Bladz.

• III. Spaarkassen

• 1. Aantal stortingen en deelnemers

• 2. Inleggersrekening

• 3. Winst- en Verliesrekening

Verzaraelstaat van 1. Aantal stortingen en deelnemers

„ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;„ 2. Inleggersrekening

„ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;„ 3. Winst- en Verliesrekening

• IV. Hulpbanken

• 1. Voorschottenrekening

• 2. Kapitaalrekening

• 3. Winst- en Verliesrekening

• 4. Overzicht der verleende voorschotten

Verzamelstaat van 1. Voorschottenrekening

„ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;„ nbsp;2. Kapitaalrekening

„ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;„ nbsp;3. Winst- en Verliesrekening

„ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;„ nbsp;4. Aantal verleende Voorschotten

Overzicht van de Hulpbanken 1853—1909 . . . .*....... nbsp;•

• V. Banken van Leening..........i

• 1. Voorschottenrekening

• 2. Beleeners- en Kapitaalrekening

• 3. Winst- en Verliesrekening

• 4. Verkoopingenrekening

• 5. Overschottenrekening

Overzicht van de Banken van Leening 1883—1909

„ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;„ nbsp;nbsp;„ nbsp;nbsp;nbsp;„ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;„ nbsp;nbsp;nbsp;„ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;1830—1909

Samenvatting der Uitkomsten van de Statistiek over 1909 in vergelijking met die over 1908.

I. SPAAR, BAKTKE IST.

Voor den jaargang 1909 zijn gegevens ontvangen van 246 Spaarbanken, die aan het einde van het boekjaar op 1895 824 boekjes ƒ 264 200 415,77’ verschuldigd waren, terwijl voor den vorigen jaargang eveneens van 246 Spaarbanken inlichtingen ontvangen waren, met een saldo tegoed der inleggers ad ƒ 246 305 455,69’ op 1 813 164 boekjes.

Niet ingekomen zijn de opgaven van de volgende 7 Spaarbanken, die in 1908 wel meewerkten:

Spaarbank van het Departement Oude Tonge der Maatschappij tot Nut van ’t Algemeen te Oude Tonge ;

Schoolspaarbank van het Departement Oude Tonge der Maatschappij tot Nut van ’t Algemeen te Oude Tonge ;

Coöperatieve Spaarbank Wilhelmina-Vereeniging te Amsterdam ;

Spaarbank van het Departement de 3 Egmonden der Maatschappij tot Nut van ’t Algemeen te Egmond aan Zee ;

Spaarbank van het Departement Oudkarspel der Maatschappij tot Nut van ’t Algemeen te Oudkarspel ;

Spaarbank te Wormerveer ;

Spaarbank opgericht van wege het leesgezelschap „Nut en Genoegen” te Ruinen ;

De volgende 7 Spaarbanken, die voor 1908 geen inlichtingen toegezonden hadden, hebben daarentegen voor 1909 wel gegevens verstrekt :

Roomsch Katholieke Spaarbank voor Eindhoven e. o. te Eindhoven ;

Spaarbank genaamd „de Spaarkas” te Epe ;

Spaarbank van het Departement Tiel der Maatschappij tot Nut van ’t Algemeen te Tiel ;

Spaarbank van het Departement Leerdam der Maatschappij tot Nut van ’t Algemeen te Leerdam ;

Spaarbank te Marssum (Gemeente Menaldumadeel) ;

Gemeente Spaarbank te Deventer ;

Spaarbank te Nieuw-Scheemda (Gemeente Scheemda' ;

De navolgende 15 Spaarbanken komen dit jaar voor het eerst in het Algemeen Register voor, doch hebben geen gegevens ingezonden :

Spaar- en Voorschotbank voor de gemeente Doetinchem (Ambt-) te Doetinchem {Ambt-}', Spaarbank van de St. Paulusvereeniging te Winssen (Gemeente Ewijk) ;

Schoolspaarbank te Winssen (Gemeente Ewijk);

Roomsch Katholieke Spaarbank te Woerden ;

Coöperatieve Middenstands Spaar- en Credietbank voor Haarlem e. o. te Haarlem-,

Spaarbank St. Antonius van Padua, afdeeling van den R. K, Volksbond te Helder ;

Spaar- en Voorschotbank „St. Nicolaas”, onderafdeeling van den R. K. Volksbond te Hoorn] Spaarbank te Âmerongen]

Amersfoortsche R. K. Spaarbank te Amersfoort]

Coöperatieve Spaar- en Voorschotbank te Svrhuisterveen (Gemeente Achtkarspelen) ;

