.vit). Secundo,?4 batur audoritateapoftoli.pri. Cor. xy.dicetis. Alia eft claritas (olis:alia claritas Iune:alia claritas ßellaru.ftena-

1^umeSecabis clxxxu

em a deUadifFertindan'tate.que auctoritas GcabJAugu ßino exponiCSicuteniifta corpora cdcftia foWunatt ftclle: cum fint vuius nature: funt tn claritatis diucrfe. Itahoies cuGntvniusnaturettn in refurrcdtioneerunt diffimiles glorie.SccSdaauctoritas eft (ot^xiitjf Fndoj mo patris met manfiones multe funtQua auctoritatej expones beat^ Aug^ in libro de fancta virginitate dicit Quiaipfa vita etema pariter oibus eritfanetis equalis denariusvnus oibus eftattributus qui eft oim merces: quia vero in ipfavita eterna diftincta fuIgebStlumîa nicritoru:multemanfioes funtapudpatrêae in denario quidènô impari no viuet alius alio,plixius:inmultis aiit manfionibus honorabitur aliusalio darius.Tertia auctoritas eftapFi pri.Cor.itj.diccntis.Vnufqfc^^priä mercedeaccipiet fedm fu3 laborêquâ aucftoritatêexpo nens fandus Tho.ibidèm dicit.Merces fandtoru cornu nis oibus erit: amp;nbsp;j’pria finguloi^. Communis oibus: quia id?eft quod oês videbut:0C quo o?s fruenturX.de’ Erit^pria fingulorStquia vnus alio clarius vidcbit:5C plenius frueturfedm determinata fibi mêfurâ.VndeôC Dan.xq.Dodi côparantur fplendori firmamen: S^cj adiuftieiä erudiût plurimos côparantur fiel1is. Tertio i)batur excplis.Nam ficut g lumc intellectus agetis fit intelledus pofftbilis cognoicitiuus naturaliu.intdligis; biliuJta per lumegUe fugadditUs fit vifiuus diuine ef fentictSed per njaiore efficatia intelIcdtus agentis plu^ ta pot itelTeduspoffibilis cognofccrelergo per efficatiâ maioris luminis glorie pfedius poten'tdiuina effentia cognofci.SecundSexempIujeft tale. Sicutenife habet ppmqtas in corporalib’tita in fpüalibus.Sed in corpo railbus ita fe habet: q gt;nbsp;quato corpus aliquod ignivFfo^ Kfpinquius fuerit:tanto magis calidum eft ödluciduj.

BB v

Caput 25efîumm

Sic in fpirimalibus acciditcp fpufs quanto fueritdeo,? pinquior S^magis cotunAusttanto clarius perfecuas Se feruenti^deS videbit Si deum diiiget. Tertium E^^ piumeft tale.Claritas corporis iudicabitdaritatem^ tismam claritas corporis redudabitex claritate menti*» Sedquide habebut plus alqs de claritate corporisuu^w illud Dan.xij.Quia docti crûtficutfplendor firmamcti amp;nbsp;qui erudiathoies ad iuftitia eratficut ftelle; ergod^ nuceum videbuntpdidii.hec ex 1'iaincrio., f[Q;rtta queilianailaei^ tk aiamin^bonaSd doctior ipatriadit dignioraU ___-^xndiori 8i min^docta,Ad qua rndet q jdefaUO pftantior eft i celoaia doctior min^bonaddoctiori^t m« liori.Sed tn hocqCi nihil eritqprefpectu ad dias prog» tiuasquas liabebuntindocti melioris fruendo melius Slt; clariusedentia diuiua,, lt;nbsp;'^artaqucrtiuuculaell:®!

qWillequiin charitatehabuitintenfiorêgradum —^-^^^antatistfine aclib^martyrrj doctoratus SC'^l ginuansfitbeatior illo q pdictis actib^fuit decoratus eu remifllorigradu charitatis.Ad qua rndet q gt;cubeatitu^ do eflcntialiter habeat fcdmcharitatc6lt; gradus ei^. m^ q in charitateîtenftorêgradu habuit beatior erit oi illo3 minus dilexittetiâ fi actum martyrij virginitatis Ó^elos’ ctorat^ habuilTet.Vnde.b.Francifcus Qc brd Maria ma^ gdalena in patria vt credit beatioresfuntS^ pfectiusfru untur dmina efTentiati^ ml’ti abj fancti decorari aureo listqa forte primi fuperiorê gradu in charitate tenuerut Ôf ardentius deû dilexerStîfècundis dotatis aureolis que debentadib^ virginitatis dodorat^ÔC martyrij.Sc 'ht® Dnicus dux nf ÖC ptfimplidter fortebeatioreftalig^us

lihtne becadis dxxxni

Wartynb^îqm'a plus dflexitdeS.Vndc licet altqufs-fân ^tusmartyr in premio acddctali ÖC gaudio particulari habitu ex3du martyrt jin patriapoffitfuperare Domi nicQapfc tn in charitatecuidebetpremiii efTentiaWaea titudinis fupcrabit eundejicet etia btus Dominftusin «giro edorum cum corona aureabeatitudinis enentia hs decoretur etiam aureolis virginitatis QC dodotatus hec Tho.injitj.fniai^.di.xlix.SC inquobbetis,

\^intadueftiucbla cquot nominibus aia rationalis rn feripturis noiati quam fierndetur q)’ata fcdmdiuerfa officia fortiTur varietate nominer. Diciturcnianima inquantS toicat corpori vita. Vnde Gen.ij.dicitur.Factus eft lio mo in aiam viuentei.vita corpori dante. Principia aut primSvitecftaia vegetatiuateuius opera Cuntvti altme tiygcncrarc/augeri:amp;ideo aiaronalisvtaia dat vita 2d tofequenterilla opera vftc’coipori/dicitur aia. Dicitur autfpiis^utdateorpori virtute imaterialê intdlectiuâ SC immortalê.Etideoin pfenti ftatu aia rationalis dicit aiainquantu comunicat corpori vita ôdeôfequentia opera vite.S5poft iudiciS Ôd generale refurredionê dice turfpûs inquantû comunicabiteorpi imortalitatêquo ad omnes faluandos Ôd damnandos npaffibilitatc vero gloriâ Ô^ virtutê quantum ad bonos: quorum coipos ra fpûalia erunt:amp; dotibus corporum ornata:namfoU electi,hsbebût dotes corporû:nô aûtdânati.Dicitur etiâ aia fpOs in quantû fpirat.Dicituranimaanimus dum vult.Mçns eft dû feir.Memoria eft dum recolit. Ratio eft dum recteiudica t.Sehfus eft dû fentit aliquid.Nam inde aia fenfus dicitur^ bqs que fentittvnde ^ fenren^ tic nt men accepit. Tho. pri. parte, que.xevij. artitu, iq

Kaput29cdmum

amp; TfidorusK.xfj.ethimo. SC Tho, itenim in queftiont^ bus difpiitatis de anima.q.xt).artt.tj.

■^ ^rta qudlificula clhqua'

17 re in mlaocofmo, i, in pamo mundo g dtó^

* -----homotaia quc eftci’pars potênor ôC noWlio^ no regit SCdnat corgi îuincibiliter 8C irren[hbilit^i^^^j in macroeofmo.ij maiori 0C latiorimüdo;qnönjagnii aiaipßi vocaueruttfugiora SCpotetiora etfubtihora co' ^a pora regutquoda ordine naturali irrcfiftibiliter corq^ ■ becinferiora SC infirmiora. Ad qua theologi Anfto^/ teles Sc aftronomi diuerfimodererpondêt,Nam theol^ gi dicunt q gt;nbsp;hec inobedieiia corgis ad ataj ;orta fit ex PÇ^ j cato.Dicût ent q? in ftatuinocentie corpus fubdebataij■ irreffihbilitertqd etia otbus nobisaccidiflet, Ade ptS^’j no pofito:poftp5fh vero SC in natura lapfa vires natuj rales SCaiales ate refiftStiqa oes nos in Ada peccauim^^ SC peûâmifimusdonûgra tuitûiufficieoriginalis.Pw nbsp;nbsp;i

pter qddicit Ambrofi^ SC ponit in glo.c,vij, ad Koma nos,Legttimeinqt faSiu eft vt q no obediuit fuo fugior ei non obediatfuS inferi^ lu ftiffîme fadSeft vt exquo ratio fe fubtraxit a deodferiores vires rebellent SC fefu^ trahantab eat^pter qd Paulus caftigauit corpus fuul Sc in feruitutê redegit.Excipiunttn ab hac in obedient xpsîvirgo mariatSC prim^ ho.Nam xps talis Elit ^^^ Sc habitu q jin eo nun$ aliq viriiï eius a legitimis fub aÄib^SC habitudinib’ aliqualiter exorbitauit feu dedt nauit:ncc aliquêfomitê/natura exorbitare faciente eou traxit originalcBeata aut virgo maria licet hunc ^ * dumpuritatis natureprimordialem no attigerit: tnm ipfa fomes ita reprelTus fuitex plenitudine gfe qgt; etiam in ea vires inferiores perferius SC firmiusobediebant

SccüdcÖccadiö cExxxmi

fupenortbus ÓC fuperiores deo ^ inprimfs hoib^ ante bpfu^.kado eft ga m virgineipfahuiufmodiobediê^ï da fiebatvi gfe ^fedióisu.gfe gratü facientis.In primis ’St parêtib^ fiebatobedientia virtute iuftitie originalis que ponit fuifTcfoIu quedâ gragratis data tergo. Fuit frgo iter duos idos mortales diuerfot^ fexuû redudio vi dS/vtrorncß ad iuditie rcgulâ/abd ^ erroretS^ deuiatiôe vtpoffent edi ceterismortalib^exemplaria itegra^ cor^ teptione S^ reAificatôelapfarû viriû iugiter afpiciêdariï

^PhSs autprio politico^ dicittqjnó ideo aîa corgi no , dnaturirrcddibilittga pcccauim“ ^in Adâ.Sed ga natui taliteraîa corgidnatduplici dominio fiue pricipatud politico Sc defpotico.Ham gtfappetitiuefenfuali hoc cd cocupifeibili SC irafeibili ^pter ^pïngtatê hui^ ptis ad rónem dnatdominio pol ici to fiue regali. Parti vero dndtiue Sc exteriori SC organis ei^dnat dominio defpo tico Sc feruili.Dicit autprincipat^defpotic^ille quo ali qs principarferuis gnóhabent facultate in aliq refidê diiperio ßeipientis.Serui ent nichilhabent fui iuristvt habet in autentico.Iufiurandu qdpredatab hijs qui ad minidrationcaccipiunttcolIa.ii.SCxxi'l.q.v.c.de forma Principatus vero politicus SC regalis dicitur quo aliqs principar liberis qui SC fi fubdantur regimini prefidêtis habenttn aliqd^priû quo poffunt renitiiperio precipt entistnâ reges regnantfedm leges SC datura: ataigitur fedm phm fcnfibus exterioribus SC organis eiusdnatur dominio defpotico.Senfus eni exteriores SC organa le fuS in nullo refifiere poffuntiperio aïe:^ ftatim adiperi urn volutatismouent.Scd ipd fenfualitatihoceft eoeui jpifcibiliSC irafeibili dnatpolitice:SCio ipfa fenfualitas , refifiit iperio rónistvt dicebat Ro.vij» Video a}iâlcgcgt; ta mêbris meis repugnante legi mentis mee» h^eTho».

Caput S^eciumm

in de verftate.q.xxv.amp;S.pri.ßte.c^.Ixxxi.ar.üj, Aftrolo, gi ante aliter ad hocrefponTent dicentes:qgt;ratio quart aia corpori no dominatur dominio defpotico eftiqain pnti vita corpus eft quafiÎdomo^JpriatS^ aia in domo alienatio caro cocupifcitaduerfus fpfh:ad GaEvi.Sed in celo poft refurredionem vbi fpüs erit velutin^ppria domo erit'ipfa caro ipfi fpiritui tan^ potentiori totali/ ter fubiefta.Et ideo niïc corpus vocatur animale: tune vocabit fpirituale: vt dicitur prime Corinth.xvÆtpo nunt exemplu aftronomi dedominio corporis fug ahj inhoemundotSC ecôtrario i celo:in planetis celitnâ di cuntlt;ÿ quiiibetplanera edi fortioreft in domorpria $ aliena.Domus eni planetarS dicunt figna eclitÖlciurt. Albumafartq »domus^pria Saturni eft capricorn’.Ct aquari^dom^ louis Pifeis S^ fagittari’ domus marris» Aries SC fcorpi’domus Veneris. Libra SC taurus dom’ mercurii.Virgo Si gemini ÔC leo dom‘’fülis.LuneC:b ccr.ô( 5patet qjfol in leone qui eft domusei^^ppria forti or eftc’jj in alio figno.Etfimile eft de anima 0^ corpore« Et hec de prima decade dida fufficiant.

35folut3 Slliifhafriiiit

princeps fptrâte deo prima alarum foß^

* ta^ decade.Secundam vt^mifim’ Ho demonü.i.bonoru SC perito^ angelonr j, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aias euftodientiû bono numine aggr»

^mur,Eritlt;^ bui^fcdedecadistphmffcaputde me^ »entia ipforGteirea quod quinqj queftiunculefolU^ “E-5{^runi quelibet infra fuo ordine declarabitur.

[ „^imaqucftumcula cft^i

KP^^^gdi^ latine nuq.vFliebraice ab a qdeft »n^

SCeöde öccadis clxxxv

Ôfgeos tent quafi One terra dicuntur:exiftant Äf rei fcrisntur Cedm rei ventate,Ad qua refpondet q gt;nbsp;vt Ari ftcielcs dicitjitj.phificc^,Antiqui pèi nó crediderut tffealiqs fubftannas incorporeas: fed exiftimabât oîa tntia eße cerpea.Ratio erat vtdidû eit fup prima que# Rieneprime dccadisr^a nefeiebât dißinguere in'er fen Rm amp;nbsp;inteUeduEtinhunc errortm etiâ cedderutfà# ^utei dicêtcstnó eße neep fpm^neq; angelumtneep aiaj REata5.Scd^baturangeIos eßerönc:audoritate:amp;: ex implis.RÓne fic.Namadpfcdtonc mSdi requirit vtoÏ5 gradus creatuiaçt repiatunuenitaôtfpûs vnitus corgi vtinboic.Eteorpusinuenit lcpartau afpirituvt in la pide.Ergo oportet q inueniatfp3s fegarus a corpore: vtèangclus.Ratio aûthui^ eft qaaliqd inueniteem# pofitS ex duobus: amp;nbsp;vnn illorS duo^ quod eß minus pfifln innenif per fe vt corpus fine fpiritu.Ergo oportet qalterß quodeß magisgfedtu regiafperfcvtfpûs fine coigeqcleß angelus, Tho.tj.côtra genti,c.xlvirj. Pro# , batfeSo auâoritatetôf pr mophni.de aia dicenritqex tracelônôtft tegusneej keusreq; vatuG fed funtibi tntiaipaßibilia gc inalterabtlia optim^vitâ ducentia in toto fen-piterno.EtAmt ena inmeiha. ponitintelli^# tias efir ^ vnâ alteri^ creatricê.Siclt;^quodâ ordineerna narcaprimoente. Tertio ^batur exemplis Sd primo Tl.tbic,v.Angelus dcibt n9ccmitct ei,Et yfaic.xxxitj; Avotcangeli fugerut populi ze. Vide alia exempla ex iRcntieangelorS in facris amp;nbsp;romanis litteris fi placet: ''^^‘“Y^iesfußiora ^bari,bec ex theologis öd phis,

Ccunda qutRuincuIadh qdfuntfposquos angelosappellam^.Ad qua *5d€tDama,Ji.tj.fnïai}t,c,iïj,dicês,Angelus eft

Caput iPcdiiuiin

fiibdantia itdledualis femgmobilistarbitn'o hbcta/irt corporca/deo mimftrâs/ïmortalitatê acdpiês/gfa/ê ^no natura:cui’ fubftannefpêm SC terminS folus g creator eft nouitOtdc fubflâna no tn copofita ex materia et tof ma:r5ex e(reS^ eflêntiaitelleduah'tga finedifcurfu^^^. tioemio itelbgit p fpês reij fînatastnô per collafionbd hoies/ratfocinado déacquirêdo fpecies a fenfibus S^ pt^^ fantafmata atq^ idola/mobilismaturatitelligetia0^ vo/ lutate,Natura ga creatu oêin nichilu vertibikêJntelW gêna ga angelus in itdligendo hêtvidftïtudinê vni’n’ poft altud. Voluntatega no fimul vulthoc6dinuda« vnû poft aliud.didt^femp gaante côûrmationéô^poî hethâe fupradiftâ mobilitate. Vel diciturfemß mobilis quia fempeftadu mtclligcs no quâdotÇpotêtia vtnos vt dicit Tho.pri. pte.^q.I.ar.i.Arbitrio hberatno adbo nû amp;nbsp;malû:ft in libéra cledioneeius qdvoluenUncoif porea refpedlu nfitga refpedu fimplicitatis deiêqfi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,

poreustnó itatamêvtficut corpa loco dreûferibataî^ ! loco diffînitiue^prio continet cu de^ needreüfenpnn^ nee diffinitiue loco aliduo^prio cotmeaturtfed vM Sc cel u SC terra impleat.Deo miniftrans/large into''Squot;’ do/quöcüc^/fiuc afiftêdo fiuealter miniftrado vuetii* cndo. Immortalitatêaccipiês zeinquatu p donu tü coferuatinefteSCnó natura naße ipfe ficutÓi f (n nichilutêderêt nifi ipfu5SC oia manusoipotendsco nneret,hec Alber.magn’li.deqtuor coeuis:coeuogctO’

Crtia queftiüculaéciuot

funtceleftes Ip6s quos angelos vocamus-''

. nbsp;,quâ alitrcfpôdet Ariftoteles aliter Platofab^ theologi, N am fedm Anflotel ê.xq.metha.Subft^n immateriales funtipaliquo decreto numeïo.f.în^'’’

Seaïdeoccadis ctxxxvi

to lationu amp;rmotuS orbius 5^ corpora edeftiff.Motus aût orbiumvt dicitfe fufficiêter ^balTe funt.55.crgo tof funt angeli. Sed qfn phus dicithoc effe. f. ranonabde ÓC jbabileSC no nccelTariumïjjpterca vtdicitTho.in cö^ mento.xtj.metha.relinquendu eft tale ncceiïariü.f.mo tuQ oibiS SClationu corpora edeftiû St per confequês angelorS fortiorib^ö^ potentioribus ipfo AriâotelcX aftronomis. Plato aût pofuit vt fibiimponit ab Ari ftotele numerû fubdannaty feparatarû fedn moerus fpecierû fenfibilium.Nam pofuit fubftantias inaratas eflcfpecies reru fenfibilius.QuomodoautcheecTuc opi nioes poffinthabereveritate;vide Tho.pri.pr.qd.ar.ifj, Theologi vero dicunt q gt;numerus arigdorSed ma xinius:q3duplicirer^battrone: Ôi ^ aucloritatibus.pri« nio ronefic.Nam numerus angdof^ flantia vfremane tiumicelo fuit maiorcpnumericadêtiûlficut dicit mgt fniai^ in.q.di.vi.cui^ratio efhqa in angdisbonus eft vt inplurib‘^eo q,funt intellectualis nature.Malum vero in angelis ê vt î pauciorib^.Inhoibus aSteß oppofitû.f, 9 ineis maluj eft vt in plurib^tbona veto vt i pauciori busttû^pter corruptione nature expdid originalittuj qafcnbbilia funt nobis magis nota exgbus holes ma^ gis (equuntfenfu5^ intellccftûrergo. Ét cófirmat hec ratioqaquelibct ala hét a fua natiuitate vt infra dicetur angelusbonû ad cuftodiâ:8C malû adexercitiû.Ssnume rushoîm fimFviuêtiu5’eft maxim9:ergo fequit qgt;angc licuftodiêtes funtim maximo numéro nobis vero igno to et forteplures ^ oês angeli maliet dânati fimV.Sedo ÿbaturauftoritanb^lSC prirao Dionyftj. ix.c. edeftis ierar.dicêtis.Multi funt beati exerciti fupnai^ menrius infirma ôdeôftriïftâ excedentes nrorum materialium numerorû cöntenfurationdöd ibidem addteitOieny^

CC

Caput igninum

Dan.vtj.c.dicentcMiKamihilm/nißtabat ri zc^tP^^/' dicit.Currus dei decêmilibus multiplex milia IcßtK^ um zcEt Apof.v, Audiuf voceangelorß multemiu circuitu troni SC aialium^ femoru et erat numerus co rum miliamilißJtêtq^^alijx . Nolite timere mF(0cm pluies nobifcu funt^ eß illo^SC lob.xxv.NungdênU mer^militû ci^.Tho. tj.fniai^.d.vLSC prïo fnia^^d^o» Cx^arta quedmcula ribalt qBfuerat creatiangeli. Ad qua rndetq gt;nbsp;Greg’na J^^anzen^grecus cui^tantaeß in dodrinaxpia na aucrontas vt nullus vn$ ei^didis calûniâ inferred fumpferitlvt teftat Damafcen’.patet ante corpaie créa tura deûcui^côdpere eß^ducerc angelos^duxiirev« creaiTe.Nam motores dictat pcedere debere mobilia.Sj . angeli mouêtcelos et eorpaliatergo pceßerßr celosetcrea tura ocm corpalê.Huius opiniois Hterontm%it3 *® cometario in epißolä ad Titß dicit,Sexmilia nondûnfi tpis copient annorßSC quanta tpaquantafc^Jfeculom origines fuifPc arbitranda eßigb^angeli:troni:0^ dn^ ti5es:ccteriip angelorß ordines deopuiSt.Aug^aStque Beda SC ceterilatinorß fequunt in libro de d.dri^ fuß Gen.dicit.Deus g opefuo fucedTioneteporujno eget/ corpalefimul SC ipirituaîêcreaturâ^iduxir.Corpalê.f» no fedm in diuidua que fucceßione tepsrS generant:^ fcdm natura Sc fpês,Cum enr angelifintquedags nobi liorvniuerfitps autê a toto fepata plecta eße na poliiK ergo angeließ creatura corporea'a deonmî^pduÆ funt Qdfi alios indignß exißimetdo dores eeelïe.f hieto nimß Sc Augußinßcôtraria de tpe creationisangdoriï fenfïfle,audiat Tbo.in de potêtia.q.ix.arti.v.dicent^» Doderes catholici coucniêtes in eo qd fidri eß-f.^n*^ chi1eß ab sterno ^ter deum varia ad minus quanto ad

Sscûde bccadiö ctxssvn

'^oriiifupcrfidcdixifR inentunf inbijs quedene^ ’militate fidei no funt in quibus licuit eis diuerfimodc Opinarifuffragantib^ rombus fieut8^ nobis:vnitn opi ^ioni Gcinherendum eft vtaltera erronea no iudicem#* ^tqUGrego.grecus fiuc theologusc3 Hieronymo dice “^tî qjmotores précédée mobilia, Rudet Aug* ^ cete# *^*q)motores no peedüt mobilia duratiöetß dignitatevt Pidema amp;nbsp;corge.Tho.vbi fupra QCin^q.fniarum di.q, |^^mta queflmcula ê^bi

q^ersiti fuerSt angeli,Ad qua rSdet Strabo fug 5lt;«|jllo verbo Gen. i. In principio creauit de*celu5 * terrg^elu5 inqt no vifibilefirmamêtu hic fcriptura Appellat:ß empyrcû.i.igneg vel itelledluale/nó ab ardo , ^f$ a fplêdore diAujtqd flarim faâû angelisê repletor, ^tcôfirmat hoc rône.Nam loc* nobiliffim^â^ contêpla tioni deputat*/maxîe decetfublfâtias nobilifïîmas eter# Qalitdeum contêplantes. Sed celum empyreu5e{llocus inter oia corpâlia nobilior 8C contêplationi angelorum amp;nbsp;alarum deputatus,Nam dicit Mat.xviij, Angeli eo/ nun in edis femgvident faciem patris,i, cotemplantuf ergo talis locus ellangelis c5ueniêtifTim*,De fitu cui* amp;nbsp;difpofitiôefic loquifAmbro* in Exameron, Quis tantifacile pôt dfediuini opis exiftimator/quialtitudi nem fapientic dei in hoc ope luedigare poflit/ autfeiat que figura illifupne duitati ierufalem congruêtiorfit: autrotunda aatpiramidalis anexagona. Sument in/ tusquedaedifiefa intus rotunda:Ô^ exteriusquadrata amp;nbsp;ecôuerfo. ÔC hoc ideo dicim*vtquidä aduertantôC difcutiantopintones fuas:SC definant tantS opus dei humane opationtsó^ nfc poflabil itatis cotempladóe metiri Tho.q , fniaijjvbi fup, ÓC Henricus,

CCq

Capot Secundum

Ccundû caput phneu

paie Cecude decadis eft fimplcx vn5 tin ha k /böqueftionêvidencet*Siin angeIis SChea jtis:dcmonibus amp;nbsp;danatis/ via torib^ SC in 4pfodeo/ fitliberu arbitriS.Et videt primo g » no inan gelis 6^ beatistga ad libertatearbitrij ptinet g? guis pof ft t eligere bonSamp;malû,S5 ad eos no ptinerelet^io/cî clcdlio fit appetit’ pcÔctIiati,itj,ethicoi^,CôfiIinaSt ht quedainglitio amp;nbsp;difcurfus.itj.eibicoij?, qd angelis cö fint intelletftuales no côuenittnecbeatis g oîa vidétiO vcrbo;ergo,JtêeIeÆo efteoijtque faciuntad adeptio^ nêfinis.Sed angeli Ôd beati funeiâ adepti fine.fdesiti go deficit ineis eledliotS^ pcoièquamp; liberu arbitrium» Ocino fit fiPiter î dcmonib’SC dânatis.^batur.Nam obninati hnt voluntate firmata tin in main; amp;nbsp;no libe rS ad vtrâcp.Sed demones 00 dânati funt obftinati: fed? illud Pfal.Supbia eorû g teoderûtafeêdit femp: qdex^ ponit de dcmomb’tcrgoJtêderôneliberi arbitrtjëipof fe fledi Ce ferri in oppofita SC diuerfat l^nec deus nec beati nee dânati pnt ferrii diuerfa;ergo zefteg? nô holes viatorestquia de rêne libertatisê polfe facere qclvult Sedlionô pot facereqdvulttfcdm illud Ad Ro.vu.No enî qdvolobonû liocagotßqd odiomalß/illud fado; ergo, Qdetiânô fit in deo^bat;quia liberu arbitri115 in vtrâ^ptê fledipot. ft in bonû 0c malutvt diicit m^ fnfai^ m.tj.di.xxv.dicès.Liberû arbitria eft facultasroi^ ois 0Cvoluntatis/qua voluntario amp;nbsp;fpótanco appetitu ferri quispôt/adea/que bona vel malarudicat/ veliti dicare valet. Deus ante ad mal ûfledinôpôt:dc pe.di. iq.c.inter hec.prïo.vbidicif.Non peccare foli’dei êcmé darefapictis, Incôtrariûêtquia de’nuUa pfediôefim plidter caret,Sedhberuarbitriuj êfimpliciterqucdam;

Scalde decadis ctxxxvrn

perfcdio.Nam in^tpoeta.Nobcne^p foiolibcftas ven ditur auro.Hoc celeftebonSpterit orbis opes.ergo.Ice angelus(g Damafccnâ.ij.Ifjeftfubßantia ïtelkdualis fcmpmobihs:arbitrio libera:crgo.Itê beati no âmittSE dignitate nature:gagfa perficit naturâ:^ libertas gtinet ad dignifatenature hSane. Itê demones natura no pdi derât nec danati,Libertas aSt arbitri) ptinet ena ad natu râ intelledlualê:ergo.ItêS^ holes hnt liberS arbitriu5 g illudEccî.xv.Deusab initioconftituit holem SC relict ills in manu co fib) fui.glo.i.inlibero arbitriotergo in bolbuspdidis eft liberS arbitriu5. Rno dicendum q» multi in varias opini5c3 SCherefes ineiderut ex ignoré tia:quom5 fe habeat adbonS SC malSlibertas arbicrq# Nam Ongencs vt adducit Aug^.xxi.deci, dei, pofuic q ois volutas creaturc^pter libertate arbitri) qua habet pôt flecti inbonSâf mals excepta ala xpi jipterynionê verbi,Etexhoc dixitqfandi polTunt cadere,8^ penas lucrepoftcerti tpis metas:8tpoft loga temporScurriss cula/tam demonib’ $ hoibus danatispatebitiulbtia S^ faluabunuimmo vtadducitmgfin hiftoria fcolaftica: dixitidê Origcnes inli.piarchon xpm adhucin aere,p demonibuspati debere: ficut in terra ^hoibus paffin dbSed hecopinio dicit Tho.pri.par.q.lxiiij.ar.tj. tollit a fandisangelis SChominib^ veritate beatitudinis que ponit ftabilitatêfempiternâ. Vnde SC vita eternanola« tur.RepugnatSiSaudoritati (acreferipturequedemo^ nes amp;nbsp;homines malosin fupplicium cternum mitten dos.benosaute invita eterna tranfferendos ^nundat. Dexpo etradicicur.Chriftus refurgens ex mortuis iam non moritmorsiUi no dominabiturzc.Vndeamp; Äug’ vbi fupra'ait,Sednbimento Origenêreprobauiteccfia: quia6Choc quod mifericors videbatur dialiolSaten atv

CG lij

Caput .Secundum

gJob dus Suf holes dînatos poft certi tempon's metasex dll's cruciatibus eruendos fodandos fancis angelis crediditîadmifit eriS faciendo fandis veras miferias Qi^ bus penas luerunt SC falfas beatitudines haberctin gb* veru acfecuru )hoc eft fine timore certû ÔC fempitemuj boni gaudiS non haberêt,b«’c illejà^ cû dicebatq gt;nbsp;ratio ne libertatis arbitri j ois voluntas creaturèpoiTetfledi ad bonu Sc ad malS,R.efprndefq gt;habuit veritatein ange lis bonis ante cofirmano”* ’voluntatis in bonumâma lis ante obftinatfone voluntatis in malG: 00 in hoibus ante morte;ga hoc facit hoibus mors q^ fecit angeli ca fus:ve dicitDamafcenus.Tho,vbi fupra.SCpn.tf. qJ’^ xix.arti.iij.ÖCiitj.Bte,q.lxxxvi.arti.i»De aiaaute xpi vCi^ turn eft dicit Origenest^a'illa vt viatorerat plena taiV ta gratia vt no poftet peccareïnee vt comprchenforga fie fini erat coniundatamp;f per confequens non poterat nifi fecundum ordinead fine agere, Vndexps nuU^ modo potuit peccare nec yt deus necvt viator nec vt c(^ prchenfor, Alq concedentes diffinitioneliberi arbitrif qua mgfadducit in.q .ihiai^.di.xxv.0^ reprobat que di dtc^ liberu arbitriumzc-vr adduxi fupra in opponendo dicunt qjliberum arbitriU5 no fit in aeo,Etcum etiâ an geli de beati fint confirmati in bonoSep confequô no poftint ferri in maluit fimihter cû mali SCdänati fini in malo obftinari nec fern in bonumpolfint;conclude bant eXjhocin nullo iftorû dfe libertatearbitrifßfoluj in hominibus viatoribus Sed audiantipfi Augu.xx^' de d.dci,dicente de deo, Certe ipfedeus; nunquid qnt peccarenonpot ideo liberu arbitriujhabere negtndu* eftfquafi dicattnon.De angelis 0C alqslt;j habeatlib^f tatearbitrq videvbi fup arguendo,p parte affirmatiu* Eft tertius dicedi modus verus dC catholicus q^ indeo 3^

Èscâdc decadis ctxsrsnx

In ceteris fupradidis exceptis brutis eft liberi! arbitrium Probat primapars.Omnia habetia inteltedid 3^ voluta tateqbusineft aliquaadio^pter fine a fecognita 3Cde • terminatu hntliberS arbitris: fed deus SC pdidi oês hnt aliquam adionem^pter finem a fe cognitum3C deters tninatum: ergo oia habêtlibcrSarbifrium.Maior,pba tur.Nam liberujarbitrium fc3m AnguffinLi5.SC ponif * mgfo inlittera.ij.fnïa^ vbi fupefl facultas,i. poteftas rationis Sc voluntatis: voluntatis quantum ad cIcdiK onem queeftinlibcra voluntate:r5nis quantaadcon filis qdeft in rone:n3 rede non digifqdnó precogno feitJdeo dicitphSs.it) .ethico^.tÿ eledio eft habitus p confdiati.EIedio autè eft eon? que appetim’^pter ftj^ nêcognitS SC determinatu. Öd ’ autè naturali neceffîta te vult fuam beatitudinêtan^ fin^quê no poteftn5 velle ad,que ordinauitdiuerfos ordines reruinâ omnia Jpter (eopatus eft dns.Nec fie fertad vnS in fuis effedi busîquin quantum eftde fe pofTit ferriin aliud:ergo in coefthberû arbitriU5.SiRrcr angdithoies dänati: bea^ ti Sc viatores in puris naturalib^pofiti habent finenatu taliter preditu.f.bearitudinê qua naturaliter appetut: nec poffuntvellemifena vt dicit Äug’.vitj.de trini, ad quam bcatitudinê confèquendâ poterunt SC poffunt diuerfa ordinäre eligendo ea que funt ad finem. Ergo fimiliterinillis eftliberum arbitrium.Bruta ante aialla quia non habentfine fibi a feipfis determinatum, fed adco 8c a natura fiC per eonfequês no cognofcuntpfe* de finem:nee habentliberam dedionem fuoru5adult; wn^pterfinê .idcirco no habentliberu5 arbitriu. Sed tn notandu5 qin predidis bberumaibitrium indiffe^ renter eft,Nam in deo eft libertas generaliter 3C Cupre■ me inquantum liberum arbitrium eft poteftas libere

CG üq

Caput SeCundum

eligendiquod qflt;^ vult fine aliqua vertibilitate vel flexi bibtäte ad malS.In alrjs vero cftlibcmm arbitris fpecifi cc 8ó cc»traAeadcreaturas:ó(Sficin iftisliberû arbitriu5 dicit poteftatê libere eligendi volita cû vertibilitate amp;1 flexibilitate ftdm corn naturalia ad malu amp;nbsp;bon5:amp;r^ pter hoc dicitiniitiera q,liberu5arbitria aliter in deo $ inalijsmucniuSi autem dicatper te/oesdeo excepto ha betIibcrE arbitriû cotradu? ad malQ06 benû, Cuj ergo boni angeli amp;nbsp;beati no poffintflediadmalötSó mali et danan no poffint verti ad benCtergo in cis no eft IiberS arbitrium.Rodef q -hoc no eft ratione nature cotu que remâfit integra in oibus btîs ßf danatis fedm Dienybu Sed in beatis eftwne pfedecôiundionis in fümobolt;lt; no dçc;amp; dânatisÿpter cotu culpâ amp;: maliciainclm^ tes eos ad malû amp;nbsp;obftinâtes illos^pter ftatus üli^ codi tionê in Qnulla eft tedêptioJnviatorib^aSt eftfimph^ terliberû arbitriumtqapoffunt mereriet demereriteSno fintcôiuncti deo per gramcofummatätnecauerfi a deo per culpâ cbftinatay» Ad print5 ergo incôtrariû refpo det Cf phus loquif de elcdione fedm cf cft hois.pn.paf» q.lix. ar.iq. Ad fecundS dicendu cf duplex ê eledio Quedam ordinata in finêamp;hec ceflat habito fineficut nuc eligit qsvellecredere articuF:fedhec in patria edfat Alia eledio eftcóiunda fini: Sv hec no ceflat aduenióc fine:fed,manetcQ finc.Tho.in.tj. fniaqr. Ad tertium* dedemonib’ß^ danatis refpôdet çf illud no efttónend KIretfed rêne ftatusinquofuhtauerß a dco'inconuet# tibiliter.Caufaj aûtincôuertibilis obftinatiôis demons amp;nbsp;dânatoruî:amp; firmitatis btórum ófangdorûfi f«**' cupis,vide Tho.pri.par,q,Ixiitj.ar.itj.i coipe ,0f»iiij‘^^ tra.gê.c.xcq.xciq.amp;.xciiq. Ad quarts dr cf diuerfa op.pofiia ad qpot fledilibeiS atbitriC poflutattedi trip*‘

©caldefteradis exe

eiter.Vno modo fecundS dîam rerû que digunt^prer fïnê: 8C hec dnierfitas pcr fe cóperit libero arbitrio: fiC fedm hoc copetrt deo libenl arbitris angelis Si hoibus vt didis eft fup.Eftalia diuerfitas fetim dram boni Ödma liqueno cópetitlibero arbitrio nifi per accides inquâtS iiienic in natura deficere potetiteS enivoIStasddt ordi nerin bonS fient in^priS obiediSXfinmalS tendatnô pórcôtingere/nifi ex hoc q?malSapphendimr fubrone boni qd pertinet ad defers intelîcdt^ ^Prônis. vn öd ex qbuscaufatur libc^ arbitriStnô aSt pertinet ad ration?! alicui’potetie cp deficiat a frio adlutficut no pertinet ad rationevifiue poterie cp aliqs obfeure videattet io nichil fhibet inueniri liberS arbitris:qdita tendat in bonn5 $ nullo modo tenderepoffit in malS ficutindeo ex na tura: 8C in angelis bonis 0C hoibus ex perftAione gre. Eft tertia diuerfitas q attenditfeSm differentia mutatio nis in quâ potfibers arbitriumtque no confiflit iu hoc qaliqs diuerfavelif.Nam Sfipede’vult cp diuerfa fiant fecundu5iÿ couertit diuerfis tpibus amp;fperfonis.Sed mu ratio liberiarbimj cofiftit in hoc cpaligs illudide dd^ eo dem t^eno velit quod pri^yolebat: SC hecetiaj diuerfi tas no perfe pertinet ad rationeliberi arbitrijdpccidit fecundum conditionênaturemutabilis.Non enî eftde ronepotetie vifiue q^diucrfi'modevideat.Sedhoccoiv ^git ex diuerfa difpofitione vidcntis:cui’oculus qncj «rpurustqnt^ turbatus.Et fiFiter etiajmutabditas feu diuerfitasfiberiarbitrt ) no eft de ratione ci^: ß accidit ci inquantseft in natura mutabili:ficutin nobis,Hcc oa Tho.in quedionib’difputatis dedemonib’.q.v.que mbeneaduertantcuacuantoia q in hac materia dici pof fent^ ófcotra. Ad quintS dehoihus viatorib^ refpon octur cp illud eft ratione appetitus fenfitiui qui Ôd ft

CG v

caput ^Ecmuiii

ebedht'rationùtn pot in aliquo repugnare/ cocup^cj ■ do contra ilIudq3ratiodiAat,Hoc ergo eftbonü q3h5 no facit co vult,f.n5côcupifcerc côtra rationem:vtdfdt ibi Aug^.Tho.pri.pte.q.Ixxxifj.arti.i. Ad fextum de deo refpondetq» ad ratione liberi aibitrijnonptinet4Q’ indeterminate fe habeat ad malum 3f bonii. Cuiusra«lt; tioeft:qaliber3 arbitrium g fe eil ordinatu inbonu):^? bonSfitobieAi ivoluntatis;nec in mal û tenditnifi æ^ ptcraliquêdefeA3 qui apprehenditvt bonii:c«eIeÆû que eft adiosjjprius voluntatis no nifi boni fit verivel apparenti' boni:ódideovbi eftpcrfedliffimum IibeniJ arbitrium in mal um fieri no poteft» Eteum dicit çl* herum arbitris habet via ad oppofita.R.efpondefq gt;hoc pot intdligi tripIiciter.Primo qa pôtveHebonSâdmW lu5:Slt; fic no cópetitdeo:quiaïportat defeAibilitatem»* fcecundo vt prius aliquid relit Si poftea no:fid hoc nec deo conuenit quiaimportatmutabilitatem. Tertio q^ poteft velle hoc Sdnon velletfid hocconuenit deo.Hcc queftionibus de veritate.q.xxiiq♦

