Dit boek is gescand in het kader van het Incunabelen project.

Een incunabel of wiegendruk is een boek of geschrift dat gedrukt is vóór 1 januari 1501. Gezien de bijzondere aard van deze vroege gedrukte werken is besloten deze uitgebreid te beschrijven en te digitaliseren.

Meer informatie over de collectie is beschikbaar op: https://repertorium.librarv.uu.nl/collectie/incunabelen/

Bij deze boeken wordt ook de volledige buitenkant gescand en een scan gemaakt van het geopende boek. De hierna volgende scans zijn (in volgorde waarop ze getoond worden):

• • nbsp;nbsp;nbsp;het midden van het geopende boek*

• • nbsp;nbsp;nbsp;de rug van het boek

• • nbsp;nbsp;nbsp;de kopsnede

• • nbsp;nbsp;nbsp;de frontsnede

• • nbsp;nbsp;nbsp;de staartsnede

• • nbsp;nbsp;nbsp;het achterplat

*Een deel van de banden in deze collectie bevatten meerdere titels, het is dus mogelijk dat de pagina's in deze overzichtsscan horen bij een andere titel.

This book has been digitized as part of the Incunabula project.

An incunable or incunabulum is a book, pamphlet, or broadside that was printed before January 1st 1501. Due to their special nature a project has been started to better describe and then digitize these early printed works in our collection.

More information on this collection is available here: https://repertorium.library.uu.nl/coilectie/incunabeien/

The digitized version of these books includes scans of the outside of the book and a scan of the open book. The scans after this notice are (In the order in which they are shown):

• • the open book (opened approximately In the middle)*

• • the spine

• • nbsp;nbsp;nbsp;the head edge

• • nbsp;nbsp;nbsp;the fore edge

• • nbsp;nbsp;nbsp;the bottom edge

• • nbsp;nbsp;nbsp;the back board

*Some of the bindings in this collection contain multiple titles, therefore it is possible that this scan shows pages which belong to a different title.

Rdligiouhfraamp;i cp fads ehe fidem.

Haeretici exhorrent merito ucnerabde noni Ambrofij:quo%malleus ipfc fuit.

Nec potuerequideuerbumutare maligni:

C^ibiomin (ancti^mbiofijepifcopi ^afikeimpieflbiiïpieuia annotatio, CXibriprime partis

DeOfficijs. Libriuifr

De Vocatióeomniügentiu. libri.iï.

Hexaemeron. Iibrt.vj.

De Dignitatebuanæcoditiois. Über.;,

DeParadifo. liber.fc

De Cain amp;nbsp;Abel, libri.ij.

De Noe amp;nbsp;area, liber.j.

De Abraa patriarcba. Iibri.ij.

De Ifaacamp;anima, liber.j.

DeBono mortis, liber.j.

DeFuga fecuIi. liber./.

De Iacobamp;uita beata. Iibri.ij.

Delofepb patriarcba. liber.j.

DeBndiaionib9pfiarcba%. liber.f.

DeNabutbeleçraelita. liber.fr

De Hella amp;ieiunio. liber.fr

De Tobia. liber.fr

De Interpellatioibus. libri.iij.

De Apologia dauid. liber.fr

De Salomone, liber.fr

De Myfterijs initiadis. liber.fr

De Sacramentis. Iibri.vfr

De Dignitate facerdo tali:uel Cura padorali. li.ƒ.

Ofones præparatiuæ ad miffæ celebratione, ij.

CZibrifecundepartis

• • Expolitionis in Pfalmû.cxviij.uidelicet:Beati imaculati.feaiones.xxifr Expofitionis m Euagcliû FmLucam. libri.x. Expofitionis in tredecim Epias Pauli apii. libri.xiij.

d Xibritertie partis

Epipolarum. Iibri.x.

DeFideadGratianu. libri.v.

DeSpirttufancto. libri.iij.

De Fide contra Arrianos. liber.fr

De lncarnatiôis dnicæfacramëto. li.fr

De Myderio pafebæ. liber.fr

De Exceffu fratris, liber.fi

De Fiderefurreaionis. liber.fr

De Pernitentia. Iibri.ij.

Adhortatio ad pccnitcntiam.

De Virginibus. libri,iij.

'.,DeViduis, liber.fr

Adhortationis ad uirgines. liber.fr

• t. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;De Inftitutione uirginis. liber.fr

Ad Virginemdeuotam. liber.fr

AdVirginem corruptam, liber.fr nbsp;nbsp;nbsp;Â¥

In Corruptore uirginis obiurgatio.

Ad Virgine corrupta exhortatio.

Nonagintaquattuor fermonudeclamatorrog:. liber.j.

CAD IMPRESSOREM EPISTOLA

ŒPræftanti uiro dno loanide Amerbach in artib' liberaliboParificnf i magiProtFra, ter loanes de lapide:monacb°ordinis Cartbuficnfis :facraru litterariibumilis amp;nbsp;itidU gnus eiufde ftudij profeffor:plurimam in cbrifto lefu optat falutem.

/ —,^ Tfimultum apudrempublica meriti uidean^doctiffime magifter:quibel, lis imincntibus arma quæ$ defenfionicomoda amp;nbsp;oportuna rabricat:am^ pliorib^tn eos amp;nbsp;laudib^ amp;nbsp;præmijs dignos fore cëfem^:q ItbroS ebriftianæ \_religioni utiles at$neceffarios edut: coponut : fcribüt uelimprimât: qua, to breipfa religio omne terrenamrempublicä longius antecellit. Quibus quippe li, bris uelutiaptiMimis armarijs fpeciofa farinarum fcriptura%arma cotinentur:pqux fides cbrifti in facri baptifmatis regeneratione fufcepta amp;nbsp;profe(Ta:non modo defen ditur amp;nbsp;tuetur:fed Enutritur:augetur:roborat amp;cófcruatur. Quoru quide armoru ufus bis tempeftuods amp;nbsp;periculofis temporibus eo magis neceffarius eft:quo graui' ora indantpericula:eadcmcBfides magis contemnit:impugnai : :amp;noxijs erroribus qui paffimpbdolor feminant amp;nbsp;pullulant:laceratur amp;nbsp;opprimit. No etenim buiuO cemodiarma fut qualia mundus ad bella fua parat :fed qualia Apodolus dcfcribitcu dicit:Arma militiæ nodrænon carnalia funt:fed potentia deo ad deftruaionem mu/ l.CorJio,t nitionu:amp;cogitationes deftruentes:amp;omnem altitudinem extolletcm feaduerfus fcientia dei:amp;captiuantes omne intellectum ad obediendum cbrifto:amp;parati fubiu gare omnem inobedientiam.0His armis nibil refidere ualet.Vndeamp;ideapoftolus alibi dicit:Viuus edfermo dei amp;nbsp;efficax amp;nbsp;penetrabilior omni gladio ancipiti amp;nbsp;per/ H^BÆ tinges ufq; ad diuilionem animæ ac fpiritus:compagum quocpac medullarum amp;nbsp;did cretor cogitationu amp;nbsp;itetionu cordisrfHis etia armis cæleftis magiftcr amp;nbsp;dnsnoftcr inftruct°:tëptatoré fuu repulit ac deuicit. His quoq; milites ipfi°Èidciq; fuædefenfo, res oportet edeindruHos amp;nbsp;armatos. Armari aut ijfdc armis quo poterutifino ca ip fis adminiftrent0Adminiftrare aut quis ualebit:fi no fint libroiv fcriptores amp;nbsp;impref foresCrf^O^neceffarij igitur dhfint p catholica religioe tueda: facile quifq; iudicabit. Prifeis tcporib^ ingeti quida laude manuferiptores extulerut: ut difertinim9illc Caf, fiodor ^de ipfis inter cætefa fic fcribes:Foelix intentioilaudada fedulitas:manuboib0 prædicare:liguas digitifaptare: falutë mortalib^ tacite dare: amp;nbsp;co tra diabolifurreptd ones illicitas calamo attrametoq; pugnare.Vt etiam do^ifTim^ ille cancellari^loanes gerfonlglabore feriptoßt libros falubris doctrina: feribetiu: opus no folu bonu amp;nbsp;uti, le:fed amp;nbsp;xternx uitæ meritoriuip.xij.cofiderationcs iopufculo de laude feriptorum cuidetcr ac diferte demollrat. Cu ita$tam laudabiles:tacp meriti fcriptores libroru prædicëi::quis noeor(idëimp(rores cumulatiorib°laudu meritoruq; titulis exaltan, dos probablt:qno ut illi paucis pauca:feduniuerfis ,p fanefa fide pugnatib^arma co, I)iofa mintftratcNo eos notauerim q(beu deHedu facin9)iaia^z fua^pnitie amp;nbsp;catbo/ icæ religionis quatuiipfis edeOru^ioneiarma fatbanæ:boc elibros danatos:pnitio, fos:malaßi artiu erroriiq; quib^incauti fallut: amp;nbsp;feducut plenos:inimicis crucis cbrifti amp;nbsp;facliflima: fidci eiufde aduerfarijs parat ar$trafmittut. Quoi}: danatio certa e: nifi magna mifericordia dei eos refpiciete:deta grauifcclere :ta multiplicato malo itato q; læfæ dtuinæ maieftatifcrimie digna ppniam fatifFccerit:qcPbaud facile crediderim quot;nbsp;fieri pofïe.Pcrditionis etenî tot aia%rei futiquot pereundi caufas præftiterut. Hæc idcirco prtmifcrim optime frater:quo te pfuafu babcrë:neuel præteriti laboris ac di ligctiæ pceniterettuel futuri pigeret : ex quo digna fortaffis te indice copefatione no recepis.Vcniet em dies:ueniet:quoauefor fidei amp;nbsp;uniuerfæ rcipublicæ rector fup co dtgna te mercede nó fraudabitjnterea eófortate amp;nbsp;labora ficut bonquot; miles lefu ebri fti. Qdbene ceepifti diligeti°pfeqre.Optimis armis ecclcfta deimuniuifti p iteratam canonicoi}zueteris ac nouiteftamëti libro$impffionamp;Supeftut amp;nbsp;ea fplendidioribg ornes inftrumctis:id eft fanHoR zcatbolicorucp uiro%opufculis.Inter quos præcipùe bi qttuorfegregij doctores:Auguftin9:Ambrofi°:Hieronym9amp;Gregorius:ueIuti cla riffima fidera micat.Ho%qppedoctoßiplucida amp;falutaria documenta prædicta iHu/ flrarutecclefia:decorarutuirtutib9:amp; moribus informarüt.Per ipfospræterea quaü

C AD IMPRËSSOREMEPÏSTÓLA'

Ittminofas ardetefeß lucernas fup cadelabru in domo dnipofitasterrorn tenebris ,r, fugatistoti9corporis eccUættag fidus irradiatmatutinû.Eo^ etiâ fœcuda facudia cæ/: leftis irrigui gratta ifluête;fcriptura% ænigmata referat:foluit nodos :obfcura diluci' datidubiacp declaratu Profundis quocp ac decoris iHo^ fermonib'ampla ipfi^ eceViæ fabrica uelut gemis uernatibus rutilat : amp;nbsp;uerboiy elegatia fingularigloriofius fubli' mata corufcat.Iftoßzigitur feripta/ utarte tua multiplicares ia olim monui : affenfifti. Eteudiui Auguftiniiâ aliq pfeciifesiin ciderût manib'tuis difponete dno quædâdi, fertiffimi Ambrofij mediolanefis epiopufcula.Vidi: gaudeba: amp;utpteilucë^)dirët-bortabar.Futußi id polhccbaris:dü faite etiâ reliqua ab codé uiro édita fupiorib'ad/ fungerepoifes.EfFecifti diligëtia tua ut fere cunclo^ ipfi9 libro$: exemplaria a longe diflâtibo regionib^ad te fuerint co gregata. Poftulas nûca me(quia p tua cofuetudi/, ne ac decetia nibil pateris e manib'tuis aufugereiqdno Gtaccurato ftudio emenda, tum:ordinatû:elaboratû atq; pfedu) poftulas inqua ut cade exemplaria (qm lingula pene cotinuatim amp;nbsp;abf$diftindioe iterpolitacofcripta fint) ego p capta didinguere amp;nbsp;quibufuis libris ac captis argumeta qbus fentetia amp;nbsp;effectus eo%explancftantcpo nere cure:quo ficmin^tædioia amp;nbsp;magis itcHigibilia Ieaorib9reddat. Qd'priufg me factual fp6dea:pauca ptatidoloris bonore interlibabo. Oportune reuera amp;nbsp;acco, modate fand? ifte uir his nfis teporib^noie fuo uiitutifq; exemplo atep doctrina fc oP fert. Vocabulu em Ambrofioderiuatu ailcrut ab Ambrofia dulciffimi faporis herba: qua amp;nbsp;deos pafcigda arbitratifut : Et ut apudariftotele legit: Hefiodus cos g nectar amp;ambrofiä guftauerûtimortales factosaftruxit.Vnde amp;AmbrofiOrecte diuinOuel imortalis dr.Qdpfecto ueriffimenro Ainbrofio couenire certu eft:Quifpûs oris fui dulcedine:amp;fcripturarücibo fuauiiïimo uiros diuinostadiu pauit amp;adbucpafccre nó définit : deuotofep faluberrime doctrinae fuæ lectores amp;nbsp;auditores diuinos amp;nbsp;im, mortales efficit.Cuirei euidëtipbamëto ë:repëtina amp;nbsp;admirada erratis Auguftinip eürecta fidë reuocatio.Hoc etui diuino nutu examen illaßiapum præfagiuit:quæ os dormietis pueri Ambrofij qfialueolu ingrediëdo amp;nbsp;egrediëdo frcquctabatiakifTima deinceps aera uolatu fuo petëtes.Cui alludit amp;nbsp;illud a fancto Hieronymo feriptum: quo inquit: Ambrofius fup pfundoru pinna rapt^ amp;nbsp;aerisuolucer : gdiu de pfundo egredierfruHu dealto cape uidet.Virt9quoq;quæin bocfortiflimo uigebat athleta: oib9ebriftianx religionis cultoriboexëplo ëamp;incitamento utipüquëadmodu amp;nbsp;ifte j) uirib'cbrifto militët.Hic etenï catbolicæ uCritatis ftrenuiiTim^fcmpextitit defen, [orteccHafticae libertatis fideliiïimo tutor ac dppugnator:amp;uitio^ oifq inigtatis acer, rimusobiurgator atep repbcnfor.Qualis ipf^fit doctrina amp;nbsp;quatu legentib°pfit:ftu, diofus lector legëdo mcliusqego narrado pbabit. Tanta firmitate lolidata funt eius fcriptaiuttefte Hieronymo:oës eius fentëtiæ/fideiamp; ecclefiæ oiumq; uirtutui firmæ fintcolûnæ.Vnde ut amp;nbsp;beat^Auguftin' affirmat:Ambrofij fidë amp;nbsp;purilTimui fcriptu ris fenfumec inimicus gdë aufus eft repbendere. Quëadmodü etia fanctiHimOifte pa ter cbaritatë ad oës extenditiita amp;nbsp;faluberiimas fcripturas fuas in oës dilatauit. Qua -tanta ubertateignitaßi fentëtia^ redudat: ut nó fit lector ipfi'uel auditor qui ab clo, quioßt fuo^ calore fe abfcódat^Nullus fexus eft:nulla a:tas:nullus ftatus:nulla deni$ boium códitio:qua neglecta prætcricrit:ut ita cu Apoftolo cbaritate inflamato :fapi, cntib° amp;nbsp;infipiëtib° debitore fe effe monftrarct.Qui amp;nbsp;cüliber effet feruu fe fecit: ut plureslucrifaceret:amp; oib^ola factus:ut oës faceret faluos.Nihil ab co qdad humana: uitæinformationë amp;nbsp;falutëptinet prætermifïiï eft.Nullüuitiûeft qdipfc no detefta, tionis ac repbcnfionis gladio uulnerauerit.Ncc ulla uirt^ eft qua non ,p fua dignitate debitis lauaibOextulerit.Totu ftatûbumanæ coditionis amp;nbsp;faluatiöis ab origine ufcß ad extremûfubtili ózobtecto pceffu defcripGt.Nam poft aHumptu feribendiofficiû: de prædeftinatione amp;nbsp;uocatione faluandoßz fub titulo Vocationis oium getium : di, fertiffimo fermonc difputare cœpit:amp; fubiuncto ope creationis p fex diftinctos dies: paradifoep defcripto:amp; uirtutib^ad beatum finë neceffarijs fub fyecie fancto ßz patri' arcbaßi explicatis:alqs quo$pluribus adiunäis amp;nbsp;iuxta titulo Rtluo^inferip tionem

C ÀD IMPRESSOREM EPISTOLÀ

adauxeris intentioneexequendâ oportunistad generaleomniûrefurreaioneamp;,p meritis pr£miog^diftributionem:uf$puenit.Profecutus eft nihilominus uir ille dógt; affimus ueritatem biftoriæ in oibus præmemoratis eu admirada myfterib^ aptior ne. Multa preterea ac diuerfa fusioribus cobærëtia ad diücrfos utriuf$ fexus diner forueßdatuu amp;nbsp;eöditiönu boles fcripfit: quo%inferiptionib^gdpræ fe ferant fignifi/ catur. L6gu nimise(fet:amp;epfæ modus excederet:fioia in buPpatris nri feripturis compbenfa ad ungue explicare contendere. Neq; aliquë boe facere pofe credide/ rim.Supuacaneu etiam iftud mea fentëtia foret : cûpræfuma q, toto opere pfecto œ pleamp;otoisnebulofa obfcuritas euanefeatrfO-iæc pdigninimi doloris noftri Anibro iijquatulacu$laude fuffieiät. Nuead te cbare frater ut petitionituærefpondeâ re, uertor.Cuclis Ambrofij noftri libros lecturis rem utile ualde poftulas:Plurimu enim fructa affert accomodata librogi diftinctio.Hocnanq; amp;nbsp;a platonc dinofcit inftitutü: Qii cu cerneretquatu lucis amp;nbsp;gratiæ cognofcendis rebus afferret adbibita comode oportunecy partitio mon folum ad claritatë:fcd etiam ad faciliratem:abfolute eunda diftinxit. Ve^quonia laborem non modicum bæc res poftulat: cuifolas uires meas fubijeere no aufim præfumeretuelis amp;nbsp;alios uiros dodos adbiberc:quo^ope frætus operam dabo ut fingula noftri diuinidodoris opufcula p capita diftinguant : quibus amp;fua argumenta breui compendio totam fententia copledentia pra?notabunf:quo ledoris animus ad intelligentie facilius praeparet.Tuûigit iam erit officium ingenio/ fe magifteriut qdppofito ccepifti:fado excquaris:amp; illi ^celeberrimidodoris eccl'iæ fideiep catbolicæ fortiflimiac ftrenui defenforis:tam prædara:ta falubria : amp;nbsp;bacnfa tempeftate ta oportuna amp;nbsp;neceflaria opufculatceleri diligëtiatarte tua amp;nbsp;noua facias amp;nbsp;quo eundicopia baberc poffint: multiplices.Admoneri te no oportet ut uigilem cura apponas qua rede caftigenc:emedent amp;nbsp;accuratius elaborent:Hoc enim pro more tuo circa omnes quos ufe; bodie tuis labore amp;nbsp;impëfis impreffifti Iibros dilige, ter obferuafti:quëadmodum amp;ipfi de fe pbatidimumreddut teftimoniu. Iftud ego non fauoris:fed ueritatis gratia aufim diceret q, non legerim libros bac arte efFedost quostuis emendatiores:exadiori$ ftudio confumatos effe ,pbauerim.Teftes mibi adeffe reor eundoseoßi fedulos gnarof$ledores.Compertam itaq; tua in lam con, fedis libris ftibitatcminuc'amp; bic approbare amp;nbsp;magis magifq: confirmare uclis. Quod fl facere curaueris : Nefcio gs tibi dignas poffit canere laudes .Hoc unû teneo certû: q? plurimiadmirada te laude pfequëtur:quia cüda fere pbatiffimi dodoris Ambro, ft]opufculatquoß i exemplaria nullibi fimul: fed diuifim puniuerfum orbem difperfa babebant:tu pariter cogregaueris:coadunaueris:amp; in unutut ita dicadibrale amp;nbsp;Am, brofianu opus coegeris:cöprefferis:fimulcß in magnum numeru augeri feceris. Res æfedo admiratioe digna.Non em facile cxiftimauerim ullum ex mortalibus fupeffe qui omia bæc etiam feparatim uiderit. Laudabile præterea gratamq; amp;nbsp;imortale tui memoria apuduniuerfos fanda% fcripturarumledorcs amp;amatores relinques. Pa/ tronu quoq; optiinutpotente fidelifTimucp apud dominu iefum babebis Ambrofium tuumiqui alfiduo patrocinio fuo labores tuos compefabit.Etquid ultra defiderabisi° MercedefortafTis alta poftulabisCHabebis reuera : fi beneferuieris amp;nbsp;pfeueraueris. Habebis inqua tale quale necoculus uidit: necauris audiuit: necicor bomisafcedit. Perge igitur:perge optime frater:incipe amp;pfice:rccepturus praemia non cafuraded fine fine manfura.lterum dico Perge:amp; Vale./

c^peru fancti^mbiofij pars puma

cSperumbuPpumepartis annotatio.

1 DeOfficijs.

i jDe Vocationeomniu gentium.

iij Hexaemeron.

dij De Dignitate bumanæ conditionis.

v nbsp;nbsp;nbsp;De Paradifo.

vj nbsp;nbsp;nbsp;De Cain amp;nbsp;Abel.

vij DeNoeamp;arca.

viq De Abraam.

ix DeIfaacamp;anima.

x nbsp;nbsp;nbsp;DeBono mortis.

XJ nbsp;nbsp;nbsp;DeFuga feculi.

xij nbsp;nbsp;nbsp;De Iacob amp;nbsp;uita beata:

xiij Delofepb patriarcha.

xiiij DeBenediamp;ionibuspatriarcba%.

XV De Nabutbe Icçraelita.

XV,' De Helia amp;ieiunio.

xvi j DeTobia.

xyiij De Interpellationibus.

xix quot;De Apologia Dauid.

XX De Salomone.

xxj De Myfterijs initiandis;

xxij De Sacramentis.

xxiij De Dignitate facerdotali.

xxiiij Orationes præparatiuæ ad miffe celebratione.

CCapitulo^ Libri primi Officiorum fanai Ambrofij Mediolanenfis cpifcopcrecollccla annotatio.

Qua rationediuinodo^or Ambrofius officiu docendifufccpit:amp; gd doccdo alTcqui defideret.Cur etia difcedufibi fimul amp;nbsp;doCedu arbitref.Ca.I.

Cf Qpræ cæteris difeere debeam'tacere : ut loquipoffim'du conuenit.Ça.H.

1 nbsp;nbsp;Qno oporteat nos oino mutos effetfednegoCiofû Fuare filëtiû. Et Fm fanau dauid ut in.xxxviij.pfalmo notât:os noerum cuftodire.Quo etiam alijs feripturis admo neamur:ut cuflodiâ circa mentë:cor amp;nbsp;os noftrûadbibeamus.CaJIlJ

Queadmodufupiora monita euftodies mâfuetus fiat amp;nbsp;modeft' : amp;nbsp;qn maxime ad, uerfari 'nofterin (idicf:amp;laqueos nobis paret: Q$tue eu præfens eëfentif maior euftodia adbibëda fitori:Iicet paucibûc uideant.Ça.IIII.

Qetia ille cauëdus fît g uideri pót:amp;quëadmodû cû nos irritat:incitat: exafperat amp;nbsp;adiurgium uocattfilentiû exercere debeam'iquo eu uincere ualeamus.Ca.V.

Qnô debeam9moueri cûaudim'côuitiaifed poti'imitarifanaiï dauid in pfalmo fu, perius comemorato dicentem:Obmutui amp;nbsp;humiliatus fum amp;nbsp;filuia bonis: qdnon tatumodo dixit:fed etia fecit.Ca.VI.

Cur fanct' Ambrofius ad filios fuos fcribens:pfaImi.xxxYiij.ufus fit^pcemio. Q^$ ex

C ANNOTATIO (CÀPITVLORVM

iftius pfalmicofideratiocrfiicccffcrit eius aio de officijs fcribere:Etqua róne de ijs ad eofdem fcripferit.Ca.VII.

Qnófold rónepfonai^ : fed etia rei ipn9cóueniens fueritutauctor de officijs fcribe, ret.Q,$nomëofficij nó folüfcbolæ pbilofbpboiy aptu fit: fed etiä in feripturis re, periatur diuinis:Et unde officiûdicaf.Ca.vili. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,.,,

Qpbilofopbiofficia ab bonefto amp;nbsp;utili duciæftimauerint:amp;quo bæc diuifcrint eU, gendi$iudiciuadiüxerint.Et gdaudor de bis fentiat. Et qróne nó fupfluü fit feri, v ptionis fuæ opus.Ca.IX.

Qdecoi^inoflris fcripturis primo cóflituilocoinftruamur amp;nbsp;doceamur.Et q, pbi, lofopbis g de officijs difputarüt:prior fuerit dauid.Et quëadmodüidem ppbeta amp;nbsp;Pythagoras qui eu fccut°eft differëtes circa filentiu leges dederint. Q$primü of, ficium fit loquendi modus.Ca.X.'

De diuifioneofficij in mediu amp;nbsp;pfeauau^oritate fanclaruferipturaru approbata.Et de cómendatione mifericordix quæamp;ipfa ad pfedo]^ offlciu ptinet.Ca.XI.

Deinductione erroncarû opinions qbus plæriq; ab ofticio mifericordiæ retrabunf: cum generali iftarûconfutatione.Ca.Xli.z

De deiïruaiôe affertióis eo^ m fpeciah:g deu hequaq cura mudibre putat.Ca.XIII De confutatione opinionis eo^ qui deu nefeire aamp;is bominuarbitrant.Ca.X1111.

De redargutione erroris illo% qui deû iniquü elfe indicé aftruût ex eo q, bonos ege, repatiatur:amp;improbosabundare.Ca.XV.

De folutione quæftionis quæ circa fupiora moueri pofïet:Cur uidelicet impij lætcc: Càrluxurienc:Cur etiânôipfI cûiuftis laborent.Ca.XVI.

Qmaximeadolefcétes deceat exempla de Ifaac:amp;lofepb: de Moyfe amp;nbsp;Hieremia: Ca.XVll. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;..

De bono uerécundiætqd maxime in fanch dei eminuit genitrice : amp;nbsp;q, geftus exte, rioris bominis pfepe qualitatem interioris oftendat:amp;qgt;omnia membra naturali, ter babita polleant boneftate.Ca.XVlIl. ... nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;*$

In oib'actib^ uiriliter agédû:nec quicq affectatu aut fœmineûattéptadu.Ca.XIX.

VtGÓuiuia extranea:amp;accelïus uiduaiV caueanc amp;nbsp;uirginû.Ca.XX.

De iracundia in fe reprimenda : amp;ihalijs pace mitiganda: Exemple de Iacob amp;nbsp;Da, uid.Ca.XXI. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, -.

De cogitationibus amp;appetitu:amp;biptito loquendimodOëCa.XXII.

Qioca quæ pbi ponutinter officiatpenitus ab eedia fint remouéda.Ca.XXlII.

De tribus quæin uita adiuaneceffario funtobferuada:amp;q, appetitum rationicede, ^re conueniat.Ca.XXIlII.

Quirtutes qttuor principales:! patrib^ nrts nó mediocriffintcôfumatæ.Ca.XXV? Vtfalfa pueris ufurpare caueamus:qd:eftprudentiæ.Ca.XXVI.

Q uirtutes quattuor ita pplexæ fint:utab inuicé fepararincqucat.Ca.XXVlI. Primuqdpbilofopbidicunt:amp; fecudu iufticiæ munus apud nos excludi : tertiduero a noftris mutuatum.Ca.XXVlII. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;.....

lufticiam amp;nbsp;fidem boftibus etiam exbibendam.Ca.XXIX*

De beneficentia.Ca.XXX. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-

De repédenda beneficentia bis quipmeruerunt:amp; maxime deo.Ca.XXXI.

Licet utræcB ptes fint bnficétiæ:beniuolétiâ tn liberalitati præpôderare. Ca.XXXIL Beniuolentiai eccha maxime:amp;earundéùirtutum boibus pfeuerare. Ca.XXXIII* De laudebeniuolentiæ:quæfumma eftiufticiæ.Ca.XXXIIII. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,

De fortitudie:quâ fine iufticia uirtuté nó eé manifeftis déclarai indicijs.Ca.XXXV' Fortitudine maximein animo amp;nbsp;cótéptu reß: cóftare laben tiû.Ca.XXXW

Mala æquanimiter toleräda:amp;interdü etiä decIinandà.Ça.XXXVII.

Qpuidentia magnum munimen fortitudinis fit. Ca.XXXVIII/ Fortitudineaduerfus omnia uitia dimicare debere.Ca.XXXIX.

Virtutc bellicamnoftris etiam non inulitatam.Ca.XL.

Fortitudineno folu in ufncëdo:fed etiaplus in toleradó coftare.Ca.XLI.

IPoteftatesnó irritandas:amp; adulationibusnó attendenda. Ca.XLU.

1De temperantia amp;nbsp;eiuspartibus.Ca.XLIIL

IOfficio fibicogruoqueng Rudere debere.Ca.XLUII.

De pulcbro amp;nbsp;bonefto.Ça.XLV.

Qnaturalia pulcbra fint amp;nbsp;bonefta:Turpia uero co tra natura.Ca.XLVL Qua%pafTionu reftrictione:pulcbrüillud poffitacquiri.Ca.XLVII.

:De tribus generibus bominu: iniuriasaccipientiü:amp;agt;perfeaio etiambic quodam'

। modo fit imperfe^a.Ca.XLVIII.

De uanitate calcanda.Ca.XLIX.

Qofficiorum gratia miniftros altaris maxime deceat:quodteftimonio leuiticicom, probatur.Ca.L. * hgvfth, iv)3ógt;o

rf Finis

(^1(LDiuina% fcripturarum intentiffimiac diligëtiffimiprcrutatoris:ranctideuoti$uiri Ambrofij epfcopiMediolanen:ecclenæ doamp;oris difertiffimi: Officio%liber primât \ In quo de officijs travat quæboneflaticóuenire uidcnc:ln qua uitam beatapofitam \\\;^ cffeiminimedubitatur:Fcchcitcr incipit.

Q/«Qiia ratione diuinus doctor Ambrofius officium docendifufceperit:amp;quid docé, jdpafequidefideret.Cur etia difcendu fibi fimul amp;nbsp;docedu arbitretur. Ca.I.' On arrogans uideri arbitror : fiinter filios fufcipiam afFedu, ^OT / docendi:cumipfe bumilitatis magifter dixerit: Venite fiiq /audite me:timorem dominidocebo uos.In quo licetamp;bu, j )militatem uerecudiæ ei^ fpeamp;ret amp;nbsp;gratia. Dicendo enim: (timorem dni: qui comunis uidetur eëomnib'texprefTit in? Ingnedocumetu uerecundiæ: Et tn eu ipfe timorinitiû fit fa, ç)piëtiæamp; efFedor beatitudinis(qm timentes deu beatifut) præceptorem fe fapientiæedocendæ:amp;demonnratorem

^imitadâ ucrecudia feduli:adcoferenda gratia no ufurpa tores:quæüliTpusinfuditïapletiæ : amp;nbsp;per illum nobis manifeflata fût amp;nbsp;uifu eóperta j at$ exemplo :uobisquaüliberis tradimus:cüiam effugere no pofïum°officiûdocen £p6l4 d^qd nobis refugientib°impofuit facerdotij neceflitudo([JDedit etem deus quofdi / /1quiaem apfosiquofda autem ppbetas:alios ueroeuangeliftas:aliosautë paftoresamp; /gt;///jdoamp;ores.Non igif mibiapfoßt gloriam uëdico.Qtiis em boc:nifiquos ipfe filiusele/ /Ji|git deiVNoppbetaßi giamiNo uirtutëeuangelifta%:Non paftoru circufpcamp;one: (fodtmmodo in tëtionë amp;nbsp;diligentia circa fcripturas diuinas opto affequi: qua ultima fIipofuit apt's inter officia fana:o%:amp;bancipfatut docendi ftudio pofTim difcere. Ÿnus Znfem uerus magiftereft:g folusno didicittqdoës doccret.Homiesautdifcut prius qd' oceant:amp;ab illo accipiuntqdalijs tradat. Qd ne ipfum quidë mibi accidit. Ego em Wtus de tribunalibus atep adminiflratióis infulis ad facerdotium:docere uos ccepi: uodipfenon didici.ltaq; facium cft:ut prius docere inciperem:g difcere. Difcendu Mfeitur mibi fimul amp;nbsp;docendüeft:qm nó uacauiante difcere.Etquatulibetgf$,pfece/ it:nemoeftqui docerinon egeat du uiuit.

Qpræ cæteris difcere debeamus tacere:utloqui poffimus dû conueniat.Ça.H.

Vidaut præ cæteris debem° difcere g tacere:utponim°loqui:nc prius me' uox codemnet meagabfoluat aliénai Scriptum ë em : Ex uerbis tuis con, demnaberis.Quid opus eft igiêutpperes periculu fufcipere códemnati, nis loquëdo:cum tacedo pollis efletutior^ (Toplures uidiloquendo pee.

C OFFICIORVM eLIBER I

catumihcidiffetuix queg tacendo.Ideo$tacere noffe g loqui:diffierftus ë. Scio loqui plærof$:cu tacere nefciant. Raru ë tacerc quëg: cüübi loquinibtl Qpiït. Sapiësë ergo nbsp;nbsp;;/

guinouit tacere. Deni$ fapientia dei dixit : Dns dedit mihi linguam eruditionis:ut feiam qn oporteat Fmone dicere.Merito ergo fapiens:quia dno accipitquo tempo, re fibiloquëduütiVnde bene ait fcriptura:Homofapiens tacebit ufq; ad tëpus.Ideo Ecc^xo. fancti dni qui fciebat:quiauox bominis plærû$ peccatiannuncia eft:amp; initié buma/ ni erroris Fmo eft bominis : amabat tacereP^/DenicB fandodniaif. Dixi:cuftodia uias 1fos.5amp; meas:utnon delinqua in lingua mea.Sciebat em amp;nbsp;legerat diuinicflcptectionis:ut homo a Imgux fuæ flagello abfc6dere6amp;a côfcientiæ fuæ teftimonio.Verberamur em tacito cogitationis nræopprobrio:amp;iudicio cofeientiæ: uerberamur etiam uocis nræuerbere:cu loquimurca:quoru fono cedi^ animus noder : amp;nbsp;mens cófauciatur.

Quis aut eft:quimundu cor a peccato^babeat eoiluuione:autno delinquat i lingua• fuatEtideo quia nemine uidcbatifandi ios feruare poffe abimundicia fermonis^^tipfe, fibi filentio legëimpofuitmnocëtiæ:uttacëdo culpa declinaret: qua uixeffugere poP fetloquedo.tfAudiamus ergo cautionis magiftru.Dixucuftodia uias meas :Hoced: ißamp;.jg, diximibitacito cogitationis præcepto:indixi mibi: ut cuftodirc uias meas. Alix funt uiae:quas debemus fequi:aliæ quas debem'cuftodire.Sequi Uias dni:cudodire nrasgt; ne in culpa diriganc.Potes aute cuftodirc:^no cito loqris. Lex dicit: Audi ifrf dniri 0cutr,6. deutuu.Non dicit loquere:fedaudt.Ideo Eua lapfa ctquialocuta e uiro:qd no audierat adno deo fuo.Prima uox dei dicit tibi: Audi. Si audias:cuftodis uias tuas : amp;nbsp;üla, pfus es : cito corrige. In quo em corrigitluuenioruid fua:nifiicuftodiedo uerba dnid , .quot;gt; /quot;„' quot;'O^ Taceergopri0amp;audi:amp;nodelinquesilinguatua.Grauemalu:utaliqsorefuocode, (fl„b,«„„c hire nef.EteniGpociofo uerbo reddet unufqfcy roncmi quatomagis puerboimpurita, ^h,^^^ ^,„1 ù, • tis amp;nbsp;turpitudinis.Grauiora funt em uerba praecipitationis :g ociofa. Ergo n,p ociofo '' uerbo ratio pofcitur:quatomagis ,p fermone impietatis poena exoluiturC

CQno oporteatnos oino mutos effe:fednegociofüfuare filëtiu.Etfm fancis dauid utin.xxxyiij.pfalmo notarios noftru cuftodirc.Quo etiam alijs fcripturis admonca, mur:utcuftodia circa mentë:cor amp;nbsp;osnoftrum adbibeamus.Ca.lII.

gt; — tVidigicCMutosnoseëoportetcMinime.Eft em tps tacëdiiamp;tps loquëdi. amp;ferf' g qm DeindeOpociofo uerbo reddemoronem:uideam0nereddam°amp;,p ocio, , nbsp;nbsp;, fo filentio.Eft em amp;nbsp;negociofd filëtiumteratfufânæiquæpPegit tacëdo:qfi ''^L-Çiïetlocuta.Tacedo em apud boies:locutac deo.Necullu mai^ndicid.fuæ capitatis inuenit g filëtiû.Confciëtia loqbaóubi uoxno audiebat:nec quaerebat p fe boim iudiciûiquæ babebat dniteftimoniu. Ab illo igi^ uolebatabfolui: quem feiebat nullo mo poffe falli.lpfe dns in euagelio tacens opabac falutë boim.rfRecte ergo da' uidinó filëtiu fibiindixitppctuuifcd cuftodia.Ciiftodiam9ergo cor nrm: cuftodiam^ os nrm.Vtrû$ em fcriptu eftHic ut cuftodiam9os. Alibi tibi dicic: Omieuftodiafer, 10:ouer.4, ua cortuu.Sicuftodiebat dauid:tunö cuftodiesç'Si imunda labia babebat efaias g di/ xit:O mifcr ego qm c6puna9fü:ga cum firn bomo amp;nbsp;imunda labia babea.Sippbeta Efa.6. dniimuda labia babebat:quö nos muda babem9ç'rfEt cui:nifiunicuig; nrm fcriptum eft:SepipofTeffione tuam fpinis:amp;auru amp;nbsp;argctum tuum alliga : amp;nbsp;orituo facoftiu amp;nbsp;EccU2S. ueaë:amp;uerbis tuis iugu amp;nbsp;ffatcracPoiTcfTio tua:mens tua e.Äußztuü:cortuu eft.Ar/ getu tuu : eloquiü tuu ë.Eloquia dni:eloga caftaiargëtüigne examinatu. Bona etiam lPamp; ii* poffeifioimens bona.Denies pofïeflio peiofa: bo müdus. Sepi ergo bac pofTeffione: amp;nbsp;circuualiato cogitatióib'imunito fpinis follicitudinu:neiea irruat amp;nbsp;captiua ducat irrationabiles coipis paffiones:ne icurfent moto graucsinc diripiantuindemiam cius trafeuntes uia.Cuftodiinteriore boiem tuu: Noli eu quafi uilë ncgligere acfaftidire: quia pciofa poiïcffio ed.Et merito pciofa:cui°frua°non caducus amp;nbsp;^alisifed ftabilis at$æthæfalutis ë.Colc ergo pofTeffione tua:ut Tinttibi agri. Alliga fmonc tuü:nela xuriet:nelafciuiat:amp; multiloquio peccata fibi colligat.Sitreftrictior:amp;ripis fuis eoer ceaf.Cito lutu colligit amnis exundas.Alliga fenfu tuu:nó fîtrcmifïus ac defluO:ncdt cat de tc:Nöëmalagma poneremec^ olcü:nc$alligatura.Habctfuas babenafmen, '''

25

44

([SANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSII

tis fobrietaf:qbusregit amp;nbsp;gubernatrf/^it ori tuo oftiü:nt claudat ubioportet :amp;ob, feretur diligetius:ne qs in iracudiam excitet uoce tua:amp;cotumelia repedas cotume, 1ps.4^ Üæ.Audifti bodie lea:um:Irafcimini amp;nbsp;nolite peccare.Ergo amp;n irafcimur:quia affect, naturae eft:non ptatis:maluFmone no pferamquot;dc ore nfo:neiculpam ruam9rf$ed iugum Otuerbis tuis amp;nbsp;datera:boc eft:bumilitasat$mefura:ut lingua tua menti fub, dita fit.Redringatur babenae uinculisrfraenos babeat fuos: quibus reuocari poffitad mefuram.Sermones,pferatlibra examinatos iudiciæ: ut fît grauitas in fenfu :in fer, monepondus:at$in uerbis modus.

^ Queadmodu fupiora monita euftodiës mafuetus fiat amp;nbsp;modedus:amp;qn maxie ad/ Uerfariusnoder inndiet:amp;laqueos nobis paret.Q$ tunc cum præfens effe fentitur maior cudodia adbibenda Iit ori:licet pauci bunc uideant.Ca.llII.

Aec Gcudodiat aligs:fit mitis:mafuetus:modeft9.Cuflodicndo em os fuut ramp;retinendo lingua fuam:necprius loquedo g interroget: amp;nbsp;expedatatq; I, examinet uerba fua fi dicedum boc:fidicenduaduerfu bunc:fitps fmonis -A'' Q^fitbuiusnspfeao exercet modeftiam:acmanfuetudinem:amp; patientifrut non ex indignatione amp;nbsp;ira in fermonë erûpat:no alicuius paronis indicia det in uer, bis fuis:non ardore libidinis flamare in fermone fuo indicet:amp;ineffe didis fuis ftimu/

los iraciïdiæipodremo ne fermoquicómendare interiora debct:uitiumaliqd'cffe in moribus aperiatamp;pdar.t/lTuc em maxime mfidiat aduerfari^tqn uidetnobis paffi, ones aliquas generari:tuncfomitesmouettlaqueos parat. Vndcno Tinmcrito (ficut 1fo$.9o. audidis bodie Iegi)ppbeta dicit: Quia ipfeliberauitme delaqueo uenantiu:amp;aucr boafpero.Symaeb^irritationis uerbu dixit: Alt) uerbupturbatiois. Laqueus aduer/ farij fermonoder ed:fed etia ipfeno min^aduerfariusednobis. Loquimur pl£ru(B excipiatinimiamp;tamp;qfinro gladio nos uulneret. Quato tolerabilius edialienogla? dio qnro pcrireCExplorat ergo aduerfari'nra arma:amp; cocutit fua tela.Si uideritmo uerime:inferitaculeosfuos:utfeminaria iurgio%excitet.Siemifero uerbO indeco, ruilaqueu fuu dringit.Interdu mibiqfi efca,pponit uindidæ poffibilitate: ut dû uindi care cupio:ipfe me infera Iaqueo:amp;nodu mortis adringa mibi. Si quis ergo buc ad, uerfarium fentit præfentë eHeitunc magis cudodiiadbibere debetorifuo:nedetlo cum aduerfario.Sed non multibunc uident.

CQ etia ille caued°fit g uidcrip6t:amp;quëadmodû eu nos irritât:in citat: exafperatamp; ad iurgium uocat:filëtium exercere dcbcam°:quo eum uincere ualeainus.Ca.V.

/ —- lt;nbsp;Ed ctia ille cauëd^ediqui uideri pot:quicun$irritat:qcunq; incitat:gcun$ exafperat:quicü$incëtiua luxuria: aut libidinis fuggerit. Qn ergo aliquis ,rjnobis conuitiac':lacedit:ad uiolenti5puocat:adiurgiüuocat:tuncfilëtium —quot;/exerceamus:tue muti fieri non erubefcam°.Peccator edem qui nos puo, / cat:quiiniuria facit:amp; nos fimiles fui fieri defideratrfDenicß fi taceas:fididimules:fo, /let dicere: Quid tacesC Loquerefiaudes.Sed non audes: Mut' es:elinguem te feci. / Si ergo taceas:plus rumpitur:uictum fe reputat : irrifum podbabitûatep illufû. Si re, (pondeas:fupiorëfefaamp;um arbitra6quia parem inuenit.Si em taceas:diccé:Illc con, uitiatusebuic:cotepfitide.Si referas cotumelia:dicetur;Ambo c0uitiatifut. Vterq; códemnat':nemoabfoluif.Ergo illius edftudium:utirritet:utfimilia illi Ioquar:fimi/ lia agam.Iudiaût ed di(ïimulare:nibil loqui:tenere bonum frugum confeiëtiæ: plus comittere bonoßt iudicio:g criminatis infolentia::cotentu elfe grauitate moiu fuoß?.

; nbsp;nbsp;nbsp;Hoc ed em filerea bonis:quia bn fibi confcius:fallis non debet moneri: necædimare

plus poderis in alienoefe couitio:g in fuo tedimonio. Ita fit: ut ctia bumilitatem cu, dodiat.Siautë nolit bumilior uideri:talia traaat:amp; dicit ipfe fecü: Hic crgo:utme có tënat:amp;icofpectu meo loquar talia aduerfum me:quafino poffim ego ei aperire os meu: Cur no etia ego dica:in gbus eu mcedificare pofflineHic ergo: ut mibi iniurias faciat:qfi uir no fim:quafï uindicare me nöpofTimeHic ut mecriminef:quafiego non podim grauiora in eo cóponcreeQiji talia dicitino ed mitis:atq; bumilismó ë line të/ ptatione. Temptator eum exagitat:ipfe ei tales opiniones inferit . Plxruncy adbiber

OFFICIORVM CUBER I

hominem at$apponitnequa rpirit^qui haec illi dicat.Sed tu in petra fixum ucfhgiir tene. Et fiferuus couitium dicat:iu(lustacct.EtH infirmus contumeliam facia t:iuftus tacet.Etfi pauper criminetur:iuftusnon refpondet.Hæc funt arma mfti:ut cedendo uincat.Sicut periti iaculandi cedentes folent uincere: amp;nbsp;fugientes grauioribus fequé tes uulnerare iamp;bus.

4C}non debeamus mouericu audim'couitia:fedpoti^imitari fangum dauid ïpfalz mo fuperius cóinemorato dicentem:Obmutui amp;nbsp;humiliatus fum amp;nbsp;filui a bonis : qcV non tatumodo dixit:fed etiam fecit.Ca.VI.

Vid em opus eftmoueri:cumaudim^couitiaCCurnó imitamur dicentem:

Obmutui amp;nbsp;humiliatusfû:amp;filuia bonisC An hoc dixit tmmodo:noii etia Ißg.jgj fccitdauidflmmo amp;nbsp;fccit.Nam cum ei couitiaretur femei filius gemini: ta, _ „_.. ebat dauid:amp;guis feptus armatistnon retorquebatconuitiu: non ultione ~' quærebat:eouf$ ut dicente fibifaruiæ filio q, uindicare in eum uellet:non permiferit. Ibat ergo tang mutus amp;nbsp;humiliatus : ibat taces :necmouebatur;cum uir appellaretur fanguinis:qui erat confcius propriæmanfuetudmis.Non ergo monebatur conuitijs: cuiabundabat bonorum operum cofcientia. Itaq; is qui cito iniuria monetur: facit fe L' dignum contumelia uideri:dum uult ea indignus pbari . Melior eft ita^ qui contenit nbsp;nbsp;„✓ iniuriam:qqui dolet. Qu enim cótemnit:quafinon fentiatita defpicit:quiautem do, let quad fenicrit torquetur.

iLCur fanctus Ambrofius ad filios fuos fcribens:pfalmi.xxxviij.ufus fit;pcemio. Q$ ex iftins pfalmicon(ideratione:fuccefferit cius animo de officijs fcribere:amp;qua rone de ijs ad eofdem fcripfcrit.C.V1I.

£$improuide ad nos filios meosfcribens:huius pfalmi pcemio ufus fum: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gt;nbsp;3i%, rapes'a

Quem pfalmûppbeta dauid fandoidithun canedumdedit.Ego uobis te, :~^ nendum fnadeoidelcdatus ei' fenfu pfudo amp;nbsp;uirtute fententiaru. Aduer, timus em ex bis quæ breuiter Iibauimus:amp;filendi paticntiaiamp;oportunita, tem loqiiadi:amp;in poftcrioribus conteptum diuitiarum:quæ maxima uirtutu fuda, menta lut:boe pfalmo doceri. Dum igitur hunc pfalmum cofidero : fucceffitanimo deofficijs fcribcre.Dequibus etiam fi quidam pbilofophiæ ffudetes fcripferutiutpa,' nætius:amp; filius eins apud græcositulhus apud latinos: no alicnu duxi a noftro mune, nbsp;nbsp;':

re:ut amp;nbsp;ipfe feriberem. Et fient tul!i°ad crudiedumfilium:ita ego quo^ad uos infor, mandos filios meos.Necß em minus uos diligo quos in euangelio gcnui:g fi coniugio fufcepiffem.Non em uebementier eft natura ad diligcdum:g gratia . Plus certe dili,quot; gere debem9:quosppetuo nobifcü putamus futuros:g quos in hoc tm læculo.llli de, generes nafcunc frequenter:qui dedeceat patrem: uos ante elegimusut diligamus. Itac^ 1111neceflitate diligunc:quæ no fatis idonea at$diuturna eftadppetuitatem di, ligedi magiftra : uos iudicio:quo magnu cbaritati pondus ad uim diligendiadiungi, tur:pbare quos diligas:amp; diligere quos elegeris.

flQnon folu ronc pfonarum: fed etiam reiipfius coueniens fiieritutanaor de offi, cijs fcribcrct.dq; nomen officijnon folum fcbolr pbilofopbo%aptum fit:fedetia in feripturis reperiatur diuinis:Etunde officium dicatur. (Ta.VIII.

Rgo guoniapfon£coueniut:uidcamus utrum resipfa conueniat feribere de officijs: Et uti^boc nome pbilofopbo%tmmodo fcbolæ aptu fit:an etia in feripturis reperiatf diuinis. Pulchreita$dumlegimus hodie cuangelid _(quafiadhortarer ad fcribendu) fpuflanaus obtulit nobis legione: qua co/ firmaremur etia in nobis officiu dici poffe.Nam cu gacbarias facerdos obmutuiffetin Xuc^xi tcplo:amp;loqui non pofTetifaau eft inquit:utimpleti fût dies officij eius:abijt in domû fua.Legimus igic officiû dici a nobis poße. Nec ratio ipfa abborret:quädoquide of, ficiû ab cfficiedo dictu putam^ quafi efficiü:fedppter decore fermonis una imutata nbsp;nbsp;nbsp;: quot;

littcra:officiünuncupari.Vel certe:ut ea agas:quæ nulli officiât: plint omnibus. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1

iLQ pbilofopbi officia ab bonefto amp;nbsp;utiliduci æftimauerint:amp;quomodo bæc diuife tint eligendi^indicium adiunxerintÆt quid audior de bis fentiat .Et qua ratione no

([SANCTI AMBROSII

fupRuum fitfcfiptionis fuæöpus.Ca.IX.

/ t nbsp;nbsp;Fficia autab bonefto amp;nbsp;utili duciædimauerut: amp;nbsp;de ijs duob0eligere quid

■o nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;præftet.Deinde incidere ut duo concurrantbonefta:amp;duo utilia: amp;quæ,

ratur quid bonenius:amp;quid utilius. Primûigitur in tres„ptes officium diui, ditur:boneftum:amp;utile:amp;quid præftantius.Deinde bæctria in quinepge, nera diuiferût:In duo bonefta:amp; duo utilia:amp;eligëdiiudictum.Prima igitur pertine, re dicuntad decus boneftatem$uitæ.Secunda ad uitæ cómoda:copias:opes: facul, ó| tatcs.Dcijs cligédi fubcflc iudiciu.Hrcillié Nosautnibil oïno nifi qddeceatamp;bo, -neftum fit:futuro%magis g præfentiû metimur formula: Nibil$utile niliqdad uitæ illius æternæ,pfit gratiam definimus:nonqdad delectatione præfentis. Ne$aliqua . nbsp;nbsp;nbsp;comoda in facultatibus amp;nbsp;copijs opum conftituimus:fedinebmoda bæc putamus:fi

non reijciatur:ea$oneri cum fint æftimari magis g difpëdio cum erogant.rfNo fup fluum igif fcriptionis noftræëopus:quia officium diuerfa æftimamus regula: at^ illi æftimaueruntjlli fæculi comoda in bonis ducunt.Nosbæc etiam in detrimentis:qm qui bicrecipit bonatut ille diues:illic cruciatur:amp;laçar^qui bicmala^tulit: illicconto lationeinuenit.Deinde qui illa no legunt nra legent fi uolët: qui non fermonû fupei' Ieailë neep artem dicenditfedfimplicem rerum exquirunt gratiam.

decoriinris fcripturis primo condituiloco indruamur amp;nbsp;doceamur. Et q, pbi, lofopbis quideofficijs difputarunt: prior fuerit dauid.Etquëadmoduidëppbetaamp; Pythagoras qui eum fecutus ë differëtes circa filcntiu leges dederint. Qq; primum officium fit loquëdi modus. Ca.X.

\ lEco%autinnodris fcripturis primo codituiloco (qcT græcc TtpEiTÔp dicit) 106.64. gd hinftruimur amp;nbsp;doccmur:legetcs:Te decet bymnus de^in fyon: Velgræcc Zitu.x. , ,c0v TipÉTiu ó/xpÓCTÓ ÜÉóer Gp (rüto|j.Etapfs ait: Loquere quæ decet fana lbcU,2,'—, doamp;inam. Et alibi:Decebat autem eumpquem omnia: amp;nbsp;ppterquë om' /pw nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nia:multis fiiijs in gloriamaddua:is:ducem falutis corum/paffioncm eófumari. Nu,

quid prior panætius:nunquid aridoteles qui amp;nbsp;ipfe difputauit de officio g dauid: eu amp;nbsp;ipfe Pythagoras qui legitur focrate antiquiori^ppbctam fecutus dauid:legem filen tij dederit fuispSed illeiut per quinquenniü difcipulis ufum inhiberet loquendi :da, uid autem non ut naturæ munus imminueret: fed ut cuflodiam afferendi fermonis „doceret.Et pytbagoras quidem:utnon loquendo loqui doccret:dauid utloquendo magis difceremus loqui.i/Quomodo ergo fine exercitio doctrina : aut fine ufu pfe, austQuidifciplinam bellicam uult affequi:quotidie exercetur armis: amp;nbsp;tang in pre, cinHu politus præludit prœlium:amp; uelut coram pofito prætendit bofècatq; ad péri, tiam uirefq; iaçulandi:uel fuos explorât lacertos:ueladucrfariorum déclinâtictus: amp;nbsp;uigilantiexitobtutu.fî Qui nauim in mari regere gubernaculis lfudet:uelremis du, cere:prius in fluuio præluditrfQgii canendi fuauitatë amp;nbsp;uocis affectant præffâtiam: prius fen fim canendo uocem excitant. [Etqui uiribus corporis legitimoq ; luamp;ndt certamine coronam petunt:quotidiano ufu paleftræ durantes membra : nutrientes patientiam:laborem affucfcunt.tfNecnon ipfa natura nos in paruulis docetiq, prius tonos méditant loquëdi:ut loqui difcant.Itaq; fon9 excitatio quæda amp;nbsp;paledra uocis ; nbsp;nbsp;nbsp;cd.rflta ergo amp;nbsp;qui uolut difcerc cautionëloquendi:qdnaturæcft no negent:qdcu/

flodiæeff exerceat:utgin fpecula funt:fpeculado intendat:nódormiëdo.Ois enim '.'res pprijs ac domefticis exercitijs augetur. Ergo dauid taccbat:nonlelijk fed p tpc. Nóiugiter neq; oib°:fed irritatiaducrlario:,puocati peccatorinon refpodebat. Ét fi, 10?o' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cut alibiait:Loquëtes uanitatë amp;nbsp;cogitates dolum:nó audiebatqfi furdus: amp;nbsp;qfimurf

''•z'' no aperiebat illis os fuu. Quia amp;nbsp;alibi babes:Nolirefpodereimprudëti ad imprudë' tia ei°:ne filïs illi fias. Primûigidofficiu eft:loquëdimodus.Hocfacrificiu laudis dco depëdit.Hocreuerëtia exbibef:cûfcripturædiuinælegunf. Hoc honorar parëtes. O'quot; b.ne vquot;|p nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;TScio loqufplærofq; eu tacere nefeiät. Rarum eft tacere quëq:cüfibinon piitioqui.

b.W- bou UKme .'. Sapies ut loquac':multa priuscofiderat:quid dicat:aut cui dicat: quo in loco:quote, ;mti 'quot; nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;pore.Eft ergo amp;nbsp;tacendisloquendi modus.Eft etia faamp;smodus.Pulcbru cfPigitur

OFFICIORVM CUBER Îquot;^

tenere menfuram ofFicij, (pDe diuifioneofficij imediuamp;pfeamp;uauctoritate fanera ß^ fcripturaßz approbata. Et de comendatione mifericordi£qua?amp;ipfa adpfeaoßamp;ofFiaumjRtinet. Ca.XI.

Fficiu aûtome:autmediûaut^fead eft: qdæque fcriptura%aucloritatep/ bare posumus.Habemus etenim in euagelio dixiffe dommfr.Siuis m uitaWattbup# sternam uenire :ferua madata. Dicit ille: Quæclefus autem dixit illi:NonI homicidiumfacies:N0adulterabis:Non facies furtu:Non falfum teftimo, nium dicef:Honora patrem amp;nbsp;matrem:Et diliges,pximum tuum ficutteipfum Hæç funt media officia:quibus aliquid deeftrf/Deniep dicit illiadolefcens: Omnia bæc eu, ftodiuia iuuëtute mea: Quid adhuc mibideeftf Aitilli iefus: Si uis perfer efle:ua/':, de uende omnia bona tua:amp; da pauperibus:amp; habebistbefaurum in cælo:amp;ueni fe, quere me.Et fupra babes fcriptum:ubidiligedos inimicos:amp; orandum dicit p caluni WottBrf, niantibusamp;jefequentibusnos:amp; benedicere maledicentes:Hocnos facere debem^: fi nolumus perferi efkuficut pater nofter qui in cælo eft:quifuper bonos amp;nbsp;malo^ fo lem fuumiubet radios fuos enundere:amp;pluuia amp;nbsp;tore terras uniuerforu line ulla dif, cretiöe pinguefcere. Hoc eftigiturjpfeHn officium quod x.c(TÓpOoo/xc(dixerüt græ/ ci:quo corriguntur omnia.quæaliquos potueruntla pfus habetcZ^Bona etiammife ricordia:quæamp;ipfa^feat)S facit: quia imitaturpfeaum patrem;iMibtl tam comedat^ cbriftianaanimamig mifericordia.Primu in pau^estut cömuhes indices partus natu, œquæ omnibus ad ufum generatfructus terrarum:utqd'babcs largiaris pauperi:amp; . confortem amp;nbsp;conformem tuumadiuues.Tunûmum largiris : ille uitam accipit. Tu pecuniam das:ille fubftantiam fuam æftimat.Tuns denarius cefus illius efh Ad bæc plus ille tibi confert:cum fit debitor falutis.Sinudum ueftias:teipfuminduis iufticia. Siperegrinum fub teamp;um inducas tuumififufeipias egetem :ille tibi acquiret fancto/ rum amicitias:amp; æterna tabernacula.Non mediocris ifta gratia.Corporalia feminas: amp;nbsp;recipis fpiritalia. Miraris indicium domini de fando iob:mirare uirtutem eius:qui poteratdicerettOculus eram cæcorum:pcs claudorum. Ego eram infirmoru pater: ^oba^^' uelleribus agnorum meoÊ!cfadi fût humeri eorum.Foris non habitabat peregri, nus.Oftium autem meum omni uenieti patebat. Beatus plane de cuius domo nung uacuofinu pauper exiuir.Ncq;em quifqmagis beatus qqui itcliigitfupcr pausisnc/ .;, fó qo Gi^i7kquot;!7! ceffitatcm:amp;infirmiatq; inopis aerumnam.In die iudicij habebit falutem a domino: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fojj ^t^gt;c roUrifi guem habebit fuæ debitorem mifericordiæ. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ikmffiquot;quot; ([Deinductione erroneai^ opinions qbus plæri$ ab officio mifericordiæ rctrahun, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;% nbsp;nbsp;|,.rege tureum generaliiftaßi confutatione.Ca.Xll. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'' /—-tr Ed plæriq; reuocant ab officio difpenfatricis mifericordiæ:dum putantbogt; minis aaus non curare dnm:autnefcire eu quid in occultis geramus: quid teneat nra confcientia:autindicium eius nequam iuftu uideri:quado pecca '—/ toresdiuitijsabundareuident:gauderebonoribus:fanitate:liberis:contra autemiuftos inopes degere:inbonoros: fine liberis:infirmos coipe:luau frequenti.

Necmediocris ea quæftio:quado quidem tres illi reges amici lob : propterea eum peccatore Ægt;nûctabât:quia inopem faclu ex diuiteiorbatu liberis exfcecundo paren/ teipfufu ulceribusiinhorrentecp uili cibo: exaratu uulneribus a capite ufq; ad pedes uidcbjtd-Qiibusibfc fand^Iob pponitabertione: Si egoppter peccata mea bæc ^db.zt» patioricurimpifuiuutdnucterauerutautiamp;in diuitijs femen eorum fmuolutatem: filij eo% in oculis:domusco]^abundant:timor autem nufq:flagcllumaut adno non eft ipfis.Hæc uidcns infirmus:corde exagitat:amp; ftudiû auertit fuû. Cuius dicturus fermones:ante fandus præmifit Iob:dicës:Portate me:ego autloquar:deinderidete me.Nä amp;nbsp;ft arguor:quaf ibomo arguor. Portate ergo onus fermonûmeorû.Diaurf ein fum:qdno pbo:fedad uos redarguendos:,pferam fermones iniquos.Aut certe quia ita eft ueifus. Quid autt’Nungd ab homiearguortHoc eft :bomo me no potefr redarguere:quia peccaut.Etfi argui dignus fum:quta no ex euidenti culpa me argui, tis:fcd ex iniurijs æftimatis merita delictorum.Videns ergo infirmusabundareimu/

ftos fucceffibus profperistfe autem atterftdicitdomino: Difcedea me: uias tuas fare i nolo. Quid prodeft:quia feruimus eiC Autquæ utilitas: quia occurrimusipfiVln ma/ 1 nibuseorum omnia bonatopera autem impiorum rion uidet^ Laudat in platonc:q,gt; in policib fua pofuit: eum qui contra iufticiam difputandi partes recepifTet:poftulare ueniam dirorum quxnon pbaret:amp;ueri inueniedi atep examinahdædifputationis , gratia:illam fibiimpofitam perfonam dicerer Quod coufq;rullius,pbatiit:utipfc in Ii' bris quos feripfit de rcpublica:cam fentetiam dicendam putaueritrf^Quato antiqui' % or illis iob:quibæc primusrepperitçNec eloquentiæpbaleradæ gratia:fcd ueritatis pbandæpræmittenda æftirnauit.StatirncBiplequæftionem enodem rcddidit:fubij' ciens:q,extinguatur lucerna impiorum : amp;nbsp;futura fit eorum euerfio . Non fallt deum dolore fapiæ amp;nbsp;difctplinæ: fed effe ueritatis iudicë.Etideo non fm forenfem abun, dantiam æftimanda beatitudinë finguloß;:fcd Fm interiore cófctentia:qu£innoccn, tium:amp; Ragicioforu merita difcernit:uera atq; incorrupta pccnaiji pr*mioru$ arbi, 1 tra.Morin innocens in ptate fimphcitatis fuæ:in abundätia ,ppriæ uo!utatis:ficutadv -, pe repletam aiam geres:At uero peccator guis foris abudet: amp;nbsp;dclitijs diffluat: odo/ rib^fragrettin amaritudine aiæfuæ uita exigit:amp; ultimu diem claudit: ntbil fecu co$: quæ epulatquot; fuerat referes: bono$:nibilfecuauferes:nifi precia fcele^ fuorum. Hæc cogitans:nega fi potes diuini effe iudicij remuneratione.llle fuo affectu beat°:bicmi/ fer.llle fuoiuaicioabfolutus:bicreus.lllein exitu lxtus:bicma?rens.Cuiabfoluip0t: qui necfibiinnoces eftb,/X)ic[tc ingt mibi:Vbicft ^tedtio tabernaculo^: eiusCSignu : eius no inuenief. Vita etenifacinorofi: ut fomniu. Aperuit oculos: trafiuitregesert euanuit delea:atio:licetipfa quæuidcf etia dû uiuuntimpioI Vrequies in infernoeft. 1ß$.54. Viuentes em in inferna defeendutdVides conuiuiûpeccatoris:interroga eiuscon/ fcientiam.N0negrauius oibus fcetet fepulcbrisrtntueris læticiâ eius: amp;nbsp;falubrita tem • miraris corporis:Filiorum atq; opum abundantia: Introfpice ulcera amp;nbsp;uibices animæ eius:cordifq;mœftitudinërf^Nam de opib'quid loquar: cum legeris: Quia in abun, , datia eft uita eius:cû fcias quia amp;fi tibi uideat diues:iibipauper eft: amp;nbsp;tuûiudiciû fuo refellatç 'De multitudinequo$filioß::amp;de indolentia quid loquar: eu fe ipfe lugeat: quot;nbsp;nbsp;nbsp;amp;fine bærede futurum iudiccr:cum imitatores fui fucceffores fuos elle nolitd Nulla

: nbsp;enim bæreditas peccatoris.Ergo impiusipfe fibipeena eft:Iuftusautemipfe fibiglo/

ria. Et utriq; autbono%aut maïo^operu merces exfeipfo foluitur.

C Dedeftructioc affertidis co^ifpeciali:qdeu nequag cura mûdi bre putat. Ca.XIlE Ed reuertamuradppofitum:ne dmificncmfaciam prætcriffe uidcamur: quia occurrimus opinionicorum:qui uidëtes fceleratos quof^ diuites:lx, tos:bonoratos:potentes:cum plæricp iuftorum egeantat$ infirmi fintipu tantuel nibil denobis deumcurare:ut epicurei dicuntiucl nefcire aæbo,

minum:utHagiciof i purant:uel fi feit omnia iniquum effe iudiccm:utbonos egerepa tiatur:abundare improbos. Nee fuperfluusuelutquidam excurfus fuit: ut Opinioni buiufmodi:ipforum afFeaus refponderet quos beatosiudicant:cûipfifemiferospu/ tent. Arbitratus enim fum:q, ipiifibi facilius gnobiscredidcrint. Quo decurfo: pro, cliue æftimo:ut refellam cætera.Et primo eorum affertionemiqui deum putant cura qiiiû v? mundinequag babere:ficutariftoteles a(Terit:ufq;ad lunam eius defeenaere proui, Hcrfirfnt- dentiam.Et qius operator neglegatoperis fui curis Quis défératamp;dcflituat: quod ,. ipfe condendumpntauitsSiiniuria eft regere:nonneeft maior iniuria feciffe : eüali/ °; quid non feciffe nulla iniufticia fit: non curare quod feceris :fûma inclementia s Qfî aut deum creatorem fuum abncgantiaut ferarum amp;nbsp;beftiarû fe baberi numéro cen/ fent:quid de illis dicamusiqui bac fccondemnantiniurias Per omnia deû ire ipfiaffegt; runt:amp; omnia in uirtute eius confiftereiuim amp;maieftatem eius peromnia elementa penetrarc:tcrras:cælum:maria:amp; putantiniuriam eius:fï mentem bominis qua nihil nobis ipfe præftantius dedit:penetret:amp; diuinæ maieftatis ingrediar feientia. $ed borum magiftrum uelutebrium:amp;uoluptatis patronum:ipfiquiputantur fobrij irri, , dentpbilofopbi.Nam de ariftotelis opinione quid loquar : qui putat deum fuis con/

COFFICIORVM. CUBER F

tentum ettefinibùstamp;præfcripto regnimodo degeretut poetarum foquuntur fabu/ Iæ:qui mundumin très ferunteffe diuifumtutalijcælu:ali| mare:alijinferna coercent '•' da imperij forte obuenerint:eofq; cauere:ne ufurpata alienavi partium follicitudine: inter febellu excitent. Similiter ergo a(Terit:qgt;terra%curam non habeat: ficutmaris uel inferni non habet:Et quo ipfiexcludunt:quos fequuntur poetasC

ü De confutationeopinioniseoruquideunefcire aaus holum arbitrant. CaèXUIIè zC-f Equitur illa refponno:utrum deum: fi operis fui cura non præterierit: præ, nbsp;nbsp;'.;

tereatfcientia.Ergo qui plantauit aurem nonaudit:qui finxitoculum:non nbsp;nbsp;pamp;,^

r / uidet:non conOderat. Nó præterijt bæcuana opimofanctos prophetas.

Deni$dauid induciteos loquentes:quos fuperbia inflatosaßerit. Quid enim tam fuperbum:gcum ipfi fub peccato fint : alios indigne ferant peccatores ui/ uere:dicentes:Vfcpquo peccatores domine: ufc^quo peccatores gloriabuturcEt in, 10^,,,» fra:Et dixerunt:Non uidebitdominus:necintelligct deus iacob. Quibus refpondct propbeta dicens:Intelligitc nuncmlipientes in populo:amp; fhilti aliquado fapite.Qui plantauit aurem:non audiet:autqui finxit oculummon confiderat: Qui corripit ge, tes no arguet:qui docet hominem fcientiamcDominus fcit cogitationes hominum: quoniam uantefunt.Qui ea quæcun$ uana fût deprebedit: ea quæ ficta funtnefeit: amp;ignoratquodipfe fccittPotcf l opus fuum ignorare artifexc^Homo cn:amp;in opere fuo latentia deprehendit:amp;deus opus fuum nefcitt Altius ergo profundum in o^e: 9in auamp;ore.Et fecit aliquid quod fupra fecffet:cuius meritum ignoraretau^oricui^ affectum nefeiretarbiter.Hæc illisqj^æterüm nobis fatis edipfius teftimonium qui aitEgo fum ferutans corda Irenes. Etin euangelioquide ait dominus iefus: Quid bietea^ cogitatis mala in cordibus ueftris^Sciebat enim q, cogitarent mala.Dcniq; euangelii Zuej.g. fta teCtac dicenstSciebat enim lefus cogitationes eorum. Quorum non poteritfatis Zucl.6. monereopinio:fi facta eorum confideremus. Nolunt fupra fe effe indicem:quem ni, hilfallat.Ncluntei dare occultorum feientiam:qui metuut occulta fua pdi. Sed etia 'dominus feiens opera eorumitradiditeos in tenebras.ln node inquiterirfur.Etocu $ob.24 Iusadulteri feruabittenebras dicens:Non confiderabit me oculus: amp;nbsp;latibulum^fo, næoppofuit fuæ.Omnis enim quilucemfugit:diligittenebras: ftudens latere: cum nbsp;nbsp;|o(, ;

deum latere non poffinquiintra pfundumabyni:amp; intra hominum mentes :non fo/ Ium traamp;ra:fed etiam uolueda eognofeit.Denies amp;ille qui diciticcclefiaftico: Quis £«(,„♦ uidet me:amp;tenebræ cooperiunt mc amp;nbsp;parietesC Quem uereorCquis iIccro politus bæc cogitecubinon putauerit comprehenditur.Et erit inquit dedecus: q? non intel, lexerittimorem dei.*/ Quid autem tam dolidumg putareq, deum quicg praetereat: tum fol qui minifier luminis eftietiam abdita penetret: amp;nbsp;in fundamenta domus uel fecreta conclauia uis caloris eius irrumpattQuisneget uerna temperie tepefieriin, teriora terrarumiquas glacies hiberna ccnfbrinxcritcNorunt ergo arborum occulta uim caloris uel frigorisradeo ut radices arborumiaut uratur frigore: aut fotu folis ui, rclcant.Deniq ; ubi clementia cæliarriferit:uarios terra fe fundit in fructus. Siigic ra' dius fblis fundit lumen fuum fuper omnem terram:amp;in ea quæclaufa funt fe inferiti nec aedibus ferreis autgrauium ualuaru obicibus : quo minus penetret impeditur: Quomodo non poteft intelligibilis dei fpledor in cogitationeshominum amp;nbsp;corda fe, met quæ ipfe creauit inferere:fed ea quæ ipfe fecit non uidet: amp;nbsp;fecit ut meliora fint quæ facta funt:amp; potetiora g ipfe eftqui ea fecit :utpofTintquando uolut cognitionev fui operatoris latrcCTantam ergo uirtute amp;nbsp;potedateinferuit mentibus noflrisiut eam copreliendere cumuelitiple riopoflitC igt;iiOquot; ([pe redargution e erroris illoru qui deuiniquu effeiudicem aftruut ex eo q,bonos

egere patiat:amp;improbosabundare.Ça.XV.

Voabfoluimus: amp;nbsp;ut arbitramurnon incongrue nobis huiufmodi cecidit ■ d, difputatio.Tertiuin genus quæflionis refidet huiufmodi: Cur peccatores ' — — abundent opib°amp; diuitijs:epulentiugiter:fine mceroreifine ludmiufti aut egeant: amp;amiciant aut coiugwamiffione: aut libcroru.^(Qiub°lhtiihccrc debuit illa

C$ANCTt. AMBROSE

Xu4.i6. èuagelq parabola:q, dines by(To amp;nbsp;purpura induebat-': amp;nbsp;epulas copiofas exhibebat quotidie : pauper autem plenus ulceribus de menfa eius colligebat reliquias.Pod obitum uero utriufq;: pauper erat i finuabraæ requiem babens:diues autem in fup/ pliciïsrf Nonne euidés eæmeritorum aut præmia autfupplicia poft mortem mane ref Étrecte:quia in certamine labor eft:poft certamenalijs uidoria : alijs ignominia. NGquid priulq curfus conticiaturtpalma cuig datur:aut defertcoronacMerito pan/ £,Zimótl5,4. lus certamen inquit bonum certaui: curfum confummaui:fidem feruauiiqdrcliquü: repofita eft mihi corona iufticiætquam reddet mibidominus in illa die:iuAusiudex. Non folum autem mibi:fed amp;nbsp;omnibus qui diliguntaduentum eius. In illa inquit die reddet:non bic.Hicautem in laboribus: in periculis : in naufragijs : quad atbleta bo' nrf p nbsp;nbsp;nus decertabat:quia fciebat: quoniam per multas tribulationes oportet nos introivi;

'in regnum dei. Ergo non poteftquis præmiû accipere:ni(ilegitime certa uerit. Nec ^ nbsp;nbsp;nbsp;eft gloriofa uicloria:nifiubi Fuerintlaboriofa certamina.Nonneiniuftus efttquiante

TOatt^.fr dat præmium g certamen Fuerit abfolutumC Ideo$dominus in euangelio aitiBcati / nbsp;nbsp;pauperes fpiritu:quoniamipforum eft regnum cælorum.No dixit:Beatidiuites:fed

♦: : pauperes.Inde incipit beatitudo ludicio diuinoiubiærumna æftimatur bumano.Be' ; ati qui eFuriunt:quia ipfi faturabuntur.Beati qui lugent: quoniam ipfi confolationcm t; 1 babebunt. Beati mifericordes:quoniam ipfis miferebitur deus.Bcatimundo corde: C^quoniamipfideum uidebunt. Beatiqui perfecutionem patiutur propter iufticiam: A nbsp;nbsp;quoniam ipforum eft regnum callorum.Beatieftis: cum uobis maledicent homines

amp;£fequëtur:amp;dicent omne malum aduerfum uos:,ppteriufticiam.Gaudete amp;nbsp;ex, ultate : quoniam merces ucftra copiofa eft in caelo. Futuram no præfentamp;in cælo no in terra:merccdem pmifit elle reddêdam.Quid alibipofcis:qdalibi debetur^ Quid praepropere coronam exigis anteg uincasCQuid detergere puiueremrQuid requi, efcere cupist Quid epulari geftis anteg ftadium foluaturtAdbucpopul^fpectatiad/ buc athletaein ftemmate funt:amp;tu iam ocium petis C

dbe folutioe quaeftionis quæ circa fupiora moneripoffctCur uidelicet impijIrcten/ tur:Curluxurient:Cur etiam no ipGcumiuftis laborent.Ca.XVI.

ƒ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Ed forte dicas:Cur impijlætanturcCur luxuriaturtCur etiam ipfinon me,

cum laborant; Quoniam qui non fubferipferint ad coronam: no tenentur 1ad laborem certamin is. Qui in ftadium non defeederint: non fe pFundunt : nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;--/oIco:noobliniuntpuluere.Quosmanetgloria:expea:at iniuria.Vnguen,

/ tati fpeclare folent:non decertare:non folcm:æftus:puluerem:imbrefq; perpeti. Di/ / cant ergo amp;ipfi atblctæ:Venite:nobifcum laborate.Sed refpondebuntfpcaatorc5: / Nos bic interim de uobis indicamus:uos autem fine nobis coronæ(fi uiceritis) glori/ 1 am uendicabitis;^(fti igitur qui in delitijs:quiin luxuriatrapinis: que(hb':bonoribus ftudia pofuerunt fua:fpeaatores magis funt g proeliatores. Habent lucrum laboris: frudum uirtutis non babent.Fouent ocium:aftutia amp;nbsp;improbitate aggerant diuitia, rum aceruos:fed exoluet (feram licet) nequitiarum fuarum peenam. Horum requi/ gob.zn es in inferno:tua uero in cælo.Horum domus i fepulcbro:tuaiparadifodVndepuP cbre:uigilare eos in tumulo iob dixit:quia foporem quietis habere non poffutiqucm dormiuit ille qui refurrexit.Noli igitur ut paruul^ fapereiutparnul^loqui:utparuulquot; cogitareiut paruuPuedicare ea quæ fut pofterioris ætatis.Perfea:o% eft corona.Ex, iXorfu,. pcamp;aut ueniat qdjpfeaû e: qn nop fpecie amp;iænigmatc:fcd facie ad facie forma ipiä »'»terix tpiJiN nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;redoptæueritatis pofTis cognofeere.rfTue qua caufa ille dines fuerit:g cratimprob'

amp; raptor alieni:q caufa potens ali°:qua canla ille abüdaueritliberis:ille fu!t°honorib0' reuclabiGFortaffe ut dicat raptori : dines eras:q caufa aliena rapiebas^ Acgcftas no compulit:inopia non coegit.Nonne ideo te dinitem feci:utexcufationê haberenon podiscDicatur etiam potcnti:curnon affuifti uiduæ: orpbanis queep iniuriam paticn tibuscNungd tu infirmus eras; Nungd no poteras fubucnircrideo te feci potente: £cci.4. ut no inferres uiolentia:fed repelleres. None tibi feriptu e: Eripe iniuria patientem; lP%8i. Nonne tibi feriptum eft: Eripite pauperem: amp;nbsp;egenu de manu peccatoris liberate;;

COFFICIORVM CIIBER I

Dicat : etia abundati liberis:Honorib^ cumulaui te:Talubritatë corporis coceffi tibfe oir nö feeufes præcepta mea7Famulc me'gdfeci tibi:aut quid cotriRauiteCN6ne ego tibiliberofdedi:bonorefcotuli:falutë donauirCur me negabafrCur edimabaf qd' ad feienti a mea quæ gereres no pucnirentcCur tenebas dona mea: defpiciebas mandata meaCDeniq^ de luda proditore bæc colligere licet: qui amp;nbsp;apodolus inter duodecim electus eft:amp;loculos pecuniari quas pauperib°crogarct:comi(fos babe bat:ne uiderefiaut quafi inbonorus:autqualiægen° dominii ,pdiditTc.Et ideo ut iu ftificare^ in eo dnsioæc ei contulit:ut no quafiiniuria exafpcratus:fcdquafi præua, ricatus gratiam maiori effet offenfeobnoxius.