Spaar- en Voorschotbank „Boaz”, afdeeling Sneek te Sneek ;

Spaar- en Voorschotbank „Ten Dijke” te Pieterburen (Gemeente Eenrum);

Spaar- en Voorschotbank ,,Boaz” te Stadskanaal (Gemeente Onstwedde) ;

Coöperatieve Spaar- en Voorschotbank „Boaz” te Hoogeveen]

Coöperatieve Spaar- en Voorschotbank ,,Boaz” te Meppel]

Voorts komen de volgende 6 Spaarbanken, dit jaar niet meer in het Algemeen Register voor:

Spaarbank van de St. Paulusvereeniging te Moergestel ;

Spaarbank voor Hattem e. o. te Hattem ;

Schoolspaarbank te Oude Niedorp ;

Coöperatieve Voorschotvereeniging en Spaarbank te Uitgeest ;

Onderlinge Spaarbank van de Vereeniging „Helpt u zelven en anderen” te Leeuwarden ;

Dorpsspaarbank te Tzum (Gemeente Franekeradeel).

Ook thans zijn, ter bevordering eener juiste vergelijking, in deze inleiding doorloopend, zoowel bij de Spaarbanken als bij de overige instellingen, in dit werk behandeld, dus ook bij de Boerenleenbanken, Spaarkassen, Hulpbanken en Banken van Leening, alle instellingen geëlimineerd, die niet in beide jaren opgaven verstrekt hebben, voor zoover opheffing of oprichting niet de oorzaak daarvan was.

Bij de overige Spaarbanken bleek het saldo tegoed der inleggers op 1 Januari 1908 en op 1 Januari en 31 December 1909 achtereenvolgens te hebben bedragen ƒ 236 161 364,—, ƒ245 056 863,— en ƒ 260 950 543,— en is dit derhalve toegenomen met respectievelijk 4,42 en 6,27 pCt.

In het geheel vertoont de Inleggersrekening voor:

Voor de Kapitaalrekening zijn thans evenals vorig jaar door 232 Spaarbanken gegevens verstrekt. De staatjes 2 en 3 geven een overzicht van de Actieven en Passieven en van de verhoudingen tusschen de desbetreffende cijfers voor 1908 en die voor 1909 bij de in beide jaargangen voorkomende instellingen.

Tevens blijkt daaruit, hoe op het einde van het jaar de actieven en passieven percentsgewijze samengesteld waren:

Voor de Winst- en Verliesrekening zijn in 1909 van 215 Spaarbanken, tegen 214 in 1908, gegevens ingekomen. Uit de Verzamelstaten blijkt, dat de baten en lasten, bij dein beide jaargangen voorkomende met de in 1909 voor het eerst vermelde instellingen en haar percentsgewijze samenstellingen zijn geweest, als in tabellen 4 en 5 aangetoond wordt.

• **

Voor de Kapitaalrekening waren in 1909 geen gegevens verstrekt door 14 Spaarbanken, welke die wel voor de Inleggersrekening ingezonden hadden : deze 14 Spaarbanken waren op het einde van 1909 op 4898 boekjes f 1 172 504,— verschuldigd.

Voor de Winst- en Verliesrekening waren in 1909 geen gegevens verstrekt door 31 instellingen, welke die voor de Inleggersrekening wel ingezonden hadden; deze 31 Spaarbanken waren op het einde van 1909 op 10 664 boekjes ƒ 3 612 543,— verschuldigd.

232 Spaarbanken met een totaal bedrag tegoed der inleggers op het einde van het jaar ad ƒ 263 027 912,— hebben voor dezen jaargang opgaven verstrekt nopens den aard der beleggingen barer kapitalen. In den vorigen jaargang waren eveneens door 232 Spaarbanken zulke opgaven ingezonden, met een saldo tegoed der inleggers op het einde van het jaar ad ƒ 245 152 243,24.

Tabel 6 toont, hoe de Spaarbanken de haar toevertrouwde gelden, naar de verschillende groepen van beleggingen verdeeld, belegd hebben en tevens blijkt eruit in percenten, welk aandeel voor rekening van elke groep komt.

Naar dezelfde groepen verdeeld bedroegen de gekweekte rentebedragen in totaal en in percenten :

Uit de ontvangen opgaven nopens de gemiddelde rentetax in pet. gekweekt met de verschillende categorieën van beleggingen, is, voor zooveel betreft de spaarbanken, welke op 31 December 1909 een

saldo tegoed hadden van een half millioen gulden of meer, en aan deze statistiek hebben medegewerkt, onderstaand samenvattend overzicht bewerkt. Totaliseering dezer gegevens is uit den asrd der zaak niet mogelijk.