(Ertium caput fecunde decadi« cftde officio angelorum circa ho mines.Cirea quot quatuor quefhuneu'e folucntur:quarum quclibet infra ruo i”^* dine^edarabitur., ^ quot;kBiinaqueUiuncuIaclh^ 1 nbsp;nbsp;p^ angeli ad oiffodia hoim deputent.Ad quamde

tui{affirmatiue:8dlt;pbaf qdruplicit.CfenpW^*^ racreauc'loritate:dci^prieta te:vtiIita te:et fiPitudinc.Ih 't mopbat fcripturelacre aucftoritatc:qa fup illo veto® yhie.lxq.Sup muros tuos coftitui cuftodes zc.dicitglt;o» q cuftodes hoim funtangeli. EtPfal.xc, Angeli’ ‘^\*

Sccödê Occadiö cxa

deus mandamt de te vt euflod fant te in oïbusvqstuis.' Sug quo vobo Bern,fitait, O quanta tibi debet hoc ver buminferre rcuerçntiâ:afferre deuotionSconferre fi# dudâ/reuerentiâ^ prefentiatdeuotione^) beniuolêtia: fiduciam^ cußodia.Cautc ergo ambula vbifuntange liffic eis mandauit deus vtcuftodiant te in oibus vijs vi# isJnquouis diuerforio in quouis angulo rcucrentiaj habe coraangelo tuo:nec facereaudeas illo pntequed mepnte no auderes. Dehaccudodiaaudietiâ Hierony *uGfug illud Mathe.xviq.Angeli corS fempvidet facie patris zc.Magnainqtedignitas aiai^ vt vnaqueep heat ab ortu natiuitatis in euftediâfui angclQ delegatu, kc Origenes fußlibro numero!^.Adeftmgtcuilibet nrm etiâ minimis g funtin ectRa dei angelusbon^tangelus ^^ à’'f^aeg meneattqgubernettg^ adib^ nofiris cor ’■'8?dis ^mifcraricmbus expoffendis quotidie videat faciêpatrisg inceliseft.lteBcrn.fermonede angelis» benignusingt es dnc g nô es côtentus noßra fragilitate murorütßetiä ipfis hoibus angelica eußodiä fupponis Etidêfugillud Pfaî.Quideßho/Q’memor es eiusdn 9t,) Qiiideßho^a motuißi ei dedifli filiu tuStmififli fpm tuSfmittis etiâ vultutuGïöt fnegddefitall os etiâ beatos fpûs i miniftcriß mittis^pter eos qui hereditate npiuntTalutis. £ edo hoc idèjpbafdei^pn'ctate.f.ex del miferatt'oe fic.Pronioreß de^’ad mikrendß ^ ad puni fndu5.£cddt^dedit hoibus demones ad hoim eserciri um:vthabe£ad Ephe» vlti. Non eff nobis colludatio ad uerfus carné g^ fanguineffed aductfus principes SC po tcflates:aduerfusmGdiredores tentbrarnhaß tzê.ergo videt q multo fortius: vel multo magis deditangelos ad culicdiâboim. Tertio hocidê^bafex vtilitateipct heeeniqangeli a deohoib^ adeußodiä députant tria

Xaput ïEertium

bona pcipueoßenduntur.Primo ent erga nos deiboli tas dedaraturtdando noBita nobiles creaturas vt ange los.Secundo angelos charitas^palatur: dû de nobis aprîcipio natiuitatis vfc^ ad morte tâ cotiniiaj follid^ tudinê de cuflodia gerüt^Tertio nfa indigetia feu neem fitas fubleuaf.cû enimalû angel115 ad nolira exercitis habeam*?Ornatura fragilêrmagno fubfidio S^ auxilio indigem^, Quartohocidê^bat duplici fiPitudine.Pd mo hFitudine naturali:Qaficut corparuperiora regunt ilia inferioraïStoê mobile reducitur ad aliqd Îmobile» Sic fpûs fusiores regûtinferiorestôf human5 confiÜ“ variabile dirigitper confiliû angelicû inuariabile. Sc cundo^bat hoc ide fiPitudine apR.Nam apPs. i.ad Con xiij. coparat ftatû hoim ^utfunt in via datui puerili» Cui’rô eft:ga ficutpuer ^diu guusêSC facilisadcafS fedm corpus idigetmanududióequoufe^ veniat ad eta têperfem in $ fortisêÓC fufficiês fibiJta fedm aiajho ^diu debilis êSC facilis ad cafu fpüalem indigetmfto^ de fp5aliquoufeftveniat ad etatê perfedaJ.altcriusvi te: Sd hiccuftos/eltangdustquo euftode ho indigöf^® per ^diu eftin hacvitat^pterea quilibet dicere debet oi die angelo eûeuftodienti fie.Angele qui meus es eu ftos:virtute fugna.Me tibi cômiftu:falua:defède:gubef^ na/cû yerfu et ofene âgelo^»hec ex theologis et Ranerio» ^^£cunda quediuncula efl-7f 7 quomo dicunfangeliad euftodiâ hoîm yPad aliâ ogationêmifti cû femp fint in celis videtis patris facic.Mat.xviti»Ad qua ficrndefq gt;milfio de no uo angel orû ad cuftodiähoisteft angelû nouû Ioc5:no uummodûtnouS vbi:acgrcrc:denoùo limitaritadrin gi:tueri offidû cußodirii^curare ei’ falutê;fpecialit«

Scaldeöccadis exen

flîuminandoîapparcndotmfraculafadamp;foîvel »Ifo fill modo hoi'em inftruendo.Ethec mtflîo ponitmutabili Ute in angelo addiffercntiâ miffionis diuinarû perfona fû adHOs:que mittidicunf:nô quafinouûlocu vFno num vbi acquirendo: ga vbitç funt eu fint vnus deus* Sed diomfde nou o mitti inquantSnouûeffedû^du^ eunticrea turis fine eoB^mutabilitate.ö^ nouû modu5 acquirunt fedm quêpri^ no fuerat ficut filiusg carnis airumptionêamp;: fpûs fandus per noua fandificationê Angeli igitmifTiad nos dicuntfemgcffein celo vidcn tes faciem patris:no q gt;fint femp in celo localif.Sed dis# cunt femgelfe in celo pfruitione: qavbicûcp funt nû^ definût frui deo SC deum videre»Cum frui fit ad’intel Icdus.Ynde Greg^ libromoraliû dicit.Angel; fie foris exeunt vt interne cotemplationis gaudes no priuêtur, Neareedfus eorû ab celo empyreo in dignitateinducit auteorû gloris minuit:ficutetiâ demones licet aAu no alligent inloco inferni:dicuuttn quocûc^ vadOt defer:! re fecum ignégehenne vt dicitin glo.fup. dj.c. lacobi: v^i^a.iï^.dccadcdicet.Hcc ex theologis8lt; Ranerio* I*; Crtia queftiuncula efttSi ■tladoîm triû ierarchiatjî âgelos ptineat hoîcs cu X^^A^ltodire. Ad quarndetnegatiue:na no oês triü um ierarebiarû âgeli mittunt in minifteriû.NamDan* vn .c.ponit: cp mdiamiliuj angelot^ miniftrabâtdeo 0^ decies eëtena milia aHift^ant ei ad filitudinê eonijq alicui régi dcferuiunttqrum quofdä videm^ imediate tegis pcepta audiëtes amp;nbsp;a fuo afpeAununeft recedetes nunciâtes altfs regis pcepta vtca exequant in adminisJ ftratione ciuitatuj SCifti qmb’ fit talis nunciatio mitti dicunCSic aliqui angeli dicunt femp deo alïîftcre qui fccreta diuinoru} miniftcrioium îmediatc recipiunt »1

Oput tertium

il\).alrjante dicuntur mitti ilKX^ut tnftruunfab tpfis a(Hflentibus defecretis.Etga no oês diuinaTeeretaime dtatet fcdm Dionyfiö)in ipla eflentw diaia habet intuc# rü fed folum'fupen'orcs ^busefl^tpriuj ïmediate a deo tnumtnaritideo fob fuperiores quatuor ordinûdicunt Temper affiftere et no mitti fcdm Thomä pri.par.q.cxij. ar.tiq.in corpore.Quodide eft qpdiuinas illuminatio# nes ïmediate Sf per^c a deo recipere Ô^ cooperari deo in illuminatione 0C dedudiôe aliorû ad deum : OC i®' ^prie dicunt afTiftereiEtde ibis affiftentib’ inteHigitnt illud Dionyfq de eelefti ierarchia.Supeiiora ilh agmfj naab intimisnun® recédâtquoniâ ea que pertinetad vfum exterioris ouicqnequa^ habent, Alq verognej ordinû inferiora dicunturin mioifteriu mitti exterius ad diuerTaminifteria peragenda circa nos vel circa alÜ qua creaturam corporalem quiex nominibus^tprieta# tes angelorum fignificantib^cognoTei poffunt.Naman geh' Sc archangeli dicuntura denunciando:virtutes^ poteftates dicuntur per refpedu ad aliquêadutn prin cipis.Enam eftvtGreg^ dicitinter alios operantes pti orem exiftere.Etjppter bec dicit Gieg^.xq. moraliSf Q». plures angeli Tuntqiw miniftrant ^ qui airiftunt.jjpteti hoc etiam phi poTueruntduplices motores orbiö quo#^ rum aliqui habent conditiones participans fid deternii# natas.Et hos voca t Auicêna:angeïosminifträtesnlios vocant feparatos quos intelligentias dicunt in quibus funt formeTimplices óf vniuerfalesó: hos vocat idem Auicenna angelos alTiftentes. Nec obdat illud yTaie. vi.vbi dicitur qjvnusdeTeraphinvolauit ad yfaiam qm vnm ex Teraphin no fuitifed vnus ex minoribusoffici um exercens Teraphinora,Et cudicataphadhebreospn mo.Omna funtadminidratonj fpiritusin minsfleriit

gia'ûdc öcc4di3 cxdif

»u ’fîldïdtur qgt;dupIex eftmiflîoX€Xterior 6f intciï®r» Exterior qn ad nos realiter defeendunt ad aliquod me nißerium area hutufmodi corporalia exhibendum,S^ fecundumhancmiffionencn omnes mittunturXed tm quinq jordines vtdidum eft. Alia cRinterior que niiS (hil aliudeß^ illuminatio quedam fuperioris angeli ad inferiorem que fit,ppter nos SC fic omnes dicuntur niitti, Hecex ThomaSC ex theologis,

^î^arta quefhuculaell:qua

q indigetheieseußodia infirmiorS angelorScS fempadfiteußodia fortioris dei. Ad quafic i«ae?u^ fcdm tonem diuie^’uidetie hoc in cibus rcb9 inuemiq? fempmobilia Sf variabilia pimobiliamouëtî qa vt docetphtis.Oismot^^^cedit naturalifab ali^imo bili. Vnde videm^q » corpa infcrioraiegunt a corporib* fuperioribus iquib^dl minus demuta tioe amp;motutamp;l ita corporalia per in corpalia mouent: 6( 5regunt.f. per fubflätias fpûales.Vnde et termini SC^jpofitiones ÿba biles alicuius queßionis per imobiles amp;iuariabiIes,C principia per fc nota roborant Ôf i ea reducunîManife ftumeßaute g )in rebus agendis holes polTuntmultipli titer deficerea fine debito Ôt modo agendi.SC ideo'netef farium fuit ad hoc q, homo ad fine fuujpoffet congru entius pcruenirecj per aliquem angelu tan^ fe perfer âiorem remoueretamalo SC^moueretur inbonStôf illud vocamus eußodia angelcrû. Admonuuautê cS dicit q gt;nbsp;nô Gtop’cußodia îfirmioris angelicû adeß for^ tiffim^ deusq no dormitabit neqjdormietcußodiens ifrael. DicedSeß qgt;duo rcOiunfadbenu opandu.Pri 010 vi voluntas inclinetad bonum. Secundo vt media tengnja habeantur ad pftciendum bonö» Quantu ad

Oput ßuafttnn

prima deus cuftoditîmediate hoîem infundendo ei gf* «am virtutis. Quanta vero ad Rdm deus cuftoditho minem inftrucn^ eummediantib ’ angelis. Verbig« tia.Sicenivt in artificialib^alia eft caufa difponens ad formam:Só aliaeft caufa inducens formam:fient ignis «ftdifponens ad formam cutelli mollificando ferrum: êó malleus dilatando ferrû:8^ artifexvtprincipale ag?* ., formam cutelli indudt.Sic angelorum officium eft ho minesad gratiam 6C gloriam preparate per illumin^^ ones öd hmufmodi que erga nos inftrumentaltórope“ ®^ rantur. Sed dei eft vt,principalis agentis QC euitedien^ tis vitimam perfedionem dare.f.gratiamconiuWgctem nos gratiecôfummate Sts fini yltimo.C2lorie.Hee Th® mas fecundo fnîai^,di.xi,^.i.ar.tin duobus argnm^n^ t(8 contrats^ in corpore.q.8d in folu.pri mi Si fecundi argu.£lt; Alexan.g.partefumme.q.xl. arti.i.

Barm caput principe’ le fecunde decadis eft de aftiftentia angel® rum ad homines.Circa quod qua morq^ ftiunculc foluentur: quarum quelibet in ine fcrutabitur.

ima quediöculaeftW

US hominum angeliad cuftodiam députant» Ad qua fie rndetij cum cuftodia angeloru n^ queda executio dfuine^uidentie. Et diuine4gt;uidêtie,p prig eft coferre ca qpmouet ad finc:2C remouerc eaque afineimpediut:io illishbibus funt angeli ad cuftodiam deputati g pnt^moucriinbonum QC impediri a mäh’» Vndcnee fegate aie necangelis bonis vF malis necxP® fucrûtangeli ad cuftodiam deputati.Primo anime parate no funt angeli ad cuftodia deputati.Cuius r^n®

iSecâdc decadis exenn

tfhquia aïa a œr^c feparata nunu5pdidorC habere pot quia nee pot^mouen in bonujnet^ impediri a mado» SiRter nee angelis bonis vF malisdeputanfangeli adeu Rodis.Cui^ ratio «ft:qaangdi beari exquo fine virimiï gloriefuntadeptifontconfirmati inbono:ÄC ideo font impeccabiles.angeliveromali ex eo q gt;funt obftinati in malo funtipenitibiles.Similiter xps no habuitangel5 ad fui cuftodiam deputatg.Quod^bo triplici ratione» Prima eft quia aia xpioibus angelis fuperior/fiMt ime# diate a verbo fibivnito illuminata» Secunda ratio eff: quia erat verus coprehenfortvnde eiusbonunopoteiS ratipediriinec inbonû^moucri» Tertia ratio eft: quia cudodia refpicitindigentia vel defed3:fedxpsnullum dcfcduculpc vel penehabuittergo.zc.Dicit tn angelus cofortalTexpmin pa(rionc»Luce,xxn,no cuHodi^o vF »hqdiprimendoinxpmtfj reuerendo eu 2lt; cogratula do fortitudini ei^lficut ho naturaliter cofortat in tribu htiôeadpntiajamicorû.Etiô primo loquendo genera liter oibushmb’ ab inhtfione aie ronaUs poft^ ordina •ur ad fine falutis vfcg admorte deputatcudodia ange lorS:quia toto illo tpepótquilibetipediriabono amp;4)x moneriad bonû:SCcadereinmalu 8^ refurgereamalo» Cum aSt terminabittalis viaXpnris vite:vel tale tepus heceflaria no erit cudodia angeloru vt in beatis SC dani natis P5. Secundo loquedo in fpalitprimiparères habuc runtangelffad fuicudodia deputat3:cui^ ratio edtga licetinprimis parentibus fueritreditudo naturel tn qa teditudo iHano fuit inflexibilis:fed vertibilis ad vtru^ (^.f.adbonuamp;ad mal5:necfi couertiftnvnu datim confirmât inillotimo datim potcadere:ergo zé.Vel di «taliter mtlicet i Ada no edetpericulSex aliq rebellioe carais indigâte ad malûlerat umepericulû in potentia

DD

Caput i^uahum

peccandi ex demone oppugnante.Etfifiter eratdebdtoZ ris cognitionis ^ angelus SC ideo indigebatprefidee âC auxilio euftodis angeli. Secundo pueri in materno vtero habentangelosad fui euftodiâ deputatostpertjuos im* pediunturÏpedimêta que demones talibus pueris infer re poATunt.Sed forte queres que angelu habet pueri in materno vtero exiftentes adfuieuftodiâ deputatu an^ prium angelum:anmaternS.Refpondefq, puer ^diu eftin materno vtcro:non totaliter a matre eftiepatus; fed per quandâ colligationêeftquodâmodo aliquid ma tris:ficutÓC fructus pendens in arbore eft aliquid arbo ris,Et ideo^babiliter pot dici q?idê angelus q eft euftos matristcuftoditprolèin matris vtero exiftentem.Sedin natiuitate qn eft feparatus a matre angelus ei ad cudo diam deputat.Vndehieronymusexpones illud verbs Mat.xviq.Angeli eorßiin celis zefic ait.Magna eft di# gnitas alarum vt vnaquetÿ habeat ab ortu fue natiuita tisÎfui euftodiâ angelu delegatu.Tertio etiâ antixpiin fui euftodiâ angelos hêbit.Cui^rô êtqalexcôisppt vn5 mutari no debet:5lt; ^in hoc ei^pena iuftior appebit:^^ beneficia toti naturehumane^utfa no accepit vtdebuft 1 nec merit oino fruftra euftodiatqaamp; fi ad bono no c5 uertafrn a multis malisceffabit retrarius ab angelo cU ftode.VndequantScu(5 fit obftinamsin malo:huncm effedum cofequet ab angelis p euftodiâ. Hcc Tho. ij. fniatv.di.xi.âf pri.ptc q.exiq.arti.üq.ôd Alexan.ij.pte fummRq.xl.arti.iitj.in eorporc.q.

feunda qucRiunculadl:

Si lingulis hoibus vnus vd plures angeliafti^ gnentin euftodiâ.Ad fie qua rndet q» finguTho minibfda t angelus i cuftodtâtqa co euftodiâ angelorS

Secude Öecadiö c^cv

^tad cofequendâj^motfonê m fiaê3^ ad remouèdï ca ^ue cofçcutionêfints ipcdtâtîfdco oibus is debet cufto angdorQ qui no dumcöfcoxti funtvlfima fine fuS ^iufmodi funt oês holes viatores.Etfi dicatvtdieft mg? *nu^in.ij.df.xi.Quomö po(ribilcc qgt;cuiIfbctaicJratio üah deputet angelus dï piures fint aie pterftetpfentes ÓC ^ture Gijt angeli deputati ad cuftediâ. Refpodet ma Sifter ibidê^nun^ funt tot ffmul hoiesaduiliter exfftê te quot funt angeliboni. Ideo fuffidtvnus angeloriï vnaquêçp hoiem.Vno eni homine decedente a ngcÿ ms figi in euftodiâ dat^’alterialîîgnat fucccdêti,EtIfc$ vt dicit Tho.pri.ßtc.q.cxi.ar.ij. Cuilibethomini vnus jngelus deputet inquanta.f.quilibet eft perfouagticu wis:tn no fneouenit alicuihomini piares angelos des putari fcdm dignitatcplatura Sfgbm aliquam dei ab f^^hticfpata:vtp5 infômo potificc:cardinalib^ clauc »udfditioiphabetib^platfs amp;principib’.Hecoia Tho. P^tc.amp; doctores theologi in Cedo fnia^,di.x,3lt;.xi, |i€rtia queiliitcula elhpio^' B* Apter gdhoibusicuftodiaangeli alTigncnt .Ad qua fic refpodef tj npterqtuor caufas angeli ^'^^^‘^‘^ftoimdeputant.Primoeftvt^moucantSC ^fidantinboni igre.Secundaed vtno cadat in mal« eulpe.Terua eftficaduc vt pollmodu refurgant a malo ^ipe.Quarta eft finô refurgunt a malo culpevt no to tiens UdätNuHieni viatoriinquantS viator cd deficit mifedia.dei que edi dando angels hoî in cudodêlt;ppter pdidis eaufas.Nota tn q »ficutdiuîeqjuidêneeft fieim pedirc mala/vt tn côditio nature faîuefilta etiâeddecu dodia angeloriï qeddiuine.puidentie executto: na ad angelos nó pertinet^ «ftodiendo hoies ad virtutem DDq

Capiu Quintum

«ogantÄtf a v/tqsretrahanttga ficgiret libertas arbitré ê^ rario raeritüAlexan.q.gte fiïmc^q.xI.arui^^q*»^gt; r^Sarra queUtunculacR# IqVquo ftatu incipitangelü^c«ßedia:amp; quo tß® V^^^J^fermina t.Ad qua fic rndet q, angelotü cußo* dia incipitïmediatc qn cteaturanafci t fc3a natitritatcC extra vteru.Ratio eft: ga tunedébet adhiberi eußodia qn timet de falute aîc.Scd poß^ nafdtur timet de fahl te aîttquia invia qua ambulaj abfcondetutlaqueßmi chi in^i PfaI.amp; tuemundustca rotdemonia incipiunt noua plia mouere.Ante^ aßt exeatvterß nódarcußo diatga tunccCtaksVint adhucaligd matris eußodiunt ab angelo matrisvt didu efl. Durât aßt hcccußodiayi ^ ad morte indußuetga poß morte no indiget cußod»a Nam ft funrin patria no timet r/nprpperitliiari.yfaij Ix.Non occidet vitra foltuusrSC lunatua nô minuet ga dns crittibi inîucêfempitemâ’Sf coplebuntdieslu dus tui* Si funtin inferno nô timet ßiehtaritga timor que timebatcueniteis. Nec in purgatoriocß fint extra termina merendiamp; demeredfôô no peßinr ab ipfa gratia refilire.rtacj in via dareußodia amp;nbsp;ncnpoßcuriuj» Tho.gxxi.ptis primeamp; Tragt fniaiy di,xi, r gt;®intû caput pändpa* I ^' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lefecunde decadiseß de ceflätione eußo^

1 v nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dic/augmento ôf decremento/gaudt jan

^^^„g^^^elorü.Circaquod ties queßiuncule füll’ ucnturtquarß queliberinfra notat fuo ordine.

^^ßima qticniücnla cff: ^’i

angeli déférâtholes quoiû eußcdic deputant, lt;_ J^ J^pter pfeientiâ vel ed^ cbßinattone ,Ad quas'

SlCûJc ôëcadis ,cxcVi

’dideturprimo rcfpondêdû affîrmatiue'^ inud Dama feeni diÆnstq ) angelicum funt hic nobiieû no funt in «do: fj align fûticelo:ergo align nos derelinguât, Kno dicenduj g, ad hancgueftionèduplex notabilis refpon fio eft.Primaeft fancli Tho, dicetis gicum euftodia an gdorâfitguedâ diuine ^luidctic executio: ficutdiuina ^uidêtia feSm magis gC minus diuerfis^juidet fedm co «um conditionê:nó tameex toto relinquit hoïem ga in

. nidïil5 redigeretur.Ita euftodia angcloru fedm gdvFfe^ «undu5 aligne effaftu dicitur relinquere hoïem inquam turn noThibet oia nocumêta:velquia exponit eu tribu Iationib9:vcl ga iufto dei indicio ab aliquo peccato no ’^etrahitîvFquia no ita effîcaciter^mouet inbona nee tuetur a malis exigête de merito hominû.Quomodo in tdligitiHud Hiere.li.in pfona angelorn.Curauim^ Ba MonêSó no eft fana tatDerelinguam’ eâ. Et illud etiS Y^aic.v.Auferam fepê cius,i,angcloru euftodiâ/SC erit in direptione. Nun^ tn angelus ita Koîem derelinquit quecuftodit/quin aligs cuftodie effoft‘’fequat:inqu5 turn aliadmalum^hibet SC ad aliqdbonum^raouet Quod^batratione fic.Angeli boni funt magis proni adhoicm adinuanduc^mali ad infeftandû:ftmalinum ^ cedant ab infeftandotfedm illud,i. Petri,v.Aduerfari üs vtdiabolus tan^ leo rugies femg circuit queres que deuoret:ergoneeboni a cuftódiendö vn^ ce(ranr,Se« eunda rcfponfio 6d fandliBonauêture.i.mj.di.xi.dicè, tis: ggt; refpeduhou duplex eftangelot^ eu ftodia. Vna ex ^te corgis que inhoftis repulfionecôfiftit.ne,f.corpora opprimât. Alia eft ex gte fpûstneiïIûfpSs malignus p ucrtat.Quants ad primununiÇ hoïem vfep ad fine vite dcrclinquuttqm no patiuntur eûa demone opprimi vFoccidi:nifi aliter fnïa diurni iudieij expofceret. Sicut DD iq

'Caput Quintum

de vins Sarepatet Tobte.vfj.Quanta vero ad cuHodiaj fpirinis dicitura quibufdâ q ?qn angelicernSt hois ob ftinarionêfubtrahût fe a curtodia eiusîqm fruftra edet illius illmninatio ab angelo. Sedqm heernfio videtur crudelis.Idcirco idedodor dicit ibidem:^» angelorum cuftodiaauteft refpedu boni confcruandi:acqrendi vi augendi.aut refpedu mali deferenditeuitandi velmi^ nuendi. Quants autê ad primosadus bonos déférâtan geli obrtinatos quoniam fruftra ertet adus eorum.Sd no quantum ad adum malum quonia Temper homini nelabatur in peius retrahat. Quanto enim quif^ p^, ior crt:tanto ad malum pronior;5C’quanto pronior.’» to magis indiget retrahente.ST hanc curtodiam Temper habent quoniam adhuc obftinatus dum aura potitur mortali conuertipotcft:SiTper conToqués de ciusfaln teno eft totaliter diffidendatexemplo medici qui nemi nem nifi de cuius totaliter falutc defperat derclinquifi amp;rper hec patet refponfio ad quefitH. AdmotiuSaSt in contraria dicit qgt;licetangelus interdu^relinqt hole? locotcfr. f.incelo eft Iocalitcr:nu^ tn relinqteu quatit tum ad effedu cuftodietqa «ia cum eft in celo cogno# fcit quid circahoiem agat.Nec«iâ indiget mora tpis ad motumIocaIem:Tedftatim potadefle. Hec Tho.pri.BK q.cxin.ST. tpfniat^.di.xi, ar.iiq.STAlex.q.gte* Turne,

(Ecunda quediuncuU dii

Si ex Talutc cuftoditi/crcTcatgaudiumagelicu^ ftodieii sCAd qua ftereTpondef:q, ptnium angr forff eft dupIex.f.ertentialeSC accidôale,Quanta adpre miu ertcnnaleangdorS gaudiumno crefeit ex TalutecU^ ftodindno eni fiiit beatiores vt.fmagis videant:ament teneatdeu^ppter Taiute curt»diti,C«i^ratio eft:qacum

Secude decadis cxc\n

^hgeli ffnt bcatitfnbeadtudimeautê no podunt^jftcere Crefcit tamcacddêtaliter eorS gaudium inquantu5 ex imCius de pluribus gaudent SC plura bonaiunt adeptu Vnde formaliter foletdicicpnon gaudent q?fintmaiore W bona adeptitfed quia plura:vtverba illud maioratre feratur ad premia êentialetplura ad accidentale»Vnde fuß illud Luce»xv. Gaudia eritcorajangelis dei fuper vno peccatore penitentiâ agente; dicunt glofe merito ’®8cli gaudet de falute cuftoditi peccatoris:qa primo vi dent circa homine fuecudodie fruefhim: ficutmedicus eirca infirmS:quia fecudovidetimpleri numera fubfel liSrelitdarujeorS.Terttio qa vidermale haberecôfortiû inlaudado deS.Vnde füg illudlob.xxxviq.Vbi eras/ c2 me laudaret fiFaftra matutina:dicit glo»i.natura an? 8^jp/0^ iubilaret oesfilq detheeex Tho.óC Bonauê» ? [€rtia queftiuncula ell: Si I t À angeli affligätur S^ doleat de malis Ô^ dedam ^lt;z\nati0c cuftoditorû.Ad qua fie rndetur q, ange liiMc dcrrimêtujgfteeoïjtncc gemitiï aut tsifticiajfu# *n3tde malis Ô^ de damnatioc cuftoditi-Qd jJba t tripli ci rône,f4munitatis:feIicitatis;côformitatis.Primo roe ïntunitatis a culpa fie»Triftitia quedajpenaêpena aût nô cd nifi ei^cui ineftvPinfuitvPin eê potuitpârn.Sed mbonis angelis no fuittnecedinec ede pot pdm:ergo in eis no pôteêtriditia.Sedo hocidê^bafróe felicitatis î patria fie» Angeli funt in pfeda felicitate: 0 pfedafeli^ citas(^is eft felicitas patrie)n5 copatitfecû miferiä ali* quâteo q, ficut îcludit oê bonâ/ita excludit oêmalù.Sj omnis triftitia ad miferiam pertinet flCeft fugienda; fedm phm.q»ethicorum » ergo beati angeli trilles elfe nonpodunt » Tertio hoc idem probatur ratione con formitatis ad fupremam regulam que eft deus: fie:

DD ûq

Caput .lt;Seftum

Voluntas beatorC eftperfedccoformis QC coitindra vo luntati diuineCurpßaût a diuina volStare eft gmilTiue fiC pena cffcdrue.ergo qukgdeftteft yohtû a dco:amp; ft cut eft vohtu a deoata eft vohiS ab angplrs beatis,Vn^ de fierit mchil eft de quo dokat destita nichil eft deque doleantangtli.Vndencqj de peccatishoim triftantur/ cum fint volita a deo in dircdc.f.pcrmifiiue.ncc^dept na damnatoruj cum fit volita a deo dircdc, f. eftediuc» Sed Yticbic^ letamurdeiufia pmiflioneSc punitioet^ pter (0foimitatê qua habet éö diuina iuftitia:^pter qua caufa5dicim^fandos danatis no toparcimo depenis to turn letari,Et fi diceret Gaudetde bonis euftodititergo trifiâtur de malis.Negaturcôkquêtiaî^a gauderefeq^ tur eor5 natura,triftari aûtnô.Qd ft etiâqncj regiatut in fcripturatriftentamp; fleant ficut inyfaie.xxxiq.didt Angeli pacis amare flebut. Et in in vitis patrû Icgituf de quodâangelo g fequebatur qucndâ menachû pccç^ to côfentientê côplofis manib^ Qc flés: ^ poftea cSe^ côuerfus acceffit ad eu ridens amp;nbsp;gaudês,Hec oia metit* phoriceintelligenda funt amp;nbsp;accipienda fedm quanda ogationö fimilitudinê nô fedm affcdionû infirmitate hec Tho.pri.pte.q.txiij.anvq.Se Bcnauciujj.fniatp.di. xi.ôt Æexan,ij.ptc fumme,q .xli.artidj,

Œrtiim caput pancipa le fecunde decadis eft de vigilantia £C foU* ƒ nbsp;nbsp;citudine angelorum circa falutêhoim.Cit

quot; ----ca quod tres queftiuncule Coluentur qua# rum quclibet infra fuo ordine enucleabitur, ’ ^'^ima qucftiijculaeiltet kpJ^angeliboni fintmagis folliciti ^hoie/ ^ ß*^ contra eundèmaligni rpü5^ Ad qua primo viV

©ceöde decadis cxcvni

deturrefpodendt rg» fint magis foniciti boni angeli ad holes auxihados:^ demones ad nocendû. Nam coïter fCRiunthoîes magis ardentes ad carnalia: ^ ad fpSalia, Etplures repiunthoies arreppti fuomodoamp;obfefli a demonib^ad malö:^ arrepti amp;nbsp;obfeifi a bonis angelis ad bonü:ergo» Rno dicendiï cp angeliboni Cunt magis folIicitirSC plus poiTunt^ holequämali contra eunde» Qd^bat roneäf a uAoritate»^Ratione vero triplici»f» hipioritatistdiffufionis: Ô( ^confecutienis»Primo rone fugioritatis.Namangelus bon^ g eft îferior ordinena ture peddemonib^etiâ fugiorib^ ordine nature, Ratio cftrga virtusdiuîe iuftitie cuiboni angeli inlierêt po^or eft ^ virt%aturalis angeloi^,Vnde et apud lioies/Ïptïa lishó iudicatoîatvt dicitprime.Cor.ij.Sc rphus dicitin b.etbi.Q )virtuofus cft regula amp;nbsp;menfura oïmliumano tu aâuû Tho.pri.gte.q.cxc.ar,iiij,ad tertia» Secundo tone diffuftêis.Nam de rone boni ê diffufio fui ad fil/e bonû.de rêne mali eft diffufio mali ad fimile main.Sed potêtior eft habitus g eft bonûtqt priuatio que , eft main ergo. Tertio rone côfecutiôis.Nam foilicitior eft circa euftodiâtg ex euftodia côfequitbonû:$qui ex cuftodia confequitpena.Sed angeliboni ex cuftodiabonoijtco^ fequûturquoddâ gaudiu accidetalet5^ malt cofet^iu/; tur ex p do maloi^ penâ maioreaccidentalctergo. Pro ptcreade bonis angelis dicit Pfal» Benedicite dno oës angeli eiuspotêtes virtute/ facientes fiue exequêtes ver; bO dei circa oem creaturâ:amp; circa hoîes maxime/quorO principaliter cis eft cuft0dia.Ex gbus patet ^ potentius perfectius 8c plenius fpGsbonipoffuut operari circa ctl ftoditos in bonum:^mali contra bonds in malum» Poteft liquidé fpiritus malus quêcuncf hominearrip« te/eiinfpirarCin eC qualitercu^ illabifvtp ipfu mira# DD v

Caput Serenum

bilia operetàf enûdettvteS oceuîta fare faciatpot îmir tare corpus Qc fenfus itaiotes d?ô6 exteriorestingèrerc indinatiôestpadlonestcogitat’âftindusvt dicetin tcr tia decade.Sed multo longepfeAiuspotêtius äi Tplem’ poffuntfpSsboni in bonos.Nam potfuntfpûs boni in bonos iHabi:eos excitare QC rapere/illuminare ad dei fe creta inftîmare mirabiliter ad deiamordquèadmodî patet in mitis fanAis viris,Dnico:Franciicotó^ poßunt fiFiterboni angeli circa corpa hoim cadefacere qSifmJ lifacerc cofueuerutSC longc pfcAius.Non eni p5t dia bolUS fie ardêterinflâmare hoîem ad vitiS aliqd.qum an gelus bonus pofïit ardètius ad appetibili« virtutS a^^^ dere.Non pôt diabolus fecere aliqueita fuçbû/qnan^ lus dei polTitaliquêfecere magis humilê.fct breuitno pnt maliangelihoies ita fortiter ad malaipellere/qn for tius Sc pfcAi^ boni angeli podinteofdead cotraria in ducere. Admotiuû ant in oppofitôt dicit q gt;nbsp;ideo coitet pilires inueniunfcamales ^ fpSales: ga plures fequs^ tur fenfualia q fuadêt demones ^; fpöalia oftenfa ab an gelis bonis.Hec Henricus de Affia fug Genefîm,

^cundaquelliuncufe ell: qre angeliamici tiorcs Iroibus g^ fortiores de^ monib9cvt nSc fiip coclufuj cd) pmittut5C^ mfferSt holes Sd fetós viros vexari qnep et fugaria demo nib^/maxlecij pditio cudoditi aferibafnegligetie cufto discis Vnde dicitcuidâ.üj. Rcg.xx. Cußodi virSidû 4 fi lapfus fueriterit ala tua^ ala ei^. Ad qficrndef $ ^n geh circa euftodiâ holm no mi aguntquantS feiunt Si pnt.Sed quanta pmittit eis a deo primoeuftode: fc^m ordinêpuidêtieSCiudicie fuc/St fquanta nos acgefdm’ eoçt cöfilqs, Vndefieorû cófiliaadmittcrem^/a pniit

Scends öccadis exeix

terenta deo qtfedm vltimu potêttefucpoflbit agere ad illuminationes^ iuftifîcationej heim amp;nbsp;repulficnQ de monû.Peffentvtieç èC potuiiTentin puo tpe quantum cumtÿ peruerfos SC malos aduocare ad cogmnonêve ritatis:amp; accendere i amorevirmtistnó eü etgo exptsne gligctieangdci^:ncc cfi cis rputandü:q )tot Iwics eortij tuns comim per^tvFtêptcnfcS tn angelis nullacadat jprie negligêtia.Quumo fata eftangeloij tcura dehoib’ vt nee etia qfet c^^ftinatifRmos penit^reliquättquos firelinqrentmaligni fpSs ftatim eos in mortêpcipitarêt Sjeftprimo qa nos repdlim^eos dujcorn confliijs no aeqefeim^ :cfino poifintCup nfa m facultaiQi/arbitrij Eteft ft do qa circa nos tm^ virib^agSt quantum eis per mifru5 êix ordineiufti tie er^uidene diuie.Et tertio eft gacCangeli no fubfint ftatui currenti hui^mundt eu? fint confitmati (nbonu5tigt;o pntagcre SC conari extrem Wien vinb^^ hoibus viatoribusalteri^ flatus SC nature.