CQ , maxime adolefcentes deceant exempla de Ifaac:amp;Iofepb:de Moyfe amp;Hie, remia.Ca.XVlI.

Vontaigit amp;poenaimprobitatiamp;uirtuti fore præmium fatis daruittdeoffi dq, cijs aggrediamur dicerc:quaenobis ab adolefcentia fpeamp;da funt: ut cu æta 'cZ^c accrefcantfimul ftudia bonoªuu.Edigit bono^adolcfcentiu timore'z' deibabere:deferreparetibus bonore: Daberefcniorib°reuerentia:caftitate tueri: nbsp;nbsp;„

no afpernaribumilitate:diligere clementia acucrecundi5:quæornamëto funt mi, nori ætati.Vt em infenib^ grauitas:in luuenib^alacritasaita in adolefcetibus uerecu dia:uelut quada dote comendae naturæ.Eratlfaac deu timens:utpotc Abraæindo। les:deferes pribonore uf$ eo ut aduerfuf paterna uolutate nec morte recufatet.Io-fepb quocpcu fomniaffet q, fol amp;nbsp;luna amp;nbsp;ftelix adorarent eu: fedulum tn obfequiu deferebat patri. Caflus ita ut ne fermone quidem audire uellet nilipudicu:bumilis uf$ad feruitute:uerecudus ufq; ad fuga: paties uf$ad carcere: remiffor iniuriæ uC que ad remuncratione.Cuius tanta ucrecudia fuit:ut coprebenfus a muliere:uefte in manibo ei° fugiens mallet relinquere: q uerecundia deponere. Moyfes quoq; amp;% Hieremias clcdi a domino:ut oracula dti prædicarent populoiqd poterantj^ gratO':

am:excufabantp uerecundiam.,

G De bono uerecundiæ:quod maxime in farina dei eminuit génitrice: amp;q, geftus exterioris bominis^fæpe qualitateminterioris oftedat: amp;cp omnia membra natu, raliter babita polleant boneftate.Ca.XVIH', / — t Vlcbra igié uirt^ uerecudiæ:amp; fuauis gratia:quæ no fold in faamp;sifed etia 1 P h in ipfis fpeefat fermonibus:ne modupgrediaris loquëdi:ne quid indeco rûferme refonettuus.Speculû em metis:plærû$ in uerbis refulget.lpfiï A nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uociffond libret modeilia:necuiufquä offendat aure uoxfortior.Deniq;

lt;nipfo Canedi genere :prima difciplina ucrecudia ell:imo etia in omni ufu loquedi: ut fenfim quifaut pfallerc:autcancrc:aut poUrcmo loqui incipiat:ut uerecuda prin cipia c0mendentpceffum.lt;l$ilentiuquoq;'ipfuinquoeft reliquari uirtutu ociu: maxim'aclus ucrecûdiæ eft.Dcniq; fi autinfintiæ putat:aut fuperbiæpbro datur: liuerecûdiæ :laudiducitur.Tacebat in periculis Sufanna:amp;grauf uerecûdiæ q ui, tæ damnu putabat:necarbitrabat periculo pudoris tuenda lalute. Deo foli loque, batur:cui poterat cafta ucrecudia eloqui:refugiebat ora intueri uirord. Eftem amp;nbsp;in

ireetHj. dcformauitpræfamptio.Ideoq; oremus in incorruptione quieti amp;modefti fpirirt qui eft ante aeûlocuplestut ait Petrus:Magna igirmodeftia:quæcum fît etia fui iu/ ris remiffior: nihil übi ufurpans:nibil uendtcans:amp;quodamodo inter uiresfuas co' traaior:diueseftapud deü:apudque nemo diues.Diues eft modeftia: quia portio dei eft.PauIus quo^ oratione deferripræcepit cû uerecûda amp;nbsp;fobrietate. Primam banc amp;nbsp;quaflpræuia uult effe orationis futuræ: ut no gloriet peccatoris oratio: fed qualicoloré pudoris obducat:quiguo plus defert uerecudia: de recordatione de, giPlLi.de liHceo uberiore meretur grattaj'^ft etiä in ipfo motu:geftu: inceffu: tenéda uere, o ido decod cundia.Habitus em mentis:in corporis ftatu cernióHinc homo cordis noftriabfeo ditus:autleuior:autiaamp;ntior:autturbidior:autcótra grauior:amp;confiantior amp;pu, irior:amp; maturior cftimatur.ltaq; uoxquædâ eft animiteorporis motquot;. Memmiftis fi ., nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lijqucndaamicucu fcdulis fcuidcref ' comendarc officijstbocfolo tame in clerum a

me no rcccptuiq, geftus eius plurimu dedeceret:Alters quoq; cu in clero repperif, fem:iubere me ne ung præiret mibi:quia uelutquoda infoletis iceffus uerbcre ocu los feriretmeós:Idq3dixi:cû redderet pod oHenfam muneri: boe folû excepi:nec fefellit fentétia.Vterq; em ab ecclefia recedit:ut qualis in ccflus indebat: talispfidia I^ animi demonftrarci:.Na$alter arrianæinfeflationis tepore fide deferuit: alter pe' cuniæ ftudio neiudiciû fubiret facerdotem fe noflrumnegauit.Lucebat in illorum meeffu imago leuitätis:fpecies quædâ feurrarupeurfantiu. Sunt ctiâ qui fenfim am, bulando imitant biftrionicos geftus: amp;nbsp;qualiquædâ fercula pomparu: amp;nbsp;ftatuarû motus nutantiû:utquotienfcüq; gradu tranfferdt: modulos quofdâ feruare uideâ, tur.Ncc curlim ambulare boncfh i arbitror: nili cû caufa exigit alicuius periculi: uel , iufta necelfitas:Nam plærûq; feftinätes anhelos uidemus torquere ora:quibquot;licau fa defit fcllinationisnccclfariæ:næuus iuftæ offen fionifeft. Sed no de bis dico:qui, bus rara ppcratio ex caufa nafcitur:fed quibquot;iugis amp;nbsp;cotinua in natura uertic. Nee in illis ergo tang limulacrorum effigies pbo:nec in iftis tang exculïorum ruinas.Elf etiâ grellus pbabilistin quo fit fpecies auaoritatis:giauirarifq; pondus:traquillitatif ueftigium:ita tamé li ftudium defit atq; afFcctio:fcd motusfitput°acfimplex:NibiI em fucatu placet:motû natura informet.Sigd fane in natura uitij eft:induftria emé det:ut ars défit no délit corrcciio.rffQ li etia ifta fpoctant alti9:quatomagis cauedu eft:nequid turpe ore exeat. Hoc em grauiter coinquinatbomine. No cm cibus in, quinatbomine:fediniufta obtreamp;atio:fed uerboru obfcænitas. Hæc etiâ uulgo pu, dori funt:In noftro uero officio:nullû uerbûqdinbonefte cadat no incutit uerecun diâ.Et non folum nihil ipfiindccoßz. loqui:fed ne auré quidé debemusbmóipræbc, re dictis:ficut lofcpl aneineógrualux audiretucrecûdiæ:ueflc fugit rcliaa:qm que delevataudire:altcrü loqui prouocat.Intelligere quoq; qd' turpe fit:pudori maxi, mueftSpeHare uero li quid huiufmodi fortuitu accidatquâti horroris eft eQuod ergo in alijs difplicet: nûquid poteft in feipfo placerez Nec hoc ipfa natura nos do, cet:quæ^fea:e quidé omnes partes noftri corporis explicauit:ut amp;nbsp;neceffitaticon, fuleret amp;nbsp;gratiam uenuftaret. Sed tarnen eas quæ decori afpeHu forent: in quibus formæapex quali in arce quadam locatus:amp;figuræ fuauitas: amp;nbsp;uultus fpecies emi, neret:operandiep ufus effet paratior:obuiasatq; apertas reliquit:Eas uero in quibquot; effet naturale obloquium neceffitatis:ne deforme fuipræbercntfpcciaculum: par/ tim tang in ipfo emendauit atqueabfcondit corpore: partim docuit amp;nbsp;fualit tegen/ das.Nóne igituripfa natura eAmagiftra uerecundtecCul'exemplo,modeftia bo, minû(qua a modo feientiæ quid deceretappellatâ arbitror)id qd' in hacnoftri cor, poris fabrica abditu repperit:operuit amp;nbsp;texuit: ut oftiü illud tegebatur qd ex tranf uerfo faciendû in area illa Noeiufto diclu eft:in qua uel ceeleliæ uclnollri figura eft corporis:^ qdoftium egeruntreliquiæ ciborum.Ergo naturæ opifex:fic noftræ ftu dult uerecudiæ:lic dccoi^ illud amp;nbsp;boneftû in nro cuflodiuit corporc:ut uelut ductquot; quofdam aquæ:exitus cuniculoru noftroru poft tergu relegarct:at$ab afpcaiino . ftro auerteret:ne purgatio uétris ufum oculoru offenderet. De quo pulchre Apt's

am' 7,a,5,,,F (,7m7

C OFFICIORVM (TUBER t

aittQuæuidentinquitmëbra corporis infirmiora: neceffariora fût. Et quteputam^ iiCotf,n, ignobiliora effe mëbra corporistbis abundantiorë bonorë circudam^: amp;nbsp;quæinbo, nefta funtnonra:boneftatë abundantiorë babent. Etem imitatóe naturæinduftria auxit gratia.QJ alio loco etiä altius interptatifumus:utno folû abfcondam'ab ocu •■_ listueruetia quæabfcondenda accepim°:eo^i indicia ufufcß mcbroi}: fuis a ppellatio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;°quot;' nibus nücuparemdeco%putemus.Deni$fi cafuaperiantbæpartestcofundif ue, ;. . recundia:fi ftudio:impudëtia eflimat.Vnde amp;filius Noe Cbam offenfam retulit: 5^^ quia nudatu uidens patrë rifit.Quiautë operuerut patrë:accepcrüt benedictionis nbsp;nbsp;'''

gratia.Ex quo mos uetus:amp;in urberoma:amp; in plærifcp ciuitatipfuit:utfili) cu pare tibus puberes uel teneri: no lauarët:ne paternæreuerëtiæ au^oritafminueretur:li ': ,quot;cvi eetplæri$ fe amp;nbsp;in lauacro quantu pofTunttegat: ne uel illic ubinudûtotueft corp^: bmôiintecta portio üt.Sacerdotes quo$ueteri more beut in Exodo legimus:bra, cbas accipiebatdlcut ad Moyfen dictuëadno:Et facies illis bracbas lineas:ut tegat E^o iS* turpitudo pudoris:a lumbis uf$ad femora erüt:amp;:babebit eas Aaron amp;nbsp;filij ei°:cd intrabunt in tabernaculd teftimonij:amp;cd accedent facrificare ad aram fancti: amp;nbsp;no inducëtfup fe pctm:nemoriani -.Qgn6nullinroi^ feruare adbucferunt:plæri$ fpi ritali interptationead cautione uerecudiæ:amp;cuftodiä caftitatis dictu arbitrant e In omnibus actibus uiriliteragendum:necquieg affectatumaut fœmined attem,

„ptandum.Ca.XIX.

; ■ 1 Eledauit me diutius in partibus demorariuerecundiæ: quia ad nos loque, ■ d, bar:quiaut bona eius ex uobis recognofcitis:aut dana ignoratis. Qiiæcum '- ' fit omnibus ætatibus:Rfonis:tëporibus amp;nbsp;locis aptattamëadolefcëtes:iuue, nilef$ annos maxime decet.In omniaut feruandu ætate:ut deceatqdagas: amp;nbsp;con, ueniat:amp; quadret fibiordo uitæ fuæ.Vnde T ullius etiâ ordine putat in illo decore ^iHinfU. i.bd fcruarioportcrc:idq; pofitu dicit in formofitate:ordine: ornatu ad actionem apto. ° quot;'° °quot;°quot; Qiæ difFicile ait loqndo explicari poffe:amp; io fatis effe intclligi.Formofitate aut cur pofuerit: no fatis itelligo. Q^uis em ille uires corporis laudet:nos certe in pulebritu dine corporis loed uirtutis no ponimus: gratia tame no cxciudim°: quia uereeddia amp;nbsp;uultus ipfos folet pudore perfundere:gratioref$ reddere.Vtem artifex in mate ria comodiore meli9 operarifolet:fie uereeddia in ipfo quo$ corporis decore plus eminetita tarnen ut etiaipfe no fit aFFeamp;tufdecor corporis:fedhaturalis:^mplex: negleaus magis g expetitus:nô pciofis amp;nbsp;albentibus adultus ueftimëtis:fed cornu, nibus:ut boneftati uelneceffitati nibil dcfit:nibil accedat nitori. Vox ipfa no remiÇ fa:no fraamp;atnibilfcemined fonans:quale multigrauitatis fpecie fimulare co fuerunt: fed forma quandä amp;nbsp;regula ac fued uirilem referuans.Hoc eft em pulchritudine ui' uenditenere:cóuenientia cuicp fexuiâtpfonæ reddere. Hic ordo geftord optim^: bic ornatus:adomnëaxione accómodus.Sed ut molliculd amp;nbsp;infraclutautuocis fo'

num:autgeftd corporis non pbo:ita ne$agreftem acrufticd.Naturam imitemus Eiuseffigtes:formula difciplinætforma boneftatis eft.

rf^Vtcouiuia extranea:amp;acceffus uiduard caucant amp;nbsp;uirgind.Ca.XX.

Abet fane fuos fcopulos uerecundia: non quos ipfa inucbit: fed quos ftpe incurrit.Siinteperantid incidam'confortia:quifub fpecie ioedditatis uene/ num infunddtbonis:bifi affiduifunt: amp;nbsp;maxime in conuiuio: ludo: ac ioco^ eneruànt grauitatë illa uirilem. Caueam'ita$ne du relaxareanimd uolumus: fol, uamus omnëbarmontatquali concentuquenda bonordoperd.Vfus em cito inflec tit natura.Vndeg prudenter facits conuenire ecclefiafticis: amp;nbsp;maxime mmiftrord officijs arbitror:declinare extraneord couiuia:uel ut ipfi bofpitales btis peregrinari tibus:uel ut ea cautioe nullus fitopprobrio loc°.Couiuia quippe extraneord occu' patióes babët:cdetia epuladi pddt cupiditate. Surreput etiâfabulæ frequëter de fæculo ac uoluptatib':claudere aures no potes:,pbibcrc:putaf fu^biæ:furrepdt eti am præter uoluntatë pocula.Melius eft tuæ domui femel excufes neceffitati fatiffa ciendo § alicnæ frequëter:aut ipfe fobrius furgas. Tnex aliéna infolëtia códënari

CSANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSII

amp;no debet præfentia tua. Viduarûac uirginû domos nifi uifitadi gratia iunioresadi re no eft opus.Et boc cû feniorib9:boceftuelcûepifcopotuel fi grauior eft câ cûp, fbyteris.Quid neceffe eft:ut demus obtrectandilocû fæcularib^cQuid opus eft:ut ille quocp uifitationes crebre accipiatau^oritaté C Quid fi aliqua illarû forte labatf Cur alienilapfus fubeas inuidiâeQ5multos etia fortes illecebra dcccpitc Quati no dederüt errorilocü:amp; dederuntfufpitioniçCur no ilia tepora quibo ab ecclefia ua' r nbsp;casdeHioniimpedaseCur nócbriRüreuifas:cbriftü alloquaribcrriftu audiasClllum

alloquimur cû oramustillû audimus cû diuina legimus oracula:Quid nobis cû alic/ nis domibufCVna eft domus:quæoês capit.llli potius ad nos ueniât:qui nos requis rût.Q-uid nobis cûfabulisCMinifteriû altarib9cDrifti:nôobfequiû boipusdeferedu recepim'.Humiles nos cAc decet: mîtes decet: mâfuetos:graues:patientcs:modû tenere in oib9:utnullû uitiû effe in moribtis:uel tacit? uult9:uelfermo annûciët. Cipe iracundia in fe reprimenda:amp;in aliis pace mitiganda:exemplum de Iacob amp;nbsp;Dauid.Ca.XXI.

0 — Y Aneatur iracundiataut fîpræcauerinô poteft:cobïbeat'.Mala cm lex pecca ■cl tiindignatio eft:quæita animum perturbat:utrationinonrelinquat locum.

1 nbsp;nbsp;'— /\jPrimumeft igit fi fieri poteft ut morum träquillitas ufu quodam affedioni fuæppolito in natura uertatur. Deinde qm ita plærû$ motus infixus eft naturæac moribus:uteuelli atq; euitari no quæatiiï præuideri no potuerit:ratione réprimai. Autnprius occupatus fuerit animus:ab indignatione g confilio profpici ac,puideri ; potuerit:ne occuparet:meditare quomo motû animi tui uincas:iracundia teperes. 1^0.12. Refifte iræ fipotcs:cede fi no potes:qa fcriptû cft:Date locû iræ. Iacob fratriindig Sen.27. nanti pie ceflit:amp; Rebeccæ:id eft:patientiæ inftruclus colilio:abcne maluit amp;nbsp;pere grinari g excitare fratris indignatione:amp;tunc redire cû fratre mitigatu putaret. Et ideo tanta apud deûinuenit gratia. Quibus deinde obfequijs:quantifmunerib°fra trem ipfum recdciliauit fibitut ille præreptæ benediaionifndmemininet:mcminif, fet dclatæ fatiffaamp;ionif.Ergo fi præuenerit amp;nbsp;præoccupauerit mente tua iracundia: ,, amp;nbsp;afcenderit in te:nó relinquas locû tuû.Locus tuus:patiëtia eft:locus tuus (apien, tia eft:locus tuus ratio eft: locus tu' fedatio indignationis eft. Aut fi te contumacia refpondëtis mouerit:amp;^uerfitas impulerit ad indignatione: fi no potueris mitiga/ re mëtem:reprime lingua tua.Sicem fcriptû eft: Cobibe lingua tua a malo: amp;nbsp;labia, tua ne loquantur dolû.Deinde inquire pacc:amp; fequere eam.Pace illam fancliIacob : uide:qua primû fedato animû.Si no præualueris: frenos linguæ imponetuæ.Dein de recociliationis ftudiû no prætermittas.Hæc oratores fæculi de noftris ufurpata in fuis pofuere libris.Sed ille fenfus bui^babet gratiâ:qui prior dixit. Vitemus ergo aut teperemus iracundiä:ne fit eius aut in laudibus exceptio:aut in uitijs exaggera tio.Nó mediocre eft: mitigare iracundiam:no inferius g oino no commoueri. Hoc noftrû eft:naturæ illud.Illæ deniq; comotiones in pueris innoxiæ funt:quæ plus ba bent gratiæ:qamaritudinis.Et fi cito pueri inter fe mouëtur:facile fedanf:amp; maiori fuauitate in fe recurrût.Nefciunt fe fubdole arttficiofcq; tranare.Nolite bos cotem matt^uS. riere pueros:de quibus dns ait:Nifi conuerfi fueritis amp;nbsp;efficiaminifeut paruulitnon intrabitis in regnû cælorû.Ita^ amp;nbsp;ipfe dns:boc eft:deiuirtuf:ficut puer cû maledice retur:n6remaledixit:cûpcuteretur:nô re^cufïit.Ita ergo te c6temDCTa:utquafi pu er iniuriam no teneasim^icia no exerceas:omnia a te innoeëterrpficilcanc. Nô co, fideres quid ab alijs in te referatur:locû tuum ferua:fîmplicitatem amp;nbsp;puritate tui pe aoris cuftodi.NoIirefpondere irato ad iracundia cius:iiucimprudetiad imprudé' tiam ei'.Cito culpa culpa excutit.Si lapides teraf:nóne ignis erupit^ Ferût gentiles lt;nbsp;:ut in maius omnia uerbis extollere folentarcbytæ tarcntinidierum pbilofopbi: qd! ad uillicü fuum dixerit:O te infcelicë:quë afflictarem nifi iratus eflem. Sed etia Da, uid amp;nbsp;armatam dextera in indignatione cdprclïcrat.Et quanto plus eft no remale/ dicere:^nô uindicarefEt bellatores aduerîus Nabal ad ultionem paratos: Abigail deprecatione reuocaucrat.Vnde aduertimus:tempeftiuis quo$ interceffionibus

COFFICIORVM CLIBER, I

no folum cedere nos: fed etia dclcHari oportere. Eoufœ autë delectatus efttutbn, diceretintern entente:quo ab ftudio uindiaæreuocaftoret.fMa dixerat de inimi, cis fuis:Qm dedinauerut in me iriiquitates:amp; m ira molefticrat mibi:Audiam' tur/ 10^.$4* batusln ira quid dixerit: Quis dabit mibipennas ficutcolûbæ: amp;nbsp;uolabo amp;nbsp;requie, fcamCllIi ergo ad iracundia puocabanttbictrahquillitate eligebat.Iam dixerat: Ira, 100,4./ faminiamp;nolitepeccarc.Moralismagifter:quinaturalc affedu inRedendu magis/ ratione doamp;ihæig extirpadunouerattmoralia docet. Hoc eft:Irafciminiubi culpa eftcuijrafei debeatis.No poteft em fieri:ut no rerum indignitate moneamur: alio, quinho uirtustfedlenitudo amp;nbsp;remiffio iudicac.Irafcimini ergo ita: uta culpa abfti, neàtis.Vel fic:Si irafcimini:nolite peccare:fed uincite ratione iracundia. Vel certe nbsp;nbsp;= 5

fic:Si irafcimini:uobis irafcimini:quia comoti eftis:amp;no peccabitis. Qui em fibi ira, fcitur quia cito comotus eft:definit irafei alteri.Qui aut uultira fua iufta,pbare:plus inflammaf:amp;cito in culpam cadit.Melior eftaute Fm Salomone:quiiracundia cori teioucra«. tinetig qui urbem capit:quia ira etia fortes deccpit.Cauere igii:debemus:ncm per turbationes prius incidamus:q animos noftros ratio coponat.Examinatem mente pirruq;autira:autdolor:autformido mortis:amp;improuifopcellitia:u. Ideo præue, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'j,n,li

nire pulebrum eftcogitatione:quæuoluendo mente exerceat:ric repentinis exci/ tetur comotionibus:iediugo quoda rationis amp;nbsp;babenis coffrida mitefeat.

Q: De cogitationibus amp;nbsp;appetitu:amp;biptito loquendi modo.^a.XXlb

, Cf Vntaut gemini motus:boccfbcogitationu amp;nbsp;appetitus: altericogitationi:

, alteriappetitus:nô confufi:fed dilcreti amp;nbsp;difpares. Cogitationes ue%exqui N-/ rere amp;nbsp;quaOemolere muneris babent:appetitufadaliquid impellit agendi 'at$excitat.Ita$ipfo genere naturæ fuæ:amp;cogitationes tranquillitate fedatidis in, fundunt:amp;appetitus motu agendi excutit. Ita ergo informati fumus: utbonarum reru fubeatanimi cogitatio: appetitus aut rationi obteperet (fiuere ut illud deco, rum cuftodiamusianimiuolumUs intedcre)ne ratione excludat rei alicui' afFecV: fed ratio gd boneftati coueniat:examinet.fî fct qm ad conferuatione decoris fpecgt; tare diximusiut fciamus in fadis diclisue quis modus:prioraute ordo loquedi g fa. Ciendi eftfermoin duo diuiditur: In colloquii familiare: amp;nbsp;in tradati difeeptatio, |-nfy fidei at$iudiciæ.In utro$feruandi ne fît aliqua perturbatio: fed tang mitis amp;nbsp;placidus:amp;beniuolentiæ plenus amp;nbsp;gratiæ:fine ulla fermo ducat cotumeliaAfAbdc ptinaxin familiari fermonecotentio:quæfliones em magis excitare inanes: g utili, tatis aliquid afferre folet. Difeeptatio fine ira: fuauitas line amaritudine lit: monitio r' fine afperitate:bortatio line offenfione,Et ficut in omnia^u uitæ id ca uere debem' ne ratione nimius animimot'exçludattfed teneam' cofilij locutita etia in fermone formula eam animi tenere couenftineaut ira exciteturiaut odiu:autcupiditatis no, ftrx:autignauiæ aliqua exprimamus indicia.Sit igitur fermo bmoide feripturis ma r irpmquot;^ xime.Quid em magis nos oportet loqui:g de conuerfatione optima:adbortatione; obferuationis:difciplinæ$ cuflodiacHabeat caput eius ratione:amp; finis modu.Ser, mo enim tediofus iras excitat.Q uero indecoruiutcum omnis cofabulatio baberequot; foleatincrements gratiæ:babeatnæuum offenfionis. Tra datusquo$de dodrina. fidei:demagifterio côtinentiæ:de difceptatione iufticiæ:de hortatione diligentiae: no unus fem^ifed ut fe dederitledio nobis amp;nbsp;arripiendus cft:amp;put pófTümuspfe •quot; quendus.Neep nimiu plixus: ncq; cito interruptus:ne uel faftidiu derelinquat: uel defidiam pdatatq; incuria.Oratio fit pura: fimplex: dilucida:at$ manifefta: plena nbsp;nbsp;nbsp;:

grauitatisamp; ponderis:nó afFedata elegatia:fed nóintermilTa gratia.

fl^ioca quæ pbilofopbiponunt inter officia: penitus ab ecclefia Ont remóuen, Vlta præterea de ratione dicendi dant praecepta feculares uiri: quæ nobis uH praetereundaarbitrer:ut de iocandi difciplina. Nam licetinterdum bonefla ,joca ac fuauia fint:tameab ecclcfiadica abborrefregula. Qiioni aquæ in feri pturis fandis non reperimus:ea queadmodu ufurparepoHumus^Cauendu eft etia

^gt;noc0

CSANCTI , AMBROSII''

^urf.6. in Fabuliste inflectantgrauitatëfeuerioris ppofîti. Væuobis qiü ridetis quia flebr tistait domin':^ nos ridendi materia requirimiis:ut bic ridentes: illic fleamusC No ' •folum pfufos: fed omnes etia iocos dedinados arbitror. Plenu tn grauitatis amp;nbsp;gra' tiæfcrmonë effe mo indecoru eft.rfNam de uoce quid Ioquar:qua (impliceamp;pura elfe fatis arbitror^Canora autëe(re:naturæeft:nô induftrirc.Sit fanc diftincta pnu' ciationis modo:amp; plena fuci uirilis:utagreftemacfubrufticum fugiat fonum:nó ut ritbmuafferet fcænicû:fed myfticum feruet.

De tribusquæin uita a clina neceffario funtobféruanda:amp;q^appetitu rationi cc c dere conueniat.Ca.XXlIlI.

Ë ratione dicendi fatis dictum puto:nuncde actioneuitæ quid cógruateöfi' 1 fid, deremus.Tria aût in boe genere fpectanda cernimus.Vnum: ut rationi ap petitus no rcluamp;f.Hoc em folûmodo poffunt officia noftra illi decoro con uenire.Siem appetitus rationi obediat:facile id qd deceat in omnib'offieijs eöfer, uaripoteft. Deinde ne maiore (ludio g res ipa eft quæ fufeipiftueiminore:autpar, 5 uam magno ambitu fufcepiffeiaut magna inferiore deftituiffe uideamur. Tertium de moderatione ftudiorüoperucpnoNrorum. De ordine quocß rerû: amp;nbsp;de oppor, tunitate temporû:nô diffimulandu puto.Sed primu illud qualirundamentü eftom nium:utappetitufrationipareat.Secundüamp;tertiu:idë efhboccftiin utroep mode ratio.Vacatem apudnos fpecieiliberalitas:quæ pulchritudo babetur:amp;dignitatis cotem piatiorfSequif de ordine rcrum:amp;de opportunitate temporii.Ac per boe I tria funt:quæ uideamusiutru in aliquo fanctoß: cöfummata podimO docere. Primu igit ipfe pater Abraätquiad magifteriu futuræ fuccediois informât^ amp;nbsp;inftruct' eft: ßefi.12. iulTus exire de terra fua:amp;de cognatione fua:amp; de domo patris fui:nöne multipli' citare necelTitudinis præftriaus affeau: tameappetitu rationiobedientë præbuitC' Que em terræ fuæ:cognationis:domusquoqi,ppriæ gratiaino deleamp;arctë Et bunc ergo mulcebat fuorum fuauitas:fed imperij cælcftis amp;nbsp;remunerationis æternæ co, fideratio mouebatampliuf.Nonne cofiderabat uxorem imbecille ad laborcs:tene, ram ad iniurias:dccora ad incentiua infolentiuifine fummonopoffe ducipericuloCquot; Et tamëfubire omniatg excufare cöfultius di]udicauit.(|Deindc cu defcenderet in ægyptum:monuit ut diceret fe fororë edemon uxorëipfius.Aduerte quati appeti, tus.Timebat uxoris pudori:timebat Ægt;priæ faluti:fufpeaas babebat ægyptioruli/ bidines:amp; tamëpræualuit apud eum ratio exequëdæ deuotionis. Cofiderauit em «u q,dcifauore ubi$tutus cAcpo(Tct:oftenfo aut dóminoieti adomi no poffetiÜæfus manere. Vicit igit appetitu ratio: amp;obediehtë fibipræftitit. Captonepote:non^' terwtusmeq; totregum turbatquot;populis:bcllu rcpetijtiuicloria potitus:prædæ par, tem cui ' ipfe fuit auctor recufauit.Promiffo quocpfibtifiliotcu conlïderaret emortui corporis fui uires depofitas:fterilitatc co'niugis:amp;fUptema fcncHutemtctia m cotra ufum naturæ deo credidit.Aduerte couenire oia.Appetit^ no defuit:fed reprebus eftanimquot;æqualis gerëdis: qui nee magna p uilibus:nec minora p magnis duceret. Prudëtcm talis decet diftributio:quæauctoritate quadrifidæinnitat.f/ Noderatio eratilliP ncgocijs:ordo rerum:opportunitas temporü:mcnfura uerboru. Ecce fe, narij babes pcrfeaionë.Fuit Abraam fide primus:iufticia praecipuus:in praelio lire ~ nuus:in uicloria nóauarus:domibofpitalis:uxori fedulus. Sangum quo$ eius ne, potem Iacob delevabat domi fecurü degere:fed mater uoluit cum peregrinari: ut daret fraternæ iracundiae locum.Vicitappetitumtcofilij falubritas.Exul a domotp fugus a parentibustubiep tarnen couenientem menfura negocijs tenuit: amp;nbsp;tempo, quot;nbsp;ribus opportunitatë referuauit.Acceptus domi paretibustut alter maturitate pro' uocatus obfcquij bcnediaionëdaret:alter amore pio »penderet. Fraterno quc$ ludicio prælatus:cû cibum fuum fratri cedendum putaflettdeleamp;abatur uticp alime to I'm naturam:fed fm pietatë ceffitpetito.Paftor domino gregis fidus: focero ge' ncr fedulus:impiger in labore:in conuiuio parcus:in fatiffacticnc præuius: in remu' ncrationelargus.Dcniquc fic fraternam mitigauit iracundia:ut cuius uerebatur in.

lt; LOFFICIORVM (TIJBER I imicitiasadipifceretur gratia. Quid de lofcpbloquartquiutiq; babebat capidita,^ tem libertatis:amp;fufcepit feruitijneceffitatemcQ fubditus in feruitute: g in uirtute conflans:^ benignus in carcere: fapiens in interpretatione: in poteftate moderate: in ubertate pindusiin fame iuftus:ordinem laudis rebus adiungens: amp;nbsp;opportuni/ tatem tëporibus:æquitatem populis officii fui moderatione dilpefansCfuob quoq;; iuftusifecundis at$aduerfis rebus irreprehenfibilis: patiens:gratus deoatcp accep tus:uexabatur doloribus:fed fe confolabaturdDauid etia fortis in bcllo:patienfin nbsp;nbsp;'i aduerfistin bierufalem pacificustin uidoria manfuetus:in peccato dolens: in fence, tute prouidus:rerum modos:uiccs tempoßztp fingula%fonos feruauit ætatû:ut mi biuideatur no minus uiuendi genere: g canêdifuauitate prædulcis morale deo fui fudiffe meriti cantilenarfQd bis uiris principalium uirtutu officium defuit* Quarti'/ primo loco conftituerut prudentiam:quæ in ueri inueftigationeuerfac: amp;nbsp;feientiæ plenioris infundit cupiditatem. Secudo iudicia: quae fuum cuiq; tribuit:alienu non '-uendicat:utilitateppriamnegligit:ut commune aequitate cuftodiat.Tertio fortitu gt;'' dinem:quæ amp;nbsp;in rebus bellicis excelfianimi magnitudine: amp;nbsp;domi eminet: corpo, rifcß præftat uirtbus: Quarto tcmperättä:quaemodûordineer feruatomnium:quæ ƒ uel agenda uel dicenda arbitramur.

CQuirtutes quattuor principalcs:in patribusnodris non mediocriter fint eófum matae.Ca.XXV.

±—=- — Aec forfitan aliquis dicat primo loco ponioportuiffe:quoni a ab bis quat, tuor uirtutibus nafcuntur officiorum genera. Sed boe artis eft: ut primo 1 nbsp;nbsp;, ofticium definiatur:poftea certa in genera diuidatur. Nos autem artem

V fugimus:exempla maioru,pponimus:quæneque obfeuritatem afferunt ad intcÈï^ndum:ncquc ad tranandum uerfutias.Sit igitur nobis uita maiorum di/ i, fciplinæfpeculum:non calliditatis commcntariû:imitandi reuerentia:non difputa, diaftutia.Fuit igiturin fanamp;o Abraam primo loco prudëtia: de quo dicit fcriptura: I Credidit Abraam dco:amp;repufatum eft illi ad iufticia.Nemoeniin prudes: qui de, Sen.if.''gt; umnefeihDeniq; infipiens dixit: Quia non eft deuf.Nam fapiens no diceret. Qio, TP0.52' modo enim fapienf:quino requiritauctorem fuum:qui dicit lapidi:Pater me^es tu: qui dicit diabolo:utManicbæus:AuHor meus es tucQiomodo fapiens ut Arrian'' qui mauultimperfeaûauHorem babere atque degenerë:g uerum atq; perferum* 'quot; Quomodo fapiens: ut Marcion atque Eunomius: quimalût deum malum g bonû* babereCQuomodo fapicns:qui deum fuum non timet*’Initiumenim fapientiæ ti/ £«!• ' mor domini.Et alibibabes:Sapientes no declinant de ore domini:fed tradat in cd, fedionibus fuis.Simul quoq; dicendo fcriptura :Reputatum eft ei ad iufticia:alteri, US uirtutis gratiam ei detulit.Primu igitur nodri definierunt prudentiamin ueri co öftere cognitione. Quis enim illorumante Abraam:Dauid:Salomoncm* ’Deinde nbsp;nbsp;- pfhn/b

lufticiam fpedare ad focietatem generis bumani.Denique Dauid ait: Difperfit de/ 1p§,im dit pauperibus: iuibeia eius manetin æternum.ludus miferctur: luftus cdmodat. Sapienti amp;nbsp;ludo:totus mundus diuitiarumed.ludus comunia pro fuis habet: fua pro c5munibus.ludus feipfum priufg alios accufat.Ille enim indus: qui necfibi par/ lP:ouer.i8. cit:amp; occulta fua latere no patitur. Vide g indus Abraam. In fenedute fufceperat filium per reprominïonë:repofccnti domino negadum ad facrificium (quis unicu) non putauit.Aduerte bic omnes uirtutes quattuor:in uno fado.Fuitfapientiæ deo' credere:necfilij gratiam anteferre audoris præcepto. Fuitiudiciæ:acceptum red'' dcre.Fuit fortitudinis: appetitum ratione cobibere. Ducebat bodiam pater:inter/; rogabat filiusttemptabaturaffeaus patrius:fcdnô uincebatur.Repetebat filius ap peilationem pàternam:compungebat paterna uifcera:fednon minuebat deuotio/ nem.Accedit amp;nbsp;quarta uirtus temperantia. Tenebatiudus amp;nbsp;pietatis modum: amp;' executionis ordine. Deniep dum facrificio neceffaria uebit: dum ignem adolet: du filium ligat:dum gladium educit: bocimmolandiordine meruit: ut filium referua/ ret.Quid fapietius fando Iacob:quideu uidit facie ad facicm:amp; meruit beneditiio,=

^1

(LSANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSE

nemeQuid iuftPeo:quiea quæ aequiperat oblatis munerib'eu fratre diuiPteQuid fortius eo:quieu deo luetatus eftr Quid modeftius eot qui modefba ita amp;nbsp;locis amp;nbsp;teporibus deferebatiut filiæ iniuriä mallet prætexere ediugio g uindicare: eo q, in' ter alienos pofitus amori potius cöfulendü: g odia colligenda cefebatC Noe g fapi' ens:quitanta fabricauit arcamcQiuftus: qui ad femen omniu referuatus: folus ex omnib' amp;nbsp;præteritæ generationis fünftes eft faHus:amp; auctor futuræ: müdo potius amp;nbsp;uniuerPs magis g fibinat'eQ fortis:ut diluuiû uinceretC Q teperans: ut diluuiu toIeraretrEt quando introiret:qua moderatione degeret:quando coruum: quado columba dimitteret:quando reciperet reuertentes: quado exeundi oportunitaté captaret:agnofceretC

« Vtfalfa p ueris ufurpare caueamus:qd!eft prüdentiæ.Ca.XXVi.

—Ta$traçant in ueri inueftigarionc tenendum illud decorû:utfummoflu, dio requiratur quid uerum lir.non falfa pro ueris ducere: non obfeuris uera inuoluere:no fuperfluis uclimplexis atq; ambiguis occupare animû. Quid tam indecorum:^ uencrari lignum qdipfi faciunte^Quid tam obfcurüig de aftrono mia amp;nbsp;geometria tractare quod pbant: amp;nbsp;,pfundi aeris fpacia metiri: cælum quo^ß amp;nbsp;mare numeris includereirelinquere cauiam falutis:erroris quærereCAn non tile eruditusin omni fapientia ægyptioru Moyfes,pbauitiftaCSed illam fapientiä detri mentum amp;nbsp;ftulticia iudicauit:amp;auerfus ab ea:intimo deu quæPuit afFectu.Ideoq; ui dit:interrogauit:audiuitloquetcm.Quis magis fapiëstq ille quem docuit deus: qui omne fapientia ægyptiorum:omniüŒ artium potétias operis fui uirtute uacuauitd Nó bic incognita,p cognitis babebat:bifq; temereadentiebat: Quæ duo in boç ma xime naturaliatq; bonefto loco uitanda dicut:gfibinee cotra natura ede nee turpe iudicant faxa adorare:amp; a fimulacris auxiliu petere:quxnibtl fcntiant. Quanto igi, tur excelftor uirtus eft fapiëtia:tantomagis enitendüe(fe arbitrernobis: ut affequi earn poüïmus.Itaq ;ne quid contra natura:nequid turpeatcß indecorum fentiam^: duo bæc:id eft:amp;tëpus amp;nbsp;diligentia ad confiderationërcrum examinadi gratia có ferre debemus.Nibil eft em magis quo bomo cæteris animatibus præftet: g q, rati' onis eft particepstcaufas rcrum requirit:generis fui auctore inueftigandu putat: in cuius poteftate uitæ necif$noftræ potenas nequimundum bunc luo nutu regat: cui fciamus ratione effe reddendam noftro^ actuum.Nibil eft em qdmagispficiat ad uitam boneftaiq ut credamus eum iudice futurum:que amp;nbsp;occulta non fallant:amp; indecora offendat:amp;bonefta delectcnt.dOmnibquot; igitur bominib^ineftfm natura humana uerum inueftigare:qd?ad ftudium cognitionis amp;nbsp;feientiæ trahit: amp;nbsp;inquire di infundit cupiditatem.In quo excellere uniuerfis pulcbru uidetur:fed paucorum eft afTcquifqui uoluëdo cogitationef:confilia examinado:nó mediocre impendunt Iaborem:utadillud beate bonefte$ uiuëdum peruenire poflïnt:atqueoperib'ap/

XDattB.7 propinquare.Nó em qui dixerit: inquit:mibidómine dne:intrabitin regnum cælo .♦, rum:fea qui fecerit ea quæ dico.Nam ftudia fcientiæ fine factis:baud fcio an etia in, uoluant magis g adiuuent.

lt;[Quirtutes quattuoritapplexæ Gntiutab inuieë feparari nequeat.Ca.XXVir. 1 fnllPU.ï.tgt;e/t RimuS igitur ofFicijfons prudentia eft.Quid em tam plenüofficij:g deferre n^o^fö^riP , audori ftudium atfyreuerentiacQui tamëfons amp;nbsp;in uirtutes deriuatur cæ' -, teras.Ne$empoteftiufticia fine prudëtia effe: cum examinare quid iuftû: quià ue iniuftu fit:no mediocris prudentiæ fit.Summus in utro% error. Qui em iu, ftum iudicatiniuft.um:iniuftû autëiuftum:execrabilis eritapud deû.Vtquid abun, dantiufticiæimprudenti:Salomon aitcNccp iterû prudentia fine iufticia eft. Pietas em in deû:inirium intelleclus.Quo aduertimus illud ab bui 'fæculi trâflatû magis q inuentûfapiëtibus:quia pietas fundamëtû eft omniu uirtutû. lufticiæaût pictaseft 'prima in deü:fecuda in patriättertia in parëtestltë in oës: quæ amp;nbsp;ipfa fm naturæ cfV / magifteriu.Siquidëab ineunte ætate ubi primufenfus infundi coeperit:uiraamam' tag deimun': patriaparëtef$diligtm9; Deinde æquales quib' fociari cupim':Hinc

Charitas nafciêquæ alios fibi præfertno quærens quæ fua funtin quib^efl principa tus iufticiæ.Omnibquot; quocß animatibus innafcit:primûfaluté tueri: cauere quæ no, ceant:cxpetere quæ Ægt;fint:ut paftû:ut latibula quibo fe a piculis:imbrib^: foie defen dant:qd. ' eft prudétiæ.Succedit quoq; ut omniû genera animantiû:cogregabilia na tura fint.Primo generis fui ac formæ cofortibus: turn etiâ cæteris: ut uidcm°boues armëtis:equos gregibus:amp; maxime pares parib^ deleamp;ri.Ceruosquo$ceruis:amp; plæruq; bominib' adiungi.lam depcreandi ftudio amp;nbsp;fobole:uel etiâ generantis gd loquaramore:in quo eft forma iufticiæ præcipuae'Liquet igit amp;nbsp;bas amp;nbsp;reliquas cog natas fibieë uirtutes.Sigde amp;nbsp;fortitudo quæ uel in bello tuet a barbaris patria: uel domi defendit infirmos: uel alatronib^ focios:plena fit iufticiæ:amp;fcire quo confilio defendat atq; adiuuet:captare etiam tempos amp;nbsp;locoßi oportunitates:prudëtiæ ac modeftiæ fit.Et tëperantia ipfa fine prudëtia modûfcirenopoffit:oportunitatëno fcere:amp; fmmefura reddere fit iufticiæ.Et in omnib'iftis magnanimitas necefïaria fit:amp; quæda fortitudo mëtis:plærû(B amp;nbsp;corporis:ut quis qd uelit poÜit implere.

(T Primiï qdpbilofopbi dicunt: et fecundu iufticiæ munus apud nos excludi:terti, um nero a noftris mutuatum.Ca.XXVlll.

'n —'V ftteia igitur ad focietatë generis bumani:amp;ad cómunitatë refert.Societa

■ nbsp;nbsp;tis em ratio diuiditquot;in duasptes:iufticia amp;nbsp;beneficentia:qua eandë liberalita

tem amp;nbsp;benignitate uocant.lufticia mibi excelfior uideó. liberalitas gratior.

Illa cenfurä tenet:iNa bonitatë.Sed primûipfum qd ' putant pbilofopbi iufticiæ mu nus:apudnos excludit.Dicunt em illieam prima elfe iufticiæ formä:utnemini quif noceat nifi laceditquot; iniuria.Qdeuagelij auaoritate uacuaf.Vuit em fcriptura:ut fit in nobis fpirit^ filijbominis:quiuenit coferre gratiainó inferre iniuriä. Deinde for, ma iufticiæ putauerût:ut quis cómunia:id eft: publica ,p publicis babeat: priuata p fuis.Nec boe quidem fmnatura.Natura em oia omnib^ in cómune pfudit. Sic cm deus generariiuffitomnia:utpaftus omnibo comunis effet:amp; terra ergo foret om, niuquæda comunis poffeffio.Natura igic ius cómune generauit:ufurpatio ius fecit priuatu.Quo in loco aiut placuiffe ftoicis:quæ in terris gignanfumnia ad ufus bo, minu creari,Homines aut bominu caufa elle generatos:utipfi inter fe alijs alijpdef fepolfint.Vnde boemifi de noftris fcripturis dicendufumpferutCMoyfes em fcrip fit:quia dixit de^iFaciamus bominëadimagine noftra amp;nbsp;fm tïmilitudinë:amp;babeat Sena: poteftatë pifcid maris:amp;uolatiliu cæli:amp;pccorû:amp;omniû repentiû fuper terra. Et Dauid ait:Omnia fubieciftifub pedibus ei9:oues amp;boues uniuerfas:infup amp;peco/ lPs.8. ra campi:uolucres cæli:amp; pifces maris.Ergo oia fubieêa elfe bomini de noftris didi cerut: amp;nbsp;ideo cenfentppter bominë elfe generata. Hominë quocpbominis caufa generatu elfe in libris Moyfi reperim^: dicente dno:No eft bonû elfe bominë folû: Sen,2. faciam^ ci adiutoriufimile fibi.Ad adiumentu ergo mulier data eft uiro:quæ gene, raret:ut homo bomini adiumento foret.Deniep anteg mulier formaret: didum eft de Adam:Nóeft inuentus adiutor fimilis illi.Adiumentu em homo nifi de bominë

baberenó poterat.Exomnib^igit animalibonullu anima]fimile:amp; ut abfolute dica,^ mus:nullus adiutor bominis inuëtus eft. Muliebris igit fexus adiutor cxpcHabat. Ergo Fm dei uolutatë:uelnaturæ copula:inuicë nobis elfe auxilio debemus: certa, re ofFicijs:uelutin medio oës utilitates ponere:amp; ut uerbo fcripturæ utar:adiumë, tu ferre alter alteri:uel ftudio:uel officio:uel pecunia:ueloperib^: uel quolibet mo/ do:ut inter nos focietatis augear gratia:nec quifg ab officio uel periculi terrore re, uoceamp;.fed omnia fua ducat:uel aduerfa:uel pfpera. Dei4$fana?Moyfes ppopu' lo patru bella fufeipere grauianó reformidauit:necrégis potëtiffimi trepidauit ar, ma:nec barbaricæîmanitatis expauit ferocia: fed abiecit falutë fuä:ut plæbi liberta, të redderct.Magn°itacp iufticiæ fplëdor: quæ alijs poti ° nata g fibi: cóitatë amp;nbsp;focie, tatë noftra adiuuat:excelfitatë tenet:ut fuo iudicio oia fubiccla babcat:opë alijs fe, rat:pecunia cóferat:officia nó abnuat:picula fufeipiat aliéna. Quis nó cuperet banc uirtutis.arcem tenere:nift prima auaricia infirmaret atcß inflecterettatæ uirtutis ui.

goreCEtem du augere opestaggerare pecunhstoccupare terras poffeffionibo cupj '•' mustpræftare diuitijshufticiæ forma exuimus:beneficêtia cómunëamittim^. Qu° em poteftluftus enc:qui ftudet eripere alteriqd fibiquærattPotëtiæ quoq; cupidi tas:formaiufticiæ uirilë effceminat.Quó em poteftpabjs interuenire: qui alios fibi •:fubijcere conatur:amp; infirmoaduerfus potentes opem ferre:qui ipfe grauem liber/ tatiafferatpotentiam$' d lufticiam amp;nbsp;fidem boftibus etiam exbibendam.Ca.XXlX.

Vanta autë iufticia fit:ex boeintelligipoteft:q,nee locis: neepfonis: necte/ poribus excipiâquæetia boftib9referuaÊutbeóftitutus fit cübofte:autlo' —eus aut dies prælio:aduerfus iufticia putet: aut loco præuenire: aut tepore. Intereft em utßi aliquis pugna aliqua amp;nbsp;confliHu graui capiat:an fusiore gratia: uel 1 aliquo euentu. Siquidé uebemëtiorib°boftib9amp;infidis:amp; bis qui amplius læferint uebementior refert ultio:ut madianitistquip mulieres fuas plærofq; peccare fece, rat ex plebeiudxoßttundc amp;nbsp;dei in populû patrû iracundia effufa eft. Et ideo facbi : eftutnullu Moyfes uidor fupeffe pateret/Gabaonitafaut qui fraude magis g bello tëptauerantplebëpatrû:nô expugnaretIefus:fed eöditionis impofitæ afticeret in, ; 4,1Sc0b6. iuria/Syrosuero Helifæus quos obfidetes in ciuitate duxerat momentaria cæcita, te peußosteu quo ingrederent uidere no poffenttuolëti régi ifrael pentere no aeg, efceret dicens: Nó^cuties quosnö captiuaftiin lancea amp;nbsp;in gladio tuo:pone eis pa nem amp;aqu5ut manducët amp;nbsp;bibant:amp; remittant: amp;nbsp;cant ad dominu fuu: ut buani, tatepuocati gratia repræfentarët. Deniq; poftea in terra ifrael uenire piratæ fyriæ deftiterût.Si ergo in bello iufticia ualettquantomagis in pace feruanda cfttEt banc gratia ppbeta bis detulit:quiad eu corripiendu uenerat. Sic em legimus: q, in obii' dionë eius miferatrexfyrir exercitu fuu:cognito q, Helifæus effet: qui colilijs amp;nbsp;ar gumentationibus eius obuiaretomnib'.Qué uidës exercituGleg feruus ,ppbctæ: de falutis periculo trepidare coepit.Cui dixit,ppbcta:Noli timere:qm plures nobi, feum funtig eu illis.Et roganteppbeta ut aperirent oculi feruo fuo:aperttfunt. Vi' dit itaq; Giegtotu mótë equis repletu amp;nbsp;curribus in circuitu Helifæi. Quib'defecti dentibusiaitppbetaiPercutiat dns cæcitate exercitu fyriæ. Quo impetrato :dixit ad fyrof: Venite poft me:amp;duca uos ad bominëque quæritis.Et uiderunt Helifæi quë corripere geftiebant:amp;uidëtes tenerenó poterat.Liquetigit etia in bello fide amp;nbsp;iufticia feruarioporterc:nec illuddecoru effe poffe: ft uiolet fides. Denies etiam aduerfarios molli ueteres appellatione nominabant:utjpegrinos uocarcnt.Hoftes cm antiquo ritu peregrini dicebant. Qdæque etia ipfu de noftris affumptu dicere poffum9.Aduerfarios em fuos bebræi allopbilos:boceft:altenigenas: latino appel, c i.^c0N4' labant uocabulo.Deniq; in libro regnoru primo fic legimus:Et facium eft in diebus lt;nbsp;)illis:côuenerûtalienigcnæin pugna ad ifrael. Fundamentucroo eft iufticiæ fides. ♦:luftorum em corda méditant fidcm:amp; qui feiuftus accufat: iufticia fupra fidem coi locat.Nam tunc iufticia ci°apparet:fi uera fateat. Denies amp;nbsp;doming^ Efaiam: Ecce Efa.iS. inquit mitto lapidë in fundaments fyon:id eft cbriftü in rundamëtû ecclefiæ. Fides em omniû cbriftus.Ecclcfia autë quæda formaiufticiæeft:cômune tus omniû.ln co mune orat:in cómunë operat: in cómunetëptat. Dcniq; qui feipfum fibi abnegat: ipfeiuftus:ipfe dignus cbrifto eft.Ideo amp;nbsp;Paulus fundamëtum pofutt cbriftum: ut fupra eum opera iufticiæ locaremus:quia fides fundametu eft:In operibus autë aut malis iniquitasiaut bonts iufticia eft.

pillPU.i.qtf 'IDe bencficentia.Ca.XXX.

Qdmodu erbü Edtam de benefieëtia loquamur:quæ diuidit etia ipfa in beniuolentia amp;nbsp;li, ^eTöt^ctlëof/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bcrtatë.Ex bis igitduab°conftatbcneficëtia:utfit^fcHa.Nó em fatis eft bn

ficia maneant. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uelle:fed etia bnfacere.Necfatis eft ite^ bnfacere: nid id ex bono fóte:boc

2.CoH.9yeft:ex bona uolûtate pficifcat.Hilarë cm datorë diligitde'.Nä fi luit' facias: quæti 1,Corfou bi merces efVnApf s generaliter ingt:Siuolës boc ago:mercede babeo:fiinuifidi fpefatio mibi credita cdn euagclio quo$mftas difciplinas accepim'iuftæ libcralita

lt; OFFICIORVM C UBER I

tis. Pulcbruëigi t bn uelle:amp;eolargiricofilio: ut pfistnó ut noceas.Na filuxuriofo nbsp;nbsp;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;|.bcnlirfi^

adluxuriæ efFufionë: adultero ad mercedë adulterii largiëdüputes:nöëbnficêtia ifta ubinulla e beniuolëtia. Officere em illud einopdeffe alternfilargiaris ei qcofpi l„ tctaduerfus patria:quicogregare cupiat tuo fumptuj^ditostquiipugnent ecdefia.

No eftbxcpbabilis liberalitas:0adiuues eu qui aduerfus uiduam amp;nbsp;pupillos graui= decernit iurgio:aut ui aliqua poffeffiones eo^ eripere conaóNó^batur largitas: 11z, qdalterilargic':alteri quis extorqueat:fi iniulte quærat:amp;iufte difpcnfandii putet: nifi forte: ut ille Zacbæus:reddas quadruple prius ei que fraudaueris: amp;nbsp;getilitatis Ultia fidei ftudio amp;nbsp;credetis operatione copenfes.Fundamentu igifbabeat liberali' tas tua.Hoc primûquaerit':uteu fide cóferas: fraudem no facias oblatis: ne dicas tec plus coferre amp;nbsp;minus cóferas.Quid em opus eft dicere:Fraus,pmiffieft: in tua po' teftate eft largiri q(^uelis.Frausfundainenti[foluit:amp; opus corruit.Nuquid Petrus ^efrf. ita indignatiöe efterbuit:ut Annania extinguiuellet: ucl uxore ei^cSedexëplo eo/r rum noluit perire cæterof.Necillapfecla ehliberalitas:niaa:antiæcaufa magisg mi 'i, fericordiælargiaris.Afteamp;tuusnomcn imponit oj^i tuo.Quoa tC ipficifcift fic æfti •,'quot;/hikquot;ho mat:'. Vides g morale indicé babeasCTeconfulit:quó opus tuti fufcipiat:mentë tua priointerrogat. Nefciat ingt finiftra tua gd faciat dextera tua. Nó de corpore loge: XPattB.6. led etiä unantm9tu°:fratertu^gd facis nefciat:nedû bic mercedéquæris ia^atix:illic remuneratióis fructu amittas.Perfcch aûtcftliberalitas: ubi fi|étio gs tcgitop^fuu: amp;neceffitatibus finguloru occulte fubuenit:quë laudatos pauperis: amp;nbsp;nó labia fua.

IÉ Deindcpfea:a liberalitas ftde:caufa:loco:tepore cômëdat::ut primuo^cris circa I CTnlV lt;nbsp;aomefticos ftdet.Grandis culpa:fifciéte te fidelis ægeat:fi fcias eu line fumptu clfe: nbsp;nbsp;nbsp;; Uf;^°

fame laborare: erumna2peti:qui præfertim ægere crubcfcat: ft in caula ceciderit: nbsp;nbsp;nbsp;IirEioHiM

autcaptiuitatis fuo^:aut calûniæ:amp; non adiuucstf fit in carcere:amp;pœnis amp;nbsp;fuppli, cijs ppter debitualiqdluftus excruciet. Na amp;fi oibus debet :mifericordia: tn iufto ampl^ifi tepore afflictionis fuæ nibila te impetret:!!tépore^iculi quo rapiif ad mor të:plusapud te pecunia tua ualeat:g uita morituri.Dequo pulcbre lob dixit: Bndi, ^ob.ip;

Sopituri in me ueniebat.Perfona^l quidéde°acceptor nó eft:ga nouit oia.Nos au té oibusquidé debern' mifericordia. Sed ga plæric^ fraude ea quærût: amp;nbsp;fmgut cru na:ideo ubicaufa manifeftaê.pfona cognofciamp;tépus urget:largi9fe debet prüdere mifericordia.Nó em auar^dns eft:ut plurimûquærat.ÉeatOgdé g dimittit oia:amp;fe 1V quit' eu:Sed amp;nbsp;ille beat°é: qui qd babet ex affedu facit. Deniq; duo æra uiduæ illi' rfuc^zr, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,,,t, i/V^'quot;quot;'

diuitumunerib9pr£tulit:ga totüilla qdbabuit cótulit.Illt aut exabudatia parte exi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;V' nH,bquot;

guacótulerunt. AffecfOigic diuité collationéaut pauperé facit: amp;preciürebus ipo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;„^ ,7quot; ;='^^

nit. Crtci Vdeus nó uulthm ul effundiopes: fed difpéfari:nilï forte ut Helifæ° g bo, y.Bcg^iP* ' °''|q0/!'lt;'' ues fuos occidit:amp;pauit pauses ex eo qdbabuit: ut nulla cura teuerer domeftica: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i-.

fed reliamp;soibus in difciplinafeppbetica daret.Eft etiä illa pbandaliberalitastutp, gt;_r' ximos feminis tuinó dcfpicias:fi egere cognofcas. Melius eft em ut ipfe fubuenias:, quot;nbsp;^Ij 1'quot; tuis:quib9pudoreft ab alijs fumptu depofcere:aut alicui poftulare fublidiuneccifi, .' tati:nó tn ut illi ditiores eo fieri uelint:qdtu polTcs cóferre inopibus.Caufa em præ,, ftat:nó gratia.Ne$em ppterea te dno dicaftuut tuos diuites facias: fed ut uita tibi' ppctua fruHu boni operis acgras:amp;pcio miferationis peti redimas tua. Putatfe pa rum pofccre:pciütuu quærût:uitæ tuæfruclû adimere cótendüt.Etaccufatq, eum diuite nó feceris:eu te ille uelit æënæuitæ fraudare mercede.Cóliliu præmifim0:au aoritaté petamus.Primu igitneminé debet pudere:fi ex diuite paup fiat:dulargi[ pauperi:ga ebriftus paup faæ eft cû diues effet:ut nos fua inopia ditaret. Dedit re, gulam qua fequamur:utbona ratio lit exinanitipatrimonij: 0 quis pauperu famem rcppulit:inopi5 fubleuauit. Vnde amp;nbsp;cóHliu in boc do:Apoftol ' dicit.Hocem uobis zXorfS* utile e:utcbriftu imitemini.Cófiliu bonis datur:correptio errantes coercet. Deniq;

qfi bonis dicit:Qiinó tm facere fed amp;nbsp;uelle cœpiftis ab anno proterito.Perfectore utriicß eftnó pars.Iraq; docet:amp;liberalitate fine beniuolétia:amp; beniuolëtia line libe ralitate no eë^feàâ.Vnad^fedu bortat dicés: Nue ergo amp;nbsp;facereeófummate: ut

OANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSII

queadmodûpmpta eft in nobis uolûtas faciëditita fit amp;Rficiëdi ex co qd'babetis.Sl em ttolutas ptnpta eft: fm id qd'babet accepta eft: no 1^ id qd no babet. No em ut alijs refectio fit:uobisautanguftia:fed ex æqlitate in boC tepore ueftra abudantia fît ad iHoru inopia:iit amp;nbsp;illoru abundatia fit ad ueftra inopiatut fiat æqualitas:ficut feri' i,Cort.8. ptum eft:Qiimultu:nôabundauit:amp;quimodicu no minorauit.Aduertimus que/ quot;nbsp;nbsp;admodûamp;beniuolentia:amp;Iiberalitatë:amp;modûcoprebendit: amp;nbsp;frudum ateßpfo,

nasjdeo modû:quia impfeHis dabat confiliu.No ein patiuntur anguftias:nifiimbfe Hi.Sed amp;nbsp;fiquis ecclefia nolens grauare in facerdotio aliquo conftitut^iaut minine/ ,; nbsp;rio:nó fotu qd babet cóferat:fed operet -cû boneftate quantu officio fatis eft:nó mi

bi im^feaus uidetur.Et puto q, bic anguftia no animi fed reifamiliarifdixerit:Dep fonis autë puto diau:ut ueftra abundatia fitad illorum inopia: amp;nbsp;illorû abundantia ad ueftra inopia: id eft:ut populiabudantia fit bonæ ovationis ad illorû fubleuanda alendiinopia:A illorû abundatia fpiritalis:adiuuet in plæbe inopia meriti fpiritalis: amp;nbsp;conferat ci gratia.Vnde exemplûoptimûpofuit:Qui multû:noabûdauit:amp;qui I modicû:nô minuit.Bene bortar ad ofFiciû mifericordiæ oës bomines iftud exëplü: lt;nbsp;: qm amp;nbsp;qui plurimûauripoffidet no abundat:qa nibil eftquiegd in bocfæculo cri: amp;nbsp;qui exiguû babet no minuit:quia nibil eft qd,amittit.Res fine difpendio eft:quæ to : ta difpendiû eft.Eftetiâ fieintellea^bon^: Qui plurimûbabet:amp; fl no donat:nöabu Y dat:quia quantûuis acquirat:eget femp qui plus côcupifcit.Et qui exiguûbabet: no minuit:quia no multû eft qd paupere pafcit.Similiter ergo amp;nbsp;ille pauper qui eófert fpiritalia ,p pecuniarijs:amp;li plurimû babeat gratiæ:nôabûdat. Non em onerat gra' ^tia:fedalieuat mentë.Sed etia fic poteft intelligi:Nó abundas o bomo. Quantü eft XucT.7. em qd accepifti: amp;nbsp;fi tibimultû eftflobanes quo nemo maior eft inter natos mulie/ ç rum:inferiortame erat eo qui minor eft in regno cælorû.Poteft amp;nbsp;fic intelligi:Non abundat dei gratia corporaliter:quia fpiritalis eft. Quis ei ^poteftaut magnitudine aut latitudine cóprebendere qua no uidetcFides fi fuerit ficut grand finapis:motes tranfferre pot: amp;nbsp;no tibi datur ultra granû finapis.Si in te abundet gratia:eftueren , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dû ne mens tua tanto munere incipiat extolli:quia multi funt qui ab altitudine cor/

dis fui graui^ corruerüt:q fi nulla babuiffent dei gratiam.Et qui parum babet:nô mi, nuit:quia no eft corporeû ut diuidac:amp; qd parum uidet babenti:plurimüeft cui ni „ bil dCeft.Cofideranda etia in largiëdo ætas atcß debilitasinonung etia uerecundia: lt;nbsp;'quæ ingenuospditnatales:ut fenibus plus largiaris: qui fibi labore lam no quæunt :• uiHüquærcre.Similiter amp;nbsp;débilitas corporis: amp;nbsp;bæciuuada,pmptius:Tûfi quis ex diuitijs cecidit in egeftatë:amp;maxime fi no uitio fuo:fedaut latrocini]s:auqpfcripti' one:aut calünijs quæ babebatamifit.Sed forte dicat aliquis.: Cæcus uno loco fedet amp;nbsp;præterit:amp;iuuenis ualidus frequëter accipit. Vcrûeft:qa obripit ,ppfimportu' nitatë.No eft illud iudicij:fedtedij.Nam amp;nbsp;dns ait in euagclio:de eo quiiam claufe Iquot;fc HV rat oftiü fuü:Sigs oftiü ei^pcacius pulfet:ga furget amp;nbsp;dat lïlipptci' importunitate.

CDcrepedenda benefieëtia bis g pmeruerût:amp; maxime deo.Ca XXXL t Vlcbrüquo$eft:ppenfiorëeius baberi rationë:qui tibi aut bénéficia ali/ p , qdaut munus c6tulit:fi ipfe in neceflitate incidit. Quid em tam cotra offi ciufg no reddere qd acceperis^ Nee menfura pari fed uberiore reddëdû arbitror:^ ufum penfandû benefieijiut tanto fubuenias:quanto eius crû' na repellas.Etem fuperiorë no effe in referendo g in eöferendo beneficio: boceft: ' : minore effe:qm qui prior côtulit:tëpore fuperior eft:bumanitatc prior. Vnde imi/ tanda nobis eft in boequoep natura terrarû:quæ fufeeptû fernen multiplicatiori fo/ let numero reddere g acceperit. Ideo eft tibi feriptum: Sicut agricultura eft bomo 'quot; infipicns:amp; tang uinea bomo egens fenfu.Si reliqueris eûidefolabit. Sicutagricul/ tura ergo etia fapiensiuttang fanerata fibi maiore menfura femina fufcepta reditu at.Terra ergo aut fpontaneos frua0 germinat:aut creditos uberiore cumulo refu' dit ac reddit. Vtrücß debes quoda bæreditario ufu paretis:ne relinquaris ficutinfæ . seundus ager. Edo tn ut aliquis excufare poffit q?non dederit: quo excufare potty

C OFFICIORVM cLIBER I

no reddiderit No dare cinq uix licettno reddere uero no licet.Ideo pulchre Salo' mon aittSifederifcœnare ad menfam potétistfapienter intellige ea quæ apponunt 1Ptouer,i,; tibi: amp;nbsp;mitte manu tua: feiens çp oportet te talia præpararc. Si aûtinfatiabihs es:no, li cocupifeere efeas eius.Hæc cm obtinentuita ralfam:quânô imitaricupientes:fen tentias feripfîmus.Conferre gratia:bonû eft:at qui referre nefeit durifïim^. Huma,: nitatis exëplfripfa terra fuggerit.Spontaneos frueP mmiflrat quos nô feueris:mul, tiplicatu quo$ reddit qd'acceperit. Negare tibi pecunia numerata no licet: quo li, cetaccepta no referre gratiat In Prouerbijsquoep babes:q, ita plurimu redhibitio ifta gratiæ apud deum cófueuit ualere: ut etia in die ruina: inueniat gratiam: qn pof funtpræpoacrare peccata.Et quid alijs utar exemplis: cu dnsipfe remuncrationë uberiore fanamp;oß : meritis in euägclio polliceat:atep exhorter' ut operemur bonum opus dicens:Dimittite:amp; dimittet :uobis: date amp;nbsp;dabit' uobisimenfurä boni:com, ^utf.amp; motaifupefHuentë dabunt in find ueflrumtltacp amp;nbsp;illud couiuiu Salomonis: no de cibis feddeoperiboeft bonis.Quo em melius epulant' animi g bonis factiscAut qd aliud tam facile poteft iufto^ explere mentes:^ boni operis cofcientia(Qui autto/ cundior cibusiq facere uoluntate deit Que cibum fibifolu dns abundare memora, bat:ficutfcriptu eft in euagelio:Meus cibus eftiutfacia uoluntate patris mciqui eft 3J0B.4.1 in cælo.Hoc cibo dclcdcmurtdc quo ait ppheta:Delea:are in dno.Hoc cibo dele/ 1^0.56. Hantiqui fuperiores delectationes mirabili ingenio coprehenderut:quipoffunt fel re:qualis fitilla munda amp;intelligibilis mentis delectatio.Edamus ergo panes fapic/ tiæ:amp;faturemurin uerbo dei: quia non in folo pane fed in omni uerbo deimta eft ^eutbS. hominis facitad imaginem dei. Depoculo ucro fatis cxprefle dicit fanftolob: Sicut ^ob.29. terra expedans pluuiam:fic amp;nbsp;ifti fermones meos.

tlLicet utræque partes fint bcneficentiæ:beniuolentiâ tarnen liberalitati præpen, derate.Ca.XXX11.

Vlchru eft ergo utdiuinaßl feripturarû bumefcamOallogot amp;nbsp;quaf iros lie in nos defuerba dclcëdant.Cu igitur federis ad illa menfam potetis: intellige c quis fit iffe potës:amp;in paradifo delegationis pofit°: at^ m couiuio fapiëtiæ collocato:colidera qua: apponunt tibi.Scriptura diuina:c6uiuiu fapiëtiæ efhiingu, 11 libri:fingula funt fcrcula.lntellige pri' quæ habeant i ferculis dapes:amp;tune mitte manuiut ea qua: legis uel quæ accipis a dno deo tuo:operib0exequaris:amp; collate in te gratia offices repræfentes: ut Petrus amp;nbsp;Paulusiqui euageliçanào uieëquada lar/ gitori muneris reddiderit:ut poffint fingulidicere:Gratia aut dei fum id q^fum:amp; iXorfuf* gratta eius in me egena no fuit:fedabudantius illis omnib^laboraui. Alius ergo fru/ äum accepti beneficifrutaurûauro:argentû argento repëdit:alius Iaborë:ali9haud fcio an etia locupletius fold reftituitaffeHu.Quid em fi reddendinulla facultas fup/ petitcln beneficio reddëdo plus animus g cenfus operat: magifq; præpoderat be/ nbsp;nbsp;:

niuolentia:gpoffibilitas referendi muneris. Gratia em in coiplo qd ' habet refertur. Magna igitur beniuolëtia:quæ etia fi nihil cóferat plus exbibet:amp; cd in patrimonio nihil babeatilargi^ pluribus:id$ facit line ullo fui difpendio:amp;lucro omniu.Et ideo nbsp;nbsp;quot;

præftat beniuoletia fupra ipfam liberalitatë. Ditior bæc moribus: g illa muneribus.: Plures em funt qui indigëtbeneficioig qui abundant.Eftaut beniuolentia coiunHa liberalitati:a qua ipfa liberalitas pfifcifcir'icu largitatis afFeefu fequit' largiendi ufus: eft feparata atq; difcreta.Vbi em deeftliberalitas:bentuolëtia manet cômunifquæ, dam parensomniuiquæamicitia conneclit amp;nbsp;copulat:in cofilijs fidelis:inpfyeris læ ta:in triftibus mcelfa:utunufquif$beniuolëtis fe magis g lapientis credat cólilio:ut Dauld cd effet prudëtior:lonatbæ tame lunioris cofilijs acquiefcebat. Tolie ex ufu hominu bcniuolentia:tang folëe mundo tuleris:ita erit:ga fine ea ufus hominücEc no poteftutpegrinanti móftrare uiam:reuocare errantë:deferre bofpitiü.Nötgif mediocris uirtus:de qua fibi plaudebatIob dicens:Foris autnon babitabat bofpes: ^lob.: lanua mea omniueniëti patebat.Aquam de aqua Ægt;fluëti dare:lumc de lumine ac/ ccndere:beniuolentia cftdtaq; in bis eftomnibotanq fons aquæ reficies fitiente:mq

C

lumen q^etiâ in a lijsluceatnec illis défit: ^de fuo luminealijs lumëaccëderint. Eft etiâ illa beniuolëtiæliberalitas:ut ft quod babes debitoris ebirograpbu: feindens re quot;nbsp;nbsp;nbsp;ftituas:nibila debitore cofecut ' debiti. Qd exemplo fui facere nos debere lob fan, a°admonet.Näquibabetnömutua^quin babet: no liberat fyngrapbû. Quid igi' tur etiâ ft ipfe no extgas:auaris bæredibus referuas:qdpotes eu beniuolëtiæ laude fine dano pecuniærepræfentarecAt$ ut plcnt^ dtfcutiam°:beniuolentta a domefti cis primü pfeaapfonis:id eft:a filijs:parentibus:fratrtbus:^ côtunaionû gradus in ciuitatd^uenit ambitü:amp; de paradifo egreßa mundûrepleutt. Deniep eu tn utro amp;nbsp;,CTtyfœmina beniuolentem deus pofuiffet afFeclum: dixit: Eruntambo in una carne: amp;

• - in uno fpiritu.Vnde fe Eua ferpenti credidit: quoniä quæbeniuolëtiam acceperat: ede maliuolentiam no opinabatur.

CBeniuolentiam in ecclefia maxime:amp;earundem uirtutum bominibus perfeuera re.Ca.XXXllI.

• quot;1 V—Vgctur beniuoiëtia ccetu ccclcfîæ:fidci cofortto:initiandifocictate^cipien dægratiæ:neceffitudine:myfterioru cômunione.Hæc em etiä appellatóes 1 lt;nbsp;— L$neceflitudinü:reuerentiä filiorü:aua:oritate amp;nbsp;pietatem patrû: germanita, / tem fratrû Obi uendicât.Multû igiturad cumulanda fpeaatbeniuolentiä neceflitu/ zdo^ratiæ. Adiuuantetiâ parium ftudia uirtutû.Siquidë beniuoiëtia etiâ morum fa citfimilitudinë.Deni$lonatbas fili9r^is imitabat fanài Dauid manfuetudinë:p' 1Aë.i7. pter qd diligebat eum.Vnde amp;nbsp;illud:Cufancto fanet'eris:no foluad couerfa tionë: fed etia ad beniuolëtiam deriuadu uidcf.Na uti$amp;filij Noefmulbabitab5t:amp;nó eratin bis mord cócordia.Habitabantetia in domo patris Efau amp;nbsp;lacob: fed difcre, pabant.Nóem erat beniuoiëtia inter eos:qu£fibipræferret alterü:fed magis cote/ tioiquæpræriperet benedicttonë.Nâ cum alter prædurus:altermâfuetus effet: in, ter difpares mores:amp; Rudia copugnantia:beniuolentia effe no poterat.Adde:quia fané'lacob paternæ degenerë domus uirtutipræferre nô poterat.Nibil aût ta con fociabile:g eu æquitate iuRiciatquæ uelut compare amp;nbsp;focia beniuoiëtia facit: ut eos quos pares nobis credim' diligamus.Habet aut in fe beniuolentiä etia fortitudinë. '.'Nam cuamicitia ex beniuolëtiæ fonte ,pcedat:nó dubitatpamico grauia uitæfuP tinere pericula.Etfimala mibi:inquit:eucnerint:j2 illum fuftineo.

C De laude beniuolëtiæ:quæ fumma eft iufticiæ.Ca.XXXUll.

Eniuolentia ctia gladiu iracudiæ extorquere cofueuit.Beniuolcntia facit:ut amici uulnera utilia magis g uoluntaria inimici ofcula fint.Beniuolëtia facit: ut unus fiat ex plurib'iqm amp;nbsp;fi plures amici fint unus fiunt:in quibquot;un'fpiri/ tus amp;nbsp;una fentëtia eR.Simuladuertim' etia correptiones in amicitia gratas eë: quæ aculeos babent:dolores no babent.Cópungimur cm cenforijs fermonib9:fed beni uolcntiæ delebamur fedulitate.Ad fumma no omnib' 'eadëfemp offeia debentur: necDfonarufemp:fed plærû$caufaruamp;tëpo^prælationcsfunt:utuicinûquis in, Jbideni. terdu magis g fratrëadiuuerit.Qm amp;nbsp;Salomon dicit: Melior eft uicin'in pximo:q frater longe babitas.Etideo plæru$amici fe beniuolëtiæ quifq; committit:q fratris

• neceffitudini.Tantu ualet beniuolëtia:utplærûq; pignora uincat naturæ.

(T De fortitudine:quam fine lufticia uirtutem non effe manifeftis declaratur indi, cijs.Ca.XXXV.

Atifcopiofe iufticiæ loco bonefti natura amp;nbsp;uim traaauim9:Nuc de fortitudi ne traaemus:quæ uelut excelfior cætcris:diuidii :in res bellicas amp;nbsp;domcfti' —''cas.Sed bellicaru rerû ftudiüanoftro officio iam alienuuidetiga animi ma, / gis qcorporis officio intëdim9:necad arma ia fpeRatufusnofterifod ad pacis nego / cia. Maiores aut noftri:utlefus naue:Hieroboal:Samfon:Dauid:f^ma rebus quoq; 'bellicis retulere gloria.rfEftita$ fortitudo uclut excelfior cæteris:fed nüq incomi, ^; tata uirtus.N6 em feipiam cömittit fibi:aliogn fortitudo fine iufticia:iniquitatis ma' teria cft.Quo em ualidioreft:eopmptior eft:utinferiorë deprimat: eu in ipfis reb° „ bellicis iufta bella an iniufta fint:fpeamp;du putee. Nung Dauid nifi laceffitus bellum

COFFICIORVM CUBER I.

£ntulit.Ita$prudentia fortitudinis comité habuitin prælio.Nâamp;aduerfus Goltam imanëmole corporis uirurfmgulari certaminedimicatur°: arma quib9 oneraret re/ fpuit.Virtus em fuis lacertis magis g alienis integumentisinnittit. Deinde eminus quo graui^feriretnclu lapidis bofte interemittpofteanungnifi cofulto dno bellum nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,

adorfus eft.Ideo in omnibquot; nictor prælijstufq; ad fumma fencHam manu ^gt;mptus: ^So^to-',!)''quot;-bello aduerfum titanas fufcepto:ferocibus bellator mifcebat' agminibustgloriæ cu, pidustincuriofus falutis. Sed no bæc fola præclara fortitudo eftrfed eti5 illo% glori ofam fortitudine accipim°:quip fide magnitudine animi obftruxerutleonu ora:cx IbcU n, tinxerunt uirtute ignis:cftugarut aciem gladij:coualueruntde infirmitate fortestg no comitatu amp;nbsp;legionibus fuccinclitcomune cu multis uicloriatfed nuda uirtute ani mi fingulare de perfidis retulerunttriuinpbu.(^infuperabilis Danieltqui circa late ra fua rugientes no expauit leones.Fremebatbcftiætamp; ille epulabat

C Fortitudine maxime in animo amp;nbsp;coteptu rei^ coftare laben tiu.Ca.XXXVI.

(Dn igic in uiribus corporis amp;nbsp;lacertis tantuinodo fortitudinis gloria cft: fed magis in uirtute animi. Neqnninfcreda fed depelleda miuria tex uirtutis^.