De 246 Spaarbanken, die voor dezen jaargang van de statistiek gegevens verschaft hebben, waren gezamenlijk verschuldigd aan de inleggers op het einde van het jaar ƒ 264 200 415,77', waarvan komt ten laste van de Rijkspostspaarbank met 1480 kantoren ƒ 160 423 090,54’ en ten laste van de overige Spaarbanken f 103 777 325,23.

Einde 1908 was de Rijkspostspaarbank met 1463 kantoren ƒ 151 638 334,74 en waren de overige 245 Spaarbanken ƒ 94 667 120,05’ aan hare respectieve inleggers verschuldigd.

Einde 1908 waren bij de Rijkspostspaarbank in omloop 1 401 670, bij de overige Spaarbanken 411 494 en in het geheel 1813 164 boekjes. Einde 1909 waren deze getallen achtereenvolgens 1 462 615, 433 209 en 1895 824. Einde 1908 was er één spaarbankboekje op de 3,23 inwoners en einde 1909 één op de 3,09 inwoners.

De aantallen boekjes waren naar de grootte van het tegoed als volgt verdeeld :

Tabel 10 toont in elk der jaren 1908 en 1909 de percentsgewijze verdeeling der spaarbankboekjes naar de grootte van het tegoed en voorts de toeneming der aantallen boekjes in percenten in elke groep sedert 1908.

Voor de beroepsstatistiek zijn door 125 Spaarbanken de beroepen aangegeven van 150 290 nieuwe inleggers, waarvan 125 353 nieuwe inleggers zijn van de Rijkspostspaarbank, en 24 937 van de overige Spaarbanken.

Van de uitkomsten dezer beroepsstatistiek geeft tabel 7 op blz. 161 en volgende eene verdeeling van de inleggers, of van de kostwinners der minderjarige inleggers, over het boekjaar 1909 naar de hoofdgroepen dezer statistiek.

Tabel 13 geeft hiervan een overzicht in totaal en in percenten over de jaren 1908 en 1909.

II. BOERENLEEN'BAN'KEN'.

Van de 603 in het Algemeen Register genoemde lokale Boerenleenbanken waren op 31 December 1909 aangesloten bij de Centrale Bank te Utrecht 290 *), bij die te Eindhoven 263 en bij die te Alkmaar 30. samen 583 *).

Bij de Utrechtste waren aangesloten de lokale banken te ;

Aalten, Aar (Ter), Akersloot,’Akmarijp, Alfen, Alkemade, Ameland, Amstelveen, Andijk, Angerloo, Anna-Paulowna, Anjum, Annerveen, Apeldoorn, Apelkanaal (ter), Avenhorn, Azewijn, Babberich, Bakhuizen, Barendrecht, Barneveld '), Barsingerhorn, Bathmen, Beek, Beekbergen, Beilen, Berkhout I, Berkhout II, Beverwijk, Blaricum, Blauwhuis, Bodegraven, den Bommel, Borculo, Borger, Borne, Boschkapelle, Bovensmilde, Breedenbroek, Bredevoort, Broek in Waterland, Broek op Langendijk, Brummen, Buinen, Buinerveen, den Burg, Burgerbrug, Burgwerd, Clinge, Cloese, Cubaard, Dalerveen, Dalfsen, Dedemsvaart, Deinum, Delden, Delft, Didam, Diemen, Dinxperlo, Dragster-Compagnie, Dreischor, Driel, Duiven, Edam, Eemnes, Eerbeek, Elden, Eist, Enkhuizen, Etten, Fijnaart, Gassel-ternijveen, Genemuiden, Giessendam, Giessen-Nieuwkerk, Goor, Gorssel, Gouda, Gouderak, Graauw, Groot-Ammers, Groot-Schermer, Haaksbergen, Haarlemmermeer, Haarzuilens, Hardenberg (Ambt-), Haren, Harmelen, Harreveld, Hazerswoude, Heeg, Heemskerk, Heerde, ’s-Heerenberg, Heer-Hugo-waard. Hengstdijk, Herwen en Aerdt, Hillegom, Hoedekenskerke, Hoogersmilde, Hollandsche Veld, Holten, Hoogwoud, Houten, Huizen, Hulst, St. Jan-Steen, Jubbega, Kamerik, Kloosterveen, Klooster-zande. Knollendam, Koedijk, Koegras, Koekange, Koewacht, Koudekerke, Krabbendijke, de Krim, Kruiningen, Kwadijk, Lamswaarde, Landsmeer, Laren, Leiderdorp, Lekkerkerk, Leusden, Leeuwarden, Leeuwarden (O. Z. K.), Lichtenvoorde, de Lier (Kom), de Lier c. a.. Lisse, Loenen (Veluwe), Lopik, Losser, Maarssen, Maasland, Markelo, de Meern, Middelie, Midsland, Molenaarsgraaf, Monnikendam, Monster, Montfoort, Moordrecht, Nederhorst den Berg, Netterden, Nibbixwoud, Nieuw-Dordrecht, NieuweNiedorp, Nieuwleusen, Nieuw-Namen, Nieuwenhoorn, Nieuwerkerk a/d IJssel, Nieuw-Weerdinge, Noorden, Noordijk bij Neede, Noordscharwoude, Noordwijkerhout, Norg, Nijbroek, Odoorn, Gene, Oldeholtpa, Oldenbroek, Ommen (Ambt), Ooltgensplaat, Oostburg, Oosterhesselen, Oostwoud, Ossenisse, Oud-Beierland, Oudendijk, Oudenrijn, Ouderkerk a/d Amstel, Ouderkerk a/d IJssel, Oude-Tonge, Oude Wetering, St. Paneras, Papendrecht, Peize, Petten, Rectum—Ypelo, Rheden, Ried, Rockanje, Roden, Roelofarendsveen, Rolde, Roodhuis, Roswinkel, Rotterdam (Charlois), Rotterdam II, Sassenheim, Schagerbrug, Schalkwijk, Schellinkhout, Schermerhorn, Scherpenzeel, Schildwolde, Schoorl, Sillevolde, Sijbekarspel, Sleen, Sloten, Sloterdijk, Smilde, Soest, Sommelsdijk, Spanbroek, Stad a/h Haringvliet, Stadskanaal, Steenderen, Steenderen-Drempt, Steenwijkerwold,