Ad motiufi ante} in confranu5dixit Origenes fug illud Nume.xxv.fnitiatus eflifiF beelphcgor:peffanss gelusbonus hominib^/q^delidiis culpabit SCiniadi ciura adducetur æ^ benegeftis laiidabit.Scd hoc fab fum cftiqa angeli boni nullo modo culpabûtur necin iudiciu}adducentur:nifi forte fntclligatqgt;ad iudiciS adduccturthon ad coiii5cendenatione^pter aliqua ne^J gligcntiâ cörniffam circa hoieszßad manifeftandum cp improbidänati funtmalicia fua SCnon ex culpacufto dum,Pcffetetia5dici OrigcmeintclIexifrep angelos p latos amp;nbsp;facecdote»:allegorice:a qbus regrentuniniudii

fubdito^, het Henricus de ahia fug Gen, fl ^rtia qoeftiûculaéSibó ^^^^^ni âgeli timeat cadere a deoppdm,Ad quafic

Caput^cptimtttn

refpondeturtej in angdi's amp;^ beatis no cadit timor ca^ idendi abcatftudine fineadeo fepcranditquia in patria timor feruilis fine timer pene nullo mo erit^ptcr fem# ritate eterne bea titudinis:bcnetameibi crittimor filialis qui timorelf de malo:quod eft deo no fubidtquod qui dem naturaliter eft homini poiTibilejjpter naturalem flexibilitate liberi arbitri] eius.Sed fitibi impoffibile^ pter glorie pfedlionê, Vnde in via timor malieft oîno poiTibilisUn patria vero eft poffibilis ex pre nature:im# ' poffibilis ex parte glorie.Et cû arguiturincontrariS pegt;^ illudlob.xxvi.dicentis.CoIßne cell cotremifeGt 5Cp* uetad nutû ei9,canonizatu:de côf.di.i.c. Hi] duo fol3 modojiymni. Rndefq »colune ccli«i,angeli pauêi:aut timore filiali aut in coatemplationedei ineóprehenfi^ bill's ab cis/SC fupra feexiftcntis.Hccdns loban.cardiu^ lis famftißixti in.d.c. Hij»duo,

Œptinmm caput prino paie fecunde decadis eft depotdia amp;fviri k / tute angelorum.Circa quod très qüeftiu» 1cule foluentur : quarum quelibet inb» 'fuo ordinedeelarabitur»

r^^^iina quelbuncula elfc^i L PWangeli poffintimutarepotetias irenores Si. cxK

__.^ riores hoim. Ad qu5 ficrödeßq ) angeli^ptet P® mentis coR^ in materiacorpalê S^ ifluentiâipforu in holes poffuntimutare Qé imutantqn» eor5 fenfS:inclinant affedö:6C illuminât inteUcAû.Primo poffuntimuisse vtrûcç fenfû.f.interiorcamp;r exteriorêöChoc duob^modis Primo aliquod fenfibile vel de nouo formado vel a tura formatur» fenfui opponendo» SecGdo fpiritusS*

S^cûdcSecadfe cc

tumores intus comouendo»VftdeIegt?Gcn.xix.qjau geh ’ g fubuerterût SodomäS^ gomorrä.ßcu(rcrütfodo mitas ceci tare vel acrifia vt ofliu5 domus intrare no pof fcnr.Et fimilelcgit.iitj.li.kcgtT.c.viJefyrijs quoslidu feus duxit in famariâ»hec.b»Tho.pri.ßte fume. q. txi. arti.üq. Seeödo angeli poöuntïmutare hominis ration nalem appetitu.fvoluntatc» Vbi nota q gt;voluntas ho minis duobus modis mutaripotciEGab interiori amp;nbsp;ab exteriori»Primo ab inrerioritamp;hoemodo folus de^po teil voluntate hominis mutare. Cui^ ratio eft: quialû vehefit inclinateVOluntatêin rem volitâtficut inclim no naturalis no eft nifi a deo g dat naturaji ita inclinas no voluntaria no eft nifi ab eo qui voluntatecaufatf» adeo,Vnde Prouer.xxi.Cor régis imanudni Ô^ quoeS c^ volueritîclinab it illd,gio.Cor.i.volutas regis dlima nu.i.in poteftatednino^pria.EtquoeSep voluerit id i nabit illud:vel adduritia vel ad mâfuetudinêadbonû vl’ ad mais. Secundo voluntas hots mutari pot ab exterie^ ri.Et fie angel US volutate poteftmutare, iiaHicerevFin elinareduobus modis.Vnomodo oftendèdo vFprefen tando exterius obieduy.Alio modo concitando interd appetitu fenfitiuSad aliqua pafftonem: puta ad iram vel concupifeentiâ.Ex quibus duobus voluntas horni nis ad voledum aliquid inc!inat:non tame ex hijs duo bus volutas hominis cogit vel neceffttatur:quia volunt tas femper remanet libera ad confcntiendû exteriori g fuafioni amp;nbsp;interiori affedioni.Hec.b, Tho.pri.pte. q, exi.arti.tj. in cor.q. Tertio angelipoftimt illuminare hois intellecftiï inquanta docent holes intelligerc veri;♦ tatê fiFitudimb^ (enfibiliû; fedm illudDionyfq prio.c, celeftisierar.diccnristq^ipoftibileeftnobis aliter luce te diuinû radium nifi varietate factorum Yclaminum

(Taput ßaaiinin

clt;rc5ucI«ur.Quod etiS^batur GTifudine fpecuh^Didt eni Dionyfius in li'bro de diiünis noibu$: (ÿ angeli â^ anime funt fpecula fpintualia. Vade ficut in fpcculo materiali obieAa alio materiali fpcculo fpecics reprefe täte invno fagignSit SC rcprcfcntant i alioJta pot elTe t^ fpeculum fpuale.fangelus'obidtfeanimeiS^ ficfpc cics quas de deo recipit infunditanime SC illuminât in lellcdum ad cognofeendS'diuina Ôf habendû cogitatio nes bona«. Hoc exempiS ponit Alexander.ij.pte fûme. q.xxxix. Sed forte queres SC dices de quibus angelus illtimmathominis inteIIeâ:um.R.efpondetur q, de qua tuor.f. de cogitandisteognofeen dis:credendis:5C «g« dis. Primo de cogitandis; no quidem immittendo aut faciendo bonas cogitationes principaliter: quia hoc modo attribuuntur bone cogitationes fuperiori prin/ cipio feiheet deo.Sed^Jcurando/inquantS bone cogitas riones minifterio angelorum^curantur/proutboni an geli illuminât:habilitant vel excitant intellcdiïadhabê dumbonas cogitationes/interius fundendo vel fimo# dobonafantafmata:vel temouàio impedimâa omnia«

Secundo boni angeli illuminant intelIcó:5 hominis decognofeendis.Namper bonos angelos adiuuatlio mo2C illuminatur vtexcreaturis gfedius in cognitio^ nem diuinam deucniar* Tertio boni angeli illuminat de credendisinquantu perbonos angelos hominibus diuina principaIiter reuelantur:Sc ficcaufaturin eisfl des» Quarto illuminantdeagcndis/exquoenim den de ÔC de credendis illuminanttad operatione fidei ope lantur.Hec beatus Tho.pri.pte.q.exi.arti.tj.

Belinda QudltuncuU elf'

Si angelipofTunt cofecrare corp^ xpi. Ad qna '^—quot; xefpondetnc§atiue.Raiio elf ga official con^^

Sceöde decadis eet

n’andi/'hominis facerdot« eö/SC non angcliifcdm il^ hid kucc.xxij. Accipite âC diuiditeinter vos.gloabi,Ac dpitevos boies facerdotcs amp;nbsp;diuiditc Sedate, ergo zc.

Sed qucrit quare no deditxps angelis hancpoteto teoi.Relpondct ga ptâs difpenfandiiacrameta fluit a ca pitexpiin membra oufdénature humane cSxpo, Anu# gdi ante no funt membra humana cum xpo.Etcum di dtur a Gregorio in omdia pafchali:0( rponitin.c. qd fit ^ccôfc.dJj.q, angeliadfunt in celebritatehui^facramê d-Rndetq »angeli dicuntadeffe minifterio miflèinô co heiendo/icdprecantes:noflra munera fint deo accepta ®ec^s Alex.deAles.ô^ lo.detur.cre.vbi fupra, ?[^rtia qucituinculacniSi It À angelus bonus vel malus in figura hominis fa gt;^«crdotis'apparcspoflit baptizare aut abfolue^ re.Adqua flerndef^nec bono angelo nec malocSuCi^ nit baptizarc.Ef^batpnmodebono angelo fc3m illud adHebrcos.vJnhns guefunt ad deC/conftiruit^hoi bus/potifex/exhoibus alfumptus.Sed angeliboni aut mali nô funt hoies:ergo necmimftri pofTuntefle facta mentotu. Angelus etiajmalus nullo modo poteftba ptizare.Ratio efttquia eu fint ^uerfiflimi nullo modo intenderent^curare fafute baptizati/queefifpCalis re generatio.Sed facerent intentione decipienditeumfint fpSs mendacij.Reqiurifautcpermaximead efficatiam baptifmiintentio,Vnde quia eff ecclefia no cóueniret in îtentione: liectimergeretnô tn baptizaret: etiam fi debitam formajveiborShaberet. Similiterdico dealw folutioc a peccatismo em effet abfolutusfi angelus ma lus in formahominis facerdciis appareret. Sicut patet in vitispatrff.Abangelis ta men bonis fi côflaretde b o tutate ipfoium bapuzan /non deberent rebaptizari,.

Oput^ctauum

Ratio eægafîcutde’no ita virtute fuîaHigauit factat métis quinpoiTit finefaerametis effeëtó faeramentorS conferre in etiâvirtute fuamnon ita aHigauit tniniftris ecciefic:quin etiam angelis bonis poiTit tribuerc pote^ flatem miniftrandi in facramétis» Et quia boni angeli funt nuncij veritatistideo fi aliquod facramentS minii liraretur ab eis ratum habendo eiîct:côftarct enî ç hoe fieret volutate dei.Sicutquedâ templa dicuntangeW miniflerio confecrata.Etcum arguiturtqa baptizarer aclio ierarchica fcdj Dionyfiu*q cd purgatio quedâ*Sj angeli exercentin nobis adiones ierarchicastquia pi^ gant 0C tlluminatiergo etia SCbaptizare poiTunt. Rapo detur negando confequentiatquia angeli illas ierarchi^ cas operationes exequunturinuifibilitef nocorpora^ lib^ mfttumétis.Ideo no eft Qmile. Hecdns Io. de tunc cre.Cardinalisfug.c.Romanus deconfe.di.iiij.

€x Æniiû caput pHneipa-* oB fe fecunde decadis eft de angelorum virtu te refpedu diftantic localis. Circa quod quinc^ queftiuncufefoluent quarujque libet infra fuo ordine dedarabitur*^ timqueftmculaeflrquo p ^vnus angelus itcliigat aliS.Ad quafierndetur q »vt dicitAug^fup Gen.IIIa que i verbo deiab etemo extiterStfluxerSt ab eo dupliciter. Vno modo in intelledlQ angelicum; Alio modo vtfubfifterauiu feipfis Sdin^prqs naturis.Et in intelledS angelicugi ceflerunt rationes rerffphocq, deus menti angdiccim preffit fiStudines rerum tam fpiritualiS^ corporalia quas pofteai elfe naturalinduxit.Cujergo oiscognitio fitfedm fimiiitudines rerumcognitarû incognofe^tf

Secûdc bccadiö ccii

Si 'quilibet angelus rentm omnium fpiritualiSÖCeor poralium fimilitudines imprelias habeat tune vnus an gelus aliumintcll(gere dicitur cumfe conuertitfuper fimilitudine5 qua habet impreffam inius.SiUteróc tue alias res intdligere dicuntur cum cognofeunt illas in p prianatura per fpecies rcru5 ^is innatas:6c hec vocatin eis cognitio vefpertinaiad differentiam cognitionis in Wmatutine,Hecex theologis,

(^ £cunda queftinncuU eft: l r7 quid efiin angelis cognitio matutina St vefg P—tina,A.dquâ ftcrefpôdet Äug^.iitj.fuperGen, 8f.xi,de ci.dei,ad Otofium q »cognitio vefpernna in an geliseft cognitio rerSconditarujiin generepprioSCps prijs naturis per fpecies SC fiFitudinesjpßs angelis im preffas fit matastfit talis cognitio reru5 creaturarum inp prijs naturis Stpprio elfen5 vocatin angelis vefptina Sc a pofteriori:qaois creatura ad deS coparata g eft lux ‘ per elTentiälqfi queda5vefpera St tenebra cft.Cognitio vero matutina eft cognitio rerS conditarii ab angel is in verbo,innelïèntia diuîa dum cognofeuteas p rones rev turn:vF per ydeas qfunt in verbo tan^ in fpcculo a pri oritSCtan^ in principio emanatiois earn. Et ga cognis: tio retain verbo pfedior ê cognitioneinppria natura; Idcirco prima cognitio angclou ? dicit matutinalfedave fpertina,Exempli gra fc3m A.uguftinâ,Qui opera fex diergno exponitputiportantfucceffiones temporii: ft putdieüt cognitione angclicâ/relata ad fexgenera reru^ per ordine conditarii.Angeli inquantu nouerutlucep dudfa Se a tenebris diuifaj ingenerepprio.i.infpicien do intuitiue lucem creata in feipfa SCfuo dfetdicitco^ gnitio angeli vefpertina.Sedinquantu angeli cande Iu

Caput 0ttauutn

cem m verbo ÔC efTentia dtmnacognouertjcdidfcogft^ tto âgdi matudnatö^ hic vocatam Augufiinû dies vn^» Inquantû vero deindecognouerûtfirmamêtu5Ô^diiu^ fionee aquarû ab îuicêîtuitiuein ^priogenere/vocat cognitio vefpertinaJnquantS autêcognonerStfirma mentS fiC diuifióes aquarû ab iuicê in verbotdiciteoru cognitio matutina:8lt; vocat fm Auguftinûdies fedusï amp;fie de fingulis ogib^fex dieiv fuceffiuc.hecex theo» t fÄ5rti3iqucrtiiKula ell:qu0 ti vnus|angelus Ioquit cû ah'o,Ad quâ ficrndet lt;nbsp;^A.qgt;locutio nichil aliud efi^manifeftatio alie« ilislantcntis in corde. Vnderpne ois locutio fit róne côicationis latentia. Manifeuû eft aut cj îteKigibiletri^ pliciter eft in intdledu.Primo quidehabituahtfiue in abfeondito memorie:vt dicit Aug’. Secûdo vt in adln £0 fideratS vFcóceptuj. Tertio vtad aliud relatu extra Ïc’ per imperiû autem voluntatis quando mens conaertiC fe ad adum confiderandSquod habet in habitu lodul turaliquis fibiipfi:2C tunedteit formare verbs corais» Cum vero conceptus mentis perimperiû voîuntatisot dinatur ad alterum puta ad agendu5 aliquid vel ad magt; nifeftandum alteriUunc dicitur formare verbum oris» In nobis autem interior mentis coceptus duplici ob ftaculo clauditur primo ipfa voluntate que conceptum intellectus poteft retinere claufuminterius: 8^ ficnulj Ius poteft mentem alterius videreniß folus deus.Secî do claudit mens hots ab alio hoie:per groifitiem corp® ris.Vnde cS etia5voluntas ordinat conceptu mentisad manifcftandumalteri/no ftatim cognofcit ab altero: O oportet per lingue ianuâ egrcdi ^C g illa quales fumus intrinfecus/ oftendere extra, Angelus auchoe fecunduî

ÏEcrtic Öeadio ccrii

^Ihcuïum'no habet ï^uia m corporeus:amp;; ideo mens Angelica qnconuertitfeper imperia voluntatis adeonfî gerand«îadu qclprius habebat inhabitu: tunc dicit quifibi ipfi.qn autêordinatconceptu5fua ad mani^ ‘diandum alteri angeloïtuncloquitilli óf poteftas fic wdinädi concep^fuosjad alterff manifeftandS dicitur hngnaei^» Differtaßtlocutio ab iHuminariôe duplici tfr.Primo ga illuminatio^priedicit in angeli»dehtjs que fugior angel us in lumte diuine edentie apprehcdit que inferior angel us ex fe no videt. Locutioaßt eft de Uionbus 1iberi arbitri )quos in vno alius no vidct.Sc9o' quia illuminatio fit per hoc lt;ÿlumenintciluffus inferi oris angeli fortius perlumem fugioris angeli conforta tur ad aliquoru cognitionem.Sed locutio per hoc q,ali qua prius occulta opponuntvt cognofeenda fine con fortatione luminis,Heccx Tho.Sf theologis;

^ Barca qudliüculaéciuot imodis pot aligs fpßs alloquihoiem. Ad qua^ N^ikhc refpódef:qgt;fpüsaliqs etia intelligibiliter hof vTangelo loquipot quadruplicit.Pnmonâc^ voce ydio mattea exteriori formatavel g fe in medio vfin lingua corgis aftumpti feu corgis alicui^aîalis cui talifillapfus eft vtvfu organorß ei^ per ipfu5loâ poflitiSf hoc modo locutus eft diabolus dne Eue vt infra dieet,Sedo per mo dum aduationis fäntafietalijvFtali ordine:Sf hocfolû fedm fàntafticâ dieftionßvocaliß vfferipturarß datiydio matts.Tertio per modß affuatiois fantafie fetlm fantaf mata reqtfenfibilißjftis duob^ modis pot aAuari fatu taftageômotionêSf alteration? fantafmatß atepeoi^ va nâobuiationê óf applieationêrefpcotu fenfus ïterioris qa fpintibus cteatisbonisóf malis obedißtres corgales

Caput fôoniim

quantuj ad motu localè.æift« duob^ modis^xfme di Âs pot fpüsloghoietialocuttoe interiori pier extcrio rem.Quarto modo pot fpüs loquihor pïmediatö indu«’ anm(pedcru5 vFaöuiïin potentia intelkdîiuâvFferi fitiuâ. amp;nbsp;ifte quarius modus eft foluj fpiritui in creato poffibilili de cöi SC naturali curfu.Hec Hcn.fup Gen.

^ quot;wBintaquelliimculaeW^t ® t Odiftantia localis ïpediatlocutioneangelomö^ inuicê.Ad qua rndeturncgaiiue:qa in oi co qdaburadu eftaloco amp;nbsp;tpeS^ hic SC nucnichil cino citncc operatloei diftatia necdiucrfitas tgis.S) locutio angeli qin iteHeduaTiopatione cohftit eft abftrafta alo co amp;nbsp;tpe5lt; ab hicamp;TnSetergo ad eâ nichil facit dißatia loci. Qdfi arguatin cotranû:qa yfaic.vi.dicit:qdä^ mabant alter ad alterum: q clamorvtvideteratƒptcf dißantiajlocale ipediente ♦ Rndetur qgt;angelus clamat^ dicitmquantS côuertit fep fpcciêad aliûadoftêdendî vt alius capiatcQ: vel ad cfkdendu5 magnitudine rei 4 , dicit/vFmagnitudinêaffed^fedm qddicit Gte^Jj.f^^' Tanto quifqs minus clamat quäto min?de(ïderat.hec omnia Tho,pri,par.q.clxx.amp; dodores.ij.fnïau?.-

^^V30iiiiin caput pnneip® n. fecunde decadis eft depotenti óóftg^* 1angelorum rcfiftcntia. Circa quod tres gt;nbsp;-.i^L nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qucfbunculc folucntur:quarum quef^^

infra ordinanededarabitur.

•^ quot;tóRimaqftüïcula équotO'

p nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fit preliu ÖC pugnaangelorû,Ad qua fif''^

^fpondedqinterangelos diciturefletripIexP^ gna vFrefiftentiatgaangelus bonus dicit refißercmal^ ^malus diciturrefiftcre bono:amp;angelus bonus dit“’-

Scalde Oreadis ccmi

fefiftcrebono.Pnmo enim bonus angelus refiftit ma lo quando cohibet poteftatenoccdi.Vndcdiaf Apoca. *x, ^ bonusangelus hgauitdiabolû.i, ei^ poteftatêim pfdiuitvtno têp tatet quantû vulttêptare.i, vfe^ ad cafS Vbinota qgt;poteftas diaboli ligata eft a deo principalif: Ô^ab angelo00 ab hole inftrumêtaliter:inquant3ani geli Qc faneftiholes in virtute dei demonêartauerunt SC cxpulerunt.Scdo malas angelus refiftit bono qnillud qdbonus angelus intendit faceretmalus ntttit impedit •■efed növalet:vt dicit Apoca.xtj.Draco pugnabat cS Mtchaele Sc angeli ei’:SC no valuerunt neqjlocus inuê tus efteorû amplius in celo.Tertio angelus bon^ dicit Mißerebonotßcut dicitur Dan.x.Vbi angelus micha tl princeps iudeorSloques de angelo alio principepfa turn fie dicitPrinceps regniperfarô refiftitmichi vigin ti80vnodieb^.Que verba Greg^ imoralib^expones di fut^vterep angelusfuitbonus SC tn pugnaamp;Tdifeor^ diam adinuicê habueruttq pugnavnitati 0( 5charitatiq ®ftinterbonos angelos no repugnatVnde hoc modo eftintelligenda.Contingiteni qjin diuerfis gentibus diuerfa merita inueniant fedm quota diuerfitatè vide tut ^ vnagens alteri fubefte debeat vFab ei^dominio 1i tgt;erari ficuttuc in iudeiscrattqaDanieFofo quanta in deerat liberationepopuli metebatO peccata populi 5f 'Uavtilitas quajiudei faciebant in regno piatu dum g cosdeinoticia diffundébafin contraria era t:pugna er go q inter tales bonos angelos erat nich il aliud fuit^ diuerfa relatio meritorii (up qb^ viercp angelus diuina5 cofulit voluntate. Allegabat ein angel us g iudeis perat: pniaj iudeo^ 5(5üuftitiâ populi q eâ dctinebat:â5ideo liberationeeius petebat Econtra veto angelus regis g fatum dicebat diuinô culturn Ô^ nomê dei per iudeos

EE iq

Caput â^onuni

publican 0( fideo coucnicns eratvtin lUapm remane ret:00 (îcquantU5inreêanegabatg»ppFus iudeoB^Iib« rari no deberet.Ifla ergo cotrariaallegatio men'toru erat pugnaangeloruj,Et qa no ftatim angelicognofeebat , gdfug agendisdiuina volutas ordinaretnô tâto tpedf angelus vn^alteri reditilTe quâto ipe de^diflulitliberatio nê ludtoiu angelo g eis perat reuelare: vel quanto tge deus diftulit da nieli liberatione vel rcuelationêhuiufj^ modi reuelare,Hcc T!io,tp(niaFe.di.xi,.q,q.ar.v., 4fcunda queftiücula é:^i preliujangcloru dcqfcribit Apoca.xtj. qgt;tni^

'' nbsp;chael pliabatcu draconezc.fuerit reale SCcorpa ralcïan intêtionale SC mêtale.Adquâ ßc rndetnp reale fuit:no tn corpale.Pro ^inteHigêdo/fciêdiç eftqinn« bis pter generabelloru que pertinetadpotêtiaj executif uam exteriore experimuretiâ aliq genera bcllorS g «n^ num ad aliqs opcratioes îmanetes SC iteriores..Primtr,i» inter appetitu fenGtiuû SC Îtellcdiuû:iftieniduo appef* t9 ulinant ad oppoftta.Nam caro côcupifeitaduerfus fpm Sc cc5uerfo,Sc3m pliuj eft inter intcIleSiS SC VO^® tatê:ficut qn ratio iudicat aliqd faciedujSC voluntas re nuit.Tertiiïinter vcluntatêSC voluntate diuerforuno vnP ad fe,Quarts inter intclIcdS SC intdledSex cotta rtjs opintóih^ perrones oppofitas.BellSigitangelor« iuxta pdida triplex fuit iuxta tria que repaiunt in na tura eorS intellectuali.ƒ. ratio voluntas SC facultas.P^^ ratione eni electi SC reprobi cotraria fentiebât.Per volS täte adcontraria afficiebantur. Perfacultatem vctoad oppofita nitebatur.Nam angeli electi dedeotdegfa S(_ gFia ci^ ftnticbatfublimif: ad ea afficiebant SCnitebant Etecôuerfo mali angeli, Etficinidligenduj eft «iad^

Secunde decadis ccv

altercatione Michaelis cSfdiabolo dereperitiöccofßis i Moyfi: dequa feribit ludeprimo» c. ^^»xxiiij.q.itj, ca» Sugitur.Hec Franfricus de maronis.tj.fniai^ di.vi, i jÆrtia quediuncula eft:öe ,i quo 8C qua materiafuit prdiS Michaelis cum

\dracone.Ad qua fie rnderur:q»lucifer q ceteris ineêerat excellêtiorvtp5in Daniele. Sub typo regû ter K fupetbiffimorH:incogitabili elatione fugbie: dicebat in corde fuo.Detego fum.In cathedra fedeo.Ego a me ipCo fu5:fineinitiotnegâdo aliquê maiore fe q fecerit cS amp;nbsp;cofequêter fic ambiebatafcêdere in celüvtceli teneret imperiutambiébatafcêdere füg altitudinê nubiff vt ab oibus angelis adoraretvt de^.*ó^ habito in fe cófilio di xit.Ego fum plcn^fapiètia gfuadebo oibus angelis ita ip finecôtradiAione credetmichidicêtitde^ ego fum: ameipfo fum:pJicauitcp eis fine tgis mora vt habet in Daniele vbi dicit.Fines fuos emifit ad vniuerfa ligna regiôis.i. effudit eloqa faptêtte fue ad vniuerfas angelo , rummPntudines vt fibi obedirêt.Sed dns de^q no gmit titcreatura têptari fup idqdpóufufcitauitvnudearch^ angelisgcôftâter dicerecnôcstu de^ffedêalter excellé lior qui te öC oes nos creauit:öCiö illevocaticdmicha dig interpretaf/quis ficut de^ nîCqui refiftendolucifè rodixtffeperhibetur. Cur dicis ego fum de^. Quis eni potefteffe de^ficutdeus noder:ÖC fiha.SC tunefadScd Prelium in celo vt dicitur Apoca.xn.q » michaeî pugna hat cum dracone. Hec Henricus de Adia fupcr Gen.

r^iEcmiiin) caput feeöde

I d ■ decadis edde affumptionehoim intra cho 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ros angelorum.Circa quod due quediun

culenunc infra notatefoluentur,

EE iHj

Caput 2?cciiniun 'AJ^inia qudliöculacftj^i

p WadangelorucoIIcgiu5 poftmortchoieaffumä' tunAdquam primo videt refpondendS neg» tiue.Ratio cft:ga plus didat natura hois a natura ange lorû^ naturavni^ angeli a natura alteri^.Sj angelusi ferioris naturenopót gtingere ad fugioris ordinet^Videt q, nec holes ad ordines angelcrû affumanttnec aflu mipoffintln côtrarifî eft Mat.xxq.vbi dicit a xpo.Erót ficutangeli dei in celo.Et ceefia cantat.Gaudêtehori an gelorS côfortes 8Ccôciues nri. Rno diced2 c pcirca hoc triplex fuit opinio,Quids enïcómentator grccus epus Eufttatius dicit in cômentario fug.vi.ethicot^ Arido telis qgt;nemo tantu aie fuc^fcdSfperare pot vt ad ega^ tionê intellecfhiö fegatoruj fine fubftantiarû intelledua liu fegatarû cuiufrnodi fût angeligtingat.Etfedm hoc dicenda eft ç holm g in glia alTumunt eritvnus ordo decimus inferior, ix. ordinibus angelorum.Sedhec opinio cftcotraria didis fandorS:^ videt etia fapere herefim.Cum etiabeata virgo fitexaltatafug choros an gelor5 vt het cccPia.amp;^'ponitin.c.^nuneiandu deco^* di.itj.amp; Aug^xrj.amp;.xxij.c.i.deci.dei dicit! q? no ernt duefocietates hoim amp;nbsp;angelorS fed vna.Alia opinio eft q »quidam hoinu5 affumentur ad ordines a ngdoru Alp veto facient vnû ordinê decimû vt expîea t filïtudo de decima dragmagdita qponiîLucc.xv.Sed hcc diuet fimode adignantur.Quids dicut q »folS virgines ad or dines SgelorS aftumiitureo q? cognata fit angelis virgi nitas:vt dicithieronim^, Alq vero cledidecim^îdiné conftituut.Sed hoc enä no videtver5:qamUfWo vir^ gines vt Petrus 0^ magdalena mPtis etiS virgtrao^ emb netiores funt.Vndc alg dicutqgt;gfcdiafrumuHt^7dorii '

Secure decadis cc\i

dines angelorS led illi qui funtimperfecflorummerita^ fumdecimo ordioecofumabunSed eSexhoib^ Qc an Sehs^utura fitvnaeccFia SCierarchia nojeft ^babileqgt; numerus ordinS g celeßi ierarchiecopetit p tria terna diftind' ’vtipe numerus ordinS exprimât trinitatis in create veftigiujplhoies augeat.Et qn dicit in. c.htj duo folumodo hymni:de cófe.d. i. q? ft't decim^ordo eof^ zó Sic inteUigendu eft:q dehoibus reftaurabitur qd in an gelis lapfû eft:degbus tot corrueruntvnde poftet fierf decim’ordo.SiRter qn magifter fniai^ in,q.d.ix.tçftatur de feriptutafeui^ maiorê veritas ^ ois humant ingenif Rfpicacitastvt dicit Aug^)q dicit (ÿ ex hoibus decimus ordo eft reftaurandus.Refpodetalbertus q »ibi decimus ordo no eftacciptedus ronenumeriifedrône gradus in S5'^vel gra.Eft tertia pofitio quedodrinis fdoi^ magis cofona eft amp;nbsp;quemagis dodrinctheologoru placet:8d rnaximefado Tho.Alberto magnoîdomino Vlrico cp oô dedi aftumetur ad ordines a ngelorû:quidam.f. ad fuperiores quidam adinferiores quidam ad mediocres i gt;dtuerfitate fuorS meritorum: ;fed beata maria (up oês Hccautcpofitio p5ex glo.fup illud Pfal.Conftitues cos principes zóque dicit:elegit pauperes vt exaltet ad ordi nes celi g funt ex hoibus amp;nbsp;angclisjtê glo.fuper. illud Deutet, xi.Omnis loc^qüê calcauerit pes vizó Dicit ibiglo.Si diabolû vincere potero: fimenicro vtdeus côterat cum fub pcdib^mcis:cörcqucterlocü in celo ei^ habebo.Item Diony^.c.i.de diuinis noibus dicit.Horni nes angelorQgbam forticnt.Itt Grcg’.in omdia dec0 tum ouibusde gbus Luce.xv.dtcitlq?hoies fcdm diuer fitatèmeritorû ad diuerfos ordines rranfferctur angelo itim.Et in omelia deangeloru5diftindiôedicit Gicg*

EE v

Caput ©eätnitm

DiflindlecoLierfatioeihominS ßnguIorS homimb* cogruut Slt;meor5 forte vPordinê per co uerfatiois fiPi^ tudinê députant. N35 fût plenty g parua capi3tzc Si autê querit vtrS affumanttotde hoibus quot angeli ceci derût vPremâferûtvd plurcs vFpauciores.R.efpôJeo 9^ dicotq iUehocfoIus kit cui foli cognitie numerus de dorû ifugna felicitatelocâdus 5^ Inc ê de’. Ad ratione aût in oppofitutâ^ ad audontatê Uudranj refpodet: qgt; holes adumiadordines angelorû pôtintdligi trib^mo dis, Vel ex pre naturetvel gfetvFefficatie. Primo ex grc nature SCfie nudusaffumi potad ordines angclorû:t3 qa in hôte naturalis adio nun^ pôtgtingere ad eôlitate angelorû nullus enî intelledus huanus fedmfuârorma potgtingere ad cognofcendû deû/vt angeli:tu gaferng remanebunt diffinde nature, f. angelica SC humana. Sedo modo aiTumi ad ordines angclorS pôtinteHigi ex gte gratie amp;nbsp;tûc dico q gt;nbsp;nó folû ad ordines fed fug or dines angelorû affumi pot:vt patet de beata virgine que exeo qgt; habuit plus de gratia fug oes choros angelorû eil exaltata. Tertio mô potintelligi affumi ad ordines angelorû éx gte efficatie:Sc tûc dico qgt;$uis angelusin feriorno pofftt mereri vt ad gloria angeli fugioris guc nuttin hó fic.Eo q meritû hots eft efficatius ^ meritS. angelorû, Qd^bat qtuorrationib^.Prima ê ^pterdei Ïiberalitatë quenó obftâtehûanc nature îfirmitate hof tantü vult dare quantü angelo.Scda ratio eft ^jpter diffï cultatèquceft occafi 0 maioris conatus SC per eófequê» meriti.Tertia ratio eft^pter tgis diuturnitatem ex qua homo pot de virtufe in virtute^heeretSC de bonoimc lius.cu diutius fit viator ^ angelus.Quarta ratio cftp pter gratie SC meriti xpiinfinitatetex qua noftra merita cfficatiamhabent t0C ideo magis pnthotes virtute mc

SccüdcOcaóïö ccvii

ridxpiquod eft infinite uanffem in gradu altions na turcquâctiâangdus.Tho.in.tj.fnîa^.diu x.Sc de cofe, dhijC.hq duo hymni.dns fob. de turre cremata.

taiafcundaqueiliunatlâ eft:

quot;»^7 Si virge maria fuitaftumpta fußchoros ange

loi0,Àd quâvidet ptîo vndcndû negatiue.Ilt;ajS tie eß:ga flip choros g^ troncs angelcrû nô eft nifi tro nus fandiflime tnnita tis/queêipfa deitas vel de^. Sed in tronc lUonô fuitcollocata ga fic fuifleteqlis in deis: tatege gîta triû pfonaiû ergo, Adhanequeftionedisf tStalig tÿ virgo maria iÔ dintexaltata fug choros ani« gelorG:ga collocata fuit in primo loco poftremifuperio ris chori fcraphincRivnde lucifer cecidit.S3 hoc nô valet qa fi fie nô diceret exaltatafüg chorosangelot^ fjintra eorû troncs pefita. Idée dicendûêq fup oès chores af fumpta fuerit amp;rcollocata.Qd^batratiôih^: audorita nb^tge figuris,Primalatio eft fandiTho. in opuftuft cpufculo.vitj.dicetis,Maria viigo exceftit’ots angelos Ï trib^.f. i plcnitudincgra tieim dei familiaritate amp;^puri tateïergoeos etiâloco debuit excedere.hê albertus fug: MilTus efttidê/fic ^bat.PIusdiftat beata virgo a feraphî indignitate gC gloria: g feraphin a chérubin. Sed,ppc excellentia dignitatis feraphin ordinaffupef chérubin vnoordineeigo bcata virgoeritfuper feraphinadmi nusvno ordine, Itc plus dißatdna a fcruo $ feruns a fcruo,Sed feiaphin (cmus fie fehabet ad chérubin feruS gvno ordine fuperat illutergo gif regina gfdha ccs fens uos gf g côfequêsoès angelcrû choros,Ire Iob.dehlibia Benonienfis quolibeto.xix.fic^baf^poftt5:gratia g^ gloria ccmenfurantur:namfeem inenfuram gratieeft inenfura glorie: fed beata Maria omnem creaturam

Opuc ^Himutn

intelkdualèantecedit i ngratiatcrgoommb^ prefertur in gloria:ci quippediAiimed. Aue gratia plena.Itctn meritum óf premium fibi per equiparantia correfpon# dent.Meritum autêconfiftit in chanta te:fed ipfa plus $ aliquis angelus dilexitdeum:crgo zé. Idem habetur de confe.di.iij.c.,pnunciandû. óf ibi Archidiaconus. Pro^« ba tiiretiâidejaudoritatib’tóf primo eccfic cantâtis.Ex altata es fanda dei genitrix fug choros angcloru ad celo ftia regna.ItePfal. AHitit regina a dextris tuis in vefti tu deaurato cirendatavarietate.glo.Aftitit.i.fup choros angeIorum^pinquius,ftetit.R.egina vero a dextris tu is,i.4)pedcitatêtuâ.In veftitu.deaurato,i.fapientic ;ad aduocandum4)hominibus.Circ2data varietatetmeri^ torS.fSf virtutum.Item Äug’.Sed de te o virgo quid di cam pauper ingenio cum quiegddixero minus fitlsu de tua.Si celum te vocemmaior es zc. Etcodudtuß do minam angdorum vocem per omnia etiâ comprob?'-ris.Si ergo domina eorûtergo fuper eos.Et Hieronim^ Hcc eftdies preclara in qua meruit exaltari fuper chogt; ros angelorû:ôf peruenire vitra qua noftre humanitati* naturelicitum fit vbi no fubftantia tollitur fed glori« magnitudo moneratur. Vbi xpsjanobis introiuitpo tifexineterng celipalatium zc.Probat tertio figuris.*^ primo.iij.R.cg.ij.Vbi ponitcj tronus Berfabee matri* Salomonis pofitus eftiuxta tronû regis 0f fedit mater ad dextera filtj.Ite,5,R.eg.ij.dixitdns g arâ et^pheßlcto boâ. Te alTumâ regnabis fug oia que defider at aîa tua crifeç rex fuß ifrEEt fie pjveritas hui’queßionis.Adat gumentu aut in cotrariuj eft diccdu5:^ no io diviti maria exaltata fug choros angdorû qu fueriteqlis in deitate trib’ perfonis.S5 qa citrapfonas diuias nulla pU ra creatura plus beata virgine participatdni gratiam

Gertie decadis ccvni

gîoriajôf premiujf cflentiale diutniï.Oamem^ergo ad eâ gemeres in bac lachrymarSvalle ÓC flêtcs:dicêdo:tfa!5 tie nos poft teîtra chorosâgeloru 6C adiuua vtin odorè ^nguentorä tiiorû curramus o virgo aduocata noftra, 2.31x13 3fpirâte deoopti momaximo:princcps iniude:^ quatovir tutis Sc roboris animimei mediocritas tu Iit:fuo finc:t;alo.demonmi, bonorûange forum fecunda decade,Nuncetiâ tertio patrocinate opitulante louexpionorujtpaulo liberius ad tertiâ: de *lRco demonib^.i.malis angelis nia fe fledctdifputa rio Brita iufta Awfto.tj.methaphi.0C.tj, pofteriorû. Prilt; 0105de mail's angelistpetittonu caput dc veritate SC ex' iftêtia ipfoi^.Circa quod fex queftiScuk foluentjqrutn Q^ibet infra fuo ordine declarabitur,.

^Fsima qiicfhunciila eUSi ip whco demones.i.mah angeli ft dm rei veritate re \ - gt;^pcriant:an fiteomentu fidelis theologorum SC 'Apianorum.Ad quäjprimo videt rndendum negatiue: ^a fi effent rcperien ta deo infibro genefis creati:0ibi Huila fit mêtio de angelis malis nec bonistergo no fût weatitnec per cofequens exiftuntin mundo nect infer Ho autin acrehee noftro caliginofo.Item Ariftoteles ÔC P^fypatetici pofuerutnoeffe demones SC ea que nos at tribuimus demonib^ dicebanr^uenire virtute celeftiu5 torporo Sc aliquaru renn naturaliuj.Clapidu5 SC herba tum, Preterça nos videm^qgt;luna fedm certa augmenta cius vexathoîesSC lunatici dicunt Mat.x.SC.xvtj. Ni«« gromantici etiâ obfcruantcifteHationes ad opera corö tu fingunt ft inuncare demonestergo no ex demonib* ^utdicitur:fed excorporibus celeftibusilla^cniunt

Caput igninum

Rnodicendum cj circa veritate Ö^exiftcntiam demo nu triplex fuit opinio» Prima Ariftotelis iC eS fcquê tiu pyparheticoi^ q no pofuerutdemones elle :fed«q attribuere folem^demonib^dicebät^juenirc ex virtute celeftiû corporujtphnetarS Si quarSdä aliarS rcrû Vn de Aug^.x.de ci.dei.dicit Porphyrio egyptiaco pypa# thetico amp;nbsp;nigromâticotVifum fuit qjgbufdahertusda pidibus aiantib^fonis ac certis gbufdam vocibus figu^ rationibus acFigmêtistgbufdam etiâ obferuatis motib^ fideru in coueruone celcfabricantmterra ab hoib^ po tedates fideru idoneas vanjs effedibus exequêdas.Sed hoc apparetmanifefte falfuidicit Aug^cxhoc qalueniû tur aliqogattones demonS que nullo mo pnt^cçde; re ex aliqua naturali caufa puta q gt;aliqs arrepti a demo neloquatlingua ignorât recitet verfus 0C audoritates quas nun^fciuit.Multacp alia iueniuntopademonu? 0 inarreptiqs^ in artib^nigromâtieis: puta datuarS locutiotearS motio q nullo mo pnt^Kederenifi ex ali quo uelledu. Propter quod quidaalq phicoadifunt ponere demóes ede : ßn^s nos dicim’iß elle ans holm vt dixit Plotinus:SC adducit Aug^.ix.de ci.dei.5^ex hu iufmodihoimaïab^ fieri demones !ares.i, domedicos fi fucrCt aïe boni meriti.Si vero fuerat aie malimeritiß untlarue.i. turpes öd tcrrifacientes.Si autfit incertSeas bonorû fuideautmalorumeritor^efficiuntdq man«: quod crederes multi aurufpicS occideratpueros vt ha^ berctaias eoqrin fuis opibus coupantes öd adiuuantes Sed hoc pniciofum dogma Crifoûom^ fun illud Mat Demones exibant de monumentis: obtriuit dicensno habet rationêvnâvirtutêincorporeâ poflè in aliajtrâf mutari fubftantiam.f»ara mifubftantiaj deraonis. Nee «tiaj rationabileèawm a corpe feparatara hicoberrare»

Gertie becadie ccix

tuftorS em aie in manu deifuntîque autTunt peccatom côfeftim hicadducunt,Fuerunt tenq qui^pter erronea hanc nunc fugpofita opinionej pefuerum: vtadducit, Aug9,vitj,deci.deLq gt;oim aialiujin qbus eftaiaratio;: nalis tripartita diuifio efllin deos:hoies:SCdemones,Dc osautedicebanthabere corpora edeftia: demones aerea holes vero terrena, Vnde’amp; Plato fub fubftantqsintelle dualibus oino a corpefetatis hos tres ordines fubftan^ tiarmn eorporib^vnitaru ponebat.Ethq teniflicet ver« dixerint q »hoies terrena corpa habeantvtexperimur dC falfum fcnfcrint deaiatione corporû celcftiû.Cum Ari hoteles neget corpora edeftia effe aiata vt dicit Boetius Cegetetn veritate veru dixeruntpenedo demones effe licetno fintnaturalitercorgis aerei vtponebant: Ôf in fequêti dubio pbabif.hee oia Tho.in queftionib^difpu tatis demonib^.q.i.Penit etiam dns 'Wilhelm’parifie fis in li.devniuerfo, pte.iiij.q? interfato demones func ctias aliquidclyri qfi fatui g exigentehoc in penam q; litate peccatorn:ex intrinfecis paiftonib’vitioruj.f. ire cdtj:fuperbic:timoris:dol©ris amp;huiufmodi qucpnttm excrefccre in fpSali^ q »incipiat furere 8^ delyrus fieri* Ita qp tarn ftulte as riditulofe iudicctdereb’ ficutvnus fatuushô g circa virtute rationatiuâ ita puerti turbari 6e alienaripot g errabit circa fecunda? 8c terriä opario nêintclledtus.fctfintcr pStaccidereïdemonib’ ÔC aia^ b^damnatis.hec ille formalif. Sed pterhcc q nunc fug diâafunt:cÔftarepôt exiftetia 8C veritas malorusfpiriss iuû fiue dcmcnû:prio fcripturarfî SC gêtiliû audorita; ub^.Sego mdudiôib^.Tertio excplo,Primoaudorita tevcteristeftamêtiamp;lnoui.Nâ gen.irj.drep'fpeq AdS 8e Eua erât nudi ij^adifoteratquedâ alteri’fpeciei rôna lis creatura ptcrhciem,Vndp,b? Si fopes état callidior

Oputi^nmum

cunAis aïantibus terrt que fecerat dûs deus quinta Si fexta diebus,Qui quidêfcrpês no,ppria natura fed qua dam intelleduali natura fcrpêti aduêtida loquebatur dne.Euc.Hancautê rationale creaturapreterfaoîem di citur diaboIS fuiife.Iob.quo^. exx df. VadetSC veniet '* fuper eu horribiles demonestoês tcnebre abicôdite funt in oculis ei^, Et,c.xvi.dt.Hoftis meus tembilib^culis me intuitus ê:aperuerßt fupèrme ora fua amp;nbsp;exprobrsn tes percuiTerutmaxillaj m^ faciati funt penis meis.Et Sapie.xi.c.dr.Pro co q? errantes colebant mutos ferpäcs Sebeftias fuperuacuasdmififti diis multitudinem mu«! torum aialium in vindidavtfdretqaper que peccatqs perhec et torquet EtMat.zyDifcediteamemaledida igne cternSqui paratus êdiabolo amp;nbsp;âgdisci^.et lob^i» methaphorice formajdemonis deferibens dicit, Sternu tatio eius fplendorignis æ oculicius vtpalpebre dilu culitde ore ei^ lapadcs^cedunt fleut tede ignis accenfeJ, de naribus eiuspeedit fumus ficutolle fuccenfeatty fer' ucntis: halitus ei^ prunas ardere fecit: Si flamma deore «9 egreditur : in collo eius morabitur amp;nbsp;faciem ein* precedetegeflas zó Vide toto capitulum. Refert etiam Aug’.li,viq.de ci.dei.qjApulei’ Platonicus fcribit in Ii.de deo Socratis:Socratê demonêquendâhabudrefi* miliarejqfollicitus erat circaipfu5vt defilieret ab agen do qnillud q3 agere volebat inprofpere fuerat euentu^ mm.Item pofuit q»demones funt medq inter holes Si deos:pces hoim ad deos deferentes ate^ ipetratabenefe eia hoibus reportantes.Et Plato intbimeo dicit.lnuifb biliS diuinarf potedat« que demones nûcupant.pftare ratione opus maius dl:^ ferre valeathois ingenio. Et Xenofon li.i.dc morte Socratis ad Athemefes inqt.Em nero ia bis michi defenfionêparati demoniu aduerfat.