QOjiiem no repellita focio miuriafi p6t:tain in uitioefttg ille quifacit.Vndequot; fanaasMoyfes binc prius orfus eft teptameta bellier fortitudinis. Nam cuuidiffet £fo'2*i bebrxi iab rgyptio iniuria accipiente:defcndit-ita ut rgyptiu fterneretiatq; in are/ na abfeonderet. Salomon quoq;ait:Eripccuquiducitad morte.Vndeigir'boc:ucl WouertoZ è= Tulliusmel etia Panctius:autiple Ariftoteles traftulcrint apertu cft fatis: qg etiam bis duobus antiquioi 'dixerit lob: Saluu feci paupere de manu potentis: amp;nbsp;pupillu ^ob.29*7 cuiadiutor no erat:adiuui.Bndiaio perituri in me ueniebat. None bic fortiffimus: qui ta fortiter^tulit impeto diaboli:amp; uicit eum uirtute metis fuæcNcq; ucro de ei^ dubitanda fortitudine:cu { dicit dns: Accinge ficut uir lumbos tuos:fufcipealtitudi' ^ob.40. nem amp;nbsp;uirtutë:oëm autc iniuriofum humiliato.Aptus quoq; ait:Habetis forti(Tima Il?eb.60 cofolationë.Eft ergo fortis g fe in dolore aliquo cölblab.Er reuera iure ea fortitudo uocaâqn unufqutf$ feipfu uincit:irä côtinet: nullis illecebris emollit atq; inflectit': : noaduerfis^urba^no extollit' fecudis:amp;quafiucnto quoda uariai^rc%circufertf mutationc.Quid autexcclfi'amp;magnificëqus: gexercere mentë: afficere carne amp;nbsp;in feruitutë redigere:utobediat impcrioicofiljs obteperetiutin adeundis laborib° impigre exequac ,ppofitu animi ac uoliTtatër(LHa:cigic prima uis fortitudinis(qm in duobus generib^ fortitudo fpeclac animi)Primo ut externa corporis p minimisI babeat:amp;'qnfupflua defpiciëda magis gexpetëda ducat.Secundo:utca quæfûma = fütioëfcB res in gb°boneftas amp;nbsp;illud dcco^præponëdûcernit':præclara animiintë/ tiöc ufeß ad effeadpfequaó Quid em ta prxcla%: g ut ita aim tuu informes:utnee; diuitialmecß uoluptates: neep bonorcs in maximis ebihtuafneq; in bis ftudiu oë co terascQT eu ita afFca°animo fueris:ncceffe eft ut illud boncftu ac decorü præpo/' nendu putes:illi(B mentë ita intëdas tuamtgcgd acciderit quo fragianimifolct: aut patrimonijamiffio: authonoris immutio: autobtreclatio infideliü: quafifuperiorn fentias.Deinde ut te falutis ipfb pericula ,p iufticia fufeepta no moueant. Hæc uerd fortitudo eft:qua habet ebrifti atbleta:quinifi legitime certauerit nó coronat. An mediocre tibi uidecprxceptufortitudiniscTribulatio patientia operat:patietia,p„/ 23o.$. bationë:pbatio uero fpem.Vide quot certamina: amp;nbsp;una corona.Qd’praeceptu no dat: nifi qui eft cofortat°in cbriftojefu: cuius caro requië non habebat: affliaio un/ di$:foris pugnæ:intus timores.Et quis in pcriculis:in laboribus plurimis:in carceri, 2.Cor(.7« bus:in mortibus pofubanimo tn nó frangebat: fed prrliabat :adeo ut potërior fuis fieretinfirmitatibus.([)taq;confidera quëadmodû cos qui ad officia eedefiæ acce/ dunt:defpicicntia return bumanarû habete deccat.Si ergo mortuieftis eu ebrifto Cof.z. ab elementis buiquot; mundi:quid adhucuelut uiuëtcs de hoc inundo decetnitisC Ne tctigeritis:neattaminaueritis:ncguftauetitis:quæfunt oiaad corruptela ipfoufu.

Etinfra:Si ergo cófurrexiftis cu cbrifto:quæfurfum funtquætite. Et iteru:Mortifi/ Cof.,« cate ergo mëbra ucftra:quæ fut lu£terrä.Et bæc qiiidëadbuc oibus fidelib^dTibi

C2

(T SANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSII

aut fill cotemptudiuitiarutppbanaruquo^amp;aniliu fabularufuadet declinatione: motB,4. nibil^mittens nifi qdte exerceatad pietate:ga corporalis exercitatio nulli rei afui • nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;eft:pietasaut ad omnia utilis.Exerccat ergo te pietasad iufticiä: cotinétia ad man, fuetudinë:ut fugias iuuenilia opera:cófirmat9amp;radicatus in gratiatbonufidei fub/ eas certamëtnö te implices negocijs fæcularibustqm deo militas. Etem fi is g impe, 'ratori militat a fufceptionibus litiutaamp;u negocioru forenfiü:uenditione merciupbi 'betur buanis legibus:quatomagis qui fideiexercet militiä:ab omni ufu negociatio/ nis abRinere debet:agelluli fui c0tentus frua:i b9fibabet:fi n0babet:ftipendiorufu, testf6. orum fruc^uCSiquide bon°tcRis eft:quidicitduuenis fui amp;nbsp;fenui:amp;nöuidiiuftü de relidûmec feme ei' quaeres panë.Ea eft em träquillitas animi amp;nbsp;teperatia:qu£necß ftudio acquirendiafficit :neq; egefhtis metu angitur.

(fîMala æquanimiter toleranda:amp;interdû eti a declinanda.Ca.XXXVII.

Stetia quæ dicit :uacuitas animiab angoribus:utne$ in dolorib^molliores „fimus:ne$ in ^piperis elatiores. Q fi biquiad capeffenda republics adbor, '-''Jane 'aliquos:bæc præcepta dant:quätomagis nos qui ad cHïciûecclcfiæuo/ camur:talia debem'agere quæplaceât deo:utamp;prætëdatinobis uirt0cbrifti:amp;ita

'Emus noftro ,pbatiimperatoritut mëbra noftra arma iuftictæ fint: arma no carnalia in quibo peccatu regnettfed arma fortia deo:qutbus peccatu deftruacC Moriar' ca, ro noftra:utin ea ois culpa moriac':amp;quafiex mortuis uiuentes: nouis refurgamus ojJibusacmoribo.Hæc fût plena boncfti amp;nbsp;decori officij ftipendia fortitudinis.Sed

: quia in omnib'quæagim^mö folügd boneftü:fed etia quid poffibilc fît quærim°:ne ''forte aggrediamur aliquid qd'no poffimus exequi:undenos teporc^fecutionis de

4m,Ai |o ciuitate in ciuitate cedere:immo ut ipfo uerbo utar:fugere Uult domin': ne temere

; ~aliquis dum martyri]defidcratgloriaiofferat fe periculis: quæ foi tafle caro infirmi' 'or autremiffior animus ferre ac tolerare no queat.

TQnpuidentia magnumunimen fortitudinis fît. Ca.XXXVIII.

Ec rurfus,ppter ignauiâ cedere gs ac defercre fide debetimetu^iculi. Qua gratia præparadus eftanim'iexercëda mens:ftabiltëda ad coftättatut nullif turbarianim'pofTit terrorib°:nullis fragimoleftifynullis fupplicqs cedere. QuæT^ïïRciIe guide fuAinenc.Sed ga oia fupplicia grauio%fupplicio%umcunf for ,, midine:ldeo fi cófilio firmes animütuü:nec a ratione difcedendû putes:amp;pponas • diuiniiudicijmettypetuifupplicij tormëta:potcs animifubire tolerantia.Hoeigif diligétiæ eft:utgs f^ita cóparet.illud ingenijifigs pot uigore metis præuidere quæ futura fût:amp;tang an oculos locare:gd poffit accidere:amp; gd agere debeat: fî ita acci' derit definire:interdû duo amp;nbsp;tria fif uolucrc:aioq; conficiat: autfîngula autColuna accidere pone:amp;aut fingulis autcoiunefis difponereaà'quos in telligatft)futuros. Fortis ergo eft uiri:nö diflimulare cû aligd imineat:fed prætëdere amp;nbsp;rang explora' re defpecula qda metis:amp;obuiare cogitationepuida reb'futurisme forte dicatpo ftea:ldco ifta icidi:ga no arbitrabar poffe euemre.Deniq; nifî explorent aduerfa:agt; to occupat: Vtin bello iprouifus boftis uix fuftmet :amp; fiimparatos iueniat facile op primit:ita animumah inexplorata plus frangut.In bis ergo duob'illa eanimiexcel । letia:utprimûanim' tu' bonis exercitat'cogita tionib': mûdo corde qd' ueiy: amp;nbsp;bo' mottB.^ neftûeft uideat.Beatiem mûdo corde: ga ipfi etia deû uidebût: at$ id qd boneflû

: eft fold bonûiudicet.Deindenullispturbec occupationib'muHis cupiditatib'fluc, tuet.Neq;uero id gfq facile facit. Quidem ta difficile:q dcfpiccre tang ex arce aliq Eipiëtiæopes:alia(B oia:quæplærif$ uidenf magna amp;præcelfafDeinde ut iudiciû tuû ftabili ronecófirmes:amp;quæ iudicaueris leuia rang nibil Affutura côtënas.Dein' de:ut fi gd accideritaducrfi:idq; graue amp;acerbû putee: ita feras:utnibil præfnatu' ^Ob.I. ra accidiffe putes:cü legeris:Nudus fü nat':nud9exibo:quæ dns dedit dnsabftulit: amp;nbsp;utiep amp;nbsp;filios amiferat amp;nbsp;facrtares:feruefcß ioib^fonä fapiëtis amp;nbsp;luftidicut ille fer uauit g ait:Sicutdno placuit ita faeîû ë:fîtnomëdnibndiamp;ü.Etifra:Sicutuna ifipië, Job.2. hûmulie* locuta es.Si bona fufccpim' de manu dni:quæmala fût no fuftincbim'ç'

C OFFICIORVM dUBER I

([ Fortitudineaduerfus omnia uitia dimicare debere.Ca.XXXIX.

On eft tgi t mediocris nec difcreta a cæteris animi fortitudo:quæbeHu cum 1n1 uirtutib9gerat:fed quæfola defendat ornamëta uirtutu omniu:amp;iudicia cu Qftodiat:amp;quæ inexpiabiliprælio aduerfus oia uitia decernatduiefa ad labo/ quot;nbsp;restforfis ad pericula:rigidior aduerfus uoluptatestdura aduerfus illecebras: quib^ aurë deferre nefciat:nec(ut dicit)aue dicat:pecunia ncgligat:auaricia fugiat tag la, bemquandâquæuirtutê efFœminet. Nibil em tacôtrariuÈortitudinitqlucro uinef. v Frequëter pullis boftibus:inclinata in fuga aduerfarioru acictducxuuijs cæfoi^ ca, pitur præliator:inter ipfos quos ftrauit miferadus occubuit:amp; triupbis fuis deiectæ legiones dû fpolijs occupant:boftëin fe reuocarût qui fugerat. Fortitudoigic tam imanëpeftë repellat amp;dPterat:nectëptetf cupiditatibus:nec frangat metu:quia uir tus fibi conftat:ut fortiter oiapfequaturuitiattang uirtutis uenena: iracundia uelut quibufda ppulfetarmis:quæ tollat cofiliü:amp;tang ægritudinë uitet.Gloriæ quocp ca ,., ueatappetentiâ:quæ frequëter nocuit imoderatius appetitatfyaut ufurpata. Quid borû fando Iob:uelin uirtute defuittuel in uitio obrepfitdQiio labore ægritudinis: nbsp;nbsp;fob

frigoris:famis:ptulitcQ.uo defpexit falutis pcriculutNuquid rapinifdiuitiæ coacer uatæ:de quib9 tanta inopib°affluebant~Nuquid auaricia:cenfus:autuoluptatis ftu dia cupiditatefeß excitauitCNûquid triû regû iniuriofa cotentiomel feruo%côtume lia in iram exeuffittNuquid gloria Geut leuëextulit:quiiprecabat grauia libi: fi ung uelno uoluntaria cælauerit culpa:uelreueritus effet multitudinë plæbis: quo min^quot; annictaretea in cofpeduomhiûëNeq; em cofentaneæ fût uitijs uirtutcs:fed fibt co ftat.Qyis igi^ ta fortis.qfdûs lobtCui fecûdus adiudicari pot: g parë uixreppcrit$' CVirtutë bellicam noftris etia non inufitatam.Ca.XL.

Ed fortafïe aliquos bellica defixos gloria tenet: ut putët fola eë prælialë for/ titudinë:amp; ideo me ad ifta deflexifte: ga illa noftris dcforet. Qï fortis Icfus' r— ' naue:utuno prælio quincpregefcaptos ftcrneret cû ppfis fuifc^Dcindccum Jofuc,io. 1aduerfum gabaonitas furgeret præliû:amp;uererecne nox impediret uictoriä:magni, tudine metis amp;nbsp;fidei clamauitiStet fol:amp; ftetit fol:donec uidoria cofummarct. Gc/ Sïudid.T. deon in trecentis uiris de ingenti ppfoamp; acerbo bofte rcuexit triumpbüClonatbas i.lScgf.i4. = adolefcës uirtutë fecitin magno prælio. Quid de macbabæis loquar(gt; Sed priusde nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,'

pplb dica patrû: qui cû effent paratiad repugnadûp tëplo dei: amp;,p legitimis fuis: I'TOacbaU.?' dolo boftiû die laceffiti fabbati:malucrût uulneribus offerte nuda corpora g repug narc:ne uiolarentfabbatü.ltacß oës læti fe opulerût mortirf$cd macbabæi cöfidc, rantes q, boeexëplo gens ois poffet perire: fabbato etia cu ipfi in bellüpuocarent: ulti funtinnocëtiû necë fratrûfuo^amp;.Vnde poftea ftimulat°rex Antiocho: cû bellü accëderctp duces fuos Lyüam: Nicanorë:Gorgia: ita cû oriëtalibofuis amp;nbsp;affyrijs at, tritus eftcopijs:ut quadraginta amp;nbsp;odo milia in medio capia tribus milib^ pfterne, rene.Virtutë ducis ludæ macbabæi de uno €1°milite côfiderate.Naq; Elcaçarus cû i,XDacbaU,6. fupeminentë cæteris elepbantë lorica ueftitû regia aducrtcrct:arbirrat° q, in eo ef, fet rex:curfu cocito iu mediû legiois fe pripuit:amp;abiccio clypeo utraq; manu inter/ ficiebat beftiâ:at$ intrauit fub cä:amp;fubieâo gladio interemit ea. lta$ cadës beftia oppffit Eleaçarû:atq; ita mortuus eft.Quata igic uirtus animi:primo ut morte no ti mcret:deinde ut circûfufus legionibus inimico^iincöfertos raperet boftes:mediü penetraretagmen:amp;cótëpta morte ferociortabicclo clypco:utraq ; manu uulnera tæ molë beftiæ fubiretacfuftincrct:poft intra ipfi fucccderct: quo pleniori feriret idmcui oruina inclufus magis g oppreffus:fuo eft fepultus triûpbo. Nec fefellit opi, nio uirû:guis regius fefellerit babitus.Tato em uirtutis fpeamp;aculo defixi boftes:in/ ermeoccupatû incurfare no aufi:poft cafû ruëtis bcftiæ fic trepidauerunt:ut iparcs fe oes uni^uirtuti arbitrarent.Deni$ rex Antiocbus:g cû centû uiginti milibus bo/ ^GXvfe filiquot;, minû armatquot; uenerat:amp; cû triginta duobquot; elepbatis:ita ut ab ortu folisp lingulas be ftias uelut montes guida armo%corufco tang lampadibus ardentibus refulgerent: unius territus fortitudine pacem rogaret.Italt;^Eleagarus bæredem uirtutis fuæ pa,

C5

CSANCTI

(DFortitudinëno folû in uincëdo:fedctfä plus in tolerando coftare.Ca.XLI.

1 quot;7 —rErü ga fortitudo no folû fecûdis rebus:fed etiäaduerfîs æbaâfpeamp;mus lu, uuI dæmacbabæiexitû.Is em poft uiHu Nicanore regis Demetrij duce: fccuty aduerfus uiginti milia exercif regis:cûnongëtis uiris bellu adorfus:uolë/ iroaamp;ab,9. tib9 bis cedere ne multitudine opprimerenttgfiof a magis mortë:g turpe fuga fua, fit:Necrime ingtnoftræ relinquam^gh£.Ita$cómiffo prælio:cû a primo ortu diei in uefperä dimicarer:dextrû cornu in quo ualidiffimä manuaduertit:boftiû aggref fus facile auertit.Sed dûfugiëtes fequiâa tergo uulnerilocû præbuit: Ita$ glorior, = nbsp;nbsp;ore triûpbis locû mortis inuenit.Quid lonatban fratre ei'attexä: qui eu parua ma, nu aduerfus excrcit'regios pugnans:defert^ a fuis amp;cû duob^tantu relitus repara uit beyû:auertit boftetfugitätes fuos adfocietatë reuocauit triupbiC Habes forti, f btudinëbellicatin q no mediocris bonefti ac decori forma eft:q, mortë feruituti præ/ =IpQcba;b.7. ferat ac turpitudini.([Quid aut de marty% dica panióib9$Etnelongi^uagemur: nu minorë dc fu^bo rege Antioebo macbabæi puerireuexerut triupbu g parentes p prijfSigdë illi armati:iftifine armis uicerut. Stetit inuicla feptë pueroru cobors: re, gijs Cincia Iegionib9:defecer(it fupplicia:cefferüt tortores: no defecerut martyres. Alius coriû capitis exut^.fpëm mutaucrat:uirtutë auxerat.Alius lingua iulTus am, putädam ,pmere:rndit:Nófolos dns audit loquëtes: g audiebat Moyfen tacente. Plus audit tacitas cogitatoes fuo^:^uoces oim. Linguæ Hagellu times:flagcllu fan guinis n timescHabet amp;nbsp;fanguis uocë fuä:qua clamatad deü:ficut clamauit i Abel. Quid de matre loquar:quæIpeamp;batlæta Êilio]$i:quot funera tot tropbæa:amp; mori, entiû uocibus tang pfallentiû cätib° deleaabaâpulcbcrrimâ uëtris fui citbara in fi/ lijs cernës:amp; pietatis barmonia 01lyra? numéro duidorëtCQuid de bimulis loqr: g an palma uia:oriæacceperût:g fenfum naturale ’Quid de faäAgnc:qua: in duaru maxima^ rci}: politapiculo:cafiiratis amp;nbsp;falutis:caftitatë ptexit:falutë cûimortalita te cômutauitç'Nô præteream^ etiä fandûLaurentiû:qui eu uideret Sixtû epum fu, um ad martyriu duci:flere cœpit:no palïionë illius fed fuä rcmanfionë.ltaq; bis ucr bis appellare coepit: Qio ^rederis fine filio paterC Quo facerdos fancie fine dia, cono pperasCTunug facrinciu fine miniftro offerre cofueueras. Quid in me ergo difplicuit paterCNu degenerë pbaftirExpire certe: utrûidoncû miniftrû elegeris. Cui comififti dnici fanguinis cofecrationë:cui c6fûmando%confortiüfacramëto$i: huic Confortid tui fanguinis negas. Videnepericlitec iudiciû tun: du fortitudo la u, dar.Abieaio difcipuli:detrimctu eftmagiftri. Quid q? illuftres amp;nbsp;præftates uiri dl' fcipulo% certaminibus g fuis uincuntcDenicB Abraä rilid obtulit:Petrus Stepband præmifit:Et tu pafoftëde in filio uirtutë tua: offer quëerudifti:ut fecurus iudicij tui comitatu nobilipuenias ad corona.Tunc Sixt^ait: Nó ego te fili derelinquoaede/ fero:fed maiora tibi debent ccrtamina.Nos qfi fenes leuioris pugnae curfum reeipi mus:te qfiiuuenë manet gloriofior de tyrano tridpbus. Mox uenies: fiere defifte: poft tridud me feqris.lnter facerdotë amp;nbsp;leuita bic medi'numci' decet.Nó erat tud lub magiftro uincere:qnadiutorëquæreres.Quid cófortid paffionifmeæ expetisC Tota tibi bæreditatë ci°dimitto. Quid præfentiâ mea requirisclnfirmi difcipulima giftrd prxcedant:fortes fequanc:ut uincatOne magiftro: g tam nó indigët magifte/

rio.Stc ôineiias neitiæu reiiquit. 1tbi ergo comedo nræuirtutis luccellionc. 1 alis erat cótentio:digna fane:de qua certarët facerdos amp;minifter:gs prior pateret pro ebriftinoïe.In fabulis ferunttragicis:excitatos tbeatri magnofelle plaufus:cd fe Py lades Oreftcm diceret:Oreftcs (ut erat (Oreftë fe eße alTeueraret: ille uty Orefte nccarec:Oreftes ne Pyladëp fe pateret'necari.Sed illis n licebat uiucre:q, uter$ ef fet paricidijreniait g feci(Tet:alter g adiuuißet. Hic Laurëtid fâm ad boenull'? urge/ bat nifi amor deuotióis:tn amp;nbsp;ipfe poft tridud:cdillufo tyrano impofit^ fup craticula exureret:.Add eft ingt:uerfa amp;nbsp;mäduca.lta animi uirtute uincebat ignis natura. ([Poteftates nó irritandas:amp;adulationibus nó attendcndu.Ca.XLlI.

OFFICIORVM «LIBER I

/-y Attendu etia reor:nedûalig nimia gîte ducunt cupiditatetinfoleti^abutanc ËCjptâtib0:amp;plærû(Bauetfos anobis aiosŒentiliû:in ftudia £fecutiôis excitet 'Z'. at$inflamet ad iracundia.Ita$ut illipfeuerare poffint amp;nbsp;fupplicia uincere:' quatos perire faciutCProfpiciendu etiatne adulatibus aperiamus aure.EmoHiri em adulatione:n6fold fortitudinis no effe:fed etia ignauiæ uidef.

CDe temperantia amp;nbsp;eius partibus.Ca.XLIII.

/-\ Vonii de tribus uirtutib°dixim^treftat ut de qrta uirtute dicam^tquæ tepe' Iq, ratia acmodeftia uocat:ln quamaxie tragllitasanimi:ftudiii mafuetudmis: '%_,moderatiois gratboneftatis cura:decoris cofideratio fpeclat amp;nbsp;quaerit. Or do igiequida uitæ nobis tenédus eft:uta uerecudia prima quæda fundameta duca, tur:quæ foeta ac familiaris eft metis placiditatipteruiä fugitäs:ab omni aliena luxu: fobrietatê dtligit:boneftatéfouet:deCo^ illud regrit([3eqc coucrfatois eleHioiut adirigamur pbatiffimis quibuf$feniorib0.Na$ ut æqliu ufus dulcior: ita tenu tuti/ or eft:qmagifterio quodä amp;nbsp;dudu uitæ colorat mores adolefccnttû: amp;nbsp;uelut muri/ Ce pbitatis inficit.Na$ ^bi g funt ignarilocojlî: eu follertib^ uiarû iter adoriri gefti, :' unt:quâtomagis adolefeétes eu fenibus debetnoud ftbi iter uitæ aggredi:quo min'' errarepofrint:amp;a uero tramite uirtutts defleHereCNibil em pulcbri^iq eofdëamp;ma giftros uitæ amp;nbsp;teftes babereCQuærendûi eft etia in oi aa:u:gd^fonts:tpib9 coueni at atq; ætatib^.quid etia fingulo%ingenijs fit accomodu. Sæpe em qd alteru decet: alters no decet.Aliud iuueniaptu:aliud feni:aliudinpculis: aliud in rebus fecudis. v• '^ Saltauitante arca dni Dauid: no faltauit Samuel. Nee ideo ille repbefus: fed magis ifte laudat^.Mutauit uultu cora rege:cuinomé Aebis.At boe1Î feciffet remota for/ i.Xtgl midine quo minus cognofcerec:nequag leuitatis reprcbcnfionc carere potuidet. Saul quo$uallatus cboro ppbetarum:etii ipfeppbetauit:amp; de folo qualiindigno i.TSeßl memoratum eft:Et Saul inter ppbetas.

COffiejo fibi congruo quench ftudere debere.Ca.XLUlI.

] rNufquifq; (gic fuu mgeniu nouent: amp;nbsp;ad id fe applicet qd' fibi aptu elegerit. I uI Ita$ gdfeqc pri ' conderet. Nó fold nouerit bona fua: led etia uitia cognof/ tA^cat: æqualë fe indicé fui præbeat:ut bonis mtedat:uitia declinet.Ali'diffing uendælegioniapttor:ali9 pfalmo gratior:ali° exorciçadis g malo laborat fpiritu folli citior:ali9facrario opportunior habet.Hæc oïa fpeclct facerdos:amp;gd cuiq; cogruat ''' idoffici j deputet.Quo etem unuqué$ fuü ducit ingeniuiautqdoftlciü decet:id ma iore iplet gra.Sed id cu in oi uita difficile llt:tnjnro aHu difficillimu é*Amat.n.unuf/ quifep feq uita paretu.Deniep plæriq; ad militia ferunt:quoßimilitauerut parentes: alijad avides diuerfas.In ecchaftico nero officio nibiliuenias rari'ig eu g fequar in, ftitutu prisiuel ga graues deterret act':ucl ga in lubrica ætate difficilior abftinentia: uel ga alacriadolefcétiæ uidecuita obfcurior:amp;i6 ad ea couertuni:ftudia:quæ plan fibiliora arbitranc.Præfentia gppe plures q futura præferut. illiaut præfentib9: nos futuris militamus.Vnde quo praedatior caufa:eo debet cura elfe attetior. ([Depulcbro amp;nbsp;bonefto.Ca.XLV.

j,r-Fneamus igir ucrccudia:amp; ea quætoti^ uitæ ornatu attollit modeftia.Non ■ d em mediocre é:reb0lingulismodu feruare atcß ipartiri ordiné: in quo uere -)^ræ!ucct illud qddeco% dicitquot;: qd ita cûboneftoiungi s ut fetarino qat. Si, quidéamp;qd:decet:boneftdeft:amp;q(^boneftuédecet:utmagis i fermone diftmaio fit:qin uirtute difcretio.Differre em ea inë fe intelligi pót:explicarin pót4[Èt ut co/ nemuraligd eruere diftincÈiöis:boneftas uelut bona ualitudoeft:amp; gurda falubri/ 1 tas corporis:decus auttang uenuftas amp;nbsp;pulcbritudo.Sicut ergo pulcbritudo fupra' falubritaté ac ualitudiné uidet excellere:amp;tn fine bis elfe no potinec^ ullo feparari modoiqm nifi bona ualitudo fit: pulcbritudo elle ac uenuftas non pot: llc boneftas deco%illudin fecótinet:utab ea pfeclu uidcaé:amp;(ine ea effenó pofïit. Velutfalu/ britas igi^ totius opis actufq; nri boneftas eft:amp; ficutfpés eft deco%'.qcPcd bonefta' te eófufum opinióe diftinguic.Na amp;nbsp;fi in aliquo uidear excellere: tn in radice c bo/

C SANCTI ' AMBROSE

neftatistfed flore præcipuo:utfine ea deddattm ea floreat.Quid em e boneftastni' fiquæturpitudinetqfi morte fugiatcQuid uero iboneftu:nifiqdariditate acmorte afteratç'Vtrete igit fubftätia uirtutis:decorû illud tang flos emicat:ga radix falua ë. tó^ nbsp;nbsp;At uero ppoütinri radice uitiofa:nibilgcrminat.Habes boe in nris aliquato cxpfli Bo?i; us.Diatem Dauid:Dnsregnauicdecoreinduit.EtApfus ait: Sicut m die: bonefte abulate.Qd græce dicir éuctxhaioIJwct.Hocaüt,pprie ngnificat:bono babitu:bo na fpecie.De^ergo primu boiem cu coderet:bona babitudine:bonamebroßi copo fitioneformauit:amp;optima ei fpëm dedit: remifïionëno dederat pamp;ôl}:: fed poftea g renouauit eu fpû:amp; infudit ei gratia:g uenerat in ferai forma: amp;nbsp;m bois fpecie: af' fupfit decore redeptionis bûanæ.Et ideo dixitppbeta:Dnsregnauit: decore indu lPs,64.it.Deinde alibi dicit:Te decetbymn^de'in fyon.Hoc eft dicere:Honeftüeft:utte i.CorPi4. timeam'itc diligam':te precemur:te bonorificemus.Scriptu edem:Oia ufa bone' fte fiat.Sed poffum0amp;boiem timere:diligere:rogare:bonorare.Hymn°fpecialiter

i.OmotB.x, deo dicic.Hoc tang excellëtius exteris credere eft decorü:qddeferimus deo.Mu' ^fiere quo$in babitu ornato orare couuenit:fed fpecialitcr ea decet orare uelatä:amp; orare pmittentë caftitate cum bona cóucrfatione.

^/.Qnaturalia pulcbra lint amp;nbsp;bonefta:Turpia uero cótra hatura.Ca.XLVI.

I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;$tigit decoriïqdprxminet:cui'diuino gemina eftiNa eftdeco^i:qfi gene'

: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rale:qd^uniuerfitatëfundic boneftatis:amp;quanin toto fpeamp;t'eorpore.Eft I'---Acria fpeciale:qdmpte aliq enitet.Illud^enerale ita ë: ac fiæqbile forma at$ uniuerfÏtatë boneftatts in oiaHu fuo babcatcocincntë:cü ois fibi eius uita eófentit:

: nee in ulla aliqua re diferepat.HocfpccialercüaliquëaHu in fuis habet uirtutib'præ minentë.Simul illudaduerte:q, amp;nbsp;cieco^ eft:fmnatura utucre:fm naturam dege, iXor^iz. re:amp;turpe eft qd'fit cótra natura.Ait em Apt's qualiinterrogas: Decet muliere no uelata orare dedrNec ipfa natura nos docet. Q uirgdeltcoma babeat ignominia eft illi:qtn cótra natura eft.Et iteru dicit:Mulier uero fi capillos babeat:glia ë illi. Eft em fm natura: qmquide capilli,p uelamine fut.Hoc eft em naturale uelamë. Perfo' naigifnobis amp;nbsp;fpëm natura ipfa difpefat: qua feruare debem': utmaq; amp;nbsp;mnocetid ei' cuffodire pofTimus:necaccepta nramalicia mutaret.Habesbunc decore gene, ralë:ga fecit de'mûdiifh0pulcbritudine:Habcs amp;jp partes: ga cufaceret de' lucë: amp;nbsp;die nocicq; diftingueret:cû conderetcxlu:cd terras amp;nbsp;maria fepararet:cû folëamp; Iunâamp; ftellas eóftitueret lucerefu^ terra:pbauit fingula.Ergo décorum boc: qdin fingulis mûdi partib' elucebat:in uniuerlitate refplenduit:ficutrfpbatfapiëtia:dicësp

TOouer.S. Ego era cuiapplaudebat:cu lætaret orbepfeao.Similiter ergo amp;nbsp;in fabrica buma, ni corporis grata eft uniufeuiufq; mëbriportio.Sed plus in comune copofitio mem broruapta deleaat:q, ita fibi quadrare amp;nbsp;cÓuenire uideanf.

10LQuaru pafbonu rcftrictione:pulcbru illud poffit acquiri.Ca.XLVll.

Iquis igifæquabilitatë uniuerfæ uitæ:amp;fingularu actioniï modos feruet:or, fati, dinë quoq; amp;nbsp;cóftantia dicioru atq; operu: moderationë$cuftodiat: in eius k— / uita decoi^ illud cxccllit:amp; qualiin quodä fpeculo elucet. Accedattn fuauis / fermo:utcóciliet fibi affectu audientiuigratucp fe uel familiarib'iuel ciuib':uelfi fic^ / ri pótoibus præbeat:neçB adulante fetneq; adulandu cuig exbibeat. Alteru em cal' liditatis eft:uanitatis alteru.Nó defpiciat gd de fe unufquifq;: amp;nbsp;maxime uir optim' fentiat: Hoe em modo difcit bonis deferre reuerëtia.Na negligcre bonoR: indicia: uelarrogantiæ:uel diÛblutionis eft:quo%altei^fu^biæafcribit:alterû negligëtiæ. Caueat etiâ mot'animi fui.Ipfe em fibi amp;nbsp;obfcruandus amp;nbsp;circufpicicdus eft:amp;utad ucrfum fecauëdus:ita etiadefe tuëdus.Suntem motus: in quib'eft appetit'ille:g quafiquodaprumpit impetu.Vnde græce op/.tH didfig^ uiquada fe repentepri piat.Nö mediocris in bis uis quædâ animiatq;naturæ ë.Quæ tn uis gemina ë.Vna in appetitu:altera in ratioe pofita:quæ appetitu refrenet amp;nbsp;fibi obedientë præftet: amp;nbsp;ducat quo uelit: amp;nbsp;tang fedulo magifterio edoceatgd fieri: gd euitari oporteat: utbonæ dominatriciobtëperet. Sollicitiem debem'eë: negd temere auticuriofe

G OFFICIORVM (LIBER I

geram9:autquicg oino cui9,pbabilënó poffim^ratione reddere.Acius em nficaufa: amp;nbsp;fi nó oibusreddit:tn ab oibus examinat.Nee nero babem^dn quo nos ponimus excufare.Nä amp;nbsp;fi uis quæda naturæ in omni appetitu fit:tn ide appetitus ratioifub/ feaus eft lege naturæ ipfi':^ obedit ei.Vnde boni (peculatoris eft: ita protendere aio:utappetit'ncœ procurrat ratione neœ defcrat:ne præcurrédo pturbet atœ ex/ cludatieaq; deferëdo deftituat.Perturbatio tollit cóftantiaideftitutiopditignauia: accufat pigricia.Perturbata em mëte lati ' fe ac longi ' funditappetitus:amp;tang cÆe, rato impetu frenos ratióis nó fufcipit:nec ulla fentit aurigæ moderamina:qbus poP fit refleamp;i.Vnde plæru$nô fold ddanimus exagitat amittitratioifed etia inflamac uultus:uel iracddta:uellibidine:pallefcit timore:uoluptate fe nó capit: amp;nimia ge, ftit læticia.Hæc cdfiunt:abijcitilla naturalis quæda cenfura grauitafep moru:necte/ neripótilla quæ in rcb'gercndifatq; cófilijs fola pótauftoritatë fua:at$illud qd de/ ceat tenere cóftantia.Grauior adt appetit' exindignatione nimia nafcitigacceptæ plæru$ accendit iniuriæ dolor.Dequo fatis nos pfalmi que in pjæfatione pofuim' præcepta inftruut.Pulcbre aut amp;nbsp;hoc accidit: ut fcripturi de otticijs:ea præfationis noftræ affertionc uteremur.quæ amp;ipfa ad offiei jmagifteridptineret.

0Pe tribus generibus homindimiurias accipientiu: amp;nbsp;q? perfectio etia bic quoda, modo fit imperfecta.Ca.XI-,V1II.

^-]Ed quia fupra: ut oportebatipfhinxim'iquëadniodd unufqf$ guerepoffit ne excitet accepta iniuria:uerëtes ne præfatio plixiqr fieretinuc de eo ube /'—' rius difputandd arbitror.Locus em opportun'cftiutjn^tib' teperatiæ dica / mus:quëadmodd reprimat iracudia. Tria itacß genera eëhoim duria accipiëtiutin / fcripturis diuinis demóftrareuolum'lipoffum'.Vnuëeo^zqb'pctórinlultar.cóui l

de meo ordine:de meo numero.Na mibi infirmo fi qs iniuria facit:forfitan:licetin, firm':doneiniuria mea.Si crime obiiciat:nófû tatus:ut firn cotenfeofeientia mea: etiä fime eiusobieamp;oni alienû nouerim: fed cupio abluere ingenui pudoris nota tanginfirm'.Ergo oculû p oculo amp;nbsp;dente p dente exigo:amp; cóuitiu cóuitiq repen, 0ciitJJ9lt;, do.Siuero is fum qpficia:amp;finódupfectusmo retorqueo cótumelia: amp;fiinfluât il,^ le cóuitiü:amp;inudet aures meas cotumclijstego taceo:amp;nibil refpódeo. Si ucrop, nbsp;nbsp;quot;, fedus fim(uerbi gratia loquor)naueritate infirm' fû. Si ergotefe^o fimibndico ma, ledicentë:ficutbenedicebat ó/paulus:qait:Maledicimur:amp; bndicimus. Audierat i Cor^ o em dicentë:Diligite inimicos ueftros:orate p caluniatib' amp;pfequétib9uos.Ideo er TOattlS5. go PauPpfecutione patiebat amp;nbsp;fuftinebat:qa uincebat amp;nbsp;mitigabatbûanûäffend: ppofitomerccdis gratia:ut fili9dei fieret:fi dilexi(ïet inimicû.Tnamp;fanaûDauidin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;amp;nbsp;bocquoe ß genere uirtutifimparëPaulo no fuiffe edocere poflum':Qui primo qdé 2^S^ i• CU malediceret ei fili' Semei:amp; crimina obijcerct: tacebat amp;nbsp;humiliabat: amp;nbsp;filebat a bonis fuis:boc eft:bonoruope^ cófcientia:deinde expetebat maledici fibi: qa ma, ledicto illo diuinä exqrebat mifericordiä.Vide aut quo amp;nbsp;humilitate amp;nbsp;iufliciam amp;nbsp;prudentia emerëdæa dno gratioreferuauerit.Primo dicit: Ideo maledicit mibiiga dns dixit illi:ut maledicat.Habes bumilitatëiqa ea qux diuinit ' imperabant: æqua, nimiter quafiferuulusferëda arbitrabat.lterudixit:Eccefili'meus qexiuit deuen nbsp;nbsp;'::

tre meo quærit anima mca.Habes iufticiä.Si ema noftris grauiora patimur: cur in, digne ferim' quæ inferunt ab alienis^T ertio ait:Dimitte illu ut maledicat:qm djxit^ illi dns:ut uideathüiliationëmea:amp;retribuet mihi dns p maledicto hoc. Nec ia fo, lu cóuitiantëj^tulit:fed etialapidantë amp;nbsp;fequentë:illxfüreliquit:quinetia poft uiclc» riapeteti nenialibëter ignouit.Q^ eo inferui:ut euagelicotpiritu fanctu Dauidnó' folu inoffëfü:fedetia gratu fuiffe cóuitiati docerë: amp;nbsp;delectatu potius qexafperatü iniurijsip quibus mercedë fibi reddenda arbitrabat.Sedtamë guispfeamp;us: adhuc pfeaiora quærebat.Incalefcebat iniuriæ dolore qfi bó:fed uincebat fpüiqfibon' mi' les.Tolerabat qfi athleta fortis:patiëtiæ aut finis pmidoty expcamp;atioiamp;ió dicebat: Notu fac mihidne finë media numeru dieru meo%:quieft:utfcia quid défit mihi. tes^S.

c5

U SANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSE

I'Korhifi Fine iUu quaerit pmiffo^ cæleftiutueliHu qn unufquif$ furget in fuo ordinetprimi, ? :tiæcbriftustdeinde bi g funtcbriftitqui in aduentu ei ^ crediderut: deinde finis. Tra dito em regno deo amp;nbsp;patri:amp; euacuatis oibus ptatibus:utApi's dixitiperfeclio mei' pit.Hic ergo impedimentu:bic infirmitas etia i^fcctoiv: illic plenapfeaio.ldeo amp;nbsp;di es illos requirit uitæ ætemæ qui fûtino g prætereunt:ut cognofcat gd Obidefittquæ terra fît repromiffionisippetuos fru^us rerens:quæ prima apud patrëmanno: quæ fecûda:quæ tertia:in quib^p rone merito%unufquifep regefeit. llla ergo nobis ex, petëda:in gbuspfcHiotin quib' ueritas eft.Hicumbra:bic imago: illic ueritas. Vm, '•bra in lege:imago in euagelio:ueritas in cxleftib^. Ante agnus offerebar:ofFcrcbaf uitulus:nuncebrift' ofteri::fedöftere quafi bó:qli recipiens pa(ïionë:amp;offert feipfe quaü facerdos:ut peccata noftra dimittat. Hic in imagine:ibiiueritate:ubiapud pa trë p nobis quafiaduocat9interuenit.Hic ergo in imagine ambulam^: 1imagine ui' demus:illic facie ad facië:ubiplena pfeaioigapfeaio omnis in ueritate eft.

(f De uanitate calcanda.Ca.XLlX.

Rgo du bic fumusiferuem'imagin ëiutibipueniamOad ueritatë.Sit in nobis imago iufticiæ:fit imago fapiëtiæ:q ueniem°adillu dië:amp;fm imagine efhma bimur.Nöiueniat in te aduerfari'imagine fuä:n6 rabiëinó furorë.In bis ein tgt;1»etr(.% imago negeiæ ë.Aducrßri °em diabolus Ocutleo rugiës quxritquë occidat:quëde uoret. No inueniatauricupiditatë: no argëti aceruosinó uitioßifmulacrainc aufe, 305.14, rat tibiuocë libertatis.Vox em libertatis lYla eft:ut dicas:Veniet bui^mûdi priceps: amp;nbsp;in meinuenietnibikltacß û fecurusestq, in te nibil inueniat: cu uenerit pferutari: Scnji dices illud qddixit ad Labaii Iacob patriarcba:Cognofce figdtuorüeft apud mc. Merito beat^ Iacob apudquënibilLaban fuu potuit reperire. Abfconderat em Ra cbel fimulacra deo^ eius aurea amp;nbsp;argentea.Itaq; fi fapiaifi fides:fi cötëptus fæculitfi lAsó9. gratia tua abfcodat oëmpfidiaibeato eris:quia nórefpicis in uanitates amp;nbsp;infanias fal tas. Än mediocre eft tollere uocë aduerfario:utarguëdi te nó poffit babereaußori tatëritacB qui no refpicit in uanitatefnö cóturbac':qui em refpicit cöturbat:amp;uanif fimequidë.Quid eft em cógregare opcs:nifi uanuCga caduca quærere:uanü eft la, '•1 tis.Cûaût cogregauerisig (cias:an poffidere liceattibif None uanû eft ut mercator noebbufae dicb°côficiatirer quo aggerare poffit tbcfauriaceruof:merces cogérât: coturbei fad preciu ne forte minoris uendatg emerit:aucuper loco% precia: amp;nbsp;fu, ;:bito aut latrones in fe inuidia famofænegociationis excitet:autnô expetatis fere' ;, niorib°Haribus:du lucru quærit:naufragtû impaties moræ incidatcAn no coturbad ' :ctia ille uane:g fumo labore coaceruat: qd'nefeiat cuibæredirelinqtt Sæpe qdaua' rus fuma cogefferit follicitudine:præcipiti effufione dilapidât bæres luxuriofus :amp; diu quxfita:turpis belluo: præfentiû cæcus:futuriiprouidus: qdä abforbet uoragi, ne.Sæpe etiä fperat°fucccflor inuidiä partæ acgrit bæreditatis:amp; celeri obitu extra neis aditæ fucceffionis tranfcribit cópendia.Qiid ergo uane aranea texis:quæ ina' nis amp;nbsp;fine fruclu eft:amp;tang caffes fufpëdis inutiles diuitiaru copias:quæamp;fi fluatni bil pfunt:ïmo exuunt te imaginë dei:amp;induut terreniimaginëç'Sityräni aligs ima' ginë babeat:n6neobnoxi ^eft dänatioicTu deponis imaginë æfniip era toris:amp; eri gis in te imaginë mortis.Eijce magis de ciuitate aiætuæimaginë diaboli: amp;nbsp;attolle « — imaginëcbrifti.Hæcite fulgeatin tua ciuitate:boceft: ianimarefplendeat: quæob litterat uitio^imagines.De quibus ait Dauid:Domine:in ciuitate tua:ad nibilü de' duces imagines eorü.Cum em depinxerit illa bierufalë dns ad imaginë fuam: tune aduerfariorum omnis imago deletur.

CQofficioß: gra miniftros altaris maxie deceat:qd'teftimonio leuitici coprobaó Vod fi euagelio dni etia ppls ipfe ad defpiciëtia opu informâtquot; atq; (Ca.L. inftitut^ ë: qntomagifuosIcuitas oportet frenis n tenericupiditatib':quo% de' portio ë. Na cü diuidcret a Moyfe poffeffio terrena pfm pplbicxccpit leuitas dns aterrenæpoffeffióis cófortio:q, ipfe illis effet funiculus bæreditatis.Vn wififo ait Dauid:Dns^s bæreditatis meæ amp;nbsp;calicifmei.Deni$ fic appellat leuita:ipe mc^:

C OFFICIORVM CUBER I

uelipfe pme.Magnu ergo munquot; eP:utde eo dns dicatupfe me'. Vel quëadmodu Petro dixit de (latere in ore pifcis repto:Dabis eis p me amp;nbsp;p te. Vnde amp;nbsp;Aptus eu epmdixidet debere e(fe fobriû:pudicu:ornatû:bofpitalé:docibilë:n6auarü:nô liti, ''' giofumtdomui fuæ bene præpofitû:addidit:diaconos fîmiliter oportet elfe grauef: no bilinguesmo multo uino deditosmó turpeluc^fcHâtesibabëtes myderiu fidei in cofcientia pura.Etbiautpbenr primûtamp;fic miniftrenttnullû crime babëtcs.Ad, uertimus quäta in nobis requiranóutabdinés fit a uino minifter dni: uttedimonio bono fulciaónó folum fideliurfed etia ab bis qui foris funt.Decet em aduuoperuq; noRroru teftem elfe publicam exidimatione amp;nbsp;atte(lationë:ne derogetmuneri:ut qui uidetminidri i altaris cogruis ornatu uirtutibustauclorë prædicet:amp; dnm uene recoqui tales feruulos babeat.Laus em dnimbimuda pofTeriio:amp;innocens familiæ difaplinarf/De cadimonia aut quidloqu3r:qn una tantu necrepetita^mittit copu lac^Et in ip(o ergo coiugio lex efbno iterare coniugiü:necfecûdæ cóiugis fortiri co, iunamp;one.Q^ plænfq; mirû uidet:cur etiâ ante baptifmu iterato coiugio ad eleamp;io nem muneris amp;nbsp;ordinationis prærogatiuâimpedimëta generent: cum etiä delicia obeffe no foleant:(ilauacriremisa fuerint facramcto.Sedintelligere debem0: ga in

baptifmo culpa dimitti pöt:lexabolerinópót.ln coniugio n 6 culpa fed lexeft.Qcë : nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ë*_

culpæeftigic in baptifmate relaxatiqd'legis efbin coiugio no foluitur. Quo autem nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;hquot;V°'h lt;yTAr„(0

pothortator elfe uiduitatis:quiipfa côiugia frequëtaueritçlnoffcnfum aut exhibe, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'-^ 3=

du amp;immaculatu minifleriïr.nec ullo côiugali coitu utolandu cognofeitis: qui inte, gro corporc:incorrupto pudore:alieni ctia ab ipo cofortio côiugali: facri miniderii gratia recepidis. Qd' eo no præterij:quia in plærifq; abditiorib' locis eu minideriû gererent:uel etia facerdotiuifilios (ufcepcrut:amp;id tang ufu ueteri defendant: qnp interualla diciu facrificiû deferebac':amp; tn cadificabat ' etiä ppisp biduûaut d triduu

ut ad facrificiu pur9accederet:utin ueteri tedamëto legim°: Et lauabat uefFimenta £^0,19. fua. Si i figura tata obferuatia:quäta in ueritateqgPifce facerdos atep leuita:gdfit la, nare uedimëta tua:utmundu corp^celebradis exhibeas facramëtis.Si ppfs fine ab, lutione uedimento^fuo%pbibebat ' accedere ad bodiä fua:tu iHofmente pariter amp;corpore:audes p alijs lupplicare:audes p alijs minidrare t quot;nbsp;Nó mediocre officiu lcuitaij::dequib' dns dicit:Ecce eligo leuitas de medio filioru ifrael p 01 primogeni iHumcri,. to aperiente uuluai filijs ifrael:redemptióes eord erûtidi:amp;erût mibileuitæ.Mibi em fanclificaui primogenitu in terra ægypti.Cognouimus:ga nó inter exteros leui tæ cóputant':fed oibus prrfcrund:g eligunt ex oibus:amp; fanaificanif:ut primogeni ta frudum at$primitixquxdno députant: in quib°eduotoru folutio: amp;redëptio pdoiji.No accipies ingteosinf filios ifrael:amp;códitues leuitas fuptabcrnaculu tedi monij:amp; fu^ oia uafa ei'adare:amp; fup quxcu$funt in ipfo.lpfi tollat tabernaculü:amp; oia uafa ei9:amp;ipGminidrët in eo:amp; in circuitu tabernaculi cadra ipfcodituat: amp;p' mouëdo:tabernaculuipG deponat leuitæ:amp;códituëdo cadra:rurfiïipfum taberna culu ipfi datuat. Alienigena quicdcp accefferit:morte moriad.Tu ergo clcclus ex oi numero filioli ifrael:inter facros frucl' qli primogenit'edimat9:præpofit' taberna' culo:utprætëdas in cadris fclitatis amp;nbsp;fidei:adquæfi alienigena acceperit morte mo rieépoteut operias area tedamëti.Nó em oës uidët alta mydcrioiy:ga operiunt a le uitis:neuideatqui uidere nó debët:amp; fumât g feruare nó pnt.Moyles denies cir, cuciGonë uidit fpiritalë:fed o^uit ea ut i figno circuciüonëpræferiberet. Vidit amp;nbsp;agi ma fïncæritatis amp;nbsp;ueritatis:uidit paffionë dni:operuit açymis cor£alib°açyma ucri, tatis:operuit padionë dni:agni uel uituliimolatióe:amp; bonileuitæ feruauerut myde riu fideifuæfub hoc tegmine:amp; tu mediocre putas:qdcômiffu ë tibi. Primû ut alta i . dci uideas:quod ed fapiëtiæ: deinde ut cxcubiasp ppl'o deferas:qde(liudiciæ:ca' . dra defendas:taberuaculûicB tuearis:qded fortitudinis:teipfum côtinëtë aefobriu^ ; præftesiqd ërëperatirgHrc uirtutii genera principalia:códituerut etia bi g foris ^' funt:fed cóitatis fuperiorë ordinequa fapiëtiæ iudicauerut: eufapiëtia fundametu

fitnudicia op°lit:qd 'mancre nó pót nififudamëtu babeat. Fundamëtüaut xps cd* i,Corf.h

OANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSn

Eccia. Prima ergo fidestquæ eft fapifoæmt Salomon dicit:fecutopatretinitiû fapièntiæ ti, Bcutfo6. mor dni.Etlex dicinDiliges dnm deu tuum:diliges pximûtuû. Pulcbrû eft igitur: I'quot;lt;r 1* ut gratia tua atq; officia in focietatë bumani generis cóferas.Sed primu illud dcco, ^1 nbsp;nbsp;ru eft:utqdbabes pcionflimü:boc eft:mentë tua (qua nibil babefpræft5ti°)deo de'

= putes.Cûfolueris auctori debitudicet ut opera tua in beneficentia amp;nbsp;adiumeta bo/ minûc6feras:atq;opë feras neceflitatibustautpecuniataut officio: aut etia quocü$ munere:qdlate patet in ueftro minifterio: Pecuniatut fubucnias:debito obligatu li beres.Ofricio:utferuada fufcipias:quæ metuitamitteretg deponëda credidit.Offi/ ciueft igif depolitu feruareacredderc.Sedinterdu comutatio fit: aut tepore: aut ye ,cV°fifo „ necelfitatetutn fit officie reddere qd'acceperis:Vtfi quis cotra patria opem barba' 1rè*trèo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ris ferens pecunia apertus boftis rcpofcat:aut ficuireddafeû aßitqui extorqueatifi

furentireftituas eu feruare no queat: liinfanienti gladiu depolitu no neges quo feil le interimat:nonc foluilTe cotra ofticiu elle Si furto quælita feiens fufeipias: ut frau/ A nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;der qui amifcrat:none contra ofticiu eftcEftetia cotra officiu nonungloluere ,pmif

,:,gt;; nbsp;nbsp;nbsp;• TOattB.14. f,mrfacramcntücuftodire:utHcrodes:quiiurauitqm quiegd petitus effet daret fi

^udicpnf liæ Herodiadis:amp; nece Iohannis præftitit:nepmiffû negaret. Na de lepte gd dica: quiimolauit filia fuâ:quæ fibi ultori prima occurrcrat:quo uotum impleret qd fpo, „ ponderat:ut gegd fibi primu occurriffet offerretdco. Melius fueratnibil tale^pmit' tere:gpmiffu parricidio foluere.Hæcquâticofilij fit pfpiccre:no ignoratis.Et ideo eligatur leuita:quifacrariû cuftodiat:ne fallatur confilio:ne fide delèrat:ne morte ti meat:ne quid inteperantius gerat:utfpecte ipfa grauitatë præferat:nec fold animu: fed etia oculos cotinentes babcre que deceat:nc uelipfe fronte fobiietatis fortuit^ Wattb.ç. uioletoccurfus: Qm qui uiderit mullere ad cócupifccdu ca:adulterauit earn in cor/ de fuodta adulterii no fold facitcolluuione:fed etiäafpectus intëtione comittitur. Magna bæc uidenc ac nimis feuera:fedin magno munere no fu^flua:qn tata eft le/ Deup.55, uitarum gratia:ut de bis Moyfes in bcncdict!onib°dtccret:Datc Leuiueros ei^tda/ te Leui manifeftos eius:date Leui forte fuftraglj fui^ amp;nbsp;ueritates ei' uiro fanamp;otquë teptauerutin téptationib°:maledixerût fup aqua côtraditionis:Qui dicit patri tuo amp;nbsp;mrifuæ:nônoui te:amp; ffes fuos no cognouit:amp; filios fuosabdicauit:bic euffodiat uerba tua:amp;teftamentu tuû obferuabit. 1111 ergo ueri ci° amp;nbsp;manifeftici^:qui nibllin corde doll babcät:nibll fraudis occultent:fed uerba ei^ cuftodlat:amp; in corde fuo co ferant:ficutcóferebat amp;nbsp;Maria:quifuos parères officio fuo no mouërlnt præferen/ dos:quiulolatores oderintcafhtatls:pudlcltiæ ulcifcant iniuria: nouerint officlord tèpora:qdmai9:qd 'minus lit:qdcul$ aptu lit tëporl:amp; utid fold fequanf qd' bone/ ftu eft.Saneubi duo bonefta:ld qd boneftt^ eft:præponèdû putent. Hi lure bene/ diti.Si quis ergo manlfeftetlufticlas del amp;nbsp;Incenfum ponat:benedlc dneulrtutem ipfius:opera manuu eius fufdpciut grariam,ppbcticæ benedltlonis inueniat apud eum qui uiuit amp;nbsp;regnat in fecula fæculorum Amen.

« Santi Ainbrofp epifcopi Liber officioig primus explicit.

((Sequitur Annotatio capitulorum Libri fecundielufdem.

Honeftate uitam acquiri beatam.Ca.I.

Beatltudlne multis amp;nbsp;dluerlis modis pbilofopbos eftimafleifed iuxta noflros in co gnitione diuina folumodo amp;nbsp;bonis operibus conftare.Ca.il.

C)mnia pbilofopbo%apud nos argumenta uanefccre:qulaut in fola rcRl fcietiataut uoluptate:aut comoditate corporis amp;nbsp;externa beatitudine coftituere.Ca.III.

Beatitudine dolorlb^ amp;nbsp;neceflitatib^adlpifci:excpla de patrlbus.Ca.IlII.

Qiiæ putant 'bona pliru^ impedimento effead beata amp;nbsp;æternam uita:amp;quæma la:materlas quafdam effe ulrtutu amp;nbsp;æternarum beatltudinu.Ca.V.

De utili no queftuofo illo:ledlufto amp;nbsp;bonefto.Ca.VI.

Vtilitate praecipue fide amp;nbsp;dlletioe amp;nbsp;ægtate metleda: exepla de Dauid amp;nbsp;Moyfe: qui idcirco maxie diligebam: applisgqa^p Ipfis fefe oblectaret periculis.Ca.Vit

Cófilia plurimu ad cociliationêualere alioß^tqd’claruitin Salomone.Ca.VIII.

Virtutes oësindiuiduas fed opinioneuulgi feiuamp;as: ncc tn apudipfu uulgus altera fine altera coprobarimo folu a pl5is:fed plus etia intimar a noftris.Ca.IX.

Myftica interpretatio nbsp;nbsp;Salomoneamp; regina Saba.Ca.X.

Qa pbis uiris cofiliumfit requirendutexcmpla de patribus.Ca.Xl.

Improbos homines licet prudetes uideantur fugiendos.Ca.Xll.

Sapientia uitiofos homines Obi uendicare no debere:quippequænullum conforti, um eu uitijs potcfthabere.Ca.XIII.

Q prudentia omnib' uirtutibus fit affociatmaxime in cupiditate calcada.Ca.XHH.

Deliberalitate qn folu faeftatû difpfioe fed amp;nbsp;beniuolëtia coftat amp;nbsp;c6niio.Ca.XV.

Defobrietate quæ amp;nbsp;temperätia :in libcralitate feruadatexemplu de lofepb amp;nbsp;eius prudetiffimo per interpretatione fomnij confilio.Ca.XVI.

Aequalis meriti utro cofiliu fit requiredutlntroducunc Paulus amp;nbsp;lofepb.Ca.XVlI.

Qmaliconnhart] fæpe fiant in ruinam introducitur Roboam côlllio iuuenum de, ceptus.Ca.XVIII.

lufticia amp;nbsp;beniuolentia amp;nbsp;affabilitate no fucata plurimos poffe cóciliari.Ca.XlX.

Ad comedatioes hoim plurimi iualere fipbatis adhæreattexëpla de prib'hN difpa, res eria ætatetuitæ delectati fifitudinetexeplu ponit 4e Petro amp;nbsp;lobäne. Ca.XX. Delaude miferatóis amp;hofpitafïtatis:amp; malo pduclois amp;nbsp;lanis fauoris:amp;hocmaxie in faccrdotib'rcpheiTdn : qui oia ornate amp;nbsp;ordinate agere debent.Ca.XXf...

De modo inter remiffionë amp;nbsp;feueritaté conferuando:amp;q, fimulata remigio grauio/ res aliquâdo caufas adoriat:exemplû de Abfalon.Ca.XXlI.

Qpecunia redemptinon diufidcmcuftodiant:quia quos femel pecunia redeme, risdemp fe remiffione amp;nbsp;adulatione putat redimendos.Ça.XXIlI. Bonis tantû axibus ad honores nitendûimaxime ecclefiahicosmec inferiores ordi nes fimulatis uirtutibus epifcopo derogare:nec itë epifcopum clero effe inuidum: fed iuftu in omnib° maxime in indicando.Ca.XXfiH. Faiiores amp;nbsp;bnficia plus pauperib' g diüitibo erogandaiga de eo q, diues forte dedi' gnac paup maxima tibi habet gratia:amp;ty bnficia no foia pecunia fiät.Ca.XXV.

De malo auariciætexcmpla deBalaam:amp;Acham:amp;Dalila.Ca.XXVI. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;-„,•

1 De benignitate: amp;nbsp;qp excomunicatio tardius fit exerenda.XXV11. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;5’quot;quot;

De bono copanionis:amp; q, facris ecclefiarum tbefauris nó fit parcendu tempore ne, Iceffitatis:Exemplicaufa inducit' Laurctius:amp;ipfc Ambrofius.Ca.XXVlII.

IDepofta uidua^:imoomniu fidelium in ecclefia cu fui etia periculo côferuâda:ex,

N emplude Onia amp;Heliodoro:amp;feipfo:amp;Ticinëfi epifcopo.Ca.XXlX.

Qui fugiendi:amp; qui fint in bono cclandi.Ca.XXX.

CSancli Ambrofij epifcopi officiosi Liber fecûdus incipit.

Vperiore libro de offieijs traaauimus:quæconuenire boneftati ar, bitrabamur:in qua uitä beata pofitä effe mime dubitabam°:qua feri, Ptura appellatuita æterna.Tant^cm fplendorboneftatis eft:utuita beata eft'iciat:traquillitas cofciëtiæ:amp; fecuritas innoeëtiæ. Et ideo fi, : nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Qgt;ifno,n^ h cut cxort° fohlunæ globû amp;nbsp;cætera Reliai): abfcondit lumina: ita fui, gor honeftatis:ubiucro amp;nbsp;incorrupto uibrat decore:cætera quæ pu tant bona fin uoluptàté corporis:autfmfæculû clara amp;nbsp;illuftria:obumbrat. Beata plane:q_uæ no alienis eftimat'iudicijs:fed domcRicispcipit fenfibus:tanq fui index. quot;nbsp;Neqiem populares opiniones p mercede aliqua requirit: neqip fupplicio pauet.

Itaq; quo minus fqquitur gloria:co magis fup earn eminet. Nam qui gloriamrequi, lt;: runt:his iam merces prælentium:umbra futurorû eft:quæ impediat uita æternam: qdin euagclio feriptu eft:Amen dico uobis:recepcrutmcrceaëfua:de bis fcilicetg Watty,6.

C SANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSII

iTclut tuba canëdo uulgare liberalitatë fua qua faciut circa paiipcrc^:gcfbut.Simihë amp;nbsp;de iciunio qd'odëtatióis caufa Faciut: Habentinqtmcreedc fua. Honeftatis igié ? eftuelmifericordiä facere ueliciuniû deferre in abfeoditotut mercede uidearifa fo lo deo tuo qurrcrc:n0etia ab boibus. Na qui ab boib'quærittbabetmcrcedëfua: qui aUte a dco:babet uita æternâ:quâ præftare no pot niliau^or æternitatisrficutil IlueT.x,. lud eft:Amen dico tibi:bodie mecû cris in paradifo.Vndcexpretius fcriptura uita „æternam appcllauit cam quæfie fit beatatut no bominû opinionibus eftimanda re Iinqueretur:fed diuino iudicio comitteretur.

ΠBeatitudinem multis amp;nbsp;dinerfis modis pbilofopbos eftimaffe: fed iuxta noftros in cognitione diuina folumodo amp;nbsp;bonis operib'conftare.Ca.il.

Tiquot;d°,C I nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Taqipbilofopbnbeata uita:alij in no dolendo pofuerut:ut Hieronymi:Alij

^c breb. : nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;■ mrei^fcictia:utHerillus:q audiensab Ariftotclcamp; Tbcopbrafto mirabili/

? ''In Vm nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ter laudata effe rc^fcientiatfola ca quafi fummu bond pofuit: cd illica quaü

'^• nbsp;nbsp;bondtnoquafi fold bondlaudaucrint/Alij uoluptatë dixerdttutEpicurO.Âlijut Cal

amp; nbsp;nbsp;lipbo:amp; poft cd Diodoro: ita interptati funt: ut alter ad uoluptatë:altcrad uacuita,

., nbsp;nbsp;te doloristconfortid boneftatis adtungcrcnt:q, fine ca no poffit effe beata uita. Zc/

6 non ftoic9:fold amp;fummdbond qdboncftd cft./Ariftotclcsadt amp;1bcopbraftusamp; cæteri peripatetici:in uirtutc quidc:boceft:in boneftate uita beata effe: fed cóplc/ 0 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, A ri eiusbeatitudine ctii corporis uoluptanbOatq; externis bonis afïcrucrdt/Scriptii

uy nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ra autë diuina:uita beata in cognitione pofuit diuinitatis: amp;nbsp;fruamp;ibenæ epationis.

Deniq; utriufq; affertionis euagelicu fuppetitteftimonid. Na amp;nbsp;de fcicntia ita dicit ^ol5.r7. dns lcfus:Hæc cftadt uita æteina:utcognofcat te fold ucru deum:amp;que miflfti 1c/ XDattb.ip. fum cbriftd.Et de opcrib'ita refpódit:Omnis qui reliqueritdomd:uel fratrefiautfo rorcs:aut patrë:autm3trë:aut uxorem:autfilios:autagrosppternomëmed:cen/ tupldaccipict:amp;uita æterna poffidebit. ([Sednc eftimef boe recenscdc:amp; prius tractatum a pbilofopbistg in euangelio praedicatum: anteriores euangelio pbilofo/ pbi:id cft:Ariftotcles:amp;Tbeopbraftus uclZenon atq; Hieronymo:ted pofterio' res ,ppbctis:accipiant:qlongeantcg pbilofopbo%nomeaudirct:p os fanamp;Dauid । 1^6.93. utrdqiapte uideat cxpddgScriptd cft cm: Beat^bo qiie tu erudieris dne: amp;nbsp;de lege --TPs.iii. tua docueris ed/HabcmOamp;alibi:Bcatquot;uirqui timet dnin:in madatis cius cupiet ni/ mis.Docuim° de cognitioneicui'præmid ætemitatis fruad cfTe comcmorauit:adij ciensppbctaïquæ fintin domo bui° timetis dnm:uel eruditi in lcgc:amp; cupientisin Ibidem, mandatis diuinis:Gloriæ inqt amp;nbsp;diuitiæ in domo ci9:amp;iufticia cius manet in fæculd fæculi. DeoperibOquoeßin eodepfalmo fubiunxit uitæætcrnæfuppetcre præmid uiro iufto.Dcniq;ait:Bcato uir qui miferec ûcdmodat: difponet fermones fuosin ludicioiquia in fæculdnô cömoucbic.ln memoria æterna eritiußo.Et infra: Difper' ft dedit paupcrib°:iuflicia ciusmanctin æternu. Habet ergo uttä æterna fides: ga fundamentu eft bond.Habët amp;nbsp;bona faeta:ga uiriuftus amp;nbsp;dictis amp;nbsp;reboabat.Na amp;nbsp;fi exercita1° fit in fcrmonibO:amp;defidiofusin opcrib9:prudcntia (ua factis repellit. Et graul' eft fcircqd facias:necfecifTc qdfacicnducognoucris. Centra quc$ ftrenud effe in opcribOiaFFcau infidum:ita cftacfi uitiofo fundaméto pulebra culminu uelis cleuarc faftigia:qdquo plus ftruxcris:plo corruit:qa lincmunimëto fidei:bonaopa non poffunt mancre.lnfida ftatio in portu nauëbforat:amp;arenofum fold cito cedit: . .neepôtimpolitæ ædificationis fuftincre onera.Ibi crgo plenitudo præmij: ubi uir/ tutupfcaio:amp;quædâ in factis atep diHis æqualitas cftfobrictatis.

([(Dmnia pbiloiopborü apud nos argumëta uanefecre: quiautin fola reig fcicntia: autuoluptate:autcómoditate corporis dextima beatitudinecôftitucrc.Ca.lll.

Tquoniä fola rcriï fcicntia explofa cft: uel quali inanis fm pbilofopbiæ dif/ i putationes fupfluas:uel quali fcrnipfecla fcntcntiat colidcrcmusg enodem \tde co diuina fcriptura abfoluatfententia:dequo tarn multiplices amp;nbsp;implica/ tasatq;c0fufas uidcmuscGcqurftioncspbilofopbiæ.Nibil cm bond fcriptura nifi qd: boneftdalTerit:uirtuteq; in omnirerd ftatu beatam iudicatquænet^ augeat bo

COFFICIORVM CUBER II

nis corporis:uelextertiis:ne$minuat -aduerfis:nihilq; beatumifi qd'a peccato alie/ nu Gt:plenuinnocêtiætplenû gratiæ dei.Scriptum eft emtBcatus uir qui no abijt in Ißsa. cofilio impiorû:amp; in nia peccatoriino ftetit:amp;in cathedra peftilentiæ no fedit: fed in lege dnifuit uoldtas eius.Et alibi:Beatiimmaculatiin uia:quiambulatin lege do/ ip^uiS, mini.Innocetia igituramp;fciëtiatbeatufaciiït.BonæquocBoperationis mercedé effe '' beatitudinë uitæ æternæ:fuperi9aduertimus.j0Reftat igictutfprcto patrocinio uo luptatis:aut doloris metu(quo%alterum quaffinfra^um amp;nbsp;molliculutalterum qua, ft euiratu amp;nbsp;infirma defpuif) in ipfis doloribus uita beatam eminere demonftrcm.

Qdfacile doceri pot:cu legerimus: Beati eftis: cd nobis maledicet amp;i,feqiiëtur:amp; TOattE.g. dicentomne maidaduerfum uos:mentiëtes ,ppteriufticiam. Gaudete amp;nbsp;exaltate: qm merces ueftra copiofa eft in cælo.Sic em^fecuti funtamp;,ppbetas ante uos.Etali b^Qui uultuenire poft ine:abncgetfemetipfum:amp; tollat crucé fua amp;nbsp;fequac me. TOottU.!«, ([Beatitudinë doloribus amp;ncce(ïitatibus adipifci:cxëpla de patribus.Ca.IIII.

$tergo beatitudoamp;in doloribus: quos plena fuauitatis uirtuscóprimit amp;nbsp;coercet:ipfa übi domefticis opibus abundans:uel ad cófcientia:uelad grati/

' — nbsp;nbsp;am.Necß em parum beat ^ Moyfes:cumægyptiord uallatus populis:amp; mari 0'°'''

daufus:^ fluxus fibi amp;nbsp;populo patrd:pedeftre uiam pijs meritis inueniffct. Quan, do adt fortior:^ tune erat Moyfes:cd extremis cireduent'? periculis: no defperabat falutë:fed exigebat triumpbdç' Qiiid Aaron:quädo fe beatiore credidit: g tunc qn medius dent inter unios acmortuos:amp;obicdu fui ftatuit mortë:ne ad uiuord tran,quot; firet agmina a cadaueribus mortuordcQud de puero Daniele loquar:g tam fapics SAoïd' erattut inter leones fame exafperatos:nulla beftialis fæuiciæ formidine frangerer: ita alienus a metu ut poflet epulari: nec uereretur ne ad paftd exemplo fui feras ^p, nbsp;nbsp;quot;'

uocaretcEft ergo amp;nbsp;in dolore uirtus: quae fibi bonae fuauitate exhibeat côfeientiæ:

amp; ideo indicio eft:q, no minuat dolor uirtutis uoluptatem. Sicut ergo nulla uirtuti deceffio beatitudinisp dolore:ita etia nulla acceffio per uoluptate corporis:autco, modordgratia.De quibus pulchre Apoftol^ait: Quæ mihilucra fuerdt: bæeduxi ißbif.,. ppter cbriftd detrimenta effe.Et addidit: Propter quëoia duxi dana: amp;nbsp;eftimout ftercora:utcbrift(ilucrifacia.Denieß Moyfes damnü fuum credidit thefauros effe IbeUai. ægyptioru:amp;opprobriu dominica: crucis prætulit:nec tune dines cûabudaret pe, cunia:nec poftea pauper cu egeretalimëto:nili forte tue alicui min' beatus uidcre, tur finde:eu in deferto quotidiana alimonia fibi amp;nbsp;populo fuo deforet. Sedqd fumiquot; boni ac beatitudinis nemo negare audeatimana ei:boceft:panisangeloru miniftra batur e cælo:carnes quo$quotidiana pluuia totius plæbis epulis redundabat. He, quot;iTquot; lix quocß fanefo panis ad uictum deerat:fiquxrcref:fed no uidebac deeffe:quiano quxrebai:.Ita$ diurno coruoru obfcquio:mane panis: caro ad uefperä deferebat.

Nuquid ideo minus beat°:quia pauper eratfibiCMinime.lmmo eo magis beaf: ga nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'quot; quot;

deo diues.Alijs em g fibidiuitem eflepræftat:ut ifte erat:qui tepore famis cibua uiquot; dua petcbat:largiturus ei ut hydria farinxptrienniu amp;nbsp;fex mefes no deficeret:amp;^ quotidianos ufus olei uas uiduæinopi fufficeretac miniftraret. Merito ibi uolebat Petrus effeiubi iftos uidebat.Merito in mote cu chrifto in gloria apparuerat: ga amp;nbsp;ipfc pau^fidus eft:c(ldiuefeffet.Nullu ergo adminiculu præftat diuitiæ ad uita be ata.Qdeuideter dns in cuagelio demoftrauit dices: Beati pauperes: qm ueftru eft Xu«,«. regnu dei.Beatiqui nunc efuriunt amp;nbsp;fitiuntiufticia: quia ipfi faturabutur. Beatiqui nunc fletis:quia ridebitis.Itacp pa^tatë:famë:dolorë:qaæ putant mala: no fold im^ ^dimento no efle ad uita bcatfr.fcd etia adiumeto:euidetiffime pnuciatu eft.

UQuæ putant ' bona plxrucßimpedimeto effe ad beata amp;nbsp;aeterna uita:amp;quæ ma, la:materias quafdä effe uirtutu amp;nbsp;æternaru beatitudinu.Ca.V.

Ed amp;nbsp;illa aux aident -bona:diuitias:fatietatë:læticiâ:expcrtë doloris:detri, mento elle ad frudum beatitudinis:dnico declaratu iudicio liquet:cû dicit': quot;nbsp;Væuobis diuitibus:qui habetis consolatione ueftra: Væ uobis qui faturati gbidem* eftis:qM,ucfurietis.Et illis qui rident:quia lugcbunt.Sic ergo nó fold adminiculonó

• CSANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSII

X at ; flint ad ukabeata:corporis aut externa bonatfed etia difpedio funt.Inde cm beatu^ ,♦ egi. n Nabutbe etia cum Iapidarefa diuite:ga pauper amp;mfirmusaduerfus opes regias fo Io erat afFcHu amp;nbsp;religione diaes:ut pecunia regalino comutaret paternæuineæbæ rcditate:eo(B perfe^us:quia fanguinepprio defenderet iura maiorü fuorum. Inde quoŒmfer Acbab fuo ludiciotqui pauperem necari fecerat: ut ei'poffideret uine, : am.Öertu eft:folum amp;nbsp;fummubonuefe uirtutë:eaq;abudare folum ad uitæfruHu beatæ:nec externis aut corporis bonis:fcd uirtutc fola uita privari beatam:^qua uita æterna acquiritur.Vita em beata fruHus præfentiûtuita aut æterna fp es futuro rum eft.Et funttamc qui in hoc corpore tam infirmottä fragili:imponibilc uitam be atam putättin quo neceffe eft angi: dolcre: deplorare:ægrefcere: quafi uero ego in corporis exulta tione dica uitam beata cöfiftere:amp;nóin altitudine lapientiæ: fuaui' täte côfcientiæiuirtutis fublimitate.Nó em in paffione effeifed uictore effe pavois beatueft:nec frangi tëporalis motu doloris metuente accidere bæcquæ grauia ad uim doloris ferum: :cæcitatë:exilium:famë:ftuprum filiæiamidionë liberorû. Quis I nbsp;nc^et beatu Ifaac:quino uidebat in feneaute:amp;beatitudines fuis benedictionibus

•.corcrebatcAn no beatus lacobiquipfi^us patria domoimerccnarius paftor exili' um fuftinuit:filiæ pudicitia ingemuit eile tcmerataifamemptulitë Non ergo beati: quorû fide deus accipit teftimoniuicu dicitur:DeusAbraam:dcusifaac:de°Iacobs quot;, nbsp;Mifera cft feruitus:fed nó mifer Iofepb:immo plane beatuf:cü domina: libidines in

Q, fcruitute pofitus coerceret.Quid de fancto Dauid Ioquar:quitriu filioru deplora' ; uit obitu:Ammon amp;Abfalon:at$ infantuli ex ca quæ fuit Vriænati:amp;'qdbis duri^ inceftum filiæTbamarc^Quô no beatus:de cui^ fucceffione beatitudinis auctor ex, .: gob.2o. ortus eft:qui plurimos fecit beatos:Beati em qui no uidcrunt amp;nbsp;crediderunt. Fue' runtamp;ipfi in fenfu infirmitatis:fed cóualuerunt dc infirmitate fortes.Quid laborio dus autë fanamp;oIob:uel in domus incendio: uel filiorü decc interitu momëtario: uel doloribs corporiseNunquid minus beatus:^ fi illa nó^tulifret:in quibus magis pba tus eftrEftotamen:fui(fe in illis aliquidacerbitatis.Etii putaueris: que uirtus animi nóabscondit doloremcNe$empfundu mare negauerim:quia uadofa littora funt: Neep cælûlucidum:quia interdû obtexit nubibus. Neep terra fæcund5:quia aliqui' bus locis ieiuna glarea eft: Autlætas fegetes: quia intermixta folât babere fterilem auena.Similitcr puta:bcatæmcncm côfcicntiæ interpellari aliquo acerbo dolore. Nónetotius manipulis uitæ beatæ Equid forte acciditaduerb atque amaritudinis: tanq fferilis auena abfconditur:auttanqlolijamaiitudo frumenti fuauitate obduci, tureSed iam ad ppofita pergamus.

^fy utili:nóqueftuofo illo:fediufto amp;nbsp;bonefto.Ca.VI.

rcM nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vperiore libro ita diuifione fecimus: ut primo loco effet boneftu ac deco'

rum:a quo ofticia ducerent:fecundoloco quid utile. Et queadmodu in pri' 1'—quot; mo diximuf:quia inter boneftu amp;nbsp;decorum eftquædâ diftinaio:quæ magis / inteHigiqexplicari po!lit:flcamp;cdutile traamp;amusiconbderanduuidet quid utilius.