• l) Aaogezien de Bank te Barneveld niet het karakter van een boerenleenbank draagt, doch slechts eene aankoopvereeniging is, is zij derhalve niet in het Algemeen Register opgenomen en bedraagt het aantal der in het Algemeen Register vermelde instellingen niet 290, doch 289.

• 2) Het werkelijke aantal bedraagt 582 (zie noot I)

De Winst- en Verliesrekening sluit dit jaar met een bedrag van.........ƒ6 171,40

Voorgesteld wordt daarvan :

Af te schrijven op de rekening „Meubilair”............... nbsp;301,65

Zoodat overblijft een bedrag van.....ƒ 5 869,86

Hiervan moet in het reservefonds worden gestort :

• a. volgens art. 7 sub 6 der Statuten, de gelden die de leden bij hunne toetreding betalen................ƒ

• b. volgens art. 5 al. 3 der Statuten, de gelden door de leden bij opzegging gestort...................

__________ „

Blijft.....ƒ 5 704,86

De Winst- en Verliesrekening over 1909 luidde;

Winst- en Verliesrekening over 1909.

W;i u s t e n.

Renterekening (voor het saldo)......,/ 15 620,58

Boete Algemeene Vergadering.......

Safehuur..............„

Boete uittreding Heeswijk........

Provisierekening (voor het saldo)......„2 134,93

Rijkssubsiüie.............„ 2 600,—

ƒ 20 390,61

Actieve n.

Aandeelhouders (voor nog te storten) . . . f 520 077,17

Kassa............... nbsp;581,66

Coupons en Losbare effecten......« nbsp;nbsp;nbsp;21 523,326

Wissels............... 3 701, —

Twentsche Baukvereeniging B. W. Blijden-stein en Co............. 1® 966,85

Effectenfonds............„1 221 465,06

Gebouwen.............. 21

Bouwterrein (voor nieuw gebouw) nbsp;. nbsp;. nbsp;. nbsp;. nbsp;„ nbsp;nbsp;nbsp;12 391,75

Meubilair............... 2 292,90

Hypotheken............

Prolongçitiën............. 713

Leening „on Call”........... 7

Gemeenten.............. 26

Diverse Debiteuren..........„ nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;863,39

Boerenleenbanken..........« nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;656,44

Effecten-Leendepôt............ 120

Interestrekening (voor loopende rente) . nbsp;. nbsp;. nbsp;„ nbsp;nbsp;nbsp;12 998,51

Onkosten (voor nog te ontvangen) .... « nbsp;nbsp;nbsp;1 200,

ƒ 3 921 031,046

Kapitaal..............ƒ nbsp;®26 000,—

Boerenleenbanken.......... nbsp;3 052 974,77

Diverse Crediteuren.......... nbsp;146 577,24

Kassiers

Reservefonds............ nbsp;32 427,40

Pensioenfonds............ nbsp;5 088,11

Effecten-deposanten (LeendepÓt)..... nbsp;120

Reserve Effecten-koersverschillen..... nbsp;26 102,27

Onkosten (voor nog te betalen)...... 646,86

Interestrekening (voor nog te betalen) . . . „

Winst............... nbsp;12 038,276

• 18- nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;Balansrekening op

A c t i e v e n.