'Tertie Decadis eex

ït Ladlmti^li.tjJnftitutionû. ÔC Äug’ .Ii.x.c.24.ded» dd.multa de eorum exiftent ia feribunt. Sed prefer ca ttiâque dida funt de fcripturai^ teftimontjs:e(ïe quaO da5 rationales fubftâtias malas 2Cperuerfas pt« hoîem: ôf in hocmundo vagaripatere ÔC côftarepôt ex quinc^ indudiSibus Primo e x reuelatiôib^feu mfpirationib’ occultorû qs fepe fieri bolbus QC fadas etiâ eertiffima re^ latione didicimus qfaluari no poterant ex ordine 8Ciin fluxu corporeis caufat^ Cupiorû SC inferiorum,Sedo ex rufis feu oraculis SCalrjs miris effedib^ qui apparues runt circa ydóla qbus demones perfuaferSthoibus fc co lendosetia magnis SC fapientib’ viris vt Romanis re; qui etiâeffed^rationabiliter reduci no pût:aut in cans fas fuperiorcs vel inferiores eurfus naturalis .Tertio ex opcrib^ feu effedib^ artiSmagicarû quarû funt quidam effedus miradi qui fiunt mediantib^ verbis nó ex itrin feca virtuteverborS autcaraderS:neeex^pria virtute

/ intelled?hols verbo ^ferentis vtdare SC faciliterex prî ‘Cipi] s rede philofophie SC liberalia artiû couincipot»

Relinotur ergo q gt;nbsp;fiât tale s effedus ex ovatione al ieui^ inteHedus vel natureïtell edualis/ad quareferont ver ba inielligibilia SC nigromanticorS :8Cad qua formant fignacaraderes feu figilla firmitati dominij. Qiiarto ex adib9 obfefToru SC reudationib^ occultor5.Quintn ^^ fubitis trâmutationib^ rerg vtvirgarS in feTpetes SC hu iufmodiquefecerStmagiPharaonis* ’.«cola henricus deAffia fupGen, Tertio idëfn^debit exemplo.Retu ut enl michi,R,dns abbas ragiusfalernitanusintegre ^#m•;?/«««/ vitetmagnicß iudieij vir/atepPerdinandi regisfideldïiÿ tuusa fccretisambabator:cp ea tempeftate qua Veneti Stauiftimgbells duci Ferrarie intulerSt.Cum Alfonfus ^tagonius Galabrie dux ruidus tunc effet Mediolani

Caput intimum

•ibi(^inter 11hiflrcs viros defpin'tib^ ferme haberet . In quo cetu tuneforte aderatis abbasjvariet^deea re fen trrcntîaiîcuerafle duce air,Nó vanu effeqd de diisdice ret:nccp (ômentieiû.Siquidê cQapud Cotronum Cala brieciuitatê degeret:amp;f poft regias curas abgd quereret laxamêfiînunciatû eft mulierêïbita fpirinb^ male mul dari.lußit illa ad fc duci. Oua5 alloqui duxcû cepiffet câ velutforet exanimis nichilrefponderemichilcß mo^ iieri. Qdille cû aiaduertiflètJocuIosCqcrepûdia appel^ lant) in quibuslïgnûcrucis:agnus dei:amp; cerea quedä crux:adiuo fratre lohâne decapiftranoordinis minoig facrata latebanteGnu fuo exemitteiufe^ mulierisclam brachio îpofuit.Tunc illâ vehemêter exclamafiê:miri^ qj modis os arep oculos diftorquerecepiftê, Duxvcro 1^ perat faritquid ita damitareCrefpondir vtid auferretq3 ei inicccrat:tû duci quid nâ effet qd auferri iuberetin^ terrogâti refpondiC hqs loculisquosipfe dandediftin^ impofuerat ineffelignû crucis: agnu5dei: amp;f cercâ cruce ab infcftiffimo eius hoftefacratâ: quecû dux abftuIiH^f rurfusea fitexanimis.Hqs cû Venetorû conful fuguei? niffct de rebus ferqs cû duce locuturus:indeça iudu du cis educit. Mox fequentib’ tenebris cû fe cubitum dux recepiffettrepente oia obftrepere vifa funt:vt aliquos ad ^ dux timore correptus aduocari iufferittqbus cû pub gil vfö; ad ÎUcêpnodauit.Hanciterû die poftero ipe^ rat accerfiri:que ducc: vbi cadê que pridie fecerat: mo^ liente aduertitJnteidoga t an node preterita gnmueri^ Qua cû duxicrepuiffettur^ tarrareû fpiritûmortalib’ infeftû:fimulcg feifeitarefan ea fûcrît qper cubiculum cbftrepuerit fomnofcp turbarit.llla furridenstannuiU Vbilaiuiffet interroganti:in fümoinquit conopeo qd ledo tuo adiaceCq nifi me facra que loculis gefusab^

ÏTertic öccadiö ccxi

Öita^hibuifTentïiHico tenoftris mantb^cnec^S:^^^!« cleâo de turbafTej.Qiiin noftin me captaffe quodeuep Verborum tibi heri fuerit eu venetoru cofule*Dux vero tan^ id fieri nequa^ potuiffettamotis arbitristfareins quit. Iliana fecus ac u interfuiffct:rem omnemvterat: tie mutato qdem verbotordine edifferit.Admirabûdus duxîtanto pofthec firmius credidit malignos fpiritus circ3ferri;quantu5vn^ antea hefitarat» Nune adra^ tiones refpondeamusin oppofitum»dC primojad pri«; •num dicendS eff qgt; Aug’dixit.xi,de’ci.dei,q gt;nbsp;angeli co •Muniter no funtpretermiffi in illa prima reni creatione fed fignificantur nomine celiautnomine etiam lucis» Ideo autem veljptermiffr funttvel nominib^ rerumcor poralium figurati:qa Moyfes rudi populo loquebatur qui no dum capere poterat in corpoream natnrajtSC fi eis fuiffet expreffum aliquas res elfe fuper ocm naturam corpoream fuiffet eis occafio idolatrie ad qnaspni erant 6faqua moyfes eos pcipue reuocare intendebat» Ad founds cum reuerentia declinamus Aridotelcy/SC vbi contra fidem tenet penituscuj negamus SC dicimuscp licet corp us lunare in augmento vel decremento pofftt fortafTe aliqualiter homines vexare:n5 tamen tanta ve ^«ionequanra nos quando^ videm^ in arrcpticifstfj illam tam vehemente caufantdemones SC id faciuntma î^imeinaugmenfb vel decremento lunctduplici ratione Primo gdem ad hoc vt creaturas dei.fjunâ infament: vtjlicit Hieronimus QC Grifoftomus.Secuudo qa cum •15 polTintoperari nifi mediantibus virtutibus natura libus vtdedarabiLconfiderantipfi demones ifuis ope ribusapritudines corpor« adeffetus intentos,Mani feffum eft autctp cerebrum orm partium corporis hu? •nidiffimum elhvt dicit Ariftoteles: dC ideo maxime

FFq

Caput i^ämmn

rubici foperation! lune q ex fua^prictate habet mouelt; re humorêJn cerebroauiêgfiduntvires aiales: SC ideo demones fc3m certa augmêta lune pturbâthois fantail am qn côfiderât cerebrS ad hoc difpofitû^ Ad tertium dicenda q'nigromâtici vere amp;nbsp;no fidfe inuoeât denior nes î certis cofteHatiôib^/SC demones refpondêt Ô^ veni unt^pter duo»Primo quidëvt holes in hunc erroreidu eant:q credat aiiquod numen eiTe in ftellis, Secûdo ga eöfidAät feSrn aliqs certas cóftellatióes natura corgalé magis effe difpofitä adeffedus q »qbusaduocant. Qü etiaalliciantóó aduocent aligb^herbistlapidih^ zóvt addu ci tAug’ ’de mente Porphirtj:nô tn illi” qui pdica bilia edidit.Ad hoc refpondet Aug9.xxi.deci.dei qdei^ mones alliciunthuiufmodi:nô vt aîalia cibis.f.vtouis ramo viridi:ß vt fpûs fignis inquâtuj.f. eis hcc exhibet in fignu diuinihonoris cui^ ipi fût cupidiffîmi.Hec oîa Tho,v.bi fiipta,ô(f.pri.par.q.cxv.amp; Henricusfup Gen. ^^ Ccunda quefttuncuU cil:

i1 qd funt quos nos vocam” demones. Ad qu3gt; *“—refpondet Aug’ fuper Gen. recitatiue deméte platonicotn:ôô ponit in decretis in.c.fciendû.xxvi.qgt;gt;y* lie deferibês angelos malos.Dcmones fûtgenereaîalia natura pulcherrima:mête rationalia:aîo paiïïua: corge aerea:duratiôeetcma.Dicif genere naturel pdicam^ ti fubftâtie.Natura pulcherrima.Nam quantûadfub^ Rantiâ fue nature nô funt bonis angelis turpiores.Aßt mo pa(riua:pafrionib’fc3m platomcos appetit’ienfaa litatis cocupifcibilis.hamp;f irafcibilis, Gorge aereatiquau tS fûtereati de materia futiliori:vtdicir glo.decreti vbi fup vt îtelIigantfubnli^ôC velocius intelligerc dr holes» Duratioe eterna dei, f gratia amp;nbsp;no natura,IteAug^ df

îZertie öecadte ccxii

füdei ficeos etiadefcribit.DemonesfantfpCs nocendi ^pidiffimi,» tufticia penitus alieni:fugbia tumidi:in liidia liuidi:faIlaciacaHidi:quiin hoc quidej acre h abi^ ^nt:^ade fublimitate celi fugtoris eiedi merito irrc^ KriiTibiliterin fibi congruo velutcarcere damnati funt Et dicuntmali angeli diaboli:a dia q3eftduo:6C bolus 93eftmorfdlus:qiiafiduosmorfeUos cupiêtes:aiarum 6^corporS:vtdicitin glo.ordinaria in.c.firmiter extra de fSmatrinitate.Dicitetia diaboIushebraicc quafi de orfuj duês.Grece dicit criminator.Larine angelus ma* lus:vt dicit Ifidorus,vii)*ethimo.Dicitetia fathanas qQ ^^tfarius.SC demonqfi periti rer^. hccex fup didis.

€rti3 qucltmncaki elhSi cafus amp;nbsp;laptus angelorSamudipricipio vt di eCtxpianifuit poffibilis,Ad qua Gcrndet q, q^ damhereticiamp;rpbiipugnare folet dodrina xpiani in hoc pundo decafu angelorS dicêtes:q,Iapfus originalis 5pricipio mßdt angelorS ineflentialib’ Si accidetalib^ ßfedorß nô fueritpoiïîbilis. Nam dic3tprirno:q gt;Ïpfi ’^8^h' a pricipio habuerût de deo SC.de habitudineîcgi tuna ois creature ad deß clariiîimâcognitione 'eitra vltii '^âbeatificâ:fciètes in dubie den plus fe ditigendû eflê: amp;nbsp;fibi foli obediendß:rcgraciandß SC cultß latrie exhi* bend3tergo malß culpe in eis effe no potuit. Item fedo ^tguutGe, NuIIa exidente in angelis caufaaucrfionis a reditadine flatus primary nullus in cis potuit accide telapfus aut p.cccatß:rednidnl dubietatis aut obfeurii? tatis vFdifficultatis in hijs q agere:Que ommitteretque habere debuerunt potuit in tanta felicitate eis accidere: nec aliquid erroris in vniuerfali:autin particulari:vel aliquod ipedimentßvd retradiuû q3angelos a reda

FF in

Caput i^nmum

■ft débita habitudine ad fu5 creatore educeret. *ibi po^ tuiteffe. Quinimo totuqd intus SC extra angelos erat inclinabat amp;nbsp;ipdlabatraticnaleangcl©^ appetitu erga deO ergo peccare no potucrut. hem tertio fic. Volutas c5 fit porftia de femota oportet necedario ccm adimi tledS ci^ elfcconformealicuiiudicio lonis.Igitvbira^ tio vFintcHedualeiudiciß femp eft inobliquabile fient in angelis crat.'ibi potêtia volinua obliquari amp;nbsp;pecca# renó potcrattergo, Ircquarrofic, Si lucifer peccauitî oportuitadum quo primo peccauireffèlibera volutatis cledionendeo illud fuir/cnformealicui iudicio ratioisî quod fi fuitredu nopeccauittquia nonpotarbor bo namalos frudusfaccre. Sivero erroneC: tuncerrorin tellcduspreceffit culpam voluntatis:quod ces refusSt admittere. Item quinto fictdicit.b.Aug^.xi.dcci.dei, ca.xq.Omnes angeli abinitio fuciBt cquales fclicitatist fiC ita ftetcruttdonccifti quinuncmali funt caderent: igiterantequales in virtutibustigit fi vnus habuitper feuerantiaj; ergo SComnes:quia alias no fuiOentequa liter felices, item fexto. Voluntas niebit poteftatngefC nec exequi fine rationis aminiculo amp;nbsp;diredorio,Ratio aut no confentitmaloUmo femp recalcitrando malo re murmurat:dicentepJ5o.i.cthicoi9t.qgt;'ratio femp adopti ma deprecatur: quomo ergo peccare potueruut'öf tam mali fieri:quomodoangeli ta pfedeatep nobilis ratio# nalis nature tantecp virtutis: fapiêtie SC (cictieab initio felices amp;nbsp;beati appeUatitcadereSc labi potucrut:ergo, Sed centra fob.iiipdicifJn angelis fuisreperit pra; uitatem. Ad hanc dubietationê refpondendo quatuor primo notanda funtldeinde argumentis refpondebitur, PrimO netabilceftq )tamangelus ^ queena creatura rationalis fi in fda natura cenfideret poteft peccare:

A

^^dc Accadis cesm

Sc fi alicui creaturecouenit vtpeccare no poffitthoclù-bet ex dono gratiemó ex conditione nature.Guius «# tio eft:quia peccare nichil eft aliud ^declinare a reditu dine adus que debethabere:fine deficere in a^dotfiuc accipiat pdfhi naturalib^ fiue i artificialib’fmei mora libus:folQ ante ills adumareditudinededinarenóc-ó tingit/cuius regula eft ipfavirtus agentis»Si enim ma nus artificis effet ipfarégula incifionistnun^ poff^t ar tifexnifi rede lignumincidere:fcd fi reditudo incifio nis fit ab alia regula:contingit incifionem effe redam Sc non redam.diuina autem voluntas folaeft regula fui adus : quia ad fuperiorem finem non ordinatur. Omnis autem voluntas cuiuflibet creature reditudi^ nem infuoadu non habet nifi fecundum (^regulatur a voluntate diuina ad quam pertinet vltimus finis: fi# cutquellbet voluntas inferioris debet regulari fecunda voluntatem fuperioristvt voluntas militis fecundum voluntatem ducis exercitus.fic igitur in fola voluntas te diuiua peccatum effcno pôt:in qualibet autem volu# täte creaturepoteftpeccatum effefecundum conditio#-nem naturefue.Tho.pri par.q.lxiq.arti, i.m corpore.

Secundusnotabile cft.Noneft nec effepoteft aliqua intelledualis creatura dei capax contradidorie libera fimpliciter impeccabilis.i. que nullomodo poffitpecca rcpatetfaciliter:quia deusomni tali poteft obligatorie ptecipere aliquid quodin eiuspoteftate implere effet: vt nonimplere ftante obligatione ad connariS:quianul la creatura rationalis elfe poteft de cuius rationeefferti tialifit effebeatumtergo omnis talis poteftinftatu vie iponi Sd dimitti fuo libero arbitrio fub communi in# !fluentia:ergo omnis talis poteft peccare. Tertium 1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;notabilceft:q, non poteft effc aliqua creatura rationalis

FF nn

'. Caput igninum

cflcntialiter feu naturaliter mala vel peruerfatqued pro batur fic. Sit. A. tail's creatura raticnalis que efientia^ liter fitmala:tuncqucro fi.A.fit apta nata agerevd fe habere côformiter códitionifue nature vFnö.Si pnmiï* tu ne benenrede fehaberepôttôô pcôfequês no eft ef fentiale pucrfu5efle.Si vero dicat q gt;fempagit SCappe* tit difformiter roni amp;nbsp;códitioni nature fuetiequitqpvio lenter fehabca(:amp;fi fie tue pôtfe naturalif babere.i.eo formiter códitioni nature fue:amp;ita poteftircrSbene St recftefehaberc:amp; maleamp;pcruerfc,Ex quibus duobus/« fee ado amp;nbsp;tertio notabilibus fequigep cmnis natura ra tionalis cótingenter óf g accidês.i.ex ^pria pcteftateóf libero arbitrio male fada eft.Nam vt diduj eft:nulla naturaliter eft mala.bec Henric^de Allia fug genefim;

Sjans no labile eft q? maluculpe Gue pdm mortal uliberi arbitrq conucniteffedupliciter. Vno mo ex hocqgt;aliquodmalu cligi t/ficuthcmo pcccateligci? do adulteriû:qdfedm fe eft malû:ôf talepeccaium fem per^ceditex aliquaignorâna vel errore:alioquinid qd eft malu nóeligerefvtbonû. Era t quidem adulter inß titulari eligens hanc deledationein ordinati adusq» aliquod bonûad nunc agendû^pter inclînationêpaflî onisauthabitus:etiâ fi in vniuerfali nó erret: fed Veraj de hoc fententiaj : teneat.Hoc aût modo in angelo pcüni ede nó potuittga in angelis nee ignorantia ênetin cis funt pairiones:gbus ratio aut intelledusligcf.Aliomo conuenitpeccare pcrliberum arbitriS eligêdo aliquid quod ftdm fe eft bonû:fed no cum ordinedebitemend fare aut reguletita epdefedus induces perm fitfolu5tx parte eledióis que nó habet debits ordinenifi exparte rei elede:ficut fi aligs eligeret orarenó attendês'ador# dinêab eedefia inftitutSï óf hui^ peccatG nÓ preexigit-

ÎFertie bécadis ccxmi

fgnorantiâîfed abfenn'am foIS confideratiomscorum que confiderari debent:amp;Shoc modo angelus pcccauit côuertendo fe per liberum arbitrio ad^rpriS bonumabf tjordinead regula diuine voIuntatis.hec Tho.vbi fu# pra ad quarto argu. Adargumenta ante in oppofi;? tum:ad duo pria patet refpôfio ex notabdib^. Adterti;# tiO dicit qgt; volOtas pot elediuc abluarfive! eleAiueapü petere aliquod fine hoc qntellcdlus piudicauent^iren^ fiuc;tale:vcl talitcr appetere,tfrqa alias oporteret oêm ado quo voluntas peccat precedcrecrroreintelled^tqd eft falfum SC^ erroneo habitO.Nam fc3m oes dodores theologos in angelis 5C fimihter in primis hominibus nialum in tdledus fecutum eft malO voluntarist amp;^ no econuerfo.Ad quartO dicit® adus elediuus quo prigt; too angelus peccauit preceftit ex prius bona voluntate: non per hoc qgt;precedens reditudo vd iuftitia volunta hsad illam mouerit:fed ex hoc qiarbitrtj libertas a redi tudine ab initio collata abutedofua poteftate exorbitat hittamp;ad illud quod allegat ad hoc® non pot arbor bo haze Kefpondet qjintclhgiturinfenfu compofito.i, tton ftant fimul qgt; voluntas fit bonaïSC faciatad^malt;: los: cO quo bene ftat $ volutas bona SCiufta poffit ma le 06 peruerfe eligere. Adquintû arguments negans« da éftcôfequêfia:quia quando Aug^ dieit:omnes an^ gdos fuiffeequalis fdicitatistintdJigitur quanti^ad prefentèiuftitia feuquantS ad eas pfediones quas pre fentialitcr habcbantdehabitib^fcicntieS6 virtutis,Ad fextS dicitur ftciit 06ad terti5, Clarumergo eft ex ob bus q, quo entes prima radice feu cognitioneoccafionis peccati angdorS/non inuenient ignorantiam eorS qfi peccaucrintin fdiumtnec in potentia viriStquafi pecii caucrint in patre;fed inueniêt in vtrSej potentem.f.bo^

FF v

Caput Sc^uhdmtt

num ^ mais liberi arbitrijpotcQatefntquî ß abfentian« folum eöfiderationis eorü que cóGderare debuiffent po riuî Hedendo in malû peecaucrût irrermïTibiliterin fpt ritum fandJ. Hec Henricus de Affta füg Gen»

^Oam qucrtiflcula êquan

qW to tgepofteorû creatione ceciderunt. Adqu«?

lt;,^^fic refpondet:q gt;de mora itercreatione 5d lapfS ar^oorS diuerfidiueru fenfere » Nam dns Henric^ de Affia fug Gen.recitatiue fequês Ongenê ponit tria de mora cafus angelorû.Prim« eft:qgt; nô oes angeli fadißt mali ante pdm bois licet aligsangelus ante hoiem pcc^ cauerit.Secundû eft::q» licetquilibet angelus î inflanti peccauerienó tn oes in codéinflanti peccauerût: ß fuc ceflîue.Tcrtiû eft q »demones anteÇ caderet aliquanto tge fuerantiufti 3^ boni laudantes de3:fc3m illud Eze. xxviq.Ämbulafti gfedus î vijs tuis a die côditionis tue doneciuenta eft: iniquitas in te.Ambulatio ant c mot^ eötinuus aliqua mora requirens, hoc aût videt innuere lob.xxxvitj.dices.Vbi cras c5 me laudaretfimulaftra ma rutina:^ iubilaretoes filq dei.i.angdiboni amp;fmali.Fa citad hoc q3 dicitorigenes fug Gen.qgt; ferpes antiquus no ftatim Cupra ped’00 ventri fun ambulauit. Eftalia feda opinio demora cafus angdorndni Landulfiin.iß fniatv.di.iitj.ponetis a creatioc ad cafu5angelorSqua tuormoras»Primainqua angeli fuerut creati gfediin naturalibus amp;^ iuftitia originali abfcp gragratu faciete in quamora in vfumliberi arbitri) exire no potuerunt. Seda moral qua boni cóuerterunt fe ad deSîâ ' mali ad ^pria naturalia feardentiflimediligcdotidcoin ifta mo ra boni grand receperunt.Mali vero pofuerunt obice amp;: ipedimcntum conuertentes Ce ad bona naturalia: Ô^

Wtlc decadis e’esv

ideogratiânô recepcrunt.Tcrtia mora cdin qua mali' operati funtvaria peccata iêptantcs bonos:amp; ihaemo ra fuit plium in edo«Apoca.xij.de quo didû eft fupta tn feda dccadc.ó( ^boni bona multa fecerunt Ô^ viriliter re ftiterut.Qiiarta mora eft in qua boni premia optima re ceper5tó6mali penas.Etiftedns Landulfus ponatiter creatione fit cafum angdorû aliquâmorajiga imagina tur demones in prima mora fuiftèbonos eu ceteris ani gelistiuxta illud Gen.i.Vidit de^cunda que fcccratSC crât valdebona.In fc3a mora pofucruntobicegratiam gratu faciente impedientêJn terra rcfihctcs a dco pecca ueruntSC ceciderunt:fic ergo inter prima0^ fedammo tarn fuit fecunda eu vfu liberi arbitrij in qua no peccaue tant.Quarta mora eft in qua bent premiati f5t:SC mail punitŒt has qtuormoras diftinguitipfe Landulfus Bcoexiftentias paruas tpistSC cx diftincftione ftatuu 0C ogationu feu variationOipfer^ angdorO.Ethui^opinio nis eft dns Bonatie.Ôd dns lob. Scoi^ibide. Eß amp;nbsp;tertia opinio fdiTho.^babilioi 6lt; fdoi^ didis magis côfo nas dicetis:q, ftatim poftprimûinftâs fue creationis ari gelus pcccauit.Nam ficutboni angdiîfedo iftSticoi^ creationistôfirmari fuerOtin gia.ltaamp;mali in fc3o in ftanti eoij tcreaticnis ceciderStobftinati in culpa.Et^i^ tut boni angeli in fedoinßanti pçrvnûadummerito riû inhefionis dco côfitmati fuerunt in gratia SC merue runt beatitudinem.Ita SCmali in fecundo inflantiper vnumadum demeritoriû inadhefionis deo memcrût penam eternâ confirmati in culpa. Q3 ft dicata Sco^ io contra Thomä. Inter quelibet duotflantia cadittt m pusmediu.vi.phificc^. Sed tu ponis aliud inflans in quo diabolus peccauit ab inflanti in quo creatusfuit: ergo aliqua mota fuit inter creaticnem angeli Slt;eius

Opur ^nimun

lapftim: vt Landulfus fupra tenet» Adhoe refpondeC Tho.pri par.qjxiij.ar.vi.ad.iitj .dices: q? inter quelibe# duo inftantia cffc tempus medium habet veritaÆinquî turn tempus eft continus vt^îbatur. vi. phificorf. Sed in angelis qui no funtiubiedi eelefti motui:tcmp*alt; cipitur^ ipfa fuceffione operations intelledus vd etiä affeftus.Pnmo ergo modo inter duo inftantia caditme diS.Secundo vero modo minime.hcc ex Tho Ô^ Hen neo:Sc intra queftiunculam addudis.

\cUnta qncfluincula cftan iquo Ioco angelilapficecidcrunt.Adqua fic re ^'^lt;^I^Ip0dct q, indemonibus poffum’iria cofidera TcXnaturaminteIIecftuale:cuIpammortaIe:ntam vtili tatè.Primo eni cofidcrando in demonib’natura intelle (ftuale:cSin eis lux naturalis.i.virtus itelledualisremâ# ferit: coi^opatiôi.i. conrêplationi côucnit cclû:amp;;io tâ boni ^ malt i celo empyreo fSt creati:qd eft contemplatio ni côgruS vt patuit fup.Sedo in demonib’ cofiderado culpâ mortal^:eSeorS natura g culpajfit deordinata SC obtenebrata:tSc debet eis^ pena SCq» tenebra infem’«* q cftloc’tenebrofuspcnalis^afflidiu’. Tertio cofidc râdo nram vtilitatê:fic debet demonib’aer: no quo ad fupremaj: nec qad infimâtfed quo ad mediam fui par^ tem.Cui’ratio êtqa aer q eft in media regiôe très hêteo ditioncs^pter quas aer medi’eopetit eis. Eft eni aerlu eidus vel fplêdidusttenebrofus óf nobis^pinquus.Pri mo acr lucidus eft:öfió'g naturkluci-s fic copetit eomj natureitellecftuali.Scdo aer eft tenebrofus óf ftccopetit eorS culpe mortali. Tertio aer eft nobis^pinqu’ ófh£ eôpctitnoftre vtilitati:nâ.ex ordine diuine fapientieê ç ex malis corS noftrS bono elicit , f. noftri exerciti) Ôf

Gertie öccadiö ccxvt

per confequens meriti dumrefiftimus eorum tempfass tionibus.Hcc ex theologis amp;nbsp;Ranerio» hm (£t:c3lt;)ueriiûculacil:Qûof

“ l y fuerutangeli g de celo ceddctut.Adquârndet qjpauciores fueratcadetes grcmanêtes.hoc^lt; hat rone 06 au^oritatib^.Ô^ primo rone.Nam pâmeft contra naturale indinationê.Ea vero q côtra naturâ fi^ uut vt in pauciorib^ accidût.Natura vero confequit fit um effeciûîvelTcmPvFin plurib^.Scdb^jba t auc'Forua tibusîSC primo audoritate Helifeiu'itj. Reg» vi.dicetis miniftro fuo/plures nobifcS funt æ cû illis:quodexpo uit de angelis bonis fiC malis,Et Apoca.xq.dicittpdra co traxit (ecu tertia parte Hellarûîhoc eft tertia parte ex nouem choris angelorû.Dicût tn aliq q »tot corruerat ex ^bus potuiffet fieri dccim^ordo.Si qs aût curiofius degt; terminatu numerabonorû 06 malorumangelorS ex le §ionibus eo^ feire velittquerat acutos arirhmctrico s0d ^bachiftasiHec Tho,q.lxiq.ar.ix.primepartis, C^^ (Hcunduni caput pand pale hui^ tertiedecadis eft de (implicitate Ldemonû,Circa qd qneç queftiScuIe folue ' ^• turquarûquçlib5Îfra fuo ordïedeclarabïf; '''xEima queftiuncula cltSi ip W demones habeat corpa fibi naturaliter vnita vt formamatcrie, Ad qua diuerfimode a multis refpondet.Na^ quida prio dicQtq,dns de^in pena 56 co fufione angelorS pcccantiujifcnorauitSC idinauit nat turas ipforStóC fcciteos formas fubftantiales alicui^cor poris deformis:vt ranarS vPferpentiSzede fic tpepri^ morumhominS potwttunt eftequidam demonesmrü.

Caput Secundum

porei Sc copofiti cx gtib^cfïcntiab'b^.Et fie fuiffêntpar* formalis vfcfleualis alicui^corgistfictp habuiifö corga naturalif Cibi vnita.Sed fi hoc fuit fadJ fuit abfolute ex oipotenua dci QC ex obedientialipotêtia angelorff ma# lorum no naturalitcr.Nam naturafiter loquédoînatu ta incorpea îtelJeduahs: vnirino pot nature corpeeper mods forme vel aie viuificantistga natura cuiufiibetdc monis eft Cubdantia ronabspfonahter in fe fubfiflent non habens apntudinenaturafem vdppinquam adhe tendi altentvel confiituedi cum alterodioethabeatpo tentiam obedicnnalevt didumoff. Fueruntaln fecS di qui dixerunt q? angeh' boni 8^ malilicct no habeant eorpafibivnita naturaliter ex ofTibus QC neruisîS^ car# nccompada/ficutcôiter perfedaaîaha habere videm^ Nam xps dixit q? fpSscarnèamp; offa no habet.habenttn corpora vnita eis aerea naturahter.Et^bant hoc tribus rationibus,Primo per Auguflinu.ij.fup Gcn.dicente/ in fpiritu rationalis creature/bonum eft hoc ipfuj® vi uit0 lt;nbsp;qiviuificat corpus fiue aereS ficutipfiusdiaboli vel demons fpiritustfiue terrenS ficuthois aiatfed cor pus qdviuificat eft naturaliter vnitufpirituiviuificantit ergoJte in,c,fcicnd5,xxvi.q.iq,dicitur.q)demonc$funt genere aialia animopafliua corpcaerea:durationeeter# na vt didu5 eft nuncfup.Item Aug^,xxi.de.ci,dei dicit Suntqueda5etiâ fuademonib^corgaficut dodishoib^ vifum eft:ex ifto aere craffo atc^ humido cuius ipulfus flante véto fcn tit: ergo» Sed q jhoc ede no poffit’pbat: gacum aer fit corpus homogeneujiSf fife in toto 5lt; in partibus ncceftèeft qgt;fi aliquepartcs aerisaiate ponan tur q, totus aerfilùter fitaiatustquod ptjeffe falfumtqa nullaoperatio vite nee permotuj/nec per aliqd aliud depieliendit in toto aere:8C ideo dicimus demones no

GertieScœdiô ccsVii

habere corpora’aerea naturaliter fibi vni'ta vt fiat ex eis vnu fimpheiter amp;quot;nbsp;per feno eni tale corpus aei eu côiun dum de mont viueret/CB ab eo nô viuificareî formäh'ter Nec demon tali corgi côuirgeietvtpars formahsteü de mon vt didujêin le integram fpeciei naturâ hêat.Et cô firmat hoeîga angeli amp;nbsp;démenés fimplicions nature funt 8e e(îentie ^ aie:fjaia ciimplex nô côpofita ex ma tena SC feimailicetex adu amp;nbsp;potêtia vf ex quo ê Slt; qd eft;ergo mho minus angeli, fimplicions nature 8Cfub tilioris. Ad argumêia aût tria dî cp Aug.ibiloquit fm opinioneApulei:et platenicc^ quorS ipe fuit imitator 8lt; adducitilla recitâdo nô alferendo. Fueruntalq ter tij g diccrêt angelos Ôtfdem ones nec habere corpora na turalit eis vnitatnec ea pofTeetia affumerevfafTumpfif fc. Sjoia qin diuinis feriptunslegunt deapparttiÖib^ angdora eôtigilTe i vificnc4?phetie:hoceft fcdm imaü gmationê.Sîhecmanifeße apparet falfß: amp;nbsp;itentioni feri pturerepugnat.Nam fcriptura itroducitinterdujan^ gelosappaictcs vt côiter al? bolbusvideanf:ficutange(j li qui ab Abrahâ videbant ófab ol familia ei^.Et a Loth 8f ciuibus fodemorn.Sihterangelus g apparuit Tho# bieab cibus videbatur:taliaûtvifionenó videtur nifi eoipusqdpofirus efl extra vidente.illa veroqvidentur Vibone imaginaria videntur folujinfola imaginario ne videntis.Cum igiturappareâtangeli amp;nbsp;demones Ôi corporei nô fût net habenteorpora naturaliter eis vni ta.Sequitorq pfit aligs alius modus quo angeli boni 8f malidicâtureorpei;ôf corponb^ vniantur» Diced 5 eftergo qrto fedm theologos q?angeli aflumunteor# pota amp;nbsp;vniuntipfiscorporib^tnô gdejvt formamatOii riciquia fic facerentvnû g fe:8fcorpus fie affumptuj vi ueret.Nec vntuntur eoiponb^ vtmctor mobili: fuut

Oput^ecilduin

intcUigênecell's amp;5 orbib^:vel vtnautanaußquia orb« no reprefentät^prietafes intelligenoaru ftue angdorS mouendueos neenauis docet,pprietates naute.Scd di cunt coiungt SC vmri angeH/corgibus aHumptis/nn^ mobilibusdiuia virtute ab angelis fie formatis vt cogrU ant ad reprefentâdû intelligibiles^prietat« angelortö vt puta airumunt corpushumanûciï,manib9 vt repr« fentêt q^poffuntSó feiantoparitefforetga poflimtma nifeftare côceptus.cû oculis: ga videt in verbo vel inft ipfis naturasrerûzâôC alTumût corpora nô^pteripfo rum indigentiâ:fed^p ter nos.Etboni quidêangelivt familiariter cS hoibus côuerfando demôûrent inteHig* bilê focietatê quâ expédiant cum eis habenda in futura vitatatepvt diuerfimode hoiesjn bonSj)moucät. De^ mones vero vt in eorporib’ affumptis appareat hoibu^ diuerftmode eos têptando æ multipliciterîpedimêta p flando.Hec Thoj'n qftionib^difputatis dedemonihus gC dns Bonauentura in.tj,fnta^.di.vit). amp;nbsp;dns lofj. de tur,crexardinalis:fuper decretum vbi fupra, ^^ €cundaqucftuincula elf:

Siin demonib^fit generatio ex fexu mafculi^ no SC fern inino g feme vt in hoib^ SC aialibusß fediis. Ad quâ primo videt rndenduj ;affirmatiue.Narn dicit Gen.itf.Inimicitias ponâ int te et muliere et feme tunSC femêilli’:f5ex femie fitgeneratio:ergo, Itêiefus dixit pharifets Io,8.Cum loquit mêdaciû :ex^prqslo^ turtgamëdaxêScpater eius:f5 alterius nemoeft pater carne nid g veru femeiergo.Rno dicendS g, Auicêna.ix. Tue methaphifîce pofuit qgt;a prio principio, i. a deo no xcefruîmediate nifi vnu numero.t.vna intelligêtia pria Icu angelus fupmus.Etab ilia prima intelligêtia^ceffit fecunda SC a fecunda tertia, SC ficvfcg ad infima a qua