/ (Tytilitatëautënó pecuniarii lucri eftimationefubducimus:fedacquiiitionepicta iXimotK.4. tisiEcut Apoftolufait:Pietas autad omnia utilis eft:,jprninion0 babens uitæ præfen tis amp;nbsp;futuræ.Itaq; in feripturifdiuinis:fi diligëter quæramus:fæpeinuenimus:qd'bo i.Cor{.6. neftum eft:utile uocari.Omnia mibi licent:fed nó omnia utilia funt. Supra de uitijs loquebar.Nûc ergo dicit:Licet peccare fed nó decet.In poteftate funt pcccata:fed nó fût bonefta.Luxuriaripmptüë:fednó iuftü.Nóem dco efca: fed uëtri colligit'. Ergo quia qd' utile:id etia iuftum:iuftü eft:ut feruiam9cbrifto:quinos redemit.Idco iufti quip eius nomine morti fc obtulerûtclniufti qui declinauerût:de quibus dicif: tes.29. Q!.iæ utilitas in fanguine meo:dû defcëdo in corruptionëfld cft:quis iufticiæ meæ pfeausrVnde amp;nbsp;illi: Alligemusiuftû:quia inutilis eftnobis:id eft: iniuftus: qui nos arguit:côdemnat:corripit.Ltcet boc poffit etia ad auarieiä bominûimpioi^ deriua' ri:quæ^fidiæ uicina eft.Sicutiluda pditore Icgim0:quiauariciæ ftudio amp;nbsp;pecuniæ cupiditate:laqueû pditionis incurritat$ incidit^jDe bac igic traamp;dûeft utilitate:

C OFFICIORVM nbsp;nbsp;nbsp;CLIBER II

quxfit plena boneftatisificutipfis uerbis definiuit Aplus diccns:Hoc autad utflita h£orf,% te iiedra dicomo ut laqueumijda uobis:fcdad id qd'boneftu cfbLiquctigic qdbo neftd ë:utile amp;nbsp;iuRu eë:amp; qdutiletboneftu amp;nbsp;iuftü:amp;qdluftu utile amp;nbsp;boneftu.Ne, Œ cm mibiad mercatores lucri cupidineauarostfed ad filios fermo c:amp;fermo de of ticijf:quæuobis(quos elegi in mininerium dni) inculcare geftio atq; infuderctut ca quæmcntib°ac moribus ueflris ufu atq; inditutione inolita atq; imprefïa funttetiä lermonc ac difciplina apcrianr7/ltaq; de utilitate diclur'tutar illo uerficulo ^ipbeti co:Declina cor meu in teftimonia tua:amp; no in auariciamt ne utilitatis fonus excitet pecuniæ cupiditate Denie; aliquibabët:Declina cor meu in teftimonia t.ua: amp;nbsp;non iPs.iiS, ad utilitate:boceftnllam queftuu nundinas aucupante utilitate! illa ufu bominû ad pecuniæ ftudia inflexam ac deriuatarfVulgo em bocfold dicut utile qdquefhioRK Nos autc de ea tradamus utilitate: quæ damnis quaerit: ut ebriftu lucremur: cuius queftus eft pietas cu fuFFicientia.Magnus pfeamp;o queftus quo pietate acquirimus: quæ apud deu diues eft:n6 caducis facultatibus:fedmuncrib^xternistin quib'noii teptatio lubrica:fedcoftans amp;^petua fit gratia.Eft ergo utilitas:alia corporalis: alia pietatis:ficut diuifit Apfus.Corporalis em exercitatio ad modicu inquit utilis cft:pi i,Zitnotb,4, etas aute ad omnia utilis eft.Quid aut tam boneftutg intcgritafcQuid tamdecoi^t gimmaculate feruarc corpus:amp;inuiolatd atep incotaminatu pudores Quid etia ta decoßzig ut uidua uxor defundo coniugi fidem fcruetë Quid etiä boe utilius: quo tegnûcælefte acquirit '/Sunt em qui fc caftrauerutpptcrregnû cælorum. eVtilitatë præcipue fide ac dilcamp;ioe amp;nbsp;æqtate metiëdâ:exepla de Dauid amp;nbsp;Moy fe:quiidcirco maxie diligebant ' a ppfistqa pipGs fefe obieamp;rët periculis.Ca.VH. 0 — 'y'- St igitur no folum familiare contubernio boneftatis amp;nbsp;utilitatis: fed eadem quo$ utilitas quæ boneftas.ldeo amp;nbsp;ille qui regnû cælorû uolebat omnibus '-'^-apcrireino qdfibi utile quærebat fed qdoib'. Vnde ordo quidam nobis amp;nbsp;gradus faciedus eft:eti aab bis ufitatis amp;nbsp;comunibufad ea quæfunt præcellcntia:ut nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;3uiAi'( ex pluribus utilitatis colligam'pfeau.Ac primunoucrimus nibil ta utileqdiligimi ^'|— bil taminutiletg non amari.Na odio babcri:exitiale ac nimis capitale arbitror. Ita^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;''° quot;nbsp;id agamus:utomni fedulitate comcndem9exiftimationëopinionë$noftra:ac pri, mu placiditate mentis amp;nbsp;animi benignitate influamus in affectu bominu. Popularis em amp;nbsp;grata eftomnib' bonitastnibilq; qd' ta facile illabad bumanis fcnfibd Ea fiman fuetudine mordacfacilitate ai moderatione præcepti: amp;nbsp;affabilitate fermonis:uergt; boru$onere:patientiquo$fermonu uice: modeftiæq; adiuuef gratia: incredibile quatu,pceditad cumulu dileaionis.Legimus em no fold in priuatis: fed etia in ipüs regibus: quatu facilitas blandæ affabilitatispfccerit:aut fi^bia uerboru$ obfuerit tumor:ut régna ipfa labcfactarct:amp; poteftatë folueret.Ia nquis cofilio:ufu:minifte, rio:ofHcijs populare coprebëdatgratia:autfiquis periculi! fuupuniuerfa plæbe of ferat:n6 eft dubiuq, tantdcbaritatis a plæbein eu refundat:ut populus falute eius amp;nbsp;gratia fibipræferat. Quatas Moyfes a populo illatas abforbebat contumelias: amp;। cddns in infoletes uindicare uellet:fe tn,p populo offerebat frequeter :utindignati oni diuinæ plæbe fubduccret.Q miti fermonc poft iniurias appellabat populG:c5/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,, |„uüirf folabat in laboribus:delinibat oraculis: fouebatoperib'.Etcd deo coftanter loque, nbsp;nbsp;3lt;h„icln¥ ' '!' retur:boies tn bumili amp;nbsp;grata appellatione affari folebat.Merito eftimat' eft fupra bomines:ut amp;nbsp;uultui ei°no posent intcdere:amp;fcpulturä ei' no reperta crederent: quia fie fibi toti^ plæbis metes deuinxerat:ut plus cd p manfuctudine diligerent:q p factisadmirarent.Quid ei' imitator fanePDauid:elea:us exomnib^ad plæbe re,: genda: g mitis amp;nbsp;blandus:bumilis fpiritu: fedulus corde: facilis affatui Ante rcgnd lep omnib' offerebat:rcx cd oibus aquabar fuam militia: amp;nbsp;partiebar laborcm:for tis in prælio: mafuet'in impcrio:patiës in couitio: ferre magis pmptus g referre in, turias.Ideo tam carus erat oibus:utiuuenis ad regnu etia inultus peterer: rcfi(hens cogeret: fencx ne prælio intereffet a fuis rogaret: q, mallent oëspipfo periclitari: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;,

g ilium p omnibus.Ita fibi gratis officijs plæbcm obligauerat.Primd ut in difeordijs

(TSANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSII

populi exulare in hebron maUcttg in bicrufalemregnare.Deindc ut etiam in bofte politam uirtutcm diligeret:iufticiametiam bis qui arma c6tra fe tulerant æqueac fuis proflandi putaret.Deniep fortiffimûaduerfæ partis ppugnatorem Abner du ccm:amp; inferente prælia miratus eft:amp; orante pacis gratiä:non afpernatus: bonora' uit couiuio:interemptu infidijs:doluit amp;fleuit:pfecutus cxequias:boncftauit:mor, tem ult9:cofcientiæ fide præftitittquâ filio inter bæreditaria iura tranferipfit: magis follicit9:neinnoeëtis morte inultam relinqueretig quo fuä morte doleret. No medi ocre illud præfertim in regeUieobire bumilitatis munia: ut commune fe exbiberet ctiä infimis:alicno periculo cibû no quærerc:potu recufarc:peccatû fateri: feepipfû p populo offerre morti:utin fe diuina indignatio couerteret:cû ferienti angelo of' %.amp;Sl.x4. feres fe dicerct:Ecce fum ego qui peccaui:ö/ ego paftormalû feci: amp;nbsp;ifte grex quid fccitcFiat manus tua in me.Nam quid alia dica:qp dolu meditantibus os fuu no ape, riebat:amp; tang no audiens:nullum fermonereferendu putabat:N6refpondcbat co uittjs:cu fibi derogaret :orabat:cu malediceretur benedicebat.Ambulans in Gmpli' TPs.ioi, citate:amp;fupcrbo% fugitans arrogantia:feamp;torextitit immaculato^:. Qui cinerem mifeebat alimentis fuis:eu peccatappria deploraretis potum fuu temperabat fleti bus.Merito fic cxpeëit°edab uniuerfo populo:utueniret ad eum oes tribus ifrael: 2,^egr.5. dicetes:Eccenos offa tua amp;nbsp;caro tua fumus:amp; beri amp;nbsp;nudiuftertius cu effet Saul amp;

regnaret fuj? nos:tu eras qui pducebas amp;nbsp;inducebas ifrael. Et dixit tibi dns:Tu pa, Iccs populumeu.Et quid plura de eo dicaidèquo bmoi deipccffit fententia: ut de eo dicerct:InucniDauid fm cor mciïi;'Quis cmin fanaitate cordis Siulhcia lïcut iflc ambulauit:ut impleret uoluntaté dci^Proprcr que amp;delinquctibus pofferis ci° uenia data:amp;praerogatiua eftrefcruata bæredibus. Quis igif no diligerctcû: que uidebat ita card amicisiut ga ipfc fincærc amicos diligebat:æque diligi fe a fuis ami' cis arbitrareturCDeni$ parëtes eum filijs fuis :fili] præferebât parentib^.Vnde gra X.^Cg^lO. uiter indignatus Saulj^cutere lonatban filiü fuu bafta uoluit:quia pluris apud eum ualere Dauid amicitia iudicabatig uel pietatem ucl auctoritate paterna. Etenim ad incentiui icbaritatis comunis plurimu pficit.Siquis uieë amatibus reddat: nee mi, nus redamare fe pbet:g ipfe amatur:idcBamicitiæ fidelis faciat exemplis. Quid em ta populare g gratiae Quid tam inGtû naturæig ut diligente diligasC Quid tam ino' litu atep impbum affectibus bumanistg ut eu amare inducas in animula quo te ama' ri uelisëMerito fapiës dicit:Perde pecunia ppter fratre amp;nbsp;amicu. Et alibi:Amicum falutare nó erubefcam:amp;afacie illius no me abfeondä. Siquidë uitæ amp;nbsp;immortali' tatis medicamentu in amico effe:ecclefiafhc0 fei mo teftatur.Et fummû in cbaritate præfidiû nemo dubitaueriticû Aptus dicat:Omnia fufFertiomnia credit: oia fperat: omnia fuftinct:cbaritas nung cadit.Ideo Dauid no cecidit:quia carus fuit omnibus: amp;nbsp;diligi a fubieHis g timeri maluit. Timor em tcporalis tutaminis feruat excubias: nefcit diuturnitatis cudodiä.ltaq; ubi timor dccefferitiaudacia obrepit: qm fide no timor cogit:fcd affectus exbibet.Prima ergo ad comendatione noftri cA cbaritas. Bonucft ergo teftimoniu babere de plurimoru dilcaione.Hincnafcif fides: urco, mittere fe tuo affectui no uereanc etiam alicni:que pluribus caruiaduerterint.Simi, liter ctia^ fidem ad cbaritate peruenifiut qui uniaut duobus præftiterit fidë: tang in fluat in animos tmiuerforû:amp; omniu acquirat gratiam.

(T Cofilia plurimoiûad cóciliationë ualere alioi^iqd' claruit in Salomone.Ca.VHl. Voigitur bæc ad comendatione noftri plurimi ! operatur: cbaritas amp;nbsp;fides: amp;nbsp;ternubocfi babeas qdin te admiratione dignu plxricp cxifhment:amp;iure bonorandu putent.Etquia confiliorü ufus maxime conciliât bomincs: ideo prudentia amp;nbsp;iufticia in unoquoq; defidcranr':amp; ca expcamp;ntura plurib9:utin quo ca finriHideferaf fides:quo poflit utile cöfiliuac fidele defidcranti dare. Quis cm ei fe cömittat:quënó putet plus fapereig ipfe fapiat quiquærit cóniiuCNcceffe eftigi tur:ut præftantior dta quo confiliupchturig ille efl-qui petit. Quid em cófulas bo.

(E OFEICIORVM CI-IBER II

muenerts qui uiuacitate ingenij: mentis uigoré at$auctoritate præRet: amp;nbsp;accedat eo ut exemplo amp;nbsp;ufu paratior ftt:præfentia foluat pericula:pfplciat futura: denun/ ciet imminctiatargumenta expedtat:remediu fera tin tempore: paratus fit no fold ad confulendu fed etiam ad fubueniendû:buic ita fides babeturt ut dicat qui conti' lium petit:Etfimalamibieuenerint: perilld fuftineo.Huiufmodi igitur uiro faluré noflram amp;exiftimatione cómittimus:quifit(utfupra dixim°)iuftus amp;nbsp;prudens. Fa : nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Iißnn cit em iufticia:utnullus fit fraudis metus:facit etiam prudentia: ut nulla erroris fuP nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ptoSchA pitio fit.Promptius tn nos inflo uiro g prudeticomittim^:ut fm ufum uulgi loquar. ;\, TiiHinG Cæterû fa piétid definitione :in quo una uirtus eft: côcurrûtcæteræ:nec poteft fine •quot; tuftida efeprudentia. Qiod etiä in noftris inuenimus.Dicit em Dauid: luftus aute 1130.36. miferetur:amp;fcenerat.Quid fceneretiuftus:a!ibi dicit:Iocundus uir qui miferetur amp;nbsp;Ißs.in. fcenerat:difponetfermones fuofin iudicio.Ipfum illud nobile Salomonifiudidum: nône fapictiæ plenum aciufticiæ edCltaq; (pectemus illud fi ita eft.Duæ inquit mu/ %1SegT.,. lieres in confpectu regis Salomonis fteteruiWamp; dixit una ad eu:Audi me domine: Ego amp;nbsp;bæc muller in uno habitantes cubiculo: ante diem tertiû partu edito fingu, los filios fufcepimus:amp; eramus una:arbiter nullus domi:nec ulla alia fcemina nobiß cum nifinos folæ:amp;mortu' eft filius eius bacnode: utobdormiuit fuper eu: amp;nbsp;fur/• rexitmedia noctets accepit filium med de finiimeo:amp;collocauit ed in finu fuo: Or filidfuum mortud pofuit in finu nieo.Etfurrexi mane:utlaHarcm paruuld: amp;nbsp;inue, ni eum mortuu:Etconfiderauiilld diluculo:amp;nö erat filius meus.Etrefpondit alte, ra.Non:fed filius meus eft bic qui uiuitiflius aute tuus qui mortuus eft. Et bæc erat contentioted utra^ filium fibiucndicaret fuperftitë: defuncld autem fud negaret. Tuncrexiuflït afferrimacbcram:amp;infante diuidi:amp; lingulas partefdarilingulis: di midiam uni:amp; dimidia alteri.Exc|amauit mulier quæ uero erat affectu percita: Ne^„rfy•quot; quaqua domine infante diuidas: detur potius illi amp;nbsp;uiuat: amp;nbsp;no interficias eum.At refpondit altera:Ne$meus neep bui^ lit infans:diuidite eum. Et ftatuit rex dari in, fantem ei mulieri qua: dixerat:nolite interficere eum:fed date eum illi mulierfquia mota funt inquit uifcera eius in filio fuo. Itacß no immerito æftimatus eft intellectus dei in eo elfe:in quo occulta funt dei.Quid aute occultius:g internord uifeerum te/ ftimonia: in quæfapientis intelleCus uelut quida pietatis defcenditarbiter:amp; uelut quanda genitalis aluiuocem eruit: qua maternus patuit affcclus: qui elegerat filid luum uelapud alienam uiucre:q in cofpeCu matris nccariCSapientiæ igitur fuit: la, tentes diftinguerecôfcicntias:ex occultis eruere ucritatem:amp;uelut quadä mache ra ita fpiritus gladiopenetrare:n6 folum uteri:fed etia animæ amp;nbsp;mentis uifcera. Iu, fticiæ quocp ut quæ tuum nccauerat:alienu no tollcrct:fed uera mater reciperet fu, um.Deniq; etiam fcriptura hoc i^uunciat. Audiuit inquit omnis ifrael hoc iudicid: Jbidemi quodiudicauit rex:amp; timuerdt a facie regis:eo q, intellectus dei in eo effet: utface, ret iufticia.Deni$ amp;ipfc Salomon ita popofeit fapicntia:ut daretur fibi cor prudes audire amp;nbsp;iudicare cum iufticia.

(^Virtutes omnes indiuiduas:fed opinione uulgi fciunCas:ncc tamen apudipfum uulgus alteram fine altera comprobariino folum a pbilofopbis: fed plus etiam inti, maturanoftris.Ca.lX.

7 Iquet igitur etiä fm fcripturam diuina quæ antiquior cft:fapientiä fine iuH^

/ cia elfe no polfe:quia ubi una carum uirtutum: ibi utraq; cA.Danielquo$ g gt;ai„J'i; „■«^fapienter alta interrogatione fraudulent* accufationis deprehendit mcn, dacidiut calumniatori fibi reiponfio no conucniret.Prudentia: igitur fuit uocis fuæ teftimonio reos pdere.lufticia : quo$nocentes fupplicio dare:innocenté fubduce re. Eft ergo indnuduu fapiétiæ at$iufticiæ cotubernid: fed uulgi ufu diuiditur una quæda forma uirtutum:utteperantia lit in defpiciendis uoluptatibus:fortitudo fpe fr / cietur in laboribus amp;nbsp;periculis:prudentia in deleCu bonorum:fciensc6moda amp;nbsp;ad/^ uerfa diftinguerc:iufticia quæ fit bona cuftosiuris alieni: amp;nbsp;uindex ,pprietatis: fuuf cui$conferuans.Sit igitur nobis comunis opinionis gratia:quadripartita bæc facta

d2

diuifiotut ab illa fubtili difputationepbilofopbiæ fapiëtiæ$ quæ limandæ ueritatis caufa quali ex adito quodä eruiturretrabetcs pedem: forenfem ufum ac populare j^^ fenfum fequamurCHacigir diuifioneferuata:reuertamuradpropofitü.Prudëtif' : limo cuicp caufam nodra cómittimus:amp;ab eo cófilium promptius g a exteris pofei' r mus.Prxftat tamc fidele iufti confiliu uiri:amp; fapientiffimi ingenio frequeter præpo te:oucr.27 derat. Vtilia em uulnera amici:g alienoru ofcula.

(i~Myftica interpretatio fup Salomone amp;nbsp;regina Saba.Ca.X.

— ^ Eni$quia iuftiiudiciu eft:fapientis aute argumentu.ln illo cenfura difeepta nbsp;nbsp;|(X ■ d , tionis:in boc calliditasinuentionis.Qfi utruep conectafierit magna confilio „rf' rumfalubritas: quæ ab uniuerfisfpeamp;turadmiratione fapientiæ amp;amorc iufticiæ:utomnesquærant audire fapienti acius uiri:in quo utriulq; uirtutis copula fit.Sicutquærebant omnes reges terrx uidere facie Salomonis:amp;audire fapientia j.^egbio. eius:ita ut amp;nbsp;Saba regina ucniret ad eum:amp;teptaret eum in quæftionibus.Et uenit inquit:amp;omnia locuta cftquæ babebat in corde fuo: amp;nbsp;audiuit omne fapientia Sa/ Iomonis:nec ullum uerbu præteriuit cam. Quæ fit ifta: qua nibil prætereat: nec fit aliquidquodeinon annûciauerit Salomon uerus:cognofcc 0 bomoex bis quæau' dis loqucntë.Vcrus eft inquit fermoque audiui in terra mea de fermonibus tuis:amp; de prudentia tua:amp; no credidi bis qui dicebant mibi:donecueni:amp;uidcrunt oculi mei:amp;nunc no eft nec dimidia quiaë pars fm ea quæ annûciabantur mibi: Appo' lùifti bona fuperomnia quæ audiui in terra mca.Bcatæ mulierestuæ:amp; beati pueri tuiqui afliftunt tibi:quiaudiunt omne prudentia tua4[lntelligeconuiuiu ueri Salot monis:amp;quæapponûtur in co couiuio intellige fapienter:amp;confidera in qua terra cogregatio nationuaudieritfamam fapientiæ ueræ atep iufticiæ:amp; quibus eu uide' £Xorf.4. ritoculis:côtcmplantibus uti$quænouidentur. Quoniamquæ uidentur tepora, lia funt:qiiæ aut non uidentur æterna. Quæ funtbeatæ mulieres: niü ille de quibus dicitur:Quia multæ uerbu deiaudiuntamp;pariuntC Et alibi: QuicûcB cnim uerbum Wattb.ix, dei feccrit:ipfc meus frater amp;nbsp;foror amp;nbsp;mater eft. Qui etiam pueritui beati qui affi' ftuntinih Paulus qui dicebat: Vf$ in bunc die ftopteftans minoriac maiori.EtSy, quot;'“ = meon qui cxpcHabat in templo ut uideret confolationëifraclc Quomo ergo dimit ti pofceret:nifi quia afliftens domino:difccdcndibabere facultate non poterat: nifi uoluntatë domini adeptus effcteExemplicaufa ppofitus nobis Salomon cft:a quo certatim ut audiretur eius fapientia poftulabatur.

CQ a probis uiris confiliufit requirenda:Exempla de patribus.Ca.Xl.

Igt; Ofepb quoqinee in carcéré feriat'erat:quo minus de rebus incertis co fuie reif.Cui 'cobliu ægypto uniuerfæ defuit:ut no fentiret feptc annoru ftcrilita, 7 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;të:aliof$ populos miferæ famis leuareticiuniodbanicl ex captiuis regalia

cöfultorum arbiter faamp;us:cófilijs fuis cmëdauit præfentia:annuciauit futura.Ex bis em quæ frequenter interpretatus oftenderat ueri fe effe annunciü:fides ci in omni' bus aefcrebatur.Sed ctia tertius locus de bis qui admiratione digni æftimarentur:

'-Iofepb:Salomonis amp;Danielis exemplo dccurfus uidetur.Nam quid de Moyfe lo, quar:cui9omnis ifrael quotidie côfilia præftolabaturiquo^z uita fidcm faciebat pru dcntiæiadmirationëcp eius augcbatcQuis fe no comitteret confilio Moyfi:cuifeni, ores fiqua fupra fuum intellectu amp;nbsp;uirtutë effe arbitrarentur dijudicanda feruabätr £,ccb.28. Quis Danielis confilium refugeret:de quo ipfe deus dixit: Quis Daniele Capienti/ orcAut quomodo dubitare bomines de eorum metibus poflent:quibus deus tan/ tam conferebat gratiäCMoyf i confilio bella conficiebatur:Moyf i meritis de cælo af fluebatalimonia:potus e petra.Q purus Danielis anim°:utmulcerct barbaros mo rcs:mitigaretleonesC Quæ in illo temperätiaCquäta animi amp;nbsp;corporis cotinentiaC' Ncc immerito mirabilis faamp;us omnibus:quado quod uebementer admirantur bo' mines:regalibus fultus amicitijs:aurum no quærebat:nec delatum libi bonorc plu' ris faciebat § fidem.Quinçtia periclitari malebatplege domini:g,p gratia beminis

C CFFICIORVM Cl-IBER H

inRccli.Nam de fanclilofepb que pene præteriera caRimonia amp;nbsp;iuRici a quid dicat quaru altera illecebras Ijcriles refpuittrefutauit prxmia:altera morte contempfit: metum reppulit:carcerë præoptauitC Quis laue priuatæ caufæ ad côfulendu ido, neumnôludicarettcuius feraxanimus amp;nbsp;mens fertilisttemporis fterilitatem quo, dam confiliorum amp;nbsp;cordis ubere fecundauite

CImprobos homines licet prudentes uideantur fugiendos.Ca.Xlh

-, Duertimusigiturtq? in acquirendis confilijs plurimüadiungatuitat pbi, tastuirtutu prærogatiuatbeniuolentiæ ufusfrugalitatis gratia. Quis em' in cœno fonte requiratC Qjiis e turbida aqua potu petatcltaq; ubi luxu, ria efhubiinteperantiatubiuitiorumcöfuuo:quis inde fibi aliquid hauri/ endum exiRimetc'Quis nó defpiciatmoru colluuioncmc Quis utilem caufæ alie/• næiudicet:qué uidet inutilem uitat fuæC Quis iterum improbû:maliuolum:contu' meliofum:non fugiat: amp;ad nocendum paratui Quis non eum omni Rudio dedi/ nete Qiis uero(quis inftruHuad confli]opemtdifficilem tame acceffu)ambiat:in quo fit illud:tangüquis aquæ fonte pratcludateQuid em .pdefr habere lapientia: fi conniiumnegcsCSi cofulendiintercludafcopiam:claufi fti fonré:utnecalijs influ at:nec tibi,pnt.Pulcbre autê amp;nbsp;de illo conuenit: qui habens prudentiä:commacu/ lat earn uitiorum fordtbus:eo $ aquæ exitum cotaminct. Degeneres animos uita arguit.Quomodo em eum potes tudicare cofilio fuperiorc: quem uideas inferio, ',' rem moribusCSupra me debet efle:cuime comittere paro. An ucro idoneu eum putabo:quimihi det confiliu: qdnon dat fibi: amp;nbsp;mihi eum uacarccreda: qui fibino uacet:cuius animu uoluptates occupent:libido deuinciat: auaricia fubiuget : cupi/

mirandus mihi amp;nbsp;fufpiciendus cófiliarius:qucm ppitius dominus patribus dedit: oftenfus abftulit.Huius imitator debet edetquipoted confilid dare: amp;nbsp;aliena a ui/ täs cuftodire prudentia:quia nihil inquinatu in illa incurrit. Ulapientia uitiofos homines fibiuendicare non debere: quippequæ nullum co, fortium cu uitijs potefthabere.Ca.Xllf

Vis igitur tang uultu fpecië proferat pulchritudinis: amp;nbsp;beluinis poderi, oribus ac ferinis unguibus form* fupcriorifdebonedet gratiam:cd tam admirabilis amp;nbsp;præclara forma uirtutu nt:amp;fpecialiter pulchritudo fapi/ entiæ:ncut feries feripturæ indicatcEdem hæcfpeciofior folc:amp; fu£ om nem dellarum difpofitione:lucicoparata inuenitur prior.Luce etenim hanc fufci/ pit noxdhpientia aute no uincit maliciadDiximus de cius pulchritudine:amp;fcrip, turæ tedimonio c6probauimus:fuperedut doceamus feripturæ aucloritate nullu ci contuberniu cu uitijs cflc:fcdmaiuidua cum exteris uirtutibus c0iunaione:cu/ iusfpiritOed difertus:fineinquinameto:certus:fana:us:amansbonu:acutus: quini bil uetet benefacere:benignus:ftabilis:certus:fecurus: omne habens uirtute: om' nia ,pfpiciens.Et infra:Sobrietateem docet amp;nbsp;iudicia amp;nbsp;uirtutc.

prudetia oibus uirtutibus fit anocia:maximc in cupiditate calcada.Ca.XHIi-Mnia igitur operatur prudëria:cuomnibus bonis habet conforriu.Nam quomodo poteft utile confiliu darc:nif i habeat iufticia:utinduateonda/ tiaimorte no rcformidet:nullo tcrrore:nnllo reuocetur metuinuUa adu/

lationeauero defleamp;ndu putet:exiliunon refugiat:quxnouerit fapie/ tipatriam mundueffe:egeftate no timeat:quxnihil deencTapienn feiat: cui totus mundus diuitiaru ciRQuid em prxcclfius illo uiro:quiauro moucrinefciaticonte ptum habeat pecuniariuiamp;uelutex arce quadam defpiciat hominu cupiditates^ Q^ qui feceritthunc homines fupra homine effe arbitratur. Quis cdinquit:amp;lau Ecctji, dabimus eum$Fecit enim mirabilia in uita fua. Quomodo em non admiradus:qui diuitias fpernit:quas plxri$falutippriæ prætuleruntc Decet igitur omnes cenfu/ ra frugalitatisGCÔtinentiæ auamp;oritas:amp; maxime eum qui honore præftet: ne præ/

d 5

OANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSII

minente uirum tbefauripoffideant fui: amp;nbsp;pecuniis feruiat: qui præeft liberis.Illud ' !magis de,cet:utfupra tbefaurufitanimo:amp;infra amicuobfequio. Humilitas enim gratia auget.Hæc plena laudis amp;nbsp;digna primario uiro: no comune cum tyrijs ne, gociatoribus amp;nbsp;galatbis mercatorib°babere turpis lucri cupidinem:necomne bo num locare in pecunia:amp;tang mercennario munere quotidianos numerare qux, ftus calculari compendio.

([Deliberalitate :quæ non folum facultatû difperGone:fed amp;nbsp;beniuolentia codât amp;nbsp;confilio.Ca.XV.

Vodüab bis fobriû gerere animiï:laudabilc eliquato illud prædantius ■ qB fidileamp;oné multitudinis liberalitate aeguirafmeep fuperflua circa impor 1 U nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;tunos:ncquereftrida circa indigëtes$ràgt;lurima aut genera liberalitatis

funt:nó folum quotidiano fumptu egentib^quo uita fuam fulbncrc pof . -fint difponere ac difpëfare alimonia) ueruetiam bis qui publice egere uerccûdan, , tur confulereacfubuenire:quatenus comunis egenorum alimonia no exbauriar. 'De co em loquor g præed alicuimuneri:ut fi oFFiciû facerdotis gerat: aut difpcfato ris:ut de bis fuggeratepifcopo:nec reprimat figue pofitû in necedïtate aliqua co, „1 nbsp;nbsp;gnoueritiaut deieebum opibus ad inopiænecefiitatë redarum: maxime fi no cHd,

done adolefcentiæ:fed direptione alicuius amp;amifïione patrimonij in earn recide, ,, : nbsp;nbsp;rit iniuriamiut fumptu exercere diurni non queat. Summa etia liberalitas: capti,

uos redimereieripere ex boftiu manibus:fubtrabere neci bomines:amp; maxime fce minas turpitudini:reddere parentibus Iiberos:paretes libcris:ciues patrite reditu ere.Nota funt bæc nimis illyrici uaditate amp;nbsp;tbraciæ: quati ubiq; ueniales erat toto captiuiorbe:quos fireuoces unius puincitenumcru explereno poflinr . Fuerut ta men qui etiä quos ecclcfiæ redemerut in feruitutë reuocare ucllct ipfa grauiores captiuitatc:quiinuiderent aliéna mifericordiam.Ipü fi in captiuitatëueniAent fer, uirent liberi:fi uenditi fuilTentferuitutis miniderid non recufarent: amp;nbsp;uoluntalic, nam libertate refcindere:qui fuam feruitutë no podentrefcindereinifi forte preci, um recipere emptori placeret: in quo tamënórefcinditur feruitus: fed redimitur.

1 nbsp;nbsp;Præcipua ed igitur liberalitas: redimere captiuos: amp;nbsp;maxime ab bode barbaro g

nibil deferat bumanitatifad mifericordia:nili cpauaricia referuauerit:ad redempti quot;nbsp;onemæsalienüfubire:fi debitorfoluendononftt:atcBarteturadfolutionëquæ fit „in re debita:amp; inopia dedituta:enutrire paruulos:pupillos tucri.Sunt etia qui uir, gines orbatas parëtibus tuëdæ pudicitia: gratia conubio locent: nec folum dudio 3 nbsp;nbsp;fcd etia fumptu adiuucnt. Ed etiam gen°illudliberalitatis qd' Apodolus docettut

iXimotB.g. fi quis fidelis babet uiduas fubminidretillis:ut earum alimonijs eccleUa no grauc/ tur:ut bis quae uerx uiduæ funt fuFFiciat. Vtills igitur buiufmodi liberalitas: fed no comunis omnibus.Sunt em plærique etiä uiri boni:quitenues funt cenfu:conten, „tiquidë exiguo ad fui ufum:fednö idoneiad fublïdium leuandæ paupertatis alie, næ:Tamëfuppetitaliud beneficentiæ gen^iquo iuuare padint inferiore.Ed enim ! : duplex liberalitafiuna quæfubfidio reiadiuuat:id cd:ufu pecuniæ:altera quæope rum collatione impëditur:multo frequëter fplendidior: multoq; clarior. Quanto mpfrquot; u illudrius Abraam captam armis uidricibufrecepitnepotemig fi redemiffetcQuä' C'quot;4 nbsp;nbsp;to utilius regem pbaraonem fandus lofepb confilio prouidentiæ luuir. g fi contu,

liffet pecuniamf Pecunia enim unius ciuitatis no redemit ubertatem:,pfpicicnria I totius ægypti per quinquenniû famem reppulit. Facile autem pecunia coufumigt; -/ tur:confilia exbauririnefciunt.Hæc ufu augentur:pecunia minuitur: amp;nbsp;cito defi' cit atque ipfam dedituit benignitatem:ut quo pluribus largiri uolueris: eo paucio, res adiuues: amp;nbsp;fæpe tibi défit quod alijs conferendum putaueris. Confilij autem operifque coilatio:quo in plures diffunditur:eo redundantior manet: amp;nbsp;in fuu fon tem recurrit.In fe enim refluit ubertas prudëtite:amp; quo pluribus fluxerit:co exer# citius fit omne quod remanet?

CDcfobrictateique amp;nbsp;tëperantiaün liberalitatc fcruanda: Exemple de lofepblt;V cius prudentiffimo per interpretatione fomni i cófilio.Ca.XVI.

'Iquetigitur debere edeliberalitatis modutne fiat inutilis largitastcmOfo, brietas tenenda edtmaximefacerdotib^zut non piaamp;ntia fed,p iufticia difpenfent.Nufqua em maior auiditas petitionis:Veniuntualidi:ueniüt nullam caufam nifi uagandibabetes: amp;nbsp;uoluntfubfidia uacuare paupe, rum:exinanire fumptumec exiguócotenti maiora quaerunt:ambitu uelHücaptan tes petitionis futiFragium:amp;nataliû famulatione licitantes incrementa quelhiü.Hts ft quis facile deferat ftdemtcito exinanit pauperû alimonijspfutura côpendia.Mo dus aflït largiendi:ut nec illi inanes recedat: neep tranferibae quot;nbsp;uita pauperu in fpolia fraudulëtorû.Ea ergo mëfura fit:utnee; buanitas deferat:nec defPituatneeeßitas. Plæricp fimulat débita fe tueri: amp;nbsp;tn exutos:fit ueri examen. Exutos fep latrocinia deplorat:utiniuria fidë faciat:autagnitioj,fonæ:quo,ppenfi9 iuuet.Ab ecclelfa re, ligatis fumptufimpartiëdus:fi défit eis alendi copia. Itaq; qui modû feruat: auarus nulli:fedlargus omnibus eft.Non em folas aures præbcre debemus audiëdis pre, cantium uocibus:fedetia oculos confderandis neceffitatibus. Plus clamat opera,f tori bono debilitas:^uox pauperis.Neq; uero fieri potcftiut non extorqueatam/ piius importunitas uociferantiû:fed no temper impudëtiæ locus fit. Videndus eft illeiqui te no uidet:requirendus eft ille qui erubefcit uidcri. llle etia claufus in car, cere occurrat tibi: ille atfeclP aegritudine mete tuam perfonet qui aures no potefk Quo plus te operari uiderit populus: magis diliget. Scio plærof$ facerdotes:quo ? plus contulerunt plus abundaberquonii quicunq ; bonumoperarid uidetipli con, fercqæ ille fuo officio difpenfet:fecurus q, ad pauperë fua perueniat mifericordia. Nemoein uultniii pauperi ,pficerc fuam collationë. Namfi quëaut immoderate aut nimis tenacem difpcnfatoremurderit:utru$defpiciet:fi aut luperHuis eroga/ tionibus diffipet alieni fructus laborisiaut recondat faeculis. Sicut igitur modus Ii/ beralitatis tenendus eft:ita etiaih calcar plæruquæadlaibendum uidetur. Modus ideotut quodbenefacis id quotidie facere pobisine fubtrabas neceffitati quod in/ dulferis effufioni.Calcar propterea :quia meli'operatur pecunia in pauperis cibo gin diuitis (acculo.Caue ne intra loculos tuosincludas falutem inopum:amp;tanqua in tumulis fepelias uitam pauperum. Potuit donare lofepb totas opes ægypti:amp; ;,,,,ƒ effundere tbcfauros regis:noluit tamen de alieno effufus uidcri: maluit frumenta ucndere:gdonare cfurietibus:quia fi paucis donaffet pluribus defuiffet.Eam libe/ ralitatë probauitrqua : abudaret omnib°. Patefecit borrea ut omnes emerët fubfi, diumfrumentariume gratis accipiendo cultus terrarum relinquerent: quonia qui alieno utitur fuu ncgligit.ltacp primuomniu coaceruauit pecunias: deinde inftru/ menta cætera: adpoftremumiura terraru rcgiacquifiuit: non ut omnes exueret i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fuo:fedfulciret:publicum tributu conftitueret:quo fua tutius babere pollent.Qamp;

ita fuit gratum omnibus quibus terras ademerat:utnon uenditionemfuiiuris:fed redemptionem faliitis putarent.Denicp dixerunt:Sanaftinos:inuenimus gratiam 5en,4% in confpcclu domini noftri.Nam amp;nbsp;de proprietate nibilamiferant: qui ius recepe, rant:amp; de utilitate nibil perdiderant:quiacquifierant perpctuitatë.O uirum mag, num qui no largitatis fuperfluæ temporalemcaptauit gloriam:fed perpetua com/ moditatem conftituit puidcntiæ.Fecit enim ut tributis populife iuuarët fuis: nec in tempore neceffitatis aliena fubfidia defiderarent. Melius enimfuit conferre ali, quid de frugibus: g totum de iure amittere. Qiiintam portionem collationis fta/ tuit: amp;nbsp;in prouidendo perfpicatior: amp;nbsp;in tributo liberalior.([quot;Denique nunquam pofteaoegyptus buiufmodi fame pertulit.Qpraeclare autem collegit futura:Pri/ Bcn.qi. mumqargute regalis interpres fomni j ueritatem expreffit. Somnium regis pri, mumboefuit. Septemiuuencæafcendcbant deflumine mfu decore: amp;nbsp;pingues corpore: amp;adoram pafeebantur fluminis, Aliæ quoque uitulæmfu deformes ac

d4

dSANCTr nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSII ieiunæ corpore:poft illasiuuencasafcendebantde flumine: amp;iuxta eas in ipfo rf/ parum choro pafcebantur:amp;uifæ funtbæ uitulæ tenues atq; exiles deuorare illas quæ præftabant amp;nbsp;forma amp;nbsp;gratia.(£Et fomniu fecundu boc fuit:Septefpicæ pin gues:elea:æamp; bonsde terra furgebant:amp; poft eas feptë fpicæ exiles amp;nbsp;uento cor, ruptæ ac marcidæ fe fubijeere moliebantur: amp;nbsp;uifum eft $lætas amp;nbsp;uberes fpicas: fteriles fpicæ amp;nbsp;tenues deuorauerut. Hoc fomniu ita aperuit fandus lofepb:eo q, feptem iuucncæ feptë anniforent:amp; feptem fpicæ fîmilitcr feptem anni forent:ex fœtu amp;nbsp;fruHu interpretat^tempora.Fœtus em iuucncæ annû exprimit: amp;nbsp;fructus fegetis annûconfumat integrum. Quæ ideo afcendebant de flumine: qgt; dies anni ac tempora: fluminis prætereunt modo amp;curnmlabutur. Annositas feptë pri, ores:uberes terræ fertiles ac fæcundos declarat futuros.Pofteriores autë alios fep tem annos fteriles atq; infæcundos:quorû fterilitas abfumptura foret ubertatë fu' periorurfQua gratia ,pfpicienduadmonuit:ut uberioribus annis congregaretur fubfidiu frumentariu:quod fuftentare poffer inopiam futuræ infæcûditatis. Quid primûmirerdngenium quo in ipfum ueritatis defeendit cubilc:an cofiliu quo tam graui atque diuturnæ,pfpexitneceffitati:an uigilantiam atq; iufticiä:quarum alte' ra impofito fibitanto munere cógregauit tam multiplices cómeatus:altera æqua' litatem per omnes feruauitC Na de magnanimitate quid loquar:^ uenditus a fra' tribus in feruitutë no retulit iniuriam:fed famëdepulit^ Quid de fuauitate qua di, lecti^fratris præfentia pia fraude quæfiuit:quëfimulato per elegantiam furto reum ftatuit rapinæ:utobfidem teneret gratiæç^Vnde merito ei a patre dicitur:Fili°am, 6en,49. pliatus meus Iofepb:filius meus ampliatus:gelotes filius me^: filius meus adolefcë, tior.Adiuuet te deus meus: amp;nbsp;benedicat te benediaionecælia fummo:benediai one terræ habentis oiappter benedictiones patris tui amp;nbsp;matris tuæ.Præualuit fufe benedictiones montiu manëtium amp;nbsp;defideria collium æternorum. Et in Deutero, PeuC.jj, nomio:Qui uifus eft inquit in rubo:ueniatfuper caput lofepb: amp;nbsp;fuper uerticëip, fius:bonorificusinter fratres fuos primitiu°:tauri decus eius:cornua unicornis cor nua ipfius.ln ipis gentes uentilabitfmul ufq; ad extremumtcrrædplî decem milia efFraim:amp;ipfi milia manaffes.

C Aequalis meritiuiro confilium fît requirendum:Introducuntur Paulus amp;Io/ fepb.Ca.XVll.

: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^-^Alis itaq; débet elle quiconfiliû alteridet:ut feipfum forma alijs præbe,

' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;■ t1 atadexemplu bonorum operû: in doctrina: in integritate: in grauitate:

' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;qÀ ut fit eius ferino falubris atque irreprebëfibilis: confiliû utile: uita bone/

i.Corf.7. 'quot;' '41a:fententia décora.Talis eratPaulus:quiconfiIiü dabat uirginibus:ma gifteriû facerdotibus:ut primû feipfum præberet nobis forma ad imitadum.Ideo amp;nbsp;humiliarifciebat:ficut fciuit amp;nbsp;Iofepb:quifummo ortus patriarebarû genere:no dedignatus degenerë feruitutë:exhibebat ea obfequijs:illuftrabat uirtutibus. Sei uit bumiliari:quiamp;uenditoresamp;emptorëpaffus cri: amp;dominû appellabat eum. 6catf9. Audihumiliantem fe: Si dominé meus præter me nihil feit in domofua:amp;omnia quæcû$ habet deditin manus meas: ne$fubtractum efta me quiequä prætér te: quæ uxor illius es:quomodo facia uerbum malû boc:amp; peccabo coram dnocPle, I na uox bumilitatis:plena caftimoniæ. Humilitatis:quia deferebat domio honori, ficentiam:quia referebat gratiam.Plenaquoq;caftimoniæ:quia turpi flagicio con, . taminari:graue peccatu putabat.Talis igitur debet effe cóüliarius: qui nihilnebu, Iofum habeat:nibil fallax: nihil fabulofum: nihil fimulatü: quod uita eius ac mores rcfellat:nihilimprobu ac maliuolü:quodauertat confulentes. Alia funtem quæ fu giuntur:alia quæ contemnuntur. Fugimus ea quæ poffunt nocere: quæ maliciofe pofruntinnoxam ferpere:ut fi is quiconfuliturdubia fit fide:amp;pecuniæauidus:ut point precio mutari: fiiniuriofus: bic fugitur ac declinatur. Qui uero uoluptarius:

intëperans:amp;nalienus a fraude:tame auarus amp;nbsp;cupidior lucri turpis: bic co temni' tur.Quod em fpecimen induftriæ:quë frudum laboris edere poteRiq recipereani mo curam ac follicitudinë:quife torpori dederit atepignauiæC Ideo boni uir confilij nbsp;nbsp;^'Z

dicit:Egoaute didici:in quibus fcio fufficiens efe.Sciebat ein omnium maloruradi nbsp;nbsp;j AiT^HjC

cemefTeauariciam:amp;ideo fuo cotentus erat:alienu non requirebat. Satis mibi in, quit eft quod babcoifiuc parum fine plurimû babeam:mibi plurimûcfhExprcßius aliquid dicendi i uidetur.Signato ucrbo ufus cft.SufFicit mibi inquit in quo fum: id eftinec deeft nee fuperfluit.Nó deeft:quia nibil quæro ampli°. No fuperfluit: quia non folum mibi babeo:fed pluribusqUoc de pecunia.Cæterü de omnib^ dici po, tcftiquia fufficiebant illi præfentiaiboc eft:non bonorë maiorem: no obfequia ube/ riora de(iderabat:non gloria: immodicæ cupidubaut gratia indebite quærebat:fcd debiti finem certaminis:patienslaboris: fecurus meriti præftolabatur. Scio inquit amp;bumiliari.Non ergoindoa:a bumilitas:fed quæbabeat fui modeftiam amp;fcientia laudatur.Eft em bumilitas formidinis:eftamp;imperitiæ atque ignorâtiæ.ldco amp;nbsp;feri, ptura ait:Etbumiles fpiritu faluabit.Præclare ergo dixit: Scio amp;nbsp;builiari:id eft: quo 1ßs,„, in loco:qua moderatione:quo finc:in quo ofFicio:in quo munere. Nefciuit pbarife/ us bumiiiari:ideo detectus cft:fciuit publicanus:ideo iuftificatus eft.Sciebat amp;nbsp;abu dare Paulus:quianimu babebat diuitem:amp; fi tbefaurum diuitis non babebat. Scie, batabundare:quia no quærebat datumin pecunia:fedrequirebatfruclu in gratia.

Poffumus amp;nbsp;fic intelligere:quia feiebatabundare:qui poterat diccre:Os noftrû pa, iXorf.c. tctad uos o corintbij:cor noftrû dilatatum eft.ln omnibus erat imbutus: amp;nbsp;fatura, ri amp;nbsp;efurirc.Beatus qui feiebat faturari in cbrifto.Non ergo illa corporalis fed fpiri, talis eft faturitas: qua operatur feientia. Et merito fcientia opus eft:quia no in pane 0cutI.amp; folo uiuit bomo:fed in omniuerbo dci.Ei^o qui fie feiebat faturari amp;ïic efurire:fcie bat utfempernoua quæreret:efurire :amp; fitire dominu. Sciebat efurire: qui feiebat: quia cfurientes manaucabuntifciebat amp;nbsp;poteratabundare:quinibi1babebat:amp; pof 'debatomnia.

CQmalt confiliarij fæpe fiant in ruinam:Introducitur Roboam confilio iuuenum deceptus.Ca.XVIII.

/ —Gregie itaq; uiros alicui prælîdcntefmuneri comendat iufttcia:Ecotra in, iqmtas deftituit at$impugnat.Exëplo nobis eft fcriotura quæ dicit: quia eum populus ifrael poft morte Salomonis rogaffettiliû eius Roboam: ut y.^egr.ii.

'\releuaretceruiceS eoruin a feruitute dura:amp; paterniimperij temperaret aufteritate:illumfpreto fenili confilio de fuggeftione adolefcentiu refponfum de, diffe buiufmodi:quia amp;nbsp;onus adijceret fuper patris iugû: amp;nbsp;leniora grauioribus fup plicijs mutaret.Quo rcfponfo exafperati populi refponderut: Nó eftnobis portio cum Dauid:ne$bæreditas in filijs leiTe. Rcuertere unufquif$in tabernacula tua if, rael:quoniam bic bomonequc in principem ne$in ducem eritnobis.Itaque defer tus a populo ac deftitutus:uix duarum tribuum ppter Dautd meritum babere po, tuit focietatem.

Oufticia amp;nbsp;beniuoletia amp;nbsp;affabilitate no fucata plurimos poffe conciliari.Ca.XIX Laret ergo quonia amp;æquitas imperia cofirmetamp;iniufticia diffoluat.NS • pßod^

[cY quomo poteftmalicia regnum poffidere:quæ ne una quidem priuata po

1 nbsp;nbsp;nbsp;1 teft regere familtaCSummaigitur benignitate opufeftiutno folum publi nbsp;nbsp;r-' — 'gubernacula fed etia priuata iura tueamur. Plurimû iuuat beniuoletia:| quxomnes Audet beneficijs ampleaiideuincire officijs: oppignerare gratia. AfFa/ -bilitate quoque fermonis dreimus ad cocilianda gratiam ualere plurimû. Sed banc nolumus ede fincrram aelobria fine ulla adulatione: ne (implicitate ac puritatem alloquijdedeceat fermonis adulatio. Forma enim effe debemus exteris: no folum ? jcvimß -l. in opere:fed etiam in fermone:in caftitate:ac fide. Quales baberiuolumus: tales fi, V ^,,((„, i, =°-o^ mus:amp; qualem affeclu babemus: talem aperiamus. Ne$dicamus in corde noftro''^o'-i'n

(TSANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSE

uerbum iniquû:quod abfcondi putemus Glctio ab eo qui audit in occulto dicta: qui hcfri iC । vlrP : occulta facit:amp;cognofcit fecreta uifcerum:qui fenfum uifceribus infudit. Ergo tan' voc'^7 f''J qua 'ub oculis conihtuti iudicis:quicquid gerimus:in luce pofitum putemustut om ^lt; o(o\A O'0)iü nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nibus manifeftetur.

vlh^ f'quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;f^.Ad comendatioes bominu plurimu ualere ft ,pbatis adbæreant: Exempla de pa, tribus.Et difpares etiam ætate:uitæ delectari (imilitudine:Exemplu ponitur de Pe' tro amp;nbsp;Iqbanne.Ca.XX.

/Lurimuitacppdeft unicui$bonis iungi.Adolefcétibus quoq, utile: ut cla ' ■ rosamp;fapicntes uiros fequantur:quonia qui cogredit fapiëtibus: Capiens en:quiautem cobæret imprudentib'agnofcitur. Etadinftructione ita$ bonis iungiplutimûpficit:amp;ad pbitatis teftimoniu.Oftendunt em ado' lefcentes eoru fe imitatores ede: quibusadbæferint: amp;nbsp;ea conualefcit opinio: q, ab Aioyfquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bis uiuendi acceperint fimilitudinë:cum quibus coucrfandibauferint cupiditatem.

1°'quot;' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Inde tantus lefus naue:q,eum nó folum erudiuit ad legis feientiä Moyfi copulatie/ rumcria fanctificauit ad gratiam.Deniep cd in eius tabernaculum diuina refulgeret præfentia:amp;uiderctur maieftasdomini:iblus eratin tabernaculo lefus naue. Moy fes eu deo loquebatur:lefus pariter nube fa era tegebatur,Prefbyteti amp;nbsp;popul^ de, orfum ftabanttlefus cd Moyfead accipiendalegem afcédebat. Omnis populus in, tra cadra crat:lefus extra cadra in tabernaculo tedimonij.Cum columna nubis de fcenderet amp;nbsp;loqueretur cd Moyfc:quan fidus adabatmmidcr.Ncc exiebat de ta, bernaculo iuuenis:cd feniores longe pofiti diuina trepidarent miracula. Vbiq; igii-inter admiranda opera amp;reucrendafecreta fancto Moyfimdiuiduus adbærebat. Vndefacld ed:ut qui fuerat fociufcóuerfationis:fierctfucccfïor potcdatis.Mcrito uir buiufmodi euafit:ut fideret flumind curfus:diceret:Stet fol:amp; daret fol quafiei' fpeamp;tor ultoria: noamp;mdifFeret:diëpduceret.Qd'quidë Moyfi negatu ed:folus eligeretur:utpopuld introduceretin terram repromiffionis. Magnus uir fidei mi, raculis:magnus triumpbis.lllius augudiora opcra:bui°,pfpcriora. Vterg; igitur di, y uina fubnixus gratia:ultra bumana procedit conditione. 111c mari: bic cælo impera' : uit.Pulcbra itaq; copula feniord atqueadolefcentid.Alijtedimonio:aIi]lblatio fut: alijmagiderio:alij delea:ationi.Omitto q,Abraæadbæfit Lotb adolefcentulus eti, am pficifcenti:ne forte boeppinquitatis magis fuiffe exidimetur:amp;neceffariæ po tius g uoluntariæ adiunaionis.Quid de Helia atep Hcljfæo loquamurcLicetno ex, preffe Helifæum luuenë feriptura fignificauerit: adueptimus tame amp;nbsp;colligimus iu, quot;nbsp;ueniorë fuiffe.In aHib^apodolord Barnabas Marcum ^dumpfit:Paulus Silan: Pau/ lus Timotbæum:Paulus Titd.Sed illis fiiperioribus indemus diuifa cÆcia: ut feni, o nbsp;nbsp;nbsp;ores confilio præualerent:iuueniores mmiderio.Plærdq; etia rti uirtutib°parcs:dib

quot; paresætatibus:fut deleamp;ntur copula:ficut delectabant Petrus amp;Iohannes. Nam „ nbsp;nbsp;nbsp;adolefcentë legimus in euâgelio lobannë amp;nbsp;fua uoce:licet meritis amp;lapientia nulli Sap.4, fueritfeniord fecundus.Erat em in eo fenectus uencrabilis mord: amp;nbsp;cana prudëtia. rVita em immaculata:bonæ fen erutis dipendid ed.

([De laude miferationis amp;nbsp;bofpitalitatis:amp; malo prodigalitatis amp;nbsp;inanis fauoris: amp;nbsp;boe maxime in faccrdotibus reprcbcditur:quiomnia ornate amp;nbsp;ordinate agere de' bent.Ca.XXI.

$ — nbsp;nbsp;nbsp;Diuuat quoq; boeadpfcclum bonæædimationis:fi de potentis manibus

eripias inopem:de morte damnatd eruas:quatum fine perturbatione be 1 l ri poted:ne uideamuriaHantiæ magis caufa faeereig mifericordiæ:amp; gra / - — — s uiora inferre uulnera:dum lenioribus mederi defideramus. lam fioppref : /fum opibus potentis: amp;faamp;one magisg fceleris fui precio grauatum liberaucris: / egregias conualefcit opinionis tedimonium.Commendat plærofquc etia bofpitali, „ tas.Ed enim publica fpecies bumanitatifiut peregrinus bofpitio no cgcatifufcipn^ officiofe:patcataduenieti lanua. Vaide id decorum totius ed orbis exidimatione:

C OFFICIÖRVM CLIBER H

peregrinos cum honore fufciperetnó deeffe menfebofpitahtatis gratwoccurrere nbsp;;;

oftlcijs Ifberalitatistcxplorare aduentusbofpttum.Qnod Abraæ laudi cd darfequi ante ianuam fuä (peculabatur: ne forte praeteriret peregrinus aliquis: amp;nbsp;diligenter prætëdebat excubias ut occurreret:ut pra:ucnirct:utrogaret:nc tranliret bofpes: diccns:Domine fiinucni gratia ante te:ne praeterieris pueru tuum.Etideop bofpi , Seu.ig. talitatis mercede:frua:upofteritatis recepitLotbquoq; nepos cius: non folii gene Sen i,. re:fed etia uirtute ,pximus:ppterbofpitalitatis afFecfum:fodomitanaa fe fuifq; fup

plicia dctorHt.Decetigitur bofpitalce(Te:benignu:iuflum:no alieni cupidû:immo nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rolfo, h=

de fuoiure cædentc:potiusaliqua fi fucritlaccllïtus:qalicnaiura pulfantë: fugitan, nbsp;nbsp;quot;^^

tern litium:abborrente a iurgijs:redimcnte concordia amp;nbsp;tranquillitatis gratiam.Si/ quide de fuolure uirum bond aliquid rclaxare:non foluliberalitatis:fedplæruq; cti amcomoditatis ed Primddifpendio litis carere no mediocre eft lucrum. Deinde : accedit ad frugum quo augee amicitia:ex qua oriutur plqrimæ comoditatcs: quæ contenenti aliquo in tepore poftea frucèuofæ crunt.In odietis aute hofpitahb°:om/ nibus quide bumanitaf impartteda ediiudis aute uberior deferenda bonorificetia.

Qiicu$enimiudd receperit in nomine ludiimercedeiulh accipiet:ut dominus p roattüno. nunciauit.Tanta aute eftapud dedbofpitalitatis gratia:ut ne potus quide aqua: fri gidæa præmqsrcmuneratiuis immunis Ot. Vides quia Abraamdedrecepit bofpi/ tio ddbofpites quæritc Vides quia Loti, angelos fufcepitC Vnde feis an amp;nbsp;tu cum fufeipis bofpitem fufeipias cbriitdcLicet in bofpitc fitebridus: quia cbridus in pau' pere eft: feut(pfe ait: ln carcere eram:amp;ucniQisad me: nudus eram: amp;nbsp;operuidis Wattb.zg. me.Suauecdigiturno pecunia::fcdgratiæ (fudere.Verum boemalu iamdudum bumanis influxit mentibus: ut pecunia honori(it:amp;animibominû diuitiaruadmi, nbsp;,,,

ratione capiantur.Inde fe immerfit auaricia: uelutiquxdam bonorum ariditas offi, ciorum:ut homines damnu putent:quicquid prætcr more impenditur. Sed etiam in bocaduerfusauariciam (ne quodafferre poffitimpedimentum) profpexit fcrip tura uenerabilis:dicens: Quia melior cflbofpitalitas cum oleribus.Et infra: Melior iP^otieras/ eft panis in fuauitate cum pace.Non enim ,pdigos nos doceteffe fcriptura fed libe/? rales.Largitatis em duo funt genera: Vnum liberalitatis: alterum prodiga: cftuno~ i= nis.Liberalc ed bolpitio fufcipere: nudum ueftire: redimere captiuos: non haben,i tes fumptu iuuare.Prodigi! eftduptuofis effluere conuiuqs amp;nbsp;uino plurimo. Vnde •-tegilli: Prodigum ciluinu:amp; côtumeliofa cbrictas.Prodigum eft popularis fauoris Ißzouer.xo, gratia exinanire pprias opes. Öd' faciet qui ludis circenfibus ucl etia tbeatralib'' amp;nbsp;muneribus gladiatores uel etia uenationib' patrimonia dilapidant fuû:ut umeat fu

/ nbsp;nbsp;perioriicelebritates:cutotu illud fit inane qd^agut: Qnquidectia bonoru operum

fumptibus immoderatu elle nd deceat. Pulchra liberalitas erga ipfos quo$ paupe res menfura tcncre:utabundes plurib'inó cociliandi fauoris gratia ultra modu flu/ cre.Qiiicqd ex affectu puro ac fincero ,pmitur:hoceffdccoru:no fupHuas xdifica/ tionesaggrcdi:nec prrtermittere nccetfanas. Et maxime facerdoti hoc conucnit: ornare dei templd decore cdgruoiutetii hoc cultu aula dnirelplcndeat: impenfas mifericordia: couenietes frequetare:quantu oporteat largiri pcrcgrinisino fu^flua fed copctentiaino redudantia fed cogrua bumanitati:nelumptupaupeßlialienä fi' biquærat gratiainereftrictiorc erga clericos aut indulgctiorc fc praebeat:Alterum cm inhuman uialteru pdigum:fi aut fiiptus dcfit neceffitati eo%:quos a fordidis ne gociationis aucupijs retrahere debeas:autuoluptati fu^fluat.

(TDemodo inter remiflione amp;nbsp;feueritate cofcruando:amp; q, fimulata remiffio graui/ ores aliquado caufas adoriactcxempld de Abfalon.Ca.XXll.

Q/inetiaucrboriimipfo^amp;praeceptore effe menfura couenit: ne autnimia r emiffio uidcafiaut nimia fcucritas.Plæriq; em remidiores malut ede: ut ui, leantur boni ede.Sed nihil fimulatu amp;nbsp;fictu ueraeuirtutis effe certu cft: qn, etia diuturnu efle no folet.In principio uernat:in pceffu tang flofculus diflipatur amp;nbsp;'foluituriqdaute ueru ac finceru alta radice funda6Etut cxcplis apertiones nolkas

CSANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSII

pbemusCqm quæfîmulata funt diuturnac(feno poffut:fedtang ad tepus uirétia d, to decidunt)ex ca familia ex qua nobis plurima ad uirtutis pfcclu exépla arcerfiui 2.æ^'i% mus:unüfimulationis amp;nbsp;fraudis pferam^teftimoniu.Abfalon eratDauid régis fili^ decore infignis:cgrcgius formatpræftas iuucntutcuta ut uir talis in ifrael no teperi, ret:a ueftigio pedis ufep ad uerticëimmaculat'. Is fccitfibicuri°: amp;nbsp;equos: amp;nbsp;uiros quinquaginta:qui praecurreretante eû.Surgebat diluculo:amp; ftabatante portam m uia:amp;fique aduertidetrégis indicia quærentë:acccdcbatad eu dicens: Ex qua ciui täte es tuç'Refpondit ille:Ex tribu una fum de tribub^ifrael feruus tuus.Rcrerebat Abfalon:Verbatua bona funtamp; dircc?a:amp; qui te audiat no eff tibi dat^a regc.Quis coftituet me ludicccEt quifgs ad me ucnicr:cuicuq; fuerit iudiciü nece(Tariu:iuftifi/ bdnubnr nbsp;nbsp;nbsp;cabo illu.Talibus delinibatÊngulos fermonib^. Et cu accederet adorare cû: exten/

dens man9fuas:apffl)endebatatq;ofculabac'eos.Sic c6uertitin fe cordaomniû:du blandiciæ bmoiintimoj^ tangût uifeerû fenfum.Sed delicatiifti amp;nbsp;ambitiofi:elcgc, runt honorabilia amp;nbsp;grata ad tps amp;nbsp;ioeûda.Vbiaut paruapeedit dilatio:qua prudes omnii ippbeta paulifper cedëdo in terponeda putauit:nöpotuerut tolerareac fuf, tinerc.Denicßnon dubitans de uiHoria Dauid: comcndabat filiu dimicaturis: ut ei parcerent.Ideoq; nee prælio interene maluit:ne uel referre arma parricidælicet ui, deret:fed tri filio.Liquetigic ea edeppetua ac folida qua? uera funt: amp;nbsp;quæ finccre potius qdolo cógregant.Ea uero quæ fimulationeat^ afïentatione parata funt:nó poffe diu perfeuerarc.

CrQ pecunia redemptino diu fidem cuftodiatiquia quos femel pecunia redcmc risifcmp fe remidione amp;nbsp;adulatione putant redimcdos.Ca.XXllL

Vis igitur uel illos qui pecunia ad obedientiä redimunt::uel eos qui amenta, ■ q, tioneinuiranc:fidos bbiarbitrerCNa amp;nbsp;illi frequenter feucndcrcuolunt:amp; • nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ifb imperia dura ferre no podunt: Leuiadentatiuncula facile capiunt:^per

ftrinxeris uerbo:immurmurât:defcrût:infeftiabeunt:indignätes relinquût: impe, rare malunt g obedire. Quafi obnoxios beneficio: fubieftos fibi debere eße exidi' mant:quos præpofitos fibi babere debeat.Quis igif libi fideles putct:quos uel pe/ cunia uel adulatione libi obligandofcredideritcNa amp;nbsp;ille qui pecunia acccperit:ui/ lem fe amp;nbsp;dcfpeclum indicat:nifi fæpe redimafiltaq; frequeter expetat preciu fuu: amp;nbsp;ille qui obfecrationeambitus uidebiuult fem^ fe rogari.

C Bonis tantu avibus ad bonores nitenduimaxime ecclcfiafticofnec inferiores or dines limulatis uirtutibus cpo derogare:necitëcpifcopu clero ede inuidum:fediu ftum in omnibus:maximein iudicando.Ca.XXlIlI.

/ — Y Rgo bonis actibus amp;nbsp;lincero ,ppolito nitendu ad honore arbitrer: amp;nbsp;maxi, M 1 me eedefîaftiefrutneçprefupina arrogantia: uel remiffa ncgligctia fit: neq;

^S^urpisafFeaatio:^indecora ambitio.Ad omnia abudat animi directa limpli citas:fatifq; feipfa cómendat.In ipfo uero munere:neq; feueritatë ede duram couc/ r nbsp;nbsp;nit: nec nimiaremidionë: ne aut poteftatë exercere: aut fuiceptu officium nequam

implere uideamur. Enitendûquo$ut beneficijs atq; odicijs obligemus plurimos: amp;collata referuemus gratia:neiure benefieij fiant immcmores:quife grauiter læ, fos doIent.Sa?peemuru uenit:ut quos gratia foucris uel aliquo fuperiore cumula, ucris gradu: aucrtas ü indigne alique eis præponendû indices. Sed amp;nbsp;facerdotëbe nefieqs fuis uel iudicijs fauere côucnit:utæquitatë cuftodiat:amp; prefbytero uel mini ftro deferre ut parëti. Ne^ cos g femel pbatt funt arrogantes ede oportet:fcd ma, gis tang memores gratia?:bumilitatë tenere:ne$ offendi facerdotë:liaut prefbyter autminider:autquifq de clero:autmifericordia:auticiunio:autintegritate: autdo/ arinatautlegione cxidimationem accumulet fuä.Gratia cm ecclcdæ: laus deforis ed:bonuopus alicuius prxdicari:ita tame li nullo fhidio fiatiaefantiæ. Laudent cm .: unüquëq;pximo^ilabia:amp;nó fuu os:amp;c6mendcnt opera nondudia fua. Cætcriï fi quis no obediat epifcopo:extollcreat$exaltare fcfc dclideras:obumbrare meri ta epifcopifimulata affe^atioe doarinæ:aut bumilitatis:autmifericordiæ: is a uero

e OFFICIORVM cI-IBER II

dénias faperbittQuoniäueritatis ea eft regulatut nihil facias comendadi tui caufat quo minor alius fiat:ne$fi quid boni babeas:id ad deformatione alteri° amp;nbsp;uitupe, retionêexerceas. No defendasimprobût amp;nbsp;fanHa indigno comitteda arbitreris: ne$iteru urgeas amp;nbsp;impugnestcuius crime no deprehenderis.Na cum in omnibus nbsp;nbsp;'7' iniufticia cito offendatttum maxime in ecclefiatubi æquitatë effe oportet:ubiæqua Iitate habere decettut nihil fibi potetior plus uindicettnihil ufurpet ditior. Stuc em pauper fine dines in chrifto unum funt. Nihil fandior plus fibiarroget.lpfum enim parem effe teft humiliorem effe.Sednee perfonam alterius accipiamus in indicio: gratia abfit: caufam merita decernant. Nihil fie opinionem: immo fidem grauatig iiin indicando potétiori dones caufam inferioristuel pauperem innocentem argu,, asidiuite excuses reum culpa:.Pronu quippe eft genus bominu fauere honoratio/ ribus:neIrfos fe putent:nc uiciidolcat.Sed primu fi offenfam uercris:non recipias iudiciu: fifacerdos estant fi qfq alfust no laceras. Licet tibi filcre in negociotdumta/quot; xat pecuniariotgq fit coflanti* adeffe æquitati.In caufa aut dcit ubi comunionis pe riculum cfltetia diffimularetpeccatu eft non leue.

(TFauores amp;nbsp;beneficia plus pauperibus g diuitibus crogandatquia de eo qd ' diues forte dedignaturtpauper maximam tibi habet gratiam:amp;q, bénéficia no fola fiant pecunia.Ca.XXV.

Vid aut tibipdeft fauere diuitic An quia citius amante remuneretdHis cm fanemus frequëtiusta quibus referëdæuieem fperamus gratiæ. Sed co ma/ gis infirmo amp;nbsp;inopinos ftudere cóuenittquia p eo qui no habett remunera, tionc fperamusa domino lefutquifnb fpecie cóuiuij generalem uirtutis edidit for, mätut bis ponufnoflra coferamus beneficiatquinobis ea nó pofTuntrepradentare: nbsp;nbsp;1quot;« 19 dicenstad couiuiu atq; epulas nó eos qui diuites funt:fed g pauperes inuimdos.Di, uites em rogari uidenttutipli quo$nobis reddant conuiuiü.Pauperes(quia no ba bent qdrclhru3nt)cü acceperinttremuneratorë nobis Faciut dominutqui fe p paugt; pere obligandu obtulit.Adipfum quoq; fæculiufum collatio ben eficij racla in pan, peres magis g in locupletestplus inuattquia diues dedignaf bcneficiut amp;nbsp;pudet cd j, debitore effe gratiæ : Quinetiam id qd collatum ë fibi:meritis fuis arrogat:qduelut= debitu acceperit:uelideo datu fit: eo q? is qui deditreddëdum fibi a diuite uberius æflimauerit. Ita in accipiendo beneficio eoipfo q, acceperint diuitestdedifle fc ma, gis gaccepiffe exiftimant: Pauper uero amp;nbsp;finó habet unde reddatpecunia : refert = gratia.In quo certû eft:q, plus reddat g acccpcrit.Pecunia em nümofoluitur:gratia autenung exinanitur.Reddcndo uacuat pecuniatgratia autë amp;nbsp;habendo foluitur: amp;nbsp;fbluëdo retinetur.Deinde qd diuesrefugit:paupcr fateciq, fit obligate debitotfi/ bic; fubuëtu: nó honori fuo delatu putat:donatos fibi arbitratur filios: uitä reddita: feruatä familiam. Quanto igitur meli'iapud bonos g apudingratos locare benefici umCVnde dominé ad difcipulos fuos ait: Nolite poflidere auru: ne$argentu:ncq; ZVattB.io, pecuniam:qua uelut falce:pullulantë in pectoribus humanis fucciditauaricia.Pctr° quoq; claudo (qui ex utero matris fuæportabatur)ait:Argëtû amp;nbsp;aurum nó habeo: Zlcti .3. fed qd habeo do tibi.ln nomine lefu ebriftinagareni: birge amp;nbsp;ambula.Itaq; pecunia no dedit:fanitatë dcdit. Quato meli ^eft falutc habere fine pecunia: g pecunia fine falute. Sucrexit claudus qd' nó fperabat:pccuni a nó accepitqua fperabat. Sedhæc uix in fanetis dominireperiûtur:ut diuitiæcôtemptui fint. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^/^

rf. IDc malo auariciæ:Exempla de Balaam:amp;Acham:amp; Dalila.Ca.XXVl. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i^ /r /—YActcrumita ihcubuerut mores bominu admiratione diuitiaruiutnemo nifi nbsp;nbsp;^, r:| 7quot;ul'c iOTm

1 c 1 diues honore dignus putef.Nec; bic recens ufus: fed iamdudü:qdpci°efl: ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ftiiz ^= ' — Ajnoleuit bocuitiu humanis mentibus. Siquidë cû bierico magna ciuitastu, 31orue.6,cU7' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fn^o, barumLccrdotaliu fono corruifïct:amp; lefus naue potiretquot; uiêoria: cognouit infirma nbsp;nbsp;nbsp;^,1^quot;' tam eße uirtutë populi perauarieiä atq; auricupiditatë.Nam cu de fpolijs urbis in, cenfæ:fuftuliffctAchaniucftë auream amp;nbsp;ducenta argëti didracbmata:amp; lineam au ream:oblatus domino negare non potuit;fcd Æ)diditfurtu.Vetus igitur amp;nbsp;antiqua

C

(TSANCTT nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSII

aaarida eft:quæ eu ipfis diuinælegis capit oracuhstimmoppteripfam reprimeda lexdei data eft.PropterauariciaBalacputauit Balaam præmijs poffe tëptaritutma Icdrccretpopulupatrü:amp; uicrfetauaricfatnffî dominia maledico euabfhnercue, tuiffet.Etppterauancia præc/ptfat°Acbam:m exitiu deduxerat tota plæbëparen turn Jtaq; iefusnaue:qufpotuitfoléftatucrenepcederetauaricia bommu non po/ tuit fiftcre neferperct.Ad uocéeiusfbl (tetittauaricia nö ftetit.Sole itacp ftante cö' fec/tlefustriumpbiï:auarfcia autépcedcte peneamifït uiftoriarf^Quid fortiffimü 1•' oim SamfonfNône Dalilæmulieris fuædileaæauaricia decepitCltacp ille grugiete 'leone manibus difcerpfîtfuis: g uincl' amp;nbsp;alienigenis tradit^: fine ullo adiutore fohis diffolutis uinculis:mille ex bis^emi t uiros: g funes intextis neruis uelut mollia fpar ti fila dirupittis fup genua mulieris inflexa ceruice truncatOinuiamp;crinis ornatu pra: rogatiuam fuæ uirtutis amifitJnfluxitpecunia in gremiu mulieris:amp;a uiro difceffit gratia.Feralis igitur auaricia:illecebrofa pecunia:quæbabcntefcôtaminat:nôbabc tes no luuat.Efto tame ut aliquando adiuuetpecunia:infcriorë tame amp;ipfum dcf/ rantem.Qiid ad eum:quino defiderat:quinó requirit: quiauxilio eius no indiget: ftudio nófleaiturcQuid ut alijs fit ille copiofior quibabctçNuquid idcirco bonefti or,quia habet quo boneftas plæruq; amittitur: quia habet quod euftodiat: magisg '.' qd'poffidcatf 'lllud em poßidemus quo utimur: Quod auté ultra ufum eft: no utig habet poffeffionis fruamp;u:fcd euftodiæ periculum.

Q^De benignitate:amp;q, excomunicatio tardius fitexercnda.Ca.XXVII.

1-r1)fammänouimus q? pecuniæ cotemptus iufticiæ forma fieamp;ideoauaricia À— ■ declinare debeinus:amp;omni ftudio inrendere:nequid faciamus ungadncr' /—iQusiuftici5:fed in omnibus geftis amp;nbsp;operibus cuftodiam9cam. Si nolumus /comendarenos dco:chariratcbabcamus:unanimcsfim°:humilirate lequamur:al/| / tcrutrucxiflimantes fupcriorë fibi.Hæceft em bumilitasifi nihil fibigs arroget:fcd inferiorem fe effe exiftimet.Epifcopus utmebris fuis utar clericis:fi maxime mini/ ftrisquifuntuere fihpquccuiq; uideritaptu muneri ei deputet. Cum doloreampu tatur ctidquæ putruit pars corporis:amp; diu tranatur Epoteft fanarimedicameris:amp; fino potefttuca medico bono abfcindic.Sicepifcopiaffeamp;us boni eft: ut optet fa/ nareinfirmosifcrpetia auferre ulcera:adurcre aliqua: no abfeindere: poftremo qd fanari no poteft cum dolore abfcindere. Vnde pulchcrrimu illud præceptu magis| cminct:utcogitemusnon quæ noftra funt:fed quæ aliorum. Hoc enim modo niril erit:quodueliratinoftro indulgeamusafRchii: uel fauëtes noftræplus iufto tribu, amus aliquid uoluntati.

^De bono c6pafrionis:amp;q, facris ecclebaru thefauris nó ft pareëdu teporeneccP fitati^Excmplt caufa inducit Laurëtius:amp;ipfe Ambrofius.Ca.XXV1II.

Oc maximûincentiuiïmifericordiæ:Ut eópatiamur alienis calamitatib':ne/ { ]b, ceHitate^alioru quanta pofrumusiuuemus:amp;plus interdûg polTum'.Me,i

^ liuseftem p mifericordia caufas præftare: uel inuidiâ perpeti: g prætederc inclementia:ut nos align in inuidiä incidamus. Qua cófregerimusuah myftica:ut c^tiuosredimcrcmusiqif arrianis difplicere potuerat: nec ta faclû difpliccretg ut enetqd'in nobisreprehëderët. Quis aut eft ta durus:immitis: ferre':cui displiceatj qgt;homo redimita morte:fcemina ab impuritatib^ barbarorû:quæ grauiores morte! funt:adolercetulæ:uelpueruli:uel infantes abidoloiy cótagijs:quibus mortis metu; inquinabant^ Qua caufam nos amp;fino fine ratioc aliqua gcflim^: tn ita in populo p/j fecuti fumus:utcófiteremur:multo$fuiffc cömodius ailrucrem'iut animas dnog aurum feruarcmus.Quiem fine auro mifit apoftolos:amp;ecclefias fine auro cógrega; uit. Aurum ecclefia babct:nó ut feruet:fcd ut eroget:utfubueniatin nccclïitatibus.; féQuid opus elleuftodire qd'nihiladiuuatcAn ignoramus quätum auriatq; argen/ ti de tëplo dominiaffyrij fuftulerintcNóne melius codant facerdotes æpter alimo, niam pauperuifialia fubfidia dcfintig facrilegus cótaminata afportetboftisf None diaurus cd dominus:Curpalliis es totinopes fame emorif Et certe habebasaurû:

COFFICIORVM CUBER II

uftnihiftraffefalimoniatCur tot captiui deducti icomertio futtnec redeptiVCur tot abbofeoccifi futdMcli^ fuerattut uafa uinetiu feruarestg mctaHoru.Hi s no poffet refponfum referri.Quid em diceresCTimuine teplo dei ornatus dceffet. Refpon/ deret:Aurufacramenta no quærut:ne$ auro placcnttquæ auro no emunf.Ornatquot;: facramento$i:redemptio captiuoßz eft.Et uere illa funt uafa preciofa: quæ redimut animas a morte. Ille uerus efttbefaurus dnitqui operat qd fanguis eiquot; operatquot; eff. Tune uas dominici fangumifagnofcic:cu in utroq; uiderit redemptionemt calix ab ? bofte redimattquos fauguis a peccato redemit.Qpulcbru ut cu agmina captiuo% abecclefia rcdimutur:dicat:Hos cbriftusredemit:Ecceau]ß: qdpbari potcft:Ecce auru utilctEccc auru cbrifH:qd'a morte liberat:Ecccauru quo redimit :pudicitiatfer uatur caftitas.Hos ergo malui uobis liberos tradere:g aurum referuare.Hic nume/ rus captiuoru:bic ordo præftantior efltg fpecies poculoru.Huic muneri^pfiCere de buitauru redemptoristut redimeret périclitâtes. Agnofco infufum auro fanguine ebriftimo fold irrutilaffetueruetia diumæ operationis impreffiffe uirtute redeptio, nismuncre.Tale aurumfana'martyr Lauretius dnoreferuauit: Aquo cu quatre, nbsp;nbsp;Uw:'' rene tbcfauri eedefiætymifit fe demonftraturutSequeti die pauperes duxit.Inter/ rogatus ubi effent tbefauri quos pmiferattoftedit pauperes dicens: Hi funt tbefau riecclefix.Et uere tbefauri:in quibquot; ebriftquot; efbin quib'cbrifh fides eft.Dcniq; Apo ftolus ait:Habcmustbefauru iftu in uafis fictilibus. Quos meliores tbefauros babet ±'Corfo4, cbriftus:geos in quibquot; fe effe dixitcSic em feriptu cd:Efuriui:amp; dedifhs mibi madu care:fitiui:amp;dcdiftis mtbi biberc:bofpes eram:amp;collegifbs me. Et infra: Qcfenim XPattb.xg. uni bord feciftis:mibifeciftis.Quos meliores lefus babet tbefauros:geofin quibuS amat uideri.Hos tbefauros demoftrauit Laurentiquot;:^ uicit: q, eos necpfecutor po, tuit auferre.lta$loacbim qui auru in obfidione feruabat:nec difpcnfabat alimoniae foM^,«' côparandæ:amp;auru uidit diripi:amp; fe in captiuitatë deduci.Laurëtius g auR : ecclefir maluit erogare pauperibus:g^fecutorircferuare:p fingulari fuæ interptationis ui/ uacitate facram martyrij accepit corona.Nuquid dictu eft fancto Laurëtio: No de, buifti erogare tbefauros ecclenæ:uafa facramento^uendcref In quos ufus uafa ec, dcfiæünt difpartienda:uel qualiter: quibus ex caulis: tantum opus eft: ut quis fide fincæra amp;pfpicaci puidentia munus boeimpleat.Sanefiin fua aliquis deriuatemo vquot;^^ lumëta:crimë eft:,Sin uero pauperibquot;erogat:captiuuredimit:mifericordia eft.Ne/ ,~ moem poteft dicere:cur pauper uiuit. Nemo pot queri:quia captiui redempti fût./-Nemo pot accufare:qa templû dei ædificatûë/Nemo ppt indignari: quia bumädis 7 / fideliû reliquiis fpacia laxata fût. Nemo pot dolcreiquia in fepulturis ebriftianorû: ''• requies defunHorû eft.In bis tribus generibquot; uafa ecclefiæ etia initiata cofringere; '•' -quot; coHarc:uendere licet.Opus eft ut de ecclcfia myftici poculi forma no exeat: ne ad ufus nefarios facri calicis minifteriû tranfferaf.Ideo intra ecclefiä primûquæfita fût uafa quæ initiata no effent:deinde côminuta:poftremo coHata:^ minutas erogati, ones difpenfata egentibus: captiuorû quocß precijs pfecerunt. Qfi défunt noua: amp;nbsp;quæ nequaqua initiata uideätur:in buiufmodi ufus quos fupra diximus :arbitror omnia pie pofle conuerti.