Kas................ƒ nbsp;3 062,50

Rente Effecten............ nbsp;6 698,21

Diverse Debiteuren.......... nbsp;683,40

Effecten-Kekening........... nbsp;436 281,20

Voorschotten aangesloten Banken..... nbsp;30 864,02

Voorschotten div. Vereenigingen.....25 639,23

Hypotheken............10 300,-—

/ 512318,66

31 December 1909.

Passleven.

Diverse Crediteuren..........ƒ 148,97

Nederlandscbe Bank, Rek.-Court......„ 77 288.71

Depots, aangesloten Banken....... nbsp;422 308,27

Stortingen, aangesloten Banken...... nbsp;1 600,—

Reserve............... nbsp;2 000,—

j Saldo 1908 ƒ 940,65

Winst en Verlies !

' Winst 1909 „ 8133,96 _________________ „ nbsp;nbsp;9 074,61

ƒ 612 318,56

XX

De Winst- en Verliesrekening over 1909 luidde ;

Winst- en Verliesrekening over 1909.

Verliezen.

Presentiefrelden............ƒ nbsp;nbsp;nbsp;140,25

Onkoatenrekening...........„ nbsp;nbsp;nbsp;566,37

Salarisrekening............„ nbsp;nbsp;1 166,50

Inspectierekening

ïransport-assurnntie

Diefstalverzekering

Saldo...............: nbsp;„ nbsp;nbsp;9 074,81

ƒ 11 096.40

Winst 1909..............ƒ8 133,96

Voor wat het bedrijf der Centraalb.anken aangaat, ontleenen we aan haar verslagen over 1909, dat bij die te Utrecht aan het einde van het jaar ƒ 3 939 683,21 in deposito was en ƒ 605 669,59' aan voorschotten uitstond.

Voor zoover de belegde gelden niet dienden om voorschotten te geven aan aangesloten banken, werden zij uitgezet op prolongatie, of à deposito tegen onderpand van effecten, terwijl tevens een gedeelte belegd bleef in effecten.

De waarde der onderpanden voor de belegde gelden overtrof steeds het uitgezette bedrag met meer dan het verplichte surplus ad 10 pCt.

Het uitleenen van geld aan de aangesloten banken geschiedde steeds in Rekening-Courant.

De credieten voor de aangesloten banken werden, na grondig onderzoek barer credietwaardig-heid, en na het inwinnen van de adviezen der Provinciale Commissiën en van den Hoofd-Inspecteur, door het Bestuur vastgesteld.

Het bepaalde maximum van f 40 000,— voor het boekjaar 1909 werd voor enkele banken tijdelijk verhoogd tot een maximum van f 60 000,— gedurende een vooraf bepaald aantal maanden van het jaar en voor eene bank tot f 68 000,—.

De rente in rekening-courant bedroeg :

• a. 3,25 pCt. ’sjaars, door de Centrale Bank te vergoeden voor alle stortingen van-en te berekenen voor alle betalingen aan de lokale banken, zoolang deze van de Centrale Bank te vorderen hadden ;

• b. 4,25 pCt. ’sjaars, door de Centrale Bank te berekenen voor alle betalingen aan-en te vergoeden ■ voor alle stortingen door de lokale banken, zoolang deze bij de Centrale Bank in voorschot waren. Provisie, porti en assurantiekosten werden niet in rekening gebracht.

De bank genoot over 1909 een rijkssubsidie van ƒ 3 400,—.

De Coöperatieve Centrale te Eindhoven zag bet aantal lokale banken, dat zich bij haar aangesloten heeft, met 27 toenemen dientengevolge bedroeg dit aantal aan het einde van 1909, 263.