'ïerne öccadiö ccxviir

pofuitaias^dud vd^dtiAas eflè.Et videt^) idaopinio nequalitcrcffcp etiâ q ?ficut de’ indituit totu genus hu manu rationalis creature œ ab vno Adam oês haberet originem vt inter hoîcs effet maior co nexio amoris^ maiorvnioata refpedus fortiorad vnû fimplicii prijs mg:a quoReellerut oiadtem a principio cade rone vide rentpotius ab vno angelo primo.f.lueifero origineoês habniffè;itaq?angeli ab angelis fuerint^dudi.Sed hoe reprobât theologi negates creaturi poffe ercare,Ncc fuif fct fiFis cüq)dudi5is angelos ab vno prio qlisfuit oïm hoim ab vno AdSrtSqa angeli nó flemanêti flatu vie ffeufhoiesttu qa no potuiffet cognatio côtrahi intercos co inter ipfosfu Bal is coicatioeffe no polfitq1iseftige neratiôehoîs,tû qa angeli no debuerSt couerfatioe me reri beatitudinê ficutholes,Ariftoteles etiâ negaretil# lodqvna intelligêtia fcpata po(ritj)duccre aliâ intel le ‘do Sc volûtatctqd tn caballifte coced3tÔC ftulte fine fö^ damcro.Alq aût aliter funt imaginati degeneratioe de monû dicetestq ) qa demones fût aval ia aerea vt dicunt, Ideo etiâ affirmât ® inter ilia eft fuo mo fexus mafculi^ nos Se fcmininus;ucutinter hoîcs SC ataliapfedadfeen res:q, demones générât demones iuuenes fiéhoîcs filios ÿQUO facit qgt;olim decepta getilitas coluit no folû deos f?deasplurimastquag?quedä appellate fût mfes deorû Ô^dearû vt Cibeles amp;nbsp;Samia.Denuptijs etiâ SC cofugqs deorûôi^deatjttdéftupris êC adulteri^ cog? mita fabula ri fut poète ficut pj ex eorû libris.Sed ad hccrndenduj cd q» nullo iftorû modorû ille lucifer fupm’demfonü lemcahq'J (eu generationehabuitauthabere potuit. Et , dKitcôdufiucqjdemop affûptionê cuiufcûcp corgis nô poffet generare ex femina hoîemtita q, vere eet fi 1i’ q^ fie oporteret demonêg fe Ôlt; vere aîal cêcorporeû de

GG

Caput îSccunduiif

cuius fubfiantia fieret feminalis decifiotcubuiufmodt fuba fpSs fieri no poflittigit.Etdico notâter ficqjfih^ ei9e(ret:gavt fert qnc^demo^curaiiir generanonehoîs ex femina fine cocurfu viri cöfiieto:ficut de quodâ met lirto in anglia nato dicût. Vn Ôi fAug^ li.xv.deci.dei.G xxttj. dicit ita. Et qm creberrima fama cft:multiq; fe exg tos vfab eis g expti efïènt:dequorSfidedubitandû no eftaudifîé côfirmât filnanos ßefasmos quos vulgoicit bos votâtîprobos fepe fuifTc mulierib^tSC earû appetif fe 8^ pegi(Te c5ciibitU3:amp; iterpofitis qbufdä fubiugit» Non hicaligd temere audeo diffîniretvtrG ahg fpSs de meto aereo corpati fût,N35 15 elemêrujctiâ cûagintfla^ bcllo fêfu corpis tactug? fentit poftint etiâ hâc pati Iibidi nêvtqu5 pSifentiêtib^ feminis mifaant.heciIIe.Hoc mô dicuntalig fuifTe gigâtes vatos. Quocuc^ ergo dicat tenendus êtq nunÇ ex feminaÔf demonenarurales filq nati fint aut nafci potuerint. Ad argumetu^ aût Gen. dî q ?ferneaccipit trib^modis. Vno modo materialit SC ltalitcr:amp; fie no itcUigitifa Gen. Alio mô.p illisgocca ftone fui cecidcrut amp;nbsp;fadi funt demones.Tertio mo^ fomiicpdi originalis in que feminauit oib^’nafcituns 8^ pno in natura hois pno Iapfi:que fomite amp;nbsp;zizania» inimicabo fupfemiauit iagro dei,f.i natura hois lapfi» Ad Fm df q manichei ex verbo illo faluatoris occafio nêfôpfeît poncdi ghati05 demons p feme gemale nd tlaim illti:ei^/n refert,'dem003:^ mêdaciS.q.d.fefus qdia bop medax fit: amp;nbsp;pi ei^i.medadj.vt expoit tho. fop Io, f*^€rtia quernfietda équare it 1 demoes cS alTumutcorpa no aflumSt nifi aerea k^_^/\Ad quâfierndeuq, angeliio no aifumStcorpa de terravfaqtqa no fubito difperet neepiterS de igne ga tadia vFcôtigua cÓburerêt.Sjaffumutcorgaex aere

^rftie bendis ccxix

lUu Virtute dïui'na codenfando qintinncceefl ad corps ris aCTumêdi formatóe5.Etli^aer ifua rarüatemanês n retineatfigura neccolorêqü tn côdenfaf figurari potet colorari ficutpjin nubib^^.hec tho.pri.par.qdi,arti.if»

^Ham queîtiiieula cft:01 W q Bhemonesin aunptis corpib^ exerceantvere ope Adquâ ficrndet qgt;operatiôes ille que CopefHTcorporiviuo vtviuS eft. i,alato per formani que eftpars compofiti:non côpetunt angelisbonis nec dualis in corpib^ab eis alTumptis.Nam vt dixim’corpa ’nupta ab cis no viuût cû ipfi fpûs no vnianteorporib* talio^vt forme.es igit videre:fcntirc:comedcre: audire generare ^huiufmodi copetSt corgiinquantS vines; ideo no^priecopetSt angelis in corgib^ab eis aftSptis iwTi fiFitudinarie;Vnde per oePos nô vidêt:^ per odos Ggnjficat Yirt'’ cognitiua eo^. Nee comederc^prie di cunuoacomeftio^^prieiportat fumptlonêcibieónerti ^dis ifubaj comedetis g digeftió^ cibidefeedètis ad fto niachuquod corgi ab angelo aflopto n copetit cS no fit tolls nature in quâ poffîtalimêtuj conuerti.Propterea Tobic.xtf.dicebat angd^ei.Cum efte5yobifcS videbar QdQ vobifeS mäducare 5C bibereiß ego ciboimnfibili amp;nbsp;potu g ab hoib’ videri no pot vtor.Etfie dicendSeft de altjs opcrib^SC virtutib^aliorS fenfuS SC potètiaruj alTumptoru corporS ab angdis.SiRter nec generare con petit eis:vtqfi ex coitu S^^’pno feminenaicat aliqs ex eis.Poteft tn g adS füll’ mali angeli co pleri generatio in quâtU5 polient fieri fuccubi ad vlru5;ä: feme recipcrelóó incubi ad mulierê;amp;: fie in loco cóuenienti femêhuma nu apponeret: fie côpiere generationê: fi cut de gigan tib’fadü fuifteIcgim’ante £lt;poftd»luuiS.S^ Aug’ad ducit,xv,deci,dei.c,xxiq.Fili jtn fienati no dicentfilq GG tj

.Caput SéCuudum

demonG:red eorumaquibus fernen fuÜTet elicitu. Et fi dicatur q gt;angeliloquannficut patet in locis multis facrefcripture.Locutio vero fit opus viuentis:cum fiat per voce que eft fonus ab ore aialis ^Iatus.rj.de aia. Re fpondefq angeli pcorpa aflumpta n loquunnfcieffici untaligd fimile locu tionitinquantum formantfonos in acre umiles vocibus bumanistficut patet in Sipiphc fiC zenzana.Sietia dicaturq moucant amp;f amioUntq funt opera vitc.q.deaia.vt paretqn ibantcum Tcbiolo êó Abraham:dicit qnó mouebant^prie.Nam mofus , ille’no erateoiundus motori angelo vt forme: fed di^ cebantmoueri g accidens admotu corpoiû.'ficut moue turmotores in mobilibus:puta nautaad motu nauis Operationes veto ille qeópetunt corgi mobiliinquâ rummobilé:vt fâtmouere:îpellere:diuidere SChuiufmo cli:c5pctut eis g fecS natura corgalis obediateis ad nu^ tü quantu admotü corgalem:vt dicefinfra.Hec omnia dodores in.tj.fnïa^.ScTho.in pri.par.q.Ii,

r^^inta quertiuncula efl:@i Ldiabolus tranffiguräs fe in angeln 1ucis vel in gt;ç^5fcx-fpeciexpi appares podît adorari^ angelo vF.? xpoanfep peccato.Ädqu5 videt primorndendu affirm matiue.Namignorâtia fadi adhibita diligêtia/a pecca to cxcufat.cûautèifte ignoratqdfadu eft SC adhibet ddigcntiâ:videt q nó peccetadorâdo diabolS ficutxp'^

Rno dicendû q fatlianas in angelûluds tranffigura^î vFinfpecie xpi apparês:nôeft credêdus eflcxps:necpót adorari fine pcccato:amp;:ideo nullo mó eftadorâdus:0^ fi qs ignoîarct:ignorâtia eSnô exeufaret a peccato.Cu^ ins ratio eft triplex.Prima cft:qa quilibet eft prémuni# tus per facrâ fcripturâ:q angelus tenebrarii trâffîgurat-

Gertie Oecadte ccxx

fc in angels lucisïvt dtdt.rLCor,xi.amp;: Maf.xxuq.Multi veniet in nomine meo zcEt ideo tenentdifcutcre SC fta tim no adorare. Seda ratio eftr^a habet remediS oratio nis.Vnde fi oraretdeS toto corde vtreuclarct ei venta tem:de’ n on dimitteret eS dccipi.In hoc enicafu intcUi^ git illitd lol? .xv.Quiegd petieritis patrêinnoïe meo dabitvobis:hoceft:quicgd petieritis pertinens ad falutê vtbeatnsAug9exponit:dabitvobis.Patet ergo ex hoc Q gt;qui adorat non adhibetoêm diligentia^quam debet. Tertia ratio eIEquia facile pofTet vitarepericulutap ponendo conditionem hoc modo,Adoro te fi tu es xps, Hec Alexan.iii.par.fume.q.xvi.arti.iitf.t

»^■^TtErrium capurpuncipa ।t l leeftde potetiademonS.Circaqd fex que 1 À ftiunculeliquefient quarumquelibetinfra Lylt;\fuo ordine declarabitur, f^Bima qucftiScula elf : Si 1p ■ demones ingredi poiTuntcorpa hoim Slt;^^io^t

aialium,Ad qua videt primo rndendum nega ltiue.Namduo fpSs creati non poliunteffe in vno SC eo demloco8C adequate in codé fpacto:coexiftcrcnt eni in codejfttutquodeft contra philofophiam.Sed ah eft in qualibetparte corporis c3 fittota in toto Sc tota in qlix bet parte fedm Augu,crgo.Preterea fi demones ingredi poffentcorpora aialiumvfhominSivnirenteis per mo dumformeviuificantis.Sedjjbatuj eft fupq?natura in tcllcdualis incorporeagfonaliter in fe fubfiftes nature corporeep modu5 forme vniri non pônergo. Adhäc queftiojrefpôdet cÿ angeliboni 8d mali poliunt ingredi Ôifmouerecorpora animalius SCexercereibiad^ ratio nalis vPirrationalis animc:qa natura corporalis obedit GG iq

Caput îEcrriuin

angelis bonis æ malis ad nutum quantu ad motum le ealem.Nam vt dicitDionyfius.vH*cdediuinis nomini bus.Diuma fapientia coniunxithnes primoru/prind pqs fecundorum.Exquo patet q? natura inferior in fui fupremo attingitur a naturafupenori.Natura aut cor poralis eftinfra naturam fpiritualcm:amp; ideo in fui fu^ premo coiungiturnature fuperiori fpiritualijnteraut omnes mot? ’corporeos:motus localis eft fuperior SCß fcâior:vt^ibatur.viq.phificotjt.Rario efttga per ipfum motU5localem mobile no eft in potentia ad aliquid in triniccû rei:Sfidcoqueeuntj natura corporalis nata eft moueri amp;: attingi îmediatea natura inteHedualüquî turn admotu localem quafi abeo mota,VndeóCphilo fophi pofuerunt fuprema corpa moueri localiterafpiV ritualib^fubftantijs.Vnde vidcmus q)aïamouet corp^J primo amp;nbsp;pricipaliter locali motu.Etquia,angclus bo^/ nus S^ malus ibi operatur vbi eft:ideo intra corpora na turalia poifunt eife:5f per confequens intra corpora ho minum inquantum illabuntur inipfisamp;mouentea.’ .

Ad aigumentu aßt primum dicendum eft q gt;no eft incôueniês duos fpus creates effe in code corpe fi vnus^ fit ibi no vt in loco fed vt forma in materia:ficutanima in corporetal teraute fit ibide tan^iloco diffinitiueino circOfcriptiuc: vt dicimus de angelis bonis vel malis in corgibus iHapfis. Ad feSmaute argumentû refpon^ defqmatura Ipiritualisfquantu ad ^gt;pofitß rpedat)ima ginabilis eft illabi amp;nbsp;vnin naturècorgali dupliduVn« modo g modû forme vFaîe viuificâtistamp;f ficnccangclus bonus nee demon poffunt illabi vel vniri fine ingredi intra corpora naturalia aîaka fine rationalia. Ratio eft vtdixim^/ga natura cuiuflibet angeli eft iubftâtia ratio nalis pericnalitcr äf eomplete in feipfa fubfiftens: 0^

Gertie Accadis cékxi

per eôfequens perfonain ciri^ poreflate no efl fe depfo nare/ideo no pórede parscöpofin.Scdo mö poteflfpös creat*illabi amp;fvniri corgi naturali aiali fiuerónali non formalitcrïfed coexiflenter/ tali mo/qjvires oès eP cor poraics ad motu5 localem pertinentes exerceat in tali corporedntantn qgt;en3 organa at alu rationalis vel irraj? tionalis moucat ad adlus exteriores fiFes adibus ratio ' nalis aievel iirafiôalis:5C fie quilibet angelus bonus fi^ mal US poteft:vt patet debonoangcio in locutiöeafine Balaam Numeri.xxrj,dlt; inmalo angelo in locutione ferpetis domine Eue,Gen.in,Öd 'de vmfq ^ in mftis ah) s Caere fcnpture locis.hec ex Tho,ä5 Henrico de Affia» ^34 Ccunda queftitineuto eft:

Si demones cû ingrediunt corpora illabant to -----ti corgi vel alicui parti corporis:vtputa digito autmufculis,Ad qua? quediuncula,ppter ea que dids funtnunefupra adprimu arguments dicut aliqui qgt;cS deo permittente demon intratcorpora liominSea obfi dendo:nô il labitcorpori animalis aut alicui parti eius: puta digito vel mufculotqa fic duo fpds creati affentin eodeloco:qddecomuntcurfuCvtdieSt Stfbene)cfreno poteft:nam neq? duo boni angeli nec duo mali nec fpSs humanusS^ diabolus pofTunt coexifiere adequate in eodem fpacio aut fitu.Seddemon dicitur illabi alicui humori inanimato inhomievelinalio aiali videlicet fanguini vel colore autvrinevel fecib^vifeeru.Quod ft dicateontra iflos quomodo fpSs aliquis no coexiftes corpori aut organis feumufculisaiales poffitfupplere fiueexerceremotus locales organo^tfiueparttu in cor porc.R.efpondcnt q gt;duobus modis imaginabileeftali quemfpiritum monere pofTe corpus cui non vnttur

GG itq

Capot Cmiiim

mformatiuc.Vn©modo ad mottig per fe QC in Te ipfios fpûs contundi feu adherens corporeo mobili firmiter aliquafpedevnionis:ftcutverbigta:fifpQs human^lai . ala ftante vnione ei^ad corpus per femoneretur corpus etiaj feqoporteret 0^ hoc rationevnionis animeadeor pus informatiue qliter fortalfis erit in metibus corpo rum gfificato^.Seds aStmodus imaginandi quo fpûs monet corpus cft ad motuloealejad fuiintrinfecaj adi onem per apprehenfîonêcx imperio voluntatis.Quead modu5ergo fpûs humanus immediate fiC per fe aliqs partes corporis monetlocaliter adfui intrinfcca5 adio nem per apprehenfionêô^ eonfcquente5libera volunta tem ex imperio voluntaris.Ita ctiajô« ^ipfi fpûs boni Ô^ malimouere pofTunt ad imperium ; voluntatis eoij jcor pus 6c partes ei^ imediate vtibi coexifiatlocalit vtfaci unt quando illabuntur alicui humori in hominevtdi dum eft fupra.Quicgd tarnen fit de plurib^ fpiritibus malis vel pluribusbonistautde bono amp;nbsp;malo in codé corpore animali fine rationali:dubtum tamen eße non debetquin multi fpiritus mali illabi’poffint in vno cor■ pore hominis fimnl vt patet Marci.v.de demone qui vo cabatur Legio: 6C de fpiritu maligno cum fpiritu bru tali in ferpente: de quo dicit feriptura Gen. iq. Sed Ô^ ferpens eratcallidior zc.Ct de fpiritu bono cum fpiritu etiam brutalilvt patet in afina Balaam.Hec ex Henrik CG^ Affia fuper Gcncfira.

*7£rti3 qucftinncula erttSi

t J demones poffuntmouerecorpora abfe^ appro ^^^y^ximatione per folum imperium voluntatis. Ad qua ftcmdef q? cu natura corpalis vtdidu eft fe hetobe dicntialiter de comuni influentia dei:prccipue vt dicit

TEertié öccadtó ccxxii

Aug9ïquo ad motum Iocalc5 rdpedu impcnj liber« voluntatis angelorû/dubium nô eft quin ipiritus an4 gelid boni vFmali:corpus:organa 6C mufcula mouere poflinttqbus g e(rentia5coexiftentervniunt.VndepBt imaginatur q, nifi intelligentia realiter coexifteret orbi aut parti ci^no pofTct mouere ipfu5.S5inhoc dubitatio «ft:fi angeli boni 5C mali mouere poftintcorpora pinlt;s teHedû à ' pimpcriS voluntatis fine tali ap,pximatione» Quia ft fie fcquittp demon cxiftens longe extra corpus humanûpofiet amp;nbsp;ei^ ptes ^ libito localitermouereim mo in inferno manenspoteftequefuo imperio gturba re vFmouere fpiritus animales in fantafia humanaîqd nequaqj videtur conccfiu5fpiritib^ angelicis bonis vel malis. Adhocrndetur q»licet corporalis natura obedi at imperio fpintuS quanta ad motujlocaldhoc vtiqjtn oportet ede cû limitationcad certâ vnionê vel pfentiaj ipfoi^ fpirituû ad corpora q mouere volüt.Etvltra hoe concedere oportet eos habere poteftatê inSuêdi imedia te alteratiuas qlitatesïvidelicet caliditatê:frigiditate5hu miditate5:fiecitatê.SiFiteretiam qlitates localiter moti# uas vt runt impet^iimpuIfusiSC aliemotiue qlitates ótS ficfaluantcóueniêrer in ipfis ocs effetus fpirituû quos faciunt06 fecerût in tranfmutationib^ rcrû corporalia, Quomô enim aliter têpeftates fie fubito fufcitarentivtlia beturJob.i.Qtiô mirabiles apparitionesimirabiles rerff tranfmutationes agerêt:quomodo^icercntdiftanter la pidênifi imperio voluntatis caufando inlapidemotu perimpetS vF impulfujivt pt^in lapide filicismire or bicularis formeque fug caput patris fandi Dnici oratis in fanda Sabina in vÆe diabolusj)iecit:fed vetate deo fdmno tetfgir.lapis aut ibidependet in monumentum» Quo poftet vniri alicui corp on ita o » illudcorpus mo/

GG v

Opiit Ärtimn

«fret per accides ad velociffîmlîmotu angeh'. Addubi um ergodr q, demon pot monerecorps AT ans no fun pheiter fjen 1imitatione ad certâ.f.vnienê vd ipforffp fenwa vt didu eft. Hec oia Henricus de Aflia fug Gen.

^YGarta quediuncula c Qi

I nbsp;nbsp;q Wdemones ingredipofluntaiashoîm. Ad quaj

videturrefpondendum affirmatine per illud Vol habet ^ poft buccella panisa xpo porre da iude/îtrauk in eû uthanas.amp;T fol^.xiq. Diabolus nd fitî cor/vttraderetxpm iudas. Rno dicèdü cp fathana intrare ludâfiue aim hoiem pot duplicifintelligi.Vno tnodoin corpehoïs fient in hijs q corporaliter vexant a dcmonc.2C hocmo vt paulo ante dixim^cft eoduftoç demon eftentialtter pot nrare in hoiem: nädemon^pt fubtilitatê nature pot penetrare corpa fine vlfo obftacu loiinfup illa molcftare 8C pturbare:vt clare ptj in eul^ gelijs de hijs quos xps fugauite corporib^.Mat.xv. Óf Luce.viij. Alio modo pötintelligi.f. qgt; diabolus intret in mentêita qgt;mêti diabolus cflèntialiter illabarófhoc móeft conclufio ^ diabolus nonpot intrare in mente hoisfjnififolusde^^.Et ratioeibga cû aîa rationalis fit fimplex Ô! ^ in corpca non het dimefiones quatatis vtalj quid in ca ciTe dicat quafi infra dimefiones ei^contentu amp;nbsp;io nichil potin ea effè:nifi illudqdei dateflèqdin ca eft per virtute fuâ. Dieoergo cpfolus de^ qaiim in cire,pduxiteftinaiaper fuâ virtute . Vbiauf eft virtus deiribi eft eftentia deitcö in deo cadefit virtus ATedentia Solus ergo de’eftèntialiter in aîa St ffoins in câ fe tranf fcrr per gram. Adargumentû dicitq;diabolus dicitur intrafte corvel mentêlude vel hominispaffeftffvfeffe dû malieie:(nquantu.f.homo ab ço fçdudus fequitur

Gertie Occadiö ccxxni

tam ad perpetrâdû malCquod fuggerfe^ hcc modo diciturintrafTe cor iude. Vndedidi Nicolaus de lyra fupillud Lucc.xxqJntrauitfatbanas inrudâ.ï.inaniÿ mam non per elapfum ga hoc eft deo^priu5:fed per effè âum.fvenditionem xpi ci fuggercndo,Et Albertus füg Lucâ dicit.Poft buccellam intrauit in ludâ fathaÿ nas,i.ad plenius pofridendS:nó tame q, menti eius vel animeillaberetur :fcd miia fuggerendo/in eo inucnit locum malieie fuc,hec Tho.in quolibeti$:amp; fuper lohS nem QC in.c.ficutludas.decofe.di.vj.amp;f dns loß.de tur, crema.cardinalis in expolitione euangeliorum, f ^fc^intaquelliunculaell:©) l q Bfpûs hois dânati illabipoffit Îcorge alteri^heis

Ad quâ fimpliciter refpondctncgatiHc.Tum pno^ga fi eis 15 effet côceffin^fccîlo obleruarêt embriôes in vieris matris vt fe illiscóftitu tiuevnirct ad habenda faite fenfualcs côfolatiôes amp;nbsp;deledatiôcs, Tu5fc3o ga aialiS rationaliû eß iformarecorpa SC pfîcercquadâ de Icdatiôe naturalinôvexare, Turn tertio gade l^eôC ordine nature aie a locis in earum tranfitu eis deputatis nô recedunt.Eftenî ala fpûs vadens STnonredicstvtin Pfal.lxxvq.Qiu autcaliter tenêtîaeeufandi fûtîimo dâ nandi in hoetü Pidagoratqui cudis aialib^abftinuit credens in aliquibusaias hoim eße vt did« eft, fupra/ primadecade.Hee Henricus de Affla fuper Gen.

(fera quefltuncula elegii alicuicbieffo credendus fit cS dicitfceffe aiam p—' 'vel fpiritum alicuius defundi. Ad quamr»; fpondetur q gt;nullo modo obfeffis fe effe animas mor/ tuorum dicentibus eft credendum i vt fepius accidit Rome in fando Petro in columna Salomonis ferrata*

Oput0uamiin

Nam tales vere demones funt; qui frequêcrfïmidât Te effeaus mortiioru ad confïrmandû gentih'û errore qui hoc credebant vt de Hermere:adducit Äug’.x.dc.ci.dd amp;nbsp;Crifodo.fuß Mathcû.hec Tho.pri.par.q.cxvtj.arti. in) .ad fcdrn.Quod fi qnqj aliqua vera dicant que aie ille damnate quas fe être dicunt:feceruntin vita:no eft eis preftanda fides : qa tales non funt anime illorS fed des: monestæ forte illi quos illeanime habuerat in vita in cenfores SC in exercitiûtin acre fuperiori caliginofo ha bitantes,Nam de lege comuni tales corpora hominû ve# xare folent.Velfunt alq demones ^ ca quereuelantdi dicerunt a dcmonib’ qui illas in vita teptauerant SC vb cerant. Hec ex theologis Ô^ ex fupraaddudis, fXêlarm caput pnucipa | q HIe cft de potêtia demons refpeftu effedu È^um naturalis.Circa qd tres queftiuncuU ^lt;_^^riqlucnt:qF?z qlibetifra fuo ordiededarabif. quot;■SkRma queftiuncula cft.öi demones^pria virtuteabfqj (eminib^poffint lt;nbsp;nbsp;^ducere ehédSaliquênaturalè puta forma vet mis autfcrpêtis in materia imediatc.Ad qua videfprb rndendujaffirmatiue.Nam qncScß funt aliq caufeadi ufeeordinatefedm pri^Sf poftcri^/ prima caufa plusin fluiticaufatS $ feda OC amota îfluêtia caufe fede/adhue remanetinductia caufe prie,85 virtusagêtiuj naturalis infcriorS:mot9deli:influêtia itelligctie hue fubflatiefc#! te:fub ordinate fe hnt:ita qgt;virtuteîfluêfie fubftâtie parate mouet cel G:virtute aSt celi agSt ifta iferiora âgé tia: ergo âmota opatiôeediôfadioehor^ inferiors ag^ tiS naturaliuj adhucpoteft forma induci in material

Gertie becadis eexxnn

fubdantia ÔC intelfigenda fegataïó^ ßeabf^ntionib^ feminalibus poterunt demones SC angeli^ducereveru effed:u5. Rno dicedn q^ci rcahocduplexerror luenif. fueruntent qui da gêtiles q credebat demones eße deos amp;nbsp;ipfos p modu5creationis in iftis inferiorib^ogari» Sed hunc errorêmagifler in.if.fniai^.di.vtj.refcnit.AIi^ fuit Auicêneg pofuitoês formas que in materia indugt; eunt^cedere a datrice inteUigèria, fta q?agêtia natural lia no faciebant aliud nifi difponere materia ad intelli? gentiärSC ponebat exemplu de aia rationali ’ in formate corpus:nam adaie cóceptionê imediate corpusniouet: vel ad libidine adapprehenfione mulieris amate:vel ad cafum ex imaginatideexterioris cafus,Ergo ml’to plus poterunt Sc imediati^ demones SC angeli,pducere effe «Sus naturales abfq; feminibus,/ Sed iftaopinio ficut amp;nbsp;precedens eft erronea.Ratio efitqa cum fieri fit via/ ineffe/eius^prie eft fieri cui^ efteiïeîergo ab illo erit in ducere forma in materia/a quo totuj côpofitum habet eße Sc creari. Totum autecopofitum imediate no crea turnifi a deo:mediatc autênô introducitforma in ma teria nifi a fuo filî per motum SC trafmutationê:qa om neagens agitfibi fimile/quod eft agens naturale com pofitum ex materia amp;nbsp;formatergo nee demones nee an geli boni virtute,ppviaimediate^duceicpcffuntfdrma fubftantiale vel accidentalem. Ad argumentum aute primum dicendu5cp licet agens principaleplus influat in efferum cp agens fecundarium nontamen fcquitur ^^®’”ß poflit fine inftrumêto^ducere effeeftum prini cipalem :ficut artifex fine fecüri non poteft ^ducerearlt; Aam^Cum ergo iftieffetftus SC forme fubftantiales na ^“’^»pduciab agente naturali per motum vel per créa tionsmvtadeo.Idco non potefteosæducereïmediate-

Optit Secundum

fubSantia feparata vd demon.Nccvalet exemplum de anima quod ponit Auiceniia: ga illa no eft tm motor: fed etiam forma ÔC etiam mot^ appetitus fenßtiui Tub ditur imperio rationis.Hec Tho.elieitiuein,tj.fniagt 04 ibteommentatores«

aa (Ecunda queiliuncula eil:

Si demones nö polTunrrpria virtute(vt fupra dido eft imediate)verü erfedu^ naturalêjjducc re/quomodomagi coraj Pharaonc/ranas/ ^nigroma tici aïaliamVta/virtute dcmonti?^duxerunt. Ad qua Aug’.iq.detrini.refpondet dicêstqjcu natura corpalïs obediat angelisbonis amp;nbsp;malis ad nutu quâtû ad motS corgalc5vtfuperi^didû eßtidee oes trâfmutanones cor poraliujtcrû que poffunt fieri per aliqs virtutes natura lestetiâ demones facere polTût.Cum ergo ferpêtesîrane pediculi:pulices SChuiufmodi effedus pertranfmuta tiones corporaliuSCmotSjïdud poffutvt videmustqa per putrefadionê Só perfudorê fieri poftSt:demones c3 lint fapiêriflimi8C dodiffimi adhibitis feminib’tq femi naipi cognofcut eßein elemêtis mödiaut in plantis ^ aialib^ zc.operant tales cffedF ’ aliquos naturaIes.Sciï^ untenï ad détermina ta pafttua coniungeredetermina» aAiua: ex qua comunctione fequitur aligseffed^ natu ralis/ficutin generatione alicui” hois per fucubS SC tu cubû fadU5 cftzvtêdiduj SCdieet infra. Vndecu demo nes et magivFnigromâtici vident operari virtute^pria immediatealiquos effedus/nöcftverölfjoia ^pduciint mediantib^ rationibus feminalib^ ^virtutib”adiuis gC pairiuis:fiC eff demones fint agêtes veloeifTimindcir co videntnobis qfi miraculavt dieet , Qd fi contra ar# guaffp etia abft^ feminib”demones^ducut mFtos eße

Gertie decadi« ccxxv

^us puta coiunÆones lapida ÔC^dniifiones vt patet in idolis. Refpondet q »tria funtgeneraeffeduâ.Quidaj nil eft effertus nonus fineahcui’formeintrodudtone ßvcl pdiuifionêpaïuûatotofficut fit idolûpfcuIpturS vFper coiundionê aliora ad inuicêficut g côiundionê Iapidu5fifpanes,amp; talis effert^pót fieri per demonê Ali us eft g nó fit fine forme itrodurtnoctficutlco etvermis 8f iftâ efferta non poteft formare demon virfbte^pria immediate nifi applicando debita artiua debitis pafli^ Uis, Ali^efteffert’ qui no fit fineforme fubftantialis in trodu rtione tn fug ipfuj non pot agens naturale fi cut tianfmutatio materie déforma in formaiita q »corpus bumanû mutet in corpus beftele autfufcitatio mortui amp;nbsp;in hos no poteft angelus bonus vel malusnifi qua^ dam illufionevt dicet.HecTho.in queftionib^de de^ mombus.flclcb.de blibia Bononienfis in quolibctis.

€rti3 qucftiuncula cd: cu I t 1 demones pcflîntapplicâdo artiua paffiuis for marecorpus humann fife embrioni vt Cupra dirts eft..Querit fi hancarte SC potentiacoagulâdi cor pora hSana poffînt docerenigromanticos holes eis de uotos vtde Alberto magno amp;nbsp;Virgilio a quibufdam affirmat.Ad qua fimplicit refpôdefnegatiue.f.qgt; ho ex dortrina demoniïaegrere no potarte veru corpushuma nS formâdi fola na turaliQ viriSogationeabfep coopérai tionecorn ita vt de nouo corp’ iuuenis vFpueri faceret vt référât Vir giliS attêptaffe deceptu a diabolo.Quo.n» homo g arte faceret corpus etherogeneu amp;nbsp;tarn renerS quale regritaia rationalis qui facere no potpartes grof fu; etrefpertu hois ignobile ccrp’homogeneü puta auiS yd argents, Quod fi dicatur Alberts magnum caput

Oput iQmnttim

formaflchoisloquentisarte amp;^fob naturaliuviriiio^• tioneniud negat:6^ diät qjfueritefi tn fuit)Iateriope rationedemoniï: ^ idcirco Thomas tune ci^difdpulus

iäintö caput cd Pc im* pugnationib’ hoira a demonibus. Cira quod quatuor queftiuncuïe foIuenêquarS quclibet infra fuo ordine declarabitur,

Wma quediuncula cllSi

1 p Wverueft q, demones holes îpugnent. Ad quam videfprio recondendo negatiue.Nam demO ^nes nichil agut nifipmifh a deo.Sed dc^cu fit audior iu^ ftitie no debet gmittcre pugna inter quos eft in equahs conditio aliterc(retiniuftus:autcaufa dani hot daret.S^ ho Sd demon fût coditionis iequalis cuhq fint infimU fie ignari: demones aûtpotêtes SCaftuti: ergo. Ad hanc queftionêrndefq ?hoies qtuormodis a demonib’ipugna tur.Pjimo ab extar g obiedi extrifecus^jpofitionê vfß* fuafionê.Scdo ab intra g paifionff fenhtiuarû excitatio ne.Tertio g fantafie vTimaginatiue imutationê. Q«”^ togcogniriuevirtutis îdirediâcocitationê. Primo de mones ipugnât ab extra hoies g obiedii extrinfec^^’P® fiti oncCognofcens eni callidiifimus addecipiendi^» • potètiffîmus ad nocendû: tortuofus humani generis im micus enfuis fatcllitib^lucifer qp voluntate hobnen^ mutare ncemoucreneain eâimittere cogitatiÓes pot diredicamp; intrinfece nifi folus de^ qui eft caufa ci^.Seiö etiâ Œhoïm aie iciinant fedm difpofitiones corporû.Uc qjaduatioviriu interiorûfpûalium aie.f. intelligentie memorie:SC voluntatis fîtfedm imutationêfenfqûexte riorûîôd itêcû nouerit nichil boni vf mali infpm hoU

Nettie Accadis cexxVi

lotus habitantèab extra venire poTe ftifi per quin^fm jUs exteriores g funtquafî gnej feneftre tabernaculi aie. Idcirco difponit occulto móquante fibiadeo pmirtit Apponere exterius obicdibihter quin^fenfibus hoint Quibus infidiat aliquod fcnGbile aut a natura formatu ''fl aliquod denouo formado ficut facit quando c®rp^ soumit vel pfuadendo oblatum obiedumvtfecit cum dhaEua circa pomu. Difponitetiâvtoccurrât ab extra clique rerS habitudines turpes horribiles blande^fperc veladuerfe quarii pcipiti apprehenfioneamp; tmutatioe nomo ficautfic moneatautpafTionct.Flcdit ena qnqt permittente deo odos honn ad hmufmodiobieda: fi;ÿ guaures hoim vaniloquqs turpiloquijs S^ tenacitates •oemoratftfacit illis intêdercvt fic hoies podea talio me •oorijsadiuinis diftralrant.Scrpitetiadiabolusvtdicit Au^in lidxxxitf.qneftionQ.Hocmalffp oesaditt feti fibiles nS dat fe figuristaccomodatfe coioribt^odoribt fe fubien:infunditfc faporibus.nam qhtp diabolus far dtvt hoies in obiedis fenfuûplusdcledenfc^ deîec'latio naturalis eore habeat. Qnc^ vero facit vthoies in illis inordinate fe obledent.f.plufcloportetvcl noadbonS amp;nbsp;debitu finè.Operatetiâ diabolus in illisobieris ini tendendo fic ampliando naturale virtute eorS ad efficar: H«s.f. imprimendum: inflamandum mtuentem: nam queadmodum poteftin preftigqs malignus fpiritus fit cere vt virga appareatferpenstita poteft facere vt liquor inbpidusappareatfapididimus: fic facies turpi(fima mulieris/ poteft facere/infipienti amatiappareatgratif fimatita vt vere dici poHitfub hacrcifpccielatet diabo lus.Opcraturetiam quandoq? diabolus vthomines af ficiantur fiC ddecftentur aliquib^anibuscanib^ cattis autmodo predido vel per illapfumSC ingrelTumipfo#

H H

Caput ©uinnnn

rum dcmoniftn ta jpßs animalibusvt fie febominibus magis intimeiungant:5lt; fmalitcr perdant;fient dicit in Aufiriahominem habuiße cornum demoncpkniij mirabilia faeicntêamp;iloquentê:SC ficut forte eft in equi® mirabilia facimbus iftorum preftigiantiû vagantium per mun dum. Secunde homines ipugnanta denio^ nibus abintra per paiTionû partis fcnfitiue.Gconcupi^ fcibilis SC irafeibihs cxcitatione/SC maximemedianti^ buspaffienibus illis quefunt vehemetiores amp;nbsp;facilius excitabiles vtamor:ira;luxuriatgula,n3hee peeeataqua tuor/funt media potiiTima flC eouenientiftima ad inciti cendam recirate menristgraixtatcm torporistvinu olm pigritiamtinfipidita tcfpirituahu femnoIcntiajttediS negligentiamtaccidiamtdefidiam diurnorum: quas ob res potiflrmehomines raptant. Quo autê excitent paifio nes Sf maximeqtuor pdida peccata fic declarat. Nam citdkftO htfupra natura corporale bonis SC malisanj gelis effc obedientê quoad motnfocaletfequitqilkQ ex motu locali aliqucrû corpori poflötcaulari:fubicii tut naturali virtutibonoruamp; maiori angelorum pof funt ergomouercomnia corporalia amp;; ea alterarenin diuinitus^hibeanf:mouendo ergodum voluntalreta do incedendo illos humores ex qbus materialitaramot lafciuus:ira:gula luxuria caufant:vtputa celera fam' guinccainis pruritu zcficexcitabunt pataones SC pec cata illa:ficutetiam alterando ad intra aliquos humores me1ancoliam amp;nbsp;huiufmodi Tmutabuntadum potend tie nutritiveappctitaievthomo ficefuriat vel nófame fcat. Dehqsomnibus patent exempla in vitis patrum»

Tertio îpugnantur ab intra a demonibus homines per fantafie vel imaginanue imutatione ex motione Io tali rpirittu6 amp;humorum corporalius; .Quod ^ibatur dBp^jf'^^’^kaut ne^ dedaratioe,Primo ratione,Nam

ÎTehie amp;ààdi0 cckwir

ledepbolibro de fomno 5^ vigHivXicat defcèdenteplu nmo fanguine ad principiC fenfitiuS.ûad cerebrumvd cor animalis dormiennsrdercendSt etiammotiw.iam preflî5es:fantafmata SCfpecies relide ex raotiqibus fen fibiliumqueconferuanturin fenfualibus fpiritihustSC cum monentprincipium fenfitinû.i.cor vel cerebrum caufantur tunc fomnia:vifioncs:apparifiones imagina ric/dormientibus:SC qn eft fortis motio talium fpiritne um etiam vigilantibus caufant aliquas apparitionesvt patetin frencticis:fic etiam virtute angelorum bonorS SCmalorugbus vtdidum efthumores (anguinis SC oia corporalia eis obediuntad motff localem: poiTuntim# preifiones SC fantafmata SC fpecies relide ex motionib* fenfibilium infantafia vel imaginatiua moneri vt tan gantprkipiû fenfitiuffu^corvFcerebra SCfi«tuncappa titiones imaginarie vFfantaftic«qnq; cum alienatione a corporeisfenfibusin fomntjstqoi^ vero abfcp tali alie nationetergo.Sedo hoc ide54)baturdeclaratione,Nam intelled^ nofterhabet fe ad fàntaftam fine ad fantafma ta fient oculus corgis ad litteras libri:iniibro aStfedm q,lre côponnnffimul:ita oculo reprefentantdiuerfifen lus. Sic in^jpofito in libro faarafie funtIfe SC fimilitu^ dines quarumcuep rerSmundique apprehenfefuntper fenru5:nâ ex quo videt aliqua rem iam habet fpeciêfeu fifitiidinem illius infantafia ÔC fcdm q, ifte coponuntfi mul in fantafia ita capiunt ab intelledit fient patet in libro in quo funt oâ Ife alphabeti fi exponantur fimul bec lfe.d.e.u.f.ocnlns leget deustvolens ergo verfutus hollis diabolus nos ad dinerfas cogitationes inducere: putavul t temptare te deluxn«a: quid faciet: excitabit infantafia tua fimilitudinem mulieris quam aliquan do vidifti: excitabit fimtlitndincm alicuius membri

HHq

Caput ^uintiuin

impudici vel mulieris nude zó amp;5 feturpitercomifcen tisnntellcdus antno pot effugerequinhuiuimodi fiK tudinesvideatïga eftficutfpcculum lucidü in quo non pot fieri quinrcluccantilla quefunt ihi plentia amp;fhoc ièpecottngitdutnhomoorataut vacatdinmis.Quan^ tumcû(^ tamebee imagines nobisartedemons prefen' tent: no imputant tarnen nobis ad peccatum nifi cofen liamus,Nam ficut dubitatio in fide que habet ptinacej animi deliberatione SCcoplaccntiä heretics faeuÄ du bitatio in fidc que^cedtta fcrupulo côfeientieqnepoti^ eft pena ^ culpa cS frequenter accidat contra voluntate (vt dicit lo,an.in nouclîa fug verbo dubius in fide eft in fidelis:extra dchereticis.c, primo) no caufat infidelem: nec heretics facit.ita htjs tribus extrinfecis vel intrinfe fis modis diabolicis îpugnatiombus didis peccatSno comittitnifivoIStatccofentiête. Quarto diabolus têptat hoies peognitiuevirtutis indireda côcitationêNam de mones nö pntimitterc cogita tides malas involuntate interius cas caufando eo q »vius cognitiue virtutis no fubiacet demoni;fcd deo êó volStatt.Dicit tn demonr cenfor mala^ cogitationSjdc pc,di.tj.c,fi eni in quan# turn, icitat adeegitädS malà vfadappetendS cogitata amp;nbsp;hocduob9modis:vfp mods gfuadctislvFg modum pa(rienê agitâtis:amp;lhtjsduob9 modis inteUigit Dama feenus inli.ij.dicês:q ) ois malicia ÄS iraundepadiones ex demonib^excogitate funt amp;nbsp;inuête.hcc Henricus de Aftia fug Gen.et i decretis.xxvi.q.v.c.epi.et.c.necmirû amp;:Tho.pri.par.q.li.Ôf.q.itj. Ad argumêtS aSt in fro te queftiuncuIefadS dr: qlicet côdirio hois æ demois in palefira SC pugna fitineqhsjfit tn ex parte hominis re(ópenfatio:primopauxdiujidiuine grc.Namfidelis dius vt dicitapFs no patit nos temptari fupra id quoi.