(I Depofita uidua%:imoomniû fideliû in ecclcfia cû fui etia periculo conferuanda:: Exemplû de Onia amp;nbsp;Heliodoro:^feipfo:amp;Ticinën epifcopo.Ca.XXIX.

c± — .Lludfane amp;nbsp;diligeter tuendû eft:utdepofita uiduai^ intemerata maneat:!!/

I ne ulla feruetur ofFenfione:non folû uiduarû:fed etia omniû.Fides crii cxbi/ .—A-^beda eft omnibquot;:fed maior eft uiduarû caufa amp;nbsp;pupillorû. Denies bocfolo uiduarunomine(ficutin libris Macbabæoi^lcgimquot;) cômendatûtëplo omneferua/ ximacbaUjt tu eft.Na cû indiciû faclû effet pecuniarû:quasitëplo bierofolymis maximas repe/ riri poffe Symon nefarius Antiocho regi ,pdidit:miffiis in bierufalë Heliodorus ad templû uenit:amp; fûmo facerdoti aperuitindieij inuidia:amp;aductus fui caufam. Tune facerdos depofita effe dixit uiduarû uiHualia amp;nbsp;pupillorum: quæda aût bircani To biæ uiri fanamp;:ea$demoftrauit. Argenti talcta quadringeta erant:auri uero ducen

e2

CSANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSII ta.QuæcuHeliodor ^ ereptu ire uellet:amp;regis uedicare cômodis: facerdotes ante altare iaamp;uerutfe:induti facerdotales ftolas:amp;deû uiuû qui depolitis lege dede/ rattflentes inuocabantcuftodem fe præceptoi^ præftare fuorû.Vultus uero amp;nbsp;co, lor fumifacerdotis ïmutatus:declarabat dolore animi:amp; metis intëtæ follicitudinë. Flebatoësttyincotemptu locus uëtur°foret:fi nee in deitëplo tuta fideiferuarer'eu ftodiataccin^æq; mulieres pcctus:amp; elaufæ uirgines pulfabät ianuas: ad muros alij currebant:^ feneftras alij Æ^fpectabanttoës ad cælû tendebat man^torantes: ut fuis dnsadcffet legib'.Heliodorus autnec bis territ9:qdintëderat urgebat:amp;fatellitib' fuis ærariû fepferat:Tûfubito apparuit illi terribilis eques:armis præfulgcs aureis: equus aut ei ^eratinfigniornat ^opertorio. Alij quo$duo luuenes apparuerunt in uirtute inclytatdecore gratoicu fpledore gloriæ:fpeciofiamidu: g circufteterut eu: amp;utraq ex parte RageÏÏabantfacrilegu: fine ulla intermiflione cotinuato uerbere. Quid multa$Circufufus caligine in terra cocidit: amp;nbsp;euidëti diuinæ opatiois indicio exanimatus iacebat:nec ulla ipes in eo relidebat falutis.Oborta eft læticia metueti, bus:metus fu^bis:deiecti$ex amicis Heliodori quida rogabat Oni a ut uita pofee, retei:qm fupremu gerebatfpiritu.Rogante ita$ facerdote fumo:ijdëmuenditery Heliodoro apparuerut: ifdem amidiueftibus:amp; dixeruntad eû:Oniæfûmo faccr, doti gratias age:ppterquë tibi uita eft reddita: Tu aut exitus flagella dei: uade amp;nbsp;nuncia tuis oibus:quantacognoueris tëplireligionë:amp; dei ptatem. His didis no co paruerunt.Heliodor' itac; recepto fpiritutbolha dno obtulit: Oniæ facerdotigras egir.amp; cu exercitu ad rege reuertitf:dicens:Siquë habes boftë autinfidiatorë reru S tua^:iiluc eu dirige:amp; flagellatu recipies euGeruada ëigif filij depolitis fidesiad, bibcda diligctia.Egregie bine ueftru enitefcit minifteriu: fufeepta impflio potetis qua ucl uidua uelorpbani tolerare no qant:ecclefiæ fubfidio cobibeac:St oftedatis (R pius apuduos madatu dni:gdiuibs ualere gratia: Meminiftis ipfiquoties aduerfus n iregales impetus p uiduaruiimo omniudepofitis certamëfubierim0 . C6mune boc uobilcuimibi recens exëplû ecclefiæ Ticinëlis pferâ:quæ uiduæ depolitu qdlufce, peraramittere periclitaba^tLlnterpellate cm eo qui libÉillud imperiali referipto uë/ dicare cupiebat:clerici cótendebataucèoritatë.Honoratiquoep amp;nbsp;interceffores da, ti:nópoüc praeceptis impcrialib'obuiarc ferebat. Legebat refaipti forma diredj^ or magifter officio% Latura ages in rebus jminebat. Quid pluratTraditu erat. Tri coicato meed cófilio:obfedit fandus cpûs ea coclauia:adquæ tranflatu illud depofi tu uiduæ cognouerat. Qamp; ubi no potuit auferri: receptu lub cbirograpbo eft. Po' ftea iteru flagitabat cx cbirograpbo:Præceptu imperator iterauerat:ut ipfe per fe metipfum nos coucniret.Negatum eft:etexpofita diuinæ legisaußoritate: amp;lerie Iedionis:amp;Heliodori periculotuixtandërationëimpator accepit. Poft etiateptata fuerat obreptio:fed præuenit fandus epifeop' ut redderet uiduæ qdacceperat. Fi' des intérim falua eft:opprelïio no eft formidini:quia la res no fides périclitât. CQui fugiendi: amp;nbsp;qui fint in bono çelandi.Ca.xXX.

Hij fugite improbos:caueteinuidos.lnter improbu amp;nbsp;inuidum bocinterell. v;Improbus fùo dcledatbono: inuidus torqueturalieno. 111e diligitmala: bic quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bona odit:utppe tolerabilior fitiqui fibiuultbene:g qui male omnibus. Filij

ante fadu cogitate: amp;nbsp;cd diutius cogitaueritis: tune facite quodpbatis. Laudabilis mors cd occabo datur:rapiëda eft ilico.Dilata gloria fugit:nec facile coprebendit. Fidem diligite:qm per fidë amp;nbsp;deuotionëlofias magnd libiab uniuerlis amoreacqui buitiquonia celebrauit pafcba domini:cu effet annord decëamp; odo: quëadmodum nemo an ed.Zelo itaq; ut uicit fupioref:ita amp;nbsp;uos filij geld dei fumite.Exqrat uos dei celus amp;nbsp;deuoret:utunufquif$ ueftrum dicatiExquiLuit meçelus domquot;tuæ. Aplus 100.68. cbrifHgelotes did' ë: Quid de Apiodicodpfe dns ait: Zei'dom' tuæ comedit me. tebir.4. (r$itergo inëuos deigelus:nóifte humanus quëinuidia generat:Sitinter uos pax: „ quæ fu^omnë fenfum eft.Amate uos inuicë.Nibil cbaritate dulci':nibilpace grati, us.Etuofipfi fcitisiq, præ exteris uos femp dilexi amp;nbsp;diligo:Quafi uniquot; patris filq: co.

COFFICIORVM « LIBHR III aluiftis in affectum germanitatis. Qiæ bona funttenete:amp;deus pacis amp;nbsp;dilectionis erit uobifcu in domino Iefu:cuiefthonor:gloriatmagnificétia: poteftas:cum fpiritu fando in fæcula fæculorû Amen.

CSandiAmbrofij epifcopi Liber ofFiciorû fecundus explicit.

(^Sequitur Annotatio capitulorum Libri tertijeiufdem.

CQfandi amp;nbsp;in quiete maxima operent amp;nbsp;miratoflendi tex Moyfe amp;nbsp;Helifeo.Ca.l. Honeflum amp;nbsp;utile apud ebriftianos unueffet qui no comodanté temporalia fequt, mur fed æterna.Ca.Il.

Decalûnia reprimenda:amp; beneficentia eundis exhibenda: Exemplu de harmonia membrorû:quæfingula fingulis obfcquuntur.Ca.lll.

Alienis incomodis noftra lucra non quærenda.Ca.llll.

Nibila fapientib°nifiqd'honeftu fit cxpetcndü:amp;honeflati falutë quo$poftponë/ dam:in quo Dauid maxime comendatur amp;nbsp;Iohannes.(Ta.V.

Famis tempore fubueniendu:necauaræ partis incubandûi:uel precia captanda:Ex ; templa de lofepb:amp;diuite auaro in euangelio.Ça.VI.

Peregrinos tempore famis urbe no arccdos: qd' no folum inboneflum:fcd amp;nbsp;inuti' leppofitis coprobatur exemplis.Ca.VII.

Honedatem falutiquoq ^ prælatam a deo cóprobari:Exempla de lofue amp;nbsp;Calcb:amp; exteris exploratoribus.Ca.VIII.

Fraudes amp;nbsp;turpia lucra clericos maxime dedecere:amp;omnes honeftatem Dauid amp;nbsp;Nabutbe imitari debere.Ça.IX.

Vitia uirtutibusoblitterari:amp; perfidis etia acfrauduletis fidem oportere cuftodird qdlofue gabaonitis intimat exhibuifïe.Ça.X.

Auaros amp;nbsp;fraudulentos interdû cupitis fraudari: fem^ aute apud deu maliuolëtiæ ireatu obnoxios teneri.Fabula de quoda Syracufano:amp;paradigma de Doecb idu I mxo:amp;Annaniamentiofo.Ca.Xi.

pemalo temerarij lurameti: paradigma de Herode amp;lepte: amp;q, filia ei°fpote fua ! die co dlda reuerfa:fidéilloti pcellat pythagoreo% g fe uadefinuicë dcdcrütXIl. Rantum periculû luditb boneftatis intuitu fubierit.Ca.XIlI.

!Qfempboneftatëfequacutilitas:qdlicetapudboies aliter fæpe cotingere uideaé )\\I japuddeu tnppetuoita effe coprobac. Adexëpiüduclis in mediu Helifæo: loha, 1nebaptiHa:ducibus græco^amp;romano%:amp;Sufanna:Moyfe:Raguel:filijs ifraeI: \1'quiiminente captiuitate ignë potius facrificij g thefauros abfcondere uolucrunt:

. Ft de bifquiuxorë leuitæ ab habitatorib^gabaa ftupro eneaä bello fut ulti:Lepro 1 fis quoq; g nutu diuino fugato de obfidione famariæ fyriogt exercitu fuga eo^po f tius in ciuitatë indicare:^restis ineübere decreuerunt.Ca.XIIII.

Laus boneflatis:magnanimitate Hefter:^ fide lonathr commendatur amp;nbsp;Abîme, Ai ïecb.Ca.XV.

.De moderamine amicitiaecoferuandæ:clauditur uoIumen.Ca.XVI.

1^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1^Finis.

rC ^QfanaiQin gete maxima operentamp; mira:oftcndifex Moyfe amp;nbsp;HelifæO'Ca.I.

^Auidppheta docuit nos:tang in ampla domo deambulare in corde £;'noffro:amp;couerfari cu eo tang cd bono cotubernali:utipfc fibi dice.

^ret:amp; loquerer feed: ut eft illud: Dixi:cuftodia uias meas. Salomon 5^s.3g.

^quocß fili'eius ait:Bibeaqua de tuis uafis:amp; de putcorûtuorû fonti/ Ipzouer.ç,

/bus:boceft:tuo cofilio utere.Aqua em alta:cófiliü in corde uiri. Ne, mo inquit alienus particeps fit tibi:fonsaquæ tuæ fit tibippri': amp;nbsp;io/

i-iaiuuentute.Ceru°amic!tir:amp;pullus gratiarûco f,,„,,i. - gt;nbsp;abulentur tccumrf^Nô ergo primus Scipio fciuitfolus no effe:cuin folus cfret:nec nbsp;nbsp;§„,(,', h .rfquot;'quot; '|4'ZI

€5

4^

CSANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AATBROSIT

y°9^^ nbsp;nbsp;fninusnegocibfuscuodofas effet.Sciait ante ipfum Moyfes:quieu taceret dama,

battcam odofus ftaret præ^abaturtnec folum præliabaétfed etiä de boftibus quos non eötigerat triumpbabattAdeo ociofus ut man'eius alij fuftinerenttnec minasg exterinegocioCus quiocioCis manib' expugnabatboftétquënon poterant uincere qui dimicabant.Érgo moYfesamp;m filentio loquebatftamp;in ocio operabatur. Cui9au tem maiora negociatg bums oc/atquiquadraginta diebus pofitotn monte: totam le gern coplexuseftamp;in illa folitudinequi cu deo loquereturno defuit~Vndeamp; Da utd ait:Audiam quid loquatin me deus.Et quato plus eibli cu aliquo deus loquatur sZt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;gipfe fecumCTranfibatapoftolizamp;umbra eoru curabatinfirmos. Tangebaturue/

esj.17, ftimenta eorum:amp;lanitasdefereba(:.Sermonelocu.tus eftHelias:amp;pluuia ftetit: nec cecidit fuper terra tribus annis amp;nbsp;fex menfibus.ItCiu locutus eft: amp;nbsp;hydria fari, nxno defecit:amp;uasolei toto famis diuturnætpenon eftexinanitu.Etqm plærof$ iH ';c'^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;delectant bellica: Quid eft præftantius exercitimagnis lacertis: an fblis meritis co'

4'^ßj.6. feciffe præliufSedebatHclifbus in uno loco: amp;nbsp;rex fyriæ magna bellimolem infe, rebatpopulo patru:diuerffq; conniio^accrbabatfraudibus:amp;circuuenireinfidiis moliebatur: fed omnes eius apparatus ppbeta deprehendebat: amp;nbsp;uigore mentis per gratia dei ubiq; præfens:cogitationes hoftiû fuis annuciabar:amp; monebat quib' cauerentlocif.Q^ubi regi fyriæ manifeftatum eft:mi(To exercitu daufitpphetam. Orauit Helifæus: amp;nbsp;omnes illos excitate percutifecit: amp;captiuos intrare famaria: qui uenerantoblidere eum.Coferamus hoc ocium cu aliorum ocio. Alij crii requi, elccndicaufa:abducereanimiia ncgocijs folent:amp;aconuentu ccetu$bominufub trahere fefe:amp;autruris petere fecretum:captareagrorufolitudines:autintra urbe uacareanimojindulgerequieti amp;nbsp;tranqllitati.Helifæ^autëaut in folitudine iordané tranlitu fuo diuidit:ut pars defluatpofterior:fuperiorautein fontem recurrat: aut in carmelorefoluta difficultate generandi:inopinata fterilem coceptionefecudat: autrefufeitat mortuos:aut ciborum temperat amaritudines:amp; facitfarinx admixti one dulcefccre:aut decem panibus diftributis reliquias colligit plæbe faturata: aut ferrum fecuris excu(Tum:amp;in fluui j iordanis merfumpfundomiffo in aquas ligno facit fupernatare:aut emundatione leprofumiaut ficcitatë imbrib'iautfamem mu, 'quot; nbsp;nbsp;nbsp;tat fæcüditate. Quando ergo iuftus folus eftquicu dco fempercft~ Quado folita,

riuseftguinunqua feparatur a cbriftorQuis nos inquit feparabita dileaione ebri, fti^Contido quia ne$mors:ne$ uitatnecßaugelus.Quädo autem feriatur a nego/ Icio:quinunquä feriatura merito:quo cofumatur negociu. Quibus autë locis circu, quot;: r|gt; rfcribitur: cui totus mudus diuitiaru pofTenio eft~Qua æftimatione defini?:quinüg opinione coprchenditurÆtem quafi ignorai: amp;cognofcit':quafimoritamp;ecce ui, uit:quaf i triftis amp;nbsp;ff |£tior:utegen^ amp;nbsp;Iargus:utqui nihil habeat amp;nbsp;poffideat oia.Ni bil cm fpedat uir iuftus:nif t qdcoftas amp;nbsp;honeftu eft.Et ideo etiä fialijuidcat pau^: fibi diues cfhqui no coiy quæ caduca fed eo%quæ æterna funt:æftimati6e ccfcc.

([ Honeftûamp; utile apud chriftianos unueffe:quinon comodante temporalia fequi mur fed æterna.CaJl.

Tquongde duobusfuperioribus locis diximus:in quibusboneftu illud amp;nbsp;utile tradauimusdequitur utrû boneftatem amp;nbsp;utilitate inter fe coparare de, ' — /\Qeamus.amp;quærere quid fit fequendü.Sicut em fupra traaauimus:utrûbo, nedum illud an turpe effet: amp;nbsp;fecundo loco: utru utile an inutile: fimiliter hoc loco utrû bonedum fit an utile:nönullirequirendû putant.Nos autë monemus: ne hæc _ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;interfe uclut copugnantia inducere uideamur: quæiam fupra unûeffe oftcndim^:

bx,; nee bonedueffe poffe nifi qd utile:nec utile nifi quodboncftfrquia nô fequimurfa l)oquot;lt;}'quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pientia carnis:apud qua utilitas pecuniariæ iftius comoditatis pluris babeófed fapi

~»c nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;entia quæ ex deoeftapud qua ea quæ in hoc fæculo magnaædimanf 4, detvmen/

to habentur.Hoc em catorthoma qd perfectu amp;nbsp;abfolutû effictu eft:a uero uirtutis fonte,pfictfcic.Cuifecundu edcömuneofficiü:qdipfo fermone fignificacmon efe arduæ uirtutis acüngularistqc^ poteft plurimis effe cómune.Nampecuniæ cópen.

COFFICIORVM CUBER ni

dia captare familiare multistelegantiori couiuio amp;nbsp;fuauioribus delegariepulis uGgt; tatum ed.Ieiunare autem amp;nbsp;cotinente effe paucorum eft: amp;nbsp;alieni cupidu non elle-rarum eft.Contra autem detrahere uelle alteri amp;nbsp;non effe contentum fuo.Nam in boccum pl£rif$confortid efl. Alia igitur prima:alia media officia.Prima cum pau, cistmedia cui pluribus.DenicB in iifde uerbis frequenter diferetio eft. Aliter em bo, num deu dicimus:aliter bomine:alitcriuftu deu^pellamus:aliter homine. Simili/ ter amp;fapientcdeu aliter dicimus:alitcr homine. Qd amp;nbsp;in euagelio docemur: Efto, DartB.s te ergo uos^fea:i:ficut amp;nbsp;pater uefter qui in cælis eft perfcct° eft.lpfum Paulu lego pfedu amp;nbsp;no^fcHum.Na cu dixiffet: No qd'iä acceperim:autlampfccV firn: fequar ißbif.,* aut fic ut c6prebeda:ftatim fubiecit:Q_uicucBergotfea:i fum^. Duplexeem forma pfea:i0is:Alia medios:alia plenos numéros babés Alia hic:alia ibi. Alia Fm hominis poffibilitatë:alia Fm^feeftone futura.Deus autiuftusfèomnia:fapiens fujo oïa:j2fec/ tus in omnib°.lnteripfos quo$ homines diflantia eft. Aliter Daniel fapiens:de quo dictum eft:Qus danicle fapientior:aliter alij fapientes. Aliter Salomon:quireplet' /^,ed5,28. eft fapicntia fuperomne fapientia antiquorum:^ nbsp;nbsp;omnes fapientes ægypti.Ali,

ud eft cm comuniter fa pcrc:aliud fapere perfecte. Qui comuniter fapit: p tempo, ralibus fapit:pro fc fapit:ut alteri detrahataliquid:amp;fibiadiungat. Qui perfere fa, * pit:ncfcit fua fpeamp;re cömoda: fed ad illud quod æternum eft: quod decorum at$ Doneftu toto affectu intcndit:quærcns no q^fibi utile eft: fed qa omnib'. Itaq; bæc ftformula:utinter duo ilia boneftu atque utile ctrarC nequeam':co q, iuftus nihil altcridetrabendu putct:necalterius incömodo fuum comodum augeriuelit. Hac quot;' forma tibi præferibit Apoftolus dicens:C)mnia licent:fed nó omnia expediut.Om, i,Corbio, nia liccnt:fcd no omnia ædificant.Nemo qd? fuû eft quærat:fed quod alterius. Hoc eft:nemocomodu fuum quærat:fed alterius:nemo honorem fuu quærat:fed alteri/ us.Vnde amp;nbsp;alibi dicit: Alter alterumexiftimätes fuperiorë fibi: no quæ fua funt fin/ ipbiUi,quot; gulicogitantes:fedquæ alioru. Nemoetia fuam gratia quærat:nemo fua laudë: fed ^terius. Qiodeuidëter etiam in Proucrbijs declaratu eile aduertimus:dicéte fan/ (10 per Salomonefpiritu.Fili fi fapiens fueris:tibiCapiens eris amp;,pximis: Si autë ma lus euaferis:folus hauries mala. Sapiens ein alijs confulit fient iuftus: quand o quidê ^nfors fui eft utriufep forma uirtutis.

ÇDe calumnia reprimenda:amp;beneficëtia cunctis exbibenda:Exemplü de barmo nia membroriï:quæ fingula lingulis obfequuntur.Ca.IlI.

Iquis igitur uult placere omnibuspomniaiquærat no qd fibi utile eftfed qd multis:ficut quærebat amp;Paulus.CTOc eftem côformari ebrifto: alienum nó qua:rere:nibil alteri detrahere ut acquirat fibi. Cbriftus em domin' cu effet in forma dei:exinaniuit fe ut forma fufeiperetbominis:quaoperu fuorum locuple/ tarct uirtutibus.Tu ergo expolias:quëebriftusinduitcTuexuis:quëuefliuit cbri/ ftustHocem agis:quado alterius dctrimento:tua cömoda augeri expetis. Colide/ ra obomo:undcnomëfumpferis:ab humo utiep quæ nibil cuiqua eripit: fed omnia largituromnib':amp;dmerfosin ufum omniuanimantiu fructus miniffrat. Inde appel fata bumanitas:fpecialis amp;nbsp;domeffica uirtus bominis:quæ confortë adiuuet: Ipfa te doceatforma tui corporis:mëbror(i(B ufus.Nuquid mëbru tuu alteri' mëbri officia fibi ucdicatiut ocul9 ofFiciu oris:aut os oculi odiciu fibi uëdicet: aut man^peda mini ftcriuiaut pes manuur Quinctia ipfa man' 'dextera ac finiffra difpartita babent ofFi cia plxraq;:utfi ufum cömutes utriufq; aduerfum natura Gt:priul$ totühoiem exu as:gmembrosi tuoij iminifteria cöuertas:flaut de finiftra cibü fuggeras: aut de de, xtera fugaris minifterio finiftræiut religas cibo«luas nifi forte pofcat neccffitas. Finge bäcamp; da oculo uirtutë:ut poffit detrahere fenfucapiti:audituaurib':mëti co gitatóef:odorat( inarib°:ori faporë amp;nbsp;fibicöferat:nöne oëm flatu diffoluetnaturæf Vnde pulchre Aptus ait:Sitotu corpus oculus:ubiaudit'ëSi totu auditus:ubiodo ratuscOmnes ergo und corpus fumus amp;nbsp;diuerfa mëbra:fed oia corpori neceffaria. Non em potcfl membru mcbrodiccrcmó es mibineccflarid; quinetia ipfa quamp;ui,

Aiquot;b°' 1, ,€

(CSANCTI - AMBROSH

detur infirmiora mëbra efïctmultomagisneceffaria funt:amp; maiore plærûq; tuendi fe requirunt follicitudmë.Et li quid doletmembrû unû: copatiunt ei membra om/ nia.Vnde g graue eft ut dctrabamus aliquid ei qui nos copatioportet: amp;nbsp;cui debe/ mus cofortiû minifterij ci fraudi amp;nbsp;noxæ fimuse ' Hæc uti$ lex naturæ eft: quæ nos ad omnë ftringit bumanitatc:ut alter alteri tang unius partes corporis inuice defe, ramus. Nec detrabedu quicqputem^icu cotra naturæ legem fit: no iuuare. Sic em nafcimur ut cofentiant membra mcbris:amp; alters alteriadbæreat: amp;nbsp;obfequantquot; fibi mutuo minifterio. Q fi unû défit officio fuo: impediant amp;nbsp;cætera. Q fi eruatoculii manus:none fibioperis fui ufum negauitfSipedë uulneret:quanto% fibiaduüæfe aum inuideritc'Et quanto grauiufeft totu bomincg unû membrû detrabiflam liin uno membro totû corpus uiolat:utiq;in uno bomine cómunio totius humanitatis foluitur:uiolai :natura generis bumani:amp; fanarc eccledæ c6gregatio:quæ in unûco nexum corpus atq; compactu unitate fidei amp;nbsp;cbaritatis affurgit.Cbriftus quo$do/ minus qui p uniuerfis mortuus eftmercedë fanguinis fui euacuata dolcbitrffQnd q? etia ipfa lex dominibanc forma tenenda edocet: ut nibilalteri detrabas tuicomo di feruandigra:cû dicit: No trafferas terminos antiquos quos ftatuerûtpres tui:cu ,: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uitulû errante fratris tuireducendû præcipit:cû fure mori iubet:cû uetatmercena,

riû debita mercede fraudari: cû pecunia fine ufuris reddendam cenfeteSubuenire ' 4em no babeti humanitatis eft:duriciæautëplus extorquere g dederis. Etem fiideo iops auxilio tuo xguit:ga no habuit:unde de fuo redderctinoneimpiû eft:fifubbu manitatis fimulationeamplius ab eo pofeas: quino habebat unde minus folucretf Abfoluis igitur alteri dcbitore:utcodemnes tibi:amp; hanc humanitate uocas: ubicft iniquitatis auHio.Hoc præftam^ exteris animatibus:qd'alia genera animantiu con/ tes.jS, ferre aliquid nefciût.Fcræautë cripiunt:homines tribuut.Vnde amp;nbsp;pfalmifta aiclu' ftus miferef amp;nbsp;tribuit.Sunt tame quibus amp;nbsp;fcræ coferant.Siquide collatione fobo/ lem fua nutriunt:amp;aues cibo fuo pullos fatiant fuos:bominiaut foli tributumclbut ' :omnes tag fuos pafeat.Debee iftud ipfo naturæ lure: Quod fino licet no dareiqud detraherelicetf Necibfæ leges nos docent:quæ ea quæ detracta funt alicuicuin/ iuria perfonæaut reiipri^cumuloircflitui iubent:quo furem a detrabëdo:autpana deterreät:aut multa reuocent.q/Ponetame g? aliquis poffitaut poenam no timere: autmultæ illudere:Nûquid dignû eft ut aliqui alteri detrahat^'Seruile hoc uitiû: amp;nbsp;familiare ultimæ códitioni: adeo contra natura:ut inopia magis hoc extorquereui' ,dearfig natura fuadere.Scruoß: tame occulta furta:diuitum rapinæ publicæ. Quid , •aûtta cotra natura:^ uiolare alterû tui comodi caufa:cüpomnib'cxcubandü:fub/ eundas moleftias:fufcipicndüIaborc:naturalis affeauspfuadeat:amp; gloriofum uni/ cuicß ducatur:fi periculis pprijs quærat uniuerforü tranquillitatë:multü$ fibi unuP quif$arbitrée gratius excidia pàtriærcppulifïeigppria pcricula:præftanrinfq; effe exiftimetiq, opera fuam patriæ impenderitig fi in ocio pofitus tranquilla uitam uo/ luptatum copijs fungus egifTetC

([Alienisincômodis:noftra lucra no quærenda.Ca.IIIL

'cZq-Tuc igit colligitur:q, homo qui fm naturæ formatus eft directione ut obedi/ at fibi: nocere non poffit alteri.Quodfi cuinoceatnaturam uiolet:ncq;tan/ Æ^ Ifum^ffe comodiqd'adipifei fefe putet:quantuincomodiqdex eo fibi acci/ dat.CZïæ em poena grauiorig interioris uulnus confeientiæf OJ fcuerius iudiciug ' ^domeflicuiquo unuiquifc^ fibieft reus: fcq; ipfe arguit cpiniuria fratri indigne fece/ ritcQ^non mediocriter Icriptura codemnat dicens:Ex ore ftultoºculus conta meliæ.Stulticiæ igitur codemnat:quicontumelia facit.None hoc magis fugiendu: g morsig difpcndiumiginopiaig exilium:^debilitatis dolori Quis em uitiû corpo/ risiautpatrimonq damnum:non leuius ducat uitio animi: amp;nbsp;cxiftimationis difpenj diodféLiquetigiturid expetedum amp;nbsp;tenendum omnibus: quod eadem fingulorii : nbsp;nbsp;fit utiiitas:quæfiruniuerforum: nibilqueiudicandû utile: nifi quodin commune p/

fît. Quomodo enim potefl uni prodeffe: quod inutile fît omnibus^ Mihi certe non

C OFFICIORVM CUBER TTT

uideturtquiinutilis eft omnib°: fibi utilis effe poffe. Etenimfiuna lex naturæ cibus: una uticy utilitas uniuerfoißi.Qfi una utilitas uniuerfoßitad cofulcndu uticp omnib^ naturælege cöftnngimur.Nó eft ergo ei' qui côfultû uelit alteri Fm naturämocere eiaduerfus lege naturæ.Etem fibi qui in Radio currût:ita feruntpræceptis informa riat$inRrui:utunufquifcB celeritatetnó fraude côtendat:curfuq; quantû pötad ui aoriäpperet:fupplätare autem alterum aut manu deijcere no aufit:quatomagis in boc curtu uitæ iftiusrfine fraude alteri9amp; circufcriptione:gereda nobis uictoria eftC Quærut aliqui:fi fapiens in naufragio pofitustinfipieti naufrago tabula extorquere pof[ittutrûdebeat.Mibi quidë:amp;npræftabili9cômuniuideac'ufui:fapicntëdenau, ' fragio ginOpiente euadere:taménö uidec q? uir cbrinian9:amp;iuftus:amp;fapiensquæ/' „aiOTaj,quot; rcre libiuita aliena morte debeattutpote quietia filatrone armatu incidat feriente nbsp;nbsp;'quot;1 referire no poffitmedu falute defendit:pietate cotaminet.De quo in eudgclij libris aperta amp;nbsp;eutdens fentetia eRiRecode gladid tuu.Omnis em g gladiopcuBcritigla/ rDatt^.zcl. dio fcriec.Qiis latro deteflabilior: gj^fecutor g uenerat ut cbriRuocciderctc ' Sed noluit fe cbriftusperfccutoß i defendi uulnere:g uoluitfuo uulnere ocs fanare.Cur em te potiore alteri iudicestcuuiri fit cbridiani præferre fibi alterû:nibil fibi arroga : retnullu fibibonoreaffumercmo ucndicare meriti fui preciucDeniq; cur no tuuto lerare potius incomoduig alicndcomodum diripere affuefcascQiiid tam aducrfufr natura:qno ede contentu eo qdbabeastalienaquærcre:ambire turpiter: Na fi bo,v nefias fmnatura(oia em fecit de° bona ualde)turpitudo utiq; cotraria e.No pot er go bonedati coucnire amp;nbsp;turpitudiniicu bæc inter fe difcreta naturæ lege fint

([Nibila fapientibus nifi qd 'boneftu fit expetedu:amp;bonedati falute quo$poftpo nendam:ln quo Dauid maximecomendat.Ca.V.

Ed iam ut etia in boc libro ponamus fafligiuiin quo uelut in fine difputatóis nræ dirigam''fentetia: ut nibilexpetendü fit nifi qd boncfhi. Nibilnaœ agit '* fapiës:nifiqdboneftu fir.nifi qdcûfincæritatefinefraudcfit:ne$gcgracit:i 1 quo fc crimine quogobliget:etia fi latere pofbt.Sibi cm eftre°priufg cæteris:nec ta pudendaapudeu publicatio flagitij:qcófciêtia eft. Qdno fiais fabulis ut pbi difpu tant:fedueriffimis luftoru uirorum exemplis docere poffumus.Nóigic ego fimula bo terræ biatuiquæ magnis quibufdä difTiluerit foluta imbribusiin quë defccndiffe gygestatcß ibifabulariü illdequu æneû offédiffe a Platone inducit:quiin laterib' fu, IS fores baberet:quas ubiaperuit animaduertiffe anulu aureu in digito mortui bo, minis:cui9illic exanime corpus iacerct:auri$auaru fuftuliffe anuluiSedcu fe ad pa ftores recepiffet regios:de quorum ipfe numero foret:cafu quodam q, paleam eius anuliad palma couerterat:ipfe omnes uidcbatatepa nullo uidebarf:deinde cu in lo, cumfuum reuocaffet anulutuidebaf ab omnib^.Cmus follers faciquot; mira culiQ anuli

Opportunitate reginæ ftupro potitufinccë régi intulittcæterifg intcreptis quos ne, candos putauerat:ne fibiimpedimento forët:lydiæ regnûadeptufeft.Da ingt buc anulum fapienti:ut beneficio ei9 poRitlatere: cum deliquerit. Noem minus fugiet peccatori cotagiuig fi no poffitlatere.Nó em latebra fapientifpcs impunitatis: fed innoeëtia cft.Deniq; lex no iufto eft pofita:fed iniufto:quia iuftus legë babet mëtis iXtmotamp;fo fuæ:amp; æquitatis ac iufticiæ fuænorma. Ideoc^no terrore pœnæreuocatura culpa: fed boneftatis régula.Ergo utadppofitu redeamus:nö fabulofap ueris:fed uerap fabulofis exëpla pferamus.Quid em mibi opus eft fingere biatu terræ equû æneu anuluq; aureum 111 digito defunctirepertu: cuius anuli tanta fit uis ut p arbitrio fuo qui eu fit indutus anulu:apparcat cüuclit:cûautënolit:c6fpeautfe præfentiu fub, trabatiutpræfcns non poRit uideriyNëpe eo tenditiftud:utrum fapiens etia fi ifto utac anulo:quo poffit ppria flagitia celare amp;nbsp;regnu affequi:nolitne peccarc:amp; gra, uius ducat fceleris cotagiu pœna^idolorib0:an uero fpeipunitatis utat adppetran ddfceluf. Quid inquä mibiop°eft figmëto anult:cüpoRim docere ex rcbogcftisiqp uir fapics cü fibi in peccato no fold latëdû fed etiam regnädu uideret fi peccatu ad' mittercticontra autë periculu falutis cerneret fi declinaret flagitiuieligcrcttamen

CSANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSII

magis falutis periculumut uacarct Hagitiotej Hagitium quo fibiregnûpararet De/ i.^estx6, niq; Dauid cu fugereta facie régis Saultcu eum rex eu tribusmilib°uirorum eleao/ rum ad inferenda nece in deferto quærcretnngrelTus in caftra régis: eu dormiente oftendi(ïet:n6folumipfe no percuffit:fed etia ptexit: ne ab alio quifîmul ingreffus fuerat perimerer.Nam eu diceret ei AbifaitCöclufit hodie dominus inimicu tuum in manib9tuis:amp; nunc occida eum:rcfpondit:Nöcofumas illu:quoni aquis inijeiet manu fuam in ebriftu domini:amp; purus criteEt addidit:Viuit domin°:quia nilidomi nus^cufferit illu:autnifi bora iUi'uenerit ut moriatur: uel in pugna defcendcrit: amp;nbsp;apponat ' mibuno fit a dominoinijeere manu mea in cbriflu domini. Itaq; no permi fit necari eu:fed fola lancea quæeratad caputci9:amp;lenticula tulitaquæ: dormienti, buf$cuclisicgreffus de caffris traduit in cacumémótis:amp; coarguere cœpit ftipato, res regios:amp; praecipue principe militia: Abner: q, nequagfida cudodii regi amp;nbsp;dno fuo adbiberet. Deniq; demo Araret ubi effet lancea regis: uel lenticula quæ erat ad caput cius. Etappellatus a rege lancea reddidit: amp;nbsp;domin^ inquit reftituatunicuieß iufticias fuas:amp;fidcm fuam: ficuttradidit te dominé in man' meas: amp;nbsp;nolui inijeere manu mea in ebriftu domini.Et cumbocdiceret:timebattame inbdiafcius amp;nbsp;fugit: Y federn exilio mutans.Nec tame falute prætulit innocentiae: cuiam fecudo facultate fibi tributa regis necandinoluiffet uti occafionis beneficio: quæ amp;nbsp;fecuritate falutis „ mctuenti:amp;regnu offerebat exulirfVbi opus fuit lobanigygeo anulo:quifi tacuif fet:no effet occifus ab Herode ~Præftare boc illi potuit filehtiufuumiut amp;nbsp;uidere' tur amp;nbsp;non occideret.Sed quia no folum peccare fe ppter falutis defenlione paffus non eft:fcd ne alienu quide peccatu ferre ac perpeti potuit:ideo in fe caufam necis excitauit. Certe bocnegareno poffuntpotuiffe fieri ut taceret: qui deillo gygenc, bbcvi'V rf^quot;' bom 1 gantpotuiffe fieri:utanulibcneficioablconderer'4[Scdfabula:amp;nuimnon babet ~ivtun§ Amo'G '''ueritatis:banc tame ratione babetiutfi poffit cclarcfeuiriuftusitameita peccatum CScniPyctfAK 'oMi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dcclinet:quaf icelare no poffit:nec perfona fuamindutus anulu: fed uita fuam ebri,

fo:,„6o'c ,,lt;gt;u Cotrf, ftum indut'abfcondatiücut Apoftol'ait: Quia uita noftra abfcodita cft cd cbrifto rf$cncm '^t ih'xinin deo. Ncmo ergo bic fulgere quæratmemo fibiarrogetincmofc iactet.Nolebat 3^0 npiQ fnunpr o- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fe ebriftus bic cognofci:nolebat prædicari in euagelio nomen fuu cum in terris uer'

boue iTohwDö aM)'quot;- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;faretur:uenit ut lateretfæculu boc.Ergo amp;nbsp;nos fimilimodoabfcondam°uitam no,

o-uVefm? fcaiwc ., nbsp;nbsp;ftram ebrifti exemplo:fugiamus iactanriâ:prædicari no expccÈamufiMelius eft bic

» pm nwyimSnc Ibidem, effe in bumilitate:ibi in gloria. Cum inquit cbriftus apparuerit: tuncamp;uoscum illo i^to:') nbsp;nbsp;5lt;,fbU°'amp;,(h (7 ; apparebitis in gloria.

^)AT„' iwW? fobiffinui ,LÈamis tëporcfubueniendû:necauarepartisincubandû:uclprecia captanda:Ex/ 1'1« no vidf nmmG Tgt;„fa cmpla de Iofepb:amp;diuite auaro in euangelio.Ca.Vf

(VlimW aT „gt;; Qfioo Arprfgt;ç/-\ On uincatigit Eoneftatentilitas:lcd boncftasutilitate.Hancdico utilitate: Av'^lf I'd* ro.quot;c„n0 n, quææftimatur fm uulgiopinionë.Mortificeturauaricia:moriar'c6cupifcé, C'Y 1' : rlO rf'-'rçtia.SancP in ncgociationeintroiffe fenegat:quia precioßi captare increme/ .*mbquot;' p: bh nbsp;nbsp;nbsp;'Ptoucr.ii, ta:noli?nplicitatis:fed uerfutiæ eft.Et ali°ait: Captanspcta frumenti: maledictusin

i°C 1v: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;plæbecft.Definita eft fcntëtia:nibil difputationi relinquens: quale eötrouerfiarum

1 genus folet dicendiefre:cum alius allegetagricultura laudabilem apud omnes ba, quot;nbsp;beri:fruæ terræ fimpliccs effe triplos:plus quifeminaucrit eu dpbatiorëfore:ubcri, v.:^t Woe nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ores reditus mduftriæno fraudari:negligentiä magis amp;nbsp;incuria ruris inculti repbc/

difolere.Araui inquit ftudiofi'iuberi'feminauitdiligëtius excolui: bono collegip, uentu:follicitiusrecodi:feruauifideliter:puide cuftodiui.Nuncin tepore famisue do:fubuenio efurietibus:uendo frumentu no alienû:fed meû:nô pluri g cætcri: im' mo etia minori precio.Quid bic fraudis eft:cü multi poffent periclitari fi non babe' rent qdemeretrNuinduftria crimen uncatCNû diligentia reprebendifd Nu,pun dëtia uituperatcFortaffe dicat: Et lofepb frumëtaiabundatia collegit: in cbaritate uëdidit.Nu cari°aliqs emere cópellit CNu uis adbibet'emptoriçOib' defert'emen, -dicopia:nulli irrotat iniuria.His igit' quatu cuiufq; fert ingeniu difputatis: exurgit alius dicës:Bonac^idë agricultura qua: fruæminiftraroib°:quæ fimplici induftria

€ OFFICIORVM C UBER III

accumulat terrarum fæcunditatamp;nibil doli:nihil fraudis interfcrens. Denicß ft quid uitij fuericplus difpcndi j cd:quii ft bene aliquis feuerit meld metet: amp;ffincærum nbsp;nbsp;quot;nbsp;tritici granum feminauerit:puriorcm ac fincæram mcdem colliget. Fæcunda terra multiplicatu reddit qda cceperatifidelis ager fceneratos folet reftituere puentus. De redditibus igit uberis glebæ expcclare debes tui mercede laboris: de fertilita/ te pinguis foli:iufta fpcrarec0pendia. Cur ad fraude conuertis naturæindufhiaœ '' indulgentiarCurinuides ufibus bominu publicos partie Cur populis minuis abun, dantiaCCur adectas inopiacCur optari facis a pauperib''fterilitatecCu em no fenti, antbénéficia fæcunditatis:te auctionate precudtecudente frumentü: optant potd nbsp;nbsp;quot;'niomHK nibilnafciig te de fame publica negociari.Ambis frumentoßiindigenriä:alimento/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dumotio: nrrflt; rum penuriaiuberis foli partus ingemifcis:fles publica fertilitate: borrea frugu ple, na dcploras:explorasquado fteriliorpuetus fit:quado exilior part^motis tuis gau, des arrififlc maledictum: utcuignibilnafcerec • Tucmedemtuam ucniile laetaris: tunctibideomni u miferia cogeris opes:amp; banc tu induftria uocas:banc diligentia nominas:quæ calliditatis uerfutia:quæ aftutia fraudis c(l:amp; boe tu remediu uocas: qcl'edcomentunequidæ.Latrociniu boe an fœn^appellërCaptanf tang latrocinq tcporaiquiboinuifecra bominu durus infidiator obrepas. Auget preciutang forte cumulatu fœnoris:quo periculû capitis aceruac.Tibicoditæ rrugis multiplicat : ufu, rattu frumentü quali fœneratoroccultasiquafi uenditor auctionaris. Qiiid impca, ris male omnibustquia maior futura fit famefquafi nibil frugu fuj,fit:qua(i infæcun, dtorannus fequac'cLucru tuumidamnü publicu cft(0lofepbfanctus omnibus ape | 6i:u,p ruit borrea:nö claufit:nec precia captauit annonae: fedpenne fubfidiu collocauit:ni bil fibiacquifiuit:fed quëadmodu fames etia in pofterum uinccrcc':puida ordinati, one difpofuit.Legifti quëadinodu buc frumetanu precij captatore exponatin cud-gelto dominé Iefus:cuius poffeffio diuites fructus attulit: amp;nbsp;ille qualiegens dicebat: Qutdficiaino babeo quo c0grege:Dc(truaborrea mea:amp;maiorafaciä:cufeire no XiicLix. poßet:utßi fequëti nocte anima fua ab codejepeterec.Nefeiebat quid faceretiqua, üei alimeta dccdcnt:brrcbatambiguo,N0capiebatborrea annona: amp;nbsp;ille fe æge, re credebat.Recte igte Salomon:Qui cotinetinquit frumëtû:relinquet illud natio/ ipioner.n. nibus no bæredib°:qm auariciæ emoluinetu ad fuccefford iura no^ucnit.QJno le gitime acquirit: efuafiuetis quibufdä ita extraneis diripietibodiffipatur.Et addidit: Captans annona maledictus in plæbe clbbcncdicho aute eius in capite qui partici/ pat.Vides ergo cplargitore frumentielfc deceat:no prccij captatore. No eft igitur nbsp;nbsp;'' ifta utilitas:in qua plus boneftati detrabicig utilitatiadiungitur. ^Peregrinos tempore famis urbe no arcedos:qdno foluminboneftu fed amp;nbsp;inuti/ leppofitis coprobac exemplis.Ca.VlI.

ƒ-—{ Ed amp;nbsp;illi qui peregrinos urbe pbibent: nequaq pbandi: expellere eo tepo, re quo deberet iuuare:feparareacomertijs comunis paretis: fufos omnib'' partus negare:initaiamcofortia uiiiendiaucrrucare:cuquib9fuerint cornu quot;nbsp;^oooquot;cv iw rç nia iura:eu bis notie in tempore neceffitatis fubfidia partiri.Fcræ non expellunt fe, ;•'luetic ° ras:amp;bomo excluditbominëcFeræ ac beftiæ comunem putant omnibquot;uiad:quë terra miniftrat.lllæ etia conforme fui generis adiuuant:bomoimpugnat: qui nibil a fe alienum debet credere quiequid bumanieft. Qiato ille rcctius:quicu lam pue, (ta peeffiffet ætatc:amp; fame toleraret ciuitas:at$ ut in talibquot; folet: peteret uulgo: ut peregrini urbe pbibcrentur:præfecturæ urbanæ cura cæteris maiore fuftinës:con uocauit bonoratos:amp; locupletiores uiros popofcit:ut in mediu cöfulerent:diccns: tam inbumanû elfe peregrinoscqci:q bominë ex bomine exui: g cibû morientine, garet.Canes ante menfam impaftos elfe no patimur: amp;nbsp;bomines extrudimus; Q; : inutile quoquetôt populos mundo perire:quos dira confecerat labes: tantos ui'bi fuæ pcrirc:qui folerentadiumëto elle: uel in coferendis fubfidijs: ucl in celcbradisu cómercijs:neminë famem aliéna iuuare:ptrabere ut plurimum diem poffeinon in, opiam repellere: immo tot cultoribus extinais:tot agricolis occidentibquot;: occatura

CSANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSn

in perpetuûfubfidia frumëtaria.Hosfgif excludimus qui uiHûnobis inferre cofuC runt.Hos nolum°in teporeneceffitatis pafcere:quinos omni ætate pauerut.Qua' Bcutl.S. ta funtquæab ipfis nobis bocipfo tepore miniftrantCNon in folo pane uiuit bomo, Noftra iHicfamilia:pla'riq;ctiinofhi parentes funt. Reddam'qcV accepimus. Sed ueremurtne cumulemus mopia.Primu oim mifericordia nugdefHtuit:fed adiuua' '•tur. Deinde fubfidia annonæquæ bis impartiëda fun t collationeredimamustrepa' remus auro.Nûquid bis deficientib9:no alij nobis redimëdi cultores uidenfe Qua' to uill'cft pafcere g emere cultoresCVbietiä reparesCVbi inuenias que reformesC Äddetfi inuenias quem ignarum amp;nbsp;alieniufufmumero poffis fubfhtueremó cultui. Quid plura(Collato auro:coacta frumëta funt.lta necabudatia urbis minuit:amp;pe/ regrinis alimonia fubminiftrauit. Quâtæ boe comendationifapud deu fuit fanamp;iffi' mo fenic Quatæ apud bomines gloriæcHic magn'ucre^pbatustqui uere potuitim peratori dicere:demofhäs 4,uinciæ toti'pplbs^Hos tibi oës referuaui:biuiuut be, $4 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;neficio tuifenatus:boftua curia iam mortiabftulit.Qu5to boe utili9:g illudqd'pxi,

mæromæ fa Hu efbciedolcflc urbeampliffima:quiiam plurima illic ætate tranfege rat: flentes eu filijs abi]fle:quib'uelut ciuibus ad moliendu exilium deplorarent:in, terruptas copluriu necefritudines:dircptas affinitatcs.Et certe arriferat anni fæcu, ditas:inucamp;o urbis fola egebat frumento:potuiffetiuuari: f peteret ab italis frume tum:quoru filij expellebant. Nibil boe turpius: excludere qualialienû: amp;nbsp;exigere qualifuu. Quid illü eijcis:quide fuopafeuureQuid illü eijeis: qui te paicite Seruum rctincs:trudis parenrëcFrumentufufcipis:nec afFeaû impartist Victu extorques: nec rependis gratiae Q deforme boc:ginutiletQuo em poteft utile elle qd'no de/ ceteQuatis corporators fubfidijs:dud(itorna fraudata elle Potuit amp;nbsp;illos no amiP tere:amp;euadere famemtexpeaatis ucntoi v opportunis flatib':amp; fperataru cemea, tu nauiu.Qucro illud fuperi'boneflu atq; utilet Quid cm ta decoriïatq; beneftiï: '. g collationelocupletdiuuare egentes: miniftrare uiclu efuriëtibus: nulli cibudefo/ ret Qiid tam utile: g cultores agrorum referuari:no interire plæbë rufheanorumt ; Qdquot; boneflii igitur amp;nbsp;utile eft:amp;quod utile boneftu:Ecótra:quodinutile indecori: quod ante indeco^:id etiam inutile.

rfHoncRate falutiquo$ prælatam a dco cóprobari:Exempla de lofue amp;nbsp;Caleb:amp; exteris exploratoribus.Ça.VIII.

Vando maioresnoftri feruitio exire potuiffentinifi id no fold turpe:fed etia mumerUxj,, q, inutile credidincnt:regiferuire ægyptiorumtlcfusquo$amp;Caleb miffi ad ŒI4. nbsp;nbsp;nbsp;'ZLCxploranda tcrraiubcre quidc terram: fed a ferociffimis inbabitari gentib9

nuciaucrunt.Terrore belli populus infraauf:recufabatterræ eius poffelTione.Sua, debant miffi exploratores lefus amp;nbsp;Caleb terra elfe utilcm:indccoru putabant cede re nationib':lapidari potius cligebat(qd minabat populus) g decedere de bonefta te.Di(Tuadebantalij:plæbs reclamabat:dicëslt; Aduerfus diras amp;afperas gentes bel gt;nbsp;'Ium forcicadcndu fibiin prælio:mulieres fuas amp;nbsp;pueros direptioni futuros. Exarfit dniindignatio:ut omnes uelletpdere:fcd rogante Moyfe tcperauitfcntentiaiulti/, one diftulittSatis ce perfidis fupplicij indicas: ut ü parceret in tcrim:nec percuteret incrcdulos:ad eam tame terra qua recufauerantppter incredulitatis fuæ preciu no ^uenirent:fed pueriamp;mulicres quinomiurmuraucrätiuel fexuiuel ætate ueniabi, les caperet eius terræ pmidam bæreditatë.DenicB quicucß erat a uicelimo anno amp;nbsp;fupra in deferto cord membra ccciderût:fcd aliorû dilata eft pcena. Qui aût afeen' derde cû Icfu amp;nbsp;diffuadendû putauerunt:plaga mala ftatim mortui funt. lefus uero amp;nbsp;Caleb eu innoxia ætate uel fexu in terra pmiffionis intrarunt. Pars igitur melior : gloria faluti prætulit:detcrior falutë boncÓati.Diuina aût fentëtia cos,pbauir:g bo' nefla utilib9 præftarc arbitrabant. Eos uero cödënauit:apud quos ca quæ uidebä, tur faluti potius gboneftati accomoda præponderabant.

Fraudes amp;nbsp;turpia lucra clericos maxime dedecere: amp;nbsp;omnes bonclhtf Dauid amp;nbsp;Nabutbeimitari debere,CaJX.

1

e©FFICIORVM (I LIBER III

/-lt; Ibilita$ deformi':^ nullu babereamorêbonenatis:amp;ufu quoda degeneris• ]nnmercaturæ queftufollicitari ignobili: auaro æftuare corde:dtcbufacnoHib'°

gt;Lpbiare in alieni detrimëta patrimonijtnó eleuareanimu ad boneftatis nito/ rë:no cofiderare ueræ laudis pulcbritudinë.Hincnafeunt aucupia quæfitæ bæredi tatis:côtinentiæatep grauitatis Gmulatione captatæ:qdabborret appofito cbriftia, ni uiri.0mneem nbsp;nbsp;arte elicitu amp;nbsp;fraude côpofitû eft: caret merito implicitatis. In

ipfisg nullu ecclciaftici ordinis officiû receperinttincógruaiudicat affectat* ambi/ tio bæreditatis.In fupræmo fine uitæ politos fuû babere iudiciü: ut libere teftet qd nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pu

fentiut: g poftea no funt emendaturi: eu boneftû non fit copetentia copendia alijs uel debita:uel parata auertere:cû uel facerdotis uel miniflri fit pdefïe fi fieri pot oi,gt; bustobede nemini.Deni$ fi non pot alterifubueniri:nifi alter lædat: comodius efl S quot;quot;nbsp;Hi-tA neutreiuuari:q grauarialte^.Ideo(B in caufis pecuniarijs interuenire no ëfacerdo, i nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ifl'O /,♦quot;quot; ,.,,g

tis:in quib9nô pôtfieri:quin frequëter lædac alter qui uincir: qm intercefforis bnfi, ' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;«mß quot;'quot;h;

cio fe 111(111arbitrai : .Sacerdotis eft igif nullinoccrc:pdcnc uelle oibus: poffe autfo ?

Ilus eft dei.Näin caufa capitis nocere ei que iuuare debeas périclitante: no fine pec cato eft graui.In caufa aut pecuniæ odia quaerereinfipiëtiæ eft: eu p falute bois gra,. ues frequeter fiant moleffiæ:in quo etiä periclitari gloriofum fit. Propofita igit for, ma in facerdotis officio tenear:utnullinoceat:nelaceßitus quidë amp;nbsp;aliqua iniuria of nbsp;nbsp;nbsp;„

fenfus.Bon0em eft uir g dixitiSi reddidi retribuëtib^mibi mala.Quæ em ëgloriadi 10^.% eu no lædimus: qui nos no læferitcSed ilia uirt^ eft: fi læfus remittas. Q?boneftû:q, nbsp;nbsp;nbsp;g./

Dauid eu potuiffet régi inimico nocercimaluit parcerer Ç£ etiä utile: qui fucccnori bocpfuitiut difcerentoës fide régi pprio feruare: nec ufurpareimperiu :fed uerc, rirltai^ amp;nbsp;boneftas utilitati prælata eff:amp; utilitas fecuta eftboneflatë.Parû eftq,pe nbsp;nbsp;: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;l,c„unnu

^cit:addidit q, etiä in bello doluit occifu:amp; flebiliter deplorauit dicës:Mötes g eftis foamp;rf.fc in gelboeneq; ros neep pluuia cadatfup uos. Motes mortisiqm ibifublata ë pterio potëtiuwteaio Saul.NoëunH^in oleo:fed fanguine uulneratoru amp;nbsp;ex adipe belli gerantiu.Sagitta Ionatbæ no elf retro reuerfa:amp;gladii Saul no eft reuerfus uacu^.

Saul amp;nbsp;lonatnas fpeciofi amp;nbsp;cbari(Timi:infeparabiles in uita fua:amp;in morte no fut fe/ parati.Sup aquilas leuioresifup leones potëtiores.Filiæ ifracl plorate fup Saul: g ue ftiebat uos ueftimenta coccinea cu ornamëto ueflro:quiimponebatauru fup uefti, mëta ueftra.Quo cecideruntpotëtes in media pugnaClonatbas in morte uulnera, tus eft.Doleo in te frater Ionatba:fpeciofus mibi ualde. Ceciderat amor tu^in me: ficutamor mulieru.Qió ceciderut potëtes:amp;perierutarma cócupifcendaC Quæ mater unica fic defleret filiû:quëadmodu bic defleuit inimicum Quifgratiæ auctore tantispfequerec laudib'':quätis iffepfecutO eft infidiatorë capitis fuir (^ pie doluit: quato ingemuitaffeaurArueruntmotesppbetico maledia:o:amp; diuina uis fentëtia maledicëtis impleuit.ItacB p regiæ necis fpeHaculo poena elemëta foluerut. Quid uero defanamp;o Nabutber Quæ fuit caufa mortis: nib boneftatis cotéplatioC Na ciï nbsp;nbsp;' imvom)

ab eo uinea rex pofceret:pecunia daturu fe polltcenf:indeco^i preciu,p paterna re, $♦amp;#♦%lt;• cufauit brcreditate:maluitcB morte declinare bmói turpitudinë. Nó mibi inquit fiat adno:ut dem tibi baereditatë patru meoru.Hocefttantü mibi opprobriu non fiat: nöpmittatde^tantu extorqueri flagttiu.Nö uti$ de uitib^ dicit. Neq; em de uitib^ cura eft deo:nec B de terreno fpacio:fed de iure loqui tpatrû.Potuit utiep amp;nbsp;altéra ui neä de uineis regis accipere:amp;amicus eße: in quo no mediocris fæculi bui ° utilitas æftimari folet: fed qd turpe erariudicauit no fieri uel uidcri utile:maluitq;piculu cu •■ boneftate fubire:g utilitatë cû opprobrio. Vulgarë utilitatë loquor: no illa in qetia nbsp;nbsp;nbsp;. •• '''^

boneftatis gratia eff.Deni$ amp;nbsp;ipe rex potuit extorquere:fed impudës arbitrabat: fed occifum doluit.Dns quo$ mulieris imanitatë:quæ boneftatis immemor:turpe antetulit lucru:cógruo fuppltcio plectenda annüciauit. (| Turpis eft ita$ ois fraus. : nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;finite

Deniep etiä in rebus uilib^execrabilis efl Ifateræ fallacia: amp;nbsp;fraudulëta menfura. Si '° in foro reßzucnaliu in ufu comercioru fraus pleaitur:poteftneirreprebenftbilis ui, deri inter officia uirtutdcClamatSalomon:Pondus magnd amp;exiguü: amp;nbsp;menfura ip:ouer,2o.

CSANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSII

duplicestimmûda funtapud deu.Supra quo$aittStatera adultéra abominatio eft dnotpondus aûtæquum:acccptabile eft illi.

CVtria uirtutibus oblitterari:amp;]^fidis ac etiam fraudulêtis fidë oportere euftodiri: qdlofuc gabaonitis intimat :exbibuiffe.Ca.X.

: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'Nomnib°igit decora eftfides:iufticia grata:menfura ægtatis ioeûda. Quid

autloqr de côtraa:ib°cæteris:acmaxime de coëptione prædioruiuelträfadi onib9 atcß pactise None boneftatis formulæ funt:dolû malûabeffe:eû$cui° quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dolus fuerit depbenfustduplicipœnæobnoxiQ foreCVbiq; igit boneftatis præpon

derat c6fideratio:quædolû excludit:fraudem eijeit.Vnde recte generale Dauidp 1lgt;0,i4. pbeta ,pmpbtfcntentia dicens:Necfecitpximo fuo malu. Non foluitaq^ in cotra/ ctibus in quiWetia uitia eoru quæ ueneuntpdiiubenf:acnifi intimauerit uenditor: guis m ius emptoris trafcripferit doliactione uacuant: fed etia generaliter dolus m .' nbsp;omnib9abefTe debet:aperiêdafimplicitas:intimada ueritas eft.CV etereautiftade

dolo nóiurifperitoru formula:fcd patriarebaru fententia fcriptura diuina euideter expreflitm librq teftamëti ueteris:quilefu naue inferibit. Na cu exifletfama p po' puiostficcatu ede mare in bebræoru tranfitu: fluxibe aqua de petra:decælo diurna miniftrari alimoniä:tot populimilib^ abundante: corruiffe muros bierico: facro tu^ o barum(onoiHos amp;nbsp;ululatu plæbis a rictatos:getbroP qquoq; regem uinctu amp;nbsp;fufpé UAbnouirc 1001° 4, fumin lignouf(Baduefperâ:gabaonitæmetuëtes ual(dam manû:uenerûtcûuerlu/ tia Émulantes fe de ter,ra longinqua e(Te:diucßpegrinatofdirupi(fe calciamenta:de/ triuifle amictus ueftiü:'quarüueterefeentiu indicia monftrarët. Caufam aüttantila/ boris emerendæ pacis:amp; ineundæ cû bebræiseffe amicitiæ cupiditate: amp;nbsp;ceeperut ab lefu naue pöfeere ut fecû firmaret focietatë. Et quia adbuc erat ignar^ locorum: at$ incolatu infcius:no cognouit fraudes eorutneq; dnm interrogauit:fed cito ere' didit.Adeo fancta erat illis teporibus fides ut fallere aliquos poffe non crederetur. Quis boe reprebcdatin fancèis:quicæteros de fuo affectu ædimantc Et ga ipfis ami ca eft ueritas:mentiri nemine putant:fallere quid fit ignorat:libenter credut qdipH ip:ouer,i4 funtmec poliuntfufpeau babcre qdno funt.Hinc Salomon ait:lnnoces credit om/ : ni uerbo.No uituperäda facilitasifed laudanda bonitas. Hoc eft innocente elfe:ig/ norare qd'noccat:amp;fi cireuferibitur ab aliquoidcomnib^tn beneiudicat:qui fidem effe in omnib°arbitrab.Hac igitur metis fuæ deuotionc inclinatquot;ut crederet: tefta, mentudilpofuit:pacëdcdit:cöfirmauitfocietatë.Sed ubiin terras eoru uentu eft: deprebenfa fraude: q, cum effent finitimi aduenas fe effe fimulauerat: cireuferiptu fefe populus patru indignaricoepit: lefus tame pacem qua dederatreuocandä non cenfuit:quia firmata erat facramétireligione:nedû aliéna perfidia argueret:fuam fi' dem folucret. Multauit cos tame uiliorifobfequio minifterij. Clementior fentëtia: fed diutumior.Manet enim officijs pcena ucteris aftutiæ: bæreditario in bûc diem minifberio deputata.

(TAuaros amp;nbsp;traudulentofinterdu cupitis fraudariifemp aütem apud deu maliuolé tiæ reatu obnoxios teneri. Fabula de quodä Syracufano: amp;nbsp;paradigma de Doecb idumxo:amp; Annania mcnticiofo.Ca.Xl.

On ergo in bæreditatibus adeundis digitoru pereuHiones: amp;nbsp;nudifucceffo • inm ris falutationes notabo.Nä bæc etiä uulgo notabiliaino fimulatæ pifeationis CT4^ , copofitas copias ut emptoris illiceretur afFeHus.Curem tam ftudiofus luxu riæ a^elitiaru repertus eft ut buiufmodi fraudem pateret'ç'Quid mil)itradare de fhV quot;li'Syracufano i|lo ameno fecretoq; fecefTu:amp;de Oculi bominis calliditate:quicu pere, O'Hi, l' ƒ grinum alique repperifTet:cognito q, cupidus effet bortoru uenaliumiad ccenam in_ Dortos rogauerit:,pmififfe:inuitatum poft triduu uenifTetoffendifTe illic magnam pf fcatorum multitudine:exquifitis copijs adornatu conuiuiu: In pfpcHu ccenantium ante bortulos copofitos pifcatoresiubinungante iaciebanrretia:unufquif$qdcce' perat certa tim offerebat epulantibus:fupra menfam pifees ingerebatur rcfilientes: oculos recubentid uerberabat. Mirari cœpit bofpes tanta copiam pifeid: tantaruep

C OFFICIORVM eLIBER III

numéro cyinbaru.Refponfum quærentùaquationë illic effetdulds aquæ gratia: ingt; numerabiles CO pifces c6uenire.Quid multaCPellexit bofpitc: utlibi extorqueret bortos uendere:uolens cogttur:preciû rogatus fufcipit:Sequêti die ad bortos em, ptor eu amicis uenittnauigiû nulluminuenit. Percotantinum aliqua pifeatorib^eo effet die feriaru follenitas:refpondet:nulla:necunquä illic præter beftemü diem pi fcari folitos.Ç^ bic redarguendibaberetauctoritatem doli: qui tam turpe captarit aucupiadelitiarumy Qui em alterû peccati arguit:ipfe a peccato debetaliéné eße. nbsp;nbsp;nbsp;r'' No ergo büiufmodi nugas ego in banc ecclefiafticæ centonis auctoritate uocabo: quægeneraliter codemnat omnelucri turpis appetentia: breuity fermonis copen/ dio excludit leuitate ac uerfutia. Na de illo quid loquar:quide eo rcfhmeto qd?ab alijs licet factu:falfum tame cognouerit:bæreditatë libi aut legatum ucndicet:amp; lu, crum qiiærat alieno crimineicu etiam leges publier eu qui fciës falfo utitur: tang fa' cinoris reum aftringantC0legula autéiufticiæ manifefta eflup a uero declinare ui, nbsp;nbsp;'? rum nö deceat bonû:nec damno iniufto afficerequcnqua:nçc doli aliquid annecte nbsp;nbsp;nbsp;'' rc:fraudisue coponereCQuid euideti^eoiqdAnnanias:ga fraudauit de pcio agri ^a^S. fui que ipfeuendiderat:amp;portione precij tanqfummætotius numeruante pedes pofuitapoftolorutficut reus fraudis interijtcLicuit utiep illi nibil offerre: amp;nbsp;boc fine fraude feciffet.Sed quia fraude admifcuittno liberalitatis gratia reportauit: led fal/ lacir pœna exoluit.Ètdomin^in euangelio cü dolo accedentes repudiauit dicens: Vulpesfoueas babent:qm in fimplicitate cordis amp;nbsp;in inocctia nos lubet uiuere. Da XDattB.S. uid quoq; ait: Sicut nouacula acuta fccifbdoluinequiciaearguens pditorc: eo q, in, 1ps.5i* ftrumentu bmoiad bominis adbibetur ornatu:^ plrruq; ulcerat.CSi gs igit præ, tendat gratia:amp;dolum nectat:Doeeb pditoris exemplo ut eum que cciare amp;nbsp;,ptc, gere debeat:pdatad morte inflrumentiifhus coparatione cenlet: qdebriæ metis

amp; titubantis uitio manus uulnerare c0fueuit:Sicutifhe malicir ebrpLunoj] funeftæ i.T^cg^xz, ^ditionis indicia Abimelecb facerdoti necem detulit: eo q, ppbetam bolpitio fuP cepiffet:que rex inuidir accenfus ftimulispfequebac.

CDe malo temerarij iuramenti:paradigma de Herode amp;nbsp;Iepte:amp; q, filia cius fpon te fua die condicta reuerfa:fidem illorum prrcellat pytbagoreoru qui fe uades inui cem dederunt.Ca.Xll.

6 Vrum igitur ac fincrru oportet effc affectumtutunufquifq; fimplice fermo, ne ,pfcrat: uas fuu in fanctificatione poffideat:nec fratre fuu circuferiptione uerboru inducat:nibilpmittat inboneftum:atf,pmiferit tolerabilius efbp, miffum no facereig facere qd' turpe fit.Sxpe plæricp cofPringunt fcipfos iurifiuran, di facramento:amp; cu ipHcognouerint pmittendu no fuilTe:facramentitame cotem, piatione faciunt:quod fpoponderut. Sicut de Herode fupra fcripfimus:g faltatrici Wartb,i4.

dele q, mors ppbeta? ,pturifiurandireligione donaturCQuato tolerabilius tali fu/ ifletperiuriufacramento:fi tame periuriu pollu dici:qdebrius inter uina iurauerat: qddeieratus inter (altantium cboros,pmiferat.lnfertur dilcoppbetæ caput: amp;nbsp;boc æftimatu eft fidei c(Tc:qd'amentiæ fuitd Ncq: unqua adducar ut creda no incaute ^udicUn, pmififfe principem Iepte:utimmolaret deo quicquid libi reuertetiintra lime dom^ fuæ occurreret:cu amp;nbsp;ipfum uon poenituerit fui pofty filia occurrit fibi. Denies cofei, dit ueftimenta fua:amp; dixit:Heu me filia:ipedifti mibi:impediftimibi:in ftimulu do/ lorum facta es mibi.Qui licet pio metu ac formidine acerbitate duræ folutionis im, pleuerirttamen luclu annuum eti a pofberis deplorandu fhtuit ac dereliquit. Dura ,pmiffio:acerbior folutio: qua neceffe babuit lugere etia ipfe qui fccit. Dcnig; faedd eftpræceptû amp;nbsp;decretum in ifracl ex diebus in dies.Ambulabut inquit filix popu, liifracl:lugentes filiam lepte galaditidis quattuor diebus in anno.No podumaccu, fare utrum quinecelfe babuit implere quæ uouerat:fed tame miferabilis neceffitas quæ foluitur parricidio.Melius eft non uouereig uouere id quod fibicui dimittitur nbsp;nbsp;'''~quot;

nolit exolui. Denicpin Ifaacbabemus exeplfrp quo arietem de^Ihtuitimmolari Sen 22, f2

001riO-quot;

CSANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSE

'quot; nbsp;nbsp;fibi.Non femp igitur a^miffa foluenda omnia funtrfDcnicß ipfe domin' frequenter fuam mutatten tentiadicut feriptura indicat. Näamp;m eo libro qui inferibie Numeri: TRiimcri.i4. ppofuerat percutere morte:amp;perdere popukr.fed poftea rogatus a Moyfe:recó/ 7Humcri.x6. ciliatus cftpopulo fuo.Etiteruad Moyfen amp;nbsp;Aaron ait: Diuidite uos de medio fy' nagogæ:amp;cofumabo eos fimul.Quib' difeedentib'a ccetu:Datban amp;nbsp;Abiron:at$ ^ud(4,ii. Chore fubito impios terra prærupto foluta biatu abforbuit. Præcellcti9amp; antiqui' illudexemple de filia leptetg illudqdmemorabile babec apud pbilofopbos de du oil 1 e -i nbsp;nbsp;nbsp;: nbsp;nbsp;obuspytbagorcis.Qioru alter cum a tyranno Dionyso capitis damnat'effeepræ, Tulli, (, .1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'' nbsp;nbsp;feripto moras die:popolcit ut domu pergëdi ei facultas daretur: quo comendaret S\quot;tb°2G ? nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fuos.Ac ne reuertendi nutaret fides:uadem mortis obtulit:ea conditione: ut fi ipfe gt;; ''T^ cbRG deforetad conftitutu diem:uas eiusGbipeo morienduagnofceret. Nee qualitate (b Gquot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fponOonisqui ofFerebat recufauittcóftanticBanimodicmnecis prxftolabaóItaqial ter fe nó fubtraxit:alter ad die repedauit. Qd:eoufep fuit mirabilciuttyran'cos fibi 1 1in amicitia afcifceret:quorü urgebatpcriculd. Qd ergo in fpcamp;tis amp;nbsp;eruditisuiris plenü miraculieft:bocin uirgine multo magnificëtiustmultocp illuftrius depreben ditur: Quæin^emifeëti patri ait: Fac mibi ut exiuitde ore tuo. Sed fpaciu duorum popofeit menincuteu aequalibusconuentü ageret in montibus:quæ uirginitatë ei' prædeflinata neci pio affectu pfequerentur.Nec flet'æqualiû mouit puellam: nec dolor flexit:nec gemitus retardauit:necdies præterijt: nec fefellit bora. Redijt ad patramp;quaHad uotu rediret: amp;nbsp;uoluntate ppria cuneanteimpulit: fecitep arbitratu Ipontancotut qd erat impietatis fortuitu fieret pietatis facrificiu. tQuantu periculum luditb boneftatis intuitu fubierit.Ca.XIlI.

Cee tibi luditb fe offert mirabilifiquæ formidatu pplis uiruHoloferneadijt: affyriorum triumphali feptu caterua.Qie primo formae gratia amp;nbsp;uultus de/ |i,) irV^ nbsp;nbsp;nbsp;''-^Qcore perculit:deinde fermonis circuferipfit elegantia.Primus triupbus eius fuit q, integru pudorem de tabernaculo boibs reuexit. Secudus:q, fcemina de uiro reportauit uiamp;oriamifugauit populos côfilio fuo.Horruerûtperfæ audaciam eius. VtiqiCqdin illis pytbagoreis duobus mirantur)no expauit mortis periculu:fednec pudoris qdeft grauius bonis fceminisino unius idum carnificis: fed nec totius exer vrfnrm „ citus tæla trepiaauit.Stetit inter cuneos bellatori fœmina:inter uiHricia arma:fecu ra mortis.Quantuad molem fpectat periculi:morituraæccnit:quantû ad fidem di' micatura. Honedateigitur fecuta eft luditb: amp;nbsp;dû eam fequitur utilitatem inuenit. , Honeftatis em fuit pbibere:ne populus dei fe ppbanis dederet:ne ritus patrios amp;nbsp;facrainenta pdcret:ne facras uirgines:uiduas graues:pudicas matronas:barbaric£ „ nbsp;nbsp;nbsp;fubijcerctimpuritati:neobfidione deditioe folueret. Honeflatis fuit fe malle^)om nibus periclitari:utomnes eximereta periculo.Quanta boneftatis auftoritafiutco filium de fummis rebus foemina fibi uendicaret: nec principibus populi committe/ rct. Quanta boneftatis auaoritas:utdeumadiutorem præfumeret: quanta gratia utinueniret.

quot;;(TQfem^ boneftate fequatur utilitas:qdlicet apud bomines aliter fæpe continge' re uidcatur:apud deu tamen perpetuo ita effe coprobafiad exemplu du^is in me' dium Helifeo:Iobannebaptifta:aucib'græcorû amp;nbsp;romanorum: amp;nbsp;Sufanna: Moy, fc:Raguel:filijs ifrael:quiimminente captiuitate :ignem poti' facrificij g tbefauros abfcondere uoluerunt.Et de bis qui uxoremleuitæ ab habitatoribus gabaa ftupro eneciam bello funtulti.Leprofis quocp qui nutu diuino fugato de oblidione fama' riæ fyriorum exercitu fugam eorum potius in ciuitatem indicareig repertis incum bere dccreuerunt.Ca.Xllll.