Het kapitaal bedroeg op 1 Januari 1909................ƒ 474 000,—

Het vermeerderde in den loop van het jaar, door toetreding van 27 lokale banken, met „ 64 000,—

ƒ 528000,—

en verminderde, door de afwikkeling met de ontzette bank te Mierlo-dorp, met . . . „ nbsp;nbsp;2 000,—

zoodat het kapitaal op 31 December 1909 bedroeg..............ƒ 526000,—

Op de 263 aandeelen ad ƒ 2 000,— is gestort 1 pCt. of.....ƒ 6 260,—

en bijgeschreven uit de winst van vorige jaren........ 662,83

-------------- „ nbsp;nbsp;5 922,83

zoodat het ongestorte aandeelen-kapitaal bedraagt

xxi

In 1909 werd, evenals in voorafgaande boekjaren, eene rente berekend van 3,25 en 3,75 pCt., resp. voor crediteuren en debiteuren.

De bank genoot over 1909 een rijkssubsidie van ƒ 2500,—.

Bij de Coöp. Centrale Christelijke Boerenleenbank te Alkmaar was op 31 December 1909 ƒ 422 308,27 in deposito, terwijl ƒ 30 864,02 aan voorschotten uitstond.

Evenals in het voorjaar van 1908, overtroffen in 1909 de deposito’s steeds de voorschotten.

Voor zoover de ingebrachte geiden niet werden gebruikt, om voorschotten te verleenen aan de aangesloten lokale banken, werden zij belegd in effecten.

De credieten voor de verschillende banken gingen de ƒ 50 000,— niet te boven.

De rentevoet bleef bet geheele dienstjaar voor deposito’s 374 pCt. Gedurende het eerste halfjaar werd voor voorschotten pCt. berekend, het tweede halfjaar 4 pCt.

De bank genoot over 1909 eene rijkssubsidie van ƒ 600,—.

Voor den jaargang 1909 zijn gegevens ontvangen van 582 Boerenleenbanken, terwijl dit aantal voor den vorigen jaargang 436 was.

De volgende 98 boerenleenbanken, die voor 1908 geen inlichtingen toegezonden hadden, hebben daarentegen voor 1909 wel gegevens verstrekt, n.l. de banken te :

Aarle-Rixtel, Maren (gemeente Alem), Baardwijk, Milbeze (gern. Bakel), Donk (gem. Beek en Donk), Berkel, Berlikum, Best, Rijkevoort (gern. Beugen), Bladel, Boekel, Boxmeer, Budel, Cuijk, Neerkant (gern. Deurne en Liessel), Eersel, Gassel, Ginneken (gern. Ginneken en Bavel), Haaren, Haps, Heesch, Huisseling, Leende, Lierop, Maashees, Overloon (gern. Maashees), Made (gern. Made en Drimmelen), Mill (gem. Mill en St. Hubert), Nieuwkuijk, Nistelrode, Vorstenbosch (gem. Nistelrode), Nuenen (gem. Nuenen, Gerwen en Nederwetten), Oisterwijk, Oosteinde (gem. Oosterhout), Oudenbosch, Roosendaal c.a., Rijsbergen, Sambeek, Son, Steenbergen, Wagenberg (gem. Terheijden), Udenhout, Veghel, de Eerde (gem. Veghel), Vierlingsbeek, Vortum en Mullum (gem. Vierlingsbeek), Vught, Waspik, Westerhoven, Acht (gem. Woensel', Zes-Gehuchten, Zevenbergschenhoek (gem. Zevenbergen), Dreumel, Puiflijk (gem. Druten), Hengelo, Overasselt, Leeuwen (gem. Wamel), Gouderak, Naaldwijk, ' ) Schipluiden, Bergen, Egmond-Binnen, Heilo, Obdam, Schagen, ’t Zand (gem. Zijpe), Denekamp, Schalkhaar (gem. Diepenveen), Berghuizen (gem. Losseri, Ölst, Raalte, Albergen (gern. Tub bergen), Schelle (gern. Zwollerkerspel), Coevorden, Beek, Buggenum, Cadier en Keer, Haelen, Heer, Helden, Hunsel, Maasbracht, Blerick (gern. Maasbree), Meijel, Melick (gern. Melick en Herkenbosch), Neer, Nieuwenhagen, St Odieliënberg, Ottersum, Posterholt, Schinnen, Simpelveld, Stramproy, Ubach over Worms, Venlo, Venray, Vlodrop, Tungelroy (gern. Weert).

Niet ingekomen zijn de opgaven van de Coöperatieve Boerenleenbank te Zieuwent (gemeente Lichtenvoorde), die in 1908 wel meewerkte.