^Tertie öccadis eexxxm

pofrumus,Sc3o per auxilia bonorS angelo^i dequodl Qtin pfal.Scuto cireSdabitte/vf«^/ angelis fuis mada^ S, Hec ex theologis ÓC Hèrico de Affia fup Gen»

£cnda duelliüculacquó

Sc quodmodis demones deludütfènfus hCiasJ nos.Adquarndet dns Bonauê.in.tf.fnïa^di» ’s lt;j trib^ modis demies illudut fenfus huanos, Pno oftêdedo pns effeqdnó eft,Sc3o oftendêdo realiter ' ^ eft.Tertio abfeodendo illudq3prefens eft. Primum faciatfpcs offerendo.Sedm faciuntfenfS vKobiecftSva riando;Tertii jvero faciatrpedimentu pftando.PnmŒ pôtfic intelligitqn fantafmata exiftentia interius fort/ oblatiôe offerunt ipfi virtutiinteriontvEvirtusîterior fortiter illisintendituûc fiPitudo rei videt,effe veritas: hoemanifeftâ eft p natura.Nam frenetico g afeenfum fnmofitata ad cerebra ex modica occafione exteriori v/ det ei q, videatvEaudiat multa que no fötfibipfentia. Similiter g fortem côuerfionê intentionis fantafmavi detur veritasfficut exemplificat Aug^ Ii.de trinitate:qgt; quidâ tanta œuerfione cogitabateuiufdâ mulieris ima ginêq ei carnaliter comifcerividebatetia vigilandotS^ per hucmodujpot demon diucrfa hoi facere apparere. Sedopoffunt demones deludere fenfus/oftedendo rem ^]*^ ^ eftmä naturaliter pot cotingerehoc^jpter varia tionê aliquaex gte organitficut qn humorffanguis vel vapor/gneus deicendit ad oculos videthoî q, ea que ex terius funt fintrubeatveï,pprer variatione aliqua ex gee obiedi ficutcotingit aliqn qj ex pofitione candele vel difpo fitionepalearS operatioe natural/ vident effe ferpè ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eft in aliqbus virtutibus quarûdam rerü mines#

raliûtvtptjin fpeculo decalibeôfconcauo.Etquia ifte

HH iij

Caput ßinnruin

modus nô latet'demcnes amp;^ funtminiftri veloces tideo amp;nbsp;fimiliapfit iI1udendo fa cere.Tenio modo pntdeno^ nes deludere fenfuslabfcódendo dlud.qd pfis eft.Nam res que pnscftduplicifer portftJarere fenfu noftrS aut ga imped)t wt^fenfus amp;nbsp;potene ne pueniatad fenfibile autga ipeditfpecies fcnfibilis ne pueniat ad fenfio.Ut vnocpmó pot fieri virtutedemôis vt fenfus no peipiat qd fibi eft pfto: amp;nbsp;per hac virtute dicitdemenè pofle fa ceievt hominêrcddatinuifibilê: qd rn tertutfinoefle. Et fic refpondetad gIofam.R.abani.Exodi.vtj.fuper il lud» FecerCtmagi Pharaonis S.magi diabolicis figmê tis fpedhntium oculos illudebatvt.res in fua fpecie rc^ manentes alie viderent.EtJad aliud quod habet in itinc rario Clementis de Ntcheta ad Petru narrante preftigia Simonis. Vidimus canes cantare^ imagines ambula re.Etdefoctjs Vlixiscouerfis in beftias pmagnâillam femcfiffimâ Circe Erdeiocqs Diomediscôuerfis in vo lucres de gbus hf.xvitj.de ci.dei.e.xvi.Et de adducta ad patre fandomachariû que videbata viro ô^ adduemb^ equata machario aStmuIicr.Dicitur ergo q gt;omnia ifta fada funt arte demonStqui cu hcc faciuntapparere de nouofpecicm no dant needenouo auferot fed illâqu^ erat in fantafia tarn viuaciter amp;nbsp;velociter obiciSt viriU h interiori fantafie SCimaginatiuc vt eredat homo fe intueri rem exteriore vera fenfibile. Qdfidicatex pbo q ifenfus pticulans circa ^priû obiedû nô errat.Refpo det g» verû cftde natura fua faluis rfi medijs.f.difpof^ tione organi.medîj 6f obiedi. Hccemnia iHequiW Ô^d^Io.de tur.crema.fuper.c.epi.xxvi. q, v.

. Gertieöecadiö ccxxix

Adqua rndet q »diabolus piermodos fupenusadduj« dos ena duobus alqs modis initiihoîcs decipere. Pita gapparetis veri vel boni deceptionê*Sccundo per iomÿ niorû illufionè.Primo gdem perapparentis veri vel bo ni deception?. Nam licet demoncs mcndaciflimt fint: tonfulcntibus tarnen mentiri refugiunt vt fie dicentes veritatêpalliaiam:occultenteorum iniquitate amp;nbsp;opi^ nionem gencnncq quafi dt jno mentiantur: amp;nbsp;graui US i pprimantin vltimo credentes. Namipfi cum fint Optimi logici peremnes' trefdeeim fallacias philofoplu feiuntoptime paralogizando lioies fallere.Decepit cni demon prima mulierc filogizando per fallaciam cguo cationis hui’ nominis moricmmiNam de^ dixerat: in quaeSq jdie comederitismonernini,f.morte fpiritualt SC etcrna:Et demon dixit.Nequa^ moriemini,f.morte te porali pro tunc,Hocmodo fallaciter quidam demo in clufus decepit regem ManFredum in Äpulia:qui cum fe difponeret ad helium centra regem *IKaroIuj francie (ófuluit demonem inclufumïuö quid debello fuo fibi clfet futurum; Et refpenditdemon.Non nö fuperabit gallus apulum. Nam modus eft ctia5nunc qgt;quando aliquis vultefiicaciter negarealiquid bis negationem teplicat.Ideo Manfredus fe vidurum credens acceffit adbellum:SC fugatus cftaTRarolo.Namducnegatio nes faciuntvnam afFi,mationcm.Sic etiam aliumdece pitconfulentem deaduentu inimicoru5fuorum:quos fecundum refponfionê demonis credebat ventures ad fepacificcad tradandum de pacc.Dixeratcnim fibi de mon. Inimici enim tui veniet ad te fuauiter:in quo dei cepit per fallaciam etiam equiuocationistcum ipfeaci ceperit fuauiter pro benigne:amp; diabolus profeffinani terAlius etiam confulensappolinemvtdicit Valerius;

HH liq

Caput Quintum

St vadens ad inimicos caperetur: vel rediretCRefponi^ dir. Ibis redibis non morieris in bello: amp;nbsp;fuit deceptus per fabacia copofitionistga demon fecitpundium ad nô.confulens ad redibis» vndequâdocj oportet verba diaboli intcrptari p côtranû:(icut accepi a.R.dno meo GundilTaluo Ferrädis heredio Taraconêfi archipontigt; fice nûc Vrbis gubernatore:viro fanguineilluftri: ani mi^ prudetia^ vita explorati(rimo:fadu fuiflè dextc ritate Ófmira ingenij hoïs ^mptitudine. Anno chrifti. 1478,16.kf.odlobris a domino mgro Francifco de To^ Ieto:poftea Sixti Pon.max.datario:exin.epo Cauricen fi.Is cnidiledus aduce Mediolani ad lanuêfes orator: reb^ interea in Marte verhstdetentus Ô^ iuITus eft ne ge ^ no exploratu prius ab eis:feriberet duci» Ipfe vero fox lertia qua pollebat oculatiirima:advtrâcp parte que co tingere poterantc5fpicatus:cum ducepri^ côuenerat: vtei9 Ife:ppöftere ab eodêSC ordine hebreo legerent: obtëta ergo feribêdi licctiaïoflêfifq} fenatuiIfistmifithac infra epiftolâtque retrograde fi legat:fpm SC rê lanuen Gum oêm duci oftedit» Poftergatis affèrtionib^aflèrê tium aliter.Iftos alit bonitasatqjfides:neeluidia infläx mat eofdem:quidem ordinatis tramitibus fe gubernat nec feparant voluntates eoru»Nempepreterite queßio nis memoria cumulata no diffidut:fed confiduntad in uieë. Nulla fortuna aduerfari debet eis:feddiu nec pau CO tcmpcduraredebcnt;quod clariffimecóftat auditu profedo fufeeperutbeniuolo voto legationem mea nec nome dni mei mittentis oderunt quieta amcnitateno cupida fub rapina viueredelcdatos» Vnde viderat me vifib^daris SC placidis no fodoaliquotumultu omniS terrigenaru SCforefiu cetus prefentata caufarequifitio nis mee pariter SC aduentusw. SiRseft ille verius qui

Gertie feccadiö tcxxx

Abel coucnit rede Caym vero obli'que^Iatus.Sacrum pingue dabo necmicrûfacrificaboJDemones ergo no in appert© fallût nec palam mentiunf.Sed fub claimde veritans Ô^ bonitatis decipi«traut g fallacias Glogiftieas aut g obieda extrinfeca^pofita aut gvariasfàlfas appa ritionesy)plietias:reuclationes fantafticasaHocutiones autfaHigrapbas gfuafiones imutando vt diximus virtu tem fantaßica autimaginariâ. Propter ergo mltiplices modos deceptionû fallaciarû SCpotèuaiuj ipforum ma lignorû fpirituû dicit fcriptura Genui).Sed SC ferpens eratca'lidior.i.fcdm alia? tranflationêfapiêtior eundis animantibus terre quecreauerat deustixps vocat dia bolu5 foriêarmatû.Luce.xi.SC Iob.xti.Noneftpotedas fug terra quecoparetei.SC.xvi.q.ij.vifis.Diabolus habet millenoeêdi modos SC artes.Et Paulus ad Ephc.vi.Nô eft nobis colludatio aduerfus came SC fanguinemtfed adaerfus principes SC poteftatesiaduerfus mundi redo res tenebrarum harum.EtApocal'xq.Vetçire SC mari quia defcendit diabol us ad vos habens iram magnâ. i, poteftatem.Secundo decipit etiâ perlbmniorû iHufioi; nem.Nam quandoep operatione demonû alïque fan^ tafie dormientibus apparentin quibus aliqua eis reue lanttqncB quidèquedâvera fiuede fpirituahbusificut Aug9 rcrert.xviij.de ci.dei. qquidam phûsquedâpla tonica dogmata cuidâ in fomnis exp©fuit qdper opera tionedemonSAug^fadum dicit.Siuede corporalibus prefentibus vel futurisprecipue hijs cû quibus demoÿ nes habent aliquapada ilficitatgbus quando^ rcuelat ca quorü ipfi caufa funt qnlt;ÿ quedam quorûôgna pre nofeût que tn hoibus funtoccultajquâdocp imittunt fô^ nia filla SC decep toria ikiit patet g Gregoriû.iiij,dialog gom. Ghvbt dicit:qcû quids fomnia vchemêter atten#

Caput Jßttintnm

deret diabolus ci per fbmniû longa fpacia vite ^miCitt cû^ indireAe multas pecunias coIIegilTet ad ftipcnlH longe vice deceptusa domone repente defunAis eft inlt; tacftas reliquent mile partas pecunias.Simile etiâ patet in illedequo invitis patra legit: qgt;cum audiret mira^ cula Moyfi cepiteS preferre xpo:SC de nodie diabolo ap parente viditxpm per fomniS in choro hommSin vt’^ ftibus nigris:3C MeyCeninchoro angeloriïin veftibus albistj^pter quod fomniff iÜe a fide recelTit: fed poftea illuminatus intellexittiliaciam SCadxpm reuerluseft» Taies igituroes reuelationes fomniom S^ refponfiones no appetede fed execrandeS^ no credende funt. Primo quiafrequêter falfajrcuelant:qaipfediabolus mendax eft:2C pater mendaeq.Scdo quia dato q?aliqn vera rene let:tn femper intendit perditione hoim:0^ ideo pluries vera dicitvt holes aftuefaciat ad 15 vl ei credat et ficnendit perducere ad aliquid humane illutis noduum.Hccex Henrico de Affia fuper Genefim» r'^tlartaqueftmcula eftqua oWre ßmitti tde^vt hoics a demonibus infidient .

^^J^^Ad qua fic refpondet qjcum diuma^uidenti^ ordinäre mouerit mala in bonum óf bonum inferior perfuperiora ^curet:ôf ipfi angelifint medi ) interdem ófhomines: bonumhominuper angelos ,pcuratLir:£f hoc duplicitcr.Direële inquantû homo reducit ad bo^ numamp;Sretrahituramaio: óf hoc fit g angelos bonos^ Aliomodoindircdledum aliquis per ipugnationêa co trario retrahitur a malo óf,pmouet ad bonumiSfhane ^curationem habent facere mali angeli dati hominibus ad exercitium deo permittente.Hec Tho.in queftiont bus de demonibus,0fin primagte,q,cxv»

FerricOccadiö ccsxxi (Fixumaputedamp;etem ptattonehominua demontb^.Circa quoi

V J fcx quefliuncuïefolucntunquarum que; PS^- bbet infra fuo ordine declarabitur»

^ ^tma qucfliikula cft:Si 1p^^eptare hotes fit^priuj offidSdemonS.Ad quä ^^'^ primovidet refpendendu ncgafine.Nam Gen»

*xij.feribiUq, de^ têptauit Abraha deimolatióefiliper:# go, Itêmudus caro ©dhomo têptant deü:hoicm at^ fe^ ipmïergo no cftjapriGoffidÖdemonu têptare» Ad hac queftionérefpondet q gt;nbsp;teptatióis duplex ê finis. Prim’ ^xim9.f.fdëiia fine expieria de aliquo que teptam^.Nä tuiunibet reptantis imêtio ƒprie eft velle frire aligd de tèptato.Eftvltenoróf ali9 fimsbrntis vfmalus qqnep quentex geepta fdetia.Bonus quidècû aliqstêptatalf« qd fcire de fdêiia vel virtute alterius vteC^'moucat ad dignitates.Malus qn reptatde aliquo fcire aliqd vt eu5 decipiatvffubuertat:amp; hoc^prie dicitquado cupimus dealiquo aliqd fcirevt c6 decipiamus vFfubuertam’.Ec qahoc cft^priu diaboli qui reptatvt nos decipiar:i5 g quandâ anthonomafia5diabolus dicit t?ptator:fc3md ludprime TheflaP.itj.Neforte teptauerit vos is qui tem ptat.glo.i.diabolus cuius eft offid5 reptare.Quantum ,vero ad fmehonuvt quisalteri bene faciat fiedeustan gelusbonus:amp; veri amici tcmptant.Siauréfoquimur quantö ad^ximû fine temptationis.f.velle fcire de alis: qu0a1iquid:hoc eft duplici ter: vel vult fcire alqs: amp;nbsp;fi^ deus têptare dicitvt fciat. Ü vt fatiatalios feirerfiem dicit Deutcro.xiij.TemptatVOS dûs deus vefter vt palam fiat vuum diligatis eum.Quo mó têptauitabrahâ vt modo

Oput Scvtinn

offenderet obedfentiS'ci’^Et ThobtS Qi lobîvtoflêderet eorû patientia:Se Phihppûrtobederet ci^fïdei panif tatê.Io.vf. Vel têptat vt fciat fibi:Ô(5ficqnc^Ró temptat dencupiensquafi incertus exciri dei virtutêîpotcltatê veritaiem:S6 bonitatcficutludas Machabeus eu paucis iniens beHum contra Bachidem copijs multis munitu temptauitpoteftatê diuinajtóf occifus eft,primi. Magt; ,cbabeorü,ix.Ethenricus imgator têptauitdci fapiêtiaj eu'fufpedä litet vxorem virgineS^ fanda de adulterio? ge coegit eâ nudis plantis fugferrû ignitu incedere: S^ illainnoeês illefa cuafttvtpgt; in cronicis,Tcptantalij dei clementia qui petuntfibipeccata d^mittitiniurias alqs retinete« :6d fic reptantesdeumaxime peccatcum agat .contra virtutem religionis: cuius eft de ex cellentia dei optimeS^ certe fcntire.Et fic pot accipi quomodo repta re diuerfis diuerfimodeattribuat:Nam teptat deus vt fci re faciat: teptat homovtcognofcatgC ^moneat: têptat diabolus vt fciata: decipiat.têptat homo malus vtdia boli cooperator exiftat:têptantmïïdus 2d caro materia d.abölo miniftrantes.Quia tn temptare^priceftde ali^ quo experiments 2d (cientia accipere ad decipiendum qa^prqftimSeftdiaboli 2deooperantiS ei. Idcirco dici tur^téptareg quandä excellentia angelis malis c0ue^ nit éd conperatorib^eoBr,Etpcrhec patetaddubiSfoIu ho. H«Thopri,par.q.cxiitj.6d feda fcdc.q.xcvq.

(Ecunda queiliuttcula eft: adqd ptendit reptatio demons. Ad quamdet \ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'q? reptatio demonS hue calliditas contra hoiem

circa bnep laborat. Primo ad corrSpcndSfïdê falutarem erroribus fugftitioibufej.Sedo-adconferuandS hoiem in illis. Tertio ad inducedSvia contrariam virtutibus.

ïEcitU Occedis ccxxxfi

Quarto adcofiimandS hoiem in fuisiniquitatib^vt fic finahterpereat Sc danet.Quinto vthomo panategri^ tudinêScaffli^óejivt ficirafcatóf deu offêdat:vt habet in glo,c.p5tfiert de pe.di.i.hec Henri.de Aflta fuß gen» friErtia qucdiöcula oquot [t À SC que funt têptantes Sfinfidiâtes hoibus.Ad k^^xvïua fic refpondet:q? ad pfedaj rationê têptatojï ris tria requirunt.Pnmû q gt;nbsp;ptêptationêdubiu aliquod ignorâtibus manifeftet.Scdm q, GtintentS hocab eo g têptat.Tertium vt temptator cognitione hui^ rei velit acciperequai iab eo ignotam. Ratiôe primarS duaru5 codition« copetit têptare deo Geutptj sin Abrahä.Nam pimohtione filtjmanifeftabat obedientia amp;nbsp;Gdes Abra he:0f banc manifeftatione de^ îtendebat.Temu tn ibi defuittqa per temptationem illam no accepitdeuscogni tion^ quâpri^ no habuit.Alia eft tempratioîqua fal uat vnû predicftoru5tm.f,manifeftatio temptatiiSChoe modo dicit temptare caro: mundus 0f diabolus: qain hqs manifeftecognofdtvirt^vel iGrmitasei’gteptaufi cutin bello cognofeiturvirtus militis.Vndeinpugna^ tio ipGus virtutis mentis a quoeûq; fit dicit temptatio Ethecipugnatio het Geri dupliciter.Vno moapricipio intrinfeco amp;f fic temptat caro.Aiio mo a principio cx^ trinfeco:amp;hocdupliciter. Quia exterius principi3vFin pugnat g modû obicditóCiic eft îpugnatio a mundo cui^ rebus corda aliciunt ad peccandir. Vel illudprinci piu5Îpugnat g modû agentis trahentis ad peccanda vel gfuadendo:terrendo:vPbIandiendo:ôf hoc modo dicit eße temptatio a diabolo Ô^ a mêbris fuis hoibus mal is: amp;nbsp;fic ptj quo diuerümode temptarecôuenit deotcarni: mundo: ófdiaboïo:ôf malis hoibus,hec ex theologis.

Caput Rectum ''^^larra queftißeub cßSi

temptari a diabolo 6^ ab alps didistéptatorib^ appetenda.Ad qua videfprimo rndenduJ affirmatiue Nam lacobi primo dicit Omne gaudiaex* iftimate fratres mei cQ in reptationes varias kideritisjt? illud in ^ virtus alicuius manifeflatur eft appetendum fed temptationib^ manifeflatur virtushominis:0fibt quodâmodo virtusrcfloret:ergo.Sedîccntrariâ eftxps qui nos docet:oremus a nobis reptatio amoueatinora rationednica dicentes,Et ne nos inducas in tepratione» Item Mat.xxvi.Vigdate^ orate vt n itreris in reptatio ne.Et.i.Corinth.x.Temptario vos nô apprehendat ni humana.i.venialis:qa fine hac:vita hûana n agit» Ad hocrefpondet ijcû pfenichil appctat'nifi illud q3no habet rationeboni amp;nbsp;finis.cû tëptario habeatrationêbo ni amp;nbsp;finis ^priet^prie amp;nbsp;ßfeappeti nô debet.Quia ve ro têpratio ordinabilis efl in fine amp;nbsp;hoc pot habere ratio ncboni» Ordinat aßt aligd ad fmeduplicit.Vno mo ft fe:illud.f.qd de fe habet ducere in finê:ficut medicina bene cofeda amp;nbsp;fubiedobene difpofito applicata fedm fe i fanitatê habet ducere p fe. Alio mô g accidêsiillud.C quod de fehabet ducere in aliS fine qua in finêillö: in gjalitm caufaj concurrente habet ducere in fine intend turn fi cut fi quis comederet venena vt morcretur:66 in de côtingateû fanari.Cumigif temptatio per feordine tur ad pdirionqheistet ad falutênó ordinetur nifi gac* cidens g hoc.f. q gt;nbsp;vincitur per auxilia grc diuk»Ideo firn pliciter teptan nô eflappctendû: fed cappetêdû per aed dens.f. temptari amp;nbsp;fimul cum auxilio diuino vincere» Veruntamen quia propterfragilitatem humanam vi* doria efl nimis dubia:tcmptatio fecurius fic melius fu

Wettu 5e«diö ccxx^irt

Icitur $ queratur. Adargumenta dicitur q»Îacohm hortabaturad gaudium de temptationibus: fed ftdpa^ tientiam per quavincuntur’temptationcs.Nec patieti tia relucetniu pfuppofita visoria.Ad fecundum patet refponfio in corpore queftion{s,Hecex theologis,

Ä^dinta qucdiûcuUcliqua

q Wre demon dnam Suam nô tcptauititeriori fug lt;_^gt;Z^eflione:fed vocali locutione:8C quare magis in fpecicferpentis ^ ceterorum reptilis vel aîalium.Ad qua fie rudetur: q, eg pmittêtedeo diabolus hoîem têpta te potuiffet interiori fuggeftioe glt; fantaftica perfuafi# onc:non permifit tarnen mfi yt temptaret perfuafionc 6^ apparentia exteriori vocalis locutionis vt fie latent tem Cue malicie conditionem per Iingu35 proderet 0f fe manifefte amp;reouenienterprimis parentib^exliiberet,Ec in fpecie ferpentis magis^ceterorS reptiliS vel anima num apparere óf loquivoluit:qa inter oia genera fcrpê tium viruIentorS:vtdicit Albertus li.xxi.aîalium,Ser pens eft callidior óf aftutior:diccnte etiaj fçriptura. Sed amp;nbsp;^ferpens erat callidior.i.prudentior ceteris animätib* terre ,Addebatetiâ ad prudentia óf maliciam ferpentis Quia vt dicit Aug'’,xi.fup Gen.Diabolus ferpentemil^ •um impleuit:0f ei fpiritum fuum comilcuit, Hecex Henrico de Affi a fuper Gcnefim,

i—ÄCrta que(liûculac(l,qud

ydiomate demon primos parentes eft allocuti JP—lt; óf qdfuit primU5ydioma3f qderitvltimS in beatis óf danatis poft iudici Stóf quo ydiomate de^ in padifo terreftri cS primis paretib* loqbat. Ad quärndct . q »demo voceydiomatica hebrea exteriori:formata ligua

ng

Capur giepfinuim

corporis animalis ferpentis locut^eft primis parentib^r .ri^^primodonanit: 6C tlTud angelis bonis S' malis g in vdatu inocnielocuturi 6^infirmaturi erat 0^ boies cucis

familiariter côuerfaturi a principio iprcnit.Ouoydio^ mate Adam noiaaüalibus îpofuit. Nam coflat vt dicit Hieronimus q;où noia que in genefi Icgûtur a princi pio vfq; ad diuifîonêlinguaru:ciftnoù bebraica:Si hac Iingua etiâ de^ in padifo in fubieda creatura ambulas primos parentes allocutus efi,5Cipfi exteriori lingua ibide5cG deo fiC diabololoqucbant:quo ' vtenfetiâ bea ti SCdanatipoft iudiciut^uisbeati poteruntad inuice finguis oibus loquCnaut danati.DieStetia Hieronim^ x cGOrigene q »cxgientia^batuj fuit:infant^ claufujS^ /^~ a nutricelegepofita:nô edodu^rupilTe in primuver A —bum ydiomate hebreo, Lebemu^panemtSC yainti. vii’’ ^’*** num,Herodotus tn libro fcdoponit q ?infans troyan^

moxnatus:5lt; daufus a nullocg mfirudus ex feprima verbuj^rupitlingua troyana:artos.i. pandynos.i.vi^ numJH^Henneus SCfupra addudii.

eptinm caputcR Pepö

tentia SfcoditioneipforGdemonG.Cirea

V 7 quod qtuor quefiiûeuîe enucleabotur qua p nbsp;tuquelibetinfra fuoordine declarabitur»

4^ '^ima queftiuneula cRSi.

pdemones cognofcût futura. Ad quaficrefpo detur:q gt;nbsp;futuroru triplex eft genus^ugdä^ha y?gt;lt;^bentcaufa5 detetminatâ 8lt; infallibile vt fu nt iHaqatK^ ’dunt circa motu corporO lupiorum ingbus eft deteri

minatio 00 ois ipedimenti remotic/SC de talib^eftcon t/Z^p lt;1u fio prima:g?demones cognofeanttalia futuraifg^

S^ertic decadis cexKxnn

•tauris cufufmodi font ea que dica mots celi acciduntvt ortus amp;nbsp;occafusJecnpIestconiuntSiones Iumi'nar3:que cia multo melius cognof^nt per fpedes caufarS inna tas ^ aftronomf per artq(§ecun35m genus futurorScfl ^e hafecaufam determinat^rfed tn faUibilealiquan ^:vtfont illa quefuntfc3m infenorenatury^queideo habet caufo; determinatam qa nature intentio monetde terminate ad ynu/IdeoVero fallibileda multiplexp5t occurrere impedimentS:vtpote ager ieminatus fi terra pinguis edamp;bon^ifpofitio corpora foperiorumaffe retpinguefruÆûfEt de talibus eftfedacodufio.Quod demones Futura CognofcuntnS omocertitudinali tef : ^cognitione coniegt;^urali: amp;nbsp;hoc modo afoologus'p ^îw quedâ lutura queconlequunt ex motibusceli in fois inferiorib^tque tn îpedi ri poffunt^ppter defectum caufarS inferiorûtamp;S taliS cognitio tanto magis ad certi tudinem accedittquanto ad vnSeffediS plures caufe co currentes cognofcunttSC quato virtus caufe melius eo gnofciturgt;Vndeqa démons fubtiliflimi font:ideo î ta hbusmelius co^ofcuntljertium genus futuroru5cß queKahenloufam indeterminata sc Faflibilem tleutdi uintur ea g font ad vuSlibet ticuflunt ea que dependet avol untate noflr^q indeterminata eft:qap^ad oppö Îitamoüefe^atlibifë^âélt qa ^polfont volenti etiam perficeretocqurrere mufta/Ktde talibus eft tertia conclu fio:^ demones non cogriofetmt taliatfed f^s Je^/Pri ma luturapollunt diiiinare5C l^nüciäre demon« ccr toISecunda no certitudinaliter/rertia nullo motnifi fo lus deusty cui volueritde9 reuelarefa arfos aiftus yfor patiojie:diuini vocantur:quiTuturis pnunciandis intê duntfouana cóclufioCqfi correianu jefttq?licet demo nesfeiant Futura primo modo:n5eft tn eis dSndaTid«;

irin

Caput Scptimutn

cum ruclanttqma intêtio corn eft ad falFcndu^amp;f ft qua do dicütv«ä:hoc^aciuntvt aftuefcant homines in altjs ad credendu.Non ergo diuinationibus eorum danda eftfides,Hec Tho.ô^ Bcnauc{ura^dnslôhan.Cârdr näTi?njpcr.f.fcicndum.xxvhq.itj.^^d fi queratquo feiuntdemenes quädeep prefenna rcuelando quid nSc faciant reges zcRflpondctur quia demones nonmogt; uentur localiter adcognitionem aliquam acquirendä fed bene ad aliquid operandum in Icco. Vnde demon ficut non indigetmotu ad fciendum:ita neemora tem^ pons ad motum localem ideo fbtim poreftadefft apph cando feamp;5 reuelare: ficut ara noftra etiâ ftatim tranfit cogitando de gallia in fynam.Tho. pn.par.q.cxiq.

Ccunda qucfliuncula eft:

Sidem ones cognofeât cognation« hoim.Ad k, ___' qua pno videt refpodendS aîFnmatiûëïNam vt dici t a Gregorio in morahb’.Intelkdus bto^j refute gentis intenderes Î vniufeuiufe^ intelleduS feliciOalio rum GmuI amp;nbsp;cólcictias eorS penetrabSt. Sed refurg« tes crût fifes angdis^at.xxtj.ergo et angeli boni æ nia li fifue rpofTu^ OinodicendS cogitatio hoisdup^ citer pórfctn^no_m 5 indiredehoc eft ieffedu amp;nbsp;hoc m5 ne dû hôtes gÇ angeli boni fjdcmôes etiâ fçire pnf cordiuyjqo.gttanôestô^ tanto fubtih'^ngeli bem ^^^ mones ouâto effed^ uiuîmotfi fuerint magis pretiid» Cognofcitèna coptatioÏhter3unó folóp adS ß^efrc d5aliquê exteriorê:putaloc utiôe5 vfopationê:f5etiâg aliq figna facfei:0£lmuta tionêvult^» Velperfigna aliq corgisqdquidê diuerfimodemouet fedm diuerfitatem affedionS.Namdt Eccï.xiq.Corhots imutatfaciê dus EtluuenalisJiu'q.Deprendas animi tormêta latêtis in

ÏFrftic Decadis ccxxxv

CgroCcorge deprêJas 5^ gaudia/fumft/vtrûcjJnde habi tiï:fades.EtOutdius de arte amädi.Sepe taces você:ver bacgvul^ bet SC hoc eoamó holes cognofcSt cogita ti5es cordm:5 angeli boni Só mali tanto Facili^a^äto fuhti^ Vus imutatioes occtiTtas córpales pjend ScHtinedici^ alitp affeÄoeTcögnofcut g pulfu puta g » bô triftat vel amet. Hancant cognitione. d.Bonauê.vocat coiedura 1amp;amp; fedm hâc cognitioneindiredâ vF coiecluralej veî ineffedu intelligit diflû.Aug. xxtj.fupGen. ad Ifam: Qgt;g^oft^f cogitatioes nras nobis etiâ inuitis. uelibrodediuinationeingt.Demones hoim difpôïmo nés nô fois voce^latas: vers etiâ cogitationecôceptas: eS Cignaquedâ in coxporeex aîo exprimunttota facili tatepdifeût. bec lUe^ko mô potTutcog^i cogitationes diredc:.put funtinvöTuntate;amp; : tune eftcoefufio fedr. Quod nee demohés nee angeli nee holes cognofeut cogt; ^quot;’*’‘* gitationër:fï fotus deus.Probat hocprimo üc.Nam eff angêlTSTdemonesëx f^eciebus inditis S^inatis cogna fût naturaliter, voluntas verohoîs en nulla recoueniat a qua polît t elici ei^ fifitudotideo direde nec volun ta tes nec affedüœes voluntatu nec cogitationes butTirt »'n itelledu poflut abhöievel ab angetis bonis yr malis tognofeided a fólo deozeuifoli volStas hols fubtacet 52 loIusTn ea operari pötefl: cS fitei^ principale obieAuj: amp;nbsp;vltimus finis» Propter hoc dicit leremie.xvij. PrauS , eft corhominis 32 infcrutabile;gs cognofcetillud^g^ ^minusfcrutans cor ^^bans renes.Et prime Cor.tj, Quis èniieit hominû que funthominis nifi fpûs hois qui in ipfo eft.Que verba fie exponit Ambro'’. Voluti tat» 02 fecreta cordis quis hominû feitnifi fpûshornis nis oui î ipfo eft.i.nifi animusipfius 32 no alterP.Wa. nifeftû eft eni cogitationes noftras a nullo fein' nifi ab

Il üq

Caputöcptinuim

animo noftro/quêlife fpm dicit.Ita Si que d« funti.fe creta 06 occulta dei:nemo pot fei^nifi fpus dei qui in ipfoeft.06 eftoftenfio a minoriŒtÆig^ ’ li.dcctcEafti cis dogmatibus dicitJiyernas cognatfoes noftras diabo him no videre certSewbacit ad hocqddicitdns Bona uenturatqi fient deus voluntati rationalis creature de dit dominiG fine arbitriû cuinulla poteria pfidet nifidi uina: fic dus potentie cognitine deditcôfcicnrie fccretâ cuius fecreta ßC^funda no penetret nifidiuina fapiétia Etideo nulla creatura aut humanaautangelica pot co fciêtiehumane lebeleereta :nifi pligna vel p egiefluras vel nifi riouerildeLreucIatione.authoJs dcteÆone ST denGeiatione.Hee Thobnqueßionib^de veritate. 06 in prima pte.q.lvtj.S6dns Bonauêtura^dns Iol5.de tun cremata.in.c.quodâloco.xxvi.qaq ^ns aut Hcrueus cG dno lohâne Scoto dicunt demones cognofcunt co gitatioes noftras quantG ad fubiet^G obiedGSräfie^ adquem inclinantlnô autêquantGadfïnc;: putd fciut quid cogitamus Icci ignorant ad queîînemîcognofeût te cogitare feminam:fed ignorantan ad voluptate vel ad alium fine. Ad argumêtG Gregorij dicendG: q-in refurredione^p ter clarita tê corgis 56 futni itatê eorum penetrabitur mens eorum quo ad quantitate gratie66 glorie:non autem quo ad cogitationes cordium:fl6 fic dicitur de angelis bonis Ô6 malis nuncrfe^ a diem iudi ctj,Hec ex fupraaddudis.

Z^jCrtia queUiuntula efttSi

E nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ademones facere poffunt miracula, Ad qua vi*

__primo refpodendGaffirmatiue.Nam dicit Aug^li.gj.queftionG.PlerGc^arttb^ magicis 66 demoit nuhüt miracula ftha illis que hut per feruos dei.vt patet

^erdé Occedis tcxxxvi ex Valerio maximo Ii.i.Rubrica de miraculis^tem^li^ Ceitatio mortuor^ miraculS ê,d/aboïus aSt fecitmediate phitonifTaî fufeitanôeSamuePvtp3 primi Rcg.xxviij: Kefpendet g?.fi miraculû aedpiat^prie^jut eft aHgd ar dun infolitg fupraïacultatê toti^ nature create S^ pief fpemadmirantis appares (vt dicitTÇug^yUcmô nes frc miracula facere non poffuntnec aliqua creatura: ni (T tofusdej^i ante miraculû accipiat comuniter ^coc|3gt; ^££dit raeuftatê amp;5 considerationêhumanâtfic demones poliuntfacere mira cula g verius dicerentmtrajinquan tu holes illa fie facia mirant:ga eorû facultatêSc cogni^ tionêexccdût, Quäuis aût opera demonû que nobismî racula vident act verâ ra tionêmiraculi nôptingant:fût tn gnat vere res:ficut magi Pharaonis p virtute dcmo^ nû veros ferpentcs Soranas fccerûr.SC gn ignis de celo cecidit in familia lob Segregibus z^quHueruntogäfa thaneß^ fantafmatano TuerStvt dicitAug^. xx.de cf* dei* CAdprimO dicit qgt; iHa^priedicuntmira SiS no mi racula* (Ad fedm dr phitomllà no vidit Samuele Ij dia boluin fpê8C fiPimdtne lamuenque pbitönïlïa a^i? Pit Samuclêtet io fufeitatio nôTuit vera:^ fantafticaaho* inpn, pte.q.cx.amp; : lo.de tur.cre.xxvi,q.iq.c.quoda loco* ^gt; ^am quclliöcuUdb^n L nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ficut dicit de mulierib^ de node equitantibus

diam vFeuHerolde vxörephilippiÏÏS7ic~ mretan j^illufio demonû/ Ad qua videtprimo refp^ dendu affirm a tiiietNamlègitd^rchiepo Bifûtino que diabolusvfq; Roma tuIit/amp;Pe dicit de Alberto ma^o a Colonia Roma a demone addifputandûäddudwEt debonoâgelo fcribit Dan./4, catulitAbaebue deiuJea Öl Babilonê/in vertice ei^/vt portaret prandiû, Danielû

IIv

Caput ©cMiUiin

Refpondetq» ea q dicunt de diana 3«fherodiade falfa für. Prio ga diana dea paganoijt in m3do hocïncc inalio regit: nee Iierodias eft in mSdoJcü qua dient feeqtarc, Non.n.gininitadeo a taF^Iohanè baptiftafeo^tcr * fici exeat deinfcrno aae^andü.rte fairuycn:qBdicütrc eg tare füg quafdäbelHasrqdqde falfS eft: nó'cni in ta breuitge realiter Óó corgaliter ifte beftic tâta teirarû fpa cia polient tranfeurrere SC tâ filenterambulare.’nec vi^ derent comeder^^tergo illufiot^dernon3:g cu mente cuiufc^muli 'erîsgfalfâ ereduîitatêfubiugauent/ illi«' CO tranftormât fc î diuerfas fpês perfonn^ 5C fiFitudines SC mente quâeaptiuâ tenet multipliciter in fomnis de«! ludnt;modo triftia:modoleta:modo cognitas: modojï cognitas gfonasoftêdendo.Etcu folus (pus hoc pâtit in fidelispmittit etiâ hoc no foluinaio fstn eornTeueniret

(Ad ^la ioppofitS df:q gt;deuchere pStcorga SC hóiesf ficutp^nxpo dno a diabolo imonté excel fu SC fug pü nacuis tepli portato fié habet Mata'itufieut etiâ p5 qntp de mulierib^ arte demonS ad fuos amâtes vFadulteros deportatj.Sed illa faceredediana 5lt; herodiade nó pot: nee c file ió pna negâda. fo. Car. 26.q. j.c.g »allegato.