4.^cg;,6, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Vid ucro Helifeus nifi boneftate fecutus eft:cu exercitu fyriæ: qui ad obf' i^diVHö ,q) dendüeum uenerat:captiuüintroduxit in famaria:cuius oculos cæcitate ob duxerant dixit:Dneaperi oculos eorû ut uideant: amp;nbsp;uiderutc Itaœ eu rex ifrael^^tere ingreffos uellet:eaq; fibi daria ppbeta facultate pofceret: rcipondit: non^cutiendos quoÊptiuitate nó effet manu operat':armif$bellicis:fed magis

C OFFICIORVM CIIBER III

fiibfidio altmentoruiuuandos.Deni$epularib0referitopijstnung poftea in terra ifrael piratæ fyriæ reuertendu putarunt.^Quanto boe fublimius g illud græcorut nbsp;nbsp;,,lt;„

qgt;eu duo populiaduerfum fc de gloria impcrioep deeertarcnttamp;alter ex bis babe, ret eopiam:quëadmodünaues alteri'’populi elaneulo exureret turpe eredidit:ma, bitcß minus poffe boneftetg plus turpiter.Etifti guide fine Hagitio boe Faeere neg, banttuteos qui eofummandi belli persei gratia in fbeietate eöuenerant:bae fraude deeiperenttqua lieet poffent negare: no pofïent tn no erubefcere.lt;rHelifæus aure nö fraude deeeptoslieet fed poteftate domini^euffostmaluit tame feruareg per, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'

dereiquia deeoru foret bofti pareere:amp;aduerf^io donare uitä:quä potuidetaufer remifpQeiderd^Liquet igiturid qd'deeorû efbfemp effe utile. Na amp;nbsp;luditb fan, Iquot;gt;quot;I| da decoro eôtemptu ppriæ falutis foluit obfidionis periCulüt amp;nbsp;publiCa boneftate ppna acquifiuit utilitate, rfHelifeus gloriosus ignouitgpculir:amp; utilius refcruauit Doftes:gccepcrat;0Qmd a(it aliud lobannestniftboneriatë cófiderauit: utinbone, nbsp;nbsp;nbsp;M,?^

ftas nuptias cria in rege no poffetppeti dicens:Nonlicet tibi illa uxore baberef Po mard s.. tuittacere:ni(i indecorum libiiudicalfet mortis metu ueru non diceret inclinari re, gitpropbeticamauftoritate adulatione fubtexere.Sciebat utiq; moriturum fe effe:

quia regiaduerfabactlcd boneftate faluti praetulit: Et tamen quid urili^:^ qd' paffio/r nis uiro fan^o aduexit gloriacyfSacla quoq; Sufanna dcnuciato falli teftimonij ter, »anUl'a,; rore:cu bine fe uideret urgeri periculo: inde opprobrio: maluit boneda morte ui/ ^quot;Pquot;quot;,' tareopprobriumig ftudio falutifturpem uitafubireacfuftinere.ltacBdum bonefla tiintendit:eti a uitam rcferuauit:quæ fi id quodfibi uidebatur ad uita utile præopta uiffetino tata reportaffet gloriam:immo eti a id quod no folum inutile fed etia peri, culofum foret:pœnâ criminis forfitan no euanffetCAduertim' ’igitur quia id quod turpe eftnon pote(f cffe utilc:ne$rurfusid quodboneftueft inutile:quia coplex boneftatis eft fem^ utilitas: amp;nbsp;utilitatis boneitas.CMemorabile ferutrbetores:q, dux romanoru cum ad eum aduerfarij regis medicus ucniffet: pollices daturum fc quot;nbsp;regiuenenuiuincld eum ad boftem remiferit.Et reuera præclarûutqui uirtutis eer tamëfufceperat:nollet frault;|e uincere. Non eni in uicloria boneftatë ponebat: fed ipfaminif boncihtequrfta:uicioria turpem prænuciabatdRedeamus ad noOru

Moyfen:atq; ad fuperiora reucrtamur:ut quato præftâtiora:tanto antiquiora pma ^ito.pct^ mus.CNolebatægypti rex populum dimittere patru. Dixit Moyfes facerdoti Aa, Ero.-,. ?!, ron:utextenderet uirga fuam fup omnes aquas egypti. Extendit Aaron:amp;eduerfa etfequctibug, ellaqua fluminis in fanguine:amp;nemo poterat bibere aquâiomnefcy ægyptij firi pe/ ribant:finc£ra autc fluenta patribus abundabant.Iaclauerunt fauillam in caelum: amp;= fada funtulcera:amp; ueficæ cadentes in bominibus amp;nbsp;quadrupedibus. Deduxerunt;

grandine in igne flämeo:cötrita erant fuper terra omnia: Rogauit Moyfes: amp;nbsp;uni, uerfa in fuam gratia reuerterunt.Grando fedata eft:fanata ulccra:folitos potus flu/ mina præbuerût.Iterum caligantibus tenebris operta erat terra per triduuiex quo A Moyfes manum leuauerat:amp; tenebras infuderat. Moriebatur omne primogenito'i ægyptiorutcum bebræorû omnis effetinofFenfa ,pgcnics. Rogatur Moyfes:ut bis quocp finem exitijs daret:orauitamp;impetrauit.In illo prædicandumtq, a fraudis con fortio'teperauerit:inboc mirabile qm diuinitus intenta fupplicia: amp;uirtute propria etiam ab bofte detorferit. Vere nimiuCGcut feriptu eft)manfuctufamp;mitwfeiebat q, fidemrex no feruaretpmiffi:tamcboneftuputabat ut rogatus oraret: Itefus bene/' diceretiappetit^remitteret.Proiccit uirga: amp;ferpensfaa°eftqui deuorauit ferpe/, tes £gyptio^:fignificans q, uerbu caro fieret:quæ ferpentis diri uenena uacuaretp '.' remiffione amp;nbsp;indulgetia peccatorii. Virga eft em uerbui direclumtregale pleni po,; teftatisiinfgneimperij. Virga ferpens facta eft:quoni a qui erat filius dei ex deo pa/, tre natus: filius bominis faa° eftnat ^ex uirgine:quiquaii ferpesexaltatus in Ctucc: medicina uulneribus infudit bumanis. Vndeamp;ipfe dominus aieSicut Moyfes ex, 3ol5.5. altauitferpentein deferto:ita exaltarioportet filium bominif. Denies amp;nbsp;alterum lig nd ad dominii lefum pertinet qd'fecit Moyfes: Manum fuam mifit in fin u:amp;i,tulit

«SANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSII|

eam:amp;faamp;cftmanOeius ficutmx.Itcru mißt amp;nbsp;ptuliteam:amp;erat Geutcarnis bua/ næfpeciesiGgnificans domini lefu primu fulgorem diuinitatist poftea fufceptione carnistin qua fide credere omnes gentes populofq; oporteret. Merito manu mißt: : quia dextera dei ebriffus eft: in cuius diuinitate amp;nbsp;incarnatione fi quis no credide, rit:quafireprobo flagellattficut ifte rex: qui qm lignis no crediditeuidentib^ poftea flagellatoorabat:ut uenia mereret.rf^Quatus igifboneffatis avecto effe debeatiex: bispbat:amp; eo maxie qgt; fe obiicicbar,p pplb dices: ut remitteret pplb de9:aut certe} '2. de libro uiuetiu fe deleret.tftobias quoq; forma expffit boneftatis cuidcntiO:cu re 7' liclo couiuio mortuos fepelirct:amp;ad cibos pausis menfæ inuitaretiopesrflRaguel præcipuæ cötëplatione bonedatis: eu rogaretur ut filia fua in coniugiû daret: uitia quoq; filix no tacebat:necircuuenire petitorem uiderctur tacendo. Itaq; eu Tobi' as fili'Tobiæ pofcerct ut fibi earn daret puellam: refpondit:lege quidëipß earn de beri tangppinquo:fed dediffe fe ea iam fex uiris:amp; omnes eos effe mortuos.luftus itac^ uir plus alienis timebat:amp; mallebat innuptam fibi manere filiam:g4)pter nupti as eius extraneos periclitari.il.(^breuiterabfoluit omnes quæfliones pbilofopbo/

gt; rum.llli de uitijs traçant domo]^:rcgendaan pdendaauëditore uideanturibic no' fler nec filiae uitia celanda arbitratus eft. Et certenon ipfeaffectabat ut ea traderet: led rogabatur. Quanto uticBiftebonefHorfitillif:dubitaren6polTumus:fi conféra,

'mus quato præftantior lit filiæ caufaig rei uenalis pecunia.flColidercmus aliud qd' in captiuitate geftum fummutenuitboneftatis decorem.Nullis em aduerlis bone' fhs iinpeditur:qux in bis eminet:amp; magis procellit g inpfperis.Inter uincula itaq;: inter arma:flamas:feruitute quæ liberis omni fupplicio grauior ë:inter pcenas mori entifrexcidia patrixiuiro^ formidinë:pemptorü faguinë:no excidit tn cura bone, flatis maioribonris:fed inter euerfæ patriæ cineres amp;nbsp;fauillas:in afFedibo pijs refplë duit amp;nbsp;refuIbri/Na eu inpfidë ducerent patres noftri:qtunc dei oipotëtis cultores ,i' erant:acceptu ignë de altari facerdotes dni occulte in ualle ablconderunt. Erat illic uelut patens puteus:aquæ feceflu infrequës:nec populari ufui patens: ignoto amp;nbsp;ab arbitris remoto loco:ibiobbgnaucrunt indicio facro pariter ac lilentio ignë recon/ ditum.No illis (ludio fuit aurum dcfodere:argentuabfcondere:quod feruaret po/ fleris fuis:fed inter extrema fua bonoflatis cura babcntes:facruignem feruandum putauerut:ne eum uel impuri cötaminarët:uel defuncloi^fanguis extingueret:ue! deformiu ruinarumaccruufaboleret.Abierunt itaq; in perfidë fola religione liberi: quonia fola illisp captiuitatë extorquerincquiuit.CPoflplurimu uero tëporis:qiï placuit deo:dedit bancmentë régi perfa% utreflaurari in iudæa templum: amp;nbsp;legiti mos repararibierofolymisritus 1uberet.CuiOgratia muneris:Neemiam (acerdote; rex perfaru direxit. At ille fecü deduxit illorum facerdotünepotes:quipfecluri de patrio folo:facß : ne periretignem ablconderunt.Venientes autë:ut patþrmone eflpditu:noinuenerut igne: fed aqua graffa. Et cû dcelïet ignis quo adolerët alta' ria:baurire eos aquam:Neemias facerdos fibiq; deferre:amp;afpergere fup ligna præ'

,cepit.fóTune uifu mirabile: cû effet cælum intextum nubibus: tol repente illuxit: accentus ed magnus ignis:ita ut omnes in tam euidëti domini gratia:faclum flupe, tes læticia perfunderëtur.Orabat Neemias:pfallebant facerdotes bymnudeo ufq; quo confumptu efl facrificium.luffit iterum Neemias refidua aqua maiores perfun di lapides. Quo facio flamma accenfa c(l:lumenautë refulgens ab altari cofumptu ilico efl.Hoc patefacto indicio: rex perlatum eo loco in quo ignis fuerat abfeohdi/ tus:amp; poflea reperta cllaqua:templu fieri mandauit:cui inferebantdona plurima. Appellaueruntaute illud qui erant cu fanHo Neemia epatbar: quod interpretation në babct purificatiois:a plurimis neptbe uocatur.,lJnuenitur autë in dcfcriptionib° Hieremiæppbctætq? lufferit accipere de igne eos qui poflea effent futuri. Hic ell ignis qui cecidit fuper facrificium Moyfi:amp; c0fumpfitillud:ficutfcriptum efl: Quia exiuit ignis a domino:amp; confumpEtuniuerfa quæ erant fup altare bolocaufla.Hoc igne oportebat fanclificarifacrificium.Ideo$ amp;nbsp;filios Aaron qui alicnû ignem infer' re uoluerunt:exiuit iterum ignis a domino amp;nbsp;cofumpfit eos: ita ut mortui extra ca'

C OFFICIORVM CÜBER TH

ftra pijcerentur.Venies autem Hieremias in locum tinuenit domum in modufpe' Inner: œtabernaculû: amp;nbsp;arcam: amp;nbsp;altare inceni intulit illuc: amp;obftruxit oftium. 1LQamp; cum biqui fimul uenerant curiofius perferutarenf:ut notarent fibi locum:ne, quaqua coprebedere atep inuenire potuerunt. Vtaut e cognouit Hieremias quod affea:a(Tent:dixit:Ignotus erit locus: donec congreget deus congregationem po, puli:amp;ppitius fia t.Tune deus oftëdet bæc:amp; apparebit maieftas dominifl^Cogre gationë populi tenemus:,ppitiationë domini dei noftri agnofeimus: qua ppitiator infua operatus eft paffione.Arbitror q, nec ignemiflu potimus ignorare: cu legeri mustquia baptiçat dominé lefus in fpiritufanao amp;igni:lient in euangelio dixit loba nes. Merito confumebatur facrificiû:quoniâp peccato erat.llle autë ignis typus fpi ntuffanaifuit:qui defcenfurus erat poft domini afccnfionë: amp;nbsp;remiflurus peccata omniü:quiquafiignis inflammatanimuac mentë fidelem.Vnde ait Hieremias ac, cepto fpiritu:Et facium eft in corde meo ut ignis ardens:flämigeransin ovibus me/ !biere,2o, is:amp; diffolutus fum undig;:amp; ferre non poffum.Sed amp;nbsp;in aamp;ib'apoftoloru cum de/ cidiffet fuperapoftolos fpuffana:us:amp;plærof$ qui expeaabantpmiffa dni:tanqua ignem difperfas cBc linguas legimus. Deni$ fie uaporabatur animus finguloru: ut mufto repletiedè æftimarentur:qui acceperant linguaru diuerütatem. Quid ergo ;, fibiuultq, ignis aqua faclus eft:amp;aqua ignem excitauit:nifi quia fpiritalis gratia per ignemexurit:pcr aqua mundat peccata noftrac gt;Eluitur em peccatum:amp; exuritur.

Vnde amp;nbsp;Apoftolus ait: Vniufcuiufq; opus quale fit ignis probabit.Etinfra: Si cuius i,Corr,% opusarferit:detrimentu patietur:ipfe autëlaluus erit:lic tamen quafipignë. Quod ideo pofuimus:ut ,pbaremus per ignem exuri peccata.Notu eft ergo bunceffe ue/ reignem faerfrqui tunc in typo futuræ remiffionis peccatorii defcendit fuper facrigt; ficium.Hic igitur ignis abfcondif captiuitatis tempore quo culpa regnat:tëpore au tem libertatis pmitur.Et licet in aquæfpecië mutatus:tamëferuatignifnaturam:ut confiimeret facrificiü.Nec mireris:cumlegeris:quia pater de9dixit: Ego fum ignis iféÇ 'quot;'o confumens. Et alibi: Me dereliquerunt fontemaquæuiuæ. Ipfe quo$ dominus le lbiere,2. fus qualiignis inHimat audientium cordaiquafi fons refrigerat.Nam ipfe in euage/ lio fuo dicit:qgt;ideo ucnerit ut ignem in terras mitteret:amp; potum fitientib'aquæ ui/ uæ miniftraret. Heliæ quoq; tëpore defcëdit ignis:quadopuocauit ppbetas gen/ 3.^c5bi8, tium ut altare fine igne accenderët.Et cû illinequiffent facere:boftiä fuam tertio ip, fe perfuditaqua:amp; manabat aqua in circuitu altaris:amp;exclamauit:amp; cecidit ignis a domino decælis:amp;cofumpfit bolocauftum.fóHoftia illa tu es:C6fidera tacitus fin gula.In te defcendit uaporfpirituffancliite uidcc exurere eu tua peccata confumit.

Denig ; qdconfumptü eft facrificiû Moyfi tëpore:facrificium p peccato erat. Vn/ de Moyfesait:licut in Macbabæo% feriptû eft libro:eo q, no fit manducatu qd erat P peccato: cofuptu eft. None tibi côfumiuidef: qn in baptifmatis facramëto iterit bo tôtquot; exteriori Vêtus bo nofter exterior crucifix^eft cruci:Api's clamat.lllic ficut %to,6. patriiexëpla te docëtægypti'demergii::bebræ'refurgit fando renouatus fpû:qui etiap mare rubrûioffenfo trafiuitueftigio:ubibaptiçati funt pres fubnube:amp;in ma ri.ln diluuio quoepNoe tpe mortua eft ois caro:iuftus tn cd fua pgenie feruat^ eft.

An no confumit : bo:cüabfoluic mortale iftud a uitafDeni$ exterior corrupit:: fed 2,Corf,4, interior renouat.Nee fold in baptifmate:fed etia in pcenitëtia fit carnis iterit^adpfe Hum fpus:licutapl'ica docemur aucloritate:dicëte fando Paulo: ludicaui ut præfës i,Corï,% eu g lie opat^ eft tradere bmóifatbanæin interitd carnis:utfpds faluus fit in die do, mininoftrilefu ebrifti. Prolixior excurfus admiradi gratia myfterij factus uidetur: du ftudemus reuclatd plenius facramentd pandere:qd'eouf$ plend boneftatis eft: utfit plenum religionis.« Quanta autë boneftatis cura maioribus fuerit:ut unius, mulieris iniuriam ftupro illatamintëperantium bello perfequerëturiamp;uido popu, bemnunh:, lo tribus Beniamin obteftarentur in confugium fe eis pprias filiasnon daturos.Re manierat tribus fine ullo poReritatis fubfidio:nifi fraudis neccffariæ accepifïet licë/ tia.Quæ tarnen indulgentia congruo intemperantiæ fupplicio no uidetur uacarc:

CSANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSE

• : nbsp;nbsp;nbsp;quado illis hoc folupmiffum eftmtraptuinirent cóiugiatnó conubij facramcnto.Et

reuera di^ufuit:utqui alienucotuberniu foluerannipfinuptiaru amitterent folle, gudid,i9. nitateCte plena autëmiferationis biftoria:Vir inquit leuita acceperat fibiiugalë: qna a cocubitu cocubina appellatam arbitror: quæaliquädo poft quibufda :urficri • folettoffenfa rebufad patrë fe c6tulit:amp; fuit illic quattuor mcribus.Èxurrexit uir cl' amp;nbsp;abijt ad foceri fui domutut cu fua iugali repararetgratia:amp;reuocaret ca: ac redu' ceret.Occurrit ei mulier:atcB in domü patris fui introduxitmarirû. Extat^adolcfeé tulæpater:uenit obuiâ:amp;fedit eu co tribus diebus:amp; epulati funt:amp;quieucrunr.Et fequenti die furrexit leuita diluculo:amp; retëtus eft a focero:ut tam cito no defercret conuiuii iocunditatë.Et alio amp;nbsp;tertio die nójpmint pater adolcfcentulæ jdicifci ge' nerum fuü:donecIrticia amp;nbsp;gratia inter eos omnis cófummaretur.Scd die feptimo cü iam ad uefperum declinaret dies:poft menfas amp;nbsp;Ixta cóutuia:cum prætexeret fi nitimænoHis uiciniä:utapud fuos potius g apud extraneos requiefeendû putaret: ncquiuittenere:amp;dimi(ituna cu filia fua uirum. Veruubifacia eft aliqua pgreffio: „ nbsp;nbsp;cum uefper iam ,ppior urgeret: amp;nbsp;appropinquandum foret ad urbem icbufeoru:

dicente feruulo ut ad ea domin' fuus deHea:cret:nóacquicuit domin' fu':quia non erat ea ciuitasfiliorûifrael:fcd intenditpuenire ufq;gabaa:quæ habitabaturapopa Io tribus Beniamin.Nec erat quifqua qui aduenietes reciperet hofpitio: nif uir pe regrinus ,pgre(Ta ætate.Qui cûafpcxiffet eos:amp;interrogaffetleuit5:quo uadis:uel unde uenis:quo refpondente quia effet uiator:amp; repeteret monte cfFrem:amp;nócf, fet qui colligeret eum: bofpitiû ei obtulit:amp;adornauitconuiuiiï.At ubi fa tietas epu landifacia eft:amp;menfæ remotæ:irruentes peftilentes uiri circuieruntdomu.Tunc fenior filia fuam uirginé:amp; coaequale eius cum qua cubitare folita effet efferebatui' rts iniquitatis:tantu ne uis irrogaretur bofpiti. Verum ubi parum ratiopccflit amp;ius præualuit:ceffit leuitcs iugali iuæ,Et cofrnouerût eâ:amp; tota noêeilluferunt ci. Qua atrocitate uel dolore uicla iniuriæ:antc boftium bofpitis quo uir fuus diuerterat,p/ iecït feat$ exbalauit fpiritum:fupræmo licet uitæ munereaffcclu bonæcóiugis fer uans:utexequias faltcm fui funeris marito referuaret.Quo cognito(nc multis mo, rei')omnis,ppe populus ifrael in bcllûexarfit:dubiocr,cucntu cumancepfmaneret præliu:tertia tarnen præliandi nice tradit^ eft populus Beniamin populo tfrael:amp;di

numero patrü filiam fua daret in uxorem.ldq; confirmatuiurifiurandi facramento eft.Sed copuncli q? tam acerba in fratres tulidentfententiä: ita feucritatë cius tem/ quot;nbsp;perauerunt: ut orbatas paretibus uirgines in coniugiu fibiafeifeerent: quorum pa' tres p deliclo^emptf forentiuelraptu copulam fociarent:quiap tam turpis comifli facinore:qui alienimatrimonij ius uiolauerantindignos fe impetrando exhibuere matrimonio.Sed nepiret una a populo tribus:fraudis indulta eft c0niuetia.([Qua, ta igitur boneftatis cura maiorib'fucrit:binc,pdic':utquadraginta milia uiroi^ drin gerent gladiu aduerfus fratres fuos de tribu Beniamin:dum ulcifeiuolunt iniuriam pudicitiæ:quia temeratores caftitatis non fufFercbantur. Itaq; in eo bello cæfa funt • :utrimep fexagintaquin$milia bellatoru:amp;exuftæ urbes.Et cum inferior primo fu' u iffet populus ifrael:tame nec aduerfi metu belli percitus uindicâdæ caftitatis feque vorf ftrauit dolorem. Ruebatin prælium:uel fanguinefuo paranfcômiffi flagitij diluere

etiam parricidalibus cadaucribus mulieres paftæ uiderentur:amp; tam atrocis calami' I OtuO'Tié •i tatis exemplo percitus:Hclifeo ,ppbetæ mandauitnecem:cuiusin poteftatefore

G OÈFICIORVM e LIBER ni

crederettutobfidionem folnerct:ppulfaret Famemtuel quia no permiferatregi ut percuteret tyros quos excitate perfuderat. Sedebat Hchfxus eu fenioribus in be, tbekamp;'priufqintroiret ad eum regis nucius ait ad feniores uiros:Siuidilhs : quonia filius bomicidæ iih°mifitauferre caput meucEt introiuit nuncius: amp;nbsp;mandatu regis pertulit:dcnuncians præfens capitis periculu.Cuirefpondit,ppbeta:Hacl)ora diei 4,^egf.7. cradinatméfura fimilaginis ficlo:amp;dux mefurx bordei ficlo in porta famhrix.Et cu miffus a rege nucius no credidi(Tet:dicens:Sipluerit dominus abundantia de cxlo frumeti:necfiquide id porfe effici:Dixitad eu Helifxus:Q.uia non credidiffitoculis tuis utdebis:amp;no manducabis.Et fa^us efPfubito in caffris Cyrix uelut quadrigarii fonus:amp;uox multitudinis amp;nbsp;uox magnx uirtutis ate^ingens belli tumultus: amp;nbsp;arbi tratifunt fyrij: q, rex ifraelin focietateaduocaffet prxli jrege ægypti:amp;rege amor, reorum:amp;fugerunt diluculotrelinquëtes tabernacula fuaiquonia uerebanc neim, prouifo aduentu nouoruopprimèrent boftiiï:amp; coiunefis regû uiribus nö pofTent reOftcre.ld incognitu famarix eratiquonia uiai metu amp;nbsp;fame tabidi:nec prætende, re audebatißrantautë leprofi quattuor ad porta ciuitatis:quibus uita crat fuppli, cium:amp; morilucrû:amp; dixerunt ad fe inuicë:Ecce nos bic fedcm9:amp; morimur.Si in. gredimur urbem:moriemurfametO manemus bicnullu fubüdium uiucdi fuppetit nobis:Eamus in cadra fyrix:autcopendtum mortis erit:autfalutis rcmcdiu. Perre, xcruntitaq; amp;nbsp;intrauerut canra:amp;ecce omnia nuda boftiu.lngreßi tabernaculatpri mum repertis alimëtis fugauerut famem:deindeauri amp;nbsp;argentiquanta potuerunt diripucrût.Et eu foliprxdæincûberent:difpofuerunt tame regi nûciare fugiffe fy, rios:quia id boneffu arbitrabantur:g repreflo indicio fouere fraudis rapinam.Quo indicio egreffus eft populus:^ diripuitcaftra fyriæ: amp;nbsp;comeat ' boftiu: Abundatio fecitannonæ:uilitatë reddidit:ut Fm ppbeticum diadmenfura fimilaginis ficlo: amp;nbsp;duxmenfurx bordei pari precio couftarët.ln bacIxticia plxbisinuncius ille in quo requiefcebatrex:coftitutus in porta:inter exeuntis feftinationë amp;nbsp;remeantiü exui tationem:conculcatus a plæbe mortuus eft.

(Tlaus boneftatis:magnanimitate Hefter: amp;nbsp;fide lonatbx commendatur amp;nbsp;Abi, melecb.Ca.XV.

A Vld Hefter regina:nonne ut populum fuum periculo exueret (qderat de, ■ q, eorumat^ boneftum)morti fe obtulit:necimmitis régis trepidauit furoret quo$rex perfarum feroxat$tumido corde: tame decoruiudicauit in, diciinfidiarum quxfibiparatx forent gratiam repræfentare: populü$liberua fer, uitute eripcre:eruere neci:nec parcere neet ei'qui ta indecora fuafiffet.DcnicB que fecundu a fe præcipuu inter omnes amicos baberet: cruci tradidit: q? deboneftatu fe eius fraudulentis cofilijs animaduertiffet.rfEa em amicitia pbabilis qux bonefta r tem tuetur:prxfercnda fane opibus:bonoribus:poteftatibus: boneftati ucro prx, quot;nbsp;ferri non folet:fed boneftatem fequi. Qjialis fuitlonatbx:quipro piëta te nec offen fam patris: nec falutis periculum refugiebat.Qualis fuit Abimelecb:qui pro bofpi' talis gratixofficijs necem potius fui g proditionem fugientis amici fubeundamar,quot; bitrabatur.

([De moderamine amicitix conferuandx:clauditur uolumen.Qa.XVl.

/■\Ibiligitur prxferendum boneftati:quxtamen ne amicitix ftudio prxterea,. tur:etiam boc feriptura admonet. Sunt enim plxrxq; pbilofopbo%quxfti, Concs:utr uamici caufa quifqua contra patriam fentirc necne debeat: ut ami, coobediaeutrum oporteat utfidem deferat:dumindulgctatckintedit amici com, moditatibus.Et feriptura quidem ait:Claua amp;gladi9amp;fagitta ferrata: fic bomoeft TOouehx^ teftimonium dans falfum aduerfus amicum fuum.Sedconfidera quid afhuat.Non teftimonium reprebendit dictum in amicum: fed falfum teftimonium. Quid enim fidei caufa: quid fi patrix cogatur aliquis dicere teftimoniumENunquid prxpon, derate debetamicitia religioni: præponderare cbaritati ciuiumC In bis tarnen ipfis rebus requirenda eft ueritas teftimonij: ne amicus appetatur amici perfidia: cuius

CSANCTI nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;AMBROSII

, fide abfolui debebat. Amiens itaep neque noxio gratificari debet:neque innocen, tiinfidiariC^ane fi neccflc fit diccre teftimonium: fiquid in amico uitij cognoue, rit corripere occultc: fi non audierit corripere palam, ^unt enim bonæ correptio/ nes: amp;nbsp;plrruq; meliores: g tacita amicitia.Et filædi fe putatamicus:tu tamen corii' pe.Et fiamaritudo correptionis animu ei^uulneret: tu tame corripere ne uercaris* lP:oiier,27, Tolerabiliora funt em amici uulneraig adulantia ofcula.Errante igituramicu corri/ pe:innocente amicum ne deferas.Conftans em debet effeamicitiaj^fenerare in tf' feclu.No puerili modo amicos mutare uaga quada debemus fentetia. Aperi pcâ'’ tuum amico:ut fidelis fit tibi:amp; capias ex eo uitæ tuæiocunditatë.Fidelis enim arni cusimedicametu eft uitæ amp;nbsp;immortalitatis gratia.Defer amico ut æquali: nec te pn : deat ut præuenias amicu officio.Amicitia em nefeit fuperbia.ldeo em fapiens dicit: EccUii. Amicum falutarc non erubcfcas.Nec deferas amicui in necefTitatc:necderelinquas eum:neq; deftituas:quoni aamicitia uitæ adiumetu efl.ldeo in ea onera noflra por' tcmus:ficutApoftolus docuit.Dicit em bis quos eade complexa cft cbaritas.Etcin fi amici fccundæres amicos adiuuant:cur no amp;nbsp;in aduerfis amici rebus amicoru ad' iumentufuppetatcluuemus c6filio:coferamus ftudia:c0patiamurafFca:u.Sincccf' feefl:toleremus ppteramicu etiam afpera.^)|ærûq; inimicitia: fubeundæ fontp' ptcramici innoccntiâ:fæpeobtreaationes.i^rctliteris uel refponderis cuamiciar guitur amp;nbsp;accufat':necte pceniteanteiufmodi ofFenfiones.Iuflicm uox eff:Et fi mala

• mibieuenerintppter amicum fuftineo.ln aduerfis em amic'pbatur.Nam in,pfpc' '•'ris amici omnes uidentur. Sed ut in aduerfis amici patientia amp;nbsp;tolcratia neceffaria eflific in piperis auftcritas cogrua eft:utinfolentii amp;nbsp;extollentia amici reprimatamp; 3lob.i9, redarguat,Q? pulcbrc in aduerfis pofituslob dicit:Mifereminimciamici mci mifc remini.Non quafiabiecta uoxifta cf?:fcd quafi eenfbria.Na cum iniufle arguiturab amicis:refp0dit:Mifercminimeiamici.boc cfbmifericordia debetis facere. Oppri/ mitis aute uos amp;nbsp;impugnatis bominem:cuius erunis compati pamicitia uos opor' ,ttebat.([Scruateigit filijinitam cu fratribus amicitia: qua nibilcft in rebus bumanis pulcbrius.Solatium quippe uitæ buius efl:ut babeas cui peamp;us aperias tuum: cum ' •quo arcana participes:cuicomittas fecretum pectoris tui:ut colloces tibi fidelem ui rum:quiin pfperis gratulet tibi:in triftibus c6patiatur:in perfecutionibus adborte quot;nbsp;tur.QEboniamicibebræi pueri:quos a fuiamore nec fornacis ardetis flamma dioi/ z.^egT.i. fit.Dequo Ioco:utfuperi°dixim9:beneait fandus Dauid: Saulamp;Ionatbas fpeciofi amp;nbsp;cbariffimi:infeparabilcs in uita fua: amp;nbsp;in morte no funt feparati. Hic cft amicitis fruclusmo utfides ppteramicitia dcftruatur. Non poteft cm bomini amicus elle:

• • nbsp;nbsp;nbsp;qui deo fuerit infidus. Pietatis cuftos amicitia cftiamp;æqualitatis magifPra: utfuperi/ or inferior! fe exbibeat æqualë :infcriorfuperiori.Inter difpares enim mores no po v teft effe amicitia:amp;ideo couenire fibiutriufg debet gratia. Necauctorita s debt in/ feriori:fi res popofcerit:nccbumilitas fuperiori. Audiat quali parem: quafi æqualë: amp;nbsp;ille quafi amicus moneat: cbiurgetnóiaciatiæ ftudio: tedaffeciu ebaritatis. Nc$

„ monitio afpcra fit:ncq;obiurgatio contumcliofa.Sicut cm adulationis fugitans ami citia debet e(ïe:ita etiamaliena infolentiæ. Quid eft em amicusinifi confers amoris: Ad que animûtub adiungasatq; applices:amp;ita mifccas ut unu uelis fieri ex duob°: cui te alteri ut tibicomittasia quo nibil timeas: nibil ipfe commodi tui caufa inbone ftum pctascNóCm ueamp;galis amicitia cft:fed plena decoris: plena gratiæ. Virtuell • : cm amicitia:nóqueftus:quia no pecunia quærit:fed gratia:nec licitatione prccioR: fed cocertatione beniuolentiæ. Deni$ meliores amicitiæ funt inopûplærüq;g di' uitum:amp; frequéter diuites fine amicis funt:quib9 abundant paupcres.Nö eft enim uera amicitia:ubi cft fallax adulatio.Diuitibus itaq; plærique affcntatorie gratifican tur:Erga pauperem nemo Emulator cft.Verum cft: quicquid defertur pauperi:bu : •ius amicitia inuidia uacat.rfQ_uid amicitia prcciofius:quæ angelis communis amp;nbsp;bo/ 3liicUi6 . minibus cft: Vnde amp;nbsp;dominus lefus dicit:Facite uobis amicos de iniquo mammo/ na:quirecipiant uos in aeterna tabernacula fua. (Tlpfcnos deus amicos ex feruulis

C OFFICIORVM dlIBER TH

Facitficutipfe ait:Iam uosamici mei eftistO feceritis quæ ego præcipio uobis.Dedit goB.iç formaamicitiæ qua fequamur:ut faciamus amici uoluptatë:utaperiam°fec,reta no/ ftra amico quæcû$ in pecore babemus:â/ nos illius arcana no ignoremus.Ofleda, mus 1111 nos pectus noftrum:amp; illenobis aperiatfuû. Ideo inquit: Vos dixi amicos: ^ibidem, quia omnia quæcûcB audiui a patre meo nota feci uobis.Nibil ergo occultâtamicus ri uerus eft:tunditanimûfuû:ficut effundebatmyfteria patris domin' lefus. Ergo qui facit mandatu dei amicus eft:amp;boe bonorac noie. Qui eft unanimis: ipfeaini/ eus eft.q, unitasanimorû in amicis fit:neq; quifquä deteftabilior: g qui amicitiamlæ ferit.Vnde in pditore dominus boe grauißimüinuenit quo eius côdemnarct perfi diam:q, gratiæ uieem no præfentauerit:amp; couiuijs amicitiæ uenenû maliciæ mifeu, erit,lta$ fic ait:Tu uero bomo unanimis dux meus amp;nbsp;notus meus: qui fem^ mecu 1Rgt;$.54.. dulces capiebas cibos.Hoceft:nö poteft fuftineriiftud:ga unanimifappetiftieum: qui tibi donauerat gratia.Nam fi inimicimeus maledixißet mibi:fuftinuinem utiq;: amp;ab eo quimeoderatabfconderëme.Inimtc9uitari poteft:amicus no poteft: Gin, ? üdiari uelit.fllü cauemus cui no comittimus coniilia noftra: bunc cauere non pofïu/ mus:caicóminmus.Ita$ad aceruanda peccatiinutdiä no dixit:tu uero feruus me^: apoftolus meus:fed unanimismeus:boceft:nó meus fed etiam tuus editor es: qui unanimiipdidiftiCDns ipfe cû a trib' regib' offenfus e(fet:g fan^o lob bonorëno detuli(fent:ignofcere bis^ amicti maluit:utamicitiae fufFragiu remiffio ficret pecca/ torurfIraq rogauit Iob:amp;dns ignouit.Profuit ilIis amicitia:quib9obfuitinfolentia. nbsp;nbsp;nbsp;u t-^Aec apud uos depofui fihpquæ cuftodiatis in animis ueftris: quæ utrü aligd P |pfeaus babeant uos ^gt;babitis:Interim copiam multa exemplorum afferur.

-K (Namppeomnia maiorû exempla:plurimaquocß dicla:bis tribus inclufa li, bris tenenturiutamp;fi fermo nibil deferat gratiæ:feries tarnen uetuftatis quodam cd pendio expre(fa:plurimûinftruaionis conferat.

(/Taneti Ambrofijepifcopi Liber offeioru tertius explicit.

ZDeï^braain eXiber I

onepeeffus quidótfotma virtutistfpeeiz CS qufdderpdmafttn fotcnlïa qufcp actui; cius veftigia fpectarc virtutis pfectus eft. lEtcin fi ea quf natura ad vtctuj gencrauit bominü:nö vnius fed gcmine:autctidvbe nous gratie funtiquatomagtca quib°epu laufanimimóangufhamp; abüdatiods vfus 7multiplicis cibieffcçftimancóuenit:iHó mcdiocreaütaut ociofum ncgociü.iEtcni, cu ofis ocus nofterbunc locupleti benedic/ nonisfue note oonaucrit:vt eius gratia p uocaret cyterosunftitutoc cotrigeret:4boy fes quoc B imitandum nobis ocfcripfciit: vt corda bominü in vinülabëtiaibui^viricó' tuitu vclut quoda, terreno bufto refufdta/ retmo pcrlunctoriu oebct videri: fi nos 0 fcrupulolïus ciufdë viri verfemusveftigia. iHófi fapiétes bui°miïdi:id cft:vt platoiph fe princeps pbilofopbo:^:no verâ aliqua^ fictam7adumbrata fibicamquo legimus aróÀipppofuitcdiftcddarvt Doceretquale rempublicd effc oporteret: at$ itaquä nec audierat nec viderat in aliqua vrbc oeferi. bendaputauit: vtbiquibus boc mun°cft queadmodi i républiek regeret inftitui pof/ fenn lEtfi codifcipulus platonis renopbon ।= ille focratic^ificns zipfc rcbuspfonavoluit informare fapientis:in eo libro qucmuird/ ?tLx.up0u S\i21infcribit: vrerïtuno pbilofopbiç finu Tr^iap regis iuftii fapientis oifciplina pcederet: quotomagis nos no copofim figura fapie/ lt;; tis viri:fcd e^plfam virtutem toiuino infti tutam magiftcrio recenfere intërius::vias eins Debem°pfcqui:quémoyfeo ita oeferi/ pfcrit:vtretro qdimo fcipfc rcfpicerctf

d Dcfidciabiacfingulari ocuotio ncrquaobcdicntiajdinirabili có/ probaufr.jZa.ii.

^gnus plane vir:7multavvirtutu' clarus infignib°:quévot7fuis pBia' nópotueritequare.Peni$ minus.

cft qó illa finvit:$quod iftc geiïit:maior$ , ambitiofo eloquétiç mendacio lïmplejc ve/ . ritatis fides, ^taq^ cuiufmodi fuerit ineo viro oeuotio cófidercmus.iEa cinvirtus o: dine prima eftiqueeft fundamentu cetera/ rii:mcriro0bancab co primicxcgitoc''of cens: ^dbe terra tua:7oecognanoctua: 7oeoomo patris tuiqf Sail fueratDixifle: be terra tua.^bicm eratenre 5cognatioc: cxire oc paterna oomo.S^ideo addidit fin gula:vtci^affectu pbarct:ncforte aut im.

%iibro0:

l^mbrofig

tia eligitquiavirtute reclinat: etequitate rcflectit.0uo comperto abuam numera' uit feruulosfuos vernaculos: 7cu trecetis recem 7octo viris adeptus victoiio liberal uit nepote.globatur riuifionis affectus: quddo fleamabatnepotevtpeoncc belli reclinaret periculu. 0uid eft numerauit^ Iboceftde^t. ^nde illud no folum ad fei/ entia reirefertur:fedetid ad gratiam inflo/ rum:qôin euangelio ripitrominus iefus: lEr capilli veftri numerati funt. Cognouit 2'^^'' auteromin^qui funt ipfius: cosautej qui no funtipfius no rignaturcognofcerc.Éu meranitauté trecentos recem 7octo:vt fei as no quantitate numeri: fed meritudectu

, onis cxpieffum. O^os ent afcifcitquos rig/ nos numéro fïddiû iudicauit:quiin romi' ni noftri iefu ebuftipaffionëcredcrent.Zrc centos ein.T.grcca littera lïgnificat: recent 7octo autc fummi.iH.crpnmit nomen fv deterso merito abzaam vicit: no populo/ fo ctercitu.DcnicB eos quib' 'quinq^ regu5 arma cefferunt:di paucis egreffus vernacu 1 lis triumpbauit.Scd qui vincit non rebet 'arrogare fibi victo:ia:fed referte reo. Iboc abzaam rocet: qui triumpbo bumilio: fac, tus eft no fuperbio:. Sacrificiu reni$ ob, tulit:rccimas redit: ideo$cum mdebife, decb qui intentationelatinaricitur reriU/ fticif:rexpa^:benedixit.iErat em facerdos fumirei.0uis dl rep iufticif facerdos rei: ,amp;$ nificui ricitur: Zu es facerdos in çternum 'P'J Pm oidinémdcbifedccb:boceft: rei filius: facerdos patris:quifui cozpozis facrificio: patrënoftris rcp:opiriauic rdictis^auan tum autc illud quod re pzçda victozig nibil voluit cótingere:nec oblatum fumerefdbi nuit cm fructu triumpbi: mercedis fufecp/

1 tio:7benefiet arroditgratia, ißlunmü cró 'refert:vtrum pecunip an gloue rimicauerZ. 2llter mercennarii loco rucif: alter rignus babetur cofcruatous gloria. 3ure fanctus re pigda vfurpare aliquidvel oblatu reçu, fat:nericatqui redit:quia ego oiuitcj fed eum: boe folum fibi fatis effe tdlificabqó pallui pigliantiu iunenupfecifferPicet ali quis:Cu ipfc viccrit:quomodo ricit ad re/ gern fodomo^tnibil fuma abs te:cum pip

, da vti$ in potellatc victoris fuerit! Docet ; militarem rifciplina vtrcgi feruentur onigt; nia.Sane bis quifeed fuiffentin adiumen tum fouaffefociati: parte emolumenti tri/

05

CPe^Mbraampatriarcba CXiber I

04

CPc^braam patriarcha

, tia rqpcrit:VKO* acquiHuit. Deinde q feig anocu fufdpias cumbofpitéputastabud bum peregrindtibus refertbofpinutréum at$angelos dus bofpino fufccpit:$uis % cübofpite fufdpis fufapias reütSic fcrip/ tum in cuagclto legio ricéte romino iefu: wtttöa,, Ibofpes cra:7collegiftis mc:qó cm vnibo/ rum minimo^^fedfttt mibi feciftis: Wins i boifbofpitio viduo illoquçfufeepit bdid: zcdsiio ciboperpetuus toto tépoie famis inuenitalimentü::mercede occepitmirobi lem:vtitunqudoebydrio farina reficerer.

i^Ibelin quo$ rduncti pignons refufdu-= °'doneronoto rcfoluit bofpitO penfïonem.

THo folonme facilitas fufceptionißrfed eti oin fedulitasfufcipiétis 7afttct° queritur. Wrum$tcabiaamrocet.£ucumt obui/ om:rogouitpuoziriccs: Bfietfi inuentgra tiamante terneéterieris feruumtuu. Su' moturaqua::laucnt pedesveftri:7refrige .rate fubarbo:e:7fumam pane: tmanduca teepoftea tranfierisqßzoptcr qö reclino/ Ais ad feruumveftrü.'Cres videt: ivnum beua|pellat:ipiïu0foliusfe feruu fatetur. Deindecöuerfus ad ruos quos miniftros arbitrabatten5ipfis referregeftit obfcqui umria nó lure rebito fcruitutis oftricfifed blonds fedulitatis noievfu$ famulatus, ti^t feranauitabiadin tabcmaculu ad fa' raiibidtcu'^eftina % cofperge tres menfu ras lïmilaginis: zfacfubcincricio. iBonus

/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mant°etoucreligion munerielTcnó patit'

0' nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vKo:c:nccauarcnbitotu munus vfurpar.

7Recte igif% pietatiszvereeddif caufa fer/ uat06pietatis eft vult effe cöe: qópudo ris eftintegru manet farç.^ntc tabernocu lum vir bofpitu ctplomtaduétus:intro ta/ bemaculum fara tucëfyminç verccundiaiz opera muliebria turo epcrcctpudoic.foris maritus inuitatrintus fara couiuiumadon nat.lRcc folutn ipfe feftinotabzai: fed etia felhnadu ridtv^oritfocioreuotionis ofé densincc tidcrifparc. iCofperge iquit tres molliras flmilaginis:^ facföcincricia. Grp ! ce H|jx.pu(pia ricunf:boceft:abfcödita:co 00g? latere oebeatomnemyfteriu:7qiï operi/ rilïdeinictioineppbanis temêoiuulgcnt ouribquot;. Ibocpofdturriuino maieftas: biïc ,epulataffectutqui pareus loquendi fït:nec 0quot; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;facra in mediüferarfóicuitcr out myfteriü

roet fara vni'Gmilaginis tres mefuras fa , s#r,% dés: quç typi; afflebabedeuiridt: )tfto?

05

(tXiber 1

maritis filias::monuiffe generos inducit. Sed vifum eft illis q? herideret eos::rame adhuc motabatur lotb vrpfuaderet gene/ ris fuis:: pene no eft pfectus vreuaderet: nifï vrgentibquot; angeliset tenentibquot; manus eius egredi coactus effet.iRoergo pfectus fed eductus cd:: mandatu accepit ne refpi ceret rctro:necrefïfteretin tota regiöe illa: fed in monté afcendcrct.Iboc cum illi hielt: omnibus oicitur.Si vis ergo : tu euadere ncrefpidas rctro:fcdante:Mpicc vbi cbn ftu0eft:quihicartibi:^ade retro: ficiit pe TOwctamp; tro hicit:^adc retro mc:vtcb:iftu fequcre tur:cb:iftu vidcrct. iRctro fodoma eft ple/ na flagici):rctro gomoira vitijs featens: cri minumrcgio.lFle tetigeritis inquirapofto Cor.2. Iu0:neattaminaueritl:neguftaueritis:quf funtomniaad cotruptelo.^ugc ergo fodo/ mam:rclinqueocïu0:hefere elementa buiquot; mundi:nc teimminétiainuoliiant pericu/ la:no refiftas fu^enstnecin tota vitiorum regionercmo:cris. Oui ne refpexiteuafit: qufrefpeut nö potuit cuadercrfgl^vcufant' aiite filiyfanctilotb:quia pumuciiitno vi' cinc regionis:fcd toriufo:bis fuiffc illud ce ddium:fefolas eu patre fuperfrites omni/ bus populis remanfiffe. /Etideo ne genuslt; heficererbumanü:patcrnü petlffc concubi turn:vt femê generationis bumangoe pa/ tre fuo refufdtarenr.lRÓ ergo libidinis vi'• tium fuit:fed generationis rcmediiï: qó no puto criminis huci loco. iHam :cua a viro' fumpta fup:acuius cofta edificataeft muli er:00 he offibus dquot;: : caro occarnedquot;: ta' men ppter férié fucceffionis bumang viro' mitra eft.Subducitmmébuic admiflb:cö/ feientia viriiufti. ^ncb:iatquot;cm vino quid gereret ncfdcbat.'amp;lndenÓ mirum fi pucl/ las hecepit opinio: qugputarét totius po' pulos orbis pcriffe. THö cadéeffet lotbhnquot; cti eecufatio:quiaudieratab angelis: locd illum no totum mundu elTcpcriturum.Sa ne hifcimus vitandi ebrietatem: per qua^ crimina caucre no poffumus. IHam quffoz b:^ caucmu0:pcrebrictaté ignorantes co/ mittimus.ißarü eft çp ea inflammat libidi' ncm:accendit cupiditates corporis:ipfani quo$mentem fubruit::animii capit: fen/ fum ertorquet. iRefciuntquid loquantur:• qui nimio vino indulgent: iacent fepulti. ^deo$ fiqua per vinuj heliquerint: apud

quot; fapientes indices venia quidc factahonan°

«Taneti

• • turned leuimtiß notanturauctozee.gauQ/ • ta ipfaücfozmns:vrfolmntur vircenncef • fus vacillet:4Ê)Ulrife foires putant:num • foztioies $ lotb:iHumcôtinétioics $ noct iHon vticp vitia patriarcbarii fcriptura c^z pofuit:quo0victosvino Ie6imu0:fedvttuq oifeeres quid caucres. gile nudus iacuit: ifte filiarii erroa patuit.lEt noeiuftus oece ptus efttquia vini visadbucignozabatur: 'fed! illo inftruct°es:nc tu ignonresXotb filiabus fecredidit: ipfenectutc madidam vino folutus cft:c0mifit inceftum ignotas: 'tu ne bibene capiaris, ^nftruant patriar/ cbfinófolum nocentes: fed etil errantes, ^deo iteratu eft crcmpli i cb2ictati0:vt con

-firmetur magifteriu cautionis.

C Depudicitta farcvroiiß abtae fepiuf rcinpratatitandeaoco pul cb2Qooiiata plc:ga.vii.

i^nic^ideo temptatur fargpudici' ,tia:vrepgaturomniu.THam7abi/ melecbinvpozem fibieamfumpfe/ rat:7oititci in nocteoe^: lEccc tu morieris ppter mulierc.^ducrtimus adulterium oi uino iudicio moitepuniri.gdeo$addidit: Ibecautecomoiatur cumviro.Ibabent qui' dem omnes viri mulierif® c0cubitus:nul/ Li legitimi matrimonij fo:tccclcb:ari fuam culpam.Pifcirc etidqui ad gratiam baptif matis tenditis:velutquidi fide candidati cotinentic oifdplina^ fobria.lRuUilicet fei/ remulicramp;pzftervroze. ^deo coniugu tibi Datueftius:nein laqueum incidas:tcum iXorf.T' aliéna muliere relinquas. Junctus es vro ri:noliqugrere folutione: quia no licet tibi . v*:o:eviucnte vtoic rucere. iRam taliam . qufrere cdhabeas tuam: crime eft adulte/ 'ri):bocgrauius:qóputas peccato tuo auc/ • toritate lege qugrendaj. Zolcrabilio: eftri • lateat culpa: $ficulpg vfurpetur auctori' 'tas.lHecboc foliieft adulteriii cum aliena peccare piuge:fed omne quod no babet po tcftatem coiugy:tamclocus ifte oocet gra' uiu0 crime effe vbicclebzaticoiugi; lura te/ meritur::v^onuo pudo: foluitur. ^deoq^ cum ptenderetabimelecb cpvroiem aliéna elTei6no:auerit:qU0fotoze effe viripfe fud oimitirerpondit ei nomin°:iEccc ego cog/ noui quonidpuro co:defecifti boc::peper/ ci tibi vt no peccares in me: ppter bocnon fum parius re tangereeam. fognofdmus

(TZiberI

redintis confo:tiil:quinon habet otiginis pxiuilegium.

CDctëptariónc abtae:^ multiple Cl ciußbbanoncXa.vin.

Ïfactuefttpoftbgc verba deus te/ frrf ptauit abiaam.Bliter de^tcmptat: '-^V.alitcr diabolus . Diabolus téptati vt fubruatidcus téptat vtco:onet.Peni$ = pbatos fibitemptor. Wde:dauid dicit:

'ißtobamc deus:: tempta me. lEtfanctuin nbsp;nbsp;^,^,1.

'ab:a5pbauitante::fic tcmptauit:nc fïan/ ^ te temptaret $pbaffet: grauarct. ißioba/' uit cum cu ceire dccbarra iufïit: : obedicté reperit.ißzobauit cum fidei titulo fretus Ii/ berauitnepote:cu dcpteda ntbil atngiticu pmifit feni filiu::cu effet centuannoai $' uis fare genitalia pfideraretemoitua:tame crcdidit:ncc fide bcfitauitiqui poffet befita re ratione fterilitatis aut fenectutl: ^bauit eum bofpirii fcdulitate.Tß:obati I igif qua/ fi foztioiërcmptandiïputauit maio:ib°: et quibufddimperesdurioubquot;. i^tbic quide ceemplo doccmur:q:verispbaturquis:tc ptaturautecopofltis : fictis. iHo cin vole/ bat 00°immolari a patre filiu^incc impleri boc mun^ volcbat:quionc p filio immola/ dam obtulit:fcd tcmptabaraffcctu patris: fidei ^cepta pferret ftlio:nc paterne picta' tis cotcmplationevim dcuotionis inflecte/ rer.lEt dixit ad eu: ^bzaamiabiad.lKcpcti tionenominifmente excitat vt effet parati/ o:.Peni$TCfp0ditilli:iEccccgo. lEt dixit: ^cipe filiu tuum dilcctiffimil que dilcpifti ifaac:: vadein terra epcelfam::offeres mi, bi illum bolocauftü in vno montium que tv biditcro.lHö finit ociofumeffeaffectu pa/ rris.Zprincipioeu ftimulat: : pungit pie/ taris aculeis:et fili; nome addit ad nomen neceffitudinis : vim amotis. THo fatis pu' tauit dixiffcftliu: adiungit amantiffimum qucdilcxiftiifaac.gauid cft qó ait: 0uéoi lexifti:: no dirinque dlligisc^iPoffumus 4' dem vri ad dcfenfionéfcripture cofuctudi/ ne dining:q:Rterita plgrucp ponit p futuri velpfentibus:vt in cuagclio babe!:Ibic cft TOattU.,. filius mcus dilectiffïmus in quo cóplacui: cuvti$ fein filio placeat pater, ^t in pfal/ mo babcbDipit dns dfio meo fede a demi iPs.io,. meis:cüfefedcat.ißoffumu0tn : amatlffi mû ad pfens accipe: : que dilcpifti ad id vt no recentiquodaimpulfu amoris:fed inoli to diu:pbato amoteflgnifïcarct dilcctuj.

Cfiincti

fibiquerere fugiebat; iErvoauit pueru^ fcnio:coomu0fuc:zoixit ei vtiret in cbar, ranitzoep^imis fuis v)co:épeteret iunio, riono fuo. Pifcebinctcretiafenioiis en, tie fcruuli: pueri picifa otiis: vel a 4buf$ potioubug.^ln zquide poeta b^fequen, dû putauittfiuc in cozu vfum quifibi nocti 7fapienrce videntipfebocreperit: fine ne 0 noftrie ipfe tranftulit:fiue trimatu inuenit. quot;nbsp;toafatevran boues puerifubmittite taw ros.'amp;lndet pueros Dicimus:qn fcruulos lïgniticamusmo çtaté ctp:iinëtes:fed con/ dirioné.lduertc nunc virtute boni patrif/ fhmilias:%cólïdera pzimüqó munus: % cui manden vtitu ita inftituas feruulos:vt li/ beris tuis patemû affectu Deferant: officia ecequant.^lnucntus eft oc feruulis fenioz: tamëquiad vto:ëpuidendam oiïo iuniori eligcretur:7cöftrictus vtiuraret emitteret manOfub femur otii fui. ißcr femur genera tionem inteUigunus. Generatio autabzae Satj. dxiftus cll.gnde apfus ait: Îlbzaç inquit Dictç funtpmiffiones:e femini ei?. IHÓ oi/ at:e feminibusquaft in multisifed ficut in vno:e femini tuo qó eft ebuftuOoftendens £ipfum nobis fancrü facramentu:^ ipfum quot;nbsp;tutumaunliu foze. Cóftrinntaüteüvtnó quot;nbsp;De feminecbaninco^ vtozëaccerïïret Dquot;o fuo:quo:ii generis aucto: patre no bonoza ucratie ideo maledictióis bereditate tranf/ mifttin fuos:vteognofeamquot;fidemequan/ dé byreditat e oc auctoris pfapia in bis re/ quircnda:quos nobis volum° adiungcre. 1153.17. Gu fancto ein fanetquot; eris: ecupuerfopaer/ teris.Sibocinalijs:quitomagis in coiu/ gio:vbivna caro e vnus fpuscü:0uóau rem poteft cogrucre cbaritas: fïoifcrcpet fé dcsriEtidco caue cbriftiae:gëtiliaut iudco filia tuam tradere. Gaue inquit gentileaut ludeam at$ alienigena:boceft:beretica: e quot;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;omnealicndafide tua vpozearceffias tibi.

lißnmaconiugij fidcs:caftitatis gratia eft.

Si idola colat:qiio:ÛRdicanf adulteria: Il cb:iftu neget qui peepto: eremunerato:cft =pudiciticquo poteft oiligere pudicitid!Si cbuftiana fît no eft fatis: niliambo initiati fitis facraméto baptifmatis.Simulad o:a quot;nbsp;nbsp;nbsp;tionc nocte vobis furgendu cft:ecoiunctis

peibus obfecrddus oeus. Accedit aliud in/ „ngnccaftimonic:licredafa tuo oeo tibiqô fo:titus es coniugiu oatu. Gndeefalomo tetouer.i^ att:^beo inquit Rparabiturviro v^olIBo

C^e^Äbraam patriarcha nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CXiber I

0

5(mbrofij

CSoncti

Ußtita mens boni in bominecyterfy potio: eft bumane fubftannc po:tionib°3ntrib^ igitur cenfuo fapicntis: in fenfu: m fermo' nc:mentc:gradue quidam ozdinej factus. LCorfuj, Sicutetid in apoftolo Icgimu0:4ëgt;anetau tem fpc0:fidc0:cbaritas:tria bgc:maio:aU' quot;nbsp;tem bieeftcbaritae.lEt mens igitur maio: eft:quiaipfa eftqug molitfpiritale frumen turn:vt purgatione fenfuumfermonü$p/ fcrat.Seruaturvbi^^fona fapientis viri. Cæcni$ eo inducit rediffeabnam: boec: in betbel:vndeinggyptumoefcenderat:vt agnofcamuGqóenilufti in tgt;omooei pofi ti:tverbo oei intenti temptantquidéfecu' laribusafflictionibus: fed no alienantura oomooeiti aeuftodia pzgcqjto^t cçleftiiï. Sivis eötentus effefïnibus:no extolli olui narum copias % rebus fm gratiam volupta tum fluentibusibocfeias effe mentis opti/ mc:mcditari femp pzincipiu tfinem: eo p, cedere::indccgreduboc eft boniï.tôonum TOorciiio. autem fapientia cft.lRemo enij bonus niH vnus oeus.3beo pccdimus creati pipfu. Id cum reuertimur: quia ciicbufto eft mul to melius.lEt vt feias quia bond eft cogru/ crep:incipiil:finem:ipfeait bonus iefus: Zporf.i. lEgo fum d7wipuncipiutfinis.dßens igi tur noftra ciiipfo fempfitiab eius templo: ab eius verbo nuqud rccedat.Sempin ice/ tione feripturard fit:meditationibus:o:ati onib'':vtfermo cius qui eft femp operetur in nobis:: vt quotidie pcedentes in eccle/ fiam:veloomeftids incubites o:ationib°: ab ipfo incipiamus::in ipfo finiamuf.^ta totius bicvitç noftraoies : eurfus oici: ab ।fc fumat puncipid:: in feoeUnat.Sicut ein 4pnneipio vitf credere limitari falus eft: itapfeucrantidvf$in finem neceffaria eft. f/^lEft ante mentis optima oiligetia: vt ver/ bo oei intcnta:nibil faciat irrationabile vn dctrifticia fubcativtiugiter actud fuozum bene cofciailgnciam bong feruetcofeientig. 06ctnbonum:bocfine timo:c : fine trifte cia eft:id eft:fecuritatZ : gratia plenu.fPof/ feffio ein iufti grata eft oeo: infipientiu aut nullus gradus.^deo cfaias aipiopinquan £fa.,5t te bono ait:'fugietoolo: : trifticia : gemi/ Spod.21. tus.gobêncs quo^in apocalypfit lEtillc inquitoeus cd illis erit: : oelcbitomne la/ cbiymaoe oculis cotum::mots no eritam plius:nc$ luctus: neep clamo:: ne$ bolo:

Ziber II

nquidam rcctozcsgrcgum:ouc€scozuve 1 monitozes alicuiquot; fermonis vel mentis no/ ftrgcogitatiocs: 0ui fl paftozalis oifctpli ne gnari :tenaces funnno^mittunt longi/ usfenfuu gregem vagari::inutilibquot; ac no' jdjs inbgrere pabulis:fedpuido boctoze re/ uocant:: frenos rationis admouentnat®

'obfïftütrcnitcntibquot;dàbaliaüt peeptozes vel inutilis oifeeptatioispmittunt cos im/ pctu fuo ferri::in pruptum ac pcriculü rue/

're: culta obterere: fructuofa ocpafci:vtffquot; quffunt in cade anima virtutu buiufeemo di fructquot; eos quo$oiffipcrrf/lbinc ergo eo/ gitarionii noltraru oifcozdia:cu caro repug nat aduerfuo fpiritum: :fpiritus aduerfus camino mediocris pugna eft: quddo ipfe apoftolquot; vas electionis rominia oicit: ^i l^o.% deo legem carnis mec repugnante legi me/ tis mce :capnuant eme in lege peccatiquf eft in mebzis meis.Sedarebane pugna ip/quot; fe nequiuerat::ideo ad cbziftum refugit oi ccnsi^nfylivcgo bomo:quis meliberabit bccozpozc monis buiquot;:iboccft:neoclccta/ tionicarnis adbgrcam.fâuis igitureft qui bis me foluat vinculis : liberum faciet: fen fufep adfobzictatéanimgmagis oerozque„ at:®ad cozpozis temulcntiafSed quia in/ ter bomines tantii no potuitrectozeinucni r€:c0uerfus ad ocu:6ratia inquit ocip ie, fum cbziftd oominu.Si foztioz non comiflt vinbquot;quo cozpus moztis cuadcret: fed aw Kiliü Afluit a cbzifto:quid nos facere opozgt; let infïrmiozesqi^banc pugnegraue, elfe cognouitabzaam:: ideo in pzincipio caucn dum putauit. Sapienti cm pad efrftudiu: impmdentiamica iurgia.lFlo fit inquit ri/ yea inter me :inter te:: inter pafrozes meos :paftozcs tuos:qzbomincs nos fratres fu mus.toatmülegimus abzaam::lotb eius ncpoté:quomo eum fratreapcllabat/Sed aduerte quia caufas cocozdig fapiens adbi bet.Tande pzemifit :bomines fumus. 0m nes autem bomincs vnius naturf partus

1 funtium eins conceptivifccra::vno foti at$efluflvtcro.Wdcnobis iure quoda, germanitatis vdut fratres conectimur:ab vno patre conditi: vna matte tlquam fra tres vteriniediri. £tideo cum flmus rati/• onabilis naturf fobolcsitan® vterini nos Eiligere bebemusamoze mutuo:nöimpug nare acpfcqui.2^ulto auté verius ad vna anima refcrf:cuiquot;rarionabilc cognatos ba/

«Taneti

bet:vtfupza bmm9fenfu0 irrationabiles: qóautej rationabile:virtutubabet copu/ U.amp;Inde fraterna quadiObi copulantn^ ceffitudine vitiavirtutefcp bominis: quia lila carnalis: ifte rationabilis anime funr. Karo aütat$anima velutquada lege foci : antur coiugij er quib'bomocöfht. Ibomo igitvelut pontones fuas fyderareoebctat Œ ad pace cogcrc.Sed q:nemoerattantuf qui carné vincerettideo venit parnoftra 4 £pi5.2. fccit vtra$vnntimediü parietemmacerif foluens:inimicitias in carne fua lege man/ datozu edictis euacuans: vt ouos códcrct in femetipfo invno nouo bomine facies pa cem: vt recöciliarct vtrof$ invnoco:po:e Dcopcrucéinterficienfinimicitias in femet ipfo.lRcctc igif fe vt bomine^ infylicé oi^it apl's:quitantü bcllu intra fe pateretqô no poffitreftringere.Peni$ eu oc vna poniu/ cula paiïionû:boc efturaeüdia oiceret falo/ 1B:oucr,i6 , mon:4belio:eft (quit fapiés foui: 0uiau tem iracundiam cÔtinet melio: eft $ qui vz bcm capit:]Bcatusigit quiboc bellus cua^ fcrittctid no aducna necpcsrin°:fcd cinis fancto%:zoomeftic' oci que in terra pofitu terrena no quatiat^lbunc affectum feruare cupiebatabzaam.yta$ vt vir pacifierait ip:imo:lRon fit rira inter mette, gndcait: 'lEt infpafto:es meostpaftoies tuos.Zer, 'tidpofuit: £cccin4t tota terra ante.tc: boc eft:fl no potcft cduenireiccdo omnibr:totii cape fioc loco autpoffeffioneoiffenfio eft.

c0nmo:ib9fi?uenitbifccdeame. gaud/ ta antepmifit ne cogcret oifeederefS, eti/ am boc virtutis ac oifapline eft.Oipit cni^ ante nosvir cppbilofopbiçpfectus oifcipli 'na:quattuozbgc bono viro ineffc. 'Git da' A bontp:imuvtomnesamicosfacial.Seed du,: vtfï no potcft amicos faccrc:ccrtc nec -.inimicos.Zertiü:vt fï ncc iftiid fuipctit: ei: , fentétia oifcedat.0uartü:fï quis cedente, pfequit: vindicet fe vrpoteft. Sed lUa tria luperioza in abzagnö fermonibquot;nudis:fed veris operibquot; agnofcimus.0uartu aut no ita cftiquddo etid circa cedentéferuauit af/ lt;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fectum paretis:vt cu, nó folum nopfeque,

1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ret:fctid captiï erueret ac liberaret.,^^e/

niq$ apoftolus cu tria illa ooceat:quartu fe ceptlfuis foluitqóaddidcratpbilofopbia.

Iait ein eu padficu populum oei informare %io,i2.vellct:Sifieri pot qô e*:vobis eft eu oibus cboib^pacébabétcs. Deinde fï boc nó pot:

C%iber 11

reeufm iußum coirccttonio: ^'Pcdalis qWafozmlubidiniequevocc.mutet bo, mini0:verbaamatio «quot;^gfy'/^b^Xi D^^goelgTfflunc videbiamp;nomi^^^ meationis turfupmcoUe0.tounc u^0ro, 'duxitequ!tatu:moK0quo$ dm e, „

ret quipeflexeranttqifen^s Plini mentis re^rrunt.Subftanniq recipit.lHo patrimony vti$ vitalcanimf fubHannr.m qua fit pao5 ^nfusmoft^pulamófynu^in ^. fit alloqui) fplcdor.in qua noftre fidatfoei Ibcccftcm vera noftra fiibftatia• copd0:bie imo;,aU0 ?ubftantia:£o?pori0autvcl^^ttu^ urnus magis amp;nbsp;oiuturnquot; vfu0. qui directe no putantpatnmoniuoia fubftm tii.lHó cm ftibfiftimuo in eofus nbsp;nbsp;nbsp;04b

befit pecunia:vite tn no refit iCnuéadmodii ex oblatione mcl 1^t^^^Otyamp;i?^e nntaftett^ariamp;'oilCTC'z qualiter

ttperanrieocclin^epoqïfcLurD treapoft euentuinbelli.ffîÇ^ bepteras^beiïad finifri.^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;OOITVJl^fpopodcriC

mens quofad pigliu cófummandufibiad, nbsp;nbsp;fanificet q?^ab2ae nbsp;nbsp;uy

bibettt:quibgarmi0tnfttuerettquibu0 OU futr.^cocmym^^.vnfo , .

pleneripmuß.in qu^^Vrt nequam Rteritu ac p.termiffum ihocloco aütfano cftiUudimoncrcfolu^ mens plena piudétig iufticif$in eraTbei cultó:trcclmas terr£gigne^ fruenbquot; lupta altiotépmdetiamfuo; vtpfectione omniüfeufuu ferege, pefpefttannfoilfibi^^ renopotromio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;%($ arguitur,

vbi fe viaffeputat.temp nbsp;nbsp;nbsp;fDaduerz

5lnibrofy

puritatisicyteraru® vclut pziuataru virni tu aoco foluit.0ufmanifelta furit bomi/ nib°:ipfiremunerinlRo omnia aut mani/ fcfta:fed alia manifefta:alia incertain map me occulta coidis.^nde % ille ait: incerta 7occulta co:dis manifeftafti mibi:quo:iim fpectato: % ferutato: oe'cftrflHo ergo mi gnam mercedepmififfct abiag: mff puraquot;? anima ab omnieötagione üclicto%: iudic4 fet.SanCtytn%ppbeticç menti cura maio: pofteritatisjppetufeft.^artus ero fapien/ tifz fidei hereditate oeflderat4Ç,deo ait: éuid mibioabisdEgo autoimitto: finequot; quot;nbsp;l^s.fEedefïç fobolëoefïderabat:ea fucceffi/ onépetebatqufno effet feruilis fed libero: nöfm carnem fed fm gratia. ^dcoq3bmoi refponfum oiuinu refultauit:quo elects au diuit:lRefpice in efluinumera ftellas iïpo tes numerare.iEt oirit:Sic ent fernen tuu; £tcrediditabzaa^oco:7reputatu eft d ad iufticia.0uid crediditflbocc:nöfolu mw titudinépopulo% in ebuftu credentiu5:(cd etia cclcriis gratig fplendoté: % refurrectio/ nero vitfimmoitalis foboliecclefïfoeferen darf [fluid efrautqóaiCfEduptcü foiaO' Zan$ fbias educitppbeta vrorat fo:e0 coipous7anguftias carnisopenétl:acfpv ritufranctiinfufïoné:vtvelut quéddoefé flonévideatC^poztet nos $ eure ex bis Diuerfoj^ nrianguftijs: mudarc aniny no' ftre locu ab omni inquinameto:pyccrefov des maliuolctiç:fï volumus fpiritû recipe' refapictigq: in maliuold animinö introu 00P' bit fapictiaXredidit ante abuaj: nö auri: nö argenti illectus teftimomo: fed q:coule crediditad iufticii.^fn quo pbatü eft eius mcritu:in ei^folutü eft fyniu^/Bcni$ Hs tim fideiciuftcftimoniü ons redit oicens: lEgo fum rfisreus tu°qui eduri te re ter/ ra cbaldçoziï vtrare tibi terram bic: vtby rcs cfTcs ci°.iEtqi repofucrat ftudiu ebab dfo:u:qufritab:ai:gau0 inquit intdligo: quia bgres eins fumtlboceft:iam oiuinati' ones magom repudii: ooccquö fdamme futuur terrf eins bçredc.0ui quatit quo fd, at:nö Dubitatmanifeftite beo cognofect; fe pofTe:fed forma vult acquired^ cognitio/ nis aduerrcreJHi %in euigelio maria cum audiffet ab angelo qp virgo paritura effeti liiï:refpödit:0uöfietiftudqm virum non #quot;' cognouiff^t iure refpondit:lboceft:cum id qönatura eft nö fupetatiqinö foletparerc

quot; C^âneti

^aucg pofuitnntelhgCTepoffumOcdcftiu; TOaWa,.mcnto^iyolatug.Sunt cm volucres cfliq vemut7Habitant in ramisei'arbons: qug oc grano fïnapis furrepcrit: cuicdo:um rc/ lt;,«^.1. gnu comparaifetgeebt'd apros iïbiglos bidtn vidiffe inter alla etio rotamvnä fup terra coniunctaanimalib^quattuohiet in, fra::audicbQ inquitvocéalarum co:u ficut voce aquariimultarü:tvoce fublimfs bei. £teü irentvtvopverbi Reut vocem cafro/ rü.^ndcquida ad librospbilofopbigoeri uariït:eo gpipfu, cflü lïmile iïr. 9eni$pla to currum volucreoipteffe cçlü: epeogp, pbeta riterat: Cdiret animalia ibat irote coiuncte illis:zcu clcuarct fe animalia a ter ra deuabantrotpSedppbeta no eglil ip/ fiim oititifcd anes effe in cflo.Peni®%ra %gt;0.i8.uidaitiCfli enarrantgloni oei: boe eft:po reliâtes cgldlesivelutcil fpectatur pulcb^: dementu:p:gdicatoperato:. Pruina autej odcribitppbeta: cui^motus fütquattuo: velutequiAÓYÏc7ix.o|j üu/wxop éiuTu) Mtx.o|j:vd é7riTügt;u~rix-Hp ArópdóiKoij.

I nbsp;nbsp;W^fc animalia quattuo::idébomo Xoyict,

=^ Tixopileo êü/xxóp:vitulus émeüwli, 'x.o|j:aquila 2iiópCTeix.óp.gdeo ratio Rmif fa dl vt reliqua rationefequanf. ^deo cu, bomine aoestris dl lco:id eft:cum ratione comonoaoeptrisdl.^lla animaliaquan/ do deuanheleuanf etid roty.lRota autc vi ta dl Tup terraiqua viuimus.Sianime nfy motus quattuo:douant: clouât% vita no/ ftra.3ldoo$addidit: 0mfpiritiis vite iip quit erat in rotis.Bnimaßmagiscurr^oft: Canti.amp; quf ait in caticircantico¥:lgt;oruiftime cur, ru0aminadab:id dl:ofiinoftri. Mo amp;nbsp;pbi/ lofopbif tradition!oefcriptio currit ppbe/ tica.Beni$ voce alariiaudiffe feoicitp:o/ alf virtutes funt:queoe te po/ fcunt. 0ui tales offertboftias: moniQmentisiiimplicitatis gratfätcbarita quot;nbsp;tis 7pacis effectuiipfebeate illi^terceagno feit bcrcdc.Sicut cria oils aperti^in oudge toattB.5. lio oeclarauitoiccnsiBeati pacifia': qm ip noeuj videbunt.Wqmipnpoffidebunt terra. (Tæcdpealia oiuiflonc.^aro $ nfa ipfa ooi ozdinatione oiuifa babetinembia.

'Buo oculi futtbinfaure0:oufgenç: nares r' bimfetoentnl geminatuso:do:vbera: fca/ , °Tmanu0:latcra:,fyno:a: genus: crura: , pcdc0:THonebins omnia:vtfubnipa gemi , nans fubndysomnia noftra videant offiz

Croe^Äbraain patriarcha nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;CXiber H

biteritncccffibilë. Inlaute rationeotye, nt;O’$uc6 oefeenderinrtup oiuifa coQ^ vi tulgcnpxarç arietis: no facile oicatnifi cp ou terrenamaririma:at$ipfa aerea plena funtinfïdiarüac^turbationü. 'Elident ein aucßiHfabi caufa oefeendiffe fupu co2po, n.lHaturaliter ante violctio:c0 potiotefep' vi^biiß fu£infirmiozeo imiüt:7quaff moi tuißcotponb^incumbüt: ctimpzotiifo fre/ quctius irructes, ^elqö verf' puto: quia puncepe mundibui°ivolucres egiifpirita hum nequidgquf funt in eos qui müdani iollicitudinecura$ oiuiff funt: grauimotu mœffant:: vclurcadaucra mottuonij oila aqtPente afperfo. Debis em oictujcft: °amp; Kclmqucmoituos fcpelire mortuos fiios: qtfuntoeregno oiaboli:quiin fcipfum oi/ indeft ^ui aurëfunt oei: quibquot;oicit ie/ i(?’' ius:lRe6nüociintra vos eft:binófuntoi/ '°rh6' uifrq:adhérent oeo:qin qui adbitet mere/ mdvnücorpus cft:£rütan inquit ouo in carne viiatquiout adbitet ono vuns fpin/ tus eft.^fti ago no funt mortuacorporavt »^.los amp;ucrc0cfU comedat eos: fed funt fpinf. '5'^atcmoeusan6elo0fuosfpus.Pcni$ lupra columbatturturé no oefccndeinnt:

TOMio quia oiuiffifteaues no crant. TRo funt on ''dimfiiufti:quibufokig:vtlint ffmplicc0 ff/ wj,% ^tfoiriby.gdcocB oicit oauid:0nia t paf Icriuenit fibioomu:7turturnidu ffbi: vbi reponatpullos fuos.lbfc fpectabatabraa: !ycpfundo 7fpiritali coffderabat intuitu. 3dco$fenptu elhfCofcditJRo quaf iauru• Ipidng: fed quaff cclefhs reuelationis inter Pte0:fignaoiuinv operationis explorans. 4bcn0 ein oirecta ad cbrifti gratig videbat' ^nemundu plaiü effeiniquitatisrqufve pMbmrin lutafümo cclivolarct toiprimeret infimos tcrrgpuducitia autemrlidcm:ffneeritate^: nullis effc obnoxias paffionib'': auariciam veroxfollicitudincs ffculiquib° fiiflbcant qui babent voluptates oiuitiaru: oilacera nac Piuidi.Hndczouiifyoicty funtgnien tem oiuidantarep in oinerfum feindet: % in Partes trabantinec ffnant incorrupta effez mtc^ü.Bircrgo padficf métis cofedebat 7cofiderabat:quatcn°pbibCTe cornin' ? pof let ea mala qugbomibus inferunt 4hcns ein lapientis viri ac iufti mederiftudet bu/' ^i^ manis caftb^Zj^bibere: ac refecare anima'

Jlabores.

0Cnuidfibivclitippoftfolisocca

C5

ï^mbroi^

eXiber II

mittat nobismoyfen t aaron: boceft: lege 7facerdotamp;illum veru facerdote z facerdo' tdprmcipaqui licet inter bomines verfat: oicebahlEccc fpiritus ante faciënoftrdcbri ftus ons:: liberetnofoe terra egyptivt pa febaoominiceleb:cm°. -feramquot;ctia fructuI fideiab ipfa pucricia: augeamus in adolc': fcétia:colo:cmu0in iuuétute:cóplcamquot;in '' fenectutc.gam em fccuris ad radicearbour Wattß.fo pofita eft:vt qui facit fructu ferat.^dulta^ etid maturd$fegctem noftrd meffo: inuc/ niat:vt maturos fructus inapotbecis rcco datine immaturos byems oepbendat:ven tus oecutiat:pluuia corrupat(fciEgo tri ar bitro: lïgnificari magis inter adiicntu, oni prioré : febm qui futurquot; eft iudici j oies: té/ pus mediü.gdeo cm tad foils occafum vi ro bmoi factus eft pano:magnquot;: qr occide/ te iam mundo: futurs facrificium oedara/ batur:quo mudus redimcref:ftdcs effet bo ftia qufnó oiuidcreta filiis abrae. IR5 qui cam oiuidunt nô funrabraçfiltj. fides co/ paratur regno cflo^.Sif ecftem regnu cclo rum grano nnapis.H^t fimilccft regnum cf TOatto.i,. loru negociatori qui emit agrii::inuemtin eo margarimpeiofam. IRegnumccloru in/ diuifumeft:quia regnu trinitatis vnu eft. gdeo perpetuu at$cternu: q: indiuifum. Pronecin regnu oiuifum facile oeftruetur. Iboftiaetid foret pudicitia trinitati oleata: poftillud facrificiu vitule quo$p labori/ bus:qr facerdotaUs eft victima, itapre aufr quia p peccatis boftia.^rietis: q: pomni mundo::pipfisarietibquot;velcgleftibquot;. TRo folum p bominibquot;:ncc folii p agnis fed eri aro p bedis quos peccatricis generationis fctore exuit. Zeftificatoraculu futuros ad/ , bucin terra afflictois abrapfilios:vt inago ne multoru : grauiii certaminu fe pbcnt:: ita cu multa fupcllcctili aureoy: argenteo rum vaforiifpolijs opimis géant : reuer/quot; tant animgatCB exeantpciofa poffidentes corpora oiuerfav virtutu::peipue caftimo nifpoffefflonu tbefauro repleta: fumpture

=etiacbriftiiudicio oeoiabolo et cius mini, 9 ftris:cetcrifq3 fui qui voluerunt nocere vin =dicfa.Zunccritpauo: magnus etii iufto, rum.lHcmo em Iine peccato. Prones babe bunt qó timeant: q: impleta peccata crut. ^tcufiipabundauerit peccatu: fupabuda/ ^o.fo uit gratia.gteru eriiam foleffet ad occafri: flama facta cft.lEt ecce fornaxfumigabrida

C4

C Xibèr ^e^faac etlÂnûna

mF^'tulo2uUb,ioe3laaczMni C^anctt^inblonicpifcopt liber to £°icti ^mbrofiiepucopi: rccol oefoncto^foac z^nime: 3n quo r/rl^Zül^tatio. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;iutuinvlhcjjiiitcrD2cQtionc5Oc

te^mmedanonc fancti ifaac tam c^ pa/ \amo2Cinter cbliftuIponfumtani nT!!°usine7gratia:^ cvoominicf ge/ |main fponfam Oifputat: feliciter nerationiscpaffionis pfiguranone quç 'nominefuo llgnificatur.^coe apertio/I

CDccomendatione fanai ifaac ra nanimn animamrepzefentata per rebec,\\ er paterna 02igine etgratia:Œ er Dominice generationis epafliois ^caamonitionebom(ni0vtintuea^4 iTt^Ä ^figuratione que:nomine fuo fr quo fallite fuQvita$ tueatur.O quid Og.ignintcat.Hc oe apertione inyfterü nomo,Ruidae ac qualis lit anima tafm;!inter cbiiftup ifagc oefignatum: : lui natura ^pirrationabile fui pte,: qiia'^^ anillia repfentata prebecca: Ca.i. mO-i^OMaAtcomiptioni.lCa.il. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;_ -bVlpatreHOblS

Ifanctiifaacvel oxigo fa/

no eft erpITa vel gratia: cu ad ocm redundat glo

: ducta in cubiculi regis: cu mutua mifee/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^viro natus abiagpatri

rctalloquia:invmbza eiquot; requieuit: i fu/ ƒ pzimu fiiit. inc$vero iftud mirabile: cu in eo onice generatois ipalTionis figura jocef ferit.Siquidccfterilis anus erpmiiïióne bei peperiteum: vtcredcrem°typotens eft ucniLlRcc multo poft quafi capieoPaut / reus faccrevt poffitzvirgo generare:^ob/ ceruoiübinnulus num affatur oilcctd epiXl latusvnicus ad immolandu:quiipatri no

i$ipio no,

^faacetetn

Jtabciofponfo ppius vocaretCa.v. Pcfumariaoictow pftrictionc:ciï inducti/

one7pfecutióe quarti peeffus pfectfalg quo ipa ia oozmics $uis cotdc vigilaret: afponfo erdtafvtcotinuo voeëpulfantl audirct.Scd moza paffaoüfurgitzq: ve/ locitateverbi no potuit copzebedere: ou operitoftiütraduit $biï:7ipfa ctiuit: %p vulneraebaritat^ rc4ntü:vi^tadé iuenit 7tenuitvt poftea nÓamitteret.Ka.VI.

pc laudationeaiya fponfo gp ra bene % con ftanter requifierit cü. ^t q?tam fïdelis et verbo potensifructib^ffcuda oiuerlïs: (pep vna ficutcolübababés fpüsvnitatc Jn qua fît parfl fecitvtra$vniï. Ka.vil. animaou laudata fponfo verecudc refu/ giens co:jlaudari:7rcuocata afpofo qd oicat.Pe^con^s quocp bonganimf:lïn/ gularicp laudcebaritatis.Ka.VIII.

finis.