Van 24 nieuw opgerichte boerenleenbanken, die het vorige jaar reeds in het Algemeen Register voorkwamen, doch eerst in 1909 in werking zijn getreden, zijn ook opgaven ingekomen; n. 1. de banken te Oeffelt, Rucphen, Beekbergen (gemeente Apeldoorn), Gorssel, Oldebroek, Rheden, Oostwoud (gern. Midwoud), Midsland (gern. Terschelling), Hoedekenskerke, Koudekerke, Dragster-Compagnie (gern. Smallingerland), Nieuw-Weerdinge (gern. Emmen), Arcen (gem. Arcen en Velden), Bunde, Elsloo, Klimmen, Maasbree, Meerlo, Mbeer, Nieuwstadt, Spaubeek, Ubachsberg (gern. Voerendaal), Caberg (gern. Oud-Vroenhoven) en Wilré (gem. Oud-Vroenhoven).

1) Deze instelling komt dit jaar voor het eerst in het Algemeen Register voor.

Voorts hebben 25 in den loop van 1909 opgerichte boerenleenbanken gegevens verstrekt, n. 1. de banken te: Breda, Rijen (gemeente Gilze—Rijen), Steenderen, Barendrecht, Loosduinen, Rotterdam, Nederhorst den Berg, Noord-Scharwoude, Krabbendijke, Abcoude-Proostdij, Kamerik, Woudenberg, Ried (gern. Franekeradeel), Workum, Rossum fgem. Weerselo), Boerhaar (gern. Wijhe), Barger-Compascuum (gern. Emmen), Peize, Reuver (gern. Beesel), Bergen, Heijen (gern. Bergen), Reymerstok (gern. Gulpen), America (gern. Horst), Meterik (gern. Horst) en Leveroy (gern. Nederweert).

Thans zijn de navolgende 3 banken voor het eerst in het Algemeen Register vermeld, doch hebben geen opgaven ingezonden ; n. 1. de banken te : Apeldoorn, Heemstede en te Roswinkel (gemeente Emmen).

De Coöperatieve Boerenleenbank te Schipluiden (gemeente Delft), de Boerenleenbank voor de Lier e. o. te de Lier, de Locale Boerenleenbank te Alkmaar en de Boerenleenbank te Leeuwarden Z. K. komen dit jaar niet meer in het Algemeen Register voor.

Ook voor de Boerenleenbanken volgt hier een Overzicht, dat een vergelijking toelaat tusschen de werkzaamheid dezer banken in 1908 en die in 1909; evenals bij de Spaarbanken zijn, terbevor-' dering van eene juiste vergelijking, alle instellingen buiten rekening gelaten, die niet in beide jaren opgaven verstrekt hebben, voor zoover opheffing of oprichting niet de oorzaak daarvan was.

De inleggersrekening vertoont voor :

Uit de Voorschottenrekening blijkt :

I) Het verschil tusschen deze beide bedragen vindt zijn oorsprong in fouten, die, in vorige opgaven van de Boerenleenbanken ontvangen, voorkwamen en, hoewel verbetering voor den betreffenden jaargang, ondanks met de besturen der instellingen gevoerde correspondentie, onmogelijk bleek, thans hersteld zijn.

De beide volgende staatjes geven een overzicht van de Actieven en Passieven der Boerenleenbanken in de jaren 1908 en 1909, zoowel de percentsgewijze samenstelling als de betrekkelijke toe-ot afneming van elk der samenstellende deelen.

Omtrent de wijze van belegging der gelden, zijn de gegevens van de Boerenleenbanken niet zoo ruim als van de gewone Spaarbanken, wat vermoedelijk verband houdt met de omstandigheid, dat de boekhouding der Boerenleenbanken zoo eenvoudig mogelijk aangelegd is en bij vele dier instellingen in de balans nog geen onderscheiding is gemaakt naar de verschillende groepen van effecten, waarin de waarden belegd zijn. Toch zijn de ontvangen inlichtingen reeds belangrijk genoeg, om ze hier te vermelden en tevens ruim genoeg om reeds vergelijkingen te trekken tusschen de beide jaren 1908 en 1909. Uit het hiervolgend overzicht blijkt, voor zoover de ingekomen formulieren hieromtrent

Ten slotte geeft tabel 29 een overzicht van de aantallen der verleende voorschotten, de verdeeling dezer in percenten naar de grootte van het bedrag en de toeneming sedert 1908.

III. SPA .A. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;SE IST.

Voor den jaargang 1909 zijn gegevens ontvangen van 25 Spaarkassen, terwijl dit aantal voor den vorigen jaargang 26 was

Niet ingekomen zijn de opgaven van de volgende 2 Spaarkassen, die in 1908 wel meewerkten ;

Spaarkas der Gastelsche beetwortelsuikerfabriek te Oud- en Nieuw Gastel;

Spaarkas „St Nicolaas” te Haarlem.