C^ 0ftauü caput eft oepo o H têna SC imbecillitate demonS. Circa quod quincp queftiuncule foluentur: quarum quehbet infra fuo ordine foluetur.

-lt;^Pgt;una queftiuncula eftSi J P w4€nwn^alilt;^ arjenaturali luenwvc^^

ri point o^inatiois verborS ^raderSiyP^riS naturalia rergloogïpoftrnt ab hole yt intret aïiquêjocö puta iïalâ vFlapidea imagine amp;nbsp;ibi fixe gmaneant SC re fpófa pofcêtib’donêt.(Àd C[u5pnû videt rndendû affir

Gertie Decadis ccxxxvn-

manue.Nam expenaiaemater fcr^R/)didicim^:2lt; audi uim9ali^s habuiflè ÔC bfe demonesîclufos in fialis:(la tuis amp;nbsp;in idolis tge nro amp;nbsp;i^tra^tamp;ab eifdê cceicis« tos deddïèrefpófa pctêtib9 »(AdJtócqueftione rndendo ponunt fex cöelufiöesfQ^^Tpnäeft^i ^s quefiti nega n^ajvera. Probargalicqua’is no pualeteqlitmPto mi n’potpualere îferiorfugioritvFinfifmior potetion.Sed qltbethô naiuialiter einfcrior ct ifnmior oib^an gelis öC demenib^nmo ex dido xpi: g minoré inter angelos Walorêoihciergnópotenthö (ópelIere vFcoercere de monesad îgreflujôC fixe alicubi ftandû:jjpterea dixit ïcÛ4i.Non£fug terra ptâs quecôpet ei.f.diabolo/læ fi hô nulla arte autvi verborn vFeataderü aut lierbaru vFlapidS cópellcrepótaliû hoîem vt aliquejlocû deter minatû intret ibit^ îmobditer fret SC maneat donecli ccntict:qd magis deberepolie fieri:cû hô fit aîal rônale direde fubiedö:fcSm fuâcôpofition^ fiC condidionê naturale? coigibus celeftib^SC elementis SC coigt; ?accidégt; tib^.f.influxib^ SCîprcflicnib ^’alterationibusamp;tranfii mtitariôibus^ago mFto mm^pôthomo diabolû côpel Igre/g diredëîtqrfrftjaeôpöïinönênôTitbt]ciTccrp on nùsceiëftib^’ncc co^ ifluxibusautaccidênb’|^c3a^5 fbiRotSj aliqn apud hôtes êvel fuit ars comedi demones feu fpûs malos verbis a ut cara dertb^ aut a Iqs_qhufcucg rebating no habuerûta dernonibus.Hec pclufio fbat ^‘‘•.QuianôeffveririïFq, demones fugbilfimi vellent holes docere quo pellent in feruitute hoim redigi SC ab cis captiuarinnraxcerarütcludivFexpelli ^ libito licis qn amp;nbsp;vbi velleil^rfiapclufio.Si demones qn^cópel IVOIvel echoreenrad ingreffû vFcgitiru^ciHsamp; ca^ ^«ibus 2c,hocfityefa famodeo vel pangetis Bo^ ^^ydetiam forte demones inferiores a fupeuonb^^

Opiit 0Ct3iniin

notêtioribus demonibus copclfunfad hoc vel ad lUud Vel certe demones quâdoeÿ fmgût ad huiufmodi per ho mines (e compellitcum tarnen fponteS^ libenter venial vt credentes facilius opprimant. Nam vt dicit Aug^» Demones ob nichil aliud beneficuipreftant nifi vt er« dentes occultius finaliterpdant{Quarta coclufiojSicEL ^mfkity^C^^Päd homines aliqua ars cohercendivd evellendi demone^expreiftnis aiit cóbinatio^ïeu^ hiDiti onc aliarû qLi arûcûqj rcrû illa ei:aLâleILfQl3jnini furialis refpedu dei velbonoBi fpin'LUiïLita videlicet ep exdiuino pai^ojecreto quotiens talis homo dixerit ta lern exorcumS tali modo ÓCintenfione: autcS talib^ce rimonijs/coherceantvel eópeUantfpiritus malignipet ipfum deüautangelos eiuspojeftatiue exorcifta folutn exiftente fuo modo miniftro(Q^ta cóclufïoJnxpia narelijyonc credere elfe aliqua artem cohercendi demoj *i®jut?li3uêexorcifmu habere effteatiâ inexpulfioc reu cohertioneilTor«/fup(littofum cn:.Pró5at:quu nër fn ecclefta prFmuTuanéeïn eccTclqs modernis: exorci(f mus aliquis ^prius 0^ detcrmiatus exppellendi demo nes ab obfeflis hoibus vel illos eóftringenditnifi apocri plie inueniüamp;Tdubfe.Quümo faluatordixit Mat.xvij. Hoc genustf.demons no excitur nifi p oratione SC ie iuniS.Conce^m ^ufdat^concelTuyeft peculiariter cm adäeorS dcuotióe^ oratio^ quas deus exauditvt ^es^inuocationêjogis dei ÓC (andone/demones coh« aantÖC expelTantßSöconclufio«Ars includtarüdTdejü mones î imagimbX^dfialis de qua foejutus eft^rmes non ed^prie arstfed queda} conditutio feu decretu aut P^u tadtSyelexprelïum inter holes pditos SC demo» nes dfumi honoris cupididimos: videlicet epfi homo fidem firmam habuerit cpfintveri dq diuino honore

Gertie Dccadiö tcxxxvnr

coïendt potenteshoîbus ^defle 6C obede amp;nbsp;c3 tal ifide homo feceritaliquaimagine hoïs vel cuiufcScp aialis 6C confecraucritipfam talib^ verbisxaraderibus feu fi:« guris fuffumigationib^aligbus QC yndionib^zc.tunc abfeg dubio aligs fpirituS taJi côfecratiôe ó5plcta intra bitlHanum^nê:8f ex ea refponfa dabit deceptis HoîI? confuTentib^pfumtamp;r hanc inlh'tutioncdcctetum de mones quibufdäßditis hominib^ per infpirationêvel aliter quomodoeûcp patefecerunthta q, crederentholes fetalem artem inucniffejfec ficifti talesdcge dci dimiiTa credentes amp;Sferuantes leges illas demonö:mfto iudicio derelidi funttamp;TderelinquntÖC fiunt fcruidiabolüq vtipfos in fuo feruitio teneatê^ alios peripfos alliciat opera tur fepifîîmc ad vota tal iff ferworum fuorû quod cQc^ voluerintjÆ’ropterea bene dicebat Aug^. xxi.de ci.dei.e,vi.Demenes vtaUieiätur ab hominibus ad in ha bitandum alicubi prius eos adutidima calliditatefedu eunt:vel infpirando eorff cordibus virus occultuintvP etiam fallacibus amicitq s apparendo eoruep paucos di fdpulos fuos faciunt plurimorum dolores»Neeg enï potuitprimumnifi illis docentibus difei quod quifqj demonum appetat]quidue exhorreatautquo numine inptniturvel cogatur.hecille^ concluditdns Henri# cus.Non ergo cum nigromantice vel magicecompelfis autin yinculis eum vtputas tenes. Sed hoc certumJja Gc^jp^e fimulat fccaprum vt te capiat. Se vinctum_yt te vindt. Setupimperio fubditum vt te fibi fubdatl a teinclufum vt tibifinaliter contludatlfingit (e tua arte vèn^dTvenmâginfalligatum vt te funibus pecca# torumligatum ad infernumperducat(amp;pe^ec patet tcfpoi^Ro^^rimumjtgumentum.HecHenricu^de Silia luper Genehm,

Caput 0ttdt)um ^^Ccunda queiliimcula dî;

Sidemon^pnt «^prflLa corbibuso^eflïs vit tutemeIodica^apidisvc[j^^arS^dr^3 vi det primorndendSaffiïmatiueTN^am primi Reg-wü didf’:qgt;c5 Dauid pfalteriiïarripcret3^ coraSauIPfaf^ kretrceiTabat diabolus ab ci^vexatione/Itej in mufica Guidonis dï g gt;fût quidâ demones qui melodiâ fubfti nere no pntj^Iofephus libro de bello iudaico dicit. * q» in exercitu Titi cu oblideret ierufale eratquida^uiner lapide anuli demones expellebata corgibusobfeJi^ce Tobie.vi.dixit angelus Raphael deiecorc pifeis ponto fugcarbones:furnus ei’ fugat omne genus demonioru fiue a viro fiucamulierefe^ajpmpnedigtud^ifre cx orciimosl^ibaru ad demones expellendos. (Adhanc qucltionerndendo poniRur tfé^oclüfiöés iuxta (ieter^ minataomgfm NicolaS de lyra füg primû libni5.Re. Kvi.c. (Pdnia eödufto ê.N^melodiâ nec herba nec eu iufcûqnâpidîs virtus aut reiîenfib7sïu5ftâtia:potnatû raTTvïrture in dernoncaligd agere p qd poffit ad aligd c5pelli:nec g cofequès a corporib’obfeffis expelli aut ab ei’vexari0e exeluder?.Hec c0clufio .p5aturKc.Niillus fpûs fegatus pot naturaliter pati a corge^ Patet ga ages pftantius êpa(îb:vtdicit Äug’.S^ phösin deaîa.Ssdeÿ moneft fpûs fcgatus:ergo fertur q gt;nbsp;nulla res fenfibilis aut virtuscorgalis direde vFindiredepot in demonib’ ergo nec copelli ad aligd.Hane condufioneetia ponit mgr Henricus de Gandauo in ^libetis g ita dieft,None aliqua vis iniapidib’ autherbis^ue dem one cogere pofruvFlugare yllbmotltcet fingere poffît demo fc cogi g herbas aut lapides aüt’,carmina:hocaût nulls horum Heere pofTet nilide’fugnaturahtçr eisbuiufmodi virtu

Gertie öeradiö cëxxxix

ton indidifleC^u^modu (ndiditeâfacnmêtis Sf ver bis facramctafib^»(Scda codufto, Virtus dmïa pôtîme diate vFmediate, puta rnediätib^ angelisboni's aut fan^ fits vFboms viris agerein demones ^ eos copeliere ad alïqd agend 5« Patet co cTûfio.Cum diuîa virtus fit fuÿ ^ior eis cuifubiediaeft ois poleftas alia:potin eosîme diatevFmcdiantib’ bonis angelis aut fandis vF bonis viris. Vnde difcipFi.Ixxtj.reucrtebant cû gaudio adxpm dicêtes.Pretia demonia fubneiuntnobis in noie tuo»' Luce.xj^ertia côclufio. Melódia vFaliqua res feniibi lis potvocatic?nemirigare.ita g? p illa fenfibilia a demcT nib^’afflidi leuius fera nt.Hoc tir nô agêdo in demonef' fed inuexatg a demène.Probaf:qa ois caufa limitate vir tutffpotînducere effedn intenfiore Eminus intenfS inmagis ö^minus difpofita matcria:nä adiones fiunt in patiente difpofito.ij.dcaîa.Demon vero eftlimiia te virtutis:ergo intenfiorê vFminus intenfaj inquietatio nem facit in hoie fedm diuerfitarê difpofitorg ad illam vexationefine ad illudad quod intenditdema vexando inducere^ in hoîe cotrarie difpofitiôis: vrpote fialigs eftdifpofitus ad paftionêmelancolicâ ^ in illumheiem qui habetconnani difpofitienê.ôf hoc quia demones no polTunt materia corporalêfcdm fuâ yoluntatetränf mutare:fed hoc Facint mediatibus adiuis8Cpaffiuis cor poralibus:in fuis eni adionib^demones holes affligée do aliqn confiderat difpoiîrionê materie corpal is. Vn^ dedicimtur^IiquUuna tici'.Mat.i^^^ fedm variam difpotitionelune affliguntademonibus ex di uina pmiflioe.Lun^aGt het dominiu fug humido:0fß cofequês fugeerebrS q^quideeftmagis atSufufe pere adicnem dcmonis vno tempore ^ alio fecund«variS motum IuneƒS^mili(cr 6^ herbe vel meledie vel alietes

Oputretailum^

fenfiblies multu pofTunt difpofitiones œrpor3îmu0^ re:0( fex cofc^uenti motus fcnfibilitarisZ^atet de herbis quaru qu;eda inclinât hoies ad triftitiâfquedam ad gau dir^/de^niQnia cti_4p^.iii].poIiticorü,vbi vult phSs q, dinerfe armonie^uocant diuerfas paffiones in hoiaEt Boeti’dicit in muficatgpmufica valet ad curanda infir mitâtes aligs vel alleniandiTramp;ritapQ g? herbe vet armo nteqniç poffuntcaufare in hole aliquâ difpofitionêco trariâ illi vexationi qua demon conathoiem vexarerai P cofequenspt5q?E tales res fenfibiles caufari potdilpo fitio incorßehumano p qua minusTubdatagioni aef nidnnfSC Geaidetio ab eo canfata diminuitSCaUenian

ƒÏtenullud qd minuitgeeptione afflictionis diminuit etiä dCallcniat afflictione,Melodia autminnit gceptio nem afflictionis eu attrahat ad fe mentisintentione?K fic alleuiarepot afflictione in hoie a demonc caufatâi Demone vero affligentenonpot expellereyt dictuelK ^dpfimu argumenta dicitur qgt;Sanlg mclodiâ vimi tenaturali lenius poterat ferre vexationediaboliifedg eâ demonno recedebat f? magis virtutediuia imediate vel mediantib’ angelis fanetis ex merito Uanid qß^ des diurnas irr cytahra canebo falnte Sanhs/bife ha# betur:iiq.R.eg.iij. de hcIifeo(Âd _fç3m dicitur q^ dem0=^ nes recedunt ad melodiataiitjjpter fanctitate pulfantist vt dicta eft de Dauidtaut^pter malicia? eius vt poteH fiatad hoc vt g hoc rcuerentia dep débita demonibus tri buatur cuiufmodifuntdemones cupidi; Spfic recedat no coa^ fed volurarietvt tales hoies ii^rore ténrâtS in fua feruitutetqdmaxime ’dcfiderät^Adjtcrtiä fiRter dicitg? ille in exercitu Titi expellebat fences arte ma gican/ß pacta eu demonibus imta tacita vel expreta q^ BusTingut fe expellivt holes in errore teneant» Fundus

Sertie bendis eexE

«iSiccoris pifcis no expulif demoncred meriti oratio nis Tobie qd g fumi odorêdefignabat:0^ virtute fane'll angeli. RaphaehsÆt Salomo fi fecit exorcifmos tem pore quo habeatfpm deiific virtutediuina demones repeUe^nt. Sivero tge idolâtrieinefeat. repdlaEant eis demones arte ma^ca vtdi0:ücff.Hec lo.dc tur.cre. d^.di.i.c.voluiffcnt.§.denicB vt perfpicue.

fï ertia qucftiuncula dfcSi [ t A fafdnatio infanto SC puerotg afortilegis vetuli«

x\fit op^naturaievel «üaboTicuj^dqijä fic rndet q »Auicènapofuit caufaj fafcinatiois forerorte imagina doneaie. Nam ficut ambulas fuß trabe in alto pofitam oditde facili:qaimaginafcafu5CX timore:amp;S ad appre benfionê fola aie ealefeit corpus vt pt) in cócupiicêtib* óf iransivFctiaj infrigidat in timêtib^:Sf qntÿ etiâimu taturexforti apphenfione ad aliqua egritudinê puta fe bre vFlepralita etiaaïa vetule vehemeteraffe^a in mali uolentia:hêt iprefllonênocumêtt in aliquemaxiepue^ *^^ppter corpis teneritudine elfmaxie lufcêptibiiis i^ ptdlionkbf fxhne fequebatfedm Auicêna5:q »materia corpalis obediret fubfîâtie fpûali ad nutiy^ Sedeff fup diéth firq ? materia corgalis folu5 ad nw^ locale fpiïali (obifâtie obedia t ndnjKg’aStToÏÏdeoQdeo melius dice dU5êlt;^ fafeinatiopueroro lit ex fortf imagmatioe aie V£tule imutarislpns corpis coinnttd q qdem imutatio ^Ppit^m'a^lmt^fiunocuti^ ^s ^btdiores fpos puc;? Bj^Öculi aut inficiStacrècotinuS vf^ ad determina töipació g quemods fpecula fi fuerintnouaSfpura co irahutquandâîpuri»tê ex afpedumulieris meftruate vt dicitArißo.inli.de fono SC vigilia.Sic ergo cS aia ye ^kamp;erix compta veliemêtcr ad maÏiuolêtü5^^tur

TKTK

Caput Tetamun

fegmmQcb7 pdi(*iu5 afpeiflus ei^ yenenofus amp;5 noxius maxime puenTg habentco rp^ tenetS ÓC receptlui^ im prcnionis de fadhJPoffibilegftetiâ cp ad Hoc deïpermif ficnc ccoporet malignitas demonuscum quibus vetule fortilcge aliquod fedushabcnr.liec Thouq.contra gen. ccig^ pri.ptc.q, cxvrj. ar. üf. ad fecund u argumêtum.

iparta qudliöculaeftt^P

q ^^aritiones Scmirabiles fadiones apparêtes qn ’ circa corpora defundoru3:vt puja/conferua J fiocoTporu5poftmorte ab incinerationcróC augmenta • vnguiujîbarbetpilorû in mortuis:aut emanatio fangui nis de coiyore occifi ad pfentia5occi^ris gbus funttrf bucndeidiumomiracüloïan naturc ybdernoni^Ad g^-relponden ^Äug^.xxi.de ci.dei.dicit q? apparirionesÄ fadiones mirabilius generabi reduci debet ad qtuor.G ad deum :ad angelos: ad dem ones:ad homines fdosjvf ad corii fpirit^Tneri etiâ qnq : podunt p hoies demoni acos^permagos:amp; qnc^ etiâ fallaci fubtilitatehuma^ na(Pn£autHennc^de ahia ad hanequefliuncula refpo detitc.B^mgulis miris ^in fol itis veras reddere caufas difficilimum eft.Nam fi feTijTdidus êiuxta poetatqui cenim que naruraliter apparent:caufas cognofeerepo tuit: fcbcilTim^ dicicerte poterit q eorumj^p natina apparerer apparuerunt caufas efficietesS^JinalcsHifcet ncre nouit^ofrunt.n.inqtide^tmira 2lt; in folita/circa corpamonuolOHubtiJitate demonu amp;Ycfuerfcrij ho minii a(tueia pcuran.Sic.b.Aug^ in.xiitj.de ci.dei nar ratdë^qüoetâ q qn voluitfc fecirper emnlabEnu3mor tuo:qncp fiFimum ceco ydropico vel claudo, Etqn^ etiam quedasmira circa mortuorum corga ad naturales caufas igducibilia funt^uonad illud de conferuanoc

Gertie dëc3di^ ccxti

*2®®’’®?^“.^^^?^!^?'? pen: fnorterefpontdent alig Jf centes:^ ytmisTod vd virt^ynguenti autret altcut^cor port impoittepot^ cattfa ßkruattSts corpori ab i nt oneranone.fiCq ) yngiies cretontbarbase pilt fntnoc tuo caufapótenenaturaKs.f. cóplexto monerfs: tnma tena cui^ pot poft morte inducUliqm formt imgfedi de genere vegetatiucviuentig^^tq aSt gtcorp us inoƒ tuiiputrefadg ma neatattrtbuóFjkitno nuraculo, Nï deus confemat qüc^ corp a farv^orn Ï^trebiRa tn teW momü fingulans fanólitatis 3^ innocètie ô^ integris latis men's èócorporis eoruivtfic remaneantcorpa eoit rum remota a putrefacflione5C incinéra tioneô^vermiie côminatione fiueeorrofionefinit dû viuerêtintegra fir «ruta carnis corruptionetfientdeeo p5descriptu efi» Non dabis fc^m tuSvidiere corrupiionê^lign aliquo turn etiä corpa pferuant a deo incorrupta eb c» talés mec lm fût ii^excöicatiöe. Nam vt gdam ferïït excoicatorJ corpa no pütreïcüt:3^ ponutexeplu TK^roIi r«;gis Vn^ garieante phires annos ïterfevlijSC ab Vrbanofextoe« côicatitqd dicut iô adhuc integro remaneretvt.f.fit argt; gum^5 aliqle q, ille fuerit verus papa q ipfusexcóici '* *f@13Setiä maior5 corpa fubrilitate demonsconfer uantincorrüpta indeceptionèvt credathoc/merito vite tdiS/accidere:ólt; ficap,pbcnt mala que fecerat,p bonis Ôf ficinducat vulgus credulû adînuocationè ipôrû.’fï eut de qbufdâ mortuis malis vifu5ê q »diabolo operate adinuocationêipforS vel adtac^ücorporu5fuorn ceci fueruntillaminati: claudi ambulauenît; Turdiaudierat

Si infirmi de varijs languorib^liberati funt:quinimo Sé monuirefufeitati fût,Nam vt didlujèhec fimilia re aliterdjuïo miraculo Sé Tophifiice fieri gépeurart pnc vérss oïacorporagbufciïqp de eaufis abtncineranés

€ap»t ©crauum

prefcruata antercfurrcdionê finalem in cfnerë refoluê lur: vt iplcat vniuçrfaFdd fnla:AdeßC tori ei^pcflcn ta ti inflidatquediciUnj^ore vultus mi vefceris pane tuo 8lt; in pukiciem reuerteTis.Gcn.fnXAd »Rud autcde efifione cruons ad pfentiam occifotiTdequo ftnbiï pfiCs ri.dciómixrione dementorûdiceffupruriofe abq dicant lt;p hoc hatper deceptions intredudam ab hoi* vel demone:tn ü ita fit femper vel vt in pluribus magi» videtcfie diurno miraculo aferibendö in horrore^ dete ftarionêpdii gro aliq aliSdequcrêdaivtptjGcn.iitj.de fanguîe Abel corâ deo faturiete 2dbullictc in vindidaj homicide.Hec exdno Henrico de Aifia fug Genefim, lt;^©inf3 ciuedtucula catini n Wmiraculu apparitiones fieri poHinrcx caufist -v^^cniis amp;nbsp;malrstVt nSc fupra didum eß:querit yndHurnenda fit dijerwio haruab illis.Ad qua refpon detAug’.xxi.de ci.dei dicens: g miracula que fiunt a deo fiue meritis fanderj ?hue per hoies adhucin corge conGitutos Gue g angelos fine alijs modis/oino a mor/ talibus incóprchenfibdecft. Ideo in talibus quandee^ tam difficilis eft difcretio'q)haberinô pót fatis tx conii derationc circûftantiarum locitfpis oportunitatis mo/ dotum faciendi qualitatefadorum Sd finis.Vbiexhoc fuppenitur q^mfra amp;^infolita que tribus pnmisfiunt caulis circa mortuo» velalias ad dei honoicCd hoimfa lute tendut/Cetera vero que fiuntTribus cauTis vlrimi» pditionê iiiducut bps qui talibus finermda dtferetio/ ne fpirituum attcndunt.Vndc Äug^ ii.vbi fupra.c.x. dicitj^iracula faciunt demones vteredanturdtj.SatV di aurem angeh' 5d homines ea faciunt vt laudetur de’» Heqcxdomino Henrico de A(fta fug Gem

Gertie öecadiö ccxtii

,^ ^äönö caput eft öcPiuP In ^Bnationeïcómerfio SC inuocatione demoniï.

Circa quod fexdecim queftiuncule foluê v^JUTyQuaru qlibetifra fuo ordinefcrutabit. (Anna queftiuncula cftSi pOttvatid1futura ^ïuocatioiK demo abf^pdlölj^de^ futura trinus moHis adcinari pnt^ cognofd no o naturalkerex cau

Cj fill's determinatis glt; eertitel e^caufis vt in plurib’

^^neguaer ageHtib^:amp;f taliumno eil delatio ß peogni. do»Vnde ortus foFcras vFcû medicus pdicit futurâTaji nitateamp;sadronom^futurâ cdipfim veî pluuiâ:vatina tio nô eihbpcognitio ex ncceiTarifs caufis vt frequêter 3gentïbus(SccÏo mô futura pntcognofddef reuefatioe 8^ hoc etiâ mo fiKurom peognitio no eftdiuinatio,Vn de fi qs futura cotingdia deo reueläte^nSciattipfe tSc *15 diuinatd^ddiuinS eft no facitjßmagisq3diuinû eft fufcipi((^rtio mo pnt cognofd futura demonis in dicatione:éV refpeeftu hoRt eftdiuinatio»Nam vt dicit, Äug’ in li.dc docftrina xpiana/diijin^ eft vfurpatio ^ognofeedi futura ex gda; peftifera focietate/hofm 5^ demonn}^ hoc tertio móvtidiû^atiôe illidtS êSC feni ,pe^dm mórtaÏe?Qd^bafauclori taribus 56 römb^« Vrrît^uAoritàfë Deutero,xvitj.dicêtc,N on fit g phito^ nes côfulatnec diuios^Phitones aut a phitonappolfine didi font g dicebateffe aueftor diuinâdi vt dicit tfidor^ Propterca.xxvi.q.V4C,gdiuinatióes dtQuidiuinatipe» expetuntl^btegula gnguentj jaceat fedm gradus pnie dïsSïtöïïi^do^bat idg gtuorronibu^rimo roe mo dificalle g vfurpatmô idebito qÜdei etdeo nceuelätc 1 mortalit peccat.ß diuini15 faduttdiuîtate fe plèos fimil Utestfjaftuua üdaj frauduldic hoib’ futura coieâatesî

TkTK in

Caput^num

grgo^t^o róne auxitq fie, Sf quis aflumitau3filiûfeten» nû aid ali^d cegnofeêdû vel fadendû gram 'ter peccatt^îV oîs diuinatio ex opationedemonâ^ucniuvFquia cx^ fe demones iuocantad futura manifeftâda:velquia de mones fe ingerût vanisîquifttiôibus futurern vt metes boîm îplifêt vanÂatet ergqjTçnio rônepajfti fie. Si qs vtit padlo tacito vel exprefloeû demonibus grauiter.t» : mortaliter peceat.Sed diuîatio efthuiufmodüquia di ,/ uinatores vel offerût facrifieiô demonivFafiumunt au xiliû demcnû:crgo. ^Q^jHrgua t côtra fie. Non êiUid tû nelt;çmortaIeqaxps€^î?Bc feeit.Sed ipe iterrogauit demcneqafibi nome ect:qrndit Legio:5C muIti (um^ ' , vt hf M^, amp;nbsp;Lu.viqjçrgo licite quiftÿ pot eôfulere de mones,fAdhocrndet Tho.îê3a.q.q,xcv.ar,i.dicêns: qi^Iiud etlgrcre aliquid a demoneÆ^ aliud êinuoeare demon^Primu cnlXqrere aliquida demoneiponteoc curretè qnep licer^pter vtilitatê^priâ vcI aliorS maxime qu5do virtutediuia pot tôpclh ad dieendû verat ficuC pi5 de xpo vbi fup:amp; in beato Martino amp;nbsp;aUjs fdis^c eundum yero.f.îuocare dem or^adeogn ttionê oc^fto“ rü aeqrendääKipfo/nüaHeetwnd^ü^ liccr^pter aïï • qua corpaleveï ipalc5 vtilitatê/put?ïuctionc teru pdita rü quas diabolus feitô^ nouit quis inuenit/ ab code ex ^rereïvd ej^auxilio in huiufmodi vti.Cut^ró efijqa’nul’ la vtilitasipalispóttopari detdmeto fpiritualis (alutis qdîminer ex ingfitione occultor3 per ïuocationê demo num,hec Tho.vbi fu^,amp; rob.de(ur.cre,26.q-v,c.Nce miiü, Ranerius titulo de diuinatione.

Ccundaquediuneula elf.

Quotfût genera amp;nbsp;fpg diwajtonS gb^ ïuoc3 turdêmone5.(Adj]u3Lt.ndet: qgt; triplex g gcn9^

^^rfie Decidis ccxEui

hsvFmanifefta initocatfonê demonûfôc^in eft q^fit abfcp expfla fuocarioelemot^^fola cón^étarionè difpo ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;/-.y^^

fittoms vetmotus alicui^reiC^rdu eft abfcg expffa in; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;’

uocarione dcmonû p^prja opationg.f,dSaI^iducrm» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i

vtnobis aligd occuIiQ redetet^ mamfeftgtfPnmû ^cn'^'^Tr^*^^ (T^' ■’tuinatiôis gtinctanecro mâticos qd gen'^fublFconcic etqnep fpês fiucmodos^ri^pes voott pftigig^ ope

ratione demonsfantafta'S^oc^ hoitnludificant^ lÜn

- dimtvt nó videatq3 vcr3eft:fj credatqdnóeft verStye fedu5 fuit inmuliere q ab oibus videbatureq:Ô^ a faefto Machario videbat femuia/pftigio virtute ei^ feritans^^__ .^ foluto vt fup dicta eft^^ fpês vocat diuinatio p (5;?

üiâPutacS in vigiliaexpïï^d hoedemoncs inuocant nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'

Sé cS eis in vigilia expda vFmanifefta paefta habetur et ficin fônis poftea exreudatiôedemonScanamp;f in hoigt;

^/vbus ^cognitio aliarum futurorS euentuu5M ertia fpês '^Lr^-gt;i^hit 7 vocat necromâtiatg qbufdâ pcatioib^ adhibito languie ƒ videntrefufeitati mortuiSC diuiareSC ad interrogata rndere.et dtnecromantia a necros grecedatine mortal OC matia4«diutatio vt psinlltis q diuinâteS liguis afini

^ mortui^Quarta fpês vocat diuiatiop phitonê»i.ventri $y^*y. ^k^ha^

Zîoqu5:vrphîtoni(Tâ.i.ventriïoquâ gfuturà 'pnSciant ^*^/*’'^^*^/p)I jp hoiesyiijos ficin arreptictj'sp5SC.i.R.eg.xxvitj\deSa nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;''

Jl*quot;* ^mudei^uinta fpês fits alios figuras yFiigna g ‘fireb’I inaiatis apparet ql?gu^en^airapparetinafi4 cor1 porc terreftriputa i terrazin aqtin igne:vel in ferro:aut nbsp;nbsp;^

iapidepolitO/Siin terra df geomätfa.agcos grecedatf

na terraZSC nutia qdeft diuinatio vt p5 in illis q faciunt diuinatioes CÛ linguismêbris holm fufpenfor^Si inj aere df aerotnatiaytpatet in illisqannotat beltias vt i^«*’*^«^ no comedant a lupis.vFqn ex magno vento diuinâtj) dimentuî^Si aût in aqua, vocaturydromanfia.ab ydor

Caput äSonum

grcfcthtiflcaquatamp;mänaqücßdiiiiatio^’fpvinilh’s’^ dminât furta eu Fiala vitrea aq plena vel cS vimali/Siât in ignevocat t^yromâtia.apir grccc:Ianneignis:8(fmä tia:vtp5in illis q diuinâtp lignu viridefdnrillans in igne.vel iiUisg nolCt pftareignevicims ahgbus diebus cbdomade.mêl'is v^inuSi aut î vifcerib^aut fibris vel in teftinis aialiu imolato]^ in arisdemonSivocataiwuj^

eiSîâS exercêies

jû^lî crißagaHitSC rana vPimagie cere vocatmale

alp« ep fola5 cofiderationêdifbónis ii^óc motusïi7 derg^ bic modus ptinet ad adrologos g h vtantc^de ratioeafiro^ad pcognofcêdu futura et natalig coditioes ex celeftib^corgib^naturaliüdiuïatio eoi^ nó erit illicita nec fugRitioFa /Sivero vranteoTideranoeafFrcrQ rdp cbgnokeduj futuros cafuales vel fortuitos euctustaut

etiaj adee^fendupcertitudineopa hoimiqdex vana amp;nbsp;falfa opiniôe ^ceditberirdn^a^çotû ficdlicitatga tilcogatio dcmoisTelgerit:^ îmifeetvtmentes horna î glicet vanitati amp;ffalfitativt dicit Tho.rj.if.q. ^^.ar. iq, Sedus modus vFfpesdiuiatiois égcofidera tionemot’ wvocu auig veTquorütgtS aialiu nùg^ 'ltSïnKàtrô^^ taVy beat auguriuigddietta garritu auig fie au fpiciû abinfpediôeauiûiquorû primûptinet ad aures fcdin ad ocuIos/Aufpiciu fuit î Romulo amp;nbsp;Remo quo^ rû alter Romuluscôditâ ciuitatêromâvocauit noie fuo

eo qjvidor ipfe duoded.Rem’fex vultures vident*’ Garrit^yero fuit in vetula qpno dicmaq audies griq^ ^eantarcî majûfcuculQîcrediditfèiuucnê pulchru du cturam ÎTirô^Tc^ûgcn^diuîatiôpsêqdutjtxcôGde^ ^A^^»lt; O^^cp^ que eueniSt ex gbufda? g ab beibusTenoft

Tertie öccadiö texLv

flut ad aligd occultu tngrC^ff dü5 fadm^aligd vtnobis ahqd occultu^ manifcnct.âô Hoegen^ vocatdunnano p ƒ ^ r^ tones’ö^ côtinct fub fe tres rpês(jpr^rpês vocatciroma r'tia.iJdiuinatioman^.Namex Itniamctis man^cöfidera -

ingrendû per^tradionê pudloH?vel per cofiderationg booraï^ que^uemtït cX plumbo 1iqfa.5lo in aq^piedo ft^tx qbórda^ cedüïïslcriptis vel nö fcnptis in occulto repofttis du cófidcrat gs qua? cedulam accipiatdvd cuS ex taxiHoi^^icdbocquis plura pundia Rictat;vFetiaj duj eôfideratquid apicnfi librû occurra t g qîa foi tïû noi? W^ bntSd fuplWofa fût ^dlKitaîquia cofortto demo nu exercent,ex Tho.vbflüp»amp;ex Rarierio de piCis or iltûi^pdica to ru5,Ôf vidc, c.igt tur.xxvî,q.iq,

td fupdfrïofu5neçp inicitû.Si vero adiungant quedaj; ahaputa figna aliq vel caradetes vel noîavd quecûc^ alteobferuattôes/q manifeftû ed naturaJc edxcatiajno hfe.cntf^flitiofumSd iHicùû.Tho, vbi fiipra.arti. q»

parta queftiiincula est

gure yel fignai vdearatderes pnt reb^natura«« _P^ adJaibert ad efféd^ati^s inducedo-s, Rüde «lue.Cm^^ro cdtquia cû taks caralt;Seres:ßgurc vFligna ad nichiî naturaliter operetur eoa figura no ed aheui^paruralis adipisprincipiu/talesTigure vFima gin« ex eperanóe demonSelïèdiij lintvndc femp cft

'TkTi.v

(Eiput JÖonmn

inicita cas fàccre.ga in talibus habenturpada expreta vel tacita eu demonibustio.xxvi.q.q.cullos.huiurmodi reprobantur.ô^ Tho.vbi fupra.in foF.q. argumenti.

^inti quefltücula efb ^n ad pcognofcendaalig Futu ra fortunia vFinFor tuma/ficutinfirmitatis vel fanitates vel huiuf modtCvt medici facintjlitncitu aliqua ligna obfeniare^ Rèlpodet q gt;fi quis prelagiSfututoru confideret ex cau fa qLie^pcrfignaexpreffa apparet no eritillicitutvt verbi gratia:ficutfi feruus timeat flagella vidés iram dni.6C fl militer ena edepofletfi quis timeret nocumenta alicui puerotex oculo falcinante.A fimili/caufe infirmitatum exquibufdam lignis cognofeunturTEt ideo medicuaira Rgna licita feriiat ex qbusde lanitate vPinfirmitatemor te vel vita pntlicite indicare, Tho.tj.q.q.6i.arti. iq.

,,,^iaà^(^(^ quediûculaê.^tpb

Feruare tpaad alig^aciendg litlicitg^RnHer r per du OS dodor^^rim^eft dnsPetr^de tara. ; poftea papa Innocêti9qntus.4.fcripto Intaqr,di.mm.arti4. dicens^ oblèruâtia tcpoiy eft trij^exi^ueda c^uglti tioisy^pieratis vt in illis g obferuât repuscoi^g fuh^ funtlibero arbitrio amp;nbsp;inchoatadiöes lub tali figno celi Sc huiufmói rephêdunt yfaie.47.Stent SCfaluêt te au gmgsedi g có tempiabantfyderae^^p utabat menfes. T ÄQuedäeiagacitatis ÓCjJuifióis ïillis q obferuâtgfitatê 'tpis adreru nabundantia côfequêdâ ÓCîdigentiâ exclu dêda5.SC hoc nec rephedit nec laudatEca.K^Quare dies diêfugatet iteraluxlucfSCân^ânû a folc^uedabbfer 7 ^^da tporum êpietatis ÔC deuotiois ibonis xpiants qui fella obferuât in qbusiudicât magis eile vacanda deo q in alqsdieb^^pter beneficia fpäliter die illo vPfefto ex

Werticöecadis ccxtvi

hibi'fa. ÄpFs ad Ro.xiiq.Ali^iudtcat dié interdiê^^c^ ^ ^ä^^m doâoreft dns Aïexaft.de Aies. n.panfuire.q.Iq^ar^ dices:cÿ qu^a?oct urr6tcür{nnaturaiy^amp;f queda; curfii yqluntario.Pn'mo ergoobferuarc têpus ad Taeicndurn aliqcfqüödraufat ex naturali coplexioneelemcntoru amp;nbsp;tgis no cftpdni.vndeamp; medici circa aritudines fas nandastSc circa medicinas dandas cofiderant mot^cot potu fuperiorntquodqui no faciunt/autmotus cdefli^ um ignoiant coipos.aromatarijnó medici cêfendi fût / obferuareyero repus in hqs g libero arbitrio fubdunt ^ - T^/^y’^y êïlpdim.Vnde fop iïIöVcrbo apb ad gala.iityÜiesob ÏCTuatisÖ^menfa 8f tpa amp;nbsp;annos.glo.inculpatees gul cêïïëïIationcs fequunfdicêtës.Agsm hocmenfe corner liûîquia illa ftella agit menftm.Non plantabo hocan^ no vitwarr qa bifextus eft. Hecex adducis, ^■ätfptta queniuneula ê. ^n inueftigaredcreb^ furrim fuhrta^ris p ‘î^içnîaftfoial^^^eriudKiSaftrorû fitpëini.

Refpondetg? in veffigaré gueda; qj)prie fFquGtuïim mutatione aftiorntyjputa decalorc Ôt^ frigore imbri AC (iccitate no eftT^m^mdicare verode bps gue fubfunt nbsp;V liberejibitrio que no funtfubieda Icgi aftroru êgra ne pdm ga in talibus interuenit inuocatio demonum« Rec Alexan.ij.par.fCmc.q.Itj.arti.vi.q.iii)*

C^ Ctana guefliunculac ^ft

®9fftliritS in coHediomb^ hetbaru vd quauw infiimitate dicere aliqua carmina vet aliquas feripturas Tuper holes yelalalia ponere/preterTymbon? amp;nbsp;oratione dhicanil^rpcndct^ no licetTupcr boiea vel alalia aliqua’poncrcpreter rymboluniSCorationec dnicam. Sivero aliqualupftinofa addant graue pdm eftVnde in decretis diciiur.xxvi. quefti«v« Non liceat

OputäSonutn

xpfanis ze ♦ Necfn csHedioibus herbari? g »yjAiflafe« fuut aliqs óEfcniatigesautmcantation^es atîgderënnr tni eg fymbolo amdnica orationevt tm creator oim.C de'^honoreturySeeSdo hoc rdê^batur perToc quod di ■“^dturextra delorrilegijs.c.extuarg tenore,Vbi didtur qgt; quidâ prefbyter eg quodaad priuatg loeg accedit no ea intennoe vt demonig luocarcttij vt in fpcdioneaftrola bij furtu cuiufdaj eccUe poflètreeuperareîquod licet eX bono zelo SC fimplieitate fecerc^Jponerct tn grauifïïmû fuitei9 pcim.HecTho.fccunda fecgde.q.xcvi.ar.iiij.S^ Alexan.q.par.fumme.q.Iq.arti. vi,

-Zquot;''k@n3 qudlmrieula eft. Bn J n Mfufpedete diuina verladeollg fitlicitu, Rndet non: duplici roneA^rima gquia eg euangeli um ^tidic in eccPia legatamp;faudiat.Si verba dei nô^fut inaurequo circa colla pofita polTunt faJuare ^^^unda ratio etguia virt^euangdtj ê in itelledu 0C no in figuris ^gomelius in cordepofita^funt® circa collg fufpefa: Q^i nota g in oib^fcrip turis fufpefis tria funt caueuda c?atteclêdâxÊÙnjï eft quid fit qdfcribit vel jjfertquia ft eft aligd ad îuocationê demongptinesmanidefte fuper ftitiofujæ inicitu5e^^o cauendgeft fi cotineatigno tanoiane(ubinisali^37incitum lateat.Vn dicit Cnfo; ftp Mat^pharifcoBi magnificantiu fimbrias coepio nûc multi alignoîa hebraica co fingut SCftiibutÔ^ al Icgât:que nô intelligêtib9metuêda videntQertio vidê dum eft 6^cauerdui ;ne aligdf^fitatis c5tineat:^ia fie ei^effeduinon poffoexpedari a deo qui non eftteft« falfitatis^uarto etiä eftcauedu^necum verbis factis co tineatur almiB vana puta aliq uTcaradergiplgcfignu;

' ctUcis,Hec.D,Tho.fecunda fecunde.q»xcvi.arti.iiij.