5(mbrolg

nu07Devtroq;.Muscftein quivultidli' quiodit:aliurqui fadt.Peni$ addidit:0i ergo qóodi boe faciotcdfentio legiquond, bona dl:lRuncante iam nó ego illudopd ro::fed quod babitatin me peccatu, gilud quo$engt;:driu0:^tdeo lege carnio mefre pugnanté legi mentio meg:zapriuantem mein legem peccati:^tarne cum vtru^d fc xertanté bominéDeclaraffet: boe dlurv teriozem zOTcrio:c5: in anime magis 0d co:poii0parte iïmilauitfeeóftituere:^ad ma fua troberef captiua ad peccatü:inqu0 effe femaUetzeffecofirmat oicens:Jnfftit ego bomo:qui0me liberabitoeco^emo:' ti0butu0:t0nqua3oeextraneo bofte: 10 fe Defiderat liberarirf^ó ergo fanguisani ma:quia camis dl fanguif:nc$barmonio anima:quiaz buiufmodibarmonia carms dl:ne$aeranima:q:aliud eft flatilisfpirv tiis:aliudanima:ne$ignis eft anima: ne/

qua factus eft adam in animdviuente^: eo gpinfenflbile at$eranimu corpus: anima viuificet zgubernet.iEftzpftantio: bomo: 0^,^

CDeadmonitionebominis vHn/

tueatur qui fir.quo falutéfuam vP ta$tueamr.faquid firbö. luid ueacqualisfitanuna ra firn fm na'

quot; tura $2irrationabilesfuiparté:^

obnqxia firco2rupnoni:£a.n.

±—'Wltucreigif0porno qui fis: quo fa quot;nbsp;igiturfm fui natura optimacft:fed plerus lutemtud vitn$tuearis.auiddt quot;nbsp;perirrationabilé fuiparte obnoxiafit coiru ita$bomor^tru anima: an caro:

an vtriufcBcopula^liud cm nos fumus: aliudiioftru:alius qui induit:z aliud velli/ mentu.Hcgimus in veteri teftaméto: om/

6cn,46. nes animfqugDefcéderutin egyptu:oc bo

6eft.6. minibusoictil.£talibi Dictu cft:lRô^ma^

nebit fpirifmeus in bominib^iftistquoni

am carnes funt. De alterutro igiflegitur:

quia bomo Dicif:z Deanima z Dearne.S,

IlUa Diferetio cft:qpvbianima pbominc po nit:bcb:fusrigmffeatiDeo adbçrés: no co: pon:vt dlillud: Bnima benedicta ois flm^

= plex.amp;lbiaut0ropbomine nücupat:pec

Cgiber roe gfaac etXnima

ï^mbro/g

C Xibcrtoc^inaeet 5(111111.1

emaneri .r%nbrolg

1P^urt,% piurc0. Çlnde tierfpm, eft: iBibe aqua be ttfisyafïstzbe puteouim tuom fontibus. .^^— ^uato plures liierintttaro eftvbeno: redu nbsp;nbsp;hltu germinante, ffleep temoucatq?ppw dantia gratiard. ^odittfi puteu que fode, nbsp;nbsp;teo ptfdna0pofuit:qi zniovfcsputcûhtv

ideo vocauitiniuftidd.Zliu quot»fodit: z ____________^^^„^„„..^^-o'ta 'iffengone vocauit cu inimiatias.^n: fub fofe:fed iïqui0Qbuamp;revelit:in dxifto qmb vider elucere Doorina moiali0:eo^,abiïdet.ètbemYfti^:bute9fupeftnobis: ^^Ï^JteCeftffo'^m* in came nbsp;quéeddipfum repetimusin candafänco bominis immianç: % facta tînt vtracp vnu nbsp;nbsp;rilbicente fcriptuta: 4onsbo:to»:putcus (anil'# aqu£viu€:cimpetu oefcendésalibano.^t '' cm lfmrfrerioiualtitudinépfcquerisi putc endu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ustibi videf tan^iu pfundo Ata mylhca ud nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dfefapictia: a veto baurire velis affluent °i'aphna°/ d»ritatis:qufmaioi et vberioi eft^ tides c°~nti^ 'fpe0:tuncnbifonseft.£puberatancba/ dtasivt 7baurire ca cominus:::rigareduf ^À^^riJ^^J^'y^^ ^uentia boztótuiïpoffisfpiritalib^^^^^

4cbantatébabetiideo bipittamp;iia vbieba ntas efttibi impet'magnus ocfccndit ali' bano.THegdautc moneatcptputed ifotv tem eundebixitietideuangeUdteinftmat: 'quot;3ü° fcriPtü eft:0uia venitiefus in dui/ 3°5'# ttrefamarigquf oiciffycbariium podium qöyeditiacob iofepb fïlio fuo,i^raniutem ibifon0iacob.£tfatigat9iquit fedcbatfïc fiiy puteu. '^ndcadmyfticd Doctrina biic

maritana lUyidécuftoblCuftos aütcgldli

urn QceptO2u bau fit 6 puteo illo Diuina my ftena:cognofccnsqiDe9fpirit9eft:ctnóiii loco,do:af fed in fpu: iqimeffias venit4

lam venit.^uib9auditis:mulierilla q fpe aéecclelïç gerittlegis facramcta cogiiouit: 7credidit. 3n ipfo quo$ cantico^ libio fa? lomon banc triplicefapientid cuidenteret' pffitdicctinpucrbijs Dipcrit: vt tripliciter lïbi fcripferitqui fapictia eius vellet audv re.lit ^in canticis Ïponfa De fponfo: ^cce fpofus eft cöfob2in9meus.Et ió puldxiac dinatio noftra opacaitrabcs pomov nriv cedridacunarianoftra cupffi. tooffum^boc। bemoialibo accipere. quot;^Ibietn reqdcitebri' ftiis zeededamifi iopcribofufplybisiPc ni$ vbiimpudicitia:vbifu£bia: vbi ini4/ tas eratiibi ait Dfis iefus: films autébois zrquot; nóbabetvbi'caput fuü reclinet.Pe natura' libds ante 4daccipiamusfquot;yn vmbta iiiiW caquot;«™

€ Miber ^e gfaac et ^ninia

Dl

05

C^anctir^mbror^

C Zibcr^cgrrâc et -Anima

CXiber toe gihacet ranima

C^Bancti nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^mbroly

ClSilber toe3faacet ^Aniiiia

CZiber ^e graat et ï^mma

lEt quato mcoparabiUo: eftübüiuinitatis 7luxinacceffibilis: quo fï 40 vident quidoliud cocupifcatflBo regnamon heul tate0:bouo:e0:$loua:pt0te0. gUis ein vn nibilbeatitudiniseft:bocvti beatu eft: vt ilh oefpidfo ad boeeöuerfus maneat.lbac ^Situr videnspulebza imaginé ingrediatur mtiißtfouß relinquat vultus eozpoiis. iBa quiintucEeozpou: no bebet introrfu, intu' cn:nemo:cmergetis in gurgite rapiatat$ Qbloibea^quafi pfiindo oimerfus nuf$ opareat.afugiamOergo in patria veriffi/ maroguic patria nobisiiillie pater a quo creatifumusivbieftbierufale duitas fl eft' materomniu. Sedquf eft fugalt;iHovti$ peduqui fut co:po:ts.^fti ein quotum eur runt in terra eurrüttioe folo ad fold tranfe unt.lHec nauibus fugiamus teurribquot;: aut equisqui obligant% eadunt:fed fugiamus animo 7oculis:autpedib'inteno:ib°.^f, ruefcamooculosnoftros videre:quf oiluci daidara funt:fpectare vultiï cotinentie et teperantig:omnef$ virtutes:in qiiibus niquot; bufabtötnibil obfcurü itoituofum fît: et leipfuetpectet quis7cofcientid fui: illum oculümudetine quid fo:didubabeat. 06 cm videtnon Debet biffonare ab eo qui vi/ fr qnicöformcs nos be' imaginis voluit die fill) fuiXognitü igit nobis eft illud bo mynineclonge eft abvnoquoqj noftru.^ii ^ctf,i7 ipfo einviuim97rumus7moueniur. ^pfl/

U0 em 7genus fumus:vtapfs gentries po/ m, nbsp;nbsp;fuit fignificari.gpfumcbonu q6querim'':

#aio, folumbonu.lRemoenibonus nifi vn^oe/ usd Ipic eft oculus:quiinagnu illu 7 veru becotëintuetur.Solc nifï fanus 7vcbemés oculusnoafpidt:necbonu pot videre: nifï animabona.flat ergo bonus qui vult vi/ dereoominiï:etqóeftbonü. Ibui°boni fï' miles fïmu0:7fm id operemur qbona fut. Iboc eft bond qô fupia omne operationem efttfupia omne monté atŒ inteUcetüripfu, eft qô fempmanet:adipfum coucrtunÈom marin quo habitat plenitudo biuinitatis: lpipfurecöciliant omnia in ipfum. lEt vt pleni9 Definiamusquid fît bonum:vita eft bonûiiq:femp manet Dans viucre:7eft om nibusiq:fonseft olm vitgebuftus: De quo tirtih4' aitppbeta:^nvmbza ci ^ viuemus. iHunc (0^3. em vita noftra abfcodita in cbufto cfïccum out aiparuerit cbrift^vita noftra tiïc7nos Qlparcbimus in gloria.^rgo nó timcamud

%nbrofg

tgt;emundani0:ftt6erebçcmah:%tfâlmre (T^ancti^nibwfuCTiifcop iIM animos ad imaginemtlïmiUtudinc oei: toe ^OHO inO2ti0l:3nQUO ed$ munire muris ac fpcculato:e.iauo/ ! nöeffe malain fed boni: ^zit

modo etiam ipfanebeat mgrediin bo:/ timendfl:fedpoti^crpetcnd05CflC tos at$paradifum:^ex iUo abundantia nbsp;nbsp;OemoftrQtrfçUdter inciDit.

virtutu tranffcrre:7in bond mentis rräP

pUntarerin qi^erburd inuiutu ^^1;ptfpCaula facilitatis fcribcndl OC dat ct pafcafiecognofccreqsfrucr en bono inortl0:zqU0 r0tioricmor0 bosepuieturquibufueodecterx,a.v. ƒ«; bonavel mala vidcri poffit:cu0r/ Quomodo cauedi nntiaquci p:incipatuu\ gumetoeroercriptionevite emor aereo:u qui nos recrc gradicntcs ladab / tig accepto:quoinorsOlCCUdaVl' tioza tendetes impcdirc qufruttad ter/ gt;nbsp;deatUrmala^ra r rena reuocarc.lCa.VI.

fêuö noftri nobis fint laqueicaucdi.lEt oe moldtysbums vite: ppter quas totivi| tam odio babuitccdclïaftcs:imo:tc lauh dauit.^^Œ ipio amario: fît vita (^morf:/ nbsp;nbsp;nbsp;au nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;muuo vvi#quot;; pnwquot;quot;.-

cu5grauffitad peccatu viucre:$inpcc/fo,^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;oebono moins coficere

cato mo:i:iEi:quib0?duditurmo:tem n0lt;l¥^^^^@^li4d.0uffianimfno/

mots generaliter no ntmalatlicct Ipeda//। liter peffima fit mors pcccatonl.Cur

rea grgei line apellaueritmortc. /Etquid nbsp;nbsp;!

morti fanct^ob laude tribuerit.Ca.VIH. ; I|flectincfctat.i^$5fo:tcali^s affcrit:0uid fêuëadmodu ev recapitulatione oe bono ƒI tamcctrandi^ vita morti/Siergo vitabo mo:tis:pbetanima nó mon dl corpore: /|napuraäquo mors no eft malatd 0ideo c(p^ in bonis remoratura fït.0uid eti/ /1quid fit vfta:qutdetia mors cofideremus. am nobis cauendu fît:equid fadendufl lt;nbsp;J@ita eft fpirandi munere frui:mors puna/ vclimus poftmorte buiquot; corporis:miftis ' ri.lbocaiit Ipirandimunus apud plCTofqj bonis effc.fCa.lX. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;nbsp;tin bonis oucitur.lboceft ergo vita fruibo/

pcDiuino tefttmonio quo bemoftraturq? : nio:mors cotra bonis cxu^lEt feriptura oy nbsp;nbsp;,

anima no moriateu corpore.lEt oc errore nbsp;nbsp;citriEccc oedi ante facie tuam vita emorte: 90°°

boininüqui pciofa ftruut fepulcbra td$

animgecorporis receptacula: cu animam fupiora effe habitacula feripture rcftimo' nijs valdepbef.Xa.X.

• Pe luftaru aia^r ingeri Ifticia pfeptenarid ordine oigefta. ^c6admonitoe vtznos ftudid adbibeam°quo ala nfa beo apro piquet:7ab eo no fepemur.auo ctiamo B facere bcbcam°.4$novercamurlUd cibus oebitd fine in quo befdrafremune ratione fufbcuotionis inucnit.fa.xi.

Bepfolatiua exbortatióc vt intrepidepga m°adredéptore nfm iefd xpm:iad patri arcbaxpcihu:fct0%r cçtü:iufto%r$ puetu: ybi paradifus iocriditatl:parate$fcruuï icfu pmiffçmafïôcs. râua rarióc Rtcro illuc feftmarc ocbcamTO.lCa, XII.

lt;C^.iber ^e bononiortis

ex

C Alber me bono mortis

« Taneti

autéignout:^ e,:paradifo illo que Icgim' in senefibabentélignujvitg:zlignu fdeiv tig boni7malin ligna cçtera:abundantia, virtutü putauerittranfferendin in bottu, mcnR0effe plantandj:0uc in canticifcan ticommfalomon bottiïanimf lïgnificauit: Conti,4. vel ipfam animé.Sicem fenptu cft: Ibott°

daufus fo:o:mea fponfa:bottU0daufu0: fons Agnatus: tranfmiffiones tug paradi/ fu0.£rinfra ait anima:£xurgeaquilonve niaufter:pfla bo:tum meun refluant vng/ , nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uenra mea.Pefccndatfrater meus in boz'

turn fuurfÆuato bocpulcb:iu5 gp anima omata virtutu floribus bottuo fît: vel in fe paradifu, babeat germinante, gn que box turn inuitatverbü oei oefcendere vtaia illa verbiimbze cgldhonei^copy0 irrigata fru crificet.^erbu ante oei pafdturanimfvit, quot;nbsp;tutibu0 quotiensobedientc fibizopima, inueneritn carpit fruct^cius at$ bis oclc/ ctatur.Cuauté ocfcenderit in cam oei ver, bum:ocfluunteKea falubnüvnguenta ver „bommnoiuerfarü fragrant longe late$ re dolentia gratiariïfpiramma.^ndc ait fpo fu0(Sponfu0autcanimf oeus verbiï cft:

cui anima legitimo quoda, conuby fydere Cant^fi copulatur )^ngreffu0 fu ibottiimdifozo: mca fponfa:vindcmiaui myrrbam mei di vnguentis mcis:manducauipané mcu cu meile mco:bibivinum mei; cu, lacte meo. £dirc pximi mei : bibite::inebriamini fra tres mei.iEgo ooimio: : co: meum vigilat. (FZognofeamus quos fructus : cibos epu letur oeus: quibufve oelcctcf. Delectatur eo IÏquis mottiffeet peccatu fuu: oblitteret culpam fua:fepeliatat$abolefaciatiniqui tatcs fuas.^byrrba cmeftfepultura mo^-tuomm.dßottua aut peccata funt: qug vi' tf fuauitaté babere no polfunt.perfundu/ tur aut oiuini fermonis vnguétis: : fozno/ recibo verbi velutpanc: :fuauio:c fermo/ nc vdut mcllc curaturquedd vulnera ocii/ ctotum.Sermones autécibos effe oocetet te2ouer,i6 . alibi falomon oicésifauimellis fermones boni^0n iHo ßbotto fermones boni funt: alius qui culpa cocrceat:alius qui iniquita tcco:npiat:aliquot;quimo:i faciat infolentia: : vclut fepcliatcam:qncoircptquot;aliquis er, roribus fuis rcnuciat.lEftctii fermo fottio:

CXibcr roc bono mortis

caftitatistnunc modulos rëperantipfobii/ etatis cannc:intcgritstis Dulcedine:virgin nitatis fuauitaté:grauitatéviduitati0.3fn/ terdu tfimodulato: cöpatitur o:gano fuo: Oideo boneftamodulare vt fit bonefta co paffio.lR57lUe qui videt videndo plpficj 1audiens audiédo afficit. i£tideo Dicitferi ptura:0culitui recta videât. lEtinfra: lHe lP:oucr.4' multus fueris ad alieni. iRoli intenderein oculos iuucnculg noli intenderem verba meretricis.

(r£luönoftrinobi0finrUquei ca ucnd(.frocniolefti;0buiU0 vite: ;pprerÄua0torävimin odiobabii irccdcfiafte0:7inoitcin laudauin QuodcBimpioamorio: Otviro^ mo20icügrouiusfirad pcramvr uqc:$lil pcro mo2i.fy:quib'^pdu dinnoiténöeffemalu:Ka.vu.

/—Y fcqd De ertrancis laqueisloquoit

7Hoftri nobis laquei funt canendi-'-/\3nipfo boe co:po:e noftro laquei circiïfiifï nobis funt: quos Debemus vita/ re.lHon credamus nos huic co:pori:no mi/ feeamus cd eo aiam noftro. Cu amicomqt mifce anima tui:nÓcüinimico.^nimieü ti bi eft corpus tuujtqó repugnatmenti tup ciu'opera inimicitif:oitfcnfione0:litcs:£/ turbationcfcB funt.lRoli eu co mifeere ani/ mituamine vtrücp eófundas.mifï mifce.' tur:ergo mclio: fit caro quginferio:é^ani ina quç fuperio::q:anima viti co:po:itra/ dit:caro sût motte aninif trifliindir. Con/ funditßvtriuf$operatlo:cóftinditppcip fa vtriiifq} fubftitia.^gitfufeipit in fe ani/ ma infenfibilimtc Defuncticoipous: c co:, pus omnib'animçvirtutib'fiin^t. «^c ne forte qz infundit anima corporirctii con fundiputetreycmplu nobis fit buius lumi/ nis gratia.Siquidétluméterreno loco in/ fundit:nec tncvfnnditur.lHÓ fit ergo cólu' fa operatio quo%:Difpar fubftantia eft: fed fît animam corpore vtviuificetco:p°: boe gubernetrbfc illumincr.Oflcgare tu non polTiimusrq'copanatur corpori fuornamz cotriftatur. Siquidem ieÇus ait: Zriftis eft XDanb.xs. anima mca vf$ ad mo:té:affectu bominis in fe cvpumés.CtahbitiHnima mca turba, iß5.6.

' 'ta eft.dliquidé 7modulator modulis fu' israut tybic: autdtbarg: aut organi voce: gefturaffeciuq^ cópatitur.^u triftib^fonis

1

CXibertoe bono mortis

1

(Nancti

ergo in coidefcmp:vtftimuletourioæG:vt admoneat pmpno:c04ONcfonét te pofre ma verba mouturin benedictionetui egre te:oucr.24- diens co:po:c anima fecu vebat. lEripc cti ameuquiadmo:téoucitur:qui pedturus ^ob,29. eratndï tu fubueniffes:vt ricas: Tßcncdic/ tio morituriveniatin me.

enufadmodum e/ rçcapftuUti' one oeborço moitfétyberQiiima non mo2i'cucozpoie: iquo in bo/ ni0oemoiamrafir.Auid ctia no' bioauendu fit:: quid faciendum fi velimuspoft nioitem huiusco? po:10 in bonis eneiggjx.

dis igitcubitet ce bono mom's: 1,ciïidqóinquietu:idqóerubefccn/ 'c^dumiid qólinimicu nobis eft:idqó violcntundqópceUofu37ad omnia vitia illcccb:ofum eftcoquicfcat% iaceat: iqualïlt; feruidacauea claudat fepulcbu: relinquatquot; rabies eius exanimis cemonuacopago vi' feeru in terto rcfoluatur:^dautqô familia re virtutibus:amiciï oifctplinis:ftudiorum gloiipfequapboni:ceo fubditu eft. ^dik ludfublimeeuolet:7cuillo puro ippetuo bono at$immoztali maneanipiadbgreat: 7cu ipfOjfit oe4cognationes oucit:vt qui' fäcti.17. dam aitiCuiquot; zgenus fumus! iHó einmo ri animieu coipozemanifeftu eft: q:no eft Ce co:po:e.OlÓeffe autécas oe coipe feri/ fóeft.i. ptura multis modis edocet.lHas ­ama cno ceo noftro accepitfpiritüvitgz factus %b%n4' eft bó in aiamviuenté.iEt oauidait:lCóucr tere anima mca in requie tuam: q:cfis bc/ nefecit mibi. £tin 4bnfecerit audi. 0uia libcrauitiquit pedes meos a lapfu.dides gratulari eu mortis binus rcmedio:q: finis factus eft erro:is:q:culpanon natura cefe Gbis cit.eeni$qualïc)cutusilibcr:cicit: iplaz cebo efio in regioneviuom. ^Ua eftcm re gio.Peni$illi animaturequié cicit: terra effe cicit viuétiu:quo peccata no penetrat: vbivirtuti i viuit glona.^fta aüt regio ple naémoituov: q?plena cclicto%:: merito$ XDattB.s. cictueft:lReiinque mortuos fepclire mor, tes,24e tuos fuos.0s7fupra fimiliter ait: ^nima cius in bonis cemorabit:7fernen ci^ bçre/ ditabit tcrram:boceftr^nima timetis ecu habitabitin bonis :vtfemp in eis fit et fm ealt;^ópotetia ccco accipi4 fit in corpo re:vtzipfe fï timeatecu ibonis babitetrer in Cfleftib^ntnpoffidcatcorpus fuu:%co.

C Xiber me bono mortis

rMmbronj

C Ulber ^e bonomorris

C^ancti

uerit $ qöpmifcratpftitiffe. iHccfu^fluu pûtes qópopofdccüribt crpmat paterna volutanspfomunn4vnitansindidu: no incrementu eftpt5ns.^^$c4rnur te ofte le/ quot;nbsp;ru:redvtfequamuraccerlï:q: fine te nullus afcédit.Zu an via es:ventas:vitatpelTibi 1^ ; litas:fides:pmiu.l[$ufdpe nos qHvia:cö , firma qfi verius:viuifïca qiïvit.i.fitf^idc i'Uud tuu boniï: qó videre oelïderabat oa/ uid inbabitans in oomooni: iÓ$ Dicebat: 're'4 0uis oftendit nobis bona/ét alibi: fCre, TPs-26. do videre bona oni in terra viuentiuj. 3bi em fuut bona:vbi vitappetuaeft:vita fine W.64. cnmine.fó^libi$ait: IReplebimurin bo/ nis oomus tug.06ideo frequétauit:vtfd res binc bonum illudpbos tranftuliffe:qó fummuaireruttftoandeßlUud vete boniï amp;a;.i7.tuü:iiiud oiiimu: in quo iviuimuszrum^ ' zmoucmur.4boucmur quafï in via: fum^ quafï in veritate:viuimquot;quaiï m vira fter/ na.0Pemóftranobis illud boniï qóeftiï' quot;nbsp;nbsp;nbsp;mile funfemp indiffolubile at$imutabile:

in quo fïm°gterni in agnitioneois boni: iï, cut vas electionis tue paulus teftiffeat^eft: SdpiiKcmone Dicens:fozHtan oft ideo oifcelTitad boii: vtcternu illii reciperes. iEternuß miniftriï Dei DiKit:fcribcnsadpbilomenc:cui°fïdem in agnitioneois boni qóin fetis eft in vpm iefumeuidétioiéfieri poftulabat.^gn 4bo no é redes pura:lUKimo:talis: gUppetua: bprediras aia%:pia:zfccura tran4llitas:no moiti rubiecta:fed erepta dc motte:vbi nul lflacbiymf:null9eftflct^.'amp;ln cm illic flet°: vbi nullquot; eft lapfus:vbifunt fancti tui erro rib°7follicituduub°:uinpictia at$ignoid/ tia:timote ac mctu:cupiditatib^atep oibus quot;nbsp;co:po:cis colluuióib°7palTionib°ablbluti: vbiregioviuctiiï amp;nbsp;£tvtaffcrtioibuic ad/ fungam^auctoutaré:oe4bono ppbeta Di OTufrdt:Couertere ais mca in requiérua:q:Dfis bnfedttibi: qm eripuitaiam mea^ Demo:/ te:oculos meosalacb:ymis:pedefmeos a lapru:]Placcbo ono in regione viuo:^.Tpla cebo Dipt:nóplaceo:boeeft:Detepoze fïbi blandif futuro. £ótraria funt aiïtpfentibquot; futura:7tpilib9fterna. £tideo qmibi vi/ uo¥rcgio:bic vti$ mottuov. Bund mo:, tuo%:bye regio:vbivmb:amottis:vbi po:/ ra mo:tis:vbico:p°eftmo:tis: Peni^Do nafpetro:nefo:te potty inferi pualeant ei. iPotte inferiifte funtterrenç. tëliï% illeait: auf exaltas me ocpottis mote. Sicutein

(T Xiber^efugafeculi

liblïoefugafeculi ft?AÜ ^mbiofo cpifcopi:recolle/ jQQnnotatio.

rationebomo impediatvt a terrenis ieyueren,entë$cleuare ifempafcende re fine oiinno auxilio no poffit.fägalce/ acre voicetuo letafeculiiamçnarfed ple

;;vurous7luctus fequi Debeat.É^zetia

/^evolés:axpoooccafvt fup mun auafëdat:% boe fyculü fugiatXa.i.

rçttialexooceatfyculumeiïe fugiendu et vcü fcquendü.£toeabfolutione quattu

optationead oiuerfa genera ,êtutü:iuxta quattuo:qufpofïta funt in lege circa vr, ad refiigia bifpofïtasXa.Il..

%Rmemontavirtutü genera etia in apo itolonöadumb:ata:fr expffa babcanhvt

gxDictis ipfi'apcrtcocm0ftratXa.nl. nbsp;nbsp;\.^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;viu.v v,..,ulv au.

G^tfusere fgailum:cu5cxbonationc uirilio uopoflit. ftg, afcendere VO' ytndci fuifragio fubnixi: accedamus ad \ 1en0:nôletafeculi:amçnafcd ple icdcîn gratie:boc f!:culiï 7cius côtagioncç ng Doloris fluctuo fcq Ui Debeat: fU6icntes:ne$ fugere erubefcentes:cuni? Qo etia faluuseffeVOlCUS: aebzi' Sionoium fitita fugere: qucadmodu, cxX fto DOCeat:vtfup2a munduafcen/ tuga lacob %aliozum fanctoiü patru, oe,' dantbocfeculü fbgiahLa.I. monftratur.iEt $ beata etia fît fuga qua lacob fufccpirXa.iiil.

iLurbinc fugereoebcamus:7quomo tran/ F lïrccummoyfevt videamusoeum calci/ \d

omentopcdüfolucndo.0uomoerid re/ linquerevmbiam buiquot;vitgicum fancto nbsp;nbsp;_ _ bauidcuolarc:ctfïnóvtaquila:faltemvt (^^==^==^40 peins eft frequëer ifo paiiCTictiam ff nó ad eglum:faltcad mon / repit terrenaru illecebzacupiditatu: i vani tcsXa.v. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, Htatu offiiflo merité occupat: vt qó ftudeas rçuaratione volens fugere:velociter 7 bw'vitarc:boccogitcs:animo$voluas. 06

ligenter fugere oebeat: quo etiamfugierç^ dum fit:7ad quod bonuanimas nofhgs; erigereoebeamus.ta.VI. ' non mediocris fiteaufa cur bine fugere i/ oebeamo. g^cp no impigre malicia bui'| fcculifugiéda fit:74d fît bine fugere.Kur। cria malicia in terris verfet 7fyuiat.0ua fyerca ratione ons iefus vindicte oiabo/

liauctorZmalicigoiftulcrit:ne$ eadéfcn/ tétta in ipfû7mboiem Dicta fit. ta.VII. Ruo bine animo fugere poffimus etfî co:' poie rctincamur.amp; etid bine quia tépuf bœeftfugiamusinecu ptercute figura mundi:opera noftra nof$ ipfï ptercam': qôfi caucrc vclimus:m0data oei nô ptez rcamu0:ne$ Difciplinç alicui 'pfectum: quéadmodu lofcpb fecit::in fora eftédr

CUiber ^e fuga fecnli

C5ancti^mbroly

mus ricente tgt;eo:5adam°bofcmad ima/ nbsp;nbsp;voluntario^rlaccidentiu odictotu: in mio

^nc 7 fimilitudinc noftre.Ibcc ßpumf illi° cofiftuntoüquf in terris funket d in cdolt; ,auttatZIcFeft^eind^ fip fra^htate car/ nbsp;nbsp;^linculo ein vcibicóftrictaoioX mscmundiillecebzas.itflmentenoftri fo: ptinené potentia:: in ipfopftannqiâ in ip/ P°Z^: reucretu paterna gene fo creata funtob:: in ipfo babitato%

i toctri 4. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;fedulfate ƒIi0 peccatu leuem'. t mtudoXt ideo oh manent: q:mffolufo

Ujauißad imaginé oeieënon potuerit:fït ad plenitudinecbaritatis.gUa duitas cul' pa, cKduditibfcfoluitrfbgcüeni$lex fez

Pcutj.6. cüdfduitatisiPiliges onm oc0tuu eje to'

to coule tuo::er tota anima tua: et er tota

; virtuterua^/Sed fi rurfus anguftiamini::

nd redpere no pofTutibabcf tertii ciuitaté:

_g vtoiuifptdtis fotmido tefobuufaciatrin' roatt5.4'flectatmetus.iEt bcc lcr tertiaipfim oeum tuu adotabis::ipfï foh fcruies/fyfigitur peipue virtutes::ideo paucotu no pluriu, 4 1 fupta ioulanepofitpvteremas quad imo/

; -7go arcbetypu oiligas quali filiopatramp;ado, , nbsp;nbsp;res quali fubdit^regc.tnOui cin ipidane,

'trafierint:io:danisaute oefcélïo eo%ioicit:

tutib°ad bfcinfaio:a:id efrinquib^intO' gritas:cbantas:bumtlitas vacillauerit:ba ppuabominirefugia que petit: vtd obnofaÿ oelictis : infleri vitijs funtnó vo' lutai^0:fperent onm fibirccóciliaripoffe ff vento petant:fperentpoffc fecotrigtff pee/ pnfequanfedeftiu mandatoiü: quib'aut mfoimamur ad innocentia:autreuocamur aculpa^figifintra ioidanéduitates fe/

Pmandeoiutnttarigambiriorfequcd^Êc: V^f^fafa^itfiidcftrfanpir^ Ptioni0obedirio:iutcrdicte Dnirir^XtX . nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'Ctoiuinitas opibus ci^cognofcif:

-cautio:quib94,pitiato:idociR|^fcrico2d^^^ ''irt^iffatiuoeimpetali quot;nbsp;: nomotbedicen ei° ^uidentia nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;‘^•9'^^bu oei regale eft etiudtdaleicr to%:obfequio:velmtCTdictou oerim^ri!^hequot;quot; Lumaf Sacerdotalis: remuneratione

^vf$ad Illud tepuseriticiuitatc refiigu bo miadaille:oonecmo:iaffacerdos

I 3^nquofmlittcrdbfretmterp:etatto.tó2i; muipfa fuga fo^magio $equitateal^/

-'U6(Rminisodïnita:odnde in caulïs pa, rib^impar euëtus.poterat eth fieri vt poft bomiadfiUi^refugiij fcquëti oieobirc^a

?Iq'bçrethttera: qucramTpiri, ifemagnus fa^dosfniff

biJbabcm^apudpjfr^^quftt^^^. dtaretfpai^i^oiamp;KC^OT^ $q croîs eftoim quot;nbsp;etia legi/1atione:ideii:nomoti,cdicen:vtlï

C Ulber ^efiigafeoiU

C^oncti cop:cbcndcrit:nccoic nec nocte requiefce/ • -re Iinit:era6itat:v:it:incedit, (f^usc aui' ; ncia:nc te interiquot; c6p:cbcndatrf/fuscinui dia qufnon fold alienos: verum multoma gis eumqucpoffcdcrit lacerare confucuit. quot;nbsp;Ougejpfidiamtne te fuis inuoluatretibquot;. TOattB.ioq] télfi7ons aittiCu aut^fequenf vos in ci/ uitate ifta:fii$itcin aliam.là fi in alia pfe/ quentvos fugite in aliat^méoleo vobis: no cofummabiris duitates ifracUoonec ve niât filius boi0.£tein $uis ppter infirmi/ raté carnis fugam nobis fuadercvidcaf:tn' quot;nbsp;nbsp;nbsp;melius fugitiqui fugit illeccbza ffculare:vt

no tencafoiuitiardfuaru foHicitudine: no' : nbsp;nbsp;tbefauricotcmplationcino vitc ifhquot; cupidi

tatc:fcd birccta animiintetione fcftinctad gloriam regni ccleftis:ppcrctad coionam: quot;nbsp;nec terrenoy ptuitu a fui coupons paffione reuoccfCyuga^mozscftvcl celebiata vV adumbiata. fet fo:te illas cvpiimitTcfagij legitimi duitates:vreofugiamus ad virtu tum culmina:quas ppmijs bono fyneraro Xucj.i9gt; rialibioifpcnfat Picens:0uiain modico fidelis fuifti:eris poteflatcbabens fup oe, c ceduitetwrfibedqtlegcimplcuitquipo/ mit 0icerc:m0veni foluere Icgc fed imple/ reipfectiozenumeru remunerationis indui get^nflo ergo erubdeamquot;fugere. iSlono/ fa em bgefuga eft:fugerea facie peti, (f^ic fugit iacob matre fua Picente. Bidt em re/ 0(^27. becca: lErurgens fuge in mefopotamiam.

-(fSic fugit7moyfes afade regis pbarao: ne eu aula regia coin4narct:nc irretiret po/ tentia.Peniqs peiofius fgypti Piuitijs gfh/ , mauit O|p:obnu cbrifti.lt;fyicfugit etid Pa/ uid a facie regis faul:a fade abfalon.Peni, $ fugiens augebatincremeta pietatis:qui :infidiaton pepeit:iparricide falutc roga, uitql^ic fugitzipfus bebifoji: vtfides eiquot; %vita inter fluctus fibi aperiret vid. ^uga illa erat trames innocétig:virtutis via:pie/ itatisafluptio.^deo Picere: Sic fugit io' nas in tbarfis mo coiporis fuga: fed métis afccndonc:qui vf$ ad ebufti afcédit fïmili/ ,one,2. tudinévtfierettypuscb:ifti.Sicutcm fuit ionas in ventre ceti tribus Pieb°ztribuno, ctfous:fïccritzfilius bois in co:de terrç tri bus Piebquot;z tribus noctibquot;. TRa fï fïc nöfu/ gifrct:nun^ pcvétrc ceti effet audif.C^j fï PubitasiPoceatte rebecca:®beata fitful ga:qu0fufccpitiacob.Suafïr rcbccca: fu/ gcinquitinmcfopotamiaj. lEtiToac bidt:

C^ancti tfik^roza figurasrfed verdnouit triniteit lubttantia.PenicB vmbidabolciiitrfplêdo rem glo2içmanifeftauit.^lRelinquam° govmbtdqm folëqufrimquot;: Deferamus fu, mu qui lumcfequimur.d'fum quot;inidtae et qi ficut fUmus ocuUstfïc iniqtasvtentibus §ob.8. ca vmbia eft vitf.fö^mbia em eftnfa bec vin in terra:fleurlob Dttitlt;/gauidaüt bic F „ t!'“tëptationceæmnetépus m foUidtu,

Tß%i4i, cömfnö erat. Tper^tinótfuaa ^merf^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;dptatebabetvoladiififuaf

uatas babebatpennas p nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;babetnb eo qbabetacdpiarêui

aqudin nubibogeris: ifouafe nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'fquot;'quot; volat.£cceinquitelonga ^ëJi'

pcre vteuolarctirequiefceretiflaitfmnftï nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;romialio.

W.% efttrauispabit mibi pennasfï^t cotöbc et volabo 7rcauirfca%^biein vAift^tfaf nbsp;nbsp;rißpallionc.ytfub vmbza alarum fuarup nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 tes.67. requies. peni$ alibi ^it: Si dormiatis nbsp;nbsp;!^6eretPypulos nations: i^uolauit 01^^^^ inter medioscleros:pennçcolübc oeargen Sed fœtaffe Dicas:gauöerao bic ri citiugäa fe periffeiquifupia bijeerattSifü pfero pennas meas ante lucamp;lluquid có'

tranueft: ^bfldd^ulta cm luftom certa/ mina.iRüquid femel atblcta luccaf:amp;o' tiens poft coronas multas vindtur!^n allo certamine quoties qui fçpc vicera^m terdü fluctuât: iin incerto beret: etfçpe fit vt fortibus fortis cögrediaf: maioracp oria

^rcertamina:vbi maioraviriü oocuméra. f/Krgooauidvbifugam querebatvt cua' derct aduerfariu:7nó inueniebat penas fu a0:andpiti fluctuabat certaminc.Siauidé vbiinpoteftatebabec pënas faas: ti^ulus pfalmiin finëefttid cftQfcctioné zconfum matoné victoriç.iœcni$ quaCi victor op ebi0. cinl^e^afti metcognouifh me:tucog'

Albento babebat facultate volandi am nas refurrectionis accepcrar. bicauté ad,

buc mfpelunca eft: id eft:incarne: in antro

quoda illiusco:pous:cu rege faul filio ou/ ringtmrdIigibiUg Illius punaplspotefta ................

UPecmfflulnp videnir fed iurdligif: nbsp;nbsp;rccrafuntp^ara. vndetpfalmitimlus mteUcctOdl:quem, nbsp;cOuarationevolensfiiaerrw

menoauid poffn^inamecoduiitrfcdvt lo^rzoriiacn^faXrc o^be^. coduderetrogandomeruit. Ben@ avoce ouo enim pcanoniscfpit.^Zddeilludq,di^eKpfo, 5on^nûna0 no^as cr^aer ^oc' nafaluatouopfalmusoidtrifte eicpCTfona bc^muffi^Z '

1

CUlber pe fuga feculi

C Xiber ^efogafeculi

calcUmcntu quovetienû ferpetie ctdudit: mo:fu0 eius bebenhvtfïni^calciati pedes in euangeliudferfoimffc ideo moyfes lu, betfoluerecaldamentu pedü fuo:umvtfu merer caldamentü euaßclij:vel q: no moy, fi:ideft:nÓppberiorfed aptispdicatio eu5 gelij oebebat.lEa cft qua fupiaoidmus oi era in ferpente fentenriarin boiem $cumP modi Dicta fît conderemus. 4baledict°eft ille qui aucto: eft culpf:fed no malcdict''eft ifte qui aliéna fraude Decept°cft:tfi qinon feniauit mandatuoci:opcrü fuo:um labo' re Damnat.d^alcdicif fane terratfed in opi bus pctóu0:zmaledicit Donec rcfoluat in terra.3dco ß dcus fufeepit carnevt maledi ctu carnis peccatricis aboleret:: fact^ cft$ nobis maledictu:vt benedictio abfoiberct maledictionc:lntcgritaspeccatu:indulgc, tta fententiay.vita moitcm.Sufccpit eini mo:te:vt impleretfcntentiaifatis fieret lu/ dicatop maledictu carnis peccatricis vfc» ad mo:te.Clhibilß factu eft cotra fentetii Deiicu fît Diuingcoditio impleta fententig. abalcdictu cni vf$ad mo:tc:poftmoitein auté gratia.ölbottuißfcculo fum^iQd ad bucfgculo Dcferuimus^ 4bo:tuifum cu5 cb:ifto:quid adbuc vite bui^ actus require mus:4^0:té crâ cbufti in coipenfo arcurc rimus:vtavitacbnfti in nobis minireltcr. ([¥10 ßiam nfam iUavita amp;nbsp;cbnfti yitavi, uim':vita innocétiçivita caftimonig^yita, lïmplidtatis oimcüvirtutiï. Ocbxifto re furtcrcrmbanipfo viuam^^tinipfosafccn, damusivtferpens calcancu nfm qü vulne rerm terrenis retire no poffit. (TAno bine animo fugcrepoiTini etfico2po?eretineamur. Do etia5 bine q?t€pU0 bieue eft fugiamus: neeuptereunte figura mundr. ope ranoftranof$ipftptereamu.0:q5 ft eauereveUnPimqndapoei non DtereajnU0:nccB nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;W„ pfectu: queadmpdu lo^pb reat. ^in faraoftendir.z fie laeob ^ccui tU$eft'f^Xbinc$ote0animo fa,, gere:etfl retinerisƒipo*;tootes

raóé^fublatamalicu.l[Pcni$feruatüé

ferpentivtcalcancü mullens : feminis ei') nbsp;nbsp;bcrcat aia niiypo^piy:^^^^^ obfau%quonoceat:venenufuuminf^^

dar.raoßambulemus in terrenis::ferpes nsiféad iplum co »~amp;tcóftiai : nófü nobiswerenopbt. Sumam^cuasdicu, 7virt0:cuiDiatDamd.aattGorogi:noiu,

-^mbrolg

CT

O^anctilt;

peccatom conniiatcositirioncß eo^rfftoft fusistfl ocul9tuquot; fugiatcalices et phialas: ne fiatlibidinofus rum moiatur in vinoilï oculus tuus aliena ocdiner. vt lingua tua veritate ciiftodiatlt;œene fugZtfino refpö, deasimpuidenti ad rpmdentia 1111°.yfee/ ne fugisifïauferas greffuin pedütuo:u5CK o:einfïpientiüXito em malis oucib° erra/ tur. SedHvis bene fugere: longe facvias tuas ab eozu fermonibquot;.([4ho:tu9eft tibi princeps faccrdotu:tibi crucifi^° eft:vt da, uis ei^adbcrcas.Zc enij in ilki carne i tua , peccatafulcepit: affina funtin patibulo tu/ lt;, quot;nbsp;omoelictozü chirographa: vt iam mundo nihiloebeas:cuifemel renuciafti. lEt recte ßar.6. nihil bebes cuifupetit biccre:4Êgt;ihienim mudus crucifijeus cft:iego mundo: vtihm motte nö timeasia geraschnftü in quo po iXorfuf. tes üiccre:'amp;lbieft mots Victoria tua/'^bi eft mots aculeus tu°:dlEtcffi eu vetus bo/ mo nofteraffixus eft crucuoeftrucrû eft pec catuiobtufus aculc9:vacuata culpa: vt viz teriusferuire flagiti;socfinam°.^b^t em vetus homo in nobis^^uncaut iam non vetquot; homo in nobis:fed noua eft creatura: habens in fc Ilmilitudinéchufti: cui^moitZ Hmilicudini cofepultiiimagine vitç ci°affu pfimus:alas gfffpiritalis accepim°4$ic £m,6o. igif volate:vtoicafoevobis:0uifunt ifti qui vt nubes volant: % ficut colube cu pul/ lis fuis:vt nebulfveftrf rotentiufticioico lumbc pariant lïmplicitatfy/jSicnauigate quali träffretantefmundü no£crrantes:q/ nnaues tharfis:vtadinteUigibiles pottuf curfum oirigatis:7C0uehatis oiuitias ma, ris.Sic feftinate vtoicatoe vobis: ^.eues facti funt fup aquilas, ^b ira ero ventura fu^endu vidctisiquagoeclinarepoterunt qui2pçnitétU libi fpem locaucnntcuadc/ duzrecociliationis luture fidehauferint:^ onmnoftrii:cui regnueitafoculis:: nuc et femp:7in oia ffcula feculo%:^men.

(Tpancti ^nibiofij cpifcopi liber oerogafccuUerphcit.

dCapitulo;: libhrtimi oe functo iacobivitabeatofaiictigmbzofij cpifcopi:rccollccta annotatio. fàad virtutuj oifciplina paffioncf$coer/ cendas ncedTari^fit fermo prodens ac bo ilusimcnsredoniintcnta.£p$oocibu

6::

C;5ancti

fapictie inftmcret oifciplinis: 4bus 7caufo

danofccrenilcgcda coßfcerct. ^bensigif

.reen rone teuer oifciplina fapiéty:vtoiuiz

nebuana cognofcat eruditquot;inlegetpqud

oifdtqsfibifubgeereocbeatpsffiones.' CDcotdincacoifferetia paflionu. Etquarationc tepcrantia$inaxi' nie iftarupaflionürefhnguat ardo re:co2pahfq3ferocitatisbabenas. acoc magniseiiifdëtéperitie Uu dity:qua7p?iinisbofb^ tenenda oe^jnandauit: c1eroocervniuerz ^nfunditafrcctib^zfca.n. Mffionuoutvelut nuces funtmatu ralis belectotio7üolo::qsfequun, turceterfr^Ueein coplectunf vni/ uerfastquav-vtra®nó folu co:pon0:amp;etP am fmaiam paffionesfunt^tet q:oidmquot;

1 fubelTe bi0alia0paiïione0:ante cclcctati/ oné,cupifcëtia:poftoelectanonc gratuU/ 'i'gnubiri ... tio eft.^nteoolozéaiïtefttimonpoft nolo ré triftitia. Comotioautanimi coispaiïio

alia0:id eft:fupbi5:auarid5:ambitionc:co tcnrioné:inuidia:quffuntfm ahm paffio' nc0:tranfcurrdetio incpplebilévoradi libi/ diné:cffiifïoné$ luxurieatqj lafduie: amp;nbsp;vi/ na nera funtcorpi:7Pm illud ojQanffàbc riro$téperana®maxime iftatu paffionu rcftinguitardorej.'q priinü fobrictate ar$ moderamineanimürcperatimente, infor/ matrfpcindcctid oclinaiü abftinctia:re/ ftinguitbabenas corpalio fcrocitansGo Icx reciditabo%r Iicenti5:epularu5 copias: no fold vtrefecarettupurid:verueti o vt in/ bibentis ptcplationc pccpti vid tractatioi ratióis aperiretiflimtameta gulp ccteraf$ recideretcupiditatef:co:po:cas paffiones: niotuf$„cobiberet.fffiCcperdtia eft igif co:/ reenois puiaioifciplinfmagiftrad$bbac pfccfU0iacobfanctquot;:pmat°a frafre 40nó babebataccepit:eiuf$platuoaffenfu: 00/ cuitin rcliquu inteperateo pp:io fibi viles effeindiciorf/^b bacpfeefiofepb: 7calo/ ré iuuéfutis edomuit:7teptatu adulterinif '1 animfrtlleccb:i0:rectf rationis inductione firmaui%æeniq;ŒUi0 fortis effet 7 vair du0:tntractatu rationisfalcire fe maluit: Seit39, DicensvrorionifueSions meus nefcitfy ter mcaliqd in oomofua:7oiaqufcuq3ba^ bet oeditin manusmea0:ne$fubtractu é 4mequiequd prêter re que vpo: illiusesiet

hl^fpüffancti.yZfëlndc autoifcipuli üic Mquidaliud0cbriftomifivirtutu ope

^ti!^i^Mœbant¾niq$ oauid ait: ' °uditeme:timo:e,ünioocebo amp;?i'h vfa ^umo: bei ocnumerovirtutu eft nbsp;nbsp;tamp;micobeditioig ad lufticiotf^rgo a aut

fa/nZfi. uiapientiftimoiüfiitpque afd/ quot;nbsp;peccatoferuimusautiufticKt coftdcrcmus .. zmaboctring oequa paulus ait:

°e°:^foiftisferui peccati:fed {excotdein ei foimiooctrinçnnq

cmJi^n^is^li^i!'°üta peccato: ferui facti nbsp;nbsp;in eo fructus eft:fedpudoris oifpendiu: di m^~ KiF^Poctrina igit facit:vt poffi/ nbsp;nbsp;ea quggeffimuscrubcfcim°.(1^cruirc aut

3diufhcia.i^toQt igituracciri utiaa bifcendo.gntendam''igit ftudio in •' euigdicf boctrine. ^binimu^ ftud^^

P^^u^P maximo babet.“^quot; ftudio em fu h^q6?dbfotfobcdicntia:qufin vtrili/

Parteppederittaut culpa adiungittautquot; ^otiorflpgcnos in primo adain traut ad

quot;00 1quot; adi fc0oadvitivocauit. ^cuiquinoeram aferibamus cui/ .,

Pam:nifinoftrfvoluntatiJHcmo ten^ad :'

bibentcrime que inferuntur reluctantibquot;:

herum teiactastferuus es. iHam et ille qui

quaff feruus redeptus eft libertate habet:

. ~7iftequi quaff libervocat°eft:bonu eft illi umleruu fibi Diabolus auctionatur.iHemiquot; vtferuum cbzifti feeiïccognofcatt fiib quo ncuigQ feiuitutis aftrictum poffidet:nifi le feruit'' tutaefttt libertas fecura.ffêuis q/ ytus peccatotucrc ci vendiderit. f/j0uid fiidiotam paulu vel in ipo lure afferit! Sci comemquafi infirma accufamus^amp;lfcem ', uit em Difcernere inter libertum 1liberü: et .quot;^annafuntiniqiritatisti arma iu ' ideo nó^fiinctoric fed pp:ie Ditit:0ui cm abtg. ;KiÇ.0^udifti paupere iniurio accipient| temiptcrifticum:membra tua arma picta

cafti'C^iidifti egenuiDonafti cum mune/ bexterf tiigmoitcm a tiio pectoic re/' %amp; Puiifä'^^idifti eum qui Danatur ad mot/ 'i^ fcmicnpuiftieu^tquia fcriptü eftt^ripecu quiDucitiir od moitctmcbia tua arma fuut lufticififiiniufte bominé perire non paffus esC^idiftimulierctcaftigafti corpus tu/ umimoitifïcafti libidines: peaces merctri/ dsoculosaucrfatus Deferuifti:;meb:a tua romafunttiarmacaftimonifr/^Xotraau/ = feruus es qui creatquot;esi feruus es d redem/ tcmifloculus tuquot; vidit muliere ad concupi fccnducamtaperuifti vulnus: implTifti te/ lumco:porituo:mcb:atua arma iniquita/ tis funt.i^idifti poffeffionepupillom: et paternis cos expulifti fcdibquot;:triftulifti ter/ minos quos pofuerut patres tui: memb:$ tuaarma iniquitatis funt. f/affectquot; igitur iio aro aucto:cftculp£:caro autcvolunta/

C^ancti^nibrofij

cupopibquot;caro no pofferiuftificanïrf^Mcccf fit vinculü nö folutioiaddda eft pctö%iag, nitioinÖ rcmiffio.iPeccauim°ocsq poten mus epeufationé^tendere^ ignoiannitos' obftructü cft oibus.([$:ofiiitnï mibi: cc, pi cöfitcri qönegabdicyptoclictu meu cog/ nofccreitiniufticia nö operire: cgpipnuci' areaduerfus meiniufticii meiono:7tu re/ niilïfti impietates eoidis mcirf-0ed % illud mibi pdeft:^non luftihcamur ex opib°Ie/ gis.lhö babco igitvnde gloiiari in opibus meis poffim:nö babeovu me iactë:7iö glo riaboiincbiifto.lHö gloiiaboi qi iufPfum: fed gloiiaboi qi redéptus fum. Sloiiabot: nö qivacu''pen fu,:fedqimibi remiffa fütquot; pct5.1Flö gloiiabo: qipâli: neep qi piofuit mibi quif$:amp; qi,p meaduocaPapudpfe^i cbiifPeft:fqi p me cbiifti fanguis eflufus eftrf^acta eft mibi culpa meaimerces rede ptionis:pqui mibixpß aduenit. Diopter me cbiift'moitc guftauit.rf^riictuofïoi cut pa ^innocctia.gnnocctia arrogantem me fcceraticulpa fubicctum reddiditrfJbabes igitquibquot;latiopfuit ribilegis.fl^cd oieZ: qip legcm fupabudauitpcccatuxf^, vbi %to.% fupabundauitpeccatü:fupabüdauit7gra/ tia.4fyottu°cs peccato bomo:ergo lep iain nö obeft.ïRcfurgis Dgranajig lep pfuitq: acquifïuit gratia ;,/^cccpifti ctii pign°ebti i fticbaritatisiqmquip tcmottiPeft aduo/ catus eft tibi::fanguinis fui mercem refer/ uat.lEt qui peccatoiérecöaliauit patri:mul tomagio cömendatinnocente : tuet fubdi„ tum:qifatinnoKiü.CX.inti igit benefiet ocbitonnö rependes obfequiu/Ibfrede te fecit: cobçrede rcfee Ibfrede oei: cobfrede cbiifti:fpiritü tibiadoprtöis infuditrflFlu/ mera bfc:adiunge: nö tam ad oebiti nexu ^ad muneris accepticöuerfationem rffLo beres cbiiftics:fl cÖpatiare:lïcömoiiare: iï cofepeliarerfCuj cbiifto fufeipe paffiones eiu0:vtfupia paffiones ei^iï codéeffc me, rcansrf^ide quö tibi peccata fupioiaoo, nauit:vtnibil faceretobeffc qó peccari:vi de quö te bottatur neamittas qóaccepifti. f/jBieuis buiquot; laboiisémeta: ccoiona ffuc tus ppctui:tolcrabili0 paffio:mercc0incfti mabilis,/^uid em te angit^n ignobili' tatlabiectio: S, crit tibiTfutu^gUiofa no/ bilitasocuottoni0ac fidci:fflhuccefus te; „«„luo nuioi:vietquot; aiiguftioi:amp;crût tibi oiuitiç re' muncratiöis yternelinqb^rci vlli°egeie nö

5lmbroiy

reiiquosadoptionefufeepit: cos a paW ni affectus gratia rdegarefrfSed met^dt; neiudep fcuerio: fitqi. Coridera que iudicc habeas. iHcmpecbrifto oedit pateromne ludiciu.-po terit te ergo ille binare: que re/ demit a mo:te:p quo fe obtulit:au9vitom quot;nbsp;fuf moztl mere effecognofdt^lHonedkd: ..^ 0ucvtiUtas in fanguinemcoifiodno que ipfe hluaui^d toeinde corideras iudicem: no corideras aduocatu:^Voteftifteipv oze ferre fententid: qui interpellarenon rinit: vt pateruc recociliationis in nos ooft Tatur gratia:. fénualisinobis oebcattfle ebn fti charttas:tg,nullaaduerfa co?' pozisvitc beare munus imniinc unrOuodcB in fe babeatraniine; ratione lui qui cbiiftumlïdcquif aebeatusfit. 08ctiific beamW| ta firin bomintbus inquib^tucrd ^tn perfecta:et que fitvitap^ŒJ; nnid peni$vir perrectus queror acillicqueniat:fcalt;vn. , féd etri qua immineretgrauia: ne/ quaqua nosaebnfto feparare oe/ bereut.«Xurnos p illo no etiam burazacerba rolcramus:quipnobis tam indigna fufcepit:^^dcoq; oebetin nobi0 elfe Charitas:vtnullis periculis reuoamur, acbzifto.f/$criptü eft ciniilqua multono fan) poterit erdudere charitate::fluminano eo eludenteam:q: torrentetranritanima mlv gentis.lt;[¥lulla tépeftas: nuUripliindum

periculum: nullus rerro: morris autpÆ vim chartat^^inuit. ^n bis ercpbamur: 'vt oftendercro' ita oes oiligat: vt oilectif/ nbsp;nbsp;in his beatavita eftrenirimultis periculm

fimu fibi fibri p ringulis traderer.,/iß:o 4'' inundef^0?on cm frangithpiens oolow bus igitqófup omnia eft bedtt:pot fieri vt . 'bus corporis:ncc vepafincomodis:fed etu non in illo yniuerfa oonauent:faRibilerclt; am in eriinis beatus manet/nricqj cm ad/ erçpittquiomniri ceffit auctore. ïRibil eft nbsp;nbsp;uerfa corporis vite beate munus imminu/

igitqónegari porie nobis vereamur: nibil i unt:ne$Pcei°fuauitatealiqd odibantiq: eft in quo munificently oiumf oiffiderepfc/ nbsp;nbsp;no in Delectationecorporis vitf bcaritudo

iicrautif oebeamustcniOjuitta Diuturna z - eft:fcd in confciétia pura ab omni labe pet iugis vbertas:vt primo pdcftinarct: rein/ ' cati::in dus mere qui cognofcit: qrqóbo' de vocaret::quos vocarer: bos : luftifica/ = nu eft hoc oclectatretii ri afperu ritiqóaut ret::4siuftifarerrbos :clarificarct4jpo indecora etiam rifuauenö mulcet([^0o tentoeferere:quos tritis bfificiis fuis vf$ adpmiapfecutus eft: guter tot bénéficia Deirnumetuede funtaliquçaceufatoris m/ (ldWf1$3 quis audeataceufaretquos cie/ nbsp;nbsp;nibil melius Delectat®coriliorubondbs:

ctooDunno cernitludido^lpnu Deus pa, _ teripequiptulitrpoteftfua Dona refcindc amp;nbsp;pres eft vitF.dhelio:eftem prudentia vd

(Icaridi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rMmbrolg

Ito^^I^X^tar^^:^ •^^^U^^SIU fucando täte^bednunJo. minus Dfcetquot;. 1061™°'^^m^fecunonc p0uidu0:non into: mennsmolliozmctozquentéerafpcrcnfed ma^folttbmoivrd CT^fecr^uisne^ oeant:ne$aQffintertnQcomoda Qut^^^

pozalis lfnciaoeadcre dc^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'0^^frfr/°Z!ul^t$/°'m,0OcfpiciatdKC$:

accataerfSs plfflfœfr^tfinfantui faetf funtpUgfeoiatqui reQducrfafo:titer:^n0^X^^u1^ colote lucttf^necfcmVc bec rpeaeçftimafmô pondère nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;bilepbeat: fed oftendat ran$m laterna

fundu: viru iufhi nibd velle nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;°afperaopcdlaoigraurfi

%pdarubonü:buicfoli intense- mosfla^sfuamlucerencc cmngul pofe ''(mboni's ruccretnóaliud cu iflo:^^ lquot;AT,ivirmte.lt;nflóifteinfuo:um ini'ury^ -fum femp ücfldcrare:bocbelectarrcui sfé

ntudlne quffacerdord farta pdebatilw ludiiutolabilemanetnnqóan?maPfefe(: gt;• nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;redarguebat:ofteiidfo

lt; dudktcmTefoferiiitttfofodfc^^quot;u^ye^tefubniAragifed fraudib^^adurc interaduerfa todectabihhj?feamp; virt is^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;virpoftrcmoeft^fect^:qu!

neiBaduerfa oe^fecttone eiï'^quic^uóm;

'nuunt:ne$tgt;dectabiltaadi'unaiït DfectiJ nbsp;nbsp;fo^al^^'^Ptervolunratej eins acciderit:

amp;^;=ffî

tiuitatëtvd ipfc veniat: vel eins mon eni3 intolerabiliter feret:q6habet natura'

• nbsp;nbsp;vdqó videt bno.Cpeni$ iiift9pipt:bo; num verbü qólocutuseft oils: iPint: atpar 5fides in diebus meis. CfèóvticB tuitus ifte ejeebias in filios beflcpITe enim na captiuitatis gratulabar: fvolutatiofii obuiareno potCTatt etideo mandata eius„

. tiuitJtcmc^em^r^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rcrcsiaopotcftatestbiuitib^^potcnubuo

minu0beatushim.pt^haittrquot;0*™^c'» au ' imperare.« bçc em vita iufti: 4 etia quas nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;t

6 n^^^^o^tebm^Zi^ca^^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;babeat facultateeicörnuneefft^re

tiananias'a^ariaaTmrfâ!^ bea/'atnmmo etid inopib9piuidere%btfpenfaTC täte no nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;capnui nbsp;nbsp;pauperib ^.reciderc volutatesppiiasucnu

aptimtatem . arefumptutadbibere parfimonia teperan/ tif:fobiietatctenereinpfperistpan^^ . ff^CT^^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;inaduerri0:inoolo2e t^eranna!ma(ma^

fo^ta'rp ani^X'mit^mu^^tt'tem nature nbsp;nbsp;mitâtes in periailisrfanitatisppetuç von

1 nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nefcireimottislminentio terrozeno c^^^

i^;fy^i^^(^'.]° giyf^Œ ternbu ' nec» eu Rftantiote putarecuifm natura lu vid^tjfedquaa foitc mi nbsp;nbsp;beritppinquitfalubritasdpticia: a fflucna:

cafuu fuftinere icurfus: ' redudauerint:^ cui ilia defuerint: nc$ cp cot^^S -bire::quail puidum guberna? ternis fecuUrfed virtutis oomeftieç merita !^^ y/quot;tepeftate regere: at$ occur nbsp;nbsp;penfareOlla3 quo$ fourni iuftieffe quis,

rcnaoiniurgcntibusfluctib^magis vitare abnuat vtnibil metuat: nibil refoimidct:'

b2

fideimunimine tegunt:tquoda fóuereba/ ntansamplexu. I^os igiifructus redole/ batiacobtquixreup pericula fequebatur: t t^m reciu0vbi$ reductione credebat. «,am licetoulcis zfuauis odo: Iitagri:qt à nbsp;nbsp;dtodo: naturf: tame in fancto patriarcha virtutüfpirabatgratiarfi^ cotinens erat Parfimoniatquicibü fïbi paratu no expeti/ uitdcdpetenti fratri line oiiationecöcciïitt

aquo pumatquot; benedictionisaccepit.«^'parvtri$at$fqualisparentuamo: egra P!U0ergaparctc0:vtRferri germano fenio, M tia cöferatur:cöpcnfetalter:qó alter immi/ n,materno mererettzpaternç benedictio/ nuit. Siepio affectu ifaac patriarcha et quot;10munere facraretur.é^ rcligiofus vtfra fancta rebecca certabant:vt neutru inferio trerecuuaret Icdcre. cÆ verecudus vt pa ♦ -rem facerent:fedvtru$fquale, ^icit ta tre timeret fallere. lt;0 bono:ific°: vt maf men ille qui parebatur oiaculo:vicit impiz mglubebat no poffet negare. ~/^.t-rt^v.. gritia tarditatamp;manfuctudoruricia.Pu, (LDcCrcufatione parentu fancti lOVj alter venatu afpero p:çdd qucrit agreftem: COb:^iunioie filium feniotlptulc^i,^gmitiu cibos mo:um: bicoomeftici gra^^ nilt:fimul$OCcaurcloparentu drfmm:l,ic tenera manfuetudinis at$ pieta/ CQn!iO0obferuand0.#tquali affevw ns piopn Oulces epulas miniftrauit.ipiuf

aC 7rebeccaoefiliis cerrnue ■-.-

nncQuaratione edasiacob vice/ r,c oecoincndabili myfterio eo/ que circa benedictioneipfius

Ednec parentes nobis inercufati rdinquedifunngpiunioiem filium fenioii RtulcrunnCSimulcaucu'

quaintra filiosbabeatiudiciü: vt alterum DiU6endum putct: alterüpoftbabendum.

DiiKcfó excitant odia fraterna:'be pecu nip vilis incrcmcto:facinus parricidale có/ Ponitur.£ade5'fouetplem menfura picto/ :$lt;lt;^fto tame vt aliquid fibiampli'circa uiandiotëautfïmilio:c rapiat affect^itoar Debet circaomnes effe fb:maindicie, ipius wrertur dilecto cui fratrum amo: queritur: Piusaut cadimitur ei qui piationis iniuftf oneraturfaiUdia. ^binitabaiefau^fraquot; uremiuuoccidcret:ncc fraternacuj germa/ nins: nec parentu reucrentia a parricidali luroterenocabat:'nolebatfibi benedictio necdefyeptamXuius vtiq? litigiu fc man „c^dine debebat pbarc no fcclcrc. Sed 'rc^ccino qualifiliu filioifcd quali iuftu mfa cb?t iniufto.Ocft apud matrem pii myitcnu pignon ^ponderabat: illum non h^ferebat ®offerebat ono:qucfci wat collatum fibi munus poffe feruare: in hquot;, '« '^ C0fulcbat:queoiuing fubducc/ varottcnfe:negrauio:eimplicaret reatu: li

b5

'auctoutatépurg no habet cofdentiß feruit 'quicu$ vel metu frangi: vel odcaatione 'irretif:velcupiditadb9budi:vel indignari . one cpfperat: vel mgrore ocijcif. Seruilis emeft 010paffiorqinqmfacit peccatu fem^^o^s

fu^ect°eft vitijs multis. Sed dis addixit:.(,..

5lareretimpigru milité regnialcftiß candidatu effe debere: vtpripiat benediai pc'q^^nde nö eftn^t^toadpltt^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'eaiapiettttätUcut tleKOiad'^gnCTabiß^ 6'11.27. liU0:falaudat°.iaôaitiraacfrater tmfl n^smultw.tuaüt mutuumno aaipicß. , venifoeu oolo accepitbenedicnoncti^m nbsp;nbsp;nbsp;^fr^bitiudf^pfdiro oiumflegis o:a/ œona em vbiirrepbenïïbitis nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;aih.Sedqi ipfe legis mYfteria vidcrenon

0^5,11. repbenfibilis aut rapina pietatis'a^a nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;P°^it:7gbabebatnefauito2acula:4littc

busiobannis regn^ü^^^^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;l^icrabat gentib^:nucabbis fpintaUß

boctrinçgr^tia mutiiaft meri^^^ qui mutual feruOcft:^^^ créditons:^aütpipooanne quot;nbsp;mmfanaototöbpferöt^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;nbsp;^quot;usimptitus eftpun^^^

cerriuit7tenuit)£tiketfi vtbfidlceW co, nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;rt^ennu multarmtibiautpn/gbi^a

gendo elicuit zimpOTauitfed Tb^cdiai nbsp;aui^^o ent.^^^

oneque cu fupiox cogrueret zpue^^^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;mVusüide tfa^ety Pn^^^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1

feruiret fratri fuo.(rEtemdimnar;n^n., !P~us,iudfov.Sedqmqó oocebat fcruarc/ terat laiteruy rcgCTederuire nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;»%Potuitroebetbifcereq5oocerendciuit.

uttuti0addKcrctrf€d ^bon9Date^ntt^ '°!^m°uiSUiwacoUotuo:fó$ndk00W tcifobuü altetü:vtri$ cöfulere^'-^ntfo: a nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Iradibera cgratdtaimj^ 1

rati Rfecit fobuütiinf^ientën'f^i^nfta^^^^ ^^mquihtterçintédit tadiuferuu fow.ffi/ itobediretqiinfip^^^^^^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^J^ooTi% fequafiterpté%^^

£«i,z7. q?^^r^lunam^^rfmïrito$dïfo^ ^^tff°^CT^^t

batccddïe:inutt°%oolërer nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;'de

Cf Vlnoni0aa:epit4iqft

tuO'lquot;efu:refponfumXna^

•quot;•urgetis afcede in [oegbetbd.hArfM?'^'^*quot; mupanisybi nar'eft nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;°°'

mu$^b:atanóe0minimavrff0bfc^^^^ apcsiudo.Extecm metpzih~fe,^' OTffuamp;epabinirioa bie%ai[i^^^~ quot;^quot;Panisqucronr^cbnfti ^fo

ßlutansaduenitecdorvthznnuoff^i nat^bObifmoztaltatisqM^^^^^

^btómreMitata:^!^..

„quot;ftctotoféamp;9ra^ ^h^raebd invia cpbzata:boc%^bl^ 3bietia columna ftatuitlacob nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;monu

oeiin qua apparet oe'cloqutf eu ^/f'iHsnbteripiunt labfcondunt rimula, .1 t^^€quot;rirquot;' ^ide° dn ecdeCyoem obferua, trf,Sennlitati0aboleuit4$ed curfub len fe^^^-^^^.Scnusiftud infructuo/ fal^^biSfuntoi) gentiu: vbinullus dl.

feauttan% in fpclunca vite bui°po1it9fob k9t°_Rtendebat-affectu:zlongeanrcb9on bijs Ruidebatremedia. Penicp fames er* in tota terratz feue,: oepofit^qu^aberes in lienes ignoiabatprimquot;audierat:ptim°ad/ quot;nbsp;monuit filios fuos:in egypto exuberarefru mentu:zpfïafcendG vtemeretqiic fibi ad vium neceffaria fotent.lLibcter etia ipfeiu' uenii cörilio acquiefcebat:vt etia filiu iimv 02em fimul mitteret. ^treniïciantib'iUtö Œiofepbfilioruus viueret:infracto licetco: potetfed viuida animi virtutenÓ etpccta/ amp;,uit vt filPad fe veniret:fed ipfemagispw %„rit ad fïliu.toietariem menfura oidisnó p, • ponderat. 'Bulla ita$ fenfit ipedimcta rif ff fenectutis cüpgeret. pietas cm leuabat libozë. 'Glerü vbi recepti fili; fructu pontquot; efttaliquato epacto tcpo:e oecczfcptévidc licetannom evfm illam patriarcbç longgri tatéerigufpoztionis tempus eft: fine vitç fïbi aipiopinquarc cognouit. quot;^^ocaiiitita

cp iofepb fihütip generationis fuc futurii.

CXiber II

quebatt^uis td potens in fuo Domicilio: $ifte in alicno^uis tdabundas in vbcr/ tate:$ifte in fbmct0uis tdfottis in iuue/ tutc:$ifte in fenectutcf 0uis td actuofus in ncgocto:$ifte in ocio! 0uis tam velox in curriculo:^ifte in lectulo:0uis td Ictuf in flo:cadolcfcctic:^ ifte in moms pfiniot 0uis tam Diucs in rcgno:$ifte in peresi no locolt;rfpcni$reges benedicebat. iHcc imerito paugno eratiqui nullo indigebat. Ipaup no crat:qui fc paupere no putabat, fët quis paupere oicat:cui°c0ucrfationc oi gnus oibis terrard no fuitfiEtideo couerfa no ci0erat in celo4Obicvero pdiucs in oi' uitys Implicitatis : nnccritatisiocco:' ma iote animf:$coipis puldxitudmc: qmar/ cefccrc nnouit igtate impigcr:cuiliceretcu velletco:po:eo ifto exire gurguftioit fugna nbsp;nbsp;nbsp;quot;nbsp;TnT'

paradid metis vigoic penetrare: exultans fpiritu:cufcpulcb:iextrema madaren TRo em terreno fc tumulo claudendum: amp;nbsp;fujpno rccipicndu oomicilio pfumebat::ideo tan qud alterimddabat fcpulcb:u:fuiaut fecu/ rus motte illam imottalitatc putabatC^i debafcoipoas implicat'impedimeto: : vi gilans in futura tepota peurrebat affectu: Dicens Dc^fccurozibus oni:quioc tribu fy mcon : Icuiauctozes crût ncquicic pceffu: ^ncofilio coxnon veniat anima mea: : in 5efi,49. occurfum coiuno corcndantvifcera mea. ll,0uisaut tam validus in virtute: $fo:/ tis ifte in infirmitate:qui Dicebat: d^alcdi ctus furo: co:u:q:f^bus itemerariquot;: : ira illo:u q: indurata erf? Diuidam illos in ia' cob:: Difpergd illos in ifracl.^ läuis vero tam canonis cantibquot;:$ifte vocibquot;: qui to' to auditquot; eft mundoiqui^ oes plbst^ocs auditur crates: 0uis rd fuauitcr feptévo cuDiffercriasoblocutquot;:$ ifte fcptcplici fpi rituffancti gratia rcfulnuit:0ui Ij mcbiis rcfolutquot;:tfiattolles fe aio : erigens fpiritu: coipous fui tan$dtbarçbarmonid oiffolu ta mcb:o%: copagc oeftructd: alta méte oe, fpicics nö requirebat:^ ociofam iacerebu'quot; mipatiebafjl^pfcaut cantus emulcebat: interno :ppbctico fc modulamineoclccta batDices:quot;^uda tclaudabücffcs tuitmanquot; tucfupoorfum inimicorum tuorum:adora but te fili; patrio tui. Catulus iconisluda: ex germine mibiafccndifti: recumbens oor mifti vt Ico::tanqua catulus lconis:0uis fufcitabit ilium: Étinfra: Kauabitin vino

eXiber 11

feruire::ooces quid agereoebeamquot;. Situ tantaptinacia vis extorquere veritate: cur no omni virtutenos ea, tenenda puremquot;: «muid plurat^dbibenf variamj genera pçnav.Sed vidtpictas immanitatis furo remterdufa eft anima nö religio.rfSceun --dus acceffit:nec Degener fratris munia py fófelTionisimpleuit. Rdloetraberet mg brana capitis rcfpöditt^ufertis quidc me, branamifed babeo galedfpiritalëqui non poteftis auferre. Èt vere banc galei nemo auferrepöt:ncutpoftea aptus nocuit in ec defla oni:q:caputviri ebriftuseft:? eiusfU 'Xorfafo inus mébra.lRccte puer ifti oiuino fpiritu Doctrina apoftolica RuidebanfExuebat im manes beftiecoriu capitis:?pardalicis fcri nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;

tatibus fcuièbat.^t ille Deficiens:^oui, ce eft inquit mori p religione:®fuauis om nis acerbitas mortis pro pietate: q: manet bord remuneratio labosi. Zua funt ret gra uio:ato:mcnta:tutuisvebemetius torque ris fu[plicijs:quia vides vind in ptite^B bpc Dcfunctoitcrtiu ftatui fibiiuffit.fä cu, eum partim tcptaretinfidijorpartimcupe, rct tcrrorcpcellere:refpondit ad eü: iHö fa, dam volutate tuam:nófuccumbiimperio tuq.ißer beati illam fratri paffione, ? no, bile vitamrn o negabo piam' germanitate, fâuf vis adbibero fuplidat quibquot;magis vrgeas:bocpfidcs afperitate pinarum: vt maiora teftimonia noftrfgermanitatis ac' dpias.guffiritacB ei lingui amputari. Ét ille exclamans:^ictus es inquitantioebe: qui organi vods abfeidi iubes.fConfeffus es terefpondere no poffe rationi:maiora$ pbaslinguçnoftre flagella:® tua Ÿbera. Ùlos em tua verberano timemuf:tu noire vods flagella no potes fuftinere. Sed bçc pietatis flagella funt:tua flagella perfidie. Sed etiam lingua fublatargrauiquot; te dio ca, dens murmure flagellabit. lEuadcretepu, tas antioebe:!!voce cripiasiiEttacctes neus audit:? magiaudit.Rcc aperuios me, um:laßuilingui mei: abfeide lingui: fed no abscides conftantiiinovirtutc auferes: no rationeoblittcrabis:nóeripies teftimo mum veritatis: no eripies cordis clamore.

Si lingua amputatifanguis clamabit:?ni ccturtibi:^oxfanguinis fratriftui clamat gj.. ad mc.Budit einfanguinisvocamp;quiaudir nbsp;nbsp;♦•

internas cogitationes. Zenebrglicetoperi ^amp;ife antriparietu, fepta drcudentioicarimpi?

([Taneti

quii nullus flbiteftis affiftatt exploret vnv uerfa:videt omnia 0c°:ncc eft aliq6 facin' qô poffit latereomniüindicé oeü:quicog, nofeit vniucrfa ante$ liant. 0uid $baPa mus^lloquacioza funt vulnero: etfi vulnc/ -ra teganhetnabfcondatcicatnp:nóabfcó, ditur lïdestnec tamé plaudas ^auferendo lingua cófeffionélaudis eripias. Satis ia, beu fermone laudaui:nuncpaffione lauden % mus. fëtbocpempto:iuffitquartü vinciri ad rotam:vt eine vertiginemébiisomnib^ folueref.Btille cütozqucrefimaniter:Pif/ foluis inquitco:po:i0mébza:fcd adiungis gratiam paffioni:ncc eripis folatiü morti. Eftemvo*:tonitruiin rota:q:in bonotin/ offenfo vite iftiuß curfu cfleftc rcfultato:a/ culum:fïcutin iobannetiacobo filijs toni' trui refultabat.gtacp illud qó legi: niïc ma nifefttus recognofco:q:rota intro rota cur, rit:nec impedit.Zcres cm vito line vllo of/ fenflone in quouis paffioneverfaf:etintro banc quo$rota currit. lEumtIc^intro gro tiamtiobferuatio legio intro oiuinç curri' 'culiïmifcricoidie eft.lHd quo mogis volui/ tur:pluspbat. ipoti^eftbicab impyoad/ ucrfa tolerare:vtibiaofio pfolationé inue/ nire poffimus.lEt ifte cofummos curfum fu um:abrupit fpiritu:anima$vicro: effudit.

'\ ffyQuint^ cü fïfteref:cffo p:ius:eidc, iiiffit ignesadmouerufubijei incédia..abanabat evulneribus eruo:::effoffis vlceribus fon/ gulo effufu0:ipfo0 flammarii emnguebat globo0.^t ille interigniu crepituo oudicgt; bat Piceno:Gratiao tibiofic:^ocdifti no/ te^.65, bioüiccrct ZranlïbimOp igné. £tlicutali/ biidem tu°oicitppbetoi^gne noo epami/ nafti:licHtigne examinât orgcntu.îlftabo tibi lïcut auru purgatuo incédio:%fï^d luit culpfignio cmlTit.3Sta$ %ife trälhguratquot; 0cozruptcla ad incoiruptioné vita exbola/

G uitrfSepto qj admota toimétafunt.^t ik A Ie noli inquit fruftra errare::tug boeafferi'' bere potcftati:q?ifta aduerfum nos exercez ao.lFloftro20boe oclictov eft pzeciu:vt pee cantco puniamur. £t gratias ofio gpbic a nobio Puplicio peccato exigunt:vtibi no, bis cöfolatio Deferatur, ßratiao aut: tibi: g torn Duruo zimmitio eo:vttalib^noftrio ru|plicg0:tgt;n0in quépeccouimuo genti no/ ftrçfepitiuo fïat.lRo0 quo$ableuam^eru na,:ou fideipaffionib'oclcctamurXt iftc burio zafpeno oilaccratuo fu|plicyo:.o|po/

(!Dc^acob ctvitabeau

^(^,n ro^nctalumfaibOotdiïubmfoiftrég. 0e 'quib puldre omftPate parte iHis fepte, 71U10quidéoao:eog? in vtro$numero co loinu gratifpTequantun lege nutriti:^gra uQCozonatirfeptc tan$in fabbato:octo ta quameuagdio.Tßia mater fuplcmcto paf |ioni6Qdiuncta:qufin talib°fïli|0 Integra Pluris fomd7parturiuit7pepcrit.