Van de Spaarkas genaamd „Spaarbank” te Faassen (gemeente Epe), die vorig jaar geen opgaven ingezonden heeft, kwamen dit jaar wel gegevens in.

Voorts komen de volgende 2 Spaarkassen, dit jaar voor het eerst in het Algemeen Register voor, doch hebben geen opgaven verstrekt, n. l :

de „Spaarkas” onderafdeeling van de afd. Zeist e. o. der R. K. Werkliedenvereeniging „St. Josef” te Zeist;

de R. K. Spaarvereeniging „St. Pancratius” te Heerlen, terwijl de Spaarkas „Werkmans-welvaren” ten behoeve der leden textielarbeiders, -arbeidsters, Bond Leo XIII te Goirle, de R. K. Spaarkas te Oirschot en de Spaarkas van de St. Paulusvereeniging te Woensel er dit jaar niet meer in voorkomen.

De staatjes 31 en 32 geven een overzicht van de Winst- en Verliesrekening betreffende de jaren 1908 en 1909. In 1909 werden evenals in 1908 voor deze rekening door 17 instellingen gegevens ingezonden.

I) Het verschil ad ƒ 76,— tusschen deze bedragen is ontstaan, doordat door een instelling op het einde van het vorig jaar, een uitbetaling verzuimd was in rekening te brengen.

I ATquot;. nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;nbsp;JST.

Voor den jaargang 1909 zijn van 69 instellingen gegevens ingekomen, tegen 67 in 1908.

Niet ingekomen zijn de opgaven van de volgende 2 Hulpbanken, die in 1908 wel meewerkten: De Volksbank (Hulpbank) te Murmerwoude (gemeente Dantumadeel) ;

De Zwolsche Hulpbank te Zviolle.

De volgende 3 Hulpbanken, die voor 1908 geen inlichtingen hadden ingezonden, hebben daarentegen voor 1909 wel gegevens verstrekt :

de Hulpbank van het Departement Krommenie der Maatschappij tot Nut van ’t Algemeen te Krommenie-,

de Hulpbank van het Departement Leeuwarden der Maatschappij tot Nut van ’t Algemeen te Leeuwarden ;

de Voorschotbank van het Departement Vredewold der Maatschappij tot Nut van ’t Algemeen te Leek.

Hoewel de N. V. de Eerste Amsterdamsche Hulpbank met Winstuitkeering te Amsterdam vorig jaar reeds in het Algemeen Register voorkwam, is zij dit jaar eerst in werking getreden en heeft ook opgaven ingezonden, evenals de Utrechtsche Voorschotbank te Utrecht, die er dit jaar voor het eerst in voorkomt.

De Voorschotbank te Naaldwijk komt dit jaar niet meer in het Algemeen Register voor. Deze instelling heeft vorig jaar opgaven ingezonden.

In de hier volgende recapitulatieve overzichten zijn, op overeenkomstige wijze als hiervoren met betrekking tot de Spaarbanken, Boerenleenbanken en Spaarkassen vermeld, de jaren 1908 en 1909 vergelijkbaar gemaakt.

Het volgende staatje geeft een overzicht van de aantallen voorschotten:

Tabel 34 geeft een overzicht van de bedragen der voorschotten, alle berekend zonder rente.

I) Het verschil tusschen deze beide bedragen vindt zijn oorsprong in fouten, die, in vorige opgaven van de Hulpbanken ontvangen, voorkwamen en, hoewel verbetering voor den betreffenden jaargang, ondanks met de besturen der instellingen gevoerde correspondentie, onmogelijk bleek, thans hersteld zijn.

Door het volgende staatje wordt aa'ngeduid, hoeveel van het op voorschotten afgeschreven bedrag per ƒ 1 000,— door leeners en borgen is terugbetaald en hoeveel als oninbaar op de voorschotten afgeschreven is, met de verhoudingsgetallen dier bedragen in de beide jaren.

Niet door alle Hulpbanken zijn voor de Kapitaalrekening en die van Winst-en Verlies gegevens verstrekt : in 1908 resp. door 60 en 53, in 1909 resp. door 58 en 51 instellingen.

De beide volgende staatjes geven een blik op de Actieven en Passieven der Hulpbanken op het einde van het jaar.

Tabellen 38 en 39 geven een overzicht van de Baten en Lasten volgens de Winst- en Verliesrekening. De in 1908 en 1909 verleende voorschotten waren naar de grootte der bedragen als volgt verdeeld :