Tertie ôccaditf ccxlm

f Retina quefttuncuIaéSn À ^ ^religas fdóy portare 8 ^ qUtereg^ tenere fitÏi ^lt;-,^gt;^citünlt;ndetq gt;nbsp;eadem lo dt derefigugs lötót^

dccuangdio vFde verbis diuinis:ga fi' talia portentures fiducia dei gÇ fdtóg rguoru fût reliquie no eft ifïîëîfû.Si aut circa hoc attêderctàligd aluTd vana puta cp vas dfet triangulareautaligd huiufmoi qdpertineret ad dei irre iierentiä amp;:fandoru5:fuperftitiofü eftSCinidtû vtdicit Tho.vbKupra immediate in folu.ii)\aigu»

ï~(3Sdccim3giicftiuncul3 eil

■ V yAn feipêtes îcâtarevFaialiaîcantatiôib^ fanare fith'citum^Kndetiÿfi'in Kanûtioib^ierpagvr quorucunep àîaliû refpedt^ habeatfolû aduerba facra æ ad virtutêdiuinâ no erit illicitG.Sjplerfiq; incitationes taks hnt illicitas obferuâtias;æ g demo« fortiuntefie Üuy pcipuei ferpetib^tga fetp« Fuit primû demonis innpn adhoiem decipiêdû,hcc Tho,vbi fup ifoEtj.arg, f '^Jodeciina guefttncula ê. I nbsp;nbsp;d OVn judicia fari aderisyFaguebullientis/ordt jlt;Æ naread alicui^ pdi occulti ingntiotjefitTicitü? ^RndetanótSC hoc triplici rôeÇPrima èiga ordinaturad w^^[5oœilra£diôinoja^^ore|çru5tur^^^ cntgajtalib^ miracula expedat:q3 diuîrtœtatiôc no ^ettrerria ró êtga iure canonico reprobat Vnde.n.qgt; v.côfuluifttin decreto Stephani pape,v.dicit,Fcrn' cade fis vel ag fahenns exaîatione confeffioik extorqueri a guohbeKfacri no cejentcanbh^gf gdidoi^atr^ at méto lancitC no eft fugl^iofa adinuentioelro^eft p fumendS.Spontanea eni cofttfione vel teftiftap^'batio one publicataddida habito p oculisdef timorepmifti

Caput ^onümquot;'

föt regimini nro indicare.QeeFta vero et kognto lift fCt» rcliquèda 9 fotus noui'f œrJa fitior^hoim et eifdêrgiS^t videteê^hlbitg tudtetu dudlorptyt dié tho.2.a.^5» ar.gr

Crtiadeda qlliücula cSt pacgfinoe feientiarû hcitff fïtvti obferuätgs trtis notoric.R.efpode^ qtnor fût viepueniedi appaiëter vel ^dieter adfmgularg feientiarû exceduv» (O^rp prima eft g illum{natioe5dimnâ.Lnce;xxa. Ego enicabo vobis os SC fapicntiâ.Et.i.ad Cor.xij.^n qui dêgfpm ferma fepiène zcamp;^ fobdit ibidèifine^ec at oia Ogarvn^ S« ^ idêfpüsdiuides fingedis^ut vuXl^da via ell g’regularêerudirionèh^nam.Cvei a fe ip^o mê mendo vPab alio addifcèdoŒertû via eft g fingularêdc moms aififtentu^infliicntnj^a quofdamirabiliter infpirare folet(^iarta via eft g arte fugftinofaj noto# riâ ademomb^ïmidi^e confe^âS^ häc praticare illicit tû eft. Probat !um primo ga ars notoriavtitqbufdâq Rdm fe n hnt virtute caufandi feientiâ ficinTnfpccftiöes quargdaj figurait â^ ^mndaj fignornJSC verboru5 qi=f hus.Cfignis ÖC verbisno'vtit ars notoria vt csàfis^Ùyt. , fignis no vtdiuintt^infotutis.ficut fût figna facramen t^iadsyclignisjpsinêtib^ad padta quedâ cû demonibg habitaXtitenâ ars notoria gbufdâfingularib^obferuä catmib^SC ofonib^ignotis ex padoetiâ demonfî eóftitui;6rê acgrerefcogniticie}futu rota auxilio demonû qdin^pofitô arris no h^jx4 r-y- 'torielocû net.Etdiqthec ars notoria qfi g ea oU fiant J^ ' nota.Hac autarte notoria gmittentedeo diabolusqn quot;^2?f Uyjç fecereconfueuit quofdâmfeiêtgs oibus vel aligbus ^f'Ä*'*’**'*finguIarfter pcenentcs vcI apparentes aKpoib^vd alig^ bus hûano mô doctis ftupendos.Sed gd hoc nifivtfina^

Gertiedecadis ccxLmi

liter taksex fupbiapereâtet alios vargs gfuadêdi modis coin falfa audorirate in famaSCsha calorehabet!busgt; a^Tntentû dânationis pJucärJKc Hcnri/dcÄT.ct Tho. vEîKipÆalib’igitfortilegis diuîs alittaxant pene pm ieges;amp;aliter fcdm canones^lt;ai^c3m]cg^gitilegi et diuini debet decapitari etióbun?C. de malefi/n uil’ze; er.l.hgm o.etJculpalftn vcfo can5e5,ft crime eftolt;ul fff imponit pnia ^dragita dierüivt extra eo. ci/Si^pdm eft notc^fi debetei coio dcnc^ari.decófc.di.g^) diJctf e^ióe.Si fuerit clerici deponat.Si fueritlaicus d^nolue rit ferré pena excoicet : amp;nbsp;lioc fi criminalit accuietJ^D^ iafeis aut dicendo eft ft fut ferm' vcrberib^caftigen t.Si ft beri incàrceren t.^wi.g,v.co tra idoloru^.hpia5t ta les deftia parodna débet ,pnccrc 8c pnt turpitdecâïûâre.û coi^ v^es an et reno amp;nbsp;capillos fcindere infames etiaj flint cm fendi.Hec lo.tbeoronicus pdicatoruj ordinis in löïtokflbru h.i.n.xiJdt Alexan.g.pte.fû, q.lq»ar.v» c^larradccinia gucftiucula i nbsp;nbsp;q J|reft;Si pifiggs Qi diuiatiomb^demonu eg ftc eue

fit credendg.R.ndet ç norio cft:ga demons intendetad bllendgtß hocmaxic faciut in diuinatioi ^^•difgt eni gneg, vera ytaflyefcat holes ialgs credere eis in gby pöfea decipiat/Ttc folus de^fdre pot futura vel if le^bipfo accipit tani^ a fpeculo etemoîquêadmoduj eft de angelisamp;: fdls^phctis.Sj : ß hac via no accipiutde mones: ergo.ht licet demones^^ptmagna expientiâ qua bhtmlta cegnoieSt narurafiVftj^nis^ magna fit^aprje tanntelltd^eorCjrioApterhoctn feguitq;dcccrtgt;tudie fmmoigcucnaig fiteis fides cxhiE^afegfutürorg co'lt; gnitionê no habeatnifteoiê^ralo» amp;nbsp;fallibilej. Quamp; -«dmodüigit hoïb’ gbuspfumit^ falfa fanper dicer«

OptttäSonum

conriicucnmtnoncfljircftanda fidestita amp;rdmtoftib* jjpter eor5 voluntati continue dccipiendi 5C obfcurita tem jnteUcAus eorum ex culpanon eftdanda eis fides, Ió|gt;,dc turre crcma.xxvi.q.v.c,Ncc mirum.

/^ quot;w^intadedmaquediûcula

q ÄcfttSifitlidtu vriiudicio jortru ad aQjrendü Si '^^frimHnaliniTPMrpnf/r nrnïTfffniTrtA^ele^T^ p’atoma manifeftatióe petoï^ occultorb:amp;: acceptione dignitatû tpalium(^^tamp;: primo deefedioneplat^ djeendo n^tlicitu vd^tediuîîoriaû^ plici rôd^rin^efirqa tales electiones fpusTandifago carione S?uïïpïratione7ïertjd3êta^n5 euentii fortiuy. (^^ega elfcgajn yfu forhu? potefie ^^im peri cul“ maliciâ hoimtergo ne fraudes comittant in elcÆonil^ piatorum:no forte ß fpSs fancti'jnyocatioe SC inipiratio Öp nc Sc vocu dectionefieri debêtfôëd cotra: ea q a fanetis facta in ferip turis inneniunt noTviH^tur effeillicita. S? tam in veteri ^ in nouo teftamêto facti inueniâturfor nb^vfic(r^qUp5.Legitur.n.pri.Re.xüij.ft gaul forte de phendit fihûfnû lonathâmd comediüyEt lone primo qgt; Ionas forte in marc cieefeft/Et Luœj.ctiâ Icgit q» za tharias forte exqtvtincéfû ponercttEt Actu.i.etiâ legit q gt;nbsp;Mathias forte eft ab apti« in platn.i.in apFm elect^ -__videtur^n dectiÓib^ eccRaftidsplatoru liqtujfit^ Ty~ fortib'^^Rndetur q? donec veniret veritas in publico con

cgîîc 'fuerHtTôrîes in veteri taftametoSCinpunin'onib» amp;C inele(tionib9:SC nffitfs ^ordinabatur. Vndc Bedi fup act? apForum.i.ftc ait.Hic.f. Mathias eligitur forte ne alege difcrcpet in qfumusfacerdos qrebatur: qua’q tendus eratverus facerdos. Vnde donee veniretventas figura habuit exerceri: SC^ppterhoc el eetio Maillie forte

ïEcfttó bêcaiJtó ccxtvin

fodaeft antepentecodcn in qua dataturfpgs fandius; 'Nondum en i oino fadia ent veritatis puSUcatio^quIa tionclu5eratplenitudo fpufTandti in ecena effufayfeptê autêdiaconipoftea non forte fed eledione difcipütö^ turn fügt ordinati.VndeTero. fuper illo verbo allegam toTön^i.in glo.dicit q, Ionas fugitiuus forte dephen ditun'Se Mathias forte cligiturtnon agiturvirti^for tiumlfed voidrate dei qui lottes regebat incertas/Non ergo hoc exemplo debemus vti fortibustqutapnuilet* glypaucorg nô pnt facerelegêcoemŒdater Pharao 8^ Nabuchodonoibr indicio lomnió rd rimari cogno uegt; runtinô tn ideo fónijs vbiep eft credendû^Sc^ in m ani feftationeoccultorg peccatorgno eft licitu^ iu5ïcïó fortium per duenu5^ perindicid fmtcandentirS^ aq feruentis^um ga ord'nanturad iudicandu occulta que diuino ludicio preièruantur feu referuantuytum etiä quiajiudicig fortium no eft aueftoritatf diuina fancis turn.Vnde,g.q.iiq,in. c. Confuluifti/ decreto Stephan ni pape dicitur.ferri candentis vel ague feruentis exani matione eonfeffîonem extorqueri a quolibet/facri non c5fcntcanones:Scqdfaneftord patruj documêto fancitu non eft:fuperftitiofa adinuentione no eftpfumend U5» fpontanea enimconfeffione vel teftium approbations publicata deliciahabitop oculis dei timore comitia fdt regimini noftro iudicare.Oeculta vero 8C icognita ilU funt relinquenda qui folus nouit corda filiorum horni ng.Eteadem ratio videturcirede legeduellorum nifi q?pIus acciditadeomuneratione fortium in quanturn non expellatur ibijmiraculofus effedus nifi forteqn pugiles funtvalde ipares virtute veTarteTHee Tho.fe eunda fcde.q»xcv,arti.vitj»(Quantum vero adadeptio nem dignitatu temporaKutn vcr^enQonéécctefiargquot;

Caput äSonunt

5/ diftributtonrelcmofmäj^^^neceffîtas im triïncar^r dfhita reuerentialfdtS eft fortibus diuinu im plorareauxilium Ö« :primo in adeptione dignitatum, Nani-in bijs^e oj;dinantur ad terrenajdi^pnêd^^:# rum« homines fortibus v^nt. Vndein figura hums DamUl^ï^Cpï^’* ^g’X^) cum philifteo fingulare innflecertamSquod ad rationêfortium plus accedit^ ad iudidumferri candentis vel aquebuhcntisivtpatrt fupra/^üadoJidtu eft vti fortibus in gubernatione vel defenhone eklefiatû. Gum eniguedam ciuftas enet obftda fié clerus dubitaret qui deberent fugere SC qui manere.Rcfpondit Aug^ in epidola ad Honoratu}fic dicens.Siinter deiminiftros fit difeeptatio qui eorS g^ fecutienis tgemaneant nefuga fiat omniSt amp;nbsp;qui eoss rum fugiant ne morte omniû deferatur ccclefia. Si bec di fcepta tio aliter nô potuerit terminari/quantû michi videfquimaneant amp;nbsp;qui fugiant fortclegendi.i^ch gêâf di funtgt;^ertiolicit5 eft vti fortibus in Jiftnbutioneele mofynaru^» Vnde Aug^ in primo de doftrinaxpianâ ficair.Si tibi habundaret aliquidquod oporteret dari ei qui non haberet nec duobus dari potuiflet.Si tibioc currerent duo quorum neuter aliû indigentia vel erga te neceftitate aliqua fuperaret nichiljuftius Jaceresamp; vt forte legeres vel eligereiscuTdanHum iftetejuoddari vtne^ non polTet.Hec Tho.fecunda fede.q.xcv.ar.vnj.' Ratio autequare in iftis tribus aedibus fupradidis eft licitum vtifornb^teft ad dirimenda dubitationes amp;nbsp;c5 ti3diâ(ôes.humanas7Vn3eProu ëf?xvîtpdlcitur »^amp; tS -d^ienes foprimitfors.bcc cx Ranerio pifano,

Crradecima quediiicula

^*''^ft^Qcjarcdria peccata,ffortilegiotjifdiuinatio

Gertie Decadis* ccxLix

ngh'ncantattonû OC hmufindf plus habadantfnmuite-rfb^ ^ Inytrts^K.ndet q? aliter Fuit dedoöttun dei 3^ alt ter de dodtnuadiabohrqadoctrina dei defcendita deo fnxpm5C a xpo in vira ac a viro in tnuliefê.Et hacor# diniimngitapFs prime ad Cor.xi,dicens.Ofnnis viri ca put xpscft:caputauK mulieris vir:caput vero xpi deus» Ecotrafuit in dodrina diaboli qaipfe diabolus primo franfluditca in mulijergytpotequemin^ habeat delen Iu acdifcretioe fp5s;acpmuliere in virô:8C io citius ac frequenti^ hec pdida odimcniunfin fexu muliebric^ yirui.Hec A.Iex.ii.pte fff.q.liii.defortibus ar. vi.

f^ VtEcitnu caputdt Oeco» 1 d ■Kenaac alTidua contra holes demons pui! L ^^gna.Circa qdfex queftiuneule folucntrq tum queltbet infra fuo ordine declarabit.

r^ l'iiua qucftiuculadRtain L P wbus coceffaemaior ptâs fuphotes/an malis fpi ritib^ vel malis hoibus.Ad qua indetqmaior ptâs pmilTa eftmalis hoibas fupbonos SC malos $ fitg milia demonibus fugcofdê.Que coclufio^bafroibus 6C prio fic.Nam exptentia docuit SC docetqde^gmifit 6C adhucgmittittyranosSC alios iniquos holes:,parbi^ trio/hoies bonos SC optimos affligere SC molcflaremac tynjsrSC tandeqn SC quo völueröteos’interficere:qddc côi curfu no eft fie gmiiru5demonib^ fug hoies.AIiogt; qnmox cS aliquêgciperêt tv in pdo mortali:ipfu5inter ficercttfciêtes holes in mortali culpa mortuos:eêdânaios ergo. Itê fc3o fiel qa ho pôt fe magis euftodireSC defe dcre ab iimico hoie ^ ab inimico demone: cü ille fitho ftis vifibiFSC iftc ïuifibiT:^ptcr qrónabilifno tâta ptâs gmilTa êdcmonib^fughoiesiquata hüib’fup eofdê.Itej

LLq

(Taput S^eomuin

tertio quia demon eft penculofior inimicus Iiomini^ bomo:eo q gt;demon principaliter appetittoHere bona aie.f.fp Salta ÓC moralia fine quibus beatitudo attingi no póChomo verus inimicus vtplurima querit tollere bona fortune vFnature:SC ergo min^ funttimèdi hoies inimici ^ demones:qa SC fi corpus occidere pnt: aiam tn no pnt occidere vtdemóesJtem ^no fictqa quâtuî^d pntem flatu mundi/vFcurfus hui^ tpis;ercor » que fub ipfo funt:dcusft'cres adminiftrat libéras 0C illiberas q» eas,pprios motushfe finiCvtdicit Aug^, Demones aut no fubfStftatui currctihui^mundieû fintdânati:cigo tôtra hoies alterius ftatus no pnt ccm conatu exercere contra quos conari extreme^ viribus licitu eft homini b‘’cS fmt ambo eiufdcftatus,hec ex Henrico fug Gern

(Belinda quefliuncula cori’ relaria efttcui conceifa eft maiorpös ad affligé f' --dos bonos: agenti naturali vel homini libero; Ad^u3 refpondet q hominiagEti libero ftatui vie fub ie(fto,Nam crebro legunthomines iuftiab impqs expo fiti agetib^ naturalib9:vtigni aque:veneno befrijstg tn nó fueruntleft ficutptj multipliciter exhiftorljs fando rumina deo permittere amp;nbsp;adionê libere agen tiSîpedic te plures hoies amp;nbsp;martyres avaras tormentors generib^ necari no potuerunt: Si ftamen in adione gladq ab age tclibero omnes interierunt» Hecex eo vbifupra, 'l^rtia qucftiiincuia corfe» 't 1 laria eft:quare adio afflidiua naturaliter age^»

MiS ab agentib^ liberis:quando^ a deo fuit per miftatqndoch impedita?Adio veto gladij fempinoès fwû foitita eUeffedS amp;nû$ /pedita,Ad quâfte rndet

fp aä{o afflidKua naturaliu agcntiujpcrmiffa qnc^ fuit ^pterpdlm dus qui lefus cft;vcl dus anusipietate in^ noccntcs;igni:heftt)smari zóappKcantïvel qaïpq dit# gnino erant miraculo moneritvclquiaiuftum erat vt eorum ngt;alicia compleri pmitterec Ô^Rcetiâ meritum erefceretmartyri)in afflidis.Quandoçp autêtaliSaÄio ^hibita fuitprimo vt patiêtes apparerent ede veri fetui , dei:cui omnis natura obeditquenon eftinftituta vt in nocentes ledariei vtadiuuetîfecundovt eîiâfic ofteni derer q gt;nbsp;innocensnaturaîquantû eft de fe innocenté ho miné no ledinDeadione veto gladq vibrata ab impi) s quare nun^jihibita fuerit:très caufe aiîignant,Prima ” Quia gladiuscd inftrumentu ordinariu59f principale exeeutonu iudiaarie ptâtisadaîaduertêdûin faetnoro fos hoies/vthabet. fEdeiurifdidioneoîm iudidiïJJm perium.cuius execution?deus a quo eftomnispoteftas potius femp dccreuit exequi qua impedire.Secunda:a deo gladius nun^ fuit,phibitus quia ^hibitio ei^ pro miraculo no fuiflct recepta.fedvd abitrio peuftbris im putataquafi fingentis fe no pofte percutere.Tertia qa cum apudgentiles famofa quedam fuperftitiodTet q, magi demonû operatione facere confueuerSt: gladios non fcindereJdeo rationabiteradio gladt ja deo.phibe ri non debuit: ne illi in quos vibratusfuiflct fuipedi de fuperftitionibus haberentur, Hec ex Henrico de Air fia fuper Genefim,

rAbarta qftiucula c: iQiiot [qWfuntfpecies demonûhoies ante 0£poftiudici3 ^^r^jJ^orquentiS.Ad qua ficrefpondet qgt;vfi^ in die indict)duefunt fpês demonu? torquentiû/ôdinfidian dum hominibus,Aliquicm funtalligati in huius uti

LL it)

Caput SJccimum

aeris medio quod tenebrofu eftamp;C caliginofujqui’no^ bis dati funtin minifteriS exercitationisnoßre vfc^ in diem iudicq temptado nos no tn Cupra id quod poflu:# musique quidem aeris medio libenter nobifeS morant quod patetiquia frequeterleguntpeti uifle a xpo vt no mitterentininfernSlquod no ideo fadStqfi dum cir^ ca nos funtpena co^e in aliquo minuatînâ vtdieSu eft demones quocGcp vadunt fetu i nfernSä figneportant/ quo femp ardent: no materialiter 6ó adione corpora^ li,f.calefaqêdo:defîccando ^. ga fie oîa circa nos côbure rent:fed adionefi^ motu fpnalitij ideo malunthic nos# bifcum ^ in inferno eße : quia penale ftbiexiftimât eße in ifemo vbiran^tinefbeatiust^ remotius cotra nos age re poßuntquädum in hoc aere^pinqui nobis comora tur. Alt )demones funt alligati in inferno ad torquendS ante indicium folum animas: poft vero iudicium 'tor^: quendo côpûfitum,i.animâôf corpus modo quodidS , eftCupra prima decade.itj.capite»qucftiücuIalt;v,AIt) 8^ tertij demones Cunt in purgatorio qui aßiftßt ibi:ante alas irridendo:amp; infultando eis de fupplictjs fuis vtdi cit Tho.in.iitj.fniai^.di.xxi.q. v.NuUâ tn habet potefta tem torquendi alas ibidêcû fuerint in phti vita:eoi^ vi dores.Àlbertusaßt in.4.aßi'gnans cauCas quare demo nes in purgatorio no torqueantaias dicit:primoga no fuit confenfus diabolo fadus'in ets g peccauerßt veni alitertm:imo habitualiter deo confentire videntur» Et , ideo foli deo ófiußieie eius fubdi’debêt æ no tortori dia • b olo,Item fedo^bat idem fie;ficut videmus in polittfs ^ alius eft puniens filiu óf alius furevel hoftê:i,ta débet in diuinis eßetquia noftra iuftitia exempht^èft a deo fedfuperfiliß pater ponit tCuphoftê'ponit comißari^: fie ergo cum exiftmtes in purgatorio fint filtj’dd:de«s

Wtic decadis ccEi

pater debet eos punire 5^ non dcmon.Necetiam’puni^ untur per angelos bonostquia no eft verifimile ^ ange Ii boni coduesfuos tam vehementer affligant:îmo vifi tant a: cofortantvtdidtdns Petrus de palude:^»fi dtcat çangelus bonus lefit Iacob tangens neruG femoris «^ qui datimemarcuit»Gen.xxxtj.Dicitq)iHudfuitad co cupifcentic refrenatione QC nóad grauê afflidionem: vt dicit dns Bonauentura in.iiq.fniai^.di.q. Et qaifta exercitatio in purgatorio 5C-in acre caliginofo drca nos a dcmomonibus/S ^ minifteriumbonorG angelorum in dic iudicq terminabiturJdeo omnes fpiritus mali pur gatorq 0C aeris ealigtnofipoft die iudicq cGhoibus ma iis S^ damnatis detrudentur in inferno! boni vero cum eorum angelis inparadifo.Tho,pri,par,q.Ixv«arti»iit}« ad temum.amp;intra.q.addudi,

^iPinta qudltucula cfb duc

q Wfunteaufeq? demones fictemptent:torqueant k gt;^^ infidient hominibus,Adquarefpondetur ^qfrotuplex caufacft cur demones hoibus infidient

Prima cfteorGmaliciatqa cG odio deGhabeantex ma licia fua querGtauertere homines a feruitio deiquantu podunttficutis qui inimicat alicui amp;nbsp;odiCqueritauer tere ab cius obedientia SC reucrentia fubditos eius'fïcde mones ex malidaquerunt auerterea feruitio dei fer^ uos eius0^ maxime fandiores amp;nbsp;meliores. VndeHie ronimus ad Euftochium inquit. Non queritdiabolus hominesinfidekstno eos qui foris funttSC quorum car nes rex in olla fuccendit Affucrus: dcecclefia chriffi rapere feftinat» Efceeius fecundum Abachuc dede funt.Iob fubuerterecupittSC deuorato luda aderibran dos apoftolos expetit libertatem»Etlob.xI.cap.Efca

LL iit)

(Tapnf Becùn'tttn

eius deÆi SC habet fiduciam g » influat iordanis in os eius id eft q,deuoretbaptifmo purgatos:^ baptifmus ha buitorigine in iordanc.Et^pteiea bapnzati defignan tutpiordanê» Scda eftcoi^ fupbia refpedu diuie ptâtis qua vfurpare nitunUvt ficut deus hêtbonos angelos ff bi mimftrates Qi afliftêtes indeterminatis offices ad fa lutem hoimdic ÓC demones in ïpugnando videant fibi determinatosminiftroshfe ad ïpugnationêhoim.Pro pterca dicitfob penultio.lpfeeft rex fupvniuerfosfilios fupbic.ExèplQ invitispatrû de fathana g vifus fuit a^ dam/exigere ta tionê a fatelhtib^fuis/demontjs inferior ris gradus/de malis/ad que induxerat reptatos g ipfos/ 8^ ills qui quendâ fandu virû in heremocômorantêirê ta turn ab eo per p1urimos annostad ruina tandêIuxu^ tie adduxerattmuItS cômendauit SC honorauit. Ter tia eft inuidia.Nam demones faluti hoim iuidentes^i^ fedum corn g têprationes ïpedirenitunnVndedicitur Sapîe.qJnuidia aâtdiaboIi/mors introiuitm orbem terr arum.Et.xvi.q. q.c.vifis.df de diabolo q»dolet fatis amp;nbsp;erubefcit caritatem qua in celis nequiuit habcre.i,c5 feruarc:homines conftantes exlutea materiatin terris te neretamp; ga ibi debentafeedere quo ipfe defeedit.Propte rea Aug* de ci»dei dicit.Non tam luno videt inuidüTe Romanis qua demones omni generi humano fedesrui dtnt fempirernastamp; licetfeiat qex dânatiôe hoimma loruquos ex iuidia temptattpenaeorSaugeattficut ex incitatioebormab angelis ad bonu gloria eoru creicit no tn^pter hocdimittöthoies t^tarefimiles inuido de quo narrat g, peticritfibi vnS oculum erui vt^ximo luocui ïuidebatduo oculi eruerent Dicinn.dequoda rege q? pollicitus fuerit duob^.fJuido 8Cauaro fcfadus« mmq9cu(^peterettita m q »quipofteriorpeteretduplu.

ïTcrtic Occadis tclii

haberetEtcum vterqj difFcrrctpeterclaJtcrmotus cii^s pidita te dupli boni habcndi:6lt;^alter nc foa9fuus plus qua ipfehabcret.tandemprecepitinuido rex vtpri^ pe teret: qui petqtvtvnus fibi oculuseruerctivtfocus fu us duos ammitterettnoluit cni ahqd peterebont ne fo; dus duplum haberet fie demones temptatexîuidtaho^ mtnesdket no ignoreteorujpenäfn futuro crefcereex hoimdanatióc» Quarta eft iuftitia dei queillisvtit vt inftrumento Só miniftris ad hoFes puniêdos;ficutïhoc mudomiflus cfpus mêdaxadpuniedu^achab regê ifrF vt dv.j.Iveg.vIti.Sibrcr amp;nbsp;in inferno eodêvtitur möiUis deus ad iuftitiâ. Quinta eft heim pigritialqa.f.pdide^J rut eo^ atma.nâ ponituiq,pte in vitis patrûxp eu ftnex qutdâ regreret abbatê fenê cur a demonibus holes vexa rentôô monachiî’Rnditfenexqmarma eorum gdide^ runta,virtutes : penitentiam:humin'tatê:obcdicntiâamp;: paupertatem.hec Tho.pri.par,q,cxiiq.ar4'«Et.d.Anto ninus archieps florentinus in prima parte fûme.

^jd'rra quentuncuUdl-Si cuilibetmorienti femper demones appareant» Ad qua videtprîo refpôdendS negatiue.Quia aut appareret morienti fedm forma fubftantie eci^ in corporeetaut appareret in corporibus aftumpds.Si pri momodo: no vidcrent.Oculusenicorporalis (piritua lia abfoIuta novidct.Oportetenim qrintervifibile videntêfit4)portioamp; conformitas» Si vero appareret in corporibus aflumptis/ob oibus viderent.Sed demon in torpe affupto ab omnib^ no videfvt pj.i.Reg.xxviq.de phitonifta SCdiabolo Samuele feneamido pallio que videbat phitonifia. Sa ul vero amp;nbsp;duo ferui eius no vide bant:fed audiebandergo nullo modo poffuntvideri a LL v

Caput Bcänutm

monentibus. Ad hanc dubitationem reipondetur $ de lege communi demones omnibus monentibus api parenr. Hec concIufto^pbaturrationeJaudloritaribus Sif eXemplis.R.ationeric:Tho.pri.par.q.cxitj.S^.tj.fniar^ di.xi.ar.uq.S^ ibide Bonauê. Mon minus eft^nus QC continuus diabolus ad perdendum hominem ôfdcciÿ piendum^ bonus angelus ad iuuandumeum 0^.cu^ ftodiendum.Sed bonus angelusno relinquithomincj iuuandoS^ bonumfuadendo vfq? in finem mortis in dufiueei apparendo aiTiftendotauxihando 2lt; bonum perfuadendotvt patet.iitj.Rcg.vi. de rege Syrie Ô^ rege ifrael.Et in vitis patrû de abbate Noyfe SC abbateIfido« ro.5C a Gregorio in omelia vicefime dominice trinitas lis:SC in dialogis fuis:ergo nmiliter’SC maius angelus. Secundo^baturaudoritatibus.Et primo fup illud Gen.iq.Tu infidiaberis calcaneo eius.didtglo.ordina ria.i.finivitehominis.Et Ecd.xxxix.didtur.SuntfpiJ ritus qui ad vindidam creati funt/SCin furore fuo con firmauerunttormenta fua/SC in tempore confumatio nis effundent virtutem zc.Quam fandus Vincendus SC Hugo cardinalis de malis angelis in morte apparem tibus glofant.EtAug9 fuperillud Pfal.Iv.Ipfi calcene^ ummeum obferuabunt.didt per calcaneum qui eft fiÿ nis Sc extremitas hominisverfus dcorfuj intelligit finis vite quem malignus fpiritus pcipue obferuat amp;nbsp;ei infi diaturfdens q, finalislapfus damnatio eftqui in eo dece dit,Et Gregori^ primo moraliu.c.vtj.didt.Cum hoftis nofter nec in exordioadióis peu tit nec in itinere aAio nis interficit tune duriores in fine laqueos têdit: Sc tan^ to follicitius tuneinfidiatquantS fibi folu remanfiffe ad decipienda finem confiderat. Vnde SC Pfal. Iniquis tas calcanei mei circudabitme.hec ilk. Itê Grcg9 fuper

^crtkSccadiß ccEin

Älud Luce,«x, Circûdabunt te inimici tui vallo* dicit fic.DiaboIusin fine ad bonos amp;nbsp;malos etia 8lt; adxpm venit in crucemonente.Sed ad chriflum venit filt; nichil inucnit Io|5. xiitj. Veniteni princeps mundi huius 8C in me non habet quic^tquiaenim huncmottalemho mine vidit fuum aliquid inuenire in ipfo credidit. Sed fine vllo peccato a,mundi corruptione exije qui fine peccato in mundum intrauit. Ad bonos etiarn diabogt; lus venitÖ^ fuum aliquid in eis fuifleinuenittfed tarne eos rapere nequitlquia chriftus pro eis debitum foluit Venir etiam ad reprobos amp;nbsp;fua multa inucnit:amp; eos ad tartaratapithec ille. Et glofa fupcr illudPiaImi.ix.Infi diatur quafi leo in fpelunca fua .Dicit q, loquitur pfal mißa de antidirißo in vltimo mundi:vel diabolo in vi rimo vite.Itcm Gregorius fuper Lucam.xix. dicit. Mas ligni fpiritus animam vndecûc^ anguflant/quando ei non folum operistverum etiam loeutionistcogitatio nis:iniquitates replicantvt que prius fedilatauitinfce Iere ad extremum de omnibus angußftur in rétribua tione.Et iterum idem dicit. Diabolus tanto grauiores temptationes ingerit:quanto magis peccatorem apjs propinquare fini coqfpicit.HeeiUe. Exemplis etiam idem patet:fiC primo in vita fandi Martini:cuimori# enti apparuit diabolus quem videns dixit.Quid hic afias cruenta bcilia.Et beata virgo Maria rogauit chrißum vt indie obitus fui demones ei non occurrerent (licet tamenhoc fit apocriphum)Et in tranfiru beati Hiero nymi recitat Cyrillus ad Augußinum de Eufebio digt; ftipulo beati Hieronymi in fine vite clamante fratria bus alfißentibus.O fratres adiuuate me ne pereâlhaud non videtis demonum agmina qui mede bellare amp;nbsp;ad tartara ducere feßinant. Et vt ad fummâ:de infidas

Bedmiim'Oput

ïnfatiabilis homfddediabolicontra hominem in hanc partem concludam,Sciendû eft œ lucifer ab initio poft cafum vbi cognouit celcftia fubfdfia irreuocabtliter am mifilfeinutdiedolore taAus intrinfecus: ne vndeipig eiedus fuerat:hominem aftendere contigiflètîcepit ad uerlös eum:toto maUgnitahs fpiritii debachandita vt ne in morte folii:fjSCin vita Ä S poftmortdtotisaduer fus eu viribusmoueat.Et gdem invita in primos paren tes cepit primo feuire: qn fub lubrici ferpetis tegmine: muliere latenter decepinate ^ per eâ virû peccare fecit: quando dcû mendacem SCinuiduj fignificauit dicens: nequa^ moriemini: fritenim deus qgt;quacScphora de ligno vitecomederitisteritisficut dq: qn etia hbilo vi; ïulentiefuecorpora^thoplauftoriï:^noftra que in eis radicaliter erant:carnis ftimuhs incendit a tlt;ÿ infcrit:de inde totius pofteritatis originem millenocëdi milleq? leti modis corrupit.In morte pterca homines vexareno ccHat.Namipfe calcaneueius obferuat:fedctin abfco; dito quafileo in fpeluca fua vtquem^ deuoret: vt in terficiatinnocentcQuimo Ô^poftmortêin corpora de feuit humana.Ferturenim a Pythagora deinde ab Oui dioamp; Ifidoro/qj natura vel artedemoni8:vel forte ini^ micitia a deoCtefte fcriptura)pofita inter ferpentcm amp;; fernen hominum:de medulla hominis mortui que in (e de veneris£lt; fpina dorfi eftderpens generatur:qut cere bro deuorato per oculos exittreliquam partem corp o^ ris depafturus. Ad argumentum aut in fronte.q. fa; dû dupliciter Refpondef,Primo qpapparitioes demo; num moriêtibusfuntimaginarie:formâteni demones mouendohuores fit fanguinêaliqs imagines reprefen tâtes eos: qdaCtvider imaginarie/no apparetnili illis quibus fit vifio vt patetin prophetis:ideo St fie poteft

Gertie Accadis tclim

effe (njdemonS apparitionibus. Dicit fecundo q?quia fimilem poteftatê habent demones Scboni angeli fug corpora ab cis aflumpta qua lintfup corpora ^priaglo rificata animebcatorSinquarS poteftateerit q »coipo ta eorum videantvel nôtôd ab vno vFa pluribus in par uavel magna diflantia:ita cpomnis adio corporis erit in poteflateanime.Alias eni corpus gloriofum no effet inftrumentu fummcobediens principali agenti.f.aic. Sic firnliter dicimusßC de demonib^öC angelis bonistep in eoru5 poteftate eft in corporibus affumpris apparere velnótvcl vniîvel pIurib’tdiftanter vel^pç.Hcc Tho, elicitiuein.iitj.fnia^.di,xliitj.q.q\ Patet hoc etiâ in atv gelo bonoDan.x.Etchrifto glorificato g apparuit Pan lo:quêpaulusvidebatîviri autem qui comitabantcum eo ftabant ftupefadli audientes quidêvocêtneminêaût videntes,Aduff.ix.c.Rogemus ergo nos fandiffimam trinitatemîBeatam dei virginem genitricemtSC pattern noftriim diuinS fandum Demimeumivt cum venerit hora noftri regreffus ad patretin exitu iflad de egypto: domus Iacob de populo barbaro:nobisobuiam chrv fti occurrattexitumnoftrum angelorumturba comité tur.Nichil in nobis funefti occurrentes reperiantinimi ci:fed finusabiahe nos fufcipiat Arnen;

Sr^folut^^Uußrinime acin a A uidiflimeprinceps:aufpice deo:vtina tam eft» “^^''eaciter libenteropufculS quod fidei: obfer# uantie:integre£^ charitatis in tc mee: effet tefiimoniuj. Quod no eo confilio:tue dominationi dicarecôftituiî ft crederem te:eo inftruifaut quic^inde haunre pofle difciplinc.Tecum enim babes eaomnia yinutum oj^^

Opiir ©edmum’

tiamentaîquîbus omnis Iaus rede coparatur. Tanta ti^ bi infupernnfidetfapienriatquin potius a natura inata ingent jvisjtantaqjprudentiairerScg omniS experiêtia: VC nullus egeas exterioribus adiumentis, Venn ego vt litterarum etiam monumentisdmortafitati confecrare rtstglonec^ fid nominis tui auidiflimusdibeHumhunc: vtina tanto principe dign5,t.d,offercnda duxiJn quo dum belli pacifc^:ingens occupation3 farcina:te refpi rarepermiferinhabeas aliquas paruitatis iteHedus mei ineptiastvt in eis recreationis'gratia:non tam delederis ^tui acutifltmi ingentj iudicio: atq; cenfura corrigas amp;nbsp;eafliges,Valedecus principumiSC eamolire quevel inuidos adtuas laudes cogant.

Speculum peregrinatu queftionStBartho# lomei SybillcMonopolitani:Sacrc pagine ^fefToris. Varqs Theologie:S^ vtriuftç cert? fure:PhiIofophoru Sri aftrologoïjt documen tis cxornatû:Cuilibet intuenntôf precipuc in agro dominico laboranti punie. Bene per fpedum amp;remendatum Opera SC expenfis drcumfpedi viri Ioannis Gröningetemis Argentin, Ad laudê dei Só legentia vtilita tem:cófummatS:Finit.Anno Chrifliane fa lutis poft Millefimu quadringentefimü no-nagefimonono.Kf ’Ï^alendas Septembres,