^Defingulari beate lUPmrisfep renlioEcomedationertQ.xii. , r\ KCurrutin memo:idfermone0fan/

i tefyming:Dicentis ad filios:£so

iA genui: ego vobis fuccü lactis mtudiràolite nobilitate veftrdpdcrcll^ic

Illatresreuocarea martyrio folent. fili' osmovocare.lt ifta materndiboe pone/ oataffectd:iïfiii;0vitd magis ppetua $tc P°latemfuaderct. Spectabatitaq? pia ma nlioru certamina:: ffiuismaternord vi, iccrum copaffione quateret: td pietatis ftu nbsp;nbsp;natura ocduceret:refulgcbar.: cd amplexa aiopmebatoolorc.lEt offercte antioebo cd . ta victores in medio filiotd iaceret4I0vc/ Pofafaiutedigere filio%t malebat pericu' ra mater adamate fortiot:mclle oulciot: flo iu:röp:efftf$naturf gemitib^ pfnas filys nbsp;nbsp;re flagrantio::0 indiffolubilc pietatis vin optant augeri:vt mors citi''apropinqua/ nbsp;nbsp;culd:0 vere validacbaritas ficut mors ou rttlt;/'^idem°pueria vota matris in filios: nbsp;nbsp;ra:dcut inferi jeluo ocuotióis ac fidei.lHul ncque fupftite oerclinqrct: fed ses piç co/ nbsp;nbsp;la tantarum oiluuia paffiond tuam potuc/ Oped« mortis ac^rerct. S, nec fil y mino/ nbsp;nbsp;runt ebaritatéctcludcrcinulla inundare ci

rcßhliparère:4feinuicccobo:tabant:4 oi coantvno ftudio::quadianimorum acie: ^orti0 aduerfç impetu petamquot;. Zuncem viiiemus:cu fucnm'mortui.lRcmo pio ordine oerclinquat:ncmo fc fubtrabat yiomdpbali.iHo boifed neo noftras alas oeuonimusrno boifed auctoriomnid mili/ nmus.Zalis bfcpugna eft: vt ille gloriod nsviccnt:quicrudcliquot; occifus fuerit.3lta$ nemo timuit: nemo trcpidauit: nullus ad moitcc):tot fratnbquot; pigriorfuit:fcd oes ti quQad immortalitatis viarita ad mortejp QCCTbafu|piidaaiain'crdt:vt mater pfona tenyns fiiiovagmina:tan$ pia anima fui nebn corporis in filijs offerebat: zpartus ?Pquot;O0,videbatfibifubirc tormeta.Cade/ bantnlij tormëtis ctulccrati: mortui fuper . mornios aduoluebant: coroa fup corpora vol^abant: capita fup capita erecabant. KefCTtus cratlocus cadaucribquot;tïlioru3:nö quot;^^t-materino lamétata cft: nö oculos cu/ p.ffit:autora morictisino lauit vulne/ nfeiens gloriofiores clTc:fi cuifcerati : cö' crcti pariterpulucrc7 fanguinc videretur: quales folentocbdlo redire victorcsiqua/

,^Çpttuloiuin Ub?!oefancto Jo fcpbpriarebalaneaMnibiolïjepfr fcopr.rccoUccta annotatio.

Curpoft tractatu oeabmjnfaact ücob: biftouambefancto iofepb0Ucto:pfequi curaumt.iEt qua rationeidem fanct^no bio tanqua fpeculücaftitatioppoiït°eiïe Debeat:vnde ctiaaparétibus plus $^ terifilij fiicritDilectus. Q;$ca reo inUi/ difcaufa fucrit.Curctiaïnuïdi0 fancto^ Difcereoebeam%fo.l.

I@uali0cire Debeataffectusparentu filio/ • riï$gratia.£tquarationeiacob rebben dendu0nö fuerit:q:ceten0 bunc puerui pferebat:gn quo et gratia oiuina p vifa fomnioró rcfulflt. 0uid pyteren fomnia ifta patrito obiurganoiin quo pietaspa terna no errabatilïffliificét.fa.ii.

fflitailtofomnio no increduP fuerit iacob patriarcbaiqui future incarnationis my/ 'fteria videns filium mittebatad fratres; Ctbe puifïoneipfius lofcpb a fratub°an tequiad illos apzopinquaret: co:udc$ ad occidendum ipfum confiliot eiufdem quo$ liberatione ac venditione. Ct De iftommaiio:u$ circa bfccocurrentiu my ftcrio.Ca.III.

pevendin'iofepb Ductionein f0yptii:at$ eins empttoneappoflto coco:u.0uidq3 boc flgnificer. Be feruimris pteterea ipfi° myftica ar$moiali intciprari6e.Cs.iiil.

Pe fingulari comendatione rpcciofitatis % Deco:i0:caftitatis sc pudoris fcti iofepb: eiuf$impentione a Domina fua ad cccip bitumizeiufdcadulterf tclis. gpflus $ iofepb recufatione: Itiga: veftis relictio/ ne:accuranone:incarcerarione:at$ vili/ tanone Diuina.Ca.V., peinuecrione in mulierem. Ct be fpadoni bus etid lUatfiniurifauctoribus:®fragi 'lis 7tenuis fît eorum ftatus:iproru$ of/ fcnlïonerincarccratione: fomniorü vifio/ ne::corüdem p fanetü iofepb interptati/ onc.Ctqucmadmodu omnis potentia: magnificentia zgloria builgculirnibil ali ud fit® fomniu. Bemyfterip Rterca bc brgifomniu intcrptantisrac rcpbcnflone Ipadonis immemoriset obliti interptis fui.Pe faftu Deniep % fragilitate miniftro rumregalia.fta.VI.

Pcliberationefanen iofepb % bonotiaoez

CXiber ^e3orepb patriarcha inimicutuu: qöfaluatot nocet; gute gmù rdduo4boe fecit ante cuägcliuvt |ffüg par ceret:aperito ignofCeret:vendit'no referret iniuria:fed gratia peötumdia foluerettqó poft euangdiu ofo Didicimustfcruare nó pofrumWTOifcjtn°ë7fancto^t inuidia vt imitemur patientia::cognofeam'illos no naturfpftantioris fuiffe:fed obferuariois: nec vitia nefciffe:amp;emedaffe. ^ß inuidia erii fanctos aduffit:qudtomagis canendi; dlnemflametpeccatozes^

dnuali0cfl~cocbcat-affccP pare turn rilioru$gratia.ftguaratióe lacobrepbendendUsnö fiicrit:q? œteris hunc puerum pferebadii quo % gratia oiuinap vifu5fomnu orusrcfulfit.Ouidprcrea fonmia ifta,prif$obiurgatióriguo pietas patrio no errabat: fignificet: jZa.n.

* Il 'quot;fiftruimurigitqualis effe oebear affectus parentü: filio:u$ gratia. r-*—gt;^mare libcros oulce::fpefis amo, re pdulcc^l^ed frequeter amo:ipfe patriquot;: nilï moderatione teneat:nocet liberari aut nimia indulgétia oilectu refoluat: aut^la' rio vnius ceterosab affectu germanitatis auertat.Tplu6aedrif filio:cui fratru, amo: acquirit.ibee pclario:munificéria patrum:

lt; 'bgcoitio:Créditas filio^XT^ungat libe/

ros gqlis granai^s iuntit çqlis naturaXu cril pietas nefcitpecunic:in4 pietatis oiP pendiil eft^muid miraris fippter fundu, aut Domuoriuntinter fratres iurgia: qnp0 pter tunica infiacob fancri filios eparfit in/ uidia: Ruid gflRepbendedus iacob:q:p ferebatvnu cetcrlff/Sed nec libertate pof/ fumquot; auferre parcribus:nc eos plufoiligit quos plus crediit mereri: nec filys refecare oebemquot; ftudium plus placedi.Dcni$: ia/ cob iUu plus amabat:in Amaiomvirtutum inlignia feuidebativt notd filiu pater ptu/ liffe videat:®ppbeta myftenu^: meritor vario tunica fecit ei:4fignificarct eu oiucr/ faru virtutu amictu fratribquot; pfereduo/Pe/ ni$in puero adbuc:refulfitoiuina gratia. Cföiqdéfomniauit:q'cu^ alligaffet:yt fibi SeO.^. Videbat:^vifum manipulos cu fratribquot; fu/ is:furre):eritmanipulquot;eiquot; : fteterit crcctquot;:co uerfi aut frat%:manipuli adoiauerint mani pulu fuu.i^n 4vticpofii lefu lutura refur/ rectio reuclata cft:que :bierofolymiscû vi diffent vndecim adomucre oifcipuli: : oes

(Leiber Pe ^ofepb patriarcha

^mbrol^ pefheerdotunnquo effet no puuatapfoita fed publia munusoffiajXr velum templi fdlTum eft:%ppbanata myfterfa:vteffemi d0tupopulüßlutarib9indumcti0:owtfuj re0num:talibu0manifeftarefinfignib^oe/ ftr^cidutquU omneregnu oiuifum facile oeftruetur.£tverebiuifumiquido bocqó erst cbufticpiteffe ena oiaboli,lRe$cm, fep^obquot;quot;d'U'fïmanere:quiapatre film, venditiïofepb ouoioneini

„°pPtum:ar$eiU0einptione0p# ^^!!^rçro?um.Ouid$bocW / ™^peferuttuti0 pzererea ipiiU0f mpmeeQtŒ ino2a(iinterprerono'i netLQ.uii. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1

amp;lendit°cft ergo iofepb et oucfm ^pt0:emptu0a ppolïto cocoiG. iHon ociofe^fona que crude cibo, !:!quot;5°3^quot;:et vt epularentenimifidd lila' ui,te.THull^ cm dbus fdetfa et ooctrina °u~o:CTat4[^nte in fgypro cnidapfidia qua nullus piuingcognitionis ardoti vcrç laentie cupiditas vlla molliuerat:nondo/ q ^quot;oommiignite oecorerit^^endims eftiofq,binggypto: quia cbuftus ventin'' 1^°, ^0quib'oictü eft: foeccatis vefttl ^diti eftis.£t 10 fuo fanguine rcdemit:40 ^P^P^'!' vendiderât.(r$cd vendit? wiwtcoditionis fufceptionemö culpepcc can pao ten^r.qi peccatum ipfenö fedt. tVzccio igif noitro oebitiï nö fuaçraptraJ

mouittffliit oebit^c: vn°eKoluit:quodab omnib Debebat4[¥ló licebat nobis epre leruitio.Sufccpit bocillep nobistvtfcnii' tutem mundi repelleret: libertate paradij remtueret:gratid nouam:c0fo:tii fui bono rem relinqueret, toocoe mYfterio.C^te, rum qóad mo2alemj2tinetlocum:quiaom nes vult faluos fïcri ons reus nofter:oedit

um:attribuit magifteriü: vtoifcerentetia5 m vltima cöditionepoffe mozes effefuperi oies:nec vllum ftarü immune effe virtutis: iianunus vniufcuiu($cosnofcatcamé fer uitutifubdita effenó mente: multof$ fer/ uulos cffe oominis liberioies:lï in feruitu' tepolitia feruilib'putent operibus abfti' nendiï.^$eruile eft omne peccatu: libéra ,ƒ eft innocétia. 'Œlnde cons ait: Omnis qui %amp;■] ^atpeccatu:fern quot;eftpcccatigfêuó cmin nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1

1

15

«Taneti

-, flus bo?rerdt.(rZCTtiumfpkuliï adultera inrapdiadi affiduitatevibzabat: amp;lofepb no audiebat call fbabe g poftpama verba quid cauea0.THo folu lubuca fed endpea*:

impomina petulaseft libido: necbabj qó vereatadulteraif^luf oifpendia pudo:10

puma no ooluit:mfïdiafvtcapiat/jpent/

Œ Office fui 7cómifïï munerisingreffü gra,

tia:r£mot0 arbitris acbomefticigappben

diteu:oiccnsæo:mimecum([Reufafio fepb fcriptury trftimonio:q:cómiffu5a 00' ^^^^%Trbat°eferereobfequiu.lHóeni5 fans fecurus fui Oom^interlou quafé quicapinopofferingreffus eft:guftu0oc buirpuidereine furch copia naret: Ðilb

^3quiaduerfiri fïbi ont fui videbat vboieineglectioffictf enaa ofio

canere oebebatoffenfam: ffmuladbuc fer, no c0p:cbcflonf0putabat audacia, ^fcreufatur %ingreffuseft: pdicafg^elap,

quot; dt.7HccpIuri0 fecitveftimeta co:po:10: $animicafhmontd. TRcliquit tan®no fua que adultera fuis manibus oetinebat::ali

ena ludicauit. ane tnem imnudi^:::..»^^u, Hupiwnd,uumergo oeano^v

eit.lContagiu eifi iudicauit fi PiutiOmonre,

™r:ne^adulter^libidinisincctiui velleetuiticnmenetcuf/

'nt:Trdicri0quib''tenebatur etuu[/0:fpoli/ no nudusaufugit: quierat

„'pudousOo diem nu/

'(^IPQ nudauent.«»eni0m ^abemust^adampoftea^ od mandani^^uancationcPcfCTuittzpeccati amp;amp;» nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nudus erat.T^ndeiip

ffi,ri^Tt^'maudiuiinparadtfo €ti „^^fr^jAHi^abfcondi me. Anteile' ptem fe effe nudu:quiinfulas oiuincptec/

fid^'tt^hahrht'!£quot;-C° latebat: qz vcftcin vticppuaricando oc poluit.«^bagna^ rem vides. 311e nudus

cratqui veftimetis fe etuit: qucin manib9 ftndfim'Tfferebq^t:'/ fadcfcriptura illuy nquot;hU^arfferuit:bucabnuit.^tideoiite^ poliauic feponus ^nudauit: qui incoirup nvirtutu vcftuncnra fcruabaco^^

(T Uiber Pe3ofepb patriarcha

^mbroltj

Patngfacta couemuntf^man $ acubioi/ lo regis:^ipfeppolïtus off inuadcreeeddï as Ont impioba temeritatecotendicpopw 111$ fidelem fpoliareaepfequi: greuib^ü' cnl^ia fufplicysexpendit;

CDe libcratióc fanctiiofepbtbo' notigoeUtioneob inrcrpicMnty fomnioium regig.Èröecoiu/ aeinfomniozumrfterio. nuoron fanctug lofepbm0gißW mca merueritp2cmia.Mcoc ^li^h meationeoinamcntof quv quo^iapcr^ aU^n^z'^f^fra^vcnditiontg reuertamurad iftu vini Rpolï' tu:qui quaff multo ebu^mero bfu aucrotcoblir dremmahqfitii / nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ty'derct irerptëinó quad statquot;: fed

caUidue intimauit feriërei gefty. @uo rognito:reKquo$eu luffitaaxrfin oc ar/ cereunterrogauit fipoffititerptan lïbifom nium.iLuiu6 explanatione bdectatOremo/ uinniunätbonote Detulit: videte rt°Rft ^buß ttftn cöueniunt. gniuna ü/ riebücfuiffefermonë:^ obrufisa^^üb; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^^Snofareta rege grata

bcba0faftupotétifflvinicbtiuen;3ud^^^ . 'rm^yb'^dkeo^nw. 3^,$^ot ba0VCTbafob:iCTan0.®dnuncmcmOTo ^È^t

. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;- -^uc^iu^.7ld qó recepitregie gratie cftp

aüt due %intcrptatio bu cft(^£cü$ inquit facit oe^tofte/ ditpbaraonOSeptc vaccebonc: fepte om n^nttefeptê fpig bonfifeptem anniföfo Fomniü pbarâonie vnü eft. £t fepterc vaccfmacrç que afcendebantpoftillae: fc ptem anni funt:% feptefpice macrcta vciv to c^uptyrfepteanni funt:£rit Wtcm an nie fymee.i/^lcrbuni autëqó Dixit:0uf/ aine» fecitneue o fendit pbaraoni.(fece reptem anni veniüt vbemtis magne in to terra egypti. Tgeniuntautfeprejanni ramie poft bee: %obliuifcetur vbertatem in tota pgrptotc cofumerfames tota terram: cno cognofcetur vbcrtas terrea fame turn ra poft bec.quot;Glalida enim nimiiï.rfrè5ai^

CXiber roe3ofepb patriareba

facrileg^s iudçov! ^ufeepit aliiï $ lïliu, cffrê:p cuiquot; pactum claruit:qô fufeepta in' carne bûtlitasiz biuinitaté no bumiliauit: tgloiia cumulauir4lPeni$qcüqj famépa tiebané ad iofepb mïttcbantur^fâui fünf ifti:nill bc quib°oictû eft:Ouerrenf ad ve tes. $amp; fperd::famé patient vtcanes: ^rat auté fames no vnius loci fed toti'terrf:quia no erat qui faceretbonitarc.yl^dco bnsiefus ieiunia mudana miferatus aperuit boirca fua:imylterioiu cçleftiu tbehuros feientif fapiétif®patefecit abfeodiros:vt nulli ali' mentaoceffenr. Pipan fapiétia: 70cni/ VtouCT.,. te editepanes meosXt ideo ab illofolo oi cit:0fi0pafdtmc:%nibilmibi becrit:4 fa/ tè^.u. turatacb:ifto.y/gt;peruitßbo:rcafua ebu' 1^0tvendebatmo grapccunipfed fideip' dum7beitotioni0fWpcndiu quereó.féfélé/ tatPA .müdipingucßföttiffoilarivber nbsp;nbsp;debatautnopaud in ludea: fed vendebat filter r ^^bfoibcdtur ab illis fgculté qufomnib°:vtabvniucrfïs nationib°^credere/ lutitnnquibO-Ppctua quies et legis nbsp;nbsp;tur^Œtocs regiones vcncrut içgyptu ad v^nafpfriralfo: qua effiem illa tribuf -ofructuofa cuftodit.Clßona vac

c c°?Po?eobiftcutavbere:fcdabun jnsIpititaife lactis : graticifup cui^ beco ctéfèi'«™oamp;fedcre fc bidt: vt fcriptueft:

vaccabocta biligere victoiid.lEgo annul fup bécoté ccruicis eiu0.CTRó

^inguetcaputnoffru oleo peccato/ craid fructquot;belèctarc nos bcbcnt:ne

'oenobiStSeminaftis impictaté:et d°vihdemiaftis.zi^anducafti rf^n^quot;um:qufafpcrafti in currib'tiiis.

JL^ceme mouenqöbabet fpicas macras comiptastq: crbauid tune mclio:

Jft 9°^ neut araneatabcfcebani fpiri/ °°mbulaffacrificidoeiefttiilli pftan/

, 0euadüt:quo0 in boefgculo grauibuf fpin^malignus coercuit-.ÜVnde

^a6i0mvfticamcruiffcRmia iofepb arbi/ ^o^qibemYftids efliocutus^Zmuid ein,

nnulusbigito efinfertus:nifivt

inteUigam'pontificatu ei fideiclTcbclatu: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;vvM„.wivf^~

ffitrt °aJPfe-iSnQret:«?euid ftolagarni/ nbsp;nbsp;moite fudobtulinSolue paucroieqô foli'

faptetic:nilitributu ciabiUo rege

pnidfaephndpatü: Zoiques aure

usnntdlectü bond videtexpumere^DCur/ l^gnifi^tfaftigiiï fublime meritoiü.

uraufe autceft qui cc gentib''accepit vp 4cedens et nationibTibi cögrega/ fufeepit er ea filiümanaffcnip que ob inuMocoooloicsfuosiquos babuit be

d^antti

€ Deerbo2tationc[aoobadfiUo0 vtodcendatin egyptum er emant cica%£toeperrecttone occem fra, truin iunio2eoomlretento. Ac oc inyftCTiggpdictomjCa.vin.

©en.4%./—\/ Ziacob üicufilijo fuiofêuare pf,

gri eftißCiEcccaudiui qzfrumétum

keft mÆPto:ocfcéditc illo: Semite vobi0cKafjOlófemel boefacob mpt: 4/ ridie oibu0 filgsfuißtidcquiferi^ veniur ad ffl-anócbz^iauarepigri efU:£a:eau, d'ü* q'dlfTOmétu incgypto.i/féFboe fru, meto sranueft qó refurgirRuiigitfame, fufttnctzfuf fegnmdoebetarrcribCTC. teccc audiuimquitq:frumetu eftmçgyptoŒi ri°i,$mnio?e0ahqui $fcmo2e0 pfucrut audircüü fonspofiti multa drcueunt. 0, ^ncnegodatoncpzPfeneFaudit: fed ille Sgp4 fette;:in quo eft fideiloggia cattitieg.ipno: fette,tinreHigicfed ille feneum 4eft venera bilis fenea^ fias fenectutio vita (macula/ ta.(reccofobancnegoaattottefufcipiut: nifl fily iacob7ipnpuecnousfmtio. ^dco becepgutttinopgit iumotlRo mifit eu pa,

tcrinc ptittgatittquit edinfirmitas.Bdbuc otyojn°erat infirmitati beuiamin iunioz. dtoatriareba quidélegit bemamitt: fed ep tribu beuiamin illepauluo pfigurabatur. 4herito iacob be dus infirmitate oubita, bat.0eni$ infirmâtquot;eft vt fanarcficedta/ tépaffuo eft; fed byeinfirmitao ad faiutg. rfPeniqj iHa egcitas lucéattulit.OIccepu

mus bifto:id:cognofcamu0myftCTfa.if0i, ne beniamin pamarebapmoprercruttlïne paulo apfo.Eltern non pnm°aducnir:fed accerfit'a pumis:vberiozemerccpno^: fus fceit aduécu4[teftindtfrumétü in egypto:-boceft;vbimaio: famesiibimaioivbertas - eft. lt;[4ßagnüfrumctu in ggypto. Beniq;

0f«.ii. lofpatcr oicit:^f6yprovocaui fïlium mciiXrifto grano illa fecuditas.7He$cm meffis éirepotuiffetintfïfgyptd grani an/ rcfeurfent. O $frumétüqó nemoafi ere/ debateffe.^tt boe frumento négociantpa/

triarebf. lEt illiquidé argenrü oetiilcrut:fr

bonus lofepb frumento oedittargentu red

didit.7Róempecuniaemitebuftquot;: fed gra,

na.lßiequ mu fidefeft.Ibacemunfoiuina

myfteria.ipoitat aut frumentu boc alnus illeïmiïdus in legert id mudusp grand.

iTDereucrlione filiorum iacob in egyptupoßcB famefinualdœbat:

C liber Pegofepb patriarcha

turn ne$nundû querforfed ipfe Onü falU0 facere volens ptnm fuut ego qui loquebar coceaffum inquit:'pala factus no qufréd/ bus me:aipareo bis 4 me no interrogabar. C^uid igitaliud tunc cUmauitt nifuego fumiefusicua phndpib'iudfOiu interro/ gantib°:Zucs fili°oa:rcfp0dcrct:'UO0bi citis q? ego fût£u pilatooicerer. Zuoids: yo5.i8. quia rex fum cgonnboc nat^fum:itupnd pi facerdotu Picenti: 2ldiuro te j? bdlv^u roattb.zc. ,vt Picas nobis fi tu es ebuftus filius Pd:re ferret:Zu Pinfti: Sme Pico vobis:atnodo videbitis filiû bominis fedenté ad patera Virtutis:'veniente cû nubib°cflifflboeé ergo qóait:£go fum iofepb:cgo fum Piuv nfpotctiç.^dbuc pater me°viuit!lboceft: ego patre non ncgo:cgo fratres agnofco:« aut vos fratrc:aut pater filiü recognoffar. Mdbucergo tfus mens viuitioeeufpopu li familia fratrem mibiclcgi:lt;^cceditc ad me:q: ego ad vos apiopinquaui: % couf$, a|p:opinquaui:vtp carnisfufceptionc face lt;' rem me vcftre cöfoité naturçdJHolite vcl partidpëfugere veftrf fodetatis:fïnonag, nofdtis aucto* falutis4£t accefferuntin/ quit ad lUü.(/ft PitittlEg fum iofepb fra ter veftertquévos tradidiftis in egyptum. TRuncsnolitc mçftieffetnee» vobis ouru, videatiqif ibuc me vcdidiftis. tld vita ein veftra mifit me Peiis ante vo0lt;t0 pia fra temitas:$pulcl germanita0:vt end parti/ ddale eteufetadmiffumtoicés Pining illud

puidentiçfuiffe no impietatis bumang qn quidc no ab bolbus oblatus ad moite: fed aono miffus fit ad vitarf^uid aliud ba, bet ilia ofiinoftri iefu ebnftitqui fratresom nes pietatefupauitnn cruce politiintercef' flo illa p plçbe oicctisiiPatcrignofee illis: Xuq.xy. noefhfcirit quid faciut^rfmuid aliud illa apcllatio fanctitalis in medio bifdpulotd Picetisttoarvobisiego fum nolite timere! x^ucUi« £tcu?turbatiicotcrnti ctiftimarct fe fpi/ ritu vidcre:3teruoipt ad illos:0ujdtur, batieftisict quare cogitationes afcédûtm co:daveftratigidetc ccce man°meas cpc des mcos:qiego fum ipfc$alpatetvidc tcqi(pirit° carnestoffa no baber.ficut me videtis babcrc.rflb^c 0iam tunctuturapo IterionbOtcpoubufmyiteria reudata funt. (rWcnicp cpipfis exprimunt fcrmonib :vt ipfum effe intdligamquot;:' 4ante in iofepb:'• poften in fuo locutus eft coipow.qnquide5

C Xiber ^e3ofepb patn^reba

r^mbrofij

Bebenedictione IRepulün temyffic'quot;'' üeclarationcXa.x.

pc benedictione ^ofcpb::qua ration per oes filios eil pater vbcrw^ie^ lïttac üeinyftica ilÙus benedictionis er pofïtione.Èa.xi.

pe benedictione ^Beniamin::royltiwh fentatione ciufdé.Ca.XlI.

lt;|lt;ini5.

Clanen Mmbrofii epifcPP^h!'^ ocbenedictionibuspatrijrei^afo 3nquo0nnud0tio,efutiJro^o, ncdictionefcBOngulotum p.OTi#;, ebaru perfanctü iacob patrecoiu; edictastcu fubtilimyfteriom0P^

CÇpiml02Uînlibl}0cbenedtctfr nediffl^nfoo^^oPgiubab^^^^ ombquot; pamarcbarufancti Mmbto\ ^^^mOTdariAn?^na^e bene' fycpifcopi:rccolïccta annotatio i^°^comengatione parem „^ he

i0fil(; üifcerc Ocbeant reuCTentia : bono/f

rem referte pamb^vt benedictionib^eo/ Wnmiosiuog inailaUcn zeniju^vv rum oignibabeanf: et oe cömendatione /itulcritquos : iacob benedict;), paterna benedictióis.^;cB fanct%ofepbE pemylhca buiusbencdictiOIHß ra benedictionefurnere feftinaucrit: : filios@§ tionctfgj fuos manaffen t eflrem obtulerit:quos iacob benedintXt be myfticabui^bene, dictionis ratione.ta.I.

Pc ppbenca benedictione TRuben primo/ geniti: quç magis ppbetia ® benedictio cftXtüe erro:eiudfo:uat$myftciijs cir caeam.ta.il.

pc ppbetia eoiüqufcuentura erant filijs/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;, fymeon : lcui:quo:ünominib^tribus otf^ gratia oonauitocus:ytfilio^,quot;?ƒlt;^t fégnanf:£toccóftitationc opinionis iU')M cetur. ißifrogatiua igif parents ouapuna dçoiu circa meilied : pulcberrimd ifti^bei fô eft filioiü.lbonoiaßpatrevt benedicatic. nedictionis intcrptationc.Ca.nl. /I tf^onoict pius patrepprcr0,naiinq^/ Pc benedictione^udf:: myftica ciufdé fi//

gnificatione.a:a.iiii.j

Pc benedictioneZabulon::myftcry s illi//

us.fca.v.1

Pc benedictionequot;^facbar:: myftica ei'e^/K

pofitionc.Ca.Vl.

Beppbetica bcnedictiócPan:acmyftico 1 dufdé intellectu!.Ca.VII.

Be benedictione Gad::myftica eins inter,

p:ctationc.Ca.VIII.

Pebenedictine Zfer::myfte^s ciufdej.

Ca.ix.

C Xibcr roe benedictionibuspatnarcbani

^inbronj

ergo bonow be, open; ihnen! lofepbpycffë tXft^6^:cu'quot;0?Perafratrc0fquarenópo

cquot; f°cracbnlh poteratadg^'

runiarcaC^fficani zquot;:^^^^^^ fieitÉbi nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;„

ætekÆ^:^^ {^^!lt;^^a^% ptindptó

°-eiJ^i£a.iii. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;pzcnti nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;:vbi fucrantmeentma Iv

quot;•quot;j^^T^Ste^^^^^ t^^^Xf/u'^s'i'ISO'er'fPfend^^^ c^ZX^n^^}^^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1 Panta^^^/quf odïgnanfnofflùuW

f^oedderöt bomines: t^c^fätate ' ^fr^,et!ibu leuipunape0 facerdotö:qui ^q#^^^^^ bl^ nctmenfurd Amta:..quot;!!quot;'quot; ^O'quot;!'!'P,''!!^'. . mCTfigna^rTque^^l^ne ^^^

tefc'^'^^r^dl°U''quot;quot;ü iPfißüüre v^

v^nb'i muaUdiß vinbuß qu^^ folueratfra^ßtotefupuenl t^a^^

P cyrai6:qun fenbaru 7ficcrdotu% rcB untrfWuUicm magie amp;l^^, rçdofegoebeto/hmomd^ndK^^. nbocquo$OTatiuddgfti^quot;::^.~3

iKetçt^mucniUvindkcelefe^ffenirf: nei' Yaohtçcaiktatievltote^^^^ J fanaußcodemnarenöpotent-a^^ funtimdtdfoimcfudioco efem^d:.

, quf7virgmtfitcamtfcrat:7vindtcccfoh:

tium nobabebat:mapmecaipfeflc fa%n± h/ A^baucritt vtfidma poffidcrttin m:,^ ab omni folct vtnoiu fauœereuocatq^ nbsp;nbsp;/ । Donarct$ed filio fuo oflectiffimo iofe^ nbsp;nbsp;itCTU biccdo adfymeonileutt Piuida vog nbsp;nbsp;nbsp;/ ceneadeu: Bo tibifidmd Ddpua fi:.,^' iniacobtioifpergdin ifraeboftenditgenn^ I ncüfratres moo:quam aa^i^cm^,^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;quot;m cogresanoneredimendo0.d1ßeraiffo amozreo2uinm^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cfépaf^Swæ.oiï^Æqtdfe^

factiin«arinonoteft^%n?„„^.'U°d ante collectustvtqui no eratintroiret:cfc

P it'f/^ntcrptari tarnen ,oron($tfradf;iu9ficret.ß^t maximepptcr$ojh

C liber roe benedictionibus patriarchjru

6 o:ü:quo0inimicos fua malicia fecitfno tpi :'volütaod 3quot; quo magna gfaofiirf/ Pterii fpiritales ncqtictquc an ceriiicënoltra^ lu/ go folebitcaptiuitatis inflectcrcata vt oa uid ipe man°quodamodo triüpbantiü fen tire fe fcribcrct bicensiSupbo:fum meüfa tes.ixs, bucauerdt peccato:c0:iptenucfubdite trui pbo cbuftiiiquibufddmanib'ei'dd eft: fa ctis operibufep fubicctp^petuf fubcurcap tiuitatl crumnd.gpfc vricB qui adomfaff' lijspams rui:qüado:afanobis Qbus fpfe pmiütytpatrë vocem'icuiTeruü effe virtu tis cftd £atul9 leonis iuda^'Ëónc euidcr terzpatrë expffitizfïliü bedarauit: 0uid ; te euides4vnPnature fili'bei cu3 pre elfe quot;nbsp;boceaf:M,co ille:Bcatul'leonis, étli copa; ratice:eiufdc nature ac poterie vnitas irci': ligifrf^Rex ex regepccffitifoitis ex fo:te:q:• futures puidebatófiliü aiTcrerct iUntous çtatis:occurrit bis fubi;cics.tf£x germine

• mibiafcedifti: reeübens botmifti vt leo: et ''^

lt; to®catulus.iEtalibibabes: 0uiaipfe eft ^potfj. Ico oe tribu iudalt;Ergo q:catulü Dixerat:

i bfifnrimleone pofuit:bocéDiccrc:THó ca, puur aurcsvfyiq: catulü audierüt:filiücx'

- fflïimóbixi minoté.iet ipe eft lèo lïciit paf. dj^udiot q: tleone % catulü aipcUauitilco/ nëquaüj2fccteplene$ virtutis: catulü qü ftliümcquis cüaudircrfqlëpatri no puta, ret filiü.lRÖ fie laudatfili'vtfeparefa pre. :. ^Ue^batfquale qui ftliü pfitcLrf^lbirifï, ce aüt7incarnatione ci'expteffit oiccs:£x germine mibi afœdifti:co œ taeß frutex ter/ rç in aluo virginis gcrminauitit vt flos bo ni odoris ad redéptionë mundi roti'mater/ nis vifcerib'in fplendozc nouçluds emifz fus afcédcret:fïcut cfaias bicit:^det virga £fa.n. be radice ieffc:tflos ff radicc ei'afcendcr. dlRadix familiaiudfoy: Virga maria:flo0 :? marifebrift'cft:4fctoic müdang colluuioquot;•

quot; nis aboleuit:odo:ëvitççtcrnfinfudit. Iba: bes ßincarnationéiaccipc pafrionc.lRecü'. bens inquit boimiftivt lco:qniacuit in fe/• pulcbto:velut 4ddcoi^is fui fomnoefetuf: ncipfeaitriEgo bo:miui:zre4eui:%furrexi: Ißamp;rf. qm bnffufccpitme.'^nde t iacob ait:0ui : fufcitabiteü:bocé:québominus fufdpict. 0uis eft aluis qui rcfufdretiniüipfc fe fua. patrif$ refufeitetptatef^ideo natü aucto .* ritate ppria: video inoztuüppna volunta .

quot; te:video bo:micntc poteftateppria.œtui. ohfuo fecit arbitrio;cui'alterius vt refur, k4

garegebitaupltfst f/^pfe igtf refurrectio/ ms fug aucto: cft:quimo:nfeft arbircr:qui (erpectata gentibue.iEr ideooohec illevc ; mat no oeffder ouxe^iuda:vtvf$ad duf '^ortum reßahß fucedTiomo fides mcomipta ferutfhl tooftea cm vtoocuimuo tractatu habita in euagdiotpcr berodej adulteram fucceffio ëroganui oigmtatZamiïït. Rein quiaveru regem negaueruntifalfoo habe, re qpcrüt^lÈrgo boeoidtpatnarebatSer uabitur in ludiab^ vel regibus ludcozü uv temerotffuccceffionls bçreditas ructa per reges: ronce veniat cut repofltu eft: vt cc' defiam oeicogregercr couentu nationum omniü:7gennliü oeuotionc populo;:: boe cft:ipfum manet:ipfïoebitu ferua^ipfl ti' rçgratigproganua oefertur^feipfeeftep pecrano gcntiu.f plus rifat^nofäffet: ipiu expectant gentes:eo q?omnisfpes ec/ 'quot; iP'o rccumbadf/gdeo riciturmoy ►o,. ff:Soluecalciamcntum pedum tuo:um:ne ipfe fponfus ecclefïg credcretur:quirug plg bis eligcbatur.d^dco foluitcaldamentu, fuumicfus naue:vtventuro tanti muneris gratia % ipfe ferua ret: Cgdco oicitioban' Xn^j. nes: poft me vcnit vir: cuius no fum rig, foluere corrigiam calciamentotu dus. Jo*.,, (ydeo oicihRuihabetfponfam fponfus eft:amicusautcfponfi qui ftatiauditeu,: et gaudiogaudet:boceft: ipfe folus vir dl ecddïf:biceft eppcetario gentiuibuic refe/ rentes copulggrand nuptialis: calciamétu fuum folueruntpzopberç. Haie fponfus eft: ego amicus fpófï:gaudeoq: veninquia vo cem audio nuptialamp;quia iam nórura pec' cato:ü fii|phcia:rura legis ro:mcnm:fed re mifiione criminu : vocem Igricig:fonü iodi' ditatis:exultationem fcfti nuptialis audi/ Scfl.4,.mu0lt;,^lbiceft illealligans ad vitem afïnü fuu^dlitium puUüafïnç fug:vtfcruoic fpi ritufiancti babeqt cogregatio nationü an/ te remiffa %ncgligens: fed id reuota p ebn' ftum:7vitilUippetugtboc eft: romino iehi J0B.15. quiaittiEgo fiim viris: pater meus agrico/ la:velutfructuofï palmitesquibufdd inex' olubilibus vinculis fideiaHigemurÆlboc eft illudmyfterium:quodpuflü afïne folui iuffitin euangelio::ipfe rominuslefus fe, dit fu2cum:vt alligatusad vitem ppetua DCT'49. fanctotü fuauttaterequiefeererlt;0tauitin/ quitin vino ftolamfud. I0onaftola eftca ro cb:ifh:quçomniû peccata opcruittomni

50^47 1an iudicabitpopuliï fuu,tanqu0

«vna tribus ifraeUiEt factus dl oan ipfe ferpens in via fedens:zin femi ta moidenscalcaneu equi::cadet eques re tro:fum:faluré expectis a ofio.d^implçp quidéintellectus boebabet: qóetiam oan tribus indicé oederit in ifrod.^terö poli ie fum naue indices fuerunt plebis oeoiuep 'fIs|tnbubu0.(Clt;uitautézfamfon oembu

iban::iiidicauit ifradvigintiannis.S,no buneppbetia fïgnifïcatifed anticbdftüqui faturascfrex tribu oan.tf%uusiuder er tirann^immanis indicabit populu fuunigt; ([Zanqua ferpens in via fedésoeijcere té/ ptabiteos qui viamombuigt veritati: fup plantare cupiés veritaté.iüboceHem moz

dere eQcalcaneu:vt venenifuffiifïoneequ° faucius : vulneratus rente ferpentis leuet calcaneu fuum. Sicutiudaspditoitépta/

tU0 a Diabolo fupoominiï iefuj leuauit cal

caneum fuü vtoeyceretéquité: qui fe ocie/

'cit vt omnes leuaret.«Xcciditigifnon p/

♦ftratus in fhcié:quafï Do:mttans:fedretroi fum :vtafuperto:ib°adp:io:a feerrédens

0 Domino erpeenret faluré. Sciebatem fe rcfufcitandü:7ideo iacenreadam expeen/ bat engere.« Œlnde nos eu bene invia cur/

rimn0:caueamu0:necubi ferpens lateat in femira:zfub:uatveftigiiïequi:boc eft: co:, potis noftn:: DeyaatSubito équité Doimi'

cnté40Hdfïvigilamusicauere Debem^di _______________

quaten^::morfus Declinare ferpétis.«7H5 , ptlte bec ftido.Oterü Dicéhb^iMidttiv ergo nos opumatfomnus negligetie. fom nbsp;nbsp;- - • nbsp;nbsp;nbsp;-nus ffculü nóofipdmat Diuinarü fomnus:

TC^.75neoenobis Dicaf: 0bdo:mierürfomnum

nibilinuenerut omnes viri Dtuttia:^.

«^ed fuut :fquitus Dotmicntesioequib^ (mptu eft:Do:micrutqui afcenderilt eqs. «01auarida pectus tuü vulneret: fi libido inflimet: Domus cquef:zideo co:pu0tuu: boeeft:equü tuü nöporto rcfrenarc.damp;li/ gib ergo vtenam fï Deiect° fticno: boceft: mo:ru°fuerisnöobdormias. «fâui enim obdozmiütfomnüfuü: nibilinuentüt. Zn auteexpecta falutég düo Ventura;: refpice vt gratiam refurrectionis mucniasC^o:/ miebatiüda0:oem$ verba ebtiftinó audi/

oiuitiarü:quimercedé Depditione quere

P?efru5auaridç fomno graui:mifïtfein co: aus: vulnCTamtequü: oeiedtequite^ que

/Th quot;Taneti^mbro^; ranonel^CT^^egfif^gfefiq^ nbsp;'^^'-^110^1^(11^ vnycnitu^aiaaiautt

ter vberiU0Meaituamp;feac nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^ftkiimal^jccntiu. amp;lndcctchh0otac

ftic^Up benedictions nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cofihuipint'veftn.^ Ecpuinaquf

ne:h.xi. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;ririgcbatrfoluitou:

^nevtran^ epiloao Quoda oriu, nbsp;nbsp;'o^uit eoiyotentid quifafuis virmtib'

damu0biftotia:acut %amp;ntura^ fin°.m°c°c6fïdente0erât.^gileûiquù4 togt;'^nacodufltPPbctia fa^miarob. nbsp;nbsp;P^!^a°c^rad patrituo:etadiuwttc

6amp;4,.Man^lofepb nomine biberamus. 1^4; a^t^^«r~eftquiafomuittfrad:: bus mfamphäduß iofepb:fiii9amDi^^a ^'umtfihutnifi foto be'pater: quibijdt: meu^dagifiU^^meue Qdolefcamp;fo?^duamp; ^^bpucnirtufdpia amp;tfrad decrf^^ '^c™r€-3Jnquécöril,:cöfcren^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^rfuf^'atdranima meatrfftbeii^^^

^nt^intedebantin eu bfiiared: zedbeCqpt'bndictioncttrç Pa tent!' -'010 comm: %fi^hquot;Pronia em fubiedteücgdHa b,cbiodi manus cotép manus ^n~?tedKttonéc#i:i: terrena doitbnamp;' r^c^ri 'acob'^^lle quiRualuita peo ifra tm^^rä^TFvtibominibqtangdißO^ !!gt;o!™°;7°aiuutttebc°meu0:7bcnedi nbsp;nbsp;™fiy?ta{^inillo vdutc0teroptibilicoq)o

te benedictione(^1a fummott benedic ^-R^bi^^nqtpptCTbenedictionevbau none terrfhabetis omnia:ppter bndictio/ teF^fi^^fidictione0patri0tuitmamg, ne vberu, vuluetbenedictioneo patrio nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;°quot;° teftamcta bidt: quop dte/

%matri0fiualuir.]Benedictione0pmontiu% hfo^aatusffltaitero bemoftratus. ft 1 manentid:7oc(lderia colliu ptemo:u erunt i,quot;cvbCTa:qni velutquoda3no0 fpinnli (up^put iof^b:7fup caput eor quib'ö/ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;cdiicauit: et obtulitbeo filv

fuit fratru.rfëufcaufa eftamp;fuDoesfiha« oS'^^dmanc bidtvbera: quiverebndi? lofepb yberiOfèfccutuo eftpateTCnifï az Dfi, h:i^™qui^™quot;cta virgo ipfobfii potó ^rata in eo iam cbrifti videbat nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;^quot;detilla mulierin cuin

Qlndebenedict illiï magie qui rtDectabi ^toa^J^^vctttqiutepottaufctvbe itiidJfo ^r$iUuquividebataitrfi^U0^^fant tilt;^fo!!^2ö0fitafc:Ztotof bfidic, d^me'iofepbrff étuieftampliadus* nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;%matris.^Si vuludfoh,

^ufysaii'gratia femp augef:7feevelun intelligere:cur vtru^ benedi fus ïuinöbabetgloriatPequo ctiob^ea ^;?quot;r™quot;t:latebitcaufa. potuit ere

rt:qiJ?dbu0Ülud falurarepfa^$mm^^ fiin^^a/ft mbocmüdoiabüdauit gra: ^,^lt;Wmeus ampli5dus.£tideo qzviz debant cu crdcere fratres: tinuidere

Piuerfc nnnc legimusvulua patrismucco: dus quo vcrbücructanit: nunc oseiuß ri quo uilhcia pcefTïcepquopdiuithpiétia: w.

CUiber tôe benedictionibus patriarch aro

1

d$anctiMmbzofücpifropi liber 1Oei iaburbcic5raclira:3nquooi' fàgt; nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;uituminfolentia z QUaride ftudi'

,0^0 qm bumanitatis ptcdicationc jum repzcbcndit: jftparfimonie ec imitan Deberentfanctum iotepb: potius 1 nguDertariß virtutem cominëdar bebonis faciantmala $bcmalis bona \ iféha^^idnit nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;c°mineaar.

Qcquirat.£tinqufb02rea biuitcs frumamp;

tac0derebebcant.fo.vii. lt;^/t^ (IQuoniodocrcmplo nabutbcet Beadmonitioneoiuitis vt timcatcfpev^ |adoab regisifracl pauperes quott nanó faUaturmcrepbenlïonc eoium qui^ dieaO(UltibU0opp2llTiant:cumt3 biaint nibiibanddpaupib'tqzbcos cos ^ men natura omnes equates pdu/ maledixeritvtegerent.^.VIII.lt;

eSancti offurgut plurimi:plure0qui rapiant ^ qui . ,amimntlFlonvnus nabuthe pauperocci 'fus eft:0uotidie nabuthe fternitur:quoti/ quot;nbsp;nbsp;nbsp;dicpauperocciditIboc metu percitum bu

manu, genus cedit iam fuis terris: migrat Ciiparuulis pauperonuft° plgnoze fuo: fex quitur vpo: illach:ymanstan$ad buftum igt;fequafmaritii.^binus tamë deplorat il/ la:qufdefletfuoru funera: quia ctk amifit coiugis Rfldlum:fepulcl?:upatet:etfi fflios no tenct:tamcedules no dolet: no ingemit graulota funerib^tenereplis ieiunia.0uo uf$ tenditis diuites Infanas cupiditates: munquidfoli inhabitatis fu„ptrrram^lCur ei;cltis conforté naturf:: vendicatis poffef fïonénaturf:3fn cömuncomnlbquot; oluitib^ at$pauperib^terra fundata eftXurvobls

lt;luspprium foli olultes arrogatis:iRefcit ; natura diultes:quçomnes pauperes gene rat.THc$ cm cuvcftimétis nafcimur:neccü auto argéto$ generamur. THudos fiidit in lucem:fgétes cibo:amictu: poculo:nudos rcdplt terra ^0edidit: nefdt fines poffefflo nu, fcpulchro includcre.^^efpes anguftus fque : pauperiabudat:oiulti: : terra quf vluétis nö cepitaffectütiam diuite, caplt. iHcfdtergo natura difcemerequado nafd/ mur:nefdtqu0do deftdam^Omnes fimi/ toleo crcat:omnc0 fïmilco gremio claudit fc, 1 pulchu.iauis dlfcematfpecles monuoriï: ' lRcdopcriterrQ:ctfïpotes dlulte, depbenz de.£ruderato paulopoft tumulü: ctH cog-nofds egenté argue: nlfl forte hoc folum q di oluite plura pcrcüt.Serlcfveftes : auro intextavelamlnardb^olultis corp^ambif: dana viuétiü: nö fubfïdia dcfuncto%rfunt. dnguétu accipis olues: p°mortui es : fr tldus es: pdis aliéna gratia:ncc acquiritu, am.bfredes relinquis qui litigentcd bgre dlbus:rclinqui0 depofitu magis b/redita/ rium $comodu voluntanii:qui qu relictu I eftminuere ac violare formident.Si frugi quot;nbsp;- bfrcdes funtcuftodiuntrfiluxurioffcfoau/ I rlunt.^ta^ autbonos heredes ppetua co =demnas follldtudine:autmalos dimittis: quo tua facta ebdenent.

(Tnuod bomines quanto oitio' re0cenfu:t0ntOD0Uperio2e0 afe cm.fi-quo$infati0bi!i0 auarida gradus,babeacj^rquid bcc vox: DomibcpfcfcratijCaji.

« Xiber Pc«flabiitbege^raelta

tiß quidc pauperib9vniuerfa:aufati0om, hfamibilrdinquinstpfnotfl pauperu vos potius oiuitcß fulhnctiß.^Ui iciunantcu, no babcannvos no iciunatis cu babeatie. ^obi0 (gif pufpenäcp0irig:$pauperib^ erogeth amp;lo0igtf veftro affectu luitismife re paupertatis erünasii pauperes quidem no babent quo vmnt.amp;los autem nec ipfï vtiminimec alios vtiflnitisÆruitis auru, oc metalli v^is: fed rurfum abfeondins. 0uanto%:vitas in ills infoditis auro^Cur Illa femanf:cum legeritisoeauaro Pinite: Zbefauros codit:% ifratcuicogregareos: Ibères ociofus ctpectat: bges faftidiofus increpat g? fero moriamini, edit incremeu ta bfreditatlfuf:adoamna fcfhnat.euid igiturmifcrius:quando nee apud ilium cui laboiatis gratias oerdinquitzœiepter il/ lum totis mçftam oiebus toleratis fame,: quotidiana menfe veftrfDamna metuetef: ,1 jppter lUu Diurna adamatis ieiunia. THoui ego Dinité in agrum pficifccntcipancs bie/ uio:es vrbe Delatos numerare folere: vtp numero panis çftimaref quot Dies in agro futurus effet. IRolcbat obflgnatu, aperire boireuine quid De códito minuerctur.^a^ nis vn9finalis Diebquot; Deputabaf:4 tenace vie fatiare poffetXóperi etiaviri Iïdc:fïqfé ei ouGeffet apolituiqufri ^ pullus effetoc dfus.lbocideo fcribo:vt cognofcatis vin/ dicemeffe Deiiuftidaïquç lacbiymaspau/ peril Veftro vlcifcaf iciunio.

CQuodmenfa oiiumin mulroiiï paupe;zinftruittir fanguine.£roe patre qui cogebatur a oimte cuiuf menfe vinumoefuirvmlium ven/ deret.Etquomodo fere muliereg incitamenta fintexrotiiontgapau peribu0.£a.v.

/t Gam rcligiofum effet iduniailifO' Gq, prucöuiug tui Deputates pauperi/ bus.Zolcrabilio: iam Dines ille cu ius DC menfa ca quf cadebantpauper la,a rus rolligebanfaturan cupiens: fed cti5 ip flus menfa mulrom pauperarólhbat fan, guinc::ipfius poculamultozû quos ad la/ queum coegeratrubebaurcruoic. mananti neeafvt vobis qô Delectat paretur! fune, fta fomes veftra: funefh luxuries, gue oc Cummis culminibus ruit:vt frumentis am pia vcftris receptacula pzfpararen gue oc

CXiber Pe.nabutbeBe^raelita

ro ligcntur.lRon putantonera effe fï p:cci/ ofa fïntinó putant vinculacffc:fi in bis tbc fauri comfcent.Dclcctant % vulnera:vt au/ ,, rum auribus inferat::margaritç oepende, ant.lbabent zgemmfpondera fua: babét :vcftimcnta frigoza lua. Sudaturin gern/ miszalegetur in fcricfs:nmcn pda innant: nbsp;nbsp;nbsp;Al^ythw :fl natura aduerfaturcómendarauaricia. S°maragdos::biacyntbos:berillu,:acba/ ten:topa,ion: ametbiftiï:iafpin: fardium: fummo qugrutfurotezvel fï oimidiu patri/ moni ; pctatur.lHó parcunt oifpcndio:ou, indulgent cupiditati.lHon abnuo gratiam quanddlapidu illozum effefulgozê: fed ti' men lapidum.lRec ipfï admonentcótra na turS expolitivt faxozu oeponerentafperita tem:rigozem magis metis effe expolicndu ^Iapidum.

Cnuodnullc oiuittcjbquid cou fcrrcpoliuirœtra imminenté fatilt; ncœUimtéætvndeoiuites appel' létur. £luod$oiue0 002mire nö ponitniecipfefequietuiii cfle pati/ ótur.Ca.vi.

dis artifexvnumoiem vitybomi,i nis potuitadiungercfiauemoiui' = if eiusab infcris rcdemcrut^fCui''quot; ggritudme pecunia mitigauit!iRo inabun dantiaoiuitfarü inquit vita eius. £talibi: raibil pfunttbefauri iniufliz iuftida autc, tezow.io; liberat a moite, dßeriro clamat pzopbeta: Piuitif fl affluant:nolite coz aponë.fâuid ips.cx. an mibi pfunt: fï me a mozte liberate non poffunt! 0uid mibi pfunt: fï mecum poft mozte effc nô poffunt!toic acquirunf:bic re linquütur.Somniiï igitur loquimur no pa trimoniu.Glnde bene ait idéppbetaoe oi uitibus:0ozmicrutfomnumfuum: : nibil tes,75. inueneruntomnes viri oiuitiaru in mani/ bus fuif.lboc eft oiecre: iFlibilinuenerutin operibofugg oiuites:quinibil pauperibus cotulerunt.lFlulliusinucniiïtïnopid: nibil advtilttatéfuam pftcientes repcrirc potugt; erunt.^pfum nomccofïdcra. Bircmoicut nbsp;nbsp;lt;; gcntiles inferni pfulcm : arbitrum moitié ditemapellant :oiuiœm.fâuid nifï moite pauper paupere liberarc!3llla tibi imponit nbsp;nbsp;nines inferrenoucrit: cuiregnum oe moi/ fumptuuneceffitatemzvt gemma bibat:in quot;nbsp;tuis teuifedes inferna fïnt:0uidcftcnim oftrooozmiat:in argétea fponda reeübat: quot;nbsp;diuçsmîn inexplebilisand fames acfïtis! auro onerent minuozccruicc monilibus.Pe nbsp;nbsp;0uo plus bauferit:plusinardcfcit.Sicp,

ketanf:cöpedibus mulieres: oümodoau nbsp;nbsp;pbetaadmonet:0uioiligit argents no fa

%hbro0

amp;Z0.5. tiabitur argento. £tinfra idem: /Equidem bicpelTimuo Unguo:. Sicutcm fuit: ita et ab^t::abudantiaduolabozatin ventum. £quidc omnesoies eius in tenebzis t lue

tuti iracudia multa: iIanguo:eiira. ZoIe

rabilio: coditio feruulozu. ^Ui embomini/

amp; 6. bu0lCTUiunt:iltepeccato. Sic inquit apo'| 3o5.8. ftelus:0ui em facit pcccatu:rcruuseftpcc cati.Scrnp in Iaqucis:fenipinvinculis elk nunqua liber acopedibustq: femp in crimi nibus. Aimifera feruitus: feruire peccatf. THaturf ipfïus nefeitomniamec fomiiy ip0

USnouitvicc^aut abiAingitur fuauitate:

£^$.% CUIUSnullujeHimmune feruinum.Pulas i em fomnusfcrucetffmodicuj vel multum edat.iEtfatiato oiuitysno eft qui cd linat

tgt;o:mire.iEtatatcumcupiditas:e*:citatcu/ ra^uigiltaliena rapiendi: to:quct inuidia:

mo:a ve,t:ftenlitaspuenmu infycunda

JpturbacfoUicitatabundatia. ^ndUli oi' utricuius poffeflio vberes fructus attulit: Zaej.n, qWcogitauit oieens:Auid faciaj g no ba/ beo quo congregem fructus meos:zoiat:

- F Ibocfacia:Peftrudbozrca mea::malozafe?

dam: illo cogregabo omma qugnata funt nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;______

mibKimcaanimfmep^Hmma babcsmul gacftiquebo2rea Oiiiites frumo ta bona in annos multos po(ïta:requirfcc: nbsp;nbsp;taCbdcrcocbeancta vii. maduca:bibe:lt;pularc:refponditoe°: Stul'—— te bac nocte animituamxepetunta te:quc

autc parafti cup CTunt!lFlc ipfequidé ocus

eum Doimircpmittit. Interpellât cogitan, t^tepatat Dormiente. Sed ipfum quietü eue patitur: qui De abundâtia Diuitiarum luarum foUicitatur:iin vbertaté fructuum vofem gementis emittit:0^^ faciam in, bçc pauperis voxeftmö babe, viuendit^gens omniiï bueat, ^Jt^^^A LPr atrf^^utatur^^^ nibil in, uenitad yium alimentitcöfïderatnibil mi'

Reftruam borrea mea. TCcte Deftrues ca

quibus nullus pauper onuftus reuerritur. borrea iniquitatis funtreceptacula:nópu etatis fubfidia. IRecte Deftruet quifapiéter fdificarenonouit. Beftruetfua Diuesr qui ndcitfterna.Beftruetborrea:quinonno/ uit fua frumenta Diuiderelfcd daudcre, ^t

C Xiber^eWbutbe^^raelira,;

emaneri,

pauperes maledicti:cu=tU3fît areotlBc wattörfo ati pauperes fpiritu: tfipfoi? eft regnum Cflozu.THooepauperahoeoiuite feriptu ra oidt: Captanspzatfrumen maledict' crit.Peinde non regyras quid vnufquif$ mereat.dR^ifcncozqfrö oemeritis indica re cÓfueuitrfed necewbatib°fubuenire:iuua re paupere:no examinare iufticiam.Scripgt; turn eft em: jBeatus qui inteUigitfup çge/ te^.40. num7paupere.^uis é quiintdligit: 0ui compatit ei:quiaduertit confoite effe natu rc:quicognofeit q?zoiuitem i paupere, fe' dtoomin°:quircit œfanctifïcet fructus fu/ os fioebis Delibetaliquo paupcrib°po:t(/ onem.lErgo cu habeas vnde largiaris: vi/ de ne Differas Dicens:Cras Dabo:nelargie di amittas copia, $ericulofacftoe alteri' falute oilatio.iPoteft fien vtou, tu Differs illum:illemoriat.4^agisante motte, p:g' cttrre:neauarida te zcras impcdiatzcpmif fafraudentur.

CQuomodoie^abel queeft aud/ ridaamittat oiuiribus contra iU' fheiam poflcflioncin quamoefide/ rancCa.ix.

/—lt; £dquid Dici ne oirerasliberalita/ temtWinam non apioperes rapi ft —/ nam:vtinamq6cupieris no extoi/ / queas:vtinam alienu non pctas:negatum p:ftermittas:e)ccuratu, paticterferas:non audias illiie,abelqufeft anarida: quod/ ' 'dam pfluuiu vanitatis Dicentem:Cgo tibi Dabo poffeffionequa Dcfideras. ^u triftig cs:quiavis menfura, coOderare lufhcicvt alienu no eripiao:ego babeo mea iura:me/ as Icge0:caluniabo: vt fpoliem:7vtpoffef 'fio eripiat:vita pulfabitur.amp;iid ero aliud in illa biftoua niliDiuitu auaricia oeferibi/ quot;nbsp;tur:qufeftvanu pfluuiu, qô omnia fluuij mo:erapit:etnullo vfui pfutura traducit: Ibfc eft ie,abelilla non vna fed multiple*:: no vnius tcpons:fcd tépoiu plurimozum: bçcomnib9Didt: lïcutin illa Didt viro fuo acbab:Surgcz manduca panem::rediad ,.1$esl.quot;° te:cgo oabo tibivinei nabutbe ie,raclitf.

Ctfcnplït libiu, nomine acbab: :fïgnauit anuloillius::mint lUuad feniozes :ad li/

bero0:eos quimozabantcum nabutbe.Ct erat feriptu in libzozgdunate ieiuniu::có, ftituite nabutbe in pzindpépopuli:,: eófti, tuite DUOS virosi,lies iniquitatie*:aduer/

C^ancti^mbrofg

CXiberæenabutbege^raelita

^r^ad^t^fipfavospudorisauUadmo feraiüûlitam^tfctdeo ilUgpotf' tebn^^^d'quot;Candoveftra0vulti0fupera/ U0quot;*

tarne vindtte.iParieres ve/t bAta^otbominea nudatis.itlamat antet

nudustinegligis::tufoUidf•

,-Smarmo:ib9pauimenta vefhas.' ft^^h°P°U2qufrit%nobabet:pancpo,. ,

equustuusaurUfub oenti', ciofi. i'Sed Delectant te omametap/ nf°, frumenta no babean^duan,• fumistibiludiciu.-populusefu

W daudis:populus replo/ inemma tuamvcrfas.^nfylic cuiuslt; potettateeft tontovanimas amoite be,'

liliino eft voluntao.Zotius vita po/ • nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;™°tanuli tui gemma fcruare. be quot;^quail's Diuircoeceat ^dicatio. Hi/lt; t^hinguit paupere oemanu potentis:

cui no eratadiuto: adiuui. fóe/ cuo perituri fup me venit:os autemvi ebcncdint.fufticiam inducbar:ocu

c£coiu:pes ante daudozütego era Q^kEbanodi'fi: infra: ^nte foxs me/ A babitauitbofpesioftium autem me/

vementi patuit: Si auté peccaui

r :n°ctlaui culpam^meé: ne$ re/ rfum multitudine plebis: vt non an nunaarepfcntib^ab.sipaffus fum infir,

exireoftigmeuvacuo lïnu.Cautionélt; vuquababuioebitoiis: feiffd fine rebiti' lotione reddidi ftnemoia. iRd quid ^lUudrcpetamigpin omni infirmo fleuif i^tingcmuiffe fecü videret virum ncccffitaterfeante in bonis.0$% tune fé,

1mäßig fiuffeDies malozü cumfe babere : neret:aiiofindigcrc.Si boe ille ricit quii nunquQ vidufoculu fccittabefcereiqui nu

panem fuüfolusmsnducauir.enóp:/,

tradidinque aiuuentute fua nutri, ucaluitnnftituit parentis affectu: qui nu, nudus Defpeptiqui monenteoperuit: q^veUeribusouium fuarüinfïrmommca' patbumeroßmöopzeffitpupiUuinun® । nbsp;nbsp;odectatus eft:nunqud gratulatus euhpiuinimicouij fuo:um:IIqui fecitbee lt;nbsp;uclummiscypit egredi oiuitÿs: IInibil er nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;r__

Patnmomo tanto nill folum fructil mifen, ^bundauit in oiuit^s Umplidtatis füg ri coidifrepo:tauit:quidre te futuru eft: qui , uites ante eguerunt tefurieriït.ine$enim ;Uonefdvtipatrimonio:quiin fummis ri nbsp;nbsp;ociofe fcriptum eft: Piuitum pauperes pzç

uiti;0bies fuftines medidtatis: quia nulli nbsp;nbsp;polïti erunt: et p:opm feruiromiuis fyne/

largmainuUifubuenis: nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;i

1UUOmöOlUiregeuftodes finn nbsp;«vana feminant: ex quibus non fructum

C Ulber ^e'Aabutbege^raelita

CTaneti

TRemo erfi fouscnifl que culpa cxduferit: neuteiecitadeocparadifo leua neglexit: nemo longe:nifï que flagitia ppHa relega, ucnnt.lErgo vos ppe politioiate i reddi, te munera terribilioeo:7ei qui auferrpdn/ dpäfpirttug: terribili apudreges terrç: eo ^nullo redimatoiuitisfämiotnullo inflec, taturpotentiufupcilio:quiculpf pda oiP ,, r cnminatiquiquo plus alicui contulerit: eo 'plufexigitab eo.Saul piiato ptulit regnu: fed q: mandatu no cuftodiuittiregnû ami fît tfpiritu.dbultoo reges gentiû ppterp, fidia fcdt pfo patriieffecapduos. lEt vt ia oeppoUta loquamurbifto:ia:quiacbab re géc|lcftib9ingratu bénéfices itaiuffit occi di:vtcanesciquot;vulneralambcrér. lEtetfi qi pauperis vinei cócupterat:ncqua$ tantis opibquot;expletquot;imperij:infra oém inopia re, dactus eftaofio.jHo qui vulnëra eiquot; laua/ ret inuétus eft:nÓqui coipus operirct.Pc, fecit area eu bominubumanitas:canü fuc/ ceffit afperitaf.Pignos plane fui miniftrof funeris auarus inuenit.

CQueadmoduaebab oicat cöino tusante facieoeevrinofebWno inducerent fup eu mala: ^t^ ons etia circa indignospmifla fua Ier/ uet:£a.xvii.

±—— rèc loco oiitillud qftionis: quo Ic g lW 21. gimusoixilTeonmadbelig:Bidi, ,fti quéadmodu cómotus eft aebab afaci^caflHó induciin oiebquot; cius mala: fed in biebquot; filii eius induci mala.'Hut quo bicimu0:q:valet apudolim pçnitétia! £c/ ce rep motquot; eft a fade oeiiiibat ploians: ct c5fciditvcftiméta fua:7operuit fe cilitio: % erat indutquot; facco ex illo bic quo itcrfccit na, butbeic^raclitidtavt bcü mifcóia cómouc rct7mutaretfententia^. lErgo autpeniten tia no valuit:nee inflexitofim mifcricoidé: autonculi i falfum eftilRi aebab victquot; eftt occifus Sedcólïdcra q:icpbcl babuitvp oiécuuis inflimabatarbitrioiqugcöuemt co: ciuf:7nimijs facrilcgijs execrabilé fccit. lEt buncß Pfnitétigdus reuocauit affectu. Dns aut no potmutabilis gftimari: fi pfeP lïonis imcmorinÓ putabateffe feruanduj qôpmifcrat cofitenti.^ccipc aliud verius: ^tidigno feruauitons tenoiéfentétig fuç: fed beneficia circa febuiina ipfenö tenuit: intulerat bellij rep fyrif:victus eft % fcrua, tus ad venii:captiuuscB libertati Ponatquot;:

7

C De Bocationeomniü getiu nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;lt;Xiber 1

C^ancti

quot; vocationisemaneo0lt;/Jbacregulapefaia era.42, innittit ferino oiuin^oiceno: lEduc0Cfco0 in v^m quam non nouerunt: tfemitas 4$ nefduntcalcabunièt faciam illis tenebias illuccfcerc:7p:aua in oirectum .Ibgc verba faciam:: non oerdinquam cos.Sjqó fecj/ tun^ipfi autemcóuerlï fuutretro:adparte quandam generis ipfoium referenda, eft: no ad eos quibusaittTHo berdinquo eos.

era.45' ^terum Didtoominusadiacob:7Holime/' tuere:quia tecum fum. ab onenteadduce fernen tuum::ab occafu colligam te. Bied aqioni adhuc:apbuco:nolivctare:adbuc filios meos ó terra longinqua::filias me, as a fumo terrç:omnes in quibus vocatu, eft nomemcum:^n gloriam enim meo po/ rauiillum::find,: fed illum. nbsp;nbsp;nbsp;autem fe'

quitun^t pdudplebem egeam::oculi eo/ rum funtccei:et furdas aures babent:non poteftds vlla ratione?gruere:quosin glo nam fuam paraffe fe oidt.rf^n bis quipe omnibus verbis qug6vno bominu gene, re bicunturtalyspfonis prioraial^s pofte/ rioiapueniut. Bpudapoftolum quo^q” in parte populiagitur:fub foti^populi nu/ cupanoenarratur ::in reliquis plenitudo cenfetur.Cum ein oe ludgozum obcceatioe bilTereret::quofda, ctipfis graria faluos ßo.H, fieri oemonftraret: Pico ergo inquit:nu4d repulit reus populû fuu,:^bfït.lR0:cgo ifradita fum exfemie abzaioe tribu benia, min:non repulitneus plebem fuam quify ^'fduit.tolcbs ergo pfeita :plebs non repul/ faibi funtqui incbriftoiulhficati funt.lEt qóbc omiifracle nici videtur: in bis tin 4$ Ubigratie electio rdiquos fecit oftenditur: iïeut fequétia apoftolici fermonis enarrat, adwgitem : bidtiannefeitis in bdia qd oieit feriptura iqucadmodu, iterpdlatoe/ umaduerfus ifrad/Pomie ppbefas tuos ocdderutialtoria tua fuffoderunt::cgo re lictus fum folus::qufratanima,mei.S, quid Dicit illi refponfum oiuinumfiRdi/ qui mibi feptem milia virouim qui nó cur/ uouerut genu baal. Sic ergo inquit: /Etin boe tempore reliquigper electionem gratig faluç faerç funt. Siautégratiaiiam non ej: operibus:aiio4n gratia la non eft gratia. 7HÓ ergo omis ifrad reprobatus:necorfiis electuseft:fed parte cgdtasvolutaria auer tit:parte fibi illuminatio gratuita referua/ uit::tame ira beds ferino babetur:vt: in

«Taneti

vna°t^i^ra^e^ngredivfa0rua0^^ tionëvXa^eerccpto:tad cogni, vnih/^ritgdelecto jfe quare oe' Oenegœ^°vtgr°'quot;'quot;:alteriaur

t) nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;c^tisaffetio locu

tic bdcaur/quCT^!^°rf^fEmpota gra busffculis oim^^OT^rfalicet anterioti grediyias fuis:vno ^^X S'quot;''§ cloquqserudfretur:e^D,A.!e^u''lumis nem ventatis elccto^f! •l^d cognitio, tande, faluandis a/hC^kquot; infidelitas locu vnuspopulugl fidcfibus fcccrit: tan$ri mifenco:diaoei CT^Tr61quot;ertS2^

gt;renopoffet fCu^Xfenationibuspfta/ nutio fal^'^ntib^eft^^hA^^^ °imi, plenitudo: quaff dluminfrt cXTifXg ^queantiquiomnes facta omniu aentiux i^Xl±±~d' fät. 3utquomoTofo 1ncl rublata obcfcationefaiuand°fircnio

^ft:^^:d^P°quot; fatuandispmrfa nonpenienit. ^dquomodo OTa# «fati. quammpuusnoeftfacta voGtio^trf^u; ^cmgrcdi pteniaidotûun tantapt^mi, Imhfh°ttt7°quot;?quot;°quot;'°b°'n!nu5 m^ha in ^!^^^ontbusquefantfubedotOne ffi^i^iftifiGtioaemotiatfdsamp;bouun myitcnoiu iudicio:ucBcaufaspiu6 % poao magiftermaluit ad altitudinem oiuitiaiw; ypicnttç oei fciennc$ fufpedere : $iuftif, nmf veritatis 7mifericoidiffimfbonitatis

temeraria inquifïtiöe oifcutere: nibil omit;

tai0^cbisqufnon opo:teti5no:iri: nibil t!^fi!ttS,°ebisqufnölicetfciriq^^^ taemltLtttïn hifhoniAnAttd^h'_____-

quo^ caulïs latentib^foli monamp;aëeffect

vtcum pateatqb gerttur:nö pateatcurge'

raturnegocio in mediu oeducto:zin occul' turn rönefubducta:vtieadëre%oeinfcru,

1 ftij^i/b;^^^^^ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;biü veraciü:%ooctrinafenüauferës:cffnn, nbsp;nbsp;nbsp;/

1 i^s tauitasrefuttffl^e^em llnerao air nbsp;nbsp;dens Oefpectionem fuperpnapcsiieosd nbsp;nbsp;nbsp;I

1 ^^^F^cre^Jrcbarö^tiftein ofoi nbsp;oip:effi fuerant:releuds:quireuclatpfun^ià ^s^yieincgeftatenafcafr biïc valida pcc, nbsp;nbsp;da oe tenebristeptoduat in lucetn vmbri nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;?

1 :fi^°U6Pukbutudo fubltmettiUu oebh moitistqui multiplicatgetest perdetcas:

ift membiom exilitas contracta ocformet: ifubuerhsiintegrum reftituec.0uiimu/ ha ni catbolids editus in veritatis cunabu tat co:pneipum terrât occipiteos:vrfm/

(»eBocatioeomniu getiu nbsp;nbsp;nbsp;O Xiber 1

potcftas.S3tam indubitabilee^qó novf dctur $ qó videtur:quiaauctozimanifefti operis negariconfeffio etiam incognito no poteft çquitatZ.@ Il ­ illos Dirigas me/ tis intuitui qui longam agetes in flagites 7 fceleribus ctatem:facramento baptifma, tis cbzifti in ipfo vite fine renonatur :zfine vllo fuffragio bonozum operum inregnicc leftis confoztiumtranfferunnir: quo intel/ lectu oiuinu, indicium comptebendes mi' flvtindubitarer agnofeas gratuita effe oei muncratit ficut nulla funt tam DeteiUda faaiio:a:qufpoffint gratig arcere Donum: ita nulla pofte tam pzgdaraopera elftere: quibus bocqô gratis tribuitur:per retribu tionis iudiciu5 Debeatur.^cfceret ein re/ demptio fanguinis cbzifti:necinifericozdig oei bumanozum operu pzerogatiiia fucetf/ bcretifl iuftifïcatio qugfit per gratiamime,. ritis pzfccdcntibus oeberetur: vt nonmu/• nus largientis fed merces effet operantis, ^ndeautei poffet pzobari q^adcuacuan, dum oziginale peccatum nulla idonea effet induftria:ni(ltimpijt facinozofl:perlaua^ emm cbzifti affumerentur in rcgnum:agno fcercnt$ qui in fua iufticia glozidtur:^ ni/ bil Dignum agerepoffint adoptione filioi^ oei: fi ad regenerationis non peruencrunt facramentumicum eadem qua fcclcftiffimi peccatozes coditione tencatur:parcs futu/ ri in fanctificatione:fïaffuerit regeneratio: iïmul perituri:!!ccffaucritablutioCSi ergo etiam ce ncquiffimis in ipfo vitgexitu gra/ tia inuenit quosadoptet:cum tarnen mul' ti etiam qui minus nocentes videntur:Do/ : ni buius alienifuntiquisBaut fine Difpen fatione oeifieri aut fine pzofunda oicatcQ/ täte Decerni:0övti$ non ideo iniquücft quia occultum eftifed ideo equum eft:quia '' iudiciui oei effe non oubium eft.0óenim ab illius pendetarbitrio: qua fententia iu/ dicarioebcat:pziuffy iudicetur:incertiï eft. Cum autem res ad finein fuumVcnerit:ne/ mini liberum é oe exitu conqucri:quia eer/ tiffimum eft:nibil aliter ocuin facere rebu/ iffe ^ feccrit:0ui multimodgvocatiöisva rietatem ad vnam gratiam pertinente etid iUa regulaeuangelica comparatióis aftru/ Xitiqua oftédit patrcmfamllias oiuerfo tc' pozeconducentem operarios vineg fub pa crione Denard:quo vitc ctcrnc flgnifïcatur : gqlitaf:vbifine oubio bozavndccima itro.

C5ancti

illuminarebiftulerittc nuc eundem ifraclé: Donecvniuerlïtas gentium introeat :obcg/ catum effe patiatur:pereuntéin tot milib^ nafcentium at$molentium:: fatuandum in eis quos mundi finis iuenerit.0uomy/ ftcrio toto feripturaru co:po:c Dilatato in/ notuit quide nobis quid factu, nt:4d fiat: quidve faciendu flt.Scd quare ita fieri pia cucrittab bumangintelligentie coremplati onc fubtractu eft.gftiaßt qui nefcire ali4d erubefcunttetper occafionem obfeuritatis tendunt laqueos Deceptionistoem Difcreti onem qua De'alios cligittaliofcu nÓ cligit:

TOattB.xo. 4ßuln enim fut vocati:pauciaut clecti:ad mérita bumançreferiit volutatis: Doeëtes fc, nemine gratisifed e*:retributione fatua ri:quia naturaliteromnibus fît infitumivt ,,nvelintipoffint veritatis eë^ticipes: eif$ affluere gratia a quib°fuerit etpetita.gauf Diffinitio vt interim oe gratig veritate tace aturiDe bisvidetur aliqua oftëtarc ratiun/ cuid4liberovtunfarbitrioOPeparuulis vero Qbus fine vllo bong volutatis merito in originalivulnere cu, egteris mortalibus caufa comunis eft:nibilpoteft erpofitiois afferri:qua Doceatcur ifti fatuifidt renati: illi pereantno rcnati:fub illius puidena et omnipotetia in cufmanu eftanima omnis vinctis: 7fpiritus vniuerfecarnis bonds: gob.14. 7cui Dicihforeues Dies bomis fut:numcr9 Diev eiquot; apud tecft.THon aut puto iftosvo luntatu patronos:limplicitateilloru tdim 0 nbsp;nbsp;pudenter vfuros: vt aut fortuitu ifta Dicdt

acciderc:aut no renatos afferat no perire. Ipcrte em aut cum paganis puinccrentur fentire Dc fato:aiitcu pdagianis tranifufu in pofteros adgnegare peccati rfato autc no bapti,ari paruulos nec pclagiani potu/ crût Dicerc:fcd q: cos liberos a peccato au/ fi funtpfiteritmeruere oananXum autem De Diferctioneomniu bominu qugftto ven/ tilctur::ab omnibus bominib^paruuli ne/ queant feparari: fimul$oe totius gtatibo

Xud.19. minibus veritas oiteritrfildbomi s venit qugrere cfaluarc qô pcricrat:fruftra pfun/ ditate iufcrutabilis gratig libcru arbitriu conantur apcrire:quicautam electionis in eorum conftituut meritis qui eligimtur.lEt cum multa dc matorum voluntate ac indi/ cio inepta cfalfa ptulerint:in paruulorum tamëDiferetione Dcficiut:ncc poffunt 6ei^ Arionis ratione reddita gloriari: que 6om

CDeBocationeommu gctiu nbsp;nbsp;. CXiber 1

tot aperuitiita in eadem narratur biftoria.

Pie aut fabbatoiuegreffi fumus cetra po: feictf.ta tsm iumflume:vbi videbatureffeo:atio: lt;fedentes loquebamur mulieribus qugco uencrant::Adam mutier nomielÿdia pur, puraria duitatis tbyatimnom : cotés neu: audiuit:cuiu0 nomin^ co: aperuitvt inten derct biß que oicebanta paulo ^iHon ante xffbumana fapiétia effe fïdc:fed exinfpira/ tione niuinaUpftuß veritatis voce firmata Picente enim nomino ad nifcipulos fuos: ^losaurqucm meeffenicitis^lRefpodcs roatt^a^, Iimonpetrgnixiti Zu és ebriftus filius nci viui.lRcfpodes dut iefus:nixitei: Acatus limon bariona:q:caro tfaUguiS no reueta uit tibi:fcd patermeuS4in cglis eft.^aulquot; vero apcltoP banc ipfam fide fm menfurd balt ,p arbitrio largientis ita éditât : Pico 2^°«'2,. em^gfamqu§ nata eft mibi:o_mnibus qui funtinter vos:nOnpPraperes oportet ia/ pererfed Opere ad fobrictatamp;ficutvnicuic^ biuifit bcus menfurdftdci.^tem idemvni/ tatem reCte fidcitz confcnfionc in bonoiem bda beo effe comendans. Pens auteinqt 8o.rf' patientiez pfolarionis betvobis idipfum Iapeteinalterutri fm iefu cbttftuivtvnani/ mes :vno o:cbononficetis neu zpatre bo/ mini noftri iefu cbrifti.lEt infra:Pcus aute fpei repleat vos omigaudio zpace i crede, do:vt abundetis fpe in virtute fpirituffan/ cti.0uo teftimonio no folii fides:fed etia^ gaudiazpapzabunditia fpei bocent nili in^tute fanctifpiriPnon baberi.^d epbe/ fioSvero fcribens apoftolquot; be biuitijs gra/ ^-tif pmalis bona retribuetis :zbe fide qup non epnobis:^cp oei bono babetur bfclo qultur:Peusaut4 blues ein mifericotdia ^fo'ê $ptcr nimiifui ebaritatéqua bilexit nos: et cum effemOmoitui peccatis:conuiuilica' uit nos cb:ifto:cui 9gratia falui facti fam'': zcotrefufcitauitz confidere fedt in CfIdlibquot; fcb:ifto,icfu.6:atia cm cftis faludtij fide: zbocnóepvobis:Pcicm bond eft:non cp operibU0:ne40 gloiict. 3pfïu0 ein fumus figmenru: creatiin ebrifto iefuin o^ibquot; bd/ nis :flppatauit beus vt in illis ambulem^ Tßzopnd ergo boe habet noua creatura per gram:vt4ügmentu oei funt:q nahuirarc Cflefti conduntin cbrifto:nonodo toxprät., nee befidia rcfoluant:fcd oe virturcTvimi tem pffdant:^ viam bonozuopcru ambu

emaneri

CapimlotuUbti fecundioetlo/. canone omnium gentium Taneti Ämb2oföepifcopurccoUectaan' notatio.

d astruantquibus inqufftioe fuperius Oifputarambfreri od,cat.i@$oC lu/ ftus dt Ordinato: : tquemadmodu fm caquçpzçdicatoub^aoomio iuffafut: nullarumnationum facta fltoifcretio: ncmo$fît ejeceptus:fcdad omnes bo, mines miffum flt euangelium:zgratia